Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Akaishi Michiyo

là một tác giả manga người Nhật. Bà tốt nghiệp trường trung học nữ Saitama Dai-Ichi và sau đó theo học tại Musashino Art University. Năm 1979, Akaishi đứng đầu trong cuộc thi Shogakukan Shinjin Comic.

Câu chuyện đầu tay của bà là Marshmallow Tea wa Hitori de, đăng vào tháng 1 năm 1980 trên Bessatsu Shōjo Comic. One More Jump  của Akaishi thắng giải Shogakukan Manga Award năm 1994 cho kodomo manga. Bà cũng là giám khảo cho Shogakukan Manga Awards lần thứ 53 vào năm 2008.

Công việc 
 Moete Miko (燃えてＭＩＫＯ | Burning Miko) [1982]
 Alpen Rose (アルペンローゼ | Arupen Rōze) [1983-1986]
 6-byou no 9-gatsu (６秒の９月 | Of 6 seconds in September) [1984]
 Supākuringu sutorīto (スパークリング ストリート | Sparkling Street)	[1984]
 Naisho no Half Moon (ないしょのハーフムーン)	[1985]
 Andasutadi (アンダースタディー | Under study) (1985)
 Kyatchi 30-byō (キャッチ30秒 | Catch 30 seconds) [1986]
 Hime 100% (姫100％ | Princess 100%) [1987]
 "Arudo" no "a" (「あると」の「あ」 | "Alto" and "A") [1989]
 Vùng đất sao chổi / Ngôi sao cô đơn (天よりも星よりも | Ten yorimo hoshi yorimo) [1989]
 Fushigi no Rin (ふ・し・ぎのRIN | Rin in wonderland) [1990]
 SAINT (セイント) [1992]
 P.A.（プライベート・アクトレス | Private Actress）[1992]
 Ashita watashi ni korosareru (明日・わたしに・殺される | I will be killed tomorrow) [1992]
 Asutarisuku (アスターリスク | Asterisk) [1992]
 Wan moa janpu (ワン・モア・ジャンプ | One More Jump) [1993]
 News 6:30	(ニュースろくさんまる | News Roku San Maru) [1996]
 Ame no Niau Jeya (雨の似合う部屋 | Room look good rain)	[1996]
 Yoru ga Owaranai (夜がおわらない | The Lights Never End) [1997]
 Fair Lady wa Namida wo Nagasu (フェアレディは涙を流す | Fair Lady shed tears) [1997]
 Silent Eye (サイレント) [1997]
 Eien kamo shirenai (永遠かもしれない | Perhaps Forever)	[1998]
 Alexander Daiou - Tenjou no Oukoku (アレクサンダー大王 ~天上の王国~ | Alexander the Great – Kingdom) [1998]
 Sutoroberīmūn (ストロベリームーン | Strawberry Moon)	[2000]
 Amakusa 1637 (AMAKUSA 1637) [2001-2006]
 Shichou Tooyama Kyouka (市長遠山京香 | Mayor Kyoka Toyama) [2001-2008]
 Vương quốc điện ảnh (シネマの帝国 | Cinema no Teikoku) [2002]
 Video J (ビデオジェイ) [2003]
 Khúc tình ca ban mai (暁のARIA | Akatsuki no Aria) [2006-2012]
 Keitai ga Ochiteita (ケータイが落ちていた | A Cell Phone Was Dropped)  [2006]
 Fice On Ice (ファイヤーオンアイ | Faiyāon'ai) [2009-2014]
 Ten No Shinwa Chi No Eien (天の神話地の永遠 | Eternal Heaven of Mythology Land) [2014]
 Angel Trumpet (エンジェル・トランペット) [2012-2017]

Tham khảo

Liên kết ngoài 
  
 

Sinh năm 1959
Nhân vật còn sống
Nhà văn Nhật Bản
Người Saitama
Mangaka
Chữ Brahmic

Các chữ Brahmic là một họ của hệ thống chữ viết abugida hoặc chữ cái. Chúng được sử dụng trên khắp tiểu lục địa Ấn Độ, Đông Nam Á và một phần của Đông Á, bao gồm cả Nhật Bản dưới dạng chữ Siddhaṃ. Chúng có nguồn gốc từ chữ Brahmi của Ấn Độ cổ đại, và được sử dụng ở các ngôn ngữ của một số họ ngôn ngữ: Ấn-Âu, Dravida, Tạng-Miến, Mongol, Nam Á, Austronesia và Ngữ chi Thái. Chúng cũng là nguồn cảm hứng để sắp xếp bảng chữ cái kana của tiếng Nhật Bản.

Lịch sử 
Chữ Brahmic xuất phát từ chữ Brahmi. Brahmi được chứng thực rõ ràng từ thế kỷ thứ 3 TCN dưới triều đại của Ashoka, người đã sử dụng chữ cho các sắc lệnh của đế quốc, nhưng có một số tuyên bố về sử thi trước đó được tìm thấy trên đồ gốm ở Nam Ấn Độ và Sri Lanka. Đáng tin cậy nhất trong số này là những dòng chữ Brahmi ngắn có niên đại từ thế kỷ thứ 4 TCN và được xuất bản bởi Coningham et al. (1996). Chữ Bắc Brahmi đã phát sinh chữ Gupta trong thời kỳ Gupta, từ đó đa dạng hóa thành một số chữ thời Ấn Độ trung cổ. Các ví dụ đáng chú ý của các chữ thời trung cổ như vậy, được phát triển vào thế kỷ thứ 7 hoặc thứ 8, bao gồm chữ Nagari (Nāgarī), chữ Siddhaṃ và chữ Sharada.

Chữ Siddhaṃ đặc biệt quan trọng trong Phật giáo, vì nhiều kinh điển đã được viết bằng chữ đó. Nghệ thuật thư pháp Siddham tồn tại đến ngày nay tại Nhật Bản. Bản chất âm tiết và trật tự từ điển của hệ thống chữ kana hiện đại của văn bản Nhật Bản được cho là xuất phát từ các chữ ở Ấn Độ, rất có thể thông qua sự truyền bá của Phật giáo.

Chữ Nam Brahmi phát triển thành các chữ Halegannada (Kannada cổ), chữ Pallava và chữ Vatteluttu, lần lượt được đa dạng hóa thành các chữ khác nhau ở Nam Ấn Độ và Đông Nam Á.

Bhattiprolu là một trung tâm lớn của Phật giáo trong thế kỷ thứ 3 TCN và từ đó Phật giáo lan sang Đông Á. Chữ Telugu hiện tại có nguồn gốc từ chữ Bhattiprolu hoặc "chữ Telugu-Kannada" hoặc chữ Kadamba, còn được gọi là "chữ Telugu cổ", do sự giống nhau của nó.

Ban đầu, những thay đổi nhỏ đã được thực hiện mà bây giờ được gọi là Tamil Brahmi, có ít chữ cái hơn so với một số chữ Indic khác vì nó không có phụ âm đọc aspirate hoặc hữu thanh.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Online Tool which supports Conversion between various Brahmic Scripts
 Windows Indic Script Support
 An Introduction to Indic Scripts
 South Asian Writing Systems
 Enhanced Indic Transliterator  Transliterate from romanised script to Indian Languages.
 Indian Transliterator A means to transliterate from romanised to Unicode Indian scripts.
 Imperial Brahmi Font and Text-Editor 
 Brahmi Script
 Xlit: Tool for Transliteration between English and Indian Languages 
 Padma: Transformer for Indic Scripts  – a Firefox add-on

Brahmic
Danh sách người ủng hộ quyền động vật

Những người ủng hộ quyền động vật cũng như các nhà hoạt động giải phóng động vật giữ quan điểm từ chối các nhu cầu cơ bản nhất của các sinh vật hữu tình - chẳng hạn như tránh gây đau đớn, tổn thương đến động vật không phải con người (hay còn gọi là động vật phi nhân), trên cơ sở tư cách hội viên loài một mình, là một hình thức phân biệt đối xử giống như phân biệt chủng tộc hay phân biệt giới tính. Nhiều người ủng hộ quyền động vật cho rằng động vật phi nhân nên được coi là người và thành viên của cộng đồng đạo đức xứng đáng được bảo vệ pháp lý.

Danh sách 
Dưới đây là danh sách những người ủng hộ quyền động vật có sức ảnh hưởng lớn từ tất cả các vị trí trong phong trào, từ các học giả đến các nhà hoạt động, được liệt kê theo quốc gia khai sinh của họ.

Xem thêm 

Danh sách các đảng phái vận động Động vật
Danh sách các nhóm quyền động vật
Danh sách những người ăn Thuần Chay
Danh sách những người ăn Chay
Danh sách những nhà hoạt động hòa bình

Tham khảo

Đọc thêm 

Beauchamp, Tom and Frey, R.G. (eds.). The Oxford Handbook of Animal Ethics. Oxford University Press, 2011.
Bekoff, Marc (ed.). The Encyclopedia of Animal Rights and Animal Welfare. Greenwood, 2009.
Linzey, Andrew (ed.). Animal Encyclopedia. University of Princeton Press (forthcoming).
Linzey, Andrew (ed.). The Global Guide to Animal Protection. University of Illinois Press (forthcoming).
Animal Friendly Cultural Heritage and royal decrees in the legal history of Sri Lanka

Quyền động vật
Chlorurus sordidus

Chlorurus sordidus là một loài cá biển thuộc chi Chlorurus trong họ Cá mó. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1775.

Từ nguyên 
Tính từ định danh của loài này trong tiếng Latinh có nghĩa là "dơ bẩn", hàm ý đề cập đến màu gỉ sét (nâu đỏ) của cá cái.

Phạm vi phân bố và môi trường sống 

C. sordidus được cho là có phạm vi trải rộng trên khắp khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, tuy nhiên quần thể hiện tại của chúng chỉ giới hạn ở Ấn Độ Dương, và quần thể còn lại ở Thái Bình Dương là của loài Chlorurus spilurus. Việc phân loại dựa trên sự khác biệt về trình tự ty thể và hình thái. Theo J. H. Choat, có khả năng quần thể C. sordidus ở Biển Đỏ cũng sẽ là một loài riêng biệt.

Từ Biển Đỏ và vịnh Ba Tư, loài này được ghi nhận tại bờ biển Oman và Yemen, dọc theo bờ biển Đông Phi về phía nam đến Nam Phi; bao gồm Madagascar và các đảo quốc xung quanh; từ bờ biển phía nam Ấn Độ trải dài đến Maldives, Sri Lanka và quần đảo Chagos; từ biển Andaman trải dài xuống đảo Sumatra và Java (Indonesia), cũng như quần đảo Cocos (Keeling) và đảo Giáng Sinh (Úc).

C. sordidus sống gần các rạn san hô viền bờ và rạn san hô trong các đầm phá ở độ sâu đến ít nhất là 50 m; cá con có thể sống trong các thảm cỏ biển.

Mô tả 
C. sordidus có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 40 cm. Thân thuôn dài, hình bầu dục, mõm tròn. Vây đuôi cụt, hơi lõm ở nhiều cá thể đực lớn. C. sordidus đực có thân màu xanh lục lam sẫm với các vạch màu hồng tím trên vảy. Đầu và cuống đuôi có màu xanh sáng hơn thân. Trên mõm có một dải màu tím nổi bật. Trên môi và dưới cằm có các vệt màu xanh. Hai bên má có thể có màu vàng lục. Ở khu vực Biển Đỏ, nhiều cá thể C. sordidus đực có thân sẫm nâu.

Cá cái có màu nâu đỏ (đỏ tươi ở quanh miệng và vùng dưới đầu), có các hàng đốm trắng dọc hai bên thân. Một vùng màu trắng chứa một đốm nâu bên trong thường xuất hiện ở cuống đuôi. Vùng trắng này và các hàng đốm trắng có thể biến mất và nhanh chóng xuất hiện trở lại. Cá con màu nâu sẫm với các sọc ngang màu trắng đến vàng nhạt.

Số gai vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 9; Số tia vây ở vây ngực: 15.

Sinh thái học 
Thức ăn của C. sordidus là tảo. C. sordidus có xu hướng hợp thành đàn và cùng kiếm ăn trên các rạn san hô. C. sordidus là một loài lưỡng tính tiền nữ, tức cá đực là từ cá cái chuyển đổi giới tính mà thành.

C. sordidus được đánh bắt để làm thực phẩm.

Tham khảo 

S
Cá Ấn Độ Dương
Cá biển Đỏ
Cá Oman
Cá Yemen
Cá Somalia
Cá Kenya
Cá Tanzania
Cá Mozambique
Cá Madagascar
Cá Nam Phi
Cá Ấn Độ
Cá Sri Lanka
Cá Maldives
Cá Myanmar
Cá Thái Lan
Cá Indonesia
Cá Úc
Động vật được mô tả năm 1775
Chlorurus bowersi

Chlorurus bowersi là một loài cá biển thuộc chi Chlorurus trong họ Cá mó. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1909.

Từ nguyên 
Từ định danh của loài được đặt theo tên của George M. Bowers, người đứng đầu Ủy ban Cá Hoa Kỳ.

Phạm vi phân bố và môi trường sống 
C. bowersi có phạm vi phân bố ở Tây Thái Bình Dương. Loài này được ghi nhận tại những vị trí sau: quần đảo Ryukyu (Nhật Bản); đảo Đài Loan và Hồng Kông; quần đảo Trường Sa (Việt Nam); Philippines; Palau; Chuuk (Liên bang Micronesia); rải rác ở một số các đảo thuộc Indonesia, bao gồm quần đảo Riau, Java, đảo Komodo, Halmahera và Tây Papua (bao gồm quần đảo Raja Ampat).

Loài này sống gần các rạn san hô ven bờ và trong các đầm phá ở độ sâu đến ít nhất là 25 m.

Loài bị đe dọa 
C. bowersi có phạm vi tương đối nhỏ hẹp ở khu vực Thái Bình Dương. Tuy nhiên, loài này đang bị đánh bắt quá mức trong toàn bộ vùng phạm vi của chúng, dự kiến tỉ lệ suy giảm của loài này có thể sẽ gia tăng. Vì thế, C. bowersi được xếp vào danh sách Loài sắp bị đe dọa.

Mô tả 
C. bowersi có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 40 cm. Thân thuôn dài, hình bầu dục; vây đuôi cụt ở cả hai giới. C. bowersi đực trưởng thành có màu xanh lục sẫm với các vạch màu hồng tím trên mỗi vảy. Trên mõm có một vùng màu tím. Sau mắt có một vùng màu cam phớt vàng, lan rộng thành hình tam giác. Vây lưng và vây hậu môn có các dải sọc ngang màu hồng tím (khi được quan sát dưới nước, nhưng có màu vàng cam khi vừa mới chết), 2 trên vây lưng và 1 trên vây hậu môn. Vây bụng vàng, có viền xanh. Vây ngực trong suốt, phớt vàng; rìa trên và gốc vây màu xanh. Quanh mõm và trên cằm có các vệt màu xanh lam.

C. bowersi là một loài chị em với Chlorurus bleekeri. Cá cái của hai loài có hình thái tương tự nhau.

Số gai vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 9.

Sinh thái học 
Thức ăn của C. bowersi chủ yếu là tảo. C. bowersi thường sống đơn độc và ghép cặp vào mùa sinh sản.

C. bowersi được đánh bắt để làm thực phẩm và cũng được nuôi làm cá cảnh ở các thủy cung.

Tham khảo 

B
Cá Thái Bình Dương
Cá Nhật Bản
Cá Trung Quốc
Cá Đài Loan
Cá Việt Nam
Cá Philippines
Cá Indonesia
Cá Palau
Động vật được mô tả năm 1909
Sông Saint Marys

Sông Saint Marys (St. Marys) (Tiếng Pháp: rivière Sainte-Marie), đôi khi được viết là St. Mary's, bắt nguồn từ vịnh Whitefish ở hồ Thượng và chảy 120 km về hướng Đông Nam và đổ vào hồ Huron khiến độ cao của dòng sông giảm 7 m.[1] Nguyên chiều dài con sông là một biên giới tự nhiên giữa Canada và Hoa Kỳ, chia cắt bang Michigan của Hoa Kỳ và tỉnh Ontario của Canada.

Hai thành phố "sinh đôi": Sault Ste. Marie ở Hoa Kỳ và Sault Ste. Marie ở Canada được kết nối bởi cầu quốc tế Sault Ste. Marie. Ghềnh sông St. Marys nằm ngay trước lối thoát của St. Marys ra khỏi hồ Thượng, cho phép các tàu, thuyền chở hàng có thể đi qua thông qua âu thuyền Soo và kênh St. Marys.

Hai phụ lưu của sông nằm trong tỉnh Ontario là sông Bar và Garden. Các phụ lưu khác ở Canada là suối Fort, sông Root, sông Little Carp, sông Big Carp, sông Desbarats, sông Lower Echo và sông Two Trees. Các phụ lưu nằm trong Hoa Kỳ là sông Waiska, sông Charlotte, sông Munuscong, sông Little Munuscong và sông Gogomain.

Tham khảo

Sông biên giới
Biên giới Canada-Hoa Kỳ
Sông Di sản của Canada
Đường thủy Ngũ Đại Hồ
Sông quốc tế Bắc Mỹ
Sông Michigan
Eo biển Canada
Eo biển Michigan
Dương Chính Ngọ

Dương Chính Ngọ (sinh tháng 1 năm 1941) là chính khách nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Ông từng giữ chức Bí thư Tỉnh ủy tỉnh Hồ Nam, Chủ nhiệm Ủy ban Thường vụ Đại hội đại biểu nhân dân tỉnh Hồ Nam và Tỉnh trưởng Chỉnh phủ Nhân dân tỉnh Hồ Nam. Ông từng là thống đốc (1995–1998) và Chủ tịch Đại hội đại biểu nhân dân (1999–2006) của tỉnh quê hương mình.

Tiểu sử
Dương Chính Ngọ là người dân tộc Thổ Gia, sinh tháng 1 năm 1941, người huyện Long Sơn, tỉnh Hồ Nam. Ông tham gia công tác từ tháng 8 năm 1960, là giáo viên huyện Long Sơn. Tháng 8 năm 1969, ông gia nhập Đảng Cộng sản Trung Quốc.

Tháng 6 năm 1970, ông được bổ nhiệm làm Phó Chủ nhiệm Ủy ban Cách mạng huyện Long Sơn, Phó Bí thư Huyện ủy Long Sơn. Tháng 1 năm 1978, ông được bổ nhiệm giữ chức Bí thư Huyện ủy Long Sơn. Tháng 11 năm 1978, ông kiêm nhiệm chức vụ Ủy viên Ban Thường vụ Châu ủy Tương Tây. Tháng 7 năm 1981, ông được bổ nhiệm làm Ủy viên Ban Thường vụ Châu ủy Tương Tây, Phó Châu trưởng Chính phủ nhân dân Châu tự trị dân tộc Thổ Gia, dân tộc Miêu Tương Tây. Tháng 6 năm 1983, ông được bổ nhiệm giữ chức Bí thư Châu ủy Tương Tây. Tháng 6 năm 1985, ông kiêm nhiệm chức vụ Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy Hồ Nam.

Từ tháng 3 năm 1990, ông giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy Hồ Nam. Tháng 1 năm 1995, ông được bổ nhiệm làm Phó Tỉnh trưởng Chính phủ Nhân dân, quyền Tỉnh trưởng Chính phủ Nhân dân tỉnh Hồ Nam. Tháng 2 năm 1995, ông được bầu bổ sung làm Tỉnh trưởng Chính phủ Nhân dân tỉnh Hồ Nam. Tháng 9 năm 1998, ông được Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc bổ nhiệm làm Bí thư Tỉnh ủy Hồ Nam. Tháng 2 năm 1999, ông được bầu kiêm nhiệm chức vụ Chủ nhiệm Ủy ban Thường vụ Đại hội đại biểu nhân dân tỉnh Hồ Nam.

Ông giữ chức Bí thư Tỉnh ủy Hồ Nam cho đến tháng 12 năm 2005, thay ông ở vị trí này là Trương Xuân Hiền. Ông cũng thôi giữ chức vụ Chủ nhiệm Ủy ban Thường vụ Đại hội đại biểu nhân dân tỉnh Hồ Nam vào tháng 1 năm 2006.

Ông là Ủy viên dự khuyết Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa XII và Ủy viên Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa XIII, XIV, XV, XVI.

Xem thêm 

 Tỉnh trưởng Chính phủ Nhân dân
 Tỉnh trưởng Chính phủ Nhân dân tỉnh Hồ Nam
 Bí thư Tỉnh ủy (Trung Quốc)
 Bí thư Tỉnh ủy tỉnh Hồ Nam

Tham khảo

Người Hồ Nam
Người Hán
Tỉnh trưởng Chính phủ Nhân dân tỉnh Hồ Nam
Bí thư Tỉnh ủy (Trung Quốc)
Bí thư Tỉnh ủy tỉnh Hồ Nam
Ủy viên Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc
Người Thổ Gia
Đặng Thị Kim Liên (Đà Nẵng)

Đặng Thị Kim Liên (sinh ngày 14 tháng 11 năm 1966) là nữ chính trị gia người Việt Nam. Bà từng giữ chức vụ Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Đà Nẵng nhiệm kì 2019-2024.

Tiểu sử
Đặng Thị Kim Liên sinh ngày 14 tháng 11 năm 1966 tại xã Hòa Tiến, huyện Hòa Vang, tỉnh Quảng Nam (nay là xã Hòa Tiến, thành phố Đà Nẵng).

Bà có trình độ chuyên môn là Thạc sĩ quản lí giáo dục, là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.

Bà từng giữ chức vụ Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Đà Nẵng.

Ngày 8 tháng 3 năm 2016, tại Hội nghị (bất thường) Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Đà Nẵng, 100% Ủy viên Ủy ban MTTQ Việt Nam (có mặt) đã bầu bổ sung bà Đặng Thị Kim Liên, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố, Bí thư Đảng đoàn Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Đà Nẵng, giữ chức vụ Phó Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Đà Nẵng.

Ngày 24 tháng 6 năm 2016, Ban thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Đà Nẵng khóa X nhiệm kỳ 2014-2019 đã hiệp thương bầu bà Đặng Thị Kim Liên, Phó Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Đà Nẵng, giữ chức vụ Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Đà Nẵng thay ông Nguyễn Mạnh Hùng nghỉ hưu theo chế độ.

Ngày 10 tháng 5 năm 2019, Đại hội Đại biểu Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Đà Nẵng lần thứ XI, nhiệm kỳ 2019-2024 đã khai mạc. Bà Đặng Thị Kim Liên tiếp tục được bầu làm Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Đà Nẵng.

Tham khảo

Người họ Đặng tại Việt Nam
Người Đà Nẵng
Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Đà Nẵng
Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp tỉnh đương nhiệm
Chữ Tày Lự mới

Chữ Tày Lự mới (New Tai Lue) là bảng chữ cái dùng cho viết tiếng Lự hay tiếng Tày Lự (Tai Lü).

Chữ Tày Lự mới được phát triển ở Trung Quốc vào những năm 1950, dựa trên bảng chữ cái Tai Tham truyền thống được phát triển vào cỡ năm 1200. Vì thế chữ còn được gọi là  Tây Song Bản Nạp tân Thái văn (西双版纳傣文) hay chữ Tày Lự giản thể. Chính phủ Trung Quốc quảng bá bộ chữ mới thay thế cho bộ chữ cũ hơn. Tuy nhiên, việc dạy chữ là không bắt buộc và kết quả là nhiều người không biết đến chữ Tày Lự mới.

Các cộng đồng người Lự ở Myanmar, Lào, Thái Lan và Việt Nam vẫn sử dụng bảng chữ cái Tai Tham.

]

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 SeaSite: Tai Lue, under construction 
 Omniglot - Tai Lue script

Bảng chữ cái
Chữ viết được mã hóa trong Unicode 4.0
Nhóm ngôn ngữ Thái
Tiếng Tày Lự
Ngôn ngữ tại Trung Quốc
Ngôn ngữ tại Myanmar
Ngôn ngữ tại Thái Lan
Ngôn ngữ tại Việt Nam
Ngôn ngữ tại Lào
Trung Hoa Dân Quốc trong Chiến tranh Việt Nam

Trung Hoa Dân Quốc (Đài Loan), thường được gọi là Quốc Dân Đảng Trung Quốc ủng hộ miền Nam Việt Nam (Việt Nam Cộng Hòa) trong chiến tranh Việt Nam. Cả hai đều là các quốc gia châu Á chống cộng chiến đấu chống lại các chế độ cộng sản đối địch, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa ở tại đại lục và Bắc Việt Nam (Việt Nam Dân chủ Cộng hòa).

Từ tháng 11 năm 1967, Trung Hoa Dân Quốc đã bí mật điều hành một đội vận tải hàng hóa để hỗ trợ Hoa Kỳ và ROV. Nó dựa trên sự hình thành hiện có của phi đội 34 của Không quân ROC. Sức mạnh của đơn vị bao gồm hai máy bay chở hàng, bảy sĩ quan bay và hai thợ máy, mặc dù số lượng nhân viên quân sự cao hơn đã tham gia thông qua luân chuyển. Nó được giao nhiệm vụ vận chuyển hàng không, airdrop và trinh sát điện tử. Khoảng 25 thành viên của đơn vị đã thiệt mạng, trong đó có 17 phi công và phi công phụ, và ba máy bay bị mất. Sự tham gia của ROC khác tại Việt Nam bao gồm một trạm nghe bí mật, các đội trinh sát và đột kích đặc biệt, cố vấn quân sự và các hoạt động hàng không dân sự (chi phí thêm hai máy bay do tên lửa AA do Việt Nam vận hành).

Trung Hoa Dân Quốc cũng cung cấp các đơn vị huấn luyện quân sự cho các đơn vị lặn Nam Việt Nam. Các đơn vị được đào tạo ROC cuối cùng sẽ trở thành đơn vị Liên Đội Người Nhái (LDMN) hoặc Frogman bằng tiếng Anh. Ngoài các huấn luyện viên lặn còn có hàng trăm nhân viên quân sự. Các chỉ huy quân sự từ Trung Hoa Dân Quốc đã bị quân đội cộng sản bắt ba lần, vào ngày 16 tháng 7 năm 1961 tháng 7 năm 1963 và một lần nữa vào ngày 23 tháng 10 năm 1963, cố gắng xâm nhập miền Bắc Việt Nam.

Đảo Đài Loan là một địa điểm R&R phổ biến cho các thành viên nghĩa vụ quân sự Hoa Kỳ.

Xem thêm 

 Quốc Dân Đảng ở Miến Điện
 Trung Hoa Dân quốc trong Chiến tranh Triều Tiên

Chiến tranh Việt Nam
Lịch sử Đài Loan
Quan hệ Đài Loan – Việt Nam
Siu Pui

Siu Pui hay Ama Thương bí danh Siu Thoanh (19/8/1931 - 1/2/2019) là một chính khách Việt Nam, sắc tộc Gia Rai cự Chủ tịch Hội đồng nhân dân tỉnh Đắk Lắk. Sinh tại làng Djrêk nay thị trấn Nhơn Hòa, huyện Chư Pưh, tỉnh Gia Lai.

Ông được đào tạo bác sĩ ở miền bắc, trưởng ban Tuyên huấn của tỉnh, Trưởng ban Kinh tài, Trưởng ban Thương binh. Năm 1975, ông giữ cương vị Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Dân tộc Giải phóng tỉnh Đắk Lắk.

Chủ tịch Ủy ban Quân quản thị xã Cheo Reo (thị xã Ayun Pa ngày nay),

Ông về hưu sống tại đường Hùng Vương, phường Tự An, TP. Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk đến khi mất.

Liên kết ngoài 
Gặp ông Siu Pui - nguyên Chủ tịch Ủy ban Quân quản thị xã Cheo Reo

Chú thích 

Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Chủ tịch Hội đồng nhân dân tỉnh Đắk Lắk
Sao lỗ đen

Một Quasi-star (còn gọi là ngôi sao lỗ đen) là một loại giả thuyết về ngôi sao cực kỳ lớn có thể tồn tại từ rất sớm trong lịch sử Vũ trụ. Không giống như các ngôi sao hiện đại, được cung cấp năng lượng từ phản ứng tổng hợp hạt nhân trong lõi của chúng, năng lượng của một ngôi sao lỗ đen sẽ đến từ vật chất rơi vào lỗ đen trung tâm.

Một Quasi-star được dự đoán đã được hình thành khi cốt lõi của một lượng lớn tiền sao sụp đổ vào một hố đen trong quá trình hình thành của nó và các lớp bên ngoài của ngôi sao là đủ lớn để hấp thụ năng lượng từ vụ nổ mà không bị thổi bay đi (vì vậy khác với siêu tân tinh hiện đại). Một ngôi sao như vậy sẽ phải có ít nhất . Những ngôi sao này cũng có thể được hình thành do các quầng vật chất tối hút một lượng khí khổng lồ thông qua trọng lực, trong vũ trụ sơ khai, có thể tạo ra những ngôi sao siêu lớn với hàng chục ngàn khối lượng mặt trời. Những ngôi sao lớn như vậy chỉ có thể hình thành sớm trong lịch sử Vũ trụ trước khi hydro và helium bị ô nhiễm bởi các nguyên tố nặng hơn; do đó, chúng có thể là những cụm sao loại III rất lớn.

Một khi lỗ đen đã hình thành ở lõi của protostar, nó sẽ tiếp tục tạo ra một lượng lớn năng lượng bức xạ từ các vật liệu sao bổ sung. Năng lượng này sẽ chống lại lực hấp dẫn, tạo ra trạng thái cân bằng tương tự như lực hỗ trợ các ngôi sao dựa trên phản ứng tổng hợp hiện đại. Quasi-star sao được dự đoán sẽ có một tuổi thọ tối đa khoảng 7 triệu năm, sau đó lỗ đen lõi sẽ tăng lên khoảng . Những lỗ đen khối lượng trung gian này đã được đề xuất là nguồn gốc của các lỗ đen siêu lớn thời kỳ hiện đại. Các ngôi sao được dự đoán có nhiệt độ bề mặt giới hạn ở khoảng , nhưng, với đường kính khoảng  hay 7.187 lần so với Mặt trời, mỗi Quasi-star  sẽ tạo ra nhiều ánh sáng như một thiên hà nhỏ.

Xem thêm 

 Quasar
 Sao cực siêu khổng lồ 
 Sao siêu khổng lồ

Tham khảo 

Loại sao
Lỗ đen
Sao giả thuyết
Ngân hàng thương mại cổ phần Đại Chúng Việt Nam

Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đại Chúng Việt Nam (hay còn được gọi là PVcomBank) được thành lập theo Quyết định số 279/GP-NHNN ngày 16/09/2013 của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam trên cơ sở hợp nhất giữa Tổng công ty Tài chính cổ phần Dầu khí Việt Nam (PVFC) và Ngân hàng TMCP Phương Tây (WesternBank).

Quá trình hình thành và phát triển 
Ngày 01 tháng 10 năm 2013: PVcomBank chính thức đi vào hoạt động.

Ngày 03 tháng 10 năm 2013: PVcomBank tổ chức lễ ra mắt và công bố thương hiệu.

Ngày 04 tháng 10 năm 2013: PVcomBank khai trương PVcomBank Hội sở tại 22 Ngô Quyền, phường Tràng Tiền, quận Hoàn Kiếm (nay là phường Cửa Nam), thành phố Hà Nội.

Cơ cấu tổ chức 
PVcomBank có tổng tài sản đạt hơn 200.000 tỷ đồng, vốn điều lệ 9.000 tỷ đồng, trong đó cổ đông lớn là Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (chiếm 52%) và cổ đông chiến lược Morgan Stanley (6,66%).

Tổng tài sản: Hơn 200.000 tỷ đồng.
Vốn điều lệ: 9.000 tỷ đồng.
Mạng lưới:
 Hội sở chính: 22 Ngô Quyền, phường Cửa Nam, thành phố Hà Nội.
 157 ATM.
 109 chi nhánh/phòng giao dịch.
Các cổ đông:
Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (52%).
 Cổ đông chiến lược Morgan Stanley (6,66%).
 Các cổ đông khác (41,34%).
Công ty thành viên:
 Công ty cổ phần Quản lý quỹ Ngân hàng TMCP Đại Chúng Việt Nam (PVCB Capital).
 Công ty TNHH MTV Quản lý nợ và Khai thác tài sản Ngân hàng TMCP Đại Chúng Việt Nam (PAMC).
 Công ty Cổ phần Chứng khoán Dầu khí (PSI).

Hoạt động kinh doanh chính

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Trang chủ của PVcomBank

Ngân hàng thương mại nhà nước Việt Nam
Công ty thành lập năm 2013
Hàm Tân, Trà Cú

Hàm Tân là một xã cũ thuộc huyện Trà Cú, tỉnh Trà Vinh, Việt Nam.

Địa lý
Xã Hàm Tân nằm ở phía tây nam của huyện Trà Cú, có vị trí địa lý: 
Phía đông giáp xã Hàm Giang
Phía tây giáp sông Hậu
Phía nam giáp xã Đại An và xã Định An
Phía bắc giáp xã Thanh Sơn.

Xã Hàm Tân có diện tích 20,98 km², dân số năm 2019 là 7.188 người, mật độ dân số đạt 343 người/km².

Hành chính
Xã Hàm Tân được chia thành 7 ấp: Bến Bạ, Cà Hom, Cà Săng, Chợ, Rạch Cá, Vàm Ray, Vàm Ray A.

Lịch sử
Ngày 1 tháng 8 năm 2008, Chính phủ Việt Nam ban hành Nghị định số 86/2008/NĐ-CP về việc thành lập xã Hàm Tân thuộc huyện Trà Cú trên cơ sở điều chỉnh 2.098 ha diện tích tự nhiên và 7.759 nhân khẩu của xã Hàm Giang.

Ngày 15 tháng 10 năm 2019, Hội đồng Nhân dân tỉnh Trà Vinh ban hành Nghị quyết 157/NQ-HĐND về việc sáp nhập ấp Cà Săng Cụt vào ấp Cà Săng.

Chú thích

Tham khảo
Núi Khắc Thiệu

Núi Bế Khắc Thiệu là một ngọn núi nằm phía tây của phường Thục Phán, thuộc phường Thục Phán và xã Hòa An, giao điểm của xã Hòa An, xã Minh Tâm và phường Thục Phán, là một địa danh lịch sử tỉnh Cao Bằng - thời kỳ phong kiến.

Địa lí 
Núi Bế Khắc Thiệu (tên chữ Hán cũ:閉可召山) nằm trong khu Công viên địa chất non nước Cao Bằng (hiện nay vẫn chưa đo độ cao núi). Thuộc 2 xã phường Thục Phán và Hòa An, Ngoại hình của núi nhìn trông giống như một ngọn núi lửa đã bị dập tắt từ lâu. Gần đó có Nặm Lìn, Hoàng Tung thạch lâm (vườn đá Hoàng Tung), các hang có liên quan truyền thuyết Thạch Sanh và Chiến dịch Biên giới Thu đông 1950: Hang Ngườm Bốc,Ngườm Pục, Ngườm Slưa....

Đôi nét về Bế Khắc Thiệu 
Bế Khắc Thiệu (閉可召) hay Bế Khắc Triệu là một tù trưởng người Tày thời Lê, tham gia khởi nghĩa Lam Sơn, là một trong các tướng của Lê Lợi dự hội thề Đông Quan. Sau một thời gian làm quan triều Lê, Bế Khắc Triệu xin về quê. Năm 1431, bị nghi có ý chống đối, Lê Thái Tổ đem quân đàn áp, Bế Khắc Triệu bỏ trốn rồi chết.

Bế Khắc Thiệu xưng làm Châu Mục cai quản miền đất Cao Bằng; Nông Đắc Thái được coi việc quân. Nhớ công lao của Bế Khắc Thiệu, dân chúng đổi tên Khau Thước thành tên Khau Khắc Thiệu. Nay ngọn núi này trong dải núi Nghiêu Sơn Linh nằm sừng sưng giữa lòng máng sông Bằng Giang. Là giao điểm của ba xã: Hồng Việt, Hoàng Tung, Bế Triều. Nghiêu Sơn Linh là một thắng cảnh, một di tích lịch sử đáng ghi nhớ....

Lịch sử 
Núi này, ngày xưa gọi là Núi con quạ, tiếng Tày là "Khau Thước". Sau gắn liền với tên tuổi của Bế Khắc Thiệu, một tù trưởng của người Tày đã chiêu mộ quân lính đứng lên chống quân Minh xâm lược, tham gia Hội thề Lũng Nhai cùng Lê Lợi dẫy nghĩa ở Lam Sơn – Thanh Hóa.

Chiến công của nghĩa binh do Bế Khắc Thiệu và Nông Đắc Thái lãnh đạo là trận kịch chiến với quân Minh vào năm 1427, dưới chân núi Khắc Thiệu, thuộc Nà Khuổi của thôn Lam Sơn – Hồng Việt – Hòa An ngày nay. Trận này nghĩa binh tiêu diệt 4000 quân giặc và bắt sống tướng nhà Minh.

Vào núi Bế Khắc Thiệu nằm ở ranh giới giữa 2 xã phường Hòa An và Thục Phán của tỉnh Cao Bằng, vẫn còn đó dãy thành đất chạy chung quanh núi với châu vi hơn một km, cao 5m, chân thành rộng 5m, có bãi bàn cờ nằm ở chân núi về phía Tây dài 100m, rộng 20m và cùng nhiều di tích khác liên quan.

Mộ của Bế Khắc Thiệu đặt ở trong thành, trên một gò đất cao, đứng nơi đây có thể nhìn thấy 4 phương, 8 hướng thuận tiện. Các nhà nghiên cứu lịch sử văn hóa địa phương cho rằng đây là nơi ông đã đứng chỉ huy quân năm xưa (từ năm 1417 – 1431). Nếu di tích này được tôn tạo sẽ là nơi hấp dẫn du khách đến thăm thú và chiêm ngưỡng, nghiên cứu.

Núi tại Cao Bằng
Di tích tại Cao Bằng
SS Amerika

SS Amerika 
SS Amerika là một chiếc tàu chạy bằng hơi nước, nó được sản xuất vào ngày 16 tháng 5 năm 1909 và hạ thủy vào ngày 9 tháng 3 năm 1910. Nó bắt đầu chuyến đi đầu tiên vào ngày 23 tháng 10 năm 1910. Amerika có sức chứa tối đa 1793 hành khách và thủy thủ đoàn.

Chìm
Vụ chìm tàu SS Amerika được ghi thành các mốc thời gian sau:
Ngày 21 tháng 3 năm 1917, con tàu rời cảng Liverpool.
Ngày 24 tháng 3 năm 1917, lúc 11:27 tàu ngầm U-75 của Đức bắn 2 quả thủy lôi, 1 quả trúng ngay phòng kín, 12:51 tàu chìm.

Tham khảo

Tàu thủy chạy bằng hơi nước
Bến Thủy (thị xã)

Thị xã Bến Thủy là một địa danh hành chính cũ tại thành phố Vinh, Nghệ An. Mặc dù có lịch sử hình thành lâu đời, tuy nhiên thị xã Bến Thủy chỉ tồn tại với tư cách địa danh hành chính chỉ trong 13 năm (1914-1927) trước khi trở thành một bộ phận của thành phố Vinh ngày ngay.

Chú thích

Tham khảo
 Quá trình đô thị hóa & sự hình thành tầng lớp thị dân ở Vinh thời Pháp thuộc 

Vinh
Thị xã cũ Việt Nam
Aerodynamic

"Aerodynamic" là một bài hát của bộ đôi nhạc điện tử người Pháp Daft Punk, được phát hành vào ngày 28 tháng 3 năm 2001 dưới dạng đĩa đơn thứ hai từ album Discovery.

Tiểu sử
Guy-Manuel de Homem-Christo từng mô tả Discovery là "Sự pha trộn giữa quá khứ và tương lai, có lẽ thêm một phần hiện tại." Thomas Bangalter cũng giải thích thêm trong một cuộc phỏng vấn năm 2001 rằng "Rất nhiều nhạc house ngày nay chỉ sử dụng các sample từ các đĩa nhạc disco của thập niên 70 và 80... Mặc dù chúng tôi có lẽ đã chịu ảnh hưởng của disco, nhưng chúng tôi quyết định tiến xa hơn và đưa vào tất cả yếu tố âm nhạc mà chúng tôi thích khi còn nhỏ, dù đó có là disco, electro, heavy metal, rock hay cổ điển." Bangalter thừa nhận rằng "Một số người có thể nghĩ rằng những đoạn độc tấu guitar trong 'Aerodynamic' là không hay, nhưng chúng tôi muốn sống thật với chính mình và không quan tâm người khác nghĩ gì. Chúng tôi đã thực sự cố gắng đưa vào hầu hết mọi thứ chúng tôi thích khi còn nhỏ và mang lại cảm giác thú vị cho nó." Bangalter cũng nhận xét rằng phần cuối của bản nhạc "hoàn toàn là nhạc baroque, một sáng tác cổ điển mà chúng tôi đã tổng hợp nên."

Đĩa đơn "Aerodynamic" chứa một bản remix ở mặt B có tựa đề "Aerodynamite". Một bản remix khác của "Aerodynamic" có sự góp mặt của nhóm nhạc hip hop Slum Village. Việc tạo ra bản remix của Slum Village là kết quả sau khi Slum Village sử dụng một sample chưa được công nhận của "Extra Dry" của Bangalter trong bài hát "Raise It Up" của họ. Thay vì yêu cầu bồi thường cho việc sử dụng sample, Pedro Winter đề nghị với Daft Punk rằng họ yêu cầu Slum Village remix một trong những bản nhạc của họ.

Cả "Aerodynamite" và bản remix của Slum Village sau đó đều được đưa vào album Daft Club. Album cũng bao gồm một bản remix dài hơn của "Aerodynamic", có các yếu tố của "One More Time". Một phiên bản trực tiếp kết hợp với "One More Time" xuất hiện trong album trực tiếp Alive 2007.

Video âm nhạc
Video âm nhạc được phát hành vào năm 2001 và chứa những cảnh mà sau này sẽ tạo thành bộ phim hoạt hình năm 2003 Interstella 5555. Video biểu thị một đội quân hình người đang dùng khí gây mê khán giả, đồng thời đầu độc và bắt cóc các thành viên ban nhạc người ngoài hành tinh trong video "One More Time". Người chơi guitar (sau này được tiết lộ tên là Arpegius) trốn thoát và chạy trốn khỏi những người lính, nhưng anh bị trúng một liều thuốc an thần. Những người lính tập hợp các thành viên trong các nhóm, và nhóm này được đưa lên một con tàu. Khán giả bối rối thức dậy và sau đó con tàu bay đi.

Tầm ảnh hưởng
Bài hát được sử dụng trong bộ phim tiếng Pháp L'Auberge espagnole. "Aerodynamic" cũng được biểu diễn bởi Myleene Klass trên piano cho một quảng cáo của Pantene và được sử dụng trong một số tập của các chương trình MTV như Pimp My Ride, Date My Mom, Quiero mis quinces và Next.

"Aerodynamic" được lấy mẫu cho bài hát "Summertime" của Wiley trong album See Clear Now (2008). Nicky Romero đã phát hành một bản remix của "Aerodynamic" vào năm 2011. Bài hát cũng được remix cho trò chơi điện tử năm 2012 Kinect Star Wars.

Danh sách bài hát

Thứ hạng

Tham khảo

Liên kết ngoài
 

Bài hát của Daft Punk
Bài hát năm 2001
Đĩa đơn năm 2001
Người Mandar

Người Mandar là nhóm sắc tộc cư trú ở tỉnh Tây Sulawesi của Indonesia.

Người Mandar nói tiếng Mandar là ngôn ngữ thuộc nhóm phụ phía Bắc của nhóm ngôn ngữ Nam Sulawesi thuộc ngữ tộc Malay-Polynesia trong ngữ hệ Austronesia. Ngôn ngữ gần nhất với tiếng Mandar là tiếng Toraja (Toraja-Sa'dan).

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Nhóm sắc tộc ở Indonesia
Cộng đồng người Hồi giáo Indonesia
Trương Dực (nhà Minh)

Trương Dực (chữ Hán: 张翼, ? – 1393), người Lâm Hoài, tướng lĩnh đầu đời Minh trong lịch sử Trung Quốc.

Cuộc đời và sự nghiệp
Cha Trương Dực là Trương Tụ, giữ chức Tiền dực nguyên soái, theo nghĩa quân của Chu Nguyên Chương bình định Giang Nam, Hoài Đông, tích công để được làm đến Đại Đồng vệ Chỉ huy đồng tri, rồi trí sĩ.

Dực đi theo cha trong quân ngũ, nhờ kiêu dũng thiện chiến mà được làm đến Phó thiên hộ, rồi kế thừa chức vụ của cha. Tiếp đó Dực tham gia chinh chiến ở Thiểm Tây, trấn áp phản loạn, nhờ công được cất nhắc làm Đô chỉ huy thiêm sự, rồi tiến làm Thiêm đô đốc phủ sự. Tiếp đó nữa Dực theo Lam Ngọc chinh chiến ở Vân Nam, đánh hạ Phổ Định, Khúc Tĩnh; chiếm Hạc Khánh, Lệ Giang, tiễu trừ 700 tổ chức nghĩa quân; lật nhào Kiếm Xuyên, công kích Thạch Môn.

Năm Hồng Vũ thứ 17 (1384), triều đình luận công, Dực được phong Hạc Khánh hầu, ăn lộc 2500 thạch/năm, còn có thế khoán. Năm thứ 26 (1393), Dực bị liên lụy vụ án Lam Ngọc, chịu tội chết. Dực là 1 trong 6 vị hầu tước của vụ án Lam Ngọc (còn lại là Tào Chấn, Trần Hoàn, Trương Ôn, Chu Thọ, Tào Hưng).

Tham khảo
 Minh sử quyển 132, liệt truyện 20 – Lam Ngọc truyện

Chú thích

Võ tướng nhà Minh
Người An Huy
Năm sinh không rõ
Mất năm 1393
Trần Hoàn (nhà Minh)

Trần Hoàn (chữ Hán: 陈桓, ? – 1393), người Hào Châu, tướng lãnh đầu đời Minh trong lịch sử Trung Quốc.

Cuộc đời và sự nghiệp
Ban đầu Hoàn hưởng ứng nghĩa quân của Chu Nguyên Chương, tham gia đánh hạ các châu Trừ, Hòa. Sau khi vượt Trường Giang, Hoàn tham gia đánh hạ Tập Khánh, trèo lên thành đầu tiên. Sau đó Hoàn tham gia đánh chiếm Ninh Quốc, Kim Hoa; tham gia chiến đấu ở Long Giang, Bành Lễ; tham gia các chiến dịch thu phục các khu vực Hoài Đông, Chiết Tây và bình định Trung Nguyên, nhờ công dần được thụ chức Đô đốc thiêm sự.

Năm Hồng Vũ thứ 4 (1371), Hoàn tham gia tấn công nhà Minh Hạ ở đất Thục. Năm thứ 14 (1381), Hoàn tham gia chinh thảo Vân Nam, cùng Hồ Hải, Quách Anh soái 5 vạn binh, từ Vĩnh Ninh rảo đến Ô Tát. Đường sá hiểm trở, bọn Hoàn từ Xích Hà tiến quân, cùng các dân tộc thiểu số ở Ô Tát đại chiến, đánh cho bọn họ thua chạy. Tiếp đó bọn Hoàn đánh bại thổ tù ở Mang Bộ, đuổi đi Hữu thừa Thực Bặc nhà Nguyên, rồi xây thành Ô Tát. Tiếp đó nữa bọn Hoàn thu hàng các dân tộc thiểu số ở Ô Mông, tiến quân đánh hạ Đại Lý, sau cùng bình định các châu ấp ở Nhữ Ninh, Vĩnh Ninh.

Năm thứ 17 (1384), Hoàn được phong Phổ Định hầu, ăn lộc 2500 thạch/năm, còn có thế khoán. Năm thứ 20 (1387), Hoàn cùng Tĩnh Ninh hầu Diệp Thăng chinh thảo Đông Xuyên, bắt giết rất nhiều. Tiếp đó Hoàn nhận lệnh Tổng chế Vân Nam chư quân. Tiếp đó nữa Hoàn đánh dẹp các tộc thiểu số ở Cửu Khê, rồi xây dựng doanh bảo, tổ chức đồn điền.

Sau đó, Hoàn được quay về Nam Kinh. Đến năm thứ 26 (1393), Hoàn bị liên lụy vụ án Lam Ngọc, chịu tội chết. Hoàn là 1 trong 6 vị hầu tước của vụ án Lam Ngọc (còn lại là Tào Chấn, Trương Dực, Trương Ôn, Chu Thọ, Tào Hưng).

Tham khảo
 Minh sử quyển 132, liệt truyện 20 – Lam Ngọc truyện

Chú thích

Võ tướng nhà Minh
Người An Huy
Năm sinh không rõ
Mất năm 1393
Hóa hơi

Bốc hơi (hoặc hóa hơi) của một nguyên tố hoặc hợp chất là sự chuyển thể từ thể lỏng sang thể hơi . Có hai loại hóa hơi: bay hơi và sôi. Bay hơi là một hiện tượng bề mặt, trong khi sôi là hiện tượng khối. 

Sự bay hơi là sự chuyển thể từ thể lỏng sang thể hơi (trạng thái của chất dưới nhiệt độ tới hạn) xảy ra ở nhiệt độ dưới nhiệt độ sôi ở áp suất nhất định. Sự bay hơi xảy ra trên bề mặt. Sự bay hơi chỉ xảy ra khi áp suất riêng phần của hơi của một chất nhỏ hơn áp suất hơi cân bằng. Ví dụ, do áp suất giảm liên tục hoặc âm, hơi nước được bơm ra khỏi dung dịch sẽ để lại một chất lỏng đông lạnh.

Đun sôi cũng là một giai đoạn chuyển từ thể rắn sang thể khí, nhưng sự sôi là sự hình thành hơi dưới dạng bọt khí bên dưới bề mặt chất lỏng. Đun sôi xảy ra khi áp suất hơi cân bằng của chất lớn hơn hoặc bằng áp suất môi trường. Nhiệt độ tại đó xảy ra sôi là nhiệt độ sôi, hoặc điểm sôi. Điểm sôi thay đổi theo áp lực của môi trường.

Thăng hoa là sự chuyển thể trực tiếp từ thể rắn sang thể khí, bỏ qua thể lỏng trung gian. Bởi vì nó không liên quan đến thể lỏng, nó không phải là một dạng hóa hơi.

Thuật ngữ hóa hơi cũng đã được sử dụng theo cách thông tục hoặc cường điệu để chỉ sự phá hủy vật lý của một vật thể tiếp xúc với nhiệt độ cao hoặc lực nổ, trong đó vật thể thực sự được thổi thành những mảnh nhỏ thay vì theo nghĩa đen được chuyển thành dạng khí. Ví dụ về việc sử dụng này bao gồm "hóa hơi" của đảo Elugelab không có người ở Quần đảo Marshall trong cuộc thử nghiệm nhiệt hạch Ivy Mike năm 1952.

Tại thời điểm đủ lớn sao băng hay sao chổi va chạm, sao băng nổ, hiện tượng phân hạch hạt nhân, phản ứng nhiệt hạch, hoặc lý thuyết phản vật chất nổ vũ khí, một thông lượng của rất nhiều tia gamma, X-quang, tia cực tím, hình ảnh ánh sáng và nhiệt photon đình công vật chất trong một lượng thời gian ngắn như vậy (một số lượng lớn các photon năng lượng cao, nhiều chồng chéo trong cùng một không gian vật lý) khiến tất cả các phân tử mất liên kết nguyên tử và "bay ra". Tất cả các nguyên tử mất vỏ electron và trở thành các ion tích điện dương, lần lượt phát ra các photon có năng lượng thấp hơn một chút so với lượng chúng đã hấp thụ. Tất cả các vật chất như vậy trở thành một loại khí của hạt nhân và electron bay lên không khí do nhiệt độ cực cao hoặc liên kết với nhau khi chúng nguội. Vật chất bốc hơi theo cách này ngay lập tức là một plasma ở trạng thái entropy tối đa và trạng thái này giảm dần qua yếu tố thời gian trôi qua do các quá trình tự nhiên trong sinh quyển và tác động của vật lý ở nhiệt độ và áp suất bình thường.

Một quá trình tương tự xảy ra trong quá trình cắt bỏ xung của siêu xung Laser, trong đó dòng bức xạ điện từ tới sẽ phá hủy bề mặt electron của vật liệu mục tiêu, để lại các nguyên tử tích điện dương đối mặt với vụ nổ Coulomb.

Tham khảo 

Quá trình hóa học
Hóa lý
Make the Yuletide Gay

Make the Yuletide Gay là một bộ phim hài lãng mạn theo chủ đề Giáng sinh Mỹ năm 2009 được viết và đạo diễn bởi Rob Williams về một sinh viên đại học đồng tính ở ngoài trường, nhưng sợ tiết lộ xu hướng tình dục của mình với cha mẹ. Phim có sự tham gia của Keith Jordan trong vai Gunn và Adamo Ruggiero với tư cách là bạn trai và bạn cùng phòng của Gunn, Nathan. Kelly Keaton và Derek Long đóng vai Anya và Sven, cha mẹ của Gunn, trong khi Hallee Hirsh xuất hiện trong vai Abby, bạn gái thời trung học của Gunn.

Make the Yuletide Gay được công chiếu tại Liên hoan phim và phim LGBT Inside Out Toronto vào ngày 17 tháng 5 năm 2009.

Tiêu đề của bộ phim xuất phát từ một dòng trong bài hát Have Yourself a Merry Little Christmas năm 1944, được viết bởi Hugh Martin và Ralph Blane.

Diễn viên 
 Keith Jordan vai Olaf "Gunn" Gunnunderson: Gunn là một sinh viên đại học công khai đồng tính ở trường. Trở về nhà, bố mẹ, hàng xóm và bạn bè ở trường trung học nghĩ rằng anh ta là thẳng. Gunn sợ rằng bố mẹ anh sẽ ngừng yêu anh nếu họ phát hiện ra anh là người đồng tính. Khi anh ấy về nhà vào dịp Giáng sinh, anh ấy phải thay đổi cách ăn mặc và phong cách cá nhân để duy trì mặt tiền khác giới của mình.
 Adamo Ruggiero vai Nathan Stanford: Nathan, một sinh viên đại học đồng tính công khai từ một gia đình giàu có ở Upper East Side, là bạn trai của Gunn và ký túc xá bạn cùng phòng. Khác với Gunn, Nathan hoàn toàn cởi mở về giới tính của mình, kể cả với bố mẹ.
 Hallee Hirsh vai Abby Mancuso: Abby sống bên kia đường từ Gunn, và họ có một mối quan hệ lãng mạn ngắn ngủi khi còn học trung học.
 Kelly Keaton vai Anya Gunnunderson: Anya là người mẹ vui tính, vui vẻ của Gunn. Cô lớn lên ở Wisconsin và là một bà nội trợ.
 Derek Long vai Sven Gunnunderson: Sven là người hay quên Gunn, cần sa - người cha hút thuốc. Anh lớn lên ở Minnesota và là giáo sư tại trường đại học địa phương.
 Alison Arngrim vai Heather Mancuso: Heather là mẹ của Abby. Heather và Anya giả vờ làm bạn, nhưng họ thầm coi thường nhau.
 Ian Buchanan vai Peter Stanford và Gates McFadden vai Martha Stanford: Peter và Martha là những bậc cha mẹ giàu có, vô cảm. Họ quyết định đi trên hành trình, để lại một mình cho Giáng sinh.

Tiếp nhận
Trên Rotten Tomatoes, bộ phim đã không nhận được bất kỳ đánh giá nào từ các nhà phê bình và nó giữ điểm 64% từ đánh giá của khán giả.

Giải thưởng

Phát hành DVD
Make the Yuletide Gay được phát hành trên DVD vào ngày 10 tháng 11 năm 2009.

Xem thêm
 Danh sách các bộ phim liên quan đến đồng tính nữ, đồng tính nam, song tính hoặc chuyển giới theo cốt truyện

Tham khảo

Liên kết ngoài
 
 
 

Phim năm 2009
Phim hài lãng mạn thập niên 2000
Phim Giáng sinh Mỹ
Phim độc lập Mỹ
Phim hài lãng mạn Mỹ
Phim Mỹ
Phim tiếng Anh
Phim hài liên quan đến LGBT
Phim liên quan đến LGBT thập niên 2000
Phim liên quan đến đồng tính nam
Phim tiếng Anh thập niên 2000
Phim liên quan đến LGBT của Mỹ
En la Gama de los Grises

En la Gama de los Grises () là một bộ phim truyền hình Chile, phát hành năm 2015.

Bộ phim có sự tham gia của Francisco Celhay trong vai Bruno, một kiến trúc sư tách khỏi vợ Soledad (Daniela Ramirez), người bắt đầu khám phá song tính khi dự án mới thiết kế tượng đài công cộng ở Santiago đưa anh ta tiếp xúc với Fer (Emilio Edwards), một hướng dẫn viên du lịch đồng tính mà anh cảm thấy có sức hút mạnh mẽ.

Bộ phim, tác phẩm đầu tay của đạo diễn Claudio Marcone, đã giành giải thưởng Opera Prima của người Mỹ gốc Á tại Liên hoan phim quốc tế Miami, và nó được đặt tên là Phim đầu tiên hay nhất tại Liên hoan phim Frameline.

Xem thêm
Danh sách những bộ phim liên quan đến đồng tính nữ, đồng tính nam, song tính hoặc chuyển giới năm 2015

Tham khảo

Liên kết ngoài
 

Phim năm 2015
Phim chính kịch thập niên 2010
Phim liên quan đến LGBT thập niên 2010
Phim chính kịch liên quan đến LGBT
Chilean drama films
Chilean LGBT-related films
Phim đạo diễn đầu tay
In the Grayscale
Robert W. Holley

Robert William Holley (28 tháng 1 năm 1922 - 11 tháng 2 năm 1993) là một nhà hóa sinh người Mỹ. Ông đã chia giải thưởng Nobel về sinh lý học hoặc y học năm 1968 (với Har Gobind Khorana và Marshall Warren Nirenberg) vì thành tựu mô tả cấu trúc RNA chuyển alanine, liên kết DNA và protein.

Holley sinh ra ở Urbana, Illinois và tốt nghiệp trường Trung học Urbana năm 1938. Ông tiếp tục học hóa học tại Đại học Illinois tại Urbana-Champaign, tốt nghiệp năm 1942 và bắt đầu học tiến sĩ về hóa học hữu cơ tại Đại học Cornell. Trong Thế chiến II, Holley đã dành hai năm làm việc dưới Giáo sư Vincent du Vigneaud tại Đại học Y Cornell, nơi ông tham gia vào quá trình tổng hợp hóa học đầu tiên của penicillin. Holley hoàn thành nghiên cứu tiến sĩ vào năm 1947.

Sau khi học cao học, Holley vẫn dữ quan hệ với Cornell. Ông trở thành trợ lý giáo sư hóa học hữu cơ vào năm 1948 và được bổ nhiệm làm giáo sư hóa sinh năm 1962. Ông bắt đầu nghiên cứu về RNA sau khi dành một năm nghỉ phép (1955-1956) với James F. Bonner tại Viện Công nghệ California.

Nghiên cứu của Holley về RNA tập trung đầu tiên vào việc phân lập RNA chuyển (tRNA), và sau đó là xác định trình tự và cấu trúc của alanine tRNA, phân tử kết hợp amino acid alanine vào protein. Nhóm các nhà nghiên cứu của Holley đã xác định cấu trúc của tRNA bằng cách sử dụng hai ribonuclease để phân tách phân tử tRNA thành từng mảnh. Mỗi enzyme phân tách phân tử tại các điểm vị trí cho các nucleotide cụ thể. Bằng một quá trình "đánh đố" cấu trúc của các mảnh được phân tách bởi hai loại enzyme khác nhau, sau đó so sánh các mảnh từ cả hai phân tách enzyme, cuối cùng nhóm nghiên cứu đã xác định toàn bộ cấu trúc của phân tử.

Cấu trúc được hoàn thành vào năm 1964, và là một khám phá quan trọng trong việc giải thích sự tổng hợp protein từ RNA thông tin. Nó cũng là trình tự nucleotide đầu tiên của axit ribonucleic từng được xác định. Holley đã được trao giải thưởng Nobel về sinh lý học hoặc y học năm 1968 cho khám phá này, và Har Gobind Khorana và Marshall W. Nirenberg cũng được trao giải năm đó vì những đóng góp cho sự hiểu biết về tổng hợp protein.

Sử dụng phương pháp của nhóm Holley, các nhà khoa học khác đã xác định cấu trúc của các tRNA còn lại. Một vài năm sau, phương pháp đã được sửa đổi để giúp theo dõi chuỗi nucleotide trong các loại vi khuẩn, thực vật và vi rút ở người.

Năm 1968, Holley trở thành một cư dân tại Viện nghiên cứu sinh học Salk ở La Jolla, California.

Xem thêm 

 Lịch sử sinh học RNA 
 Danh sách các nhà sinh học RNA

Tham khảo 

Nhà hóa sinh Hoa Kỳ
Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel
Người đoạt giải Nobel Sinh lý và Y khoa
Mất năm 1993
Sinh năm 1922
Lịch sử di truyền học
Quách Thị Lan

Quách Thị Lan (sinh ngày 18 tháng 10 năm 1995) là một nữ vận động viên điền kinh chạy nước rút và vượt rào người Việt Nam. Thành tích nổi bật của cô là các tấm huy chương vàng ở Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2015, Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2017, Giải vô địch điền kinh châu Á 2017, Đại hội Thể thao châu Á 2018 tại Indonesia và Giải vô địch điền kinh châu Á 2019 tại Qatar.

Đời tư 
Anh trai của cô là Quách Công Lịch cũng là một vận động viên điền kinh.

Những tấm huy chương vàng đáng chú ý

Tại Đại hội Thể thao châu Á 2018

Ở chung kết 400m rào nữ Asiad 2018, vận động viên người Bahrain Kemi Adekoya về nhất với thành tích 54 giây 48, phá kỷ lục đại hội. Quách Thị Lan về nhì với thời gian 55 giây 30, dù phá kỷ lục quốc gia nhưng chỉ đủ để đạt tấm huy chương bạc. Sau đó, theo quyết định của Cơ quan Liêm chính Điền kinh ngày 19/7/2019, Adekoya vi phạm quy định về sử dụng chất cấm (Stanozolol) khi thi đấu ở Asiad 2018. Chất Stanozolol nằm trong danh sách chất cấm của Ủy ban Phòng chống Doping Thế giới. Liên đoàn điền kinh thế giới đã thông báo Kemi Adekoya bị tước huy chương vàng tại Asiad 2018, đồng nghĩa với việc vận động viên Quách Thị Lan chính thức đạt ngôi vị cao nhất nội dung chạy vượt rào 400m nữ Đại hội Thể thao châu Á 2018.

Tại Giải vô địch điền kinh châu Á

Ở Giải vô địch điền kinh châu Á 2017, Quách Thị Lan đoạt huy chương bạc 400m nữ với thành tích 52 giây 78, thua Nirmala Sheoran 0,77 giây (52 giây 01). Còn ở nội dung tiếp sức 4x400m, Lan cùng ba đồng đội Nguyễn Thị Huyền, Hoàng Thị Ngọc, Nguyễn Thị Oanh giành huy chương bạc với thành tích 3 phút 33 giây 22, thua thành tích 3 phút 31 giây 34 của đội Ấn Độ có Nirmala Sheoran thi đấu.

Ngày 29 tháng 6 năm 2018, Nirmala Sheoran được lấy mẫu thử doping. Mẫu thử này sau đó bị phát hiện là có drostanolone và metenolone, hai chất thuộc danh mục cấm của Ủy ban Phòng chống Doping Thế giới. Ngày 10 tháng 10 năm 2019, Liên đoàn điền kinh thế giới thông báo Sheoran bị cấm thi đấu 4 năm vì sử dụng chất kích thích. Tổ chức này cũng đồng thời hủy mọi kết quả thi đấu và thành tích của cô trong giai đoạn tháng 8/2016 đến tháng 8/2018.

Như vậy, Quách Thị Lan được trao lại 1 huy chương vàng cá nhân và 1 huy chương vàng đồng đội.

Tham khảo

Lan
Lan
Lan
Lan
Lan
Lan
Nữ giới Việt Nam thế kỷ 21
Huân chương Lao động hạng Ba
Huy chương Đại hội Thể thao châu Á 2014
Huy chương Đại hội Thể thao châu Á 2018
Vận động viên điền kinh Thế vận hội của Việt Nam
Quyền LGBT ở Paraguay

Quyền đồng tính nữ, đồng tính nam, song tính và chuyển giới ở Paraguay có thể phải đối mặt với những thách thức pháp lý mà những người không LGBT không gặp phải. Cả hai hoạt động tình dục đồng giới nam và nữ đều hợp pháp ở Paraguay, nhưng các cặp vợ chồng và hộ gia đình đồng giới do các cặp đồng giới đứng đầu không đủ điều kiện cho tất cả các biện pháp bảo vệ pháp lý tương tự dành cho các cặp vợ chồng khác giới.  Paraguay vẫn là một trong số ít các quốc gia bảo thủ trong Nam Mỹ liên quan đến quyền LGBT.

Vào tháng 1 năm 2018, Tòa án Nhân quyền liên Mỹ (IACHR) đã ra phán quyết rằng Công ước Mỹ về Nhân quyền bắt buộc và yêu cầu công nhận hôn nhân đồng giới. Phán quyết này hoàn toàn ràng buộc với Costa Rica và tạo tiền lệ ràng buộc cho các quốc gia Mỹ Latinh và Caribbean khác bao gồm Paraguay. Hiện tại có một vụ kiện đang chờ xử lý để công nhận hôn nhân đồng giới dựa vào phán quyết của IACHR.

Bảng tóm tắt

Tham khảo

Quyền LGBT