Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Rắn cạp nia bắc

Rắn cạp nia bắc hay rắn cạp nia Trung Quốc, rắn mai gầm bạc, cạp nia miền bắc, cạp nia Đài, kim tiền bạch hoa xà, rắn hổ khoang, rắn vòng bạc  ngù cáp tan (tiếng Tày) (danh pháp hai phần: Bungarus multicinctus) là một loài cạp nia thuộc họ Rắn hổ, có phạm vi phân bố trải dài ở nhiều khu vực thuộc miền trung và miền nam Trung Quốc cũng như Đông Nam Á. Loài này được nhà khoa học Edward Blyth mô tả lần đầu vào năm 1861. Rắn cạp nia bắc có đặc điểm nhận dạng khá đặc trưng khi sở hữu những vạch trắng đen (hoặc đen ngả xanh) nằm xen kẽ trên cơ thể, đồng thời chiều dài trung bình của chúng có thể đạt từ . Loài này được tìm thấy ở độ cao đến , dù chúng thường được tìm thấy ở các khu vực thấp, đặc biệt là vùng cây bụi, rừng cây gỗ, các cánh đồng canh tác và rừng ngập mặn. Rắn cạp nia bắc có hai phân loài được biết tới, gồm Bungarus multicinctus multicinctus và Bungarus multicinctus wanghaotingi.

Phân loại 
Nhà động vật học và dược sĩ người Anh Edward Blyth đã nhận diện rắn cạp nia bắc là một loài mới vào năm 1861, lưu ý rằng chúng có nhiều khoang hơn cả rắn cạp nong (Bungarus fasciatus). Loài rắn này vẫn giữ nguyên danh pháp khoa học là Bungarus multicinctus. Tên chi của rắn cạp nia bắc là phiên âm Latin của từ baṅgāru trong tiếng Telugu, hiểu nôm na là "rắn cạp nia". Trong khi đó, tên loài multicinctus bắt nguồn từ các từ Latin multi- – dạng kết hợp của multus (nhiều) – và cinctus – quá khứ phân từ của cingere (vây quanh, giống như các khoang của rắn). Tên thường gọi tiếng Anh của loài này là "krait" bắt nguồn từ tiếng Hindi (करैत karait), vốn dựa trên một từ thuộc ngôn ngữ Sanskrit (काल kāla) có nghĩa là "đen".

Mô tả
Loài rắn cạp nia bắc có kích thước từ trung bình đến lớn, dài  và dài tối đa .

Nọc độc
Nọc đọc loài rắn này chủ yếu là các chất độc thần kinh tiền và hậu tiếp hợp (có tên gọi α-bungarotoxin và β-bungarotoxin trong số các loại độc tố khác). Lượng nọc độc trung bình lấy từ rắn nuôi là khoảng 4,6 mg—18,4 mg mỗi nhát cắn. Nọc độc có độc tính cao với giá trị LD50 đạt 0,09 mg/kg—0.108 mg/kg SC, 0,113 mg/kg IV và 0,08 mg/kg IP ở chuột nhắt. Đây là loài rắn độc thứ 4 trên thế giới (Ernst and Zug et al. 1996).

Tham khảo

Liên kết ngoài

M
Rắn độc
Động vật bò sát Đài Loan
Động vật bò sát Myanmar
Động vật bò sát Thái Lan
Động vật bò sát Trung Quốc
Động vật bò sát Việt Nam
Động vật được mô tả năm 1861
Động vật bò sát Lào
Tào Thuần

Tào Thuần (chữ Hán: 曹纯, bính âm: Cao Chun; ?-210) là một viên tướng lĩnh chỉ huy lực lượng kỵ binh dưới trướng của lãnh chúa Tào Tháo trong thời đại nhà Hán thời kỳ Tam Quốc của lịch sử Trung Quốc. Ông là viên tướng chỉ huy lực lượng kỵ binh tinh nhuệ Hổ Báo Kỵ (虎豹骑), đóng vai trò quan trọng trong các chiến dịch chống lại Viên Đàm, Đạp Đốn và Lưu Bị.

Tiểu sử 
Tào Thuần là em trai của Tào Nhân. Khi Tào Thuần được mười ba tuổi, cha - Tào Xí của họ mất và anh em họ đã bán nhà cửa để chiêu mộ hảo hán chờ thời cơ. Ở tuổi mười bảy, Tào Thuần giữ một chức quan nhỏ trong triều đình nhà Hán ở Lạc Dương. Năm 189, Tào Thuần cùng anh gia nhập quân đội của người anh họ đã lớn tuổi là Tào Tháo và theo Tào Tháo chống lại Đổng Trác.

Trong cuộc bao vây quân Tào chống lại Viên Đàm vào đầu năm 205, Tào Thuần chỉ huy lực lượng kỵ binh tinh nhuệ Hổ Báo Kỵ. Trong giai đoạn đầu của cuộc đối đầu, quân đội của Tào Tháo phải chịu thiệt hại đáng kể từ những vụ đụng độ kẻ thù nhưng cuối cùng đã thắng thế. Tào Thuần là người đã lấy đầu của Viên Đàm.

Trong cuộc viễn chinh lên phía bắc tiếp theo chống lại bộ tộc Ô Hoàn, lực lượng kỵ binh của Tào Thuần một lần nữa lập công xuất sắc trong trận chiến. Quân Tào đã xuất binh thần tốc, tập kích bất ngờ các lực lượng của Ô Hoàn và giết chết thủ lĩnh Đạp Đốn tại trận núi Bạch Lang. Qua trận này Thuần được Tào Tháo tưởng thưởng cho đứng đầu 300 hộ.

Năm 208, Tào Thuần cùng Tào Tháo đi về phía nam trong chiến dịch lấy Kinh Châu. Tại trận Trường Bản, Tào Thuần cùng lực lượng của mình đã tách khỏi đại quân để xuất kích trước truy kích các lực lượng đang tháo chạy và rút lui của Lưu Bị. Quân của Tào Thuần đã tấn công bất ngờ Lưu Bị ở Trường Bản, bắt được hai phu nhân và con trai sơ sinh của Lưu Bị cùng nhiều vật tư, quân trang quân dụng cũng như một số quân địch đã đầu hàng.

Tào Thuần chết năm 210 và được phong nhiều chức tước.

Gia đình 
Ông nội: 
 Tào Bao (曹褒), Thái thú Dĩnh Xuyên.
Bố: 
 Tào Xí (曹熾), giữ chức Thị trung, Hiệu úy Trường Thủy, sau đó vì Tào Nhân có công được truy thụy là Trần Mục hầu
Anh trai: 
 Tào Nhân (曹仁), đại tướng nhà Tào Ngụy.
Anh họ:
 Tào Tháo (曹操), quyền thần cuối thời Hán.
 Tào Hồng (曹洪), đại tướng nhà Tào Ngụy.
Em họ:
 Tào Đức (曹德), em ruột Tào Tháo.
Con cái:
 Tào Diễn (曹演), tướng nhà Tào Ngụy, giữ chức Lĩnh Quân tướng quân, Bình Nhạc Hương hầu.
Cháu:
 Tào Lượng (曹亮), con Tào Diễn.

Xem thêm 
 Danh sách nhân vật thời Tam Quốc
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Tham khảo 
 Tam quốc chí - Chư Hạ Hầu Tào truyện.

Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Năm sinh thiếu
Mất năm 210
Năm sinh không rõ
Sinh thế kỷ 2
Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa
Pelobates syriacus

Pelobates syriacus, là một loài cóc trong họ Pelobatidae, bản địa khu vực kéo dài từ Đông Âu đến Tây Á.
Con trưởng thành dài đến 9 cm. Đây là loài bản địa Armenia, Azerbaijan, Bulgaria, Georgia, Hy Lạp, Iran, Israel, Liban, Macedonia, Romania, Liên bang Nga, Serbia, Syria và Thổ Nhĩ Kỳ. Nó là khá phổ biến ở Iran, nhưng không phổ biến trên nhiều phạm vi của nó. Nó được cho là đã tuyệt chủng ở Jordan và trạng thái của nó là không rõ ràng ở Albania, Iraq, Moldova và Ukraine. Nó là một loài chủ yếu sinh sống ở đồng bằng và trong ánh sáng trong rừng, các khu vực rậm rạp và bán sa mạc, các cánh đồng canh tác và các đụn cát. Nó thích nơi đất tơi nơi nó có thể sử dụng mai của nó để đào những cái hang mà nó sống, nhưng cũng được tìm thấy tại các khu vực đá và đất sét có thạch anh.

Trong mùa đông nó ngủ đông ở trong rễ cây, dưới đá nhiều khi nhiều con cóc tụ tập ngủ đông chung. Chúng sinh sản từ tháng 1 đến tháng 5 tùy theo địa điểm.

Tham khảos

Pelobates
Động vật lưỡng cư Azerbaijan
Động vật lưỡng cư châu Á
Động vật lưỡng cư châu Âu
Động vật được mô tả năm 1889
Lysiosquillina maculata

Lysiosquillina maculata, nghĩa trong tên tiếng Anh là tôm tít ngựa vằn, là một loài tôm tít được tìm thấy trên khắp khu vực Ấn Độ-Thái Bình Dương từ Đông Phi đến Galápagos và quần đảo Hawaii. Chúng có chiều dài lên đến 40 cm, L. maculata là tôm tít lớn nhất thế giới. L. maculata có thể được phân biệt từ L. sulcata bởi số lượng lớn của các răng trên đoạn cuối cùng của móng vuốt ăn thịt của nó, và bởi uropodal endopod, nửa ngại biên có màu tối L. maculata nhưng không phải ở loài L. sulcata.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 
 

Động vật được mô tả năm 1793
M
Động vật giáp xác ăn được
Bộ Tôm chân miệng
Lysiosquillidae

Lysiosquillidae là một họ tôm tít trong bộ Stomatopoda.

Các chi
Họ này có các chi sau :

 Lysiosquilla Dana, 1852
 Lysiosquillina Manning, 1995
 Lysiosquilloides Manning, 1977

Chú thích

Tham khảo
 

Bộ Tôm chân miệng
Butch Cassidy

Robert LeRoy Parker (13 tháng 4 năm 1866 – 3 tháng 11 năm 1908), nổi tiếng với cái tên Butch Cassidy, là một tên cướp tàu, cướp ngân hàng khét tiếng người Mỹ, cầm đầu Wild Bunch Gang ở American Old West. Cassidy từng tiến hành cướp bóc ở thị trấn Buford và bị đi tù tại nhà tù Wyoming Territorial ở Laramie, cách thị trấn Buford 26 dặm về phía Tây.

Chú thích

Tội phạm Mỹ
Sinh năm 1866
Mất năm 1908
Người Mỹ gốc Anh
Người Mỹ gốc Scotland
Tội phạm Mỹ thế kỷ 20
Cướp ngân hàng Mỹ
Cao bồi
Phó Giới Tử

Phó Giới Tử (, ? – 65 TCN), người Nghĩa Cừ, Bắc Địa, sứ giả nhà Tây Hán. Ông đã từng 2 lần đi sứ Tây Vực, giết chết Lâu Lan vương, lưu danh hậu thế.

Sự nghiệp 
Phó Giới Tử nhờ tòng quân mà được quan chức. Thời Chiêu đế, Quy Từ, Lâu Lan giết sứ giả nhà Hán, cắt đứt con đường tơ lụa. Trong những năm Nguyên Phượng (80 TCN – 75 TCN), Giới Tử làm Tuấn mã giám, xin đi sứ Đại Uyển, nhân đó ban chiếu trách tội Quy Từ, Lâu Lan. Ông đến Lâu Lan, vương tạ tội, cho biết sứ giả Hung Nô đang trên đường đến Ô Tôn, có đi qua Quy Từ. Giới Tử đến Quy Từ, vương cũng tạ tội. Ông từ Đại Uyển trở về Quy Từ, biết sứ giả Hung Nô đang ở đấy, bèn dẫn bộ hạ đến giết hắn ta. Trở về tâu lại, có chiếu bái Giới Tử làm Trung lang, thăng làm Bình nhạc giám.

Năm 78 TCN, Giới Tử xin đi sứ Lâu Lan, Quy Từ, đại tướng quân Hoắc Quang đồng ý. Năm sau, ông mang theo binh sĩ và các thứ tiền, vàng, mượn danh nghĩa ban thưởng, đến Lâu Lan. Lâu Lan vương An Quy (安歸) nguyên là con tin ở Hung Nô, nên không có ý gần gũi Giới Tử. Ông giả cách bỏ đi, đến biên giới phía tây, bày tiền vàng ra cho dịch quán xem. An Quy biết tin, ham của báu, đến gặp sứ giả. Giới Tử cùng ngồi uống rượu với ông ta, vờ muốn nói chuyện riêng. An Quy bèn theo ông vào lều, tráng sĩ theo sau đâm chết ông ta. Bộ hạ của An Quy tan chạy. Giới Tử cáo dụ người Lâu Lan, tuyên bố sẽ lập con tin Lâu Lan đang ở Hán làm vương, không ai dám chống lại. Sau khi về triều, được phong Nghĩa Dương hầu, thực ấp 700 hộ; hai tráng sĩ thích sát An Quy đều được bổ làm Thị lang. Nhà Hán lập Úy Đồ Kỳ (尉屠耆) làm Lâu Lan vương.

Đánh giá 
Phó Giới Tử xông pha Tây Vực, lập được kỳ công, được muôn đời sau ngưỡng mộ. Người Trung Quốc khi nhắc đến Con đường tơ lụa, không thể không nhắc đến trước là Trương Khiên, sau là Phó Giới Tử. Ban Siêu ném bút tòng quân, chính là muốn học theo 2 bậc tiền nhân này.

Hậu sự 
Phó Giới Tử được phong tước Nghĩa Dương hầu (義陽侯). Năm 65 TCN, Giới Tử chết, con trai Phó Sưởng (傅敞) phạm tội, không được thừa kế, xóa bỏ phong quốc.

Trong những năm Nguyên Thủy (1 CN - 5 CN), chắt của Phó Giới Tử là Phó Trường (傅長) được nối tước Nghĩa Dương hầu. Đến khi Vương Mãng soán ngôi thì bị hủy.

Các đại thần Tào Ngụy Phó Tốn, Phó Hỗ là hậu duệ của Phó Giới Tử, thành lập nên môn phiệt Bắc Địa Phó thị.

Tham khảo 
 Hán thư

Chú thích

Người Cam Túc
Năm sinh thiếu
Mất năm 65 TCN
Nhà ngoại giao Trung Quốc
Nhân vật quân sự Tây Hán
Nhân vật chính trị Tây Hán
Sơ khai quân nhân Trung Quốc
Võ tướng nhà Hán
Trực Cường

Trực Cường là một xã cũ thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định, Việt Nam.

Địa lý
Xã Trực Cường nằm ở phía nam của huyện Trực Ninh, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã Trực Thái
Phía tây giáp thị trấn Ninh Cường
Phía nam giáp huyện Hải Hậu
Phía bắc giáp xã Trực Mỹ và xã Trực Đại.

Đây là địa phương có dự án Đường cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng đi qua.

Lịch sử
Vùng đất Trực Cường vào trước năm 1945 gồm các thôn Giáp Ba, Đồng Lãng.

Năm 1946, thuộc xã Ninh Cường, huyện Trực Ninh.

Ngày 15 tháng 10 năm 1952, Ủy ban kháng chiến hành chính Liên khu III ban hành Quyết nghị số 1108-TC/QN về việc đổi tên xã Ninh Cường thành xã Trực Cường.

Năm 1956, xã Trực Cường chia tách thành các xã Trực Cường (mới), Trực Phú và Trực Thái.

Tháng 3 năm 1968, xã Trực Cường thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Hà được sáp nhập vào huyện Hải Hậu, đồng thời huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực sáp nhập thành huyện Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1975, xã Trực Cường thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Hà Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1991, xã Trực Cường thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Nam Hà.

Từ tháng 11 năm 1996, xã Trực Cường thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Nam Định.

Tháng 2 năm 1997, xã Trực Cường được chuyển về huyện Trực Ninh mới tái lập.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ xã Trực Cường trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 8 tháng 4 năm 2012.
Ninh Cường (xã)

Ninh Cường  là một xã thuộc tỉnh Ninh Bình, Việt Nam. Trụ sở xã nằm cách phường Hoa Lư - trung tâm tỉnh lỵ Ninh Bình 28 km về phía Đông Nam.

Địa lý
Xã Ninh Cường có vị trí địa lý giáp các xã Quang Hưng, Minh Thái, Hải An, Nghĩa Hưng, Nghĩa Sơn. Xã Ninh Cường có diện tích: 22,28 km², dân số: 32.887 người, mật độ dân số: 1476 người/km².

Đây là đơn vị có diện tích xếp thứ: 96 , số dân xếp thứ: 55 và mật độ dân số xếp thứ: 30 trong số 129 xã, phường ở Ninh Bình.

Đây là địa phương có dự án Đường cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng đi qua. Xã này nằm trên Quốc lộ 37B.

Lịch sử
Vùng đất Trực Phú vào trước năm 1945 là thôn Giáp Tư. Từ năm 1946 thuộc xã Ninh Cường, huyện Trực Ninh.

Ngày 15 tháng 10 năm 1952, Ủy ban kháng chiến hành chính Liên khu III ban hành Quyết nghị số 1108-TC/QN về việc đổi tên xã Ninh Cường thành xã Trực Cường.

Tháng 10 năm 1956, xã Trực Cường được chia thành 3 xã: Trực Cường, Trực Phú và Trực Thái.

Ngày 26 tháng 3 năm 1968, huyện Trực Ninh sáp nhập với huyện Nam Trực thành huyện Nam Ninh, riêng 7 xã phía nam sông Ninh Cơ của huyện Trực Ninh cũ (trong đó có xã Trực Phú) chuyển sang trực thuộc huyện Hải Hậu.

Ngày 26 tháng 2 năm 1997, huyện Trực Ninh được tái lập, xã Trực Phú trở lại thuộc huyện Trực Ninh.

Ngày 10 tháng 11 năm 2008, UBND tỉnh Nam Định ban hành Quyết định số 2323/QĐ-UBND về việc công nhận đô thị Ninh Cường là đô thị loại V.

Ngày 13 tháng 12 năm 2017, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết 460/NQ-UBTVQH14. Theo đó, thành lập thị trấn Ninh Cường trên cơ sở toàn bộ 7,41 km² diện tích tự nhiên và 10.244 người của xã Trực Phú.

Theo Nghị quyết số 1674/NQ-UBTVQH15 ngày 16/6/2025 về sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Ninh Bình năm 2025, sắp xếp thị trấn Ninh Cường, xã Trực Cường và xã Trực Hùng thành xã mới có tên gọi là xã Ninh Cường.

Chú thích 

Xã, phường thuộc tỉnh Ninh Bình
Diêm Hành

Diêm Hành (chữ Hán:閻行; bính âm: Yan Xing) tự là Ngạn Minh (彥明) sau lấy tên là Diêm Diễm là một viên võ tướng ở Tây Lương và sau đó phục vụ cho Tào Tháo trong thời kỳ Tam Quốc của lịch sử Trung Quốc. Diêm Hành được biết đến là một viên tướng giỏi võ nghệ, từ theo Hàn Toại chiến đấu với Mã Đằng, ông từng một lần giao phong với Mã Siêu và suýt giết được viên tướng trẻ này. Sau này Hàn Toại liên kết với Mã Siêu nên Diêm Hành chạy sang hàng ngũ quân Tào.

Tiểu sử
Diêm Hành là người quận Kim Thành, sau lấy tên là Diễm. Từ thuở trẻ Diêm Hành đã có tiếng tăm, lúc đầu làm một viên tướng nhỏ, đi theo Hàn Toại. Khi Hàn Toại đánh chống nhau với Mã Đằng. Con của Mã Đằng là Mã Siêu lúc này cũng có tiếng tăm đi theo. Diêm Hành tấn công để giết Mã Siêu nhưng mâu bị gãy tuy nhiên ông ta lấy mâu gãy đâm cổ của Mã Siêu, suýt giết được Mã Siêu.

Năm Kiến An thứ 14, Diễm Hành được Hàn Toại cử đi sứ gặp Tào Tháo, Tào Tháo đối đãi với ông này rất hậu và cho làm Kiền Vi Thái thú. Hành nhân đó xin cho cha mình vào làm Túc vệ. Năm 211, Mã Siêu phát động các tướng ở miền Quan Trung xuất quân đánh Tào Ngụy. Diêm Hành can ngăn Hàn Toại nhưng Hàn Toại không nghe mà xuất binh tham chiến trong trận Đồng Quan nên Diêm Hành đã bỏ theo về với Tào Tháo.

Tham khảo

 Tam Quốc chí, Trần Thọ, Quyển 15, Trương Ký truyện

Xem thêm
 Danh sách nhân vật thời Tam Quốc
 Danh sách nhân vật hư cấu trong Tam quốc diễn nghĩa
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

 
Nhân vật quân sự Tào Ngụy
Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu
Nhân vật quân sự Tam Quốc
Trực Thắng

Trực Thắng là xã cũ thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định, Việt Nam.

Địa giới hành chính
Xã Trực Thắng nằm ở phía nam của huyện Trực Ninh.
Phía đông giáp xã Hải Đường, huyện Hải Hậu.
Phía nam giáp xã Hải Phong, huyện Hải Hậu.
Phía tây giáp xã Trực Thái, huyện Trực Ninh.
Phía bắc giáp xã Trực Đại, huyện Trực Ninh.

Lịch sử hành chính
Vùng đất Trực Thắng vào trước năm 1945 gồm các thôn Tuân Chử, Hùng Mỹ và Trung Hoà. Từ năm 1946 thuộc xã Minh Đức, huyện Trực Ninh. Đến năm 1952 xã Minh Đức đổi thành xã Trực Đại. Năm 1956, xã Trực Đại chia tách thành các xã Trực Đại (mới), Trực Tiến và Trực Thắng.

Tháng 3 năm 1968, xã Trực Thắng thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Hà được sáp nhập vào huyện Hải Hậu, đồng thời huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực sáp nhập thành huyện Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1975, xã Trực Thắng thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Hà Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1991, xã Trực Thắng thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Nam Hà.

Từ tháng 11 năm 1996, xã Trực Thắng thuộc huyện Nam Ninh, tỉnh Nam Định.

Tháng 2 năm 1997, xã Trực Thắng được chuyển về huyện Trực Ninh mới tái lập.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ xã Trực Thắng trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 8 tháng 4 năm 2012.
Trực Đại

Trực Đại là xã cũ thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định, Việt Nam.

Địa giới hành chính
Xã Trực Đại nằm ở phía nam của huyện Trực Ninh.
Phía đông giáp xã Hải Anh, huyện Hải Hậu.
Phía đông bắc giáp xã Hải Minh, huyện Hải Hậu.
Phía đông nam giáp xã Hải Đường, huyện Hải Hậu.
Phía nam giáp xã Trực Thắng, huyện Trực Ninh.
Phía tây giáp xã Trực Thái, Trực Cường, huyện Trực Ninh.
Phía bắc giáp các xã Trực Mỹ, Trực Nội, Trực Thanh, huyện Trực Ninh.
Đây là địa phương có dự án Đường cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng đi qua.

Lịch sử hành chính
Vùng đất Trực Đại vào trước năm 1945 gồm các thôn Cát Thượng, Cát Hạ và Cát Trung. Từ năm 1946 thuộc xã Minh Đức, huyện Trực Ninh. Đến năm 1952, xã Minh Đức đổi thành xã Trực Đại. Năm 1956, xã Trực Đại chia tách thành các xã Trực Đại (mới), Trực Tiến và Trực Thắng.

Tháng 3 năm 1968, xã Trực Đại thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Hà được sáp nhập vào huyện Hải Hậu, đồng thời huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực sáp nhập thành huyện Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1975, xã Trực Đại thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Hà Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1976, xã Trực Tiến được sáp nhập vào Trực Đại.

Từ tháng 12 năm 1991, xã Trực Đại thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Hà.

Từ tháng 11 năm 1996, xã Trực Đại thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định.

Tháng 2 năm 1997, xã Trực Đại được chuyển về huyện Trực Ninh mới tái lập.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ xã Trực Đại trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 8 tháng 4 năm 2012.
Trực Hùng

Trực Hùng là xã cũ thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định, Việt Nam.

Địa giới hành chính
Xã Trực Hùng nằm ở phía nam của huyện Trực Ninh.
Phía đông giáp thị trấn Ninh Cường
Phía nam giáp huyện Hải Hậu và huyện Nghĩa Hưng
Phía tây giáp huyện Nghĩa Hưng.
Phía bắc giáp huyện Nghĩa Hưng và thị trấn Ninh Cường.

Đây là địa phương có dự án Đường cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng đi qua.

Lịch sử hành chính
Vùng đất Trực Hùng vào trước năm 1945 gồm các thôn Lác Môn, Lác Lý, Lác trại. Từ năm 1946 thuộc xã Tam Lác, huyện Trực Ninh. Đến năm 1952, xã Tam Lác đổi thành xã Trực Hùng.

Tháng 3 năm 1968, xã Trực Hùng thuộc huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Hà được sáp nhập vào huyện Hải Hậu, đồng thời huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực sáp nhập thành huyện Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1975, xã Trực Hùng thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Hà Nam Ninh.

Từ tháng 12 năm 1991, xã Trực Hùng thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Hà.

Từ tháng 11 năm 1996, xã Trực Hùng thuộc huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định.

Tháng 2 năm 1997, xã Trực Hùng được chuyển về huyện Trực Ninh mới tái lập.

Theo Nghị quyết số 1674/NQ-UBTVQH15 ngày 16/6/2025 về sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Ninh Bình năm 2025, sắp xếp xã Trực Hùng, Thị trấn Ninh Cường và xã Trực Cường thành xã mới có tên gọi là xã Ninh Cường.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ xã Trực Hùng trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ CHXHCNVN. Truy cập ngày 8 tháng 4 năm 2012.
Đường sắt Hà Nội – Hải Phòng

Đường sắt Hà Nội – Hải Phòng là tuyến đường sắt nối thủ đô Hà Nội với thành phố cảng Hải Phòng. Tuyến này được thực dân Pháp khởi công xây dựng từ năm 1901. Ngày 16-6-1902, toàn tuyến được chính thức đưa vào khai thác.

Tuyến đường sắt này dài 102 km đi qua 4 tỉnh thành phố là Hà Nội, Hưng Yên, Hải Dương và Hải Phòng nó chính là một "cạnh" của tam giác phát triển kinh tế (Hà Nội – Hải Phòng – Quảng Ninh) của vùng kinh tế trọng điểm phía bắc. Điểm đầu là ga Hà Nội và điểm cuối là ga Hải Phòng.

 Các tỉnh, thành: Hà Nội – Hưng Yên – Hải Phòng

Ga danh sách 

| 1 || 0 || Hà Nội || 120 đường Lê Duẩn, phường Văn Miếu – Quốc Tử Giám, thành phố Hà Nội || 024-39.423.697 || 024-37.470.336
| 2 || 2 || Long Biên || 1 phố Gầm Cầu, phường Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội || 024-39.422.770 || 
| 3 || 5,44 || Gia Lâm || ngõ 481 phố Ngọc Lâm, phường Bồ Đề, thành phố Hà Nội || 024-38.730.083 ||
| 4 || 10,77 || Cầu Bây || 68 đường Nguyễn Văn Linh, phường Long Biên, thành phố Hà Nội || ||
| 5 || 16,21 || Phú Thụy || 2 đường Nguyễn Bình, xã Gia Lâm, thành phố Hà Nội || 024-36.780.311 ||
| 6 || 24.8 || Lạc Đạo || Xã Lạc Đạo, tỉnh Hưng Yên || 0221-3989.282 ||
| 7 || 32.56 || Tuấn Lương || Xã Đại Đồng, tỉnh Hưng Yên || 0221-3853.729 ||
| 8 || 40.14 || Cẩm Giàng || Xã Cẩm Giang, thành phố Hải Phòng || 0220-3789.095 || 
| 9 || 50,87 || Cao Xá || Phường Việt Hòa, thành phố Hải Phòng || 0220-3853.729 ||
| 10 || 57,01 || Hải Dương || Phường Thành Đông, thành phố Hải Phòng || 0220-3853.729
| 11 || 63,6 || Tiền Trung || Phường Ái Quốc, thành phố Hải Phòng || ||
| 12 || 68 || Lai Khê || Xã Lai Khê, thành phố Hải Phòng || ||
| 13 || 71,25 || Phạm Xá || Xã Lai Khê, thành phố Hải Phòng || 0220-3729.116 ||
| 14 || 78,25 || Phú Thái || Xã Phú Thái, thành phố Hải Phòng || 0220-3720.181 ||
| 15 || 86,11 || Dụ Nghĩa || Phường Hồng An, thành phố Hải Phòng || 0225-3618.752 ||
| 16 || 91,25 || Vật Cách || phường An Dương, thành phố Hải Phòng|| ||
| 17 || 97,64 || Thượng Lý || Phường Hồng Bàng, thành phố Hải Phòng || 0225-3824.583 ||
| 18 || 101,75 || Hải Phòng || 75 Lương Khánh Thiện, phường Gia Viên, thành phố Hải Phòng || 0225-3921.333 || 0225-3921.347 
|}

Tham khảo 

H
Azawad

Azawad (tiếng Tuareg: ;  ''''; ; phiên âm Tiếng Việt: A-da-oát) là một quốc gia không được công nhận rằng đã đơn phương tuyên bố độc lập tại khu vực được họ gọi là Azawad vào ngày 6 tháng 4 năm 2012, sau khi chiếm quyền kiểm soát từ tay chính phủ sau cuộc đảo chính tại nước này. Quốc gia này được tuyên bố sau một xung đột, trong đó Phong trào dân tộc giải phóng Azaward (MNLA) và các nhóm khác đẩy quân đội Mali ra khỏi lãnh thổ tuyên bố của các lãnh đạo ly khai Tuareg. Phong trào này tuyên bố các khu vực Mali Timbuktu, Kidal, Gao, cũng như một phần của khu vực Mopti, tất cả đều được quốc tế công nhận là một phần của nước Cộng hòa Mali. Khu vực lãnh thổ tuyên bố chủ quyền biên giới Azawad Mali về phía tây nam, Burkina Faso ở phía nam, Mauritanie phía tây và tây bắc, Algeria ở phía bắc, và Niger về phía đông và đông nam. Nó nằm giữa một phần của sa mạc Sahara và vùng Sahel. Cao là thành phố lớn nhất và thủ đô tạm thời.

Ngày 06 tháng 4 năm 2012, trong một tuyên bố được đưa lên trang web của mình, MNLA, kiểm soát nhiều khu vực, tuyên bố "không thể hủy bỏ" sự độc lập của Azawad từ Mali., Bilal Ag Acherif, tổng thư ký của phong trào, đã ký Tuyên bố này Azawadi độc lập, và cũng tự thiết lập MNLA là đơn vị quản lý tạm thời của Azawad cho đến khi một "thẩm quyền quốc gia" được hình thành, cùng ngày ở Gao cùng ngày. Tuyên bố này chưa được công nhận bởi một thực thể nước ngoài nào.

Xem thêm 
 Danh sách quốc gia được công nhận hạn chế

Tham khảo

Đọc thêm
.

. Also available from Gallica.

Cựu quốc gia châu Phi
Quốc gia Hồi giáo
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Ả Rập
Vùng lãnh thổ tranh chấp tại châu Phi
Tuareg
Tranh chấp lãnh thổ của Mali
Cựu quốc gia không được công nhận
Chủ nghĩa ly khai ở Mali
Biển Đông Siberia

Biển Đông Siberia là một vùng biển ở Bắc Băng Dương. Nó nằm giữa mũi Bắc Cực về phía bắc, eo biển Siberia về phía nam, quần đảo Tân Siberia về phía tây và mũi Billings về phía đông. Biển này giáp biển Laptev về phía tây và biển Chukotka về phía đông.

Vùng biển này là một trong những vùng biển ít được nghiên cứu nhất ở khu vực Bắc Cực

Thành phố và cảng lớn nhất là Pevek.

Tham khảo

Biển Nga
Địa lý Siberia
Thủy vực vùng Krasnoyarsk
Biển rìa lục địa Bắc Băng Dương
Thủy vực Khu tự trị Chukotka
Thủy vực Cộng hòa Sakha
Biển Đông Siberia
Biển châu Á
Phong trào Dân tộc Giải phóng Azaward

Phong trào Dân tộc Giải phóng Azaward hoặc các phong trào Azawad Quốc gia Giải phóng ( (Tamasheq:  ', , ; MNLA), formerly National Movement of Azawad (; MNA), trước đây là Phong trào quốc gia Azawad'''  (; MNA) là một tổ chức chính trị và quân sự có trụ sở tại Azawad. Phong trào của người Tuareg, và một số người trong số họ được cho là đã từng chiến đấu trong quân đội Libya, trong cuộc nội chiến Libya 2011 (mặc dù các chiến binh Tuareg MNLA khác cũng ở phía Hội đồng chuyển tiếp quốc gia) và trả lại cho Mali sau khi cuộc nội chiến Libya 2011. Phong trào này được thành lập vào tháng 10 năm 2011 và đã tuyên bố rằng bao gồm các dân tộc Sahara khác. Chính phủ Mali đã cáo buộc phong trào này có liên kết với Al-Qaeda ở Maghreb Hồi giáo. Tuy nhiên, MNLA từ chối tuyên bố. 01 tháng 4, MNLA, cùng với Ansar Dine, kiểm soát của hầu như tất cả các miền bắc Mali, bao gồm ba thành phố lớn nhất Kidal, Gao và Timbuktu. Ngày 06 tháng 4, MNLA đơn phương tuyên bố Azawad độc lập từ Mali.

Chú thích

Tham khảo

Azawad
Phong trào du kích
Tổ chức du kích
Chủ nghĩa thế tục
Tiên Du (định hướng)

Tiên Du có thể là:

Việt Nam 
 Xã Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh

 Địa danh cũ
 Huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh
 Xã Tiên Du, huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ; nay là một phần xã Bình Phú, tỉnh Phú Thọ

Trung Quốc 
 Huyện Tiên Du, Địa cấp thị Phủ Điền, tỉnh Phúc Kiến
Ngành Giun đầu gai

Ngành Giun đầu gai (danh pháp khoa học: Acanthocephala) (tiếng Hy Lạp , ', gai + , ', đầu) là một ngành gồm các loài giun ký sinh, đặc trưng bởi sự hiện diện của giác bám với các ngạnh để đâm và bám chắc vào thành ruột của vật chủ. Giun đầu gai thường có chu kỳ sống phức tạp, liên quan đến một số động vật chủ, bao gồm động vật không xương sống, cá, động vật lưỡng cư, chim, và động vật có vú. Có khoảng 1.420 loài đã được mô tả.

Giun đầu gai đã từng được cho là một ngành riêng biệt. Phân tích bộ gen gần đây đã chỉ ra rằng chúng có nguồn gốc từ, và nên được xem là các dạng luân trùng biến đổi nhiều

Xem thêm 
 Phân loại giới Động vật

Tham khảo

Động vật ký sinh
Inachus (chi cua)

Inachus là một chi cua trong họ Inachidae, có các loài sau:
Inachus aguiarii Brito Capello, 1876
Inachus angolensis Capart, 1951
Inachus biceps Manning & Holthuis, 1981
Inachus communissimus Rizza, 1839
Inachus complectens (Rathbun, 1911)
Inachus dorsettensis (Pennant, 1777)
Inachus grallator Manning & Holthuis, 1981
Inachus guentheri (Miers, 1879)
Inachus leptochirus Leach, 1817
Inachus mauritanicus Lucas, 1846
Inachus nanus Manning & Holthuis, 1981
Inachus phalangium (Fabricius, 1775)
Inachus thoracicus Roux, 1830

Chú thích

Tham khảo
 

Inachidae
Cu li thon lông xám

Cu li thon xám (danh pháp hai phần: Loris lydekkerianus) là một loài linh trưởng trong họ Cu li. Nó được tìm thấy ở Ấn Độ và Sri Lanka. Môi trường sống tự nhiên của nó là rừng đất thấp ẩm cận nhiệt đới hoặc nhiệt đới và rừng khô cận nhiệt đới hoặc nhiệt đới. Nó bị đe dọa bởi mất môi trường sống.

Phân loại
Loài này đã từng được xem là phân loài Loris tardigradus lydekkerianus nhưng Loris tardigradus hiện nay được coi là một loài riêng biệt được tìm thấy ở Sri Lanka. Loài này đã được chia thành nhiều phân loài tách biệt về mặt địa lý.

Phân loài Ấn Độ bao gồm:
Cu li thon Malabar, Loris lydekkerianus malabaricus - được tìm thấy ở Tây Ghats của Ấn Độ
Cu li thon Mysore, Loris lydekkerianus lydekkerianus - được tìm thấy ở vùng đồng bằng phía nam của Mysore và Tamil Nadu mở rộng vào Đông Ghats.
Phân loài Sri Lanka bao gồm:
Cu li thon xám Sri Lanka, Cu li thon phương bắc, Loris lydekkerianus nordicus
Cu li thon cao nguyên, Loris lydekkerianus grandis

Tập tính 

Giống như các loài cu li khác, loài này hoạt động về đêm và chỉ ra khỏi nơi ở vào lúc hoàng hôn. Chúng chủ yếu ăn côn trùng. Ở miền đông nam Ấn Độ, phân loài guyên biến chủng thường được tìm thấy trong các khu rừng keo, me hay rừng cây bụi gần khu vực canh tác. Các con đực chiếm giữ lãnh thổ rộng lớn hơn so với các con cái. Chúng thường sống đơn độc hoặc hiếm khi sống cặp với nhau. Tuy nhiên, chúng có thể ngủ theo từng nhóm lên đến 6 cá thể gồm cả con non mới đẻ gần đây hoặc lâu hơn. Chúng giao tiếp với một dải các âm thanh và cũng sử dụng nước tiểu và mùi hương để đánh dấu lãnh thổ.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 http://www.loris-conservation.org/database/subspecies/index.htm
 http://www.theprimata.com/loris_tardigradus.html 
 http://www.arkive.org/slender-lorises/loris-tardigradus-and-loris-lydekkerianus/ 

Động vật có vú Ấn Độ
Động vật có vú Sri Lanka
L
Động vật được mô tả năm 1908
Chauen

Chauen, Xauen hay Chefchauen (, ; ), là một khu tự quản và thành phố ở Maroc, thủ phủ tỉnh Chauen. Thành phố tọa lạc ở tây bắc quốc gia, ở chân đồi của Rif gần Tetouan, trong khu vực của Tangier Tetouan.
Thành phố có 35.709 cư dân (2004).

Thành phố được thành lập vào năm 1471 bởi Moulay Ali Ben Rachid, hậu duệ xa của Nhà tiên tri Hồi giáo Muhammad. Khu định cư ban đầu chỉ là một pháo đài nhỏ, ngày nay được gọi là Kasbah Chefchaouen. Pháo đài được xây dựng để bảo vệ khu vực khỏi các cuộc tấn công tiềm tàng của quân xâm lược Bồ Đào Nha; vào thời điểm đó, Bồ Đào Nha đang phát động các cuộc tấn công vào các thành phố và thị trấn phía bắc Maroc.

Hình ảnh

Thành phố kết nghĩa 

  Issaquah, Washington, Hoa Kỳ 
  Vejer de la Frontera, Tây Ban Nha
  Ronda, Tây Ban Nha
  Côn Minh, Trung Quốc
  Testour, Tunisia
  Mértola, Bồ Đào Nha
  Beni Mellal, Maroc

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Thành phố Maroc
Khởi đầu năm 1471
Cán Chu Phìn

Cán Chu Phìn là một xã thuộc huyện Mèo Vạc, tỉnh Hà Giang, Việt Nam.

Địa lý
Xã Cán Chu Phìn có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã Lũng Pù
Phía tây giáp xã Tát Ngà và thị trấn Mèo Vạc
Phía nam giáp các xã Khâu Vai, Lũng Pù và Tát Ngà
Phía bắc giáp các xã Giàng Chu Phìn, Xín Cái và Sơn Vĩ.

Xã Cán Chu Phìn có diện tích 35,06 km², dân số năm 2019 là 6.388 người, mật độ dân số đạt 182 người/km².

Sông Nho Quế tạo thành ranh giới tự nhiên phía đông bắc của xã Cán Chu Phìn, bên kia sông là hai xã Giàng Chu Phìn và Sơn Vĩ. Cán Chu Phìn có tuyến tỉnh lộ 217 đi qua địa bàn, nối với thị trấn huyện lỵ và sang tỉnh Cao Bằng.

Hành chính
Xã Cán Chu Phìn được chia thành 23 thôn: Chó Do, Hán Dấu Cò, Lủng Thà, Há Ía, Cán Lủng, Làng Chải, Cán Chu Phìn, Nhù Cú Ha, Đề Chia, Sún Xì Lủng, Tìa Chí Đùa, Mèo Qua, Tía Chí Đó, Cà Ha, Hố Quáng Phìn, Đề Cảng, Hấu Chua, Cá Chu Đớ, Gì Chảu Phàng, Hán Đế, Nia Đo, Tìa Cố Xi.

Lịch sử
Trước đây, Cán Chu Phìn là một xã thuộc huyện Đồng Văn.

Ngày 5 tháng 7 năm 1961, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 91-CP về việc thành lập xã Tự Do thuộc huyện Đồng Văn trên cơ sở một phần diện tích và dân số của xã Mèo Vạc.

Ngày 13 tháng 12 năm 1962, Bộ Nội vụ ban hành Quyết định số 328-NV về việc đổi tên xã Tự Do thuộc huyện Đồng Văn thành xã Cán Chu Phìn.

Ngày 15 tháng 12 năm 1962, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 211-CP về việc thành lập huyện Mèo Vạc trên cơ sở tách xã Cán Chu Phìn thuộc huyện Đồng Văn.

Chú thích

Tham khảo
Nguyễn Văn Bé (tuyên truyền)

Nguyễn Văn Bé (1941 - 24 tháng 3 năm 2002) là tên của nhân vật chính trong một chiến dịch tuyên truyền và phản tuyên truyền trong thời kỳ Chiến tranh Việt Nam. Thân thế và hành trạng của nhân vật này có nhiều điểm mơ hồ, mâu thuẫn và không được làm sáng tỏ cho đến ngày nay.

Tuyên truyền
Theo tuyên truyền từ phía Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, Nguyễn Văn Bé là một tấm gương anh hùng trong chiến đấu. Sinh năm 1941, quê ở Châu Thành, Sông Bé, nhập ngũ tháng 7 năm 1961, Nguyễn Văn Bé là một đảng viên Cộng sản, được tuyên dương Anh hùng khi làm đại đội phó đại đội 304, tiểu đoàn bộ đội địa phương Phú Lợi, Thủ Dầu Một.

Về quá trình chiến đấu của Nguyễn Văn Bé có nhiều mâu thuẫn. Một nguồn cho rằng năm 1966, sau khi bị bắt trong một chuyến vận chuyển vũ khí, theo yêu cầu của các binh sĩ Mỹ và Việt Nam Cộng hòa, Nguyễn Văn Bé phải giải thích công dụng của các loại vũ khí này. Lợi dụng cơ hội đó, Nguyễn Văn Bé cầm quả mìn Claymor đập vào một chiếc xe tăng, làm chết 69 binh sĩ Mỹ và Việt Nam Cộng hòa, cùng nhiều xe tăng; hy sinh tan xác tại chỗ. Nguyễn Văn Bé được Ủy ban Trung ương Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Nguồn khác thì ghi Nguyễn Văn Bé đã được tặng thưởng 1 Huân chương Chiến công Giải phóng hạng nhì, là Chiến sĩ thi đua 2 năm liền (1965-1966), đạt danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ cấp ưu tú. Ngày 17 tháng 9 năm 1967, Ủy ban Trung ương Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam tặng thưởng Huân chương Quân công Giải phóng hạng Ba và danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân cho chiến sĩ Nguyễn Văn Bé. Cũng theo nguồn này, Nguyễn Văn Bé vẫn sống sau chiến tranh và từ trần ngày 24 tháng 3 năm 2002.

Phản tuyên truyền
Về giả thiết thứ nhất (Nguyễn Văn Bé nổ bom cảm tử), tờ Tạp chí Time của Mỹ số 17 tháng 3 năm 1967 viết rằng cái chết anh hùng của Nguyễn Văn Bé thực chất là "tuyên truyền" của phía Cộng sản, còn Nguyễn Văn Bé không hề chết, mà bị bắt và sau đó đầu hàng. Chính bản thân Nguyễn Văn Bé cũng tuyên bố với báo chí thời đó là mình còn sống.

Theo tạp chí Time, Nguyễn Văn Bé thực sự không chết, trong khi Việt Nam Dân chủ Cộng hòa trong thời kỳ chiến tranh coi đây là "chiến tranh tâm lý chiến" của Mỹ.

Không có hồi kết
Thân phận và hành trạng của Nguyễn Văn Bé thực sự ra sao, hay đây chỉ là hai chiến sĩ trùng tên nhau vẫn là vấn đề gây tranh cãi. Dù vậy, đã có nhiều bài thơ, bài hát và vở kịch về tấm gương hy sinh anh dũng của Nguyễn Văn Bé, tuyên truyền về lòng yêu nước, hy sinh vì đất nước. Huy Du có bài "Xin khắc tên anh trên vách chiến hào" nhưng sau này bài hát không được lưu hành phổ biến. Thậm chí, tên Nguyễn Văn Bé sau năm 1975 vẫn còn được đặt cho một con đường tại thị xã Long Khánh, và một trường PTCS. Tên đường Nguyễn Văn Bé sau đó đã được đổi tên.

Chú thích

Liên kết ngoài 
 Một số hình ảnh và tư liệu tranh cãi về sự thật cái chết của Nguyễn Văn Bé.

Chiến tranh Việt Nam
Tuyên truyền
Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam
Nhân vật trong chiến tranh Việt Nam
Tội ác và vi phạm nhân quyền trong Chiến tranh Việt Nam
Tam Hưng

Tam Hưng là một xã thuộc thành phố Hà Nội. Xã này có Dự án đường trục phía nam Hà Nội đi qua. Đây là nơi sinh ra người đầu tiên được khắc tên ở bia Văn Miếu là Trạng nguyên Nguyễn Trực.

Xã được nhà nước khảo sát là nơi nuôi trồng thủy sản (rùa biển) do Chi cục Thủy sản Hà Nội thực hiện. Năm 2010, xã được nhà nước xem là nơi trồng lúa trọng điểm cần phát triển và mở rộng tại địa bàn Hà Nội.

Lịch sử 
xã Tam Hưng có 7 thôn: Song Khê, Tê Quả, Đại Định, Hưng Giáo, Lê Dương, Văn Khê, Bùi Xá. Thôn Song Khê nguyên là hai làng Bối Khê và Phúc Khê. Thôn này có ngôi chùa cổ là chùa Bối Khê

Trước năm 1965 Tam Hưng thuộc tỉnh Hà Đông, sau năm 1965-1975 thuộc Tỉnh Hà Tây, đến 1975-1991 thuộc tỉnh Hà Sơn Bình từ 2008-nay thuộc thành phố Hà Nội

Địa lý 
 Phía bắc giáp xã Bình Minh 
 Phía nam giáp xã Thanh Thuỳ và Thanh Văn 
 Phía Tây giáp xã Đỗ Động và thị trấn Kim Bài 
 Phía Đông giáp xã Mỹ Hưng.

Di tích - Danh thắng

= = Đình Phương Mỹ==  
Đình làng Phương Mỹ, xã Mỹ Hưng thờ Phạm Huyền Thông - Thái Úy thống lĩnh tiền quân thủy bộ thời Đinh sau được phong Thái Úy Thượng Quốc Đại Vương. Ông là người trang Hồ Liên (Thanh Oai), có công đánh dẹp các sứ quân Ngô Xương Xí, Nguyễn Siêu, Phạm Bạch Hổ. Ông cũng được thờ ở Đình Cư An xã Tam Đồng, huyện Mê Linh.

Chú thích
Loài ít quan tâm

Loài ít quan tâm (ký hiệu của IUCN: LC, viết tắt của "Least Concern") là một nhóm các loài sinh vật còn sinh tồn theo phân loại của IUCN. Nhóm này không thỏa các tiêu chí như loài nguy cấp (EN), loài sắp bị đe dọa (NT), hoặc trước năm 2001 là phụ thuộc bảo tồn. Một số loài phổ biến như gầm ghì đá, muỗi vằn, diều ăn sên,... cũng như con người đều nằm trong nhóm này.

Các loài không thể xếp vào nhóm ít quan tâm trừ khi tình trạng số cá thể của chúng đã được đánh giá, tức là có đủ thông tin cần thiết để đánh giá trực tiếp hoặc gián tiếp về nguy cơ tuyệt chủng của chúng dựa trên sự phân bố và hiện trang cá thể trong loài.

Từ năm 2001, thể loại này được viết tắt là "LC" (theo IUCN 2001 Categories & Criteria - phiên bản 3.1). Tuy nhiên, khoảng 20% số loài thuộc nhóm LC (3261 trong số 15636 loài) trong cơ sở dữ liệu của IUCN sử dụng mã "LR/lc", tức là chúng không được đánh giá lại kể từ năm 2000. Vì trước năm 2001 "loài ít quan tâm" là một thể loại con của "Lower Risk" và có ký hiệu là "LR/lc" hay (lc).

Trong khi "loài ít quan tâm" không được xem xét trong thể loại sách đỏ theo IUCN, nhưng sách đỏ 2006 vẫn xếp nhóm này gồm 15636 loài. Số lượng động vật trong nhóm này là 14033 loài (bao gồm một số loài chưa được miêu tả như ếch trong chi Philautus), trong đó còn có 101 phân loài động vật. Số loài thực vật trong nhóm này gồm 1500 (1410 loài, 55 phân loài, và 35 giống). Cũng có 2 nhóm động vật được liệt kê gồm: cá nhám gai ở Á-Úc và Nam Phi. Không có loài nấm hoặc sinh vật nguyên sinh thuộc nhóm này, mặc dù chỉ có 4 loài trong giới này đã được IUCN đánh giá. Loài người được xếp vào nhóm này chính thức vào năm 2008.

Các phân loại tương tự 
 COSEWIC xếp các loài hoang dã vào nhóm không bị de dọa (Not At Risk - NAR) khi chúng được đánh giá là không bị đe dọa tuyệt chủng trong các trường hợp hiện tại.
NatureServe conservation status sử dụng các xếp hạng An toàn (G5) đối với các loài "an toàn, phong phú và phân bố rộng rãi" có số cá thể ổn định
WWF sử dụng "ổn định tương đối/nguyên vẹn tương đối" (RS) để chỉ hiện trạng ít quan tâm đối với các vùng sinh thái.

Xem thêm
:Thể loại:Thực vật ít quan tâm
:Thể loại:Loài ít quan tâm của IUCN

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh vật theo tình trạng bảo tồn
Sách đỏ
Hệ sinh thái theo tình trạng bảo tồn
Sách đỏ IUCN
Sơn Vĩ

Sơn Vĩ là một xã thuộc tỉnh Tuyên Quang, Việt Nam.

Địa lý
Xã Sơn Vĩ nằm ở cực đông của tỉnh Hà Giang, có vị trí địa lý:
Phía đông và phía bắc giáp Trung Quốc
Phía tây giáp các xã Lũng Pù, Cán Chu Phìn và Giàng Chu Phìn
Phía nam giáp tỉnh Cao Bằng.

Xã Sơn Vĩ có diện tích 46,69 km², dân số năm 2019 là 6.804 người, mật độ dân số đạt 146 người/km².

Sông Nho Quế tạo thành một phần ranh giới phía tây của Sơn Vĩ, bên kia sông là các xã Lũng Pù và Cán Chủ Phìn.

Hành chính
Xã Sơn Vĩ được chia thành 19 thôn: Lùng Lình A, Lẻo A, Lẻo B, Xín Chải, Lũng Làn, Tà Ngày, Phìn Lò, Phe Thán, Tà Lủng, Nà Lúng A, Mé Lầu, Lũng Lình A, Trù Sán, Cò Súng, Trà Mần, Nà Lùng B, Xéo Hồ, Lũng Chỉn, Dìn Phàn Sán.

Lịch sử
Trước đây, Sơn Vĩ là một xã thuộc huyện Đồng Văn.

Ngày 5 tháng 7 năm 1961, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 91-CP về việc chia xã Sơn Vỹ thuộc huyện Đồng Văn thành ba xã Thượng Phùng, Xín Cái, Sơn Vĩ.

Ngày 15 tháng 12 năm 1962, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 211-CP về việc thành lập huyện Mèo Vạc trên cơ sở tách xã Sơn Vĩ thuộc huyện Đồng Văn.

Chú thích

Tham khảo

Xã, phường biên giới Việt Nam – Trung Quốc
Sủng Máng

Sủng Máng là một xã thuộc tỉnh Tuyên Quang, Việt Nam.

Địa lý
Xã Sủng Máng có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã Sủng Trà và xã Tả Lủng
Phía tây giáp huyện Đồng Văn và xã Sủng Trà
Phía nam giáp xã Nậm Ban và xã Lũng Chinh
Phía bắc giáp xã Sủng Trà.

Xã Sủng Máng có diện tích 25,42 km², dân số năm 2019 là 2.820 người, mật độ dân số đạt 111 người/km².

Xã Sủng Máng có tuyến Quốc lộ 4C đi qua địa bàn.

Hành chính
Xã Sủng Máng được chia thành 5 thôn: Sủng Quáng, Sủng Nhí A, Sủng Nhí B, Sủng Máng, Sủng Ú.

Lịch sử
Ngày 5 tháng 7 năm 1961, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 91-CP về việc thành lập xã Sủng Máng trên cơ sở một phần diện tích và dân số của xã Sơn Vĩ.

Ngày 15 tháng 12 năm 1962, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 211-CP về việc thành lập huyện Mèo Vạc trên cơ sở tách xã Sủng Máng thuộc huyện Đồng Văn.

Chú thích

Tham khảo
Tát Ngà

Tát Ngà là một xã thuộc tỉnh Tuyên Quang, Việt Nam.

Địa lý
Xã Tát Ngà có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã Cán Chu Phìn và xã Khâu Vai
Phía tây giáp xã Nậm Ban và xã Tả Lủng
Phía nam giáp xã Niêm Sơn
Phía bắc giáp thị trấn Mèo Vạc và xã Cán Chủ Phìn.

Xã Tát Ngà có diện tích 40,70 km², dân số năm 2019 là 3.589 người, mật độ dân số đạt 88 người/km².

Trên địa bàn xã có nhiều khe suối nhỏ như Tác Ngà, Pác Dầu. Có tuyến đường nối thẳng từ thị trấn Mèo Vạc đến trung tâm xã.

Hành chính
Xã Tát Ngà được chia thành 17 thôn: Tát Ngà, Thăm Nong, Nà Sang, Lủng Vải, Bản Chiều, Pác Dầu, Nhừ Lủng 1, Nhừ Lủng 2, Nà Trào, Khẩu Loai, Nà Dầu, Đồng A, Vi Pi, Chi Lử Dung, Vi Pục, Tru Tình, Lũng Hầu.

Lịch sử
Trước đây, Tát Ngà là một xã thuộc huyện Đồng Văn.

Ngày 5 tháng 7 năm 1961, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 91-CP về việc thành lập xã Tát Ngà huyện Đồng Văn trên cơ sở một phần diện tích và dân số của xã Niêm Sơn.

Ngày 15 tháng 12 năm 1962, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 211-CP về việc thành lập huyện Yên Minh trên cơ sở tách xã Tát Ngà thuộc huyện Đồng Văn.

Ngày 21 tháng 10 năm 1982, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định 179/HĐBT về việc tách xã Tát Ngà của huyện Yên Minh để sáp nhập vào huyện Mèo Vạc.

Chú thích

Tham khảo
Thượng Phùng

Thượng Phùng là một xã thuộc huyện Mèo Vạc, tỉnh Hà Giang, Việt Nam.

Địa lý
Xã Thượng Phùng có vị trí địa lý:
Phía đông, bắc giáp Trung Quốc
Phía tây giáp huyện Đồng Văn
Phía nam giáp xã Xín Cái và xã Pải Lủng.

Xã Thượng Phùng có diện tích 28,03 km², dân số năm 2019 là 4.784 người, mật độ dân số đạt 171 người/km².

Sông Nho Quế tạo thành toàn bộ ranh giới tự nhiên ở phía tây xã Thượng Phùng. Ngoài ra, trên địa bàn còn có nhiều khe suối là chi lưu của sông.

Hành chính
Xã Thượng Phùng được chia thành 25 thôn: Xà Phìn, Hầu Lũng Sáo, Xìn Phìn Chủ, Hoa Cà, Thèn Pả, Khai Hoang I, Khai Hoang II, Khai Hoang III, Thèn Ngoài, Lũng Chủ, Thào Chủ, Mò Cở, Xín Chải, Lùng Thúng, Làng Vần Chải, Sủa Nhè Sửa, Lùng Thàng, Páo Sủng, Cờ Lủng, Ngài Chố, Bản Trang, Tìa Kính, Cờ Tăng, Tìa Chớ Chứ, Nhè Sửa.

Lịch sử
Ngày 5 tháng 7 năm 1961, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 91-CP về việc thành lập xã Thượng Phùng thuộc huyện Đồng Văn trên cơ sở một phần diện tích và dân số của xã Sơn Vỹ.

Ngày 15 tháng 12 năm 1962, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 211-CP về việc thành lập huyện Mèo Vạc trên cơ sở tách xã Thượng Phùng thuộc huyện Đồng Văn.

Ngày 14 tháng 5 năm 1981, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định 185/1981/QĐ-CP về việc tách hai xóm Lùng Sư và Thèn Sư của Xín Cái để sáp nhập vào xã Thượng Phùng.

Chú thích

Tham khảo

Xã, phường biên giới Việt Nam – Trung Quốc
Xín Cái

Xín Cái là một xã thuộc huyện Mèo Vạc, tỉnh Hà Giang, Việt Nam.

Địa lý
Xã Xín Cái có vị trí địa lý:
Phía đông giáp Trung Quốc và xã Sơn Vĩ
Phía tây giáp xã Giàng Chu Phìn, Pả Vi, Pải Lủng
Phía nam giáp xã Cán Chu Phìn và xã Giàng Chu Phìn
Phía bắc giáp xã Thượng Phùng.

Xã Xín Cái có diện tích 35,90 km², dân số năm 2019 là 5.393 người, mật độ dân số đạt 150 người/km².

Hành chính
Xã Xín Cái được chia thành 19 thôn: Bờ Sông, Bản Chuối, Xín Chải, Lùng Thúng, Làng Vần Chải, Sủa Nhé Lử, Xủa Nhà Lử, Lùng Thàng, Mè Nắng, Páo Sảng, Cờ Lảng, Ngoài Chờ, Bản Trang, Tìa Kính, Khai Hoang II, Khai Hoang III, Thuồng Luồng, Cờ Tảng, Tìa Chờ.

Lịch sử
Ngày 5 tháng 7 năm 1961, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 91-CP về việc thành lập xã Xín Cái thuộc huyện Đồng Văn trên cơ sở một phần diện tích và dân số của xã Sơn Vỹ.

Ngày 15 tháng 12 năm 1962, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 211-CP về việc thành lập huyện Mèo Vạc trên cơ sở tách xã Xín Cái thuộc huyện Đồng Văn.

Ngày 14 tháng 5 năm 1981, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định 185/1981/QĐ-CP về việc tách hai xóm Lùng Sư và Thèn Sư của Xín Cái để sáp nhập vào xã Thượng Phùng.

Du lịch
Xín Cái có một phần diện tích thuộc Đèo Mã Pí Lèng nằm trên đỉnh núi cao 1.500 m so với mặt nước biển, với diện tích được khoanh vùng bảo vệ là 796,25 ha, được coi là khu vực di sản đặc sắc về địa chất và cảnh quan; khu vực đỉnh đèo được đánh giá là một trong những điểm quan sát toàn cảnh vào loại đẹp nhất ở Việt Nam; hẻm vực sông Nho Quế là một trong những thung lũng kiến tạo độc nhất vô nhị ở Việt Nam.

Chú thích

Tham khảo

Xã, phường biên giới Việt Nam – Trung Quốc
Emiliano Zapata

Emiliano Zapata Salazar (08 tháng 8 năm 1879 - 10 tháng 4 năm 1919) là một lãnh tụ trong cuộc cách mạng Mexico nổ ra vào năm 1910. Ông đã thành lập và chỉ huy một lực lượng vũ trang quan trọng, Quân đội giải phóng miền Nam, trong cuộc cách mạng Mexico. Những người đi theo cuộc cách mạng của Zapata đã được gọi là Zapatistas trong tiếng Tây Ban Nha.

Ông bị lực lượng chính phủ của tổng thống Venustiano Carranza phục kích và bắn chết tại Morelos.

Tiểu sử 
Emiliano Zapata sinh ra ở một làng ở miền quê Anenecuilco thuộc bang Morelos trong gia đình mà cha là Gabriel Zapata và mẹ là Cleofas Salazar của Zacatepillo. Gia đình Zapata là người Mestizos, lai giữa người thổ dân và tổ tiên Tây Ban Nha, Emiliano là con thứ chín trong gia đình 10 con. Là nông dân từ khi còn nhỏ, cậu đã đạt được cái nhìn sâu sắc về những khó khăn nghiêm trọng của các vùng nông thôn. Cậu đã nhận được một nền giáo dục hạn chế từ cô giáo của mình, Emilio Vara. Zapata phải chăm lo cho gia đình của mình vì cha qua đời lúc ông mới được 17 tuổi. Khoảng đầu thế kỷ 20 Anenecuilco là một bản địa nói tiếng Nahuatl, có nhân chứng cho rằng Emiliano Zapata đã nói trôi chảy tiếng Nahuatl.

Zapata và các nông dân khác ở bang Morelos tham dự vào cuộc bầu cử thống đốc 1909 thuộc phe đối lập. Cùng năm Zapata, lúc đó 30 tuổi được bầu làm chủ tịch hội đồng bảo an Anenecuilco(một Ủy ban để bảo vệ quyền sở hữu đất đai của làng).

1910 Zapata tham dự vào cuộc cách mạng Mexico dưới sự lãnh đạo của Francisco Madero. Mục đích của họ là để lật đổ chính phủ Porfirio Díaz.

Tháng tư 1911 Zapata được bầu làm người lãnh đạo quân đội miền Nam của phong trào cách mạng. Quân đội ông bao gồm những tá điền vô sản. Mặc dù họ ít quân và vũ khí thô sơ hơn so với quân đội chính phủ, quân cách mạng đã được nhiều thành công lớn trong cuộc chiến tranh du kích ở bang Morelos nhiều đồi núi, nơi mà họ được đa số dân chúng ủng hộ. Vào tháng 5 năm 1911 những người Zapatistas, lúc đó đã có tới 4.000 binh lính, đã chiếm được thủ đô Cuernavaca của bang Morelos.

Tham khảo

Nhà cách mạng
Sinh năm 1879
Mất năm 1919
Người México thế kỷ 19
Người México thế kỷ 20
Hyptiotes paradoxus

Hyptiotes paradoxus là một loài nhện trong họ Uloboridae. Loài này phân bố ở vùng tây Cổ bắc giới.

Kích thước của con cái là 5 – 6 mm, của con đực là 3–4 mm.

Chú thích

Tham khảo
 

Hyptiotes
Động vật được mô tả năm 1834
Sơ khai Araneomorphae
Uloborus walckenaerius

Uloborus walckenaerius là một loài nhện trong họ Uloboridae. Con cái dài 6 mm, con đực dài 4 mm. Nó có prosoma màu nâu đậm phủ đầy lông, để lại các dải đậm không bao phủ. Loài nhện này sinh sống ở trong địa hình mở, ấm áp như rừng thạch nam, và dệt tổ tơ nằm ngan gần mặt đất.
Loài nhện này được đặt tên theo Charles Athanase Walckenaer.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Picture of U. walckenaerius
 Picture, synonyms, references and other information at the Nearctic Spider Database 

Động vật được mô tả năm 1806
Uloborus
Hyptiotes gertschi

Hyptiotes gertschi là một loài nhện trong họ Uloboridae.

Loài này thuộc chi Hyptiotes. Hyptiotes gertschi được Ralph Vary Chamberlin & Wilton Ivie miêu tả năm 1935.

Chú thích

Tham khảo
 

Hyptiotes
Sơ khai Araneomorphae
Miagrammopes thwaitesi

Miagrammopes thwaitesi là một loài nhện trong họ Uloboridae.

Loài này thuộc chi Miagrammopes. Miagrammopes thwaitesi được Octavius Pickard-Cambridge miêu tả năm 1870.

Chú thích

Tham khảo
 

Miagrammopes
Động vật đặc hữu Sri Lanka
Nhện châu Á
Philoponella operosa

Philoponella operosa là một loài nhện trong họ Uloboridae.

Loài này thuộc chi Philoponella. Philoponella operosa được Eugène Simon miêu tả năm 1896.

Chú thích

Tham khảo
 

Philoponella
Động vật đặc hữu Nam Phi
Philoponella prominens

Philoponella prominens là một loài nhện trong họ Uloboridae.
Loài này thuộc chi Philoponella. Philoponella prominens được Friedrich Wilhelm Bösenberg & Embrik Strand miêu tả năm 1906.
Thông thường, nhện cái ăn thịt nhện đực ngay sau khi giao phối. Nhện đực thuộc loài nhện này có bộ chi mạnh mẽ, giúp cơ thể bật đi với tốc độ lên tới hơn 80 cm/s để trốn khỏi bạn tình ăn thịt.

Chú thích

Tham khảo
 

Philoponella
Lâm Cù

Lâm Cù () là một huyện thuộc địa cấp thị Duy Phường, tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc. Huyện nằm ở tây nam của địa cấp thị và thuộc trung bộ bán đảo Sơn Đông. Trên địa bàn huyện có rừng quốc gia Nghi Sơn, công viên địa chất quốc gia Sơn Vượng và vịnh Lão Long, là những điểm thắng cảnh đẹp. Dân cư trong huyện tuyệt đại đa số là người Hán, chỉ có một thiểu số rất nhỏ người Hồi. Huyện có diện tích 1.831 km², dân số năm 2018 là 925.567 người, mật độ dân số đạt 505,5 người/km². Mã số bưu chính của huyện là 262600 và 262699.

Huyện có nhiều dãy núi, thuộc hệ Hữu Nghi Sơn, Tung Sơn. Di Hà khởi nguồn từ chân núi Nghi Sơn, là hệ thống sông duy nhất của huyện. Ở phần thượng nguồn của sông có đập thủy lợi.

Phân chia hành chính
Huyện Lâm Cù được chia thành 10 đơn vị hành chính trực thuộc gồm 4 nhai đạo và 6 trấn.

Nhai đạo
Thành Quan (城关街道)
Đông Thành (东城街道)
Dã Nguyên (冶源街道)
Tân Trại (辛寨街道)

Trấn
Ngũ Tĩnh (五井镇)
Tự Đầu (寺头镇)
Cửu Sơn (九山镇)
Nghi Sơn (沂山镇)
Liễu Sơn (柳山镇)
Thượng Lâm (上林镇)

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang chính thức của chính quyền huyện Lâm Cù  

Đơn vị cấp huyện Sơn Đông
Duy Phường