Người Hà Lan bay

Truyền thuyết về người Hà Lan bay (tiếng Anh: The Flying Dutchman; tiếng Hà Lan: De Vliegende Hollander) liên quan đến một con tàu ma bí ẩn, nó phải chịu số phận vĩnh cửu là đi luẩn quẩn trong vùng nước mênh mông xung quanh đó mà không bao giờ có thể cập bờ vào vùng mũi đất. Câu chuyện có thể bắt nguồn từ những truyền thuyết dân gian từ thế kỷ 17. Các dị bản còn tồn tại lâu đời nhất xuất hiện từ cuối thế kỷ 18.

Những điều người ta trông thấy vào thế kỷ 19 và 20 là một con tàu phát sáng ra những ánh sáng ma quái. Trong truyền thuyết hàng hải, nhìn thấy con tàu ma này là một điềm báo cho sự diệt vong. Một trong những chuyển thể nổi tiếng nhất là một tác phẩm của Richard Wagner, bản Opera Người Hà Lan bay, được thực hiện lần đầu tiên vào năm 1843 ở Dresden.

Nguồn gốc 
Truyền thuyết bắt đầu từ năm 1641, khi một chiếc tàu của người Hà Lan bị chìm một cách bí ẩn ngoài khơi trong cơn bão, ở khu vực gần Mũi Hảo Vọng. Thuyền trưởng Van der Decken cùng thủy thủ đoàn đang đưa con tàu trở về Hà Lan sau chuyến Viễn Đông thuận lợi. Do đang mải suy nghĩ về đề nghị xây một trạm dừng chân tại Mũi Hảo Vọng với công ty Đông Ấn (đơn vị chủ quản con tàu), ông không để ý mây đen đã kéo đến đầy trời và con tàu đang lao thẳng về phía một cơn bão hung tợn. Toàn bộ thủy thủ đoàn cùng con thuyền đã bị cơn bão nuốt chửng, trước khi thuyền chìm, ông đã gào lên trong điên dại: "Ta thề sẽ bán linh hồn cho quỷ dữ nếu sống sót qua cơn bão này". Sau đó con tàu này biến mất mà không để lại bất cứ một dấu vết gì trên biển. Kể từ đó, theo truyền thuyết, mỗi khi xuất hiện bão ở quanh mũi đất này, nếu nhìn vào mắt bão, người ta cho rằng có thể nhìn thấy hình ảnh của con tàu ma quái và vị thuyền trưởng của nó.

Chuyển thể

Ghi chép 
Có nhiều ghi chép khác liên quan đến con tàu "Người Hà Lan bay", tuy nhiên, những ghi chép đó không ghi cụ thể thời gian và địa điểm con tàu xuất hiện. Ghi nhận cuối cùng về con tàu này là vào năm 1942 tại Cape Town, Cộng hòa Nam Phi.  Ghi chép nổi tiếng nhất có thể kể đến là sự chạm trán của tàu H.M.S Bacchante (thuộc Hải quân Hoàng gia Anh) với Người Hà Lan bay khi đang đi qua Mũi Hảo Vọng vào rạng sáng ngày 11 tháng 7 năm 1881.

Văn học 
 1830 Joseph Christian von Zedlitz Das Geisterschiff, Ballade 
 1834 Alexander von Sternberg Der fliegende Holländer, Novelle (trong Novellen tập 4)
 1836 Oskar Ludwig Bernhard Wolff Der fliegende Holländer
 1837 Annette von Droste-Hülshoff Der Strandwächter am deutschen Meere und sein Neffe vom Lande, Ballad
 1837 Niklas Müller Das Geisterschiff (in: Lieder)
 1840 Adolf von Tschabuschnig Das Geisterschiff, bản Ballad
 1839 William Johnson Neale The Flying Dutchman, Tiểu thuyết
 1840 Theodor Fontane Das Gespensterschiff
 1840 Friedrich Brunold Das Totenschiff (trong: Romanzen und Lieder)
 1841 Robert Eduard Prutz Allerseelen (trong: Gedichte)
 1843 Moritz Graf von Strachwitz Das Geisterschiff
 1858 Henry Wadsworth Longfellow The Phantom Ship (trong: The Courtship of Miles Standish and Other Poems)
 1859 Edmund Hoefer Das schwarze Schiff, Erzählung
 1871 Albert Emil Brachvogel Der fliegende Holländer, tiểu thuyết
 1872 Henry Wadsworth Longfellow The Ballad of Carmilhan (in: Tales of a Wayside Inn, II)
 1873 Anton Ohorn Der fliegende Holländer, thiên sử thi
 1888 William Clark Russell The Death Ship, tiểu thuyết
 1892 Julius Wolff Der fliegende Holländer, thiên sử thi
 1894 George Griffith The true fate of the Flying Dutchman, câu chuyện
 1896 Henry A. Hering The crew of the Flying Dutchman, câu chuyện
 1911 Georg Heym Der fliegende Holländer, Thơ (trong tập: Der ewige Tag)
 1919 Lulu von Strauß und Torney Schiff Ahoi!, Ballad (in: Reif steht die Saat)
 1930 Martinus Nijhoff De vliegende Hollander
 1956 Karl Friedrich Kohlenberg Ich runde das Kap. Die Chronik des fliegenden Holländers.
 1966 Marie Luise Kaschnitz Schiffsgeschichte.
 1968 Gabriel García Márquez El ultimo viaje del buque fantasma.
 1991 Tom Holt Flying Dutch, tiểu thuyết

Âm nhạc 

 Richard Wagner: Người Hà Lan bay (1840–1841, UA: 2. Januar 1843 Königlich Sächsisches Hoftheater Dresden. Überarbeitet 1852 (Zürich) und 1864 (München))
 Pierre-Louis Dietsch: Le vaisseau fantome, Paris, 1842
 Achim Reichel: Der Fliegende Holländer (1977) từ Album Klabautermann
 Jethro Tull: Stormwatch (1979), #25.
 Dieter Thomas Heck: Die Fahrt der Queen Anne từ Es ist Mitternacht, John
 Lack of Limits: The Dutchman’s Curse
 Iron Maiden: Run Silent, Run Deep
 Carach Angren: Death Came Through A Phantom Ship (2010)
 Zed Yago: From over Yonder (1985?)

Hội họa 

 1869 Der fliegende Holländer, của Heinrich Spieß
 1887 The Flying Dutchman, của Albert Pinkham Ryder
 1890 Fliegender Holländer, của Hermann Hendrich
 1892 Der fliegende Holländer, của Johan Jacob Benetter
 1908 The Flying Dutchman, của Louis Michel Eilshemius
 1913 Der fliegende Holländer, của Anton Hackenbroich

Phim và truyền hình 

 1951 Pandora and the Flying Dutchman, cùng James Mason và Ava Gardner
 1964 Der fliegende Holländer, Joachim Herz (DDR 101 phút )
 1976 The Flying Dutchman, Tập 7, mùa 3 trong loạt chương trình truyền hình Land of the Lost 
 1995 De vliegende Hollander, phim của Jos Stelling 
 2006 Cướp biển vùng Caribe: Chiếc rương tử thần
 2007 Cướp biển vùng Caribbean 3: Nơi tận cùng thế giới

Tham khảo

Liên kết ngoài

 On the history and sightings of the Flying Dutchman
 Mainly about Wagner's possible sources 
 Melodramatic Possessions: The Flying Dutchman, South Africa and the Imperial Stage ca. 1830
 The Phantom Ship by Marryat at Project Gutenberg

Văn hóa dân gian hàng hải
Lời nguyền
Truyền thuyết siêu nhiên
Mê tín dị đoan
Ảo giác thị giác
Richard Wagner