Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Azara lanceolata

Azara lanceolata là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Hook. f. mô tả khoa học đầu tiên năm 1845.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Azara
Thực vật được mô tả năm 1845
Họ Liễu
Azara microphylla

Azara microphylla là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Hook. f. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1845.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Azara
Thực vật được mô tả năm 1845
Họ Liễu
Casearia atlantica

Casearia atlantica là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Sleumer mô tả khoa học đầu tiên năm 1980.

Chú thích

Liên kết ngoài

Casearia
Thực vật được mô tả năm 1980
Thực vật Panamá
Thực vật nguy cấp
Casearia flexula

Casearia flexula là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được (Ridl.) Ridl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1922.

Chú thích

Liên kết ngoài

Casearia
Thực vật được mô tả năm 1922
Thực vật Malaysia
Thực vật loài thiếu dữ liệu
Thực vật đặc hữu Malaysia bán đảo
Casearia mexiae

Casearia mexiae là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Sandwith mô tả khoa học đầu tiên năm 1949.

Chú thích

Liên kết ngoài

Casearia
Thực vật được mô tả năm 1949
Thực vật Ecuador
Thực vật nguy cấp
Casearia quinduensis

Casearia quinduensis là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Tul. mô tả khoa học đầu tiên năm 1847.

Chú thích

Liên kết ngoài

Casearia
Thực vật được mô tả năm 1847
Thực vật đặc hữu Colombia
Thực vật tuyệt chủng
Dovyalis caffra

Dovyalis caffra là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được (Hook. f. & Harv.) Warb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1894.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Dovyalis
Thực vật được mô tả năm 1894
Thực vật Mozambique
Thực vật Nam Phi
Thực vật Tanzania
Cây trang trí
Thực vật Nam châu Phi
Thực vật vườn Châu Phi
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Thực vật được mô tả năm 1862
Flacourtia indica

Flacourtia indica là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được (Burm. f.) Merr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1917.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Flacourtia
Thực vật được mô tả năm 1917
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Flacourtia latifolia

Flacourtia latifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được (Hook. f. & Thomson) T. Cooke mô tả khoa học đầu tiên năm 1901.

Chú thích

Liên kết ngoài

Flacourtia
Thực vật được mô tả năm 1901
Thực vật nguy cấp
Thực vật Karnataka
Thực vật Kerala
Loài nguy cấp theo Sách đỏ IUCN
Laetia micrantha

Laetia micrantha là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được A. Robyns mô tả khoa học đầu tiên năm 1967.

Chú thích

Liên kết ngoài

Laetia
Thực vật được mô tả năm 1967
Thực vật Panamá
Thực vật dễ tổn thương
Ludia mauritiana

Ludia mauritiana là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được J.F. Gmel. mô tả khoa học đầu tiên năm 1791.

Chú thích

Liên kết ngoài

Ludia (Salicaceae)
Thực vật được mô tả năm 1791
Thực vật Mauritius
Thực vật Seychelles
Thực vật Tanzania
Họ Liễu
Populus adenopoda

Populus adenopoda là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Maxim. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1879.

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Dương
Thực vật được mô tả năm 1879
Thực vật Trung Quốc
Thực vật Ấn Độ
Thực vật Myanmar
Populus alba

Populus alba là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Carl von Linné miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Dương
Thực vật được mô tả năm 1753
Thực vật Ukraina
Thực vật châu Á
Thực vật châu Âu
Thực vật Bắc Phi
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Loài an toàn theo NatureServe
Nhuộm thực vật
Biểu tượng Hades
Cây châu Âu
Populus balsamifera

Populus balsamifera là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Carl von Linné miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.
Populus balsamifera là loại gỗ cứng ở cực bắc của Bắc Mỹ, mọc xuyên lục địa trên các vùng đồng bằng ngập lũ và vùng núi cao và vùng đồng bằng ngập lũ, và phát triển tốt nhất ở vùng đồng bằng ngập lũ. Đây là một loại cây cứng cáp, phát triển nhanh, thường sống ngắn hạn, nhưng một số cây có tuổi đời lên tới 200 năm đã được tìm thấy. 
Cây này được biết đến với hương thơm ngọt ngào, nồng nàn, đến từ những nụ dính đầy nhựa của nó. Mùi hương của nó thường được ví như mùi của cây linh sam balsam.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Dương
Thực vật được mô tả năm 1753
Cây Alaska
Cây thức ăn bướm ngày
Thực vật Bắc Hoa Kỳ
Cây Đông Nam Hoa Kỳ
Thực vật Colorado
Thực vật Đông Canada
Thực vật Idaho
Thực vật Illinois
Thực vật Minnesota
Thực vật Montana
Thực vật Bắc Dakota
Thực vật South Dakota
Thực vật Tây Canada
Thực vật Wyoming
Thực vật Đông Bắc Hoa Kỳ
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Cây Bắc Mỹ
Populus ciliata

Populus ciliata là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Wall. ex Royle miêu tả khoa học đầu tiên năm 1839.

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Dương
Thực vật được mô tả năm 1839
Thực vật Nepal
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Cây Trung Quốc
Cây Myanmar
Populus deltoides

Populus deltoides là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được W. Bartram ex Marshall miêu tả khoa học đầu tiên năm 1785.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Dương
Thực vật được mô tả năm 1785
Cây Đông Hoa Kỳ
Cây Hoa Kỳ
Thực vật México
Cây Đông Nam Hoa Kỳ
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Cây Bắc Mỹ
Populus euphratica

Populus euphratica là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Olivier miêu tả khoa học đầu tiên năm 1807.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Dương
Thực vật được mô tả năm 1807
Cây châu Á
Thực vật Ai Cập
Thực vật Iraq
Thực vật Syria
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Populus fremontii

Populus fremontii là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được S. Watson miêu tả khoa học đầu tiên năm 1875.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Dương
Thực vật được mô tả năm 1875
Thực vật California
Vườn cây Bắc Mỹ
Thực vật México
Cây trang trí
Lịch sử tự nhiên Thung lũng Trung tâm (California)
Lịch sử tự nhiên Thung lũng Hạ lưu Sông Colorado
Cây Bắc Mỹ
Populus mexicana

Populus mexicana là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Wesm. ex DC. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1868.

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Dương
Thực vật được mô tả năm 1868
Thực vật đặc hữu México
Loài sắp bị đe dọa theo Sách đỏ IUCN
Cây Bắc Mỹ
Populus suaveolens

Populus suaveolens là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Fisch. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1841.

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Dương
Thực vật được mô tả năm 1841
Thực vật Trung Quốc
Thực vật Nhật Bản
Thực vật Siberia
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Thực vật được mô tả năm 1828
Cây Triều Tiên
Populus tomentosa

Populus tomentosa là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Carrière miêu tả khoa học đầu tiên năm 1867.

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Dương
Thực vật được mô tả năm 1867
Thực vật đặc hữu Trung Quốc
Thực vật Nội Mông
Populus tremula

Populus tremula là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Carl von Linné miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.
Đây là loài bản địa các xứ ôn đới châu Âu và châu Á, từ Iceland và British Isles về phía đông đến Kamchatka, về phía bắc đến vòng Bắc Cực ở Scandinavia và phía bắc Nga, phía nam và trung bộ Tây Ban Nha, Thổ Nhĩ Kỳ, Thiên Sơn, Triều Tiên và miền bắc Nhật Bản. Loài này cũng hiện diện tại một địa điểm ở tây bắc châu Phi ở Algeria. Ở phía nam phạm vi phân bố, loài cây này xuất hiện ở những nơi có độ cao lớn trên núi.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Dương
Thực vật được mô tả năm 1753
Thực vật Ukraina
Thực vật châu Á
Thực vật châu Âu
Cây châu Á
Thực vật Algérie
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Cây châu Âu
Populus tremuloides

Populus tremuloides hay Dương lá rung, Dương rung (tên thông thường trong tiếng Anhː quaking aspen) là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Michx. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1803. Cây có thân cao, cao tới 25 mét, vỏ nhẵn màu nhạt, có sẹo màu đen. Những chiếc lá xanh bóng, xỉn màu bên dưới, trở nên vàng đến vàng, hiếm khi có màu đỏ, vào mùa thu. Loài dương này thường lan tỏa thông qua chồi gốc trên rễ tạo thành những lùm cây vô tính lớn có nguồn gốc từ một hệ thống rễ chung. Những rễ này không phải là thân rễ, vì sự phát triển mới phát triển từ các chồi bất định trên hệ thống rễ mẹ.

Populus tremuloides là cây phân bố rộng rãi nhất ở Bắc Mỹ, được tìm thấy từ Canada đến miền trung Mexico. Nó là loài xác định của quần xã sinh vật đất công viên cây dương ở các tỉnh Prairie của Canada và cực tây bắc Minnesota.

Cây Dương rung là loài cây biểu tượng của tiểu bang Utah.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

Chi Dương
Thực vật được mô tả năm 1803
Cây Alaska
Thực vật Bắc Hoa Kỳ
Thực vật Alaska
Thực vật Baja California
Thực vật Đông Canada
Thực vật Jalisco
Thực vật Michoacán
Thực vật Đông Bắc México
Thực vật Nunavut
Thực vật Sinaloa
Thực vật Sonora
Thực vật Veracruz
Thực vật Virginia
Thực vật Tây Canada
Thực vật Yukon
Thực vật Đông Bắc Hoa Kỳ
Thực vật Tây Bắc Hoa Kỳ
Thực vật Tây Nam Hoa Kỳ
Cây Bắc Mỹ
Prockia crucis

Prockia crucis là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được L. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1762.

Chú thích

Liên kết ngoài

Prockia
Thực vật được mô tả năm 1762
Thực vật Bắc Mỹ
Thực vật Nam Mỹ
Thực vật Caribe
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Prockia pentamera

Prockia pentamera là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được A.H. Gentry miêu tả khoa học đầu tiên năm 1988.

Chú thích

Liên kết ngoài

Prockia
Thực vật được mô tả năm 1988
Thực vật Ecuador
Thực vật Perú
Salix alba

Salix alba là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Carl von Linné miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

A
Thực vật được mô tả năm 1753
Thực vật Algérie
Thực vật Armenia
Thực vật Liban
Thực vật Ukraina
Thực vật Tây Á
Thực vật Địa Trung Hải
Cây thuốc
Cây trang trí
Thực vật Azerbaijan
Thực vật vườn châu Á
Thực vật vườn châu Âu
Thuốc chống viêm không steroid
Thực vật châu Âu
Thực vật Bắc Phi
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Cây châu Âu
Salix apoda

Salix apoda là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Trautv. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1865.

Chú thích

Liên kết ngoài

A
Thực vật được mô tả năm 1865
Thực vật Thổ Nhĩ Kỳ
Thực vật được mô tả năm 1866
Salix argyracea

Salix argyracea là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được E.L. Wolf miêu tả khoa học đầu tiên năm 1905.

Chú thích

Liên kết ngoài

A
Thực vật được mô tả năm 1905
Thực vật Trung Quốc
Thực vật Kyrgyzstan
Salix aurita

Salix aurita là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Carl von Linné miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

A
Thực vật được mô tả năm 1753
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Salix balfouriana

Salix balfouriana là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được C.K. Schneid. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1936.

Chú thích

Liên kết ngoài

B
Thực vật được mô tả năm 1936
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Salix barclayi

Salix barclayi là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Andersson miêu tả khoa học đầu tiên năm 1858.

Chú thích

Liên kết ngoài

B
Thực vật được mô tả năm 1858
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Salix blakii

Salix blakii là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Goerz miêu tả khoa học đầu tiên năm 1934.

Chú thích

Liên kết ngoài

B
Thực vật được mô tả năm 1934
Thực vật Iran
Thực vật Kazakhstan
Thực vật Tajikistan
Thực vật Uzbekistan
Thực vật Tân Cương
Salix bonplandiana

Salix bonplandiana là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Kunth miêu tả khoa học đầu tiên năm 1817.

Chú thích

Liên kết ngoài

B
Thực vật được mô tả năm 1817
Thực vật Guatemala
Thực vật México
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Cây Guatemala
Cây Bắc Mỹ
Salix caprea

Salix caprea hay liễu hoa vàng, liễu dê là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Carl von Linné miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

C
Thực vật được mô tả năm 1753
Thực vật Ukraina
Salix capusii

Salix capusii là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Franch. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1884.

Chú thích

Liên kết ngoài

C
Thực vật được mô tả năm 1884
Thực vật Trung Quốc
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Salix carmanica

Salix carmanica là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Bornm. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1915.

Chú thích

Liên kết ngoài

C
Thực vật được mô tả năm 1915
Thực vật được mô tả năm 1934
Salix cavaleriei

Salix cavaleriei là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được H. Lév. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1909.

Chú thích

Liên kết ngoài

C
Thực vật được mô tả năm 1909
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Salix chaenomeloides

Salix chaenomeloides là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Kimura miêu tả khoa học đầu tiên năm 1938.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

C
Thực vật được mô tả năm 1938
Thực vật Nhật Bản
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Salix cinerea

Salix cinerea hay liễu xám, nụ tầm xuân, liễu tơ, đào Singapore là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Carl von Linné miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Văn hóa 
Nụ tầm xuân tượng trưng cho sự thịnh vượng, giàu có nên cây được cắt ra và nhuộm màu sắc sặc sỡ (chủ yếu là màu đỏ) để trưng vào dịp Tết Nguyên Đán ở một số nước ở châu Á như: Việt Nam, Trung Quốc, Singapore...

Nụ tầm xuân dùng để thay cho cây cọ trong "Ngày lễ lá" ở Chính thống giáo Đông phương và công giáo ở Nga và các nước Đông Âu. Đôi khi vào ngày này được làm phép cho cây cọ và nụ tầm xuân khi dư cư vào Bắc Mỹ. Những cành cây sẽ được bảo năm góc của gia đình.

Cây nụ tầm xuân đóng vai trò quan trọng trong Lễ Phục Sinh ngày thứ hai của Ba Lan và di cư qua Bắc Mỹ (đặc biệt là thành phố Buffalo, tiểu bang New York)

Ở Greater Iran, nó có thể là một phần trang trí trên bàn Haft-Seen (half sin) trong lễ kỷ niệm năm mới Nowruz vào ngày đầu tiên của mùa xuân, và hoa chưng cất của nó được sử dụng trong y học cổ truyền.

Bài hát "Nụ tầm xuân" do Phạm Duy sáng tác vào năm 1952 và được bày bởi ca sĩ Thái Thanh.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

C
Thực vật được mô tả năm 1753
Thực vật Ukraina
Thực vật xâm hại
Salix cupularis

Salix cupularis là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Rehder miêu tả khoa học đầu tiên năm 1923.

Chú thích

Liên kết ngoài

C
Thực vật được mô tả năm 1923
Thực vật đặc hữu Trung Quốc
Thực vật Nội Mông
Cây bụi
Salix fragilis

Salix fragilis là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Carl von Linné miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

F
Thực vật được mô tả năm 1753
Thực vật Ukraina
Thực vật Tây Á
Cây trang trí
Thực vật vườn châu Âu
Thực vật xâm hại
Loài thực vật xâm lấn Hoa Kỳ
Trang định hướng
Salix glauca

Salix glauca là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được L. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

G
Thực vật được mô tả năm 1753
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Salix hastata

Salix hastata là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được L. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

H
Thực vật được mô tả năm 1753
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Salix humboldtiana

Salix humboldtiana là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Willd. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1806.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

H
Thực vật được mô tả năm 1806
Thực vật Argentina
Thực vật Chile
Thực vật México
Cây Argentina
Cây Chile
Cây Bắc Mỹ
Thực vật Perú
Cây Uruguay
Văn Hanh

Văn Hanh (tên thật Nguyễn Văn Hanh) (sinh 1927) là một ca sĩ Việt Nam trong thập niên 1940 - 1960, nổi tiếng với các bài hát cách mạng và dân ca. Ngoài ra ông còn được biết đến là em trai ruột của Nghệ sĩ nhân dân Thương Huyền.

Sự nghiệp 
Năm 1945 Văn Hanh gia nhập Quân đội, chiến đấu chống Pháp ở các đơn vị tiền thân của đại đoàn 308 sau này và hoạt động văn nghệ nghiệp dư. Năm 1948 ông ốm nặng, sau khi khỏi bệnh được giải ngũ về Chi sở Kho thóc Thái Nguyên. .

Đầu năm 1955 Văn Hanh về Đài Tiếng nói Việt Nam, làm Đội trưởng Đội ca trong Ban ca nhạc của Đài. Năm 1959 ông được học tại chức với chuyên gia Liên Xô về thanh nhạc tại Khoa Thanh nhạc, Trường Âm nhạc Việt Nam. Khi ông mới về Đài, một số nghệ sĩ đã đi Trung Quốc thu đĩa hát nên Đội ca còn ít người, nam chỉ có ông, Trần Thụ, Anh Tuấn, nữ chỉ có Kim Oanh, Bùi Thị Thái, Lê Thu. Sau đó mới tuyển dần thêm cho đủ dàn đồng ca rồi lên hợp xướng. Ông đã thu thanh nhiều ca khúc dưới nhiều hình thức: đơn ca, song ca, lĩnh xướng cho tốp ca...

Sau 34 năm công tác ở Đài Tiếng nói Việt Nam, ông nghỉ hưu năm 1989.

Tác phẩm trình bày 
Văn Hanh sở hữu một giọng nam cao rất sáng và khá chuẩn. Ông hát bài Tình trong lá thiếp (Phan Huỳnh Điểu) cùng với chị ruột là Thương Huyền. Tác phẩm này nổi tiếng trên sóng Đài Tiếng nói Việt Nam thập niên 1950, 1960. Ông là người đầu tiên thể hiện ca khúc Câu hò bên bờ Hiền Lương, cũng trên sóng của Đài Tiếng nói.

Văn Hanh có các bài đơn ca khác như: Tiếng hát trong rừng cọ đồi chè (Trương Quang Lục), Đổi công tát nước (Phạm Hanh), Bên kia sông Đuống (Hồ Bắc, phỏng thơ Hoàng Cầm), Dòng sông, Chiếc nón Huế (Trần Viết Bính)... Ông song ca cùng với Thương Huyền các bài Gặp nhau dưới ánh trăng (Mạc Hy), Sao cô em chưa về (Lê Lan), Dòng sông Đắkrông (Văn Thìn); song ca với Nguyễn Thị Hồng: Gọi nghé trên đồng (Doãn Mẫn), Ta sẽ cưới nhau (Phan Huỳnh Điểu), Ông Tơ (quan họ Bắc Ninh); với Kim Oanh: Thư em (Đặng Đình Hưng), Múc nước giếng thơi (Thịnh Trường); song ca với Mộng Dung. Ông còn hát lĩnh xướng với tốp ca và đồng ca của Đài Tiếng nói Việt Nam.

Vinh danh 
Đến năm 2016, tức khi gần 90 tuổi, Văn Hanh mới được phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ ưu tú. Ông là nghệ sĩ ưu tú cao tuổi nhất của đợt phong tặng này. Lý do việc nhận được danh hiệu muộn như vậy do ông không màng đến danh hiệu nên không làm hồ sơ và đến đợt xét tặng năm 2016 thì ông mới làm hồ sơ đề nghị.

Gia đình 
Văn Hanh là em ruột Nghệ sĩ Nhân dân Thương Huyền.

Vợ ông là người Đình Bảng, tản cư lên Thái Nguyên, bán hàng xén. Ông gặp vợ khi vừa giải ngũ, làm ở Chi sở Kho thóc Thái Nguyên. Hai người cưới nhau năm 1950 và có bốn con: hai trai, hai gái, trong đó con gái đầu là Phó giáo sư nghệ thuật học Nguyễn Thị Minh Thái (sinh năm 1951).

Chú thích

Liên kết ngoài
 Gặp lại người đầu tiên hát Câu hò trên bến Hiền Lương 
 , Văn Hanh và Thương Huyền trình bày

Nam ca sĩ Việt Nam
Nghệ sĩ ưu tú Việt Nam
Salix lanata

Salix lanata là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được L. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

L
Thực vật được mô tả năm 1753
Thực vật Canada
Thực vật Na Uy
Thực vật Nga
Thực vật Thụy Điển
Thực vật Alaska
Thực vật Phần Lan
Thực vật Michigan
Thực vật Bắc Cực
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Salix lindleyana

Salix lindleyana là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Wall. ex Andersson miêu tả khoa học đầu tiên năm 1851.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

L
Thực vật được mô tả năm 1851
Thực vật Nepal
Thực vật Pakistan
Thực vật Tây Tạng
Salix miyabeana

Salix miyabeana là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Seemen miêu tả khoa học đầu tiên.

Chú thích

Liên kết ngoài

M
Thực vật Nhật Bản
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Salix mucronata

Salix mucronata là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Thunb. miêu tả khoa học đầu tiên.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

M
Thực vật Nam Phi
Thực vật Afromontane
Cây Cape Town
Cây Nam Phi
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Cây khí hậu Địa Trung Hải
Salix myrtilloides

Salix myrtilloides là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được L. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Chú thích

Liên kết ngoài

M
Thực vật được mô tả năm 1753
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Salix nipponica

Salix nipponica là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Franch. & Sav. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1875.

Chú thích

Liên kết ngoài

N
Thực vật được mô tả năm 1875
Thực vật Trung Quốc
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Salix pierotii

Salix pierotii là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Miq. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1867.

Chú thích

Liên kết ngoài

P
Thực vật được mô tả năm 1867
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Cây Trung Quốc
Cây Nhật Bản
Cây Triều Tiên
Salix qamdoensis

Salix qamdoensis là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được N. Chao & J. Liu mô tả khoa học đầu tiên năm 2001.

Phân bổ 
Nơi sống của loài cây này chủ yếu ở Tây Tạng, những nơi có khí hậu ôn đới, vùng núi cao và cận núi cao của Tây Tạng.

Tên gọi khác 

 Salix Qamdoensis
 Qamdo Willow
 Qamdo Salix

Đặc điểm 
Salix qamdoensis là loài cây bụi xanh có lá nhỏ hình bầu dục và hoa nhỏ không cánh màu xanh vàng. Hạt nhỏ, tròn và màu nâu. Cây con nhỏ và có một cặp lá. Chúng phát triển tốt ở nơi đất khô, nhiều đá, cát như đồng cỏ hay vùng cây bụi mở rộng, vùng núi cao.

Công dụng 
Loài thực vật này thường được trồng để trang trí trong vườn hoặc các cảnh quan khác. Nó cũng có tác dụng kiểm soát sự xói mòn của đất và chắn gió.

Trồng trọt và nhân giống 
Salix qamdoensis là một loại cây bụi lâu năm phát triển chậm, có thể cao tới 2 feet (0,61m). Nó ưa đất ẩm, thoát nước tốt và bóng râm một phần.

Việc nhân giống được thực hiện bằng cách giâm cành hoặc hạt. Nên cắt từ đầu cành và trồng trong hỗn hợp đất ẩm, thoát nước tốt. Hạt giống cũng cần được gieo trong hỗn hợp đất ẩm, thoát nước tốt và giữ ẩm cho đến khi nảy mầm.

Chú thích

Liên kết ngoài

Q
Thực vật được mô tả năm 2001
Salix rorida

Salix rorida là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Lacksch. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1911.

Chú thích

Liên kết ngoài

R
Thực vật được mô tả năm 1911
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Salix tetrasperma

Salix tetrasperma là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Roxb. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1795.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

T
Thực vật được mô tả năm 1795
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Salix triandra

Salix triandra là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Carl von Linné miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

T
Thực vật được mô tả năm 1753
Thực vật Nga
Thực vật Ukraina
Thực vật Tây Á
Thực vật Trung Á
Thực vật Địa Trung Hải
Cây châu Á
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Cây châu Âu
Salix tweedyi

Salix tweedyi là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được (Bebb ex Rose) C.R. Ball miêu tả khoa học đầu tiên năm 1905.

Chú thích

Liên kết ngoài

T
Thực vật được mô tả năm 1905
Thực vật Hoa Kỳ
Xylosma glaberrima

Xylosma glaberrima là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được Sleumer miêu tả khoa học đầu tiên năm 1980.

Chú thích

Liên kết ngoài

Xylosma
Thực vật được mô tả năm 1980
Thực vật loài thiếu dữ liệu
Thực vật đặc hữu Brasil
Loài thiếu dữ liệu theo Sách đỏ IUCN
Xylosma pachyphylla

Xylosma pachyphylla là một loài thực vật có hoa trong họ Liễu. Loài này được (Krug & Urb.) Urb. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1899.

Chú thích

Liên kết ngoài

Xylosma
Thực vật được mô tả năm 1899
Thực vật cực kỳ nguy cấp
Loài cực kỳ nguy cấp theo Sách đỏ IUCN
Cistus creticus

Cistus creticus Lasithi là một loài thực vật có hoa trong họ Nham mân khôi. Loài này được L. mô tả khoa học đầu tiên năm 1762.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Cistus
Thực vật được mô tả năm 1762
Thực vật Liban
Thực vật Corse
Thực vật Maroc
Thực vật Palestine
Thực vật Sardegna
Thực vật Thổ Nhĩ Kỳ
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Cistus populifolius

Cistus populifolius là một loài thực vật có hoa trong họ Nham mân khôi. Loài này được Carl von Linné mô tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Cistus
Thực vật được mô tả năm 1753
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Cistus salviifolius

Cistus salviifolius là một loài thực vật có hoa trong họ Nham mân khôi. Loài này được L. mô tả khoa học đầu tiên năm 1753.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Cistus
Thực vật được mô tả năm 1753
Thực vật Bồ Đào Nha
Thực vật Liban
Thực vật Tây Ban Nha
Thực vật Ý
Thực vật Bắc Phi
Thực vật Tây Á
Thực vật Địa Trung Hải
Thực vật vườn châu Âu
Thực vật Maroc
Thực vật vườn Châu Phi
Thực vật Bulgaria
Thực vật Pháp
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Cistus skanbergii

Cistus skanbergii là một loài thực vật có hoa trong họ Nham mân khôi. Loài này được Lojac. mô tả khoa học đầu tiên năm 1885.

Chú thích

Liên kết ngoài

Cistus
Thực vật được mô tả năm 1885
Thực vật lai ghép
Helianthemum almeriense

Helianthemum almeriense là một loài thực vật có hoa trong họ Nham mân khôi. Loài này được Pau mô tả khoa học đầu tiên năm 1925.

Đồng nghĩa 

 Helianthemum almeriense subsp. scopulorum (Rouy) Rivas Mart. & al.
 Helianthemum almeriense var. almerianum Losa & Rivas Goday
 Helianthemum almeriense var. minutifolium Rigual ex O.Bolòs & Vigo
 Helianthemum eulaliae var. foliosum Sennen
 Helianthemum eulaliae Sennen
 Helianthemum leptophyllum f. psilosepalum Willk.
 Helianthemum leptophyllum f. squarrosum Grosser in Engl.
 Helianthemum leptophyllum subsp. almeriense (Pau) Sagredo & Malag. in Malag.
 Helianthemum leptophyllum subsp. scopulorum (Rouy) Sagredo & Malag. in Malag.
 Helianthemum psilosepalum (Willk.) Sennen
 Helianthemum rigualii Alcaraz, Peinado & Mart.Parras
 Helianthemum violaceum f. minutifolium Pau

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Helianthemum
Thực vật được mô tả năm 1925
Lechea torreyi

Lechea torreyi là một loài thực vật có hoa trong họ Nham mân khôi. Loài này được Legg. ex Britton mô tả khoa học đầu tiên năm 1894.

Chú thích

Liên kết ngoài

Lechea
Thực vật được mô tả năm 1894
Họ Nham mân khôi
Thực vật Belize
Thực vật Đông Nam Hoa Kỳ
Loài tương đối an toàn theo NatureServe
Tuberaria guttata

Tuberaria guttata là một loài thực vật có hoa trong họ Nham mân khôi. Loài này được (L.) Fourr. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1868.

Có tên gọi trong tiếng Anh spotted rockrose, tiếng Pháp hélianthème taché hay hélianthème à gouttes (nghĩa là nham mân khôi đốm), nó là loài thực vật thân thảo sống một năm, phổ biến của khu vực ven Địa Trung Hải, và mọc lẻ tẻ trong khu vực Wales và Ireland. Thân cây đơn hay phân nhánh, cao 2–30 cm, nhiều lông. Các lá ở gốc hình elip, dài 3 cm, rộng 1–5 cm, mọc thành hình nơ, thường chết vào thời gian ra hoa. Các lá trên thân cây ở phần thấp mọc đối, 2 -5 cặp, thiếu lá kèm, không cuống, hình elip tới hình mũi mác hơi nhọn tới tù, 3 gân lá. Các lá ở phần trên thân cây ít, ngắn và hẹp, hình mũi mác tới thẳng, mọc so le, có hoặc không lá kèm, có lông, với lông tơ hình sao thưa thớt ở mặt dưới. Ra hoa trong khoảng thời gian từ tháng 5 tới tháng 8 trong điều kiện thời tiết khô. Hoa khi ở dạng nụ cuộn lại giống như vỏ ốc, màu vàng, rất hay thay đổi, với các đốm đặc trưng ở gốc cánh hoa có kích thước và độ đậm nhạt màu sắc hay thay đổi. Mọc thành xim hoa ở một phía. Thụ phấn nhờ côn trùng hay tự thụ phấn. Quả nang hình trứng, gần như nhẵn nhụi hoặc có lông thưa ở các mép gần đỉnh, chứa nhiều hạt màu nâu nhạt, phát tán nhờ động vật.

Loài này thường mọc trong các bụi cây thấp trong các khu vực truông Địa Trung Hải (garigơ), thường là trên đất đá vôi và gần với biển.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

G
Thực vật Maghreb
Thực vật được mô tả năm 1753
Họ Nham mân khôi
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Tuberaria lignosa

Tuberaria lignosa là một loài thực vật có hoa trong họ Nham mân khôi. Loài này được (Sweet) Samp. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1922.

Chú thích

Liên kết ngoài

Tuberaria
Thực vật Ý
Thực vật Bắc Phi
Thực vật được mô tả năm 1753
Họ Nham mân khôi
Thực vật Sicilia
Thực vật Tây Nam Âu
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Geniostoma gagnae

Geniostoma gagnae là một loài thực vật có hoa trong họ Mã tiền. Loài này được Fosberg & Sachet mô tả khoa học đầu tiên năm 1981.

Chú thích

Liên kết ngoài

Geniostoma
Thực vật được mô tả năm 1981
Thực vật loài thiếu dữ liệu
Loài thiếu dữ liệu theo Sách đỏ IUCN
Geniostoma rupestre

Geniostoma rupestre là một loài thực vật có hoa trong họ Mã tiền. Loài này được J.R.Forst. & G.Forst. mô tả khoa học đầu tiên năm 1775.

Chú thích

Liên kết ngoài

Geniostoma
Thực vật được mô tả năm 1775
Thực vật Malesia
Thực vật New Zealand
Thực vật Queensland
Thực vật Đài Loan
Thực vật Tây Nam Thái Bình Dương
Thực vật được mô tả năm 1776
Strychnos camptoneura

Strychnos camptoneura là một loài thực vật có hoa trong họ Mã tiền. Loài này được Gilg & Busse miêu tả khoa học đầu tiên năm 1905.

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Mã tiền
Thực vật được mô tả năm 1905
Thực vật Cameroon
Thực vật Gabon
Thực vật Bờ Biển Ngà
Thực vật Liberia
Thực vật Nigeria
Thực vật Cộng hòa Dân chủ Congo
Loài được mô tả năm 1905
Strychnos icaja

Strychnos icaja là một loài thực vật có hoa trong họ Mã tiền. Loài này được Baill. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1879.

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Mã tiền
Thực vật được mô tả năm 1879
Họ Mã tiền
Strychnos madagascariensis

Mã tiền Madagascar (danh pháp hai phần: Strychnos madagascariensis) là một loài thực vật có hoa trong họ Mã tiền. Loài này được Poir. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1808.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Mã tiền
Thực vật được mô tả năm 1808
Cây Châu Phi
Strychnos pungens

Mã tiền sa mạc (danh pháp hai phần: Strychnos pungens) là một loài thực vật có hoa trong họ Mã tiền. Loài này được Soler. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1893.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Chi Mã tiền
Thực vật được mô tả năm 1893
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Cây Châu Phi
Kaaba

Kaaba ( '' , "Khối lập phương") là tòa nhà hình hộp chữ nhật nằm trong trung tâm sân thánh đường hồi giáo Al-Masjid Al-Haram ở Mecca, Ả Rập Xê Út. Tòa nhà cao 13,1 m, có đáy 11,03 m × 12,62 m. 4 cạnh chỉ về 4 hướng chính. Đây là trung tâm thánh địa thiêng liêng nhất của đạo Hồi. Al-Masjid Al-Haram, thánh đường Hồi giáo lớn nhất đã được xây xung quanh Kaaba.

Ở phía đông của Kaaba có một phiến đá đen (tiếng Ả Rập: الحجر الأسود al-Ḥajar al-Aswad) được xem là di tích của Hồi giáo. Theo truyền thống Hồi giáo, phiến đá đã được gắn nguyên vẹn vào bức tường của Kaaba bởi nhà tiên tri Muhammad trong năm 605 của Công Nguyên, 5 năm trước khi sự mặc khải đầu tiên của ông. Kể từ đó, phiến đá đã bị phá vỡ thành nhiều mảnh và bây giờ được gắn vào một khung bằng bạc ở mặt bên của Kaaba.

Chú thích

Tham khảo
 Peterson, Andrew (1997). Dictionary of Islamic Architecture Luân Đôn: Routledge.
 Hawting, G.R; Ka`ba. Encyclopaedia of the Qur'an  Hisham Ibn Al-Kalbi The book of Idols, translated with introduction and notes by Nabih Amin Faris 1952
 Elliott, Jeri (1992). Your Door to Arabia. ISBN 0-473-01546-3.
 Mohamed, Mamdouh N. (1996). Hajj to Umrah: From A to Z. Amana Publications. ISBN 0-915957-54-X.
 Wensinck, A. J; Ka`ba. Encyclopaedia of Islam IV Karen Armstrong (2000,2002). Islam: A Short History. ISBN 0-8129-6618-X.
 Crone, Patricia (2004). Meccan Trade and the Rise of Islam. Piscataway, New Jersey: Gorgias.
 [1915] The Book of History, a History of All Nations From the Earliest Times to the Present, Viscount Bryce (Introduction), The Grolier Society.
 Guillaume, A. (1955). The Life of Muhammad''. Oxford: Oxford University Press.

Liên kết ngoài

Description and significance of performing tawaf around the Kaaba
SA's Official Live Webcam of the Kaaba 

Hajj

Hành hương Hồi giáo
Liên đoàn An ninh Thủ đô

Liên đoàn An ninh Thủ đô là tên gọi đơn vị vũ trang chuyên trách phòng vệ khu vực nội thành Sài Gòn của Quân lực Việt Nam Cộng hòa, tồn tại từ 1965 đến 1975. Liên đoàn trực thuộc và dưới quyền điều động của Bộ tư lệnh Biệt khu Thủ đô.

Lịch sử

Xem thêm
 Lữ đoàn Liên binh Phòng vệ Tổng thống Phủ
 Lục quân Việt Nam Cộng hòa
 Thành Cộng Hòa

Tham khảo

 Hình ảnh về Biệt khu Thủ đô
 Ngày rời Biệt Khu 
 Tử thủ sau lệnh đầu hàng
 Pháo binh Biệt khu Thủ đô - ngày chinh chiến tàn 

Đơn vị quân sự Việt Nam Cộng hòa
Đơn vị quân sự thành lập năm 1965
Đơn vị quân sự giải thể năm 1975
Quân binh chủng của Quân lực Việt Nam Cộng hòa
Văn hóa dân gian

Văn hóa dân gian (folk-lore, trong tiếng Anh) là truyền thống của một nền văn hóa, cận-văn hóa hoặc nhóm. Nó bao gồm lịch sử truyền hết lại, giống truyền miệng, như huyền thoại, tục ngữ, thành ngữ, truyện kể, truyện viết, truyện tranh, truyện cổ tích, truyện cười; các truyền thống kiến trúc hay các đồ chơi dân gian, thủ công; các phong tục, tập quán, các truyền thống lâu đời; các tác phẩm âm nhạc, nghệ thuật truyền thống. Văn hóa dân gian được hình thành trong đời sống cá nhân của từng dân tộc, từng khu vực dân cư, cộng đồng.

Tham khảo

Đọc thêm
 
 Coffin, Tristram P.; Cohen, Hennig, (editors), Folklore in America; tales, songs, superstitions, proverbs, riddles, games, folk drama and folk festivals, Garden City, New York: Doubleday, 1966. Selections from the Journal of American folklore.

Liên kết ngoài
 Folktales from around the world
 Folklore Society
 
 
 Số Encyclopædia Britannica năm 1911

Giả tưởng
Bàn chân

Bàn chân là một cấu trúc giải phẫu gặp ở nhiều động vật có xương sống, cho phép động vật di chuyển. Nó còn được sử dụng làm đơn vị đo lường (foot).

Tham khảo

Liên kết ngoài

 

*
Cơ thể người
Giải phẫu học
Tiếng Zaza

Tiếng Zaza - còn gọi là tiếng Kirmanj, tiếng Kird hoặc tiếng Diml - là ngôn ngữ được nói chủ yếu ở phía đông Thổ Nhĩ Kỳ. Tiếng Zaza là một phần của nhóm Tây, ngữ chi Iran, ngữ hệ Ấn-Âu. Ngôn ngữ này có nhiều điểm chung về đặc điểm, cấu trúc và từ vựng với tiếng Gora, đồng thời cũng có một số nét tương đồng với tiếng Talysh và các ngôn ngữ Caspi khác. Theo Ethnologue (dẫn lại Paul (1998)) thì số người dùng ngôn ngữ này nằm trong khoảng 1,5 - 2,5 triệu người. Theo Nevins, số người nói tiếng Zaza là từ 2 đến 4 triệu.

Phân loại 
Từ góc độ ngôn ngữ nói thì họ hàng gần nhất với tiếng Zaza là tiếng Mazandaran, tiếng Hewram, tiếng Gilak và các ngôn ngữ Caspi khác. Tuy nhiên, việc phân loại tiếng Zaza lại hàm chứa vấn đề chính trị. Một số ít nhà ngôn ngữ học cho rằng tiếng Zaza là phương ngữ con của tiếng Kurd.

Phương ngữ 
Tiếng Zaza gồm một số phương ngữ chính:
 Zaza Bắc: được nói tại các tỉnh Tunceli, Erzincan, Erzurum, Sivas, Gumushane, Mus (Varto), Kayseri (Sariz).
Các phương ngữ con là:
Tây-Dersim
Đông-Dersim
Varto
Các phương ngữ vùng biên giới như Sarız và Koçgiri
 Zaza Nam: được nói tại các tỉnh Şanlıurfa (Siverek), Diyarbakır (Cermik, Egil), Adiyaman, Malatya
Các phương ngữ con là:
Siverek
Cermik, Gerger
Các phương ngữ vùng biên giới như Mutki và Aksaray

Bảng chữ cái
Bảng chữ cái Zaza gồm 31 chữ cái:

Ghi chú

Tham khảo

Chú thích

Thư mục 

 Arslan, İlyas. 2016. Verbfunktionalität und Ergativität in der Zaza-Sprache. Dissertation, Universität Düsseldorf.
 Blau, Gurani et Zaza in R. Schmitt, ed., Compendium Linguarum Iranicarum, Wiesbaden, 1989, , pp. 336–40 (About Daylamite origin of Zaza-Guranis)
 Gajewski, Jon. (2004)  "Zazaki Notes" Massachusetts Institute of Technology.
 Gippert, Jost. (1996) "Historical Development of Zazaki"  University of Frankfurt
 Haig, Geoffrey. and Öpengin, Ergin. "Introduction to Special Issue Kurdish: A critical research overview"  University of Bamberg, Germany
 Larson, Richard. and Yamakido, Hiroko. (2006) "Zazaki as Double Case-Marking"  Stony Brook University and University of Arizona.
 Lynn Todd, Terry. (1985) "A Grammar of Dimili" University of Michigan
 Mesut Keskin, Zur dialektalen Gliederung des Zazaki. Magisterarbeit, Frankfurt 2008.  (PDF)
 
 Paul, Ludwig. (1998)  "The Position of Zazaki Among West Iranian languages"  University of Hamburg
 Werner, Brigitte . (2007) "Features of Bilingualism in the Zaza Community"  Marburg, Germany

Liên kết ngoài

 Người Zaza và nền văn học tiếng Zaza
 Lịch sử Zaza và tiếng Zaza
 Trung tâm Nghiên cứu Hàn lâm tiếng Zaza
 Dimli, Ethnologue
 Kirmanjki, Ethnologue
 ZazaPress  (tiếng Zaza, tiếng Thổ Nhĩ Kỳ, tiếng Anh, tiếng Thụy Điển)
 Viện tiếng Zaza (tiếng Đức, tiếng Zaza, tiếng Thổ Nhĩ Kỳ)
 Học trực tuyến tiếng Zaza , MIT OpenCourseWare

Ngôn ngữ tại Thổ Nhĩ Kỳ
Ngôn ngữ Tây Bắc Iran
Người Zaza
Khớp gối

Khớp gối là khớp nối giữa xương đùi và xương chày, đồng thời có sự tham gia của xương bánh chè. Khớp gối gồm hai khớp chính: khớp đùi–chày (giữa xương đùi và xương chày) và khớp đùi–chè (giữa xương đùi và xương bánh chè). Đây là khớp lớn nhất và một trong những khớp phức tạp nhất của cơ thể.

Về mặt chức năng, khớp gối thường được xem như một khớp bản lề, cho phép gập và duỗi, đồng thời có một mức độ xoay trong và xoay ngoài hạn chế. Khớp gối dễ bị chấn thương và là vị trí thường gặp của thoái hóa khớp gối.

Đầu gối là vùng phía trước của khớp gối, bao gồm: ở giữa là xương bánh chè, phía trên là gân cơ tứ đầu đùi, phía dưới là dây chằng bánh chè, và hai bên là vùng cánh bánh chè với nhiều cấu trúc giải phẫu như cân mạc đùi, dây chằng chè–đùi trong và bao khớp.

Cấu trúc 
Khớp gối là một dạng biến đổi của khớp bản lề, thuộc loại khớp hoạt dịch, gồm ba ngăn chức năng:  
 Khớp đùi–chè (giữa xương đùi và xương bánh chè), trong đó xương bánh chè trượt trong rãnh ở mặt trước xương đùi.  
 Hai khớp đùi–chày (trong và ngoài), nối xương đùi với xương chày – xương chính của cẳng chân.  

Khớp gối được bao bọc bởi bao khớp, bên trong chứa dịch hoạt dịch giúp bôi trơn và nuôi dưỡng sụn khớp. Vùng khoeo (phía sau gối) là một khu vực giải phẫu quan trọng, hiện được nghiên cứu nhiều trong y học lâm sàng.  

Đây là khớp lớn nhất và cũng là một trong những khớp quan trọng nhất của cơ thể, đóng vai trò thiết yếu trong các vận động chịu trọng lực như đi bộ, chạy và nhảy.  

Khi mới sinh, xương bánh chè chủ yếu cấu tạo từ sụn, và sẽ dần cốt hóa (biến thành xương) trong khoảng 3–5 năm đầu đời. Do là xương vừng lớn nhất của cơ thể, quá trình cốt hóa của xương bánh chè diễn ra chậm và kéo dài hơn nhiều so với các xương khác.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
Animation of bones and ligament in the knee
MRI anatomy of a normal knee

*Đầu gối
Tiếng Kyrgyz

Tiếng Kyrgyz hay tiếng Kirghiz (, , ',  hay , , ', ) là một ngôn ngữ Turk được nói bởi khoảng 4 triệu người tại Kyrgyzstan cũng như tại Trung Quốc, Afghanistan, Kazakhstan, Tajikistan, Thổ Nhĩ Kỳ, Uzbekistan, Pakistan và Nga. Tiếng Kyrgyz là thành viên trong nhánh Kyrgyz–Kipchak của nhóm ngôn ngữ Kypchak, và có quan hệ gần với tiếng Kazakh.

Tiếng Kyrgyz ban đầu được viết bằng chữ Turk cổ, sau đó bằng chữ Ba Tư-Ả Rập. Từ năm 1928 đến 1940, bảng chữ cái Latinh được sử dụng. Sau đó, do chính sách chung của Liên bang Xô Viết, bảng chữ cái Kirin trở nên phổ biến và còn được dùng tới nay.

Chú thích

Tham khảo
 
 Krippes, Karl A. (1998). Kyrgyz: Kyrgyz-English/English-Kyrgyz: Glossary of Terms. Hippocrene Books, New York. ISBN 0-7818-0641-0.

Đọc thêm
 Library of Congress, Country Studies, Kyrgyzstan
 Comrie, Bernard. 1983. The languages of the Soviet Union. Cambridge: Cambridge University Press
 Beckwith, Christopher I. 1987/1993. "The Tibetan Empire in Central Asia." Princeton: Princeton University Press
 Tchoroev, Tyntchtykbek. 2003. The Kyrgyz.; in: The History of Civilisations of Central Asia, Vol. 5, Development in contrast: from the sixteenth to the mid-nineteenth century /Editors: Ch. Adle and Irfan Habib. Co-editor: Karl M. Baipakov. – UNESCO Publishing. Multiple History Series. Paris. – Chapter 4, p. 109 – 125. (ISBN 92-3-103876-1)

Liên kết ngoài

Kyrgyz language 
Root Vowels and Affix Vowels: Height Effects in Kyrgyz Vowel Harmony 
Kyrgyz exercises  (in Japanese)
The Talking Kyrgyz Phrasebook
Кыргыз тили  – Kyrgyz language resources (in Russian)
Кербен Translit  - Easy Kyrgyz-Cyrillic–Latin converter
Kyrgyz Cyrillic–Arabic–Latin converter
Kyrgyz–Russian–English Dictionary 
Kyrgyz Latin Alphabet
Kyrgyz-Turkish Dictionary 
Russian-Kyrgyz Kyrgyz-Russian Dictionary 

Ngữ hệ Turk
Ngôn ngữ tại Nga
Ngôn ngữ chắp dính
Ngôn ngữ tại Trung Quốc
Ngôn ngữ tại Thổ Nhĩ Kỳ
Ngôn ngữ tại Kazakhstan
Ngôn ngữ tại Kyrgyzstan
Ngôn ngữ tại Uzbekistan
Ngôn ngữ tại Tajikistan
Ngôn ngữ Turk tại Afghanistan
Dân tộc Kyrgyz
Nhóm ngôn ngữ Kipchak
Tiếng Tajik

Tiếng Tajik, Tajiki, (đôi khi viết Tadjik hoặc Tadzhik; , ,  ) là ngôn ngữ của người Tajik ở Trung Á. Đây là ngôn ngữ chính thức ở Tajikistan.

Tiếng Tajik là một nhánh của tiếng Ba Tư, ở Tajikistan văn tự chính thức là chữ Kirin thay cho chữ Ba Tư truyền thống. Người Tajik và người Iran nói chuyện có thể hiểu nhau.

Tham khảo

Xem thêm 
 Ido, S. (2005) Tajik ISBN 3-89586-316-5
 Korotow, M. (2004) Tadschikisch Wort für Wort. Kauderwelsch ISBN 3-89416-347-X
 Lazard, G. (1956) "Caractères distinctifs de la langue tadjik". Bulletin de la Société Linguistique de Paris. 52. các trang 117–186
 Windfuhr, G. (1987) in Comrie, B. (ed.) "Persian". The World's Major Languages. các trang 523–546
 Perry, J. R. (2005) A Tajik Persian Reference Grammar (Boston: Brill) ISBN 90-04-14323-8
 Rastorgueva, V. (1963) A Short Sketch of Tajik Grammar (Netherlands: Mouton) ISBN 0-933070-28-4
 Назарзода, С. – Сангинов, А. – Каримов, С. – Султон, М. Ҳ. (2008) Фарҳанги тафсирии забони тоҷикӣ (иборат аз ду ҷилд). Ҷилди I. А – Н. Ҷилди II. О – Я. (Душанбе).

Liên kết ngoài 

 A Worldwide Community for Tajiks
 Ethnologue report for Tajik
 Tajik Swadesh list of basic vocabulary words (from Wiktionary's Swadesh-list appendix)
 BBC news in Tajik
 English-Tajik-Russian Dictionary 
 Free Online Tajik Dictionary
 Welcome to Tajikistan

Ngôn ngữ tại Nga
Ngôn ngữ tại Tajikistan
Ngôn ngữ tại Uzbekistan
Ngôn ngữ tại Afghanistan
Ngôn ngữ tại Iran
Ngôn ngữ tại Trung Quốc
Ngôn ngữ tại Kazakhstan
Ngôn ngữ tại Kyrgyzstan
Ngôn ngữ tại Turkmenistan
HMS Faulknor

Ba tàu chiến của Hải quân Hoàng gia Anh từng được mang cái tên HMS Faulknor, được đặt theo những thành viên của gia đình Faulknor, vốn có nhiều sĩ quan hải quân nổi bật:

  là một soái hạm khu trục dẫn đầu lớp Faulknor được trưng dụng từ Hải quân Chile và hạ thủy năm 1914, trả cho Chile năm 1920 dưới tên Almirante Riveros
  là một pháo hạm sông, nguyên là chiếc tàu dân sự Po-on được mua năm 1925 và bị bán năm 1928.
  là một tàu khu trục lớp F hạ thủy năm 1934, phục vụ trong Thế Chiến II và bị tháo dỡ năm 1946

Tên gọi tàu chiến Hải quân Hoàng gia Anh
Tên gọi tàu thủy Hải quân Hoàng gia Anh
Thiên hà hạt đậu

Thiên hà hạt đậu có thể là kiểu thiên hà đang trải qua quá trình hình thành sao với tốc độ rất lớn Tên gọi của thiên hà này là do n1 có kích thước nhỏ và có màu xanh lục trên ảnh do Sloan Digital Sky Survey (SDSS) chụp. có thể chứa khoảng 40-80 triệu ngôi sao không có sự sống hoặc những hành tin lùn có qiũy đạo không ổn định.

Thiên hà hạt đậu được phát hiện đầu tiên năm 2007 bởi tình nguyện viên trong dự án thiên văn trực tuyến Galaxy Zoo (GZ).

Thiên hà này cách ngân hà của chúng ta 1,5 đến 5 triệu năm ánh sáng, với kích thước nhỏ hơn 10 lần và khối lượng nhỏ hơn 100 lần, dù vậy tốc độ hình thành sao lại lớn hơn ngân hà 10 lần.

Tuy nhiên, vẫn chưa có nghiên cứu nào cho thấy thiên hà hạt đậu thực sự tồn tại, nhưng cũng không vì thế mà khẳng định rằng nó hoàn toàn chỉ là một giả thuyết không cơ sở. Thiên hà hạt đậu có thể là một thử tách mà trong tương lai không xa con ngườic ó thể chinh phục được.

Tham khảo

Thiên hà
Khoa học năm 2007
HMS Foresight (H68)

HMS Foresight (H68) là một tàu khu trục lớp F được Hải quân Hoàng gia Anh Quốc chế tạo vào đầu những năm 1930. Trong Chiến tranh Thế giới thứ hai, nó hoạt động như một tàu quét mìn và hộ tống các đoàn tàu vận tải tại Đại Tây Dương và Địa Trung Hải cho đến khi bị đánh chìm do không kích trong Chiến dịch Pedestal vào tháng 8 năm 1942.

Thiết kế và chế tạo 
Lớp tàu khu trục F có đặc tính tương tự như Lớp tàu khu trục C và D dẫn trước vào năm 1931, nhưng có dáng lườn tàu và cầu tàu được cải tiến, được bố trí ba phòng nồi hơi thay vì hai, và pháo QF  có thể nâng đến góc 40° thay vì 30° như ở lớp trước.

Foresight được đặt hàng vào ngày 17 tháng 3 năm 1933 trong Chương trình Chế tạo Hải quân 1932. Nó được đặt lườn tại xưởng tàu của hãng Cammell Laird & Company ở Birkenhead vào ngày 21 tháng 7 năm 1933; được hạ thủy vào ngày 29 tháng 6 năm 1934 và hoàn tất vào ngày 15 tháng 5 năm 1935.

Lịch sử hoạt động 
Vào ngày 18 tháng 6 năm 1941, Foresight đã cùng các tàu chị em , ,  về  góp công vào việc đánh chìm tàu ngầm U-boat Đức U-138 về phía Tây Tây Ban Nha.

Đến ngày 6 tháng 4 năm 1942, nó rời Scapa Flow hộ tống Đoàn tàu vận tải PQ 14 đi sang Liên Xô. Trong số 24 con tàu hình thành nên đoàn tàu, 16 chiếc bị ngăn trở bởi băng giá và thời tiết xấu nên phải quay trở lại Iceland, và một chiếc khác bị tàu ngầm U-boat đánh chìm. Cùng với bảy con tàu còn lại, Foresight đi đến Murmansk vào ngày 19 tháng 4. Nó khởi hành vào ngày 29 tháng 4 bảo vệ cho Đoàn tàu vận tải QP 11 quay trở về. Sang ngày 30 tháng 4, tàu ngầm Đức U-456 dưới quyền chỉ huy của Max-Martin Teichert, được một máy bay trinh sát thông báo về sự hiện diện của đoàn tàu đang trên đường tư bán đảo Kola, đã phóng một quả ngư lôi vào mạn phải của tàu tuần dương . Chiếc tàu tuần dương bắt đầu bị nghiêng nặng. Không lâu sau đó, Teichert phóng thêm một quả ngư lôi trúng vào đuôi Edinburgh, làm hỏng bánh lái. Nỗ lực tìm cách kéo con tàu bị đánh hỏng quay trở lại Murmansk liên tục bị các máy bay ném bom-ngư lôi đối phương ngăn cản. Vào ngày 2 tháng 5, nó bị ba tàu khu trục Đức tốn công ngoài khơi đảo Bear và trúng thêm ngư lôi. Khi con tàu bắt đầu chìm, thủy thủ bỏ tàu và được các tàu khu trục cứu vớt. Foresight làm nhiệm vụ đánh đắm con tàu hỏng.

Trong Chiến dịch Pedestal vào ngày 12 tháng 8 năm 1942, đang khi hoạt động như một tàu quét mìn nhanh, Foresight trúng một quả ngư lôi phóng từ một máy bay Savoia-Marchetti SM.79 của Ý, làm hỏng nặng đuôi tàu và mất hoàn toàn động lực. , một tàu khu trục lớp Tribal đến trợ giúp, nhưng mọi nỗ lực để kéo nó đi đều thất bại. Sau khi mọi thủy thủ đã rời tàu vào ngày 13 tháng 8, Foresight bị đánh đắm bởi một quả ngư lôi trong Địa Trung Hải, ở tọa độ .

Tham khảo

Chú thích

Thư mục

Liên kết ngoài 
uboat.net: HMS Foresight

 

Lớp tàu khu trục E và F
Tàu khu trục của Hải quân Hoàng gia Anh
Tàu khu trục trong Thế Chiến II
Tàu bị máy bay đánh chìm
Xác tàu đắm trong Thế Chiến II tại Địa Trung Hải
Sự cố hàng hải năm 1942
Tàu thủy năm 1934
Tê tê cây

Tê tê cây hay tê tê bụng trắng (danh pháp khoa học: Manis tricuspis) là một trong 8 loài tê tê còn tồn tại và có nguồn gốc ở vùng xích đạo Châu Phi. Chúng là loài tê tê rừng châu Phi phổ biến nhất.

Phân loại
Tê tê cây thuộc họ Manidae, bộ Pholidota, được Rafinesque mô tả năm 1821. Hầu hết nhà động vật học xếp chúng vào phân chi Phataginus và một số tác giả nâng lên thành chi Phataginus. Hai phân loài được công nhận vào năm 1972 bởi Meester:
M. t. tricuspis
M. t. mabirae

Phạm vi và môi trường sống
Phạm vi sinh sống của tê tê cây từ Guinea qua Sierra Leone và phần lớn Tây Phi tới Trung Phi với điểm cực đông là tây nam Kenya và tây bắc Tanzania. Về phía nam kéo dài đến phía bắc Angola và tây bắc Zambia. Nó đã được tìm thấy trên đảo Bioko trên Đại Tây Dương, nhưng không có hồ sơ xác nhận sự hiện diện tại Senegal, Gambia hay Guinea-Bissau.

Tê tê cây là bán sống trên cây và thường hoạt động về đêm. Nó được tìm thấy ở vùng đất thấp rừng ẩm nhiệt đới cũng như các thảm xavan/rừng. Nó có thể thích nghi với một số mức độ thay đổi môi trường sống.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 

T
Động vật được mô tả năm 1821
Động vật có vú Tây Phi
Động vật có vú Kenya
Động vật có vú Zambia
Động vật Tây Phi
Động vật có vú châu Phi
Loài nguy cấp theo Sách đỏ IUCN
Loài bị đe dọa bởi sự tiêu thụ của con người
Anguilla bengalensis

Anguilla bengalensis là một loài cá chình trong chi Anguilla của họ Anguillidae.

Phân loài
 A. b. bengalensis, đôi khi được gọi là Cá chình đốm Ấn Độ.
 A. b. labiata, đôi khi được gọi là Cá chình đốm Châu Phi.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 
 

B
Động vật được mô tả năm 1831
Họ Cá chình nước ngọt
Chi Cá lịch vân

Cá lịch vân, tên khoa học Echidna là một chi cá lịch trong họ Cá lịch biển.

Loài
Ngoài các loài được liệt kê dưới đây, Gymnomuraena zebra đôi khi được bao gồm trong Echidna:
 Echidna amblyodon (Bleeker, 1856)
 Echidna catenata (Bloch, 1795) 
 Echidna delicatula (Kaup, 1856): cá lịch vân chấm
 Echidna leucotaenia L. P. Schultz, 1943
 Echidna nebulosa (J. N. Ahl, 1789): cá lịch vân vạch, cá lịch hoa to
 Echidna nocturna (Cope, 1872)
 Echidna peli (Kaup, 1856) 
 Echidna polyzona (J. Richardson, 1845): cá lịch vân vòng
 Echidna rhodochilus Bleeker, 1863 
 Echidna unicolor L. P. Schultz, 1953 
 Echidna xanthospilos (Bleeker, 1859)

Ở Việt Nam có 3 loài là cá lịch vân chấm, cá lịch vân vạch hay cá lịch hoa to và cá lịch vân vòng.

Chú thích

Tham khảo
 
 

Họ Cá lịch biển
Sơ khai Họ Cá lịch biển