Ea Bá

Ea Bá là một xã thuộc tỉnh Đắk Lắk, Việt Nam. Xã được thành lập vào ngày 1 tháng 7 năm 2025 trên cơ sở sáp nhập toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của xã Ea Bá (cũ) và phần còn lại của xã Ea Bar (thuộc huyện Sông Hinh cũ) sau khi điều chỉnh địa giới hành chính.

Địa lý 
Xã Ea Bá nằm ở phía đông nam tỉnh Đắk Lắk, có vị trí địa lý:

 Phía bắc giáp xã Suối Trai
 Phía tây giáp xã Ea Ly
 Phía đông giáp xã Sông Hinh
 Phía nam giáp các xã Cư Prao và Ea Riêng

Đây là xã thuộc khu vực miền núi của vùng Nam Trung Bộ. Địa hình xã chủ yếu là đồi núi thấp và cao nguyên, với độ cao trung bình khoảng 400-600 mét so với mực nước biển. Phần lớn diện tích xã là rừng tự nhiên và rừng trồng, tạo nên cảnh quan thiên nhiên hoang sơ, đa dạng sinh học. Khí hậu Ea Bá mang đặc trưng khí hậu nhiệt đới gió mùa, chia thành hai mùa rõ rệt: mùa mưa kéo dài từ tháng 5 đến tháng 10 và mùa khô từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau. Nhiệt độ trung bình năm dao động từ 22 °C đến 34 °C.

Xã Ea Bá có diện tích tự nhiên là 131,79 km², dân số năm 2025 là 8.316 người, mật độ dân số đạt khoảng 63 người/km², thuộc loại thấp, tạo không gian sinh sống thoáng đãng, phù hợp cho phát triển nông nghiệp và lâm nghiệp.

Lịch sử 
Trước năm 2025, địa bàn xã Ea Bá ngày nay thuộc huyện Sông Hinh, tỉnh Phú Yên. Ngày 12 tháng 6 năm 2025, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 202/2025/QH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, theo đó tỉnh Phú Yên sáp nhập vào tỉnh Đắk Lắk, đồng thời bãi bỏ cấp huyện, các xã trực thuộc tỉnh. Căn cứ Đề án sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thông qua Nghị quyết số 1660/NQ-UBTVQH15, theo đó thành lập xã Ea Bá mới trên cơ sở sáp nhập toàn bộ xã Ea Bá (cũ) và phần diện tích còn lại của xã Ea Bar (huyện Sông Hinh cũ) sau khi điều chỉnh địa giới hành chính. Xã Ea Bá mới chính thức hoạt động từ ngày 1 tháng 7 năm 2025. Trụ sở làm việc của xã mới được đặt tại trụ sở UBND xã Ea Bar (cũ).

Hành chính 
Xã Ea Bá là một trong 102 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc tỉnh Đắk Lắk sau khi bỏ cấp huyện. Xã được chia thành nhiều thôn, buôn, trong đó có buôn Ken, buôn Thứ và các khu dân cư dọc theo các tuyến đường liên xã. Hệ thống chính trị của xã bao gồm Đảng ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức đoàn thể như Đoàn Thanh niên, Hội Phụ nữ, Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh. Mã đơn vị hành chính của xã là 22225.

Kinh tế 
Kinh tế xã Ea Bá chủ yếu dựa vào nông nghiệp và lâm nghiệp. Các sản phẩm nông nghiệp chính bao gồm cây công nghiệp như cà phê, cao su, điều và cây lương thực như lúa nước, ngô, sắn. Chăn nuôi gia súc, gia cầm cũng đóng vai trò quan trọng trong đời sống kinh tế của người dân. Diện tích rừng lớn tạo điều kiện cho phát triển lâm nghiệp và khai thác lâm sản có kiểm soát.

Sau khi sáp nhập, xã Ea Bá đối mặt với nhiều thách thức trong phát triển kinh tế - xã hội, bao gồm cơ sở hạ tầng phân tán, thiếu vốn đầu tư và khó khăn trong việc hợp nhất dữ liệu quản lý. Tuy nhiên, chính quyền địa phương đã đạt được một số kết quả tích cực: tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 8,5%, hộ cận nghèo còn 27%; giải ngân vốn sự nghiệp chương trình giảm nghèo đạt 65,24%, chương trình phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi đạt 73,33%. Xã cũng đề xuất tiếp tục duy trì 3 chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2030 để hỗ trợ phát triển bền vững.

Văn hóa - Xã hội 
Dân cư xã Ea Bá chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số, trong đó người Ê Đê chiếm đa số. Theo số liệu năm 2025, tại các xã Sông Hinh, Đức Bình, Ea Ly, Ea Bá (tỉnh Đắk Lắk) có khoảng hơn 10.000 người Ê Đê sinh sống, cùng với các dân tộc khác như Ba Na, Tày, Nùng, Thái, Dao, Chăm, Mường... Đồng bào Ê Đê tại đây vẫn bảo tồn nhiều giá trị văn hóa truyền thống độc đáo như lễ cúng trưởng thành (được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2018), lễ cúng bến nước, cúng đầu làng, biểu diễn cồng chiêng, ẩm thực và trang phục truyền thống.

Các hoạt động văn hóa - xã hội trên địa bàn xã được duy trì thường xuyên. Ngày 6 tháng 4 năm 2026, UBND xã Ea Bá đã tổ chức Lễ phát động phong trào "Bình dân học vụ" số năm 2026, thể hiện sự quan tâm đến công tác giáo dục và xóa mù chữ cho người dân. Đoàn Thanh niên xã cũng tích cực tham gia các hoạt động chuyển đổi số, hỗ trợ người dân cài đặt định danh điện tử (VNeID) và triển khai mô hình "Cổng trường an toàn giao thông" nhằm đảm bảo an toàn cho học sinh.

Giáo dục 
Trên địa bàn xã có các cơ sở giáo dục từ bậc mầm non đến trung học cơ sở, phục vụ nhu cầu học tập của con em địa phương. Trường Mẫu giáo Ea Bá đặt tại buôn Ken, cung cấp dịch vụ giáo dục mầm non cho trẻ em trong xã. Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Ea Bá cũng tọa lạc tại buôn Ken, đảm nhận việc giảng dạy cho học sinh từ lớp 1 đến lớp 9. Ngoài ra, còn có các điểm trường lẻ tại các thôn, buôn xa trung tâm để tạo điều kiện cho học sinh đến trường.

Giao thông 
Hệ thống giao thông của xã Ea Bá chủ yếu là đường bộ. Tuyến đường Hồ Chí Minh chạy qua địa bàn xã, kết nối Ea Bá với các xã lân cận như Sông Hinh, Đức Bình, Ea Ly và các tỉnh lân cận như Phú Yên, Khánh Hòa.Các tuyến đường liên xã, liên thôn đang được đầu tư nâng cấp để đáp ứng nhu cầu đi lại và vận chuyển hàng hóa của người dân. Tuy nhiên, do địa hình đồi núi và cơ sở hạ tầng còn hạn chế, việc đi lại vào mùa mưa vẫn gặp nhiều khó khăn.

Chú thích

Tham khảo