Bhutan Airlines

Bhutan Airlines (tên pháp lý: Tashi Air Private Limited) là hãng hàng không tư nhân đầu tiên của Bhutan, được thành lập vào ngày 4 tháng 12 năm 2011. Hãng là công ty con của Tập đoàn Tashi (Tashi Group), một tập đoàn đa ngành do cố Dasho Ugen Dorji sáng lập năm 1959. Trụ sở chính đặt tại Thimphu, hãng khai thác các chuyến bay quốc tế theo lịch trình và thuê chuyến từ trung tâm hoạt động chính là Sân bay quốc tế Paro (PBH), sân bay quốc tế duy nhất của Bhutan. Với đội bay gồm hai máy bay Airbus A319, Bhutan Airlines phục vụ sáu điểm đến quốc tế tại bốn quốc gia, đồng thời đang tích cực mở rộng mạng lưới đường bay sang các thị trường mới tại Nam Á và Đông Nam Á.

Lịch sử

Thành lập và những năm đầu (2011–2013) 
Bhutan Airlines được thành lập với tên gọi ban đầu là Tashi Air Private Limited sau khi Tập đoàn Tashi giành được giấy phép khai thác dịch vụ hàng không nội địa và quốc tế thông qua một quy trình đấu thầu cạnh tranh. Ngày 4 tháng 12 năm 2011, hãng tiếp nhận chiếc máy bay đầu tiên, một chiếc Pilatus PC-12 tám chỗ ngồi, và bắt đầu khai thác các chuyến bay nội địa đến Bathpalathang và Yonphula từ ngày 18 tháng 12 năm 2011. Tuy nhiên, chỉ sau sáu tháng hoạt động, các đường bay nội địa đã bị tạm dừng vào giữa năm 2012 do thua lỗ tài chính, buộc hãng phải tái cơ cấu chiến lược, tập trung hoàn toàn vào thị trường quốc tế.

Mở rộng quốc tế (2013–2019) 
Giai đoạn quốc tế của hãng bắt đầu vào ngày 10 tháng 10 năm 2013 với chuyến bay đầu tiên từ Paro đến Bangkok bằng máy bay Airbus A320 thuê ướt (wet‑lease) từ hãng Small Planet Airlines của Litva. Chỉ hai tháng sau, ngày 16 tháng 12 năm 2013, hãng khai trương đường bay hàng ngày đến Kolkata, Ấn Độ. Năm 2014, sau khi chấm dứt hợp đồng thuê A320, Bhutan Airlines chuyển sang khai thác hai chiếc Airbus A319 mua lại, mỗi chiếc có sức chứa 126 hành khách (12 ghế thương gia và 114 ghế phổ thông). Hai chiếc A319 này (số đăng ký A5‑BAB và A5‑BAC) đã trở thành xương sống cho mọi hoạt động của hãng cho đến nay.

Trong giai đoạn 2014–2019, hãng từng bước mở rộng mạng lưới đường bay sang các thành phố lớn ở Ấn Độ như Delhi, Bagdogra, Guwahati và Gaya (Bodh Gaya), đồng thời tăng tần suất bay đến Kathmandu (Nepal) và Bangkok. Năm 2017, Tổng giám đốc điều hành khi đó là Phala Dorji tuyên bố hãng đã được phê duyệt khai thác đến 25 thành phố Ấn Độ cùng Sharjah (UAE), đồng thời có kế hoạch bay đến Myanmar, Singapore và Dhaka. Mặc dù nhiều kế hoạch chưa được hiện thực hóa, giai đoạn này đánh dấu tham vọng đưa Bhutan Airlines trở thành một lựa chọn thay thế cho hãng hàng không quốc gia Drukair.

Phát triển gần đây (2020–2026) 
Sau giai đoạn gián đoạn do đại dịch COVID-19 (2020–2021), Bhutan Airlines dần khôi phục hoạt động từ cuối năm 2022. Tháng 1 năm 2025, hãng lần đầu tiên mở đường bay theo mùa đến Hồng Kông với 16 chuyến khứ hồi trong các kỳ nghỉ lễ cao điểm, sử dụng máy bay A319 hai hạng ghế. Cùng năm, hãng công bố kế hoạch khai thác các chuyến bay thuê chuyến (charter) đến Kuala Lumpur (Malaysia) và Thành phố Hồ Chí Minh (Việt Nam).

Tháng 9 năm 2025, hãng tuyên bố mở đường bay văn hóa Phật giáo theo mùa Paro – Gaya – Bangkok, phục vụ du khách hành hương trong khoảng thời gian từ 1 tháng 12 năm 2025 đến hết tháng 3 năm 2026. Tháng 11 năm 2025, chuyến bay trực tiếp đầu tiên giữa Pokhara (Nepal) và Paro được khai trương, mặc dù dịch vụ thường lệ dự kiến chỉ bắt đầu từ tháng 4 năm 2026.

Về mặt công nghệ, tháng 10 năm 2025 Bhutan Airlines gia nhập nền tảng SabreMosaic, một thị trường du lịch toàn cầu, nhằm mở rộng kênh phân phối vé và tăng cường hiện diện trên thị trường quốc tế. Đây là một phần trong chiến lược chuyển đổi số của hãng, hướng đến nâng cao trải nghiệm đặt vé và dịch vụ khách hàng.

Hoạt động

Đội bay 
Tính đến tháng 9 năm 2025, Bhutan Airlines khai thác một đội bay gồm hai máy bay Airbus A319‑112, mỗi chiếc có sức chứa 126 hành khách với cấu hình hai hạng ghế: 12 ghế thương gia (Business Class) bố trí 2‑2 và 114 ghế phổ thông (Economy Class). Cả hai máy bay đều được sản xuất năm 2001, trang bị động cơ CFMI CFM56‑5B6/P và đã được hãng đưa vào khai thác từ năm 2014 sau khi chấm dứt hợp đồng thuê ướt Airbus A320 từ Small Planet Airlines.

Cho đến năm 2026, hãng chưa công bố bất kỳ đơn đặt hàng máy bay mới nào. Tuy nhiên, vào tháng 10 năm 2017, CEO Phala Dorji từng đề cập đến một thỏa thuận thuê hai máy bay A319 thay thế từ hãng cho thuê AerCap, dự kiến giao vào giữa năm 2018 nhằm thay thế hai chiếc hiện hữu, nhưng kế hoạch này đã không thành hiện thực.

Điểm đến 
Tính đến tháng 9 năm 2025, Bhutan Airlines phục vụ sáu điểm đến quốc tế tại bốn quốc gia, tập trung chủ yếu ở khu vực Nam Á và Đông Nam Á. Các đường bay thường lệ bao gồm:

  Bhutan
 Paro – Sân bay quốc tế Paro (Trung tâm chính)
  Thái Lan
 Bangkok – Sân bay Suvarnabhumi (BKK)
  Ấn Độ
 Kolkata – Sân bay quốc tế Netaji Subhas Chandra Bose (CCU)
 Delhi – Sân bay quốc tế Indira Gandhi (DEL)
 Gaya (Bodh Gaya) – Sân bay Gaya (GAY) (theo mùa)
  Nepal
 Kathmandu – Sân bay quốc tế Tribhuvan (KTM)
  Hồng Kông
 Hồng Kông – Sân bay quốc tế Hồng Kông (HKG) (theo mùa, từ 27/1/2025)

Ngoài ra, hãng đã công bố kế hoạch mở đường bay thường lệ đến Pokhara (Nepal) từ tháng 4 năm 2026, cũng như các chuyến bay thuê chuyến đến Kuala Lumpur và Thành phố Hồ Chí Minh.

Trước đây, giai đoạn 2011–2012, hãng từng khai thác các đường bay nội địa đến Bathpalathang (Jakar) và Yonphula (Trashigang) nhưng đã ngừng do không hiệu quả kinh tế.

Dịch vụ 
Bhutan Airlines cung cấp hai hạng dịch vụ trên tất cả các chuyến bay: Thương gia (Business Class) và Phổ thông (Economy Class). Hành khách hạng Thương gia được hưởng ghế ngả rộng hơn, suất ăn và đồ uống phục vụ theo thực đơn, ưu tiên làm thủ tục và tiếp cận phòng chờ thương gia tại sân bay Paro. Hành khách phổ thông được phục vụ suất ăn nhẹ và đồ uống miễn phí trên các chặng bay ngắn. Hãng cũng triển khai chính sách hành lý ký gửi tương đối hào phóng so với mặt bằng khu vực: 40 kg đối với hạng Thương gia và 30 kg đối với hạng Phổ thông.

Về kênh phân phối, hãng cho phép đặt vé trực tuyến qua trang web chính thức, qua các đại lý du lịch truyền thống, và từ tháng 10 năm 2025, thông qua nền tảng SabreMosaic. Để thu hút khách, hãng thường xuyên áp dụng các chương trình ưu đãi như giảm 50% giá vé cho người cao tuổi, giảm giá cho trẻ em, sinh viên và duy trì mức giá ổn định trong suốt năm.

Sự cố và an toàn 
Ngày 9 tháng 9 năm 2017, chiếc Airbus A319‑112 mang số đăng ký A5‑BAB, đang chuẩn bị khởi hành chuyến bay B3700 từ Kolkata đến Bangkok thì xuất hiện khói bốc ra từ bộ phận phụ trợ năng lượng (APU) khi máy bay đang lăn ra đường băng. Phi công ngay lập tức kích hoạt quy trình sơ tán khẩn cấp, triển khai máng trượt và toàn bộ 61 hành khách cùng 7 thành viên phi hành đoàn đã thoát ra ngoài an toàn. Khoảng 20 hành khách bị thương nhẹ như trầy xước, bầm tím và bong gân trong quá trình thoát hiểm, đã được lực lượng Tuần duyên Ấn Độ (Indian Coast Guard) sơ cứu kịp thời trước khi đội cứu hộ sân bay đến hiện trường khoảng 25 phút sau đó. Điều tra sơ bộ chỉ ra nguyên nhân có thể là do đoản mạch trong APU. Máy bay sau đó được kiểm tra kỹ thuật, không ghi nhận hư hỏng nghiêm trọng và được điều động về Bangkok để lắp lại máng trượt khẩn cấp. Các hành khách bị mắc kẹt được bố trí bay chuyến cứu trợ đến từ Paro sau khoảng sáu giờ chờ đợi.

Đây là sự cố nghiêm trọng duy nhất được ghi nhận trong lịch sử hoạt động của Bhutan Airlines. Theo đánh giá của các chuyên gia hàng không trên Mạng lưới An toàn Hàng không (Aviation Safety Network), hãng duy trì tiêu chuẩn an toàn tương đối tốt và không có tai nạn gây tử vong nào kể từ khi thành lập. Hãng cam kết tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn hàng không quốc tế và yêu cầu pháp lý của Bhutan, đồng thời thực hiện bảo dưỡng máy bay định kỳ theo khuyến cáo của nhà sản xuất.

Đánh giá và tiếp nhận 
Bhutan Airlines nhìn chung nhận được phản hồi tích cực từ hành khách về chất lượng phục vụ trên các chặng bay ngắn, đặc biệt là sự thân thiện của tiếp viên và bữa ăn nhẹ trên chuyến bay. Tuy nhiên, do quy mô đội bay nhỏ và tần suất bay hạn chế, hãng thường xuyên gặp khó khăn trong việc duy trì lịch bay ổn định, đặc biệt vào mùa cao điểm hoặc khi có sự cố kỹ thuật.

Giới phân tích hàng không khu vực nhận định Bhutan Airlines đóng vai trò quan trọng trong việc tạo ra cạnh tranh trên thị trường hàng không Bhutan, vốn trước đây gần như độc quyền bởi hãng hàng không quốc gia Drukair. Sự hiện diện của hãng góp phần đa dạng hóa lựa chọn cho du khách, đặc biệt là du khách hành hương Phật giáo và khách du lịch từ Ấn Độ, thị trường nguồn lớn nhất của Bhutan.

Về mặt tài chính, do là doanh nghiệp tư nhân, Bhutan Airlines không công bố báo cáo tài chính chi tiết. Tuy nhiên, theo một số nguồn tin, hãng từng đối mặt với thua lỗ trong giai đoạn đầu và chịu ảnh hưởng nặng nề của đại dịch COVID-19. Đến năm 2024, CEO Pema N. Nadik thừa nhận lượng khách sụt giảm đáng lo ngại trong bối cảnh ngành du lịch Bhutan phục hồi chậm sau đại dịch, nhưng bày tỏ lạc quan về triển vọng dài hạn nhờ các đường bay mới và quan hệ đối tác công nghệ như SabreMosaic.

Xem thêm 
 Drukair – Hãng hàng không quốc gia Bhutan
 Sân bay quốc tế Paro
 Danh sách hãng hàng không Bhutan

Chú thích

Liên kết ngoài 
 Trang web chính thức của Bhutan Airlines

Hãng hàng không Bhutan