Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Giao phối giữa người cổ đại và người hiện đại

Có nhiều bằng chứng về sự giao phối giữa người cổ xưa và người hiện đại trong thời kỳ Paleolithic giữa và đầu Paleolithic muộn. Sự giao phối giữa các loài đã xảy ra trong một số sự kiện độc lập bao gồm người Neanderthal và người Denisova, cũng như một số hominin không xác định.

Ở lục địa Âu-Á, sự giao phối giữa người Neanderthal và người Denisova với người hiện đại về giải phẫu đã diễn ra nhiều lần. Các sự kiện thẩm nhập (introgression) vào người hiện đại được ước tính đã xảy ra khoảng 47-65 Ka BP (Mega/Kilo annum before present: triệu/ngàn năm trước) với người Neanderthal và khoảng 44-54 Ka BP với người Denisova.

DNA có nguồn gốc từ người Neanderthal được tìm thấy trong bộ gen của tất cả các dân số hiện đại, có thay đổi đôi chút theo vùng. Nó chiếm 1–4 % bộ gen hiện đại của những người bên ngoài khu vực châu Phi Hạ Sahara, mặc dù các ước tính khác nhau, và không hoặc có thể lên đến 0,3% - theo nghiên cứu gần đây - đối với những người ở châu Phi. Tỷ lệ này cao nhất ở người Đông Á, trung bình ở người châu Âu và thấp hơn ở người Đông Nam Á.

Theo một số bằng chứng khác, tỷ lệ này ở người Melanesia cũng thấp hơn so với cả người Đông Á và Châu Âu. Tuy nhiên, một số nghiên cứu cho thấy lượng phụ gia của người Neanderthal cao hơn ở người Châu Đại Dương, cũng như ở các nhóm người Mỹ bản địa, so với người Châu Âu (mặc dù không cao hơn ở người Đông Á).

Tổ tiên có nguồn gốc từ Denisova không có trong các quần thể hiện đại ở Châu Phi và vùng tây Âu-Á. Tỷ lệ phụ gia Denisova cao nhất đã được tìm thấy ở một số quần thể người Châu Đại Dương và một số quần thể Đông Nam Á, với ước tính 4–6 % bộ gen của người Melanesia hiện đại có nguồn gốc từ người Denisova. Trong khi một số quần thể Negrito ở Đông Nam Á mang phụ gia Denisova, những quần thể khác không có, chẳng hạn như người Andaman. Ngoài ra, các dấu vết thấp của tổ tiên có nguồn gốc Denisova đã được tìm thấy ở lục địa Châu Á, với tổ tiên Denisova tương đối cao ở các quần thể Nam Á.

Ở châu Phi, các alen cổ phù hợp với một số sự kiện phụ gia độc lập ở tiểu lục địa đã được tìm thấy. Hiện tại vẫn chưa biết những hominin châu Phi cổ xưa này là ai.

Mặc dù những câu chuyện về quá trình tiến hóa của con người thường gây tranh cãi, nhưng bằng chứng DNA cho thấy sự tiến hóa của con người không nên được coi là một quá trình tiến triển tuyến tính hoặc phân nhánh đơn giản, mà là sự kết hợp của các loài có liên quan. Trên thực tế, nghiên cứu bộ gen đã chỉ ra rằng sự lai tạo giữa các dòng dõi có sự khác biệt về cơ bản là quy luật, không phải là ngoại lệ, trong quá trình tiến hóa của loài người. Hơn nữa, người ta cho rằng lai giống là một động lực thiết yếu dẫn đến sự xuất hiện của loài người hiện đại.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Lai giống Hominid
Lịch sử di truyền loài người cổ xưa
Thời đại đồ đá giữa
Người hiện đại về giải phẫu
Chiêu Dung

Chiêu Dung (? – ?), là một nữ tướng thời Hai Bà Trưng trong lịch sử Việt Nam.

Sự tích 
Theo dân gian, Chiêu Dung tên thật là Lý Thị Ngọc, gả cho tù trưởng Đặng Công Thành người Thiên Lộc. Mấy năm sau, hai vợ chồng chuyển đến vùng Kim Cốc (nay thuộc làng Cốc Thượng, xã Hoàng Diệu, huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội). Hai vợ chồng sinh được 5 người con trai, không được bao lâu thì Đặng Công mất. Do căm thù ách đô hộ của phương bắc, bà cùng các con dựng đồn, luyện quân, nhưng bị Tô Định đàn áp, phải chạy về Hương Sơn.

Mùa xuân năm Canh Tý (40), Trưng Trắc, Trưng Nhị dựng cờ khởi nghĩa ở Hát Môn. Bà cùng các con dẫn theo lực lượng nghĩa binh theo về, được Hai Bà ban tên Ngọc Ba, thường cùng bàn việc lớn. Khi ra quân, bà cùng hai con trai đều làm tiên phong.

Sau khi đánh đuổi được quân đô hộ, Trưng Trắc được suy tôn làm vua (Trưng vương). Bà được Trưng vương phong làm Chiêu Dung công chúa và được ban thưởng nhiều tiền của, đất đai.

Theo sự tích, bà Chiêu Dung cùng các con trở lại xây dựng quê hương. Vào ngày 6 tháng Chạp, trời đất bỗng dưng nổi mây mù, gió cuộn khắp mặt sông Đáy, người dân thấy mẹ con bà xuống thuyền. Đến khi sóng yên gió lặng thì không thấy người trở về. Biết tin mẹ con Chiêu Dung đã hóa, Trưng vương lệnh cho dân chúng thờ phụng.

Sau này khi trở về Thiên Đình, bà được giao quyền khâm sai Tứ Phủ (từ Thủy Phủ cho tới Thiên Cung), Tam Tòa, biên chép sổ Thiên Đình, quyền cai bản mệnh gia trung (vậy nên có khi người ta còn gọi là Bà Thủ Bản Mệnh). Có khi chầu lại được coi là vị chầu bà giữ sổ Tứ Phủ, coi kho ngân xuyến, kề cận bên Mẫu Liễu Hạnh ở đất Phủ Dày.

Đôi khi thanh nhàn, chầu truyền các tiên nàng dạo chơi khắp chốn, từ quê hương ra kinh thành, vân du khắp mọi nơi.

Thờ phụng 
Nữ tướng Chiêu Dung được thờ ở đình Cốc Thượng, thuộc làng Cốc Thượng, xã Hoàng Diệu, huyện Chương Mỹ. Được được xây từ thế kỷ XVI, đại tu vào năm 1861. Năm 1991, đình Cốc Thượng được Bộ Văn hóa - Thông tin xếp hạng là Di tích lịch sử - văn hóa.

Thông tin thêm 
Ngoài nữ tướng Chiêu Dung thời Hai Bà Trưng, còn một số vị Chiêu Dung công chúa khác như Chiêu Dung công chúa thời Trần được thờ ở miếu Giáp Cả (làng Bình Cách, xã Đông Xá, huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình), Đệ nhị ngọc nữ Chiêu Dung công chúa ở xã Thượng Vĩ cũ (huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam).

Xem thêm 
 Hai Bà Trưng

Chú thích

Liên kết ngoài 
 

Năm sinh không rõ
Mất thập niên 40
Người Hà Nội
Nữ tướng của Hai Bà Trưng
Daniil Vyacheslavovich Yegorov

Daniil Vyacheslavovich Yegorov (; sinh ngày 7 tháng 9 năm 1975  tại Moskva, Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Liên bang Nga, Liên Xô) là một chính khách và nhà kinh tế học người Nga. Ông là Phó Cục trưởng Cục Thuế Liên bang Nga (2011–2020) Cục Thuế Liên bang Nga kể từ ngày 17 tháng 1 năm 2020, Cố vấn Nhà nước cấp 2 của Liên bang Nga.

Tiểu sử

Những năm đầu 
Daniil Vyacheslavovich Egorov sinh ngày 7 tháng 9 năm 1975 tại Moskva. Năm 1998, ông tốt nghiệp ngành Luật tại Đại học Hữu nghị Nhân dân Nga. Từ năm 2000 đến năm 2001, ông là thành viên của ủy ban của Hiệp hội Vận động viện trợ cho Doanh nghiệp và Công dân liên vùng, và từ năm 2001, ông giữ chức vụ cố vấn pháp lý, trưởng bộ phận pháp lý của CJSC Eneko.

Làm việc tại Cục Thuế Liên bang 
Từ năm 2001 đến năm 2003, ông đảm nhiệm vị trí chuyên viên cấp 1, chuyên gia tư vấn trong bộ phận hỗ trợ quản lý của Bộ Thuế và Doanh thu của Nga tại Moskva.

Năm 2003-2005, ông giữ chức vụ trưởng phòng hỗ trợ thông tin, nhập dữ liệu điện tử và kiểm toán bàn, sau đó là trưởng phòng kiểm toán bàn của Thanh tra liên huyện thuộc Bộ Thuế và Doanh thu của Nga số 44 tại Moskva.

Trong giai đoạn từ năm 2005 đến năm 2009, Egorov làm trưởng phòng thanh tra bàn giấy, trưởng phòng thanh tra hiện trường số 2 thuộc Thanh tra liên quận thuộc Cục thuế liên bang Nga số 50 tại Moskva.

Năm 2009-2010, ông là Phó trưởng phòng công tác kiểm soát của Văn phòng Cục Thuế Liên bang Nga tại Moskva.

Năm 2011, ông được bổ nhiệm làm Phó Cục trưởng Cục Thuế Liên bang. Ở vị trí này, ông điều phối hoạt động của bộ phận kiểm soát, bộ phận chuyển giá, văn phòng và kiểm soát hoạt động. Ngoài ra, ông còn giám sát công việc về phân tích và hệ thống hóa các phương pháp trốn thuế mà người nộp thuế sử dụng, vấn đề tổ chức kiểm soát thuế trong quá trình kiểm tra thuế của những người nộp thuế lớn nhất, phát hành tem đặc biệt để đánh dấu thuốc lá và các sản phẩm thuốc lá được sản xuất tại Liên bang Nga để tổ chức xổ số.

Cục trưởng Cục Thuế Liên bang 
Theo lệnh của Chính phủ Liên bang Nga số 21-r ngày 17 tháng 1 năm 2020, Daniil Egorov được bổ nhiệm làm người đứng đầu Cục Thuế Liên bang. Ông trở thành luật sư đầu tiên giữ chức vụ trưởng bộ phận này.

Tài sản và thu nhập 
Theo báo cáo thu nhập, năm 2018, Daniil Egorov kiếm được 8,2 triệu rúp, vợ anh cũng kiếm được 8,2 triệu rúp. Gia đình sở hữu sáu căn hộ, căn hộ lớn nhất với diện tích 197 sq/ m thuộc về vợ của Egorov.

Tham khảo

Chính khách Nga
Người Moskva
Daniel Passent

Daniel Passent (Passenstein; sinh ngày 28 tháng 4 năm 1938 tại Stanisławów, Ba Lan - ngày 14 tháng 2 năm 2022) là nhà báo và nhà văn Ba Lan. Ông là tác giả của blog En passant, một chuyên mục trên tờ Polityka hàng tuần của Ba Lan.

Tiểu sử 
Thời niên thiếu, Daniel Passent được một gia đình Ba Lan cứu thoát khỏi thảm họa Holocaust do ông là người Do thái.

Từ năm 1950 đến năm 1960, Passent theo học ngành báo chí tại Đại học Warszawa, Đại học Bang Saint Petersburg, Đại học Princeton và Đại học Harvard. Ông viết cho tạp chí thanh niên cộng sản Sztandar Młodych khi học năm thứ hai tại Đại học Warszawa năm 1956. Ông nảy sinh tình cảm với nhà thơ Agnieszka Osiecka. Từ năm 1959, ông làm việc cho tuần báo Polityka của Ba Lan. Từ năm 1990 đến năm 1997, ông là nhà báo tác nghiệp ở Boston cho tạp chí hàng tháng El Diario Mundial của Tây Ban Nha. Từ năm 1997 đến năm 2002, Passent là đại sứ Ba Lan tại Chile.

Ngoài các bài báo và chuyên mục của mình, Passent còn viết một số cuốn sách về Chiến tranh Việt Nam, Thế vận hội Olympic Mùa hè 1972 ở Munich, về vấn nạn ma túy ở Hoa Kỳ, về vận động viên quần vợt đẳng cấp thế giới người Ba Lan Wojciech Fibak. Ông cũng dịch sách của James Baldwin và Martin Luther King Jr. sang tiếng Ba Lan. Ông có thể giao tiếp bằng tiếng Ba Lan, tiếng Anh, tiếng Đức, tiếng Tây Ban Nha và tiếng Nga.

Năm 1997, Passent được trao Huân chương Polonia Restituta.

Nguồn 

Cựu sinh viên Đại học Harvard
Cựu sinh viên Đại học Princeton
Mất năm 2022
Sinh năm 1938
Người Ba Lan thế kỷ 21
Tử hình ở Canada

Hình phạt từ hình ở Canada đã có từ năm 1759 khi Canada còn là một thuộc địa của đế quốc Anh. Tính đến khi Canada hủy bỏ hình phạt tử hình cho tội giết người ngày 14 tháng 7 năm 1976, có tổng cộng 1481 người đã phải chịu hình phạt này, và 710 người trong số đó đã bị xử tử. Hình thức xử tử duy nhất được sử dụng ở Canada là treo cổ. Vụ hành hình cuối cùng ở Canada là vụ hành hình Arthur Lucas và Ronald Turpin ngày 11 tháng 12 năm 1962 ở Don Jail, Toronto.

Ngày 30 tháng 6 năm 1987, một dự luật khôi phục hình phạt tử hình đã thất bại trong một cuộc bỏ phiếu với tỉ lệ 148–127.Thủ tướng Brian Mulroney, Bộ trưởng bộ tư pháp Ray Hnatyshyn và ngoại trưởng Joe Clark phản đối dự luật này, trong khi phó thủ tướng Donald Mazankowski ủng hộ.

Tham khảo

Luật pháp Canada
Khởi đầu năm 1759 ở Canada
Luật năm 2003
Magda Umer

Magda Umer (; tên khai sinh là Małgorzata Magda Umer, sinh ngày 9 tháng 10 năm 1949) là một ca sĩ,  nhà báo, tác giả, đạo diễn điện ảnh, nhà biên kịch và diễn viên người Ba Lan.

Magda Umer tốt nghiệp Trường trung học Klement Gottwald (nay là Trường trung học Stanisław Staszic) ở Warsaw. Sau đó, bà theo học Khoa Ngữ văn Ba Lan tại Đại học Warsaw.

Magda Umer có hai con trai là Mateusz và Franciszek.

Giải thưởng 

 Người chiến thắng tại Liên hoan bài hát Opole.
 Thập tự Hiệp sĩ Huân chương Khôi phục Ba Lan

Danh sách bài hát và album

Album phòng thu

Album hợp tác

Album biên soạn

Album Video

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Official website
 Discography on poezja-spiewana.pl

Sinh năm 1949
Nhân vật còn sống
Diễn viên Ba Lan
Ca sĩ Ba Lan
Nữ ca sĩ Ba Lan
Đạo diễn điện ảnh Ba Lan
Ca sĩ pop Ba Lan
Nhà biên kịch phim Ba Lan
Nữ ca sĩ pop Ba Lan
Valery Vasilyevich Gerasimov

Valery Vasilyevich Gerasimov (chữ Kirin: Валерий Васильевич Герасимов, sinh ngày 8 tháng 9 năm 1955) là một chỉ huy quân đội Liên Xô và Nga. Ông hiện là Tổng Tham mưu trưởng Lực lượng Vũ trang Liên bang Nga, Thứ trưởng thứ nhất Bộ Quốc phòng Liên bang Nga kể từ ngày 09/11/2012, thành viên Hội đồng An ninh Nga, Đại tướng lục quân (2013), Anh hùng Liên bang Nga (2016). Tháng 1 năm 2023, ông được giao làm tổng tư lệnh chiến dịch quân sự đặc biệt của Nga tại Ukraina. Ông được truyền thông phương Tây và các chuyên gia cho rằng đã đưa ra Học thuyết Gerasimov để chống lại Mỹ. Gerasimov là người gốc Tatar Nga, ông sinh ra trong một gia đình lao động ở Kazan, Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết tự trị Tatar (Tatar ASSR) vào ngày 8 tháng 9 năm 1955.

Tham khảo 

Đại tướng Liên bang Nga
Anh hùng Liên bang Nga
Quân sự Nga
Bộ Quốc phòng
Sinh năm 1955
Nhân vật còn sống
Chủ nghĩa bài Mỹ
Quân nhân Liên Xô
Người Tatar Nga
Quân nhân Nga trong cuộc xâm lược Ukraina 2022
Địa dư chí

Địa dư chí là một thư tịch cổ Hán-Nôm do Phan Huy Chú viết tay. Không rõ sách được xuất bản năm nào nhưng sách gồm 54 trang. Phần đầu gồm 21 tờ không ghi rõ tên sách, chép tiểu truyện nhân vật lịch sử như: Lưu Tiệp, Ngô Thì Nhậm, Nguyễn Thế Lịch, Phạm Tu, Phạm Quý Thích, Nguyễn Tự Cường, Vũ Duệ...nhưng chưa biết chính xác là biên soạn hay chép theo sách nào. Từ tờ 22 trở đi chép lại sách Hoàng Việt địa dư chí. Cuối sách có ghi niên hiệu Tự Đức thứ 24 tức năm 1871, có lẽ đó là niên hiệu của bản gốc đã dùng để sao chép:

Quyển 1: Thuận Hóa, Quảng Bình, Quảng Nam, Biên Hòa, Hà Nội, Nam Định, Kinh Bắc, Sơn Tây, Hải Dương.

Quyển 2: An Quảng, Hưng Hóa, Tuyên Quang, Thái Nguyên, Lạng Sơn, Thanh Hóa, Nghệ An.

Tham khảo 

Sách Việt Nam
Sách năm 1871
Eviota erdmanni

Eviota erdmanni, tên thông thường là Erdmann's dwarfgoby, là một loài cá biển thuộc chi Eviota trong họ Cá bống trắng. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 2016.

Từ nguyên 
Loài cá này được đặt theo tên của nhà ngư học Mark V. Erdmann, người đã chụp ảnh và thu thập rất nhiều cá thể của chi Eviota, nhiều trong số đó là những loài mới, bao gồm cả loài cá này.

Phạm vi phân bố và môi trường sống 
E. erdmanni hiện chỉ được biết đến ở một địa điểm duy nhất: vùng biển ngoài khơi thủ phủ Ende, thuộc biển Savu (phía nam đảo Flores, Indonesia). Hai mẫu vật của loài cá này được thu thập ở độ sâu khoảng 3 m.

Mô tả 
Chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận ở E. erdmanni là gần 1,2 cm. Đầu và thân có màu hồng tím. Hai bên đầu có nhiều vạch đốm màu đỏ cam sáng từ tròn đến thuôn dài, tập trung nhiều ở nửa dưới của má và góc hàm. Đỉnh mõm, hàm và vùng trước mắt có màu đỏ cam. Mống mắt màu đỏ cam. Gáy có đốm lớn rõ rệt, màu vàng tươi, hình bầu dục ngay trên nắp mang, đường kính của đốm nhỏ hơn đường kính của mắt. Gốc vây ngực có hai đốm màu vàng cam được ngăn cách bởi một sọc xiên màu trắng, ánh kim. Lưng có khoảng 14 - 15 chấm nhỏ, màu đỏ sẫm, bắt đầu từ gáy và trải dài về phía cuống đuôi; chấm cuối cùng nằm trong một vệt đốm đen ở cuống đuôi. Vùng dưới da ở hai bên thân có 4 vạch màu nâu đỏ, bắt đầu từ vây hậu môn và trải dài đến cuống đuôi. Vảy có viền màu đỏ sẫm. Vây ngực và vây bụng trong mờ, màu hồng nhạt trên các tia và màng vây. Nửa dưới của vây lưng thứ nhất có màu đỏ sẫm; nửa trên có màu vàng cam; toàn bộ vây lưng thứ nhất có các đốm đen nhỏ li ti. Vây lưng thứ hai có màu vàng cam với các chấm đen nhỏ. Các tia vây đuôi có các đốm màu cam. Vây hậu môn có màu nâu đỏ sẫm; rìa có màu trắng hồng nhạt.

Số gai ở vây lưng: 7; Số tia vây ở vây lưng: 9; Số gai ở vây hậu môn: 1; Số tia vây ở vây hậu môn: 8; Số tia vây ở vây ngực: 15.

Tham khảo

Chú thích 

E
Cá Indonesia
Động vật được mô tả năm 2016
Sylwester Maciejewski

Sylwester Maciejewski (sinh ngày 10 tháng 7 năm 1955 tại Żyrardów) là một diễn viên người Ba Lan.

Sylwester Maciejewski tốt nghiệp Học viện nghệ thuật sân khấu quốc gia Aleksander Zelwerowicz ở Warsaw vào năm 1978. Vợ ông là Barbara có cộng tác với Nhà hát lớn ở Warsaw.

Thành tích nghệ thuật 

 Sprawiedliwi.... Piatek (phim truyền hình, 2 tập, 2010)
 Ranczo.... Solejuk (phim truyền hình, 41 tập, 2006–2009, 2011–2016)
 Ranczo Wilkowyje (2007).... Solejuk
 Twarzą w twarz  (phim truyền hình, 1 tập, 2007)
 Rys (2007).... Kutyna
 Plebania.... Stefan Martyniuk (phim truyền hình, 22 tập, 2003–2006)
 Boża podszewka. Część druga (2005) (phim truyền hình)
 Skazany na bluesa (2005)
 Stranger (2004)
 Ławeczka (2004).... Stefan
 Stara baśn. Kiedy słońce było bogiem (2003).... Bumir
 Na dobre i na zle.... Master (phim truyền hình, 2 tập, 2003)
 Superprodukcja (2003).... Bergman
 Sfora (2002) (phim truyền hình).... Górko
 Wiedźmin (2002) (phim truyền hình).... Wójt
 Kariera Nikosia Dyzmy (2002)
 Money Is Not Everything (2001).... Maślanka
 Wielkie rzeczy: Gra (2000) (phim truyền hình)
 I'm Looking at You, Mary (2000) (phim truyền hình)
 Miasteczko (2000).... Antoni (phim truyền hình)
 Love Me and Do Whatever You Want (1998).... Jordan
 13 posterunek.... Urban Guardian (phim truyền hình, 1 tập, 1998)
 Pestka (1995)
 Calls Controlled (1991)
 Panny i wdowy (1991)
 Po upadku. Sceny z życia nomenklatury (1990).... Uczestnik Polowania
 Zmowa (1990) (phim truyền hình).... Bogusław Witkowski
 Zabić na koncu (1990)
 Dekalog (1 tập, 1990)
 Opowieść Harleya (1988)
 Weryfikacja (1987).... Người chơi bài
 Brawo mistrzu (1987) (phim truyền hình)
 Alternatywy 4.... Bridegroom (phim truyền hình, 1 tập, 1986)
 Siekierezada (1986)
 Cuckoo in a Dark Forest (1986).... Knopke, SS-man
 Dlużnicy śmierci (1986).... Chlop
 Miłość z listy przebojów (1985)
 07 zgloś się.... Militiaman (phim truyền hình, 1 tập, 1984)
 Kasztelanka (1983) (phim truyền hình).... Pastuch Stasiek
 Konopielka (1982)
 Śpiewy po rosie (1982).... Bronek
 Białe tango.... Edward Radziejewski (phim truyền hình, 1 tập, 1981)
 Bez znieczulenia (1978)

Lồng tiếng Ba Lan 

 2009: The Courageous Heart of Irena Sendler.... Peter
 2008: Speed Racer
 2007: TMNT
 2007: Ratatouille.... Larousse
 2006: Cars.... Mack
 2005: Herbie: Fully Loaded.... Tài xế
 2005: Inspector Gadget
 2003: Finding Nemo
 2002: Camelot.... Vua Arthur
 2000: Help! I'm a Fish.... Shark
 2000: Planescape: Torment
 1999: Król sokołów
 1997: Pokémon
 1987–1990: DuckTales
 1985: The 13 Ghosts of Scooby-Doo
 1983: Looney Tunes.... Foghorn Leghorn
 1973: The Mad Adventures of Rabbi Jacob
 1972–1973: The New Scooby-Doo Movies

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 

Sinh năm 1955
Nhân vật còn sống
Diễn viên Ba Lan
Nam diễn viên Ba Lan
Nam diễn viên điện ảnh Ba Lan
Nam diễn viên truyền hình Ba Lan
Zofia Merle

Zofia Merle (30 tháng 3 năm 1938 – 13 tháng 12 năm 2023) là một diễn viên người Ba Lan. Bà tham gia diễn xuất trong hơn 75 phim điện ảnh và phim truyền hình. Zofia Merle đóng vai chính trong bộ phim hài What Will You Do When You Catch Me? công chiếu năm 1978.

Thành tích nghệ thuật 

 1961: Komedianty
 1962: Jadą goście, jadą" trong vai Maryna
 1964: Agnieszka 46 trong vai Pela
 1965: Katastrofa trong vai Zofia
 1966: The Codes trong vai Wacka
 1969: Rzeczpospolita babska trong vai Irena Molenda
 1973: The Peasants trong vai Magda Kozlowa
 1975: Nights and Days trong vai Maria Kałużna
 1978: What Will You Do When You Catch Me?
 1981: Teddy Bear
 1985: Memoirs of a Sinner trong vai Vợ của Weaver
 1988: The Tribulations of Balthazar Kober trong vai Matron
 1990: Eminent Domain
 1991: Controlled Conversations trong vai Maria Wafel
 1993: Auf Wiedersehen Amerika trong vai Genowefa
 2001: Cats & Dogs trong vai Sophie (lồng tiếng Ba Lan)
 2002: Chopin: Desire for Love trong vai Đầu bếp Zuzanna
 2002: Day of the Wacko
 2006: We're All Christs 
 2007: Ryś trong vai Maria Wafel

Phim truyền hình 

 1964: Barbara and Jan
 1976: 07 Come In
 1983: Alternatywy 4
 1998-2013: Klan trong vai Stefania Wróbel-Malec
 1999-2003: Na dobre i na złe
 2000: Świat według Kiepskich (tập 42)
 2008-2009: Tylko miłość
 2009: Niania

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 

Sinh năm 1938
Mất năm 2023
Diễn viên Ba Lan
Nữ diễn viên điện ảnh Ba Lan
Nữ diễn viên sân khấu Ba Lan
Nữ diễn viên truyền hình Ba Lan
Amy Coney Barrett

Amy Vivian Coney Barrett (sinh ngày 28 tháng 1 năm 1972)  là một Thẩm phán Tối cao Pháp viện Hoa Kỳ, là một luật sư, nhà luật học và học giả, từng phục vụ với cương vị thẩm phán liên bang tại Tòa thượng thẩm thứ bảy Hoa Kỳ. Học vấn của Barrett tập trung vào chủ nghĩa nguyên bản.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đề cử Barrett vào Tòa phúc thẩm số bảy vào ngày 8 tháng 5 năm 2017 và Thượng viện đã chấp thuận đề cử bà vào ngày 31 tháng 10 năm 2017. Trong khi phục vụ tại băng ghế liên bang, bà là giáo sư luật tại Trường Luật Notre Dame, nơi bà đã giảng dạy về thủ tục dân sự, luật hiến pháp và cách giải thích theo luật định.

Mười một tháng sau khi được chấp thuận bổ nhiệm vào Tòa án phúc thẩm số bảy, Barrett được thêm vào danh sách các ứng cử viên tiềm năng của Tòa án tối cao của Tổng thống Trump. 
Vào ngày 26 tháng 9 năm 2020, Trump đề cử Barrett vào Tòa án Tối cao Hoa Kỳ, tám ngày sau cái chết của thẩm phán Tòa án tối cao Ruth Bader Ginsburg.
 Ngày 26 tháng 10 năm 2020, Thượng viện Hoa Kỳ bỏ phiếu phiếu với tỉ lệ 52-48 phê chuẩn Barrett làm Thẩm phán Tòa án Tối cao.

Tiểu sử 
Amy Vivian Coney sinh ngày 28 tháng 1 năm 1972 ở New Orleans, Louisiana. Bà là con cả trong gia đình có bảy người con, với năm em gái và một em trai. Cha bà, Michael Coney, làm luật sư cho Shell Oil Company, còn mẹ bà, Linda là giáo viên tiếng Pháp cấp ba. Bà lớn lên ở Metairie, ngoại ô New Orleans, và tốt nghiệp từ Trường trung học phổ thông St. Mary's Dominican, trường trung học toàn nữ Công giáo La Mã, năm 1990.

Barrett học văn học Anh tại Rhodes College ở Memphis, Tennessee. Bà tốt nghiệp năm 1994 với bằng cử nhân Văn khoa magna cum laude và được giới thiệu vào Phi Beta Kappa. Sau đó, bà theo học luật tại Trường Luật Notre Dame với học bổng toàn phần. Bà là một biên tập viên điều hành của Notre Dame Law Review và tốt nghiệp thủ khoa của lớp vào năm 1997 với Juris Doctor summa cum laude.

Tham khảo

Thẩm phán Hoa Kỳ
Tín hữu Công giáo Rôma Hoa Kỳ
Tín hữu Công giáo
Gia đình xa lạ

Gia đình xa lạ () là một bộ phim truyền hình Hàn Quốc năm 2020 với sự tham gia của Jung Jin-young, Won Mi-kyung, Choo Ja-hyun, Han Ye-ri, Shin Jae-ha và Kim Ji-seok. Bộ phim được phát sóng trên tvN từ ngày 1 tháng 6 đến ngày 21 tháng 7 năm 2020.

Diễn viên

Vai chính
 Jung Jin-young vai Kim Sang-shik
 Han Joon-woo vai Sang-shik lúc trẻ
 Won Mi-kyung vai Lee Jin-sook
 Ah Young vai Jin-sook lúc trẻ
 Choo Ja-hyun vai Kim Eun-joo
 Han Ye-ri vai Kim Eun-hee
 Shin Jae-ha vai Kim Ji-woo
 Kim Ji-seok vai Park Chan-hyuk

Vai phụ
 Park Sang-myun vai Man-ho
 Jo Wan-gi vai Young-shik
 Seo Sang-won vai Yoo Sun-il
 Kim Tae-hoon vai Yoon Tae-hyung
 Lee Jong-won vai Ahn Hyo-seok
 Bae Yoon-kyung vai So-young
 Shin Dong-wook vai Im Gun-joo
 Ga Deuk-hee vai Seo Kyung-ok
 Shin Hye-jeong vai Yoon Seo-young
 Choi Woong vai Lee Jong-min

Khách mời xuất hiện đặc biệt
 Kim Soo-jin là tác giả cuốn sách (tập. 1 & 3)
 Choi Woong vai Lee Jong-min (tập. 1 & 7)
 Han Ji-wan vai Hye-soo (tập. 1)
 Park Hee-von vai Ri-ra (tập. 9)
 Oh Eui-shik vai Woo-seok (tập. 9)
 Baek Hyun-joo vai Mr. Yoo's wife (tập. 9)

Nhạc phim

Phần 1

Phần 2

Phần 3

Tỷ lệ người xem

Tham khảo

Liên kết ngoài
  
 

Phim truyền hình tvN (Hàn Quốc)
Phim truyền hình Hàn Quốc
Phim truyền hình Hàn Quốc ra mắt năm 2020
Phim truyền hình Hàn Quốc ra mắt thập niên 2020
Phim truyền hình của Studio Dragon
Witold Giersz

Witold Giersz (sinh ngày 26 tháng 2 năm 1927 tại Poraj) là đạo diễn, nhà làm phim hoạt hình Ba Lan. Ông còn là tác giả của nhiều dự án nghệ thuật.

Tiểu sử 
Witold Giersz tốt nghiệp khoa đạo diễn Trường Điện ảnh Łódź (1974).

Ông bắt đầu làm trợ lý đạo diễn và họa sĩ hoạt hình trong lĩnh vực phim hoạt hình vào năm 1953 tại Bielsko–Biała. Tại Xưởng phim Vẽ, tác phẩm đầu tiên có sự đóng góp của ông là  với bộ phim Bí mật của lâu đài cổ (1956).

Từ năm 1958, ông gia nhập Studio Miniatur Filmowych ở Warszawa.

Witold Giersz còn là thành viên của Hiệp hội các nhà sản xuất phim dành cho trẻ em và thanh thiếu niên thuộc  Hiệp hội các nhà làm phim Ba Lan tại Warszawa.

Bộ phim nổi tiếng nhất của Witold Giersz là phim hoạt hình sơn dầu: Mały western, Czerwone i czarne, Koń, Pożar và Oczekiwanie.

Giersz tích cực sản xuất phim hoạt hình cho trẻ em liêu quan đến vấn đề giáo dục.

Năm 2012, bộ phim tài liệu về cuộc đời và cống hiến của Witold Giersz do Maciej Kur đạo diễn – có tựa đề Witold Giersz – Sztuka Animacji (Tạm dịch: Witold Giersz – Nghệ thuật hoạt hình) ra mắt tại Liên hoan phim quốc tế Chân trời mới.

Giải thưởng 
Witold Giersz từng đoạt nhiều giải thưởng tại các liên hoan phim thế giới: Krakow, Oberhausen, Melbourne, Edinburgh, Santa Barbara, Cannes.

 Năm 1971: Giải thưởng của Bộ trưởng Bộ Văn hóa và Nghệ thuật, bằng khen công tác chỉ đạo trong lĩnh vực phim hoạt hình 
 2007: Giải thưởng của Hiệp hội các nhà làm phim Ba Lan cho những thành tựu nghệ thuật xuất sắc
 2008: Giải Đặc biệt "Dê bạch kim" (Platynowe Koziołki) ở hạng 26. Liên hoan phim Quốc tế dành cho người xem trẻ tuổi ở Poznań vì những thành tựu nghệ thuật của ông trong lĩnh vực phim hoạt hình cho trẻ em 
 2014: Prix Klingsor – liên hoan Biennale Animacji Bratysława (BAB) 
 2015: Giải thưởng chính –  Liên hoan phim Opole Lamy lần thứ 13 
 2017: Giải đặc biệt "Smok Smoków" lần thứ 57. Liên hoan phim Krakow vì đóng góp đặc biệt cho sự phát triển của điện ảnh thế giới trong lĩnh vực phim hoạt hình

Huân chương  

 Huân chương Polonia Restituta
 Huân chương kỷ niệm 40 năm của Cộng hòa Nhân dân Ba Lan
 Huy hiệu "Nhà hoạt động văn hóa ưu tú"

Chú thích

Liên kết ngoài 

 Witold Giersz trên IMDb  
 Witold Giersz trên Filmweb 
 Witold Giersz trên filmpolski.pl 
 Tiểu sử của Witold Giersz trên trang web của Hiệp hội các nhà làm phim Ba Lan
 Witold Giersz trên trang web culture.pl

Sinh năm 1927
Đạo diễn điện ảnh Ba Lan
Nhân vật còn sống
Prosto

Prosto là một trong những hãng thu âm và hãng may mặc phong cách hip-hop lớn nhất của Ba Lan. Rapper Wojciech "Sokół" Sosnowski thành lập hãng vào năm 1999 tại Warszawa bởi rapper Wojciech "Sokół" Sosnowski.

Hãng phát hành album đầu tiên Świeży materiał của Waco vào năm 2001 với sự hợp tác của BMG Ba Lan. Năm sau, Prosto phát hành album độc lập đầu tiên của họ Hołd by Pono, mặc dù nó đã được phân phối bởi hãng Warner Music. Năm 2005, Prosto ký hợp đồng phân phối với Fonografika. Kể từ năm 2010 các nhãn phát hành được phân phối bởi Firma Księgarska Jacek i Krzysztof Olesiejuk.

Tính đến năm 2014, Prosto đã phát hành hơn 50 album của các nghệ sĩ như VNM, Sokół & Marysia Starosta, Fundacja 1, Diox & The Returners, HiFi Banda, Małolat & Ajron, RaggaBangg và Potwierdzone Info cùng những nghệ sĩ khác. Hãng phát hành album Cuba Libre (2006), mixtape Prosto Mixtape Deszczu Strugi (2006), Prosto Mixtape 600V (2010), Prosto Mixtape Kebs (2012) và bản tổng hợp kỷ niệm 15 năm Prosto XV (2014).

Kênh Prosto YouTube có số lượng người đăng ký lớn nhất các hãng thu âm Ba Lan (tính đến tháng 1 năm 2014). Đến năm 2013, kênh của hãng đứng thứ ba ở Ba Lan với hơn 500.000 người đăng ký. Tháng 9 năm 2014 ProstoTV có hơn 900.000 người đăng ký. Đến tháng 9 năm 2018, ProstoTV có hơn 1.600.000 người đăng ký.

Năm 2003, nhãn hiệu bắt đầu bán quần áo Prosto Wear với các dòng Elegancko, Klasyk, Label & Sport. Sản phẩm của công ty gồm quần, mũ, áo phông, đồ lót, túi và phụ kiện thời trang. Công ty điều hành và sở hữu shop trực tuyến và shop thương hiệu ở Warsaw, Poznań, Lublin, Katowice và Sopot. Các sản phẩm của Prosto Wear cũng được phân phối tại hơn hai trăm cửa hàng ở Ba Lan.

Nghệ sĩ và ban nhac hợp tac

Hiện tại 

Diox & The Returners (2011-)
The Returners (2012-)
Solar & Białas (2012-)
Obywatel MC (2013-)
KęKę (2013-) 
Olsen & Fu (2013-) 
HuczuHucz (2013-)
Małach & Rufuz (2013-)
Żyto (2013-) 
Parzel & Siwers (2012-)
Fundacja 1 (2008-)
Sokół & Marysia Starosta (2009-)
ZIP Skład (2010-)
Fu (2006-)
Pokój Z Widokiem Na Wojnę (2006-)
RH- (2013-) 
Diox (2013-) 
2sty (2014-)  
PMM (2009-)
HiFi Banda (2010-)
VNM (2010-)
DwaZera (2011-)
Brahu (2010-)
SoDrumatic (2014-)
Official Vandal (2014-)
Czarny HIFI (2012-)
Hades (2011-)
KaeN (2012-)
Ńemy (2014-)

Trước đây 

Waco (2001-2006)
WWO (2002-2006)
Zipera (2003-2005)
TPWC (2006-2009)
Jędker (2006-2007) 
Dynam (2004-2005)
EastWest Rockers (2008-2010)
Gruba.Technika (2007-2009) 
Juras & Wigor (2004-2006) 
THS Klika (2006-2007)
Pono (2002-2006)
Małolat & Ajron (2004-2006) 
Mercedresu (2005-2007)
DJ Tomekk & Toony (2010)
Hemp Gru (2004-2007)
Ras Luta (2009-2010)
Endefis (2011-2013)
RaggaBangg (2012-2013)
Rozbójnik Alibaba (2012-2014)
Popek (2012-2013)
Potwierdzone Info (2013)
W.E.N.A. & VNM (2014)

Tham khảo 

Hãng ghi âm nhạc hip hop
Nhãn hiệu Ba Lan
KrasAvia

KrasAvia là một hãng hàng không bay theo lịch có sẵn và đặt trước có trụ sở chính tại Krasnoyarsk, Nga. Hãng được thành lập vào năm 1956 với tên Turin Airline trước khi được đổi tên thành Evenkia Avia vào năm 2002 và sau là KrasAvia vào năm 2007. Đây là hãng bay vùng lớn nhất của Nga, với đội bay gồm 44 máy bay và trực thăng. Hãng được chính quyền vùng Krasnoyarsk sở hữu.

Điểm đến

Krasnoyarsk-Sân bay Yemelyanovo with Antonov AN-26B-100 to

 Tura, Krasnoyarsk Krai
 Baikit
 Vanavara
 Tunguska
 Khatanga

Tura, Krasnoyarsk Krai with Antonov AN-26B-100 to

 Krasnoyarsk-Yemelyanovo Airport 
 Khatanga

Baikit with Antonov AN-26B-100 to

 Krasnoyarsk-Yemelyanovo Airport

Vanavara with Antonov AN-26B-100 to

 Krasnoyarsk-Yemelyanovo Airport

Tunguska with Antonov AN-26B-100 to

 Krasnoyarsk-Yemelyanovo Airport

Khatanga with Antonov AN-26B-100 to

 Tura, Krasnoyarsk Krai
 Krasnoyarsk-Yemelyanovo Airport 
 Norilsk

Norilsk with Antonov AN-26B-100 to

 Dikson
 Khatanga

Dikson with Antonov AN-26B-100 to

 Norilsk

Tura, Krasnoyarsk Krai with Mil Mi-8 (flights also operate from these destinations back to Tour) to

 Baikit
 Vanavara
 Ekonda
 Chirinda
 Esey
 Uchami
 Tutonchana
 Kislokan
 Yuktali
 Nidym

Baikit with Mil Mi-8 (flights also operate from these destinations back to Baikit) to

 Kayumba
 Osharova
 Miryuga
 Burnyy
Kuzmovka
Sulomai
 Tunguska (Irkutsk Oblast)
 Poligus
 Surinda
 Vanavara

Vanavara with Mil Mi-8 (flights also operate from these destinations back to Vanavara) to

 Strelka-Chunya
 Chemdalsk
 Oskoba
 Mutoray

Khatanga with Mil Mi-8 (flights also operate from these destinations back to Khatanga) to

 Novorybnaya
 Syndassko 
 Popigay (rural locality)
 Novaya
 Heth
 Kataryk
 Kotuy

Đội bay

Tính đến tháng 11, năm 2019:

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Homepage  (Russian)

Hãng hàng không Nga
Nhà thờ đá Bảo Nham

Nhà thờ đá Bảo Nham là một nhà thờ công giáo ở xã Bảo Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An.

Lịch sử 
Nhà thờ đá Bảo Nham được khởi công xây dựng vào năm 1888 tại xã Bảo Thành, huyện Yên Thành, trên quốc lộ 7, cách thành phố Vinh khoảng 50 km về phía Bắc. Adolphe Klinglé, còn gọi là Cố Thông, một linh mục người Pháp, đã truyền đạo ở đây và chọn vị trí này để xây dựng nhà thờ Bảo Nham. Năm 1904, việc xây dựng hoàn thành.

Kiến trúc
Nhà thờ đá Bảo Nham là một nhà thờ Gothic, theo mô hình của nhà thờ Luoxo (Pháp), tọa lạc trên khuôn viên rộng 7.750 m2. Vật liệu dùng để xây dựng công trình này là những thanh đá được khai thác từ núi Lam Sơn, Thanh Hóa.

Nhà thờ cao 37m, rộng 14m2. Bên trên có một tháp chuông, còn gọi là long đình, cao 28m, gồm ba quả chuông đồng. Khối lượng của các quả chuông này khác nhau; quả nặng nhất 800 kg, quả chuông thứ hai 400 kg và quả chuông thứ ba 180 kg. Trên đỉnh tháp chuông có hình một con gà làm bằng hợp kim Antimon dài 0,8m, rộng 0,35m có thể xoay theo chiều gió. Ngoài ra còn có 24 tháp đá nhỏ, mỗi tháp cao 2,5m. Phía trước của khu bảo tồn là hai con sư tử đá được chạm khắc tỉ mỉ.

Nhà thờ đá Bảo Nham được đánh giá là có mức độ thẩm âm tốt so với các nhà thờ khác ở Việt Nam.

Du lịch 
Nhà thờ đá Bảo Nham không chỉ là nơi sinh hoạt tâm linh của người Công giáo ở địa phương, mà còn là điểm du lịch của xã Bảo Thành.

Tham khảo 

Nhà thờ tại Nghệ An
Công trình Công giáo Việt Nam
Trung kỳ Đá cũ

Trung kỳ Đá cũ, còn gọi là Paleolithic giữa hay Paleolithic trung, là giai đoạn thứ hai của thời đại đồ đá cũ. Thuật ngữ thời kỳ đồ đá giữa được sử dụng như một từ tương đương hoặc từ đồng nghĩa với Đồ đá cũ giữa trong khảo cổ học châu Phi.

Thời kỳ đồ đá cũ giữa trải dài từ 300 đến 30 Ka BP (Mega/Kilo annum before present: triệu/ngàn năm trước). Có sự khác biệt đáng kể về niên đại giữa các vùng. Thời kỳ đồ đá cũ giữa được kế tục bởi phân vị đồ đá cũ trên cùng bắt đầu từ 50 đến 40 Ka BP.

Pettit và White thì định niên đại thời kỳ đồ đá cũ giữa sớm ở Anh vào khoảng 325 đến 180 Ka BP (từ giai đoạn muộn "Marine Isotope" 9 đến "Marine Isotope" 7), và Đồ đá cũ giữa muộn vào khoảng 60 đến 35 Ka BP.

Theo lý thuyết về Nguồn gốc châu Phi gần đây của người hiện đại, người hiện đại về giải phẫu bắt đầu di cư ra khỏi châu Phi trong thời kỳ đồ đá giữa / đồ đá cũ giữa khoảng 125 Ka BP và bắt đầu thay thế các loài Homo tồn tại trước đó như người Neanderthal và Homo erectus.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Veldwezelt-Hezerwater
Picture Gallery of the Paleolithic (reconstructional palaeoethnology) , Libor Balák at the Czech Academy of Sciences, the Institute of Archaeology in Brno, The Center for Paleolithic and Paleoethnological Research

Thế Pleistocen
*
BerriBlue

BerriBlue (sinh năm 1992) là một nữ nghệ sĩ đường phố, họa sĩ và nhà thiết kế thời trang sống tại Porto, Bồ Đào Nha.

Tiểu sử 
BerriBlue lớn lên ở Gdańsk, phía bắc Ba Lan. Năm 2005, cô chuyển đến sinh sống tại Ireland. Cô theo học trường Cao đẳng Nghệ thuật và Thiết kế Quốc gia ở Dublin, chuyên về mảng in nghệ thuật. BerriBlue chuyển đến Bồ Đào Nha sinh sống vào năm 2016,  tham gia vào mảng nghệ thuật đường phố dưới bút danh mới " BerriBlue " và tung ra dòng khăn lụa của riêng mình.

Công việc 
BerriBlue tham gia vào mảng nghệ thuật đường phố. Năm 2012, tác phẩm của cô xuất hiện trong tuyển tập nghệ thuật đường phố Ireland mang tên " Inside Out ".

Tác phẩm nghệ thuật đường phố của BerriBlue nổi tiếng ở Porto, đề cập đến các chủ đề như bản sắc cá nhân, tình dục, sức khỏe tâm thần và cái chết. Hầu hết các tác phẩm của cô là tranh dán tường. Dự án "Death" (Cái chết) của nhà thiết kế BerriBlue rất nổi tiếng vào năm 2016, với nhiều hình vẽ bộ xương lớn màu đen nằm trên các bức tường xung quanh trung tâm thành phố.Tác phẩm ở studio của cô ấy có cùng chủ đề với tác phẩm nghệ thuật đường phố của cô ấy. Cô thường làm việc trên ván ép, giấy đóng gói màu nâu và giấy in báo.

Cô được Jornal de Notícias công nhận là một trong những nữ họa sĩ minh họa đương đại hàng đầu của Porto, và cô đã triển lãm cùng với một số nghệ sĩ đường phố nổi tiếng nhất của Porto.

Vào tháng 11 năm 2018, bức tranh " Two Thousand Five " của cô, kể từ khi được bán, đã được đăng trong mục " Talk to Me in Flowers " của Tạp chí Attitude.

Triển lãm 

 "Tension" (Sức căng), 2018, The Vintage Dept., Porto 
 "Between Heart and Heaven" (Giữa trái tim và thiên đường), 2018, (chương trình hợp tác với Hazul và Godmess) DaVinci, Porto 
 "The Studio", 2014 Filmbase, Dublin
 "An Exhibition of Prints & Drawings" (Triển lãm tranh in và bản vẽ), 2014 The White Lady Gallery, Dublin
 "JTB", 2012 The Yellow Box, Dublin

Khăn quàng cổ 
Năm 2016, BerriBlue cho ra mắt dòng khăn lụa minh họa với thiết kế dựa trên tác phẩm của mình.

Năm 2019, nhà bán lẻ trực tuyến Wolf & Badger bắt đầu dự trữ khăn quàng cổ do BerriBlue thiết kế.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 

Nghệ sĩ đường phố
Nhân vật còn sống
Sinh năm 1992
Hậu kỳ Đá cũ

Hậu kỳ Đá cũ, còn gọi là Paleolithic muộn hay Paleolithic trên, là giai đoạn thứ ba và cuối cùng của thời đại đồ đá cũ. Theo một số lý thuyết, thời kỳ này có niên đại từ 50 đến 12 Ka BP (Kilo annum before present: ngàn năm trước), vào đầu kỷ Holocen, và nó trùng với sự xuất hiện của hành vi hiện đại ở con người hiện đại đầu tiên, cho đến khi cuộc Cách mạng đồ đá mới và nông nghiệp ra đời. Thuật ngữ Paleolithic trên thường được dùng khi nói về địa tầng các di chỉ, nó nằm trên các tầng văn hóa đá cũ khác.

Con người hiện đại về giải phẫu (tức Homo sapiens) được cho là đã xuất hiện ở châu Phi khoảng 300 Ka BP, mặc dù những lối sống thay đổi rất ít so với những con người cổ xưa của Paleolithic giữa, cho đến khoảng 50 Ka BP đây, khi đã có một đánh dấu tăng tính đa dạng của đồ tạo tác. Thời kỳ này trùng với sự phát tán của loài người hiện đại từ châu Phi ra khắp châu Á và Âu-Á, đã góp phần vào sự tuyệt chủng của người Neanderthal.

Thời kỳ đồ đá cũ muộn có bằng chứng sớm nhất được biết đến về các khu định cư có tổ chức, dưới dạng các khu cắm trại, một số có hố làm kho chứa đồ. Công việc nghệ thuật nở rộ, với bức tranh hang động, tranh khắc đá, chạm khắc và chạm khắc trên xương hoặc ngà voi. Bằng chứng đầu tiên về việc đánh bắt cá của con người cũng được tìm thấy, từ các đồ tạo tác ở những nơi như hang Blombos ở Nam Phi. Các nhóm xã hội phức tạp hơn xuất hiện, được hỗ trợ bởi các nguồn thực phẩm đa dạng và đáng tin cậy hơn và các loại công cụ chuyên dụng. Điều này có thể góp phần làm tăng nhận dạng phân biệt nhóm hoặc sắc tộc.

Sự xuất hiện người ở Australia rất có thể đã diễn ra trước đó, vào cỡ 60 Ka. Chiếm cứ châu Âu xảy ra từ cỡ 45 Ka. Người hiện đại về giải phẫu được biết đã mở rộng về phía bắc đến Siberia đến vĩ tuyến 58° Bắc vào khoảng 45 Ka, với bằng chứng hóa thạch người Ust'-Ishim.

Thời kỳ đồ đá cũ muộn được phân tách bởi Cực đại băng hà cuối cùng (LGM, Last Glacial Maximum), trong khoảng 25 đến 15 Ka. Sự chiếm cứ châu Mỹ xảy ra trong thời gian này, với các quần thể Đông và Trung Á đến qua cầu đất Bering sau khoảng 35 Ka BP, và mở rộng sang châu Mỹ vào khoảng 15 Ka BP.

Ở phần tây Âu-Á sự giảm bớt đặc điểm Paleolithic vào cái gọi là Epipaleolithic hoặc Mesolithic, bắt đầu từ kết thúc của LGM, vào cỡ 15 Ka. Quá trình thoái lui của băng hà Holocen bắt đầu vào cỡ 11,7 Ka BP (tức thiên niên kỷ 10 trước Công nguyên), rơi vào "Old World Epipaleolithic" và đánh dấu sự khởi đầu của các hình thức canh tác sớm nhất ở vùng Lưỡi liềm Màu mỡ.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Veldwezelt-Hezerwater
The Upper Paleolithic Revolution 
Picture Gallery of the Paleolithic (reconstructional palaeoethnology) , Libor Balák at the Czech Academy of Sciences, the Institute of Archaeology in Brno, The Center for Paleolithic and Paleoethnological Research

Thế Pleistocen
Địa thời học Đệ Tứ
*
Thời đại lịch sử
Vũ Kim Tuấn

Vũ Kim Tuấn là nhà toán học người Việt, giáo sư ở Khoa Toán Đại học West Georgia, Mỹ. Ông đạt được huy chương bạc Olympic toán học quốc tế năm 1978.

Sự nghiệp 
Năm 1975, Vũ Kim Tuấn đã đỗ thủ khoa vào trường chuyên Toán của Bộ Giáo dục với số điểm tuyệt đối 20/20 và được phân về Khối chuyên Toán trường Đại học Sư phạm Hà Nội.

Ông đạt được huy chương bạc Olympic toán học quốc tế năm 1978 tại Bucharest, Romania với số điểm 30/42 sắp thứ nhất trong đoàn Việt Nam.

Năm 1979, ông sang được cử đi du học tại Đại học Quốc gia Belarus (Minsk) và tốt nghiệp hạng xuất sắc ở trường này năm 1984. Trong quá trình học ông ba lần đạt giải nhất Olympic toán học sinh viên Belarus và đạt giải ba Olympic toán sinh viên toàn liên bang Xô viết. Cũng trong thời gian từ năm 1982 đến 1984 ông đã công bố đến 7 công trình nghiên cứu với hai giáo sư nổi tiếng trong trường là Oleg Marichev và Anatoly Kilbas.

Chỉ một năm sau, năm 1985, ông bảo vệ luận văn tiến sĩ thành công với nhan đề "Некоторые вопросы теории и приложений функций гипергеометрического типа" (tạm dịch: Các vấn đề lý thuyết và ứng dụng của các hàm hypergeometric) dưới sự hướng dẫn của GS Oleg Marichev tại Đại học Quốc gia Belarus. Hai năm sau đó (1987) ông tiếp tục bảo vệ thành công luận văn tiến sĩ khoa học nhan đề "Интегральные преобразования и их композиционная структура" (Các biến đổi tích phân và cấu trúc hợp của chúng) khi vừa mới 26 tuổi.

Từ năm 1989 đến 1993, ông làm việc tại Viện Toán học. Ông nhận Học bổng Humboldt danh giá (Alexander von Humboldt Postdoctoral Fellowship) năm 1993 và làm sau tiến sĩ (postdoc) tại trường Đại học Tự do Berlin.

Các năm 1994-2003 ông lần lượt giữ chức PGS. và GS. của Đại học Kuwait.

Từ năm 2003 đến nay, ông là giáo sư đặc biệt ở Khoa Toán Đại học West Georgia, Mỹ.

Đóng góp 
Ông là chuyên gia về biến đổi tích phân, các hàm đặc biệt và giải tích số với hơn 180 công trình nghiên cứu đăng trên các tạp chí quốc tế hàng đầu. Ông tham gia ban biên tập của các tạp chí Toán học quốc tế như "Integral Transforms and Special Functions", "Fractional Differential Calculus", "Acta Mathematica Vietnamica", v.v...

Ông vẫn giữ quan hệ khoa học với Viện Toán học Việt Nam, đồng thời đã tham gia tổ chức và báo cáo tại một số hội nghị Toán quốc tế ở Việt Nam, và được mời làm thành viên trong ban giám khảo cuộc thi Olympic toán học quốc tế lần thứ 48, lần đầu tiên được tổ chức tại Việt Nam.

Phát biểu 
Trong một buổi trò chuyện với các trí thức khoa học Việt Nam đang công tác tại nước ngoài với Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân năm 2007:Những lưu học sinh Việt Nam xuất sắc sau khi tốt nghiệp phải được ở lại các nước phát triển để làm việc. Trong khi đó, các học bổng của ta như đề án 322 đều yêu cầu lưu học sinh phải về nước ngay sau khi tốt nghiệp. Điều này làm mất cơ hội phát triển chín muồi về khoa học của họ - GS. Vũ Kim Tuấn (Đại học West Georgia, Mỹ).

Tham khảo 

Nhà toán học Việt Nam
Người Nam Định
Cựu sinh viên Đại học quốc gia Belarus
Trường Trung học phổ thông Chuyên, Đại học Sư phạm Hà Nội
Sân vận động Bahir Dar

Sân vận động Bahir Dar () là một sân vận động đa năng chưa được hoàn thành ở Bahir Dar, Ethiopia. Sân được sử dụng hầu hết cho các trận đấu bóng đá mặc dù sân cũng có các cơ sở điền kinh. Sân vận động có sức chứa 60.000 người. Hiện tại, đây là sân vận động lớn nhất cả nước tính theo sức chứa, nhưng hiện đang thiếu chỗ ngồi, mái che hoặc bất kỳ tiện nghi nào, chẳng hạn như khu nhượng quyền hoặc phòng tắm, ngoài các yếu tố cấu trúc bê tông.

Lịch sử 
Việc xây dựng Sân vận động Bahir Dar được bắt đầu vào năm 2008 bởi MIDROC Ethiopia. Vào năm 2015, sân vận động đã nhận được sự công nhận từ CAF và FIFA và tổ chức các trận đấu quốc tế đầu tiên của nó.

Vào tháng 3 năm 2015, sân vận động đã tổ chức trận đấu tranh Cúp Liên đoàn CAF giữa Dedebit F.C. và Côte d'Or của Seychelles. Vào ngày 14 tháng 6 năm 2015, sân vận động Bahir Dar đã tổ chức trận đấu vòng loại Cúp bóng đá châu Phi 2017 giữa Ethiopia và Lesotho. Trận đấu có hơn 70.000 khán giả dự khán, vượt quá sức chứa của sân vận động.

Vào ngày 21 tháng 6 năm 2015, sân vận động Bahir Dar đã tổ chức trận đấu vòng loại Giải vô địch quốc gia châu Phi 2016 giữa Ethiopia và Kenya. Ethiopia đánh bại Kenya trước hơn 60.000 khán giả.

Liên đoàn bóng đá Ethiopia đã thu kỷ lục 1 triệu Birr từ phí vào cổng trận đấu giữa Ethiopia và Lesotho. Do sức chứa lớn của sân vận động và doanh thu lớn mà nó tạo ra, Liên đoàn bóng đá Ethiopia có kế hoạch sử dụng sân vận động Bahir Dar làm địa điểm thi đấu cho đội tuyển quốc gia cho đến khi sân vận động được đề xuất ở Addis Ababa hoàn thành.

Vào tháng 11 năm 2015, Liên đoàn bóng đá Ethiopia thông báo rằng Sân vận động Bahir Dar đã được chọn là một trong ba thành phố đăng cai tổ chức Cúp CECAFA 2015. Sân vận động cũng dự kiến sẽ tổ chức buổi hòa nhạc lớn nhất ở Ethiopia vào ngày 21 tháng 1 năm 2018, với "Wede Fikir Guzo" của Teddy Afro (tạm dịch là 'Chuyến đi đến tình yêu')

Tham khảo 

Địa điểm điền kinh Ethiopia
Địa điểm bóng đá Ethiopia
Sân vận động đa năng tại Ethiopia
Ethiopia
TvN (kênh truyền hình châu Á)

TVN (Total Variety Network viết tắt là tvN;  trước đây gọi là Channel M) là một kênh truyền hình trả phí được quản lý bởi CJ E&M. Kênh truyền hình này cũng phát sóng nhiều bộ phim truyền hình Hàn Quốc từ các kênh truyền hình khác do CJ E&M điều hành(bao gồm kênh truyền hình Hàn Quốc cùng tên, Mnet, OCN và các kênh truyền hình khác), với một số chương trình gốc được thực hiện dành riêng cho phiên bản Đông Nam Á. Kênh truyền hình tại Philippines, được phân phối bởi Creative Programs của ABS-CBN Corporation.

Tại Việt Nam, chất lượng kênh dần có sự đi xuống do chiến lược phát triển sai lầm của công ty và đội ngũ biên tập, và từ 2 tháng 7 năm 2018, TVN (với tên gọi tvBlue) chính thức ngừng phát sóng.

Lịch sử
Kênh được ra mắt vào ngày 26 tháng 10 năm 2009 với tên gọi TVN và sau đó được đổi tên thành Channel M vào ngày 23 tháng 11 năm 2012. Nhưng sau đó, nó được đổi tên trở lại TVN vào ngày 3 tháng 6 năm 2016.

Vào tháng 11 năm 2020, tvN ra mắt lần đầu tiên tại Châu Phi.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 

Kênh truyền hình Hàn Quốc
Kênh CJ E&M
Đài truyền hình tiếng Triều Tiên
Tadeusz Baranowski (họa sĩ)

Tadeusz Baranowski (sinh năm 1945 tại Zamość) là một họa sĩ truyện tranh Ba Lan. Năm 1975, ông xuất bản truyện tranh đầu tay trên tạp chí Świat Młodych. Ông được Grzegorz Rosiński mời làm việc vài năm ở Bỉ, xuất bản một số mẩu truyện tranh trên tạp chí Tintin. Do sự can thiệp của giám đốc tòa soạn, ông bỏ công việc và trở về Ba Lan vào thập niên 1990.

Ở Ba Lan, hầu hết truyện tranh của họa sĩ Tadeusz Baranowski in thành 2 phiên bản: một là bản bìa mềm xuất bản vào cuối thập niên 70 đầu thập niên 80, và hai là bản bìa cứng xuất bản vào những năm 2000.

Các tác phẩm 

 Skąd się bierze woda sodowa i nie tylko - MAW 1980, DSW Omnibus 1989
 Na co dybie w wielorybie czubek nosa eskimosa - MAW 1980, MAW 1984
 3 przygody Sherlocka Bombla - Interpress 1984, Kultura Gniewu/Zin Zin Press 2004
 Antresolka profesorka Nerwosolka - MAW 1985
 Podróż smokiem Diplodokiem - MAW 1986, MAW 1988
 Jak ciotka Fru-Bęc uratowała świat od zagłady - DHW Akapit 1989
 Przepraszam remanent - Bea 1990
 Ecie-pecie o wszechświecie, wynalazku i komecie (2 tomiki) - Story 1990
 Historia wyssana z sopla lodu (scenariusz: Jean Dufaux) - Unipress 1991
 To doprawdy kiepska sprawa, kiedy Bestia się pojawia... - Rok Corporation 1992
 Orient Men: Forever na zawsze - Egmont 2002
 Porady Praktycznego Pana - Egmont 2003
 Antresolka profesorka Nerwosolka - Egmont 2003
 Skąd się bierze woda sodowa i nie tylko - Egmont 2004
 O zmroku - Kultura Gniewu 2005
 Podróż Smokiem Diplodokiem - Manzoku 2005
 Tffffuj! Do bani z takim komiksem! - Orient Men i Spółka 2005

Tham khảo 

Nhân vật còn sống
Sinh năm 1945
R J Balson & Son

R J Balson & Son là một công ty chế biến thịt ở Bridport, Dorset, Anh. Theo Institute for Family Business, R J Balson & Son là công ty gia đình có lịch sử nối tiếp lâu đời nhất ở Anh. Công ty thuộc sỡ hữu của gia đình Balson từ năm 1515 khi Robert Balson thuê một gian hàng nhỏ ở Bridport.

Kể từ năm 1892, trụ sở công ty được chuyển về số 9 West Allington, Bridport, gần trụ sở cũ.

Công ty xuất hiện trên chương trình Hidden Histories: Britain’s Oldest Family Businesses của đài BBC4, phát sóng ngày 15 tháng 1 năm 2014.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang web chính thức 

Công ty Anh
Tomasz Kołodziejczak

Tomasz Kołodziejczak (sinh ngày 13 tháng 10 năm 1967 tại Warsaw) là một nhà văn truyện khoa học viễn tưởng và truyện giả tưởng, nhà biên kịch, nhà xuất bản và nhà biên tập sách, truyện tranh và trò chơi nhập vai người Ba Lan.

Nhiều tác phẩm văn học của Tomasz Kołodziejczak đã được dịch sang các ngôn ngữ khác bao gồm tiếng Séc, tiếng Anh, tiếng Litva và tiếng Nga. Tomasz Kołodziejczak hiện là biên tập viên của hai tạp chí Voyager và Magia i Miecz, là một thành viên của nhóm văn học Klub Tfurcuf và là nhà xuất bản truyện tranh và board game tại Nhà xuất bản Egmont của Ba Lan.

Tác phẩm tiêu biểu 

 1990 Wybierz swoją śmierć – tiểu thuyết khoa học viễn tưởng
 1994 Krew i kamień – tiểu thuyết giả tưởng
 1995 Wrócę do ciebie kacie – tuyển tập truyện ngắn khoa học viễn tưởng
 1996 Kolory Sztandarów - tiểu thuyết khoa học viễn tưởng
 1996 Rzeźbiarze Pierścieni – sách trò chơi
 1997 Przygody rycerza Darlana – tiểu thuyết giả tưởng cho thiếu nhi
 1999 Schwytany w światła - tiểu thuyết khoa học viễn tưởng
 2009 Złoty kur – truyện tranh giả tưởng cho thiếu nhi
 2010 Czarny Horyzont – tiểu thuyết giả tưởng
 2011 Głowobójcy - tuyển tập truyện ngắn khoa học viễn tưởng
 2012 Czerwona Mgła - tuyển tập truyện ngắn giả tưởng
 2014 Biała Reduta, tập 1 – tiểu thuyết giả tưởng
 2018 Białe źrenice - thơ

Giải thưởng 

 2013: Thập tự vàng Công trạng
 2010: Huy hiệu Công trạng về Văn hóa
 1996: Giải thưởng Janusz A. Zajdel
 1991, 1995, 2002: Giải thưởng Śląkfa

Tham khảo 

  Tomasz Kołodziejczak , biography at komiks.gildia.pl

Liên kết ngoài 

  "Jestem czytaczem fabuł" - wywiad z Tomaszem Kołodziejczakiem, interview with Tomasz Kołodziejczak at komiks.nast.pl

Sinh năm 1967
Nhân vật còn sống
Nhà văn Ba Lan
Nhà văn khoa học giả tưởng Ba Lan
Ngô Trĩ Huy

Ngô Trĩ Huy (吳稚暉, 25 tháng 3 năm 1865 - 30 tháng 10 năm 1953) nguyên tên là Thiếu (脁), học danh Kỷ Linh (纪灵) hay Ký Linh (寄蛉), sau đổi tên là Kính Hằng (敬恒), tự Trĩ Huy (稚暉), còn được gọi là Woo Tsin-hang hoặc Wu Shi-Fee  là một nhà ngôn ngữ học, nhà triết học và chính trị gia Trung Quốc. Ông là một trong những nhà khai quốc Trung Hoa Dân Quốc, chủ nhiệm của Ủy ban Thống nhất Phát âm do Chính phủ Bắc Dương lập ra năm 1912–1913, tạo ra chú âm (dựa trên tác phẩm của Chương Bính Lân) và chuẩn hóa cách phát âm Quốc ngữ.

Ngô Trĩ Huy cũng được xếp vào "Tứ đại thư pháp gia của Quốc dân Đảng" cùng với Đàm Diên Khải, Vu Hữu Nhiệm và Hồ Hán Dân.

Ngô trở thành một người theo Chủ nghĩa vô chính phủ trong thời gian ở Pháp vào thập kỷ đầu tiên của thế kỷ 20, cùng với Lý Thạch Tăng (李石曾), Trương Tĩnh Giang (李石曾) và Thái Nguyên Bồi (蔡元培). Cùng với họ, ông được biết đến như một trong "Bốn vị lão thành" của Quốc dân Đảng chống cộng mạnh mẽ trong những năm 1920.

Tham khảo

Chính khách Thường Châu
Người chống cộng Trung Quốc
Mất năm 1953
Sinh năm 1865
Nhà ngôn ngữ học Trung Quốc
Triết gia nhà Thanh