Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Thiệu Quang

Thiệu Quang là một xã thuộc tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

Được thành lập ngày 16 tháng 6 năm 2025 trên cơ sở các xã Thiệu Duy, Thiệu Hợp, Thiệu Thịnh, Thiệu Giang, Thiệu Quang cùng một phần diện tích của thị trấn Thiệu Hóa, xã Thiệu Quang chính thức hoạt động từ ngày 1 tháng 7 năm 2025.

Địa lý 
Xã Thiệu Quang nằm ở phía bắc vùng đồng bằng Thanh Hóa, phía tây bắc ngã ba Giàng, có vị trí địa lý:

 Phía đông giáp xã Hoằng Giang với ranh giới là sông Mã
 Phía bắc giáp xã Định Hòa với ranh giới chủ yếu là sông Cầu Chày
 Phía tây giáp xã Thiệu Hóa
 Phía nam giáp phường Đông Tiến với ranh giới là sông Chu.

Xã Thiệu Quang có diện tích tự nhiên 35,45 km², quy mô dân số năm 2024 là 33.689 người, mật độ dân số đạt 950 người/km².

Đây là nơi tọa lạc của nút giao Thiệu Giang thuộc tuyến đường cao tốc Bắc – Nam phía Đông (đoạn Mai Sơn – Quốc lộ 45).

Lịch sử 
Ngày 16 tháng 6 năm 2025, huyện Thiệu Hóa bị giải thể do bỏ cấp huyện; xã Thiệu Quang được thành lập theo Nghị quyết số 1686/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội trên cơ sở sáp nhập diện tích tự nhiên và quy mô dân số của:

 Toàn bộ 5 xã: Thiệu Duy, Thiệu Hợp, Thiệu Thịnh, Thiệu Giang, Thiệu Quang
 Khu vực Đồng Ngòn của thị trấn Thiệu Hóa (sau khi phần lớn thị trấn Vạn Hà và xã Thiệu Phú cũ được sáp nhập vào xã Thiệu Hóa, xã Thiệu Đô cũ được sáp nhập vào xã Thiệu Trung).

Xã này chính thức hoạt động từ ngày 1 tháng 7 năm 2025, là đơn vị hành chính trực thuộc tỉnh Thanh Hóa.

Xã Thiệu Quang trước 16/6/2025 
Vùng đất thuộc xã Thiệu Quang ngày nay, vào đầu thế kỉ 19 là các thôn thuộc tổng Hải Quật, huyện Yên Định và tổng Phùng Cầu, huyện Thụy Nguyên, phủ Thiên: Châu Trướng (tên nôm là làng Nồi hoặc Chiềng Nồi, đầu thế kỉ 19 thuộc xã Ngọc Trướng, tổng Hải Quật), Chí Cường (tên nôm là làng Tử, đầu thế kỉ 19 là Lỗ Tự thuộc tổng Phùng Cầu, sau Cách mạng tháng 8 năm 1945 đổi thành Tự Cường rồi Chí Cường), Nhân Cao (tên nôm là làng Ngói, trước đây là Như Lăng), Làng Mới (còn gọi là Cồn Cát, thành lập sau 1945).

Đến trước Cách mạng tháng Tám (1945), các thôn xã nói trên thuộc huyện Thụy Nguyên, phủ Thiệu Hóa.

Cuối năm 1945, huyện Thụy Nguyên đổi thành huyện Thiệu Hóa.

Sau năm 1945, các thôn làng nêu trên thuộc xã Quảng Thịnh, huyện Thiệu Hóa. Năm 1953, xã Quảng Thịnh chia thành các xã Thiệu Quang, Thiệu Thịnh và một phần xã Thiệu Hợp.

Năm 1977, xã Thiệu Quang cùng với các xã phía bắc sông Chu của huyện Thiệu Hóa sáp nhập với huyện Yên Định thành huyện Thiệu Yên.

Năm 1996, xã Thiệu Quang thuộc huyện Thiệu Hóa mới tái lập.

Hành chính 
Xã Thiệu Quang có 29 thôn. Dưới đây là danh sách các thôn theo địa giới từng xã cũ:

Xã hội
Giáo dục: Xã Thiệu Quang là nơi có trường THPT Nguyễn Quán Nho.

Văn hóa
Đền thờ và mộ tướng Trần Lựu trong khởi nghĩa Lam Sơn.
Cây đa Phù Nghĩa, dấu tích của nghĩa quân Lam Sơn.

Ghi chú

Tham khảo

Chú thích
Hemiscyllium galei

Hemiscyllium galei là một loài cá mập họ Hemiscylliidae. Cùng với H. henryi, nó chỉ được mô tả khoa học trong năm 2008 bởi Gerald R. Allen và Mark V. Erdmann. Hiện nay, H. galei chỉ được biết đến từ độ sâu từ 2 đến 4 mét tại các rạn san hô trong vịnh Cenderawasih ở Tây Papua, Indonesia. Các mẫu vật lớn nhất được biết dài đến 56,8 cm. Nó có thể được tách ra từ các loài có quan hệ thân thiết sinh học của nó (ví dụ, H. freycineti) bởi sự kết hợp của bảy điểm tối tương đối lớn ở phía bên của cơ thể (giữa bụng và cơ sở đuôi), đốm trắng trên các cạnh của bóng tối vây lưng của nó yên ngựa và các điểm rải rác khác màu trắng ở phía trên.

Chú thích

Tham khảo
 

G
Động vật được mô tả năm 2008
Loài sắp nguy cấp theo Sách đỏ IUCN
Sơ khai Liên bộ Cá mập
USS Memphis

Sáu tàu chiến của Hải quân Hoa Kỳ từng được đặt cái tên USS Memphis, nhằm tôn vinh thành phố Memphis thuộc tiểu bang Tennessee:

 USS Memphis (1853) là một tàu hơi nước gỗ 5 khẩu pháo được Hải quân thuê cho chuyến thám hiểm Paraguay và được đổi tên thành Mystic năm 1859
 USS Memphis (1862) là một tàu hơi nước dân sự được Hải quân mua năm 1862 và ngừng hoạt động để bán năm 1869
 USS Memphis (CA-10) được biết trong hầu hết quãng đời hoạt động như là chiếc Tennessee (ACR-10), được đổi tên năm 1916 và bị một cơn sóng thần phá hủy chỉ ba tháng sau đó
 USS Memphis (CL-13) là một tàu tuần dương hạng nhẹ lớp Omaha đã phục vụ từ năm 1925 đến năm 1945
 USS Memphis (T-AO-162) là một tàu chở dầu hạm đội lớp Cumberland được Hải quân sở hữu năm 1956 và chuyển cho Lục quân năm 1967
 USS Memphis (SSN-691) là một tàu ngầm tấn công chạy nămg lượng hạt nhân lớp Los Angeles-class hạ thủy năm 1976 và hiện vẫn còn đang phục vụ

Ngoài ra:
CSS Memphis là một tàu hơi nước của phe Liên Hiệp trong cuộc Nội chiến Hoa Kỳ

Tên gọi tàu chiến Hải quân Hoa Kỳ
Tên gọi tàu thủy Hải quân Hoa Kỳ
USS Trenton

Ba tàu chiến của Hải quân Hoa Kỳ từng được đặt cái tên USS Trenton nhằm vinh danh thành phố Trenton, New Jersey, địa điểm diễn ra trận Trenton trong cuộc Chiến tranh Cách mạng Hoa Kỳ:

 USS Trenton (1876) là một tàu hơi nước chân vịt gỗ được đưa ra hoạt động năm 1877 và bị đắm trong một cơn bão tại Samoa năm 1889
 USS Trenton (CL-11) là một tàu tuần dương hạng nhẹ lớp Omaha đã phục vụ từ năm 1924 đến năm 1945
 USS Trenton (LPD-14) là một tàu vận chuyển đổ bộ được đưa ra hoạt động năm 1971, được bán cho Hải quân Ấn Độ vào năm 2007 và được đổi tên thành INS Jalashva

Tên gọi tàu chiến Hải quân Hoa Kỳ
Tên gọi tàu thủy Hải quân Hoa Kỳ
Carcharhinus albimarginatus

Carcharhinus albimarginatus là một loài cá mập lớn thuộc họ Carcharhinidae, phân bố phân tán khắp vùng nhiệt đới Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương. Loài này thường gặp trên các hải đảo và các rạn san hô, và đã được biết đến ở độ sâu đến 800 m. Loài cá mập này giống như một con cá mập, kích cỡ lớn, màu xám san hô (C. amblyrhynchos), và có thể dễ dàng xác định bởi các lề trắng nổi bật trên các vây của nó. Nó đạt chiều dài tối đa 3 m.

Là một loài ăn thịt hung hãn, mạng mẽ, loài cá mập này ăn nhiều loại cá xương, cá đuối, cá mập nhỏ hơn, và loài thân mềm.

Chú thích

Tham khảo
 

A
Carcharias
Động vật được mô tả năm 1837
Loài sắp nguy cấp theo Sách đỏ IUCN
Cá được mô tả năm 1837
Đỗ Nhân

Đỗ Nhân (1474 - 1518) là một quan đại thần và tiến sĩ Nho học thời Lê sơ trong lịch sử Việt Nam.

Sự nghiệp 
Đỗ Nhân người làng Lại Ốc, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên. Năm 1493 thời Lê Thánh Tông, ông đỗ tiến sĩ khi 20 tuổi.

Sau khi đỗ đạt, Đỗ Nhân đổi tên là Đỗ Nhạc. Ông phụng mệnh vua Lê Thánh Tông đi sứ nhà Minh. Sau đó, ông được phong làm Thượng thư Bộ Hộ, kiêm Đô ngự sử, Đại học sĩ đông các, vào giảng bài trong điện Kinh diên.

Năm 1512, thời Lê Tương Dực, ông làm Tán lý quân vụ, tiến đánh tàn quân nổi dậy của Trần Tuân, Nguyễn Nghiêm ở Sơn Tây, Hưng Hóa.

Giữa năm đó, có Lê Hy, Trịnh Hưng, Lê Minh Triệt nổi dậy ở Nghệ An chống triều đình tiến ra Thanh Hóa. Ông lại được lệnh làm Tán lý đi đánh và thắng được.

Ít lâu sau quân nổi dậy Trần Cảo đánh chiếm kinh thành, vua Lê Chiêu Tông phải bỏ chạy. Sau đó các trấn mang quân về chiếm lại kinh thành. Đỗ Nhân trong số các tướng rước vua Chiêu Tông trở lại Thăng Long.

Năm 1517, ông được thăng làm Thượng thư Bộ Lại, kiêm chức cũ.

Mùa thu năm 1518, Đỗ Nhân được thăng làm Đô ngự sử. Vua Chiêu Tông giết tướng Trần Chân nên các thủ hạ của Trần Chân là Nguyễn Kính, Nguyễn Áng mang quân nổi dậy đánh vào kinh thành báo thù. Quyền thần Mạc Đăng Dung cho rằng vua Chiêu Tông ở điện Thuần Mỹ, thủy quân hơi gần với chỗ Nguyễn Kính, Nguyễn Áng, nên đề nghị Chiêu Tông rời về Bảo Châu bức vua Chiêu Tông dời sang Bảo châu (Hà Đông).

Ông cùng Phó đô ngự sử Nguyễn Dự đều can. Mạc Đăng Dung liền sai đồ đảng là Đinh Mộng bắt ông và Nguyễn Dự đến ruộng dâu ngoài cửa bắc hành dinh Xuân Đỗ rồi cùng bị giết. Năm đó Đỗ Nhân 45 tuổi. Sau thời Lê Trung hưng, ông được tặng Thiếu bảo, tước Văn Trinh bá.

Con trai ông là Đỗ Tống. Đỗ Tống đỗ trạng nguyên khoa Kỷ Sửu, niên hiệu Minh Đức thứ 3 (1529) đời Mạc Thái Tổ. Sau khi đỗ đạt, ông làm quan cho nhà Mạc, giữ các chức quan như như Tả Thị lang Bộ Hình, Đông các Đại học sĩ.

Xem thêm 
 Lê Chiêu Tông
 Lê Cung Hoàng
 Mạc Đăng Dung

Tham khảo 
 Phan Huy Chú (2008), Lịch triều hiến chương loại chí, tập 1, Nhà xuất bản Giáo dục
 Đại Việt sử ký toàn thư

Chú thích 

Quan lại nhà Lê sơ
Nhà ngoại giao Việt Nam thời Lê sơ
Người Hưng Yên
Sinh năm 1474
Mất năm 1518
Tiến sĩ nhà Hậu Lê
Sumitomo NTK-62

Sumitomo NTK-62 (62式7.62mm機関銃 Rokuni-shiki Nana-ten-rokuni-miri Kikanjū) là loại súng máy đa chức năng tiêu chuẩn của Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản, dùng đạn 7.62×51mm NATO. Ở trong nước, nó hay được gọi tắt là Kiểu 62, còn ở nước ngoài thường được gọi là Type 62 GPMG hoặc NTK-62. Bề ngoài nó giống với khẩu FN MAG của Bỉ, nhưng không dính dáng gì tới loại súng này. Sau khi bị khẩu FN Minimi thay thế trong lực lượng phòng vệ mặt đất Nhật Bản thì loại súng này vẫn còn được sử dụng như loại vũ khi gắn trên các phương tiện cơ giới cũng như các xe bọc thép, xe tăng hay APC đồng thời vẫn đóng vai trò là súng máy hỗ trợ.

Cũng giống như hầu hết các loại vũ khí hiện đại khác của Nhật Bản nó không bao giờ được xuất khẩu.

Lịch sử 
Sau nhiều năm sử dụng khẩu Browning M1919A4 như loại súng máy đa chức năng tiêu chuẩn trong Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản thì nhóm của Kawamura Masaya tại Nittoku Metal Industry đã thiết kế khẩu NTK-62 và Sumitomo Heavy Industries tiến hành chế tạo nó theo yêu cầu của Cục Phòng vệ Nhật Bản. Số "62" diễn tả năm đầu tiên loại súng này được mang ra chế tạo, còn trên thực tế việc thiết kế nó đã tiến hành từ năm 1954. Nó đã thay thế một cách hiệu quả khẩu Browning M1919A4 trong lực lượng phòng vệ mặt đất Nhật Bản.

Có thể thấy điểm khác biệt của NTK-62 với FN MAG là ở chân chống chữ V, nòng, báng súng và tay cầm cò súng nó được thiết kế phù hợp với binh lính Nhật hơn rất nhiều.

Biến thể 
Kiểu 74 (Type 74) (74式車載7.62mm機関銃 Nanayon-shiki Shasai Nana-ten-rokuni-miri Kikanjū) được thiết kế chuyên dụng để gắn trên các phương tiện cơ giới chiến đấu trong đó có các loại xe tăng Kiểu 74, Kiểu 90, xe chiến đấu bộ binh Kiểu 89 Mitsubishi và xe bọc thép trinh sát Kiểu 87 Komatsu. Nó nặng đến 20,4 kg trong khi NTK-62 chỉ nặng 10,15 kg.

Liên kết ngoài 
Official J.G.S.D.F Page
Type 62 machine gun (Japan)

Súng máy
Súng Nhật Bản
Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản
Súng máy Nhật Bản
Nhện Dinospider

Nhện Dinospider (danh pháp hai phần: Ricinoides atewa) là một loài nhện. Đây là một loài mới được phát hiện bởi Chương trình Đánh giá nhanh (RAP) của Tổ chức Bảo tồn quốc tế. Chúng sinh sống ở Ghana.

Sinh vật này trông giống như một phối hợp giữa một con nhện và con cua, và con đực có cơ quan sinh sản trên hai chân của mình. Chúng được coi là khá hiếm, với chỉ có 57 loài khác được biết đến từ nhóm này trên toàn thế giới. Nó thuộc về một dòng dõi của những con vật vẫn hầu như không thay đổi kể từ kỷ Than Đá, trên 300 triệu năm trước. Hiện nay, chúng được tìm thấy chỉ ở Trung và Nam Mỹ, và Tây Phi. Loài này mới là một phần của chu kỳ tuần hoàn phức tạp của chất hữu cơ trong hệ sinh thái, chúng ăn mối và ấu trùng kiến. Nó là thành viên sống lớn nhất của nhóm động vật (dài 11 mm).

Chú thích

Tham khảo
 

A
Động vật Trung Mỹ
Động vật được mô tả năm 1841
Động vật được mô tả năm 2008
Động vật Tây Phi
Động vật không xương sống Nam Mỹ
Ricinulei
Danh sách Köchel theo thể loại

Aria

Bộ lễ

Ca cảnh

Ca dâng

Ca khúc

Ca loại khác

Cantata

Chúc tụng

Cải soạn

Hát kể

Hát đuổi

Hợp xướng

Motet

Song ca

Xướng âm

Tham khảo

Tác phẩm của Wolfgang Amadeus Mozart
Danh sách âm nhạc
Pterochroza ocellata

Pterochroza ocellata là một loài châu chấu thuộc chi Pterochroza. Chúng đã được phát hiện ở Guyana (Nam Mỹ) trong đợt thám hiểm dãy núi Acarai của RAP vào năm 2006. Loài này có đôi cánh bắt chước lá khô. Cánh có màu sắc. Chúng là loài côn trùng rừng mưa lớn có khả năng ngụy trang để tránh kẻ săn mồi.

Chú thích

Tham khảo
 

Châu chấu
O
Động vật được mô tả năm 2006
Côn trùng Nam Mỹ
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Họ Muỗm
Côn trùng được mô tả năm 1758
Pies Descalzos, Sueños Blancos

"Pies Descalzos, Sueños Blancos" (Tiếng Việt: Chân Trần, Giấc mơ Trắng) là đĩa đơn thứ ba của ca sĩ Shakira trích từ album thứ ba của cô mang tên Pies Descalzos (1996). Được cô tự tay sáng tác và soạn nhạc, "Pies Descalzos, Sueños Blancos" kể về sự chuyển hóa của con người, khởi nguồn từ Adam và Eve ăn trái cấm. Câu chuyện được thể hiện rõ qua lời nhạc và video.

Có một phiên bản tiếng Bồ Đào Nha mang tên Pés Descalços

Ca khúc đồng thời được cô trình diễn trong tour Oral Fixation Tour.

Video ca nhạc
Video được đạo diễn bởi Gustavo Garzón. Video bắt đầu với hình ảnh của giới thượng lưu cùng những chiếc mặt nạ màu trắng. Một chiếc cửa mở ra, Shakira và ban nhạc của mình trình diễn ca khúc xen lẫn với hình ảnh của sự tiến hóa của con người từ xưa đến nay.

Xếp hạng

Tham khảo

Đĩa đơn năm 1996
Bài hát của Shakira
Bài hát tiếng Tây Ban Nha
Bài hát năm 1995
Melipotes carolae

Chim ăn mật (Melipotes carolae) là một loài chim có bộ lông màu xám muội và mỏ màu đen. 
Đây là một loài đặc hữu của Indonesia, nó được phát hiện trong tháng 12 năm 2005. Nó được tìm thấy trong rừng núi xa xôi của dãy núi Foja, Tây New Guinea ở độ cao trên 1.150 mét.

Các loài chim đầu tiên được tìm thấy tại New Guinea từ năm 1939, chim ăn mật là một trong hơn hai mươi loài mới được phát hiện bởi một nhóm các nhà khoa học mười một đến từ Australia, Indonesia và Hoa Kỳ, dẫn đầu bởi một nhà nghiên cứu chim người Mỹ và ngược Melanesia Bảo tồn Quốc tế - Chủ tịch Bruce Beehler.

Chú thích

Melipotes
Chim Tây New Guinea
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN
Paracheilinus

Paracheilinus là một chi cá biển thuộc họ Cá bàng chài. Chi này được lập bởi Fourmanoir vào năm 1955.

Trong tiếng Anh, tên thường gọi chung cho các loài trong chi này là flasher wrasses, do cá đực thể hiệnmàn tán tỉnh bằng cách chuyển sang kiểu hình hoa văn lóe sáng như đèn neon và căng rộng các vây đầy màu sắc.

Từ nguyên 
Tiền tố pará (παρά trong tiếng Hy Lạp cổ đại, “tương tự”) trong tên chi hàm ý đề cập đến vẻ ngoài của chi này tương đồng với Cheilinus, có gai vây hậu môn thứ hai ngắn hơn thứ ba, và Pseudocheilinus, có răng nanh cong ngược ra ngoài.

Mô tả chung 
Cá đực của Paracheilinus đều có màu sắc sặc sỡ, đặc biệt là khi chúng bước vào giai đoạn giao phối. Ở phức hợp P. filamentosus, cá đực có nhiều tia sợi vươn dài trên vây lưng (luôn là 4 trở lên) với vây đuôi xẻ thùy hình lưỡi liềm. Cá cái nhìn chung có các tông màu đỏ cam, sọc trên cơ thể có màu đỏ.

Paracheilinus thuộc loại bàng chài có kích thước khá nhỏ, với chiều dài chuẩn ghi nhận được thường dưới 7 cm (riêng P. octotaenia lên đến 9 cm, là loài Paracheilinus lớn nhất).

Số gai vây lưng: 9; Số tia vây lưng: 11; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây hậu môn: 9; Số tia vây ngực: 14; Số gai vây bụng: 1; Số tia vây bụng: 5.

Sinh thái 
Paracheilinus là những loài lưỡng tính tiền nữ (những cá thể từ lúc nở ra thường là cá cái, đến thời điểm nào đó thì chúng sẽ phát triển thành cá đực tới cuối đời) như đa số những loài bàng chài trong họ. Cá đực trưởng thành (đã biến đổi giới tính) luôn lớn hơn và có màu sắc sặc sỡ. Chúng thường sống thành hậu cung gồm nhiều cá cái trong đàn.

Hoạt động tán tỉnh thường bắt đầu khoảng từ 1 đến 2 tiếng trước khi mặt trời lặn. Lúc này, kiểu hình neon trên cá đực sẽ xuất hiện, và các vây của chúng sẽ căng rộng. Măc dù kiểu hình này chỉ xuất hiện rõ ngay trước khi hoàng hôn, ở vài loài vẫn được nhìn thấy trong suốt cả ngày, đặc biệt là khi có sự cạnh tranh cùng loài giữa hai con đực.

Hoạt động giao phối thưa dần sau khi mặt trời lặn, các cá thể bơi chậm rãi hoặc lơ lửng gần đáy biển, và khi màn đêm buông xuống, chúng ẩn mình vào kẽ, hốc hở trên mỏm san hô hoặc đá tảng.

Các loài 
Có tất cả 21 loài được công nhận trong chi này, bao gồm:

Tham khảo 

P
Platycypha auripes

Platycypha auripes là một loài chuồn chuồn kim thuộc họ Chlorocyphidae. Chúng được tìm thấy ở Tanzania và có lẽ ở Cộng hòa dân chủ Congo. Đây là loài đặc hữu Công. Môi trường sinh sống tự nhiên của chúng là các sông và montane nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Chúng bị đe dọa bởi mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 

A
Động vật được mô tả năm 1906
Chlorocyphidae
Động vật đặc hữu Tanzania
Loài nguy cấp theo Sách đỏ IUCN
Côn trùng được mô tả năm 1906
Côn trùng Tanzania
Tetracis pallidata

Tetracis pallidata là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Nó được tìm thấy ở British Columbia, Idaho và Washington.
The length of the forewings 20–23 mm. Con trưởng thành bay từ giữa tháng 9 đến đầu tháng 10.

Ấu trùng ăn các loài Ribes.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Revision of the North American genera Tetracis Guenée and synonymization of Synaxis Hulst with descriptions of three new species (Lepidoptera: Geometridae: Ennominae)

Tetracis
Bướm đêm được mô tả năm 2009
Nepytia pellucidaria

Nepytia pellucidaria (tên tiếng Anh: False Pine Looper) là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có ở Canada (Nova Scotia, New Brunswick, Quebec và Ontario) và khu vực đông bắc Hoa Kỳ (bao gồm Maryland).

Sải cánh khoảng 34–39 mm.

Ấu trùng ăn các loài Pinus rigida, thông đỏ (Pinus resinosa) và có thể các loài thông cứng khác.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Larval Stage info

Nepytia
Ourapterygini
Khu tự quản của Slovenia

Slovenia được chia thành 211 khu tự quản (občine, số ít  občina), trong đó có 11 khu tự quản có địa vị đô thị.

Tiếng Slovenia là ngôn ngữ chính thức của tất cả các khu tự quản. Tiếng Hungary là ngôn ngữ chính thức thứ hai của 3 khu tự quản trong vùng Prekmurje là Dobrovnik (Dobrónak), Hodoš (Hodos) và Lendava (Lendva). Tiếng Ý là ngôn ngữ chính thức thứ hai của 3 khu tự quản trong vùng Slovenian Littoral là Izola (Isola), Koper (Capodistria) và Piran (Pirano).

Danh sách các khu tự quản của Slovenia
Năm 2011, Slovenia được chia thành 211 khu tự quản trong đó có 11 khu tự quản có địa vị đô thị (viết bằng chữ đậm).

Các khu đô thị tự quản

Tham khảo

Phân cấp hành chính Slovenia
Slovenia

Danh sách (Slovenia)
Slovenia
cs:Seznam slovinských měst
de:Liste der Gemeinden in Slowenien
en:Municipalities of Slovenia
es:Municipios de Eslovenia
fr:Commune de Slovénie
ko:슬로베니아의 행정 구역
it:Comuni sloveni
lt:Slovėnijos savivaldybės
hu:Szlovénia közigazgatása
nl:Gemeenten in Slovenië
ja:スロベニアの地方行政区画
pl:Miasta w Słowenii
pt:Municípios da Eslovénia
ru:Административное деление Словении
sco:Municipalities o Slovenie
sl:Seznam občin v Sloveniji
sr:Општине Словеније
sv:Lista över Sloveniens kommuner
zh:斯洛文尼亚行政区划
Nepytia freemani

Nepytia freemani là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Nó được tìm thấy ở Nam British Columbia và cực tây nam của Alberta phía nam đến Washington, Idaho, Montana và Utah.

Sải cánh dài khoảng 21 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 8 đến tháng 10 tùy theo địa điểm.
Ấu trùng ăn nhiều loài thông khác nhau.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
entomology.ualberta.ca 

Nepytia
Ourapterygini
Plagodis kuetzingi

Plagodis kuetzingi là một loài bướm đêm thuộc họ family Geometridae. It is an uncommon to rare moth.

This moth is found from Nova Scotia phía nam đến Virginia và Tennessee phía tây đến Illinois, Iowa, và Wisconsin.
Chúng bay vào tháng 5 đến tháng 7.
Chúng chỉ ăn cây Fraxinus sp.

Chú thích

Tham khảo
 

Plagodis
Bướm đêm được mô tả năm 1876
Bướm đêm Bắc Mỹ
Ourapterygini
Plagodis pulveraria

Plagodis pulveraria là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Chúng được tìm thấy khắp châu Âu.

Sải cánh dài 28–33 mm. Chiều dài cánh trước là 17–19 mm.
Con trưởng thành bay làm hai đợt from giữa tháng 3 đến tháng 8.

Ấu trùng ăn nhiều loại cây rụng lá khác nhau như sồi, bạch dương và cây liễ̉u.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Vlindernet 
waarneming.nl 
Lepidoptera of Belgium
Barred Umber on UKmoths

Plagodis
Côn trùng châu Âu
Bướm đêm châu Á
Bướm đêm châu Âu
Bướm đêm Bắc Mỹ
Ourapterygini
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Bướm đêm được mô tả năm 1758
Lambdina pellucidaria

Lambdina pellucidaria là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Nó được tìm thấy ở khu vực đông của Hoa Kỳ, from New York phía tây đến Illinois và phía nam đến Georgia.

Sải cánh dài khoảng 33 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 3 đến tháng 6 tùy theo địa điểm.

The larva feed on thông đỏ, thông cứng và sồi.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Bug Guide
Larval Stage info

Lambdina
Ourapterygini
Bướm đêm được mô tả năm 1867
Lambdina fervidaria

Lambdina fervidaria là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Nó được tìm thấy ở Canada (Nova Scotia, đảo Prince Edward, New Brunswick, Quebec, Ontario, Manitoba và Saskatchewan) và khu vực phía đông của Hoa Kỳ, phía nam đến bang Georgia.

Sải cánh dài khoảng 27 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 5 đến tháng 8 tùy theo địa điểm.

The larva feed on Quercus và Fraxinus. Phụ loài Lambdina fervidaria athasaria thích Abies balsamea, Picea và Tsuga canadensis

Phụ loài 
Các phụ loài được công nhận:
Lambdina fervidaria athasaria
Lambdina fervidaria fervidaria

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Bug Guide
Larval Stage info Lambdina fervidaria athasaria

Lambdina
Ourapterygini
Trương Quang Đản

Trương Quang Đản (hay Trương Đăng Đản, chữ Hán: 張光憻 1833 - 1914), tự Tử Minh (chữ Hán: 子明), hiệu Cúc Viên (chữ Hán: 菊園), là một danh thần triều Nguyễn trong lịch sử Việt Nam.

Tiểu sử
Trương Quang Đản sinh tại Kinh thành Huế, nhưng nguyên quán là làng Mỹ Khê, thuộc xã Tịnh Khê, huyện Sơn Tịnh, tỉnh Quảng Ngãi.

Ông là con trai Phụ chánh đại thần Trương Đăng Quế (1793-1865) và Ngọc Lê Quận chúa (con gái Phước Long Công). Vì vậy, tuy chỉ thi đỗ tú tài nhưng ông được tập ấm làm quan.

Năm 1880, ông làm Tĩnh biên phó sứ cai quản vùng Lạng Giang, sau thăng Tổng đốc Bắc Ninh, hiệp với quân Thanh (Trung Quốc) chống ngăn quân Pháp.

Năm 1883, sau khi Hòa ước Quý Mùi được ký, nghe ông và Hoàng Kế Viêm không chịu rút quân, viên Khâm sứ Pháp ở Huế lấy điều đó trách, buộc triều đình phải truyền dụ cho Hoàng Kế Viêm và Trương Quang Đản lập tức trở về kinh.

Vì việc này, Trương Quang Đản bị giáng làm Tuần phủ Quảng Trị. Tại đây, ông cùng anh ruột là Trương Văn Đễ đã tham gia trong việc đưa vua Hàm Nghi ra căn cứ Tân Sở (Quảng Trị), và đưa xa giá Tam cung trở về kinh, sau khi phe chủ chiến ở Huế thất bại trong trận tấn công quân Pháp vào tháng 7 năm 1885.

Đến khi Đồng Khánh lên ngôi, nhờ có công phò giúp, Trương Quang Đản được thăng Thái tử thiếu phó, Đông các đại học sĩ.

Năm 1889, Thành Thái lên ngôi, Trương Quang Đản cùng Nguyễn Trọng Hợp được cử làm Phụ chính đại thần.

Năm 1894, ông được cử làm Tổng tài sử quán, Kinh diên giảng quan, Quản lý Quốc tử giám.

Năm 68 tuổi Trương Quang Đản về hưu, và mất năm nào không rõ.

Theo tác giả Võ Hương An, thì Trương Quang Đản có 7 bà vợ, trong đó bà thứ hai là Phạm Thị Hiệp, là cháu Thái hậu Từ Dụ.

Tác phẩm

Trong thời gian làm Tổng tài Quốc sử quán, Trương Quang Đản đã tham gia biên soạn:
 Liệt truyện chính biên
 Đại Nam thực lục chính biên đệ tứ, đệ ngũ kỉ
 Quốc sử quán thư mục (1 quyển) do ông và Nguyễn Thuật hợp soạn.

Chú thích

Sách tham khảo chính
 Cao Xuân Dục, Đại Nam chính biên liệt truyện. Nhà xuất bản Văn học, 2004.
 Trần Trọng Kim,Việt Nam sử lược. Nhà xuất bản Tân Việt, Sài Gòn, 1968.
 Nguyễn Q. Thắng - Nguyễn Bá Thế, Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam. Nhà xuất bản Khoa học xã hội, Hà Nội, 1992.

Người Thừa Thiên Huế
Quan lại nhà Nguyễn
Tổng tài Quốc sử quán triều Nguyễn
Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu
Đ
Thanh Lâm (định hướng)

Thanh Lâm có thể được dùng để chỉ đến các địa danh Việt Nam sau:

 Xã Thanh Lâm, tỉnh Ninh Bình

 Địa danh cũ
 Huyện Thanh Lâm thuộc phủ Nam Sách, tồn tại tới năm 1898; sau tương ứng với địa bàn huyện Nam Sách và một phần thành phố Hải Dương, tỉnh Hải Dương
 Xã Thanh Lâm, huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội; nay là một phần các xã Quang Minh và Tiến Thắng
 Xã Thanh Lâm, huyện Lục Nam, tỉnh Bắc Giang; nay là một phần xã Bảo Đài, tỉnh Bắc Ninh
 Xã Thanh Lâm, huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An; nay là một phần xã Bích Hào
 Xã Thanh Lâm, huyện Ba Chẽ, tỉnh Quảng Ninh; nay là một phần xã Kỳ Thượng trực thuộc tỉnh
 Xã Thanh Lâm, huyện Như Xuân, tỉnh Thanh Hóa; nay là một phần xã Thanh Phong
 Xã cũ Thanh Lâm thuộc huyện Nam Thanh, tỉnh Hải Hưng; sau là thị trấn Nam Sách, huyện Nam Sách, tỉnh Hải Dương; nay là một phần xã Nam Sách, thành phố Hải Phòng.
Makati

Thành phố Makati () là một trong 16 thành phố tạo nên Metro Manila (Vùng Thủ đô Quốc gia), một trong những vùng đô thị đông dân nhất thế giới. Makati là trung tâm tài chính của Philippines và là một trung tâm lớn về thương mại, tài chính và kinh tế ở Châu Á. Thành phố cũng có nhiều Đại sứ quán. Tuy nhiên, nếu xét theo quan điểm thông thường trên thế giới cũng như tại Việt Nam thì Makati giống như một quận trong một thành phố thống nhất (Vùng đô thị Manila).

Địa lý
Thành phố Makati nằm về bên phải trung tâm của Metro Manila, phía bắc của thành phố là sông Pasig, bên kia sông là thành phố Mandaluyong, phá đông bắcc là thành phố Pasig, phía đông nam là đô thị tự trị Pateros, phía tây bắc là thành phố Manila, phía tây nam là thành phố Pasay. Makati có diện tích 27,36 km², chiếm 4,3% diện tích toàn Metro Manila.

Nhân khẩu
Dân số Makati là 567.349 người theo thống kê năm 2007 (bao gồm cả các Barangay đang tranh chấp với các đô thị lân cận). Số liệu này tăng 95.970 người so với năm 2000. Trong các thành phố và đô thị tự trị của Metro Manila, Makati xếp thứ 5 về dân số với 5%. Mặc dù vậy, dân số ban ngày của thành phố Makati ước tính lên tới 1 triệu người vì nhiều người đến thành phố để làm việc, mua sắm; đặc biệt là tại Khu Trung tâm Thương mại.

Barangay
Makati được chia ra làm 33 barangay, đơn vị hành chính nhỏ nhất của Philippines.

Tham khảo

Liên kết ngoài

MakatiCity.com
Makati Rooms  Accommodation in Makati, Philippines
KABEETmaps.com  (Interactive Mapping System)
rentinmakati.com  Office Space Rentals in Philippine Central Business District

Thành phố của Philippines
Thành phố ở vùng đô thị Manila
Las Piñas

Las Piñas là một thành phố tại Metro Manila (Vùng Thủ đô Quốc gia) của Philippines. Las Piñas giáp với các thành phố khác như Parañaque ở phía bắc và đông bắc, Muntinlupa ở phía đông và đông nam, đô thị tự trị Imus thuộc tỉnh Cavite ở phía nam, phía tây nam và tây là đô thị tự trị Bacoor của tỉnh Cavite và phía tây bắc là vịnh Manila. Một nửa diện tích của thành phố để xây dựng nhà cửa còn một nửa còn lại dùng cho thương mại, công nghiệp và các cơ quan. Về mặt địa văn, Lá Piñas gồm 3 phần:vịnh Manila, bờ biển và bồn địa Guadalupe. So sánh với cách phân chia hành chính tại Việt Nam thì thành phố này có thể coi là một "quận" của một thành phố thống nhất (Metro Manila).

Chú thích

Liên kết ngoài
The Las Piñas City Government's Official Site
International Bamboo Organ Festival 

Khu dân cư trên vịnh Manila
Thành phố ở vùng đô thị Manila
Khu dân cư thành lập năm 1907
Pateros

Pateros là một đô thị tự trị hạng nhất tại Metro Manila, Philippines. Đô thị nhỏ này nổi tiếng với ngành chăn nuôi vịt và đặc biệt là sản xuất balut (trứng vịt lộn). Pateros giáp với thành phố Pasig ở phía bắc, Makati ở phía tây và Taguig ở phía nam. Pateros là đô thị tự trị duy nhất và có diện tích nhỏ nhất tại Metro Manila, nhưng đây là nơi có mật độ dân số cao thứ hai với 27.000 người/km², sau Manila.

Chú thích

Liên kết ngoài
Municipality of Pateros official website 
Facts of Balut and Municipality of Pateros 

council-refuses-to-discuss-boundary-dispute-with-pateros
[sc.judiciary.gov.ph/jurisprudence/2009/.../157714.htm]
Jyrki Katainen

Tapani Jyrki Katainen (sinh ngày 14 tháng 10 năm 1971) là Chủ tịch Đảng Liên hiệp dân tộc Phần Lan (Kokoomus) và là đương kim Bộ trưởng Bộ Tài chính kiêm Phó Thủ tướng Chính phủ Phần Lan. Katainen đã trở thành một thành viên của hội đồng thành phố Siilinjärvi vào năm 1993. Ông được bầu làm nghị sĩ Quốc hội Phần Lan (Eduskunta) từ hạt Bắc Savonia vào năm 1999, từng là Phó Chủ tịch của đảng của ông từ năm 2001, trở thành lãnh đạo của họ trong năm 2004. Trong cuộc bầu cử nghị viện năm 2007, Liên minh dân tộc dẫn đầu bởi Katainen đã giành vị trí thứ hai từ Đảng Dân chủ xã hội. Katainen đã trở thành Bộ trưởng Bộ Tài chính kiêm Phó Thủ tướng trong nội các mới với Trung tâm Liên minh dân tộc, Đảng xanh, và đảng Nhân dân Thụy Điển. Vào tháng năm 2008, Thời báo Tài chính bầu chọn Katainen là bộ trưởng tài chính tốt nhất ở châu Âu.

Trong tháng 3 năm 2003, ông được bầu làm Phó Chủ tịch Đảng Nhân dân châu Âu (EPP) cho một nhiệm kỳ ba năm. 
Đảng Liên minh dân tộc nổi lên là đảng lớn nhất trong cuộc bầu cử quốc hội năm 2011 và Katainen dự kiến sẽ trở thành Thủ tướng kế tiếp của Phần Lan.

Tham khảo

Sinh năm 1971
Chính khách Phần Lan
Nhân vật còn sống
Thủ tướng Phần Lan
Tiếng Somali

Tiếng Somali ('''' ) là một ngôn ngữ Phi-Á thuộc về nhóm ngôn ngữ Cush. Đây là bản ngữ của người Somali ở Đại Somalia và người Somali hải ngoại. Tiếng Somali là một ngôn ngữ chính thức của Somalia, ngôn ngữ quốc gia của Djibouti, và một ngôn ngữ làm việc tại vùng Somali của Ethiopia. Nó cũng được một vài dân tộc thiểu số lân cận sử dụng.

Phân loại

Tiếng Somali được xếp vào nhánh ngôn ngữ Cush của ngữ hệ Phi-Á; chi tiết hơn, là trong nhóm Đông Cush Đất thấp cùng với tiếng Afar và Saho. Tiếng Somali là ngôn ngữ Cush được ghi nhận hoàn thiện nhất, với những nghiên cứu hàn lâm được thực hiện từ cuối thế kỷ XIX.

Phân bố địa lý
Tiếng Somali được nói bởi người Somali ở Somalia, Djibouti, Ethiopia, Yemen, Kenya, và bởi người Somali hải ngoại. Nó cũng trở thành ngôn ngữ của những nhóm dân tộc thiểu số tại vùng này.

Tính tới năm 2006, có chừng 16,6 triệu người nói tiếng Somali, trong đó khoảng 8,3 triệu định cư tại Somalia. Ước tính 95% dân cư Somalia, và một phần lớn người dân Djibouti, nói thứ tiếng này. Tiếng Somali là ngôn ngữ Cush có số người nói đông thứ nhì, sau tiếng Oromo.

Khi cuộc Nội chiến Somali bắt đầu vào đầu thập niên 1990, số người Somali hải ngoại tăng lên, những cộng đồng nói tiếng Somali hình thành tại Trung Đông, Bắc Phi và châu Âu.

Âm vị học

Tiếng Somali có 22 âm vị phụ âm.

Những phụ âm  thường được phát âm thành  giữa hai nguyên âm. Âm tắc đầu lưỡi vòm cứng  có khi trở nên phi tắc, và khi nằm giữa hai nguyên âm nó có thể biến âm . Vài người nói phát âm  thành âm rung nắp thanh quản.  cũng thường được nắp thanh quản hóa.

Ngôn ngữ này có năm nguyên âm cơ bản. Mỗi nguyên âm có dạng trước và sau, cũng như dạng dài và ngắn. Điều này tạo ra 20 âm nguyên âm khác nhau.

Cấu trúc âm tiết tiếng Somali là (P)N(P) (P: phụ âm, N: nguyên âm).

Ví dụ

Số đếm

Tham khảo

Tài liệu

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Ngôn ngữ chắp dính
Ngôn ngữ tại Djibouti
Ngôn ngữ tại Kenya
Ngôn ngữ chủ-động-tân
Ngôn ngữ tại Ethiopia
Ngôn ngữ tại Somalia
Puntland

Puntland (, ) là một khu vực ở đông bắc Somalia, trung tâm ở Garowe ở tỉnh Nugaal. Các nhà lãnh đạo của khu vực này đã tuyên bố trên lãnh thổ một nhà nước tự trị vào năm 1998.

Puntland giáp Somaliland nằm về phía tây, vịnh Aden ở phía Bắc, Ấn Độ Dương ở phía đông nam, khu vực trung tâm của Galmudug Somalia ở phía Nam, và Ethiopia ở phía tây nam.

Một phần ba dân số của Somalia sống trong lãnh thổ này, trong đó có khoảng một phần ba khu vực địa lý của quốc gia [4] Không giống như khu vực láng giềng Somaliland, Puntland, như với tất cả các vùng khác trong cả nước, không tìm kiếm sự độc lập hoàn toàn từ Somalia.

Cái tên "Puntland" có nguồn gốc từ đất của Punt được đề cập bởi nguồn cổ Ai Cập. Các vị trí chính xác của các lãnh thổ truyền thuyết vẫn là một bí ẩn. Nhiều nghiên cứu cho thấy đất của Punt được đặt tại Somalia, trong khi những người khác đề xuất rằng đó là nằm ở nơi khác. Vào tháng 4 năm 2024, Puntland tuyên bố sẽ hoạt động như một quốc gia độc lập về mặt chức năng trong bối cảnh có tranh chấp về những thay đổi hiến pháp của Somali.

Tham khảo

Vùng phân chia
Bang của Somalia
Địa lý Somalia
Khởi đầu năm 1998 ở châu Phi
Phân cấp hành chính tự trị
Tự trị
Tự quản
Chủ nghĩa ly khai ở châu Phi
Chủ nghĩa ly khai ở Somalia
Danh sách bộ phim của Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên

Đây là danh sách các bộ phim do CHDCND Triều Tiên sản xuất, tính từ tháng 9 năm 1948 đến nay:

Xem thêm
 Điện ảnh CHDCND Triều Tiên

Tham khảo

 Điện ảnh CHDCND Triều Tiên tại IMDb
Mỹ Thiện

Mỹ Thiện là một xã thuộc tỉnh Đồng Tháp, Việt Nam.

Địa lý 
Xã Mỹ Thiện là một xã nằm ở phía Đông của tỉnh Đồng Tháp, cách phường Cao Lãnh khoảng 50 km về phía Đông và cách phường Mỹ Tho khoảng 70 km về phía Tây, thuộc khu vực huyện Cái Bè trước đây, có vị trí địa lý:
Phía Đông Bắc giáp với xã Hậu Mỹ.
Phía Đông Nam giáp với xã Cái Bè.
Phía Tây Bắc giáp với các xã Thanh Mỹ và Đốc Binh Kiều.
Phía Tây Nam giáp với xã Mỹ Lợi.
Phía Nam giáp với xã Mỹ Đức Tây.
Theo Công văn số 2896/BNV-CQĐP ngày 27 tháng 5 năm 2025 của Bộ Nội vụ, xã Mỹ Thiện sau sắp xếp có diện tích 62,6 km², dân số tính tới ngày 31/12/2024 là 27.745 người, mật độ dân số đạt  người/km² (số liệu thống kê tính đến ngày 31/12/2024 theo quy định tại Điều 6 Nghị quyết số 76/2025/UBTVQH15 ngày 14 tháng 4 năm 2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội).

Xã có Kênh 20, Kênh 5 là các kênh lớn.

Hành chính 
Xã Mỹ Thiện được chia thành 10 ấp: 1, 2, 3, 4, Mỹ Hiệp, Mỹ Hòa, Mỹ Lược, Mỹ Thị A, Mỹ Thị B, Mỹ Tường.

Lịch sử 
Ngày 24 tháng 2 năm 1976, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam ra Nghị định về việc giải thể khu, hợp nhất tỉnh ở miền Nam Việt Nam. Theo đó, thành lập tỉnh Tiền Giang trên cơ sở diện tích tự nhiên và quy mô dân số của tỉnh Mỹ Tho, tỉnh Gò Công và thành phố Mỹ Tho hợp nhất thành một tỉnh mới lấy tên là tỉnh Tiền Giang.

Khi này, địa bàn xã Mỹ Thiện hiện nay vốn là các xã Mỹ Thiện, Mỹ Lợi, Mỹ Trung và Mỹ Đức Tây thuộc huyện Cái Bè.

Ngày 12 tháng 4 năm 1979, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 152-CP về việc điều chỉnh địa giới một số xã thuộc huyện Cai Lậy, huyện Cái Bè của tỉnh Tiền Giang. Theo đó,

 Chia xã Mỹ Thiện thành hai xã lấy tên là xã Thiện Tri và xã Thiện Trung.
 Chia xã Mỹ Lợi thành hai xã lấy tên là xã Mỹ Lợi A và xã Mỹ Lợi B.

Ngày 23 tháng 11 năm 1990, Ban Tổ chức Chính phủ ban hành Quyết định số 521-TCCP về việc thành lập xã thuộc huyện Cái Bè. Theo đó, thành lập xã Mỹ Tân thuộc huyện Cái Bè trên cơ sở điều chỉnh một phần diện tích tự nhiên và nhân khẩu của các xã Mỹ Trung, Mỹ Lợi B, Mỹ Đức Tây và nông trường Ngô Văn Nhạc.

Ngày 12 tháng 6 năm 2025, Quốc hội khóa XV ban hành Nghị quyết số 202/2025/QH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh. Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của tỉnh Tiền Giang và tỉnh Đồng Tháp thành tỉnh mới có tên gọi là tỉnh Đồng Tháp.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1663/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Đồng Tháp năm 2025 (có hiệu lực từ ngày 16 tháng 6 năm 2025). Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của các xã Mỹ Tân, Mỹ Trung và Thiện Trung (huyện Cái Bè) thành xã mới có tên gọi là xã Mỹ Thiện.

Di tích 
Gần chợ xã là Khu di tích chiến thắng Ngã Sáu – Bằng Lăng là di tích lịch sử – văn hóa cấp tỉnh.

Ảnh

Tham khảo
Mỹ Tân (định hướng)

Mỹ Tân có thể là một trong số các địa danh cũ tại Việt Nam sau:

 Địa danh cũ
 Xã Mỹ Tân (thành phố Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp); nay là một phần phường Mỹ Ngãi thuộc tỉnh
 Xã Mỹ Tân, thành phố Nam Định, tỉnh Nam Định; nay là một phần phường Thiên Trường, tỉnh Ninh Bình
 Xã Mỹ Tân (huyện Ngọc Lặc, tỉnh Thanh Hóa); nay là một phần xã Ngọc Lặc thuộc tỉnh
 Xã Mỹ Tân (huyện huyện Cái Bè, tỉnh Tiền Giang); nay là một phần xã Mỹ Thiện, tỉnh Đồng Tháp.
Hiệp ước Luân Đôn (1949)

Hiệp ước Luân Đôn (1949) là cơ sở để thành lập Ủy hội châu Âu. Hiệp ước này được ký ngày 5 tháng 5 năm 1949 tại Luân Đôn, Anh Quốc bởi 10 nước, gồm các nước Bỉ, Đan Mạch, Pháp, Cộng hòa Ireland, Ý, Luxembourg, Hà Lan, Na Uy, Thụy Điển và Vương quốc Anh. Ngày nay Hiệp ước này được coi là "Quy chế Ủy hội châu Âu".

Tham khảo

Liên kết ngoài
Statute of the Council of Europe 

Ủy hội châu Âu
Tổ chức thành lập năm 1949
Quan hệ quốc tế năm 1949
Cầu diệp chụm

Cầu diệp chụm (danh pháp hai phần: Bulbophyllum fascinator) là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 
 
The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

F
Thực vật Việt Nam
Bulbophyllum sect. Cirrhopetaloides
Thực vật Borneo
Thực vật Đông Dương
Thực vật Malaya
Thực vật Sumatra
Thực vật được mô tả năm 1908
Bắc Lương (định hướng)

Bắc Lương có thể là:

 Xã cũ Bắc Lương thuộc huyện Thọ Xuân, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam; nay là một phần xã Thọ Long
 Nhà Bắc Lương (397 – 439) là một nước trong thời kỳ Ngũ Hồ thập lục quốc do Thư Cừ Mông Tốn (368 – 433, người Tiên Ty) chiếm Trương Dịch, Tây Quận thành lập.
Hydro iodide

Hydro iodide là một chất khí được hình thành do kết hợp của hydro và iod thuộc nhóm hydro halide. Khi hòa tan trong nước nó tạo thành acid hydroiodic, là acid mạnh có công thức là HI. Hai chất này có thể chuyển hóa cho nhau. HI dùng để tổng hợp các chất vô cơ và hữu cơ với vai trò là nguồn iod chính và là một chất khử.

Đặc điểm
HI là khí không màu, phản ứng với oxy tạo ra nước và iod. Trong khí ẩm, HI là dạng hơi (khói) của acid hydroiodic. HI tan nhiều trong nước, tạo ra acid hydroiodic. Một lít nước sẽ hòa tan 425 lít HI, tức là chỉ có 4 phân tử nước cho mỗi phân tử HI.

Acid hydroiodic
Acid hydroiodic là dung dịch hoà tan của khí hydro iodide trong nước. Dung dịch HI bão hòa thường có nồng độ 48% - 57%. HI có tính acid mạnh, do sự phân tán của điện tích ion trên các anion. Ion iod lớn hơn nhiều so với các halide phổ biến khác vì vậy, điện tích âm được phân tán trên một không gian lớn. Ngược lại, ion chlor nhỏ hơn nhiều, có nghĩa là điện tích âm của nó là tập trung nhiều hơn, dẫn đến một sự tương tác mạnh mẽ hơn giữa proton và ion chlor. Sự tương tác H+---I− yếu tạo điều kiện cho sự phân ly của proton từ anion, vì vậy, HI là acid mạnh nhất trong các acid halogenhydric.

HI(g) + H2O(l) → H3O(aq)+ + I-(aq) Ka≈ 1010

HBr(g) + H2O(l) → H3O(aq)+ + Br-(aq) Ka≈ 109

HCl(g) + H2O(l) → H3O(aq)+ + Cl-(aq) Ka≈ 108

Tính chất hóa học và các ứng dụng chính
HI bị oxy hóa trong không khí tạo ra I2:

4HI + O2 → 2H2O + 2I2
HI + I2  → HI3
HI3 có màu nâu sậm, do vậy, sản phẩm này của HI thường có màu nâu sậm.
 Giống như HBr và HCl, HI cũng cho phản ứng cộng với anken
HI + H2C=CH2 → H3CCH2I

HI là acid mạnh. Do đó nó có tính chất của acid mạnh. Tính acid của HI tương tự như HBr. Muối iodide là muối của acid HI. Đa số muối iodide dễ tan trong nước trừ một số không tan và có màu đặc trưng. Vd: AgI có màu vàng đậm, PbI2 có màu vàng. Khi cho dung dịch muối iodide tác dụng với chlor, brom thì ion iodide bị oxy hóa theo phương trình sau:

2NaI + Cl2 -> 2NaCl + I2

2NaI + Br2 -> 2NaBr + I2

Do muối của bạc với iod nói riêng và các halogen [trừ Fluor] khác nói chung đều không tan và có màu đặc trưng nên các muối tan của bạc được dùng để nhận biết các hợp chất của halogen: AgCl màu trắng, AgBr màu vàng nhạt, AgI màu vàng.

HI được sử dụng trong hóa hữu cơ để biển đổi alcohol bậc 1 thành Dẫn xuất halogen. Phản ứng này là phản ứng thế SN2, trong đó các ion iođua thay thế nhóm hydroxyl "linh động" (nước). HI phản ứng tốt hơn hydro halide khác bởi vì các ion iod là một tác nhân nucleophin mạnh hơn nhiều hơn brom hoặc chlor, do đó, phản ứng có thể xảy ra mạnh mà không cần nhiệt độ cao. Phản ứng này cũng xảy ra đối với rượu bậc 2 và bậc 3, nhưng là phản ứng thế SN1.

HI (hoặc HBr) cũng có thể được sử dụng để tách ete thành ankyl iodtua và tượu, tương tự như phản ứng thế của rượu. Phản ứng tách này rất quan trọng bởi vì nó có thể chuyển đổi một ete trơ và bền về mặt hóa học thành chất linh động. Ví dụ đietyl ete được tách thành etanol và etyl iodide.

Phản ứng cộng HI cũng theo Quy tắc Markovnikov và không theo Quy tắc Markovnikov như HCl và HBr.

Tham khảo

I
Hợp chất hydro
Hợp chất iod
Muối iodide
Hợp chất halogen của phi kim
Chất khử
Đập Xayabury

Đập Xayabury là một con đập thủy điện đang được xây dựng trên sông Mê Kông, vào khoảng  về phía đông của huyện Xayabury, tỉnh Xayabury ở miền bắc Lào. Các nhà hoạt động phản đối dự án vì các ảnh hưởng cho môi trường và người ở dọc sông. Chính phủ Lào đã bắt đầu xây dựng sơ bộ vào đầu năm 2012 nhưng hoãn việc xây đập sau đó vì Campuchia và Việt Nam phản đối. Sau khi chỉnh sửa thiết kế của đập, Lào tiếp tục xây dựng đập ngày 7 tháng 11 năm 2012.

Lịch sử 
Ngày 4 tháng 5 năm 2007, chính phủ Lào ký kết một bản ghi nhớ với Công ty Công chúng Ch. Karnchang của Thái Lan cho việc phát triển kế hoạch, theo sau đó là hợp đồng phát triển kế hoạch được ký tháng 11 năm 2008. Một bản báo cáo đánh giá tác động môi trường được đệ trình vào tháng 2 năm 2010. Tháng 7 năm 2010, một bản ghi nhớ về mua bán năng lượng được ký kết giữa Electricity Generating Authority of Thailand và chính phủ Lào.

Dân Thái kiện
37 ngư dân từ tổ chức Mạng lưới người dân Thái tại 8 tỉnh của nước này khởi kiện các công ty Thái mua điện từ Xayaburi năm 2012. Các chuyên gia môi trường đánh giá việc xây Xayaburi có thể gây ra các tác động môi trường và ảnh hưởng tới nghề cá, nông nghiệp, hệ sinh thái cũng như đời sống của 60 triệu cư dân sống trên sông Mekong. Vụ kiện căn cứ trên trách nhiệm của các công ty chính phủ của Thái đối với các cộng đồng chịu ảnh hưởng từ việc Thái Lan quyết định mua điện từ thủy điện Xayaburi. Năm 2011, công ty điện nhà nước EGAT của Thái và bốn công ty khác đã đồng ý mua 95% lượng điện do nhà máy thủy điện Xayabury sản xuất ra khi xây xong, trị giá 3,5 tỷ USD. Đập thủy điện Xayaburi của Lào cũng được xây bởi vốn từ công ty Thái Lan. Sau khi tòa hành chính cho là công ty Thái đã làm tròn bổn phận mình, dân kiện đã kháng cáo vào ngày 26 tháng 1 năm 2016 lên tòa phúc thẩm.

Đặc điểm
Nếu được xây dựng, Đập Xayaburi sẽ có chiều dài  và cao .

Nguy cơ
Chuyên gia độc lập về sinh thái Mê Kông, Nguyễn Hữu Thiện, cho biết, Xayaburi nằm trên đường đứt gãy địa chất đang hoạt động và các nhà khoa học của Đại học Chula Longkorn của Thái Lan đã cảnh báo rằng trong 30 năm tới có 30% khả năng xảy ra động đất trung bình và 10% khả năng xảy ra động đất lớn vùng này. Thực tế năm 2011 đã có 2 vụ động đất ở vùng Xayaburi. Khi đập Xayaburi hoàn tất, với sức nặng của nước trong hồ chứa có thể đè lên vỏ trái đất gây động đất kích thích. Xayaburi mà vỡ thì nước sẽ lùa xuống đập kế tiếp bên dưới, cũng đang đầy nước, và lùa tiếp xuống đập kế tiếp với số nước 2 đập cộng lại và tiếp tục như thế đến đập Sambor. Khi đó Sambor chắc chắn sẽ vỡ.

Tham khảo

Công trình đang xây dựng
Xayabury
Đập tại Lào
Đập thủy điện trong lưu vực Mê Kông
Nhà máy thủy điện Lào
Besma quercivoraria

The Oak Besma (Besma quercivoraria) là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Nó tìm thấy ở khắp miền nam Canada (từ Newfoundland tới British Columbia) và khắp Hoa Kỳ ngoại trừ California.

Con trưởng thành lưỡng hình về giới tính.

Sải cánh dài 27–41 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 4 đến tháng 9 ở miền nam, từ tháng 5 đến tháng 8 ở Ontario và từ cuối tháng 5 đến tháng 7 ở Alberta. Có hai lứa trưởng thành một năm.

Ấu trùng ăn lá cây sồi, cây đu, cây bạch dương, cây liễu, Picea glauca, và chủ yếu Betula papyrifera ở nam Canada.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Bug Guide
Images
Species info 
Moths of North Dakota 

Besma
Pseudopanthera macularia

Pseudopanthera macularia là một loài bướm đêm trong họ Geometridae. Nó được tìm thấy khắp châu Âu.

Sải cánh con bướm từ 23–28 mm. Con bướm bay từ giữa tháng 7 đến cuối tháng 9.
Ấu trùng chủ yếu ăn loài Teucrium scorodonia.

Phân loài
Pseudopanthera macularia macularia (Linnaeus, 1758)

Pseudopanthera macularia meridionalis (Galvagni, 1908)

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Speckled Yellow at UKmoths

Pseudopanthera
Côn trùng châu Âu
Bướm đêm được mô tả năm 1758
Epione repandaria

Epione repandaria là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có thể tìm thấy ở châu Âu.
Sải cánh từ 25–30 mm. Chiều dài cánh trước từ 13–16 mm. Con bướm bay trong một thế hệ từ tháng 7 đến tháng 9. Chúng bị ánh sáng thu hút.
Sâu bướm ăn sallow.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Vlindernet 
waarneming.nl 
Lepidoptera of Belgium
Bordered Beauty on UKmoths

Epione
Côn trùng châu Âu
Động vật được mô tả năm 1767
Bướm đêm châu Á
Bướm đêm châu Âu
Ourapterygini
Therapis flavicaria

Therapis flavicaria là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Nó được tìm thấy ở tây nam và Đông Âu, phía đông đến Thổ Nhĩ Kỳ, Nga và Gruzia.

Sải cánh dài 26–30 mm.

Ấu trùng ăn các loài various Lamiaceae, bao gồm Lamium và Galeopsis.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Fauna Europaea 
lepiforum.de
châu Âuan Butterflies và Moths 

Therapis
Côn trùng châu Âu
Herochroma rosulata

Herochroma rosulata là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có ở Trung Quốc (Hải Nam).

Chiều dài cánh trước khoảng 24–25 mm.

Liên kết ngoài
 A study on the genus Herochroma Swinhoe in China, with descriptions of four new species (Lepidoptera: Geometridae: Geometrinae). Acta Entomologica Sinica

Tham khảo 

Herochroma
Bướm đêm châu Á
Pseudoterpnini
Bướm đêm được mô tả năm 2003
Herochroma ochreipicta

Herochroma ochreipicta là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có ở Trung Quốc (Phúc Kiến, Quảng Tây, Vân Nam), Đài Loan, đông bắc Ấn Độ, Nepal và miền bắc Việt Nam.

Hình ảnh

Liên kết ngoài
A study on the genus Herochroma Swinhoe in China, with descriptions of four new species (Lepidoptera: Geometridae: Geometrinae). Acta Entomologica Sinica

Tham khảo 

Herochroma
Bướm đêm được mô tả năm 1905
Bướm đêm châu Á
Pseudoterpnini
Herochroma viridaria

Herochroma viridaria là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có ở Trung Quốc (Phúc Kiến, Hải Nam, Quảng Tây, Tứ Xuyên), Malaysia, miền bắc Thái Lan, miền bắc Việt Nam và Nepal.

Phân loài
Herochroma viridaria peperata (Herbulot, 1989)
Herochroma viridaria viridaria Moore, 1867

Chú thích

Liên kết ngoài
A study on the genus Herochroma Swinhoe in China, with desriptions of four new species (Lepidoptera: Geometridae: Geometrinae). Acta Entomologica Sinica

Herochroma
Sơ khai Geometrinae
Bướm đêm châu Á
Pseudoterpnini
Herochroma sinapiaria

Herochroma sinapiaria là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có ở Trung Quốc (Thiểm Tây, Hồ Nam, Vân Nam, Tứ Xuyên, Tây Tạng).

Liên kết ngoài
A study on the genus Herochroma Swinhoe in China, with desriptions of four new species (Lepidoptera: Geometridae: Geometrinae). Acta Entomologica Sinica

Tham khảo 

Herochroma
Bướm đêm được mô tả năm 1895
Bướm đêm châu Á
Pseudoterpnini
Herochroma perspicillata

Herochroma perspicillata là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có ở Trung Quốc (Vân Nam).

Chiều dài cánh trước khoảng 25,5 mm đối với con đực.

Liên kết ngoài 
 A study on the genus Herochroma Swinhoe in China, with descriptions of four new species (Lepidoptera: Geometridae: Geometrinae). Acta Entomologica Sinica

Tham khảo 

Herochroma
Động vật đặc hữu Vân Nam
Bướm đêm được mô tả năm 2003
Bướm đêm châu Á
Pseudoterpnini
Agathia succedanea

Agathia succedanea là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có ở Borneo và Sumatra.

Tham khảo

Liên kết ngoài
The Moths of Borneo

Agathia
Geometrinae
Bướm đêm châu Á
Bướm đêm được mô tả năm 1897
Agathia codina

Agathia codina là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có ở khu vực đông bắc Himalaya, Malaysia bán đảo, Sumatra và Borneo.

Phân loài
Agathia codina codina (Himalaya)
Agathia codina australis (bán đảo Mã Lai, Sumatra and Borneo)

Tham khảo

Liên kết ngoài
The Moths of Borneo

Agathia
Geometrinae
Bướm đêm châu Á
Agathia arcuata

Agathia arcuata là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có ở Ấn Độ, Miến Điện, Hải Nam, Malaysia bán đảo, Borneo, Sumatra và Java.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
The Moths of Borneo

Agathia
Geometrinae
Bướm đêm châu Á
Bướm đêm được mô tả năm 1868
Aeolochroma metarhodata

Aeolochroma metarhodata là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có ở Queensland, New South Wales, và Victoria.

Ấu trùng ăn các loài Leptospermum flavescens.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 
 

Bướm đêm được mô tả năm 1863
Aeolochroma
Bướm đêm Úc
Pseudoterpnini
Hemistola chrysoprasaria

Hemistola chrysoprasaria là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này được tìm thấy ở châu Âu 
bao gồm bán đảo Iberia và Nga Đông đến dãy núi Ural, Bắc Phi, Tiểu Á, Transcaucasia và vùng núi Đông Á (Viễn Đông Nga, Siberia), (Amur, Ussuri) và Thiên Sơn Trung Quốc (dưới dạng lissas).
Sải cánh dài 28–32 mm. Con trưởng thành bay làm một đợt từ tháng 6 đến tháng 8. .
Ấu trùng ăn Clematis vitalba.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 
 
Small Emerald on UKmoths

C
Côn trùng châu Âu
Động vật được mô tả năm 1795
Hemitheini
Bướm đêm châu Á
Bướm đêm châu Âu
Sơ khai Geometrinae
Heliomata glarearia

Heliomata glarearia là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae, phân họ Ennominae.

Nó được tìm thấy ở khắp miền trung và Nam Âu và Cận Đông.

Sải cánh dài khoảng 20–24 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 5 until tháng 8.

Thức ăn chủ yếu của các ấu trùng là Medicago falcata.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Funet
Lepidoptera.pl 
Fauna europea 
Lepiforum.de

Heliomata
Côn trùng châu Âu
Geometrinae
Bướm đêm châu Á
Bướm đêm châu Âu
Spaniocentra hollowayi

Spaniocentra hollowayi là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có ở Đài Loan và Nhật Bản.

Sải cánh khoảng 25–30 mm.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Japanese Moths

Spaniocentra
Geometrinae
Bướm đêm Nhật Bản