Đại học Cát Lâm

Trường Đại học Cát Lâm (tiếng Trung: 吉林大学; bính âm: Jílín Dàxué; thường được gọi tắt là 吉大) là một trường đại học công lập toàn diện trọng điểm quốc gia tại thành phố Trường Xuân, tỉnh Cát Lâm, Trung Quốc. Được thành lập vào năm 1946, trường là một trong những cơ sở giáo dục đại học có quy mô lớn nhất và lâu đời nhất tại Trung Quốc. Đại học Cát Lâm là một phần của các dự án giáo dục trọng điểm quốc gia như Đề án 211, Đề án 985 và Song nhất lưu.

Lịch sử hình thành và phát triển 
Tiền thân của Đại học Cát Lâm là Trường Hành chính Đông Bắc (东北行政学院), được thành lập vào tháng 10 năm 1946 tại Cáp Nhĩ Tân bởi Đảng Cộng sản Trung Quốc, đánh dấu sự ra đời của trường đại học tổng hợp đầu tiên do Đảng Cộng sản Trung Quốc thành lập sau chiến tranh.

Lịch sử phát triển của trường trải qua nhiều giai đoạn đổi tên và sáp nhập quan trọng:
 1946: Thành lập Trường Hành chính Đông Bắc.
 1948: Sáp nhập với Đại học Cáp Nhĩ Tân, đổi tên thành Học viện Khoa học Đông Bắc.
 1948: Di dời về Thẩm Dương, khôi phục tên gọi Trường Hành chính Đông Bắc.
 1950: Đổi tên thành Đại học Nhân dân Đông Bắc.
 1958: Đổi tên thành Đại học Cát Lâm và chuyển về trực thuộc tỉnh Cát Lâm quản lý.
 1960: Được xác định là trường đại học tổng hợp trọng điểm quốc gia.
 1984: Trở thành một trong 22 trường đại học đầu tiên được phê duyệt thành lập trường sau đại học.
 1995: Lọt vào danh sách "Đề án 211".
 2000: Một cuộc sáp nhập lớn diễn ra vào ngày 12 tháng 6, khi Đại học Cát Lâm (cũ), Đại học Công nghiệp Cát Lâm, Đại học Y khoa Bạch Cầu Ân, Đại học Khoa học và Công nghệ Trường Xuân, và Học viện Bưu chính Viễn thông Trường Xuân hợp nhất thành một Đại học Cát Lâm mới.
 2001: Được liệt kê vào "Đề án 985".
 2004: Đại học Quân nhu Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc sáp nhập vào Đại học Cát Lâm.
 2017 và 2022: Được chọn vào danh sách "Song nhất lưu".

Sự kiện đáng chú ý: Năm 2026, trường sẽ kỷ niệm 80 năm thành lập, đánh dấu một cột mốc quan trọng trong lịch sử phát triển.

Tổ chức và học thuật

Hệ thống đào tạo và ngành nghề 
Đại học Cát Lâm là một trường đại học tổng hợp với hệ thống đào tạo đa dạng, bao phủ 13 trên 14 lĩnh vực học thuật chính của Trung Quốc, bao gồm Triết học, Kinh tế học, Luật học, Giáo dục học, Văn học, Lịch sử học, Khoa học tự nhiên, Kỹ thuật, Nông học, Y học, Quản lý học, Nghệ thuật học và Khoa học liên ngành.

Tính đến năm 2026, trường có 48 đơn vị giảng dạy, cung cấp 121 chuyên ngành tuyển sinh bậc đại học. Về đào tạo sau đại học, trường có 49 điểm cấp bằng tiến sĩ cấp một ngành, 6 điểm cấp bằng thạc sĩ cấp một ngành, 11 điểm cấp bằng tiến sĩ chuyên nghiệp, 25 điểm cấp bằng thạc sĩ chuyên nghiệp và 48 trạm nghiên cứu sau tiến sĩ.

Các ngành học trọng điểm và "Song nhất lưu" 
Trường có 6 ngành học được công nhận là ngành "Song nhất lưu" quốc gia trong đợt đánh giá thứ hai, bao gồm: Khảo cổ học, Toán học, Vật lý học, Hóa học, Sinh học và Khoa học Vật liệu & Kỹ thuật. Bên cạnh đó, trường cũng có 4 ngành trọng điểm quốc gia cấp một (Toán học, Hóa học, Kỹ thuật cơ khí, Tài nguyên địa chất và Kỹ thuật địa chất) và nhiều ngành trọng điểm cấp hai.

Tính đến năm 2025, có 19 ngành học (lĩnh vực) của Đại học Cát Lâm lọt vào top 1% ESI toàn cầu, trong đó 5 ngành lọt vào top 1‰.

Các chương trình đào tạo đặc biệt 
Trường đi đầu trong các chương trình đào tạo nhân tài xuất sắc, bao gồm:
 **Kế hoạch Everest (珠峰计划)**: Chương trình đào tạo sinh viên xuất sắc các ngành khoa học cơ bản với các lớp thực nghiệm "Đường Ngao Khánh" và "Khuông Á Minh".
 **Kế hoạch Trác Việt (卓越计划)**: Đào tạo kỹ sư, bác sĩ, luật sư, nhà báo và nhân tài nông lâm nghiệp xuất sắc.
 **Các lớp thực nghiệm đặc biệt**: Như lớp thí điểm đào tạo nhân tài xuất sắc Nhiêu Bân, Hoàng Đại Niên, Lý Tứ Quang, Vương Tương Hạo, Từ Hoa Thanh, Bạch Cầu Ân và Lã Chấn Vũ, nhằm đào tạo các nhà đổi mới trong các lĩnh vực "Tân Công khoa, Tân Nông khoa, Tân Y khoa, Tân Văn khoa".

Khuôn viên và cơ sở vật chất 
Đại học Cát Lâm nổi tiếng với quy mô khuôn viên rộng lớn, thường được mô tả là "trường ở trong thành phố, thành phố ở trong trường". Tính đến năm 2025, trường có 6 khu học xá chính tại thành phố Trường Xuân, với tổng diện tích khuôn viên là 734,58 ha, trong đó Viện Nghiên cứu Châu Hải có diện tích 150,35 ha. Tổng diện tích sàn xây dựng đạt 292,61 ha.

Hệ thống thư viện của trường có bộ sưu tập lên tới 8.654.700 đầu sách các loại, là một trong những trung tâm tài liệu lớn nhất khu vực Đông Bắc Trung Quốc. Đây cũng là trung tâm khu vực Đông Bắc của Hệ thống Đảm bảo Tài liệu Giáo dục Đại học Trung Quốc (CALIS) và Trung tâm Khu vực Đông Bắc của Trung tâm Tài liệu Khoa học Xã hội và Nhân văn các Trường Đại học Trung Quốc (CASHL).

Trường trực thuộc 4 bệnh viện, bao gồm Bệnh viện Đại học Cát Lâm số 1, số 2, số 3 (Bệnh viện Hữu nghị Trung-Nhật) và Bệnh viện Răng Hàm Mặt Đại học Cát Lâm.

Sinh viên và giảng viên

Sinh viên 
Đại học Cát Lâm là một trong những trường đại học có số lượng sinh viên lớn nhất Trung Quốc. Tính đến tháng 2 năm 2026, tổng số sinh viên đang theo học là 75.490 người, bao gồm 41.958 sinh viên đại học, 22.854 học viên cao học (thạc sĩ), 9.706 nghiên cứu sinh (tiến sĩ) và 818 du học sinh quốc tế. Mỗi năm, có khoảng 45% sinh viên tốt nghiệp tiếp tục học lên cao hơn.

Giảng viên 
Đội ngũ giảng viên của trường hùng hậu, với 6.279 giảng viên chuyên trách, trong đó có 11 viện sĩ của Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc và Viện Hàn lâm Kỹ thuật Trung Quốc. Trường cũng có một số lượng lớn các chuyên gia đầu ngành, bao gồm các thành viên của Ủy ban Đánh giá Học vị Quốc vụ viện, các học giả được chọn trong "Kế hoạch Vạn Nhân Tài", giáo sư giảng dạy cấp quốc gia, và những người được nhận Quỹ Khoa học Quốc gia dành cho Học giả Trẻ Xuất sắc.

Nghiên cứu khoa học và thành tựu 
Đại học Cát Lâm là một trung tâm nghiên cứu quan trọng với nhiều phòng thí nghiệm và trung tâm nghiên cứu cấp quốc gia và bộ ngành. Trường hiện có 6 phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia (toàn quốc), 1 phòng thí nghiệm kỹ thuật quốc gia, 6 phòng thí nghiệm kỹ thuật liên hợp quốc gia-địa phương, 1 trung tâm nghiên cứu kỹ thuật và công nghệ quốc gia, và 4 cơ sở hợp tác khoa học công nghệ quốc tế quốc gia.

Trường đã đạt được nhiều thành tựu nghiên cứu nổi bật, bao gồm:
 **Khoan địa chất**: Chế tạo thành công máy khoan vạn mét "Vỏ Trái Đất Số 1" (地壳一号), giải quyết các vấn đề kỹ thuật then chốt trong khoan sâu lòng đất.
 **Khoa học vật liệu**: Phát hiện ra hiệu ứng FIB quang học đầu tiên trên thế giới, mở ra các công nghệ đột phá như chip quang cắt ẩn siêu mỏng và vật đen femto giây.
 **Nghiên cứu địa cực**: Sử dụng thiết bị khoan đá gốc dưới băng sâu do trường tự phát triển để xuyên qua 545 mét băng ở Đông Nam Cực và thu được lõi băng liên tục cùng gần nửa mét đá gốc dưới băng, cung cấp dữ liệu quan trọng cho nghiên cứu địa chất và biến đổi khí hậu.
 **Vệ tinh**: Phóng thành công "Vệ tinh số 1 Đại học Cát Lâm".

Hợp tác quốc tế 
Đại học Cát Lâm chú trọng mở rộng quan hệ hợp tác quốc tế. Tính đến năm 2025, trường đã thiết lập quan hệ hợp tác với 313 trường đại học và viện nghiên cứu tại 43 quốc gia và khu vực trên toàn thế giới. Trong đó, có 50 trường nằm trong top 100 thế giới và 76 trường nằm trong top 200 thế giới. Trường cũng đã hợp tác xây dựng 49 nền tảng hợp tác Trung-nước ngoài với các trường đại học và cơ quan nghiên cứu của 19 quốc gia.

Trường có Viện Giáo dục Quốc tế, chuyên phụ trách công tác đào tạo và quản lý du học sinh nước ngoài, hiện có khoảng 818 du học sinh đang theo học.

Xếp hạng và danh tiếng 
Đại học Cát Lâm được xếp hạng cao trong các bảng xếp hạng đại học uy tín cả trong nước và quốc tế.
 **Bảng xếp hạng QS Thế giới 2026**: Xếp hạng #473 thế giới.
 **Bảng xếp hạng U.S. News & World Report 2025**: Xếp hạng #296 thế giới.
 **Bảng xếp hạng Học thuật các Trường Đại học Thế giới (ARWU/Soft Science) 2025**: Xếp hạng #26 tại Trung Quốc.
 **Bảng xếp hạng Đại học Toàn cầu của CWUR 2025**: Xếp hạng #194 thế giới và #42 châu Á.
 **Bảng xếp hạng Cựu sinh viên 2025**: Xếp hạng #25 toàn Trung Quốc.

Chú thích

Liên kết ngoài 
 Trang web chính thức của Đại học Cát Lâm (tiếng Trung)
 Trang web quốc tế của Đại học Cát Lâm (tiếng Anh)

Trường Xuân
Trường đại học và cao đẳng ở Trường Xuân
Trường đại học và cao đẳng ở Cát Lâm
Cơ sở giáo dục thành lập năm 1946
Khởi đầu năm 1946 ở Trung Quốc
Đại học Cát Lâm