Thập niên 1340

Thập niên 1340 là thập niên diễn ra từ năm 1340 đến 1349.

Chính trị và chiến tranh

Chiến tranh

Xung đột 

 Tháng 6 năm 1340, xung đột lớn giữa các khan tiểu quốc ở Hãn quốc Y Nhi: Hasan-i Buzurg bị đánh bại và chạy trốn đến Baghdad , nơi ông phế truất Jahan-Temür và tự mình nắm quyền cai trị với tư cách là người sáng lập triều đại Jalayir

Thuộc địa hóa 

 Năm 1343, vương quốc Aragon giành được Quần đảo Balearic

Các sự kiện chính trị nổi bật 
Khoảng đầu năm 1340, Cái chết đen diễn ra
Đầu năm 1340, Vương quốc Bahmani ở miền trung Ấn Độ được thành lập
Tháng 3 năm 1340, viên tể tướng nhà Nguyên là Bayan của Merkid đã bị phế truất trong một cuộc đảo chính và được thay thế bởi cháu trai của ông là Toqto'a
Khoảng giữa năm 1340 về sau, vương quốc Mayapan xuất hiện ở bán đảo Yucatan 
Tháng 6 năm 1340, Valdemar IV Atterdag (Người Khôi Phục) lên ngôi vua Đan Mạch, khôi phục và phát triển đất nước sau thời gian dài hỗn loạn. 
Cuối năm 1340, văn hóa Mississippi (Bắc Mỹ) suy tàn dần
Khoảng cuối năm 1340, bộ luật của Đức được Hiệp sĩ Teuton soạn thảo cho khu vực Pomesania thuộc Phổ mà họ đã định cư từ lâu
Nửa cuối năm 1340, Alfonso XI "công chính" của Castilla đã giành được chiến thắng đầu tiên của Castile trước người Moor ở Rio Salado, và vượt qua eo biển đến Algeciras 
Sau năm 1340 - 1344, cuộc đấu tranh không khoan nhượng giữa Giáo hoàng La Mã với chủ nghĩa Ockham diễn ra căng thẳng
Tháng 11 năm 1340, Giáo hoàng La Mã mở phiên tòa để xét xử và buộc tội 66 giáo lý sai lầm của Nicholas of Autrecourt (giáo sư Đại học Paris) 
1341 — Trần Hiến Tông băng hà, Trần Dụ Tông nối ngôi.
Đầu năm 1341, Sultan của Delhi đã chọn Ibn Battuta dẫn đầu một phái đoàn ngoại giao đến Trung Quốc 
Khoảng giữa năm 1341, Mansa Souleyman lên ngôi vua Đế quốc Mali, đã thực hiện các biện pháp quyết liệt để đưa Mali trở lại tình trạng tài chính ổn định. Kế vị ông là người vợ Qasa. 
Cuối năm 1341, sau cái chết bất ngờ của Ozbeg Khan, Kim Trướng hãn quốc bắt đầu suy yếu dần
Tháng 4 năm 1342, Giáo hoàng Benedict XII qua đời. Mật nghị hồng y họp bàn, đã bầu hồng ý Pierre Roger de Beaufort làm Giáo hoàng Clement VI 
Giữa năm 1342, Louis "Đứa trẻ" trở thành Vua của Sicily và Công tước của Athens
Cuối năm 1342, John III Comnenus trở thành hoàng đế của Trebizond
Năm 1343, Giáo hoàng Clement VI ban hành sắc lệnh Unigenitus . Sắc lệnh này định nghĩa học thuyết "Kho tàng công đức" hay "Kho tàng của Giáo hội" là cơ sở cho việc ban ơn xá tội của Giáo hội Công giáo
Tháng 4 năm 1343, cuộc nổi dậy Đêm thánh George diễn ra ở Estonia
Năm 1344, Newaya Krestos kế vị cha là Amda Seyon I làm Hoàng đế Ethiopia, đưa đất nước Ethiopia đến thời cực thịnh nhất
Cuối năm 1344, Peter phế truất James III của Majorca để tự mình trở thành Vua của Majorca 
Năm 1345, Hãn quốc Chagatai bị phân chia thành 2 vùng: Nửa phía đông của Chagatai ly khai dưới sự lãnh đạo của phe Mông Cổ bảo thủ; nửa còn lại trở thành con rối của các tiểu vương Thổ Nhĩ Kỳ theo đạo Hồi nhiệt thành
Tháng 1 năm 1345, do việc Ludwig IV xung đột với Tòa thánh, Giáo hoàng đã tác động đến các tuyển hầu Đức bầu Karl IV làm Hoàng đế La Mã thần thánh tiếp theo. Kế vị là Sigismund
Năm 1346, các cuộc đình công của các thợ nhuộm ở Florence chống sự bóc lột của giới chủ tăng mạnh
Giữa năm 1346, quân Anh đại thắng Pháp ở trận Crecy trong Chiến tranh trăm năm
Tháng 11 năm 1346, thất bại trước Hansetic, Valdemar IV quyết định bán Estonia cho Hiệp sĩ Teuton với giá 10.000 mark
Đầu năm 1347, Thụy Điển bắt đầu chiến tranh chống lại Cộng hòa Novgorod
Năm 1347, Cola di Renzo nhận danh hiệu kiểm duyệt và tuyên bố khôi phục nền Cộng hòa La Mã .
Năm 1348, Cộng hòa Pskov giành độc lập trước Litva
Năm 1349, những người thợ nhuộm và thợ dệt ở Ghent và Liège đã tàn sát lẫn nhau

Thiên tai 

 Năm 1343, trận động đất và sóng thần đã tàn phá Cộng hòa Hàng hải Amalfi

Hiệp hội

Công nghệ 

 Năm 1341, nhà thơ Trương Hiến đã viết Vụ việc Pháo Sắt vào năm 1341, mô tả chi tiết việc sử dụng thuốc súng và pháo một cách tàn phá
 Năm 1342, vũ khí "bình sấm sét" sử dụng thuốc súng và các công nghệ súng khác đã xuất hiện ở Tây Ban Nha và Đức
 Năm 1345, Ribaldis (súng máy địa ngục) lần đầu tiên được đề cập trong các tài khoản của Kho đồ riêng của Anh

Khoa học

Kinh tế 

 Năm 1341, nhiều ngân hàng quan trọng nhất của Florence đã sụp đổ do các vua châu Âu ồ ạt rút hết tiền ra khỏi tài khoản
 Khoảng cuối năm 1341, vua Pháp đặt ra các thứ thuế mới cho nông dân: tăng thuế muối (lên không quá 2%), thuế lò sưởi
 Năm 1344, Edward III cho ra mắt ba loại tiền vàng mới vào năm 1344: đồng florin , đồng leopard và đồng helm để giải quyết khủng hoảng tài chính, nhưng không thành công
 Năm 1345, Toghto lên làm Tể tướng thời Nguyên đã đề ra chính sách để trị thủy sông Hoàng Hà và làm tăng nguồn ngũ cốc, ngân khố quốc gia

Văn hóa đại chúng

Văn học và nghệ thuật 

 Năm 1340, Manso di Banco (học trò của Giotto) đã hoàn thành bức tranh Giáo hoàng Sylvester thuần hóa Rồng cho Nhà thờ Santa Croce ở Florence
 Khoảng cuối năm 1340, các kính màu được hoàn thành cho tầng trên của dàn hợp xướng tại Nhà thờ Évreux ở Normandy, Tu viện Königsfelden cũ ở Thụy Sĩ 
 Năm 1341, Petrarch được phong làm nhà thơ được vinh danh ở Rome, người đầu tiên kể từ thời cổ đại được nhận vinh dự này
 Năm 1343, nghệ sĩ điêu khắc người Ý là Andrea Pisano , người đã duy trì một xưởng ở Pisa cùng với con trai Nino. Họ được biết đến với tác phẩm điêu khắc nổi tiếng Maria lactans và công trình của họ tại Nhà thờ Orvieto .

Thể thao

Âm nhạc

Kiến trúc 

 Năm 1340, dàn hợp xướng Gothic cao cấp của Nhà thờ Thánh Stephen, Vienna , được thánh hiến
 Năm 1344, các bức tường của Thành phố cổ Berne được mở rộng đến Christoffelturm tại Thụy Sĩ
 Cuối năm 1344, Giáo hoàng đặt chức Tổng giám mục ở Praha, đồng thời đặt viên đá nền móng được đặt cho Nhà thờ Thánh Vitus mới 
 Năm 1345,  Notre Dame de Paris được hoàn thành
 Cuối năm 1345, phần cuối cùng của việc sửa chữa cấu trúc đã được hoàn thành với Nhà nguyện Đức Mẹ được trang trí công phu ở nhà thờ Ely (Anh)
 Năm 1348, Torre della Mangia của Palazzo Pubblico được hoàn thành ở Siena

Thời trang 

 Năm 1340, thời trang Ý thời kỳ này có những dải rộng được thêu hoặc dệt trang trí trên váy và xung quanh tay áo, ở Siena
 Khoảng năm 1344, tác phẩm "Lãng mạn của Alexander" khắc họa cảnh Người phụ nữ đội mũ trùm đầu màu đỏ và mặc áo choàng có tay áo hoặc khăn choàng dài được lót bằng vải hoa văn.

Khác

Tiểu thuyết và phim

Nhân vật

Lãnh tụ thế giới

Tham khảo