Bộ Choi choi

Bộ Choi choi hay bộ Rẽ, bộ Dẽ, bộ Giẽ (tên khoa học: Charadriiformes), là một bộ đa dạng về các loài chim có kích thước nhỏ đến trung bình. Bộ này có khoảng 380 loài và có một số loài phân bố khắp nơi trên thế giới. Hầu hết các loài trong bộ Charadriiformes sống gần các vực nước và ăn động vật không xương sống hoặc các loài động vật nhỏ khác; tuy nhiên, một số loài sinh sống ở biển, sa mạc và một ít sống trong rừng rậm.

Các họ
Đây là danh sách các họ theo phân loại Bộ Choi choi.
 Phân bộ Scolopaci hay phân bộ Limicoli
 Họ Scolopacidae: 16 chi, 96 loài rẽ (dẽ, giẽ), choắt.
 Phân bộ Thinocori
 Họ Rostratulidae: 2 chi, 3 loài nhát hoa.
 Họ Jacanidae: 6 chi, 8 loài gà lôi nước.
 Họ Thinocoridae: 2 chi, 4 loài.
 Họ Pedionomidae: 1 chi, 1 loài (Pedionomus torquatus)
 Phân bộ Lari
 Họ Laridae sensu stricto: 11 chi, 56 loài mòng biển.
 Họ Rhynchopidae: 1 chi (Rynchops), 3 loài xúc cá.
 Họ Sternidae: 12 chi, 46 loài nhàn biển
 Họ Alcidae: 11 chi, 25 loài.
 Họ Stercorariidae: 1 chi (Stercorarius), 7 loài.
 Họ Glareolidae: 4 chi, 17 loài.
 Họ Dromadidae: 1 chi, 1 loài (Dromas ardeola).
 Phân bộ Turnici
 Họ Turnicidae: 2 chi, 17 loài cun cút.
 Phân bộ Chionidi
 Họ Burhinidae: 2 chi, 10 loài chim burin (rẽ).
 Họ Chionididae: 1 chi (Chionis), 2 loài
 Họ Pluvianellidae: 1 chi, 1 loài (Pluvianellus socialis)
 Phân bộ Charadrii
 Họ Pluvianidae: 1 chi, 1 loài (Pluvianus aegyptius)
 Họ Pluvialidae: 1 chi (Pluvialis), 4 loài.
 Họ Ibidorhynchidae: 1 chi, 1 loài (Ibidorhyncha struthersii)
 Họ Recurvirostridae: 3 chi, 9 loài cà kheo.
 Họ Haematopodidae: 1 chi (Haematopus), 12 loài chim mò sò.
 Họ Charadriidae: 13 chi, 63 loài choi choi, te.

Phát sinh chủng loài
Biểu đồ phát sinh chủng loài dưới đây là tổng hợp từ các nguồn Baker et al. (2007, 2012), Barth et al. (2013), Bridge et al. (2005), Cibois et al. (2012), Crochet et al. (2000, 2002), Ericson et al. (2003), Fain & Houde (2007), Gibson (2010), Jackson et al. (2012), Livezey (2010), Pereira & Baker (2008, 2010), Pons et al. (2005), Sternkopf (2011), Whittingham et al. (2000).

Chú thích

Tham khảo
 Bourdon, Estelle (2006): L'avifaune du Paléogène des phosphates du Maroc et du Togo: diversité, systématique et apports à la connaissance de la diversification des oiseaux modernes (Neornithes) ["Paleogene avifauna of phosphates of Morocco and Togo: diversity, systematics and contributions to the knowledge of the diversification of the Neornithes"]. Doctoral thesis, Muséum national d'histoire naturelle [in French]. HTML abstract
 Ericson, Per G.P.; Envall, I.; Irestedt, M. & Norman, J.A. (2003): Inter-familial relationships of the shorebirds (Aves: Charadriiformes) based on nuclear DNA sequence data. BMC Evol. Biol. 3: 16.  PDF fulltext
 Fain, Matthew G. & Houde, Peter (2004): Parallel radiations in the primary clades of birds. Evolution 58(11): 2558–2573.  PDF fulltext
 Gál, Erika; Hír, János; Kessler, Eugén & Kókay, József (1998–99): Középsõ-miocén õsmaradványok, a Mátraszõlõs, Rákóczi-kápolna alatti útbevágásból. I. A Mátraszõlõs 1. lelõhely [Middle Miocene fossils from the sections at the Rákóczi chapel at Mátraszőlős. Locality Mátraszõlõs I.]. Folia Historico Naturalia Musei Matraensis 23: 33–78. [Hungarian with English abstract] PDF fulltext
 Klug, H., M. B. Bonsall, and S.H Alonzo. 2013. Sex differences in life history drive evolutionary transitions among maternal, paternal, and bi‐parental care. Ecology and Evolution. 3: 792–806.
 Liker, A., R. P. Freckleton, and T. Székely. 2013. The evolution of sex roles in birds is related to adult sex ratio. Nature Communications. 4: 1587.
 Owens, I.P. 2002. Male–only care and classical polyandry in birds: phylogeny, ecology and sex differences in remating opportunities. Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences. 357: 283–293.
 Paton, Tara A. & Baker, Allan J. (2006): Sequences from 14 mitochondrial genes provide a well-supported phylogeny of the Charadriiform birds congruent with the nuclear RAG-1 tree. Mol. Phylogenet. Evol. 39(3): 657–667.  (HTML abstract)
 Paton, T.A.; Baker, A.J.; Groth, J.G. & Barrowclough, G.F. (2003): RAG-1 sequences resolve phylogenetic relationships within charadriiform birds. Mol. Phylogenet. Evol. 29: 268–278.  (HTML abstract)
 Székely, T and J.D. Reynolds. 1995. Evolutionary transitions in parental care in shorebirds. Proceedings of the Royal Society of London. Series B: Biological Sciences. 262: 57–64.
 
 Thomas, Gavin H.; Wills, Matthew A. & Székely, Tamás (2004a): Phylogeny of shorebirds, gulls, and alcids (Aves: Charadrii) from the cytochrome-b gene: parsimony, Bayesian inference, minimum evolution, and quartet puzzling. Mol. Phylogenet. Evol. 30(3): 516–526. (HTML abstract)
 Thomas, Gavin H.; Wills, Matthew A. & Székely, Tamás (2004): A supertree approach to shorebird phylogeny. BMC Evol. Biol. 4: 28.   PDF fulltext Supplementary Material
  Tullberg, B. S., M. Ah–King and H. Temrin. 2002. Phylogenetic reconstruction of parental–care systems in the ancestors of birds. Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B, Biological Sciences. 357: 251–257.
 van Tuinen, Marcel; Waterhouse, David & Dyke, Gareth J. (2004): Avian molecular systematics on the rebound: a fresh look at modern shorebird phylogenetic relationships. J. Avian Biol. 35(3): 191–194.PDF fulltext
 Worthy, Trevor H.; Tennyson, A.J.D.; Jones, C.; McNamara, J.A. & Douglas, B.J. (2007): Miocene waterfowl and other birds from central Otago, New Zealand. J. Syst. Palaeontol. 5(1): 1-39. (HTML abstract)

Chim biển
Chim lội