HMS Saracen (P247)

HMS Saracen (P247) là một tàu ngầm lớp S (1931) thuộc Nhóm III, được Hải quân Hoàng gia Anh chế tạo trong Chương trình Khẩn cấp Chiến tranh 1939 ở giai đoạn đầu của Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nó đã thực hiện được tổng cộng mười ba chuyến tuần tra tại các vùng biển Địa Trung Hải, đánh chìm được bảy tàu buôn phe Trục có tổng tải trọng , cùng hai tàu U-boat của Đức và Ý có tổng tải trọng 1.721 tấn, đồng thời gây hư hại cho một tàu buôn tải trọng . Trong chuyến tuần tra cuối cùng, nó bị các tàu corvette Ý Minerva và Euterpe thả mìn sâu và bắn hải phảo gây hư hại nặng đến mức phải tự đánh đắm ở vị trí về phía Đông đảo Corse vào ngày 14 tháng 8, 1943.

Thiết kế và chế tạo

Thiết kế 

Lớp tàu ngầm S Nhóm III được đặt hàng trong Chương trình Khẩn cấp Chiến tranh 1939 như là một kiểu tàu ngầm nhỏ để tuần tra tại vùng biển bị giới hạn như Bắc Hải, Baltic và Địa Trung Hải. Chúng có kích thước lớn hơn và có nhiều cải tiến so với các nhóm trước. Chúng có trọng lượng choán nước  khi nổi và  khi lặn, lườn tàu có chiều dài chung , mạn tàu rộng  và mớn nước sâu . Con tàu có thể lặn sâu đến , và có một thủy thủ đoàn đầy đủ bao gồm 48 sĩ quan và thủy thủ.

Lớp S trang bị hai động cơ diesel công suất , mỗi chiếc vận hành một trục chân vịt. Khi lặn, mỗi trục được vận hành bởi một động cơ điện công suất . Khi di chuyển trên mặt nước nó đạt tốc độ tối đa  và  khi lặn dưới nước. Tầm xa hoạt động của Nhóm III là  ở tốc độ , và có thể lặn xa  ở tốc độ .

Các con tàu có sáu ống phóng ngư lôi , tất cả được bố trí trước mũi, và có sáu quả ngư lôi dự phòng, nâng tổng số ngư lôi mang theo là 12 quả. Nó có thể mang mười hai quả thủy lôi thay cho các quả ngư lôi. Vũ khí trên boong tàu là một khẩu hải pháo  cùng một pháo phòng không Oerlikon 20 mm. Ngoài ra Nhóm III còn được trang bị sonar ASDIC Type 129AR hoặc 138 và một bộ radar cảnh báo sớm Type 291 hoặc 291W.

Chế tạo 
Saracen được đặt hàng vào ngày 23 tháng 1, 1940 trong khuôn khổ Chương trình Khẩn cấp Chiến tranh 1939, và được đặt lườn tại xưởng tàu của hãng Cammell Laird ở Birkenhead vào ngày 16 tháng 7, 1940. Nó được hạ thủy vào ngày 16 tháng 2, 1942, và nhập biên chế cùng Hải quân Hoàng gia tại Holy Loch, Scotland vào ngày 24 tháng 6, 1942.

Lịch sử hoạt động

1942

Chuyến tuần tra thứ nhất 
Sau một giai đoạn thực hành huấn luyện tại khu vực sông Clyde, Saracen xuất phát từ Lerwick vào ngày 29 tháng 7, 1942 cho chuyến tuần tra đầu tiên trong chiến tranh, và đã hoạt động trong Bắc Hải ngoài khơi bờ biển phía Tây Na Uy. Tại đây vào ngày 3 tháng 8, nó đã phóng ngư lôi tấn công và đánh chìm được tàu U-boat Đức U-335 ở vị trí về phía Đông Bắc quần đảo Faroe, tại tọa độ . Chỉ có một người duy nhất trong tổng số 44 thành viên thủy thủ đoàn của U-335 sống sót được cứu vớt và bị bắt làm tù binh chiến tranh. Saracen kết thúc chuyến tuần tra tai cảng Lerwick vào ngày 9 tháng 8.

Chuyến tuần tra thứ hai và thứ ba 
Saracen rời Holy Loch vào ngày 23 tháng 8 để đi sang Gibraltar. Chuyến đi này trở thành chuyến tuần tra thứ hai của chiếc tàu ngầm từ ngày 31 tháng 8, khi nó được lệnh hoạt động ngoài khơi mũi Finisterre, Tây Ban Nha để đánh chặm một tàu vượt phong tỏa Đức. Không tìm thấy mục tiêu, con tàu đi đến Gibraltar vào ngày 4 tháng 9.

Saracen sau đó thực hiện một chuyến tuần tra ngắn trong biển Alboran ngoài khơi Valencia, Tây Ban Nha từ ngày 17 đến ngày 27 tháng 9, nhưng không tìm thấy mục tiêu nào. 

Được điều động gia nhập Chi hạm đội Tàu ngầm 10 đặt căn cứ tại Malta, Saracen rời cảng Gibraltar vào ngày 9 tháng 10. Trên đường đi vào ngày hôm sau, nó bắt gặp tàu ngầm U-605 đang đi trên mặt nước, nên đã phóng một loạt sáu quả ngư lôi tấn công. Tuy nhiên U-605 đã phát hiện các quả ngư lôi, nên đổi hướng để né tránh, rồi lặn xuống trước khi Saracen kịp trồi lên mặt nước để bắn hải pháo tấn công. Khi Saracen trở lên mặt nước một giờ rưỡi sau đó, nó bị đối thủ phát hiện, và U-605 đã phóng bốn quả ngư lôi tấn công nhưng không trúng đích. Saracen báo cáo phát hiện tàu U-boat về căn cứ, và được chỉ thị tiếp tục hành trình đi Malta trong khi các hạm tàu nổi Anh sẽ truy lùng tàu đối phương. Tuy nhiên do đã tiêu phí một nữa số ngư lôi mang theo, Saracen quay trở lại Gibraltar để nạp lại ngư lôi, rồi đi sang Malta theo lộ trình khác, sau sự kiện tàu ngầm  bị đánh chìm vào ngày 17 tháng 9. Saracen đi đến Malta vào ngày 19 tháng 10.

Chuyến tuần tra thứ tư và thứ năm 
Từ căn cứ Malta, Saracen thực hiện một chuyến tuần tra ngắn tại khu vực quần đảo Kerkennah, Tunisia từ ngày 21 đến ngày 24 tháng 10.

Vào ngày 3 tháng 11, Saracen cùng các tàu ngầm chị em  và  rời Malta cho chuyến tuần tra tiếp theo nhằm hỗ trợ cho Chiến dịch Torch, cuộc đổ bộ của lực lượng Đồng Minh lên Bắc Phi. Trên đường đi chiếc tàu ngầm bị máy bay tiêm kích Messerschmitt Bf 109 Đức tấn công, và bị hư hại nhẹ hệ thống vô tuyến. Thoạt tiên dự định hoạt động tại vùng biển ngoài khơi Partinico, Sicilia, con tàu lại được điều sang vùng eo biển Sicilia giữa Sicilia và Tunisia. Vào ngày 9 tháng 11, nó phóng ngư lôi đánh chìm chiếc tàu ngầm Ý Granito ở vị trí khoảng  về phía Tây Bắc Partinico, Sicilia, khiến toàn bộ 46 thành viên thủy thủ đoàn Ý đều tử trận. Đại úy Hải quân Edward Preston Young, Hạm phó của Saracen, sau đó được tặng thưởng Huân chương Chữ thập Phục vụ Dũng cảm do thành tích đã đánh chìm Granito. Một tuần sau đó, Saracen phóng một loạt ba quả ngư lôi tấn công chiếc tàu buôn Đức Menes trong vịnh Tunis, nhưng không trúng đích. Nó quay trở về Malta vào ngày 24 tháng 11.

Chuyến tuần tra thứ sáu 
Saracen xuất phát từ Malta vào ngày 7 tháng 12 cho chuyến tuần tra thứ sáu, và hoạt động trong biển Tyrrhenum ngoài khơi Naples, Ý trước khi chuyển sang khu vực phía Đông Tunisia. Vảo ngày 17 tháng 12, nó phóng bốn quả ngư lôi tấn công chiếc tàu vận tải Đức Ankara ở vị trí về phía Bắc Bizerte, Tunisia, nhưng trượt mục tiêu. Năm ngày sau đó, Saracen hai lần trông thấy chiếc tàu ngầm Ý Argento, nhưng không thể cơ động vào vị trí tấn công thuận lợi. Argento cũng nhìn thấy Saracen nhưng đã không tấn công vì sợ bắn nhầm tàu ngầm chị em Corallo vốn cũng đang có mặt tại khu vực. Saracen kết thúc chuyến tuần tra vào ngày 25 tháng 12, khi đi đến Algiers, nơi nó gia nhập trở lại Chi hạm đội Tàu ngầm 8.

1943

Chuyến tuần tra thứ bảy 
Saracen xuất phát từ Algiers vào ngày 10 tháng 1, 1943 cho chuyến tuần tra thứ bảy, và tiếp tục hoạt động trong biển Tyrrhnum gần Naples. Ở vị trí khoảng  về phía Nam đảo Capri, nó bắn hải pháo đánh chìm chiếc tàu tuần tra Ý V 3 / Maria Angeletta  vào ngày 20 tháng 1. Sau đó lần lượt trong các ngày 22 và 23 tháng 1, nó phóng ngư lôi tấn công nhưng không trúng đích một tàu chở dầu nhỏ và một tàu không rõ nhận dạng. Saracen quay trở về Algiers vào ngày 27 tháng 1.

Chuyến tuần tra thứ tám 

Saracen thực hiện thêm một chuyến tuần tra từ ngày 7 tháng 2, và hoạt động tại khu vực vịnh Genoa. Vào sáng sớm ngày 11 tháng 2, nó cho đổ bộ ba đặc vụ lên Cupabia, phía Nam Ajaccio, Corse, rồi sang ngày hôm sau đã bắn hải pháo đánh chìm các tàu kéoProvinçale II  và Marseillaise V  của phe Vichy Pháp ngoài khơi mũi Sardineaux ở miền Nam nước Pháp. Đến ngày 15 tháng 2, nó phóng ngư lôi và gây hư hại cho chiếc tàu chở dầu Đức Marguerite Finaly  ở vị trí về phía Tây Nam Genoa. Bốn ngày sau đó, nó trồi lên mặt nước để bắn phá một xưởng đóng tàu nhỏ tại Cervo, Ý, gây hư hại cho hai thuyền buồm đang được đóng. Saracen kết thúc chuyến tuần tra tại Algiers vào ngày 22 tháng 2, rồi lên đường đi Malta ba ngày sau đó, đến nơi vào ngày 2 tháng 3.

Chuyến tuần tra thứ chín 
Sau khi được sửa chữa, Saracen xuất phát từ Malta vào ngày 16 tháng 3 cho chuyến tuần tra thứ chín, và hoạt động trong biển Tyrrhnum về phía Bắc đảo Sicilia. Nó nhìn thấy hai tàu đổ bộ Đức hai ngày sau đó, nhưng đã không tấn công do lườn tàu quá nông đối với ngư lôi. Đến ngày 20 tháng 3, nó phát hiện một đoàn tàu bao gồm hai tàu buôn, bốn tàu khu trục và 16 máy bay, nhưng chiếc tàu ngầm bị đối phương phát hiện qua sonar trước khi kịp tấn công. Saracen kết thúc chuyến tuần tra và đi đến Algiers vào ngày 1 tháng 4.

Chuyến tuần tra thứ mười và mười một 
Rời Algiers vào ngày 13 tháng 4, Saracen tiến hành chuyến tuần tra thứ mười để hoạt động tại khu vực vịnh Genoa. Nó phát hiện một đoàntàu vận tải Ý vào ngày 19 tháng 4, và đã phóng một loạt sáu quả ngư lôi đánh chìm chiếc tàu chở hành khách Ý Francesco Crispi  ở vị trí khoảng  về phía Tây đảo Elba. Ngay sau đó chiếc tàu ngầm bị các tàu hộ tống phản công bằng mìn sâu, nhưng không bị hư hại. Chỉ ba ngày sau đó, Saracen lại phóng ngư lôi đánh chìm chiếc tàu buôn Ý Tagliamento  ở vị trí khoảng  về phía Nam đảo Pianosa. Chiếc tàu ngầm quay trở về Algiers vào ngày 
27 tháng 4.

Từ Algiers, Saracen thực hiện chuyến tuần tra tiếp theo từ ngày 9 đến ngày 25 tháng 5, và hoạt động trong biển Tyrrhnum về phía Đông các đảo Sardegna và Corse, nhưng không đánh chìm được mục tiêu nào.

Chuyến tuần tra thứ mười hai 
Chiếc tàu ngầm bắt đầu chuyến tuần tra thứ mười hai từ ngày 27 tháng 6, khi nó xuất phát từ Algiers để hoạt động ở phía Đông đảo Corse, nhằm hỗ trợ cho Chiến dịch Husky, cuộc đổ bộ của lực lượng Đồng Minh lên đảo Sicilia. Ngay khi vừa rời cảng, nó bị chiếc U-593 phát hiện, nhưng chiếc U-boat đã được lệnh không tấn công tàu ngầm đối phương tại khu vực này, nên Saracen đã băng qua an toàn. Đến sau nữa đêm ngày 2 tháng 7, nó cho đổ bộ sáu đặc vụ lên mũi Palmeri, Sardegna. Sang ngày 6 tháng 7, nó phóng ngư lôi đánh chìm chiếc tàu buôn Ý  ở vị trí khoảng  về phía Nam Capraia. Chỉ bốn ngày sau đó, chiếc tàu ngầm bị một tàu khu trục Ý phát hiện qua sonar ở vị trí  về phía Đông Bastia, Corse, và bị tấn công với 27 quả mìn sâu được thả xuống, khiến nó bị hư hại đáng kể. Đến ngày 11 tháng 7, Saracen phóng ngư lôi đánh chìm chiếc tàu buôn Đức Tell  ở vị trí  về phía Đông đảo Corse, rồi tiếp tục bị tàu hộ tống đối phương phản công bằng mìn sâu, chịu đựng thêm thiệt hại. Saracen kết thúc chuyến tuần tra và quay trở về Algiers vào ngày 21 tháng 7.

Chuyến tuần tra thứ mười ba – Bị mất 
Sau khi được sửa chữa tại Algiers, Saracen dùng hải pháo đánh đắm chiếc tàu chở đạn dược  vốn đã mắc cạn ngoài khơi Algiers sau khi bị nổ tung phần mũi do tai nạn hỏa hoạn và vẫn có nguy cơ đạn dược tiếp tục nổ. Sau đó chiếc tàu ngầm bắt đầu chuyến tuần tra thứ mười ba vào ngày 7 tháng 8, và hoạt động tại khu vực phía Đông đảo Corse.

Sau nữa đêm ngày 13 tháng 8, Saracen bị tàu corvette Ý Minerva phát hiện qua sonar, và bị tấn công bởi sáu lượt mìn sâu với tổng cộng 40 quả được thả xuống. Saracen lặn xuống đến độ sâu  để lẫn tránh, nhưng nhiều quả mìn đã nổ gần tàu đến mức lườn áp lực bị rò rỉ nước. Nó buộc phải trồi lên mặt nước, và tiếp tục bị Minerva cùng tàu corvette chị em Euterpe tấn công bằng hải pháo. Thủy thủ đoàn của Saracen đã bỏ tàu và đánh đắm tàu tại tọa độ  để không bị lọt vào tay đối phương. 46 thành viên của nó đã được các tàu chiến Ý cứu vớt, gồm 20 người bởi Euterpe và 26 người khác bởi Minerva; nhưng hai thủy thủ khác đã mất tích.

Có một sự trùng hợp thú vị khi Saracen bị đánh chìm ngay sau nữa đêm của một ngày Thứ Sáu ngày 13, trong chuyến tuần tra thứ mười ba của nó. Xác tàu đắm của Saracen được khám phá vào năm 2015, dưới đáy biển ở độ sâu  ngoài khơi bờ biển đảo Corse.

Tóm tắt chiến công 
Saragen đã đánh chìm bảy tàu buôn phe Trục có tổng tải trọng  cùng hai ngầm U-boat với tổng tải trọng 1.721 tấn, đồng thời gây hư hại cho một tàu buôn tải trọng .

Tham khảo

Ghi chú

Chú thích

Thư mục

Liên kết ngoài 
 

Lớp tàu ngầm S Anh (1931)
Tàu ngầm của Hải quân Hoàng gia Anh trong Thế Chiến II
Tàu ngầm bị tàu chiến Ý đánh chìm
Xác tàu đắm trong Thế Chiến II tại Địa Trung Hải
Sự cố hàng hải năm 1943
Tàu thủy năm 1942