Lý Văn Sáu

Lý Văn Sáu (5/11/1924 - 30/4/2012) tên khai sinh Nguyễn Bá Đàn là một nhà báo, nhà ngoại giao, là cố vấn và người phát ngôn của Chính phủ lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam tại Hội nghị Paris, Tổng biên tập Đài Truyền hình Trung ương (1978–1980).

Tiểu sử-sự nghiệp 
Ông sinh ngày 5-11-1924 tại huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An. Từ nhỏ, Lý Văn Sáu được theo học tại trường Quốc học Huế và tham gia truyền bá chữ Quốc ngữ tại quê hương.

Sau khu Cách mạng Tháng Tám thành công, Lý Văn Sáu tham gia thanh niên cứu quốc tại Khánh Hòa rồi gắn bó lâu dài ở đây. Đây chính là nơi khởi đầu sự nghiệp báo chí của ông với sự ra đời của Báo Thắng (tiền thân của Báo Khánh Hòa ngày nay) vào năm 1947. Khi đó, ông Lý Văn Sáu là Trưởng công ty Thông tin (nay là Sở Thông tin và Truyền thông) Khánh Hòa, được giao chịu trách nhiệm Biên tập chính (sau này là Tổng biên tập).

Trong cuốn hồi ký "Một cuộc đời", nhà báo Lý Văn Sáu đã kể lại buổi ban đầu làm báo thời ấy: "Một ngày giữa tháng 4-1947, vào một buổi trưa, chúng tôi ở tòa báo (một cái lán giữa rừng sâu), mọi người vui mừng và xúc động cầm trên tay tờ báo còn thơm mùi mực... Mọi người ăn mừng với bữa cơm muối ớt và canh rau dớn nấu "ngóe" (loài nhái sống ở suối đá)... Tôi muốn được nói lên lòng biết ơn vô hạn công lao của biết bao đồng bào, đồng chí đã giúp cho báo có được cơ sở vật chất để ra đời. Tôi nhớ những bia đá cẩm thạch lấy từ Thanh Minh gùi lên núi, những bó giấy trắng khổ A40x20 đã luồn qua bao đồn bốt giặc để tập kết lên chiến khu. Những ống mực và rulô in mà cơ sở ở Nha Trang đã lén lút thu gom, mua sắm để gửi lên cho chúng tôi. Được biết các chị phụ nữ phải bó giấy vào đùi mình rồi lấy dây thun cột chặt để lọt qua các trạm gác giặc mà không bị phát hiện... Giấy cũng phải mua từng mảnh chứ không thể mua nhiều một lúc...".

Cùng với việc làm Báo Thắng, ông cùng 4 đồng nghiệp của tòa báo ấy lại ra thêm một tờ báo tiếng Pháp đặt tên "Le Trait d'Union" (Cái gạch nối), là một tờ báo địch vận, làm cầu nối giữa Việt Nam và binh lính Pháp, tuyên truyền về tính chính nghĩa của Việt Nam, làm đảo lộn hàng ngũ Pháp lúc bấy giờ.

Ngay tại cuộc họp báo sau phiên họp đầu tiên của Hội nghị Pari, một nhà báo Mỹ đưa ra một tấm bản đồ khá lớn và hỏi người phát ngôn của Mặt trận Dân tộc Giải phóng Miền Nam Việt Nam: "Mặt trận các ông thường khoe là kiểm soát được tới hai phần ba lãnh thổ Nam Việt Nam, vậy ông vui lòng chỉ cho tôi xem trên tấm bản đồ này các vùng giải phóng đó ở đâu?". Lý Văn Sáu gọn ghẽ trả lời: "Điều ông hỏi cũng là điều Bộ chỉ huy quân sự Mỹ ở Sài Gòn muốn biết. Xin ông hãy đọc thông báo quân sự của Mỹ ngày hôm nay, xem máy bay của họ ném bom nơi nào ở miền Nam Việt Nam, những nơi ấy chính là vùng giải phóng của chúng tôi đấy". Nhiều tiếng vỗ tay tán thưởng trong phòng họp. (Vào thời điểm này, quân Mỹ và VNCH đang ráo riết phản công, đánh phá ác liệt và lấn chiếm phần lớn các vùng mà MTDTGPMNVN kiểm soát. Còn máy bay Mỹ, kể cả B52 thì ném bom khắp nơi, ngay cả ngoại vi Sài Gòn).

Tại cuộc họp báo, một nhà báo Pháp hỏi người phát ngôn: "Ông nghĩ gì về việc trưởng đoàn Sài Gòn khoe khoang bản chất tốt đẹp của chính quyền họ?". Lý Văn Sáu đáp: "Con lạc đà chui qua lỗ trôn kim còn dễ hơn chính quyền Sài Gòn tự cho mình là độc lập, dân chủ, yêu nước". Có tiếng cười trong phòng họp. Hôm sau, tờ báo công giáo La Croix viết: "Người phát ngôn Việt Cộng cũng đang dùng ngụ ngôn trong Kinh Thánh"

Từ 1973, Lý Văn Sáu lần lượt giữ nhiều cương vị khác nhau, khi là Vụ trưởng Vụ Tuyên truyền, văn hóa của Ban Miền Nam (Ban Thống nhất), khi là Phó giám đốc thứ nhất Đài Truyền hình thành phố Hồ Chí Minh, rồi Phó Chủ nhiệm Ủy ban Phát thanh Truyền hình Việt Nam kiêm Tổng Biên tập Đài Truyền hình Trung ương; Tổng Biên tập Đài Tiếng nói Việt Nam; Phó tổng Biên tập Thông tấn xã Việt Nam; Phó chủ tịch Hội Hữu nghị Việt Nam - Cuba

Sau ngày năm 1975, ông được điều động vào công tác tại Ban Tuyên huấn Trung ương Cục, trực tiếp làm Phó Giám đốc Đài Truyền hình TP. Hồ Chí Minh. Từ năm 1977 - 1990, ông được giao những nhiệm vụ quan trọng: Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Phát thanh Truyền hình Việt Nam kiêm Tổng Biên tập Đài Truyền hình Trung ương (Đài Truyền hình Việt Nam); Tổng Biên tập Đài Tiếng nói Việt Nam; Phó Tổng Biên tập Thông tấn xã Việt Nam; Uỷ viên thư ký Ban Chấp hành Hội Nhà báo Việt Nam; Phó Chủ tịch Hội Hữu nghị Việt Nam-CuBa. Ông qua đời vào ngày 30/4/2012.

Các tác phẩm 

• Hồi ký-Một Cuộc Đời

Câu nói 
• "Con lạc đà chui qua lỗ trôn kim còn dễ hơn chính quyền Sài Gòn tự cho mình là độc lập, dân chủ, yêu nước!"

Trao tặng danh hiệu 
• 65 năm tuổi đảng

• Huân chương Độc lập hạng Nhì

Tham khảo 

Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam
Nhà cách mạng