Đội tuyển bóng đá quốc gia Cộng hòa Dân chủ Congo

Đội tuyển bóng đá quốc gia Cộng hòa Dân chủ Congo () được FIFA công nhận với tên gọi Congo DR, là đội tuyển đại diện cho Cộng hòa Dân chủ Congo trong môn bóng đá nam quốc tế và được điều hành bởi Liên đoàn bóng đá Cộng hòa Dân chủ Congo (FECOFA). Đội có biệt danh là Les Léopards (Những chú báo). Đội tuyển là thành viên của cả Liên đoàn bóng đá thế giới (FIFA) và Liên đoàn bóng đá châu Phi (CAF).

CHDC Congo từng xếp hạng thứ 28 trên bảng xếp hạng FIFA - thứ hạng cao nhất của họ từ trước đến nay; khi còn mang tên Zaire, họ là đội bóng cận Sahara đầu tiên giành quyền tham dự FIFA World Cup và đã hai lần vô địch Cúp bóng đá châu Phi. Họ cũng là một trong những đội tuyển thành công nhất ở Giải vô địch các quốc gia châu Phi (African Nations Championship) với hai chức vô địch, ngang bằng với Maroc. Hiện tại, họ đang xếp hạng 61 thế giới trên BXH FIFA. Trong lịch sử, CHDC Congo từng thi đấu với các tên gọi khác nhau như Congo thuộc Bỉ, Congo-Kinshasa và Zaïre. Lần tham dự FIFA World Cup năm 1974 của họ là dưới tên gọi Zaïre. Tại giải đấu này, đội đã để thua cả ba trận trước Nam Tư, Brasil và Scotland nên phải sớm dừng bước từ vòng bảng.

Lịch sử

Giai đoạn đầu 
Liên đoàn Bóng đá Cộng hòa Dân chủ Congo được thành lập vào năm 1919, khi đất nước này vẫn chưa giành được độc lập. Đội tuyển có trận đấu đầu tiên vào năm 1948 với tên gọi "Congo thuộc Bỉ", gặp Bắc Rhodesia (nay là Zambia) và giành chiến thắng 3–2 trên sân nhà. CHDC Congo chính thức gia nhập FIFA từ năm 1962 và trở thành thành viên của CAF vào năm 1963. Trận đấu chính thức đầu tiên của đội tuyển diễn ra vào ngày 11 tháng 4 năm 1963, gặp Mauritania trong khuôn khổ Giải đấu L'Amitié tại Dakar, Senegal. CHDC Congo đã giành chiến thắng đậm 6–0. Đội tuyển quốc gia có lần đầu tiên tham dự Cúp bóng đá châu Phi (AFCON) vào năm 1965.

Giai đoạn hoàng kim 
Cộng hòa Dân chủ Congo lần đầu tiên gặt hái thành công quốc tế tại Cúp bóng đá châu Phi 1968 ở Ethiopia, khi đánh bại Ghana 1–0 trong trận chung kết. Trận thắng đậm nhất trong lịch sử của họ diễn ra ngày 22 tháng 11 năm 1969, khi đội tuyển giành chiến thắng 10–1 trước Zambia trên sân nhà. Dù thời kỳ này đã có một số cầu thủ Congo thi đấu ở châu Âu (đặc biệt là tại Bỉ), đội tuyển hiếm khi triệu tập cầu thủ đang thi đấu nước ngoài. Một ngoại lệ hiếm hoi là Julien Kialunda, người khoác áo Zaire (tên quốc gia lúc bấy giờ) tại Cúp bóng đá châu Phi 1972 trong khi đang chơi cho Anderlecht. Danh hiệu châu lục thứ hai đến tại Cúp bóng đá châu Phi 1974 tổ chức ở Ai Cập. "Những con báo" lần lượt thắng Guinea 2–1, kình địch Congo 2–1 và Mauritius 4–1 để vào bán kết, nơi họ hạ Ai Cập 3–2. Trong trận chung kết, Zaire hòa Zambia 2–2, buộc phải đá lại sau hai ngày và thắng 2–0 để đăng quang. Ndaye Mulamba là vua phá lưới với 9 bàn – kỷ lục vẫn chưa bị phá vỡ đến nay. Sau chức vô địch, toàn đội trở về trên chuyên cơ do Tổng thống Mobutu Sese Seko đích thân cho mượn.

Zaire cũng là đội tuyển cận Sahara đầu tiên dự World Cup, khi vượt qua Maroc 3–0 ở vòng loại quyết định để giành vé tới World Cup 1974. Mong muốn quảng bá hình ảnh đất nước, Tổng thống Mobutu còn chi tiền để treo các bảng quảng cáo tại World Cup với thông điệp như "Zaire – Hòa bình" và "Hãy đến Zaire". Ở vòng bảng, Zaire thua cả ba trận, không ghi được bàn nào nhưng vẫn để lại màn trình diễn khá tốt trước Scotland và Brasil. Tuy nhiên, thất bại 0–9 trước Nam Tư là một trong những trận thua đậm nhất lịch sử World Cup.

Thời kỳ khủng hoảng 

Sau khi vô địch Cúp bóng đá châu Phi 1974 và tham dự World Cup 1974, đội tuyển Zaire bị loại ngay từ vòng bảng ở Cúp bóng đá châu Phi 1976 với thành tích 1 trận hòa và 2 trận thua. Maroc sau đó lên ngôi vô địch. Giai đoạn 1978–1986, Zaire không vượt qua vòng loại bất kỳ kỳ Cúp bóng đá châu Phi nào, đồng thời cũng không tham gia vòng loại World Cup 1978 và 1986. Ở Cúp bóng đá châu Phi 1988, Zaire đứng cuối bảng dù có được hai trận hòa.

Trở lại thành công 
Từ năm 1992 đến 1996, Zaire ba lần liên tiếp vào tứ kết Cúp bóng đá châu Phi. Năm 1992 và 1994 họ đều bị Nigeria loại, còn năm 1996 họ thua Ghana. Năm 1997, quốc gia trở lại tên gọi Cộng hòa Dân chủ Congo, và đội tuyển quốc gia được đổi biệt danh thành "Simbas", được sử dụng suốt chín năm sau đó. Trận đầu tiên dưới tên mới diễn ra ngày 8 tháng 6 năm 1997 tại Pointe-Noire, thua Cộng hòa Congo 0–1. Tại Cúp bóng đá châu Phi 1998, dưới sự dẫn dắt của HLV Louis Watunda, CHDC Congo gây bất ngờ khi giành hạng ba, đánh bại Cameroon ở tứ kết và thắng chủ nhà Burkina Faso 4–1 trên loạt luân lưu, sau khi gỡ hòa 4–4 với ba bàn thắng muộn.

Tại Cúp bóng đá châu Phi 2000, đội đứng thứ ba vòng bảng, còn ở Cúp bóng đá châu Phi 2002, họ dừng bước ở tứ kết trước Senegal. Năm 2004, CHDC Congo bị loại với ba trận thua vòng bảng. Đến Cúp bóng đá châu Phi 2006, dưới sự dẫn dắt của HLV Claude Le Roy, đội đứng nhì bảng sau Cameroon nhưng bị Ai Cập loại ở tứ kết với tỷ số 1–4.

Giai đoạn khó khăn 
Tại vòng loại Cúp bóng đá châu Phi 2008, CHDC Congo nằm cùng bảng với Libya, Namibia và Ethiopia. Trước lượt trận cuối, họ đang dẫn đầu bảng, nhưng hòa Libya 1–1 trong khi Namibia thắng Ethiopia 3–2, khiến CHDC Congo bị loại. Họ cũng không thể giành vé dự World Cup 2010. Năm 2009, CHDC Congo giành chức vô địch Giải vô địch các quốc gia châu Phi (CHAN) – giải đấu chỉ dành cho cầu thủ thi đấu trong nước – và tiếp tục lặp lại thành tích này năm 2016. Ở Cúp bóng đá châu Phi 2013 tại Nam Phi, CHDC Congo bị loại từ vòng bảng sau ba trận hòa.

Kỷ nguyên Ibengé: sự trỗi dậy và lỡ cơ hội dự World Cup 

Tại Cúp bóng đá châu Phi 2015, CHDC Congo tiếp tục hòa cả ba trận vòng bảng nhưng lần này đứng nhì bảng sau Tunisia và giành vé vào tứ kết gặp kình địch Cộng hòa Congo. Trong trận đấu đó, họ lội ngược dòng ngoạn mục từ thế bị dẫn 0–2 để thắng 4–2. Ở bán kết, họ thua Bờ Biển Ngà 1–3. Trong trận tranh hạng ba, CHDC Congo hòa 0–0 với Guinea Xích Đạo trong 90 phút và thắng trên chấm luân lưu, giành vị trí thứ ba chung cuộc.

Dưới thời HLV Florent Ibengé, CHDC Congo tiến bộ rõ rệt và có màn trình diễn ấn tượng nhất trong nhiều thập kỷ ở vòng loại World Cup 2018. Họ nằm cùng bảng với Libya, Tunisia và Guinea, thắng cả hai lượt trước Libya và Guinea. Tuy nhiên, cơ hội dự World Cup vuột mất khi họ thua Tunisia 1–2 tại Tunis và hòa 2–2 trên sân nhà trước cùng đối thủ, xếp sau Tunisia trong bảng.

Lần thứ hai tham dự World Cup 
CHDC Congo kết thúc ở vị trí thứ hai sau Senegal tại bảng B vòng loại World Cup 2026, trước khi đánh bại cả Cameroon và Nigeria ở vòng thứ hai. Tại vòng play-off liên lục địa, họ đã giành chiến thắng 1–0 trước Jamaica sau hiệp phụ để chính thức góp mặt tại Giải vô địch bóng đá thế giới 2026. Đây là lần thứ hai quốc gia này tham dự World Cup kể từ sau giải đấu năm 1974.

Danh hiệu 
  Cúp bóng đá châu Phi: 2
 Vô địch: 1968; 1974
 Hạng ba: 1998; 2015
 Vô địch UNIFFAC: 0
 Á quân: 2008

Thành tích

Giải bóng đá vô địch thế giới 
CHDC Congo từng tham dự Giải vô địch bóng đá thế giới vào năm 1974 tại Brazil với tên gọi Zaire. Tại giải năm đó, đội đã thua cả ba trận nên phải dừng bước từ vòng bảng. Năm 2026 họ sẽ có lần thứ 2 tham dự.

Cúp bóng đá châu Phi 
CHDC Congo đã có 21 lần tham dự Cúp bóng đá châu Phi với thành tích tốt nhất là 2 lần giành chức vô địch vào các năm 1968 và 1974.

Thứ hạng ngoài bốn hạng đầu (không chính thức) dựa trên so sánh thành tích giữa những đội tuyển vào cùng vòng đấu
Tính cả những trận hoà ở vòng đấu loại trực tiếp phải giải quyết bằng sút luân lưu
Do đặc thù châu Phi, có những lúc tình hình chính trị hoặc kinh tế quốc gia bất ổn nên các đội bóng bỏ cuộc. Những trường hợp không ghi chú thêm là bỏ cuộc ở vòng loại

Đội hình
Các cầu thủ sau đây đã được triệu tập cho các trận vòng loại FIFA World Cup 2026 gặp Nam Sudan và Senegal lần lượt vào ngày 5 và 9 tháng 9 năm 2025.

Số lần ra sân và bàn thắng được thống kê đến 9 tháng 9 năm 2025, sau trận đấu với Senegal.

Triệu tập gần đây

Chú thích
BEL Cầu thủ gia nhập đội tuyển bóng đá quốc gia Bỉ.
INJ Cầu thủ rút lui vì chấn thương.
RET Đã chia tay đội tuyển quốc gia

Thành tích đối đầu 
Tính đến ngày 9 tháng 9 năm 2025.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Đội tuyển bóng đá quốc gia Cộng hòa Dân chủ Congo  trên trang chủ của FIFA

Congo, CHDC