Chu Cẩm Phong

Chu Cẩm Phong (12 tháng 8 năm 1941 – 1 tháng 5 năm 1971) là một nhà văn hiện đại Việt Nam. Tên tuổi của ông được biết đến nhiều qua cuốn nhật ký ghi lại về cuộc đời ông trong thời gian tham gia cuộc Chiến tranh Việt Nam, mà sau này được biết đến với tên gọi Nhật ký chiến tranh. Ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân vào năm 2010, trở thành nhà văn đầu tiên trong lịch sử của Hội Nhà văn Việt Nam được phong tặng danh hiệu này.

Cuộc đời 
Chu Cẩm Phong, tên thật là Trần Tiến, sinh ngày 12 tháng 8 năm 1941 tại thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam. Năm 1954, ông theo cha tập kết ra Bắc và theo học tại trường học sinh miền Nam, sau đó tốt nghiệp Khoa Ngữ văn của Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội. Từng được cử làm ủy viên Ban chấp hành Hội Liên hiệp Thanh niên – Sinh viên Việt Nam và Phó Bí thư của Đoàn trường, ông được kết nạp Đảng Lao động Việt Nam (nay là Đảng Cộng sản Việt Nam) vào năm 1963. Năm 1964, ông tốt nghiệp Khoa Ngữ văn đại học loại xuất sắc, được nhà trường cử đi học tại nước ngoài nhưng đã xung phong vào miền Nam chiến đấu. Trong thời gian này, ông công tác tại Ban Tuyên huấn Khu V, làm phóng viên thông tấn rồi chuyển sang làm việc tại Tiểu ban Văn nghệ Khu V do nhà văn Phan Tứ làm trưởng tiểu ban. Một thời gian sau, ông trở thành Đảng ủy viên, Bí thư Đoàn Ban Tuyên huấn khu V.

Ngày 1 tháng 5 năm 1971, trong một chuyến đi thực tế, Chu Cẩm Phong tử thương trong trận giao chiến diễn ra từ 10 giờ đến 14 giờ giữa 8 cán bộ, chiến sĩ Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam và du kích xã Xuyên Phú với hơn một tiểu đoàn của liên quân Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng hòa. Hiện nay, ông được chôn cất ở Nghĩa trang liệt sĩ Hội An. Toàn bộ nhật ký của ông đã được một sĩ quan quân đội Sài Gòn cất giữ và tặng lại cho một sĩ quan tâm lý chiến. Sau ngày Việt Nam tái thống nhất, viên sĩ quan này đã trao lại cuốn nhật ký cho Hội Văn nghệ giải phóng miền Trung – Trung Bộ.

Năm 2007, Chu Cẩm Phong được Nhà nước Việt Nam truy tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật trong đợt trao tặng lần thứ 2 cho các tác phẩm Mặt Biển – Mặt trận (1968), Rét tháng Giêng (1975) và Nhật ký Chu Cẩm Phong (1994). Ba năm sau, vào tháng 3 năm 2010, ông tiếp tục được Nhà nước Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Tác phẩm 
Trong hơn ba năm sự nghiệp văn học, Chu Cam Phong đã cho ra đời nhiều tác phẩm, bao gồm:
 Vườn cây ăn quả nhà mẹ Thám
 Gió lộng từ Cửa Đại
 Mặt Biển – Mặt trận
 Rét tháng Giêng
 Mẹ con chị Hiền
 Nhật ký Chu Cẩm Phong

Những tác phẩm này là sự đúc kết những trải nghiệm, hiện thực sống động và khắc nghiệt của chiến trường. Đặc biệt, sau gần 30 năm kể từ ngày ông hy sinh, tập sách Nhật ký chiến tranh (viết từ ngày 11 tháng 7 năm 1967 đến 27 tháng 4 năm 1971) dày hơn 900 trang, được Nhà xuất bản Văn học ấn hành năm 2000.

Giải thưởng và danh hiệu 
 Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật (2007).
 Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân (2010).

Đánh giá 
 Nhà giáo Nguyễn Sĩ Tuyển, người thầy của Chu Cẩm Phong tại lớp 7B, Trường phổ thông số 24, Hải Phòng:

 Giáo sư Hà Minh Đức, từng dạy Chu Cẩm Phong tại Đại học Tổng hợp:

 Nhà thơ Thanh Quế, người từng công tác với Chu Cẩm Phong tại Khu V:

Xem thêm 
 Hoàng Việt
 Nguyễn Thi
 Nguyễn Văn Thạc
 Dương Thị Xuân Quý
 Đặng Thùy Trâm

Chú thích

Tham khảo

Nguồn 
 
 

Người Quảng Nam
Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân
Nhà văn Việt Nam
Người nhận Giải thưởng Nhà nước (Việt Nam)
Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Cựu học sinh Trường Học sinh miền Nam
Cựu học sinh Trường Học sinh miền Nam tại Hải Phòng