Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Quan Sơn (huyện)

Quan Sơn là một huyện miền núi cũ nằm ở phía tây bắc tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

Địa lý 

Quan Sơn là một huyện miền núi nằm ở phía tây bắc tỉnh Thanh Hóa, có vị trí địa lý:
Phía đông nam và phía đông giáp huyện Lang Chánh
Phía đông bắc giáp huyện Bá Thước
Phía bắc giáp huyện Quan Hóa
Phía tây bắc, phía tây, và tây nam là biên giới Việt - Lào.
Huyện Quan Sơn có diện tích tự nhiên 926,62 km², dân số năm 2022 là 43.764 người, mật độ dân số đạt 47 người/km². Dân số năm 2019 là 40.526 người, mật độ dân số đạt 44 người/km².

Trên địa bàn huyện có sông Luồng là nhánh đầu nguồn của sông Mã, chảy theo hướng Tây - Đông, ngoài ra còn có sông Lò, chảy từ mường (huyện) Sầm Tớ của nước Lào vào xã Tam Thanh rồi qua xã Tam Lư, thị trấn Sơn Lư, các xã Trung Thượng, Trung Tiến, Trung Hạ, Trung Xuân rồi đổ vào sông Mã tại thị trấn Hồi Xuân. Diện tích tự nhiên của huyện Quan Sơn là 943,45 km².

Tại biên giới Việt - Lào thuộc huyện Quan Sơn có Cửa khẩu Na Mèo.

Lịch sử 
Huyện Quan Sơn được thành lập theo Nghị định số 72-CP ngày 18 tháng 11 năm 1996 của Chính phủ trên cơ sở tách 9 xã: Trung Thượng, Trung Hạ, Trung Xuân, Sơn Thủy, Sơn Điện, Sơn Hà, Sơn Lư, Tam Lư và Tam Thanh thuộc huyện Quan Hóa.

Ngày 5 tháng 8 năm 1999, Chính phủ ban hành Nghị định 65/1999/NĐ-CP. Theo đó:
Thành lập xã Na Mèo trên cơ sở 12.195 ha diện tích tự nhiên và 2.605 nhân khẩu của xã Sơn Thủy
Thành lập xã Mường Mìn trên cơ sở 8.190 ha diện tích tự nhiên và 2.115 nhân khẩu của xã Sơn Điện.

Ngày 6 tháng 11 năm 2003, thành lập thị trấn Quan Sơn (thị trấn huyện lỵ huyện Quan Sơn) trên cơ sở 579,40 ha diện tích tự nhiên và 2.820 nhân khẩu của xã Sơn Lư.

Ngày 23 tháng 12 năm 2008, thành lập xã Trung Tiến trên cơ sở điều chỉnh 4.405,5 ha diện tích tự nhiên và 2.935 nhân khẩu của xã Trung Thượng.

Ngày 1 tháng 12 năm 2019, sáp nhập xã Sơn Lư và thị trấn Quan Sơn để thành lập thị trấn Sơn Lư. Sau sáp nhập, huyện Quan Sơn có 1 thị trấn và 11 xã.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025, huyện Quan Sơn bị giải thể do bỏ cấp huyện. Theo Nghị quyết số 1686/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:

 Sáp nhập 2 xã Sơn Hà, Tam Lư và một phần thị trấn Sơn Lư thành xã Tam Lư
 Sáp nhập xã Trung Thượng và phần lớn còn lại của thị trấn Sơn Lư thành xã Quan Sơn
 Sáp nhập 3 xã Trung Tiến, Trung Xuân, Trung Hạ thành xã Trung Hạ
 Giữ nguyên 5 xã: Na Mèo, Sơn Thủy, Sơn Điện, Mường Mìn, Tam Thanh.

Chú thích

Tham khảo

Xem thêm 

Cửa khẩu Na Mèo
 Trang thông tin điện tử huyện Quan Sơn. Bản gốc lưu trữ ngày 8 tháng 6 năm 2025 tại Wayback Machine.

Huyện biên giới Việt Nam với Lào
Quan Sơn (định hướng)

Quan Sơn có thể là một trong số các địa danh sau:

Việt Nam 
 Xã Quan Sơn, tỉnh Lạng Sơn
 Xã Quan Sơn, tỉnh Thanh Hóa
 Huyện cũ Quan Sơn thuộc tỉnh Thanh Hóa
 Thị trấn cũ Quan Sơn, huyện lỵ huyện Quan Sơn từ năm 2003 đến năm 2019; sau là một phần thị trấn Sơn Lư; nay là một phần xã Quan Sơn thuộc tỉnh Thanh Hóa
 Xã cũ Quan Sơn thuộc huyện Chi Lăng, tỉnh Lạng Sơn; nay là một phần xã Quan Sơn trực thuộc tỉnh Lạng Sơn
 Hồ Quan Sơn: một thắng cảnh tại huyện Mỹ Đức, thành phố Hà Nội.

Đài Loan 
 Trấn Quan Sơn, huyện Đài Đông, tỉnh Đài Loan

Xem thêm
Quang Sơn
Amborellales

Amborellales là tên gọi khoa học của một đơn vị phân loại ở cấp bộ. Bộ này không được chấp nhận trong hệ thống APG II năm 2003 (có thay đổi so với hệ thống APG năm 1998). Tuy nhiên, hiện nay nó được các nhà phân loại học thực vật, nếu sử dụng hệ thống phân loại của APG, chấp nhận như là một đơn vị phân loại cấp bộ và điều này đã được hệ thống APG III năm 2009 xác nhận. Một vài hệ thống phân loại thực vật sử dụng các cách sắp xếp khác cho họ duy nhất là Amborellaceae. Nó được coi là nhóm đã rẽ nhánh sớm nhất của thực vật hạt kín (mặc dù với độ chưa chắc chắn là khá cao do mối quan hệ chưa rõ ràng với chi Nuphar của họ Súng (Nymphaeaceae).

Đây là bộ đơn loài, chỉ chứa một họ Amborellaceae với 1 loài duy nhất có danh pháp Amborella trichopoda, sinh sống hạn chế trong khu vực New Caledonia - do vậy không có tên gọi trong tiếng Việt. Nó là một dạng cây bụi hay cây thân gỗ nhỏ, với các hoa nhỏ đơn tính mọc thành cụm dạng xim ở đầu cành.

Phát sinh loài
Vị trí phát sinh loài hiện tại (dựa trên hệ thống APG III, với các sửa đổi sau đó) là:

Các hệ thống khác

Hệ thống Cronquist
Hệ thống Cronquist năm 1981 đặt họ Amborellaceae trong:
 bộ Laurales
 của phân lớp Magnoliidae
 thuộc lớp Magnoliopsida [=thực vật hai lá mầm]
 trong ngành Magnoliophyta [=thực vật hạt kín].

Hệ thống Dahlgren
Hệ thống Dahlgren đặt họ Amborellaceae trong:
 siêu bộ Magnoliiflorae
 của phân lớp Magnoliideae [=thực vật hai lá mầm]
 trong lớp Magnoliopsida [=thực vật hạt kín].

Tham khảo 

 Simpson M.G. Plant Systematics. Elsevier Academic Press. 2006.

Bộ thực vật

Thực vật hai lá mầm cổ
Lãnh thổ Ấn Độ Dương thuộc Anh

Lãnh thổ Ấn Độ Dương thuộc Anh là vùng lãnh thổ hải ngoại thuộc Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland, nằm trong lòng Ấn Độ Dương, ở giữa châu Phi và Indonesia. Nơi đây có một tiềm năng du lịch phong phú với 6 đảo san hô vòng trong số hơn 1000 đảo có người ở thuộc quần đảo Chagos.

Diego Garcia là đảo lớn nhất của vùng lãnh thổ này. Ngày nay, nó được dùng làm nơi chứa các vũ khí trang thiết bị quân sự cho quân đội Mỹ và Anh.

Xem thêm 
 Quần đảo Chagos

Chú thích

Liên kết ngoài 

 Diego Garcia Online: Information for the Diego Garcia, BIOT population. 
 UK Foreign Office- profile
 CIA World Factbook Entry 
 Diego Garcia  timeline posted at the History Commons
 US Military Site on Diego Garcia 
 A Return from Exile in Sight? The Chagossians and their Struggle, from the Northwestern Journal of International Human Rights 

Quần đảo Chagos
Ấn Độ Dương
Quốc đảo Ấn Độ Dương
Lãnh thổ phụ thuộc châu Á
Rạn san hô vòng Ấn Độ Dương
Đảo tranh chấp
Lãnh thổ tranh chấp tại châu Á
Tranh chấp lãnh thổ của Vương quốc Liên hiệp Anh
Quốc gia Nam Á
Lãnh thổ đặc biệt của Liên minh châu Âu
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Anh
Thép không gỉ dùng cho dụng cụ y tế

Thép dụng cụ y tế là thép không gỉ chuyên dùng có hàm lượng bao gồm sắt, carbon, chromi (12-20%), molypden (0,2-3%), và đôi khi có cả nickel (8-12%).

Thành phần chromi trong hợp kim sẽ giúp cải thiện khả năng chống chịu sự ăn mòn, nickel sẽ giúp cho hợp kim có khả năng sáng bóng và thẩm mỹ. molypden tăng thêm độ cứng cho hợp kim và duy trì sự sắc bén lâu dài.

Tham khảo

Hợp kim của sắt
Thép
Thép không gỉ
Vật liệu sinh học
Dụng cụ phẫu thuật
Thiên địch

Thiên địch là các loài động vật được sử dụng để diệt trừ các sinh vật gây hại, bảo vệ mùa màng một cách tự nhiên. Các loài thiên địch phổ biến là: chuồn chuồn, bọ ngựa, bọ rùa, cóc, chim sâu (để diệt côn trùng sâu bọ), cú, rắn, mèo, chó (diệt chuột và gặm nhấm). Thiên địch được chia làm 2 nhóm: nhóm bắt mồi, ăn thịt: Nhện, Bọ cánh cứng, Bọ xít,... và nhóm kí sinh. Ngày nay, sử dụng thiên địch là một trong những biện pháp sinh học được ứng dụng rất nhiều trong thực tiễn sản xuất.

Tham khảo

Phát minh của Hoa Kỳ
Phát minh của Trung Quốc
Côn trùng trong văn hóa
Động vật không xương sống và con người
Sunrise

Sunrise  có thể đề cập đến:
"Sunrise" (bài hát của GFriend)
Sunrise, Florida
Công ty Cổ phần Truyền thông S.U.N RISE
Tên cũ của Bandai Namco Filmworks, xưởng phim hoạt hình Nhật Bản
Sunrise, chương trình tin tức thời sự truyền hình buổi sáng của New Zealand được phát sóng trực tiếp trên TV3 từ năm 2007 đến năm 2010.

Xem thêm

Mặt Trời mọc
Bình minh

Trang định hướng địa danh
One Step Closer (bài hát của Linkin Park)

"One Step Closer" là đĩa đơn đầu tay của ban nhạc rock người Mỹ Linkin Park. Nó được phát hành làm đĩa đơn đầu tiên và bài hát thứ hai trong album đầu tay của họ, Hybrid Theory. Bài hát đã được góp mặt trong các trò chơi điện tử âm nhạc năm 2008 là Rock Band 2 và Guitar Hero On Tour: Decades, cũng như làm nhạc nền cho bộ phim Dracula 2000 năm 2000 ở phần danh đề cuối phim.

Một phiên bản phối lại của bài hát mang tên "1Stp Klosr" đã xuất hiện trong album remix của Linkin Park, Reanimation. Bản phối lại có sự tham gia của Jonathan Davis, ca sĩ chính của ban nhạc nu metal người Mỹ Korn.

Bài hát này đã được mashup với một bài hát khác của ban nhạc lấy từ album Hybrid Theory, "Points of Authority", cũng như được hợp tác với bài hát 99 Problems (lấy từ "The Black Album" của Jay-Z) trong đĩa EP Collision Course.

Video âm nhạc 

Joe Hahn của Linkin Park và đạo diễn Gregory Dark đã nghĩ ra ý tưởng cho video. Phiên bản gốc của video được cho là cảnh quay trực tiếp của ban nhạc với người hâm mộ (tương tự như video âm nhạc của họ cho "Faint").

Video được ghi hình ở Los Angeles dưới lòng đất 63 feet (19,20 mét) trong một đường xe điện ngầm bỏ hoang của LA, nằm kế sát một bệnh viện bỏ hoang.

"One Step Closer" là video ca nhạc duy nhất của Linkin Park được quay bằng camera SD, có thể xem ở chất lượng 480p và chỉ có ở Mỹ trên kênh YouTube của Warner Bros. Records.

Tính đến tháng 11 năm 2020, bài hát đã có hơn 113 triệu lượt xem trên YouTube.

Nhân sự 
Linkin Park

 Chester Bennington - giọng ca chính
 Mike Shinoda - đàn organ, hát, sampler
 Brad Delson - guitar
 Joe Hahn - bàn xoay, sample, lập trình
 Rob Bourdon - trống

Nhân sự bổ sung

 Scott Koziol - guitar bass

Danh sách bài hát

Xếp hạng

Xếp hạng hàng tuần

Bảng xếp hạng cuối năm

Chứng nhận

Tham khảo 

Đĩa đơn của Warner Bros. Records
Video âm nhạc do Gregory Dark đạo diễn
Bài hát của Linkin Park
Bài hát năm 2000
Sử dụng Certification Table Entry cho United States
Sử dụng Certification Table Entry cho United Kingdom
Bài hát do Chester Bennington sáng tác
Đĩa đơn đầu tay năm 2000
Artemisia II của Caria

Artemisia II (tiếng Hy Lạp: Aρτεμισία) là chị và vợ của Phó vương (Satrap) Mausolus (trị vì 377–353 TCN) của xứ Caria, và là người trị vì độc tôn trong khoảng ba năm sau cái chết của ông. Lăng mộ bà xây cho ông được coi là một trong Bảy kỳ quan thế giới cổ đại.

Tham khảo

Nữ vương
Hy Lạp cổ đại
Năm sinh không rõ
Mất năm 350 TCN
Năm 350 TCN
Mất thập niên 350 TCN
Thôi châu

Thôi châu là tên một trong những nắm đấm có bản trong võ thuật. Ở các võ phái khác nhau thì nó có tên gọi khác nhau: đấm vòng, đấm móc. Nắm đấm thôi châu khá nguy hiểm khi sử dụng vì nó tấn công vòng từ bên ngoài vào mục tiêu, thường tạo nên sự bất ngờ và khó cản, gạt đòn. Với bộ tay đặc biệt biến hoá khôn lường, bộ tay dòng Thiếu Lâm Phạm Gia tại Hải Phòng Việt Nam nổi tiếng với bộ: "Phong lôi thủ" đã từng hạ rất nhiều đối thủ trong nháy mắt. Với đặc điểm là nhanh, lưu loát như mây trôi nước chảy khiến tay của mình có thể 'bò' trên cơ thể của đối phương và có thể phát lực tuỳ thích hạ gục đối thủ .

Tham khảo

Đòn tay
Dọc trúc

Cú đấm dọc trúc hay là cú đấm múc, đấm tốc từ dười lên,... Là đòn tấn công bằng tay, thường được sử dụng trong võ thuật hiện đại. Kỹ thuật của cú đấm này là đưa nắm đấm vòng từ dưới công mục tiêu. Cú đấm này dùng rất hiệu quả khi tấn công đối phương quần thân (nhập nội). Đấm như vậy đạt hiệu quả rất cao trong một số trường hợp cần hạ gục ngay đối thủ. Một đòn bất ngờ xốc từ dưới xốc lên mà điểm khởi đầu là chấn thủy đến thẳng Đản trung thì dừng lại và thêm 1 cú đấm thẳng vào giữa vùng tim đối phương sẽ làm đối phương gục ngay tại chỗ vì bị bế khí.

Tham khảo

Đòn tay
Newsweek

Newsweek là một trong những tạp chí tuần san uy tín lớn nhất thế giới của Mỹ ấn bản tại New York City, được phân phối trên toàn quốc và quốc tế với 12 ngôn ngữ khác nhau. Newsweek là tạp chí tin tức hàng tuần lớn thứ nhất ở Hoa Kỳ, cùng với Tạp chí Time về số lượng phát hành. Cả hai tạp chí này đều lớn hơn nhiều so với tờ tạp chí đứng thứ 3 U.S. News & World Report. Những năm đầu thế kỷ 21, Newsweek bắt đầu phát triển mạnh ấn bản trực tuyến như một hướng phát triển mới của tạp chí.
Newsweek nằm trong danh sách những tạp chí uy tín hàng đầu thế giới như Time, Forbes, Bloomberg, U.S. News & World Report...
Cũng như Time, tờ Newsweek có ảnh hưởng rất rộng lớn đến các chính trị gia trên toàn thế giới.

Lịch sử
Newsweek được phát hành từ năm 1933 bởi một nhóm cổ đông sáng lập người Mỹ gồm "Ward Cheney, John Hay Whitney, Paul Mellon, và con trai của Andrew W. Mellon". Để phát hành Newsweek nhóm sở hữu ban đầu đã phải đầu tư khoảng 2,5 triệu USD.

Chú thích

Liên kết ngoài
 Newsweek trên Dzen
 Newsweek Official website
 Newsweek Distance Learning 
 The Washington Post Company
 History and Demographics of Newsweek 

Tạp chí
Tạp chí Mỹ
Tạp chí đa ngôn ngữ
Tạp chí quốc tế
Tạp chí tin tức
Washington Post
Tạp chí hàng tuần
Tạp chí thời sự Mỹ
Newsweek
Mua bán và sáp nhập năm 2010
Đấu vật chuyên nghiệp

Đấu vật chuyên nghiệp hay Đấu vật biểu diễn là một hình thức biểu diễn thể thao được dàn dựng, lấy cảm hứng từ các môn thể thao đối kháng có tính cạnh tranh. Đấu vật chuyên nghiệp diễn ra dưới dạng các trận đấu đối kháng trực tiếp, áp dụng nhiều phong cách chiến đấu khác nhau như vật cổ điển, catch wrestling và nhiều loại hình võ thuật khác. Đôi khi các trận đấu cũng sử dụng cả vũ khí.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 OnlineWorldofWrestling.com - The Online World of Wrestling
 Pro-Wrestling Title Histories
 ProWrestlingHistory.com

Nghệ thuật biểu diễn
Thể thao giải trí
Đấu vật
Ma trận giả đảo

Khái niệm ma trận giả đảo (tiếng Anh: pseudoinverse) hay ma trận nghịch đảo tổng quát của một ma trận bất kì A là một ma trận, mà có các tính chất của ma trận nghịch đảo của A nhưng không nhất thiết là ma trận nghịch đảo chính xác. Khái niệm này thường được gọi là ma trận Moore-Penrose.

Chính vì tính chất tổng quát này mà ma trận giả đảo có thể áp dụng cho ma trận A bất kì, không cần thiết phải vuông.

Các loại ma trận giả đảo
Có các loại như sau:
 nghịch đảo một chiều (chẳng hạn nghịch đảo trái hay nghịch đảo phải
 nghịch đảo Drazin
 nghịch đảo nhóm
 nghịch đảo Bott-Duffin
 Giả nghịch đảo Moore–Penrose

Tham khảo

Ma trận
Đại số tuyến tính số
Ta Mok

Ta Mok (1926 – 21 tháng 7 năm 2006) là cựu tư lệnh quân Khmer Đỏ kiêm Bí thư quân khu Tây Nam. Thời kỳ Khmer Đỏ cầm quyền tại Campuchia (1975 – 1979) thì Ta Mok được xem là nhân vật quyền lực đứng thứ 5 của Khmer Đỏ chỉ sau Pol Pot, Nuon Chea, Ieng Sary và Khieu Samphan.

Tiểu Sử
Ta Mok tên thật là Chhit Choen sinh ra trong một gia đình nông dân tại tỉnh Takeo, miền Nam Campuchia. Không giống như các lãnh đạo cao cấp khác của Khmer Đỏ như Pol Pot, Khieu Samphan, Ieng Sary hay Son Sen... Ta Mok chưa bao giờ đi du học ở Pháp. Ông là người Hoa-Khmer.

Hoạt động
Trong những năm 1940 Ta Mok tham gia phong trào kháng chiến chống Pháp và Nhật. Đến giữa những năm 1950, Ta Mok trở thành thành viên của Mặt trận Issarak Thống nhất do Sơn Ngọc Minh lãnh đạo. Năm 1962, Tou Samouth bị ám sát tại Phnom Penh, Pol Pot trở thành Tổng Bí thư của Đảng Nhân dân Cách mạng Khmer. Năm 1963 Pol Pot tổ chức đại hội Đảng lần thứ hai và đã đổi tên Đảng Nhân dân Cách mạng Khmer thành Đảng Công nhân Kampuchea và Ta Mok đã được đưa vào ban lãnh đạo cùng với So Phim, Son Sen và Vorn Vet.

Trước năm 1975, Ta Mok là Uỷ viên Quân ủy Trung ương, thường vụ Trung ương Đảng của Khmer Đỏ. Vào tháng 7 năm 1975, Pol Pot triệu tập đại hội các bí thư khu uỷ để thống nhất quân đội và phân định lại ranh giới. Quốc gia Campuchia được chia ra làm bảy khu. Ta Mok phụ trách khu Tây Nam.

Vai trò trong Khmer Đỏ
Tháng 4 năm 1976, Ta Mok được bầu làm ủy viên thường vụ Phó chủ tịch Quốc hội của nhà nước Kampuchea Dân Chủ. Trong ban thường vụ trung ương Đảng (gọi là Angkar) lúc đó Ta Mok xếp hàng thứ tư chỉ sau Pol Pot, Nuon Chea và So Phim.

Năm 1977, Ta Mok lên nắm chức vụ tổng tư lệnh quân đội và đóng vai trò chủ đạo trong một loạt vụ thanh trừng nội bộ và gây ra nhiều vụ thảm sát, đặc biệt là cuộc thanh trừng và thảm sát hàng ngàn người tại quân khu Đông của So Phim vào tháng 6 năm 1978.

Năm 1979, khi Khmer Đỏ sụp đổ Ta Mok đưa tàn quân dưới quyền lên phía Bắc, từ căn cứ Anlong Veng và kiểm soát toàn bộ khu vực phía tây bắc Campuchia.

Đến năm 1997, sau khi cựu Bộ trưởng Quốc phòng của Khmer Đỏ là Son Sen bị Pol Pot thanh trừng và xử tử, Ta Mok đã lật đổ Pol Pot và bắt giam ông ta trong rừng cho đến chết.

Bị bắt và xét xử
Sau nhiều năm lẩn trốn các đợt truy quét của quân chính phủ Campuchia, Ta Mok sau cùng đã bị bắt trên lãnh thổ Thái Lan vào ngày 6 tháng 3 năm 1999.

Tháng 2 năm 2002, Ta Mok chính thức bị buộc tội chống lại loài người.

Qua đời
Trước khi phiên tòa sắp diễn ra, ngày 21 tháng 7 năm 2006, ông được chẩn đoán là bệnh tim và ông đã qua đời tại bệnh viện quân y sau khi hôn mê.

Tham Khảo

Khmer Đỏ
Người Khmer
Chính khách Campuchia
Người Campuchia gốc Hoa
Đảng Nhân dân Cách mạng Campuchia
Sinh năm 1924
Quân phiệt
Trường ca (âm nhạc)

Trường ca là một tác phẩm thanh nhạc có một đề tài được thể hiện với nhiều chủ đề, hình tượng âm nhạc được liên kết chặt chẽ với nhau bằng nhiều khúc, nhiều đoạn khác nhau. Trường ca thường có độ dài lớn hơn nhiều so với ca khúc, tuy nhiên hiểu trường ca là bài hát dài chỉ đúng một phần. Cũng như ca khúc hợp xướng, trường ca cũng có tính liên khúc, liên đoạn, nhưng tính độc lập giữa mỗi đoạn, mỗi khúc đậm nét hơn, tương đối độc lập hơn, do nội dung đề tài phức tạp hơn và quy mô tác phẩm cũng lớn hơn.

Trường ca được cấu trúc tự do theo lối kể chuyện, đi liền mạch, không ngắt nghỉ giữa các phần. Tùy thuộc vào nội dung và kết cấu của tác phẩm mà tác giả sử dụng phần nhắc lại mô típ của chủ đề cho phù hợp. Tuy nhiên ngôn ngữ âm nhạc của mỗi khúc được phân định rõ ràng bởi sự thay đổi về cường độ, trường độ âm sắc và tiết tấu. Sự tương phản về ngôn ngữ âm nhạc, điệu thức, về phương pháp diễn tấu (đơn ca/hợp xướng trong một số trường ca của Hoàng Vân) cũng là một động lực để phát triển giai điệu và cấu trúc của tác phẩm. 

Có trường ca ngoài tiêu đề chung, mỗi đoạn của bài lại có tiêu đề riêng. Như trường ca "Hội trùng dương" của Phạm Đình Chương gồm ba phần: "Tiếng sông Hồng", "Tiếng sông Hương" và "Tiếng Cửu Long".

Trường ca được coi là một thành tích sáng tạo của nền tân nhạc Việt Nam so với trên thế giới.

Một số trường ca Việt Nam nổi tiếng
Thiên Thai của Văn Cao
Trương Chi của Văn Cao
Trường ca Sông Lô của Văn Cao (1947)
Ba Đình nắng của Bùi Công Kỳ (1947)
Bình ca của Nguyễn Đình Phúc (1947)
Hòn vọng phu của Lê Thương (1947)
Người Hà Nội của Nguyễn Đình Thi (1947)
Chiến thắng Tây Bắc của Hoàng Vân (1951)
Con đường Cái Quan của Phạm Duy (1954)
Du kích sông Thao của Đỗ Nhuận (1949)
Đóa hoa vô thường của Trịnh Công Sơn
Hội trùng dương của Phạm Đình Chương
Mẹ Việt Nam của Phạm Duy (1960)
Hà Nội – Huế – Sài Gòn của Hoàng Vân (1961)
Bài thơ gửi Thái Nguyên của Hoàng Vân (1961)
Dã Tràng ca của Trịnh Công Sơn (1962)
Tôi là người thợ lò của Hoàng Vân (1964)
Người chiến sĩ ấy của Hoàng Vân (1969)
Hàn Mặc Tử của Phạm Duy
Minh họa Kiều của Phạm Duy
Bầy chim bỏ xứ của Phạm Duy
Trường ca Bức tranh non nước của Minh Châu
Trường ca người Việt của Minh Châu
Trường ca Mekong của Minh Châu
Người Việt Nam của Trương Quý Hải

Chú thích

Liên kết ngoài 
Trường ca trên trang của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch

Sơ khai âm nhạc
Âm nhạc Việt Nam
Giải vô địch bóng đá U-16 châu Á 2000

Giải vô địch bóng đá U-16 châu Á 2000 là mùa giải thứ 9 của Giải vô địch bóng đá U-16 châu Á, giải đấu do Liên đoàn bóng đá châu Á (AFC) tổ chức dành cho các đội tuyển quốc gia dưới 16 tuổi. Giải đấu lần này diễn ra tại Việt Nam từ ngày 3 đến ngày 17 tháng 9 năm 2000. Oman vô địch giải đấu sau khi đánh bại Iran 1–0 ở trận chung kết.

Giải đấu này cũng đóng vai trò là vòng loại khu vực châu Á cho Giải vô địch bóng đá U-17 thế giới 2001 tổ chức tại Trinidad và Tobago, trong đó ba đội tuyển đứng đầu sẽ giành quyền tham dự giải đấu.

Vòng loại
37 đội tuyển tham dự vòng loại được chia thành 9 bảng đấu theo khu vực địa lý. Chỉ có đội nhất bảng sẽ lọt vào vòng chung kết cùng với chủ nhà Việt Nam, đội được miễn thi đấu vòng loại.

Các đội vượt qua vòng loại 
Bảng 1: 
Bảng 2: 
Bảng 3: 
Bảng 4: 
Bảng 5: 
Bảng 6: 
Bảng 7: 
Bảng 8: 
Bảng 9: 
Chủ nhà:

Vòng bảng 
Tất cả các trận đấu diễn ra tại Đà Nẵng, Việt Nam

Bảng A

3 tháng 9

5 tháng 9

7 tháng 9

9 tháng 9

11 tháng 9

Bảng B

4 tháng 9

6 tháng 9

8 tháng 9

10 tháng 9

12 tháng 9

Vòng đấu loại trực tiếp

Bán kết 
15 tháng 9

Tranh hạng ba 
17 tháng 9

Chung kết 
17 tháng 9

Vô địch

Cầu thủ xuất sắc nhất 
  Phạm Văn Quyến

Tham dự Giải vô địch bóng đá U-17 thế giới 2001

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Kết quả Giải vô địch bóng đá U-17 châu Á 2000 trên mạng RSSF.

2000
Giải đấu bóng đá quốc tế tổ chức bởi Việt Nam
Bóng đá Việt Nam năm 2000
Bóng đá châu Á năm 2000
Bóng đá trẻ năm 2000
Daryl Peach

Daryl Peach (sinh 8 tháng 3 năm 1972 tại Blackpool, Anh) là một cơ thủ người Anh. Anh có biệt danh là Razzledazzle hoặc The Dazzler. Tại Giải vô địch bi-a 9 bi thế giới 2007, anh giành chức vô địch sau khi đánh bại Roberto Gomez ở trận chung kết, trở thành cơ thủ người Anh đầu tiên vô địch thế giới thể loại 9 bi. Anh giữ ngôi vị này đến tận năm 2010 do hai năm 2008 và 2009 giải bi-a 9 bóng thế giới không được tổ chức.

Tham khảo

Cơ thủ Anh
Nhà vô địch thế giới nội dung pool 9 bóng
Vận động viên Yorkshire
Nhà vô địch pool 9 bóng thế giới WPA
Trường Đại học Gia Định

Trường Đại học Gia Định (tiếng Anh: Gia Dinh University – GDU) là một đại học tư thục tại Việt Nam thuộc Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Nguyễn Hoàng, được thành lập theo Quyết định số 959/QĐ-TTg ngày 31 tháng 07 năm 2007 của Thủ tướng Chính phủ.

Các Nhiệm kỳ Hiệu trưởng:
TS. Trần Hiếu Hạnh (7/2007-11/2008)

TS. Nguyễn Văn Quang (11/2008-12/2009)

TS. Nguyễn Đăng Liêm  (12/2009-2018)

TS. Hà Hữu Phúc (12/2018 - 09/2020)

PGS.TS Võ Trí Hảo (10/2020 - 02/2023)

ThS. Trịnh Hữu Chung (02/2023 - 09/2023) - Phó Hiệu trưởng phụ trách Trường

PGS.TS Thái Bá Cần (10/2023 - nay)

Tham khảo

Liên kết ngoài
Website chính thức của Đại học Gia Định
Facebook Đại học Gia Định
Youtube Đại học Gia Định
Tiktok Đại học Gia Định
Instagram Đại học Gia Định
Bản tin về việc thành lập Trường Đại học Gia Định trên Báo Thanh Niên

Trường đại học và cao đẳng tại Thành phố Hồ Chí Minh
Cơ sở giáo dục thành lập năm 2007
Khởi đầu năm 2007 ở Việt Nam
Gia Định
Họ Vòi voi

Họ Vòi voi (danh pháp khoa học: Heliotropiaceae) là một họ thực vật có hoa trong bộ Boraginales. Theo truyền thống, họ này từng được coi như là phân họ Heliotropioideae trong họ Boraginaceae nghĩa rộng.

Mô tả
Các loài thực vật trong họ này có thể là cây thân thảo, cây bụi, dây leo hay cây gỗ nhỏ sống một năm hay lâu năm với bộ lông che phủ là lông tơ, lông cứng hay lông tuyến. Lá mọc so le, mép lá thường nguyên, hiếm khi có khía tai bèo hay răng cưa, thường cuốn ngoài, từ không cuống tới có cuống, phiến lá từ thẳng tới gần tròn. Cụm hoa ở đầu cành hay nách lá, dạng chùy rậm, các cụm hoa thành phần dạng xim hoa bọ cạp. Hoa mẫu 5, chủ yếu lưỡng tính, hiếm khi đơn tính. Đài hoa chủ yếu phân thùy gần tới đế, các thùy từ thẳng tới hình trứng, thường có lông tơ, ống đài thường ngắn, chủ yếu hình chuông, xếp rời trong nụ. Tràng hoa màu trắng, vàng, lam, hồng hay cam, cánh tràng hợp, với các thùy từ gần tròn tới thẳng. Nhị 5, chỉ nhị hợp sinh với ống tràng, bao phấn thường không thò ra. Bộ nhụy 2 lá noãn, bầu nhụy thường 4 ngăn, vòi nhụy ở tận cùng với đầu nhụy hình nón bao gồm đầu nhụy dạng vòng ở đáy và một đỉnh vô sinh đôi khi 2 thùy. Đĩa mật có ở đáy bầu nhụy. Quả khô hay mọng thịt, thường 4 hạt, hiếm khi 1-2 hạt, đôi khi với các khoang vô sinh, chia tách thành 1-4 quả kiên nhỏ với 1-2 hạt mỗi quả kiên.

Họ này chứa 4 chi và khoảng 450 loài với phân bố rộng khắp thế giới, đặc biệt trong khu vực nhiệt đới và cận nhiệt đới. Họ này có tên khoa học bắt nguồn từ chi điển hình là Heliotropium (vòi voi).

Các chi
Heliotropium (bao gồm cả Tournefortia (trong đó gồm cả Messerschmidia, Messerschmidia, Messersmidia, Spilocarpus), Argusia, Beruniella, Bourjotia, Bucanion, Ceballosia, Cochranea, Dialion, Eliopia, Heliophytum, Hieranthemum, Lithococca, Mallotonia, Meladendron, Nogalia, Parabouchetia, Peristema, Piptoclaina, Pittonia, Schobera, Scorpianthes, Scorpiurus, Synzistachium, Tetrandra, Tiaridium, Valentina, Valentiniella và Nogalia): Khoảng 325 loài, rộng khắp thế giới.
Euploca (gồm cả Hilgeria, Schleidenia): Khoảng 100 loài, phân bố gần như rộng khắp thế giới. 
Ixorhea: 1 loài (Ixorhea tschudiana) ở Argentina.
Myriopus (gồm cả Oskampia, Verrucaria): Khoảng 25 loài vùng nhiệt đới Tân thế giới.

Phát sinh chủng loài
Ixorhea là chị-em với Euploca + Myriopus. Cùng nhau chúng tạo thành một nhánh là chị - em với Heliotropium (gồm bốn nhánh lớn là H. sect. Heliothamnus, Heliotropium Cựu thế giới, H. sect. Cochranea và Tournefortia + Heliotropium Tân thế giới), bao gồm:

Tham khảo
 
 

Nhánh Cúc
Heliotropioideae
El Alamein

El Alamein (hay Al Alamayn) () là một thị trấn ở phía Bắc Ai Cập dọc bờ biển Địa Trung Hải, 106 km theo phía Tây của Alexandria và 240 km theo phía Tây Bắc của Cairo. Dân số khoảng 5786 người.

Trước đây El Alamein là một hải cảng dầu khí, nhưng nay đã trở thành một nơi du lịch sang trọng.

Trong thế chiến thứ hai, cuộc chiến tại El Alamein đánh dấu một mốc lịch sử quan trọng. Đây là chiến thắng đầu tiên của quân Đồng Minh trong công cuộc đánh bại và đẩy lui quân Đức Quốc xã. Sau chiến thắng này, thủ tướng Anh Winston Churchill phát biểu: "This is not the end, nor is it even the beginning of the end, but it is, perhaps, the end of the beginning." ("Đây chưa phải là kết thúc, cũng chưa phải là phần đầu của kết thúc. Nhưng, có lẽ, đây là kết thúc của phần khởi đầu")

Về mặt hành chính, El Alamein thuộc tỉnh Matruh.

Chú thích

Thành phố của Ai Cập
Thành phố ven biển Ai Cập
Du lịch Ai Cập
Quân đoàn Phi Châu của Đức

Quân đoàn Phi Châu Đức ( DAK ) là lực lượng viễn chinh của quân đội Đức Quốc xã tại Libya và Tunisia tham chiến trên mặt trận Bắc Phi trong chiến tranh thế giới thứ hai. Quân đoàn này có cấu trúc riêng biệt và là lực lượng chủ yếu của Tập đoàn quân Thiết giáp châu Phi (Panzerarmee Afrika - sau này sáp nhập với lực lượng Ý trở thành Tập đoàn quân Thiết giáp Đức-Ý (Deutsch-Italienische Panzerarmee) và Cụm tập đoàn quân châu Phi (Heeresgruppe Afrika)).

Lịch sử
Afrikakorps được Hitler thành lập và đích thân đề cử thống chế Erwin Rommel làm chỉ huy ngày 12 tháng 2 năm 1941. Trước đó bộ tư lệnh quân đội Đức OKW quyết định đưa quân Đức đến tiếp ứng quân Ý tại chiến trường châu Phi. Quân Ý vừa bị quân Anh đánh tán loạn trong chiến dịch Compass. Ngày 14 tháng 2 Rommel đến châu Phi và bắt đầu chỉ huy lực lượng thiết giáp Đức. Lúc đầu chỉ có 1 trung đoàn (Trung đoàn 5 Panzer) nhưng sau đó kết nạp thêm Trung đoàn 3 Panzer và một số đơn vị khác và trở thành Sư đoàn 5 Khinh binh. Đến cuối tháng 4 năm 1941, sau khi Rommel chiến thắng lấy lại được Cyrenaica và bắt đầu cuộc phòng thủ, một số đơn vị thuộc Sư đoàn 15 Panzer Đức từ Ý kéo sang sáp nhập vào đội quân. Afrikakorps lúc này gồm 2 sư đoàn và một số đơn vị nhỏ. Tuy theo cấu trúc đơn vị, Afrikakorps nằm dưới chỉ huy của quân đội Ý tại Bắc Phi - Rommel chỉ huy quân Đức độc lập, không cần hỏi ý kiến tư lệnh Ý.

Ngày 15 tháng 8 năm 1941 Sư đoàn 5 Khinh binh được đổi tên thành Sư đoàn 21 Panzer, vẫn thuộc chỉ huy của Afrikakorps. Mùa hè năm 1941, tư lệnh Đức tăng cường thêm lực lượng và thay đổi cơ cấu quân đội, thành lập bộ chỉ huy Cụm quân Panzer châu Phi (Panzergruppe Afrika). Ngày 14 tháng 8, Rommel lên chỉ huy Panzergruppe Afrika và Ludwig Crüwell thay ông chỉ huy Afrikakorps.

Panzergruppe Afrika chỉ huy Afrikakorps và một số đơn vị khác, trong đó có 2 quân đoàn Ý. Với danh hiệu Cụm quân, Panzergruppe Afrika có biên chế tương đương cấp tập đoàn quân - và sau này được đổi tên thành Tập đoàn quân Thiết giáp châu Phi (Panzerarmee Afrika).

Sau khi Đức bại trận tại El Alamein và khi quân Đồng Minh lấn chiếm Maroc và Algérie (chiến dịch Torch), OKW cố gắng tăng cường lực lượng tại châu Phi, thiết lập Quân đoàn XC Đức tại Tunisia ngày 19 tháng 11 năm 1942 và ngày 8 tháng 12 thiết lập bộ chỉ huy Tập đoàn quân 5 Panzer do tướng Hans-Jürgen von Arnim chỉ huy.

Ngày 23 tháng 2 năm 1943, Panzerarmee Afrika được gọi là Tập đoàn quân Thiết giáp Đức-Ý (Deutsch-Italienische Panzerarmee) rồi thành Tập đoàn quân 1 Ý do tướng Ý Giovanni Messe chỉ huy. Rommel được lên chỉ huy Cụm tập đoàn quân châu Phi (Heeresgruppe Afrika) - gồm Tập đoàn quân 1 Ý và Tập đoàn quân 5 Panzer. Các đơn vị còn lại của Afrikakorps được giải thể kéo về Tunisia.

Tháng 3 năm 1943 von Armin lên chỉ huy Cụm tập đoàn quân châu Phi. Ngày 13 tháng 5, Afrikakorps và tàn quân Đức-Ý đều đầu hàng quân Đồng Minh.

Chú thích

P
Đơn vị quân sự thành lập năm 1941
Đơn vị quân sự giải thể năm 1943
Sông Lô (định hướng)

Sông Lô là một con sông ở miền Bắc Việt Nam và là phụ lưu của sông Hồng. Tên con sông này còn được đặt cho:

 Xã Sông Lô, tỉnh Phú Thọ
 Trung đoàn Sông Lô - thuộc sư đoàn 312 Quân đội Nhân dân Việt Nam.

 Địa danh cũ
 Huyện Sông Lô thuộc tỉnh Vĩnh Phú, từ năm 1980 chia thành 2 huyện Đoan Hùng và Thanh Hòa, sau huyện Thanh Hòa lại chia thành 2 huyện Thanh Ba và Hạ Hòa thuộc tỉnh Phú Thọ.
 Huyện Sông Lô, tỉnh Vĩnh Phúc
 Xã Sông Lô, thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ

Xem thêm
Trường ca Sông Lô: một bài hát của nhạc sĩ Văn Cao.
Lô Giang
Tachibana Keita

là thành viên giữ vai trò hát chính trong nhóm nhạc Nhật Bản w-inds..

Phát hành

Ca khúc

Album

DVD
一夜限りのプレミアム•ライブ (19/11/2006)

Sách ảnh
 w-inds. Tachibana Keita - ITALY TRIP PhotoBook "to you" (19/4/2007)

Thông tin khác
Sở thích: hát và nhảy
Món ưa thích: dâu, thịt

Tham khảo

Liên kết ngoài
Tiếng Việt:
w-inds. FC in Vietnam 
Tiếng Nhật:
Keita Tachibana's Solo Website 
Blog của Tachibana Keita

Ca sĩ Nhật Bản
Sinh năm 1985
Nhân vật còn sống
Ca sĩ Nhật Bản thế kỷ 21
Quần áo SIDA

Quần áo SIDA là tên gọi của một số mặt hàng quần áo cũ được bày bán ở thị trường Việt Nam bắt đầu xuất hiện từ những năm cuối thập niên 1980. Nguồn gốc của những mặt hàng này là các thùng quần áo cũ do Tổ chức hợp tác phát triển quốc tế Thụy Điển (viết tắt tiếng Anh là SIDA) của Thụy Điển viện trợ. Vì thế chúng còn có các tên gọi đồ Sida, đồ Si, hàng Sida, đồ thùng, hàng thùng. Việc chữ "SIDA" trùng với tên gọi căn bệnh SIDA (viết tắt tiếng Pháp của HIV/AIDS) chỉ là ngẫu nhiên.

Vào cuối thập niên 1980 đến đầu thập niên 1990, tổ chức SIDA của Thụy Điển (Swedish International Development Cooperation Agency – Tổ chức hợp tác phát triển quốc tế Thụy Điển) có những chương trình viện trợ cho Việt Nam. Một trong những hành động đó là việc quyên góp các quần áo cũ của người dân. Các quần áo này được giặt giũ, làm sạch rồi đóng thùng gửi tới Việt Nam. Nhưng khi tới Việt Nam, do một vài lý do nào đó, các thùng quần áo này không được phát trực tiếp cho những người nghèo mà lại trở thành một mặt hàng bày bán ngoài thị trường. Chúng thường được những người kinh doanh bán tại vỉa hè hay trong những cửa hàng nhỏ. Một số nơi tập trung thành những chợ bán đồ Sida, như ở Kim Liên, Hà Nội. Những mặt hàng này với chất lượng còn tốt và giá cả thấp đã rất phổ biến, đặc biệt trong giới trẻ.

Những năm sau đó, tổ chức SIDA không còn hình thức viện trợ này cho Việt Nam, nhưng khái niệm "đồ Sida" vẫn được dùng để gọi những mặt hàng quần áo của nước ngoài đã qua sử dụng vào thị trường Việt Nam. Bên cạnh đó, từ "đồ second hand" cũng được dùng phổ biến cho cả quần áo và các mặt hàng khác đã qua sử dụng.

Những mặt lợi và hại của đồ SIDA mang lại

Mặt lợi mà đồ SIDA mang lại 
Lợi ích lớn nhất mà đồ SIDA mang lại đó chính là vấn đề về kinh tế. Đồ SIDA được phân làm 2 loại, một là các mặt hàng quần áo thông thường, chúng ta có thể mua ở các khu chợ đồ cũ, với giá rất rẻ, dành cho công nhân, hoặc những người có thu nhập thấp và hai là các mặt hàng đồ hiệu cao cấp được bán lại.

Tác hại mà đồ SIDA mang lại 
Đồ SIDA dễ mang lại bệnh truyền nhiễm từ những người chủ cũ. Lý do là vì đồ SIDA là loại đồ không rõ nguồn gốc xuất xứ, có thể là đồ trộm cắp, không biết chủ cũ là ai, nếu chủ cũ có bệnh tật rất dễ lưu lại vi khuẩn, mầm bệnh trên quần áo.

Đồ SIDA nhanh hư hỏng, phai màu, do thường được "tút tát" lại trước khi bán, cho nên nhiều người vẫn nghĩ mới nhưng thực chất đồ đã qua sử dụng một thời gian, cho nên việc làm mới lại sẽ bị lộ ra ngay sau lần giặt đầu tiên.

Đồ SIDA không thể đổi trả, hay khiếu nại người bán nếu có vấn đề gì xảy ra. Nếu mua đồ mới bạn có thể đổi trả, hoặc đơn giản là "bóc phốt" người bán, tuy nhiên với đồ SIDA, khi bạn mua là phải chấp nhận rủi ro nếu có.

Xem thêm 
 Hàng hiệu

Chú thích

Tham khảo

Thời bao cấp
Viện trợ cho Việt Nam
Trang phục
Khu bảo tồn thiên nhiên Nam Kar

Khu bảo tồn thiên nhiên Nam Kar là một khu rừng đặc dụng ở tỉnh Đắk Lắk của Việt Nam, được thành lập theo quyết định số 182/1991/QĐ-KL ngày 13 tháng 5 năm 1991 của Bộ Lâm nghiệp (nay là Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn).

Vị trí
Khu bảo tồn thiên nhiên Nam Kar nằm trên địa bàn 6 xã thuộc 2 huyện là: Xã Nam Kar, Ea R'Bin, Đắk Nuê, Buôn Triết, Buôn Tría huyện Lắk và xã Bình Hòa huyện Krông Ana tỉnh Đắk Lắk.

Toạ độ địa lý: 12°15′34″ - 12°26′24″ vĩ bắc, 107°155′13″ - 108°07′36″ kinh đông

Đặc điểm địa hình, thảm thực vật
Địa hình rất phong phú và đa dạng, nổi bật là vùng núi cao có hướng thấp dần từ Đông Bắc sang Tây Nam, nơi cao nhất của khu vực là đỉnh Chư Nam Kar cao 1.294 m. Thấp nhất là hồ Ea Boune ở phía Tây Bắc có độ cao so với mực nước biển là 418 m. Địa hình ở đây hiểm trở, chia cắt phức tạp chuyển tiếp từ núi cao đến đồi gò, trảng bằng, đồng cỏ đầm hồ, sông suối tạo nên một vùng đặc sắc gần như hội đủ các dạng địa hình nên cũng có đủ các kiểu thảm thực vật là môi trường sống lý tưởng của nhiều loài động vật rừng.

Ở đây có các kiểu rừng chủ yếu là kiểu rừng kín thường xanh mưa ẩm nhiệt đới, rừng kín lá rộng nửa rụng lá nhiệt đới, rừng thứ sinh tre, nứa, gỗ- lồ ô tre nứa, rừng trảng cỏ cây bụi, cây gỗ rải rác... Tổng diện tích có rừng là 20.932,3 ha có độ che phủ là 95,5%. Có 586 loài thực vật bậc cao có mạch thuộc 149 họ của 67 bộ trong 5 ngành thực vật.

Động vật rừng
Lớp chim: Có 140 loài thuộc 43 họ của 17 bộ.

Lớp Thú: Có 56 loài thuộc 24 họ của 9 bộ.

Lớp Lưỡng cư-bò sát: Có 50 loài thuộc 16 họ của 4 bộ.

Có một số loài thú quý hiếm nằm trong sách đỏ thế giới là: bò tót, hổ, beo, vọoc vá, cầy giông, gà lôi, gà tiền, cu li nhỏ...

Đất đai, thổ nhưỡng
Đất đai, thổ nhưỡng ở đây rất phong phú, đa dạng. Gồm 12 loại đất thuộc 6 nhóm đặc trưng (Đất phù sa, đất Gley, đất mới biến đổi, đất đỏ, đất xám, đất đen) trên tổng số 27 loại, 9 nhóm đất theo bảng phân loại đất khu vực Tây Nguyên.

Khí hậu, thủy văn
Thuộc vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa của khu vực Tây Nguyên, mỗi năm có 2 mùa rõ rệt là mùa mưa và mùa khô.

Có hệ thống nước mặt rất phong phú với hệ thống sông, suối dày đặc có sông lớn là Krông Nô bao bọc ở phía Tây và Nam khu bảo tồn. Có một số hồ tự nhiên lớn là Hồ Ea Boune rộng 79,1 ha, Hồ Ea Tyr rộng 131,6 ha, Hồ Ea R'Bin rộng 235,1 ha.

Mục tiêu, nhiệm vụ
Bảo vệ các hệ sinh thái rừng núi cao Tây Nguyên và trảng cỏ cây bụi, bảo tồn các loài động, thực vật hoang dã, đặc biệt là các loài đặc hữu và quý hiếm.

Nghiên cứu khoa học, giáo dục môi trường, phát triển du lịch sinh thái...Góp phần phát triển kinh tế, xã hội địa phương.

Bảo vệ rừng đầu nguồn thủy điện Buôn Tua Sar - Nam Kar, sông Krông Nô, sông Srêpốk, sông Mê Kông, điều hoà và cung cấp nguồn nước cho sản xuất nông nghiệp.

Quy mô diện tích và các phân khu chức năng
Tổng diện tích là: 21.912,3ha

Trong đó gồm:

Phân khu bảo vệ nghiêm ngặt: 15.149,5 ha chiếm 69,14 % diện tích.

Phân khu phục hồi sinh thái: 6.747,8,5 ha chiếm 30,79% diện tích.

Phân khu hành chính, dịch vụ: 15 ha chiếm 0,07% diện tích.

(Theo Dự án Đầu tư Khu Bảo tồn thiên nhiên Nam kar)

Tham khảo

Rừng đặc dụng Đắk Lắk
Nam Kar
Ieng Sary

Ieng Sary (24 tháng 10 năm 1925 - 14 tháng 3 năm 2013) là Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng ngoại giao dưới thời Khmer Đỏ, Ieng Sary được coi là nhân vật quyền lực thứ ba hay "Anh ba" của Khmer Đỏ sau Pol Pot và Nuon Chea. Ông có mẹ là người Hoa.

Tiểu sử 
Ieng Sary sinh năm 1925, tên thật là Thạch Rẹm (có lúc gọi là Kim Trang), con ông Thạch Trân - một địa chủ giàu có ở xã Lương Hòa, huyện Châu Thành, tỉnh Trà Vinh. Nhà của gia đình Ieng Sary gần di tích Ao Bà Om - một thắng cảnh của Trà Vinh. Ieng Sary học ở Phnôm Pênh, Hà Nội trong thời kỳ Pháp chiếm đóng rồi sau đó được du học ở Pháp. Ông Phùng Bá Thọ, nguyên cán bộ phòng tư liệu Đài truyền hình TP.HCM, ngày đó là sinh viên Việt Nam tại Pháp, nhớ lại thời ở Paris, với danh nghĩa là sinh viên Việt Nam đi học Ieng Sary được các sinh viên Việt Nam ở Paris giúp đỡ ăn uống và bênh vực.

Giáo dục 
Trong những năm 1950, Ieng Sary sang Pháp du học, tham gia nhóm trí thức "nghiên cứu chủ nghĩa Mác-Lê Nin" và sau đó gia nhập đảng cộng sản Pháp cùng với Saloth Sar (Pol Pot), Hou Yuon, Khieu Samphan, Son Sen, Hu Nim và Touk Phuon.

Khmer Đỏ 
Năm 1960, Đảng Cộng sản Campuchia họp đại hội đảng lần đầu tiên tại Ga đường sắt Phnôm Pênh với sự tham dự của 21 đại biểu, Ieng Sary được xếp thứ năm. Ba năm sau, thì được lên hàng thứ ba.
Cuối thập niên 1960, Ieng Sary cùng nhiều thành viên khác của Khmer Đỏ bắt đầu vào rừng tập hợp lực lượng tiến hành chiến tranh vũ tranh chống chính quyền thân Mỹ của Lon Nol

Khi Khmer Đỏ lên nắm chính quyền tại Campuchia. Ieng Sary với vai trò là Phó thủ tướng kiêm Bộ trưởng ngoại giao được xem là nhân vật quyền lực thứ ba của Khmer Đỏ chỉ sau Pol Pot và Nuon Chea.

Trong thời gian Khmer Đỏ còn cầm quyền, Ieng Sary dụ dỗ nhiều trí thức Campuchia đã bỏ chạy ra nước ngoài quay về rồi sát hại.

Án phạt 
Năm 1979, Ieng Sary đã bị tòa án nhân dân của Cộng hòa Nhân dân Campuchia tuyên án tử hình vắng mặt.

Năm 1996, Ieng Sary đầu hàng Chính phủ Campuchia và về sống tại thủ đô Phnôm Pênh.

Ngày 12 tháng 11 năm 2007 Ieng Sary bị bắt để đem ra xét xử về tội diệt chủng trước tòa án phối hợp giữa Chính phủ Campuchia và Liên Hợp Quốc, mặc dù đã được Quốc vương Campuchia Norodom Sihanouk ân xá năm 1996.

Cái chết 
Ieng Sary qua đời ngày 14 tháng 3 năm 2013.

Chú thích

Liên kết ngoài

Người Trà Vinh
Khmer Đỏ
Người Khmer Krom
Người Campuchia gốc Việt
Người Campuchia gốc Hoa
Người Việt gốc Hoa
Sinh năm 1925
Người Khmer
Bộ trưởng Ngoại giao Campuchia
Đảng viên Đảng Cộng sản Pháp
Người Hoa (Việt Nam)
Người Việt gốc Campuchia
Từ điện trở chui hầm

Từ điện trở chui hầm hay Từ điện trở xuyên hầm, (tiếng Anh: Tunnelling magnetoresistance, thường viết tắt là TMR) là một hiệu ứng từ điện trở xảy ra trong các màng mỏng đa lớp có các lớp sắt từ được ngăn cách bởi các lớp điện môi.

Mô tả hiệu ứng
Từ điện trở chui hầm hiểu đơn giản là sự thay đổi lớn của điện trở suất xảy ra ở các tiếp xúc từ chui hầm, là các màng mỏng với các lớp màng mỏng sắt từ được ngăn cách bởi lớp điện môi, đóng vai trò lớp rào ngăn cách chuyển động của điện tử. Khi chiều dày lớp điện môi đủ mỏng, hiệu ứng chui hầm lượng tử sẽ xảy ra, cho phép điện tử xuyên qua rào thế của lớp điện môi, tạo thành sự dẫn điện, và do sự tán xạ trên các lớp sắt từ, điện trở của màng sẽ bị thay đổi tùy theo sự định hướng của mômen từ của các lớp sắt từ.

Hiệu ứng từ điện trở chui hầm thực chất được phát hiện từ năm 1975 bởi nhóm nghiên cứu của Michel Julliere khi phát hiện ra hiệu ứng này xảy ra trong hệ màng đa lớp Fe/Ge/Co, xảy ra ở nhiệt độ thấp tới 4,2 Kelvin với lớp germanium (Ge) đóng vai trò là một lớp điện môi.

Hiệu ứng TMR ở nhiệt độ phòng được phát hiện lần đầu tiên vào năm 1995 bởi nhóm nghiên cứu của Jagadeesh Moodera trên các màng mỏng CoFe/Al2O3/Co  với Al2O3 đóng vai trò lớp cách điện, cho hiệu ứng MR tới 11,8% ở nhiệt độ phòng và nhóm nghiên cứu độc lập ở Nhật Bản lãnh đạo bởi Terunobu Miyazaki, tìm thấy hiệu ứng TMR đạt tới 18% ở nhiệt độ phòng và 30% ở 4,2 Kelvin trong màng đa lớp Fe/Al2O3/Fe.

Đối với các tiếp xúc từ chui hầm có 2 lớp sắt từ kẹp giữa bởi một lớp điện môi, tỉ số từ điện trở (trong trường hợp này sử dụng là TMR) phụ thuộc vào độ phân cực spin của 2 lớp (), và được cho bởi công thức:

Ứng dụng của từ điện trở chui hầm
Cùng với các thành tựu về hiệu ứng GMR, hiệu ứng TMR là trụ cột phát triển của công nghệ spintronic. Các tiếp xúc từ chui hầm đang được sử dụng trong các linh kiện thế hệ spintronic thứ nhất, điển hình là các bộ nhớ RAM từ điện trở (MRAM) không tự xóa, các transistor sử dụng tiếp xúc spin chui hầm và trong các cảm biến chất lượng cao...

Xem thêm
Hiệu ứng từ điện trở
Từ điện trở khổng lồ
Spintronics

Tham khảo

Vật lý chất rắn
Từ điện trở
Từ học
Điện tử học spin
Điện trường và từ trường trong vật chất
Nhật Lệ (định hướng)

Nhật Lệ là một con sông lớn tại tỉnh Quảng Bình, Việt Nam. Ngoài ra, tên con sông này còn được đặt cho:
Cửa Nhật Lệ, nơi con sông Nhật Lệ đổ ra biển Đông
Bãi biển Nhật Lệ, một bãi biển tại thành phố Đồng Hới, ngay cạnh cửa sông Nhật Lệ
Cầu Nhật Lệ và cầu Nhật Lệ 2: hai cây cầu bắc qua sông Nhật Lệ tại thành phố Đồng Hới
Lũy Nhật Lệ, tên gọi khác của Lũy Thầy hay Lũy Đào Duy Từ, một hệ thống thành lũy được xây dựng hai bên sông Nhật Lệ dưới thời Trịnh - Nguyễn phân tranh.

Quảng Bình
Bệnh nấm da

Bệnh nấm da hay hắc lào, bệnh lác đồng tiền, là bệnh do vi nấm thuộc nhóm dermatophytes gây nên, hay gặp nhất là ba loại microsporum, trychophyton và epidermophyton.

Dấu hiệu nổi bật nhất của bệnh là ngứa, nổi mẩn đỏ, có mụn nước, vùng có nấm thường tròn như đồng tiền. Cảm giác ngứa ngáy rất khó chịu ở vùng da bị tổn thương, cả ngày lẫn đêm, ngứa nhiều hơn khi về đêm, đổ mồ hôi, thời tiết nóng bức... Nổi mẩn đỏ một vùng có giới hạn rõ, trên bề mặt xuất hiện những mụn nước, tập trung ở phần rìa vùng nổi mẩn. Bệnh có thể gặp ở bẹn, chân tay, mặt, bụng, ngực...

Nếu không điều trị kịp thời bệnh sẽ lây sang những vị trí khác của cơ thể, tăng mức độ tổn thương trên da, chàm hóa hoặc dễ dàng lây sang người khác do tiếp xúc trực tiếp hoặc lây qua quần áo.

Điều trị 
Bệnh hắc lào tuy gây nhiều khó chịu cho người bệnh nhưng chữa trị không khó. Nhưng nếu dùng thuốc không đúng thuốc quá mạnh, bôi sang cả vùng da lành, da non thì sẽ gây ra tình trạng phỏng, chảy nước vùng bôi thuốc, thậm chí nếu dùng theo lời mách bảo không đúng còn gây nhiễm khuẩn, sưng đau.

Những loại thuốc cổ điển như ASA, BSA, BSI... cũng có tác dụng tốt nhưng gây lột da nhiều, đau rát, có thể làm sạm da. Hiện nay trên thị trường đã có những loại thuốc mới, có thể bôi hoặc uống.

Thuốc bôi như ketoconazol, miconazol, clotrimazol, doxycyclin..... Những thuốc này có ưu điểm là không có màu, mùi thơm, không gây lột da, không sưng đau nhưng cũng có thể gây ra những dị ứng nhẹ. Những dị ứng này sẽ hết khi ngừng dùng thuốc.

Trong trường hợp bệnh tái phát nhiều lần có thể phải dùng thuốc chống nấm dạng uống. Tuy nhiên việc dùng thuốc gì và liều lượng như thế nào cần phải được thầy thuốc chuyên về da liễu khám và chỉ định, nếu tự ý dùng có thể sẽ xảy ra những tác dụng phụ nguy hiểm.

Phương pháp phòng bệnh
Nguyên nhân gây ra bệnh hắc lào là do sống trong môi trường không vệ sinh, người ra nhiều mồ hôi mà ít tắm giặt, bơi lội trong vùng nước bẩn.

Chính vì vậy việc phòng bệnh phải bắt đầu bằng lối sống vệ sinh sạch sẽ, tắm gội và giặt giũ quần áo, chăn màn thường xuyên. Những người đang bị bệnh, bên cạnh việc dùng thuốc tại chỗ phải diệt nấm ở những vật dụng cá nhân như quần áo, chăn màn... bằng cách luộc ở nước sôi 100 độ C trong vòng 15 phút.

Đối với người lành không mang bệnh không nên mặc quần áo chung với người khác, tránh làm việc nơi ẩm ướt, nếu ra mồ hôi nhiều cần phải thường xuyên tắm giặt và giữ khô những vùng nếp như háng, nách, bẹn. Khi mắc bệnh phải đi khám để được hướng dẫn chữa trị đúng.

Chú thích

Liên kết ngoài 
 The Mycosis Study Group website, with photos, education, fungal treatment regimens 
 Tinea photo library at Dermnet 
 Slideshow: See Pictures and Learn About Ringworm

Bệnh ngoài da
Bệnh nấm
RTT
Giá trị trao đổi

Giá trị trao đổi là một quan hệ tỷ lệ về lượng giữa những giá trị sử dụng của các hàng hóa khác nhau có thể trao đổi cho nhau. Đây là một trong những khái niệm cơ bản của kinh tế chính trị, đặc biệt là kinh tế chính trị Mác - Lênin.

Khi một sản phẩm được làm ra, nó có giá trị sử dụng. Nhưng nếu không được đem trao đổi, thì nó chỉ đơn thuần là một sản phẩm và chỉ có giá trị sử dụng. Chỉ khi được đem trao đổi, thì nó mới trở thành hàng hóa và có giá trị trao đổi.

Biểu diễn bằng phương trình, có thể viết là:
x sản phẩm A = y sản phẩm B

Ví dụ: một con cừu = hai cái rìu

Có một giả thiết quan trọng cần chú ý là sự trao đổi ở đây là thứ trao đổi trực tiếp giữa sản phẩm này với sản phẩm kia. Quan hệ tiền tệ không được đưa vào xem xét. Nếu nới lỏng giả thiết này, tức là xem xét cả quan hệ tiền tệ, hoặc nói cách khác là đặt việc trao đổi trong bối cảnh nền kinh tế tiền tệ, thì giá trị trao đổi được thể hiện thành giá cả.

Do các sản phẩm có tính chất khác nhau, nên việc đo lường tỷ lệ giữa các giá trị sử dụng của nó không đơn giản. Để giải quyết khó khăn này, Karl Marx đã đưa ra một khái niệm về giá trị có tính phổ biến cho tất cả những hàng hóa.

Tham khảo

Kinh tế chính trị Marx-Lenin
Lịch sử tư tưởng kinh tế
Lý thuyết Mác-xít
Kinh tế học cổ điển
Hàng hiệu

Hàng hiệu là một khái niệm được dùng để chỉ những sản phẩm chất lượng cao, có thương hiệu nổi tiếng. Khái niệm này được dùng nhiều nhất khi nói về thời trang. Chữ "hiệu" xuất phát từ từ "thương hiệu", "nhãn hiệu". Vì vậy nó còn được gọi là hàng hiệu, đồ hiệu.

Từ những năm giữa thập niên 1990, nhờ những phát triển về kinh tế của giai đoạn Đổi mới, ở Việt Nam xuất hiện một tầng lớp giàu có mới. Những người này, với khả năng tài chính và nhu cầu sử dụng đồ cao cấp, khẳng định mình, đã tìm tới những mặt hàng có nhãn hiệu nổi tiếng của nước ngoài. Ban đầu, một số nhãn hiệu thể thao như Adidas, Nike... được sản xuất và có đại lý chính thức ở Việt Nam, tuy không phải hàng xa xỉ ở các nước châu Âu, Mỹ nhưng cũng được coi là hàng hiệu. Các mặt hàng này có giá cả cao so với mức sống của người dân Việt Nam khi đó.

Tiếp đó, những người tiêu dùng giàu có tìm đến những mặt hàng cao cấp hơn được mang từ nước ngoài về, thường được gọi đồ xách tay. Đặc biệt những tay chơi trẻ có nhu cầu dùng hàng hiệu để khẳng định mình, và cùng với đó là sự xuất hiện ngày càng nhiều những sàn nhảy, quán bar sang trọng.

Với khả năng kinh tế ngày càng cao, nhiều khách hàng dần hướng tới những mặt hàng cao cấp hơn. Từ đầu thập niên 2000, để khai thác thị trường tiềm năng Việt Nam, nhiều hãng thời trang cao cấp đã mở các đại lý chính thức tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, từ những nhãn hiệu phổ biến như Levi's, Esprit... tới những nhãn hiệu xa xỉ như Cartier, Louis Vuitton, Burberry... Ban đầu, những nhãn hiệu cao cấp thường bó hẹp trong khu mua sắm của các khách sạn sang trọng như Sofitel Metropole, nhưng sau đó dần xuất hiện phổ biến tại các trung tâm thương mại lớn.

Do những khác biệt về sở thích, khí hậu, việc tiêu thụ các sản phẩm thời trang cao cấp giữa Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh cũng có những khác biệt. Với đặc thù nghề nghiệp và nhờ sự phát triển mạnh mẽ của thị trường ca nhạc Việt Nam, các ca sĩ thuộc giới tiêu thụ hàng hiệu mạnh mẽ nhất. Các hãng nổi tiếng cũng dùng hình ảnh của các ca sĩ, diễn viên nổi tiếng để quảng bá khi khai trương các cửa hàng của mình.

Ngoài các đồ chính hãng, thị trường ở Việt Nam cũng tồn tại nhiều hàng nhái. Một số mặt hàng có chất lượng thấp, nhưng vẫn gắn các nhãn hiệu nổi tiếng và bán với giá rẻ. Một số hàng nhái khác có chất lượng cao hơn, nhưng không phải của chính hãng, thường xuất phát từ Thái Lan, Hồng Kông... giả hàng hiệu bán với giá đắt. Ngoài ra còn có các sản phẩm của chính hãng sản xuất nhưng bị lỗi, thay vì phải hủy bỏ theo luật định, chúng được đưa ra ngoài bán tại thị trường.

Xem thêm 
Thời trang cao cấp
Thời trang đặt may cao cấp
Quần áo Sida
Quần áo may sẵn

Tham khảo 

 Đồ hiệu hạng 2  trên Ngôi Sao

Trang phục
Việt Nam thế kỷ 20
Hàng xa xỉ
Vị thành niên

Vị thành niên (chữ Hán: 未成年, nghĩa là "chưa đủ tuổi trưởng thành" hay "chưa là người lớn") là một khái niệm chưa được thống nhất. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) quy định lứa tuổi 10 - 12 tuổi là độ tuổi vị thành niên. Thanh niên trẻ là lứa tuổi 18- 24 tuổi. Chương trình Sức khỏe sinh sản/Sức khỏe tình dục vị thành niên-thanh niên của khối Liên minh châu Âu (EU) và Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA) lấy độ tuổi 10 - 16 tuổi.

Trên thế giới, các nước có quy định về độ tuổi thanh niên khác nhau: nhiều nước quy định từ 18 đến 24 tuổi hoặc 15 - 24 tuổi, một số nước quy định từ 15 - 30 tuổi. Ở nhiều quốc gia, bao gồm Úc, Ấn Độ, Philippines, Brazil, Croatia và Colombia, trẻ vị thành niên được xác định là một người dưới tuổi 18.

Trong khi Nhật Bản, Đài Loan, Thái Lan và Hàn Quốc, trẻ vị thành niên là người dưới 20 tuổi. Pháp luật New Zealand quy định trẻ vị thành niên là người dưới 18 tuổi là thích hợp, nhưng hầu hết các quyền của tuổi trưởng thành được giả định ở độ tuổi thấp hơn: ví dụ, giao kết hợp đồng hoặc quan hệ tình dục và có một sự cho phép là có thể hợp pháp ở tuổi 15.

Tại Việt Nam quy định trẻ em là dưới 16 tuổi (luật bảo vệ trẻ em 2016),  thanh niên là từ 16 - 30 tuổi, ngoài ra vị thành niên được xem là lứa tuổi từ 10 đến 18 tuổi. Trẻ em được luật pháp bảo vệ chăm sóc giáo dục là dưới 16 tuổi. Về mặt luật pháp vị thành niên là dưới 18 tuổi.

Như vậy có thể thấy rằng độ tuổi vị thành niên còn được quy định chưa thống nhất giữa các nước trên thế giới.

Xem thêm
 Tuổi mới lớn
 Thanh thiếu niên
 Tuổi thành niên

Tham khảo

Trẻ em
Lao động
Thuật ngữ pháp lý
Kỳ thị người già
Bắt nạt