Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Tổ chức sinh học

Tổ chức sinh học, hay còn gọi là hệ thống phân cấp sự sống là sự phân cấp các cấu trúc và hệ thống sinh học phức tạp và định rõ sự sống bằng một phương pháp tiếp cận giản lược.

Theo hệ thống phân cấp truyền thống được mở rộng từ mức nguyên tử (hay thấp hơn) tới sinh quyển. Các cấp độ cao hơn của mô hình này thường được gọi là tổ chức sinh thái.

Xem thêm

 Nguồn gốc sự sống

Hình ảnh

Ghi chú

Tham khảo
 
 
 
 

Sự sống
Nguyên lý đột sinh
Phân cấp
Miguel Muñoz

Miguel Muñoz Mozún (sinh 19 tháng 1 năm 1922 – mất 16 tháng 7 năm 1990 tại Madrid, Tây Ban Nha) là một cầu thủ và huấn luyện viên nổi tiếng người Tây Ban Nha. Ông được xem là huấn luyện viên thành công nhất của Real Madrid. Ông dẫn dắt Real Madrid năm 1959 và giai đoạn 1960-1974, đoạt 2 Cúp Vô địch châu Âu, 9 danh hiệu vô đich La Liga, 3 Cúp Nhà vua Tây Ban Nha, 1 Cúp bóng đá liên lục địa.

Danh hiệu

Cầu thủ 
Real Madrid
Cúp C1: 1955–56, 1956–57, 1957–58
La Liga: 1953–54, 1954–55, 1956–57, 1957–58
Cup Latin: 1955, 1957

Huấn luyện viên
Real Madrid
Cúp C1: 1959–60, 1965–66
Cúp bóng đá liên lục địa: 1960
Cúp các câu lạc bộ đoạt cúp bóng đá quốc gia châu Âu 1970–71: Á quân
La Liga: 1960–61, 1961–62, 1962–63, 1963–64, 1964–65, 1966–67, 1967–68, 1968–69, 1971–72
Copa del Rey: 1961–62, 1969–70, 1973–74

Đội tuyển quốc gia Tây Ban Nha
Giải vô địch bóng đá châu Âu 1984: Á quân

Tham khảo

Huấn luyện viên bóng đá Tây Ban Nha
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Tây Ban Nha
Sinh năm 1922
Mất năm 1990
Tiền vệ bóng đá
Cầu thủ bóng đá Real Madrid
Cầu thủ bóng đá nam Tây Ban Nha
Huấn luyện viên bóng đá Real Madrid
Vận động viên Madrid
Cầu thủ bóng đá La Liga
Tiền vệ bóng đá nam
Cầu thủ bóng đá Celta de Vigo
Cầu thủ bóng đá Racing de Santander
Cầu thủ bóng đá Segunda División
Cầu thủ vô địch UEFA Champions League
Kiến vàng điên

Kiến vàng điên, tên khoa học Anoplolepis gracilipes, là một loài trong chi Anoplolepis, họ kiến. Loài này được F. Smith phân loại vào năm 1857.

Chúng được gọi là kiến vàng "điên" bởi chúng di chuyển hỗn loạn và là một trong những động vật xâm hại nguy hiểm nhất trên thế giới. Khả năng phát triển nhanh của chúng hình thành các siêu lãnh thổ đông đúc với tỷ lệ lên đến 1.000 con/km2.

Các nhà khoa học cho rằng kiến vàng điên bắt nguồn từ châu Phi rồi chu du tới châu Á thông qua các vật liệu bao gói hoặc thùng hàng. Chúng xâm nhập một cách tình cờ vào lãnh thổ Úc và Đảo Giáng Sinh trên Ấn Độ Dương và lần đầu tiên được phát hiện tại miền Bắc Australia vào năm 1990. Số lượng tăng nhanh chỉ trong vài năm, kiến vàng điên ăn hệ thực vật địa phương, tiêu diệt hoặc lấn át các loài động vật không xương sống bản địa, làm hủy hoại hệ sinh thái ở những nơi mà chúng đi qua.

Phân bố và đặc tính thông thường 
Nơi phân bố nguyên thủy của loài kiến điên này vẫn chưa biết, nhưng có giả thuyết cho rằng chúng bắt nguồn từ Tây Phi. Sau đó, chúng được đưa tới những vùng xích đạo hoặc bán xích đạo qua đường thủy (trên các thùng hàng...) như vùng biển Caribbe, các quần đảo Ấn Độ Dương, và Thái Bình Dương. Kiến vàng điên đã xâm nhập hệ thống nông nghiệp như các loài cây quế, cam, cà phê và dừa.

Loài kiến vàng điên được gọi là "những kẻ ăn rác" và có chế độ ăn lớn, một chế độ rất phổ biến với những loài xâm lấn. Kiến điên ăn đủ thứ, từ ngũ cốc, ngô, hạt cây... tới cua, các loài côn trùng... Như các loài kiến khác, kiến vàng điên cần một chế độ ăn giàu đạm (protein) để kiến chúa đẻ trứng, và chế độ ăn giàu cacbohydrat để kiến thợ làm việc.

Trên đảo Giáng sinh 
Khi xâm lấn trên đảo Giáng sinh, kiến vàng điên đã thay đổi mạnh mẽ hệ sinh thái của đảo này. Chúng ăn tất cả mọi thứ, từ bướm, côn trùng, thạch sùng... Sự thay đổi lớn nhất mà loài kiến này gây ra chính là làm loài cua đỏ bị giảm sút. Trước kia, số các thể cua đỏ trên đảo Christmas là khoảng 43,7 triệu con trưởng thành. Từ khi kiến vàng điên xâm nhập đảo Christmas, số lượng cua bị tiêu diệt là 10-15 triệu con.

Các mối nguy hại 
Trong các thập kỷ gần đây loài kiến vàng điên được xếp vào danh sách 100 loài xâm lăng nguy hiểm nhất. Các cư dân ở Hawaii và Madagascar đã cố tiêu diệt loài kiến này song chưa có giải pháp. Đảo Giáng sinh là tâm điểm cho những biện pháp nghiên cứu tiêu diệt kiến vàng điên.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 
 

Kiến
Động vật được mô tả năm 1857
G
L
L
Động vật đảo Giáng Sinh
Côn trùng Ấn Độ
Khu mỏ chính ở Wallonia

Các địa điểm thuộc Khu mỏ chính ở Wallonia  ở miền nam nước Bỉ được UNESCO công nhận là di sản thế giới  vào năm 2012.

Bốn địa điểm tạo thành một dải dài 170 km, mỗi mỏ có chiều dài từ 3 đến 15 km, kéo dài từ Đông sang Tây của Bỉ. Di sản này bao gồm các khu khai thác than từ thế kỷ 19, 20 được bảo tồn tốt nhất của đất nước. Đây là ví dụ đầu tiên của kiến trúc không tưởng từ giai đoạn đầu của thời đại công nghiệp ở châu Âu trong một quần thể tích hợp cao, giữa công nghiệp và đô thị, đặc biệt là mỏ than Grand Hornu và thành phố của người lao động được thiết kế bởi Bruno Renard trong nửa đầu của thế kỷ 19. Mỏ Bois-du-Luc bao gồm nhiều tòa nhà được xây dựng từ năm 1838-1909 và là một trong những mỏ than lâu đời nhất của châu Âu, có niên đại từ cuối thế kỷ 17. Tại khu vực Wallonia có hàng trăm mỏ than, hầu hết đã bị biến mất, trong khi bốn địa điểm của di sản được UNESCO công nhận là biện pháp tốt nhất để bảo vệ tính toàn vẹn.

Lịch sử
Trong cuộc cách mạng công nghiệp thế kỷ 19, khai thác mỏ và các ngành công nghiệp nặng dựa vào than đá được hình thành và trở thành một phần quan trọng của nền kinh tế của Bỉ. Hầu hết các ngành công nghiệp khai thác mỏ này và đã diễn ra tại các sillon industriel (trong tiếng Pháp: "thung lũng công nghiệp"), một dải đất chạy từ Tây sang Đông qua đất nước mà nhiều trong những thành phố mỏ lớn nhất là được đặt tại Wallonia. Các địa điểm có tên trong di sản thế giới này đều nằm trong hoặc gần khu vực "thung lũng công nghiệp".

Hoạt động khai thác ở khu vực này bị giảm trong thế kỷ 20, và ngày nay bốn mỏ này đều không còn hoạt động khai thác mà chỉcòn là những địa điểm tham quan cho khách du lịch như là những bảo tàng lịch sử.

Danh sách

Hình ảnh

Tham khảo

Di sản thế giới tại Bỉ
Lịch sử công nghiệp Bỉ
Lê Thị Thái Tần

Lê Thị Thái Tần (tên tiếng Anh là Tan Le, sinh năm 1977) là một doanh nhân ngành viễn thông người Úc gốc Việt, đồng sáng lập công ty Emotiv. Năm 1998, cô được trao danh hiệu Người Úc trẻ tuổi của năm (Young Australian of the Year).

Được sinh ra ở Việt Nam, Tần đã di cư đến Úc với tư cách người tị nạn cùng gia đình vào năm 1982. Cô bắt đầu học đại học năm 16 tuổi và hoàn thành bằng cử nhân ngành luật và thương mại năm 1998 tại đại học Monash. Với vai trò là chủ tịch của  Vietnamese Community of Footscray Association, cô có nhiều đóng góp trong công tác từ thiện và báo chí trên khắp Melbourne.

Tần đã đồng sáng lập và điều hành SASme. Cô cũng hợp tác với Freehills, một trong những văn phòng luật hàng đầu Australia.

Năm 1998, cô được trao danh hiệu Người Úc trẻ của năm và được bầu là một trong 30 phụ nữ dưới tuổi 30 thành công nhất nước Úc.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Inc. Magazine profile
 TED talk by Tan Le: "My immigration story" 
 Forbes: 50 Names You Need to Know in 2011

Doanh nhân gốc Việt
Người Úc gốc Việt
Sinh năm 1977
Nhân vật còn sống
Albrecht Gustav von Manstein

Albert Ehrenreich Gustav von Manstein hoặc Albert Gustav von Manstein (24 tháng 8 năm 1805 – 11 tháng 5 năm 1877) là một tướng lĩnh quân đội Phổ, đã có nhiều đóng góp đến việc thành lập Đế quốc Đức năm 1871. Ông đã làm tới cấp bậc cao nhất là Thượng tướng Bộ binh (General der Infanterie). Ông đã phục vụ trong cuộc Chiến tranh Áo-Phổ và Chiến tranh Pháp-Đức, và là ông nội nuôi của nhà chiến lược Erich von Manstein của Đức Quốc xã trong Thế chiến thứ hai.

Năm 1822, Manstein gia nhập Trung đoàn Bộ binh số 3. Vào năm 1841, ông được thăng cấp thiếu úy và ông trở thành một sĩ quan phụ tá trong bộ tham mưu của Quân đoàn I. Đến năm 1864, ông được phong quân hàm Trung tướng (Generalleutnant) và được trao quyền tư lệnh Sư đoàn Bộ binh số 6, đơn vị mà ông đã chỉ huy huy trong các trận đánh tại Dybbøl và đảo Als trong Chiến tranh Schleswig lần thứ hai. Trong cuộc Chiến tranh Áo-Phổ năm 1866, ông đã chỉ huy lực lượng trừ bị của Tập đoàn quân số 1, và cùng với quân lính dưới quyền mình tham gia trong trận Königgrätz ngày 3 tháng 7. Công trạng của ông trong trận chiến này đã khiến cho ông được khen tặng Huân chương Thập tự Xanh, phần thưởng quân sự cao quý nhất của Phổ.

Vào năm 1867, Manstein được trao quyền chỉ huy Quân đoàn IV và được thăng cấp Thượng tướng Bộ binh vào năm 1868. Vào tháng 8 năm 1870, sau khi cuộc Chiến tranh Pháp-Đức bùng nổ, Quân đoàn IX đã trở thành một phần thuộc Tập đoàn quân số 2 dưới quyền chỉ huy của Hoàng thân Friedrich Karl. Manstein và Quân đoàn XI dưới sự chỉ đạo của ông đã thể hiện năng lực của mình trong trận chiến khốc liệt ở Gravelotte ngày 18 tháng 8. Sau khi Đế chế thứ hai của Pháp sụp đổ, Manstein chỉ huy quân đoàn chiến đấu trong các chiến dịch quân sự tại Orléans và Le Mans trên thung lũng sông Loire. Nhờ những cống hiến của mình trong cuộc chiến tranh này, ông đã được ban thưởng 100.000 thaler. Ông đã giã từ quân ngũ vào năm 1873.

Chú thích

Tham khảo

 Howard, Michael, The Franco-Prussian War: The German Invasion of France 1870–1871, New York: Routledge, 2001. ISBN 0-415-26671-8.
 Poten, Berhard von: Manstein, Albrecht Ehrenreich Gustav v. in Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 20, Duncker & Humblot, Leipzig 1884, S. 248.

Sinh năm 1805
Mất năm 1877
Tướng Phổ
Tướng Đức
Quý tộc Đức không có tước hiệu
Nhân vật trong Chiến tranh Schleswig lần thứ hai
Quân nhân Đức trong Chiến tranh Pháp–Phổ
Nhân vật trong Chiến tranh Áo-Phổ
Huân chương Pour le Mérite
Lisianski (đảo)

Đảo Lisianski (tiếng Anh: Lisianski Island, tiếng Hawaii: Papa'āpoho) là đảo san hô thuộc quần đảo Tây Bắc Hawaii. Trong tiếng Hawaii, Papa'āpoho nghĩa là "(đảo) phẳng với một chỗ lún". Đảo nằm dưới sự quản lý hành chính của quận Honolulu, tiểu bang Hawaii, Hoa Kỳ.

Địa lý

Nằm cách Honolulu 1.676 km về phía tây bắc và cách đảo Laysan 213 km về phía tây, đảo Lisianski là một đảo san hô phẳng và thấp có chiều dài 1,9 km, chiều rộng 0,8 km và diện tích là 1,555712 km². Nơi cao nhất 12,19 m là một đụn cát ở mặt bắc của đảo. Tương tự đảo Laysan, đảo Lisianski được hình thành khi một rạn san hô vòng được nâng lên khỏi mặt biển nhờ kiến tạo địa chất nhưng thay vì vẫn còn đầm nước ở giữa như Laysan thì Lisianski chỉ có một chỗ đất lún. Bao quanh đảo là một diềm cát trắng. Ở phía nam của đảo là một rạn san hô mang tên là bãi cạn Neva (tiếng Anh: Neva Shoal). Rạn này bao phủ một diện tích đến 979 km².

Lịch sử
Ngày 15 tháng 10 năm 1805, tàu chiến Neva do vị sĩ quan Hải quân Đế quốc Nga là Yuri Lisyansky chỉ huy đã mắc cạn tại khu vực này. Khi đó ông đã phải vứt bỏ một số hàng hoá để làm nhẹ tàu và đưa nó thoát khỏi đây. Họ của ông được dùng để đặt tên cho đảo Lisianski còn tên tàu Neva được dùng để đặt cho phần rạn san hô gần đó.

Sinh thái

Người ta đã ghi nhận được 24 loài san hô cứng tại khu vực Lisianski-Neva. Vùng nước nông gần đảo có nhiều gò san hô Montipora turgescens và Montipora capitata. Một số nhà khoa học gọi các rạn san hô vùng Lisianski-Neva là những "vườn san hô" bởi sự phong phú về số lượng và hình dạng các tập đoàn san hô (hình chóp, hình lâu đài,...). Tại các vùng nước gần bờ đảo, có rất đông cá rạn san hô bơi lội. Có một điểm đặc biệt mà các nhà nghiên cứu nhận thấy khi nghiên cứu những loài cá ăn thịt ở các rạn san hô Lisianski là chúng rất hung dữ. Ngay cả cá vẫu (Caranx ignobilis) cũng quấy rối thợ lặn và thuyền nhỏ.

Ngược về quá khứ thì sự xâm nhập của chuột (năm 1844) và thỏ ngoại lai được xem là nguyên nhân gây tuyệt chủng loài Porzana palmeri (gà nước Laysan) trên đảo. Khoảng năm 1904 thì con người tìm đến đây để khai thác lông chim. Tình hình trở nên nghiêm trọng khiến tổng thống Hoa Kỳ là Theodore Roosevelt phải thành lập Khu bảo tồn chim quần đảo Hawaii vào năm 1909. Ngày nay trên đảo có nhiều chim biển làm tổ và chim di trú như Pluvialis fulva, Tringa incana và Numenius tahitiensis. Số cặp chim Pterodroma hypoleuca sinh sản tại đảo chiếm đến 3/4 tổng số cặp loài này tính trên toàn tiểu bang Hawaii. Ngoài ra, có thể bắt gặp nhiều hải cẩu thầy tu Hawaii và đồi mồi dứa trên các bãi biển của đảo Lisianski.

Đảo Lisianski sở hữu thảm thực vật gần như nguyên sơ, trong đó chỉ có ba đến bốn loài ngoại lai. Có 10 loài thực vật bản địa và ba loài đặc hữu.

Tham khảo

Chú thích

Thư mục

 
 
 
 

Quần đảo Tây Bắc Hawaii
Rạn san hô Hoa Kỳ
Đá ngầm Thái Bình Dương
Hawaii Đại Tân Sinh
Núi lửa Thế Miocen
Châu Đại Dương Kỷ Paleogen
Alpes Thụy Sĩ

Alpes Thụy Sĩ (tiếng Đức: Schweizer Alpen, tiếng Pháp: Alpes Suisses, tiếng Ý: Alpi svizzere, tiếng Romansh: Alps svizras) là một phần của dãy núi Alpes nhưng phạm vi nằm trong Thụy Sĩ. Vì vị trí trung tâm của nó trong toàn bộ phạm vi dãy Alpes, nên dãy núi này cũng được biết đến như là dãy núi Alpes trung tâm. Đỉnh núi cao nhất trong dãy núi là Monte Rosa (4,634 mét) gần biên giới giữa Thụy Sĩ-Ý. Đỉnh núi cao nhất nằm hoàn toàn trên lãnh thổ Thụy Sĩ là Dom (4,545 mét).

Địa lý
Dãy núi Alpes chiếm khoảng 65% diện tích của nước Thụy Sĩ (41.285 km²), khiến nước này trở thành một trong những nước có nhiều đồi núi nhất. Mặc dù nước Thụy Sĩ chỉ bao gồm 14% tổng số diện tích của dãy núi Alpes (192.753 km²), nhiều đỉnh núi cao trên 4000 m (48 trong số 82) nằm trong dãy núi Alpes Thụy Sĩ và những đỉnh núi còn lại chỉ cách biên giới Thụy Sĩ trong vòng 20 km.

Tham khảo

Federal Department of Foreign Affairs informations
Glaciers of the Alps, USGS
Encyclopædia Britannica, Alps
Swiss hiking federation (german, french)

Liên kết ngoài

Du lịch
General timetable of all public transport 
MySwitzerland.com
SuisseMobile.com
Scenic PostBus lines in the Swiss Alps
MySwissAlps.com 
WalkingSwitzerland.com

Bản đồ
Map of Switzerland with points of interest
Topographic maps of Switzerland

Khác
General informations about the Alps 
The Jungfrau-Aletsch-Bietschhorn UNESCO World Heritage site 
Photos and paintings of Swiss Alps

Anpơ
Dãy núi tại Thụy Sĩ
Dãy núi tại châu Âu
Dãy núi Alpes
Dãy núi châu Âu
Vùng của Thụy Sĩ
Điểm tham quan ở Thụy Sĩ
Cua đá

Cua đá (tên khoa học Gecarcoidea lalandii) là một loài cua đất lớn thuộc chi Gecarcoidea. Loài cua này có vỏ màu tím sậm, chân dài và càng ngắn. Nó là loài động vật ăn đêm, ban ngày trú ẩn trong các hang đào. Thức ăn chủ yếu của cua đá là động vật. So với loài cua đỏ đảo Christmas Gecarcoidea natalis, cua đá có vùng phân bố rất rộng trong vùng Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, từ quần đảo Andaman trở về phía Đông. Ở Việt Nam, cua đá có sự hiện diện tại vùng Cù Lao Chàm, cụ thể ở các hòn Lao, hòn Giai, hòn Ông, hòn Là và hòn Mồ; trong đó, hòn Lao là nơi cua đá phân bố nhiều nhất. Con trưởng thành chủ yếu sống trong rừng rậm nhưng đôi khi có thể xuất hiện ở các sinh cảnh mở hơn. Đến mùa sinh sản (tháng 6-9), con cái mang trứng di cư ra vùng duyên hải và đẻ trứng ở vùng nước triều. Những con trưởng thành kích thước nhỏ đôi khi bi loài cua Geograpsus crinipes ăn thịt. Cua lột xác trong khoảng tháng 10-12.

Chú thích

Tham khảo
 

L
Động vật được mô tả năm 1837
Họ Cua cạn

Họ Cua đất (tên khoa học Gecarcinidae) là một họ cua thích nghi với việc sống trên đất liền. Mặc dù thở bằng mang như các giống cua khác, mang của họ Cua đất đã tiến hóa để phù hợp với lối sống trên cạn: phần mai cua che phủ mang có hình dạng phồng to như chiếc túi và chứa nhiều mạch máu, nhờ đó mang cua có thể lấy ôxi từ không khí và cho cơ thể giống như phổi của các loài động vật có xương sống. Cua đất trưởng thành sống trên cạn, nhưng ấu trùng cua sống dưới nước, và đến mùa sinh sản cua phải di chuyển ra biển để đẻ trứng. Thành viên của họ Cua đất thường là các động vật ăn tạp và đôi khi phá hoại hoa màu, cây trồng. Phần lớn cua đất có một càng lớn và một càng nhỏ.

Các chi
Các chi thuộc họ Cua đất:
 Cardisoma
 Discoplax
 Epigrapsus
 Gecarcinus
 Gecarcoidea
 Johngarthia

Xem thêm
Sesarmidae, một họ khác trong nhóm cua đất
Coenobitidae, một họ ốc mượn hồn sống trên cạn

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 
 

G
Công viên Kalwaria Zebrzydowska

Công viên Kalwaria Zebrzydowska là một quần thể công viên kiến trúc trường phái kiểu cách, công viên hành hương được xây dựng vào thế kỷ 17 sau phong trào Cải cách Công giáo diễn ra vào cuối thế kỷ 16, tạo ra sự hưng thịnh trong việc thiết lập các Đồi Sọ ở châu Âu. Công viên này nằm gần thị trấn Kalwaria Zebrzydowska theo tên của công viên. Năm 1999, công viên trở thành một di sản thế giới được UNESCO công nhận, một Di tích Lịch sử Quốc gia Ba Lan được xếp hạng vào ngày 17 tháng 11 năm 2000 và được quản lý bởi Ủy ban Di sản Quốc gia Ba Lan.

Lịch sử
Kalwaria Zebrzydowska được thành lập vào năm 1600 bởi Mikołaj Zebrzydowski, tỉnh trưởng của Kraków dành cho các tu sĩ dòng Phan Sinh (người chăm sóc Mộ Thánh ở Jerusalem). Nó được mô hình hóa trên bản đồ Jerusalem của Christian Kruik van Adrichem vào năm 1594.

Cấu trúc
 Vương cung thánh đường Thánh Mary: Được thành lập bởi Mikołaj Zebrzydowski cho tu sĩ Phan Sinh. Nhà thờ được thiết kế bởi Giovanni Maria Bernardoni và quá trình xây dựng được thực hiện từ giữa 1603-1609 bởi Paul Baudarth, một kiến trúc sư và thợ kim hoàn từ Antwerp.
 Nhà nguyện Ecce Homo được xây dựng từ 1605-1609 bởi Paul Baudarth. Hầm được trang trí với đồ trang trí bằng vữa theo phong cách kiến trúc và điêu khắc trường phái kiểu cách tại Ba Lan.
 Nhà nguyện Chúa đóng đinh: là cấu trúc đầu tiên được xây dựng bởi Mikołaj Zebrzydowski ở Kalwaria và là công trình khởi đầu của toàn bộ quần thể. Nó được xây dựng khoảng từ năm 1600-1601.
 Nhà nguyện Trái tim của Maria được xây dựng năm 1615 bởi Paul Baudarth theo hình ảnh của một quả tim. Nhà nguyện tưởng nhớ cuộc gặp gỡ của Chúa Giêsu với Đức Mẹ Maria trên đường đến Đàng Thánh Giá.
 Nhà thờ Sự hy sinh của Đức Mẹ Đồng Trinh được xây dựng từ 1615-1642 theo trường phái kiểu cách. Đây là một trong những công trình lớn nhất tại công viên.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Kalwaria Zebrzydowska city website 
The Kalwaria Zebrzydowska Sanctuary  

Kalwaria Zebrzydowska
Kalwaria Zebrzydowska
Kalwaria Zebrzydowska
Công trình xây dựng ở Małopolskie
Trần Khiêu

Trần Khiêu (sinh ngày 10 tháng 5 năm 1954) là một chính khách Việt Nam. Chức vụ cao nhất trong chính quyền của ông là Phó bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Trà Vinh.

Thân thế và sự nghiệp
Trần Khiêu sinh ngày 10 tháng 5 năm 1954 tại làng An Trường, tổng Bình Khánh Thượng, quận Càng Long, tỉnh Trà Vinh (nay là xã An Trường, tỉnh Vĩnh Long).

Ông bắt đầu hoạt động cho Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam từ năm 1970. Đến năm 1973, ông là y tá công tác tại Ban Dân y tỉnh Trà Vinh.

Ngày 3 tháng 7 năm 1973, ông là cán bộ trung đội Tiểu đoàn 501, tỉnh Trà Vinh. Ông được kết nạp vào Đảng Lao động Việt Nam ngày 9 tháng 10 năm 1973, chính thức ngày 9 tháng 10 năm 1974.

Ngày 11 tháng 2 năm 1976, ông xuất ngũ và trở thành Học viên trường Bổ túc văn hóa tỉnh Cửu Long; Đảng ủy viên Đảng ủy trường Bổ túc văn hóa.

Từ ngày 5 tháng 4 năm 1980 đến 12 tháng 11 năm 1989, ông được phân công công tác tại Tỉnh đoàn Cửu Long, lần lượt giữ các chức vụ Ủy viên Ban Chấp hành, Ủy viên Thường vụ, Phó Bí thư Tỉnh đoàn. Cũng trong thời gian này, ông hoàn thành chương trình Đại học và có bằng Cử nhân Quản trị kinh doanh.

Từ 13 tháng 11 năm 1989, ông chuyển sang công tác chính quyền, được phân công làm Thư ký Thường trực Hội đồng nhân dân tỉnh Cửu Long. Năm 1991, tỉnh Cửu Long tách thành 2 tỉnh Vĩnh Long và Trà Vinh, ông được chuyển sang công tác tại tỉnh Trà Vinh.

Ngày 16 tháng 10 năm 1994, ông được bổ nhiệm làm Phó Ban Tổ chức chính quyền tỉnh Trà Vinh, đến ngày 20 tháng 3 năm 1996, được bổ nhiệm làm Chánh Thanh tra tỉnh Trà Vinh.

Ngày 21 tháng 8 năm 2003, ông được phân công làm Bí thư Huyện ủy huyện Càng Long (tỉnh Trà Vinh). Ngày 13 tháng 5 năm 2004, được bầu làm Ủy viên Thường vụ Tỉnh ủy, sau đó được phân công giữ chức Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Trà Vinh. Ngày 6 tháng 10 năm 2010, ông được bầu làm Phó Bí thư Tỉnh ủy Trà Vinh.

Ngày 21 tháng 6 năm 2011, ông được bầu làm Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Trà Vinh. Đến ngày 20 tháng 7 năm 2011, Thủ tướng Chính phủ chính thức phê chuẩn kết quả bầu cử này.

Trên báo chí
Ông Trần Khiêu được cho là có liên hệ thân thiết đến bà Trần Hồng Ly, một thuộc cấp cũ của ông, người bị tố cáo là gây nhiều vụ tai tiếng lộng hành. Tuy thừa nhận có liên hệ thân thiết, nhưng ông Khiêu phủ nhận hành vi tai tiếng của bà Ly, thậm chí bênh vực.

Tuy nhiên, không lâu sau sự việc này, ông Khiêu đã nộp đơn xin nghỉ hưu vì lý do sức khỏe.

Khen thưởng
 Huân chương Kháng chiến chống Mỹ cứu nước hạng II
 Huân chương Lao động hạng III

Chú thích

Liên kết ngoài
 Tóm tắt tiểu sử Chủ tịch UBND tỉnh Trà Vinh Trần Khiêu
 Ông Trần Khiêu phủ nhận bị đập xe, tấn công trụ sở tỉnh Trà Vinh
 Chủ tịch tỉnh "anh em với nữ Phó phòng "quậy" xin nghỉ hưu 

Sinh năm 1954
Người Vĩnh Long
Người họ Trần tại Việt Nam
Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Trà Vinh
Huân chương Kháng chiến
Huân chương Lao động
Nỗi buồn hoa phượng

"Nỗi buồn hoa phượng" là một ca khúc nổi tiếng về đề tài học trò và mùa hè của nhạc sĩ Thanh Sơn.

Xuất xứ
Trong chương trình Paris By Night 83, nhạc sĩ Thanh Sơn kể lại: Năm 1953, ông học cùng lớp với một người con gái tên là Nguyễn Thị Hoa Phượng. Khi gia đình họ chuyển về Sài Gòn, ông hỏi "Nếu mình nhớ nhau thì làm cách nào". Người con gái trả lời: "Mỗi năm đến mùa hoa phượng nở, anh nhìn hoa phượng anh sẽ nhớ tới em! Bởi tên em là Hoa Phượng mà.". Đó là những cảm hứng để 10 năm sau tác phẩm ra đời.

Ca khúc được viết năm 1963 theo điệu Habanera, tờ nhạc xuất bản lần đầu với tên tác giả là Thanh Sơn – Lê Dinh, là do lúc này nhạc sĩ Thanh Sơn chưa nổi tiếng nên ông đem ca khúc này đến cho nhạc sĩ Lê Dinh xem qua và góp ý (thời gian này nhạc sĩ Lê Dinh là chủ sự phòng sản xuất của Đài Phát Thanh).Theo lời đề nghị của nhạc sĩ Thanh Sơn thì nhạc sĩ Lê Dinh đã đồng ý đứng tên chung để ca khúc dễ ăn khách hơn. Bài hát lập tức được giới trẻ tầng lớp học sinh sinh viên Sài Gòn lúc đó yêu thích và tái bản nhiều lần. Bài hát từ đó đến nay được nhiều ca sĩ thể hiện. Đây là ca khúc gắn liền với tên tuổi nhạc sĩ Thanh Sơn và được ông xem như là ca khúc tâm đắc nhất, cùng với bài Lưu bút ngày xanh.

Nội dung
Bài hát là suy tư, cảm nghĩ của một học sinh khi hè về, nhớ đến những tháng ngày còn đi học của mình với những "chứa chan tình thương". Cao trào của bài hát là câu hát "Mỗi lần hè sang kỷ niệm, người xưa biết đâu mà tìm". Ngoài ra, bài hát còn sử dụng một số hình ảnh đặc trưng của mùa hè để gợi tả nỗi niềm riêng như "tiếng ve nức nở", "hoa phượng"...

Ca sĩ thể hiện
Ca khúc này đến nay đã có rất nhiều thế hệ ca sĩ trình bày, tiêu biểu là: Thanh Tuyền, Hương Lan, Phi Nhung, Như Quỳnh... và sau này là Băng Tâm của Trung tâm Asia trong cuốn Asia 68: Sài Gòn kỷ niệm, nhưng thành công nhất phải kể đến bản thu âm của tiếng hát Thanh Tuyền.

Tham khảo

Bài hát nhạc vàng
Bài hát tiếng Việt
Bài hát Việt Nam
Tình khúc 1954–1975
Bài hát về loài hoa
Quán gấm đầu làng

Quán gấm đầu làng là một ca khúc viết trước 1975 gắn liền với tên tuổi nhạc sĩ Giao Tiên. Ngoài ra, bài hát còn nổi tiếng với lời tân cổ giao duyên soạn bởi Thanh Tòng.

Xuất xứ
Bài viết nằm trong một loạt sáng tác đầu tay của Giao Tiên như Phận gái thuyền quyên, Mất nhau rồi, Nhớ người yêu, Đời chưa trang điểm... vào năm 1970. Tên tác giả ban đầu được để là "Hoa thiên lý".

Sau năm 1975, các hãng sản xuất ca nhạc trong nước khi thâu bài này đã để sai tác giả là Giao Tiên và Vinh Sử.

Nội dung
Nội dung dựa theo câu chuyện về Lưu Bình, Dương Lễ và nàng Châu Long. Lúc còn hàn vi, Lưu Bình và Dương Lễ là hai anh em kết nghĩa nhưng Dương Lễ thì lo học hành để tiến thân, còn Lưu Bình chỉ thích ăn chơi. Dương Lễ đỗ Trạng nguyên, còn Lưu Bình phải chịu cảnh nghèo túng, xin ăn để sống qua ngày. Một hôm tình cờ, Lưu Bình gặp lại Dương Lễ nhưng không nhận là anh em mà đem ra cho Lưu Bình "một tô cơm hẩm và hai quả cà thiu". Sau đó, Dương Lễ bí mật cho Châu Long là vợ của mình giúp Lưu Bình có chí khí học hành bằng cách dệt tơ bán nuôi Lưu Bình ăn học và hứa hẹn Lưu Bình khi nào đỗ đạt sẽ thành thân. Khi Lưu Bình đỗ đạt trạng nguyên về thì Châu Long và Dương Lễ nói ra hết sự thật, cả ba cùng đoàn tụ trong nước mắt.

Ca sĩ thể hiện
Bài hát được thể hiện thành công với tiếng hát Minh Cảnh, Chí Tâm, Lệ Quyên (trước 1975). Gần đây, bài hát được thể hiện lại ở hải ngoại bởi Thế Sơn và Hương Thủy trong chương trình "Paris By Night 106: Lụa".

Tham khảo

Tân cổ giao duyên
Bài hát nhạc vàng
Bài hát tiếng Việt
Tương đẳng (hình học)

Trong hình học, hai hình hay hai được gọi là tương đẳng (bằng nhau) nếu chúng có cùng hình dáng và kích cỡ. Nói một cách hàn lâm hơn, hai tập hợp các điểm được gọi là tương đẳng nếu khi và chỉ khi một hình được chuyển đổi sang hình khác bằng một phép đẳng cự, một sự kết hợp của phép tịnh tiến, xoay vòng và đối xứng. Có nghĩa là một hình được sắp đặt lại và phản chiếu (nhưng không thay đổi kích thước) để trùng khớp y hệt với hình cũ. Hai đoạn thẳng được gọi là tương đẳng nếu chúng có cùng chiều dài.

Khái niệm đồng dạng cũng được áp dụng nếu hai tam giác khác biệt về kích cỡ nhưng không khác biệt về hình dáng.

Tương đẳng của hình tam giác 

Hai tam giác được coi là tương đẳng nếu các cạnh tương ứng có cùng kích thước và các góc tương ứng có cùng số đo độ.

Nếu tam giác ABC tương đẳng với tam giác DEF, mối quan hệ giữa chúng có thể được viết theo dạng toán học như sau:

Trong nhiều trường hợp, chỉ cần tìm ra được sự bằng nhau của ba phần tương ứng là có thể suy luận ra tính tương đẳng của hai hình tam giác.

Quyết định tính tương đẳng 

Bằng chứng để kết luận tính tương đẳng của hai hình tam giác trong không gian Euclid có thể được rút ra thông qua các phép so sánh dưới đây:

 c.g.c (cạnh-góc-cạnh): nếu hai cặp cạnh của một tam giác có độ dài bằng nhau và góc ở giữa của chúng cũng có số đo độ bằng nhau, thì hai tam giác đó là tương đẳng.
 c.c.c (cạnh-cạnh-cạnh): nếu ba cặp cạnh của hai tam giác có độ dài bằng nhau, hai tam giác đó là tương đẳng.
 g.c.g (góc-cạnh-góc): Nếu hai cặp góc của hai tam giác có số đo độ bằng nhau và cạnh ở giữa của chúng có chiều dài bằng nhau, thì hai tam giác là tương đẳng.
 g.g (góc-góc): Nếu hai góc của hai tam giác có số đo độ bằng nhau thì hai tam giác đó tương đẳng.
 g.g.c (góc-góc-cạnh): Nếu hai cặp góc của hai tam giác có số đo độ bằng nhau và một cặp cạnh tương ứng không phải ở giữa chúng có độ dài bằng nhau, thì hai tam giác là tương đẳng.
 ch-cgv (cạnh huyền-cạnh góc vuông): Nếu hai tam giác vuông có cạnh huyền bằng nhau và một cặp cạnh góc vuông bằng nhau, hai tam giác đó là tương đẳng.
 ch-gn (cạnh huyền-góc nhọn): Nếu hai tam giác vuông có cạnh huyền bằng nhau và một cặp góc tương ứng bằng nhau, hai tam giác đó là tương đẳng.

Chú thích

Liên kết ngoài

 The SSS at Cut-the-Knot
 The SSA at Cut-the-Knot
 Interactive animations demonstrating Congruent angles, Congruent line segments, Congruent triangles, Congruent polygons

Hình học Euclid
Tam giác
Đa giác
Le Locle

Le Locle là một đô thị trong huyện Le Locle, Canton, bang Neuchatel, Tây bắc Thụy Sĩ.

Nó nằm trên dãy núi Jura, cách không xa thành phố La Chaux-de-Fonds. Đây là thành phố nhỏ thứ ba ở Thụy Sĩ (ở Thụy Sĩ phải có hơn 10.000 người mới được coi là một thành phố).

Le Locle được biết đến như một trung tâm sản xuất đồng hồ Thụy Sĩ, khiến nó trở thành thành phố của ngành công nghiệp đồng hồ, với lịch sử có niên đại từ những năm 1600. Một số nhà sản xuất nổi tiếng như Zodiac, Tissot, Ulysse Nardin, Zenith hay Universal Genève, trước khi các công ty chuyển trụ sở tới Geneva. Lịch sử về ngành công nghiệp đồng hồ được lưu giữ trong những viện bảo tàng đồng hồ hàng đầu thế giới như bảo tàng Horlogerie du Locle, lâu đài Monts, nằm trong một trang viên quốc gia trên một ngọn đồi phía bắc của thành phố .Cách trung tâm thành phố không xa về phía Tây là một hang động dưới lòng đất, ở đó có máy nghiền ngũ cốc, xưởng cưa, khai thác dầu mỏ).

Le Locle cùng với La Chaux-de-Fonds phụ thuộc chính vào ngành công nghiệp sản xuất và xuất khẩu đồng hồ. Ngành công nghiệp làm đồng hồ đã được đưa đến Le Locle vào thế kỷ 17 bởi Daniel JeanRichard, một thợ làm đồng hồ, ông đã khuyến khích người dân trong khu vực để bắt đầu sản xuất các bộ phận đồng hồ cho ông trong mùa đông. Trong thế kỷ 20 sản xuất đồng hồ trở thành ngành công nghiệp vi cơ.

Với những giá trị về lịch sử sản xuất đồng hồ, cùng với La Chaux-de-Fonds, Le Locle đã được UNESCO công nhận là di sản thế giới vào năm 2009. Khu vực được công nhận bao gồm hai thành phố nhỏ nằm gần nhau trên dãy núi Jura (ở độ cao 1.000 m (3.300 ft)). Các tòa nhà cùng xưởng sản xuất đồng hồ được xây dựng hợp lý vào đầu thế kỷ 19, sau một đám cháy khiến thành phố bị thiêu hủy, nhưng nền văn hóa sản xuất đồng hồ thì vẫn còn tồn tại từ thế kỷ 17 tới ngày nay. Quy hoạch đô thị của hai thành phố đã cung cấp quá trình chuyển đổi từ sản xuất của các nghệ nhân của một ngành công nghiệp tiểu thủ công đến tập trung nhiều nhà máy sản xuất vào thế kỷ 19, 20. Karl Marx mô tả La Chaux-de-Fonds như một "nhà máy sản xuất lớn" trong Das Kapital, ông đã phân tích phân công lao động làm đồng hồ trong ngành công nghiệp sản xuất đồng hồ ở Jura. Cả hai là ví dụ nổi bật về mô hình mono thị trấn công nghiệp vẫn còn hoạt động và bảo quản tốt cho tới nay.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

Unesco World Heritage List: Le Locle & La Chaux-de-Fonds
Le Locle website

Thành phố của bang Neuchâtel
Thành phố của Thụy Sĩ
Di sản thế giới tại Thụy Sĩ
Sầu

Sầu (depression) hay nỗi sầu hay sầu đời là một trạng thái tâm lý, cảm xúc của con người theo đó thể hiện một tinh thần, tâm trạng cảm xúc đi xuống một cách khá trầm trọng và toàn diện, có thể thể hiện ra sắc thái bên ngoài của khuôn mặt, điệu bộ theo kiểu trầm cảm. Người sầu đời thường có những nhìn nhận, suy nghĩ tiêu cực thế thế giới khách quan (chán đời). Người sầu đời có thể cảm thấy hoặc lần lượt trải qua những xúc cảm buồn chán, lo lắng, trống rỗng, vô vọng, cô đơn, bất lực, vô giá trị, cảm giác tội lỗi, dễ bị kích thích, tổn thương, hoặc chí ít thì bồn chồn. Họ có thể mất quan tâm đến các hoạt động mất cảm giác ngon miệng hoặc ăn quá nhiều và có thể đi kèm là mất ngủ, trầm cảm hoặc cố gắng tự tử. Mất ngủ, ngủ quá nhiều, mệt mỏi, mất năng lượng, hoặc đau nhức, rối loạn hệ tiêu hóa cũng là tác nhân đi kèm với nỗi sầu. Sầu đời, chán nản nhất thiết phải là một rối loạn tâm thần. Đó là một phản ứng bình thường với các sự kiện nhất định cuộc sống, một triệu chứng của một số bệnh, và một tác dụng phụ của một số phương pháp điều trị y tế. Tâm trạng chán nản cũng là một tính năng chính hoặc liên quan của một số hội chứng tâm thần như trầm cảm lâm sàng. Sầu và nỗi sầu là chủ đề được nhắc đến nhiều trong văn thơ, hội họa, nghệ thuật, ca hát hay các lĩnh vực nghệ thuật nói chung.

Chú thích

Tâm lý học bất thường
Trạng thái cảm xúc
Tâm lý học thần kinh
Chẩn đoán tâm thần
Tâm lý học
Cảm xúc
Đền thánh Thiên thần Micae

Đền thánh Thánh Tổng lãnh thiên sứ Michael (tiếng Ý: Santuario di San Michele Arcangelo) còn gọi Đền thánh Monte Sant'Angelo sul Gargano hay đơn giản là Monte Gargano, là một đền thánh và linh địa Công giáo trên núi Gargano, thuộc thị trấn Monte Sant'Angelo, tỉnh Foggia, miền bắc vùng Apulia, Italia.

Đây là ngôi đền cổ nhất ở Tây Âu được cung hiến cho tổng lãnh thiên sứ Michael và đã trở thành một địa điểm hành hương quan trọng từ thời trung cổ. Các di tích lịch sử và các vùng lân cận được bảo vệ bởi vườn quốc gia Gargano.

Trong năm 2011, nó đã trở thành một phần của di sản thế giới Longobards ở Ý.

Lịch sử
Truyền thuyết về cuộc hiện ra của Tổng lãnh thiên thần tại Gargano có liên quan đến kinh nhật tụng Rôma ngày 8 tháng 4, cũng như trong truyền thuyết hoàng kim (Legenda Aurea), sách toát yếu truyền thuyết Kitô giáo được biên soạn bởi Jacobus de Voragine vào khoảng 1260-1275.

Theo truyền thuyết này, vào khoảng năm 490, Tổng lãnh thiên thần Michael đã hiện ra nhiều lần với giám muc Siponto gần một hang động, yêu cầu rằng hang động được dành riêng làm nơi thờ phượng của Kitô giáo và hứa sẽ bảo vệ thị trấn gần đó trước quân xâm lược ngoại giáo. Đây là những lần hiện ra đầu tiên của Michael ở Tây Âu.

Giáo hoàng Gelasius I (trị vì 492-496) đã cho xây dựng một đại giáo đường bao quanh nơi đó. Và nhà thờ San Giovanni ở Tumba là nơi an nghỉ cuối cùng của vua Lombard là Rothari (mất 652).

Sau này với sự chuyển cầu và trợ giúp đắc lực của tổng lãnh thiên thần Michael, hiện ra trên đỉnh núi với gươm và lửa, giữa một cơn bão vào đêm trước của cuộc chiến, người Lombard đã chiến thắng những người Hy Lạp trung thành với Đế quốc Byzantine vào ngày 8 tháng 5, năm 663. Trong lễ kỷ niệm chiến thắng đó, nhà thờ Siponto lập một ngày lễ đặc biệt vinh danh Tổng lãnh thiên thần vào ngày 8 tháng 5, sau đó lan rộng ra khắp Giáo hội Công giáo. Kể từ thời Giáo hoàng Piô V, ngày lễ đã được chính thức hóa là Apparitio S. Michaelis.

Kiến trúc

Tham khảo
Arnold, J.C. "Arcadia Becomes Jerusalem: Angelic Caverns and Shrine Conversion at Monte Gargano." Speculum vol. 75 (July 2000), pp. 567–88
N. Everett, "The Liber de apparitione S. Michaelis in Monte Gargano and the hagiography of dispossession", Analecta Bollandiana 120 (2002), 364-391. (Argues that the Liber reflects conflict between the churches of Siponto and Benevento over control of the Gargano shrine, and that the Liber dates c.663-750).

Ghi chú

Liên kết ngoài
ildiariomontanaro.it  - la testata giornalistica di Monte Sant'Angelo, a cura dell'associazione culturale Obiettivo Gargano.
santuariosanmichele.it 
Jacopus de Voragine, Golden Legend : Saint Michael
Selected modern bibliography 
Virtual tour of the Sanctuary 
Monte Sant’Angelo & the Gargano Photos 

Di sản thế giới tại Ý
Kiến trúc Lombard
Koi☆Sento

Koi☆Sento (コイ☆セント) là một OVA anime được viết và đạo diễn bởi Morita Shuhei và Sunrise thực hiện. Cốt truyện lấy bối cảnh năm 2710 khi một cậu bé tên Shinichi trong một chuyến đi dã ngoại cùng trường học đến nơi xây dựng phỏng theo thành phố Nara vào thế kỷ 21 nơi phật giáo phát triển rất mạnh cùng với công nghệ khoa học. Trong khi đi dạo thành phố thì một con hưu trắng đã đánh cắp cái túi của cậu và dẫn cậu đến gặp một cô gái lạ mặt đang bị rượt đuổi và từ đó cả hai bắt đầu tìm hiểu nhau.

Tập OVA đã phát hành tại Nhật Bản vào ngày 25 tháng 2 năm 2011. Phiên bản tiếng Anh của OVA do Sentai Filmworks giữ bản quyền phân phối tại thị trường Bắc Mỹ và Madman Entertainment thì phân phối tại Úc và New Zealand.

Sơ lược cốt truyện

Âm nhạc 
Tập OVA có hai bài hát chủ đề, một mở đầu và một kết thúc. Bài hát mở đầu có tên metamorphose và bài hát kết thúc có tên Startline cả hai đều do Kotobuki Minako trình bày. Đĩa đơn chứa hai bài hát đã phát hành vào ngày 24 tháng 10 năm 2010.

Đón nhận

Liên kết ngoài 
 Official Website 
 

Anime năm 2011
Anime và manga lãng mạn
Anime và manga hài
Anime và manga khoa học viễn tưởng
Sunrise Inc.
OVA anime năm 2011
Sentai Filmworks
Gabi

Gabi hoặc GABI có thể đề cập đến:

Địa danh
Gabi, một barangay của Ubay, Bohol, Philippines
Gabi, một barangay của Cordova, Cebu, Philippines

Tên người
Gabriel José Pinto Couto, cầu thủ bóng đá
Gabriel Fernández Arenas, cầu thủ bóng đá
Gabriel Popescu, cầu thủ bóng đá
Gabi Zanotti, cầu thủ bóng đá
Gabi Riera, cầu thủ bóng đá
Gabriel Barbosa, cầu thủ bóng đá
Gabi Garcia, võ sĩ
Gabi Sklar, ca sĩ-nhạc sĩ sáng tác bài hát

Khác
Gabi (phim)
Gabi (voi)
Một thuật ngữ cho khoai môn ở Philippines

Xem thêm

Trang định hướng nhân danh
Trang định hướng địa danh
Tokyo MX

, viết tắt Tokyo MX (trước đây JOMX-TV) là đài truyền hình thương mại tại thủ đô Tokyo, Nhật Bản, phát sóng phục vụ riêng cho thành phố này. Đài cạnh tranh với những đài truyền hình hàng đầu của Nhật Bản như Nippon Television, TV Asahi, NHK, Tokyo Broadcasting System, TV Tokyo, và Fuji Television. Tokyo MX được thành lập vào ngày 30 tháng 4 năm 1993 và bắt đầu phát sóng vào ngày 1 tháng 11 năm 1995. Trong số những cổ đông của đài có Chính quyền thành phố Tokyo, Tokyo FM và Sony.

Tokyo MX phát sóng hội nghị báo chí của thị trưởng Tokyo mỗi tuần; họ là đài truyền hình chủ nhà của F.C. Tokyo và câu lạc bộ bóng chày Hanshin Tigers.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Website chính thức
Thông tin bằng tiếng Anh 

Đài truyền hình ở Nhật Bản
Khởi đầu năm 1993 ở Nhật Bản
Chiyoda, Tokyo
Otaku
Thất vọng

Thất vọng hay sự thất vọng, nỗi thất vọng, vỡ mộng là thuật ngữ mô tả cảm giác không hài lòng sau sự thất bại, đổ bể của những kỳ vọng hoặc hy vọng. Nó được biểu lộ ra bên ngoài dưới dạng nổi buồn, nỗi sầu hoặc giấu kín trong nội tâm. Thất vọng có những điểm tương tự như hối tiếc, tuy nhiên nó khác ở chỗ một người có cảm giác hối tiếc tập trung chủ yếu vào sự lựa chọn của chính họ đóng góp vào một kết quả không được như ý muốn và cảm giác tiếc nuối, trong khi một người cảm thấy thất vọng tập trung vào các kết quả có thể của chính mình hoặc của một cá nhân, tập thể khác. Sự thất vọng là một nguồn gốc của căng thẳng tâm lý và chán chường, thất vọng là một trong hai cảm xúc chính tham gia vào việc ra quyết định.

Danh ngôn
 Chúng ta sinh ra đã khóc, sống để phàn nàn và chết trong thất vọng (Thomas Fuller)
 Sự mệt mỏi thường không xuất phát từ công việc, mà từ lo lắng, thất vọng và oán trách (Dale Carnegie)
 Mỗi khi bạn phải chịu lùi bước hay thất vọng, hãy cúi đầu và đi tiếp về phía trước. (Les Brown)
 Sự thất vọng đột ngột của một hy vọng để lại vết thương mà sự thành toàn tuyệt đối cho niềm hy vọng đó cũng không bao giờ xóa bỏ hết được (Thomas Hardy)

Chú thích

Tâm lý học
Thuật ngữ
Kinh doanh
Rủi ro
Trạng thái cảm xúc
Qua đèo Ngang

Qua Đèo Ngang (chữ Nôm: 過岧卬) là bài thơ nổi tiếng của Bà Huyện Thanh Quan, một nữ sĩ ở thời cận đại của lịch sử văn học Việt Nam. Với phong cách trang nhã, bài thơ "Qua đèo Ngang" cho thấy cảnh tượng Đèo Ngang thoáng đãng mà heo hút, thấp thoáng có sự sống của con người nhưng còn hoang sơ, đồng thời thể hiện nỗi nhớ nước thương nhà, nỗi buồn thầm lặng cô đơn của tác giả. Bài thơ được đưa vào Sách giáo khoa Ngữ Văn 7, tập 1 theo chương trình giáo dục phổ thông 2006, Ngữ văn 8, tập 1 bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống và Ngữ văn 8, tập 2 bộ sách Chân trời sáng tạo  hay Ngữ Văn 8, tập 2 bộ sách Cánh Diều theo chương trình giáo dục phổ thông 2018 của Bộ giáo dục và đào tạo Việt Nam.

Nguyên tắc
Bài thơ Qua Đèo Ngang được viết theo thể thất ngôn bát cú Đường luật.

Bước tới đèo Ngang, bóng xế tà, 
Cỏ cây chen đá, lá chen hoa. 
Lom khom dưới núi, tiều vài chú,
Lác đác bên sông, rợ mấy nhà.
Nhớ nước đau lòng, con quốc quốc,Thương nhà mỏi miệng, cái gia gia.
Dừng chân đứng lại, trời, non, nước,
Một mảnh tình riêng, ta với ta.
 Có dị bản ghi là "chợ mấy nhà" nhưng nhiều nhà nghiên cứu cho rằng không hợp lý vì ở đèo Ngang không thể có chợ. Mà nếu có chợ thì sẽ đông đúc chứ không heo hút "mấy nhà" được. Còn với chữ rợ nghĩa là vó (tiếng địa phương là rớ hay rợ hoặc nhà tạm) thì hợp lý hơn.

Xuất xứ và chủ đề
Trên đường đến Phú Xuân nhận chức của vua Minh Mạng, bước tới Đèo Ngang lúc chiều tà, cảm xúc dâng trào lòng người, Bà Huyện Thanh Quan sáng tác bài "Qua đèo Ngang". Bài thơ tả cảnh Đèo Ngang lúc xế tà và nói lên nỗi buồn cô đơn, nỗi nhớ nhà thương nước của một người con hiến mình cho tổ quốc.

Lần đầu nữ sĩ "bước tới Đèo Ngang", đứng dưới chân con đèo "đệ nhất hùng quan" này, địa giới tự nhiên giữa hai tỉnh Hà Tĩnh - Quảng Bình, vào thời điểm "bóng xế tà", lúc mặt trời đã nằm ngang sườn núi, ánh mặt trời đã "tà", đã nghiêng, đã chênh chênh. Trời sắp tối. Âm "tà" cũng gợi buồn thấm thía. Câu 2, tả cảnh sắc: cỏ cây, lá, hoa... đá. Hai vế tiểu đối, điệp ngữ "chen", vần lưng: "đá" – "lá", vần chân: "tà" – "hoa", thơ giàu âm điệu, réo rắt như một tiếng lòng, biểu lộ sự ngạc nhiên và xúc động về cảnh sắc hoang vắng nơi Đèo Ngang 200 năm về trước.

Thể thơ
Bài thơ được viết theo thể thất ngôn bát cú Đường luật.

Nhận xét

Chú thích

Sách tham khảo
Phạm Thế Ngũ, Việt Nam văn học sử giản ước tân biên (Quyển Hai). Quốc học tùng thư xuất bản, không ghi năm xuất bản.
Nhiều tác giả, Từ điển Văn học (bộ mới). Nhà xuất bản Thế giới, 2004.
Nhiều tác giả, Hợp tuyển thơ văn Việt Nam'' (thế kỷ 13-nửa đầu thế kỷ 19). Nhà xuất bản Văn học, 1978.

Văn học Hà Nội
Bài thơ Việt Nam
Vườn quốc gia Quần đảo Channel

Vườn quốc gia quần đảo Channel là một vườn quốc gia gồm 5 trong số 8 hòn đảo của quần đảo Channel, ngoài khơi bờ biển của tiểu bang California (thuộc Thái Bình Dương), Hoa Kỳ. Mặc dù các đảo gần bờ đông dân cư miền Nam California, nhưng sự cô lập bởi biển cả đã khiến khu vực này kém phát triển. Khu bảo tồn rộng 249.561 mẫu Anh (100.994 ha), trong đó 79.019 ha (31.978 ha) thuộc sở hữu của chính phủ liên bang. Tổ chức Bảo tồn Thiên nhiên sở hữu và quản lý 76% của đảo Santa Cruz, hòn đảo lớn nhất trong vườn quốc gia.

Vườn quốc gia là nơi có nhiều tài nguyên thiên nhiên và văn hóa quan trọng. Nó đã được chỉ định một Đài tưởng niệm Quốc gia Hoa Kỳ vào ngày 26 tháng 4 năm 1938, một khu dự trữ sinh quyển quốc gia vào năm 1976 và trở thành vườn quốc gia vào ngày 5 tháng 3 năm 1980.

Địa lý
Các đảo trong vườn quốc gia nằm dọc theo bờ biển miền Nam California từ điểm Conception gần Santa Barbara đến San Pedro, một khu phố của Los Angeles. 
Vườn quốc gia bao gồm diện tích 249.354 mẫu Anh (100.910 ha), một nửa trong số đó là biển, còn lại bao gồm các đảo:
San Miguel 9.325 mẫu Anh (3.774 ha)
 Santa Rosa 52.794 mẫu Anh (21.365 ha)
 Anacapa 699 mẫu Anh (283 ha)
 Santa Barbara 639 mẫu Anh (259 ha)
 Santa Cruz 60.645 mẫu Anh (24.542 ha) 76% thuộc sở hữu của tiểu bang, 24% của vườn quốc gia.

Động thực vật
Hơn 2.000 loài động thực vật được tìm thấy trong vườn quốc gia. Tuy nhiên chỉ có ba loài động vật có vú là loài đặc hữu của đảo, một trong số đó là chuột nai (Peromyscus maniculatus), chồn hôi đốm, cáo đảo. Sceloporus occidentalis becki  cũng là loài đặc hữu của quần đảo Channel. động vật khác trong vườn quốc gia bao gồm Aphelocoma insularis, hải cẩu cảng, sư tử biển California, Xantusia riversiana, cú lợn, ưng Mỹ, sơn ca bờ biển, chiền chiện miền tây và bồ nông nâu California. Trong đó có 145 loài không tìm thấy ở bất cứ nơi nào khác trên thế giới. Sinh vật biển đa dạng từ vi sinh vật phù du đến các loài to lớn có nguy cơ tuyệt chủng như cá voi xanh. Các đảo cũng là những địa điểm khảo cổ văn hóa có niên đại hơn 10.000 năm.

Hình ảnh

Xem thêm
 Quần đảo Channel
 Danh sách các vườn quốc gia tại Hoa Kỳ

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Official site: Channel Islands National Park
 Channel Islands National Park Visitor's Guide
 NPS Public domain pictures of park 

Channel
IUCN Loại II
Khu dự trữ sinh quyển Hoa Kỳ
Quan hệ tình dục ba người

Quan hệ tình dục ba người là kiểu quan hệ tình dục tập thể giữa ba người cùng một lúc. Mối quan hệ ba người này có thể là một trong các trường hợp sau: ba nam với nhau, ba nữ với nhau, hai nam với một nữ, hai nữ với một nam và không nhất thiết phải cùng là dị tính luyến ái hay cùng là đồng tính luyến ái.

Đây là một trong những hình thức phổ biến của tình dục tập thể nhưng là một thể loại chuyên biệt với cách thức quan hệ tình dục của ba người (cần phân biệt với tình tay ba). Mặc dù ít được phản ánh trên phim ảnh không mang tính khiêu dâm, tình dục ba người lại xuất hiện nhiều trong phim khiêu dâm cũng như trong thể loại truyện Hentai của Nhật Bản.

Trên báo chí tiếng Việt, quan hệ tình dục ba người còn được gọi là quan hệ tình dục ba người (some) và hình thức chuộng nhất rơi vào nhóm hai nam với một nữ do về mặt sinh lý, kiểu này không mất sức nhưng vẫn có thể đáp ứng trọn vẹn nhu cầu giải tỏa của đôi bên. Kiểu quan hệ tình dục ba người phổ biến nhất vẫn là hai người nam cùng quan hệ với một người nữ hoặc ngược lại.

Phân loại 
Quan hệ tình dục 3 người có thể được thực hiện bởi bất kỳ giới tính và khuynh hướng tình dục. Người tham gia sẽ có thể tham gia vào bất kỳ hình thức tình dục nào với một hoặc cả hai người khác, chẳng hạn như quan hệ tình dục qua đường âm đạo, hậu môn, miệng hoặc thủ dâm lẫn nhau.

Quan hệ tình dục 3 người có thể được thực hiện bởi: MMF (nam, nam, nữ); FFM (nữ, nữ, nam); MMM (nam, nam, nam) và FFF (nữ, nữ nữ).

Tư thế tình dục 
Hoạt động tình dục ba người có thể diễn ra ở một số tư thế quan hệ tình dục; ví dụ như sau:

Chú thích

Liên kết ngoài
 

Tình dục
Tư thế quan hệ tình dục
Quan hệ tình dục
Hành vi tình dục
Thuật ngữ khiêu dâm
Bộ ba
Music from The 3D Concert Experience

Music from the 3D Concert Experience là album nhạc phim thứ hai của bộ ba người Mỹ Jonas Brothers. Album được phát hành vào ngày 24 tháng 2 năm 2009 trước khi bộ phim hòa nhạc của họ được phát hành. Album này được dự đoán là sẽ dẫn đầu bảng xếp hạng album Billboard 200 nhưng thực tế nó chỉ ra mắt tại vị trí thứ 3.

Tiếp nhận

Allmusic chấm cho album 3/5 sao. Họ cho rằng album này không hay bằng Hannah Montana & Miley Cyrus: Best of Both Worlds Concert của Miley Cyrus.

Danh sách bài hát

Xếp hạng

Tham khảo

Album của Jonas Brothers
Nhạc phim năm 2009
Nhạc phim tiếng Anh
Nhạc phim Hollywood Records
Album trực tiếp năm 2009
Thảm sát Jallianwala Bagh

Thảm sát Jallianwala Bagh (hay thảm sát Amritsar), diễn ra tại vườn công viên Jallianwala Bagh ở thủ phủ Amritsar miền bắc Ấn Độ ngày 13 tháng 4 năm 1919 với việc chuẩn tướng Reginald E.H. Dyer đã hạ lệnh nổ súng vào đám đông.

Chủ Nhật ngày 13 tháng 4 năm 1919, Dyer nhận được tin có một cuộc tuần hành lớn với khả năng bạo loạn nên đã ra lệnh cấm tất cả mọi người tụ tập, biểu tình. Khi biết rằng có 15.000 đến 20.000 người bao gồm cả phụ nữ, trẻ em và người già đang tụ tập tại công viên Jallianwala Bagh, Dyer lập tức đem theo khoảng 50 lính vũ trang xếp thành hàng ngũ và sau một lúc ông ta quyết định cho nổ súng nhằm kết thúc cuộc tuần hành. Dyer và lính bắn trong khoảng 10 phút, có thể cho đến khi họ đã bắn hết toàn bộ số đạn mang theo; Dyer đã khai rằng lính của ông và ông đã bắn tổng cộng 1.650 băng đạn dựa theo số băng đạn rỗng của binh lính sau vụ thảm sát. Con số chính thức báo cáo từ Chính quyền Anh Ấn tuyên bố có 379 người thiệt mạng, và xấp xỉ 1.100 người bị thương. Số nạn nhân theo ước tính của Nghị viện Ấn Độ rơi vào khoảng hơn 1.500 và xấp xỉ hơn 1,600 người đã thiệt mạng.

Sau sự kiện, Hạ Nghị viện Vương quốc Anh đã buộc Dyer phải nghỉ hưu. Ông ta trở thành nhân vật lịch sử anh hùng trong mắt của nhiều người có những liên hệ tới thuộc địa British Raj, bao gồm Thượng Nghị viện Vương quốc Anh, nhưng lại bị phản đối bởi Hạ Nghị viện, và Hạ nghị viện đã hai lần bỏ phiếu chống lại Dyer. Vụ thảm sát gây ra yêu cầu đánh giá lại vai trò của quân đội, trong đó thiết lập chính sách mới với "lực lượng vũ trang tối thiểu", và quân đội phải được đào tạo lại và phát triển chiến thuật phù hợp để kiểm soát đám đông. Một số nhà lịch sử cho rằng sự kiện này cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến sự kết thúc quyền cai trị của thực dân Anh ở Ấn Độ.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 An NPR interview with Bapu Shingara Singh – the last known surviving witness.
 Churchill's speech  after the incident.
 Amritsar Massacre at Jallianwala Bagh  Listen to the Shaheed song of the Amritsar Massacre at Jallian Wala Bagh.
 A description of the Jallianwala Bagh Massacre 
 Amritsar Massacre as a turning point in the British Raj  – Description and analysis of the Jallianwala Bagh Massacre.

Lịch sử Vương quốc Liên hiệp Anh
Ấn Độ thuộc Anh
Biểu tình ở Ấn Độ
Thảm sát
Lịch sử Ấn Độ
Amritsar
Xung đột năm 1919
Áp bức chính trị
Vụ bê bối quân sự
Phong trào độc lập Ấn Độ