Thuần Hiến Hoàng quý phi

Thuần Hiến Hoàng quý phi Nghiêm thị (chữ Hán: 純獻皇貴妃嚴氏; Hangul: 순헌황귀비엄씨; 2 tháng 2 năm 1854 – 20 tháng 7 năm 1911) là một phi tần của Đại Hàn Cao Tông, là vị Hoàng đế đầu tiên của Đế quốc Đại Hàn. Bà là thân mẫu của Triều Tiên Anh Thân Vương Lý Ngân (tức Ý Mẫn Hoàng thái tử).

Tiểu sử 
Bà có tên Nghiêm Thiện Anh (엄선영; 嚴善英; Eom Seon-yeong), xuất thân từ gia tộc Ninh Việt Nghiêm thị (寧越嚴氏), là con gái của Nghiêm Trấn Tam (嚴鎮三; 엄진삼; Eom Jin-sam), được tặng làm Tán chính của Nghị Chính phủ, mẹ là Mật Dương Phác thị (密陽 朴氏). Năm 1862, Nghiêm thị tầm 6 tuổi nhập cung làm cung nữ, dần trở thành thượng cung hầu cận của Minh Thành Hoàng hậu Mẫn thị, chính thất của Cao Tông.

Năm 1885, bà được vua Cao Tông sủng ái, sau đó bị Minh Thành Hoàng hậu phát hiện nên bị trục xuất khỏi cung đình. Sau khi Minh Thành Hoàng hậu bị sát hại trong Ất Mùi sự biến, thượng cung Nghiêm thị mới được cho gọi vào cung.

Năm 1897, bà sinh hạ người con duy nhất là Lý Ngân và được tấn phong làm Quý nhân. Năm 1900, bà được phong Thuần tần (淳嬪), sau đó 10 tháng, năm 1901, Lý Ngân được phong làm Anh Thân vương, bà lại được phong làm Thuần phi (淳妃), được ban cho cung hiệu là Khánh Thiện cung (慶善宮). Nghiêm thị là người có tham vọng, mong muốn nắm được ngôi vị Hoàng hậu, nên vận động bên ngoài tạo ra Nghiêm phi thăng Hậu vận động (严妃陞后运动) vào năm 1902, khi một loạt đại thần giao du với Nghiêm phi dâng tấu, xin Cao Tông lập bà làm Hoàng hậu. Cao Tông vì niệm tình Minh Thành hoàng hậu quá cố mà không nỡ để trữ quân khi ấy, tức thái tử Lý Chước, phải xưng thần hô mẫu với Nghiêm phi. Hơn nữa thái tử vẫn luôn bệnh tật đau ốm, lại không con, mà con bà là  Anh Thân vương luôn khỏe mạnh, việc lập Nghiêm phi làm hậu sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến trữ quân. Sang năm 1903, Cao Tông dẫn sắc lệnh của Túc Tông khi xưa, cấm tần ngự thăng làm chính cung để từ chối kiến nghị lập Hoàng hậu, ngoài ra ông chọn biện pháp hòa hoãn, chính thức ra chỉ dụ thăng bà làm Hoàng quý phi (皇貴妃), ban cho ấn vàng, nhận lễ mừng của mệnh phụ trong nội điện. Tuy vậy, về thứ tự tôn kính, Hoàng quý phi Nghiêm thị vẫn phải xếp sau Hoàng thái tử Lý Chước.

Khi ấy, thế lực họ Nghiêm cực mạnh, ngoại thích họ Nghiêm gồm Nghiêm Tuấn Nguyên (严俊源), Nghiêm Trụ Ích (严柱益), Kim Vĩnh Chấn (金永振),... cùng phe phái Nghiêm phi, thân cận Nhật Bản. Năm 1907, Cao Tông cử Anh Thân vương Lý Ngân sang Nhật Bản du học, thực chất là sang làm con tin. Nghiêm phi lo lắng, nhiều lần yêu cầu Nhật Bản thống giám gặp con nhưng đều bị cự tuyệt. Năm 1910, Nhật - Hàn tịnh hợp được kí kết, hoàng thất Lý thị chính thức bị xóa bỏ, sáp nhập làm Hoa tộc tại Nhật Bản, gọi là Lý Vương gia, Nghiêm thị cũng bị đổi gọi thành Quý phi (貴妃), Thái thượng hoàng Cao Tông đổi thành "Đức Thọ cung Lý Thái vương" (德壽宮李太王). Năm 1907, Mẫn Giáp Hoàn (민갑완; 閔甲完, Min Gap-hwan) là cháu họ xa trong tộc Ly Hưng Mẫn thị của Minh Thành hoàng hậu, được chọn trở thành chính thất cho con trai bà là Anh Thân vương Lý Ngân (lúc này trở thành Lý vương Thế tử), và hai người cũng đã đính hôn. Tuy nhiên, hôn sự giữa Lý Ngân và Mẫn Giáp Hoàn về sau này đã bị hủy vì nhiều lý do, trong đó có việc ông đang du học nước ngoài và cả đại tang của Lý Thái vương (tức Thượng hoàng Cao Tông) vào năm 1919.

Năm 1911, Quý phi Nghiêm thị bệnh nguy, triều đình Triều Tiên Lý Vương gia muốn Anh Thân vương về nước. Nhưng ngày 20 tháng 7, Quý phi Nghiêm thị đã qua đời vì bệnh thương hàn tại Hàm Ninh điện (咸寧殿) trong Đức Thọ cung, hưởng thọ 57 tuổi, Anh Thân vương con bà khi này vẫn bị giữ tại Nhật Bản. Cũng theo Mẫn Giáp Hoàn, bà mất vào ba ngày sau khi xem những thước phim về cuộc sống và việc học hành của con trai mình ở tại Nhật Bản. Đại Hàn Thuần Tông truy tôn bà thụy hiệu Thuần Hiến Hoàng quý phi (純獻皇貴妃) và an táng theo nghi lễ Hậu cung, với cung hiệu Đức An cung (덕안궁; 德安宮) và viên hiệu Vĩnh Huy viên (영휘원; 永徽園). Về sau, bài vị của bà ở Đức An cung được chuyển sang Dục Tường cung năm 1929, bà được liệt chính thức vào hàng ngũ Thất cung (칠궁; 七宮), tức các vị Hậu cung là sinh mẫu của Quốc vương nhà Triều Tiên.

Tham khảo

Thuần Hiến hoàng quý phi (Hàn văn)
Thuần Hiến hoàng quý phi (Trung văn)

Sinh năm 1854
Mất năm 1911
Hậu cung Triều Tiên
Đại Hàn Đế Quốc