Trận Třebel

Trận Třebel hay Trận Triebl diễn ra vào ngày 22 tháng 8 năm 1647 trong Chiến tranh Ba Mươi Năm. Kỵ binh Đế quốc dưới sự chỉ huy của Raimondo Montecuccoli và Johann von Werth đã bất ngờ tấn công trại quân Thụy Điển của Carl Gustaf Wrangel và gây ra 380, hay hơn 1.300 thương vong cho họ, đổi lại chỉ có 200–300 thương vong. Cả hai bên đều tuyên bố chiến thắng sau trận chiến. Cuộc tấn công của Đế quốc đã giúp thuyết phục Maximilian I, Tuyển hầu xứ Bayer, từ bỏ Hiệp ước Ulm vào tháng 9 và tham gia lại cuộc chiến về phía Đế quốc.

Bối cảnh 
Vào ngày 17 tháng 7 năm 1647, hệ thống phòng thủ của căn cứ Đế quốc Eger ở Bohemia sụp đổ sau các cuộc tấn công của quân bao vây Thụy Điển. Cuộc tiến quân của quân đội Đế quốc cứu viện qua phía tây Bohemia đã bị trì hoãn do chờ đợi sự xuất hiện của quân Bayern đào ngũ của tướng Johann von Werth, do đó tướng Thụy Điển Carl Gustaf Wrangel có đủ cơ hội để chuẩn bị phòng thủ các tuyến đường tiếp cận phía nam của Eger. Hoàng đế Ferdinand III đôi khi đích thân đi cùng quân đội của mình trong các cuộc hành quân, điều này đã nâng cao tinh thần. Các tuyến đường đến Eger được bảo vệ từ phía nam bởi lực lượng kỵ binh Thụy Điển hùng mạnh và các cuộc tấn công của Đế quốc đã thất bại.

Ngày 8 tháng 8 năm 1647, lực lượng cứu viện của Đế quốc rút lui về phía nam và đóng trại tại Křimiz và Tuschkau trên đồng bằng Pilsen. Tướng Wrangel truy đuổi lực lượng đế quốc và vượt qua đèo Königswarter với quân đội của mình. Tại đó, ông tập hợp tất cả những người nông dân mà ông có thể tìm thấy và buộc họ phải mở rộng các công sự. Wrangel để lại một đơn vị đồn trú mạnh ở đó và tiếp tục hành quân về phía nam với lực lượng chính. Ngày 13 tháng 8, ông chuyển đến sở chỉ huy của mình ở Planá. Quân đội đóng trại gần nhà thờ St. Anne. Tuy nhiên, để cải thiện an ninh, trại đã bị phá hủy một lần nữa và được chuyển đến Bahuschaberg gần đó vào ngày 16 tháng 8.

Mười trung đoàn kỵ binh và 1.500 lính bộ binh đã chiếm giữ vị trí giữa các làng Schlief, Wieschka, Hangendorf và Goldwag ở phía bên kia suối Michelsberger Bach. Họ cố thủ ở đó và thiết lập một vòng vây rộng lớn quanh doanh trại. Một đội cận vệ gồm ba chục kỵ binh được triển khai làm đội bảo vệ tại lâu đài Třebel, nằm trên một sườn dốc thoai thoải bên kia suối.

Tướng Wrangel đã hứa bảo vệ thành phố Planá vào ngày 14 tháng 6. Dưới sự đe dọa trừng phạt nghiêm khắc, ông đã cấm quân đội của mình đóng quân, trưng dụng và cướp bóc. Bất kỳ hành vi sử dụng vũ lực nào chống lại dân thường đều phải bị trừng phạt không thương tiếc. Lá thư bảo vệ này là một sự đảm bảo to lớn cho người dân Planá, vì quân đội Thụy Điển đang rất thiếu kỷ luật và trật tự quân sự sau cái chết của Vua Gustavus Adolphus. Các quan chức quân sự rất bận rộn để trừng phạt mọi hành vi vi phạm.

Hoàng đế Ferdinand III đã biết được sự tiến quân về phía nam của quân Thụy Điển. Lo sợ mất Tây Bohemia, ông ra lệnh cho quân đội hành quân về phía bắc và tấn công quân Thụy Điển. Dưới sự lãnh đạo của Tổng tư lệnh Peter Melander von Holzappel và các tướng Raimondo Montecuccoli và Johann von Werth, người đã từ chức khỏi quân đội Bavaria, quân đội Đế quốc tiến quân và di chuyển qua Mies, Schweing và Tschernoschin đến cao nguyên Wolfersdorf, nơi họ đóng quân. Một sư đoàn tiên phong, trong đó có Johann von Schwanberg, đã giao tranh với quân Thụy Điển giữa Planá và Třebel gần ao Spittelteich. Trong cuộc giao tranh ác liệt đó, Johann von Schwanberg bị thương nặng.

Mở đầu 

Kết quả điều tra nhanh chóng giúp quân đội Đế quốc nhận biết được vị trí của Wrangel và rõ ràng là Lâu đài Třebel, vốn đóng vai trò là tiền đồn quan sát, phải bị chiếm giữ. Holzappel ngay lập tức ra lệnh đặt pháo trên sườn phía bắc của Wolfsberg. Cuộc pháo kích vào Třebel bắt đầu vào ngày 18 tháng 8, khoảng 2 giờ chiều.

Đội quân Thụy Điển thấy mình bất lực trước cuộc oanh tạc, vì họ chỉ có 2 khẩu pháo dã chiến cỡ nhỏ hơn, không thể bắn tới các khẩu pháo tầm xa của lực lượng vũ trang Đế quốc. Cuộc oanh tạc kéo dài đến tận tối. Sau khi lệnh ngừng bắn bắt đầu, quân Thụy Điển bắt đầu sửa chữa tạm thời pháo đài của họ để chống lại cuộc tấn công.

Vào rạng sáng ngày 19 tháng 8, pháo thủ của Holzappel tiếp tục bắn. Dưới màn đêm, bộ binh Đế quốc đã tiến lên lâu đài và hoàn tất công tác chuẩn bị cho cuộc tấn công. Viên sĩ quan Thụy Điển chờ đợi sự giúp đỡ trong vô vọng, bởi vì đáy suối Michelsberg sâu và không thể vượt qua khiến việc can thiệp nhanh chóng trở nên bất khả thi.

Một phát bắn trúng trực tiếp vào bức tường của lâu đài khiến nó sụp đổ và chôn vùi 12 binh sĩ Thụy Điển. Viên sĩ quan quyết định từ bỏ lâu đài. Ông đã cho giết ngựa trước đó để chúng không rơi vào tay kẻ thù. Ngay sau đó, một lá cờ trắng được giơ lên ​​và đầu hàng.

Trận chiến 
Quân đội Đế quốc đang tiến công ngay lập tức bắt đầu đào hào trên Třebel. Trong khi đó, các pháo thủ Thụy Điển đã đưa hai khẩu pháo vượt qua bùn lầy với chi phí khổng lồ để chiếm lại lâu đài. Tổ đội của lâu đài đã xuất kích và kiểm soát cả hai khẩu pháo và người điều khiển chúng. Vào ngày 21 tháng 8, các trinh sát mang tin rằng hầu hết quân Thụy Điển đã phân tán ra vùng nông thôn xung quanh để kiếm thức ăn và lương thực. Montecuccoli và Werth ngay lập tức quyết tâm nắm lấy cơ hội và tấn công các vị trí của quân Thụy Điển, thậm chí có thể là trại chính.

Một lực lượng gồm 8.000 kỵ binh, 1.000 lính ngự lâm Croatia và 8 khẩu pháo dã chiến nhỏ đã được tập hợp vội vàng. Một phụ nữ địa phương, vợ của thẩm phán làng von Triebl, đã dẫn lực lượng vũ trang dưới sự bảo vệ của hẻm núi có rừng rậm xuống đáy suối Michelsberg trước bình minh. Ban đầu, quân đội ẩn náu ở đó. Lính canh Thụy Điển thay phiên nhau canh gác trong sự thiếu hiểu biết hoàn toàn khi những kỵ binh quý giá - dưới sự bảo vệ của lính ngự lâm - đột nhập vào. Cuộc tấn công đầu tiên đã đánh bại hai trung đoàn Wittenberg và Margrave Durlach. Cuộc đột phá vào trại chính đã thành công. Các trung đoàn Didemann, Kinsky và Jordan đã đứng vững ở đó nhưng cũng trở thành nạn nhân của kỵ binh đang xông tới. Một đội kỵ binh của trung đoàn Steinbock đã cố gắng ngăn chặn những kẻ tấn công và cũng bị tan tác. Quân Thụy Điển bị bỏ chạy và bị truy đuổi đến tận Hangendorf. Trong cuộc tiến quân, quân đội đế quốc đã thu giữ một lượng lớn vật tư chiến tranh và tài sản cá nhân của binh lính Thụy Điển. Ngoài ra, 4 lá cờ của Trung đoàn Jordan, 3 lá cờ của Trung đoàn Durlach và mỗi lá cờ của các trung đoàn Wittenberg, Didemann và Steinbock đều rơi vào tay họ.

Khi Tướng Wrangel nghe tin về thất bại, ông đã tập hợp tất cả các kỵ binh có sẵn để lao đến cứu viện cho các kỵ binh đang tháo chạy của mình. Ông đã thành công trong việc chặn đứng các trung đoàn bị tan rã và tổ chức một cuộc phản công, trong đó các đầu của quân đội Đế quốc bị đuổi về đã bị đẩy lùi. Ông lại chịu tổn thất nặng nề trong một trận chiến mới. Tướng Holzappel đã can thiệp quá muộn với lính ngự lâm Croatia của mình. Sau hai giờ, quân đội Thụy Điển đã thành công trong việc giành được một chỗ đứng trên một mặt trận rộng lớn, nhưng các trung đoàn Witkopf và Alexander Lilien đã chịu tổn thất nặng nề.

Quân Thụy Điển thừa nhận 155 người chết và 225 người bị thương trong hàng ngũ của họ, bao gồm 307 binh lính thường và số còn lại là sĩ quan. Các nguồn khác đề cập đến việc người Thụy Điển thiệt mạng và bị thương hơn 1.000 người trong trận chiến, bao gồm Thiếu tướng Kỵ binh , ba đại tá, chín trung tá và Obristwachtmeister, và 24 Rittmeister, cùng việc bắt giữ 300 người và 13 quân kỳ. Quân đội Đế quốc báo cáo thiệt mạng và bị thương là 200 người, bao gồm 2 trung tá và 4 Rittmeister. Theo Rikshistoriograf Pufendorf của Thụy Điển, họ tuyên bố thiệt mạng là 200 người và 100 người bị thương. Hai sĩ quan bị quân Thụy Điển bắt làm tù binh. Một số sĩ quan, bao gồm Đại tá Lanow và Trung tá Bá tước Bossu, bị thương nặng.

Hậu quả 
Cả hai bên đều tuyên bố chiến thắng sau trận chiến; quân đội Đế quốc bị đẩy lùi sau thành công ban đầu. Trong những ngày tiếp theo, cả hai đội quân đều giữ vững vị trí của mình. Vào ngày 5 tháng 9 năm 1647, quân đội Đế quốc rời bỏ vị trí và di chuyển về phía bắc tới Teplá và theo hướng đèo Königswarter. Quân Thụy Điển truy đuổi và một trận chiến khác nổ ra ở Teplá. Cả hai đội quân cố thủ và đối mặt với nhau trong hai tuần, sẵn sàng chiến đấu. Sau thất bại của quân đội Đế quốc, họ tách khỏi kẻ thù và di chuyển vào trại vừa bị bỏ hoang gần Třebel. Quân Thụy Điển quay về phía bắc tới Kadaň.

Tham khảo

Nguồn 

Bohemia thế kỷ 17
Châu Âu năm 1647
Xung đột năm 1647
Các trận đánh trong Chiến tranh Ba mươi năm có sự tham gia của Đế quốc La Mã Thần thánh
Trận đánh trong chiến tranh Ba muơi năm có sự tham gia của Thụy Điển