Honoré IV của Monaco

Honoré IV của Monaco (Honoré Charles Anne Grimaldi; 17 tháng 5 năm 1758 – 16 tháng 2 năm 1819) là Thân vương xứ Monaco và Công tước xứ Valentinois từ năm 1814 cho đến khi ông qua đời. Do bệnh tật nghiêm trọng, việc triều chính trên thực tế được điều hành bởi nhiếp chính bao gồm em trai ông là Joseph Grimaldi và trưởng tử là Thân vương tử Honoré (sau này là Honoré V). Ông qua đời ở Paris mà không có những đổi mới chính sách đáng kể hoặc mở rộng lãnh thổ nào, đánh dấu một giai đoạn chuyển tiếp phục hồi sau biến động cách mạng cho thân vương quốc hơn là một giai đoạn đạt được thành tựu đáng kể.

Cuộc đời 
Honoré sinh ngày 17 tháng 5 năm 1758 tại thủ đô Paris. Ông là con trai trưởng của Thân vương Honoré III và Maria Caterina Brignole. Ông trải qua những năm đầu đời chủ yếu tại Pháp, sống cùng người em trai Joseph, cư trú tại các điền sản tổ truyền của gia tộc như Hôtel de Matignon ở Paris và lâu đài Matignon tại Normandie, vốn xuất phát từ dòng họ Matignon của ông nội Jacques I. 

Năm 1770, khi Honoré 12 tuổi, cha mẹ ông chính thức ly thân do bất hòa trong hôn nhân. Các tài liệu lịch sử cung cấp rất ít thông tin cụ thể về việc học hành của ông, mặc dù với tư cách là người thừa kế, việc học của ông nhấn mạnh vào ngôn ngữ, quản trị và nghệ thuật cung đình, mà không có ghi chép nào về việc ông theo học tại các cơ sở giáo dục chính thức.

Trong thời kỳ Pháp chiếm đóng Monaco vào tháng 9 năm 1793, Honoré IV bị bắt giữ với tư cách một quý tộc và bị coi là kẻ thù của chính quyền cách mạng. Ông bị giam cùng với phụ vương và phụ mẫu, cùng con trai nhỏ Florestan, khi ấy mới tám tuổi. Những vụ bắt giữ này diễn ra sau khi Pháp sáp nhập Monaco vào tháng 1 năm 1793, phế truất Honoré III và tước đoạt toàn bộ điền sản cùng đặc quyền của Vương tộc Grimaldi trên lãnh thổ Pháp. 

Tai họa của gia tộc còn lan rộng hơn nữa: Marie Thérèse de Choiseul, vợ của Joseph Grimaldi, bị xử trảm vào tháng 7 năm 1794 khi mới 27 tuổi, để lại ba con gái mồ côi. 

Louise d’Aumont và Florestan sớm được một bác sĩ gia đình cứu thoát nhờ giấy phóng thích giả và được che giấu cho đến khi thời kỳ Khủng bố chấm dứt vào tháng 7 năm 1794. Trái lại, 2 cha con Honoré vẫn bị giam giữ cho tới tháng 10 năm 1794 trong điều kiện khắc nghiệt, khiến sức khỏe vốn đã suy yếu của họ trở nên trầm trọng. Cựu vương Honoré III không bao giờ hồi phục và qua đời ngày 21 tháng 3 năm 1795, trong khi Honoré IV mang bệnh tật mãn tính suốt đời, về sau không còn đủ thể lực để trực tiếp điều hành quốc chính.

Sau khi Napoléon I sụp đổ vào năm 1814, ông khôi phục quyền kiểm soát Thân vương quốc Monaco. Việc này có được nhờ một điều khoản do Charles Maurice de Talleyrand-Périgord bổ sung tại Hội nghị Viên, trong đó nêu rõ rằng “Thân vương Monaco phải được trả lại lãnh địa của mình”. Sau đó, Honoré IV truyền các tước vị của mình cho trưởng nam, Vương tử Honoré V.Sau khi được thả, nhà Grimaldi trở về những điền sản bị tịch thu và tàn phá, mất sạch tài sản và nguồn thu, buộc họ phải trải qua nhiều năm thương lượng với chính quyền Pháp mới chỉ thu hồi được một phần nhỏ. Những biến cố này đã làm suy kiệt nghiêm trọng tiềm lực và sự ổn định của triều đại Grimaldi trong thời kỳ cách mạng.

Những bệnh tật phát sinh từ thời gian bị giam giữ khiến Honoré IV mất khả năng trực tiếp trị vì trong những năm cuối đời. Vì vậy, sau khi Thân vương quốc được tái lập năm 1814, một chế độ nhiếp chính được thiết lập để cai trị nhân danh ông. Ban đầu, quyền nhiếp chính do Joseph Grimaldi đảm nhiệm; từ năm 1815, quyền này chuyển sang tay Vương thế tử Honoré, người kế vị ông vào năm 1819 với vương hiệu Thân vương Honoré V.

Vào một ngày mùa đông ngày 16 tháng 2 năm 1819, Honoré IV chết đuối trên sông Seine. Việc bị giam cầm và nhiều bi kịch cá nhân đã ảnh hưởng nặng nề đến sức khỏe khiến ông trở nên tàn phế. Đó là điều mà những dữ liệu ít ỏi còn lưu giữ được cho thấy. Có một số người cho rằng do mắc bệnh trầm cảm, ông ta đã tự mình nhảy xuống sông Seine.

Hôn nhân và con cái 
Honoré IV kết hôn với Louise Félicité Victoire d’Aumont, Nữ Công tước xứ Aumont, đồng thời là Nữ Công tước xứ Mazarin và La Meilleraye, vào ngày 15 tháng 7 năm 1777 tại Paris. Hai người ly hôn năm 1798 và có hai con trai:

 Honoré V, Thân vương Monaco (1778–1841)
 Florestan, Thân vương Monaco (1785–1856)
Đóng góp quan trọng nhất của ông cho lịch sử nước nhà Monaco là sự ra đời của hai người con trai những vị Thân vương tương lai,  Honoré V và Florestan I, những người đã liên tục cai trị Thân vương quốc để lại dấu ấn trong lịch sử quốc gia.

Tham khảo 

Sinh năm 1758
Mất năm 1819
Thân vương
Thân vương xứ Monaco
Thân vương tử Monaco
Thân vương tử
Vương tộc Grimaldi
Công tước xứ Valentinois
Tù nhân Pháp