Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Thư gửi tín hữu Êphêsô

Thư gởi các tín hữu tại Ê-phê-sô được William Barclay mô tả là "Nữ hoàng của các Thư Tín". Đây là một sách của Kinh Thánh thuộc Tân Ước. Sứ đồ Phaolô người Tarsus được xem đã viết thư này khi ông bị cầm tù tại Roma (vào khoảng năm 62). Có lẽ cùng lúc với Thư gửi tín hữu Côlôxê (trong đó có nhiều điểm tương đồng) và thư Thư gửi Philêmon. Tuy nhiên, một số học giả phê bình từ lâu đã thắc mắc về tác quyền của bức thư, cho rằng nguồn gốc bức thư có niên đại trễ hơn.

Chú thích

Các Bản Dịch Việt Ngữ
Thư gửi tín hữu Ê-phê-xô (Nhóm Phiên dịch CGKPV) - Ủy ban Kinh Thánh, Hội đồng Giám mục Việt Nam
 Thư Ê-phê-sô - Thư Viện Tin Lành.
Thư Ê- phê -sô

Tham khảo 
 Kinh Thánh Tin Lành (1926), United Bible Society
 Herry, M. "Zondevan NIV Matthew Herry Commentary" (1992), Zondevan Publishing House
 Halley, Henry H., "Thánh Kinh Lược Khảo" (1971), Nhà Xuất Bản Tin Lành, Sài Gòn

Liên kết ngoài

Tân Ước
Ki-tô giáo
Văn bản Kitô giáo thế kỷ 1
Sách Tân Ước
Sáng tác trong nhà tù
Vạn Châu

Vạn Châu (chữ Hán giản thể: 万州区, Hán Việt: Vạn Châu khu) là một quận thuộc thành phố trực thuộc trung ương Trùng Khánh, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 3.457 km2>, dân số người 1,739 triệu người (2018). Đây là quận có diện tích lớn nhất Trùng Khánh. Quận này có GDP 98,258 tỷ Nhân dân tệ (2018), GDP đầu người 59.853 Nhân dân tệ (2018), tốc độ tăng GDP bình quân năm đạt 13,4%. Quận này có Sân bay Ngũ Kiều Vạn Châu có thể phục vụ máy bay Boeing 737 và Boeing 757 hoặc tương đương. Cảng Vạn Châu có năng lực 15 bốc xếp triệu tấn hàng mỗi năm, có thể đón tàu trên một vạn tấn.

Phân chia hành chính
Quận Vạn Châu bao gồm 11 nhai đạo biện sự xứ, 29 trấn, 10 hương, 2 hương dân tộc:
 Nhai đạo: Cao Duẩn Đường, Thái Bạch, Bài Lâu, Song Hà Khẩu, Long Đô, Chu Gia Bá, Sa Hà, Chung Cổ Lâu, Bách An Bá, Ngũ Kiều, Trần Gia Bá.
 Trấn: Tiểu Chu, Đại Chu, Tân Hương, Tôn Gia, Cao Phong, Long Sa, Hưởng Thủy, Vũ Lăng, Nhương Độ, Cam Ninh, Thiên Thành, Hùng Gia, Cao Lương, Lý Hà, Phân Thủy, Dư Gia, Hậu Sơn, Đạn Tử, Trường Lĩnh, Tân Điền, Bạch Dương, Long Câu, Tẩu Mã, La Điền, Thái Long, Trường Than, Thái An, Bạch Thổ, Quách Thôn.
 Hương: Trụ Sơn, Thiết Phong, Khê Khẩu, Trường Bình, Yến Sơn, Lê Thụ, Phổ Tử, Hoàng Bách, Cửu Trì, Tì Trúc.
 Hương dân tộc Thổ Gia: Địa Bảo, Hằng Hợp.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Trùng Khánh
Mộc qua Trung Quốc

Mộc qua Trung Quốc hay mộc qua hải đường, minh tra (danh pháp hai phần: Pseudocydonia sinensis), loài duy nhất của chi Pseudocydonia, là một loại cây thân gỗ với lá sớm rụng hay bán thường xanh trong họ Hoa hồng (Rosaceae), bản địa của miền đông châu Á tại Trung Quốc. Nó có quan hệ họ hàng gần với chi Mộc qua Kavkaz (Cydonia và chi Mộc qua Đông Á (Chaenomeles), nhưng khác ở chỗ chúng có các lá với khía răng cưa trong khi mộc qua Kavkaz không có, và khác với chi thứ hai ở chỗ nó không có gai và hoa mọc đơn lẻ chứ không mọc thành cụm.

Loài cây này có thể cao tới 10–18 m, với tán lá rậm rạp và nhiều cành con. Các lá đơn mọc so le, dài 6–12 cm và rộng 3–6 cm, với mép lá có khía răng cưa. Các hoa đường kính 2,5–4 cm, với 5 cánh hoa màu hồng nhạt; ra hoa vào giữa mùa xuân. Quả là dạng quả táo hình trứng lớn, dài 12–17 cm với 5 lá noãn; chín vào cuối mùa thu.

Sử dụng 
Quả cứng và se, mặc dù chúng sẽ mềm và bớt se (hơi "ủng") sau khi bị sương giá. Nó có thể dùng giống như mộc qua Kavkaz để làm mứt. Nó cũng được trồng làm cây cảnh ở khu vực miền nam châu Âu.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 

S
S
Thực vật được mô tả năm 1890
Thực vật Trung Quốc
Họ Chuột bìu má

Họ Chuột bìu má (danh pháp khoa học: Heteromyidae) là một họ trong bộ Gặm nhấm (Rodentia) chứa chuột nhảy hai chân, chuột bìu má lông ráp. Phần lớn các loài trong họ này sinh sống trong các hang hốc phức tạp tại khu vực sa mạc và đồng cỏ ở miền tây Bắc Mỹ, mặc dù các loài trong các chi Chuột gai bìu má rừng (Heteromys) và Chuột gai bìu má (Liomys) cũng sinh sống trong các khu rừng và có phạm vi sinh sống tới tận miền bắc Nam Mỹ. Chúng chủ yếu ăn các loại hạt và các bộ phận khác của cây cối, mà chúng có thể tha về hang bằng các túi má của mình.

Mặc dù rất khác nhau về bề ngoài, nhưng các họ hàng gần gũi nhất của chuột bìu má là chuột nang trong họ Geomyidae.

Phân loại
Hafner và ctv. (2007) tóm tắt các dữ liệu phân tích hình thái và phân tử đã có để đề xuất sơ đồ phân loại như sau:
Họ Heteromyidae
Phân họ Heteromyinae (Chuột gai bìu má)
Chi Heteromys: Chuột gai bìu má rừng
Phân họ Dipodomyinae (Chuột nhảy hai chân)
Chi Dipodomys: Chuột nhảy hai chân 
Chi Microdipodops: Chuột nhảy hai chân nhỏ
Phân họ Perognathinae: Chuột bìu má 
Chi Perognathus: Chuột bìu má lông mượt
Chi Chaetodipus: Chuột bìu má lông ráp

Phần lớn các tác giả khác trước đó như Alexander & Riddle (2005); Patton (2005) coi Liomys như là chi khác biệt với Heteromys.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
Heteromyidae trong website của animaldiversity

Chuột bìu má, họ
Họ động vật có vú
Liên họ Chuột bìu má
Nhóm loài do John Edward Gray đặt tên
PROM

PROM là viết tắt của programmable read-only memory trong tiếng Anh, hay "chíp bộ nhớ chỉ đọc lập trình được". PROM là vi mạch lập trình đầu tiên và đơn giản nhất trong nhóm các vi mạch bán dẫn lập trình được (programmable logic device, hay PLD). PROM chỉ lập trình được một lần duy nhất bằng phương pháp hàn cứng. PROM có số đầu vào hạn chế, thông thường đến 16 đầu vào, vì vậy chỉ thực hiện được những hàm đơn giản

Lịch sử 
PROM được phát minh bởi Wen Tsing Chow năm 1956 khi làm việc tại Arma Division của công ty American Bosch Arma tại Garden, New York. PROM được chế tạo theo đơn đặt hàng từ lực lượng Không quân Hoa Kỳ lúc bấy giờ với mục đích có được một thiết bị lưu trữ các tham số về mục tiêu một các an toàn và linh động. Thiết bị này dùng trong máy tính của Atlas E/F và được giữ bí mật trong vòng vài năm trước khi Atlas E/F trở nên phổ biến.

Cấu trúc PROM 
Cấu trúc của PROM tạo bởi ma trận tạo bởi mảng cố định các phần tử AND nối với mảng các phần tử OR lập trình được.

Tại mảng nhân AND, các đầu vào sẽ được tách thành hai pha, ví dụ a thành pha thuận a và nghịch , các chấm (•) trong mảng liên kết thể hiện kết nối cứng, tất cả các kết nối trên mỗi đường ngang sau đó được thực hiện phép logic AND, như vậy đầu ra của mỗi phần tử AND là một nhân tử tương ứng của các đầu vào. Ví dụ như hình trên thu được các nhân tử  như sau:

,

.

Các nhân tử được gửi tiếp đến mảng cộng OR, ở mảng này "X" dùng để biểu diễn kết nối lập trình được. Ở trạng thái chưa lập trình thì tất cả các điểm nối đều là X tức là không kết nối, tương tự như trên, phép OR thực hiện đối với toàn bộ các kết nối trên đường đứng và gửi ra các đầu ra X, Y, Z,... Tương ứng với mỗi đầu ra như vậy thu được hàm dưới dạng tổng của các nhân tử, ví dụ tương ứng với đầu ra Y:

.

Xem thêm 
 FPD Field-Programmable Device
 PLA Programable Logic Array
 PAL Programable Array Logic
 SPLD Simple Programable Logic Device
 CPLD Complex Programble Logic Device
 FPGA Field-Programable Gate Aray
 HCPLD High-Capacity PLD: refers to both FPGA and CPLD
 ASIC Application-Specific Integrated Circuit

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Bộ nhớ máy tính
Mạch tích hợp
Linh kiện bán dẫn
Linh kiện điện tử
Mạch điện tử
Điện tử học
Giới thiệu thế kỷ 20
Phát minh của Hoa Kỳ
Vasily Vasilyevich Kandinsky

Vasily Kandinsky (tiếng Nga: Василий Кандинский, tên được phát âm là [vassi:li]; 16 tháng 12 năm 1866 - 13 tháng 12 năm 1944) là một họa sĩ, thợ in và nhà lý luận nghệ thuật người Nga. Ông là một trong những nghệ sĩ nổi tiếng nhất thế kỷ 20, thuộc trường phái biểu hiện và cũng được tôn vinh với những tác phẩm thuộc trường phái trừu tượng hiện đại đầu tiên trên thế giới.

Tiểu sử 

Sinh tại Moskva trong một gia đình doanh thương với trà, nhưng Kandinsky lại trải qua tuổi thơ tại Odessa. Thuở nhỏ, ông đã được cho học vẽ và họa. Sau khi lấy tú tài, ông học ngành luật, kinh tế và dân tộc học tại Đại học Moskva và lấy bằng tiến sĩ luật ở đó. Tuy được đề nghị trở thành giáo sư tại Đại học Dorpat năm 1896 - Kandinsky lại lựa theo ngành vẽ.

Năm 1896, Kandinsky tới sống tại München và học tại trường vẽ tư của Anton Ažbe và sau đó từ năm 1900 tại Cao đẳng nghệ thuật München với Franz von Stuck.

Lập nhóm Phalanx và đính hôn với Gabriele Münter 

1901 ông cùng sáng lập với Wilhelm Hüsgen và các nghệ sĩ khác nhóm Phalanx và điều hành trường vẽ và họa cùng tên. Tuy nhiên, vì không được hưởng ứng cho lắm nên chỗ triển lãm và trường vẽ 1904 phải đóng cửa. Trong khi dạy học ở đó ông ta gặp bà Gabriele Münter, mà trở thành người bạn đời của ông. 
1902, Kandinsky triển lãm lần đầu tiên ở Berliner Secession. Trong năm 1903 tới 1904 ông đi du lịch ở Ý, Hà Lan và Bắc Phi, và thỉnh thoảng về thăm Nga. Từ năm 1904 ông có triển lãm tại Salon d'Automne ở Paris. 1906 tới 1907 ông cùng ở với bà Münter ở thành phố Sèvres gần Paris. Sau khi cả hai 1908 về trở lại München, vào mùa xuân họ tới làng Lana ở Nam Tirol, vẫn vẽ tranh theo kiểu Trường phái hậu ấn tượng.

Kandinsky dạy ở trường nghệ thuật Bauhaus ở Weimar từ 1922 cho tới khi chính quyền phát xít đóng cửa trường vào năm 1933. Kandinsky sau đó tới Pháp sống quãng thời gian cuối của cuộc đời và trở thành công dân Pháp năm 1939. Kandinsky qua đời tại Neuilly-sur-Seine, ngoại ô thành phố Paris vào ngày 13/12/1944.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 
 Wassily Kandinsky - biography, paintings, books
 Wassily Kandinsky - Russian Master of Abstract Art
 
 – Kandinsky Wassili - cây đại thụ trong làng nghệ thuật thế kỉ XX  (tiếng Việt)

Vasily Vasilyevich Kandinsky
Họa sĩ Nga thế kỷ 20
Tín hữu Chính Thống giáo tại Nga
Họa sĩ Pháp
Người München
Văn hóa München
Nghệ thuật hiện đại
Đại học Quốc gia Moskva
In ấn
Người Moskva
Sinh năm 1866
Mất năm 1944
Trường phái biểu hiện
Cựu sinh viên Đại học Quốc gia Moskva
Họa sĩ trường phái trừu tượng
Rakhine

Rakhine là một bang phía tây nam của Myanmar, diện tích 36.780 km², có khoảng 2.698.000 dân mà chủ yếu là người Rakhine (nhóm ngôn ngữ Tạng-Miến). Bang này phía tây trông ra vịnh Bengal và phía tây bắc giáp với vùng Chittagong của Bangladesh, phía bắc giáp bang Chin, phía đông giáp các vùng Magway, Bago và Ayeyarwady. Dãy núi Arakan Roma chia cắt bang Rakhine với phần còn lại của Myanmar.

Thủ phủ bang là thành phố Sittwe.

Tham khảo

Bang của Myanmar
Quốc gia và vùng lãnh thổ khởi đầu năm 1974
Cuộc vây hãm Odawara (1590)

'''''' thứ 3 diễn ra năm 1590, và là đòn chủ yếu trong chiến dịch xóa sổ gia tộc Hojo của Toyotomi Hideyoshi. Trận chiến này trên thực tế lại ít xảy ra giao tranh giữa hai bên.

Quân đội đông đảo của Toyotomi Hideyoshi bao vây lâu đài được gọi là "cuộc vây hãm kỳ lạ nhất trong lịch sử samurai." Các samurai được giải trí bằng đủ mọi cách: từ vợ lẽ, gái điếm và nhạc công cho đến diễn viên xiếc nhào lộn, ăn lửa, và tung hững. Quân đội phòng thủ ngủ trong thành lũy cùng với súng hỏa mai và áo giáp; bất chấp số lượng ít hơn, họ khiến cho Hideyoshi không dám tấn công. Vì vậy, trong phần lớn thời gian, cuộc vây hãm chỉ là chiến thuật bỏ đói truyền thống. Chỉ vài cuộc chạm trán nhỏ xảy ra ở xung quyanh lâu đài, khi một nhóm những thợ mở từ tỉnh Kai đào đường hầm vào lâu đài, để quân của Ii Naomasa đột nhập.

Sau 3 tháng, nhà Hōjō đầu hàng, vì phải đối mặt với một đội quân vượt trội và, có lẽ, là do việc thiếu lương thực và hậu cần sắp tới. Tokugawa Ieyasu, một trong các tướng quân hàng đầu của Hideyoshi, được ban tặng đất đai của nhà Hōjō. Mặc dù Hideyoshi không nhận ra được điều này vào thời điểm đó, đây là một bước ngoặt quan trọng giúp Tokugawa đạt được tham vọng hướng đến ngôi Shogun.

Ngoài chiếm lấy lâu đài Odawara, Hideyoshi cũng đánh bại nhà Hōjō ở các tiền đồn khác tại Hachiōji, Yorii, và Shizuoka, phía Tây Nam vùng Kantō.

Trong văn hóa đại chúng 
Cuộc vây hãm Odawara là màn cuối trong câu chuyện của Hideyoshi trong video game Samurai Warriors 2. Do kích thước của lâu đài Odawara trong game, nó phải được chia làm 2 màn, phần phía Đông do quân đội Tokugawa, Chosokabe (chỉ trọng phần Xtreme Legends), Shimazu, Date phụ trách, phần phía Tây do trung quân của Toyotomi.

Tham khảo 

 Sansom, George (1961). "A History of Japan: 1334-1615." Stanford: Stanford University Press.
 Turnbull, Stephen (1998). 'The Samurai Sourcebook'. London: Cassell & Co.

Năm 1590
Những trận chiến làm thay đổi nước Nhật
Thời kỳ Sengoku
Thời kỳ Azuchi-Momoyama
Trận đánh trong thời kỳ Chiến quốc Nhật Bản
Xung đột năm 1590
PLA

PLA chủ yếu đề cập đến

 Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (), lực lượng vũ trang chủ yếu ở Trung Quốc
 Acid polylactic, một loại polyester nhiệt dẻo phân hủy sinh học

Xem thêm 

 Phospholipase A1 (PLA1)
 Phospholipase A2 (PLA2)
Matsudaira Hirotada

là chủ lâu đài Okazaki ở tỉnh Mikawa, Nhật Bản trong thời kỳ Sengoku, thế kỷ 16. Ông được biết đến chủ yếu vì là cha của Tokugawa Ieyasu, người sáng lập nên Mạc phủ Tokugawa.

Hirotada là con trai của Matsudaira Kiyoyasu (tộc trưởng thứ 7 của gia tộc Mikawa Matsudaira) và một phu nhân không biết rõ tên, có lẽ là con gái của Aoki Kaga no Kami Norimune. Tên thuở nhỏ của ông là Senshōmaru, Senchiyo, và Jirōzaburō. Ông là cha của Matsudaira Takechiyo, người sau này đổi tên thành Tokugawa Ieyasu.

Tham khảo

Hirotada, Matsudaira
Sinh năm 1526
Mất năm 1549
Gia tộc Tokugawa
Samurai
Quý tộc Nhật Bản
Chính khách Nhật Bản
Hợp Xuyên

Hợp Xuyên (chữ Hán giản thể:合川区, Hán Việt: Hợp Xuyên khu) là một quận thuộc thành phố trực thuộc trung ương Trùng Khánh, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này nằm ở phía bắc Trùng Khánh, cách trung tâm Trùng Khánh 54 km, là trung tâm phía bắc của thành phố này. Trong địa giới quận này là nơi hợp lưu của ba con sông Gia Lăng Hà, Cừ Hà, Bối Hà.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Trùng Khánh
Khởi đầu năm 2006 ở Trung Quốc
Programmable Array Logic

Programmable Array Logic (PAL) là một thuật ngữ chỉ các mảng logic lập trình được. PAL cùng với PROM, PLA, GAL nằm trong nhóm những vi mạch lập trình đơn giản SPLD (Simple Programmable Logic Device).

PAL ra đời cuối thập niên 1970. Cấu trúc của PAL kế thừa cấu trúc của PROM, sử dụng hai mảng logic nhưng chỉ một mảng lập trình được, Nếu như ở PROM mảng OR là mảng lập trình được thì ở PAL mảng AND lập trình được còn mảng OR được gắn cứng. Việc cho phép mảng AND lập trình được tăng đáng kể độ linh động của PAL so với PROM, mặt khác tốc độ làm việc của PAL nhanh hơn nhiều so với PLA.

Đến năm 1983 hãng Lattice Semiconductor chế tạo GAL dựa trên cấu trúc của PAL nhưng sử dụng công nghệ CMOS cho các nút mạng lập trình, cho phép mảng lập trình có thể xóa và lập trình lại được...

Xem thêm 
PROM Programmable Read Only Memory
SPLD Simple Programable Logic Device
CPLD Complex Programble Logic Device
FPGA Field-Programable Gate Aray
HCPLD High-Capacity PLD: refers to both FPGA and CPLD.
ASIC Application-Specific Integrated Circuit

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Linh kiện bán dẫn
Linh kiện điện tử
Mạch điện tử
Điện tử học
Tự động hóa thiết kế điện tử
Bang Khun Thian

Bang Khun Thian (tiếng Thái: บางขุนเทียน) là một trong 50 quận (khet) của Bangkok, Thái Lan. Các quận giáp giới (theo chiều kim đồng hồ từ phía bắc): Bang Bon, Chom Thong, Thung Khru (các quận của Bangkok), và các amphoe Phra Samut Chedi của tỉnh Samut Prakan và Amphoe Mueang của tỉnh Samut Sakhon.

Lịch sử 
Bang Khun Thian là một quận cổ, được lập năm 1867 làm một amphoe của Thon Buri.

Năm 1972, các tỉnh Thon Buri và Phra Nakhon được hợp nhất để tạo thành vùng đô thị Bangkok và các đơn vị hành chính mới đã được đổi từ amphoe và tambon sang quận (khet) và phó quận (khwaeng). Do đó, Bang Khun Thian trở thành một quận của Bangkok, bao gồm 7 phó quận: Bang Khun Thian, Bang Kho, Chom Thong, Bang Mot, Tha Kham, Bang Bon, và Samae Dam.

Do dân số tăng, một phần của quận Bang Khun Thian được tách ra riêng với tên Nhánh Bang Khun Thian số 1. Đơn vị mới này có 4 phó quận: Bang Khun Thian, Bang Kho, Bang Mot và Chom Thong.

Năm 1989, Nhánh Bang Khun Thian số 1 được nâng thành một quận, gọi là quận Chom Thong.

Năm 1997, phó quận Bang Bon được tách ra khỏi Bang Khun Thian và trở thành một quận.

Các địa điểm đáng chú ý 
Bang Khun Thian là quận duy nhất có bờ biển của Bangkok. Bờ biển dài khoảng 5 km và bùn lầy, có rừng đước. Các ngôi đền chùa trong quận này gồm Wat Kamphaeng (วัดกำแพง), Wat Kok (วัดกก) và Wat Bang Kradi (วัดบางกระดี่).

Hành chính 
Quận này được chia ra thành 2 phó quận (kwaeng).

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Official website of the district  (Thai only)
 BMA website with the touristical landmarks of Bang Khun Thian 

Quận Băng Cốc
Bang Bon

Bang Bon (tiếng Thái: บางบอน) là một trong 50 quận (khẹt) của Bangkok, Thái Lan. Các quận giáp giới (theo chiều kim đồng hồ, từ phía bắc): Bang Khae, Phasi Charoen, Chom Thong và Bang Khun Thian của Bangkok, Amphoe Mueang và Amphoe Krathum Baen của tỉnh Samut Sakhon và Nong Khaem của Bangkok.

Trước đây Bang Bon nguyên là một tambon của amphoe Bang Khun Thian ở tỉnh Thon Buri trước khi nhập với Thon Buri và Phra Nakhon vào một tỉnh. Ngày 14 tháng 10 năm 1997, Bang Bon được tách khỏi Bang Khun Thian và lập một thành một quận mới, bắt đầu hoạt động từ ngày 6 tháng 3 năm 1998.

Hành chính 
Quận này được chia ra thành 1 phó quận (kwaeng).

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Trang web chính thức của Bang Bon  (tiếng Thái)
 BMA website with the touristical landmarks of Bang Bon 

Quận Băng Cốc
Bang Kapi

Bang Kapi (tiếng Thái: บางกะปิ) là một trong các 50 quận (khet) của Bangkok, Thái Lan. Quận này giáp các quận khác của Bangkok (phía bắc theo chiều kim đồng hồ): Bueng Kum, Saphan Sung, Prawet, Suan Luang, Huai Khwang, Wang Thonglang và Lat Phrao.

Khu vực Bang Kapi đã từng là một cánh rừng và dưới thời vua Nangklao khi Chao Phraya Bodindecha (เจ้าพระยาบดินทรเดชา) dẫn đầu một toán quân nổi loạn ở Champassack và Louangphabang và đưa dân tới định cư ở đây.

Khi dân đông lên, Bang Kapi được lập thành một amphoe của tỉnh Phra Nakhon. Huyện này từn rất lớn nhưng đã bị chia tách nhiều lần để tạo các huyện và quận mới.

Năm 1966, phó huyện Huay Khwang và một phần của phó huyện Bang Kapi được tách khỏi amphoe Phaya Thai.

Năm 1972, Phra Nakhon và Thon Buri được nhập thành một tỉnh Krung Thep Maha Nakhon. Các huyện trong thủ phủ được đổi từ amphoe và tambon thành quận (khet) và phó quận (kwaeng). Bang Kapi đã trở thành một quận mới của tỉnh mới, có 9 phó quận.

Năm 1977, phó huyện Sam Sen Nok được chuyển sang cho quận Huai Khwang.

Năm 1989, Lat Phrao và Bueng Kum được tách ra khỏi Bang Kapi và trở thành các quận mới.

Ngày 4 tháng 10 năm 1997, phó quận Wang Thonglang được nâng thành quận cùng với một phần của phó quận Khlong Chan nhập vào nó.

Các địa điểm đáng chú ý

 Đại học Ramkhamhaeng
 Đại học Assumption
 Tổ hợp thể thao Hua Mak (bao gồm Sân vận động Rajamangala)

Các đơn vị hành chính
Quận này được chia thành hai phó quận (kwaeng).

Tham khảo

Liên kết ngoài
 BMA website with the touristical landmarks of Bang Kapi 
 Bang Kapi district office  (Thai only)

Quận Băng Cốc
Luxembourg (thành phố)

Thành phố Luxembourg (tiếng Luxembourg: Lëtzebuerg; tiếng Đức: Luxemburg), hay Thành phố Luxembourg (tiếng Luxembourg: Stad Lëtzebuerg; tiếng Pháp: Ville de Luxembourg; tiếng Đức: Luxemburg Stadt), là một xã với tư cách thành phố và là thủ đô của Đại Công quốc Luxembourg. Thành phố này tọa lạc tại hợp lưu của các sông Alzette và Pétrusse ở phía nam Luxembourg và có lâu đài lịch sử Luxembourg do người Frank thiết lập vào thời kỳ đầu Trung cổ.

Dân số của thành phố Luxembourg năm 2010 là 100.000, lớn gần gấp 3 lần thành phố lớn thứ nhì. Dân số vùng đô thị, tính cả các commune xung quanh gồm Hesperange, Sandweiler, Strassen và Walferdange, là 103.973. Thành phố Luxembourg nằm ở trung tâm Tây Âu, cách Bruxelles 188 km, cách Paris 289 km và cách Köln 190 km.

Thành phố Luxembourg là một trong những thành phố giàu có nhất thế giới, phát triển thành một trung tâm hành chính và ngân hàng. Luxembourg là nơi có nhiều trụ sở của các cơ quan EU, bao gồm Tòa án châu Âu (European Court of Justice), European Court of Auditors và Ngân hàng Đầu tư châu Âu.

Khí hậu

Đọc thêm
 Bá quốc Luxemburg

Chú thích

Đọc thêm

Liên kết ngoài 

 Trang web chính thức của Commune de Luxembourg
 Luxembourg City Tourism
 Tourist attractions in Luxembourg 
 Museum of the city of Luxembourg website
 HoloGuides - photos, events and news 

Thủ đô châu Âu

Di sản thế giới tại Luxembourg
Thành phố ở Luxembourg
Xã của Luxembourg (tổng)
Thị trấn Luxembourg
Bang Khae

Bang Khae (tiếng Thái: บางแค) là một trong 50 quận (khet) của Bangkok, Thái Lan. Quận này giáp các quận khác của Bangkok (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ): Thawi Watthana, Taling Chan, Phasi Charoen, Bang Bon và Nong Khaem. Năm 2004, quận này có dân số đông nhất trong các quận của Bangkok.

Lịch sử 
Trước đây, Bang Khae là một tambon của amphoe Phasi Charoen, tỉnh Thon Buri.

Năm 1972, tỉnh Thon Buri và Phra Nakhon sáp nhập thành Krung Thep Maha Nakhon, và Bang Khae trở thành một phó huyện của huyện Phasi Charoen thuộc tỉnh mới thành lập. Ngày 18 tháng 11 năm 1997, quận Phasi Charoen Sakha 1 được nhập với phó quận Lak Song, trước đó là một phần của quận Nong Khaem để tạo thành quận mớ có tên là Bang Khae. Các phó quận của quận mới Bang Khae bao gồm Bang Khae, Bang Khae Nuea, Bang Phai và Lak Song.

Ngày 6 tháng 3 năm 1998, 4 phó quận mới của Bang Khae được tổ chức lại nhưng không thay đổi địa giới.

Hành chính 
Quận này được chia ra thành 4 phó quận (kwaeng).

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 BMA website with the touristical landmarks of Bang Khae 
 Bang Khae district office (Thai only)

Quận Băng Cốc
Quận Sherman, Oregon

Quận Sherman là một quận nằm trong tiểu bang Oregon. Nó được đặt tên để vinh danh William Tecumseh Sherman, một vị tướng của Quân đội Liên bang trong Nội chiến Hoa Kỳ. Năm 2000, dân số của quận là 1.934. Quận lỵ là Moro.

Địa lý 
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tích là 831 dặm vuông (2.153 km²) trong đó đất chiếm 823 dặm vuông (2.132 km²) và nước chiếm 8 dặm vuông (21 km²) hay 0,96%.

Các quận giáp ranh 
 Quận Wasco, Oregon - tây, nam
 Quận Gilliam, Oregon - đông
 Quận Klickitat, Washington - bắc

Lịch sử 
Sherman được thành lập ngày 25 tháng 2 năm 1889 từ gốc phía đông bắc của Quận Wasco. Ranh giới của quận đã thay đổi chỉ 1 lần trong năm 1891 khi Nghị viện Hành pháp Oregon di chuyển đường ranh giới 18 dặm Anh xa về phía nam vào trong Quận Wasco.

Thị trấn Wasco được Nghị viện Lập pháp chọn là quận lỵ mặc dù cả Wasco và Moro tranh giành để được chọn lựa. Sau khi có thêm phần đất từ Quận Wasco, Moro cuối cùng giành được quyền trở thành quận lỵ.

Các cộng đồng

Các thành phố hợp nhất 
 Grass Valley
 Moro
 Rufus
 Wasco

Các cộng đồng chưa hợp nhất và những nơi ấn định cho thống kê 
 Biggs Junction
 Kent

Tham khảo

Quận của Oregon
Khởi đầu năm 1889 ở Oregon
Hẻm núi sông Columbia
Khu dân cư thành lập năm 1889
Andorra la Vella

Andorra la Vella (, , tiếng Tây Ban Nha: Andorra la Vieja, tiếng Pháp: Andorre-la-Vieille) là thủ đô của Công quốc Andorra. Nó tọa lạc ở miền đông Pyrénées, giữa Pháp và Tây Ban Nha. "Andorra la Vella" cũng là tên của giáo xứ xung quanh thủ đô.

, thành phố có dân số 22.886, và khu vực đô thị, bao gồm cả Escaldes-Engordany và các làng lân cận, có hơn 40.000 dân.

Nền kinh tế dựa trên du lịch, dù Andorra cũng có được nguồn lợi từ nước ngoài nhờ là một thiên đường thuế. Đồ nội thất và brandy là những sản phẩm địa phương. Ở độ cao 1.023 m (3,356 ft), đây là thủ đô cao nhất châu Âu và là một điểm trượt tuyết nổi tiếng.

Dân cư
Người Andorra, mà về dân tộc thì chủ yếu là người Catalunya, chỉ chiếm một phần ba (33%) dân số, với số đông là người Tây Ban Nha (43%) (nói cả tiếng Tây Ban Nha và tiếng Catalunya), ngoài ra là thiểu số đáng kể người Bồ Đào Nha (11%) và người Pháp (7%). Tiếng Catalunya là ngôn ngữ chính thức, dù cả tiếng Tây Ban Nha, tiếng Bồ Đào Nha và tiếng Pháp đều hiện diện. Đa số cư dân theo Công giáo La Mã. Người dân ở đây có tuổi thọ trung bình đến 80 tuổi.

Giao thông 
Thủ đô này cách các sân bay gần nhất Toulouse, Girona, Perpignan và Barcelona ba tiếng đi ô tô. Có được điều này là do dân số ít cộng với địa hình nhiều núi nơi đây. Thủ đô này cũng không có nhà ga mà chỉ có dịch vụ xe buýt nối thành phố với nhà ga L'Hospitalet ở Pháp.

Địa lý và khí hậu 
Andorra la Vella nằm ở phía tây nam Andorra thuộc tọa độ , nằm giữa hai dãy núi (Valira del Nord và Valira de l'Orient). Nơi đây có độ cao .

Khí hậu
Andorra la Vella có khí hậu hải dương (Cfb, theo phân loại khí hậu Köppen), với ngày ấm áp và đêm mát mẻ vào mùa hè, và mùa đông se lạnh đến lạnh, có tuyết rơi. Lượng mưa trung bình hàng năm là .

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Hội đồng thành phố 

Thủ đô châu Âu
Giáo xứ của Andorra
Khu dân cư ở Andorra
Phân cấp hành chính Myanmar

Myanmar có bốn cấp hành chính chính thức là trung ương, vùng hành chính và bang, huyện, xã. Ba cấp hành chính sau là các cấp hành chính địa phương.

Cấu trúc cấp bậc

Vùng hành chính và bang 
Vùng hành chính và bang là cấp hành chính địa phương cao nhất.

Vùng hành chính là những đơn vị có người Miến Điện chiếm phần lớn dân số, trong khi các bang là những nơi là các dân tộc thiểu số của Myanmar chiếm đa số. Tên của bang thường được đặt theo tên của dân tộc đông nhất trong bang. Ví dụ, bang Rakhine là bang mà dân cư phần lớn là người Rakhine. Sự phân chia về mặt địa lý giữa các vùng hành chính và các bang hiện nay là sự kế thừa cách phân chia của chính quyền thực dân Anh ở Myanmar thời kỳ trước độc lập.

Nhìn chung, các vùng hành chính có trình độ phát triển kinh tế xã hội cao hơn, cơ sở hạ tầng phát triển hơn so với các bang. Ngoài ra, hầu hết các bang đều nằm ở khu vực miền núi sát biên giới trong khi các vùng hành chính nằm ở vùng thấp hơn và ở trung tâm hơn, ngoại trừ vùng Tanintharyi.

Các vùng hành chính và các bang đều có chính quyền và hội đồng địa phương.

Bảy vùng hành chính của Myanmar gồm: Ayeyarwady, Bago, Magway, Mandalay, Sagaing, Tanintharyi, và Yangon, còn bảy bang gồm: Chin, Kachin, Kayin, Kayah, Mon, Rakhine và Shan.

Danh sách bang và vùng hành chính

Cấu trúc hành chính các bang, vùng và khu vực tự trị được quy định trong Hiến pháp thông qua 2008.

Khu và Vùng tự quản

Huyện 
Huyện là cấp hành chính địa phương thứ hai ở Myanma, dưới vùng/bang, trên xã. Trong tiếng Myanma, các huyện gọi là myotnal và thường được dịch ra tiếng Anh là township. Các huyện đều có chính quyền và hội đồng địa phương.

Một số huyện có thể hợp lại thành thành phố (myot taw), nhưng trừ Yangon và Mandalay ra các thành phố này không phải là cấp hành chính chính thức và không có chính quyền thành phố mà chỉ có văn phòng của chính quyền vùng hoặc bang để quản lý thành phố.

Một số huyện vùng sâu vùng xa cũng được nhóm thành các nhóm huyện (myotnal su hoặc kayaing hoặc seeyin su trong tiếng Myanma) và có văn phòng của chính quyền vùng hoặc bang để chuyển tải các chính sách của mình về các huyện vùng xa. Các nhóm huyện cũng không phải là cấp hành chính chính thức.

Xã 
Xã là cấp hành chính địa phương thấp nhất. Trong tiếng Myanma, xã gọi là yat quat và thường được dịch ra tiếng Anh là town hoặc ward hoặc village. Các xã đều có chính quyền và hội đồng địa phương. Dưới xã còn có các cụm dân cư bao gồm từ 10 đến 100 hộ gia đình. Tuy nhiên, cụm dân cư không phải là đơn vị hành chính chính thức.

Tham khảo

Myanmar
Danh sách địa lý Myanmar
Danh sách phân cấp hành chính Myanmar
Phân họ Người

Phân họ Người (danh pháp khoa học: Homininae) là một phân họ của họ Người (Hominidae), bao gồm Homo sapiens (người) và một số họ hàng gần đã tuyệt chủng, cũng như gôrila và tinh tinh. Phân họ này bao gồm toàn bộ các loài còn lại của họ Người, chẳng hạn như Australopithecus, và phát sinh sau khi có sự chia tách với các loại khỉ dạng người lớn mà trong đó hiện nay chỉ còn đười ươi (phân họ Ponginae) là nhóm còn sinh tồn.

Cho tới năm 1980, họ Hominidae chỉ chứa duy nhất các loài người, còn các loại khỉ dạng người lớn khác nằm trong họ Pongidae. Các phát hiện sau này đã dẫn tới sửa đổi trong phân loại, với các loài khỉ dạng người lớn (hiện nay là phân họ Ponginae) và người (phân họ Homininae) hợp nhất trong họ Hominidae. Nhưng các phát hiện sau đó lại chỉ ra rằng gôrila và tinh tinh có quan hệ họ hàng gần gũi với người hơn là với đười ươi, vì thế vị trí hiện tại của chúng cũng là nằm trong phân họ Homininae. Phân loại của siêu họ Hominoidea cũng đã có các sửa đổi trong những năm gần đây.

Phân họ Homininae có thể chia tiếp ra thành các tông Gorillini (gôrila) và Hominini (tinh tinh và người). Loài Nakalipithecus nakayamai từng tồn tại vào đầu Hậu Miocen, được miêu tả năm 2007, và có thể là cả chi đương thời với nó (Ouranopithecus), là các thành viên cơ sở của nhánh này, và không được gán vào cả dòng dõi chứa gôrila lẫn dòng dõi chứa tinh tinh-người. Điều này gợi ý rằng các tông của phân họ Homininae đã rẽ ra không sớm hơn khoảng 8 triệu năm trước.

Thuật ngữ hominin được dùng để chỉ các thành viên của tông Hominini, thuật ngữ hominine là các thành viên của phân họ Homininae, hominid là các thành viên của họ Hominidae, còn thuật ngữ hominoid là các thành viên của siêu họ Hominoidea.

Phân loài
 Họ Người Hominidae
 Phân họ Người Homininae
 Tông Gorillini
 Chi Gorilla
 Chi †Chororapithecus
 Tông Người Hominini
 Phân tông Người Hominina
Chi Vượn đất †Ardipithecus
Chi Vượn người phương nam †Australopithecus
Chi Người Homo
Chi †Kenyanthropus
Chi †Orrorin
Chi †Paranthropus
Chi †Praeanthropus
Chi †Sahelanthropus
 Phân tông Panina
 Chi Tinh tinh Pan
 Tông †Graecopithecini
 Chi Graecopithecus

Tham khảo

 

Họ Người
Eo đất Kra

Eo đất Kra là một dải đất hẹp chạy dài theo hướng Bắc-Nam, nối bán đảo Malay với lục địa châu Á. Phần phía Đông của eo đất Kra thuộc Thái Lan và trông ra vịnh Thái Lan. Phần phía Tây thuộc Myanma (vùng Tanintharyi) và trông ra biển Andaman.

Địa lý
Về mặt địa chất, eo đất Kra có thể xem là đoạn trũng của một dãy núi chạy từ Hymalaya xuống bán đảo Malay. Phía Bắc đoạn trũng là dãy Phuket, còn ở phía Nam là dãy Titiwangsa. Chỗ hẹp nhất của eo đất này, tại nơi giữa vùng cửa sông Kra và vịnh Sawi, là 44 km và điểm cao nhất tại nơi này là 75 mét so với mặt biển.

Lịch sử và kế hoạch thông kênh đào
Thời cổ, eo đất có tiếng là nơi khai quặng thiếc. Về mặt địa hình đây cũng tiện làm tuyến giao thương Đông-Tây giữa vịnh Thái Lan và biển Andaman. Năm 1677, người Pháp đã đưa ra ý kiến đào con kênh tại nơi hẹp nhất của eo đất này để thông hai biển Andaman và vịnh Thái Lan. Tuy nhiên, với kỹ thuật đương thời thì ý tưởng đó không thực hiện được. Năm 1773, để tăng cường khả năng phòng thủ đất nước từ phía biển Andaman, vua Rama I của Thái Lan đã sai em trai nghiên cứu kế hoạch đào một con kênh (kênh Kra), song kế hoạch này cũng không thành hiện thực. Đầu thế kỷ 18, công ty Đông Ấn Anh cũng có dự định đào một con kênh, song không tiến hành thực hiện. Năm 1882, Ferdinand de Lesseps, Tử tước xứ Lesseps, người đã chỉ huy đào kênh Suez, tới thăm eo đất Kra và hứa sẽ giúp đào kênh này. Tuy nhiên, vào năm 1897, Anh không muốn cảng Singapore bị mất ưu thế, nên đã cùng với Thái Lan ký một hiệp ước quyết định không đào kênh qua eo đất Kra.

Sang thế kỷ 20 năm 1973, Mỹ, Pháp, Nhật Bản và Thái Lan thỏa thuận sẽ dùng bom nguyên tử để đào kênh qua đây, nhưng kế hoạch cũng bị hủy bỏ, không thực hiện. Năm 2005 thì Trung Quốc ngỏ ý muốn hợp tác với Thái Lan tiến hành dự án đào kênh qua eo đất Kra với chi phí 20 tỷ đôla Mỹ.

Xem thêm 
 Kênh đào Kra

Tham khảo

 Abdullah MT. 2003. Biogeography and variation of Cynopterus brachyotis in Southeast Asia. PhD thesis. The University of Queensland, St Lucia, Australia.
 Corbet, GB, Hill JE. 1992. The mammals of the Indomalayan region: a systematic review. Oxford University Press, Oxford.
 Hall LS, Gordon G. Grigg, Craig Moritz, Besar Ketol, Isa Sait, Wahab Marni and M.T. Abdullah. 2004. Biogeography of fruit bats in Southeast Asia. Sarawak Museum Journal LX(81):191-284.
 Wilson DE, Reeder DM. 2005. Mammal species of the world. Smithsonian Institution Press, Washington DC.
 China calling: 'String of pearls' 

Địa mạo Thái Lan
Vịnh Thái Lan
Biển Andaman
Eo đất châu Á
Bán đảo Mã Lai
Địa mạo Myanmar
Nam Thái Lan
Vùng Tanintharyi
Á
Trục khuỷu

Trục khuỷu là một bộ phận của động cơ dùng để biến đổi chuyển động tịnh tiến của piston thành chuyển động quay. Nó nhận lực từ piston để tạo ra mô men xoắn sinh công quay rồi đưa ra bộ phận công tác và nhận năng lượng từ bánh đà truyền lại cho piston (động cơ diesel) để thực hiện các quá trình sinh công. Trong quá trình làm việc, trục khuỷu chịu tác dụng của lực khí thể, lực quán tính và lực quán tính ly tâm. Có hai loại trục khuỷu là trục khuỷu nguyên và trục khuỷu ghép.

Các bộ phận chính

Đầu trục khuỷu
Đầu trục khuỷu thường được lắp vấu để khởi động hoặc để quay, puly dẫn động quạt gió, bơm nước, các bánh răng dẫn động trục cam,.... Nó có thể được lắp thêm bộ giảm chấn xoắn

Cổ trục khuỷu
Các động cơ đa số có cùng một đường kính. Nó thường được làm rỗng để chứa dầu bôi trơn, các bánh răng dẫn động trục cam,.... Nó có thể được lắp thêm bộ giảm chấn xoắn.

Chốt khuỷu
- Là bộ phận để lắp với đầu to thanh truyền, được gia công chính xác có độ bóng cao và được nhiệt luyện để nâng cao độ cứng như cổ trục. 
- Số chốt khuỷu bao giờ cũng bằng số xi lanh động cơ (động cơ một hàng xi lanh). Đường kính chốt khuỷu thường nhỏ hơn đường kính cổ trục, nhưng cũng có những động cơ cao tốc, do lực quán tính lớn nên đường kính chốt khuỷu có thể làm bằng đường kính cổ trục để tăng độ cứng vững.
- Cũng như cổ trục, chốt khuỷu có thể làm rỗng để giảm trọng lượng trục khuỷu và chứa dầu bôi trơn, đồng thời các khoang trống còn có tác dụng lọc dầu bôi trơn.

Má khuỷu
Đa số má khuỷu có hình dạng elip để phân bố ứng suất được hợp lý nhất. Nó là bộ phận nối liền cổ trục và cổ chốt.

Đối trọng
Đối trọng có tác dụng nhằm cân bằng các lực và mô men quán tính không cân bằng của động cơ. Nó còn có tác dụng giảm tải cho ổ trục, và là nơi khoan bớt các khối lượng thừa khi cân bằng trục khuỷu.
Nó có thể được chế tạo liền với má khuỷu hoặc làm rời sau đó hàn hoặc bắt bu long với má khuỷu.

Đuôi trục khuỷu
Đây là nơi truyền công suất ra ngoài. Trên đuôi của nó có lắp mặt bích để lắp bánh đà.

Tham khảo
 Thiết kế và tính toán các hệ thống trên Động cơ đốt trong. Lê Hoài Đức. Nhà xuất bản Giao thông Vận tải (2006)

Xem thêm
 Thanh truyền
 Bánh đà

Chú thích

Cơ khí
Động cơ
Bộ phận động cơ
Kĩ thuật động cơ
Chi tiết máy
Liên kết (cơ học)
Nikola Gruevski

Nikola Gruevski (tiếng Macedonia: Никола Груевски), sinh ngày 31 tháng 8 năm 1970 tại thành phố Skopje, Nam Tư - nay là nước Bắc Macedonia, là một chính trị gia của Macedonia. Ông hiện đang là đương kim thủ tướng của Cộng hòa Macedonia từ ngày 27 tháng 8 năm 2006 và đồng thời giữ chức chủ tịch đảng VMRO-DPMNE (Tổ chức Cách mạng nội bộ Macedonia - Đảng Dân chủ Đoàn kết dân tộc Macedonia) từ tháng 5 năm 2003. Ông cùng từng giữ chức vụ bộ trưởng tài chính dưới chính phủ của tổng thống Ljubco Georgievski cho đến tháng 9 năm 2002. Từ năm 2018, Gruevski là một kẻ đào tẩu.

Vào tháng 5 năm 2018, ông bị kết án hai năm tù vì tội tham nhũng. Vào tháng 11 năm 2018, ông được lệnh phải chấp hành bản án của mình nhưng không nhận phòng với chính quyền và thay vào đó trốn sang Hungary, nơi ông tìm kiếm và được cấp tị nạn chính trị.

Đời sống cá nhân 
Sinh ra ở Skopje vào năm 1970, Gruevski được nuôi dưỡng trong một gia đình không có đặc quyền cũng không nghèo.Cha ông làm việc trong đồ nội thất và thiết kế và mẹ ông là một y tá.Sau khi cha mẹ ly dị, anh được mẹ nuôi dưỡng.Tuy nhiên, ở tuổi lên bốn, cô đã đi làm việc ở Libya, giống như hàng ngàn công dân Nam Tư khác, và đưa anh ta theo cô.Sau khi trở về, Gruevski hoàn thành giáo dục tiểu học và trung học ở Skopje.Tốt nghiệp Khoa Kinh tế trường St.Clement của Đại học Ohrid ở Bitola vào năm 1994 (nơi ông tham gia vào nhà hát nghiệp dư và quyền Anh), ông bước vào lĩnh vực tài chính non trẻ, và là người đầu tiên giao dịch trên thị trường chứng khoán của Skopje.Trong năm 1995, ông làm giám đốc bộ phận trong Multigroup sở hữu Balkanbank, và trở thành người triển lãm cho đến năm 1998.Năm 1996, ông cũng có bằng cấp cho thị trường vốn quốc tế từ Một Viện Chứng khoán Luân Đôn.Gruevski thành lập Hiệp hội Môi giới Macedonia vào năm 1998 và thực hiện giao dịch đầu tiên trên Sàn giao dịch chứng khoán Macedonia.

Tham khảo

Thủ tướng Bắc Macedonia
Nhân vật còn sống
Trúc đùi gà

Trúc đùi gà, còn gọi là tre ống điếu, trúc Phật (danh pháp hai phần: Bambusa ventricosa) là một loại cây thuộc họ Hòa thảo.

Mô tả 
Thân cây mọc cụm, cao 1 - 3m, đường kính 1 – 4 cm. Cây cong dạng sóng; gióng dài 1,5 – 5 cm; phình lên ở dưới, giống như đùi gà; vòng đốt hơi nhô cao; vỏ thân màu lục thẫm, khi già ngả màu hơi vàng. Lá có phiến hình mác, dài 12 – 21 cm, rộng 1 – 2 cm, đầu nhọn, gốc tròn hay hình tim. Mo thân có tai phát triển; lá mo hình mác, đầu nhọn, gốc hình tim. Mùa măng tháng 5 - 7. Tái sinh bằng thân rễ. Chưa gặp cây ra hoa. Chủ ỵếu được trồng làm cảnh vì dáng đẹp. Thân cây làm gậy chống cho người cao tuổi.

Phân bố
Trúc đùi gà thích hợp với vùng trung du và đồng bằng.

Tại Việt Nam, trúc đùi gà được trồng tại Lạng Sơn, Vĩnh Phú, Hà Nội, Quảng Ninh, Hải Hưng, Hà Bắc, Thái Bình, Thừa Thiên – Huế. Trúc đùi gà sống tại Trung Quốc, Malaysia.

Tình trạng hiện nay: không biết chính xác. Có trồng rải rác ở nhiều vùng đất thấp để làm cảnh. Mức độ đe doạ: bậc K.

Chú thích

Tham khảo
 
 Sách đỏ Việt Nam - trang 306.

Trúc
V
Sách đỏ Việt Nam
Chi Tre

Chi Tre hay chi Hóp (danh pháp khoa học: Bambusa) là một chi lớn thuộc họ Poaceae có 32 loài. Chi này chủ yếu là các loài cây lớn, có nhiều nhánh tại một đốt và có một hoặc hai đốt to hơn các đốt còn lại. Chi này phân bố ở các khu vực nhiệt đới và bán nhiệt đới của châu Á, đặc biệt là khu vực nhiệt đới gió mùa và ẩm.

Các chi sau đôi khi cũng được xếp chung vào chi Bambusa:

Arundarbor Kuntze
Bonia Balansa
Eremocaulon Soderstrom & Londoño (bao gồm Criciuma Soderstrom & Londoño)
Guadua Kunth
Holttumochloa K.M.Wong
Ischurochloa Büse
Kinabaluchloa K.M.Wong
Leleba Nakai
Lingnania McClure
Maclurochloa K.M.Wong
Mullerochloa K.M.Wong
Neololeba Widjaja
Soejatmia K.M.Wong
Tetragonocalamus Nakai

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 
 

Thực vật vườn châu Á
Mắm tôm chua

Mắm tôm chua là một món ăn của Nam Bộ và miền Trung Việt Nam, đặc biệt là tại Gò Công và Huế, làm từ tôm bạc đất ủ chua. Gò Công và Huế là hai nơi làm mắm tôm chua nổi tiếng, tuy nhiên ở Huế thì nhiều cơ sở sản xuất hơn. Món này bắt nguồn từ Gò Công được Nam Phương Hoàng hậu mang về Huế. Ngày nay tại Gò Công vẫn còn rất nhiều hộ gia đình vẫn giữ nghề và bán trên thị trường.

Khác với mắm tôm mặn có màu nâu và con tôm đã bị giã nhuyễn, mắm tôm chua có màu đỏ và con tôm còn nguyên hình. Khi làm mắm tôm chua phải chọn con tôm còn sống, rửa sạch bằng nước muối (nếu rửa bằng nước ngọt thì tôm sẽ bị tanh). Tôm rửa sạch được làm chín bằng cách ngâm vào rượu trắng mạnh. Tôm chín màu đỏ rực. Đem tôm trộn đều với thính gạo, ớt, riềng, gừng và tỏi đã thái chỉ. Cuối cùng cho tất cả vào một cái hũ bằng sành hoặc đất nung, phía trên xếp một lớp lá chùm ruột hay ổi rửa sạch và vẩy cho hết nước, đậy kín lại. Sau 5-7 ngày là thành mắm tôm chua.

Tham khảo

Tôm chua
Xốt cá
Ẩm thực thành phố Huế
Món tôm
Thịt lợn

Thịt heo hay thịt lợn là thịt từ heo, là một loại thực phẩm rất phổ biến trên thế giới, tiêu thụ thịt heo của người Việt chiếm tới 73,3%, thịt gia cầm là 17,5% và 9,2% còn lại là thịt các loại (thịt bò, thịt trâu, thịt dê...), điều này xuất phát từ truyền thống ẩm thực của người Việt thường ăn thịt heo và thịt gà nhiều hơn các loại thịt khác. Ngoài ra, còn dùng thịt heo để chế biến 1 số món độc lạ, hấp dẫn và còn là 1 món ăn ưa thích của 1 số du khách nước ngoài. Thịt heo rẻ mà ngon,thơm của thịt luộc, bùi, đậm của thịt kho, thịt heo còn dùng để cúng trong các dịp lễ( heo quay). Heo quay là lễ vật cúng tượng trưng cho sự căng tròn, thịnh vượng và ấm no vì thế trong các buổi cúng lớn, những dịp khai trương, lễ tết.. họ thường chọn thịt heo quay.

Lợi ích 
Thịt lợn chứa hàm lượng protein cao cùng nhiều vitamin và khoáng chất. Thịt lợn nạc là một thực phẩm tuyệt vời cho chế độ ăn uống lành mạnh. Nó chứa tất cả các amino acid thiết yếu cho sự tăng trưởng và duy trì cơ thể khỏe mạnh. Mỡ lợn đôi khi được sử dụng như là một chất béo trong nấu ăn. Giống như các loại thịt đỏ, thịt lợn chủ yếu gồm các chất béo bão hòa và chất béo không bão hòa với hàm lượng tương đương nhau.Vitamin B12 trong thịt lợn rất quan trọng cho sự hình thành máu và chức năng của não. Thiếu hụt vitamin B12 có thể gây thiếu máu và tổn hại đến tế bào thần kinh. Vitamin B6 quan trọng đối với sự hình thành của các tế bào máu đỏ.

Thịt lợn đặc biệt giàu thiamin, một trong những vitamin nhóm B đóng một vai trò thiết yếu trong các chức năng của cơ thể. Thịt lợn cũng chứa nhiều selenium, kẽm là chất cần thiết cho một bộ não và hệ thống miễn dịch khỏe mạnh.Creatine trong thịt là một nguồn năng lượng cho cơ bắp. Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng nó có thể cải thiện sự tăng trưởng và duy trì cơ bắp.Vitamin B3 rất quan trọng cho sự tăng trưởng và chuyển hóa. Phosphor cần thiết cho sự tăng trưởng và duy trì cơ thể khỏe mạnh.

Thịt lợn cũng được xem là một nguồn cung cấp sắt dồi dàoTaurine được tìm thấy trong cá và thịt, taurine là một amino acid chống oxy hóa, có vai trò quan trọng đối với tim và các chức năng cơ bắp.Carnosine là một chất rất quan trọng cho chức năng cơ bắp. Mức độ arnosine trong cơ bắp của con người liên quan tới việc giảm mệt mỏi và cải thiện hiệu suất lao động.Thịt lợn có chứa nhiều chất dinh dưỡng lành mạnh có lợi cho cơ bắp bao gồm ưtaurie, creatine, và beta-alanine. Beta-alanine là một amino acid, được sử dụng để sản xuất carnosine trong cơ thể.

Khúc thịt 

Ở Việt Nam có thể nhìn là phân biệt được đâu là thịt thủ (phần đầu), thịt vai, sườn, sườn non, thịt mông, thịt đùi, thịt ba rọi, thịt thăn, nạc thăn, chân giò. Còn ở các nước hiện đại nơi mà heo được mổ trong lò sát sinh và đóng thành từng gói bán ở siêu thị thì các gói phải đề tên loại thịt để người tiêu thụ biết mà mua.

Thịt ngon nhất là phần giữa cổ và vai tức là ở gáy và phần chân giò vì nơi đó nạc và mỡ hòa vào nhau nên ăn không bị khô mà cũng không bị ngấy. Thịt bụng (tức thịt ba chỉ) thì nhiều mỡ ăn dễ ngấy. Thịt thăn là thịt nạc nên dễ khô nếu không nấu khéo. Ngoài ra thì thịt ba chỉ (còn được gọi là ba rọi) cũng là khúc thịt được ưa chuộng.

Các món ăn từ thịt lợn

Tham khảo

Thịt theo loài
Thịt
Thông Thụy Sĩ

Thông Thụy Sĩ hay thông Arolla (danh pháp hai phần: Pinus cembra) là một loài thông trong họ Thông (Pinaceae) có trong khu vực dãy núi Alps và dãy núi Carpat ở miền trung châu Âu, Ba Lan (dãy núi Tatra), Thụy Sĩ, Pháp, Italia, Áo, Đức, Slovenia, Slovakia, Ukraina và România. Nó thông thường mọc tại cao độ tới 1.200-2.300 m và nói chung đạt tới đường giới hạn cây thân gỗ trong khu vực này. Cây trưởng thành có thể cao tới 25–35 m và đường kính thân cây tới 1,5 m.

Nó là thành viên của nhóm thông trắng (phân chi Strobus) trong chi Thông (Pinus), và giống như mọi thành viên khác của nhóm này, các lá kim của nó mọc thành bó (chùm) gồm 5 lá kim, với các vỏ bao sớm rụng. Các lá kim dài 5–9 cm. Các nón của thông Thụy Sĩ dài khoảng 4–8 cm. Các hạt dài 8–12 mm chỉ có cánh dạng dấu vết và được phát tán nhờ chim bổ hạt đốm.

Một số nhà thực vật học coi thông Siberi (Pinus sibirica) khá tương tự chỉ như là thứ hay phân loài của thông Thụy Sĩ. Nó khác ở chỗ có các nón nhỏ hơn một chút và các lá kim có 2 ống nhựa thay vì 3 ở thông Siberi.

Giống như các loài thông trắng châu Âu và châu Á khác, thông Thụy Sĩ đề kháng rất tốt trước gỉ sét phồng rộp thông trắng (Cronartium ribicola). Thông Thụy Sĩ có giá trị lớn trong nghiên cứu lai ghép và biến đổi gen để phát triển các dạng thông có sức đề kháng cao với bệnh gỉ sét.

Thông Thụy Sĩ là cây cảnh phổ biến trong các công viên và các khu vườn lớn ở các khu vực có khí hậu lạnh, mặc dù không phát triển nhanh nhưng ổn định tại nhiều nơi. Nó chịu giá lạnh mùa đông rất tốt, với nhiệt độ có thể xuống tới -50 °C cùng gió mạnh. Hạt thông Thụy Sĩ cũng được thu hoạch để bán như một loại hạt ăn được và có thể được dùng để tạo hương vị thơm cho rượu sơ náp (schnapps).

Tham khảo 

 
 Chỉ dẫn tạo hương vị cho schnapps (tiếng Đức)

Liên kết ngoài 
 Hình ảnh nón thông Thụy Sĩ (Pinus cembra)
 Hình ảnh của Pinus cembra tại Thụy Sĩ
 Cơ sở dữ liệu thực vật hạt trần - Pinus cembra

C
Thực vật được mô tả năm 1753
Thực vật Pháp
Thực vật Ba Lan
Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Cây châu Âu
Uesugi Kagetora

có tên thật là Hojo Ujihide, là con trai thứ 7 của Hōjō Ujiyasu và được nhận là con nuôi của Uesugi Kenshin. Năm 1569, ông đã cưới em gái của Uesugi Kagekatsu, đổi thành họ  Uesugi. Tuy nhiên, năm 1578, sau cái chết của Kenshin, 2 đứa con nuôi lao vào tranh giành quyền lực và 1 năm sau đó, Kagetora tự sát, Kagekatsu đã chính thức trở thành người lãnh đạo của dòng họ Uesugi.

Tham khảo

Gia tộc Uesugi
Samurai
Quý tộc Nhật Bản
Biển Andaman

Biển Andaman (; ) là một vùng nước ở đông nam vịnh Bengal, miền nam Myanma, miền tây Thái Lan và miền đông quần đảo Andaman; nó là một phần của Ấn Độ Dương. Chiều dài của nó khoảng 1.200 km (750 dặm Anh) theo chiều từ bắc xuống nam và rộng khoảng 650 km (400 dặm Anh) theo chiều từ tây sang đông, với diện tích khoảng 797.700 km² (308.000 dặm vuông). Độ sâu trung bình của nó khoảng 870 m (2.854 ft) và độ sâu tối đa đạt 3.777 m (12.392 ft).

Ở đoạn đông nam của mình, biển Andaman thu hẹp lại để tạo thành eo biển Malacca, là eo biển ngăn cách bán đảo Mã Lai với đảo Sumatra.

Kiến tạo đáy biển 

Chạy dọc gần đúng theo chiều bắc nam trên đáy biển Andaman là ranh giới giữa hai mảng kiến tạo Miến Điện và Sunda. Các mảng kiến tạo này được người ta cho rằng từng là một phần của mảng Á-Âu lớn hơn, nhưng đã được tạo ra khi hoạt động đứt gãy biến đổi được gia tăng do mảng Ấn Độ bắt đầu có sự va chạm đáng kể với đại lục Á-Âu. Kết quả là một trung tâm lan rộng đáy biển được tạo ra, nó bắt đầu hình thành bồn địa ở phần rìa và có lẽ đã tạo thành biển Andaman, với giai đoạn hiện tại của nó đã bắt đầu vào khoảng 3-4 triệu năm trước.

Hoạt động núi lửa 
Trong biển này về phía đông của nhóm đảo chính yếu Andaman Lớn là đảo Barren, một núi lửa còn hoạt động duy nhất gắn liền với tiểu lục địa Ấn Độ. Hoạt động núi lửa của nó là do sự rúc xuống hiện đang diễn ra của mảng Ấn Độ phía dưới vòng cung đảo Andaman, điều này ép buộc macma dâng lên trong khu vực này của mảng Burma. Đảo núi lửa Narcondam nằm xa hơn về phía bắc cũng được tạo ra từ quá trình này; tuy nhiên hiện tại nó không hoạt động.

Xem thêm 
 Quần đảo Andaman
 Quần đảo Andaman và Nicobar

Tham khảo

Biển rìa lục địa Ấn Độ Dương
Đông Nam Á hải đảo
Vịnh Bengal
Biển châu Á
Thủy vực Myanmar
Thủy vực Thái Lan
Biển Malaysia
Biển Indonesia
Địa lý Sumatra
Bồn trũng sau cung
Bán đảo Mã Lai
Biên giới Ấn Độ-Myanmar
Biên giới Malaysia-Thái Lan
Biên giới Myanmar-Thái Lan
Biên giới Indonesia-Thái Lan
Vùng sinh thái châu Á
Vùng sinh thái biển
Địa lý Quần đảo Andaman và Nicobar
Biển Thái Lan
Stung Treng

Stung Treng (tiếng Khmer: ស្ទឹងត្រែង) là tỉnh lỵ của tỉnh Stung Treng, Campuchia.

Địa lý 
Stung Treng nằm ở bên bờ cao có nhiều cát nhìn ra sông Mê Kông, nơi có sông Sê San đổ vào. Thành phố này cách Phnom Penh khoảng 300 km và nằm cách biên giới Lào 40 km về phía nam.

Dân số thành phố là 25.000 người gồm người Khmer và người Lào. Thành phố có sân bay, nhưng hiện không có chuyến bay thương mại nào đang hoạt động.

Lịch sử 
Vùng đất này từng là một phần của vương quốc Lan Xang và sau đó là vương quốc Champassack. Nó được nhượng lại cho Campuchia theo hiệp ước Pháp-Xiêm (1893).

Tham khảo 

Tỉnh Stung Treng
Thành phố của Campuchia
Stung Treng
Huyện Campuchia

id:Stung Treng
de:Stung Treng
nl:Khett Stoeng Treng
Malaii

Malaii () là một huyện (srok) ở tỉnh Banteay Meanchey, tây bắc Campuchia.

Địa lý
Các huyện giáp ranh là (từ phía đông bắc theo chiều kim đồng hồ) Ou Chrov và Mongkol Borei thuộc tỉnh Banteay Meanchey và Sampov Loun thuộc tỉnh Battambang. Phía đông và bắc là tỉnh Sa Kaeo của Thái Lan.

Hành chính
Huyện này được chia ra 6 xã (khum), các xã này lại được chia ra thành 37 thôn (phum).

Làng xã

Tham khảo

Huyện Campuchia
Tỉnh Banteay Meanchey
Mongkol Borei

Mongkol Borei () là một huyện (srok) ở phía nam thuộc tỉnh Banteay Meanchey, tây bắc Campuchia.

Địa lý
Các tỉnh giáp ranh là (từ tây bắc theo chiều kim đồng hồ): Malaii, Ou Chrov, Serei Saophoan và Preah Netr Preah thuộc tỉnh Banteay Meanchey, Thma Koul, Bavel và Sampov Loun thuộc tỉnh Battambang.

Sông Mongkol Borei tạo thành biên giới huyện với Preah Netr Preah về phía đông.

Quốc lộ 5 và 6 chạy qua huyện này.

Hành chính
Huyện này được chia ra thành xã (khum), các xã này lại được chia thành 157 làng (phum).

Làng xã

Tham khảo

Huyện Campuchia
Tỉnh Banteay Meanchey