Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Trần Văn Lắm

Trần Văn Lắm (30 tháng 7 năm 1913 – 6 tháng 2 năm 2001) là Ngoại trưởng Việt Nam Cộng hòa, từ năm 1969 đến năm 1973, Chủ tịch Thượng Nghị viện VNCH từ năm 1973 đến năm 1975.

Tiểu sử
Ông chào đời ở Chợ Lớn trong một gia đình gốc Hoa kinh doanh bất động sản, nhưng ra Bắc nhập học và tốt nghiệp Dược khoa Viện Đại học Đông Dương ở Hà Nội năm 1939.

Hoạt động chính trị
Ông bước chân vào chính trường khi đắc cử Hội đồng Thị xã Sài Gòn năm 1952. Khi người Pháp rút khỏi Việt Nam và Thủ tướng Ngô Đình Diệm lập nền cộng hòa năm 1955 thì ông đắc cử vào Quốc Hội Lập Hiến Việt Nam Cộng hòa và làm chủ tịch Quốc hội 1956-1957. Vào năm 1961, ông được bổ làm Đại sứ Việt Nam đầu tiên sang Úc và New Zealand đến năm 1964. 

Chủ tịch Hội đồng Quản trị Ngân hàng Công thương (1964-1967). 

Phó Chủ nhiệm Câu Lạc Bộ Golf Saigon 1965 - 1967. 

Quản đốc Công ty Dược phẩm Saigon 1964 - 1967. 

Ra tranh cử vào Thượng Nghị Viện, Thụ uỷ Liên danh 3 "Đoàn Kết Để Tiến Bộ" và đắc cử Thượng Nghị Viện trong cuộc bầu cử ngày 3 tháng 9 năm 1967 (cùng ngày bầu cử Tổng thống Đệ nhị VNCH).

Được bổ làm Ngoại Trưởng (Tổng trưởng Ngoại giao) từ 1969 đến 1973 và là trưởng phái đoàn Việt Nam Cộng Hòa ở hòa đàm Paris. Sau khi ký kết Hiệp định Paris 1973, ông tiếp tục cương vị Ngoại Trưởng cho đến ngày 10-7-1973 xin nghỉ giả hạn không lương để ra tranh cử Bán phần Thượng Nghị Viện (tổ chức ngày 26-8-1973 ) với Liên danh "Bạch Tượng" và đắc cử. Tiếp đó ông được bầu làm Chủ tịch Thượng Viện Việt Nam Cộng Hòa (thay thế vị tiền nhiệm là Nghị sĩ Nguyễn Văn Huyền) và tại nhiệm đến tháng Tư năm 1975.

Vào đầu năm 1975 khi tình hình quân sự miền Nam dần dần suy sụp ông sang Washington, DC cố vận động chính phủ Mỹ ra tay viện trợ nhưng không thành. Khi thấy không còn cách nào cứu vãn, ông tìm cách vận động giao quyền lại cho Dương Văn Minh để điều đình với Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Sau năm 1975 ông tỵ nạn ở Úc. Tại Úc cuộc đời thăng trầm của ông được đài truyền hình ABC của Úc ghi lại trong một phim tài liệu dưới tên All Points of the Compass (Mọi hướng trên địa bàn).

Ông mất ngày 6 tháng 2 năm 2001 ở Canberra.

Tham khảo
Who's Who in Vietnam. Saigon: Vietnam Press Club, 1974.

Chú thích

Người Sài Gòn
Người Úc gốc Việt
Người Việt gốc Hoa
Nhân vật trong chiến tranh Việt Nam
Cựu sinh viên Viện Đại học Đông Dương
Bộ trưởng Việt Nam Cộng hòa
Chính khách Việt Nam Cộng hòa
Nhà ngoại giao Việt Nam Cộng hòa
Chủ tịch Thượng nghị viện Việt Nam Cộng hòa
Grandrif

Grandrif là một xã ở tỉnh Puy-de-Dôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes miền trung nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 800 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Liên kết ngoài
Official site 

Xã của Puy-de-Dôme
Danh sách dòng sông ở Cuba

Dưới đây là danh sách các dòng sông ở Cuba. Tổng cộng có 33 dòng sông.

Bờ Bắc 
 Sông Mantua
 Sông Almendares
 Sông Yumurí
 Sông Canímar
 Sông Río de la Palma
 Sông Sagua la Grande
 Sông Sagua la Chica
 Sông Río Jatibonico del Norte
 Sông Caonao
 Sông Máximo
 Sông Saramaguacán
 Sông Toa

Bờ Nam 
 Sông Cuyaguateje (Guane River)
 Guamá
 San Diego
 Sông Mayabeque
 Sông Hanabana (Amarillas River)
 Sông Damují (Rodas River)
 Agabama (Manatí River)
 Sông Río Jatibonico del Sur
 Sông Jiquí
 San Pedro
 Sông Najasa (San Juan de Najasa River)
 Tana
 Sông Jobabo
 Sông Cauto River
 Salado River
 Sông Bayamo River
 Sông Contramaestre River
 Sông Buey River
 Sông Guantánamo River
 Sông Jaibo River
 Sông Guaso River

Tham khảo 

 The Columbia Gazetteer of North America. 2000.
 Rand McNally, The New International Atlas, 1993.

Sông
Danh sách sông theo quốc gia
Ares I-X

Ares I-X là hỏa tiễn lớn nhất thế giới hiện nay, chiều dài 100 mét, đường kính nhỏ nên có biệt danh là "cây gậy". Việc thử nghiệm hỏa tiễn loại mới Ares I-X là bước căn bản đầu tiên trong nỗ lực trở lại Mặt Trăng cũng như thay thế các phi thuyền con thoi. Theo kế hoạch, tương lai Ares I-X có thể chở một phi thuyền Orion có từ 4 đến 6 phi hành gia nhưng trong cuộc phóng thử nghiệm này, hỏa tiễn trị giá $450 triệu sẽ bay trong 6 phút và không mang theo gì khác. Ares I-X được phóng đi thành công ngày 28 tháng 10 năm 2009.

Tầng thứ nhất có 4 ống đẩy đốt bằng nhiên liệu đặc sẽ tách ra hai phút sau, khi hỏa tiễn đến độ cao 3.962 mét đạt vận tốc 4 lần âm thanh, và hạ xuống Đại Tây Dương bằng dù. Tầng trên và phi thuyền (giả) tiếp tục lên tới cao độ 45 km rồi rớt xuống biển không được thu hồi lại.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Site de la NASA sur Ares I-X 
 Lancement d'Ares I-X de NASA TV sur YouTube
 Article avec la vidéo aérienne du vol et de l'amerrissage violent 
 Article sur Ares I-X

Hoa Kỳ năm 2009
Du hành không gian năm 2009
Giải Wolf về Nông nghiệp

Giải Wolf về Nông nghiệp (tiếng Anh: Wolf Prize in Agriculture) là một trong 6 giải thưởng của Quỹ Wolf, được trao hàng năm cho những đóng góp xuất sắc trong lãnh vực Nông nghiệp. Giải này được lập ra từ năm 1978. Các giải thưởng khác của Quỹ Wolf là Giải Wolf về Hóa học, Giải Wolf về Toán học, Giải Wolf về Y học, Giải Wolf Vật lý và Giải Wolf về Nghệ thuật. Giải này đôi khi được coi như tương đương với giải Nobel Nông nghiệp, mặc dù sự đánh giá như vậy cũng được gán cho Giải Lương thực thế giới.

Các người đoạt giải

Tính theo quốc gia

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Trang Giải thưởng về Nông nghiệp của Quỹ Wolf.

Giải Nông nghiệp
Cơ học đá

Cơ học đá là khoa học lý thuyết và ứng dụng nghiên cứu ứng xử của đá và khối đá. Nó là một nhánh của cơ học nghiên cứu phản ứng của đá trong môi trường tự nhiên dưới tác dụng của trường lực.
Cơ học đá hình thành từ một phần của địa cơ học, một hướng nghiên cứu về phản ứng cơ học của các vật liệu địa chất bao gồm cả đất.
Cơ học đá được ứng dụng trong khai thác mỏ, dầu khí, kỹ thuật xây dựng như đường hầm, hầm mỏ, đào dưới lòng đất, khai thác mỏ lộ thiên, giếng dầu khí, xây dựng đường, bãi thải, và các công trình xây dựng trên hoặc trong đá. Nó cũng bao gồm việc thiết kế hệ thống chịu lực để ổn định thành vách hầm và mỏ.

Tham khảo 

 Brady, B.H.G., Brown, E.T. (1999), Rock Mechanics For Underground Mining, Kluwer Academic Publishers.

Xem thêm 
 Phân tích ổn định mái dốc

Cơ học đá
Kỹ thuật khai thác mỏ
Thạch luận
Địa chất công trình
Nguyễn Minh Hoàng (binh sĩ)

Nguyễn Minh Hoàng (1940 - 1 tháng 2 năm 1948) là một Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, thành viên của phân đội An ninh T4 tham gia Sự kiện Tết Mậu Thân.

Tiểu sử
Nguyễn Minh Hoàng sinh năm 1940, hay còn gọi là Nguyễn Minh Trí, quê phường Tương Bình Hiệp, thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương (nay là phường Chánh Hiệp, thành phố Hồ Chí Minh). Là người con thứ bảy, trong gia đình có bảy người tham gia cách mạng (Nguyễn Minh Châu, Nguyễn Thị Nhuần, Nguyễn Minh Phúc,...) ông còn được gọi là Bảy Trí. Là con của bà Phạm Thị Báu.

Anh là sinh viên ĐH Khoa học Sài Gòn (nay là Trường ĐH Khoa học Tự Nhiên Tp Hồ Chí Minh) tham gia phonn trào học sinh sinh viên.

Sau khi ông Nguyễn Minh Phúc (anh trai của ông Hoàng) tốt nghiệp tú tài toàn phần, ông Phúc tham gia kháng chiến. Năm 1965, ông Phúc viết thư kêu gọi ông Hoàng lên chiến khu. Ở chiến khu, ông Phúc sắp xếp cho ông Hoàng tham gia Ban Tuyên huấn nhưng ông Hoàng từ chối và muốn trực tiếp tham gia chiến đấu.

Đầu năm 1968, được tổ chức vào căn cứ và kết nạp đảng.

Chuẩn bị cho Sự kiện Tết Mậu Thân, Trung ương cục miền Nam thành lập Đảng ủy khu trọng điểm gồm 2 bộ chỉ huy:
Bộ chỉ huy tiền phương Bắc (Tiền phương 1) do các ông Trần Văn Trà, Mai Chí Thọ, Lê Đức Anh lãnh đạo, phụ trách mũi tiến công phía Bắc
Bộ chỉ huy tiền phương Nam (Tiền phương 2) do các ông Võ Văn Kiệt, Trần Bạch Đằng lãnh đạo, phụ trách các mũi phía Tây, Nam và các lực lượng nội thành.
Phân đội An ninh vũ trang gồm 12 người trong đó có ông Nguyễn Minh Hoàng được giao nhiệm vụ bảo vệ Bộ Tư lệnh Tiền phương 2.

Ngày 31 tháng 1 năm 1968, tại khu vực Phú Thọ, Chợ Thiếc (Quận 11 ngày nay) phân đội An ninh T4 chốt chặn để cho Bộ tư lệnh tiền phương rút ra ngoài an toàn. Suốt 5 ngày đêm chiến đấu phân đội tiêu diệt trên 120 tên địch, bắn cháy 17 xe cơ giới trong đó có 5 xe bọc thép. Tuy nhiên do lực lượng quá chênh lệch, nên trên đường đưa các đồng chí lãnh đạo rút ra hướng Bình Chánh, Nguyễn Minh Hoàng cùng đồng đội lần lượt bị giết, bị bắt rồi thủ tiêu. Nguyễn Minh Hoàng là người đầu tiên anh dũng hy sinh sau một tràng tiểu liên AR15 của địch tại ngã ba đường Lê Đại Hành và đường Tân Phước ngày nay vào chiều ngày 01 tháng 02 năm 1968 (mùng 4 Tết ÂL).

Năm 2010, ông được phong tặng Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Mộ phần
Mộ phần của ông Nguyễn Minh Hoàng được đặt tại Nghĩa trang liệt sĩ TpHCM.

Vinh danh
Tên ông được đặt cho Xí nghiệp in của Công an Thành phố Hồ Chí Minh.
Vị trí ông bị giết cách nhà in Nam Việt và nhà in Đông Á vài chục mét. Sau giải phóng, Công an Thành phố Hồ Chí Minh tiếp nhận hai nhà in này và đổi tên thành xưởng in Nguyễn Minh Hoàng. Năm 1998, xưởng in này đổi thành xí nghiệp in Nguyễn Minh Hoàng. Năm 1999, xí nghiệp in Nguyễn Minh Hoàng mở chi nhánh mới ở đường Lạc Long Quân, quận Tân Bình, Thành phố Hồ Chí Minh.
Tên ông được đặt cho con đường ở Phường 12, quận Tân Bình,Thành phố Hồ Chí Minh.
Tên ông được đặt cho ngôi trường Trung học cơ sở ở Phường 7, Quận 11,Thành phố Hồ Chí Minh.
Bài hát: Nhớ ơn liệt sĩ Nguyễn Minh Hoàng.

Chú thích

Xem thêm
Võ Văn Kiệt

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân
Giải Grammy Latinh

Giải Latin Grammy là một giải thưởng danh giá của âm nhạc nhưng lại trao cho những tác phẩm tiếng Latinh, giải thưởng được trao lần đầu vào năm 2000. Giải Latinh Grammy có hình tượng giống giải Grammy và cũng nhằm trao cho những thành tựu xuất sắc trong ngành công nghiệp thu âm. Lễ trao giải thường có các màn trình diễn của các nghệ sĩ nổi tiếng, bằng tiếng Latinh, giải được coi như một giải Grammy và có mức đọ quan trọng tương đương với Grammy

Địa điểm trao giải 
2000 – Trung tâm Staples, Los Angeles, California
2001 – Shrine Auditorium, Los Angeles, California 
2002 – Kodak Theatre, Los Angeles, California
2003 – American Airlines Arena, Miami, Florida 
2004-2005 – Shrine Auditorium, Los Angeles, California
2006 – Madison Square Garden, thành phố New York, tiểu bang New York 
2007 – Mandalay Bay Events Center, Las Vegas, Nevada
2008 – Trung tâm Toyota, Houston, Texas 
2009 – Mandalay Bay Events Center, Las Vegas, Nevada

 - Ceremony cancelled due to the September 11 attacks; winners announced at a later press conference at the Conga Room.
 - Awards in the Brazilian Field were presented at Auditório Ibirapuera in São Paulo, Brasil.

Giải thưởng theo từng quốc gia

Người thắng nhiều giải nhất

Các mục trao giải 
 Thu âm của năm 
 Album của năm
 Bài hát của năm
 Nghệ sĩ mới xuất sắc nhất

Liên kết ngoài
The Latin Recording Academy Official Site
Latin Grammy Official Site 

Giải Grammy Latinh
Giải thưởng âm nhạc Latinh
Âm nhạc tiếng Tây Ban Nha
Âm nhạc tiếng Bồ Đào Nha
Khởi đầu năm 2000 ở Hoa Kỳ
Giải thưởng thành lập năm 2000
Oxide

Oxide (), là một hợp chất gồm ít nhất một nguyên tử oxy và một nguyên tố khác. Bản thân oxide là một dianion của oxy, một ion O2− với oxy ở trạng thái oxy hóa −2. Hầu hết vỏ Trái Đất có tồn tại oxide. Ngay cả những vật liệu được coi là nguyên tố tinh khiết cũng thường có một lớp phủ oxide. Ví dụ, lá kim loại nhôm được phủ một lớp vỏ mỏng nhôm oxide (được gọi là lớp thụ động) để bảo vệ chúng khỏi quá trình oxy hóa.

Hình thành 
Oxide liên kết với tất cả các nguyên tố, ngoại trừ một số nguyên tố khí hiếm. Có rất nhều cách hình thành nên hợp chất oxide.

Oxide của nguyên tố kim loại 
Nhiều oxide kim loại phát sinh do sự phân hủy các hợp chất khác, ví dụ như carbonat, hydroxide và nitrat. Trong quá trình tạo ra calci oxide, calci carbonat (đá vôi) bị phân hủy khi đun nóng, giải phóng khí carbon dioxide:

CaCO3  ->  CaO  +  CO2 ^

Các kim loại quý (chẳng hạn như vàng và platin) được đánh giá cao vì chúng hạn chế được sự kết hợp hóa học trực tiếp với oxy.

2NiS  + 3 O2  -> 2 NiO  + 2 SO2 ^

Oxide của nguyên tố phi kim 
Các oxide phi kim quan trọng và phổ biến là carbon dioxide và carbon monoxide. Những hợp chất này hình thành khi quá trình oxy hóa hoàn toàn hoặc một phần carbon hoặc hydrocarbon xảy ra. Trong môi trường thiếu hụt oxy, carbon monoxide được tạo ra:

CH4 + 2O2 -> CO2 + 2H2O hay 2CH4  + 3 O2  ->  2CO  +  4 H2O

C + O2 -> CO2 hay 2C  +  O2  ->  2CO

Nitơ () khó phản ứng với oxy biến thành oxide, nhưng quá trình đốt cháy amonia tạo ra nitric oxide, oxide này tiếp tục phản ứng với oxy:

4 NH3  + 5 O2  ->  4 NO  +  6 H2O
2NO  + O2  ->  2 NO2

Những phản ứng này được thực hiện trong quá trình sản xuất acid nitric.

Phản ứng

Phản ứng khử

Nhiều oxit kim loại có thể chuyển hóa thành kim loại nguyên chất chỉ bằng cách nung nóng. Quá trình này được gọi là phân hủy nhiệt. Ví dụ, bạc oxit sẽ phân hủy ở 200°C:

 2 Ag2O → 4 Ag + O2

Tuy nhiên, trong hầu hết các trường hợp, oxit kim loại được khử bằng một chất khử hóa học. Một chất khử phổ biến và rẻ tiền là carbon dưới dạng than cốc. Ví dụ nổi bật nhất là trong quá trình luyện quặng sắt. Quá trình này bao gồm nhiều phản ứng, nhưng phương trình đơn giản hóa thường được biểu diễn như sau:

 2 Fe2O3 + 3 C → 4 Fe + 3 CO2

Ghi chú

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Fully Exploiting the Potential of the Periodic Table through Pattern Recognition Schultz, Emeric. J. Chem. Educ. 2005 82 1649.

Anion
Ricardo Wolf

Dr. Ricardo Wolf (1887-1981) là một nhà phát minh, nhà ngoại giao, nhà bác ái, người Do Thái có quốc tịch Đức và Cuba. Ông từng làm cựu đại sứ của Cuba tại Israel và là người sáng lập Quỹ Wolf.

Thời niên thiếu
Ricardo Wolf sinh tại Hanover, Đức năm 1887, là một trong số 14 người con của Moritz Wolf, một trụ cột của Cộng đồng Do Thái ở thành phố này.

Trước Thế chiến thứ nhất, Dr. Wolf di cư từ Đức sang Cuba, nơi trở thành quê hương thứ hai của ông. Năm 1924, ông kết hôn với Francisca Subirana, một nhà vô địch quần vợt của thập niên 1920.

Các năm sau này
Trong nhiều năm, Ricardo Wolf đã làm việc để triển khai một phương pháp thu hồi sắt từ cặn của quặng được nấu chảy. Phương pháp này thành công và phát minh của ông được các nhà máy thép trên khắp thế giới sử dụng, đem lại cho ông nhiều lợi nhuận.

Dr. Wolf vừa trợ giúp tài chính lẫn ủng hộ tinh thần cho Fidel Castro ngay từ đầu của cuộc cách mạng Cuba. Chịu ơn Ricardo Wolf về sự ủng hộ kiên định, và biết rõ nhân cách cùng tài năng thiên phú về ngoại giao của ông, nhà lãnh đạo Cuba đã đáp ứng yêu cầu của Dr. Wolf và bổ nhiệm ông làm đại sứ của Cuba ở Israel năm 1961.

Dr. Wolf giữ chức này tới năm 1973, năm mà Cuba cắt đứt quan hệ ngoại giao với Israel. Vào lúc từ bỏ chức vụ ngoại giao, Dr. Wolf quyết định ở lại Israel, nơi ông sống tới cuối đời.

Việc thành lập Quỹ Wolf
Năm 1975, Ricardo Wolf lập ra Quỹ Wolf. Các giải Wolf được Quỹ này trao từ năm 1978, trong các lãnh vực: Nông nghiệp, Hóa học, Toán học, Y học, Vật lý, và Nghệ thuật (luân phiên hàng năm giữa kiến trúc, âm nhạc, hội họa và điêu khắc).

Mỗi giải gồm có một bằng ghi công trạng và số tiền 100.000 dollar Mỹ.

Tháng 2 năm 1981, Dr. Ricardo Wolf qua đời tại nhà ở Herzlia, Israel.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Website of Wolf Foundation

Sinh năm 1887
Mất năm 1981
Người bác ái
Người Do Thái Đức
Người Do Thái Cuba
Người Hannover
Người Cuba thế kỷ 20
Người cộng sản Cuba
Người di cư Cuba
Pripyat

Prypiat (, Pryp’yat’; , Pripyat’), hay Pripyat’, là một thành phố bị bỏ hoang ở khu vực xa lánh ở phía bắc Ukraina; nằm trong Vyshhorod Raion, Kiev Oblast, gần biên giới với Belarus. Thành phố được lập năm 1970 để cung cấp nơi ở cho công nhân nhà máy điện nguyên tử Chernobyl, và đã bị bỏ hoang năm 1986 sau thảm họa Chernobyl. Dân số trước khi xảy ra tai họa hạt nhân là 50.000 người.

Không giống như các thành phố có tầm quan trọng quân sự khác bị hạn chế ra vào, việc ra vào Prypiat không bị hạn chế trước thời điểm xảy ra thảm họa. Trước thời điểm thảm họa Chernobyl, các nhà máy điện hạt nhân được Liên Xô xem là an toàn hơn các loại nhà máy điện khác. Ban đầu, nhà máy điện nguyên tử dự kiến xây cách thủ đô Kiev 25 km nhưng Viện hàn lâm khoa học Ukraina đã nêu lên các lo ngại việc vị trí này quá gần thành phố, do đó vị trí xây nhà máy, cùng với việc xây dựng thành phố Pripyat, được chọn ở địa điểm như hiện nay, cách Kiev khoảng 100 km. Sau thảm họa hạt nhân, thành phố Pripyat bị di tản trong hai ngày. Người dân còn sống sót sau thảm họa nguyên tử sau được tái định cư đến Slavutych, một thành phố mới xây dành riêng cho người dân Pripyat.

Hiện nay, thành phố vẫn là khu vực không được sinh sống. Thành phố đựoc theo dõi bởi Bộ Tình trạng Khẩn cấp Ukraina, cơ quan quản lý Khu vực Xa lánh Chernobyl.

Tham khảo 

Thành phố của Ukraina
Thành phố ma châu Âu
Tỉnh Kiev
Thảm họa Chernobyl

Thành phố Liên Xô
Sân bay Angoulême – Cognac

Sân bay quốc tế Angoulême – Cognac tên tiếng Pháp Aéroport d'Angoulême-Cognac  là một sân bay có cự ly 15 km về phía đông bắc của Angoulême, giữa Brie và Champniers, tất cả đều thuộc tỉnh Charente trong vùng Nouvelle-Aquitaine thuộc nước Pháp.

Các hãng hàng không và tuyến bay

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 CCI d'Angoulême  
 Aéroport d'Angoulême - Brie Champniers  at Union des Aéroports Français 
 
 

Angoulême – Cognac
Charente
Khương Hoằng Lập

Khương Hoằng Lập () là một vị tướng của Triều đại Triều Tiên.

Theo yêu cầu từ phía nhà Minh, Quang Hải Quân ra lệnh cho Khương Hoằng Lập chỉ huy 10 nghìn quân sang giúp nhà Minh tấn công Mãn Châu vào năm 1619. Tuy nhiên, đội quân này dưới quyền của Liu Ting (Lưu Đinh - chỉ huy liên quân Minh-Joseon cánh Đông Lộ)  đã bị tiêu diệt hết 2 phần 3 trong Trận Tát Nhĩ Hử và đầu hàng Nỗ Nhĩ Cáp Xích. Theo sử ký thì Quang Hải Quân đã thông đồng với Nỗ Nhĩ Cáp Xích, nhưng bị nghi vấn là một âm mưu của phái Tây Nhân để phế truất nhà vua. Năm 1620, gần như mọi tù binh Triều Tiên đều được ân xá nhưng Khương Hoằng Lập, người đã chỉ huy tốt trong trận đánh với Mãn Châu vẫn bị giam cầm.

Thất vọng vì sự ưu đãi không xứng đáng cho cuộc chiếm ngôi, Lý Quát (李适, 이괄, I Kwal) đã làm phản vào năm 1624. Ông ta chiếm được Hán Thành (Seoul ngày nay) trong một thời gian, nhưng sau đó bị phản kích lại. Han Myeong-nyeon, kẻ đồng lõa với Lý Quát bị xử tử. Con trai của Han Myeong-nyeon là Han Yun trốn thoát và chạy sang Mãn Châu.

Khương Hoằng Lập bị Han Yun đánh lừa khi tin rằng cả nhà của ông đã bị triều đình giết. Để trả thù, ông tâu lên Hoàng Thái Cực đem quân sang đánh Triều Tiên. Năm 1627, ông dẫn đội Mãn Châu dưới sự chỉ huy của A Mẫn đến Hán Thành để thương lượng. Sau đó, ông phát hiện ra rằng ông đã bị lừa và cảm thấy đau đớn. Ông bị coi như kẻ phàn bội và bị tước hết mọi phẩm tước. Nhưng ông đã được phục hồi sau khi qua đời.

Tham khảo

Nhân vật quân sự nhà Triều Tiên
Sinh năm 1560
Mất năm 1627
Người Triều Tiên thế kỷ 16
Sinh thế kỷ 16
Người Triều Tiên thế kỷ 17
Cung thi đấu điền kinh trong nhà Mỹ Đình

Cung thi đấu điền kinh trong nhà Mỹ Đình là một nhà thi đấu dành cho nội dung điền kinh ở Hà Nội, Việt Nam. Được xây dựng từ tháng 7 năm 2008 và hoàn thành vào tháng 9 năm 2009 nhằm phục vụ cho Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2009.

Công trình có diện tích 3,4 ha (mật độ cây xanh chiếm 32%), tổng diện tích xây dựng hơn 17.700m² và diện tích dành cho thi đấu là 5.420m². Cung Thi đấu Điền kinh trong nhà có quy mô ba tầng: tầng 1 có diện tích 8.999m², tầng 2: 2.376m² và tầng 3: 1.047m². Chi phí xây dựng Cung là hơn 546 tỷ đồng..

Sử dụng
Cung có đường chạy hình bầu dục dài 200m, đường chạy thẳng 60m, sân thi đấu cho môn nhảy cao, nhảy xa, ném tạ, phòng nghỉ cho vận động viên, phòng khởi động, trung tâm báo chí...
Công trình này có thời hạn sử dụng khoảng 70 năm và chịu được động đất cấp 7 độ Richter.

Đường chạy của Cung có thể tháo lắp được, do đó có thể sử dụng cho một số môn thể thao, mục đích khác, ví dụ như có thể bố trí 6 sân quần vợt trên mặt sân.

Cung là nơi tổ chức lễ bế mạc Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2009.

Nguồn

Nhà thi đấu Việt Nam
M
M
Phòng tuyến Maginot

Phòng tuyến Maginot (IPA: [maʒi'noː], ), lấy tên của bộ trưởng quốc phòng Pháp André Maginot, là một công trình quân sự xây dựng dọc biên giới Pháp-Đức và Pháp-Ý với mục đích bảo vệ lãnh thổ Pháp sau kinh nghiệm của Chiến tranh thế giới thứ nhất. Tuyến phòng thủ gồm các tường thành bê tông với nhiều ụ chống tăng, lô cốt đại bác, ổ súng máy và đồn quân sự.

Theo kế hoạch an ninh quốc gia của Pháp lúc này thì tường Maginot sẽ làm chậm bước tấn công của quân địch tạo đủ thời gian để lực lượng từ trung ương kéo ra, đồng thời buộc quân địch phải tấn công nước Bỉ trung lập nếu muốn kéo qua biên giới. Quân Pháp từng đạt thắng lợi nhờ chiến thuật đánh cầm cự trong thế chiến thứ nhất, do đó tường Maginot được thiết kế theo khuynh hướng chiến thuật này. Trên thực tế đây là một sai lầm lớn vì năm 1940 Đức vẫn tấn công Bỉ, chọc ngang sườn của tuyến Maginot và tiến sang dễ dàng.

Phòng tuyến Maginot dừng lại tại biên giới Pháp-Bỉ nhưng có nối liền với tường phòng thủ của Bỉ, với điểm cầm cự mạnh nhất tại đồn Eben-Emael. Quân Đức Quốc xã tấn công vào ngay điểm mạnh nhất này bằng lính dù và pháo kích. Trong vòng hai ngày thì tường phòng thủ vỡ và cuộc xâm chiếm Pháp bắt đầu.

Ngày 10/5/1940 Đức Quốc Xã tấn công về phía Hà Lan và Bỉ, mở màn cho mặt trận toàn diện ở phía tây.

Phía Đức có quân số hơn hẳn các sư đoàn Pháp, Bỉ và Hà Lan và quân chi viện nước Anh gửi đến (Đức có 140 sư đoàn so với 121 phe còn lại).

Quân Đức sử dụng chiến dịch chớp nhoáng làm cho phe đồng minh khó chống cự được, sau bốn ngày khai chiến Hà Lan đầu hàng.

Ngày 13/5 tướng Đức là Heinz Guderian dẫn đầu đội quân thiết giáp tiến sâu vào lãnh thổ Pháp, ngày 28/5 Bỉ đầu hàng, nước Pháp hỗn loạn.

Phòng tuyến cho dù có xây kiên cố mấy nhưng vẫn không ngăn cản được các cuộc xâm lược của Đức, nên phòng tuyến chỉ mang lại cảm giác an toàn giả tạo và chỉ mang tính biểu tượng.

Về đặc điểm của phòng tuyến

Phòng tuyến Maginot được xây dựng với chi phí hết 3 tỷ franc Pháp. Với tổng chiều dài là 140 km, chiều sâu đến hàng km, phòng tuyến có khoảng 5800 cấu trúc phòng thủ với những công dụng khác nhau: 936 boong ke súng các loại như súng máy kết hợp và súng chống tăng, 3216 công sự ngầm có súng máy, 94 đài quan sát, 39 công sự,... Các công sự đều thông với nhau có thể đi chuyển qua lại.

Trích dẫn của André Maginot

Chúng tôi khó có thể mơ ước xây dựng một loại Vạn Lý Trường Thành của Pháp, trong mọi trường hợp sẽ quá tốn kém. Thay vào đó, chúng tôi đã thấy trước các phương tiện tổ chức phòng thủ mạnh mẽ nhưng linh hoạt, dựa trên nguyên tắc kép là tận dụng tối đa địa hình và thiết lập một tuyến lửa liên tục ở khắp mọi nơi.

-Ngày 10 tháng 12 năm 1929-

Chú thích 

Lịch sử quân sự Pháp
Hà Thành thất thủ ca

Hà thành thất thủ ca, chưa rõ tác giả, là một trong số ít bài thơ tiêu biểu trong thời kỳ thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kỳ lần thứ hai (1882).

Giới thiệu sơ lược

Hà thành thất thủ ca, là một bài diễn ca lịch sử, dài 262 câu, thể song thất lục bát, ra đời ngay sau khi thành Hà Nội bị quân Pháp (do Trung tá Rivière cầm đầu) tiến đánh và thất thủ lần thứ hai (10 giờ 45 phút ngày 25 tháng 4 năm 1882). Cũng khoảng thời gian này, còn có ba bài khác cùng chủ đề, đó là: Hà Thành Chính Khí ca, Hà Thành hiểu vọng và Hà Thành thất thủ. So lại, bài Hà thành thất thủ ca phản ánh một giai đoạn dài hơn, có nghĩa là nó phản ánh tình hình rối ren cùng cảnh phố phường tan hoang, nhân dân điêu đứng khổ sở sau khi quân Pháp đã đánh chiếm tỉnh thành trên.

Qua bài, tác giả đề cao Hoàng Diệu, là vị Tổng đốc đã quyết tử để bảo vệ thành Hà Nội; đồng thời phê phán, châm biếm những quan lại hèn nhát, thái độ sợ giặc và chủ hòa của triều đình nhà Nguyễn lúc bấy giờ. Bên cạnh đó, bài ca còn phác họa bộ mặt của những hạng người hoạt đầu, cơ hội đã nảy sinh cùng với gót giày của quân xâm lược.

Trong bài có nhiều đoạn thơ dành để phê phán, châm biếm tinh thần "sợ giặc" của các tướng lĩnh Việt cũng như Thanh. Tuy nhiên, tác giả vẫn chưa cổ vũ hay nói lên được tinh thần đoàn kết, dám hy sinh, để chống lại ngoại xâm của quân dân buổi ấy, mà chỉ thấy phảng phất những tư tưởng dao động, buông xuôi, và ít nhiều còn trông đợi sự ứng cứu của ngoại bang.

Trích tác phẩm
Trích 138 câu nói về tình hình Bắc Kỳ sau khi Hà Nội thất thủ:

Thông tin thêm
Hà Thành Chính Khí ca, Hà thành thất thủ ca và Hà Thành hiểu vọng là ba bài thơ tiêu biểu trong thời kỳ thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kỳ (Việt Nam) lần thứ hai (1882). Sau đây là bài Hà Thành hiểu vọng:

Bốn bề hàng phố tiếng xôn xao,
Giở dậy mà xem những thế nào?
Lục sở bày trò trong rạp tối,
Tam tài cờ cắm ngọn thành cao.
Giày Tàu bít gót, Ngô đi bãi,Váy lĩnh phơi trôn, đĩ rửa hào.
Nhuốm, vện, khoang, vằn…vô số chó,Ra tuồng đắc ý chạy xôn xao.

Xem thêm
 Hà thành chính khí ca

Chú thích

Bài thơ Việt Nam
Tác phẩm khuyết danh
Lối thoát

Lối thoát là album phòng thu đầu tay của ban nhạc rock người Việt Nam Microwave. Album được phát hành vào vào ngày 24 tháng 12 năm 2005.

Phát hành và đón nhận
Lối thoát được phát hành vào vào ngày 24 tháng 12 năm 2005, được phân vào thể loại nu metal, gồm 9 ca khúc. Album chịu ảnh hưởng lớn từ nhạc của Linkin Park.

Nổi bật nhất trong album là "Tìm lại", ca khúc đã trở thành một trong những bài hát được yêu thích nhất của năm 2006 và đặc biệt là trên sóng âm nhạc Xone FM VOV3. Mùa hè 2007, ca khúc này đã thống trị các chương trình ca nhạc trên các sóng phát thanh Việt Nam. "Tìm lại" cũng đã đạt đến vị trí quán quân trên bảng xếp hạng âm nhạc VN10 của kênh âm nhạc Xone FM. Ca khúc đã góp phần tạo dựng nên tên tuổi của ban nhạc, làm cho nhóm được người hâm mộ ví là "ban nhạc rock dễ nghe nhất Việt Nam".

Cây viết Nguyễn Mạnh Hà của báo Tiền phong bình luận về album: "Nội dung thường về tâm trạng của người trẻ trong xã hội nói chung và người trẻ chơi nhạc rock nói riêng. Những trục trặc trong ban nhạc cũng được đưa vào bài hát. Giai điệu có vẻ ngày càng ngọt ngào trong phong cách nu metal sinh động nên nhạc Microwave dễ thuộc dễ hát."

Danh sách bài hát

Chú thích

Liên kết ngoài 

 

Album của Microwave
Album nhạc rock
Album nhạc Việt Nam
John Yettaw

John William Yettaw (sinh 1955) là một công dân Mỹ được biết đến vì chuyến viếng thăm bất hợp pháp của mình năm 2008 và 2009 với Aung San Suu Kyi, tù nhân chính trị Myanma. Yettaw, quê quán ở Falcon, Missouri, đến thăm năm 2009 nhắc đến việc bắt giữ Suu Kyi ngày 13 tháng 5 năm 2009, hai tuần trước khi bà được phóng thích theo kế hoạch từ việc quản thúc tại gia ngày 27 tháng 5. Yettaw đã bơi qua một cái hồ tại Rangon, vào nhà bà Suu Kyi mà không được mời, sau đó xin được ở lại hai tối trước khi tìm cách bí mật bơi trở lại. Yettaw nói là ông bơi đến nhà của Suu Kyi bên bờ hồ là để báo cho bà biết về một âm mưu ám sát mà ông nhìn thấy trong giấc mơ. Chính Yettaw cũng bị chính quyền Myanma bắt ngày 6 tháng 5. Ông bị tuyên án ngày 14 tháng 5 với ba năm tù ở về tội vi phạm luật quản thúc bà Suu Kyi, ba năm tù về tội vi phạm luật di trú và một năm tù về tội bơi trong khu vực bị giới hạn. Đối với tại Myanma là điều bất hợp pháp khi để một người khách ở lại qua đêm khi không báo cho chính quyền trước. Phiên tòa bắt đầu ngày 18 tháng 5 năm 2009. Yettaw được đưa vào nhà thương ngày 10 tháng 8 sau khi bị kinh phong. Ông này nghe nói bị nhiều chứng bệnh, kể cả tiểu đường. Ngày 11 tháng 8, Yettaw bị phạt ba tội danh tổng cộng là bảy năm, cùng với lao động khổ sai. Suu Kyi bị phạt 18 tháng quản thúc tại gia. Ngày 14 tháng 8, Thượng Nghị sĩ Hoa Kỳ Jim Webb đến Myanma và thành công trong việc thương lượng phóng thích Yettaw và việc trục xuất ngày 16/8.

Phóng thích
Nghị sĩ Hoa Kỳ Jim Webb có một cuộc gặp gỡ hiếm thấy với Aung San Suu Kyi ngày 15/8/09 tại nhà khách chính phủ, sau khi bà bị chế độ tuyên án thêm 18 tháng quản thúc tại gia. Webb nói "cuộc gặp gỡ này là cơ hội để tôi bày tỏ sự ngưỡng mộ sâu xa với Aung San Suu Kyi về những hy sinh mà bà đã có cho nền dân chủ trên toàn thế giới." Webb kêu gọi chế độ quân sự Myanma trả tự do cho Suu Kyi, người trong phần lớn hai thập niên vừa qua đã bị chế độ cấm không được ra khỏi nhà hoặc tiếp xúc với ai.

Trong khi đó, theo giới thân cận với Jim Webb, Webb sẽ bay ra khỏi Myanma ngày 16/8 với Yettaw, sau khi xin với chế độ trả tự do cho ông ta. Theo bản thông cáo của văn phòng ông Webb, Webb "rất cảm ơn chính quyền Myanma đã đáp ứng lời yêu cầu này, và hy vọng những cử chỉ này là cách khởi sự nền móng của tinh thần thân thiện và tin tưởng trong tương lai." Webb, đảng Dân chủ, một người được coi là thân cận với Tổng thống Obama, đã là viên chức Hoa Kỳ đầu tiên thảo luận với lãnh tụ hội đồng quân nhân cai trị Myanma, Tướng Than Shwe và cũng cùng lúc gặp bà Suu Kyi.

Chú thích

Sinh năm 1955
Nhân vật còn sống
Người Detroit
Người quận Los Angeles, California
Người quận Laclede, Missouri
Người Mỹ bị giam giữ ở nước ngoài
Nhà hoạt động nhân quyền Hoa Kỳ
Aung San Suu Kyi
Chính trị Myanmar
Động đất Kobe 1995

hay  là trận động đất xảy ra vào lúc 05:46 (JST), ngày 17 tháng 1 năm 1995 tại phía nam tỉnh Hyōgo, Nhật Bản. Trận động đất có độ lớn 6.9 M<sub>w, tâm chấn độ sâu khoảng 17,6 km, nằm ở phía nam của đảo Awaji, cách thành phố Kobe khoảng 20 km.

Hậu quả trận động đất đã làm 6.434 người chết (ước tính vào ngày 22 tháng 12 năm 2005); trong đó khoảng 4.600 ở Kobe. Trong số các thành phố bị ảnh hưởng, Kobe có dân số khoảng 1,5 triệu, nằm gần chấn tâm nhất và chịu ảnh hưởng rung chấn mạnh nhất. Đây là trận động đất tồi tệ nhất ở Nhật Bản kể từ Đại thảm họa động đất Kantō 1923 (với khoảng 140.000 người chết). Trận động đất gây thiệt hại khoảng 10.000 tỷ yên bằng khoảng 2,5% GDP của Nhật Bản lúc đó, tương đương khoảng 102,5 tỷ USD theo tỷ giá ngoại tệ 500 ngày sau đó (97,545 yên ăn 1 USD).

Cường độ địa chấn 

Đây là trận động đất đầu tiên có cường độ trên 7 theo thang cường độ shindo của cơ quan Khí tượng Nhật Bản.

Cường độ trên 7 này đo đạc được ở các đô thị của Hokudan, Ichinomiya, và Tsuna (nay là thành phố Awaji), cũng như các thành phố Kobe, Ashiya, Nishinomiya, và Takarazuka. Cường độ địa chấn đã được ước tính khoảng 6 theo thang shindo tại điểm quan sát trong các thành phố Sumoto (đảo Awaji), và Kobe.

Trận động đất Hanshin ảnh hưởng ra ngoài vùng Kansai. Độ lớn của nó đo đạc được khoảng 5 theo thang shindo ở các thành phố Kyoto, Hikone (tỉnh Shiga), và Toyooka (tỉnh Hyōgo). Trận động đất còn ảnh hưởng đến cả Fukui, Gifu, Mie, Osaka, Nara, Wakayama, Tottori, Okayama, Hiroshima, Tokushima, Kagawa, và Kōchi, các nơi đây ghi được cường độ là 4 theo thang shindo.

Chấn động 

Chấn động Mj 7,3 xảy ra lúc 05:46 JST vào sáng ngày 17 tháng 1 năm 1995, kéo dài 20 giây. Trong khoảng thời gian này mặt đất chuyển động 18 cm theo chiều ngang và 12 cm theo chiều đứng. Các chuyển động mạnh này là do chấn tiêu nằm gần bề mặt và tâm chấn nằm rất gần Kobe.

Có 4 chấn động nhỏ bắt đầu với cường độ lớn nhất Mj 3,7 vào lúc 18:28 của ngày trước đó. Trong vòng 5 tuần có khoảng 50 dư chấn (lớn hơn hoặc bằng 4,0 Mj) được ghi nhận.
Đến ngày 23 tháng 5 năm 1995: có tổng cộng 1983 dư chấn, cảm nhận được 249.
Đến 31 tháng 10 năm 1995: có tổng cộng 2309 dư chấn, cảm nhận được 302.
Đến 31 tháng 10 năm 1996: có tổng cộng 2522 dư chấn, cảm nhận được 408.

Tham khảo

Thư mục 
 
 Seismic Activity in Japan. Headquarters for Earthquake Research Promotion. Truy cập 2009-05-06.

Liên kết ngoài 

 The Great Hanshin-Awaji Earthquake Statistics and Restoration Progress 
 Great Hanshin Earthquake Restoration 
 Hanshin Earthquake Information Database  (in Japanese only)
 Anderson, "The Kobe Earthquake of 1995 "
 Chang & Nojima, "Measuring Post-Disaster Transportation System Performance: The 1995 Kobe Earthquake in Comparative Perspective "
 Kunii et al., "The Medical and Public Health Response to the Great Hanshin-Awaji Earthquake in Japan: A Case Study in Disaster Planning "
 Sawada and Shimizutani, Are People Insured Against Natural Disasters? Evidence from the Great Hanshin-Awaji (Kobe) Earthquake in 1995 

Nhật Bản năm 1995
Kobe
Kobe
Kobe
Thời kỳ Heisei
Chiến dịch ném bom Đông Nam Á (1944–1945)

Lực lượng Đồng Minh đánh phá các căn cứ quân Nhật ở Đông Nam Á trong năm 1944-45 là các cuộc không kích được thực hiện bởi các máy bay xuất phát từ các hàng không mẫu hạm trên Ấn Độ Dương hay từ những căn cứ ở Ấn Độ, Trung Quốc và Úc. Mục tiêu là những tiền đồn của Đế quốc Nhật Bản ở Trung Quốc, Miến Điện, Đông Ấn thuộc Hà Lan (Indonesia), Thái Lan, Malaya và Việt Nam.

Hải quân Hoàng gia Anh 
Năm 1944, Hải quân Đức không còn là mối đe dọa thường trực cho Hải quân Hoàng Gia Anh ở châu Âu. Do đó quân Anh đã có thể chuyển một số lực lượng chính sang vùng Viễn Đông. Đây là bước đi quan trọng của họ nhằm giành lại ảnh hưởng ở chiến trường Thái Bình Dương. Tuy nhiên việc làm đầu tiên và quan trọng là phải phối hợp với quân Mỹ để có được những kinh nghiệm cần thiết để phục vụ cho các bước đi xa hơn tiếp theo. Để hiện thực hóa mục tiêu đề ra, quân Anh đã đánh phá tiêu hao tiềm lực quân Nhật thông qua các cuộc không kích các mỏ dầu và căn cứ Nhật tại Indonesia phối hợp cùng với các tàu của Mỹ như: USS Saratoga.
 Cockpit - BEF không kích Sabang 19-04-1944.
 Transom - BEF không kích Surabaya 17-05-1944.
 BEF Port Blair, Andaman Is. Raid 19-06-1944.
 Crimson - BEF không kích Sabang 25-07-1944 - Sommerville Force.
 Millet - Oanh tạc đảo Nicobar.
 Outflank - BEIF không kích Pangkalan Brandan 20-11-1944.
 Lentil - không kích Pankalan Brandon 04-01-1945.
 Meridian - không kích Palembang 25-01-1945.
 Sunfish - oanh tạc Sabang từ 8 đến 18-04-1945.
 Bishop - BEIF chiến dịch chuẩn bị cho cuộc đổ bộ lên Rangoon.
x Penang 15-05-1945.

Không lực Lục quân Hoa Kỳ 
 Matterhorn
Gratitude

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Table of actions by Royal Navy
 New Zealand naval history

Xung đột năm 1944
Xung đột năm 1945
Ném bom chiến lược trong Thế chiến II
Mặt trận Đông Nam Á

Chiến tranh Thái Bình Dương
Chiến dịch, hoạt động và trận đánh trong Thế chiến thứ hai liên quan tới Vương quốc Liên hiệp Anh
László Bíró

László Biro, (tiếng Hungary: Bíró László József; tiếng Tây Ban Nha: Ladislao José Biro (29 tháng 9 năm 1899 – 24 tháng 10 năm 1985) là người phát minh ra bút bi; ).
và giới thiệu bút bi sản xuất đầu tiên ở Hội chợ quốc tế Budapest năm 1931. László Biro sinh ra ở Budapest vào ngày 29 tháng 9 năm 1899. Ông đã đỗ vào Trường Y khoa ở Budapest, nhưng không tốt nghiệp. Trong khi làm phóng viên, ông đã nhận thấy mực dùng để in báo khô rất nhanh và không làm cho giấy bị nhòe. Ông đã cố sử dụng cùng loại mực cho bút máy nhưng nhận thấy mực không chảy ra lưỡi bút do mực quá sệt. Và ông đã làm việc với anh trai, George - một kĩ sư hóa học và đã phát triển một loại mũi bút gồm một viên bi có thể xoay trong một hốc do đó có thể lăn mực từ ống chứa mực và in lên giấy. Bíró đã đăng ký phát minh ở Paris năm 1938. Năm 1950, Marcel Bich đã mua bản quyền của Bíró và sản phẩm bút bi đã trở thành sản phẩm chính của công ty Bic của ông. Ông cũng từng nổi tiếng 1 thời.
 
László Biro qua đời vào ngày 24 tháng 10 năm 1985 tại Buenos Aires.

Tham khảo 

Sinh năm 1899
Mất năm 1985
Nhà phát minh Hungary
Nhà phát minh Argentina
Người được ghi danh tại Đại sảnh Danh vọng Nhà phát minh Quốc gia
Bút
Vincent du Vigneaud

Vincent du Vigneaud (18.5.1901 – 11.12.1978) là một nhà hóa sinh người Mỹ, đã đoạt giải Nobel Hóa học năm 1955 cho công trình cách ly, việc nhận biết cấu trúc và tổng hợp toàn bộ của peptide tuần hoàn oxytocin.

Tiểu sử
Vigneaud tốt nghiệp trường Schurz High School năm 1918, và bắt đầu học ngành hóa học ở Đại học Illinois tại Urbana-Champaign. Ông bị ảnh hưởng bởi các bài giảng của Carl Shipp Marvel. Sau khi đậu bằng thạc sĩ khoa học năm 1924 ông làm việc cho Công ty hóa chất DuPont, nhưng quay lại bắt đầu sự nghiệp học thuật của mình bằng cách gia nhập nhóm của John R. Murlin ở Đại học Rochester để làm luận án tiến sĩ năm 1925. Năm 1927 ông đậu bằng tiến sĩ với luận án The Sulfur in Insulin. Sau nhiều chức vụ hậu tiến sĩ làm với John Jacob Abel ở Trường Y học Đại học Johns Hopkins, với Max Bergmann tại Viện nghiên cứu của Kaiser-Wilhelm-Gesellschaft ở Dresden và các người khác. Ông được bổ nhiệm làm giáo sư ở Đại học Illinois.

Ông tới làm việc ở Trường Y học Đại học George Washington tại Washington, D.C. năm 1932 và Cornell Medical College (trường Y học của Đại học Cornell) ở thành phố New York năm 1938, nơi ông làm việc tới khi nghỉ hưu với hàm giáo sư danh dự năm 1967. Từ năm 1967 ông làm việc ở Đại học Cornell ở Ithaca, New York.

Ông đã gia nhập Alpha Chi Sigma khi ở Đại học Illinois năm 1930.

Ông kết hôn với Zella Zon Ford ngày 12.6.1924. Năm 1974 ông bị đột quỵ, khiến ông phải chấm dứt sự nghiệp đại học của mình. Ông từ trần ngày 11.12.1978, một năm sau khi bà vợ qua đời.

Sự nghiệp 
Sự nghiệp của ông nằm trong các lãnh vực sulfur, protein – và đặc biệt là peptide. Ngay trước khi công trình nổi tiếng về việc làm sáng tỏ cùng tổng hợp oxytocin và vasopressin, ông đã nổi danh về công trình nghiên cứu insulin, biotin, transmethylation và penicillin. Ông cũng bắt đầu nghiên cứu một loạt hoạt động cơ cấu liên quan tới oxytocin và vasopressin, có lẽ là các nghiên cứu đầu tiên về peptide.

Giải thưởng
 giải Albert Lasker cho nghiên cứu Y học cơ bản năm 1943
 giải Passano năm 1955
 giải Nobel Hóa học năm 1955

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Nobelprize.org, Giải Nobel Hóa học 1955
 http://nobelprize.org/chemistry/laureates/1955/vigneaud-bio.html

Sinh năm 1901
Mất năm 1978
Người Mỹ gốc Pháp
Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel
Người đoạt giải Nobel Hóa học
Nhà hóa sinh Hoa Kỳ
Nhà sinh học Hoa Kỳ
Thành viên Học viện Mỹ thuật và Khoa học Mỹ
Javen

Javen hay là nước Javen là hỗn hợp khí sục Cl2 dư vào dung dịch NaOH. Nước Javen là hỗn hợp hai muối NaCl và NaClO. Muối NaClO có tính oxi hóa rất mạnh, do vậy nước Javen có tính tẩy màu và sát trùng. Do đó nó thường được dùng để tẩy trắng vải, sợi, giấy và tẩy uế chuồng trại vệ sinh.  Muối NaClO – muối của  axit yếu hipoclorơ, dễ tác dụng với CO2 trong không khí tạo ra axit hipoclorơ có tính oxy hóa mạnh.

Cl2 + 2NaOH → NaCl + NaClO + H2O
Nước Javen có tính tẩy màu vì nó có chứa NaClO. Tương tự như HClO, NaClO có tính oxy hóa rất mạnh nên phá vỡ các sắc tố màu sắc của các chất. Vì thế, Nước Javen được dùng làm thuốc tẩy trắng trong công nghiệp cũng như trong gia đình.

Điều chế 
Trong công nghiệp, nước Javen được sản xuất bằng cách điện phân dung dịch muối ăn (nồng độ từ 15 – 20%) trong thùng điện phân không có màng ngăn.

2NaCl + 2H2O → 2NaOH + H2 ↑ + Cl2 ↑

(Anot)    (Catot)

Do không có màng ngăn nên Cl2 thoát ra ở anôt tác dụng với NaOH (cũng vừa được tạo thành ở catôt) trong dung dịch tạo ra nước Javen.

Cl2 + 2NaOH → NaCl + NaClO + H2O

Giải thích tên  gọi 
Nước Javen được sản xuất lần đầu bởi Claude Louis Berthollet trong phòng thí nghiệm tại Javeln, Paris, Pháp bằng cách dẫn khí Clo vào dung dịch Natri cacbonat. Chất lỏng thu được là Eau de Javel (nước Javeln), dung dịch Natri hypoclorit yếu.

Xem thêm 
 Natri hydroxide 
 Natri hypoclorit

Tham khảo

Hợp chất natri
Muối hypochlorit
Chất tẩy trắng
Chất tẩy uế
Chất tẩy trùng
Chất ăn mòn
Passau (huyện)

Passau là một huyện (Kreis) nằm ở đông nam bang Bayern, Đức. Huyện này bao quanh thành phố Passau từ hai phía. Các huyện giáp ranh (từ phía đông theo chiều kim đồng hồ) là: Rottal-Inn, Deggendorf, Freyung-Grafenau. Phía nam giáp Áo.

Xã và đô thị

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Trang mạng chính thức (tiếng Đức)

Huyện của bang Bayern

Hạ Bayern
Unterallgäu

Unterallgäu là một huyện Kreis ở tây nam bang Bayern, Đức. Các huyện giá ranh (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ): Neu-Ulm, Günzburg, Augsburg, Ostallgäu, Oberallgäu, và the districts Ravensburg và Biberach trong Baden-Württemberg. Thành phố Memmingen nằm ở phía tây huyện và gần như bị huyện này bao quanh. Huyện lỵ là Mindelheim.

Huyện tọa lạc ở Allgäu, chân đồi phía bắc của Alps. Sông Iller tạo thành ranh giới phía tây của huyện.

Huyện được lập ngày 1 tháng 7 năm 1972 thông qua việc hợp nhất các huyện Mindelheim và Memmingen. Huyện này kết nghĩa với huyện Gostyn.

Thị xã và đô thị

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang mạng chính thức (tiếng Đức)
 Orchids in Allgäu 

Huyện của bang Bayern
Schwaben
Unterallgäu
Traunstein (huyện)

Traunstein là một huyện Kreis ở đông nam bang Bayern, Đức. Các huyện giáp ranh (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ) là: Mühldorf, Altötting, bang của Áo Upper Austria và Salzburg, huyện Berchtesgadener Land, các bang của Áo Salzburg và Tyrol, và huyện Rosenheim.

Huyện này nằm ở chân đồi phía bắc của Alps. Chiemsee nằm ở phía đông huyện.

Năm 1972, huyện này đã được sáp nhập với các khu vực của huyện cũ Laufen, và thành phố Traunstein.

Thành phố và làng xã  

Thành phố
 Tittmoning
 Traunreut
 Traunstein
 Trostberg
  
¹ quản lý trong mộtVerwaltungsgemeinschaft
Verwaltungsgemeinschaften

Làng, Xã (Gemeinde)
 Bergen
 Marquartstein
 Obing
 Waging am See
 Grassau
 Altenmarkt an der Alz
 Bergen
 Chieming
 Engelsberg
 Fridolfing
 Grabenstätt
 Inzell
 Kienberg
 Kirchanschöring
 Marquartstein
 Nußdorf
 Obing
 Palling
 Petting
 Pittenhart
 Reit im Winkl
 Ruhpolding
 Schleching
 Schnaitsee
 Seeon-Seebruck
 Siegsdorf
 Staudach-Egerndach
 Surberg]]
 Tacherting
 Taching am See
 Übersee]]
 Unterwössen
 Vachendorf
 Wonneberg

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Trang mạng chính thức (tiếng Đức)

Huyện của bang Bayern
Thượng Bayern
Traunstein (huyện)
Huyện của Thượng Bayern
Xung đột Rafah 2009

Các vụ đụng độ nhau trên dải Gaza là một trận đánh giữa cảnh sát Hamas với phe Hồi giáo cực đoan Jund Ansar Allah. Dải Gaza là phần đất do nhóm Hamas kiểm soát. Trận đánh diễn ra ngày 14 tháng 8, khi lực lượng an ninh Hamas tung ra một cuộc tấn công dữ dội vào một ngôi đền Hồi giáo, hạ sát lãnh tụ nhóm Hồi giáo đối thủ, tin theo al-Qaida, cùng các tín đồ vũ trang của ông ta, tại thị trấn phía nam Gaza, Rafah gần biên giới với Ai Cập. Theo giới chức của Hamas, số người chết gồm hơn một chục tay súng thuộc nhóm Jund Ansar Allah, hay Chiến sĩ của Những Tín đồ của Thượng đế, nhiều cảnh sát của Hamas và một bé gái 11 tuổi. Phe Hamas tố cáo Abdel-Latif Moussa, lãnh tụ của nhóm, là phản bội, sau khi truyền bá một bài thuyết giảng nảy lửa ngày 14/8/2009. Moussa tuyên bố rằng Gaza là một miền đất thuộc một tiểu vương Hồi giáo, thách thức sự cai trị của Hamas bằng một hình thức Hồi giáo cấp tiến hơn. Theo phe Hamas, trong lúc hai bên chạm súng, Moussa bị thiệt mạng khi tự cho nổ tung chiếc áo có cài bom mà ông ta đang mặc sẵn khi cuộc giao tranh tiếp diễn sau bình minh 15 tháng 8. Bộ Y tế Palestine ở Gaza nói ít nhất là 24 người Palestine tử vong và 150 người khác bị thương. Abu-Jibril Shimali, lãnh tụ Lữ đoàn Izz ad-Din al-Qassam của Hamas tại nam Gaza Strip, cũng thiệt mạng trong xung đột.

Liên quan
Do Thái tố cáo al-Qaida, nhóm khủng bố chịu trách nhiệm về vụ tấn công khủng bố 11 tháng 9 ở Hoa Kỳ, đã thâm nhập vào Gaza. Nhưng Ihab Ghussein, một phát ngôn viên của Bộ Nội vụ Hamas đã phủ nhận lời cáo buộc này. Ghussein nói rằng nhóm của Moussa toàn là người Palestine và không có liên hệ gì với bên ngoài. Nhóm này đã thực hiện những cuộc tấn công bằng bom vào các Internet Café và các buổi đám cưới, với âm mưu áp đặt Bộ luật Hồi giáo lên vùng đất Gaza. Vì phần lớn người Palestine là tăng lữ thế tục, đặc biệt là ở vùng Bờ Tây, Hamas không muốn áp đặt Bộ luật Hồi giáo quá khắt khe lên Gaza. Hamas nắm quyền kiểm soát Gaza trong cuộc nội chiến năm 2007, đẩy lực lượng Fatah của Tổng thống Mahmoud Abbas ra ngoài, ông này lúc này lãnh đạo một chính quyền ôn hòa bên vùng Bờ Tây. Kể từ đó phe Hamas mạnh tay tiễu trừ mọi chống đối của Fatah và các phe phái khác ở dải Gaza.

Tham khảo

Hamas
Lịch sử Dải Gaza
Chính trị Palestine
Xung đột năm 2009
Hoạt động của Al-Qaeda
Corent

Corent là một xã ở tỉnh Puy-de-Dôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes miền trung nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 500 mét trên mực nước biển.
Thị trấn này có cự ly khoảng 2 dặm Anh về phía bắc Les Martres-de-Veyre bên núi lửa cũ Puy de Corent.

Tham khảo
INSEE

Xã của Puy-de-Dôme
Khu dân cư cũ ở Pháp
Sambhaji

Sambhaji Raje Bhosle (ngày 14 tháng 5 năm 1657 – ngày 11 tháng 3 năm 1689) là con trai trưởng của Shivaji, sáng tổ đế quốc Maratha, được coi như là Chhatrapati (cách xưng hô với vua ở Ấn Độ) hoặc người bảo hộ của đế quốc Maratha.

Tuổi thơ 
Sambhaji sinh trong pháo đài Purandar. Sambhaji nhanh chóng biết vững vàng về chính trị của đế quốc Maratha, và trong thời gian đăng quang của Chhatrapati Shivaji vào năm 1674, ông đã có dịp gây ấn tượng trong lần viếng thăm những quan lại trong triều với sự nhạy bén, thông minh, nhân cách và trên tất cả là sự khiêm nhường của ông. Nhưng rủi ro ập đến chỉ trong vòng hai tuần từ khi Chhatrapati Shivaji đăng quang, bà của Jijabai đã qua đời và từ đó Sambhaji đã bỏ học. Sự thật là Shivaji đã quá bận rộn với việc quốc gia đại sự nên đã không có thời gian dạy dỗ Sambhaji.
trong sự áp đặt hôn nhân nhằm lấy quyền lực, Sambhaji đã cưới Jivubai, đổi tên thành Yesubai, con gái của Pillajirao Shirke. Pillajirao là người có nhiều quyền lực gọi là deshmukn(người có nhiều quyền lực ở Ấn Độ) trong triều đình của bang Bijapur trong khu vực "Tal-Konkani" cho phép Shivaji tiến vào vòng đai KanKan.

Chú thích 

Sinh năm 1657
Mất năm 1689
Vua Ấn Độ
Người Maratha
Người tử vì đạo Ấn Độ giáo
Đế quốc Maratha
Ian Heilbron

Sir Ian Morris Heilbron (1886-1959) là một nhà nhà hóa học người Anh. Ông đã được thưởng Huân chương Distinguish Service Order (DSO)của Anh và Huy chương Priestley của Hội Hóa học Hoa Kỳ năm 1945.

Ông cũng được bầu vào Royal Society năm 1931, và được phong tước hầu năm 1946.

Giáo dục
Ông học ở các trường Glasgow High School, Royal Technical College (Anh) và Đại học Leipzig (Đức).

Sự nghiệp
 Giảng viên, Royal Technical College, 1909-14
 Phục vụ trong Quân đội Anh, 1914-18 (huân chương DSO)
 Giáo sư khoa Hóa học hữu cơ, Royal Technical College, 1919-20
 Giáo sư Đại học Liverpool, 1920-33 (Heath Harrison Chair of Organic Chemistry)
 Giáo sư Đại học Manchester, 1933-8 (Sir Samuel Hall professor of chemistry, 1935-8)
 Giáo sư Imperial College, 1938-49
 Giám đốc Brewing Industry Research Foundation (Quỹ nghiên cứu Công nghiệp rượu bia) 1949-58

Ông là một người tiên phong trong nghiên cứu Hóa học hữu cơ dùng trong Công nghiệp và trong Liệu pháp chữa bệnh.

Chú thích

Tham khảo
 Dictionary of National Biography
 Who was Who
 Profile 

Sinh năm 1886
Mất năm 1959
Người Anh gốc Do Thái
Nhà khoa học Anh
Nhà hóa học
Huy chương Priestley
Nhà hóa học Anh
Hội viên Hội Vương thất
Nhà hóa học Vương quốc Liên hiệp Anh
Người Glasgow