Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Hiền Mai

Trần Hiền Mai, thường được biết đến với nghệ danh Hiền Mai (sinh ngày 22 tháng 12 năm 1967), là một nữ diễn viên kiêm người mẫu người Việt Nam. Cô nổi tiếng với vai cô giáo Mai trong bộ phim Tuổi thần tiên (1995). 

Trước đó, Hiền Mai được mệnh danh là một trong bốn "Nữ hoàng ảnh lịch" thập niên 1990 bên cạnh Diễm Hương, Việt Trinh và Y Phụng.

Tiểu sử 
Hiền Mai sinh ra trong một gia đình nghèo mặc dù cha mẹ cô là nhà báo và nhà văn, cuộc sống giữa thời bao cấp không đủ để gia đình chi tiêu. Vì thế hồi nhỏ cô đã khá tự lập, khi đang học lớp 10 cô đã xin đi làm công nhân, bưng bê và phụ bàn. Vốn là người xinh đẹp nổi tiếng thế nhưng rất ít người biết hồi nhỏ Hiền Mai đã mơ ước trở thành giáo viên. Cô đã tốt nghiệp Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh.

Công việc đầu tiên của Hiền Mai là giáo viên tiếng Nga, nhưng do tiếng Nga thời đó không được sử dụng nhiều nên cô đã chuyển hướng sang làm người mẫu ảnh. Vào thập niên 90 của thế kỷ trước, tên tuổi của Hiền Mai đã “phủ sóng” khắp đất nước Việt Nam trên các tấm lịch treo tường, băng rôn, bìa sổ lưu bút, pano... Vẻ đẹp trong sáng, thuần khiết của Hiền Mai được nhiều đạo diễn chú ý và mời đi đóng phim.

Hiền Mai bắt đầu nổi tiếng và được công chúng biết đến rộng rãi qua bộ phim Tuổi thần tiên. Vai diễn cô giáo Mai dịu dàng, nhân hậu đã tạo ấn tượng mạnh mẽ trong lòng người xem thời đó. Sau đó, cô tiếp tục được yêu thích với loạt vai trong series Cổ tích Việt Nam của Đài Truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh từ năm 1997 đến năm 1999.

Từ đó cô trở thành diễn viên cho đến bây giờ. Cô thường đóng và được yêu thích với các vai chính diện, tuy nhiên cô cũng thỉnh thoảng đóng một số vai cá tính và phản diện.

Cuộc sống cá nhân 
 Quen nhau từ năm 1997 nhưng phải 5 năm sau Hiền Mai mới nhận lời kết hôn với ông xã Nguyễn Hoàng Minh. “Cảm mến anh ấy vì quãng thời gian gặp biến cố đã luôn ở bên động viên, chăm sóc tôi. Dù lúc ấy tôi đã có bạn trai nhưng anh vẫn nhiệt tình theo đuổi” - Hiền Mai chia sẻ.
 Hiền Mai có một người con trai tên Tony Nguyễn sinh năm 2004 với Hoàng Minh.

Sự cố
 Năm 1997, sau khi trở về từ cảnh quay cuối cùng của phim Ráng chiều, đoàn làm phim và Hiền Mai đã gặp tai nạn khiến cô bị gãy hai đốt cột sống, tổn thương vùng mặt nghiêm trọng khi bị kính xe đâm. Sự nghiệp của Hiền Mai đang vinh quang bỗng chốc cô phải làm lại từ đầu. Tuy nhiên, cô chia sẻ cô đã gặp may mắn và cùng với nghị lực phi thường, cô đã hồi phục lại sau đó đồng thời gây dựng lại tên tuổi của mình.

Phim đã tham gia

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1967
Nhân vật còn sống
Nữ diễn viên truyền hình Việt Nam
Nữ diễn viên điện ảnh Việt Nam
Nữ diễn viên Việt Nam thế kỷ 20
Nữ diễn viên Việt Nam thế kỷ 21
Người Hà Nội
Sinh tại Hà Nội
Người họ Trần tại Việt Nam
Nguyễn Hữu Chiến Thắng

Nguyễn Hữu Chiến Thắng (sinh ngày 15 tháng 6 năm 1973 tại Hà Nội) là một người dẫn chương trình Việt Nam. Anh được biết đến với chất giọng trầm khàn đầy truyền cảm, đặc biệt là khi dẫn trong các chương trình ca nhạc. Anh bắt đầu được biết đến từ khi dẫn chương trình 24 hình trên giây (24 hình/s) của VTV3. Hiện anh là biên tập viên của Trung tâm Phim Tài liệu, Đài Truyền hình Việt Nam.

Tiểu sử 
Từ nhỏ, Thắng đã mê hát. Hát hay nên đương nhiên được lựa chọn vào đội văn nghệ của trường, rồi đi thi nơi này nơi kia. Đang hát hò tưng bừng thì bỗng nhiên một ngày mẹ anh có lệnh: "Thôi, đàn hát thế đủ rồi tập trung vào học hành đi". Thích con trai mình trở thành kiến trúc sư, bố mẹ anh cậy nhờ thầy dạy vẽ nổi tiếng. Được một thời gian thì thầy ngao ngán lắc đầu trả anh về cho phụ huynh vì anh không có năng khiếu vẽ vời.

Lòng vòng rồi đỗ chuyên Văn Trường Trung học phổ thông chuyên Hà Nội - Amsterdam, rồi đỗ Đại học Tổng hợp đủ điểm sang Nga học Đại học Maxim Gorki, rồi đi làm MC, giờ thì đứng chân vai trò phóng viên VTV6 .... Thời theo học khoa Văn học dịch (Trường đại học Maxim Gorki), Nguyễn Hữu Chiến Thắng từng là giọng ca quen thuộc tại các phòng trà, vũ trường của người Việt tại Nga.

Sau khi tốt nghiệp trường Văn khoa Gorky (Nga), anh về kiêm nhiệm công việc bình luận bóng đá và biên tập một số chương trình thể thao của TH cáp VN. Khi chân ướt chân ráo vào nghề truyền hình, công việc của anh là biên dịch phim, chủ yếu là phim Nga. 3 năm sau thì đầu quân sang "24 hình/s". Thiếu người dẫn chương trình nam giới, đạo diễn Trần Tuấn Hiệp khích: "Dẫn đi, có gì đâu mà ngại". Chính cái câu "có gì đâu" tưởng như nhẹ tênh ấy đã khiến anh nổi máu liều. Cầm micro dẫn, hóa ra ngon ơ.

Nguyễn Hữu Chiến Thắng là MC của Ban thể thao giải trí và thông tin kinh tế (VTV3), làm công tác dịch và biên tập phim. Anh có giọng nói tạo được ấn tượng với khán giả từ lúc chưa xuất hiện với tư cách là người dẫn chương trình của "Trò chơi điện ảnh". Khán giả truyền hình nhớ đến Nguyễn Hữu Chiến Thắng đầu tiên qua giọng nói. Anh được trời phú có chất giọng đặc biệt ấn tượng, tất nhiên, khi mới vào làm ở Đài Truyền hình Việt Nam chính bản thân anh cũng không nghĩ có một ngày mình được nhiều người biết đến và yêu quý chính là từ giọng nói. Vì thế, lúc anh lên hình, không ai nghĩ là "chủ nhân" của giọng đọc là một người còn trẻ gắn bó với VTV3, Thắng lại có bước ngoặt khi chuyển sang truyền hình cáp rồi cũng chẳng ở yên đó, lại bay nhảy thử liều mình sang một cơ quan khác ngoài Đài và bây giờ là phóng viên của VTV6 - một kênh truyền hình dành cho giới trẻ. Với kiến thức hiểu biết khá nhiều lĩnh vực như điện ảnh, âm nhạc, Thắng được nhiều đồng nghiệp bạn bè khen ngợi là MC có tài với lối dẫn rất duyên.

Nguyễn Hữu Chiến Thắng là một tín hữu Công giáo Rôma, anh có tên thánh là Emmanuel.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Nhân vật còn sống
Người dẫn chương trình Việt Nam
Người Hà Nội
Sinh năm 1973
Tín hữu Công giáo Việt Nam
Cửa khẩu Trapeang Sre

Cửa khẩu Trapeang Sre là cửa khẩu quốc tế đường bộ tại vùng đất huyện Snuol tỉnh Kratié, Campuchia.

Cửa khẩu Trapeang Sre thông thương với Cửa khẩu Hoa Lư ở huyện Lộc Ninh tỉnh Bình Phước, Việt Nam.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Tỉnh Kratié
Trapeang Sre
Biên giới Việt Nam – Campuchia
Naso tuberosus

Naso tuberosus là một loài cá biển thuộc chi Naso trong họ Cá đuôi gai. Loài cá này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1801.

Từ nguyên 
Từ định danh của loài cá này, tuberosus, trong tiếng Latinh có nghĩa là "có nhiều bướu", ám chỉ những cục bướu ở trên mõm và lưng của chúng.

Phạm vi phân bố và môi trường sống 
N. tuberosus có phạm vi phân bố rộng rãi ở Tây Ấn Độ Dương, nhưng thưa thớt hơn ở Đông Ấn Độ Dương. Loài cá này được ghi nhận dọc theo vùng bờ biển Đông Phi, bao gồm Madagascar và những nhóm quốc đảo, bãi ngầm lân cận; ở phạm vi phía đông, N. tuberosus được ghi nhận ở ngoài khơi đảo Rottnest và quần đảo Cocos (Keeling) (thuộc Úc).

N. tuberosus sống gần các rạn san hô ở độ sâu khoảng 25 m.

Mô tả 
Chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận ở N. tuberosus là 60 cm. Cơ thể hình bầu dục thuôn dài, có màu xám (sẫm hơn ở phần thân trên và lưng). N. tuberosus không có sừng trước trán nhưng lại có một cục bướu ở trên mõm và một bướu gù ở lưng. Có 2 phiến xương nhọn chĩa ra ở mỗi bên cuống đuôi, tạo thành ngạnh sắc.

Số gai ở vây lưng: 5; Số tia vây ở vây lưng: 26 - 29; Số gai ở vây hậu môn: 2; Số tia vây ở vây hậu môn: 26 - 28; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 3.

Phân biệt với N. tonganus 

N. tuberosus rất giống với loài họ hàng là Naso tonganus, vì cả hai đều có bướu ở mõm và lưng. Những ghi nhận của N. tuberosus trước đây ở Tây Thái Bình Dương đã được xác định lại là loài N. tonganus vào năm 2002, vì giữa hai loài đều có những khác biệt rõ rệt về hình thái lẫn màu sắc nếu quan sát kỹ.

Về hình thái, bướu trên mõm của N. tonganus có thể lan rộng vượt quá đỉnh môi trên ở cá trưởng thành, trong khi ở N. tuberosus, cục bướu này hầu như không chạm tới đỉnh môi trên.

Về màu sắc, các đốm đen lớn bao phủ chi chít khắp phần thân trên của N. tuberosus trưởng thành; trong khi ở N. tonganus trưởng thành, các đốm đen lại khá nhỏ, chỉ tập trung bên dưới bướu gù ở lưng, và đôi khi tiêu biến ở những cá thể trưởng thành lớn hơn. Đốm đen cũng xuất hiện trên các vây của N. tuberosus, trong khi các vây của N. tonganus đều không có đốm, thậm chí ở cá con.

Vây ngực của N. tonganus có dải viền đen ở rìa, nhưng N. tuberosus thì không có. Dải trắng rộng ở rìa vây lưng và vây hậu môn có ở N. tonganus, nhưng hẹp lại ở N. tuberosus. N. tuberosus có đốm đen lớn trên ngực, còn N. tonganus thì không có.

Sinh thái 
N. tuberosus có thể sống đơn lẻ, nhưng cũng được quan sát là sống thành đàn. Thức ăn của chúng là tảo lục, Caulerpa.

Tham khảo

Chú thích

Trích dẫn 
 

T
Cá Ấn Độ Dương
Cá Somalia
Cá Kenya
Cá Tanzania
Cá Mozambique
Cá Nam Phi
Cá Madagascar
Cá Úc
Cá được mô tả năm 1801
Naso thynnoides

Naso thynnoides là một loài cá biển thuộc chi Naso trong họ Cá đuôi gai. Loài cá này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1829.

Từ nguyên 
Từ định danh của loài cá này, thynnoides, trong tiếng Latinh có nghĩa là "có hình dáng giống với cá ngừ", ám chỉ cơ thể thuôn dài, gần giống với hình dáng của loài cá ngừ.

Phạm vi phân bố và môi trường sống 
N. thynnoides có phạm vi phân bố rộng khắp vùng biển Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Loài cá này được ghi nhận dọc theo vùng bờ biển Đông Phi, bao gồm Madagascar và những nhóm quốc đảo, bãi ngầm lân cận, cũng như Sri Lanka và các quần đảo thuộc Nam Á; từ biển Andaman, N. thynnoides có mặt ở hầu hết vùng biển bao quanh quần đảo Mã Lai, trải rộng về phía đông tới vùng biển một số đảo quốc ở châu Đại Dương, như quần đảo Marshall, quần đảo Solomon, Samoa thuộc Mỹ, đảo san hô Johnston, quần đảo Tuamotu và đảo Guam; phạm vi phía bắc tới quần đảo Ryukyu (Nhật Bản); phía nam tới rạn san hô Great Barrier.

N. thynnoides sống gần những rạn san hô trong các đầm phá và những vùng biển xa bờ ở độ sâu khoảng từ 2 đến 50 m, nhưng chúng thường được quan sát ở độ sâu hơn 10 m.

Mô tả 
Chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận ở N. thynnoides là 40 cm, nhưng thường được quan sát với chiều dài phổ biến là 25 cm. Cơ thể hình bầu dục thuôn dài, có màu lam xám nhạt, hai bên thân và trên lưng có một dải màu ánh vàng, cùng với những đường sọc dọc mảnh màu xám.

N. thynnoides không có sừng hay bướu ở trước trán. Loài cá này, cùng với Naso minor, chỉ có duy nhất một phiến xương nhọn chĩa ra ở mỗi bên cuống đuôi, tạo thành ngạnh sắc, trong khi tất cả các loài Naso còn lại đều có tới 2 ngạnh sắc ở mỗi bên cuống đuôi.

Số gai ở vây lưng: 6 - 7; Số tia vây ở vây lưng: 28 - 30; Số gai ở vây hậu môn: 2; Số tia vây ở vây hậu môn: 27 - 29; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 3.

Sinh thái 
N. thynnoides có thể sống đơn lẻ, nhưng thường được quan sát là sống theo đàn lớn. Chúng ăn động vật phù du và tảo ở tầng nước giữa, nhưng vẫn bơi gần các rạn san hô. Chúng ngủ trên san hô vào ban đêm, khi đó cơ thể của chúng sẽ xuất hiện những hoa văn lốm đốm để ngụy trang.

Chú thích 

T
Cá Ấn Độ Dương
Cá Thái Bình Dương
Cá Kenya
Cá Tanzania
Cá Mozambique
Cá Madagascar
Cá Sri Lanka
Cá Myanmar
Cá Thái Lan
Cá Indonesia
Cá Malaysia
Cá Philippines
Cá Papua New Guinea
Cá Nhật Bản
Cá Úc
Cá châu Đại Dương
Động vật được mô tả năm 1829
Cá được mô tả năm 1829
Hôn nhân cùng giới ở Zacatecas

Hôn nhân cùng giới ở Zacatecas được hợp pháp từ 30 tháng 12, 2021. Vào ngày 14 tháng 12, 2021, Nghị viện Zacatecas đã thông qua dự luật về Hôn nhân cùng giới với tỉ lệ 18 trên 10.

Lịch sử pháp lí

Dư luận
Một cuộc thăm dò ý kiến năm 2017 được thực hiện bởi Gabinete de Comunicación Estratégica cho thấy 46% cư dân Zacatecas ủng hộ hôn nhân cùng giới. 49% đã phản đối.

Tham khảo

Zacatecas
Somerville College, Oxford

Somerville College là một trường đại học cấu thành của Đại học Oxford ở Anh. Từ năm 1875, viện đại học thông qua bản quy chế cho phép thu nhận nữ sinh viên cấp cử nhân. Bốn trường thành viên dành cho nữ được thành lập nhờ sự vận động tích cực của Hội Giáo dục Đại học cho Nữ giới (AEW). Somerville College, thành lập năm 1879, là trường phi hệ phái đầu tiên của Oxford dành cho nữ giới, khác với Lady Margaret Hall của Anh giáo được mở cùng năm. 21 nữ sinh viên đầu tiên đến những nghe giảng bài trong những lớp học ngay tầng trên của một hiệu bánh của Oxford.

Từ lâu, Oxford vẫn được xem là thành lũy của đặc quyền nam giới, cho nên mãi đến ngày 7 tháng 10 năm 1920, nữ sinh viên của trường mới được hưởng đầy đủ quyền lợi. Năm 1927, các khoa trưởng ra quy định giới hạn số nữ sinh viên không quá một phần tư số nam sinh viên, đến năm 1957, quy định này mới bị hủy bỏ. Tuy vậy, trước thập niên 1970 viện đại học vẫn duy trì hệ thống giáo dục tách biệt giữa các trường nam và trường nữ, và các trường nữ bị giới hạn trong tuyển sinh. Chỉ từ năm 1959 các trường nữ mới có được sự bình đẳng. Bối cảnh cuốn tiểu thuyết trinh thám Gaudy Night của Dorothy Sayers – Sayers là một trong những phụ nữ đầu tiên nhận văn bằng đại học của Oxford – diễn ra tại một Somerville College ở Oxford, những vấn đề về giáo dục cho nữ giới cũng là tâm điểm của câu chuyện.

Nhân vật nổi tiếng 
 Margaret Thatcher
 Indira Gandhi
 Dorothy Hodgkin
 Laeticia Kikonyogo
 Kara Miller

Tham khảo 

Đại học Oxford
Chủ nghĩa nữ giới
Trường đại học và cao đẳng nữ
Chẩn đoán điện

Chẩn đoán điện ( Electrodiagnosis (EDX) ) là một phương pháp chẩn đoán y khoa, thu thập thông tin bệnh lý  bằng cách ghi lại thụ động hoạt động điện của các bộ phận cơ thể (nghĩa là điện sinh lý tự nhiên của chúng) hoặc bằng cách đo phản ứng của chúng với các kích thích điện bên ngoài (điện thế kích thích).  Các phương pháp sử dụng rộng rãi nhất ghi hoạt động điện tự phát là hình thức kiểm tra thể xuất (electrography) chẳng hạn như điện tâm đồ (ECG), điện não đồ (EEG), và điện cơ đồ (EMG).  Y học điện sinh lý (cũng EDX) là một chuyên ngành y học về thần kinh học, sinh lý thần kinh lâm sàng, tim mạch, và y học vật lý và phục hồi chức năng.  Các bác sĩ điện sinh lý học áp dụng các kỹ thuật điện sinh lý, bao gồm điện cơ kim và nghiên cứu dẫn truyền thần kinh để chẩn đoán, đánh giá và điều trị cho những người bị suy yếu hệ thống thần kinh, thần kinh cơ và/hoặc cơ bắp.  Việc cung cấp một đánh giá y học chẩn đoán điện chất lượng đòi hỏi kiến thức khoa học sâu rộng bao gồm giải phẫu và sinh lý của các dây thần kinh ngoại biên và cơ, vật lý và sinh học của các tín hiệu điện được tạo ra bởi cơ và dây thần kinh, thiết bị được sử dụng để xử lý các tín hiệu này và kỹ thuật cho lâm sàng đánh giá các bệnh của các dây thần kinh ngoại biên và con đường cảm giác.

Tham khảo

Thần kinh học
Lê Thị Ái

Lê Thị Ái (chữ Hán: 黎氏愛; 17 tháng 11 năm 1799 – 8 tháng 10 năm 1863), còn có tên húy là Cầu, phong hiệu Lục giai Tiệp dư (六階婕妤), là một thứ phi của vua Minh Mạng nhà Nguyễn trong lịch sử Việt Nam.

Tiểu sử 
Tiệp dư Lê Thị Ái nguyên quán ở làng An Triền, huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên. Bà là con gái của Cẩm vệ Hiệu úy Lê Tiến Thành và phu nhân Nguyễn Văn Thị Nga. Ông Thành vốn là một Nho sinh cuối triều Lê, gặp thời loạn ẩn cư không ra làm quan. Dưới thời nhà Nguyễn, ông được phong Cẩm y vệ Hiệu úy. Bà Ái là con gái thứ 3 trong 5 người con gái của ông Thành (người em gái út khác mẹ). Người em gái thứ 4 của bà cũng được đưa vào cung hầu vua Minh Mạng, chính là Thất giai Quý nhân Lê Thị Lộc.

Bà sinh ngày 20 tháng 10 (âm lịch) năm Kỷ Mùi. Bà vào hầu vua Minh Mạng từ năm 1813 khi ông còn là Thái tử, được sung vào hàng cung nhân. Ngày 3 tháng 2 năm 1820, bà hạ sinh con trai đầu lòng là hoàng tử Miên Trinh, sau được tấn phong dần đến tước Tuy Lý Vương, là một hoàng thân rất nổi tiếng của nhà Nguyễn. Bà Tiệp dư sau này lớn tuổi nhiều bệnh, Vương vào Dưỡng Chính đường để hầu hạ, sớm khuya chẳng lúc nào trễ nải, mọi người đều khen là chí hiếu.

Năm 1820, vua Minh Mạng lên ngôi, phong cho bà Ái làm Tài nhân. Năm 1824, bà được tấn làm Mỹ nhân. Năm 1836 lại tấn làm Tiệp dư (ngôn ngữ hiện đại gọi là Tiệp dư) ở hàng Lục giai. Bà vốn là người chí hiếu, tư chất trung hậu, có quan hệ thân thiết với Thục tần Nguyễn Khắc Thị Bảo, là mẹ của Tùng Thiện Vương Miên Thẩm. Vua Tự Đức từng có lời khen rằng:

Lê Tiệp dư tiền triều tư chất trung hậu, mọi việc trong cung đều cư xử hợp lễ.

Năm 1847, hoàng tử Miên Trinh cho xây phủ riêng ở thôn Vĩ Dạ và rước bà về đấy phụng dưỡng.

Ngày 26 tháng 8 âm lịch năm Quý Hợi triều vua Tự Đức, tức ngày 8 tháng 10 năm 1863, Tiệp dư Lê Thị Ái qua đời, hưởng thọ 65 tuổi, được ban thụy là Tịnh Nhu (靜柔).

Bà được an táng tại xã Dương Xuân Thượng (nay là 199-203 đường Bùi Thị Xuân, phường Đúc, thành phố Huế), còn nhà thờ được dựng tại Phú Vang (Nay là 140 đường Nguyễn Sinh Cung, phường Vỹ Dạ, Thành phố Huế, tỉnh Thừa Thiên Huế).

Hậu duệ 
Bà Tiệp dư sinh cho vua Minh Mạng tổng cộng 3 hoàng tử và 2 hoàng nữ. Ngoài Tuy Lý vương, cả 4 người còn lại đều mất khi còn khá trẻ.

 Tuy Lý vương Nguyễn Phúc Miên Trinh (3 tháng 2 năm 1820 – 18 tháng 11 năm 1897), hoàng tử thứ 11.
 Hoàng tử Miên Long, hoàng tử thứ 22. Tảo thương.
 Hòa Mỹ Công chúa Nguyễn Phúc Trang Tĩnh (1 tháng 10 năm 1825 – 19 tháng 3 năm 1847), hoàng nữ thứ 22. mất khi chưa lấy chồng.
 Kiến Tường công Nguyễn Phúc Miên Quan (21 tháng 5 năm 1827 – 3 tháng 2 năm 1847), hoàng tử thứ 36. Công mất khi còn khá trẻ.
 Hoàng nữ Nhàn Trinh (1829 – 1 tháng 11 năm 1830), hoàng nữ thứ 30. Tảo thương.

Xem thêm 
 Gia đình Minh Mạng

Chú thích

Tham khảo 

 Hội đồng trị sự Nguyễn Phúc Tộc (1995), Nguyễn Phúc Tộc thế phả , Nhà xuất bản Thuận Hóa
 Quốc sử quán triều Nguyễn (2006), Đại Nam liệt truyện Chính biên, Tổ Phiên dịch Viện Sử học dịch, Nhà xuất bản Thuận Hóa

Sinh năm 1799
Mất năm 1863
Người Thừa Thiên Huế
Phi tần Minh Mạng
Chấn thương tủy sống

Chấn thương tủy sống (spinal cord injury-SCI) là tổn thương tủy sống gây ra những thay đổi tạm thời hoặc vĩnh viễn trong chức năng của nó. Các triệu chứng có thể bao gồm mất chức năng cơ, cảm giác hoặc chức năng tự trị ở các bộ phận của cơ thể được phục vụ bởi tủy sống dưới mức chấn thương. Chấn thương có thể xảy ra ở bất kỳ mức độ nào của tủy sống và có thể là chấn thương hoàn toàn, với sự mất hoàn toàn cảm giác và chức năng cơ bắp, hoặc không đầy đủ, có nghĩa là một số tín hiệu thần kinh có thể đi qua khu vực bị tổn thương của dây. Tùy thuộc vào vị trí và mức độ nghiêm trọng của thiệt hại, các triệu chứng khác nhau, từ tê đến liệt đến tiểu tiện không tự chủ. Các kết quả lâu dài cũng có phạm vi rộng, từ phục hồi hoàn toàn đến tetraplegia vĩnh viễn (còn được gọi là liệt tứ chi) hoặc paraplegia. Các biến chứng có thể bao gồm teo cơ, loét áp lực, nhiễm trùng và các vấn đề về hô hấp.

Trong phần lớn các trường hợp, thiệt hại do chấn thương vật lý như tai nạn xe hơi, súng đạn, ngã hoặc chấn thương thể thao, nhưng nó cũng có thể là do các nguyên nhân không gây đau như nhiễm trùng, lưu lượng máu không đủ và khối u. Chỉ hơn một nửa chấn thương ảnh hưởng đến đốt sống cổ, trong khi 15% xảy ra ở mỗi đốt sống ngực, biên giới giữa đốt sống ngực và thắt lưng và đốt sống thắt lưng đơn thuần. Chẩn đoán thường dựa trên các triệu chứng và hình ảnh y tế.

Nỗ lực ngăn chặn SCI bao gồm các biện pháp cá nhân như sử dụng thiết bị an toàn, các biện pháp xã hội như quy định an toàn trong thể thao và giao thông và cải thiện thiết bị. Điều trị bắt đầu bằng việc hạn chế chuyển động của cột sống và duy trì huyết áp đầy đủ. Corticosteroid chưa tỏ ra hữu ích. Các can thiệp khác nhau tùy thuộc vào vị trí và mức độ chấn thương, từ nghỉ ngơi tại giường đến phẫu thuật. Trong nhiều trường hợp, chấn thương tủy sống đòi hỏi phải điều trị lâu dài về thể chất và nghề nghiệp, đặc biệt nếu nó cản trở các hoạt động của cuộc sống hàng ngày.

Tại Hoa Kỳ, khoảng 12.000 người mỗi năm sống sót sau khi bị chấn thương cột sống.  Nhóm thường bị ảnh hưởng nhất là nam thanh niên trưởng thành.  SCI đã chứng kiến những cải tiến lớn trong việc chăm sóc từ giữa thế kỷ 20. Nghiên cứu các phương pháp điều trị tiềm năng bao gồm cấy ghép tế bào gốc, vật liệu được thiết kế để hỗ trợ mô, kích thích cột sống ngoài màng cứng và exoskeletons mặc được.

Tham khảo

Cấp cứu y khoa
Chấn thương
Đái dầm ban đêm

Đái dầm ban đêm là tiểu tiện không tự nguyện trong khi ngủ sau độ tuổi mà việc kiểm soát bàng quang thường bắt đầu.  Đái dầm ở trẻ em và người lớn có thể dẫn đến căng thẳng cảm xúc.  Biến chứng có thể bao gồm nhiễm trùng đường tiết niệu.

Hầu hết đái dầm là một sự chậm phát triển, không phải là vấn đề về cảm xúc hay bệnh tật.  Chỉ có một tỷ lệ nhỏ (5 đến 10%) các trường hợp đái dầm có một nguyên nhân y tế cụ thể.  Đái dầm thường liên quan đến tiền sử gia đình về tình trạng này.  Đái dầm về đêm được coi là nguyên phát (PNE) khi trẻ chưa có thời gian khô ráo kéo dài.  Đái dầm ban đêm thứ phát (SNE) là khi một đứa trẻ hoặc người lớn bắt đầu đái dầm trở lại sau khi đã khô ráo.

Các phương pháp điều trị bao gồm từ liệu pháp hành vi, như báo thức đái dầm, đến thuốc, chẳng hạn như thay thế hormone và thậm chí là phẫu thuật như giãn niệu đạo.  Vì hầu hết đái dầm chỉ đơn giản là chậm phát triển, nên hầu hết các kế hoạch điều trị đều nhằm bảo vệ hoặc cải thiện lòng tự trọng.  Hướng dẫn điều trị khuyên bác sĩ tư vấn cho cha mẹ, cảnh báo về hậu quả tâm lý do áp lực, xấu hổ hoặc hình phạt đối với tình trạng trẻ em không thể kiểm soát.

Đái dầm là phàn nàn phổ biến nhất trong thời thơ ấu.

Ảnh hưởng 
Một đánh giá các tài liệu y khoa cho thấy các bác sĩ luôn nhấn mạnh rằng một đứa trẻ đái dầm không có lỗi trong tình huống này.  Nhiều nghiên cứu y học nói rằng tác động tâm lý của đái dầm quan trọng hơn những cân nhắc về thể chất.  "Thường thì phản ứng của trẻ và các thành viên trong gia đình đối với việc đái dầm quyết định xem đó có phải là vấn đề hay không."

Tham khảo

Niệu học
Rối loạn giấc ngủ
Nhi khoa
Trẻ em
Rối loạn tâm thần được chẩn đoán ở thời thơ ấu
Triệu chứng và dấu hiệu: Hệ tiết niệu
Nước tiểu
Cửa khẩu Bavet

Cửa khẩu Bavet là cửa khẩu quốc tế đường bộ tại thị xã Bavet, tỉnh Svay Rieng Campuchia.

Cửa khẩu Bavet thông thương với Cửa khẩu Mộc Bài ở xã Lợi Thuận huyện Bến Cầu tỉnh Tây Ninh, Việt Nam .

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Svay Rieng
Bavet
Biên giới Việt Nam – Campuchia
Tã

Tã hoặc tã lót là một loại đồ lót cho phép người mặc đi đại tiện hoặc đi tiểu mà không cần sử dụng nhà vệ sinh, bằng cách hấp thụ hoặc chứa chất thải để tránh làm bẩn bên ngoài Quần áo hoặc môi trường bên ngoài. Khi tã trở nên bẩn, chúng đòi hỏi phải thay đổi, thường là bởi người thứ hai như cha mẹ hoặc người chăm sóc. Việc không thay tã một cách thường xuyên có thể dẫn đến các vấn đề về da xung quanh khu vực được bao phủ bởi tã.

Tã được làm bằng vải hoặc vật liệu dùng một lần tổng hợp. Tã vải bao gồm các lớp vải như bông, sợi gai, tre, sợi nhỏ hoặc thậm chí là sợi nhựa như PLA hoặc PU, và có thể được giặt và tái sử dụng nhiều lần. Tã dùng một lần có chứa hóa chất thấm nước và bị vứt đi sau khi sử dụng.

Tã giấy chủ yếu được mặc bởi trẻ sơ sinh, trẻ mới biết đi chưa được đào tạo và trẻ em bị đái dầm. Chúng cũng được sử dụng bởi người lớn không tự chủ, trong một số trường hợp nhất định khi không có nhà vệ sinh hoặc vì lý do tâm lý. Những người này có thể bao gồm những người ở độ tuổi cao, bệnh nhân nằm liệt giường trong bệnh viện, những người bị khuyết tật về thể chất hoặc tinh thần, người tôn sùng tã và những người làm việc trong điều kiện khắc nghiệt, chẳng hạn như phi hành gia. Không có gì lạ khi mọi người mặc tã dưới bộ đồ khô.

Lịch sử
Tã vải đầu tiên bao gồm một loại khăn giấy mềm cụ thể, được cắt thành hình dạng hình học. Kiểu mẫu này được gọi là tã và cuối cùng đã đặt tên cho loại vải được sử dụng để sản xuất tã và sau đó đến chính tã, được bắt nguồn từ năm 1590 ở Anh..

Vào thế kỷ 20, tã dùng một lần được hình thành. Vào những năm 1930, Robinsons của Chesterfield đã có thứ được dán nhãn "Khăn ăn trẻ em có thể phá hủy" được liệt kê trong danh mục của họ cho thị trường bán buôn. [. Năm 1944, Hugo Drangel của công ty giấy Thụy Điển Pauliström đã đề xuất một thiết kế khái niệm sẽ đòi hỏi phải đặt các tấm khăn giấy (tấm lót xenlulo) bên trong tã vải và quần cao su. Tuy nhiên, tấm lót cellulose bị sần sùi trên da và vỡ vụn thành những quả bóng khi tiếp xúc với độ ẩm.

Vào năm 1946, Marion Donovan đã sử dụng một tấm rèm tắm từ phòng tắm của cô ấy để tạo ra "Boater", một miếng tã được làm từ vải dù nylon quân đội dư thừa. Được bán lần đầu tiên vào năm 1949 tại cửa hàng hàng đầu của Saks Fifth Avenue ở thành phố New York, bằng sáng chế sau đó đã được cấp cho Donovan vào năm 1951, người sau đó đã bán bản quyền cho tã chống thấm với giá 1 triệu đô la.  Donovan also designed a paper disposable diaper, but was unsuccessful in marketing it.

Tham khảo

Chăm sóc trẻ em
Quần áo trẻ em
Trẻ sơ sinh
Quần áo trẻ sơ sinh
Sản phẩm dùng một lần
Tranh cãi về quần áo
Tranh cãi về môi trường
Tranh cãi môi trường
Vệ sinh
Đồ lót
Hệ thống nhiệt động

Một hệ thống nhiệt động là một nhóm các vật liệu và/hoặc nội dung phóng xạ.  Tính chất của nó có thể được mô tả bởi các biến trạng thái nhiệt động như nhiệt độ, entropy, năng lượng bên trong và áp suất.

Trạng thái đơn giản nhất của hệ nhiệt động là trạng thái cân bằng nhiệt động, trái ngược với trạng thái không cân bằng.  Một hệ thống được định nghĩa là số lượng vật chất hoặc một vùng trong không gian được chọn để nghiên cứu.  Tất cả mọi thứ bên ngoài hệ thống được bao quanh.  Hệ thống nhiệt động và xung quanh luôn được ngăn cách bởi ranh giới.

Hệ thống có thể được tách ra khỏi xung quanh bởi một bức tường hoặc không có bức tường.

Khi trạng thái nội dung của nó thay đổi trong không gian, hệ thống có thể được coi là nhiều hệ thống nằm cạnh nhau, mỗi hệ thống là một hệ thống nhiệt động khác nhau.

Một hệ thống nhiệt động phải chịu các can thiệp bên ngoài gọi là các hoạt động nhiệt động; những thứ này làm thay đổi các bức tường của hệ thống hoặc môi trường xung quanh; kết quả là hệ thống trải qua các quá trình nhiệt động lực học theo các nguyên tắc nhiệt động lực học.  (Tài khoản này chủ yếu đề cập đến loại hệ thống nhiệt động đơn giản nhất; thành phần của các hệ thống đơn giản cũng có thể được xem xét.)

Trạng thái nhiệt động của một hệ nhiệt động là trạng thái bên trong của nó như được chỉ định bởi các biến trạng thái của nó.  Ngoài các biến trạng thái, tài khoản nhiệt động lực học cũng yêu cầu một loại đại lượng đặc biệt gọi là hàm trạng thái, là hàm của các biến trạng thái xác định.  Ví dụ, nếu các biến trạng thái là năng lượng bên trong, khối lượng và số mol, thì hàm đặc biệt đó là entropy.  Các đại lượng này liên quan đến nhau bởi một hoặc nhiều mối quan hệ chức năng được gọi là phương trình trạng thái và phương trình đặc trưng của hệ thống.  Nhiệt động lực học áp đặt các hạn chế đối với các phương trình có thể có của trạng thái và phương trình đặc trưng.  Các hạn chế được áp đặt bởi các quy luật nhiệt động lực học.

Tham khảo 

Nhiệt động lực học
Hệ thống vật lý
Cân bằng hóa học
Chu trình nhiệt động lực học
Quá trình nhiệt động lực học
Sờ nắn

Sờ nắn là quá trình sử dụng tay của một người để kiểm tra cơ thể, đặc biệt là trong khi nhận biết / chẩn đoán bệnh.  Thường được thực hiện bởi một chuyên gia chăm sóc sức khỏe, sờ nắn là quá trình cảm nhận một vật thể trong hoặc trên cơ thể để xác định kích thước, hình dạng, độ cứng hoặc vị trí của nó (ví dụ, bác sĩ thú y có thể cảm nhận dạ dày của động vật mang thai để đảm bảo sức khỏe và sinh nở thành công).

Sờ nắn là một phần quan trọng của khám thể chất; cảm giác chạm cũng quan trọng trong kỳ thi này cũng như cảm giác của thị giác.  Các bác sĩ phát triển kỹ năng tuyệt vời trong việc sờ nắn các vấn đề bên dưới bề mặt cơ thể, có thể phát hiện ra những điều mà những người không được huấn luyện sẽ không làm được.  Nắm vững giải phẫu và thực hành nhiều là cần thiết để đạt được một kỹ năng cao.  Khái niệm có thể phát hiện hoặc nhận thấy các dấu hiệu xúc giác tinh tế và nhận ra ý nghĩa hoặc ý nghĩa của chúng được gọi là đánh giá cao chúng (giống như trong từ vựng nói chung, người ta có thể nói về việc đánh giá cao tầm quan trọng của một cái gì đó).  Tuy nhiên, một số thứ không thể sờ thấy, đó là lý do tại sao các xét nghiệm y tế bổ sung, chẳng hạn như hình ảnh y tế và xét nghiệm trong phòng thí nghiệm, thường là cần thiết đối với chẩn đoán y tế.  Tuy nhiên, nhiều vấn đề khác có thể sờ thấy.  Các ví dụ bao gồm mạch đập, trướng bụng, hồi hộp tim, fremitus và các thoát vị khác nhau, trật khớp, gãy xương và khối u, v.v...

Công dụng 

Sờ nắn được sử dụng bởi các bác sĩ, cũng như bác sĩ chỉnh hình, trị liệu xoa bóp, trị liệu vật lý, nắn xương và trị liệu nghề nghiệp, để đánh giá kết cấu mô của bệnh nhân (như sưng hoặc trương lực cơ), để xác định vị trí tọa độ không gian của các mốc đặc biệt về mặt giải phẫu (ví dụ:, để đánh giá phạm vi và chất lượng của chuyển động khớp) và đánh giá sự đau đớn thông qua biến dạng mô (ví dụ như gây đau bằng áp lực hoặc kéo dài).  Tóm lại, sờ nắn có thể được sử dụng để xác định vùng đau và đủ điều kiện cảm thấy đau của bệnh nhân hoặc để xác định tọa độ ba chiều của các mốc giải phẫu để định lượng một số khía cạnh của đối tượng sờ nắn.

Sờ nắn thường được sử dụng để kiểm tra ngực và bụng, nhưng cũng có thể được sử dụng để chẩn đoán phù.  Sờ nắn cũng là một phương pháp đơn giản để kiểm tra mạch đập.  Nó được sử dụng bởi các bác sĩ thú y để kiểm tra động vật để mang thai, và bởi các nữ hộ sinh để xác định vị trí của thai nhi.

Định lượng sờ thấy các mốc giải phẫu cho các phép đo phải xảy ra theo các giao thức nghiêm ngặt nếu muốn đạt được các phép đo có thể tái lập lại.  Các giao thức sờ nắn thường dựa trên các định nghĩa được mô tả tốt cho vị trí của các mốc, thường là vị trí xương.

Tham khảo

Khám sức khỏe
Đường Bưởi

Đường Bưởi là một tuyến đường ven sông Tô Lịch đi qua ba phường Ngọc Hà, Giảng Võ, Nghĩa Đô của thành phố Hà Nội. Đường dài 2.250m, rộng 58–64m, bắt đầu từ ngã tư Cầu Giấy, nơi có cầu Giấy đến ngã ba giao đường Hoàng Hoa Thám (phía Nam chợ Bưởi).

Lịch sử hình thành
Đường Bưởi trước đây là một bức tường thành đắp bằng đất của tòa thành bao bọc Hoàng thành Thăng Long ở vòng ngoài thời nhà Lê. Tính từ phía Bắc xuống, tòa thành này phía Tây bắt đầu từ Nhật Tân, chạy ven hồ Tây qua chợ Bưởi, qua các ngã tư Cầu Giấy, ngã tư Sở, ngã tư Vọng và ngã tư Trung Hiền (ở chợ Mơ, thuộc quận Hai Bà Trưng) ra sông Hồng ở Vĩnh Tuy, giao với bức tường phía Đông ở đê sông Hồng. Tòa thành này được đắp bắt đầu thời nhà Mạc (cuối thế kỷ thứ 16), sau thời Trịnh Doanh (giữa thế kỷ 18) thì được tu tạo lại.

Tháng 10 năm 1986, tuyến đường chính thức được đặt tên là đường Bưởi; thời điểm này, đường Bưởi chỉ rộng khoảng 6 m. Năm 2015, đường bị cấm để thi công phần trên cao của đường vành đai 2 Hà Nội đoạn Xuân La – Bưởi – Cầu Giấy. Khi đường trên cao trên được khánh thành vào năm 2016, tuyến đường được mở rộng độ rộng từ 6m lên 58–64m, với 6 làn xe cơ giới.

Các tuyến xe buýt chạy qua
Tuyến 25, 90: Từ cuối phố Đào Tấn đến chợ Bưởi.
Tuyến 38: Từ đường Cầu Giấy đến cuối phố Đào Tấn.
Tuyến 55A, 55B: Hết đường
Tuyến CNG03: Từ cuối phố Đội Cấn đến chợ Bưởi.

Xem thêm 
 Đường Võ Chí Công, Hà Nội
 Đường Láng

Tham khảo

Bưởi
Mary xứ Bohun

Mary de Bohun (khoảng 1369/70 – 4 tháng 6 1394) là người vợ đầu tiên của vua Henry IV của Anh. Bà không bao giờ được làm vương hậu Anh vì bà qua đời trước khi chồng bà lên ngôi vua. Dù vậy, bà vẫn là thân mẫu của vua Henry V. Tuy không phải vương hậu nhưng dù gì bà vẫn sinh ra một vị vua hợp pháp. Mary qua đời năm 1394, có thể là do biến chứng sau sinh.

Cuộc sống ban đầu
Mary là con gái của Humphrey, Bá tước thứ 7 của Hereford, và Joan FitzAlan (1347/48–1419), con gái của Richard FitzAlan, Bá tước thứ 10 của Arundel và Eleanor xứ Lancaster. Thông qua mẹ, Mary được coi là hậu duệ của Llywelyn Đại đế.

Mary và chị gái của cô, Eleanor xứ Bohun, là những người thừa kế tài sản đáng kể của cha họ. Eleanor trở thành vợ của Thomas xứ Woodstock, Công tước thứ nhất của Gloucester, con út của Edward III. Trong một nỗ lực để giữ quyền thừa kế cho bản thân và vợ, Thomas của Woodstock đã gây áp lực cho em vợ Mary trở thành một nữ tu. Trong một âm mưu với John của Gaunt, dì của Mary đã đưa cô từ lâu đài của Thomas tại Pleshey trở về Arundel, sau đó cô kết hôn với Henry Bolingbroke, Henry IV tương lai.

Hôn nhân và hậu duệ
Mary kết hôn với Henry, sau đó được biết đến với cái tên Bolingbroke, vào ngày 27 tháng 7 năm 1380, tại lâu đài Arundel. Tại lâu đài Monmouth, một trong những tài sản của chồng bà, Mary đã sinh đứa con đầu lòng, Henry V tương lai, vào ngày 16 tháng 9 năm 1386. Thomas, đứa con thứ hai của bà, được sinh ra ở Luân Đôn ngay trước ngày 25 tháng 11 năm 1387.

Sau đây là những người con của bà:
Henry V của Anh (1386–1422)làm vua Anh, cưới Catherine của Pháp.
Thomas của Anh, Công tước của Clarence (1387–1421)
John của Anh, Công tước của Bedford (1389–1435)
Humphrey của Anh, Công tước của Gloucester (1390–1447)
Blanche của Anh (1392–1409) kết hôn năm 1402
Philippa của Anh (1394–1430) kết hôn năm 1406

Qua đời 
Mary de Bohun qua đời tại lâu đài Peterborough, sau khi sinh đứa con cuối cùng, một cô con gái, Philippa của Anh. Bà được chôn cất trong Nhà thờ Truyền tin của Đức Mẹ Newarke, Leicester.

Nguồn

Chú thích 

Gia tộc Bohun
Con gái Bá tước Anh
Vương tức Anh
Bá tước phu nhân Anh
Sinh thập niên 1360
Sinh thập niên 1370
Vương tộc Plantagenet
Mất năm 1394
Sản phụ tử vong
Vương tộc Lancaster
Người Anh thế kỷ 14
Quyền LGBT ở Liban

Tuy nhiên, quyền đồng tính nữ, đồng tính nam, song tính và chuyển giới (tiếng Ả Rập: مثليه ، مثلي الجنس ، المخنثين والمتحولين جنسيا) ở Liban có thể phải đối mặt với những khó khăn mà những người không phải LGBT gặp phải, tuy nhiên, họ tự do hơn đáng kể so với các phần khác của Thế giới nói tiếng Ả Rập. Nhiều tòa án đã phán quyết rằng Điều 534 của Bộ luật Hình sự Liban, nghiêm cấm quan hệ tình dục "trái với quy luật tự nhiên", không nên được sử dụng để bắt giữ người LGBT. Nonetheless, the law is still being used to harass and persecute LGBT people, through occasional police arrests.

Một cuộc thăm dò do Trung tâm nghiên cứu Pew thực hiện năm 2007 cho thấy 79% người Liban tin rằng "đồng tính luyến ái nên bị xã hội từ chối", trái ngược với 18% tin rằng "đồng tính luyến ái nên được xã hội chấp nhận".

Các nhóm LGBT đã tổ chức các sự kiện từ năm 2006 để trùng với Ngày quốc tế chống kì thị đồng tính, song tính và chuyển giới. Vào năm 2017, các nhà hoạt động LGBT đã tổ chức cuộc diễu hành niềm tự hào đầu tiên của Lebanon, mang tên Beirut Pride, nhưng đã bị buộc phải hủy bỏ do các mối đe dọa khủng bố từ các gốc Hồi giáo. Sự kiện năm 2018 đã bị cấm sau khi nhà tổ chức chính bị cảnh sát bắt giữ. Động thái này bị lên án bởi Tổ chức Theo dõi Nhân quyền, cho biết: "Cuộc đàn áp vi phạm quyền tự do hội họp và lập hội và là một bước lùi trong một quốc gia đã đạt được tiến bộ trong việc tôn trọng quyền của người LGBT."

Bảng tóm tắt

Tham khảo

Luật pháp Liban
Phân biệt đối xử
Hội chứng sợ đồng tính luyến ái
Vi phạm nhân quyền
Chính trị Liban
Hành vi bạo lực chống lại người LGBT
Quyền LGBT ở Nhà nước Palestine

Quyền đồng tính nữ, đồng tính nam, song tính và chuyển giới (tiếng Ả Rập: مثليه ، مثلي الجنس ، المخنثين والمتحولين جنسيا) ở Nhà nước Palestine vẫn là một trong những vấn đề nhân quyền cấm kỵ nhất trong khu vực. Đồng tính luyến ái là bất hợp pháp trong Dải Gaza nhưng không phải ở Bờ Tây, mặc dù quyền LGBT cũng không được bảo vệ.

Bảng tóm tắt

Tham khảo

Quyền LGBT theo quốc gia
Jane Wyman

Jane Wyman (tên lúc sing Sarah Jane Mayfield; 5 tháng 1 năm 1917 – 10 tháng 9 năm 2007)
là một nữ diễn viên, ca sĩ, vũ công và nhà từ thiện người Mỹ có sự nghiệp kéo dài 7 thập kỷ. Cô cũng là người vợ đầu tiên của nam diễn viên Ronald Reagan (sau này là Tổng thống thứ 40 của Hoa Kỳ). Họ kết hôn năm 1940 và ly dị năm 1949.
Sự nghiệp chuyên nghiệp của Wyman bắt đầu từ năm 16 tuổi vào năm 1933, khi cô ký hợp đồng với Warner Bros. Wyman theo thông lệ chung vào thời điểm cô thêm ba tuổi vào tuổi của mình. Một người chơi hợp đồng nổi tiếng, cô thường xuyên đóng vai nữ chính, các vai diễn của cô, bao gồm cả diễn viên chính cùng William Hopper trong Public Wedding (1937), Ronald Reagan và Eddie Albert trong Brother Rat (1938) và phần tiếp theo Brother Rat and a Baby (1940), Dennis Morgan trong Bad Men of Missouri (1941), Marlene Dietrich in Stage Fright (1950), and Sterling Hayden in So Big (1953). Bà cũng thủ vai Rock Hudson phản diện trong Magnificent Obsession (1954) and All That Heaven Allows (1955),

Tham khảo

Tín hữu Công giáo Rôma Hoa Kỳ
Nữ diễn viên Mỹ thế kỷ 20
Ca sĩ Mỹ thế kỷ 20
Nữ giới Mỹ thế kỷ 21
Nữ diễn viên điện ảnh Mỹ
Nữ diễn viên truyền hình Mỹ
Phim và người giành giải Oscar cho nữ diễn viên xuất sắc nhất
Phim và người giành giải Quả cầu vàng cho Nữ diễn viên phim chính kịch xuất sắc nhất
Người giành giải Quả cầu vàng cho Nữ diễn viên phim chính kịch truyền hình xuất sắc nhất
Tín hữu Công giáo Missouri
Gia tộc Reagan
Người LGBT và Hồi giáo

LGBT trong Hồi giáo bị ảnh hưởng bởi lịch sử tôn giáo, pháp lý, xã hội và văn hóa của các quốc gia có dân số Hồi giáo khá lớn, cùng với các đoạn cụ thể trong Kinh Qur'an và hadith, các tuyên bố được gán cho nhà tiên tri Hồi giáo Muhammad. Kinh Qur'an trích dẫn câu chuyện về "dân tộc Lut" bị phá hủy bởi cơn thịnh nộ của Thiên Chúa vì họ tham gia vào các hành vi xác thịt đầy dục vọng giữa những người đàn ông. Các hành vi đồng tính bị cấm trong luật học Hồi giáo truyền thống và phải chịu các hình phạt khác nhau, bao gồm cả án tử hình, tùy thuộc vào tình huống và trường hợp pháp.

Tuy nhiên, các mối quan hệ đồng tính nói chung được dung thứ trong các xã hội Hồi giáo tiền hiện đại, và hồ sơ lịch sử cho thấy các luật này được đưa ra không thường xuyên, chủ yếu trong các trường hợp hãm hiếp hoặc "vi phạm trắng trợn đặc biệt đối với đạo đức công cộng". Các chủ đề đồng tính được nuôi dưỡng trong thơ và các thể loại văn học khác được viết bằng các ngôn ngữ chính của thế giới Hồi giáo từ thế kỷ thứ tám đến thời kỳ hiện đại. Các quan niệm về đồng tính luyến ái được tìm thấy trong các văn bản Hồi giáo cổ điển giống với các truyền thống của thời cổ đại Graeco-La Mã, hơn là các quan niệm phương Tây hiện đại về khuynh hướng tình dục. Người ta hy vọng rằng nhiều hoặc hầu hết đàn ông trưởng thành sẽ bị thu hút tình dục đối với cả phụ nữ và thanh thiếu niên nam (được định nghĩa khác nhau), và đàn ông được mong đợi chỉ đóng vai trò tích cực trong quan hệ tình dục đồng giới khi họ đến tuổi trưởng thành. Thái độ của công chúng đối với đồng tính luyến ái ở đế chế Ottoman và các nơi khác trong thế giới Hồi giáo đã trải qua một sự thay đổi rõ rệt bắt đầu từ thế kỷ 19 dưới ảnh hưởng của các quan niệm và chuẩn mực tình dục phổ biến ở châu Âu vào thời điểm đó, và chủ nghĩa đồng tính luyến ái bắt đầu bị coi là bất thường và đáng xấu hổ.
 
Trong thời gian gần đây, định kiến cực đoan vẫn tồn tại, cả về mặt xã hội và pháp lý, trong phần lớn thế giới Hồi giáo chống lại những người có hành vi đồng tính luyến ái. Ở Afghanistan, Brunei, Iran, Mauritania, Nigeria, Ả Rập Saudi, Somalia (ở một số khu vực phía Nam), Sudan, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất và Yemen, hoạt động đồng tính mang án tử hình hoặc án tù. Ở các quốc gia khác, chẳng hạn như Algeria, Bangladesh, Chad, Malaysia, Maldives, Pakistan, Qatar, Somalia và Syria, đó là bất hợp pháp. Quan hệ tình dục đồng giới là hợp pháp ở Albania, Azerbaijan, Bahrain, Bosnia và Herzegovina, Burkina Faso, Djibouti, Guinea-Bissau, Iraq, Jordan, Kazakhstan, Kosovo, Kyrgyzstan, Mali, Nigeria, Tajikistan, Indonesia (ngoại trừ ở tỉnh Aceh, nơi các quy định chống lại quyền LGBT đã được thông qua), cũng như Bắc Síp. Quan hệ đồng tính giữa nữ là hợp pháp ở Kuwait, Turkmenistan và Uzbekistan, nhưng hành vi đồng tính giữa nam là bất hợp pháp.

Tham khảo

LGBT
Hồi giáo
Tranh cãi Hồi giáo
Sharia
Tranh cãi liên quan đến LGBT
Nguyễn Thị Viên

Nguyễn Thị Viên (chữ Hán: 阮氏圓; ? – ?), phong hiệu Lục giai Tiếp dư (六階婕妤), là một thứ phi của vua Minh Mạng nhà Nguyễn trong lịch sử Việt Nam.

Tiểu sử 
Tiếp dư Nguyễn Thị Viên nguyên quán ở huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên. Phụ thân của bà là Thiếu bảo Quận công Nguyễn Văn Khiêm. Đại Nam liệt truyện và bia mộ đều ghi họ của bà là họ kép Nguyễn Thường. Không rõ năm sinh năm mất cũng như thời gian bà Viên vào hầu vua Minh Mạng.

Tiếp dư Nguyễn Thường thị mất khi vua Minh Mạng vẫn còn tại vị, được ban thụy là Dao Thụ, cho thờ ở Ý Thục từ (nơi thờ của Gia phi Phạm Thị Tuyết). Mộ của bà Tiệp dư hiện tọa lạc tại phường Thủy Biều.

Hậu duệ 
Tiếp dư Nguyễn Thường Thị Viên sinh cho vua Minh Mạng tổng cộng 2 hoàng tử và 3 hoàng nữ, tất cả đều sống qua tuổi trưởng thành:

 Tuy Biên Quận công Nguyễn Phúc Miên Sủng (8 tháng 4 năm 1831 – 03 tháng 7 năm 1865), hoàng tử thứ 53.
 Duy Xuyên Quận công Nguyễn Phúc Miên Tiệp (18 tháng 8 năm 1832 – 9 tháng 12 năm 1871), hoàng tử thứ 58.
 Phú Hậu Công chúa Nguyễn Phúc Phương Trinh (nguyên danh là An Thụy) (27 tháng 6 năm 1834 – 15 tháng 12 năm 1886), hoàng nữ thứ 46.
 Mỹ Thuận Công chúa Nguyễn Phúc Nhàn Tuệ (18 tháng 12 năm 1835 – 10 tháng 2 năm 1863), hoàng nữ thứ 50.
 Lâm Thạnh Công chúa Nguyễn Phúc Hòa Trinh (4 tháng 12 năm 1836 – 8 tháng 10 năm 1869), hoàng nữ thứ 53.

Tham khảo 
 Hội đồng trị sự Nguyễn Phúc Tộc (1995), Nguyễn Phúc Tộc thế phả , Nhà xuất bản Thuận Hóa
 Quốc sử quán triều Nguyễn (2006), Đại Nam liệt truyện Chính biên, Tổ Phiên dịch Viện Sử học dịch, Nhà xuất bản Thuận Hóa

Xem thêm 
 Gia đình Minh Mạng

Chú thích 

Người Thừa Thiên Huế
Phi tần Minh Mạng
Quyền LGBT ở Uzbekistan

Quyền đồng tính nữ, đồng tính nam, song tính và chuyển giới ở Uzbekistan phải đối mặt với những thách thức pháp lý mà những người không phải LGBT không gặp phải. Hoạt động tình dục đồng giới nam là bất hợp pháp ở Uzbekistan. Hình phạt lên đến ba năm tù giam kèm theo tiền phạt. Đánh đập, tra tấn, dân phòng hành quyết và tấn công cũng thường xảy ra.

Uzbekistan là một trong ba quốc gia hậu Xô Viết mà hoạt động tình dục đồng giới nam vẫn bị hình sự hóa, cùng với Turkmenistan và Cộng hòa Chechnya thuộc Nga.

Bảng tóm tắt

Tham khảo

Quyền LGBT
Hội chứng sợ đồng tính luyến ái
Vi phạm nhân quyền
Quyền LGBT theo quốc gia
Chính trị Uzbekistan
Hành vi bạo lực chống lại người LGBT
Moise Kean

Bioty Moise Kean (, ; sinh ngày 28 tháng 2 năm 2000) là một cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Ý hiện đang thi đấu ở vị trí tiền đạo cho câu lạc bộ Serie A Fiorentina và đội tuyển bóng đá quốc gia Ý.

Anh là cầu thủ đầu tiên sinh ra vào những năm 2000 ra sân ở một trong năm giải đấu lớn của châu Âu (tháng 11 năm 2016), ra sân ở UEFA Champions League (tháng 11 năm 2016), ghi một bàn thắng ở một trong năm giải đấu lớn của châu Âu (tháng 5 năm 2017) và ghi một bàn thắng cho đội tuyển quốc gia Ý (tháng 3 năm 2019).

Kean đã có tên trong Bảng xếp hạng "Cầu thủ trẻ xuất sắc nhất" (NxGn) trong 3 năm liên tiếp: 2017 (thứ 19), 2018 (trong top 50) và 2019 (thứ 9).

Thống kê sự nghiệp

Câu lạc bộ

Quốc tế

Bàn thắng quốc tế
Tỉ số và kết quả liệt kê bàn thắng của Ý trước.

Danh hiệu

Câu lạc bộ
Juventus
 Serie A: 2016–17, 2018–19
 Coppa Italia: 2016–17, 2023–24
 Supercoppa Italiana: 2018
Paris Saint-Germain
 Coupe de France: 2020–21
 Trophée des Champions: 2020

Quốc tế
U-19 Ý
Giải vô địch bóng đá U-19 châu Âu Á quân: 2018

Ý
UEFA Nations League hạng ba: 2021

Cá nhân
Vua phá lưới U-17 Serie A: 2015-16

Tham khảo

Liên kết ngoài

Moise Kean – Lega Serie A Profile  
Moise Kean – FIGC Profile – Italy U21 
Moise Kean – FIGC Profile – Italy 

Sinh năm 2000
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Ý
Cầu thủ đội tuyển bóng đá trẻ quốc gia Ý
Tiền đạo bóng đá nam
Cầu thủ bóng đá Juventus
Cầu thủ bóng đá Serie A
Cầu thủ đội tuyển bóng đá U-21 quốc gia Ý
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Ý
Cầu thủ bóng đá Everton F.C.
Cầu thủ bóng đá Hellas Verona F.C.
Cầu thủ bóng đá nam Ý ở nước ngoài
Cầu thủ bóng đá nam Ý
Cầu thủ bóng đá Ligue 1
Cầu thủ bóng đá Paris Saint-Germain F.C.
Cầu thủ bóng đá Premier League
Cầu thủ bóng đá ACF Fiorentina
Tino Rossi

Constantin "Tino" Rossi (sinh ngày 29 tháng 4 năm 1907 - mất ngày 26 tháng 9 năm 1983) là một ca sĩ và diễn viên điện ảnh người Pháp. Rossi, sinh ra ở Ajaccio, Corsica, có năng khiếu về giọng hát rất phù hợp với opera. Ông trở thành một người hát tenor theo phong cách cabaret Pháp. Sau đó, anh đã tham gia diễn xuất trong nhiều bộ phim. Trong sự nghiệp của mình, anh đã thu âm hàng trăm bài hát và anh đã xuất hiện trong hơn 25 bộ phim, trong đó đáng chú ý nhất là sản phẩm năm 1954, Si Versailles m'était conté... của đạo diễn Sacha Guitry. Những bản ballad lãng mạn của anh đặc biệt cuốn hút phái nữ và những bài hát nghệ thuật của anh bởi Jules Massenet (1842–1912), Reynaldo Hahn (1875–1947), và của các nhà soạn nhạc khác, đã bán vé hết rạp ở bất cứ nơi nào anh biểu diễn.

Bài hát của ông, Petit Papa Noël, phát hành năm 1946, vẫn là bài hát bán chạy nhất trong lịch sử Pháp.

Ông mất tại Neuilly-sur-Seine (Hauts-de-Seine).

Một số phim chọn lọc
 Marinella (1936)
 Lumières de Paris (1938)
 '' (1942)
 The Island of Love (1944)
 Song of the Clouds (1946)
 The Unknown Singer (1947)
 The Pretty Miller Girl (1949)
 Marlene (1949)
 Sending of Flowers (1950)
 Paris Still Sings (1951)
 Si Versailles m'était conté... (1954)
 Tourments'' (1954).

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 

Nam ca sĩ Pháp
Nam diễn viên truyền hình Pháp
Nam diễn viên điện ảnh Pháp
Nam ca sĩ thế kỷ 20
Amphiprion akallopisos

Amphiprion akallopisos là một loài cá hề thuộc chi Amphiprion trong họ Cá thia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1853.

Từ nguyên 
Tính từ định danh của loài trong tiếng Hy Lạp cổ đại có nghĩa là "không được trang trí", hàm ý có lẽ đề cập đến việc loài này không có một vệt đốm nào trên cơ thể.

Phạm vi phân bố và môi trường sống 
A. akallopisos có phạm vi phân bố ở Ấn Độ Dương. Từ Socotra, loài này được ghi nhận dọc theo vùng bờ biển Đông Phi và trải dài đến Nam Phi, bao gồm Madagascar và phần lớn các đảo quốc trên Ấn Độ Dương cũng như bờ biển phía nam Ấn Độ và biển Andaman, trải dài đến đảo Bali (Indonesia).

A. akallopisos sống cộng sinh với hải quỳ của hai loài là Heteractis magnifica và Stichodactyla mertensii, được quan sát gần các rạn san hô ở độ sâu đến ít nhất là 25 m.

Mô tả 
A. akallopisos có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 11 cm. Cơ thể của A. akallopisos có màu hồng nhạt (hơi phớt cam) với một dải sọc trắng dọc lưng, từ mõm kéo dài đến cuống đuôi. Vây ngực, vây bụng và vây hậu môn có màu vàng. Vây đuôi và vây lưng màu trắng, có viền mỏng màu vàng.

A. akallopisos có kiểu hình khá giống với Amphiprion sandaracinos, nhưng A. sandaracinos có màu cam sáng hơn, và dải sọc trắng trên lưng dày hơn nhiều và kéo dài xuống cả môi trên so với A. akallopisos. A. akallopisos cũng có kiểu màu tương tự với Amphiprion perideraion, nhưng A. perideraion có thêm một vệt sọc trắng ở mang.

Số gai ở vây lưng: 8–9; Số tia vây ở vây lưng: 17–20; Số gai ở vây hậu môn: 2; Số tia vây ở vây hậu môn: 12–14.

Sinh thái học 

Thức ăn của A. akallopisos là động vật phù du và tảo. A. akallopisos là một loài lưỡng tính tiền nam (cá cái trưởng thành đều phải trải qua giai đoạn là cá đực), cá đực có kích thước nhỏ hơn cá cái.

Một con A. akallopisos cái sẽ sống thành nhóm cùng với một con đực lớn (đảm nhận chức năng sinh sản) và nhiều con non nhỏ hơn. Nếu cá cái biến mất, con đực lớn sẽ chuyển đổi giới tính thành cá cái, và một con non lớn nhất nhóm sẽ phát triển hoàn thiện chức năng sinh sản của cá đực. Quá trình chuyển đổi giới tính diễn ra được ghi nhận trong vòng 63 ngày.

Do sự phân tán của ấu trùng nên các loài cá rạn san hô của cùng một loài cũng có sự khác biệt di truyền tối thiểu giữa các quần thể. A. akallopisos có khả năng phát ra âm thanh để bảo vệ lãnh thổ hải quỳ cùa chúng. So sánh âm thanh do loài này tạo ra từ các quần thể ở Madagascar và Indonesia, người ta nhận thấy các thông số âm thanh, bao gồm tần số và thời gian của xung, có sự khác biệt giữa hai quần thể.

Thương mại 
A. akallopisos được đánh bắt bởi những người thu mua cá cảnh và đã được nhân giống nuôi nhốt.

Tham khảo

Xem thêm 
 

A
Cá Ấn Độ Dương
Cá Yemen
Cá Somalia
Cá Kenya
Cá Tanzania
Cá Mozambique
Cá Nam Phi
Cá Madagascar
Cá Ấn Độ
Cá Sri Lanka
Cá Myanmar
Cá Thái Lan
Cá Malaysia
Cá Indonesia
Động vật được mô tả năm 1853