Nghi lễ tình dục

Nghi lễ tình dục (Sexual ritual) là thuật ngữ chỉ các nghi thức, hành vi hoặc thực hành mang tính chất tôn giáo, tâm linh hay ma thuật, trong đó hoạt động tình dục đóng vai trò trung tâm hoặc là phương tiện chính để đạt được mục đích thiêng liêng. Nghi lễ kiểu này được chia thành hai loại gồm do văn hóa tạo ra và hành vi tự nhiên, trong đó loài người đã phát triển các nghi thức tình dục từ bản năng tiến hóa để duy trì nòi giống, sau đó được tích hợp vào xã hội và phát triển thêm các khía cạnh như nghi thức hôn nhân, khiêu vũ, tán tỉnh. Đôi khi các nghi lễ tình dục được chính thức hóa cao độ và/hoặc là một phần của hoạt động tôn giáo, như trong các trường hợp của hôn lễ thánh (Hieros gamos), mại dâm thiêng liêng (Hierodule) và Ordo Templi Orientis (O.T.O.).

Đại cương
Nghi lễ tình dục không phải là một hiện tượng đơn lẻ mà xuất hiện dưới nhiều hình thức đa dạng trong lịch sử văn minh nhân loại, trải dài từ Đông sang Tây với các triết lý nền tảng khác nhau như Hôn lễ thánh (Hieros Gamos) tái hiện cuộc hôn nhân thiêng liêng giữa một nam thần và một nữ thần (thường được đại diện bởi nhà vua và nữ tư tế cấp cao). Mục đích cốt lõi của nó là cảm ứng giao hòa (Sympathetic magic), tin rằng sự kết hợp tình dục của các đại diện thần linh sẽ kích thích sự sinh sôi của đất đai, gia súc và con người, điển hình là nghi lễ tại đền thờ Eanna ở Uruk (Sumer) hay các lễ hội tôn vinh Dionysus ở Hy Lạp.  Tại Trung Hoa cổ đại, các nghi lễ tình dục được phát triển dưới dạng "Phòng trung thuật" (Nghệ thuật phòng the), mục tiêu của Đạo giáo thường là dưỡng sinh, trường thọ và hòa hợp Âm Dương. Các nghi thức này (như Thái Âm bổ Dương hoặc hoàn tinh bổ não) được thực hiện để cân bằng khí huyết, đôi khi mang màu sắc ma thuật để chữa bệnh hoặc cầu đảo. 

Việc thanh tẩy tình dục cho góa phụ là một truyền thống yêu cầu những người phụ nữ góa chồng phải quan hệ tình dục như một hình thức thanh tẩy theo nghi thức. Nó được thực hành ở các vùng của Angola, Congo, Bờ Biển Ngà, Malawi (nơi nó được gọi là kulowa kufa), Mozambique, Kenya, Uganda và Tanzania. Có ý kiến cho rằng thực hành này có thể dựa trên ý tưởng rằng một người đàn ông có thể chết do hậu quả của tà thuật do vợ anh ta thực hiện. Nghi lễ kéo dài từ ba đến bảy ngày có thể được thực hiện bởi anh em trai của người chồng đã khuất hoặc người thân nam khác, hoặc thậm chí là một người bán dâm. Thông thường, sau khi giao hợp, góa phụ đốt quần áo của mình và người đàn ông đã thực hiện việc thanh tẩy sẽ cạo đầu cho cô. Điều này thường được thực hiện bên ngoài để hàng xóm có thể chứng kiến rằng góa phụ hiện đã được thanh tẩy. Cuối cùng, một con gà sẽ bị giết thịt. Nghi lễ này thường bị ép buộc đối với góa phụ bởi gia đình người chồng đã khuất và cộng đồng rộng lớn hơn, những người có thể làm hại về thể chất đối với người phụ nữ không tuân thủ và con cái của cô ấy. Việc thanh tẩy góa phụ đã bị cấm ở Kenya từ năm 2015 chống lại bạo lực gia đình.

Ma thuật tình dục (Sex magic) phương Tây trong các dòng phái huyền học phương Tây hiện đại (như Thelema của Aleister Crowley hay Wicca), nghi lễ tình dục được sử dụng như một phương pháp tập trung ý chí cao độ. Cực khoái được xem là thời điểm mà rào cản giữa ý thức và vô thức bị xóa bỏ, tạo ra một nguồn năng lượng tâm linh khổng lồ có thể được hướng vào một mục tiêu cụ thể (như bùa chú, tiên tri hoặc hiện thực hóa mong muốn). Đối với nhà xã hội học xem "giao hợp như một nghi thức tương tác... giao hợp là nghi thức của tình yêu; nó vừa tạo ra vừa tái tạo mối liên kết xã hội (vì các nghi thức theo quan điểm Durkheim cần được lặp lại định kỳ, khi sự đoàn kết suy giảm), và biểu tượng hóa nó". Tương tự, Margot Anand đã chỉ ra rằng "các nghi thức tràn ngập cuộc sống hàng ngày của chúng ta và mang lại cho nó cảm giác về sự nghi lễ và ăn mừng (...) một nghi thức, thông qua những cử chỉ biểu tượng độc đáo của riêng bạn... sẽ giúp bạn biến việc ân ái thành một hành động đặc biệt và thiêng liêng". Tuy nhiên, Erving Goffman đã lưu ý "sự tinh tế đáng kể về mặt thông tin của hình thức tương tác này", và cách "các cá nhân có thể sử dụng bóng tối để đảm bảo sự mơ hồ chiến lược".

Lễ trưởng thành
Một phần của nghi lễ trưởng thành trong quá trình trưởng thành là những gì được gọi là "nghi lễ tách biệt khỏi thế giới vô tính... theo sau là các nghi lễ hòa nhập vào thế giới của tình dục". Những nghi lễ này có thể mang tính chính thức hoặc bán chính thức "đối với một số sinh viên, việc vào đại học một phần là một nghi lễ tình dục, giống như những điệu nhảy nghi thức của loài sếu" hoặc diễn ra dưới hình thức nhập môn riêng tư hơn: "chính thức và nhân tạo... ấn tượng rằng một nghi thức lâu đời đã được thực hiện, giữa những bức tượng Staffordshire và những chiếc khay papier-mâché, với sự trang trọng đầy ám ảnh và tách biệt của cơn ác mộng". Sigmund Freud đặc biệt quan tâm đến các ghi chép dân tộc học về "việc giao hợp mang tính 'nghi thức' (hoàn toàn mang tính hình thức, nghi lễ hoặc chính thức), diễn ra" liên quan đến "sự cấm kỵ về trinh tiết".

Nghi lễ tình dục trưởng thành là sự kiện nghi lễ đánh dấu sự chuyển tiếp của một người trẻ tuổi sang sự thành thục về tình dục và tuổi trưởng thành, hoặc của một góa phụ từ tình trạng kết hôn sang góa bụa, và bao gồm một số hình thức hoạt động tình dục. Người ta cho rằng động lực để ép buộc các cô con gái phải có kinh nghiệm tình dục với nam giới là để khiến họ trở nên hấp dẫn hơn với tư cách là đối tượng kết hôn ở những khu vực nghèo đói, nơi việc nuôi dạy con gái, những người có ít triển vọng kinh tế hơn, được coi là một gánh nặng. Sự thanh tẩy tình dục sau khi hành kinh lần đầu có thể thấy ở một nghi lễ thanh tẩy theo nghi thức được biết đến ở một số nơi là Kusasa fumbi (nghĩa đen: 'phủi bụi') được thực hiện, trong đó các cô gái quan hệ tình dục sau khi hành kinh lần đầu. Điều này được ghi nhận thấy ở một số vùng của Malawi (chủ yếu là các quận Chikwawa, Nsanje và Salima). Việc thanh tẩy tình dục như vậy cũng được thực hành ở các vùng của Namibia, Angola, Congo, Bờ Biển Ngà, Mozambique, Tanzania, Uganda và Zambia.

Các bé gái chưa dậy thì (trẻ nhất là bảy tuổi và lớn nhất là 17 tuổi) được gửi đến một trại huấn luyện, nơi những người phụ nữ được gọi là Anamkungwi, 'những người lãnh đạo chủ chốt', dạy họ cách nấu nướng, dọn dẹp và làm tình để trở thành những người vợ tốt. Tại trại huấn luyện, các cô gái được bảo rằng họ nên ngủ với một người đàn ông để loại rũ bỏ bụi trần đời trẻ con, nếu không cơ thể họ sẽ bị mang bệnh. Sau khóa huấn luyện, một người đàn ông giữ vị trí truyền thống là linh cẩu (hyena - không nhầm lẫn với loài động vật Linh cẩu) thực hiện nghi lễ thanh tẩy kéo dài ba ngày với một khoản tiền (4-7 đô la mỗi cô gái vào năm 2016). Đôi khi các cô gái được yêu cầu thực hiện Chisamba, một điệu nhảy để ngực trần vào cuối lễ nhập môn trước toàn thể cộng đồng. 

Thực hành nghi thức này có thể khiến các cô gái trẻ có nguy cơ nhiễm HIV, vì linh cẩu quan hệ tình dục với tất cả các cô gái mà không sử dụng bao cao su, do nghi lễ yêu cầu trao đổi dịch cơ thể. Những người Malawi theo chủ nghĩa truyền thống cho rằng nghi lễ này ngăn ngừa bệnh tật, linh cẩu thường được chọn vì danh tiếng có phẩm hạnh tốt và thường bị tin tưởng một cách sai lầm là không thể bị nhiễm các bệnh như HIV/AIDS, mặc dù những người đàn ông dương tính với HIV đã được ghi nhận là thực hiện nhiệm vụ của một linh cẩu. Chinamwali là một nghi lễ kéo dài ba tháng được thực hiện ở tỉnh Phía Đông, Zambia. Những người phụ nữ khởi xướng được gọi là Alangizi dạy các thực hành tình dục cho các cô gái trẻ khoảng mười hai tuổi. Sau đó, họ được gửi đến một người đàn ông lớn tuổi trong cộng đồng, người sẽ 'kiểm tra' kỹ năng tình dục của họ và quyết định xem họ có cần quay lại để huấn luyện thêm hay không. Thực hành này có khả năng bị báo cáo thiếu, vì những người trải qua nó buộc phải thề giữ bí mật.

Truy hoan 
Nhà tâm lý học Freud lưu ý rằng trong "nhiều ví dụ về các nghi lễ hôn nhân, không còn nghi ngờ gì nữa rằng những người khác ngoài chú rể, ví dụ như những người hỗ trợ và bạn đồng hành của anh ta (phù rể theo truyền thống của chúng ta), đã được trao quyền tiếp cận tình dục đầy đủ với cô dâu". Đối với những người theo ông, "đám cưới như một cuộc truy hoan, với việc cô dâu tiếp nhận tất cả những người đàn ông có mặt, là thực tế lịch sử rõ ràng đằng sau những câu chuyện cười hiện đại... và màn xếp hàng cao trào hoặc 'hôn tập thể' cô dâu của tất cả những người đàn ông có mặt". Theo quan điểm như vậy, "các ví dụ khác về việc giao hợp công khai thiêng liêng hoặc được cho phép của tất cả phụ nữ với tất cả đàn ông vẫn tồn tại, dưới dạng 'hôn nhau' đã được sửa đổi tương tự", như dưới cây tầm gửi "để hồi sinh mặt trời đang chết dần vào ngày đông chí, khi 'ma thuật sự sống' mạnh mẽ nhất của con người, cụ thể là giao hợp theo nghi lễ, được triển khai".

Sự lệch lạc
Trong lệch lạc tình dục, các nghi lễ tình dục có thể xuất hiện như một phần cần thiết của hoạt động tình dục. Đối với nhà tội phạm học, "nghi lễ tình dục liên quan đến việc lặp đi lặp lại một hành vi hoặc chuỗi hành vi theo một cách nhất định vì nhu cầu tình dục". Trong một mối quan hệ, "kiểu ham muốn cưỡng bách tận dụng các cơ hội để sử dụng nghi lễ tình dục cụ thể gây ra sự kích thích mãnh liệt, và ở dạng mạnh hơn, người tình cưỡng bách chỉ có thể hưng phấn khi sử dụng đối tượng hoặc nghi lễ tình dục đó". Tuy nhiên, trong bất kỳ mối quan hệ nào, "một thói quen tình dục trở nên thường nhật hoặc được cách điệu hóa... có thể dẫn đến một nghi lễ tình dục", do đó "nếu bạn không có cách nào để nói chuyện với đối tác về mối quan hệ tình dục của mình, bạn có thể thấy mình... mắc kẹt trong các nghi lễ tình dục có thể hạn chế sự hưởng thụ tình dục của bạn": như một người vợ có thể nói, "Vẫn kỹ thuật cũ, vẫn là Lewis cũ. Đúng là anh rồi, tôi biết cái thói quen cũ đó ở bất cứ đâu". Do đó, đời sống tình dục của một người có thể tất cả "chỉ là về các nghi lễ: nghi lễ tình dục vào buổi sáng, hoặc nghi lễ tình dục vào ban đêm; và nghi lễ tình dục vào các ngày kỷ niệm, và nghi lễ tình dục vào lễ Giáng sinh".

Mật tông

Trong nghệ thuật Phật giáo của Ấn Độ, Bhutan, Nepal và Tây Tạng, yab-yum là nam thần trong sự kết hợp tình dục với nữ phối ngẫu của mình. Biểu tượng này liên quan đến Vô thượng du già (Anuttarayoga tantra), nơi hình tượng nam thường liên hệ với lòng từ bi (Karuṇā) và phương tiện thiện xảo (Upāya-kauśalya), và đối tác nữ liên kết với 'tuệ giác' (prajñā). Biểu tượng của sự kết hợp và phân cực tình dục là một giáo lý trung tâm trong Phật giáo Mật tông, đặc biệt là ở Tây Tạng. Sự kết hợp được hành giả nhận ra như một trải nghiệm huyền bí bên trong chính cơ thể mình. Yab-yum thường được hiểu là đại diện cho sự kết hợp nguyên thủy (hoặc huyền bí) của trí tuệ và từ bi. gọi là pháp tu song thân hay song thân pháp (Karmamudrā). Tại đây, tình dục không bị coi là tội lỗi hay trần tục, mà được xem là một công cụ mạnh mẽ để phá bỏ nhị nguyên, hợp nhất năng lượng nam tính (Shiva/Phương tiện) và nữ tính (Shakti/Trí tuệ). Trong nghi lễ này, hành giả nam và nữ (Yogi và Yogini) thực hiện giao hợp nhưng không được phép xuất tinh (giữ lại tinh khí) để chuyển hóa năng lượng dục tính thô thiển thành năng lượng tâm linh tinh tế (Kundalini), nhằm đạt đến trạng thái đại định (Samadhi). Bản thân Phật giáo Mật tông là một nhánh của Mật giáo (Tantra), các kỹ thuật nâng cao của nó bao gồm "hành vi tình dục theo nghi lễ (Maithuna) vốn là một đặc điểm của yoga Mật tông". Do "tình dục là thiêng liêng đối với một hành giả Mật tông... nghệ thuật, kinh văn và các nghi lễ tôn giáo Mật tông tôn vinh tình dục".

Xem thêm 
 Ambubachi Mela
 Tán tỉnh
 Hẹn hò
 Linga
 Hôn nhân
 Cây nêu tháng Năm
 Tân Mật giáo (Neotantra)
 Mại dâm thiêng liêng
 Ma thuật tình dục
 Tình dục Mật tông
 Thờ cúng Yoni

Chú thích

Tham khảo
O. E. Wall (2004), Sex and Sex Worship. .
Nghi lễ