Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Indore

Indore là thành phố miền Trung Ấn Độ, ở bang Madhya Pradesh. Đây là trung tâm thương mại của một khu vực sản xuất nông nghiệp sản xuất lúa mỳ, hạt kê, bắp, bông, và hạt lấy dầu. Trong thành phố có các nhà máy sản xuất vải bông, hóa chất, hàng dệt kim, hóa chất, đồ gỗ, hàng kim loại. Thành phố có nhiều cung điện và có một số trường đại học.

Lịch sử
Indore được thành lập năm 1715 và đã nổi bật dưới triều Maratha của Holkars. Năm 1818 thành phố này bị đặt dưới sự bảo hộ của Vương quốc Anh và trở thành thủ phủ của bang hoàng thân Indore, bang được sáp nhập với Madhya Bharat năm 1948. Indore đã trở thành một phần của bang Madhya Pradesh mới vào năm 1956.

Khí hậu

Tham khảo

*
Thành phố thuộc bang Madhya Pradesh
Thành phố Djibouti

Thành phố Djibouti (, , , ) là thủ đô và thành phố lớn nhất Djibouti, nằm bên vịnh Tadjoura.

Vùng đô thị Thành phố Djibouti có dân số khoảng 529.000 người, tức hơn 70% dân số đất nước. Thành phố được người thành lập như một điểm dân cư vào năm 1888, trên phần đất thuê từ các Sultan người Somali và Afar. Thời thuộc địa, nó đóng vai trò thủ phủ của Somaliland thuộc Pháp và Lãnh thổ người Afar và Issa thuộc Pháp.

Lịch sử

Từ năm 1862 đến 1894, vùng đất cạnh vịnh Tadjoura mang tên "Obock". Nó được cai trị bởi các Sultan người Somali và Afar, những người mà Pháp đã ký nhiều hiệp ước trong thời gian từ 1883 đến 1887 để có chỗ đứng trong vùng.
 
Người Pháp sau đó lập ra Thành phố Djibouti năm 1888, trên một dãi đất trước đó vắng người. Năm 1896, nó trở thành thủ phủ của Somaliland thuộc Pháp. Thành phố phát triển đáng kể sau khi tuyến đường sắt Ethiopia-Djibouti được xây dựng. Lúc đó, với dân số 15.000 người, thành phố đông dân hơn mọi thành phố lân cận ở Ethiopia trừ Harar. Djibouti trở thành điểm đến cho hàng xuất khẩu từ nam Ethiopia và Ogaden, như cà phê Harar và khat.

Từ khi Djibouti giành được độc lập năm 1977, thành phố đã đóng vai trò trung tâm hành chính và thương mại của đất nước.

Khí hậu

Thành phố kết nghĩa

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 
 

Thủ đô châu Phi
Khu dân cư ở Djibouti
Thành bang

Vùng của Djibouti
Thành phố cảng châu Phi
Khởi đầu năm 1888
Cảng Ấn Độ Dương
Thành phố ven biển Djibouti
Khởi đầu năm 1888 ở châu Phi
Andhra Pradesh

VDC là một bang của Ấn Độ, tọa lạc tại miền đông nam đất nước. Đây là bang có rộng lớn thứ tám, với diện tích . Theo thống kê 2011, đây là bang đông dân thứ mười với dân số 49.386.799 người.

Ngày 2 tháng 6 năm 2014, phần tây bắc của bang Andhra Pradesh cũ được tách ra để lập nên bang Telangana. Thủ phủ lâu đời của Andhra Pradesh, Hyderabad, được chuyển cho Telangana trong sự phân chia này. Tuy vậy, theo Đạo luật Tái tổ chức Andhra Pradesh, 2014, Hyderabad sẽ vẫn là thủ phủ de jure của cả Andhra Pradesh và Telangana trong một thời gian không quá 10 năm. Tổng sản phẩm nội địa bang (GSDP) trong năm tài chính 2016–2017 là .

Bang có đường bờ biển dài  với quyền lãnh hải gần 15.000 km², rộng thứ nhì trong tất cả các bang ngoài Gujarat. Nó tiếp giáp với Telangana về phía tây bắc, Chhattisgarh về phía bắc, Odisha về phía đông bắc, Karnataka về phía tây, Tamil Nadu và phía nam và vịnh Bengal về phía đông. Một lãnh thổ rộng  thuộc Yanam, một huyện của Puducherry, nằm về phía nam của Kakinada tại châu thổ Godavari ở miền đông Andhra Pradesh.

Andhra Pradesh được tạo nên từ hai vùng địa lý: Duyên hải Andhra, nằm dọc theo vịnh Bengal, và Rayalaseema, phần tây nam nằm sâu hơn trong lục địa của bang. Bang gồm 13 huyện, 9 nằm ở Duyên hải Andhra và 4 ở Rayalaseema. Visakhapatnam, tọa lạc bên vịnh Bengal tại Bắc Duyên hải Andhra, là thành phố lớn nhất và trung tâm thương mại với GDP là 26 tỷ Mỹ kim. Theo sau là Vijayawada, nằm bên sông Krishna, với GDP là 3 tỷ Mỹ kim năm 2010.

Andhra Pradesh đón 121,8 triệu khách viếng thăm năm 2015, tăng 30% về số du khách so với năm trước. Đền Tirumala Venkateswara tại Tirupati là một trong những địa điểm tôn giáo được tham quan nhiều nhất, với 18,25 triệu khách mỗi năm. Những trung tâm hành hương khác ở Andhra Pradesh gồm Ameen Peer Dargah tại Kadapa, Mahachaitya tại Amaravathi, và đền Kanaka Durga tại Vijayawada, còn những nơi thăm thú thiên nhiên gồm những bãi biển của Visakhapatnam, những trạm đồi như thung lũng Araku và dãy đồi Horsley, và hòn đảo Konaseema giữa châu thổ sông Godavari.

Hành chính 
Trước năm 2014, bang Andhra Pradesh gồm có 23 huyện. Sau khi vùng Tây Bắc của bang được tách ra để thành lập bang Telangana, bang Andhra Pradesh được tổ chức lại chỉ còn 13 huyện, thuộc 2 phân vùng là Kosta (gồm 9 huyện) và Rayalaseema (gồm 4 huyện):

 Anantapur
 Chittoor
 East Godavari
 Guntur
 Kadapa
 Krishna
 Kurnool
 Prakasam
 Nellore
 Srikakulam
 Visakhapatnam
 Vizianagaram
 West Godavari

Dưới cấp huyện chia thành các phó huyện. Có cả thảy 50 phó huyện, trong đó huyện có nhiều phó huyện nhất là East Godavari (7 phó huyện) và huyện có ít phó huyện nhất là Vizianagaram (2 phó huyện).

Dưới phó huyện là các mandal, tương đương cấp xã. Toàn bang có tất cả 670 mandal. Huyện Chittoor có nhiều nhất với 66 mandal và huyện Vizianagaram có ít nhất với 34 mandal.

Ngoài ra, bang Andhra Pradesh có 31 đô thị, trong đó có 16 municipal corporation và 14 municipality. Có 2 thành phố trên 1 triệu dân là Visakhapatnam và Vijayawada.

Ghi chú

Liên kết ngoài 

 Trung web chính phủ Andhra Pradesh 
 Andhra Pradesh trên Encyclopædia Britannica
 

Bang và lãnh thổ liên bang của Ấn Độ

Nam Ấn Độ
Khởi đầu năm 1956 ở Ấn Độ
Kōchi

là một tỉnh của Nhật Bản ở vùng Shikoku, trên đảo Shikoku, trông ra Thái Bình Dương. Trung tâm hành chính của tỉnh này là thành phố Kochi.

Địa lý 

Rừng núi chiếm tới 89% diện tích của tỉnh Kochi.

Lịch sử

Hành chính

Các thành phố 
Có 11 thành phố:
 Aki
 Kami
 Kōchi (thủ phủ)
 Kōnan
 Muroto
 Nankoku
 Shimanto
 Sukumo
 Susaki
 Tosa
 Tosashimizu

Làng và thị trấn

Kinh tế

Văn hóa 

 Lễ hội Yosakoi

Giáo dục 

 Đại học Kochi

Du lịch

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Website chính thức của tỉnh Kochi 
 Website hướng dẫn du lịch tỉnh Kochi (tiếng Anh)

Shikoku
Tỉnh của Nhật Bản
Kōchi (thành phố)

Thành phố Kochi (tiếng Nhật: 高知市 Kōchi-shi, Cao Tri thị) là trung tâm hành chính của tỉnh Kochi trên đảo Shikoku ở Nhật Bản.

Thành phố được thành lập vào năm 1889 (thời kỳ Minh Trị). Năm 1998, thành phố được công nhận là thành phố cấp vùng (中核市) của Nhật Bản.

Điểm du lịch hấp dẫn ở thành phố Kochi là thành Kochi. Tháng 8 hàng năm, thành phố Kochi đều tổ chức lễ hội với hàng nghìn người tham gia nhảy, múa.

Khu vực Kōchi có ba phần địa lý riêng biệt. Phần định cư chính của thành phố nằm ở đầu Urado Bay, trong một đồng bằng phù sa hẹp được bắc qua một số con sông, đáng chú ý là sông Kagami và sông Kokubu. Đồng bằng được bao bọc bởi những ngọn núi ở phía bắc và một loạt các ngọn đồi ở phía nam và phía tây.

Khí hậu

Kōchi có khí hậu cận nhiệt đới ẩm (phân loại khí hậu Köppen Cfa), nhận lượng mưa gấp đôi so với các thành phố chính khác của Shikoku. Đây cũng là nơi bão dễ xảy ra nhất ở các thành phố lớn của Nhật Bản do vị trí của nó tiếp xúc trực tiếp với Thái Bình Dương mở mà các cơn bão xâm nhập vào đất nước và đã nhận được hai lần qua  lượng mưa trong một ngày từ cơn bão.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Trang website chính thức của thành phố Kōchi 
 
Trang web chính thức của Hiệp hội Khách truy cập và Hội nghị Kōchi

Thành phố của Nhật Bản
Thành phố trong tỉnh Kōchi
Khu định cư tại Nhật Bản
Kochi
Tòa thị chính Paris

Tòa thị chính Paris (tiếng Pháp: Hôtel de ville de Paris) nằm ở quận 4 của thành phố, bên bờ sông Seine và cạnh quảng trường Hôtel-de-Ville.

Vị trí 
Khu vực tòa thị chính là trung tâm của thành phố, rất gần Châtelet và nhà thờ Đức Bà. Phía trước của tòa nhà là quảng trường Hôtel-de-Ville, phía sau là phố Lobau, bên trái là đường ke Hôtel de Ville sát sông Seine, còn bên phải là phố Rivoli. Với diện tích 30 000 m², chiều dài 110 m và chiều rộng 85 m, bên trong tòa thị chính có hai sân vuông rộng. Quảng trường Hôtel-de-Ville phía trước tòa thị chính là nơi tập trung của nhiều trò giải trí. Vào mùa đông, một sân trượt băng được dựng ở đây phục vụ người dân Paris.

Lịch sử 
Tháng 7 năm 1357, Étienne Marcel nhân danh thành phố mua lại "maison des piliers" và từ đấy dựng lên trung tâm hành chính của Paris. Trước đó, thế kỷ 13, hội đồng hành chính Paris được đặt ở "Parloir aux Bourgeois" nằm gần Châtelet và đầu thế kỷ 14 ở đồi Sainte-Geneviève.

Đến thế kỷ 16, tòa nhà "maison des piliers" được thay thế bằng 1 cung điện do Boccador, kiến trúc sư người Ý thiết kế. Công việc xây dựng bắt đầu năm 1533 và hoàn thành vào năm 1628. Sau đó công trình còn được mở rộng thêm từ 1836 đến 1850, vẫn giữ nguyên mặt trước theo phong cách nghệ thuật Phục Hưng.

Tòa nhà bị những người của Công xã Paris đốt cháy vào tháng 5 năm 1871. Sở lưu trữ thành phố cũng chung số phận. Trong khoảng thời gian 1874 tới 1882, tòa nhà mới được xây dựng theo thiết kế của 2 kiến trúc sư Théodore Ballu và Édouard Deperthes. Mặt trước của công trình theo lối Phục Hưng được xây lại như cũ.

Quảng trường Grève phía trước tòa thị chính được đặt tên lại là quảng trường Hôtel-de-Ville ngày 19 tháng 3 năm 1803 và trở thành 1 không gian dành riêng cho người đi bộ từ năm 1982.

Trong rất nhiều các cuộc nổi dậy ở Paris, tòa thị chính thường xuyên là địa điểm tập hợp của những người khởi nghĩa. Với các sự kiện Cánh mạng 1830 và 1848, Công xã Paris năm 1871 cho tới giải phóng trong Chiến tranh thế giới thứ hai, tòa thị chính là một địa điểm lịch sử quan trọng.

Xem thêm 
 Phố Rivoli
 Quảng trường Hôtel-de-Ville
 Île de la Cité
 Île Saint-Louis

Tham khảo

Liên kết ngoài 

  Trang web của thành phố Paris
  Toa thị chính Paris nhìn từ không trung trên trang Google Maps

Paris
Công sở ở Paris
Hành chính Paris
Công trình lịch sử Paris
Quận 4, Paris
Công trình xây dựng Paris
Phù Mỹ (định hướng)

Phù Mỹ có thể là:

 Xã Phù Mỹ, tỉnh Gia Lai
 Bãi Phù Mỹ, một rạn san hô vòng thuộc quần đảo Trường Sa
 Xã Phù Mỹ Bắc, tỉnh Gia Lai
 Xã Phù Mỹ Đông, tỉnh Gia Lai
 Xã Phù Mỹ Nam, tỉnh Gia Lai
 Xã Phù Mỹ Tây, tỉnh Gia Lai

 Địa danh cũ
 Huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định
 Thị trấn Phù Mỹ, huyện lỵ huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định; nay là một phần xã Phù Mỹ, tỉnh Gia Lai
 Xã Phù Mỹ (huyện Cát Tiên, tỉnh Lâm Đồng), sau là một phần thị trấn Cát Tiên (huyện Cát Tiên)
Chiến tranh Trung–Việt

Có nhiều cuộc chiến tranh giữa Trung Quốc và Việt Nam, trong đó có:

Chiến tranh Tần – Việt
Chiến tranh Hán – Nam Việt
Chiến tranh Hán – Việt, 42–43
Khởi nghĩa Lý Bí
Chiến tranh Tùy – Vạn Xuân (602)
Trận Bạch Đằng (938)
Chiến tranh Tống – Việt, 981
Chiến tranh Tống – Việt, 1075–1077
Chiến tranh Nguyên Mông – Đại Việt
Chiến tranh Minh – Đại Ngu (1406–1407)
Chiến tranh Minh – Việt (1407–1414)
Khởi nghĩa Lam Sơn (1418–1427)
Chiến tranh Thanh – Tây Sơn (1789)
Hải chiến Hoàng Sa (1974)
Chiến tranh biên giới Việt – Trung 1979
Xung đột Việt – Trung 1979–1991
Xung đột giành quyền kiểm soát tại quần đảo Trường Sa 1988

Xem thêm
Quan hệ Trung Quốc – Việt Nam
Chiến tranh Việt Nam – Campuchia
Kháng chiến của Việt Nam
Bihar

Bihar () là một bang ở miền đông Ấn Độ. Đây là bang rộng lớn thứ mười ba Ấn Độ (diện tích ) và dân số đông thứ ba. Nó tiếp giáp với Uttar Pradesh về phía tây, các tỉnh số 1, số 2 và Bagmati của Nepal về phía bắc, Tây Bengal về phía đông, và Jharkhand về phía nam. Đồng bằng Bihar tạo nên bởi sông Hằng chạy từ tây sang đông Bihar.

Ngày 15 tháng 11 năm 2000, vùng nam Bihar cũ được tách ra để tạo nên bang Jharkhand. Chỉ 11,3% dân số Bihar sống tại vùng đô thị; đây là tỉ lệ thấp thứ nhì tại Ấn Độ, sau Himachal Pradesh. Thêm vào đó, gần 58% người Bihar chưa tới 25 tuổi, khiến Bihar trở thành bang có tỉ lệ người trẻ tuổi cao nhất. Các ngôn ngữ chính thức là tiếng Hindi và tiếng Urdu. Những ngôn ngữ khác phổ biến trong bang là tiếng Bhojpur, tiếng Maithil, tiếng Magahi, tiếng Bajjika, và tiếng Angika.

Ở Ấn Độ thời cổ đại và cổ điển, Bihar là một trung tâm chính trị, nghiên cứu, và văn hóa. Từ Magadha, đế quốc đầu tiên của Ấn Độ (đế quốc Maurya), cũng như một trong những tôn giáo lớn trên thế giới, Phật giáo, xuất hiện. Những đế quốc Magadha, đáng chú ý là Maurya và Gupta, đã thống nhất một phần lớn Nam Á dưới sự thống lĩnh của họ.

Từ cuối thế kỷ 1970, Bihar tụt sau những bang khác về sự phát triển kinh tế-xã hội. Nhiều nhà kinh tế và khoa học xã hội cho rằng điều này là kết quả trực tiếp từ các chính sách của chính quyền trung ương, như chính sách cân bằng vận chuyển hàng hóa, sự thiếu quan tâm của chính phủ, và sự thiếu vắng "tinh thần Bihar". Tuy nhiên, chính phủ bang đã có nhiều cố gắng để đưa bang phát triển. Những cố gắng này gồm cải thiện cơ sở hạ tầng, tạo điều kiện chăm sóc sức khỏe tốt hơn, đặt nặng hơn về giáo dục, cũng như giảm thiểu nạn tham nhũng và ổn định an ninh.

Chú thích

Bang và lãnh thổ liên bang của Ấn Độ
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Urdu
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Hindustan
Khởi đầu năm 1912 ở Ấn Độ
Mwanza

Mwanza là thành phố ở phía Bắc Tanzania, thủ phủ của vùng Mwanza, là một thành phố cảng bên Hồ Victoria. Thành phố là nơi thực hiện các giao dịch mậu dịch giữa Tanzania với Kenya và Uganda và nó đồng thời cũng là trung tâm hành chính của vùng Tây Bắc. Thành phố Mwanza có các ngành: dệt vải, đánh cá, chế biến thực phẩm. Thành phố được nối với Dodoma và Dar es Salaam bằng đường sắt. Ở đây có Viện nghiên cứu Y khoa Đông Phi.

Tham khảo

Thành phố của Tanzania
Thủ phủ vùng Tanzania
Hồ Victoria

Khu dân cư trên hồ Victoria
Thành phố thuộc Thung lũng tách giãn Lớn
Phố Mouffetard

Phố Mouffetard là một con phố nằm ở Quận 5 thành phố Paris. Là một trong những trục chính của khu phố La Tinh, Mouffetard là con phố cổ, đặc biệt đông đúc bởi nhiều nhà hàng, quán cà phê và các cửa hàng buôn bán nhỏ.

Dài 606 m, phố Mouffetard bắt đầu từ đồi Sainte-Geneviève, hơi dốc xuống, kéo dài tới nhà thờ Saint-Médard.

Cách đến Phố Mouffetard: Đi tàu điện ngầm tuyến 7, ra tại Ga Censier-Daubenton và đi bộ về phía tây nam dọc theo Rue Daubenton đến Phố Mouffetard (Rue Mouffetard).

Phố Mouffetard 

Phố Mouffetard không phải con phố sang trọng hay quan trọng về giao thông. Nơi đây được biết đến nhờ không khí đông đúc của những nhà hàng, quán cà phê và cửa các hàng buôn bán nhỏ. Phía cuối Mouffetard, cho tới chỗ cắt ngang phố Jean Calvin, tập trung nhiều cửa hiệu truyền thống của các dân cư khu phố này: đóng giày, hiệu bánh mỳ, cửa hàng thịt, cửa hàng rau, ăn uống, thực phẩm khô...

Gốc từ Mouffet có nghĩa là "con chồn hôi" trong tiếng Pháp. Mouffetard là con phố dành cho các thợ thuộc da nổi tiếng và thành tố từ "Moffetes" mang nghĩa "mùi dịch hạch", ám chỉ mùi kinh khủng bốc lên từ quá trình thuộc da.

Lịch sử 

Nằm ở phía Nam của trung tâm lịch sử Paris, Mouffetard vốn thuộc con đường nối đến Roma có từ thời thành phố còn mang tên Lutetia thuộc Đế chế La Mã.

Vào thế kỷ 13, một con đường nhỏ có tên Mons Cetarius hoặc Mons Cetardus, trong tiếng Pháp là « Mont-Cétard », nhưng sau đó được đổi tên thành Mouffetard. Nó còn mang một vài tên khác, như đầu thế kỷ 17 được gọi là phố Saint-Marcel.

Cho tới giữa thế kỷ 19, phố Mouffetard ngang qua sông Bièvre gần nhà thờ Saint-Médard và dốc lên về phía Nam cho tới rào chắn Italie của bức tường Thuế quan kiểm soát hàng hóa vào Paris, nơi ngày nay là quảng trường Italie. Phố dài hơn 1.500 m và chiếm một phần của quận 12 thời kỳ đó. Đến thời Đệ nhị Đế chế, những cải tạo của nam tước Haussmann đã cắt bỏ phần phía Nam của phố, trở thành đại lộ Gobelins.

Tham khảo 

La rue Mouffetard  trên trang L'Art Nouveau

Liên kết ngoài 

Phố Mouffetard và đại lộ Gobelins trên trang Paris Pittoresque
Bản đồ phố Mouffetard trên trang Paris Best Lodge
Các công trình quanh Mouffetard  trên trang Paris Balades

Mouffetard
Mouffetard
Trần Nữ Yên Khê

Trần Nữ Yên Khê (sinh ngày 18 tháng 3 năm 1968) là một nữ diễn viên người Pháp gốc Việt. Bà được khán giả biết đến nhiều nhất qua vai diễn Mùi trong phim Mùi đu đủ xanh (1993), phim đầu tiên và duy nhất của Việt Nam được đề cử giải Oscar cho phim quốc tế hay nhất. Sự nghiệp diễn xuất của bà đa số gắn liền với các tác phẩm điện ảnh nổi tiếng của nhà làm phim Trần Anh Hùng, người đồng thời cũng là chồng của bà.

Tiểu sử, giáo dục và gia đình 
Trần Nữ Yên Khê sinh tại Hà Nội, bà mồ côi cha và cùng mẹ di cư đến Pháp từ năm 3 tuổi. Bà theo học ngành kiến trúc, khóa Architect Design tại trường École Camondo Paris. Năm 18 tuổi, Trần Nữ Yên Khê đoạt danh hiệu Hoa Hậu Áo Dài Việt Nam trong một cuộc thi sắc đẹp của cộng đồng người Việt tại Pháp. Bà gặp gỡ Trần Anh Hùng khi tham gia casting cho bộ phim tốt nghiệp của ông, lúc đó ông là sinh viên chuyên ngành điện ảnh của ngôi trường danh tiếng École Louis-Lumière. Cả hai bén duyên và trở thành một trong những cặp đôi nổi tiếng của làng điện ảnh. Từ đó, suốt hơn một phần tư thế kỷ, bộ đôi gắn bó không rời và đồng hành trên con đường nghệ thuật. Sự gắn bó này khiến họ được ví như đôi Trương Nghệ Mưu - Củng Lợi người Việt.

Ngoài vai trò diễn viên, Trần Nữ Yên Khê còn trở thành người thiết kế trang phục cho phim của Trần Anh Hùng. Trước đó cô từng tham gia phụ trách thiết kế trong Xích lô và Mùi Đu Đủ Xanh. Đặc biệt là bộ phim Rừng Na Uy, Trần Nữ Yên Khê đã đảm nhiệm vị trí Production Designer và Costume Designer, bộ phim giúp bà lần đầu được đề cử Best Costume Design tại Giải thưởng Điện ảnh Châu Á lần thứ 5 ở HongKong. Trần Nữ Yên Khê hiện sống cùng chồng và hai con tại một căn hộ ở Pháp.

Sự nghiệp phim ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 TRAN NU YEN KHE Thông tin về diễn viên trên trang website tiếng Pháp
 

Diễn viên gốc Việt
Người Pháp gốc Việt
Người Việt di cư tới Pháp
Nhân vật còn sống
Nữ diễn viên điện ảnh Việt Nam
Sinh năm 1968
Nữ diễn viên Việt Nam thế kỷ 20
Người họ Trần tại Việt Nam
Nữ diễn viên Việt Nam thế kỷ 21
Nữ diễn viên điện ảnh Pháp
Royal Brunei Airlines

Royal Brunei Airlines (tiếng Mã Lai: Penerbangan DiRaja Brunei, Jawi: ﻓﻧﺭﺑﺎڠن ﺩﻴﺮﺍﺝ ﺑﺮﻮﻧﻲ), hay RBA, là hãng hàng không duy nhất của Brunei. Hãng này thuộc sở hữu 100% của chính phủ Brunei và là hãng hàng không quốc gia của Sultanate of Brunei Darussalam. Trụ sở của hãng tại sân bay quốc tế Brunei tại Berakas, ngay phía Bắc của thủ đô Bandar Seri Begawan.

Điểm đến

Châu Á

Đông Á
Trung Quốc
Hồng Kông (Sân bay quốc tế Hồng Kông)

Đông Nam Á
Brunei
Bandar Seri Begawan (Sân bay quốc tế Brunei) - Trụ sở chính
Indonesia
Jakarta (Sân bay quốc tế Soekarno-Hatta)
Surabaya (Sân bay quốc tế Juanda)
Malaysia
Kota Kinabalu (Sân bay quốc tế Kota Kinabalu)
Kuala Lumpur (Sân bay quốc tế Kuala Lumpur)
Kuching (Sân bay quốc tế Kuching)
Philippines
Manila (Sân bay quốc tế Ninoy Aquino)
Singapore
Singapore (Sân bay quốc tế Changi Singapore)
Thái Lan
Bangkok (Sân bay quốc tế Suvarnabhumi)
Việt Nam
Thành phố Hồ Chí Minh (Sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất)

Tây Á
Ả Rập Xê Út
Jeddah (Sân bay quốc tế King Abdul Aziz)
Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất
Dubai (Sân bay quốc tế Dubai)

Châu Âu
Anh
London (Sân bay quốc tế London Heathrow)

Châu Đại Dương
Melbourne (Sân bay Melbourne Tullamarine)

Đội bay 

Đội bay của Royal Brunei Airlines tính đến tháng 2 năm 2024:

Màu sơn đặc biệt 
Vào năm 2014, chiếc Boeing 787-8 của Royal Brunei Airlines (số đăng ký V8-DLD) được sơn biểu trưng kỷ niệm 40 năm hoạt động của hãng hàng không ở vị trí sau cửa sau hai bên máy bay.

Đội bay cũ 
Royal Brunei Airlines đã sử dụng các loại máy bay sau:
 Airbus A319-100
 Boeing 737-200 (gồm mẫu B737-200QC được dùng để vừa chở khách vừa chở hàng hóa)
 Boeing 727-200
 Boeing 757-200
 Boeing 767-200/200ER
 Boeing 767-300ER
 Boeing 777-200ER
 Fokker 50
 Fokker 100

Tham khảo

Hãng hàng không Brunei
Khởi đầu năm 1974 ở Brunei
Hãng hàng không nhà nước
Tổ chức được hoàng gia bảo trợ
Phù Dư (nước)

Phù Dư (chữ Hán: 扶餘) là một vương quốc cổ của người Triều Tiên tồn tại từ thế kỷ 2 trước công nguyên đến năm 494 ở miền Bắc bán đảo Triều Tiên và miền Nam Mãn Châu ngày nay. Năm 86 TCN, Dongbuyeo (Đông Phù Dư) được tách riêng ra khỏi Buyeo. Trước đó Buyeo cũ được gọi là Bukbuyeo (Bắc Phù Dư), và được đổi thành Jolbon.

Baekje vào năm 538 tự đổi tên thành Nambuyeo (Nam Phù Dư).

Dân cư
Vào khoảng năm 238 TCN đến năm 494 CN, người Phù Dư này đã xây dựng được những nhà nước của mình ở vùng Mãn Châu. Nước này rộng khoảng 2 ngàn dặm (mỗi dặm thời Tam Quốc khoảng 450 m), ở phía Bắc Vạn Lý Trường Thành, giáp với Cao Câu Ly ở phía Nam, Tiên Ti ở phía Tây, Ấp Lâu ở phía Đông.

Theo sử liệu Trung Quốc, người Phù Dư là dân tộc du mục, tính cách hòa bình, chân thành, thích ca múa uống rượu. Nước của người Phù Dư nằm trong quận Huyền Thố (Hyeon-To) thời Tiền Hán. Đến thời Tam Quốc thì thuộc khu vực cai trị của họ Công Tôn (Liêu Đông). Nước này sau đó bị người Tiên Ti tấn công, rồi bị diệt vong bởi tay người Vật Cát. Tuy nhiên, Bắc Phù Dư với tên gọi Đậu Mạc Lâu Quốc vẫn còn tồn tại đến tận thời Đường. Theo Nguỵ thư, tiếng của người Đậu Mạc Lâu Quốc không giống tiếng của người Vật Cát, mà giống tiếng của người Khiết Đan.

Nếu xét tộc người Phù Dư theo nghĩa rộng bao gồm cả người Ốc Trở, Uế, Cao Câu Ly, thì lãnh địa của người Phù Dư không chỉ giới hạn ở Mãn Châu mà còn vươn tới vùng Tây Bắc bán đảo Triều Tiên. Bách Tế cũng có thể là một quốc gia của người Phù Dư. Năm 538, Bách Tế sau khi dời đô đã đổi quốc hiệu thành Nam Phù Dư. Các vua của Bách Tế cũng mang họ của người Phù Dư.

Tham khảo

*
Lịch sử Cát Lâm
Cựu quốc gia trong lịch sử Triều Tiên
Lịch sử Mãn Châu
Chấm dứt năm 494
Han Hye-jin

Han Hye-jin (sinh ngày 27 tháng 10 năm 1981) là nữ diễn viên, người mẫu Hàn Quốc được biết đến với vai chính trong phim truyền hình Cố lên, Geum-soon!, vai công chúa Soseono trong phim cổ trang kinh điển Truyền thuyết Jumong, Jejungwon (phìm truyền hình đầu tiên về y học phương Tây của Hàn Quốc)  và phim điện ảnh chuyển thể từ manhwa 26 Years. Han Hye-jin còn dẫn chương trình talk show ăn khách Healing Camp từ năm 2011 đến 2013.

Đời tư
Chị gái lớn của Han Hye-jin là Han Moo-young kết hôn với nam diễn viên Kim Kang-woo năm 2010. Chị gái thứ 2 là Han Ga-young (한가영) kết hôn với đầu bếp Jo Jae-bum (조재범) vào ngày 12 tháng 10 năm 2015.

Han Hye-jin từng hẹn hò với ca sĩ Naul (nhóm nhạc R&B Browneyed Soul) từ năm 2003 đến năm 2012.

Han Hye-jin xác nhận mối quan hệ với cầu thủ bóng đá Ki Sung-yueng vào tháng 3 năm 2013, công bố đính hôn 2 tháng sau đó. Cả hai đều theo đạo Thiên chúa.

Cặp đôi kết hôn vào ngày 1 tháng 7 năm 2013 tại khách sạn InterContinental Seoul.

Han Hye-jin sinh con gái Ki Si-on vào ngày 13 tháng 9 năm 2015.

Danh sách phim

Phim điện ảnh

Phim truyền hình

Nhạc kịch

Giải thưởng và đề cử

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 
 Hàn Huệ Trân trên empas people
  Hồ sơ Hàn Huệ Trân

Sinh năm 1981
Họ Hàn
Nữ diễn viên truyền hình Hàn Quốc
Nữ diễn viên điện ảnh Hàn Quốc
Nhân vật còn sống
Tín hữu Kitô giáo Hàn Quốc
Tín hữu Tin Lành Hàn Quốc
Nữ diễn viên Hàn Quốc thế kỷ 21
Cựu sinh viên Học viện Nghệ thuật Seoul
Người dẫn chương trình truyền hình Hàn Quốc
All Nippon Airways

All Nippon Airways (viết tắt ANA), tên chính thức là , trong tiếng Nhật còn gọi tắt là , là một hãng hàng không có trụ sở ở Tokyo, Nhật Bản. Đây là hãng hàng không quốc tế và nội địa lớn nhất của Nhật Bản, vượt trên hãng Japan Airlines và là hãng hàng không chính thức của Universal Studios Japan. Hãng có 49 điểm đến ở Nhật Bản và 22 tuyến quốc tế. ANA tuyển dụng 22.170 người vào tháng 3 năm 2007.

Trung tâm hoạt động chính của ANA tập trung tại Sân bay quốc tế Narita nằm ngoài Tokyo và Cảng hàng không quốc tế Kansai ở Osaka. Trung tâm nội địa chính của hãng tại Sân bay quốc tế Tokyo, Sân bay quốc tế Osaka, Sân bay quốc tế Chubu (gần Nagoya), và Sân bay Chitose Mới (gần Sapporo).

Cùng với các hoạt động chính của hãng, ANA còn kiểm soát nhiều hãng nhỏ hơn khác:

Air Nippon, hãng hàng không khu vực của ANA
Air Japan, cung cấp các chuyến thuê bao cho ANA
Air Next, một hãng hàng không giá rẻ có căn cứ tại Sân bay Fukuoka
Air Central, hãng hàng không có trụ sở Q400-based hoạt động chính tại Sân bay quốc tế Chubu Centrair

Nhận diện thương hiệu

Thương hiệu cũ 
Thương hiệu "Mohican" trước đây của ANA bao gồm phối màu xanh lam và trắng được sơn thành các phần dải trên thân máy bay, với bộ ổn định dọc màu xanh với biểu tượng ANA trước đây. Tất cả các máy bay mang logo này đều đã dừng khai thác hoặc sơn lại. Năm 2010, một chiếc Boeing 767-300 đã được sơn lại trong màu sơn này.

Thương hiệu hiện tại 
Màu xanh lam "Triton" hiện tại trên thân máy bay có màu trắng và xám cùng với một dải màu xanh lam sơn dưới cửa sổ. Logo ANA và khẩu hiệu của hãng "Inspiration of Japan" (Cảm hứng Nhật Bản) được sơn lên trên cửa sổ. Bộ ổn định dọc được sơn màu xanh lam với chữ ANA được sơn ngang.

Thỏa thuận liên danh 

 Air Canada
 Air China
 Air Do
 Air Dolomiti
 Air Japan
 Air Macau
 Air New Zealand
 Alitalia
 Asiana Airlines
 Austrian Airlines
 Avianca
 Brussels Airlines
 Ethiopian Airlines
 Etihad Airways
 Eurowings
 EVA Air
 Garuda Indonesia
 Ibex Airlines
 Juneyao Airlines
 LOT Polish Airlines
 Lufthansa
 Oriental Air Bridge
 Philippine Airlines
 S7 Airlines
 Shandong Airlines
 Shenzhen Airlines
 Singapore Airlines
 Solaseed Air
 South African Airways
 StarFlyer
 Swiss International Air Lines
 TAP Air Portugal
 Thai Airways
 Turkish Airlines
 United Airlines
 Vietnam Airlines
 Virgin Australia

Các loại máy bay

Tính đến tháng 5/2024, đội bay ANA (không bao gồm các công ty con) bao gồm các loại máy bay: Mã hành khách ANA là 81 cho tất cả các máy bay Boeing ngoại trừ Boeing 787. Ví dụ, một chiếc Boeing 777-200ER đặt hàng mới bởi ANA sẽ có mẫu số 777-281ER.

Tuổi thọ trung bình đội bay tính đến tháng 7/2022 là 8.7 năm

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Hãng hàng không Nhật Bản
Star Alliance
Chỉ số Nikkei 225
Công ty niêm yết tại Sở giao dịch chứng khoán Luân Đôn
Chỉ số TOPIX 100
Bangkok Airways

Bangkok Airways là một hãng hàng không khu vực đóng tại Bangkok, Thái Lan. Hãng này có hoạt động trên các tuyến bay đến 20 điểm đến ở Thái Lan, Campuchia, Trung Quốc, Nhật Bản, Lào, Maldives, Myanma, Singapore và Việt Nam. Căn cứ chính tại Sân bay quốc tế Suvarnabhumi, Bangkok.

Đội tàu bay

Đội bay của hãng Bangkok Airways bao gồm các máy bay sau đây (tháng 4 năm 2021):

Máy bay của Bangkok Airways tính đến T4.2021:

Các điểm đến

Đông Á
Trung Quốc
Quế Lâm (Sân bay quốc tế Lưỡng Giang Quế Lâm)
Hàng Châu (Sân bay quốc tế Tiêu Sơn Hàng Châu) - Kế hoạch
Hồng Kông (Sân bay quốc tế Hồng Kông)
Cảnh Hồng (Sân bay Gasa Tây Song Bản Nạp)
Thâm Quyến (Sân bay quốc tế Bảo An Thâm Quyến)
Tây An (Sân bay quốc tế Hàm Dương Tây An)
Trịnh Châu - Kế hoạch
Nhật Bản (đã dừng)
Fukuoka (Sân bay Fukuoka)
Hiroshima (Sân bay Hiroshima )
Nam Á

Maldives
Malé (Sân bay quốc tế Malé)

Đông Nam Á
Campuchia
Phnom Penh (Sân bay quốc tế Phnom Penh)
Siem Reap (Sân bay quốc tế Angkor)
Lào
Luang Prabang (Sân bay quốc tế Luang Prabang)
Pakxe (Sân bay Pakse)
Malaysia
Kuala Lumpur (Sân bay quốc tế Kuala Lumpur) - Kế hoạch
Myanma
Yangon (Sân bay quốc tế Yangon)
Singapore
Singapore (Sân bay quốc tế Changi Singapore)
Thái Lan
Bangkok (Sân bay quốc tế Suvarnabhumi) - Trụ sở chính
Chiang Mai (Sân bay quốc tế Chiang Mai)
Ko Samui (Sân bay Samui) - Điểm đến quan trọng
Krabi (Sân bay Krabi)
Pattaya (Sân bay quốc tế U-Tapao)
Phuket (Sân bay quốc tế Phuket)
Sukhothai (Sân bay Sukhothai)
Trat (Sân bay Trat)
Việt Nam
Đà Nẵng (Sân bay quốc tế Đà Nẵng)
Phú Quốc (Sân bay quốc tế Phú Quốc)
Hà Nội (Sân bay quốc tế Nội Bài)
Nha Trang (Sân bay quốc tế Cam Ranh)

Tham khảo

Liên kết ngoài
Bangkok Airways

Hãng hàng không Thái Lan
Nhãn hiệu Thái Lan
Deuil-la-Barre

Deuil-la-Barre là một xã trong vùng hành chính Île-de-France, thuộc tỉnh Val-d'Oise, quận Sarcelles, tổng Enghien-les-Bains. Tọa độ địa lý của xã là 48° 58' vĩ độ bắc, 02° 19' kinh độ đông. Deuil-la-Barre nằm trên độ cao trung bình là 50 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 40 mét và điểm cao nhất là 110 mét. Xã có diện tích 3,76 km², dân số vào thời điểm 2001 là 20.292 người; mật độ dân số là 5.359 người/km².

Thông tin nhân khẩu

Xem thêm
Xã của tỉnh Val-d’Oise

Tham khảo

Association of Mayors of the Val d'Oise  
INSEE 
IGN

Liên kết ngoài
Official website 
Mérimée database - Cultural heritage 
Land use (IAURIF)  

Xã của Val-d'Oise
CSKA Moskva

CSKA Moskva (; tên đầy đủ: , ) là một câu lạc bộ thể thao lớn của Nga có trụ sở tại Moskva. 
Câu lạc bộ được thành lập với tên gọi ban đầu "Trường thực nghiệm thể thao quân đội Vsevobuch" (OPPV) vào tháng 2 năm 1923 bởi cục quản lý trung tâm đào tạo quân sự. Trường được đặt tại công viên Sokolniki ở Moskva. Ngày 29 tháng 4 năm 1923 đội bóng của câu lạc bộ đá trận đầu tiên tại giải vô địch thành phố Moskva. Tháng 4 năm 1960 câu lạc bộ đổi tên thành Câu lạc bộ trung tâm thể thao quân đội (CSKA).

Câu lạc bộ đào tạo trên 40 môn thể thao khác nhau và đã đem về 463 huy chương vàng Olympic cho Liên Xô và Nga; 2629 huy chương vàng châu Âu và thế giới; 11.000 nhà vô địch Liên Xô và Nga.

Thành phần 
CSKA đã từng có nhiều đội tuyển thể thao khác nhau, nhưng hiện nay tất cả đều là câu lạc bộ tư nhân:
 Với câu lạc bộ bóng đá, xem P.F.K. CSKA Moskva.
 Với câu lạc bộ futsal, xem M.F.K. CSKA Moskva.
 Với câu lạc bộ Hockey trên băng, xem P.H.K. CSKA Moskva.
 Với câu lạc bộ bóng chuyền, xem V.K. CSKA Moskva.
 Với câu lạc bộ bóng rổ nam, xem P.B.K. CSKA Movska.
 Với câu lạc bộ bóng rổ nữ, xem W.B.K. CSKA Moskva.

VK CSKA và WBK CSKA đã bị giải thể năm 2009.

CSKA cũng là nơi đào tạo nên nhiều vận động viên trượt băng nghệ thuật ưu tú như Ekaterina Gordeeva và Sergei Grinkov. Elena Mukhina, nhà vô địch thể dục dụng cụ thế giới, cũng là một thành viên câu lạc bộ.

Lãnh đạo 
 ? - 31 tháng 5 năm 1937 Komkor Fyodor Rodionov (1897 - 9 tháng 12 năm 1937)

Chú thích

Liên kết ngoài 
 Trang chủ của câu lạc bộ CSKA Moskva  

Quân đội Liên Xô
Khởi đầu năm 1923 ở Nga
Câu lạc bộ thể thao thành lập năm 1923
Dương Khang

Dương Khang (phồn thể: 陽康, giản thể: 陽康, bính âm: Yang Kāng). hay Hoàn Nhan Khang (tiếng Trung: 完顏康, bính âm: Wányán Kāng) là một nhân vật trong tiểu thuyết Anh hùng xạ điêu của Kim Dung.

Tóm tắt
Dương Khang là người thông minh, cơ trí, võ công được học từ Khưu Xứ Cơ và học được vài chiêu trong Cửu Âm Bạch Cốt Trảo do Mai Siêu Phong dạy.

Dương Khang là con của Dương Thiết Tâm và Bao Tích Nhược, quê tại Ngưu Gia Thôn. Cái tên Dương Khang là do đạo sĩ phái Toàn Chân, Trường Xuân Tử Khưu Xứ Cơ đặt cho với ý nghĩa mong y và người anh em kết nghĩa Quách Tĩnh không quên mối nhục Tĩnh Khang của Đại Tống ngày trước.

Vương gia nước Kim là Hoàn Nhan Hồng Liệt vì say mê nhan sắc mẹ y, đã mang quân tấn công Ngưu Gia Thôn. Cha Khang mất tích, mẹ Khang đành tạm thời nhận Hoàn Nhan Hồng Liệt làm chồng. Khang khi sinh ra mang họ Hoàn Nhan, gọi là Hoàn Nhan Khang và được Khưu Xứ Cơ nhận làm học trò, truyền thụ võ nghệ cho. Nhưng võ công của đạo gia mất nhiều công sức, lại không phù hợp với tính cách đểu giả của Khang, nên y đã cưu mang Mai Siêu Phong, cho bà ta nơi trú ngụ và bái bà ta làm sư phụ, nhờ đó học được Cửu Âm Bạch Cốt Trảo (ở thời đại đó, y là người duy nhất ngoài Mai Siêu Phong luyện được môn võ độc đáo này).

Sau do tình cờ Khang phát hiện ra mình thực là con Dương Thiết Tâm nên lấy lại tên là Dương Khang, học Dương gia thương pháp. Một mặt Khang kết nghĩa anh em với Quách Tĩnh, nhưng trong lòng vẫn ôm mộng giàu sang phú quý, đi theo phò tá Hoàn Nhan Hồng Liệt chống lại quê hương mình, gây ra rất nhiều tội ác, lừa thầy phản bạn.

Dương Khang giết Âu Dương Khắc và năm người trong nhóm Giang Nam Thất Quái để mong được Tây Độc Âu Dương Phong nhận làm đồ đệ. Âm mưu đó bị Hoàng Dung phát hiện, y định giết người diệt khẩu nhưng lại gậy ông đập lưng ông, trúng độc chết.

Dù sống bạc nhược với đồng hương, song Dương Khang rất chung tình, có một người con trai với Mục Niệm Từ - người duy nhất mà anh ta yêu, được Quách Tĩnh đặt tên là Dương Quá. Khác với cha, Dương Quá khi lớn lên được người đời coi là một vị anh hùng với tên gọi Thần điêu đại hiệp. Đây cũng là nhân vật chính trong tiểu thuyết tiếp theo, Thần điêu hiệp lữ.

Phim ảnh 
 Anh hùng xạ điêu
Lương Tiểu Long (1976),
Miêu Kiều Vỹ (1983),
Phan Hoành Bân (1988),
La Gia Lương (1994),
Châu Kiệt (2003),
Viên Hoằng (2008),
Trần Tinh Húc (2017),
 Thần điêu hiệp lữ
Trần Hiểu (2014),

Xem thêm 
Nhân vật trong Thần điêu hiệp lữ

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Nhân vật trong Thần điêu hiệp lữ
Nhân vật trong Anh hùng xạ điêu
Người Triều Tiên

Người Triều Tiên (Chosŏn'gŭl: 조선민족, 조선인, 조선사람; Hanja: 朝鮮民族, 朝鮮人, 朝鮮사람; Chosŏnminjŏk, Chosŏnin, Chosŏnsaram; Hán-Việt: "Triều Tiên dân tộc", "Triều Tiên nhân") hay Người Hàn Quốc () là một sắc tộc và dân tộc ở khu vực Đông Á, sinh sống chủ yếu trên bán đảo Triều Tiên.

Người Triều Tiên sinh sống chủ yếu tại 2 quốc gia: Đại Hàn Dân Quốc và Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Ngôn ngữ chính thức của họ là tiếng Triều Tiên. Người Triều Tiên ở cả 2 miền Bắc-Nam thường luôn đề cao sự thuần chủng trong cộng đồng, tuy nhiên, trong tương lai gần, do những tác động của sự toàn cầu hoá, tư tưởng bảo thủ đó có thể sẽ không còn tồn tại nữa, đặc biệt là tại Hàn Quốc.

Tại Trung Quốc, người Triều Tiên được công nhận là một trong 56 dân tộc Trung Quốc.

Phân loại

Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên 
Người dân ở CHDCND Triều Tiên (Bắc Triều Tiên hay Bắc Hàn) tự gọi mình là Chosŏn-in (조선인, 朝鮮人, Triều Tiên nhân).

Đại Hàn Dân Quốc 
Người dân ở Hàn Quốc (Nam Triều Tiên hay Nam Hàn) tự gọi mình là Hanguk-in (한국인, 韓國人, Hàn Quốc nhân) hay đơn giản là Han-in (한인, 韓人, Hàn nhân).

Hình ảnh

Xem thêm
 Danh sách tên người Triều Tiên

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Người Hàn Quốc
Bia không cồn

Bia không cồn hay còn gọi là bia chay là loại bia không chứa cồn hoặc chỉ chứa một lượng cồn rất nhỏ. Các loại bia này thích hợp với những người cần sự tỉnh táo, chẳng hạn khi lái xe ô tô.

Theo luật, ở Mỹ, các loại bia có nồng độ cồn không quá 0,5% có thể được gọi là bia không cồn.

Ở Anh, luật quy định (tính đến thời điểm tháng 5 năm 2007):
 Bia không cồn (No alcohol/alcohol free): nồng độ cồn không quá 0,05%
 Bia khử cồn (Dealcoholised): nồng độ cồn trên 0,05% nhưng không quá 0,5%
 Bia độ cồn thấp (Low alcohol): nồng độ cồn không quá 1,2%

Tại các nước khác trong Cộng đồng châu Âu, bia phải có nồng độ cồn không quá 0,5% mới được gọi là bia không cồn.

Bia không cồn cũng được sản xuất như bia bình thường nhưng nó thêm giai đoạn loại bỏ bớt cồn trong bia, có thể bằng cách chưng ở nhiệt độ thấp để cồn bay hơi.

Một số loại bia có độ cồn thấp

Chú thích 

Loại bia
không cồn
Thức uống không cồn
Hậu Chu

]]
Nhà Hậu Chu (後周) (951-959) là triều đại cuối cùng trong số năm triều đại, kiểm soát phần lớn miền Bắc Trung Quốc trong thời Ngũ đại Thập quốc, một thời kỳ kéo dài từ năm 907 tới năm 960 và là cầu nối giữa thời nhà Đường và thời nhà Tống.

Thành lập
Quách Uy (904-954), một viên tướng người Hán, khi đó đảm nhiệm chức vụ Khu mật Phó sứ tại Triều đình nhà Hậu Hán, chính quyền người Sa Đà. Năm 950, ông có công đánh dẹp những cuộc phản loạn của một số tướng lĩnh Hậu Hán. Hoàng đế thứ hai nhà Hậu Hán là Lưu Thừa Hữu có ý nghi ngờ Quách Uy, đã hạ chiếu cho giết ông. Theo lời khuyên của một viên quan trong Khu mật viện là Ngụy Nhân Phủ, ông đem quân tấn công trước. Lưu Thừa Hữu bị giết chết trong cuộc tấn công vào Kinh đô Biện Lương. Đầu năm 951, Quách Uy tự lập làm Hoàng đế, đổi quốc hiệu thành Chu, sử sách gọi là nhà Hậu Chu và đổi niên hiệu thành Quảng Thuận.

Quách Uy 
Quách Uy, miếu hiệu (Hậu) Chu Thái Tổ, là vị hoàng đế người Hán đầu tiên tại Trung Quốc kể từ sau năm 923. Ông được coi là người có tài năng, mang ý định cải cách tổ chức hành chính nhằm giảm nhẹ gánh nặng cho giai cấp nông dân. Thời kỳ cai trị ông là thời kỳ chính quyền được tổ chức và hoạt động có hiệu quả khá tốt. Tuy nhiên, thời gian cai trị của ông rất ngắn. Ông chết vì bệnh năm 954 sau 3 năm trị vì.

Sài Vinh
Xem chi tiết: Hậu Chu Thế Tông

Quách Vinh, tên thật Sài Vinh (921-959), miếu hiệu (Hậu) Chu Thế Tông, là con anh vợ Quách Uy, được Quách Uy nhận làm con. Sau khi Quách Uy mất, ông lên ngôi năm 954. Trong 6 năm trị vì khá hiệu quả, ông đã thực hiện một số xâm nhập về phía nam với các chiến thắng trong các trận đánh với Quân đội Nam Đường - quốc gia hùng mạnh nhất trong "Thập quốc" - năm 956. Tuy nhiên, các cố gắng ở phía bắc nhằm tiêu diệt Nhà nước Bắc Hán dù ban đầu là đầy triển vọng nhưng cuối cùng lại là không hiệu quả do nước này có sự tiếp viện của nhà Liêu. Chu Thế Tông quay sang đánh Liêu và thu được nhiều thắng lợi. Ông chết tháng 6 âm lịch năm 959 khi mới 38 tuổi do bệnh tật trong khi đang thực hiện một chiến dịch đánh Liêu tiến triển tốt. Cuộc Bắc chinh phải hoãn lại và đại quân rút về nam.

(Hậu) Chu Thế Tông được các nhà sử học Trung Quốc đánh giá là vị vua giỏi nhất thời Ngũ đại Thập quốc.

Sụp đổ
Sau khi Sài Vinh chết, con trai ông Sài Tông Huấn (953-973), khi đó mới có 6 tuổi, lên ngôi. Chỉ một thời gian ngắn sau đó, vào tháng 1 âm lịch năm 960, Quân đội Liêu và Bắc Hán tiến hành Nam chinh nhằm tiêu diệt Hậu Chu. Điện tiền Đô Điểm kiểm Triệu Khuông Dận thừa lệnh đem cấm quân đi để xem xét tình hình. Nhưng khi tới Trần Kiều thì binh sĩ nổi loạn, sử gọi là Trần Kiều Binh biến, tôn Triệu Khuông Dận lên làm Hoàng đế. Nhà Hậu Chu diệt vong, Sài Tông Huấn bị giáng xuống làm Trịnh Vương và mất sau đó 13 năm.

Các vị vua nhà Hậu Chu

Xem thêm
 nhà Hậu Hán
 Nhà Tống
 Quách Uy
 Sài Vinh

Tham khảo
 
 

Hậu Chu
Hậu Chu, nhà

Cựu quốc gia trong lịch sử Trung Quốc
Triều đại Trung Quốc
Ngũ đại Thập quốc
Michael Michalak

Michael Michalak làm Đại sứ của Hoa Kỳ tại Việt Nam từ ngày 24 tháng 5 năm 2007 thay ông Michael Marine.

Sinh ra tại Detroit, Michigan, Michalak đã nhận bằng cử nhân khoa học từ Đại học Oakland ở Rochester, Michigan, và thạc sĩ khoa học vật lý ở Đại học Công giáo (Catholic University) của Mỹ tại Washington, D.C.. Ông đã nhận được bằng cao học thứ hai về hành chính công cộng tại John F. Kennedy School of Government tại Đại học Harvard ở Cambridge, Massachusetts.

Ông là nhà ngoại giao chuyên nghiệp, thông thạo 3 thứ tiếng Trung Quốc, tiếng Pháp và tiếng Nhật, ông đã làm việc 32 năm tại Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, từng làm việc tại Úc, Pakistan, Trung Quốc. 
Ông đã nhậm chức đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam ngày 10 tháng 8 năm 2007. Ông đã là quan chức cấp cao của Hoa Kỳ đến dự hội nghị APEC từ tháng 11 năm 2005 đến khi được bổ nhiệm làm đại sứ tại Việt Nam. Trước đó ông là Phó đại sứ của Đại sứ quán Mỹ tại Tokyo.

Michalak đã làm việc cho Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ hơn 30 năm và là người nhận giải vì những đóng góp của ông trong thời kỳ khủng hoảng khi Đại sứ quán Mỹ tại Islamabad bị thiêu rụi.

Chú thích 

Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam
Sinh năm 1946
Nhân vật còn sống
Người Iowa
Mandarin Airlines

Mandarin Airlines (華信航空; pinyin: Huáxìn Hángkōng) (Hoa Tín Hàng không) là một hãng hàng không khu vực và nội địa ở Đài Bắc, Đài Loan, là một công ty con của China Airlines. Trung tâm của hãng ở Sân bay Tùng Sơn Đài Bắc.

Tính đến tháng 7 năm 2024 , Madarin Airlines có 14 chiếc máy bay :

- 4 chiếc Embraer E - 190 

-1chiếc Boeing 737 - 800 thuê khô từ China Airlines 

- 10 chiếc ATR 72 - 600

Tham khảo

Hãng hàng không Đài Loan
Air Changan

Chang An Airlines (tên đầy đủ bằng tiếng Trung: 长安航空有限责任公司; tiếng Việt: "Công ty trách nhiệm hữu hạn hàng không Trường An") là một hãng hàng không có trụ sở tại Tây An, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Hãng cung cấp dịch vụ bay nội tỉnh và đi các tỉnh lân cận

Đội bay 
Đến tháng 3 năm 2007, Changan Airlines có các tàu bay sau:

4 Airbus A319-100
2 Boeing 737-700
4 Boeing 737-800

Các tàu bay đã sử dụng
Vào tháng 8 năm 2006 hãng cũng có:
2 Bombardier Dash 8 Q400

Chú thích

Hãng hàng không Trung Quốc
Phấn hoa

Phấn hoa là các hạt bào tử đực từ nhị hoa của thực vật có hạt. Hạt phấn hoa có lớp vỏ cứng để bảo vệ các bào tử đực trong suốt quá trình di chuyển của chúng từ nhị hoa đến nhụy hoa hoặc từ nón đực đến nón cái của cây lá kim. Khi phấn hoa đáp trên nhụy hoa hoặc hình nón cái (tức là, khi đã xảy ra sự thụ phấn) tương thích, nó nảy mầm và tạo ra một ống phấn chuyển bào tử đực vào noãn (hoặc thể giao tử cái). Hạt phấn nhỏ, đủ để có thể phóng to để xem chi tiết. Nghiên cứu của phấn hoa được gọi là phấn hoa học và rất hữu ích trong ngành cổ sinh thái học, cổ sinh vật học, khảo cổ học, và pháp y.

Phấn ong 
Phấn hoa được ong thợ thu gom từ các bông hoa bằng cách dùng mật ong vê các hạt phấn nhỏ lại, để ở giỏ phấn ở hai chân sau đem về tổ. Người nuôi ong dùng cản phấn là tấm nhựa hoặc tấm nhôm có khoan các lỗ sao cho ong thợ chui lọt nhưng hai hạt phấn bị gạt lại. Phấn hoa có giá trị cao về dinh dưỡng cũng như về khả năng làm thuốc dùng để bồi bổ cơ thể, kết hợp với mật ong làm thuốc chữa các bệnh đường ruột rất hiệu quả, có tác dụng an thần, kích thích tiêu hoá, ăn ngon miệng, chữa mất ngủ.... Phấn hoa có màu sắc tươi sáng, chủ yếu là các màu: đỏ tươi, trắng ngà, vàng sáng, màu ngũ sắc...tùy theo mùa hoa; có vị ngọt, thơm ngậy....

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Pollen and Spore Identification Literature 
 Pollen micrographs at SEM and confocal microscope 
The flight of a pollen cloud 
PalDat (database comprising palynological data from a variety of plant families)

Giải phẫu thực vật
Hình thái thực vật

Thụ phấn
Dị ứng học
Dị ứng
Hình thái học thực vật
Giải phẫu học thực vật
Công viên lịch sử Sukhothai

Công viên lịch sử Sukhothai () bao gồm những tàn tích của Sukhothai, kinh đô của Vương quốc Sukhothai vào thế kỷ 13 và 14, hiện nay thuộc phía Bắc Thái Lan. Công viên này nằm gần thành phố Sukhohthai, tỉnh lỵ của tỉnh Sukhothai. Thành có hình chữ nhật với chiều dài Đông-Tây 2 km và chiều dài Bắc-Nam 1,6 km. Mỗi phía tường thành có một cổng. Bên trong thành là di tích của cung điện hoàng gia và 26 đền, lớn nhất là Wat Mahathat. Công viên do Cục Mỹ thuật Thái Lan chịu trách nhiệm gìn giữ với sự trợ giúp của UNESCO, đây là di sản thế giới được UNESCO công nhận vào ngày 12 tháng 12 năm 1991 cùng với các công viên lịch sử: ở Kamphaengphet và Si Satchanalai.

Hình ảnh

Xem thêm
 Công viên lịch sử Ayutthaya

Tham khảo

Liên kết ngoài

Si Satchanalai Historical Park
Kampaengphet Historical Park 

Sukhothai
Sukhothai
Địa điểm khảo cổ ở Thái Lan

he:סוקהוטהאי
Đập Pak Mun

Đập Pak Mun toạ lạc cách nơi hợp lưu giữa hai con sông Mun và Mekong tại tỉnh Ubon Ratchathani, Thái Lan 5,5 km. Đập này được Cục Phát điện Thái Lan (EGAT) xây dựng với sự hỗ trợ của Ngân hàng Thế giới với tổng kinh phí 240 triệu USD và hoàn thành vào năm 1994. Dự án này đã bị chỉ trích do tác động tiêu cực đến thủy sản trên sông Mun, đền bù không thỏa đáng cho dân làng khu vực di dời giải toả và thất bại trong việc phát đúng công suất điện đã dự tính.

Tác động lập tức của con đập này là sự ngập lụt của 117 km² đất và di dời khoảng 3000 gia đình. Khoảng 25000 dân ở đây đã bị ảnh hưởng của con đập này. Nhiều vụ phản đối đã diễn ra bên ngoài toà nhà chính phủ ở thủ đô Bangkok.

EGAT đã trả 44,24 triệu USD để đền bù tái định cư, cộng thêm 15,8 triệu USD cho thiệt hại về thủy sản.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 World Commission on Dams report 

Isan
Tỉnh Ubon Ratchathani
Đập ở Thái Lan
Nhà máy thủy điện Thái Lan
Ilyushin Il-114

Ilyushin Il-114 là một chiếc máy bay chở khách Nga cất cánh lần đầu ngày 26 tháng 1 năm 1999. Các đơn đặt hàng cho loại máy bay này khá hiếm. Những hàng điều hành hiện tại gồm Vyborg Airlines tại Nga và Uzbekistan Airways tại Uzbekistan. Vyborg Airlines (www.aviavyborg.ru) đã nhận giao hàng một chiếc Ilyushin 114 tại Triển lãm hàng không Moscow MAKS 2005

Il-114 là một máy bay sử dụng hai động cơ tuốc bin cánh quạt bay trên những đường bay nội địa ngắn kiểu lớp Yak-40 (để thay thế Yak-40?),
nó tương đồng về kích thước và hình dáng bên ngoài với Saab 2000. Tổng cộng 15 chiếc đã được chế tạo.

Biến thể (sản xuất và đề nghị)
 Il-114 - Kiểu sản xuất đầu tiên.
 Il-114-100 - Cất cánh lần đầu ngày 26 tháng 1 năm 1999 tại Tashkent. Sử dụng hai động cơ tuốc bin cánh quạt PW-127 Pratt and Whitney, Canada. 64 hành khách.
 Il-114-120 - Hai động cơ cánh quạt PW-127H Pratt and Whitney, Canada. 64 hành khách.
 Il-114T - Phiên bản chở hàng. Il-114T đã được chuyển giao cho Zhukovski để thử nghiệm cấp giấy phép tháng 3 năm 2001. Hai chiếc đã được chế tạo cho tới tháng 4 năm 2001.
 Il-114P - Phiên bản tuần tra biển.
 Il-114MP - Phiên bản tuần tra biển/tấn công.
 Il-114FK - Trinh sát quân sự, elint, chụp ảnh hay lập bản độ địa hình.
 Il-114PR - SIGINT/AEW
 Il-140 - AWACS
 Il-140M - tuần tra biển, kiểm soat sinh thái, tìm kiếm và cứu hộ.

Quốc gia sử dụng
Hiện tại:

Viện thiết kế Ilyushin

Uzbekistan Airways (6)

Trước kia:

Vyborg Airlines (2)

Tính năng kỹ chiến thuật (Il-114)

Xem thêm

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Ilyushin HP(Il-114) 
 Ilyushin HP(Il-114-100) 
 Ilyushin HP(Il-114-300) 
 Photos of Ilyushin Il-114 (Google search)
 Il-114 production list 
 Il-114 at Aviation Safety Network 2 accidents.

Il-114
Máy bay chở khách Liên Xô 1990–1999
Máy bay chở khách Nga 1990–1999
Máy bay dân sự
Máy bay chở khách
Máy bay hai động cơ cánh quạt
Máy bay cánh dưới
Máy bay động cơ tuốc bin cánh quạt
Máy bay cánh thấp
Ilyushin Il-102

Ilyushin Il-102 là một máy bay thực nghiệm do Ilyushin thiết kế để trở thành một phiên bản phản lực của loại máy bay tấn công mặt đất của chiếc Il-2 trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Chiếc máy bay này chưa bao giờ được lựa chọn để sản xuất và chỉ một vài nguyên mẫu phát triển được chế tạo. Tất cả chúng đều được giữ tại căn cứ không quân Zhukovsky. Máy bay được trang bị 2 động cơ Tumansky I-88. Máy bay có điểm khác biệt với các loại máy bay cùng thời với nó, Il-102 có một tháp pháo nhỏ cho xạ thủ phía sau, điều này đã không còn xuất hiện trên các máy bay cường kích từ sau chiến tranh thế giới II.

Thông số kỹ thuật

Đặc điểm riêng
Phi đoàn: 2
Chiều dài: 17.75 m (58 ft 3 in)
Sải cánh: 16.98 m (55 ft 9 in)
Chiều cao: 5.08 m (16 ft 8 in)
Diện tích cánh: n/a
Trọng lượng rỗng: 13.000 kg
Trọng lượng cất cánh: n/a
Trọng lượng cất cánh tối đa: 22.000 kg (48.502 lb)
Động cơ: 2× Tumansky I-88 (RD-33), 5380 kg mỗi chiếc

Hiệu suất bay
Vận tốc cực đại: 950 km/h (590 mph)
Vận tốc hành trình: 850 km/h (528 mph)
Tầm bay: 3000 km (1864 mile) (tối đa nhiên liệu), 600 km (373 mile) (tối đa tải)
Trần bay: 10.000 m (32.800 ft)
Vận tốc lên cao: n/a
Lực nâng của cánh: n/a
Lực đẩy/trọng lượng: n/a

Vũ khí
1 x pháo 30mm
1 x pháo 23mm NR-23
7000 kg vũ khí

Tham khảo

Liên kết ngoài

Nội dung liên quan

Máy bay có cùng sự phát triển
 Ilyushin Il-2

Máy bay có cùng tính năng
 Sukhoi Su-25
 A-10 Thunderbolt II

Máy bay chống tăng
Il-102
Máy bay quân sự Liên Xô thập niên 1980
Máy bay chiến đấu
Máy bay cường kích
Máy bay phản lực hai động cơ
Máy bay cánh dưới
Dự án máy bay hủy bỏ của Liên Xô
Máy bay chiến đấu thời kỳ chiến tranh lạnh
Máy bay chiến đấu Liên Xô và Nga
Máy bay cường kích Liên Xô và Nga
Máy bay cánh thấp
Vườn quốc gia Mu Ko Lanta

Vườn quốc gia Mu Ko Lanta là một vườn quốc gia ở phía Nam của tỉnh Krabi, Thái Lan, bao gồm nhiều đảo. Hai đảo lớn là Mu Ko Lanta Noi và Ko Lanta Yai. Dù cả hai có người ở, Ko Lanta Yai là một điểm đến của du khách hàng đầu của Thái Lan.

Lịch sử
Mu Ko Lanta đã từng được biết đến theo tên tiếng Mã Lai là Pulao Satak, có nghĩa là Đảo Bãi Dài. Sau này, nhiều người Thái, cả Hồi giáo và Phật giáo đến đảo và khiến cho đảo có tên "một triệu mắt" ("Lanta" trong tiếng Thái Lan). Tên gọi cũng có thể có nguồn từ tiếng Java "lan-tas", hay fish grill (built of wood with a square grill on top where the fish are set in a circle).

Địa lý
Mu Ko Lanta là một vùng núi và lởm chởm, đặc biệt gần mũi phía Nam, có nhiều bãi biển cát trắng mịn. Một thị tộc Chao Ley, hay "Sea Gypsies" sống ở Mu Ko Lanta Yai. Bộ tộc này vẫn còn các nghi lễ và phong tục như đặt thuyền lễ nổi để cầu may mắn và thịnh vượng vào những đêm trăng tròn vào tháng 6 và tháng 11.

Mu Ko Lanta bao quanh bởi nhiều hòn đảo của Biển Andaman phía Nam, nổi tiếng với nhiều địa điểm lặn thể thao.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Mu Ko Lanta Vacation Guide

Mu Ko Lanta
Địa lý tỉnh Krabi
Điểm tham quan ở tỉnh Krabi
Khởi đầu năm 1990 ở Thái Lan