Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
FE Credit

Công ty Tài chính TNHH Ngân hàng Việt Nam Thịnh Vượng SMBC, tên giao dịch tiếng Anh FE Credit, là một công ty tín dụng có vốn điều lệ 7.328 tỷ đồng do Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) giữ 51% cổ phần và Công ty Tài chính Tiêu dùng SMBC (thuộc tập đoàn Sumitomo Mitsui Banking Corporation) giữ 49% cổ phần.

Sản phẩm & dịch vụ
FE Credit cung cấp các sản phẩm tài chính tiêu dùng sau đây:
 Vay tiền mặt linh hoạt
 Vay mua xe máy
 Vay mua điện thoại, điện máy, điện gia dụng
 Thẻ tín dụng
 Bảo hiểm tài chính
 Ứng dụng công nghệ số: FE Credit có ứng dụng FE ONLINE 2.0 để quản lý khoản vay, lịch thanh toán, sao kê thẻ, v.v...

Kết quả kinh doanh
Theo kết quả kinh doanh mà FE Credit vừa công bố, lợi nhuận trước thuế 6 tháng 2019 đạt 2.131 tỷ đồng, tăng 36% so với cùng kỳ năm trước. Con số này đóng góp vào 49% lợi nhuận hợp nhất của VPBank, tăng cao hơn so với mức 45% của năm 2018.

Trong Báo cáo thường niên VPBank (năm 2024), thể hiện FE Credit đạt doanh thu 15.842 tỷ VND, lợi nhuận trước thuế 512 tỷ đồng, số tài khoản/khách hàng mới 1,88 triệu.

Lãi suất cho vay
Báo cáo tài chính của FE Credit 2019 cho thấy mức lãi suất năm bình quân của các khoản vay tín dụng của khách hàng tính đến cuối tháng 6 năm 2019 là 43,6%/năm.

Năm 2024, FE Credit là công ty tài chính đầu tiên công bố công khai lãi suất cho vay bình quân theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và yêu cầu của Ngân hàng Nhà nước. Theo đó, lãi suất cho vay bình quân trong tháng 02 năm 2024 tại FE Credit là 23,4% /năm.

Bê bối
FE Credit thường xuyên nhắn tin đe dọa khách vay tiền phải trả nợ đúng hạn, với nhiều cuộc gọi cả ngày lẫn đêm và lăng mạ đời tư người vay.

Nhiều khách hàng không vay nợ cũng bị FE Credit gọi điện thoại đòi tiền, gọi điện cho người thân, bạn bè gây áp lực. ???

Các hình thức khủng bố tinh thần của FE Credit được so sánh với cách thức của xã hội đen, mặc dù nhiều trường hợp người không vay nhưng cũng bị quấy rối làm phiền.

Tham khảo

Công ty Việt Nam
Vụ tấn công nhà ga Thái Tử 2019

Vụ tấn công nhà ga Thái Tử 2019 vào ngày 31 tháng 8 năm 2019, hay còn được gọi là vụ xô xát 831 () là một vụ tấn công bừa bãi của cảnh sát Hồng Kông đối với hành khách trên chuyến tàu tại Vượng Giác. Bối cảnh là sau cuộc biểu tình đêm ngày 31 tháng 8 năm 2019 trong Phong trào chống dự luật dẫn độ. Sự kiện này được coi là phiên bản của đụng độ Nguyên Lãng 2019 và cảnh sát bị chỉ trích hành động như kẻ khủng bố. Có một số tin đồn rằng người biểu tình bị đánh đến chết tại nhà ga, nhưng cảnh sát đã bác bỏ thông tin. Nhiều người than khóc bên ngoài lối ra của nhà ga.

Phản ứng xã hội

Tổ chức Ân xá Quốc tế Hồng Kông kêu gọi một cuộc điều tra về hành vi của cảnh sát sau khi Đội chiến thuật đặc biệt xông vào nhà ga Thái Tử đánh đập, xịt hơi cay vào những người đi lại bên trong. Ngày 31 tháng 8, người biểu tình bao vây đồn cảnh sát Vượng Giác để lên án sự tàn bạo của cảnh sát và yêu cầu MTR Corporation phát hành đoạn phim chiếu trên CCTV quay đêm hôm đó.

Xem thêm
Đụng độ Nguyên Lãng 2019

Tham khảo 

Vượng Giác
Biểu tình tại Hồng Kông năm 2019
Tội phạm ở Hồng Kông
Cung Quảng Hàn

hay cung Trăng, Nguyệt cung là một cung điện nằm trên mặt trăng trong thần thoại Trung Quốc, những sinh vật định cư ở đây được biết đến có Hằng Nga, thỏ ngọc và Ngô Cương.

Truyền thuyết có liên quan 

 Hằng Nga bôn nguyệt: Hằng Nga sau khi ăn vụng tiên đan liền phi thăng mà bay lên trời, cuối cùng bay đến mặt trăng, sau Ngọc Hoàng biết được liền thưởng cho nàng cung Quảng Hàn. Ngô Cương là lính gác Nam Thiên môn, tình cờ gặp được Hằng Nga, vì thế ở lại cung Quảng Hàn chơi một ngày, kết quả là vì đi chơi trong giờ làm khiến Ngọc Đế tức giận mà phạt làm lính hầu ở cung Quảng Hàn.
 Ngô Cương: Ngô Cương vốn là người đốn củi, hằng ngày ở Nguyệt cung chặt cây quế, nhưng Ngô Cương mỗi khi chặt được một nửa liền không chăm chỉ làm việc nữa mà lười biếng nghỉ ngơi, khi đó cây quế liền chậm dãi lành lại, ngày qua ngày, Ngô Cương vẫn không thể hoàn thành công việc, nên vĩnh viễn phải chặt cây.
 Thiềm thừ (cóc 3 chân): Trên mặt trăng có thiềm thừ (hố thiên thạch trên bề mặt mặt trăng nhìn giống hoa văn trên thân thiềm thừ), bởi vậy cung Trăng ở Trung Quốc còn được gọi là Thiềm cung. Một cách giải thích khác là, Hằng Nga ban đầu vốn xinh đẹp nhưng sau khi bay lên mặt trăng thì bị trời phạt nên biến thành con thiềm thừ xấu xí.
 Nhành quế cung Trăng: Ngô Cương ban cành quế đã chặt được cho ai thì người đó có thể đề danh bảng vàng.

Tham khảo 

  
 

Thần thoại Trung Hoa
Zazie Beetz

Zazie Olivia Beetz () là một nữ diễn viên người Mỹ gốc Đức, được biết tới qua sê-ri hài Atlanta (2016–nay, kênh FX). Bộ phim đã mang về cho cô một đề cử giải Primetime Emmy cho Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất trong sê-ri phim hài. Cô cũng từng xuất hiện trong phim truyền hình Easy 2016-2017 cho Netflix.

Thời thơ ấu
Beetz sinh ra tại Berlin, Đức. Cô có cha là người Đức, nhập cư vào Mỹ từ năm 1990, sau sự kiện Bức tường Berlin sụp đổ, mẹ là người Mỹ gốc Phi, sinh ra ở New York.

Năm 2009, cô tốt nghiệp trường nghệ thuật LaGuardia Arts, sau đó theo học Cao đẳng Skidmore. Năm 2013, cô tốt nghiệp bằng tiếng Pháp ở trường này và sau đó di cư tới Paris sống trong vòng 1 năm.

Sự nghiệp

Đời tư

Danh sách phim

Điện ảnh

Truyền hình

Giải thưởng và đề cử

Tham khảo

Liên kết ngoài
 

Người Đức di cư tới Hoa Kỳ
Nữ diễn viên Đức
Người Mỹ gốc Đức
Nữ diễn viên Mỹ gốc Phi
Nữ diễn viên đến từ thành phố New York
Nữ diễn viên từ Berlin
Nữ diễn viên Đức thế kỷ 21
Nữ diễn viên Mỹ thế kỷ 21
Nhân vật còn sống
Tanapon Sukhumpantanasan

Tanapon Sukumpantanasan (tiếng Thái: ธนพนธ์ สุขุมพันธนาสาร, phiên âm: Tha-na-pon Su-khum-pan-tha-na-san, sinh ngày 20 tháng 3 năm 2001) còn có nghệ danh là Perth (เพิร์ธ), là một diễn viên và ca sĩ người Thái Lan trực thuộc GMMTV. Bắt đầu vai diễn đầu tiên trong series "Please เสียงเรียกวิญญาณ" (Tạm dịch là "Xin đừng gọi hồn"). Anh được biết đến nhiều nhất với vai diễn Ae hay Ae Intouch, nam chính trong series truyền hình "Love By Chance" (2018) tạm dịch là "Tình Cờ Yêu".

Tiểu sử 
Tanapon Sukumpantansan hay Perth sinh vào thứ ba ngày 20 tháng 3 năm 2001 tại Thái Lan và là con một trong gia đình. Anh tốt nghiệp trường Saint Dominic và hiện tại anh đã tốt nghiệp Đại học Srinakharinwirot (viết tắt là SWU) khoa Nghệ thuật Truyền thông Cách Tân chuyên ngành Đào tạo diễn xuất và đạo diễn.

Sự nghiệp 
Perth thủ vai Nainaphap Sutheeanan (tên thường gọi là Pete) trong series "Please เสียงเรียกวิญญาณ" năm 2017. Trong 2018, anh được mọi người biết đến nhiều hơn bởi vai diễn Ae hay Ae Intouch, nam chính trong series BL Thái Lan "Love By Chance" được phát sóng trên kênh GMM25 và LineTV.

Tháng 5 năm 2019 Perth cùng với Plan, Gun và Title thành lập ban nhạc có tên là TEMPT và được quản lý bởi công ty AttractorTH.

Năm 04.04.2022, Perth gia nhập GMMTV.

Các phim đã tham gia

Phim điện ảnh

Phim truyền hình

TV Show

Video ca nhạc

Các giải thưởng

Công việc khác

Liên kết ngoài 

 Perth Tanapon Instagram (@perthppe): [https://www.instagram.com/perthppe/?hl=vi]
 Perth Tanapon Twitter (@perthppe): [https://twitter.com/perthppe]
 Perth Tanapon Weibo (@王俊勇Perth): [https://www.weibo.com/u/6528512867?is_hot=1]

Tham khảo

Nam diễn viên Thái Lan
Nhân vật còn sống
Diễn viên thế kỷ 21
Ca sĩ Thái Lan
Người thuộc Đại học Srinakharinwirot
Sinh năm 2001
Nghệ sĩ GMMTV
Nam diễn viên truyền hình Thái Lan
Vườn quốc gia Sông Thanh

Vườn quốc gia Sông Thanh là một vườn quốc gia nằm ở phía Tây Bắc tỉnh Quảng Nam, có tổng diện tích rừng và đất lâm nghiệp quản lý là: 76.669,68 ha trải dài trên 12 xã thuộc 2 huyện Nam Giang và Phước Sơn, bao gồm: xã Tà Bhing, Tà Pơơ, Cà Dy, Chà Vàl, La Dêê, Đắc Tôi, Đắc Pre và Đắc Pring, thuộc huyện Nam Giang; xã Phước Xuân, Phước Năng, Phước Mỹ và Phước Công, thuộc huyện Phước Sơn.

Vị trí 
Tọa độ địa lý:

 Từ: 150 13' đến 150 41' vĩ độ Bắc.
 Từ: 1070 21' đến 1070 46' kinh độ Đông.

Các giáp ranh

 Phía Bắc: Giáp Quốc lộ 14D, chạy từ Thạnh Mỹ theo hướng Đông Tây đến cửa khẩu Đắc Ốc (Việt - Lào), tiếp giáp lâm phận Ban Quản lý rừng phòng hộ huyện Nam Giang, tỉnh Quảng Nam.
 Phía Nam: Giáp tỉnh Kon Tum (tại đỉnh đèo Lò Xo - Quốc lộ 14A), giáp lâm phận Ban Quản lý rừng phòng hộ huyện Phước Sơn và Công ty TNHH MTV Cao su Quảng Nam.
 Phía Đông: Được giới hạn bởi đường phân thủy của 2 hệ thống sông Thanh và sông Cái chảy qua địa phận thị trấn Khâm Đức, huyện Phước Sơn, tỉnh Quảng Nam.
 Phía Tây: Giáp với Nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào.

Phân bố

Địa bàn huyện
Địa bàn huyện Nam Giang có diện tích: 57.586,76 ha.
Địa bàn huyện Phước Sơn có diện tích: 19.006,24 ha.

Phân khu
Diện tích rừng và đất rừng phân theo các phân khu chức năng:
Phân khu bảo vệ nghiêm ngặt có diện tính: 63.442,90 ha.
Phân khu phục hồi sinh thái có diện tích: 13.150,28 ha.
Phân khu Hành chính - Dịch vụ có diện tích: 3,00 ha.

Mức độ đa dạng sinh học

Qua các đợt điều tra, khảo sát của WWF-Đông Dương (1997) và Viện Điều tra Quy hoạch rừng (1999) đã ghi nhận hơn 830 loài thực vật bậc cao (trong đó: 23 loài đặc hữu của Việt Nam, 38 loài có tên trong Sách Đỏ Việt Nam). Hệ động vật cũng rất đa dạng gồm 53 loài thú, 183 loài chim, 44 loài bò sát, 21 loài lưỡng cư, 25 loài cá và nhiều loài động vật không xương sống (trong đó: 23 loài thú, 12 loài chim, 16 loài bò sát và 3 loài lưỡng cư có tên trong Sách Đỏ Việt Nam).

Sự hiện diện của các loài đặc hữu đã làm tăng giá trị bảo tồn đa dạng sinh học của khu bảo tồn này. Đó là các loài: Chò Chỉ Lào (Parashorea buchmanii) mới được ghi nhận, Voọc Chà vá chân nâu (Pygathryx nemaeus), Voọc Chà vá chân xám (Pygathryx cinerea), Mang lớn (Muntiacus vuquangensis), Mang Trường sơn (Muntiacus truongsonensis).

Ngoài ra Vườn quốc gia Sông Thanh còn nằm trong "đơn vị bảo tồn Hổ" của thế giới và trong nước, cũng như các loài thú lớn khác và thuộc vùng sinh thái ưu tiên trong cảnh quan vùng Trung Trường sơn. Nếu được bảo vệ tốt, Khu VQG Sông Thanh có thể là nguồn để phục hồi các quần thể Hổ ở miền Trung Việt Nam.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Truy quét "vàng tặc" trong Khu bảo tồn thiên nhiên Sông Thanh

Sông Thanh
Quảng Nam
Skoll (vệ tinh)

Skoll (/ ˈskɒl / SKOL; tiếng Na Uy [skœlː]) hoặc Saturn XLVII (chỉ định tạm thời S/2006 S 8) là một vệ tinh dị hình chuyển động nghịch hành của Sao Thổ. Sự phát hiện ra nó được công bố bởi Scott S. Sheppard, David C. Jewitt và Jan Kleyna vào ngày 26 tháng 6 năm 2006 từ các quan sát được thực hiện trong khoảng thời gian từ ngày 5 tháng 1 đến ngày 30 tháng 4 năm 2006.

Đặc điểm 
Skoll có đường kính khoảng 6 km (giả sử một suất phản chiếu là 0,04) và quay quanh Sao Thổ ở khoảng cách trung bình là17,6 Gm (triệu km) trong 869 ngày, theo quỹ đạo rất lệch tâm và nghiêng vừa phải.

Tên gọi 
Nó được đặt tên vào tháng 4 năm 2007 theo tên Sköll, một con sói khổng lồ từ thần thoại Bắc Âu, con trai của Fenrisulfr và anh em sinh đôi của Hati.

Tham khảo

Vệ tinh của Sao Thổ
Thiên thể phát hiện năm 2006
Được phát hiện bởi Scott S. Sheppard
Vệ tinh dị hình
Nhóm Norse
Hệ tầng Morrison

Hệ tầng Morrison là một vùng đất địa chất học đặc biệt chứa nhiều loại đá trầm tích từ thời Jura Muộn được tìm thấy ở miền tây Hoa Kỳ, nơi có nguồn hóa thạch khủng long nhiều nhất ở Bắc Mỹ. Nó bao gồm các loại đá bùn, sa thạch, bột kết và đá vôi, chúng có màu xám nhạt, xám xanh, hoặc đỏ. Hầu hết các hoạt động hóa thạch diễn ra trong các lớp đá sa thạch màu xanh lá cây và đá sa thạch thấp hơn, di tích còn sót lại của các dòng sông tiền sử và vùng ngập nước từ thời kỳ Kỷ Jura.

Nó tập trung nhiều nhất ở Wyoming, Utah và Colorado cùng một số lượng lớn khác ở Montana, Bắc Dakota, Nam Dakota, Nebraska, Kansas, các khu vực của Oklahoma và Texas, New Mexico, Arizona, Utah và Idaho. Các loại đá được gọi dưới các tên khác nhau được tìm thấy ở Canada. Nó có diện tích 1,5 triệu km vuông (600.000 dặm vuông), mặc dù chỉ có một phần rất nhỏ của các tầng đá lộ ra trên bề mặt đất là có thể được tiếp xúc và tiếp cận bởi các nhà địa chất và cổ sinh vật học. Hơn 75% vẫn còn bị chôn vùi dưới thảo nguyên ở phía đông, và phần lớn phần ở phía tây của nó đã bị xói mòn đi trong quá trình hình thành dãy núi Rocky.

Nó được đặt theo tên của Morrison, Colorado, nơi hóa thạch đầu tiên trong vùng được phát hiện bởi Arthur Lakes vào năm 1877. Cùng năm đó, nó trở thành trung tâm của một 'Cuộc chiến hóa thạch' – một cuộc cạnh tranh thu thập các hóa thạch giữa các nhà cổ sinh vật học đầu tiên là Othniel Charles Marsh và đối thủ Edward Drinker. Ở Colorado, New Mexico và Utah, Morrison Formation là một nguồn cung cấp quặng Urani chính.

Tham khảo

Đọc thêm 

 Foster, J. 2007. Jurassic West: The Dinosaurs of the Morrison Formation and Their World. Indiana University Press. 389pp.
 Foster, J.R. 2003. Paleoecological Analysis of the Vertebrate Fauna of the Morrison Formation (Upper Jurassic), Rocky Mountain Region, U.S.A. Albuquerque, New Mexico: New Mexico Museum of Natural History and Science. Bulletin 23.
 Jenkins, J.T. and J.L. Jenkins. 1993. Colorado's Dinosaurs. Denver, Colorado: Colorado Geologic Survey. Special Publication 35.
 Mateus, O. 2006. Late Jurassic dinosaurs from the Morrison Formation, the Lourinhã and Alcobaça Formations (Portugal), and the Tendaguru Beds (Tanzania): a comparison. in Foster, J.R. and Lucas, S. G. R.M., eds., 2006, Paleontology and Geology of the Upper Jurassic Morrison Formation. New Mexico Museum of Natural History and Science Bulletin 36: 223-231.

Liên kết ngoài 

 Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Morrison. 
 Khủng long và Lịch sử cuộc sống, Đại học Columbia giảng về sự hình thành Morrison. 
 Địa chất của mỏ đá (Tượng đài Khủng long Quốc gia), từ Dịch vụ Công viên Quốc gia. 
 Phân bố không gian của Morrison trong Macrostrat. 
 Cơ sở dữ liệu Cổ sinh vật học: Địa điểm theo dõi Khủng long Dalton (Hình thành Morrison): Kỷ Jura muộn / Thượng, Utah  
 Cơ sở dữ liệu cổ sinh vật học: Địa điểm theo dõi khủng long Black Ridge (Morrison Formation): Jurassic muộn / thượng lưu, Colorado  
 Danh mục động vật có vú Morrison (dưới cùng của trang) 
 NPS.gov: "Về sự hình thành Morrison trong Đài tưởng niệm Quốc gia Khủng long 
 Britannica.com: Địa chất hình thành Morrison

Địa chất dãy núi Rocky
Cao nguyên Colorado
Sancho Panza

Sancho Panza () là một nhân vật hư cấu trong tiểu thuyết  Don Quijote  được viết bởi tác giả người Tây Ban Nha Don Miguel de Cervantes Saattedra vào năm 1605. Sancho đóng vai trò là cận vệ cho Don Quijote và cung cấp các lời khuyên trong suốt cuốn tiểu thuyết, được gọi là sanchismos, đó là sự kết hợp của hài hước rộng rãi, mỉa mai tục ngữ Tây Ban Nha, và dí dỏm trần thế. "Panza" trong tiếng Tây Ban Nha có nghĩa là "bụng" (xem tiếng Anh "paunch," tiếng Ý "pancia", một số phương ngữ tiếng Ý "panza", tiếng Bồ Đào Nha "pança", tiếng Pháp "panse").

Tham khảo

Nhân vật giả tưởng
Don Quijote
Jim Peebles

Phillip James Edwin Peebles  (sinh ngày 25 tháng 4 năm 1935) là một nhà vật lý thiên văn, nhà thiên văn học và nhà vũ trụ học vật lý người Mỹ gốc Canada, hiện đang là Albert Einstein Professorship in Science danh dự tại Đại học Princeton. Ông được coi là một trong những nhà vũ trụ học vật lý lý thuyết hàng đầu thế giới trong giai đoạn từ năm 1970, với những đóng góp lớn về mặt lý thuyết cho sự tổng hợp hạt nhân nguyên thủy, vật chất tối, bức xạ phông vi sóng vũ trụ và structure formation.

Ông đã được trao giải Nobel Vật lý vào năm 2019 vì những khám phá lý thuyết về vũ trụ học vật lý. Hai người cùng nhận giải này là Michel Mayor và Didier Queloz.

Peebles đã tự mô tả mình là một người theo thuyết bất khả tri.

Tiểu sử 
Peebles sinh ở St. Boniface tại Winnipeg, Manitoba, vào ngày 25 tháng 4 năm 1935, là con của Ada Marion (Green) và Andrew Charles Peebles, một người làm việc cho Winnipeg Grain Exchange. Ông hoàn thành bằng cử nhân tại Đại học Manitoba. Sau đó, ông tiếp tục theo học cao học tại Đại học Princeton, nơi ông nhận bằng tiến sĩ vật lý vào năm 1962. Ông vẫn ở Princeton trong suốt sự nghiệp của mình. Peebles là một thành viên của School of Natural Sciences tại Viện Nghiên cứu Cao cấp Princeton trong năm học 1977–78. Ông đã thực hiện những chuyến thăm tiếp theo trong năm 1990–91 và 1998–99.

Tham khảo

Người đoạt giải Nobel Vật lý
Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel
Nhà thiên văn học Hoa Kỳ
Người Mỹ gốc Canada
Người Canada đoạt giải Nobel
Hội viên Hội Vương thất
Cựu sinh viên Đại học Princeton
Didier Queloz

Didier Patrick Queloz (sinh ngày 23 tháng 2 năm 1966) là một nhà thiên văn học người Thụy Sĩ với thành tích rất lớn trong việc tìm kiếm các hành tinh ngoài hệ mặt trời trong Nhóm Vật lý thiên văn của Phòng thí nghiệm Cavendish, Cambridge, và tại Đại học Geneva. and a fellow of Trinity College, Cambridge. Ông cùng nhận một phần tư giải Nobel Vật lý năm 2019 cùng với Jim Peebles và Michel Mayor. 
Năm 1995 Queloz là một nghiên cứu sinh tiến sĩ tại Đại học Geneva khi ông và Michel Mayor, cố vấn tiến sĩ của ông, đã phát hiện ra ngoại hành tinh đầu tiên xung quanh một ngôi sao theo trình tự chính. Với thành tích này, họ đã được trao một nửa giải thưởng Nobel Vật lý năm 2019 "vì phát hiện ra một hành tinh ngoài hành tinh quay quanh một ngôi sao kiểu mặt trời".

Tiểu sử 
Queloz sinh ra ở Thụy Sĩ, vào ngày 23 tháng 2 năm 1966.

Sự nghiệp 
Năm 1995, Queloz là một ứng cử viên Tiến sĩ tại Đại học Geneva khi ông và Michel Mayor, cố vấn tiến sĩ của mình, phát hiện ra ngoại hành tinh đầu tiên xung quanh trình tự chính sao. Với thành tích này, họ đã được trao một nửa giải thưởng Nobel Vật lý năm 2019 "vì phát hiện ra một hành tinh ngoài hành tinh quay quanh một ngôi sao kiểu mặt trời".

Queloz đã thực hiện một phân tích trên 51 Pegasi bằng các phép đo vận tốc hướng tâm (quang phổ Doppler) với máy quang phổ ELODIE trong Đài quan sát Haute-Provence và rất ngạc nhiên khi tìm thấy một hành tinh có chu kỳ quỹ đạo là 4,2 ngày. Ông đã thực hiện phân tích như một bài tập để trau dồi kỹ năng của mình. Hành tinh, 51 Pegasi b, đã thách thức các quan điểm được chấp nhận sau đó về sự hình thành hành tinh, là một Sao Mộc nóng.

Ông đã nhận được giải BBVA Foundation Frontiers of Knowledge của Khoa học cơ bản (đồng chiến thắng với Thị trưởng) để phát triển các công cụ thiên văn và kỹ thuật thử nghiệm mới dẫn đến sự quan sát đầu tiên của các hành tinh bên ngoài hệ mặt trời.
Năm 2017, anh nhận được Giải thưởng Wolf về Vật lý. 
Năm 2019, ông đã được trao giải thưởng Nobel Vật lý cùng với Thị trưởng và cùng với Jim Peebles.

Tham khảo 

Người đoạt giải Nobel Vật lý
Người Thụy Sĩ đoạt giải Nobel
Nhà thiên văn học Thụy Sĩ
Hội viên Hội Vương thất
Vườn Fin

Vườn Fin ( Bagh-e Fin) nằm ở Kashan, Iran là một khu vườn Ba Tư lịch sử. Tại đây chứa Nhà tắm Fin của Kashan, nơi Amir Kabir của Qajar bị ám sát bởi một kẻ được ra lệnh bởi Naser al-Din Shah Qajar vào năm 1852. Hoàn thành vào năm 1590, đây là khu vườn còn tồn tại lâu đời nhất tại Iran.

Lịch sử
Nguồn gốc của khu vườn có thể là trước thời kỳ Safavid. Một số nguồn tin cho rằng khu vườn đã được di dời từ nơi khác, nhưng không tìm thấy hình ảnh rõ ràng nào về nó.

Các khu nhà ở của khu vườn mang hình thức hiện tại được xây dựng dưới triều đại Abbas I của Ba Tư (1571-1629), như một vườn truyền thống gần làng Fin, nằm cách Kashan vài kilômét về phía tây nam.

Khu vườn được phát triển hơn nữa trong triều đại Safavid cho đến Abbas II của Ba Tư (1633-1666). Nó đã được công nhận cao trong triều đại của Fath Ali Shah Qajar và được mở rộng đáng kể. Khu vườn sau đó đã bị bỏ rơi và bị hư hại nhiều cho đến năm 1935, khi nó được liệt kê là Tài sản Quốc gia Iran. Ngày 8 tháng 9 năm 2007, khu vườn được đệ trình lên UNESCO như là Di sản thế giới dự kiến. Đến ngày 18 tháng 7 năm 2012, cùng với nhiều khu vườn khác của Iran, vườn Fin đã được UNESCO công nhận là Di sản thế giới với tên chung là Vườn Ba Tư.

Mô tả
Khu vườn rộng 2,3 hecta với một sân chính được bao quanh bởi thành lũy với bốn tòa tháp tròn. Để phù hợp với nhiều khu vườn Ba Tư trong thời đại này, khu vườn đã sử dụng rất nhiều tính năng liên quan đến nước. Nguồn nước được lấy từ con suối trên sườn đồi phía sau và áp lực nước sao cho có thể xây dựng một số lượng lớn hồ bơi và đài phun nước mà không cần bơm cơ học. Khu vườn chứa nhiều cây bách và kết hợp các đặc điểm kiến trúc của thời kỳ Safavid, Zandiyeh và Qajar.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

Fin Garden at ArchNet
Fin Garden at sartar.ir

Fin
Fin
Fin
Fin
Fin
Lịch sử thiết kế phong cảnh
Biển Mặt Trăng

Biển Mặt Trăng (tiếng Anh: Lunar mare) là các vùng mặt phẳng bazan rộng và tối của Mặt Trăng được hình thành bởi các vụ phun trào núi lửa cổ đại. Chúng được gọi là maria, trong tiếng Latinh có nghĩa là "biển", bởi những nhà thiên văn học trước đây nhầm tưởng là biển thật. Những biển này có suất phản chiếu thấp hơn ở "vùng cao" nên kết quả là chúng xuất hiện dưới một màu tối khi nhìn bằng mắt thường. Biển chiếm 16% bề mặt Mặt Trăng nhưng hầu hết đều ở vùng nhìn thấy được từ Trái Đất. Một vài biển trên vùng nửa không nhìn thấy được của Mặt Trăng nhỏ hơn và nằm hầu hết ở các hố lớn. Thuật ngữ truyền thống cũng được dùng trên Mặt Trăng là biển (thay thế cho oceanus), tương tự như hồ (thay thế cho lacus), đầm (thay thế cho palus), và vịnh (thay thế cho sinus). Ba thuật ngữ được kể cuối cùng sẽ có diện tích nhỏ hơn biển nhưng có cùng đặc điểm và tính chất tự nhiên.

Tên của các biển thường dựa theo tính chất (Humorum (ẩm), Imbrium (mưa rào), Insularum (đảo), Nubium (mây), Spumans (bọt), Undarum (sóng), Vaporum (sương mù), Procellarum (bão tố), Frigoris (lạnh)), thuộc tính (Australe (phương nam), Orientale (phương đông), Cognitum (tri thức), Marginis (cạnh)), hoặc cảm giác (Crisium (khủng hoảng), Ingenii (thông minh), Serenitatis (thanh bình), Tranquillitatis (bình yên)). Mare Humboldtianum và Mare Smythii là hai tên cuối cùng được đặt tên theo tên người, và sau này không theo khuynh hướng đặt tên này nữa. Khi Mare Moscoviense được tìm ra bởi Luna 3, tên của nó được Liên bang Xô Viết đề nghị và được chấp thuận bởi Hiệp hội Thiên văn Quốc tế nhưng với lời bào chữa cho rằng tên Moscow là tên được đặt theo cảm giác.

Danh sách các biển và đại dương trên Mặt Trăng 
Cũng có một khu vực trên  Mặt Trăng bị xác định nhầm là một biển và được đặt tên là Mare Desiderii (Biển Khát Vọng). Nó không còn được công nhận. Các biển cũ khác bao gồm:

 Mare Parvum  ("Biển Nhỏ"), ngay phía đông miệng núi lửa Inghirami.
 Mare Incognitum ("Biển Không Xác Định").
 Mare Novum  ("Biển Mới"), phía đông bắc của miệng núi lửa Plutarch.
 Mare Struve (" Biển Struve "), gần miệng núi lửa Messala.

Tuổi
Độ tuổi của đá bazan được xác định bằng đồng vị phóng xạ và bởi kỹ thuật đếm hố. Độ tuổi phóng xạ có từ 3,16 đến 4,2 Ga, trong khi độ tuổi trẻ nhất được xác định bởi kỹ thuật đếm hố là khoảng 1,2 Ga (1 Ga = 1 tỉ năm tuổi). Tuy thế mà các biển bazan này phun trào từ giữa khoảng 3 và 3,5 Ga. Các biển phun trào bazan diễn ra ở nửa không nhìn thấy thường già hơn, trong khi dòng chảy trẻ nhất được tìm thấy ở gần bên trong Oceanus Procellarum. Sự phun trào bazan có thể phun ra bên trong, hoặc chảy đi, thành những lưu vực thấp, Oceanus Procellarum không tương tự như những lưu vực đã biết trước đó.

Xem thêm

Tham khảo

Đọc thêm
 Paul D. Spudis, The Once and Future Moon, Smithsonian Institution Press, 1996, .

Liên kết ngoài 

Google Moon
Lunar and Planetary Institute: Exploring the Moon
Lunar and Planetary Institute: Lunar Atlases
Ralph Aeschliman Planetary Cartography and Graphics: Lunar Maps 
Moon articles in Planetary Science Research Discoveries
Cryptomare formations

Biển
Nguyễn Việt Phong

Nguyễn Việt Phong (sinh ngày 23 tháng 3 năm 1993) là một cựu cầu thủ bóng đá người Việt Nam chơi ở vị trí tiền đạo.

Sự nghiệp

Ban đầu
Nguyễn Việt Phong trưởng thành từ lò đào tạo của Thể Công. Năm 2011, anh chia tay Thể Công để cập bến Hòa Phát Hà Nội nhưng đội bóng lại giải thể. Dấu ấn lớn nhất của Phong trong màu áo Hòa Phát là danh hiệu vua phá lưới giải U-19 Quốc gia 2011.

Sau khi chia tay Hòa Phát Hà Nội, Việt Phong tham gia bóng đá phong trào. Năm 2013, anh cùng đội bóng "phủi" Thành Đồng, vô địch Ngoại hạng Phủi mùa giải đầu tiên (HPL-S1). Năm 2014, Việt Phong được gọi về đội Viettel mới tham dự giải hạng nhì Quốc gia.

Hải Phòng và Cần Thơ
Năm 2015, Việt Phong cập bến câu lạc bộ Hải Phòng. Ngày 20 tháng 6 năm 2015, Nguyễn Việt Phong đã lập cú đúp trong chiến thắng 3–2 trước Đồng Tháp trong khuôn khổ vòng 1/8 Cúp Quốc gia 2015.

Trong giai đoạn hai mùa giải V.League 1 2017, Nguyễn Việt Phong cùng Đặng Quang Huy chuyển sang Xổ số kiến thiết Cần Thơ theo dạng cho mượn. Cả hai đều góp mặt trong chiến thắng 2–0 của Cần Thơ trước đội bóng chủ quản Hải Phòng.

Mùa giải V-League 2018, Việt Phong mang số áo 22, được huấn luyện viên Trương Việt Hoàng cho ra sân 15 trận, nhưng không ghi được bàn thắng nào

Tính chung 6 mùa giải chơi bóng tại hạng đấu cao nhất Việt Nam, Việt Phong mới có tổng cộng 25 lần đá chính.

Trở lại Viettel 
Tháng 11 năm 2018, rộ lên tin tức Việt Phong trở về Thể Công (Viettel) và sau đó Việt Phong trở thành tân binh đầu tiên của Viettel. Ngày 24 tháng 7 năm 2019, Việt Phong ghi bàn trong thất bại 2 - 1 trước đội bóng cũ Hải Phòng. Tính chung trong mùa giải V-League 2019, Việt Phong ra sân trong đội hình xuất phát 11 trận và có 1 bàn thắng. Sau khi được ra mắt đội tuyển quốc gia, Việt Phong ghi thêm một bàn thắng trước khi kết thúc mùa giải.

Trong trận đấu đầu tiên của mùa giải 2020, Việt Phong ghi bàn thắng duy nhất trong trận thắng 1 - 0 của Viettel trước Hồng Lĩnh Hà Tĩnh.

Sự nghiệp quốc tế 
Nguyễn Việt Phong từng thuộc lứa U-19 Việt Nam cùng thế hệ với Quế Ngọc Hải, Đặng Văn Lâm, Võ Huy Toàn.

Ngày 22 tháng 9 năm 2019, Nguyễn Việt Phong được huấn luyện viên Park Hang-seo triệu tập bổ sung lần đầu lên đội tuyển quốc gia, để chuẩn bị cho hai trận đấu với Malaysia và Indonesia trong khuôn khổ vòng loại World Cup khu vực Châu Á. Ngày 10 tháng 10, trong trận đấu đối đầu với Malaysia, Việt Phong có màn ra mắt đội tuyển khi vào sân thay thế cho tiền đạo Nguyễn Văn Toàn ở phút 87.

Thống kê sự nghiệp

Đội tuyển quốc gia

Tham khảo

Liên kết ngoài

Người Hà Nội
Tiền đạo bóng đá nam
Cầu thủ bóng đá nam Việt Nam
Cầu thủ bóng đá Thể Công
Cầu thủ giải bóng đá vô địch quốc gia Việt Nam
Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Hải Phòng
Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Cần Thơ
Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Viettel
Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Sài Gòn
Cầu thủ đội tuyển bóng đá U-19 quốc gia Việt Nam
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam
Tiền vệ bóng đá
Sirpus

Sirpus là một chi cua gồm 4 loài trong phân họ Pirimelinae của họ Carcinidae hoặc họ Pirimelidae.

Các loài
Chi này gồm 4 loài, phân bố trong khu vực từ Biển Đen qua Địa Trung Hải tới đông Đại Tây Dương.
 Sirpus gordonae Manning & Holthuis, 1981: Vịnh Guinea (đảo Annobón).
 Sirpus monodi Gordon, 1953: Vùng biển Tây Phi (Dakar, Senegal, Mauritania, Congo), gần đây xuất hiện tại đông Địa Trung Hải (Hy Lạp). 
 Sirpus ponticus Verestchaka, 1989: Biển Đen, tách ra từ S. zariquieyi.
 Sirpus zariquieyi Gordon, 1953: Địa Trung Hải và vùng bờ biển thuộc Đại Tây Dương của Tây Ban Nha.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Động vật giáp xác Đại Tây Dương
Pirimela denticulata

Pirimela denticulata là một loài cua dạng cua bơi duy nhất trong chi Pirimela.

Mô tả
Pirimela denticulata là loài cua "nhỏ, đẹp", với kích thước mai cua dài đến  và rộng đến . Màu của nó chủ yếu là xanh lục, với đốm nâu, tía hay đỏ. Rìa phía trước của mai có 3 răng cưa giữa các mắt, 2 xung quanh hốc mắt và 5 răng cưa dọc theo mỗi bên.

Phân bố
Pirimela denticulata được tìm thấy trong vùng biển từ đảo Anh đến Mauritanie, Địa Trung Hải, quần đảo Canaria, quần đảo Cabo Verde và Açores. Nó sống trong các hang hốc trong trầm tích cát hay trong thảm thực vật ngầm, ở độ sâu tới .

Phân loại
Pirimela denticulata được George Montagu mô tả lần đầu tiên năm 1808 dưới danh pháp Cancer denticulata. Sau đó nó được William Elford Leach chuyển sang chi Pirimela do ông lập ra và chỉ bao gồm duy nhất P. denticulata. Loài thứ hai của Pirimela là P. princeps, hiện nay được coi là đồng nghĩa của P. denticulata.

Loài tuyệt chủng cùng chi hiện đã biết là Pirimela lorentheyi Muller 1974.

Pirimelidae
Họ Pirimelidae do Alfred William Alcock lập năm 1899. Ng et al. (2008) xếp nó trong liên họ Cancroidea, nhưng Schubart & Reuschel (2009) chuyển nó sang liên họ Portunoidea và cho rằng nó có quan hệ họ hàng gần với họ Carcinidae. Spiridonov et al. (2014) duy trì họ này, nhưng Evans (2018) giáng cấp nó thành phân họ Pirimelinae trong họ Carcinidae.

Các chi tuyệt chủng khác có thể thuộc họ/phân họ này bao gồm:
 Trachypirimela Müller, 1974
 Trachypirimela grippi Muller 1974
 Pliopirimela Van Bakel, Jagt, Fraaije & Willie, 2003. Có tài liệu cho rằng nó thuộc họ Pilumnoididae Guinot & MacPherson, 1987.
 Pliopirimela deconincki Van Bakel et al., 2003. 
 Parapirimela Van Straelen, 1937
 Parapirimela angolensis Van Straelen, 1937

Chú thích

Tham khảo
 
 

D
Động vật được mô tả năm 1808
Động vật giáp xác Đại Tây Dương
Chi động vật đơn loài
Thia scutellata

Cua móng tay (danh pháp khoa học: Thia scutellata) là một loài cua với mai cua trông giống như móng tay người. Nó được tìm thấy ở Biển Bắc, đông bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải. Nó là loài duy nhất còn sinh tồn của chi Thia, mặc dù 2 loài hóa thạch đã được biết đến.

Phân loại
Họ Thiidae trước đây xếp trong liên họ Cancroidea, như trong Martin & Davis (2001). Ng et al. (2008) xếp nó trong liên họ Thioidea, nhưng Schubart & Reuschel (2009) chuyển nó sang liên họ Portunoidea và cho rằng nó có quan hệ họ hàng gần với các họ Carcinidae và Polybiidae. Spiridonov et al. (2014) duy trì họ này cũng như sự phân chia thành 2 phân họ là Thiinae (chỉ chứa chi Thia) và Nautilocorystinae (chỉ chứa chi Nautilocorystes) của Ng et al. (2008) và Grave et al. (2009), nhưng Evans (2018) giáng cấp nó thành phân họ Thiinae (nghĩa rộng, gộp cả phân họ Nautilocorystinae) trong họ Carcinidae.

Chú thích

Tham khảo
 
 

S
Động vật được mô tả năm 1793
Chi động vật đơn loài
Hà Vận Thi

Denise Hà Vận Thi, còn được gọi là HOCC (sinh ngày 10 tháng 5 năm 1977 tại Hồng Kông), là một ca sĩ cantopop kiêm diễn viên có trụ sở tại Hồng Kông và là một nhà hoạt động cho dân chủ và nhân quyền cho LGBT.

Tiểu sử 
Năm 1988, khi 11 tuổi, Hà Vận Thi và bố mẹ cô chuyển từ Hong Kong đến Montreal. Khi còn là một cô gái trẻ, cô bắt đầu sự nghiệp ca hát ở Hong Kong, kết quả là cô đã phát hành một số album. Ngoài ra, cô là một nữ diễn viên trong một số bộ phim. Vào năm 2012, cô đã tham dự tại cuộc diễu hành Hong Kong Pride Parade với tư cách là một người đồng tính nữ. Vào ngày 8 tháng 7 năm 2019, cô đã nói chuyện tại Hội đồng Nhân quyền Liên Hợp Quốc, kêu gọi Liên Hợp Quốc (LHQ) và cộng đồng quốc tế bảo vệ người dân Hồng Kông trước những vi phạm các quyền tự do của họ. Theo Hà Vận Thi, Trung Quốc đã tham gia vào các vụ bắt cóc, giam giữ các nhà hoạt động, loại các nhà lập pháp thân dân chủ và hạn chế quyền bầu cử phổ thông.

Thu nhạc 

 Free Love (2002)
 Dress Me Up! (2003)
 Glamorous (2005)
 Butterfly Lovers (2005)
 Our Time Has Come (2006)
 What Really Matters (2007)
 Ten Days in the Madhouse (2008)
 Heroes (2009)
 Wu Ming. Shi (無名·詩; 2010)
 Awakening (2011)
 Coexistence (2013)
 Recollections (2013)

Các phim đã đóng 
 1998: Rumble Ages (烈火青春)
 1999: Anti-Crime Squad (反黑先鋒) als 單解心
 2000: The Slayer of Demons (妖怪傳)
 2003: 1:99
 2003: Naked Ambition (豪情)
 2003: Anna in Kungfuland (安娜與武林)
 2003: Hidden Track (尋找周杰倫)
 2004: Shanghai Legend (上海灘之俠醫傳奇)als 江雪
 2006: Superstition
 2007: The Simpsons Movie (阿森一族大電影)
 2008: Kung Fu Panda (功夫熊貓)
 2009: Look for a Star (游龍戲鳳)
 2010: 72 Tenants of Prosperity
 2010: Merry-Go-Round
 2010: O.L. Supreme (女王辦公室) als Music Miu 繆惜之
 2011: Kung Fu Panda (功夫熊貓)
 2011: Life Without Principle (奪命金)
 2012: I Love Hong Kong 2012 (2012我愛HK 喜上加囍)
 2013: Young and Dangerous: Reloaded

Tham khảo 

Sinh năm 1977
Nhà hoạt động quyền LGBT
Nữ diễn viên điện ảnh Canada
Nữ diễn viên Canada thế kỷ 20
Nhạc sĩ Canada thế kỷ 20
Nữ ca sĩ thế kỷ 20
Nữ diễn viên Canada thế kỷ 21
Nữ ca sĩ thế kỷ 21
Ca sĩ-người viết bài hát Hồng Kông
Ca sĩ LGBT
Người viết bài hát LGBT
Nhạc sĩ đồng tính nữ
Nhân vật còn sống
Acid myristoleic

Acid myristoleic là một loại acid béo không bão hòa đơn, trong đó liên kết đôi ở vị trí 9-10 và có cấu hình Z. Loại chất này được chú ý vì tác dụng dinh dưỡng và có khả năng điều trị một số bệnh ở người.

Danh xưng khác 
Acid myristôlêic trong hoá học có nhiều tên đồng nghĩa:

 Acid 9-Tetradecenoic
 Acid (Z)-Tetradec-9-enoic
 544-64-9
 Acid Cis-9-tetradecenoic
 Acid 9-Tetradecenoic
 Acid (Z)-Tetradec-9-enoic
 544-64-9
 Acid cis-9-tetradecenoic
 Acid 9Z-tetradecenoic
 Acid (9Z)-tetradec-9-enoic
 Acid 9-Tetradecenoic, (9Z)-
 Acid (9Z)-Tetradecenoic
 Acid 9-Tetradecenoic, (Z)-

Tổng quan 
Acid myristôlêic thuộc loại acid béo không bão hòa đơn, omega-5 (ω-5), được tạo ra trong quá trình sinh tổng hợp axit myristic. Một trong những nguồn chính của acid béo này là dầu hạt từ thực vật thuộc họ Nhục đậu khấu (Myristicaceae). Nó cũng bao gồm 1,89% chất béo từ quả của loài sầu riêng Durio graveolens.

Phân tử acid myristoleic có 14 nguyên tử cacbon, nên được xếp vào nhóm acid béo chuỗi dài (LCA, từ 14 đến 18 nguyên tử cacbon).

 Acid myristôlêic ban đầu đã được phân lập từ loài Serenoa repens (thuộc họ Cau), sau đó được chú ý do có ích lợi nhất định, nhưng lại có thể gây độc cho tế bào vì có thể kích thích quá trình tế bào chết rụng (apoptosis) với vai trò là chất gây cảm ứng, chuyển hóa thực vật và chất ức chế EC 3.1.1.1 (carboxylesterase).
 Độc tính tế bào của loại axit này có thể được sử dụng để điều trị ung thư tuyến tiền liệt LNCaP.
 Trong cơ thể người, nó được sinh tổng hợp từ acid myristic nhờ xúc tác của enzym Stearoyl-CoA desaturase-1, nhưng nó không phổ biến trong tự nhiên.
 Một trong những nguồn chính cung cấp loại acid béo này - ngoài cây Serenoa repens - là dầu ép từ hạt của các cây họ Myristicaceae (Nhục đậu khấu), bao gồm tới 30% dầu trong một số loài. Loại acid béo này chiếm 1,89% chất béo từ quả của một loài cẩm quỳ là Durio graveolens.

Thuộc tính hoá học 
Công thức tổng quát: C14H26O2.

Khối lượng phân tử: 226.355 g/mol.

Loại acid tetradecenoic có chuỗi dài, chiếm khoảng 0,3 - 0,7% tổng thành phần acid béo của triglyxêrit trong mô mỡ ở người. (PMID 10393134).

Một số thuộc tính khác

Nguồn cung cấp cho người 
Trong cơ thể động vật, nó ở dạng este glycerol tại các mô mỡ. Một số loài thực vật cho dầu thuộc họ Cau, Nhục đậu khấu,... cũng có, nhưng thực tế là không ăn được và ở dạng axit myristic. Nó không được tìm thấy trong ngũ cốc và các loại đậu và trái cây.

Trong thịt gia súc và gia cầm, nó có nhiều nhất trong phần ức của vật nuôi trưởng thành (khoảng 0,32 g / 100 g) ở ngựa, gà và gà tây, có nhiều trong mỡ cá voi, mỡ rùa. Nó hoàn toàn không có trong mỡ lợn và thịt lợn, trong trứng gia cầm và trong hầu hết các loài cá (trừ cá tầm có rất ít). Trong các sản phẩm sữa, nó có một lượng rất nhỏ trong sữa tươi và sữa chua; còn bơ chế từ sữa bò lại chứa hàm lượng khá cao (1,14 g / 100 g), nhưng không có trong bơ thực vật.

Chú thích và Tham khảo 

Acid béo
Acid alkenoic
Tsada

Tsada (trước đó (trước năm 1985) đã viết là Tsadha)  là một thị trấn nhỏ ở phía tây đảo Síp. Tsáda nằm ở độ cao 619 mét trên mực nước biển. Nó có 1.043 cư dân. Nó nằm ở quận Eparchía Páfou, ở phía tây của đất nước, cách thủ đô Nicosia 90 km về phía tây và 8 km về phía bắc của thành phố Paphos. Mặc dù khoảng cách giữa chúng, 612 m 
chênh lệch độ cao mang lại cho khu vực Tsada một bản sắc hoàn toàn khác. Nó nhận được  lượng mưa mỗi năm.
Khí hậu mát mẻ hơn nhiều quanh năm (trong mùa hè nóng và ẩm ở Paphos, khoảng cách nhiệt độ có thể đạt được 6 °C) và nó cũng là một trong số ít các khu vực trong huyện Paphos tuyết rơi gần như hàng năm vào cuối tháng Một. Tsada là ngôi nhà của anh hùng dân tộc EOKA Evagoras Pallikarides. Mặc dù lịch sử của ngôi làng có thể được tính từ 500 năm trước, nhưng không có nhân vật kiến trúc quan trọng nào và chỉ có một vài nơi cư trú được xây dựng lại theo cách truyền thống. Có thể nói, điều duy nhất làm cho ngôi làng trở nên đặc biệt là khung cảnh đáng kinh ngạc đối với vùng biển và biển của nó.
Hiện tại sự phát triển đại trà đang diễn ra ở những ngọn đồi gần đó, với những biệt thự sang trọng cao cấp với tầm nhìn toàn cảnh ra thành phố và biển Địa Trung Hải được xây dựng trong 5 năm qua. Ngọn đồi Melisovouno nằm giữa Tsada và Koili có trạm phát truyền hình và đài phát thanh ăng-ten.

Tham khảo

Síp
Palmitôlêyô hóa

Palmitôlêyô hoá (palmitoleoylation) là quá trình lipid hóa một prôtêin trong đó axit palmitôlêic không bão hòa đơn được liên kết hóa trị với lượng xêrin hoặc trêônin trong chuỗi pôlypeptit ở prôtêin đó. Quá trình palmitôlêyô hoá đóng vai trò quan trọng trong việc trao đổi và gắn mục tiêu cho prôtêin Wnt, từ đó có thể khởi động con đường truyền tín hiệu Wnt.

Palmitôlêyô hoá prôtêin Wnt được xúc tác nhờ enzym mã hoá bởi Gen PORCN. Phản ứng nghịch được thực hiện bởi enzym NOTUM (palmitoleoyl-protein carboxylesterase).

Tóm tắt 
Palmitôlêyô hóa là một biến đổi độc đáo của prôtêin, trong đó axit palmitôlêic (C16:1 là axit béo không bão hòa đơn) được liên kết cộng hóa trị với prôtêin. Các prôtêin Wnt được biết là sẽ bị palmitoleoyl hóa bởi cis-Δ9 palmitoleate tại các gốc serine được bảo tồn ở hầu hết các loài động vật qua quá trình tiến hóa.

Quá trình này diễn ra sau khi gen Wnt phiên mã ra prôtêin Wnt, nên thuộc loại biến đổi sau dịch mã (Post-translational modification).

Khi quá trình này tiến hành, prôtêin Wnt có thể liên kết với thụ thể tương ứng và khởi động con đường truyền tín hiệu Wnt. Do đó, quá trình này rất quan trọng trong việc cân bằng nội môi và tạo khối u.

Xem thêm 

 Đường truyền tín hiệu WNT
 Axit palmitôlêic

Tham khảo (tiếng Anh) 

 Đầu dò hóa học xác định trực tiếp Palmitôlêyô hóa prôtêin (Chemical Probes to Directly Profile Palmitoleoylation of Proteins) ở https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5113023/
 Tìm hiểu Palmitôlêyô hóa prôtêin và ý nghĩa (Understanding Protein Palmitoylation: Biological Significance and Enzymology) ở https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4240533/

Nguồn trích dẫn 

Hóa sinh
Di truyền phân tử
Biến đổi sau dịch mã
Nautilocorystes

Nautilocorystes là một chi cua gồm 2 loài trong phân họ Thiinae của họ Carcinidae hoặc phân họ Nautilocorystinae của họ Thiidae.

Lịch sử phân loại
Chi này từng được xếp trong họ Corystidae. Việc chuyển Nautilocorystes sang họ Thiidae là bắt buộc bởi cấu trúc của phần bụng cua đực (các đốt 3-5 hợp nhất), với chân giao cấu 1 ngắn, mập mạp cùng chân giao cấu 2 ngắn. Những đặc trưng này có nghĩa là vị trí truyền thống của nó trong họ Corystidae là không thể biện hộ, mặc cho hình dạng mai rất giống nhau cũng như các râu hình chỉ của chúng.

Các loài
Chi này gồm 2 loài, phân bố trong hai khu vực biệt lập, từ Namibia tới Nam Phi và từ Ấn Độ tới Đông Nam Á.
 Nautilocorystes investigatoris Alcock, 1899: Ấn Độ tới Philippines.
 Nautilocorystes ocellatus (Gray, 1831): Namibia và Nam Phi.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Động vật giáp xác Ấn Độ Dương
Động vật giáp xác Đại Tây Dương
Động vật giáp xác Thái Bình Dương
Sikorsky Cypher

Sikorsky Cypher và Cypher II là những loại phương tiện bay không người lái được phát triển bởi hãng Sikorsky Aircraft. Chúng là máy bay cất cánh và hạ cánh thẳng đứng sử dụng hai rotor đối diện được bao bọc trong một tấm màng tròn để đẩy.

Thiết kế và phát triển

Cypher
Vào cuối những năm 1980, Sikorsky Aircraft đã cho bay một chiếc UAV nhỏ tên là "Cypher", với các rotor đồng trục bên trong một khung máy bay hình xuyến. Tấm màng hình xuyến được cải thiện vận hành an toàn và giúp tăng lực nâng. Mẫu concept gốc đầu tiên của Cypher có đường kính 1,75 mét (5,75 feet) và cao 55 cm (1,8 feet), nặng 20 kg (43 pound), và lần đầu tiên cất cánh vào mùa hè năm 1988. Thiết kế này được cung cấp bởi động cơ bốn thì, 2,85 mã lực (3,8 mã lực) và được gắn trên xe tải để thử nghiệm bay về phía trước. Từ đó mới dẫn đến một nguyên mẫu Cypher có chuyến bay thực sự nặng 110 kg (240 pound), có đường kính 1,9 mét (6,2 feet) và được trang bị động cơ Wankel nhỏ gọn, công suất 40 kW (53 hp).

Sau chuyến bay tự do ban đầu vào năm 1993, nguyên mẫu Cypher đã được sử dụng trong các cuộc thử nghiệm và trình diễn trong hầu hết những năm 1990, cuối cùng dẫn đến một thiết kế thế hệ tiếp theo, Cypher II, một đối thủ trong cuộc thi VT-UAV của Hải quân Mỹ.

Nguyên mẫu duy nhất cất cánh lần đầu tiên vào tháng 4 năm 1992 và bay không giới hạn vào năm 1993. Kể từ đó, hơn 550 chuyến bay trình diễn đã được thực hiện dành cho chính phủ Mỹ. Cypher có thể mang gói cảm biến trên các thanh chống phía trên thân tàu hoặc có thể vận chuyển tải trọng nặng tới 50 lb (23 kg).

Cypher II
Hai nguyên mẫu Cypher II đã được chế tạo cho Thủy quân lục chiến Mỹ, gọi đó là "Chiến binh Rồng". Cypher II có kích thước tương tự người tiền nhiệm của nó, nhưng có một cánh quạt đẩy thêm vào rotor và có thể được trang bị cánh cho các nhiệm vụ trinh sát tầm xa. Trong hình thể có cánh này, Cypher II có tầm bắn trên 185 km (115 dặm) và tốc độ tối đa 230 km/h (145 mph). Không rõ liệu Cypher sẽ đi vào sản xuất hay không.

Tính năng kỹ chiến thuật (Cypher)

Tham khảo

Bài viết này chứa tài liệu ban đầu được lấy từ bài viết trên web Unmanned Aerial Vehicles của Greg Goebel, tồn tại trong Public Domain.

Liên kết ngoài

 Thông tin về Cypher

Đĩa bay
Cypher
Máy bay trực thăng quân sự Mỹ
Phương tiện bay không người lái Mỹ
Máy bay trực thăng động cơ Wankel
Máy bay đầu tiên bay vào năm 1992
Máy bay trinh sát quân sự Mỹ thập niên 1990
Trực thăng quân sự Hoa Kỳ
Phương tiện bay không người lái Hoa Kỳ
Lewis Capaldi

Lewis Marc Capaldi (sinh ngày 7 tháng 10 năm 1996) là một ca sĩ, nhạc sĩ người Scotland. Capaldi đã đạt được thành công toàn cầu trong suốt năm 2019 với đĩa đơn đột phá mang tầm quốc tế "Someone You Loved", đĩa đơn này đã đứng đầu Bảng xếp hạng đĩa đơn của Anh trong 7 tuần, biến nó trở thành một trong những đĩa đơn đứng vị trí thứ nhất lâu nhất trong lịch sử bảng xếp hạng Anh.

Vào ngày 17 tháng 5 năm 2019, anh phát hành album đầu tay, Divinely Uninspired to Hellish Extent, album này đứng đầu Bảng xếp hạng Album Anh trong sáu tuần.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
  
 Hồ sơ của Lewis Capaldi trên trang web của đại lý 

Sinh năm 1996
Nhân vật còn sống
Người đoạt giải BRIT
Nghệ sĩ của Capitol Records
Nghệ sĩ của Universal Music Group
Yoshino Akira

, sinh 30 tháng 1 năm 1948, là một Nhà hóa học người Nhật. Ông là thành viên của Tập đoàn Asahi Kasei và giáo sư của Đại học Meijo. Ông là người phát minh ra pin lithium-ion (LIB) thường được sử dụng trong điện thoại di động và máy tính xách tay. Ông đã được trao Giải Nobel Hóa học năm 2019 cùng với John B. Goodenough và M. Stanley Whittingham

Tuổi thơ và giáo dục ban đầu 
Yoshino được sinh ra ở Suita vào ngày 30 tháng 1 năm 1948. Ông có bằng Cử nhân (1970) và bằng Thạc sĩ Kỹ thuật (năm 1972) tại Đại học Kyoto và lấy bằng Tiến sĩ Kỹ thuật tại Đại học Osaka (Luận án Tiến sĩ).

Sự nghiệp 

 Năm 1972: Phòng thí nghiệm Kawasaki, Tập đoàn Asahi Kasei / phát triển pin Li-ion, v.v. 
 1992: Quản lý, Nhóm phát triển sản phẩm, Phòng xúc tiến kinh doanh pin ion, Asahi Kasei Corp. 
 1994: Quản lý, Phát triển Kỹ thuật, A & T Battery Corp. (Nhà sản xuất LIB. Công ty liên doanh của Asahi Kasei và Toshiba)) 
 2003 Hiện tại: Fellow, Asahi Kasei Corp / nghiên cứu các chủ đề thế hệ tiếp theo 
 2005 Hiện tại: Tổng giám đốc, Phòng thí nghiệm Yoshino, Tập đoàn Asahi Kasei / nghiên cứu pin tiên tiến

Phát minh ra pin thứ cấp lithi-ion 

Năm 1981 Akira Yoshino bắt đầu nghiên cứu về pin sạc bằng polyacetylene. Polyacetylene là polymer điện dẫn được phát hiện bởi Hideki Shirakawa, người sau này (năm 2000) sẽ được trao Giải Nobel về hóa học vì phát hiện này.

Năm 1983 Yoshino chế tạo một pin nguyên mẫu có thể sạc sử dụng lithium cobalt oxit (LiCoO (phát minh vào năm 1979 bởi Godshall et al. tại Đại học Stanford, và John Goodenough và Koichi Mizushima tại Đại học Oxford) như cathode và polyacetylene làm cực dương. Nguyên mẫu này, trong đó vật liệu cực dương không chứa lithi và các ion lithi di chuyển từ cực âm LiCoO vào cực dương trong quá trình sạc, là tiền thân trực tiếp của pin lithi-ion hiện đại (LIB).

Tham khảo 

Người Nhật đoạt giải Nobel
Người đoạt giải Nobel Hóa học
Nhà hóa học Nhật Bản
Nhân vật còn sống
Sinh năm 1948
Cựu sinh viên Đại học Kyōto
Giải thưởng VinFuture
Tor2web

Tor2web (phát âm là "Tor to Web") là một dự án phần mềm cho phép truy cập web chìm bằng trình duyệt bình thường mà không cần kết nối với mạng Tor để truy cập. Phần mềm proxy này được tạo ra bởi Aaron Swartz và Virgil Griffith.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 

Phần mềm tự do
Dark web
Tor
Notum (côn trùng)

Notum là phần lưng thuộc các đốt ngực của côn trùng, hoặc là mặt lưng thuộc cơ thể nhóm chân bụng (gastropoda). Từ này đọc theo tiếng Latinh là "nô-tum"; phát âm IPA: /nəʊtʌm/ hoặc /ˈnō-təm/, số nhiều của từ này là nota (/ˈnō-tə/).

Từ này được sử dụng trong côn trùng học, khi nghiên cứu về côn trùng và trong nhuyễn thể học nghiên cứu về động vật thân mềm không vỏ. Từ "notum" luôn áp dụng cho các cấu trúc mặt lưng (ở phía trên) của các động vật này, nghịch nghĩa với cấu trúc mặt bụng (ở phía dưới).

Thuật ngữ này được cho là xuất hiện từ năm 1877 theo nội hàm nói trên. Từ này được sử dụng trong côn trùng học, cũng như trong nhuyễn thể học nghiên cứu động vật thân mềm. Trong phân loại học, từ này được sử dụng để mô tả phần sau cơ thể của nhóm động vật chân bụng sống dưới biển, không có vỏ, được gọi là hải sâm.

Ở côn trùng 
Notum là phần lưng của đoạn ngực. Đoạn ngực (thoracic) thường gồm ba đốt ngực, có alinotum mang cánh trước và postnotom mang cánh sau. Chức năng chính của chúng là nơi gắn kết các cơ dọc lưng và phát triển mạnh nhất ở các loài côn trùng thường xuyên phải bay. Đoạn notum ứng với đốt ngực thứ nhất được gọi là pronotum, ứng với đốt ngực thứ hai được gọi là mesonotum, còn metanotum là thứ ba (xem hình đầu trang).

Ở chân bụng 
Như ở Sên biển là động vật thân mềm nhóm chân bụng sống không có vỏ, thuộc bộ Nudibranchia. Bề mặt lưng của được gọi là notum (xem hình bên).

Xem thêm 

 Hình thái học côn trùng
 Hải sâm

Tham khảo 
Hình thái học côn trùng (Insect morphology) ở http://cpsc270.cropsci.illinois.edu/syllabus/pdfs/lecture02.pdf

Nguồn trích dẫn 

Sinh học
Côn trùng học
Giải phẫu côn trùng
Nhóm vệ tinh Bắc Âu của Sao Thổ

Nhóm Norse là một nhóm lớn các vệ tinh dị hình chuyển động nghịch hành của Sao Thổ. Các bán trục lớn của chúng nằm trong khoảng từ 12 đến 24 Gm, độ nghiêng của chúng ở trong khoảng 136° đến 175° và độ lệch tâm của chúng ở trong khoảng từ 0,13 đến 0,77. Không giống như các nhóm Inuit và Gallic, các tham số quỹ đạo được phân tán rộng rãi và nhóm có khả năng được tạo thành từ một số nhóm nhỏ có các thông số vật lý và quỹ đạo đồng nhất hơn. Ví dụ, các vệ tinh có độ nghiêng khoảng 174 độ được cho là bao gồm ít nhất hai nhóm nhỏ. Tám vệ tinh khác tạo thành nhóm phụ Skathi. Các bán trục lớn của chúng nằm trong khoảng từ 15 đến 20 Gm, độ nghiêng của chúng nằm trong khoảng từ 147° đến 158°. Narvi tạo thành một nhóm nhỏ riêng biệt với Bestla. Hiệp hội Thiên văn Quốc tế (IAU) lấy các cái tên từ thần thoại Bắc Âu (chủ yếu là người khổng lồ) cho các vệ tinh này. Ngoại lệ là Phoebe (thần thoại Hy Lạp), lớn nhất, được phát hiện từ lâu trước những vệ tinh khác.

Việc phát hiện 17 vệ tinh mới trong nhóm này đã được công bố vào tháng 10 năm 2019. Một nhóm do Scott S. Sheppard dẫn đầu sử dụng Kính viễn vọng Subaru tại Mauna Kea đã phát hiện ra 20 vệ tinh mới, mỗi đường kính khoảng 5 km (3,1 dặm). 17 trong số này được cho là phù hợp với nhóm Norse. Một trong số đó là vệ tinh xa nhất của Sao Thổ. Một cuộc thi đặt tên công khai cho những vệ tinh này sẽ bị giới hạn ở những tên trong thần thoại Bắc Âu.

Các thành viên của nhóm là (theo thứ tự tăng dần khoảng cách từ Sao Thổ):
 Phoebe
 Skathi (nhóm phụ Skathi)
 S/2004 S 37
 S/2007 S 2
 Skoll (nhóm phụ Skathi)
 Hyrrokkin (nhóm phụ Skathi)
 Greip
 Mundilfari
 S/2004 S 13 (?)
 S/2006 S 1 (nhóm phụ Skathi)
 S/2007 S 3
 Suttungr
 Saturn LIV
 Jarnsaxa
 Narvi (nhóm phụ Narvi)
 Bergelmir (nhóm phụ Skathi)
 Hati
 S/2004 S 17 (?)
 S/2004 S 12 (?)
 Saturn LIX
 Farbauti (nhóm phụ Skathi)
 Thrymr
 Bestla (nhóm phụ Narvi)
 S/2004 S 7 (?)
 Aegir
 Saturn LXI (nhóm phụ Skathi)
 Saturn LV
 Saturn LVII
 Saturn LXII (nhóm phụ Skathi)
 Saturn LVI
 S/2006 S 3 (Nhóm phụ Skathi)
 Saturn LXV
 Kari (nhóm phụ Skathi)
 S/2004 S 28
 Loge
 Saturn LXVI (nhóm phụ Skathi)
 Fenrir
 Ymir
 Surtur
 Saturn LXIII
 S/2004 S 21 (nhóm phụ Skathi)
 S/2004 S 39
 S/2004 S 36 (nhóm phụ Narvi)
 Fornjot
 Saturn LXIV
 Saturn LVIII

Xem thêm 
 Danh sách hành tinh hệ Mặt Trời#Hành tinh
 Danh sách vệ tinh tự nhiên trong Hệ Mặt Trời

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Moons of Saturn - Phoebe-Norse group

Vệ tinh của Sao Thổ
Vệ tinh dị hình