Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Bảo tàng Nghệ thuật Viễn Đông ở Toruń

Bảo tàng Nghệ thuật Viễn Đông ở Toruń (Tiếng Ba Lan: Muzeum Sztuki Dalekiego Wschodu w Toruniu) là một trong năm chi nhánh của Bảo tàng Quận ở Toruń.

Vị trí 
Bảo tàng nằm trong Khu phức hợp Phố Cổ, ở mặt tiền phía Đông của Quảng trường Phố Cổ, số nhà 35.

Lịch sử 

Bảo tàng mở cửa vào năm 1970. Ngườ tham quan bảo ràng có thể chiêm ngưỡng nghệ thuật Viễn Đông, đặc biệt là triển lã Thế giới Phương Đông. Tadeusz Wierzejski là nhà tài trợ đã tặng những đồ vật có giá trị nhất cho bảo tàng. Các đồ cổ đó đến từ từ Trung Quốc, Xiêm, Tây Tạng, Hàn Quốc, Việt Nam, Ấn Độ và Nhật Bản. Đó là những bức tranh, tranh khắc gỗ, đồ đồng, đồ gốm, vải, kiếm và các yếu tố trang bị của samurai, sản phẩm làm từ đá quý, tác phẩm điêu khắc bằng đá và gỗ.

Thêm một điểm thu hút khách tham quan là khu vườn phương Đông với diện tích hơn 200 m 2, mở cửa vào mùa hè. Việc lựa chọn cây trồng, bố trí không gian kiến trúc nhỏ (ở trung tâm có một gian trà đặc trưng cho kiến trúc Á Đông) phản ánh tính thẩm mỹ và tinh thần của vườn Nhật Bản truyền thống. Bạn có thể tìm thấy trong số các loài thực vật như cây thông Scots, thông hoa nhỏ, cây bách xù Sabine, cây đỗ quyên, tre, cây thích cọ hoặc cỏ xạ hương. Vào tháng 10 năm 2013, khu vườn đạt giải nhất trong cuộc thi lần thứ 14 của Thị trưởng Toruń "TORUŃ OGRODEM 2013"  ở hạng mục khu cây xanh có diện tích trên 50 m² ở nơi công cộng.

Triển lãm

Triển lãm thường trực 

 Thế giới phương đông
 Sảnh lớn
 Vũ khí và trang bị Viễn Đông
 Sản phẩm bằng đồng
 Tác phẩm điêu khắc bằng đá và gỗ
 Sản phẩm gốm sứ
 Sản phẩm đá quý

Chú thích

Liên kết ngoài 

 Bảo tàng Quận ở Toruń
 Các chi nhánh của Bảo tàng Quận ở Toruń 

Bảo tàng Ba Lan
Sam Raimi

Samuel M. Raimi (23 tháng 10 năm 1959) là một nhà làm phim và diễn viên người Mỹ. Ông được biết đến với việc tạo ra bộ ba Spider-Man (2002–2007) và loạt phim Evil Dead (1981–nay). Ông cũng đạo diễn bộ phim siêu anh hùng Darkman năm 1990, bộ phim kinh dị tội phạm năm 1998 A Simple Plan, bộ phim kinh dị siêu nhiên năm 2000 The Gift, bộ phim kinh dị siêu nhiên năm 2009 Drag Me to Hell và bộ phim giả tưởng năm 2013 của Disney Oz Vĩ đại và Quyền năng. Phim của ông nổi tiếng với phong cách hình ảnh phô trương và rất năng động, lấy cảm hứng từ truyện tranh và hài kịch. 

Raimi cũng đã sản xuất một số loạt phim truyền hình thành công, bao gồm Hercules: The Legendary Journeys và phiên bản phụ Xena: Warrior Princess. Ông thành lập công ty sản xuất Renaissance Pictures vào năm 1979 và Ghost House Pictures vào năm 2002.

Tham khảo

Đạo diễn Mỹ
Sinh năm 1959
Nam diễn viên điện ảnh Mỹ
Nam biên kịch Mỹ
Nhân vật còn sống
Đồng(II) chlorat

Đồng(II) chlorat là hợp chất hóa học của kim loại chuyển tiếp đồng và anion chlorrat có công thức Cu(ClO3)2. Đồng(II) chlorat là chất oxy hóa. Nó thường kết tinh với bốn phân tử nước.

Sản xuất
Đồng(II) chlorat có thể được tạo ra bằng cách kết hợp dung dịch đồng(II) sunfat 1M với bari chlorat, dẫn đến sự kết tủa của bari sunfat. Khi dung dịch được lọc, làm lạnh và bay hơi, các tinh thể màu xanh lam sẽ xuất hiện.
CuSO4 + Ba(ClO3)2 → Cu(ClO3)2 + BaSO4↓

Tính chất
Năm 1902, A Meusser đã nghiên cứu độ hòa tan của đồng(II) chlorat. Ông thấy rằng nó nóng  chảy và bắt đầu phân hủy trên , giải phóng chlor.

Đồng(II) chlorat hexahydrat, Cu(ClO3)2·6H2O có khối lượng mol là 338,53948 g/mol và nóng chảy ở . Độ hòa tan của nó trong nước tính bằng g/100 mL ở các nhiệt độ khác nhau: 141 (0 ℃), 164,4 (18 ℃), 195,6 (45 ℃), 332 (70 ℃). Nó cũng hòa tan trong axeton và ethanol.

Đồng(II) chlorat tetrahydrat có cấu trúc tinh thể trực giao với các tham số a = 12,924, b = 9,502, c = 7,233, V = 888,3Å³, d = 2,26 g/cm³. Mỗi nguyên tử đồng có sự phối hợp bát diện, bao quanh bởi bốn nguyên tử oxy của nước và hai nguyên tử oxy từ các nhóm chlorat đối diện nhau. Nước gần đồng hơn so với chlorat, 1,944 so với 2,396, cho thấy hợp chất có hiệu ứng Jahn-Teller. Các nhóm nguyên tử chlorat có hình dạng của một tứ diện bị biến dạng. Ở , khoảng cách oxy–chlor là 1,498, 1,488 và 1,468, với oxy dài nhất bên cạnh đồng. ∠O–Cu–O (góc phụ thuộc vào đồng bởi các nguyên tử oxy) là 105,2°, 108,3° và 106,8°. Ở nhiệt độ thấp hơn  các phân tử nước và khoảng cách đòng–chlorat co lại.

Đồng(II) chlorat tetrahydrat có các độ hòa tan trong nước như sau: -31 ℃: 54,59; -21 ℃: 57,12; 0,8 ℃: 58,51; 18 ℃: 62,17; 45 ℃: 66,17; 59,6 ℃: 69,42; 71 ℃: 76,9 g /100 mL dung dịch. Dung dịch bão hòa ở 18 ℃ có D = 1,695 g/cm³.

Đồng(II) chlorat bị phân hủy khi đun nóng, tạo ra khí màu vàng, có thể chứa chlor, oxy và chlor dioxide. Chất rắn màu xanh lá cây còn lại là muối kiềm.

2Cu(ClO3)2 → 2CuO + Cl2↑+ 3O2↑+ 2ClO2

Lưu huỳnh có khả năng phản ứng cao với đồng(II) chlorat và điều quan trọng là nó không làm nhiễm bẩn các hóa chất, ví dụ như trong chế tạo pháo hoa.

Hợp chất khác
François-Marie Chertier đã sử dụng đồng(II) chlorat tetramin để tạo màu xanh dương cho ngọn lửa vào năm 1843. Hợp chất này được viết tắt là TACC với công thức Cu(ClO3)2·4NH3. TACC phát nổ khi va chạm.

Chất này được gọi là đồng Chertier để sử dụng trong pháo hoa màu xanh dương. Tuy nhiên, sự tan chảy của nó có thể gây ra một vấn đề. Hỗn hợp với các muối kim loại khác cũng có thể tạo ra màu tím hoặc màu hoa cà.

Nó cũng đã được sử dụng để tạo màu nâu cho đồng.

Ngoài ra, phức Cu(ClO3)2·6NH3 cũng được biết đến, dưới dạng là chất rắn màu dương, bị phân hủy ở nhiệt độ phòng.

Với N2H4, Cu(ClO3)2·2N2H4 sẽ được tạo thành. Chất kết tủa không màu này rất dễ nổ, ngay cả khi không có sự tác động của con người.

Tham khảo

Hợp chất đồng
Muối chlorat
Chất oxy hóa
Đinh Thế Lục

Đinh Thế Lục (sinh năm 1952) là nhà toán học người Việt Nam, hiện đang là giáo sư tại Đại học Avignon, Pháp.

Sự nghiệp 
Năm 1974, ông tốt nghiệp Đại học tổng hợp Lomonosov, Liên Xô cũ và bắt đầu sự nghiệp khoa học của mình ngay sau khi về nước tại Viện Toán học Việt Nam.

Năm 1983 ông bảo vệ luận án tiến sĩ với tiêu đề "Contributions to the duality in mathematical programming" dưới sự hướng dẫn của giáo sư András Prékopa tại Viện hàn lâm khoa học Hungary.

Từ năm 1995 đến năm 1998, ông là Phó Viện trưởng Viện Toán học Việt Nam.

Từ năm 2012 ông rời Viện Toán sang Pháp và trở thành giáo sư đặc biệt tại Đại học Avignon.

Đóng góp 
GS Đinh Thế Lục là chuyên gia hàng đầu về Lý thuyết Tối ưu vector, giải tích không trơn và giải tích lồi. Ông công bố hơn 110 công trình khoa học tầm cỡ quốc tế, trong đó có 44 công trình đăng trong các tạp chí thuộc danh mục SCI và 38 bài khác trong danh mục SCIE (theo thống kê của MathSciNet đến tháng 04/2014). Ông đã xuất bản các sách chuyên khảo sau

 Dinh The Luc, Theory of Vector Optimization, LNEMS 319, Springer 1989.
 V. Jeyakumar and D.T. Luc, Nonsmooth Vector Functions and Continuous Optimization, Springer 2007.
 Dinh The Luc, Multiobjective Linear Programming, Springer 2016.

Ông là toán học Việt Nam làm việc trong nước đầu tiên có sách được in ở nhà xuất bản Springer danh tiếng thế giới này.

Ngoài ra, ông còn tham gia trong Hội đồng biên tập của không ít tạp chí khoa học ngoài nước, trong đó có Journal of Optimization Theory and Applications, International Journal of Optimization: Theory, Methods and Applications, Acta Mathematica Vietnamica,...

Ông còn là tổng chủ biên môn Toán bậc tiểu học của bộ sách “Cùng học để phát triển năng lực" ở Việt Nam

Phát biểu 
Bày tỏ quan điểm trong việc thiết kế môn toán tiểu học, GS.TSKH Đinh Thế Lục - tổng chủ biên môn toán tiểu học của một bộ SGK khác có tên "Cùng học để phát triển năng lực" - cũng đưa ra một cách tiếp cận:  Giáo viên chỉ là “đạo diễn”, còn người thực hiện các hoạt động học tập là học sinh. Chính từ các hoạt động tìm hiểu, quan sát tình huống thực tế, đến các thao tác cụ thể, học sinh sẽ trả lời được câu hỏi “vì sao phải làm thế?”, “làm như thế nào?”, những bài toán sẽ trở nên dễ hiểu, thú vị chứ không trừu tượng khô cứng.

Tham khảo 

Nhà toán học Việt Nam
Giáo sư Pháp
Nhà biên soạn sách giáo khoa
Lưu Kim Tuế Nguyệt

Lưu Kim Tuế Nguyệt (tiếng Trung: 流金岁月, bính âm: Liú Jīn Suì Yuè) được chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Diệc Thư. Bộ phim kể về tình bạn của hai người Tưởng Nam Tôn (Lưu Thi Thi) và Chu Tỏa Tỏa (Nghê Ni), giúp đỡ nhau gắn bó không rời và cùng nhau vượt qua muôn vàn sóng gió. Tại Trung Quốc đại lục, phim được phát sóng lần đầu trên khung giờ vàng đài trung ương CCTV8 từ ngày 28/12/2020 đến 15/01/2021, mỗi ngày hai tập; song song với chiếu mạng trên trang iQIYI. Tại Việt Nam, phim được iQIYI mua bản quyền và chiếu song song với Trung Quốc, phát hành vietsub vào 20h30 (đối với tài khoản VIP) và 23h30 hôm sau (đối với tài khoản thường).

Cốt truyện 
Lưu Kim Tuế Nguyệt là một bộ phim song nữ chủ (tức hai nữ chính), kể về đôi bạn thân xinh đẹp thông minh Tưởng Nam Tôn và Chu Tỏa Tỏa, hai cô gái sống ở Thượng Hải, tuy có hoàn cảnh gia đình và tính cách khác nhau nhưng vẫn có một tình bạn sâu sắc, cùng dìu dắt nhau vượt qua những giai đoạn khó khăn trong cuộc sống. Thuở thiếu thời, vì gia đình gặp cảnh éo le nên Tỏa Tỏa đã được gia đình Nam Tôn nhận nuôi, từ đó đặt nền móng cho tình bạn bền bỉ của hai người. Sau khi bước vào đời,  Chu Toả Toả nhanh chóng tạo dựng được tên tuổi trong thương trường bằng tài năng và hiệu suất làm việc mẫu mực của mình. Tưởng Nam Tôn tiếp tục theo đuổi học vấn, trở thành người học rộng tài cao. Tuy nhiên, Tưởng gia sau đó gặp chuyện. Chu Tỏa Tỏa giúp Tưởng Nam Tôn ổn định cuộc sống, cho cô chỗ ở và việc làm. Bằng sự chăm chỉ và kiến thức của mình, Tưởng Nam Tôn từng bước trở thành một phụ nữ trí thức xuất sắc.

Chu Tỏa Tỏa sau đó kết hôn. Dù cuộc hôn nhân của cô có vẻ bề ngoài phong quang nhưng kỳ thực lại không được lòng gia đình chồng. Khi cuộc hôn nhân của cô trở nên căng thẳng, Tưởng Nam Tôn giúp Chu Tỏa Tỏa chăm sóc con cái và quản lý cuộc sống, cho đến khi cô có đủ can đảm để bước ra khỏi khó khăn của mình.

Thời gian trôi qua, hai người phụ nữ trải qua nhiều thăng trầm của cuộc sống, dần dần trưởng thành và làm chủ những năm tháng vàng son của riêng mình.

Diễn viên

Diễn viên chính

Diễn viên phụ

Nhạc phim

Giải thưởng và đề cử

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Lưu Kim Tuế Nguyệt tại iQIYI Việt Nam

Phim truyền hình Trung Quốc ra mắt năm 2020
Chương trình gốc Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc
Phim truyền hình Trung Quốc kết thúc năm 2021
Phim truyền hình Trung Quốc
Chương trình gốc IQIYI
Chương trình truyền hình tiếng Quan thoại
Chương trình truyền hình dựa trên tiểu thuyết Trung Quốc
Chương trình truyền hình lấy bối cảnh ở Thượng Hải
Chương trình truyền hình nhiều tập Trung Quốc
Biên giới Canada–Hoa Kỳ

Biên giới Canada - Hoa Kỳ là đường biên giới phân chia Canada và Hoa Kỳ. Đây là biên giới quốc tế dài nhất trên thế giới giữa hai quốc gia. Biên giới trên cạn (bao gồm biên giới ở các vùng nước Ngũ Đại Hồ, Đại Tây Dương và Thái Bình Dương) dài 8.891 km, trong đó 2.475 km là biên giới giữa Alaska với British Columbia và Yukon. Các cơ quan hiện chịu trách nhiệm tạo điều kiện thuận lợi cho việc đi lại hợp pháp qua biên giới Canada - Hoa Kỳ là Cơ quan Dịch vụ Biên giới Canada (CBSA) và Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Hoa Kỳ (CBP).

Lịch sử

Thế kỷ 18 

Hiệp ước Paris năm 1783 kết thúc Chiến tranh Cách mạng Mỹ giữa Vương quốc Anh và Hoa Kỳ. Trong điều khoản thứ hai của Hiệp ước, các bên đã đồng ý về tất cả các ranh giới của Hoa Kỳ, bao gồm, nhưng không giới hạn, ranh giới về phía bắc cùng sau đó - Bắc Mỹ thuộc Anh. Ranh giới được thỏa thuận bao gồm đường từ góc tây bắc của Nova Scotia đến đầu tây bắc của sông Connecticut, và đi dọc theo giữa sông đến vĩ tuyến 45 của vĩ độ bắc.

Vĩ tuyến được thiết lập vào những năm 1760 để làm ranh giới giữa các tỉnh Quebec và New York (bao gồm cả những gì sau này trở thành Bang Vermont). Tuyến đó do John Collins và Thomas Valentine khảo sát và đánh dấu từ năm 1771 đến năm 1773.

Thế kỷ 19

Hiệp ước (1846) 

Một tranh chấp ranh giới năm 1844 trong nhiệm kỳ Tổng thống của James K. Polk đã dẫn đến lời tuyên bố ranh giới phía bắc của phía tây của núi Rocky là 54°40′N liên quan đến ranh giới phía nam của Lãnh thổ Alaska của Nga. Tuy nhiên, Vương quốc Anh muốn có một đường biên giới theo sông Columbia đến Thái Bình Dương. Tranh chấp đã được giải quyết trong Hiệp định Oregon năm 1846, trong đó xác lập vĩ tuyến 49 làm ranh giới qua dãy Rocky.

Tham khảo

Quan hệ Canada-Hoa Kỳ
Biên giới Canada-Hoa Kỳ
Biên giới Canada
Biên giới Hoa Kỳ
Vườn quốc gia Danau Sentarum

Vườn quốc gia Hồ Sentarum là một vườn quốc gia nằm ở đảo Borneo, thuộc huyện Kapuas Hulu, tỉnh Tây Kalimantan, Indonesia. Nó bảo vệ một trong những hệ thống hồ có sự đa dạng sinh học nhất thế giới, trong lưu vực kiến tạo thượng lưu sông Kapuas cách đồng bằng khoảng 700 kilômét về phía thượng lưu. Lưu vực này là một vùng ngập lụt rộng lớn, bao gồm khoảng 20 hồ nước theo mùa, rừng đầm lầy nước ngọt và rừng đầm lầy than bùn. Vườn quốc gia nằm ở phía tây của lưu vực này, nơi có 3/4 hồ nước theo mùa. Khoảng một nửa diện tích vườn quốc gia bao gồm các hồ, trong khi nửa còn lại là rừng đầm lầy nước ngọt.

Lịch sử
Ban đầu nó là một khu bảo tồn thiên nhiên được thành lập năm 1982 có diện tích 800 km². Đến năm 1994, khu vực được mở rộng lên thành 1.320 km² (890 km² là khu vực rừng đầm lầy và 430 km² là vùng đất khô) khi nó trở thành một khu Ramsar. Năm 1999, nó được tuyên bố là một vườn quốc gia, tuy nhiên cơ quan quản lý của nó chỉ được thành lập vào năm 2006.

Động thực vật
Vườn quốc gia này có sự phong phú các loài cá với 240 loài, bao gồm cả những loài quý hiếm như cá rồng châu Á và cá chuột Mỹ. Trong một cuộc thám hiểm sinh học, các nhà khoa học đã tìm thấy các loài thuộc các chi cá như Scleropages, Chitala, Parachela, trong đó có nhiều loài mới được phát hiện. Đã có 237 loài chim được ghi nhận bao gồm cả cò Storm, trĩ sao lớn. Ngoài ra, vườn quốc gia còn có 143 loài động vật có vú (trong đó có 23 loài đặc hữu của Borneo), 26 loài bò sát bao gồm khỉ vòi, cá sấu Mã Lai, cá sấu nước mặn, đười ươi.

Tham khảo

Sentarum
Sentarum
Địa lý Tây Kalimantan
Sentarum
Vitis arizonica

Vitis arizonica là một loài nho hoang Bắc Mỹ. Đây là loài cây dây leo rụng lá. Loài nho này có các tên thông dụng là nho Arizona, nho hẻm núi, và uva del monte.

Phân bố 
Loài này được tìm thấy ở California (quận Inyo), Arizona, Nevada, New Mexico, tây Texas, nam Utah, Sonora, Chihuahua, Coahuila, Durango, và Tamaulipas. Tại Arizona, Vitis arizonica được tìm thấy ở tất cả các quận, ngoại trừ La Paz.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

USDA Plants Profile for Vitis arizonica (canyon grape)

Chi Nho
Thực vật Arizona
Thực vật New Mexico
Thực vật Sonora
Thực vật Tamaulipas
Thực vật Texas
Thực vật Utah
Thực vật được mô tả năm 1868
Cây thức ăn chim
Toàn cảnh Trận chiến Racławice

Toàn cảnh Trận chiến Racławice (tiếng Ba Lan: Panorama Racławicka) là một bức tranh toàn cảnh kích thước 15 × 114 mét mô tả Trận chiến Racławice, trong Cuộc nổi dậy Kościuszko. Bức tranh trưng bày ở Wrocław, Ba Lan. Đây là là một trong số ít hiện vật phản ánh văn hóa đại chúng thế kỷ 19, và là hiện vật lâu đời nhất ở Ba Lan.

Lịch sử 

Họa sĩ Jan Styka ở Lwów (nay là Lviv) đã mời họa sĩ chiến trường Wojciech Kossak tham gia vào dự án. Các họa sĩ hỗ trợ gồm Ludwik Boller, Tadeusz Popiel, Zygmunt Rozwadowski, Teodor Axentowicz, Włodzimierz Tetmajer, Wincenty Wodzinowski và Michał Sozański.

Dự án đi vào hoạt động nhân kỷ niệm 100 năm ngày chiến thắng Trận chiến Racławice. Trận chiến diễn ra vào ngày 4 tháng 4 năm 1794 giữa lực lượng chính quy nổi dậy và nông dân tình nguyện (được trang bị lưỡi hái) dưới quyền của Kościuszko (1746–1817) với quân đội Nga do tướng Alexander Tormasov chỉ huy. Trước nguy cơ nền độc lập dân tộc bị đi dọa, ký ức về chiến thắng oanh liệt này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Triển lãm Quốc gia tổ chức tại Lwów vào năm 1894 đã mang đến một cơ hội tuyệt vời để hiện thực hóa ý tưởng của Styka. Bức tranh toàn cảnh khổng lồ thực hiện trong vòng 9 tháng, từ tháng 8 năm 1893 đến tháng 5 năm 1894 và khai trương chính thức vào ngày 5 tháng 6 năm 1894. Ngay từ khi mới ra mắt, Toàn cảnh Trận chiến Racławice đã nhận sự chú ý rất lớn và thu hút đông đảo khách du lịch đến Lwów. Trung bình 75 000 người chiêm ngưỡng bức tranh mỗi năm.

Sau Thế chiến thứ hai, bức tranh được đưa đến Wrocław (trước đây là Breslau ở Đức) cùng với một phần của bộ sưu tập của Viện Ossoliński. Dưới chế độ cộng sản, bức tranh là chủ đề nhạy cảm về mặt chính trị, do đó những nỗ lực khôi phục và trưng bày bức tranh đến tháng 8 năm 1980 mới thành công.

Những khách tham quan nổi tiếng 
Trong số rất nhiều vị khách đã đến xem tranh toàn cảnh có Giáo hoàng John Paul II; Beatrix, Nữ hoàng Hà Lan; và Czesław Miłosz, người đoạt giải Nobel Văn học năm 1980. Franz Joseph I ở Áo đến chiên ngưỡng bức tranh toàn cảnh Racławice vào ngày 8 tháng 9 năm 1894 và nói, "Imposant. Es hat mich frappirt"  ("Thật ấn tượng. Bức tranh kiến tôi vô cùng kinh ngạc "). Archduke Charles, Công tước vùng Teschen, khi bình về bức tranh này, ông nói "Đây là bức tranh toàn cảnh đẹp nhất mà tôi từng thấy".

Tài liệu 

 (Tiếng Ba Lan, tiếng Anh, tiếng Đức) Józef Piątek, Małgorzata Dolistowska, "Panorama racławicka", Wrocław 1988,
 (Tiếng Ba Lan, tiếng Anh, tiếng Đức, tiếng Pháp) Romuald Nowak "Panorama racławicka", Muzeum Narodowe we Wrocławiu 1999/2010,
 (Tiếng Ba Lan) Magdalena Irek-Koszerna "Toàn cảnh Racławicka piórem i pędzlem", Wydawnictwo Zet 2010
 (Tiếng Ba Lan) Krystyna Tyszkowska "Toàn cảnh Racławicka: 90 lat niezwykłych dziejów ",
 (Tiếng Ba Lan) Józef Grabski "Mała Panorama Racławicka Wojciecha Kossaka i Jana Styki", Nhà xuất bản IRSA 2002,
 (Tiếng Ba Lan) Franciszek Ziejka, "Toàn cảnh Racławicka", Wydawnictwo: KAW 1984,

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 
 trang web của Thành phố Wroclaw - chi tiết về " Toàn cảnh Trận chiến Racławice "

Ngựa trong nghệ thuật
Tranh tường
Nghệ thuật quân sự
Kazimierz Wierzyński

Kazimierz Wierzyński (sinh ngày 27 tháng 8 năm 1894 tại Drohobycz, Vương quốc Galicia và Lodomeria - mất ngày 13 tháng 2 năm 1969 tại London) là một nhà thơ và nhà báo người Ba Lan. Ông là một thành viên của Viện Hàn lâm Văn học Ba Lan danh giá ở Đệ nhị Cộng hòa Ba Lan.

Tiểu sử 
Kazimierz Wierzyński cùng Julian Tuwim và ba nhà thơ khác sáng lập nên nhóm nhà thơ thử nghiệm Skamander. Tác phẩm Olympic Laurel (tiếng Ba Lan: Laur olimpijski, 1927)  giúp ông giành được huy chương vàng về thơ tại Thế vận hội Olympic 1928 ở Amsterdam. Tháng 9 năm 1939, sau cuộc xâm lược Ba Lan của Đức Quốc Xã, Kazimierz Wierzyński cùng vợ là bà Helena đã trốn khỏi Ba Lan, bôn ba qua Romania, Nam Tư, Ý, Pháp, và cuối cùng định cư tại Hoa Kỳ trong suốt gần hai mươi năm.

Những tác phẩm sau này của Kazimierz Wierzyński được viết trong cuộc sống lưu vong nên mang màu sắc u tối và có những nhận thức sâu sắc hơn về xã hội. Tác phẩm The Bitter Crop (1933) bao gồm các bài thơ viết về Hoa Kỳ. Trong khi đó, tác phẩm Forgotten Battlefield (1944) lại chứa đựng những câu chuyện về Chiến tranh thế giới thứ hai. Kazimierz Wierzyński qua đời tại London, nước Anh.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Profile of Kazimierz Wierzyński at Culture.pl

Sinh năm 1894
Mất năm 1969
Nhà thơ Ba Lan
Nam nhà văn thế kỷ 20
Sơ khai nhà văn Ba Lan
Magda Femme

Magda Femme (tên khai sinh là Magdalena Pokora, sinh ngày 22 tháng 5 năm 1971 tại Łask ) là ca sĩ, nhà soạn nhạc và nhạc sĩ người Ba Lan, giọng ca chính của ban nhạc Ich Troje trong những năm 1995–2001.

Những năm đầu cuộc đời 
Cô là con duy nhất của Kazimierz và Barbara Pokory. Năm 2000, cô đổi tên thành Femme.

Cô tốt nghiệp Khoa Kinh tế và Xã hội học tại Đại học Łódź.

Sự nghiệp âm nhạc 
Năm 1995–2001 cô là giọng ca chính của ban nhạc Ich Troje. Họ đã phát hành ba album phòng thu: Intro (1996), ITI Cd. (1997) và 3 (1999).

Cô hai lần tham gia vào chung kết Vòng loại Quốc gia của Cuộc thi Bài hát Eurovision. Năm 2003, cô biểu diễn trong vòng thi quốc gia với bài hát "I Believe in You", được thu âm cùng với giọng ca Marcin Koczot và ban nhạc Spotlight. Năm 2006, cô hát với tư cách khách mời trong bài hát " Follow My Heart " của Ich Troje, đã giành chiến thắng cuối cùng của vòng loại, nhờ đó anh đại diện cho Ba Lan ở hạng 51. Cuộc thi Eurovision Song ở Athens. Họ đứng thứ 11 trong vòng bán kết của cuộc thi, không được dự vòng chung kết.

Năm 2000, cô phát hành album phòng thu solo đầu tay mang tên Empiryzm (Chủ nghĩa kinh nghiệm). Năm 2001, cô phát hành album solo thứ hai mang tên 5000 myśli (5.000 suy nghĩ), đạt doanh thu khoảng 32.000 bản sao. Năm 2004, cô phát hành album thứ ba mang tên Extremalnie. Video âm nhạc cho đĩa đơn "Far from Here" được đề cử cho Giải thưởng Điện ảnh Yach.Năm 2006, cô tham gia chuyến lưu diễn kỷ niệm 10 năm thành lập ban nhạc Ich Troje "Sami Swoi".

Năm 2020, cô cùng cách nhạc sĩ Jay Marin, Mavoii và Zawidzk thành lập ban nhạc mang tên Project M.

Đời tư 
Trong 1996-2001, cô là vợ của trưởng nhóm nhạc Ích Troje, nhạc sĩ Michał Wisniewski. Năm 2008, con gái Nel chào đời. Từ năm 2012, cô hợp tác với Michał rapper Zawidzki.

Các tác phẩm

Album

Sự nghiệp điện ảnh 

 2002: Gwiazdor  đóng vai nhân vật chính
 2007: Halo Hans!  đóng vai thư ký của Brudner

Chú thích 

Sinh năm 1971
Người tham gia Eurovision Song Contest của Ba Lan
Nữ ca sĩ thế kỷ 21
Người tham gia Eurovision Song Contest 2006
Nhân vật còn sống
Nữ ca sĩ Ba Lan
Ca sĩ pop Ba Lan
Nữ ca sĩ pop Ba Lan
Zbigniew Józefowicz

Zbigniew Józefowicz (sinh ngày 8 tháng 6 năm 1925 tại Tarnów - mất ngày 24 tháng 8 năm 2016 tại Łódź) là một diễn viên người Ba Lan.

Tiểu sử 
Zbigniew Józefowicz là diễn viên sân khấu của nhiều nhà hát như:

 Nhà hát Młodego Widza ở Poznań (1950–1951)
 Nhà hát Dramatyczny ở Poznań (1952–1953)
 Nhà hát Stefan Jaracz ở Łódź (1954–1960 và 1982–1990)
 Nhà hát Nowy ở Łódź (1960–1982)

Ngoài sự nghiệp diễn xuất trên sân khấu, Zbigniew Józefowicz còn góp mặt trong hơn 40 phim điện ảnh và phim truyền hình. Trong đó, ông nổi tiếng với vai diễn trong một phim ăn khách của Ba Lan mang tên Trędowata (1976).

Năm 2008, Zbigniew Józefowicz được Bộ Văn hóa và Di sản Quốc gia (Ba Lan) trao tặng Huy chương bạc Huy chương Công trạng về văn hóa - Gloria Artis vì những cống hiến nổi bật cho văn hóa và nghệ thuật của đất nước Ba Lan.

Ông mất năm 2016, hưởng thọ 91 tuổi.

Thành tích nghệ thuật 
Dưới đây liệt kê một số phim điện ảnh và phim truyền hình nổi bật có sự góp mặt của Zbigniew Józefowicz:

 1953: Celuloza – Jan Gawlikowski
 1954: Pod gwiazdą frygijską – Jan Gawlikowski
 1961: Dwaj panowie N – Stefan
 1963: Gdzie jest generał... – Đại tá Dzierzbicki
 1964: Echo
 1965: Kapitan Sowa na tropie – Greger
 1965: Popioły – Michcik
 1965: Lekarstwo na miłość
 1966: Marysia i Napoleon
 1966: Z przygodą na ty
 1966: Gdzie jest trzeci król
 1967: Westerplatte
 1968: Stawka większa niż życie
 1968: Kierunek Berlin
 1972: Ucieczka-wycieczka – Wesołowski
 1972: Chłopi
 1974: Siedem stron świata
 1975: Kazimierz Wielki
 1975: Dyrektorzy – Henryk Czyżewski
 1976: Zaklęty dwór – Cha của Juliusz
 1976: Trędowata – Rudecki, cha của Stefcia
 1977: Żołnierze wolności – Piotr Jaroszewicz
 1980-1982: Polonia Restituta – Ignacy Daszyński
 1986: Kryptonim „Turyści"
 1987: Łuk Erosa – Karowski, cha của Adam

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 

Sinh năm 1925
Mất năm 2016
Diễn viên Ba Lan
Nam diễn viên Ba Lan
Thái Mỹ Linh

Thái Mỹ Linh là một chính trị gia và dược sĩ người Mỹ phục vụ trong Hạ viện Tiểu bang Washington đại diện cho Khu lập pháp thứ 41 ở Quận King. Mỹ Linh, một người nhập cư gốc Việt sống ở Bellevue, từng là thành viên hội đồng trường trước cuộc bầu cử vào năm 2018, thay thế nhà lập pháp Judy Clibborn sắp nghỉ hưu.

Đầu đời và sự nghiệp 
Linh sinh ra tại Việt Nam, nhưng di cư đến Hoa Kỳ năm 1983 theo diện tị nạn chiến tranh. Cô đến khu vực Seattle vào năm 15 tuổi và đăng ký vào Trường Trung học Federal Way mặc dù không biết tiếng Anh. Cô tốt nghiệp Trường Dược của Đại học Washington và hành nghề dược sĩ ở Billings, Montana, trước khi cùng gia đình chuyển đến Bellevue, Washington vào năm 2008. Cô cũng đã từng làm thông dịch viên y tế cho người Việt Nam nhập cư và trở về nước để giảng dạy một trong những chương trình điều dưỡng sau đại học đầu tiên tại Việt Nam.

Cô đã tham gia vào hiệp hội phụ huynh-giáo viên Somerset (PTA) ngay sau khi chuyển đến thành phố, trong các khoảng thời gian nghỉ phép của công việc dược sĩ. Cô được bổ nhiệm làm chủ tịch PTA, nhận được giải thưởng cho hoạt động của mình từ PTA của bang này, và được bầu vào Hội đồng trường học khu Bellevue vào năm 2013. Trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình với tư cách là thành viên hội đồng trường, Linh đã vận động chống lại bất bình đẳng chủng tộc và vận động để thuê một nhóm giáo viên đa chủng tộc để phản ánh nhân khẩu học của cơ quan trường Bellevue. Cô đã tái đắc cử nhiệm kỳ thứ hai vào năm 2017 và được bổ nhiệm làm chủ tịch hội đồng quản trị. Linh cũng từng là phó chủ tịch Hiệp hội Giám đốc các trường Tiểu bang Washington.

Sự nghiệp chính trị

Bầu cử 
Cô đã nộp đơn ứng cử một ghế ở khu lập pháp thứ 41 của Washington vào đầu tháng 4 năm 2018, ngay sau khi bà Judy Clibborn đương nhiệm tuyên bố nghỉ hưu. Hoạt động trên cương lĩnh tập trung vào cải cách giáo dục và chăm sóc sức khỏe, cô đã nhận được sự tán thành của Đảng Dân chủ Khu 41, Hiệp hội Giáo dục Washington, Hội đồng Lao động Bang Washington, The Seattle Times và The Stranger. Cô chiếm 43% phiếu bầu trong cuộc bầu cử sơ bộ, tiến tới cuộc tổng tuyển cử cùng với ông Michael Appleby của đảng Cộng hòa.

Cô được bầu trong cuộc tổng tuyển cử vào ngày 6 tháng 11 năm 2018, giành được 65% phiếu bầu so với 35% của Appleby và trở thành một trong hai nhà lập pháp người Mỹ gốc Việt đầu tiên được bầu vào Cơ quan lập pháp Tiểu bang Washington, cùng với Joe Nguyễn từ khu 34. Linh tuyên bố từ chức hội đồng quản trị nhà trường vào ngày hôm sau. Cô tuyên thệ nhậm chức vào ngày 14 tháng 1 năm 2019, Linh mặc áo dài truyền thống của Việt Nam trong ngày này.

Cô là đại diện của Washington tại Hội nghị Quốc gia đảng Dân chủ 2020, nhằm gửi tới những người tham dự một thông điệp từ Seattle.

Đời sống riêng tư 
Mỹ Linh đã kết hôn với Don Thai, một bác sĩ thần kinh tại Trung tâm Y tế Valley ở Renton. Họ có hai con và cư trú tại Bellevue, Washington.

Chú thích 

Người Việt di cư tới Mỹ
Chính khách Mỹ gốc Việt
Chính khách Mỹ thế kỷ 21
Nhân vật còn sống
Andrzej Łapicki

Andrzej Łapicki (sinh ngày 11 tháng 11 năm 1924 tại Riga, Latvia - mất ngày 21 tháng 7 năm 2012 tại Warsaw, Ba Lan) là một diễn viên người Ba Lan.

Tiểu sử 

Andrzej Łapicki là nam diễn viên nổi tiếng với hơn 200 vai diễn trong các vở kịch sân khấu, phim điện ảnh cũng như phim truyền hình.

Andrzej Łapicki được trao tặng Huân chương Polonia Restituta (1970, 1975, và 1995) và Huy chương vàng Huy chương Công trạng về văn hóa - Gloria Artis (2005) vì những cống hiến lớn lao cho văn hóa và nghệ thuật của đất nước Ba Lan.

Thành tích nghệ thuật 
Dưới đây liệt kê một số phim điện ảnh và phim truyền hình nổi bật có sự góp mặt của Andrzej Łapicki:

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 
 Andrzej Łapicki trên Culture.pl

Sinh năm 1924
Mất năm 2012
Nam diễn viên Ba Lan
Diễn viên Ba Lan
Nam diễn viên điện ảnh Ba Lan
Người được trao tặng Huân chương Polonia Restituta
Wincenty Rzymowski

Wincenty Rzymowski (sinh ngày 19 tháng 06 năm 1883 - mất ngày 30 tháng 04 năm 1950) là một chính trị gia và nhà văn người Ba Lan. Ông là một trong những gương mặt tiêu biểu của chủ nghĩa Stalin ở Ba Lan thời hậu chiến.

Tiểu sử 
Ở Đệ nhị Cộng hòa Ba Lan, Wincenty Rzymowski là một thành viên của Đảng Dân chủ và là một nhà báo nổi tiếng. Sau một cuộc tranh cãi liên quan đến cáo buộc đạo văn, ông bị buộc phải từ chức thành viên của Viện Hàn lâm Văn học Ba Lan.

Trong những năm Chiến tranh thế giới thứ hai, Wincenty Rzymowski bắt đầu hợp tác với Liên Xô. Ông tham gia Liên minh những người yêu nước Ba Lan, làm Bộ trưởng Văn hóa Nghệ thuật trong Ủy ban Giải phóng Dân tộc Ba Lan và Bộ trưởng Bộ Ngoại giao trong Chính phủ Thống nhất Quốc gia lâm thời được thành lập bởi Stalin. Wincenty Rzymowski đại diện cho Ba Lan trong buổi ký kết Hiến chương Liên Hợp Quốc.

Wincenty Rzymowski còn là nghị sĩ của Hội đồng Quốc gia Nhà nước và Thượng nghị viện. Từ năm 1974 cho đến cuối đời, ông làm Bộ trưởng không bộ trong chính phủ cộng sản Ba Lan.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 

Sinh năm 1883
Mất năm 1950
Nhà văn Ba Lan
Nhà văn thế kỷ 20
Người Ba Lan thế kỷ 19
Người Ba Lan thế kỷ 20
Chính khách Ba Lan thế kỷ 20
Ludwik Finkel

Ludwik Michał Emanuel Finkel (sinh ngày 20 tháng 03 năm 1958 tại Bursztyn - mất ngày 24 tháng 10 năm 1930 tại Lwów) là một nhà sử học người Ba Lan và là hiệu trưởng của Đại học Lviv.

Từ năm 1878 đến năm 1881, Ludwik Finkel theo học chuyên ngành lịch sử, triết học và lịch sử văn học tại Đại học Lwów và là học trò của Aleksander Hirschberg, Julian Ochorowicz và Roman Pilat. Ludwik Finkel cũng là học trò của Ksawery Liske. Bạn tốt của ông là Stanisław Lukas. Năm 1882, Ludwik Finkel lấy bằng Tiến sĩ với đề tài Marcin Kromer, historyk polski XVI wieku (Marcin Kromer, một nhà sử học Ba Lan thế kỷ 16).

Học trò của Ludwik Finkel bao gồm Natalia Gąsiorowska, Kazimierz Hartleb, Stanisław Kot, Henryk Mościcki.

Ông đượcc chôn cất tại Nghĩa trang Łyczakowski.

Tác phẩm tiêu biểu 

 Poselstwa Jana Dantyszka (1879)
 Marcin Kromer historyk polski XVI w. Rozbiór krytyczny (1883)
 Elekcja Leszczyńskiego w roku 1704 (1884)
 Okopy św. Trójcy (1889)
 Napad Tatarów na Lwów w roku 1695 (1890)
 Bibliografia historii polskiej (1891, 1895, 1906) (đồng tác giả với Stanisław Starzyński)
 Konstytucja 3 Maja (1891)
 Miasto Tarnopol w roku 1672 (1892)
 Księstwo warszawskie (1893)
 O pieśni Legionów (1894), wyd. 2 pt. Pieśń Legionów (1910)
 Historya Uniwersytetu Lwowskiego (1894, 2  tập, đồng tác giả với Stanisław Starzyński)
 O tzw. metodzie regressywnej w nauczaniu historyi (1894)
 Elekcja Zygmunta I. Sprawy dynastyi Jagiellońskiej i Unii Polsko-Litewskiej (1910) (Juliusza Kossaka minh họa)
 Króla Jana Kazimierza dyplom erekcyjny Uniwersytetu Lwowskiego z r. 1661 (z 3 tablicami podobizn dyplomu) tekst oryginalny z tłumaczeniem i komentarzem (1912)
 O sprawie udziału lenników w elekcjach jagiellońskich (1913)
 Karol Szajnocha bibliotekarzem: Zakładowi Narodowemu imienia Ossolińskich w stulecie pracy i zasług (1928)
 Pojęcie, zakres i zadania dziejów powszechnych (1931)

Tham khảo 

Sinh năm 1858
Mất năm 1930
Nhà sử học Ba Lan
Người Ba Lan thế kỷ 20
Người Ba Lan thế kỷ 19
Người được trao tặng Huân chương Polonia Restituta
Jacek Żakowski

Jacek Wojciech Żakowski (sinh ngày 17 tháng 8 năm 1957 tại Warsaw) là một nhà báo và tác giả người Ba Lan.

Tiểu sử 
Jacek Żakowski  tốt nghiệp Khoa báo chí và chính trị học tại Đại học Warsaw vào năm 1981. Jacek Żakowski là phát ngôn viên của Câu lạc bộ Nghị viện Công dân trong gia đoạn 1989–1991. Ông là một trong những người sáng lập Gazeta Wyborcza và là chủ tịch đầu tiên của Cơ quan Thông tin Ba Lan (1991–1992).

Chương trình phát thanh và truyền hình 

 Kawa czy herbata? (Coffee or tea?) trên kênh TVP1
 Tok Szok (cùng Piotr Najsztub) trên kênh TVP2
 Tischner czyta katechizm
 Autograf
 Khách mời của chương trình Radio ZET trên kênh Radio Zet
 Tok2Szok (cùng Piotr Najsztub) trên kênh TV4

Tác phẩm tiêu biểu 

 Rozmowy o Evereście (1982, z L. Cichym i K. Wielickim)
 Anatomia smaku czyli rozmowy o losach zespołu Tygodnika Powszechnego w latach 1953–1956 (1986, w drugim obiegu)
 Wyzwania: wypisy z lektury nauczania społecznego papieża Jana Pawła II (1987, z ks. J. Chrapkiem),
 Rozmowy z lekarzami (1987)
 Rok 1989 – Bronisław Geremek opowiada, Jacek Żakowski pyta (1990)
 Trzy ćwiartki wieku: rozmowy z Jerzym Turowiczem, Kraków 1990.
 Między Panem a Plebanem (1995, z A. Michnikiem i ks. J. Tischnerem)
 PRL dla początkujących (1995, z J. Kuroniem)
 Tischner czyta Katechizm (1996, z ks. J. Tischnerem)
 Co dalej, panie Mrożek? (1996)
 Siedmiolatka, czyli Kto ukradł Polskę? (1997, z J. Kuroniem)
 Pół wieku pod włos, czyli Życie codzienne „Tygodnika Powszechnego" w czasach heroicznych (1999)
 Mroczne wnętrza: uwięziony Prymas prywatnie w oczach współwięźniów i swojej siostry (2000)
 Rewanż pamięci (2002)
 Trwoga i nadzieja. Rozmowy o przyszłości (2003)
 Anty-TINA. Rozmowy o lepszym świecie, myśleniu i życiu (2005)
 Koniec (2006)
 Nauczka (2007)
 Zawał. Zrozumieć kryzys (2009)

Giải thưởng 

 Huân chương Polonia Restituta (2014)
 Award of the Association of Polish Journalists (1987)
 Giải thưởng Adolf Bocheński (1986)
 Giải thưởng Ksawery Pruszyński (1988)
 Nhà báo của năm (1997)
 Giải thưởng Wiktor (1997)

Tham khảo 

Sinh năm 1957
Nhân vật còn sống
Nhà báo Ba Lan
Giải thưởng Zbigniew Cybulski

Giải thưởng Zbigniew Cybulski (tiếng Ba Lan: Nagroda im. Zbyszka Cybulskiego) là một giải thưởng điện ảnh được trao thường niên của Ba Lan. Giải thưởng này được thành lập vào năm 1969 theo đề xuất của Wiesława Czapińska và được đặt tên để tưởng nhớ diễn viên Zbigniew Cybulski. Giải thưởng Zbigniew Cybulski được trao cho các diễn viên trẻ Ba Lan xuất sắc nhất.

Danh sách thắng giải 

 2019 - Bartosz Bielenia
 2017 - Dawid Ogrodnik; Giải thưởng Đặc biệt: Julia Kijowska
 2016 - Marta Nieradkiewicz
 2014/2015 - Agnieszka Żulewska
 2013 - Piotr Głowacki; Giải thưởng Đặc biệt: Agnieszka Grochowska
 2012 - Marcin Kowalczyk
 2011 - Magdalena Popławska; Giải thưởng do khán giả bình chọn: Jakub Gierszał
 2010 - Mateusz Kościukiewicz; Giải thưởng do khán giả bình chọn: Wojciech Zieliński
 2009 - Eryk Lubos; Giải thưởng do khán giả bình chọn: Agata Buzek; Giải thưởng Đặc biệt: Bogusław Linda, Joanna Szczepkowska
 2008 - Maciej Stuhr
 2007 - Sonia Bohosiewicz; Giải thưởng do khán giả bình chọn: Marcin Brzozowski
 2006 - Kinga Preis; Giải thưởng do khán giả bình chọn: Tomasz Kot
 2005 - Marcin Dorociński; Giải thưởng Tạp chí Kino: Maja Ostaszewska; Giải thưởng do khán giả bình chọn: Borys Szyc
 1995 - Dorota Segda, Marek Bukowski
 1994 - Maria Seweryn, Rafał Olbrychski
 1993 - Katarzyna Skrzynecka, Rafał Królikowski
 1992 - Anna Majcher, Artur Żmijewski
 1990 - Zbigniew Zamachowski
 1989 - Adrianna Biedrzyńska
 1988 - Maria Gładkowska, Piotr Siwkiewicz
 1987 - Maria Pakulnis, Edward Żentara
 1986 - Małgorzata Pieczyńska, Jan Jankowski
 1985 - Marek Wysocki
 1984 - Hanna Mikuć, Michał Juszczakiewicz
 1983 - Laura Łącz, Piotr Bajor
 1982 - không có giải thưởng (Thiết quân luật ở Ba Lan)
 1981 - không có giải thưởng (Thiết quân luật ở Ba Lan)
 1980 - Krzysztof Majchrzak
 1979 - Marek Kondrat
 1978 - Krystyna Janda
 1977 - Gabriela Kownacka
 1976 - Małgorzata Potocka
 1975 - Maciej Góraj
 1974 - Franciszek Trzeciak
 1973 - Jadwiga Jankowska-Cieślak
 1972 - Maja Komorowska
 1971 - Olgierd Łukaszewicz
 1970 - Marian Opania
 1969 - Daniel Olbrychski

Nguồn:

Tham khảo 

Giải thưởng điện ảnh
Giải thưởng thành lập năm 1969
Biên giới Việt Nam – Lào

Biên giới Việt Nam – Lào là biên giới quốc tế giữa hai quốc gia Việt Nam và Lào. Biên giới dài 2.161 km (1.343 m) và chạy từ điểm giáp ranh với Trung Quốc ở phía bắc đến điểm giáp ranh với Campuchia ở phía nam.

Mô tả
Biên giới bắt đầu từ phía bắc tại điểm giao nhau với Trung Quốc và chạy trên bộ theo hướng đông nam. Sau đó, nó quay về phía tây, sử dụng một thời gian ngắn qua sông Nam Sam, trước khi rẽ ngoặt sang hướng đông nam và đi theo dãy Trường Sơn và trong một thời gian, sông Sepon, kết thúc tại ngã ba biên giới Campuchia - Lào - Việt Nam (tại cửa khẩu Phokeua).

Lịch sử

Trong lịch sử, dãy Trường Sơn là ranh giới tự nhiên giữa các vương quốc Việt Nam ở phía đông và các vương quốc Lào, Thái và Khmer ở phía tây. Từ những năm 1860 Pháp bắt đầu thiết lập sự hiện diện trong khu vực, ban đầu là ở Campuchia và Việt Nam hiện đại, và thuộc địa của Đông Dương thuộc Pháp được thành lập vào năm 1887. Tại thời điểm này, Lào là một phần của Vương quốc Xiêm (tên cũ của Thái Lan), tuy nhiên nó là sát nhập vào Đông Dương thuộc Pháp vào năm 1893 sau chiến tranh Pháp-Xiêm. Ngày chính xác của việc phân định biên giới là không rõ ràng; Nghiên cứu về ranh giới quốc tế cho rằng "Cơ sở pháp lý của ranh giới Lào-Việt-Nam có lẽ bắt nguồn từ các hiệp ước và phong tục cổ đại được sửa đổi hoặc làm cụ thể hơn bằng các sắc lệnh của chính quyền Đông Dương" 
Một phần của biên giới được phân định vào năm 1916 sau một cuộc tranh chấp, và các bản đồ của Pháp được vẽ trong thời kỳ thuộc địa được sử dụng làm cơ sở cho biên giới quốc tế sau này.

Lào giành được độc lập một phần từ Pháp vào năm 1949, giành độc lập hoàn toàn vào năm 1953, tiếp theo là Việt Nam vào năm 1954. Việt Nam được phân chia thành Bắc và Nam Việt Nam cách nhau một Khu phi quân sự của Việt Nam, với Lào giáp với cả hai thực thể. Trong chiến tranh Việt Nam, biên giới này là nơi quân giải phóng Miền Nam Việt Nam mượn đường băng qua các đường tiếp tế, đáng chú ý nhất là đường mòn Hồ Chí Minh, khiến nó bị ném bom nặng nề bởi lực lượng Mỹ. Sau chiến thắng của phe Cộng sản vào năm 1975 ở cả Việt Nam và Lào, một hiệp ước biên giới được ký kết vào năm 1976 dựa trên đường biên giới thời thuộc địa. Sự phân định biên giới đã được tiến hành từ năm 1979–84. Một vài điều chỉnh nhỏ được thực hiện vào năm 1986.

Tham khảo

Quan hệ Lào – Việt Nam
Biên giới Lào
Biên giới Việt Nam
Biên giới Việt Nam – Lào
Biên giới quốc tế
Twórczość (tạp chí)

Twórczość (Tạm dịch: Sáng tạo) là tạp chí hàng tháng Ba Lan. Số đầu tiên ra mắt tháng 8 năm 1945 và số cuối cùng vào tháng 3 năm 2010. Đây là tạp chí văn học lâu đời nhất của Ba Lan đã được xuất bản từ tháng 8 năm 1945 , ban đầu có trụ sở tại thành phố Kraków và từ năm 1950 ở Warszawa.

Tổng biên tập của tạp chí Twórczości lần lượt như sau: năm 1945–1949 Kazimierz Wyka, năm 1950–1954 Adam Ważyk, năm 1955–1980 Jarosław Iwaszkiewicz , năm 1981–2004 Jerzy Lisowski . Từ tháng 10 năm 2004, Bohdan Zadura

là tổng biên tập.

Từ năm 1955 đến năm 1980, Jarosław Iwaszkiewicz là chủ bút tạp chí, các biên tập viên của ban biên tập là: Anna Kamieńska, Marta Fik, Julian Stryjkowski, Ziemowit Fedecki, Andrzej Kijowski, Henryk Bereza, Artur Międzyrzecki, Zdzisław Najder, Wojciech Karpinski, Jerzy Lisowski.

Tạp chí "Twórczości" xuất bản thơ và văn xuôi đương đại Ba Lan, các bài tiểu luận văn học Ba Lan và thế giới, và bài đánh giá tác phẩm văn học.

Tòa soạn toạ lạc tại số 16 phố Wiejska, thủ đô Warszawa.

Chú thích

Tài liệu 

 Bài dự thi "Sáng tạo", trong: Văn học Ba Lan thế kỷ XX. Hướng dẫn bách khoa, ed. A. Hutnikiewicz, A. Lam, Warszawa 2003.

Liên kết ngoài 

 Giới thiệu về tạp chí "Twórczości" trên trang web của Viện Sách

Tạp chí
Tadeusz Fijewski

Tadeusz Fijewski (14 tháng 7 năm 1911 – 12 tháng 11 năm 1978) là một diễn viên điện ảnh và diễn viên sân khấu người Ba Lan. Trong các năm 1927-1978, ông tham gia diễn xuất trong 50 phim.

Tadeusz Fijewski từng làm diễn viên sân khấu của các nhà hát: Nhà hát Wilam Horzyca ở Toruń (1945-1946), Nhà hát Nowy ở Warsaw (1947-1949), Nhà hát Quốc gia ở Warsaw (1949-1950 và 1955-1956), Nhà hát Đương đại ở Warsaw (1956-1957 và 1967-1968) và Nhà hát Ba Lan Arnold Szyfman ở Warsaw (1968-1969 và 1977-1978).

Thành tích nghệ thuật 

 Zew morza (1927)
 Przedwiosnie (1928)
 Pod banderą miłości (1929)
 Prokurator Alicja Horn (1933)
 Młody Las (1934)
 Córka generała Pankratowa (1934)
 Granny Had No Worries (1935)
 Znachor (1937)
 Pawel i Gawel (1938)
 Border Street (1948)
 Kapelusz pana Anatola (1957)
 Pan Anatol szuka miliona (1958)
 Inspekcja pana Anatola (1959)
 The Impossible Goodbye (1962)
 The First Day of Freedom (1964)
 Three Steps on Earth (1965)
 Lenin in Poland (1966)
 Czterej pancerni i pies (1966-1970)
 Kamizelka (1971)
 Na przelaj (1972)
 Chlopi (1972)
 Wiosna, panie sierzancie (1974)
 Nights and Days (Noce i dnie) (1975)
 Kazimierz Wielki (1976)
 Pelnia (1979)

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 
 Tadeusz Fijewski at the Culture.pl 

Sinh năm 1911
Diễn viên Ba Lan
Mất năm 1978
Nam diễn viên thiếu nhi Ba Lan
Nam diễn viên điện ảnh Ba Lan
Sơ khai diễn viên Ba Lan
Ẩm thực Perú

Ẩm thực Peru bao hàm cách nấu nướng và thành phần địa phương bao gồm ảnh hưởng chủ yếu từ dân cư bản địa, bao gồm cả người Inca, và ẩm thực do người nhập cư từ châu Âu mang đến (ẩm thực Tây Ban Nha, ẩm thực Ý, ẩm thực Đức); Châu Á (ẩm thực Nhật Bản và ẩm thực Trung Quốc); và Châu Phi. Không có những nguyên liệu quen thuộc từ quê nhà, người nhập cư đã sửa đổi món ăn truyền thống của họ bằng cách sử dụng những nguyên liệu sẵn có ở Peru.

Bốn sản phẩm chủ lực truyền thống của ẩm thực Peru là ngô, khoai tây và các loại củ khác, và củ dền (diêm mạch, kañiwa và kiwicha) và cây họ đậu (đậu trắng và đậu cánh chim). Mặt hàng chủ lực của người Tây Ban Nha bao gồm gạo, lúa mì và các loại thịt (thịt bò, thịt lợn và thịt gà).

Nhiều loại thực phẩm truyền thống — chẳng hạn như quinoa, kiwicha, ớt, và một số loại rễ và củ — đã trở nên phổ biến hơn trong những thập kỷ gần đây, phản ánh mối quan tâm đến thực phẩm quay trở lại và kỹ thuật ẩm thực bản địa của Peru. Đầu bếp Gaston Acurio đã trở nên nổi tiếng với việc nâng cao nhận thức về nguyên liệu địa phương. Thành phần quan trọng nhất trong tất cả các món ăn Peru là khoai tây, vì Peru có nhiều loại khoai tây nhất trên thế giới.

Nhà phê bình ẩm thực Hoa Kỳ Eric Asimov đã mô tả là một trong những nền ẩm thực quan trọng nhất thế giới và là một điển hình của ẩm thực kết hợp, do lịch sử đa văn hóa lâu đời của Peru.

Tham khảo

Ẩm thực Peru
Phó vương

Phó vương (; IPA:) là một cấp bậc được lập ra nhằm thay thế cho hoàng đế trong trường hợp hoàng đế đó không có người nối dõi hoặc một số nguyên nhân đặc biệt nào đó mà không thể nhiếp chính, chức vị này còn đảm nhiệm các công việc quan trọng nhằm giúp và hỗ trợ hoàng đế quản lý đất nước. Thuật ngữ này bắt nguồn từ tiếng Pháp: tiền tố vice, có nghĩa là "thay cho" và roy, có nghĩa là "vua". Thuật ngữ Hán Việt phó vương được lấy từ , dịch nghĩa thuật ngữ viceroy.

Phó vương là người đại diện cao nhất của nhà vua ở một tỉnh hoặc một thuộc địa. Tỉnh hoặc thuộc địa được gọi là một phó vương. Một phó vương cũng có thể là một người phụ nữ thực hiện chức năng trên (nhưng hiếm, bởi vì chức năng cũng bao gồm các chỉ huy cao cấp quân sự), hoặc vợ của một phó vương.

Đọc thêm
 Phó vương và Toàn quyền Ấn Độ

Tham khảo 

Địa vị xã hội
Phong kiến
Tước hiệu quý tộc
Thực dân Bồ Đào Nha tại châu Mỹ
Chức vụ trong chính quyền đơn vị hành chính cấp một
Thực dân Tây Ban Nha tại châu Mỹ
Phó vương
Hải quân Hoàng gia Úc

Hải quân Hoàng gia Úc (Royal Australian Navy,viết tắt:RAN) là nhánh hải quân của Lực lượng Quốc phòng Úc. Sau khi Liên bang hóa Úc vào năm 1901, các tàu và nguồn lực của hải quân thuộc địa riêng biệt được hợp nhất thành một lực lượng quốc gia, được gọi là Lực lượng Hải quân Khối thịnh vượng chung. Ban đầu được thiết kế để phòng thủ địa phương, hải quân được phong là 'Hải quân Hoàng gia Úc' vào năm 1911, và ngày càng trở nên có trách nhiệm trong việc phòng thủ khu vực.

Hải đội Úc của Hải quân Hoàng gia Anh đã được chỉ định đến Úc và cung cấp hỗ trợ cho RAN. Chính phủ Úc và New Zealand đã hỗ trợ tài trợ cho Hải đội Úc cho đến năm 1913, trong khi Bộ Hải quân cam kết duy trì cho Hải đội một sức mạnh ổn định. Hải đội Úc ngừng hoạt động vào ngày 4 tháng 10 năm 1913, khi tàu RAN tiến vào Cảng Sydney lần đầu tiên.

Hải quân Hoàng gia tiếp tục hỗ trợ khả năng phòng thủ ở Thái Bình Dương cho đến những năm đầu của Chiến tranh thế giới thứ hai. Sau đó, sự mở rộng nhanh chóng trong thời chiến đã chứng kiến việc mua lại các tàu mặt nước lớn và đóng nhiều tàu chiến nhỏ hơn. Trong thập kỷ sau chiến tranh, RAN đã mua một số lượng nhỏ tàu sân bay, chiếc cuối cùng đã ngừng hoạt động vào năm 1982.

Ngày nay, RAN bao gồm 46 tàu chính thức, 3 tàu dự bị và hơn 16.000 nhân viên. Hải quân là một trong những lực lượng hải quân lớn nhất và tinh vi nhất ở khu vực Nam Thái Bình Dương, với sự hiện diện đáng kể ở Ấn Độ Dương và các hoạt động trên toàn thế giới nhằm hỗ trợ các chiến dịch quân sự và sứ mệnh gìn giữ hòa bình. Tham mưu trưởng Hải quân hiện tại là Phó Đô đốc Michael Noonan.

Tham khảo

Khởi đầu năm 1901 ở Úc
Đơn vị quân sự thành lập năm 1901
Tổ chức có trụ sở tại Úc được hoàng gia bảo trợ
Hải quân Hoàng gia Úc
Vương Thúc Mậu

Vương Thúc Mậu (1822 – 1886), là một sĩ phu trong phong trào Cần vương.

Cuộc đời 
Vương Thúc Mậu quê ở làng Hoàng Trù, tổng Lâm Thịnh, huyện Nam Thanh, nay thuộc xã Kim Liên, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An, đỗ Tú tài năm 1850 thời vua Tự Đức.

Năm 1885, ông hưởng ứng Chiếu Cần vương, được vua Hàm Nghi ban ấn, kiếm. Ông xây dựng căn cứ ở Xứ Chung, tổ chức chống trả nhiều đợt càn quét của Pháp. Lực lượng nghĩa quân do ông chỉ huy được gọi là "Chung Nghĩa binh".

Năm 1886, quân Pháp tập trung tấn công Xứ Chung, ông trúng đạn hy sinh. Một số nghĩa quân do Nguyễn Sinh Quyến dẫn đầu đi vào Hà Tĩnh tham gia nghĩa quân Hương Khê của Phan Đình Phùng.

Gia đình 
Con trai độc nhất của ông là tú tài Vương Thúc Quý, cháu là Vương Thúc Oánh đều tham gia các phong trào yêu nước, giải phóng dân tộc.

Tưởng nhớ 
Tên của ông được đặt cho một con đường ở thành phố Vinh, Nghệ An. Đường Vương Thúc Mậu là con đường tập trung nhiều quán cà phê, trung tâm vui chơi của thành phố.

Sách Bài ngoại liệt truyện có ghi bài thơ điếu ông:

Tham khảo 
 Hội đồng Quốc gia chỉ đạo biên soạn Từ điển bách khoa Việt Nam, Từ điển bách khoa Việt Nam, Nhà xuất bản Từ điển Bách khoa.
 Vũ Thanh Sơn, Anh hùng hào kiệt Việt Nam, Nhà xuất bản Công an Nhân dân, Hà Nội, 2018.

Chú thích

Liên kết ngoài 
 Vương Thúc Mậu tại Từ điển Bách khoa Việt Nam

Người Nghệ An
Thủ lĩnh quân sự phong trào Cần Vương
Marian Łącz

Marian Mikołaj Łącz (5 tháng 12 năm 1921 - 2 tháng 8 năm 1984) là cựu cầu thủ bóng đá người Ba Lan, chơi ở vị trí tiền đạo. Sau khi giải nghệ, ông chuyển sang làm diễn viên sân khấu và điện ảnh.

Bóng đá 
Łącz sinh ra ở Rzeszów. Ông ban đầu đá trong đội bóng địa phương mang tên Resovia Rzeszów. Chiến tranh thế giới 2 bùng nổ đã khiến sự nghiệp bóng đá của ông bị gián đoạn cho đến năm 1944. Năm 1946, ông chuyển đến Gdańsk để chơi cho CLB Lechia Gdańsk. Ngày 9 tháng 9 năm 1945, ông lần đầu ra trận trong trận đấu giữa Lechia Gdańsk với WKS 16 Dyw. Lechia Gdańsk giành chiến thắng 9-1. Ông tham gia CLB Lechia Gdańsk được 6 tháng, trong thời gian đó ông có 10 lần ra sânm ghi được 25 bàn thắng, ghi sáu hat-trick trong 10 trận đấu và kết thúc với tư cách là cầu thủ ghi bàn xuất sắc nhất của câu lạc bộ trong mùa giải.

Năm 1950, Łącz chuyển đến Warszawa để gia nhập Polonia Warszawa theo học tại Học viện Quốc gia Aleksander Zelwerowicz. Trong khi khoác áo Polonia, ông một lần nữa thể hiện năng lực ghi bàn của mình, trở thành cầu thủ ghi bàn hàng đầu của câu lạc bộ vào các năm 1951 và 1952. Ông giải nghệ để tập trung vào sự nghiệp diễn xuất của mình vào năm 1956.

Diễn xuất 
Ông bắt đầu diễn xuất vào năm 1945, biểu diễn trong nhà hát Rzeszów.  Ông từ giã sự nghiệp diễn xuất vào năm 1981.

Đời sống riêng tư 
Cha ông là một sĩ quan quân đội và mẹ ông làm việc tại nhà hát.

Tham khảo 

Nam diễn viên điện ảnh Ba Lan
Nam diễn viên truyền hình Ba Lan
Tiền đạo bóng đá nam
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Ba Lan
Cầu thủ bóng đá nam Ba Lan
Mất năm 1984
Sinh năm 1921
Nhà hát Quốc gia Helena Modrzejewska tại Kraków

Nhà hát Quốc gia Helena Modrzejewska tại Kraków (tiếng Ba Lan: Narodowy Stary Teatr im. Heleny Modrzejewskiej) là một trong những sân khấu lâu đời nhất ở Ba Lan. Công trình còn được sử dụng để làm viện văn hóa quốc gia. Nhà hát khai trương vào năm 1781. Tên nhà hát được đặt theo tên của nữ diễn viên nổi tiếng chuyên diễn vai trong kịch Shakespeare: Helena Modrzejewska.

Lịch sử 
Feliks Oraczewski, Mateusz Witkowski đề xuất xây dựng nhà hát. Ngày 17 tháng 10 năm 1781, chính quyền thành phố Kraców cho phép Witkowski biểu diễn hài kịch với điều kiện anh ta phải trả 50 zloty Ba Lan mỗi tháng cho kho bạc thành phố. Nhà hát khánh thành vào ngày 20 tháng 10 năm 1781 '''' Năm 1798, Jacek Kluszewski, giám đốc điều hành của Brzeg, tiếp quản nhà hát và chuyển nhà hát đến góc Quảng trường Szczepański và góc phố Jagiellonian. Nhà hát tiếp tục hoạt động tại địa điểm này cho đến ngày hôm nay. Năm 2016, Trung tâm Giáo dục Sân khấu và Bảo tàng Tương tác MICET khai trương, địa điểm tổ chức tại hầm của tòa nhà.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Trang web nhà hát

Khởi đầu năm 1781 ở châu Âu
Hộp thông tin khung bản đồ không có ID quan hệ OSM trên Wikidata
Văn hóa Kraków