Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Quần vợt tại Thế vận hội Mùa hè 2020

Môn quần vợt tại Thế vận hội Mùa hè 2020 diễn ra từ ngày 24 tháng 7 đến ngày 1 tháng 8 năm 2021 tại Ariake Tennis Park ở Tokyo.

Cuộc thi có tổng cộng 191 tay vợt thi đấu ở năm nội dung: đơn và đôi dành cho cả nam và nữ cũng như sự trở lại của đôi nam nữ lần thứ ba liên tiếp. Mặt sân cứng tại Thế vận hội Tokyo 2020 được công bố là DecoTurf, được chọn bởi Ban Tổ chức Tokyo. Điều này đánh dấu lần thứ năm mặt sân này được sử dụng cho Thế vận hội.

Lần đầu tiên kể từ sau năm 1920, Hoa Kỳ không giành được một huy chương ở môn quần vợt Thế vận hội.

Vòng loại

Để đủ điều kiện, một tay vợt phải đáp ứng một số yêu cầu nhất định liên quan đến việc thi đấu trong các đội ở Davis Cup hoặc Billie Jean King Cup. Vòng loại nội dung đơn được dựa chủ yếu vào bảng xếp hạng thế giới vào ngày 14 tháng 6 năm 2021, với 56 tay vợt ở mỗi nội dung nam và nữ (giới hạn bốn tay vợt cùng một Ủy ban Olympic quốc gia (NOC)). Sáu trong số tám suất còn lại sẽ được phân bổ bởi lục địa cho các NOC không có vòng loại khác. Hai suất cuối cùng được dành riêng, một cho quốc gia chủ nhà và một cho một huy chương vàng Olympic trước đó hoặc vô địch Grand Slam. Trong nội dung đôi nam và đôi nữ, 32 đội được tham gia thi đấu. Tối đa 10 suất được dành cho tay vợt trong top 10 của bảng xếp hạng đôi, người mà được phép chọn bất kỳ tay vợt nào khác trong cùng một NOC xếp hạng trong top 300 ở cả đơn hoặc đôi. Các suất còn lại được phân bổ theo bảng xếp hạng kết hợp, với ưu tiên dành cho tay vợt đơn khi đạt đủ tổng điểm hạn ngạch. Một đội sẽ được dành cho quốc gia chủ nhà nếu không có đội nào đủ điều kiện. Không có suất hạn ngạch cho nội dung đôi nam nữ; thay vào đó, tất cả các đội sẽ bao gồm các tay vợt đã tham dự ở nội dung đơn hoặc đôi. 15 đội xếp hạng kết hợp hàng đầu và quốc gia chủ nhà đủ điều kiện.

Andy Murray của Anh Quốc là đương kim vô địch ở nội dung đơn nam, nhưng rút lui trước trận đấu vòng 1 do căng cơ tứ đầu. Monica Puig của Puerto Rico là đương kim vô địch ở nội dung đơn nữ, nhưng không bảo vệ danh hiệu.

Thể thức thi đấu
Thể thức thi đấu tại Thế vận hội Tokyo 2020 là giải đấu loại trực tiếp với nội dung đơn nam và nữ có 64 tay vợt. Sẽ có sáu vòng ở đơn, năm vòng ở đôi (32 cặp), và bốn vòng ở đôi nam nữ (16 cặp). Các tay vợt vào vòng bán kết sẽ có cơ hội giành được huy chương, thua ở vòng bán kết sẽ tranh huy chương đồng. Tất cả các trận đấu đơn sẽ diễn ra theo thể thức đánh ba thắng hai với loạt tiebreak (7 điểm) được áp dụng ở mọi set bao gồm cả set cuối ở nội dung đơn. Ở tất cả các trận đấu đôi loạt tiebreak (10 điểm) sẽ được áp dụng thay vì set 3.

Lịch thi đấu

Các quốc gia tham dự

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Chủ nhà

Huy chương

Bảng xếp hạng

Nội dung

Xem thêm
Quần vợt tại Đại hội Thể thao châu Á 2018
Quần vợt tại Thế vận hội Trẻ Mùa hè 2018
Quần vợt tại Đại hội Thể thao châu Phi 2019
Quần vợt tại Đại hội Thể thao Liên châu Mỹ 2019
Quần vợt xe lăn tại Thế vận hội Người khuyết tật Mùa hè 2020

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Quần vợt tại Thế vận hội Mùa hè 2020 

2020
Sự kiện Thế vận hội Mùa hè 2020
Olympics
Giải quần vợt ở Nhật Bản
Quần vợt Nhật Bản năm 2021
Srei Sukonthor

Srei Sukonthor hoặc Dhamkat Sokonthor (sinh năm 1473 - mất năm 1499  hoặc năm 1512), là vua Campuchia từ 1494 đến 1499 hoặc từ 1504 đến 1512 dưới tên trị vì của "Sri Sugandhapada".

Tiểu sử 
Dhamkat Sokhontor là con trai cả của vua Thommo Reachea I và công chúa Sri Thida Rajavi. Ông trở thành vua ở tuổi 26 sau cái chết của cha mình.

Ngay từ đầu triều đại của Sukonthor, người em trai cùng cha khác mẹ của ông là Hoàng tử Ang Chan đã đưa ban chức phó vương và đóng đô tại Phnom Penh trong khi nhà vua Sukonthor định đô tại Srey Santhor. Đất nước Campuchia thực tế chia thành hai phe.

Ít lâu sau, nhà vua Sukonthor đã thất sủng một trong những vị quan yêu thích của mình tên là Kan, người vốn dĩ là con trai của một người nô lệ tên Bijai Naga (Vijayanaka). Kan cũng là anh trai của Nang Pean, một trong những vị vương phi mà vua Sukonthor rất yêu mến. Kan lần lượt chiếm một số tỉnh và bắt buộc phó vương Ang Chan từ bỏ Phnom Penh, chạy trốn để tìm sự giúp đỡ của vua Xiêm.

Neay Kan, chiếm một nửa đất nước, đánh bại các lực lượng triều đình trong một số cuộc chiến năm 1508. Ông ta đã chiếm ngai vàng và vương miện từ tay vua Dhamkat Sokhanthor, đặt tên triều đại của mình là "Parama Bupati" nhưng mà không chiếm được các biểu tượng của hoàng gia như thanh bảo kiếm Preah Khan Reach.

Năm 1512, Neay Kan sát hại vua Dhamkat Sokonthor, người đã lánh nạn với một vài tín hữu trong một pháo đài nhỏ trên một hòn đảo nhỏ ở sông Sen.

Chú thích

Tham khảo 

 Biên niên sử Hoàng gia Campuchia từ 1417 đến 1595, Trường Viễn Đông Pháp, Paris, 1988  
 Achille Dauphin-Meunier, Lịch sử Campuchia, Tôi biết gì?, Số 916, PUF, 1968. 
 Anthony Stokvis, Sổ tay lịch sử, phả hệ và niên đại của tất cả các tiểu bang trên toàn cầu, từ thời kỳ sớm nhất cho đến ngày nay, pref. HF Wijnman, Israel, 1966, chương XIV §.9 Danh sách "Kambodia" và Biểu đồ phả hệ số 34, tr.337-338. 
  Peter Truhart, Regent of Nations, KG Saur Munich, 1984 - 1988 , Nghệ thuật. "Campuchia", tr. 1731. 
 Bernard-Philippe Grosmore với sự cộng tác của CR Boxer Angkor và Campuchia trong XVI kỷ 16 theo các nguồn của Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha, tr.24-25 Bảng I và II "Thành công của Ponhea Yat theo Biên niên sử được dịch bởi Moura & Garnier", PUF, Paris, 1958;
 Cambodia Expats Online, New Khmer Movie Premiere for "Hloung Preh Sdach Kon" Kicks Off in Phnom Penh, Cambodia
 Vandy Muong and Will Jackson (2016), Hun Sen and the man who would be king. The Phnom Penh Post.
 Kimly NGOUN (2006), The Legend Of Preah Ko Preah Keo And Its Influence On The Cambodian People’S Perception Of The Thais . Chulalongkorn University.
 Astrid Norén-Nilsson (2013), Performance as (re)incarnation: The Sdech Kân narrative. Published by: Cambridge University Press on behalf of Department of History, National University of Singapore
 SEBASTIAN STRANGIO (2016), Spinning the myth of a 16th-century king as elections loom in Cambodia. Nikkei Inc.
 Theara Thun, ព្រះស្តេចកន Preah Sdach Kân [God-King Kân]. Harvard-Yenching Institute.
 Ros Chantrabot, Preah sdach kan. Bhnaṃ Beñ: Paṇṇagār Qaṅgar, 2007.
 Kenneth T. So. "Preah Khan Reach and The Genealogy of Khmer Kings "(PDF). Cambosastra. Retrieved March 2, 2017.

Sinh năm 1473
Vua Campuchia
Đỗ Thị Phương Bảo

Đỗ Thị Phương Bảo (sinh ngày 7 tháng 5 năm 1951) là một nhà giáo, nghệ sĩ đàn tranh người Việt Nam.

Tiểu sử 
Đỗ Thị Phương Bảo sinh ngày 7 tháng 5 năm 1951 trong một gia đình có truyền thống nghệ thuật, từ nhỏ bà đã thể hiện năng khiếu âm nhạc. Những năm 1960–1969, bà theo học tại Trường Âm nhạc Việt Nam (nay là Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam) và có thòi gian học cùng với nhạc công Vũ Tuấn Đức, tại đây bà thường đạt thành tích cao trong học tập. Năm 1967, bà trở thành cộng tác viên của Đài Tiếng nói Việt Nam. Những năm 1969–1988, bà làm giảng viên tại Nhạc viện Hà Nội, chủ nhiệm bộ môn đàn tranh, cũng trong thời gian này bà đã soạn thảo bộ giáo trình môn đàn tranh bậc đại học cho nhạc viện. Những năm 1988–2007, bà là thành viên và là trưởng đoàn của Đoàn ca nhạc Bông Sen, nghệ sĩ độc tấu đàn tranh, đàn T'rưng và đàn bầu. Từ năm 2007 đến nay, bà làm giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Phương Bảo.

Bà đã được Nhà nước Việt Nam phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ ưu tú vào năm 1993; Nghệ sĩ nhân dân vào năm 2007, bà hiện là nghệ sĩ đàn tranh đầu tiên và duy nhất được phong tặng danh hiệu này.

Giải thưởng

Cải tiến đàn tranh 
Năm 1995, Đỗ Thị Phương Bảo đã tiến hành cải tiến cây đàn tranh truyền thống để giúp cho nó vừa có thể diễn tấu được những làn điệu ngũ âm truyền thống, đồng thời diễn tấu được các điệu nhạc 12 nốt của âm nhạc phương Tây. Công trình cải tiến của bà có 4 điểm chính: Mở rộng mặt bàn để thêm dây tăng âm vực; Nâng chiều cao hộp đàn làm bằng gỗ cây ngô đồng khiến hiệu năng của hộp cộng hưởng tăng lên, giúp tăng âm sắc và âm lượng; Chân trục ngạn liên hoàn; Thêm bộ tinh chỉnh. Công trình cải tiến đàn tranh của bà đã được Hội đồng Khoa học đánh giá xuất sắc, và cũng đã được cấp bằng Độc quyền sáng chế.

Tác phẩm

Tham khảo 

Nghệ sĩ nhân dân Việt Nam
Nhân vật còn sống
Nhà giáo Việt Nam
Cựu sinh viên Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam
Nirut Sirijanya

Nirut Sirijanya (); biệt danh: Ning (หนิง), sinh ngày 02 tháng 05 năm 1947, là một diễn viên điện ảnh nổi tiếng của Thái Lan. Ông được cả thế giới biết đến với vai trò là cha của Lauren Fong trong phần tiếp theo năm 2011 The Hangover Part II. Ông là người nhận giải thưởng phim quốc gia Suphannahong cho Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất năm 2006.

Tiểu sử 
Ông theo học tại trường Assumption College ở Bangkok và nhận bằng tốt nghiệp Quản trị Kinh doanh tại Úc. Sau đó ông đến Kuala Lumpur để nghiên cứu. Khi tốt nghiệp bằng Cử nhân Khoa học, ông bắt đầu làm việc tại AM PAC như một kỹ sư, trước khi chuyển sang các vị trí trong các công ty hàng không khác nhau, bao gồm ALITALIA.

Sự nghiệp 
Nirut bắt đầu sự nghiệp diễn xuất của mình theo gợi ý của Terng Stiphuang. Bộ phim truyền hình đầu tiên của ông là Sangsoon, trong đó ông đóng vai chính. Ông đã đóng vai chính trong Kae Kop Fah (Just Horizon), được chiếu trên Kênh 3. Ông được biết đến khắp Thái Lan khi vào vai Jaded trong Poo Cha Na Sib Tid. Bộ phim đầu tiên của ông là Derby, và ông tiếp tục đóng phim cho đến ngày nay. Ông đã thu hút sự chú ý của quốc tế từ vai diễn trong The Hangover Part II. Nirut cũng xuất hiện với vai trò một trong những thành viên của ban giám khảo trong mùa đầu tiên của Thái Lan Got Talent.

Các bộ phim đã từng tham gia

Phim truyền hình

Phim điện ảnh

Chương trình truyền hình

Giải thưởng và đề cử

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1947
Nam diễn viên Thái Lan
Diễn viên Thái Lan
Nhân vật còn sống
Người Băng Cốc
Nam diễn viên từ Bangkok
Quỹ quốc gia của Na Uy

Quỹ quốc gia của Na Uy còn được gọi với nhiều tên gọi như Quỹ hưu trí chính phủ Na Uy (Government Pension Fund of Norway); quỹ đầu tư chính phủ (Sovereign Wealth Funds - SWF); quỹ quốc gia từ dầu lửa của Na Uy; là nguồn quỹ sở hữu và quản lý bởi chính phủ Na Uy được thành lập năm 1990 từ nguồn lợi nhuận ngành dầu lửa.

Giới thiệu 

Kinh tế Na Uy tăng trưởng mạnh mẽ vào thập niên 70 của thế kỷ trước do nguồn lợi từ ngành dầu lửa. Lợi nhuận này được dùng lập nguồn quỹ với tên gọi ban đầu là Quỹ dầu lửa Na Uy (Petroleum Fund of Norway hay Oil Fund) đến năm 2006, nó được đổi tên thành Quỹ hưu trí chính phủ Na Uy - Toàn cầu, Government Pension Fund-Global (GPF-G), chữ "Toàn cầu" trong tên gọi thể hiện việc nguồn quỹ này được đem đầu tư vào cổ phiếu, trái phiếu, tài sản, kim loại quý, bất động sản,... trên phạm vi toàn cầu. Quỹ này giống như một nguồn tiền để dành an toàn cho tương lai, chính phủ cũng có thêm một phần nguồn thu để đầu tư ngược lại cho hạ tầng, giáo dục, y tế.

Ngày 25 tháng 10 năm 2019, quy mô quỹ này đã đạt mức 1,09 nghìn tỷ USD.

Tham khảo 

Na Uy
Khởi đầu năm 1967 ở Na Uy
Kinh tế năm 1967
Chính trị năm 1967
Khởi đầu năm 1990 ở Na Uy
Kinh tế năm 1990
Chính trị năm 1990
Chính phủ Na Uy
Quỹ đầu tư quốc gia
Grays

Grays (hay Grays Thurrock) là thị trấn lớn nhất trong quận và nơi tập trung quán lý của Thurrock ở Essex và là một trong những giáo xứ truyền thống của Thurrock (Church of England). Thị trấn khoảng 20 dặm (32   km) về phía đông của London trên bờ phía bắc của sông Thames, và   về phía đông của đường cao tốc M25. Nền kinh tế của nó được liên kết với các ngành công nghiệp và văn phòng của cảng London, bán lẻ và Lakeside, West Thurrock.

Lịch sử 
Samuel Pepys ghi lại trong nhật ký của mình rằng ông đã đến thăm Grays vào ngày 24 tháng 9 năm 1665 và dường như đã mua cá từ ngư dân địa phương. Các phần của Grays và Chafford Hundred nằm trong trong ba hố phấn Victoria; hai hố lớn nhất là Hẻm núi Sư tử và Hẻm núi Warren. Một khu vực khác của khu dân cư Chafford Hundred được xây dựng trên một bãi rác của Victoria.

Vào ngày 23 tháng 10 năm 2019, thi thể của 39 người đã được tìm thấy trong một chiếc xe tải tại Khu công nghiệp Waterglade ở Đại lộ phía Đông. Họ được cho là nạn nhân của nạn buôn người, hoặc người di cư bị buôn lậu vào Anh. Chiếc xe, được đăng ký tại Bulgaria, được cho là đã đến Vương quốc Anh thông qua Purfleet từ Zeebrugge. Một tài xế xe tải 25 tuổi đến từ Bắc Ireland đã bị cảnh sát Essex bắt giữ vì nghi ngờ giết người. Cảnh sát Essex cho biết một cuộc điều tra giết người được đưa ra sau đó. Đây là vụ điều tra giết người lớn nhất trong lịch sử cảnh sát Essex.

Tham khảo 

Bài có tọa độ lưới OS
Thị xã ở Essex
Thurrock
Thác Đá Bàn

Thác Đá Bàn là tên đặt cho các thác nước ở nhiều vùng khác nhau. Một số thác ở trên suối cùng tên được gọi là suối Đá Bàn. Tên Đá Bàn hình thành do có những tảng đá lớn nằm khá giống với cái bàn.
 Thác Đá Bàn Hạ Long trên suối Đá Bàn ở phường Việt Hưng, tỉnh Quảng Ninh .
 Thác Đá Bàn Bảo Lộc trên suối Đá Bàn ở phường 3 Bảo Lộc, tỉnh Lâm Đồng.
 Thác Đà Bàn Phước Bình tại xã Bác Ái Tây, tỉnh Khánh Hòa.
 Thác Đá Bàn Đức Phú tại xã Nghị Đức, tỉnh Lâm Đồng.
 Thác Đá Bàn Vĩnh Cửu trên suối Đá Bàn ở xã Tân An, tỉnh Đồng Nai.
 Thác Đá Bàn Phú Quốc trên suối Đá Bàn ở đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang.

Chú thích
Tăng methemoglobin huyết

Methemoglobinemia, tạm dịch: tăng methemoglobin huyết là một tình trạng gây ra bởi nồng độ methemoglobin trong máu tăng cao. Methemoglobin là một dạng của huyết sắc tố có chứa sắt Fe3+. Ái lực với oxy đối với Fe3+ bị suy yếu. Sự liên kết của oxy với methemoglobin dẫn đến sự gia tăng ái lực với oxy ở các vị trí heme còn lại ở trạng thái màu trong cùng một đơn vị hemoglobin tetrameric. Điều này dẫn đến khả năng tổng thể của tế bào hồng cầu giảm oxy đến các mô, với đường cong phân ly oxy hemoglobin liên quan do đó chuyển sang trái. Khi nồng độ methemoglobin tăng cao trong các tế bào hồng cầu, giảm oxy huyết có thể xảy ra.

Methemoglobinemia có thể là do một số loại thuốc, hóa chất hoặc thực phẩm hoặc nó có thể được di truyền. Các chất liên quan có thể bao gồm benzocaine, nitrat hoặc dapsone. Cơ chế cơ bản liên quan đến một số chất sắt trong hemoglobin được chuyển đổi từ dạng Fe2+ thành dạng Fe3+. Chẩn đoán thường bị nghi ngờ dựa trên các triệu chứng và oxy máu thấp không cải thiện khi điều trị bằng oxy.

Điều trị thường bằng liệu pháp oxy và xanh methylene. Các phương pháp điều trị khác có thể bao gồm vitamin C, truyền máu trao đổi và liệu pháp oxy hyperbaric. Kết quả nói chung là khả quan. Tăng methemoglobin huyết tương đối hiếm gặp, với hầu hết các trường hợp là mắc phải hơn là do di truyền.

Dấu hiệu và triệu chứng 

Các dấu hiệu và triệu chứng của methemoglobinemia (mức độ methemoglobin trên 10%) bao gồm khó thở, tím tái, thay đổi trạng thái tâm thần (~ 50%), nhức đầu, mệt mỏi, không dung nạp tập thể dục, chóng mặt và mất ý thức.

Những người bị methemoglobinemia nặng (mức độ methemoglobin trên 50%) có thể biểu hiện co giật, hôn mê và tử vong (> 70%). Những người khỏe mạnh có thể không có nhiều triệu chứng với nồng độ methemoglobin dưới 15%. Tuy nhiên, những bệnh nhân mắc các bệnh đồng mắc như thiếu máu, bệnh tim mạch, bệnh phổi, nhiễm trùng huyết hoặc sự hiện diện của các loại huyết sắc tố bất thường khác (ví dụ như carboxyhemoglobin, sulfhemoglobin hoặc hồng cầu hình liềm) có thể gặp các triệu chứng từ trung bình đến nặng ở mức thấp hơn nhiều -8%).

Sinh lý bệnh 
Thông thường, nồng độ methemoglobin <1%, được đo bằng xét nghiệm oxy hóa CO. Nồng độ methemoglobin trong máu tăng cao là do các cơ chế chống lại stress oxy hóa trong tế bào hồng cầu bị áp đảo và ion Fe2+ của nhóm heme của phân tử hemoglobin bị oxy hóa thành trạng thái Fe3+. Điều này chuyển đổi huyết sắc tố thành methemoglobin, dẫn đến giảm khả năng giải phóng oxy đến các mô và do đó thiếu oxy. Điều này có thể làm cho máu có màu xanh hoặc màu nâu sô cô la.

Tham khảo
Bài cẩu

Bài cẩu / Bài cửu () là một trò chơi đánh bạc của Trung Quốc, được chơi với một bộ gồm 32 quân bài định dạng domino. Nó được chơi trong các sòng bạc lớn ở Trung Quốc (bao gồm cả Ma Cao); Hoa Kỳ (bao gồm Boston, Massachusetts; Las Vegas, Nevada; Reno, Nevada; Connecticut; Atlantic City, New Jersey; Pennsylvania; Mississippi; và cardroom ở California); Canada (bao gồm Edmonton, Alberta và Calgary, Alberta); Úc; và, New Zealand.

Cái tên "bài cẩu" đôi khi được sử dụng để chỉ một trò chơi bài gọi là bài cẩu poker (hay xì phé hai tay - một cách chơi poker dựa trên bài cẩu.

Lịch sử
Bài cẩu là hình thức domino đầu tiên được ghi nhận, có nguồn gốc ở Trung Quốc trước hoặc trong thời nhà Tống. Nó cũng là tổ tiên của các quân domino phương Tây hiện đại . Tên theo nghĩa đen có nghĩa là "làm chín"   sau ván bài tối đa thông thường và trò chơi ban đầu được mô phỏng theo cả truyền thuyết hư cấu (huyền thoại) của Trung Quốc và tổ chức quân sự ở Trung Quốc vào thời điểm đó (xếp hạng từ một đến chín).

Quy tắc

Bắt đầu 
Quân được xáo trộn trên bàn và được sắp xếp thành tám ngăn xếp úp xuống của bốn quân xếp thành khung được gọi là đống gỗ. Các khối quân hoặc quân riêng lẻ sau đó có thể được di chuyển theo những cách cụ thể để sắp xếp lại đống gỗ, sau đó người chơi đặt cược.

Tiếp theo, mỗi người chơi (bao gồm cả người chia bài) được chia một chồng quân và phải sử dụng chúng để tạo thành hai tay, mỗi tay gồm 2 quân. Tay có giá trị thấp hơn được gọi là tay trước và tay có giá trị cao hơn được gọi là tay sau. Nếu tay trước của người chơi đánh bại tay trước của nhà cái và tay sau của người chơi đánh bại tay sau của nhà cái, thì người chơi đó sẽ thắng cược. Nếu cả hai tay trước và sau của người chơi đều thua tay của người giao dịch, người chơi sẽ thua cược. Nếu một tay thắng và tay kia thua, người chơi được cho là đẩy (push) và chỉ được lấy lại số tiền mình đặt cược. Thông thường, bảy người chơi sẽ chơi và mỗi tay của người chơi chỉ được so sánh với tay của nhà cái; sự so sánh luôn luôn tương ứng với các tay: so toàn tay trước hoặc toàn tay sau.

Có 35.960 cách có thể để chọn 4 trong số 32 quân trong đó 32 quân được coi là phân biệt. Tuy nhiên, có 3620 bộ quân riêng biệt khi quân của một cặp được coi là không thể phân biệt. Có 496 cách để chọn 2 trong số 32 quân khi 32 quân được coi là phân biệt. Có 136 tay riêng biệt (cặp quân) khi quân của một cặp được coi là không thể phân biệt.

Cách tính điểm cơ bản 
Tên "pai gow" (bài cửu) được dịch thành "bài chín". Điều này phản ánh thực tế rằng, với một vài ngoại lệ có điểm cao, điểm tối đa cho một tay là chín. Nếu một bàn tay bao gồm hai ô không tạo thành một cặp, giá trị của nó được xác định bằng cách cộng tổng số nút trên các ô và bỏ hàng chục chữ số (nếu có). Ví dụ:

 1-3 với 2-3: giá trị 9 (chín nút tổng cộng) 
 2-3 với 5-6: giá trị 6 (16 nút; giảm 10) 
 5-5 với 4-6: giá trị 0 (20 nút; chữ số cuối là 0)

Tham khảo

Trò chơi đánh bạc
Trò chơi Trung Quốc
Từ gốc Quảng Đông
Phương ngữ Khmer Tây

Phương ngữ Khmer Tây hoặc phương ngữ Khmer Chanthaburi là một phương ngữ của tiếng Khmer được nói bởi người Khmer sống ở khu vực núi Cardamom ở hai bên biên giới Campuchia và miền đông Thái Lan, đặc biệt là ở tỉnh Chanthaburi có cộng đồng dân Khmer gần biên giới. Các nhóm dân tộc Khmer ở Chanthaburi di cư từ Battambang và Pailin sống ở khu vực trước khi phân định biên giới với Pháp vào năm 1906 và có quốc tịch Thái Lan từ năm 1909.

Phát triển trong một khu vực bị cô lập trong lịch sử, phương ngữ Khmer Tây khác với các phương ngữ Khmer khác. Nó là phương ngữ duy nhất của người Khmer hiện đại còn giữ được sự phân biệt giữa âm hà hơi so với âm thường đã bị mất đi trong các phương ngữ khác. Các nhà ngôn ngữ học suy đoán rằng có một hiện tượng âm gió được thêm vào trong quá trình đổi mới ngữ âm của tiếng Khmer.

Tại Chanthaburi, cộng đồng có người gốc Khmer sống ở xã Thep Nimit, Nong Ta Khong và Khlong Yai Nai, huyện Pong Nam Ron và có một cộng đồng ở xã Sai Khao, huyện Soi Dao Nhóm tuổi nói tốt là ở tuổi 35, nhưng trẻ em và thanh thiếu niên thì bắt đầu ít giao tiếp hơn các thế hệ trước.

Tham khảo 

Ngôn ngữ tại Thái Lan
Ngôn ngữ tại Campuchia
Tiếng Khmer
Chúa Kitô của vực thẳm (Ý)

Chúa Kitô của vực thẳm (Italian: Il Cristo degli Abissi) là bức tượng chúa Jesus bằng đồng nằm dưới biển Địa Trung Hải, nằm ngoài khơi San Fruttuoso, giữa Camogli và Portofino trên bờ biển Riviera, nước Ý. Nhiều phiên bản khác của bức tượng được đặt ở những nơi khác trên toàn thế giới, tại các địa điểm dưới nước, nhà thờ và bảo tàng

Đây là bức tượng bằng đồng nguyên thủy được điêu khắc bởi , đặt ở biển Địa Trung Hải vào ngày 22 tháng 8 năm 1954, ở độ sâu xấp xỉ , nặng hơn 1.800 kg, và cao . Bức tượng mô tả Chúa Kitô đưa ra một lời chúc phúc cho hòa bình, với đầu và tay giơ lên trời. Bức tượng cũng là để tưởng nhớ đến Marcante.

Chú thích

Đọc thêm

Sculpture Christ of the Deep

Tượng Chúa Kitô
Tác phẩm điêu khắc 1954
Tác phẩm điêu khắc Ý
Sẹo

Sẹo là một khu vực của các mô bị xơ hóa thay thế da bình thường sau một chấn thương. Sẹo là kết quả của quá trình sinh học sửa chữa vết thương trên da, cũng như trong các cơ quan và mô khác của cơ thể. Do đó, sẹo là một phần tự nhiên của quá trình chữa bệnh. Ngoại trừ các tổn thương rất nhỏ, mọi vết thương (ví dụ, sau tai nạn, bệnh hoặc phẫu thuật) đều dẫn đến một mức độ sẹo nhất định. Một ngoại lệ cho điều này là động vật với sự tái sinh hoàn toàn, tái tạo mô mà không hình thành sẹo.

Mô sẹo được cấu tạo từ cùng loại protein (collagen) với mô mà nó thay thế, nhưng thành phần sợi của protein thì khác; thay vì sự hình thành ngẫu nhiên của các sợi collagen được tìm thấy trong các mô bình thường, trong xơ hóa các collagen liên kết chéo nhau và tạo thành một sự liên kết rõ rệt theo một hướng. Sự liên kết mô sẹo collagen này thường có chất lượng chức năng kém hơn so với sự liên kết ngẫu nhiên collagen bình thường. Ví dụ, sẹo trên da ít có khả năng chống lại tia cực tím, và tuyến mồ hôi và nang lông không phát triển trở lại trong các mô sẹo. Nhồi máu cơ tim, thường được gọi là đau tim, gây ra sự hình thành sẹo trong cơ tim, dẫn đến mất sức mạnh cơ bắp và có thể bị suy tim. Tuy nhiên, có một số mô (ví dụ xương) có thể chữa lành mà không bị suy giảm cấu trúc hoặc chức năng.

Các loại 

Tất cả các vết sẹo được cấu tạo từ cùng loại collagen với mô mà nó đã thay thế, nhưng thành phần của mô sẹo, so với mô bình thường, thì khác. Mô sẹo cũng thiếu độ đàn hồi  không giống như mô bình thường phân phối độ đàn hồi của sợi. Sẹo khác nhau về số lượng collagen biểu hiện quá mức. Nhãn đã được áp dụng cho sự khác biệt trong biểu hiện quá mức. Hai trong số các loại phổ biến nhất là sẹo phì đại và sẹo lồi, cả hai đều trải qua quá trình tăng trưởng collagen cứng quá mức vượt quá mô, ngăn chặn sự tái tạo của các mô. Một hình thức khác là sẹo teo (sẹo lõm), cũng có sự biểu hiện quá mức của tái tạo ngăn chặn collagen. Loại sẹo này bị trũng, vì các bó collagen không làm căng quá mức mô. Một số vết rạn da (striae) được coi là vết sẹo theo một số người.

Mức độ melanin cao và có tổ tiên là người châu Phi hoặc châu Á có thể làm cho vết sẹo bất lợi trở nên đáng chú ý hơn.

Phì đại 
Sẹo lồi xảy ra khi cơ thể sản xuất quá mức collagen, khiến vết sẹo được nâng lên trên vùng da xung quanh. Sẹo phì đại có dạng một cục đỏ nổi lên trên da. Chúng thường xảy ra trong vòng 4 đến 8 tuần sau khi bị nhiễm trùng vết thương hoặc việc đóng vết thương với căng thẳng quá mức và/hoặc các chấn thương da khác.

Keloid 

Sẹo keloid là một hình thức nghiêm trọng hơn của sẹo phì đại, bởi vì họ có thể phát triển vô hạn định vào, có khối u (mặc dù lành tính) lớn.

Sẹo lõm 
Sẹo lõm hay còn gọi là sẹo rỗ là di chứng của các bệnh lý về da liễu như mụn trứng cá, thủy đậu, dị ứng, tai nạn để lại. Khiến cho vùng hạ bì dưới da bị tổn thương sâu làm đứt gãy sợi sơ tế bào không thể tự tổng hợp collagen và elastin làm đầy sẹo. Sẹo lõm được phân thành 3 loại sẹo đáy nhọn, sẹo đáy vuông và sẹo lượn sóng. Sẹo lõm tuy không thể điều trị khỏi hoàn toàn. Tuy nhiên, nếu điều trị đúng cách tình trạng sẹo có thể cải thiện lên đến 80% tùy vào tình trạng da và độ tuổi của người bệnh.

Tham khảo
Sói núi Bắc Rocky

Sói núi Bắc Rocky (Canis lupus irremotus) là một phân loài của sói xám sinh sống ở phía bắc dãy núi Rocky. Loài sói này có bộ lông sáng màu, kích thước từ trung bình đến khá lớn, có xương trán hẹp và dẹt. Vào ngày 9 tháng 3 năm 1978, phân loài này được đưa vào nhóm các loài có nguy cơ tuyệt chủng, nhưng sau đó tuyên bố này đã bị bác bỏ vào năm 2000 do sự tác động của Kế hoạch phục hồi sói núi Bắc Rockey.

Vào ngày 6 tháng 8 năm 2010, loài sói núi Bắc Rocky bị tuyên bố buộc phải quay trở lại dưới sự bảo vệ của Đạo luật về các loài có nguy cơ tuyệt chủng của Thẩm phán địa phương Donald Molloy trong một quyết định đảo ngược phán quyết trước đây của Cục Cá và Động vật hoang dã Hoa Kỳ. Tuy vậy, phân loài này đã bị đưa ra khỏi danh sách các phân loài có nguy cơ tuyệt chủng vào ngày 31 tháng 8 năm 2012 vì các bang Idaho, Montana và Utah có đủ số lượng sói sinh sống tối thiểu so với tiêu chuẩn đánh giá các phân loài được coi là ổn định. Loài sói này được công nhận là một phân loài của Canis lupus bởi cơ quan phân loại các loài động vật có vú trên thế giới (2005).

Sói núi Bắc Rocky thường nặng từ 32 đến 68 kg và chiều cao khi đứng ước tính khoảng từ 66 đến 81 cm. Các thông số về cân nặng và chiều cao trên biến loài sói này trở thành một trong những phân loài có kích thước lớn nhất của sói xám. Chó sói núi Bắc Rockey là một loài động vật có bộ lông nhạt màu sống trên dãy núi Rocky. Bộ lông của loài sói này có nhiều màu sắc, trong đó tỷ lệ màu trắng nhiều hơn màu đen. Bộ lông của loài sói này thường là màu đen phối với các màu nhạt khác.

Tham khảo

Chó sói
Động vật có vú Mỹ
Phân loài của sói xám
Vấn đề môi trường Hoa Kỳ
Động vật Tây Hoa Kỳ
Loài tương đối an toàn theo NatureServe
Ngôn ngữ chắp dính

Một ngôn ngữ chắp dính là một loại ngôn ngữ tổng hợp có hình thái chủ yếu sử dụng sự chắp dính (kết tụ). Các từ có thể chứa các hình thái khác nhau để xác định ý nghĩa của chúng, nhưng tất cả các hình thái này (bao gồm cả thân và các phụ tố) vẫn còn, trong mọi khía cạnh, không thay đổi sau khi kết hợp. Điều này dẫn đến ý nghĩa từ dễ nói dễ hiểu hơn nếu so với các ngôn ngữ hợp nhất, cho phép sửa đổi trong một hoặc cả hai ngữ âm hoặc chính tả của một hoặc nhiều hình thái trong một từ, thường rút ngắn từ hoặc phát âm dễ hơn. Các ngôn ngữ kết tụ thường có một loại ngữ pháp cho mỗi phụ tố trong khi các ngôn ngữ hợp nhất có nhiều loại. Thuật ngữ này được giới thiệu bởi Wilhelm von Humboldt để phân loại các ngôn ngữ theo quan điểm hình thái học. Từ gốc agglutinative có nguồn gốc từ động từ tiếng Latin agglutinare, có nghĩa là "để gắn kết với nhau".

Ngôn ngữ tổng hợp không chắp dính là các ngôn ngữ hợp nhất; Về mặt hình thái, các ngôn ngữ này kết hợp các phụ tố bằng cách "ép" chúng lại với nhau, thay đổi mạnh mẽ chúng trong quá trình và tham gia một số ý nghĩa trong một phụ tố (ví dụ, trong từ tiếng Tây Ban Nha comí "tôi đã ăn", hậu tố - í mang ý nghĩa ngôi thứ nhất, số ít, thì quá khứ, thể hoàn thành, thức chỉ định, thể chủ động.) Thuật ngữ kết tụ đôi khi được sử dụng không chính xác như một từ đồng nghĩa với tổng hợp. Được sử dụng theo cách này, thuật ngữ bao hàm cả ngôn ngữ hợp nhất và ngôn ngữ inflective.  Các ngôn ngữ kết tụ và hợp nhất là hai đầu của một sự liên tục, với các ngôn ngữ khác nhau rơi nhiều hơn về phía này hoặc đầu kia. Ví dụ, tiếng Nhật nói chung là kết tụ, nhưng xuất hiện tính tổng hợp trong , từ oto + hito (ban đầu là woto + pito), và trong cách chia động từ không liên kết của nó. Một ngôn ngữ tổng hợp có thể sử dụng sự kết tụ hình thái kết hợp với việc sử dụng một phần các tính năng hợp nhất, ví dụ như trong hệ thống trường hợp của nó (ví dụ: tiếng Đức, tiếng Hà Lan và tiếng Ba Tư).

Các ngôn ngữ chắp dính có xu hướng có tỷ lệ gắn kết hoặc hình thái cao trên mỗi từ và rất thường xuyên, đặc biệt với rất ít động từ bất quy tắc. Ví dụ, tiếng Nhật có rất ít động từ bất quy tắc - chỉ có hai động từ bất quy tắc đáng kể và chỉ có khoảng một chục động từ khác chỉ có sự bất thường nhỏ; Ganda chỉ có một (hoặc hai, tùy thuộc vào cách xác định "không đều"); trong khi trong các ngôn ngữ Quechua, tất cả các động từ thông thường là có quy tắc. Trong tiếng Thổ Nhĩ Kỳ, chỉ có một danh từ bất quy tắc (su, có nghĩa là nước), không có động từ bất quy tắc nào ngoài các động từ phổ biến và hai dạng cách của động từ tồn tại. Tiếng Hàn Quốc chỉ có mười hình thức chia động từ bất thường ngoại trừ các cách chia động từ thụ động và chủ động. Tiếng Gruzia là một ngoại lệ; nó có tính chắp dính cao (với tối đa tám hình thái cho mỗi từ), nhưng nó có một số lượng đáng kể các động từ bất quy tắc với mức độ bất thường khác nhau.

Tham khảo 

Chắp dính
Zenodotus

Zenodotus () là một nhà ngữ pháp, nhà phê bình văn học, học giả Homer người Hy Lạpvà là thủ thư đầu tiên của Thư viện Alexandria.  Là người gốc Ephesus và một học trò của Philitas của Cos, ông sống trong triều đại của hai đầu Ptolemies, và ở đỉnh cao của danh tiếng của mình khoảng 280 TCN.

Tiểu sử 
Zenodotus là tổng giám đốc đầu tiên của Thư viện Alexandria và là biên tập viên quan trọng đầu tiên (  diorthoute) của Homer. Các đồng nghiệp của ông trong thư viện là Alexander của Aetolia và Lycophron của Chalcis, người được phân công lần lượt là các nhà văn bi kịch và truyện tranh, Homer và các nhà thơ sử thi khác được giao cho Zenodotus.

Mặc dù ông đã bị khiển trách với sự độc đoán và không đủ kiến thức về tiếng Hy Lạp, nhưng việc hồi phục tác phẩm của ông chắc chắn đã đặt nền tảng vững chắc cho những lời chỉ trích trong tương lai. Sau khi đối chiếu các bản thảo khác nhau trong thư viện, ông đã mở rộng hoặc bỏ qua những câu thơ nghi ngờ, chuyển dòng hoặc thay đổi, và giới thiệu các bài đọc mới. Có khả năng ông chịu trách nhiệm phân chia các bài thơ Homer thành hai mươi bốn cuốn sách mỗi bài, và có thể là tác giả của việc tính toán những ngày tháng của Iliad trong Tabula Iliaca.

Ghi chú 

Năm mất không rõ
Năm sinh không rõ
Người Hy Lạp thế kỷ 3 TCN
Nhà phê bình văn học
Nghiên cứu văn bản
Thuận Minh (định hướng)

Thuận Minh có thể là một trong số các địa danh cũ ở Việt Nam sau:

 Xã Thuận Minh, huyện Hàm Thuận Bắc, tỉnh Bình Thuận; nay là một phần xã Hàm Thuận, tỉnh Lâm Đồng
 Xã Thuận Minh, huyện Thọ Xuân, tỉnh Thanh Hóa; nay là một phần xã Thọ Lập.
Tỉnh của Cộng hòa Dân chủ Congo

Cộng hòa Dân chủ Congo hiện tại có 25 tỉnh và thủ đô Kinshasa tương đương với một tỉnh về mặt hành chính.

Lịch sử
Khi Bỉ sáp nhập Congo vào năm 1908 thì nó được tổ chức thành 22 quận. Trong đó có 10 tỉnh phía tây trực tiếp được quản lý bởi chính quyền thuộc địa còn các tỉnh còn lại phía đông được chia ra quản lý bởi hai phó thống đốc. Tám quận ở phía đông bắc hợp thành tỉnh Orientale còn bốn quận phía đông nam thành lập ra tỉnh Katanga. Đến năm 1919, thuộc địa Congo được tổ chức thành bốn tỉnh là Congo-Kasaï (5 quận tây nam), Équateur (5 quận tây bắc), Orientale và Katanga.

Năm 1932, thuộc địa được chia tách thêm hai tỉnh nữa, tên được đặt theo thành phố thủ phủ nhưng đến năm 1947 thì đã không được thông qua.

Đến năm 1960, sau khi độc lập thì thuộc địa Congo trở thành Cộng hòa Congo. Đến năm 1963, đất nước này được tổ chức thành 21 tỉnh (được gọi là provincettes), cộng với thủ đô Léopoldville thì cũng thành 22 đơn vị hành chính như thời thuộc địa. Năm 1966, 21 đơn vị hành chính này hợp thành 8 tỉnh và thành phố thủ đô được đổi tên thành Kinshasa. Năm 1971, đất nước được đổi tên thành Zaire và ba tỉnh cũng được đổi tên. Năm 1975, thủ đô Kinshasa có được vị thế của một tỉnh. Năm 1988, tỉnh Kivu được chia thành ba tỉnh. Năm 1997, đất nước được đổi tên thành Cộng hòa Dân chủ Congo, ba tỉnh đã được đổi tên vào năm 1971 hoặc lấy lại tên cũ hoặc đổi thành tên khác.

Điều 2 của Hiến pháp nước Cộng hòa Dân chủ Congo được thông qua năm 2006, quy định tổ chức lãnh thổ thành 26 tỉnh, một lần nữa giống với các tỉnh cũ trước đây và quận thuộc địa ban đầu. Việc sắp xếp lại đã được lên kế hoạch để có hiệu lực trong vòng ba năm kể từ khi ban hành hiến pháp mới, tuy nhiên tiến độ còn chậm.
Vào tháng 10 năm 2007, Bộ trưởng Phân cấp Denis Kalume Numbi đã trình bày một dự luật về phân cấp trước Quốc hội. Các cuộc tranh luận sau đó đã đưa ra một loạt các vấn đề mà trước tiên phải được giải quyết với những thay đổi đối với các luật liên quan. Trong một hội nghị tháng 10 năm 2010 để đưa ra phán quyết thì liên minh AMP đã đề xuất sửa đổi Điều 226, trong đó kêu gọi thành lập 26 tỉnh trong số 11 tỉnh hiện tại, để cho phép có thêm thời gian cho quá trình chuyển đổi. Vào ngày 9 tháng 1 năm 2015, Quốc hội đã thông qua luật về phận hành chính mới của đất nước, theo đó các tỉnh mới sẽ được hình thành trong thời gian 12 tháng.

Bản đồ

Tương ứng gần đúng giữa các tỉnh lịch sử và hiện tại

Danh sách

Tham khảo

Đọc thêm
 
  

Tỉnh của Cộng hòa Dân chủ Congo
Phân cấp hành chính Cộng hòa Dân chủ Congo
Congo
Congo
Congo
Gương mặt thân quen (mùa 7)

Mùa thứ bảy của chương trình Gương mặt thân quen được phát sóng trên kênh VTV3 từ ngày 2 tháng 11 năm 2019 đến ngày 18 tháng 1 năm 2020. Mùa này có sự tham gia của các thí sinh Nhật Thủy, MiA, Phan Ngọc Luân, Võ Tấn Phát, Trần Tùng Anh và Emma Nhất Khanh; dàn giám khảo chính gồm ca sĩ Quang Linh và ca sĩ Hồ Ngọc Hà, cùng các giám khảo khách mời thay đổi mỗi tuần. Nghệ sĩ Thanh Bạch trở lại dẫn dắt chương trình ở mùa này.

Người chiến thắng chung cuộc sau 12 tuần thi là Nhật Thủy, hạng nhì là MiA và hạng ba là Võ Tấn Phát và Trần Tùng Anh.

Thí sinh
Mùa thi thứ bảy bao gồm ba thí sinh đã từng tham dự các mùa trước (gọi là nhóm All-star) và ba thí sinh mới (gọi là nhóm New Face) cùng tranh tài với nhau.

Bảng điểm các tuần

 Thí sinh chiến thắng trong tuần
 Thí sinh xếp cuối trong tuần
 Thí sinh chiến thắng chung cuộc của mùa giải

Nhân vật hóa thân

 Thí sinh thắng trong tuần.
 Thí sinh thắng trong mùa giải.

Kết quả biểu diễn

Tuần 1 
Ngày phát sóng: 2/11/2019

Tuần 2 
Ngày phát sóng: 9/11/2019

Tuần 3  
Ngày phát sóng: 16/11/2019

Ở tuần thứ ba, chỉ có ba nhân vật cho các thí sinh lựa chọn, đồng nghĩa với việc sẽ có hai thí sinh hóa trang cùng một nhân vật.

Tuần 4 
Ngày phát sóng: 23/11/2019

Tuần 5 
Ngày phát sóng: 30/11/2019

Tuần 6 
Ngày phát sóng: 7/12/2019

Tuần 7 
Ngày phát sóng: 14/12/2019

Tuần 8 
Ngày phát sóng: 21/12/2019

Ở tuần thứ tám, các thí sinh phải hóa thân vào các nhân vật mà các cựu thí sinh đã từng chọn được ở các mùa trước đó.

Tuần 9 
Ngày phát sóng: 28/12/2019

Tuần 10 
Ngày phát sóng: 4/1/2020

Tuần 11 
Ngày phát sóng: 11/1/2020

Chung kết 
Ngày phát sóng: 18/1/2020

Ghi chú

Sản xuất
Gương mặt thân quen mùa thứ bảy được ghi hình vào đầu tháng 10 đến giữa tháng 12 năm 2019 tại phim trường Zoom Media, Thành phố Hồ Chí Minh.

Ekip 
 Tổng đạo diễn & Cố vấn nghệ thuật: Vương Khang (thí sinh Gương mặt thân quen mùa thứ 2 
 Giám đốc Âm nhạc & Hòa âm phối khí: Nguyễn Hoàng Duy
 Biên đạo: Huỳnh Mến
 Hóa trang và tạo hình nhân vật: Tere Ngọc Academy

Tham khảo

Liên kết ngoài
Danh sách chương trình phát sóng của Đài Truyền hình Việt Nam
Trang web chính thức 
Official Facebook Fanpage

Gương mặt thân quen
Truyền hình Việt Nam năm 2019
Mùa truyền hình Việt Nam năm 2019
Truyền hình Việt Nam năm 2020
Mùa truyền hình Việt Nam năm 2020
Plectranthias kamii

Plectranthias kamii là một loài cá biển thuộc chi Plectranthias trong họ Anthiadidae. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1980.

Từ nguyên 
Từ định danh kamii được đặt theo tên của Harry T. Kami, nhân viên Cục Cá và Động vật hoang dã Hoa Kỳ trên đảo Guam, người đã quyên tặng mẫu gốc của loài cá này cho Bảo tàng Bishop (Honolulu) và nghi ngờ rằng đó có thể là một loài chưa được mô tả.

Phân bố 
P. kamii có phân bố tập trung ở vùng Đông Ấn - Tây Thái Dương, từ đảo Giáng Sinh trải dài về phía đông đến quần đảo Mariana và quần đảo Société, ngược lên phía bắc đến đảo Đài Loan và miền nam Nhật Bản, phía nam đến biển San Hô. Loài này được tìm thấy ở độ sâu khoảng 183–534 m.

Mô tả 
Chiều dài lớn nhất được biết đến ở P. kamii là 28 cm. 

Số gai vây lưng: 10 (gai vây lưng thứ ba dài nhất); Số tia vây lưng: 17–18; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây hậu môn: 7; Số tia vây ngực: 13; Số vảy đường bên: 32–38.

Tham khảo 

K
Cá Ấn Độ Dương
Cá Thái Bình Dương
Cá Nhật Bản
Cá Đài Loan
Cá Indonesia
Cá Nouvelle-Calédonie
Cá Palau
Cá Úc
Động vật được mô tả năm 1980
Plectranthias klausewitzi

Plectranthias klausewitzi là một loài cá biển thuộc chi Plectranthias trong họ Anthiadidae. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2006.

Từ nguyên 
Từ định danh klausewitzi được đặt theo tên của Wolfgang Klausewitz (1921–2018), nhằm vinh danh những đóng góp của ông trong phân loại ngư học và những nghiên cứu về địa lý động vật ở Ấn Độ Dương.

Phân bố 
P. klausewitzi là loài đặc hữu của biển Đỏ, được thu thập ở độ sâu khoảng 190–290 m.

Mô tả 
Chiều dài lớn nhất được biết đến ở P. klausewitzi là 5,5 cm. Mẫu định danh được bảo quản trong alcohol có 9–10 vạch sọc sẫm mờ, nằm xiên ở nửa thân trên.

Số gai vây lưng: 10; Số tia vây lưng: 14–15; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây hậu môn: 7; Số tia vây ngực: 14–15; Số vảy đường bên: 29.

Tham khảo 

K
Cá Ấn Độ Dương
Cá biển Đỏ
Động vật được mô tả năm 2006
Plectranthias knappi

Plectranthias knappi là một loài cá biển thuộc chi Plectranthias trong họ Anthiadidae. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1996.

Từ nguyên 
Từ định danh knappi được đặt theo tên của Leslie W. Knapp (1929–2017), nhà ngư học thuộc Viện Smithsonian, người đã thu thập mẫu định danh của loài cá này và nhận ra rằng đây là một loài chưa được mô tả.

Phân bố 
P. knappi hiện chỉ được biết đến tại biển Visayas (Philippines), được thu thập ở độ sâu khoảng 90 m.

Mô tả 
Chiều dài lớn nhất được biết đến ở P. knappi là 6,6 cm. Màu sắc khi còn sống của loài này không được ghi chép lại. 

Số gai vây lưng: 10; Số tia vây lưng: 16; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây hậu môn: 7; Số tia vây ngực: 14; Số vảy đường bên: 29.

Tham khảo 

K
Cá Thái Bình Dương
Cá Philippines
Động vật được mô tả năm 1996
Sayonara lasti

Sayonara lasti là một loài cá biển thuộc chi Sayonara trong họ Anthiadidae. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1995.

Phân loại 
Theo nghiên cứu của Tang và Chen (2025), chi Plectranthias trước đây bao gồm 7 nhánh riêng biệt. Dựa trên kết quả phân tích bộ gen, Plectranthias lasti được chuyển sang chi Sayonara.

Từ nguyên 
Từ định danh lasti được đặt theo tên của Peter R. Last, nhà ngư học công tác tại Cục Thủy sản CSIRO (Úc), người đã thu thập mẫu phụ chuẩn (paratype) của loài cá này và cung cấp cho các tác giả.

Phân bố và môi trường sống 
S. lasti là loài đặc hữu của Úc, hiện được biết đến tại phía bờ bắc Tây Úc và Queensland. S. lasti được thu thập ở độ sâu trong khoảng 200–370 m.

Mô tả 
Chiều dài lớn nhất được ghi nhận ở S. lasti là 6,8 cm. Cá có màu đỏ, bốn đốm vàng dọc theo gốc vây lưng lan rộng lên vây, một đốm vàng lớn ở gốc vây hậu môn và nhiều đốm vàng khác trên thân.

Gai vây lưng: 10; Tia vây lưng: 14; Gai vây hậu môn: 3; Tia vây hậu môn: 7; Tia vây ngực: 15.

Tham khảo 

L
Cá Ấn Độ Dương
Cá Thái Bình Dương
Cá Úc
Động vật được mô tả năm 1995
Xenanthias longimanus

Xenanthias longimanus là một loài cá biển thuộc chi Xenanthias trong họ Anthiadidae. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1913.

Phân loại 
Theo nghiên cứu của Tang và Chen (2025), chi Plectranthias trước đây bao gồm 7 nhánh riêng biệt. Dựa trên kết quả phân tích bộ gen, Plectranthias longimanus được chuyển sang chi Xenanthias.

Từ nguyên 
Tính từ định danh longimanus được ghép bởi hai âm tiết trong tiếng Latinh: longus ("dài") và manus ("bàn tay"), hàm ý đề cập đến tia vây ngực thứ ba và thứ tư của loài cá này vươn dài đến tận gốc vây hậu môn.

Phân bố và môi trường sống 
X. longimanus có phân bố rộng khắp vùng Ấn - Thái Dương, từ Đông Phi trải dài về phía đông đến quần đảo Marshall và Tonga, ngược lên phía bắc đến miền nam Nhật Bản (gồm cả quần đảo Ogasawara), phía nam đến Nam Phi, Úc và Nouvelle-Calédonie. X. longimanus cũng được ghi nhận tại vùng biển Việt Nam.

X. longimanus ưa sống trong các hốc đá, trên rạn san hô và cả bãi cát có hệ thủy sinh không xương sống và tảo phát triển phong phú, độ sâu đến 75 m.

Mô tả 
Chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận ở X. longimanus là 3,5 cm.

Số gai vây lưng: 11; Số tia vây lưng: 13–15; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây hậu môn: 6–7; Số tia vây ngực: 12–13.

Tham khảo 

 

 
L
Cá Ấn Độ Dương
Cá Thái Bình Dương
Cá Kenya
Cá Tanzania
Cá Mozambique
Cá Nam Phi
Cá Comoros
Cá Seychelles
Cá Madagascar
Cá Maldives
Cá Philippines
Cá Việt Nam
Cá Đài Loan
Cá Nhật Bản
Cá Nouvelle-Calédonie
Cá Fiji
Cá Tonga
Động vật được mô tả năm 1913
Sói hang

Chó sói hang (Canis lupus spelaeus) là một phân loài chó sói đã bị tuyệt chủng, sống trong kỷ băng hà thế Pleistocene muộn. Nó từng sinh sống ở khu vực ngày nay là Tây Âu. Chó sói Don (C. l. Brevis) có nguồn gốc từ Đông Âu được coi là một danh pháp đồng nghĩa dùng để chỉ một phân loài từng sống trên khắp châu Âu.

Phân loại
Sói hang được Georg August Goldfuss mô tả lần đầu tiên vào năm 1823 dựa trên hộp sọ chó sói được tìm thấy trong hang Zoolithen nằm ở Gailenreuth, Bavaria, Đức. Khoảng thời gian đầu đến giữa thế Pleistocene muộn, những con sói có kích thước lớn này đã sinh sống trên khắp vùng lãnh thổ châu Âu. Chúng chưa được nghiên cứu ở bất kỳ mức độ chuyên sâu nào, và mối quan hệ của chúng với những loài sói hiện đại chưa được nghiên cứu rõ bằng cách sử dụng DNA.

Tất cả các loài thú săn mồi ở châu Âu bắt đầu tuyệt chủng, trong đó có loạt các động vật kích cỡ khổng lồ sống trong thế Pleistocene khi điều kiện trở nên lạnh hơn trong thời kỳ cực đại băng hà khoảng 23.000 năm trước. Những con sói hang sống sót cuối cùng đã sử dụng các nhánh phụ của các hang động để bảo vệ chó sói con của chúng khỏi điều kiện khí hậu lạnh giá. Trong thời gian này, sói hang dần dần bị thay thế bằng một loại sói có kích thước nhỏ hơn, sau đó dần đi vào tuyệt chủng giống như tuần lộc và cuối cùng bị thay thế bằng sói châu Âu sinh sống trong thời kỳ ấm áp thuộc thế Holocene - Canoc lupus lupus.

Vào năm 2009, một nghiên cứu về tàn tích hóa thạch của chó Paleolithic và những loài chó sói sinh sống trong thế Pleistocene đã phát hiện ra rằng 5 mẫu vật sói từ Trou Baileux và Trou des Nutons - Bỉ, Mezine, Ukraine và Yakutia, Siberia có chiều rộng mõm lớn hơn so với những con sói gần đây. Một xu hướng tương tự đã được phát hiện ở loài sói hóa thạch Đông Beringia ở Bắc Mỹ.

Tham khảo

Chó sói
Tuyến ngoại tiết

Tuyến ngoại tiết là các tuyến tiết ra các chất trên bề mặt biểu mô thông qua ống dẫn. Ví dụ về các tuyến ngoại tiết bao gồm mồ hôi, nước bọt, tuyến vú, tuyến lông mi, tuyến nước mắt, tuyến bã nhờn và chất nhầy. Các tuyến ngoại tiết là một trong hai loại tuyến trong cơ thể người, loại còn lại là tuyến nội tiết, tiết ra các sản phẩm của chúng trực tiếp vào máu. Gan,tuyến sinh dục và tuyến tụy vừa là tuyến ngoại tiết vừa là tuyến nội tiết (hay còn gọi là tuyến pha)vì các sản phẩm như dịch tụy của tuyến tụy tiết ra đổ vào ruột và tuyến nội tiết vì tuyến tụy còn tiết ra các chất khác trực tiếp vào máu.
Tuyến ngoại tiết tiết ra các chất nhờn, enzim và mồ hồi.

Phân loại 
Dựa vào cơ chế bài tiết có thể chia thành 3 nhóm chính:

 Các tuyến toàn vẹn: Hạt tiết rời khỏi tế bào chế tiết theo kiểu xuất bào và tế bào chế tiết nguyên vẹn sau hoạt động chế tiết như tuyến tụy.
 Các tuyến toàn hủy: Chất tiết là toàn bộ cấu trúc của tế bào chế tiết bị đẩy ra khỏi tuyến như tuyến bã.
 Các tuyến bán hủy: Chất tiết chỉ là phần bào tương ở bên trên nhân tế bào chế tiết (trong chất tiết không có nhân tế bào chế tiết).

Dựa vào sản phẩm của các tuyến ngoại tiết có thể phân chia thành 3 nhóm sau:

 Tuyến tiết dịch: tiết ra dung dịch như nước, thường giàu protein.
 Tuyến tiết nhày: tiết ra các sản phẩm nhớt, giàu carbohydrat
 Tuyến tiết bã nhờn: tiết ra các sản phẩm giàu lipid. Các tuyến này thường gọi là các tuyến tiết dầu.

Tham khảo 

Tuyến ngoại tiết
Cánh đồng băng Nam Patagonia

Cánh đồng băng Nam Patagonia ( hay ''), tọa lạc ở Nam Andes Patagonia giữa Chile và Argentina, là cánh đồng băng ngoài vùng cực tiếp giáp lớn nhất thế giới. Nó là phần lớn hơn của hai phần còn sót lại của Dải băng Patagonia, bao phủ toàn bộ miền nam Chile trong thời kỳ băng hà cuối cùng, được gọi ở địa phương là hình thành của băng Llanquihue.
 Địa lý 
Cánh đồng băng Nam Patagonia kéo dài từ vĩ tuyến 48° 15′ N đến 51° 30′ N khoảng , và có diện tích , trong đó khoảng  thuộc Chile và  thuộc Argentina.

Khối băng này cung cấp băng cho hàng chục sông băng trong khu vực, trong đó có Upsala (765 km²), Viedma (978 km²) và Perito Moreno (258 km²) trong vườn quốc gia Los Glaciares ở Argentina, và sông băng Pío XI hay sông băng Bruggen (1.265 km², lớn nhất về diện tích và dài nhất ở nam bán cầu bên ngoài Nam Cực), O'Higgins (820 km²), Grey (270 km²) và Tyndall (331 km²) ở Chile. Các sông băng chảy về phía tây chảy vào vịnh hẹp của các kênh Patagonia của Thái Bình Dương; những sông chảy về phía Đông chảy vào các hồ Patagonia Viedma và Argentino, và cuối cùng, qua các dòng sông de la Leona'' và Santa Cruz, đến Đại Tây Dương.

Tham khảo

Sông băng Chile
Sông băng Argentina
Địa mạo Argentina
Biểu tình Ethiopia 2019

Một loạt các cuộc biểu tình bạo lực quy mô toàn quốc, tập trung ở Vùng Oromo, đã nổ ra ở Ethiopia bắt đầu từ ngày 23 tháng 10 năm 2019, bắt nguồn từ cáo buộc của nhà hoạt động và chủ công ty truyền thông Jawar Mohammed rằng lực lượng an ninh đã cố gắng bắt giữ anh ta. Kể từ ngày 26 tháng 10 năm 2019, ít nhất 67 người đã thiệt mạng, chủ yếu là do đám đông nhắm vào các nhóm dân tộc thiểu số và tôn giáo trong khu vực và các khu vực lân cận, bao gồm Addis Ababa, Dire Dawa và Vùng Harari.

Bối cảnh 
Vào tháng 10 năm 2019, nhà hoạt động và chủ sở hữu công ty truyền thông Jawar Mohammed cáo buộc rằng các nhân viên cảnh sát đã cố gắng ép anh ta rời khỏi nhà ở Addis Ababa để giam giữ Mohammed vào đêm 23 tháng 10, đe dọa rằng họ đã làm vì vậy theo lệnh của Thủ tướng Abiy Ahmed. Ngày hôm trước, Thủ tướng Abiy Ahmed đã có một bài phát biểu tại Quốc hội, trong đó ông đã cáo buộc "chủ sở hữu công ty truyền thông không có hộ chiếu của người Ethiopia" đã "chơi cả hai kiểu", ám chỉ Jawar, nói thêm rằng "nếu điều này phá hoại hòa bình và sự tồn tại của Ethiopia... chúng tôi sẽ có biện pháp. "

Sự kiện 
Theo các báo cáo đã xảy ra các cuộc bạo loạn trên toàn quốc do Qerro, khiến ít nhất 67 người thiệt mạng, trong đó có năm sĩ quan cảnh sát. Sáng hôm sau báo cáo, những người ủng hộ Jawar đã tụ tập quanh nhà anh ở Addis Abeba để phản đối, tố cáo Thủ tướng Abiy và chính phủ của ông ta. Sau khi các cuộc biểu tình lan sang khu phố Karakore, người dân địa phương đã phản đối, dẫn đến sự can thiệp của cảnh sát để tách hai nhóm người. Những kẻ nổi loạn đã chặn các đường cao tốc quan trọng, đặc biệt là những con đường dẫn đến Addis Ababa. Tuy nhiên, có những cảnh tốt bụng; cư dân ở Welkite và Butajira đã cung cấp thức ăn và nơi trú ẩn cho những người mắc kẹt trên đường. Một nhân chứng nói với Reuters rằng anh ta đã nhìn thấy thi thể của ít nhất bảy người đã bị "đánh đến chết bằng gậy, thanh kim loại và dao rựa".

Chú thích

Tham khảo 

Bạo loạn sắc tộc
Giết người hàng loạt năm 2019
Bạo loạn tôn giáo
Zalanthias maculicauda

Zalanthias maculicauda là một loài cá biển thuộc chi Zalanthias trong họ Anthiadidae. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1914.

Phân loại 
Theo nghiên cứu của Tang và Chen (2025), chi Plectranthias trước đây bao gồm 7 nhánh riêng biệt. Dựa trên kết quả phân tích bộ gen, Plectranthias maculicauda được chuyển sang chi Zalanthias.

Từ nguyên 
Từ định danh maculicauda được ghép bởi hai âm tiết trong tiếng Latinh: macula ("vệt đốm") và cauda ("đuôi"), hàm ý đề cập đến đốm đen lớn ở mỗi bên cuống đuôi của loài cá này.

Phân bố và môi trường sống 
Z. maculicauda có phân bố nhỏ hẹp ở Tây Nam Thái Bình Dương. Loài này hiện được biết đến ở ngoài khơi Đảo Bắc (New Zealand) và dọc theo bờ New South Wales (Úc). 

Z. maculicauda được thu thập ở độ sâu khoảng 110–155 m.

Mô tả 
Chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận ở Z. maculicauda là 8,3 cm. Loài này có màu nâu nhạt với các sọc đỏ ở thân trên, đặc trưng bởi vệt đốm đỏ nâu trên cuống đuôi.

Gai vây lưng: 10; Tia vây lưng: 15; Gai vây hậu môn: 3; Tia vây hậu môn: 7; Tia vây ngực: 14–16; Số vảy đường bên: 32–35.

Tham khảo 

M
Cá Thái Bình Dương
Cá New Zealand
Cá Úc
Cá được mô tả năm 1914
Pelontrus maugei

Pelontrus maugei là một loài cá biển thuộc chi Pelontrus trong họ Anthiadidae. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1980.

Phân loại 
Theo nghiên cứu của Tang và Chen (2025), chi Plectranthias trước đây bao gồm 7 nhánh riêng biệt. Dựa trên kết quả phân tích bộ gen, Plectranthias maugei được chuyển sang chi Pelontrus.

Từ nguyên 
Từ định danh maugei được đặt theo tên của André L. Maugé (1922–2008), nhà ngư học người Pháp từng công tác tại Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Quốc gia Pháp, người đã thu thập các mẫu vật của loài cá này và vẽ lại mẫu gốc.

Phân bố và môi trường sống 
P. maugei hiện chỉ được biết đến tại ngoài khơi tây nam Madagascar, được tìm thấy ở độ sâu khoảng 250 m.

Mô tả 
Chiều dài lớn nhất được biết đến ở P. maugei là 6 cm.

Số gai vây lưng: 10; Số tia vây lưng: 15; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây hậu môn: 7; Số tia vây ngực: 13; Số vảy đường bên: 29–30.

Tham khảo 

M
Cá Ấn Độ Dương
Cá Madagascar
Động vật được mô tả năm 1980