Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Hầm mộ Paris

Hầm mộ Paris là một nghĩa địa của thành phố Paris. Nơi đây vốn là hầm mỏ cũ, từ năm 1786 được dành để chứa các hài cốt. Với chiều dài 1,7 km, địa điểm mở cửa cho khách viếng thăm của hầm mộ nằm ở quảng trường Denfert-Rochereau.

Lịch sử 
Tới cuối thế kỷ 18, nghĩa địa Innocents nằm ở khu phố Les Halles được gần 6 thế kỷ, gây nên những vấn đề về vệ sinh. Sau nhiều lời phàn nàn của dân chúng, ngày 9 tháng 11 năm 1785, Hội đồng Quốc gia tuyên bố sẽ dẹp bỏ nghĩa địa này. Cùng với đó, các nghĩa địa khác của Paris cũng trở nên chật hẹp sau nhiều thế kỷ với các cuộc chiến tranh, dịch bệnh...

Hầm khai thác đá cũ nằm ở ngoại ô khi đó được chọn làm nơi chôn cất các hài cốt của nghĩa địa. Sau khi được cải tạo lại, từ ngày 7 tháng 4 năm 1786, công việc chuyển các hài cốt về nơi mới bắt đầu. Theo nghi lễ, việc chuyển rời này được thực hiện vào buổi đêm với sự tham gia của các tu sĩ cầu kinh cho những người đã khuất. Tới năm 1788 công việc mới hoàn thành. Tiếp theo đó, năm 1814 nơi đây lại đón nhận các hài cốt từ những nghĩa địa khác của Paris.

Từ khi được lập nên, Hầm mộ Paris gây ra nhiều tò mò. Năm 1787, bá tước Artois (tức vua Charles X tương lai) đã xuống đây cùng một nhóm phụ nữ. Năm tiếp theo, hai phu nhân Yolande de Polastron và một người nữa cũng đến đây. Năm 1814, François I của Áo tới thăm hầm mộ khi ở Paris. Vào năm 1860 hoàng đế Napoléon III cùng con trai cũng xuống xem Hầm mộ Paris.

Sau nhiều tháng đóng cửa để sửa chữa, ngày 14 tháng 6 năm 2005, Hầm mộ Paris được mở trở lại.

Hầm mộ Paris trong văn hóa đại chúng 
Hầm mộ Paris xuất hiện trong nhiều tác phẩm văn học, điện ảnh và cả trò chơi vi tính. Trong đó có thể kể đến một số như:
 Tiểu thuyết Phỏng vấn ma cà rồng (Interview with the Vampire) của Anne Rice
 Tiểu thuyết Trái tim hoàng gia (Revolution) của Jennifer Donnelly
 Tiểu thuyết Bí mật của Nicholas Flamel bất tử (The Secrets of the Immortal Nicholas Flamel) của Michael Scott
 Phim Thằng gù nhà thờ Đức Bà (The Hunchback of Notre Dame) của hãng Walt Disney
 Series phim LUPIN của netflix
 Trò chơi Tomb Raider III của công ty Core Design
 Anime Noir của hãng Bee Train
 Manga Hồi Kí Vanitas của tác giả Jun Mochizuki

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Trang web chính thức của các hang toại đạo của Paris 
 Lịch sử và hình ảnh về Hầm mộ Paris 

Nghĩa trang Paris
Bảo tàng Paris
Quận 14, Paris
Lịch sử Paris
Nhà thờ Saint-Eustache

Nhà thờ Saint-Eustache là một nhà thờ Công giáo ở Paris. Được xây dựng trong hơn một thế kỷ, nhà thờ Saint-Eustache mang nét kiến trúc pha trộn, bao gồm cả Gothic, Phục Hưng và Baroque. Nằm gần cung điện Louvre, trong một thời gian dài, Saint-Eustache là nhà thờ quan trọng của Paris.

Nhà thờ Saint-Eustache nằm trong khu phố Les Halles, thuộc Quận 1 của thành phố. Bên nhà thờ là khu vườn của Les Halles và các con phố mua sắm.

Bản vẽ nhà thờ Saint-Eustache được lấy cảm hứng từ nhà thờ Đức Bà. Saint-Eustache bao gồm hai gian bên và một cánh ngang rộng. Điện thờ không xây lối ra. Các trang trí theo phong cách Phục Hưng và cả Gothic với những cây cột và vòm. Dàn đàn ống của nhà thờ Saint-Eustache gồm hơn 8000 ống. Đây là dàn đàn ống lớn nhất nước Pháp, được phục chế lại sau vụ cháy năm 1844. Từ năm 1989, nhà thờ Saint-Eustache là nơi tổ chức liên hoan dàn đàn ống. Trong hai tháng 7 và 8, nhiều buổi biểu diễn được tổ chức ở đây.

Trước cửa nhà thờ, một tổ chức từ thiện mang tên Soupe Saint-Eustache - Súp Saint-Eustache - phân phát bữa ăn miễn phí cho những người vô gia cư vào mỗi tối mùa đông. Được thành lập từ năm 1984, hiện nay tổ chức này giúp đỡ trung bình 200 suất ăn một tối.

Nằm gần cung điện Louvre, một thời gian dài nhà thờ Saint-Eustache được xem như nhà thờ hoàng gia. Vua Louis XIV được rửa tội ở đây. Jean-Baptiste Colbert, Tiberio Fiorelli, Jean-Philippe Rameau, François de Chevert được mai táng tại nhà thờ. Đám tang mẹ của Mozart cùng được tổ chức ở nhà thờ Saint-Eustache.

Lịch sử 

Nhà thờ Saint-Eustache được xây dựng để thay thế cho nhà thờ nhỏ, vốn thờ thánh Agnès, ở khu Les Halles. Vào thời kỳ đó, Les Halles là khu phố giàu có nhất của Paris. Nhà thờ mới được mang tên vị thánh Saint Eustache của La Mã.

Ngày 9 tháng 8 năm 1532, Jean de La Barre, quan thái thú Paris đặt viên đá đầu tiên. Kiến trúc sư thiết kế là Pierre Le Mercier đã lấy cảm hứng từ nhà thờ Đức Bà. Pierre Le Mercier bắt đầu công trình ở điện thờ phía Bắc. Trong những năm 1540, mặt trước phía Nam được xây dựng và đầu thế kỷ 17 tiếp đến điện chính. Công việc tiếp tục với hai kiến trúc sư Charles David và François Petit và được cá nhân Jean-Baptiste Colbert tài trợ. Tới năm 1637, nhà thờ Saint-Eustache được làm lễ thánh hóa.

Xây dựng trong hơn một thế kỷ, nhà thờ Saint-Eustache bị ảnh hưởng bởi cả hai phong cách kiến trúc: Gothic và Phục Hưng. Mặt chính phía trước chưa hoàn toàn hoàn thành, đã bị phá vào năm 1754. Mười năm sau, nó được làm mới mang kiến trúc Baroque của kiến trúc sư Hardouin-Mansart de Jouy.

Trong thời kỳ Cách mạng Pháp, từ năm 1793 nhà thờ bị đóng cửa rồi được sử dụng cho mục đích khác. Tới năm 1803, công trình mới quay trở lại thành nhà thờ tôn giáo. Năm 1844, một vụ cháy đã làm tổn hại nghiêm trọng đến nhà thờ, phá hủy dàn đàn ống và ba gian giữa. Sau đó, công trình được kiến trúc sư Victor Baltard cho sửa chữa lại.

Hình ảnh

Tham khảo 

 Saint-Eustache  trên trang Insecula
 Eglise Saint-Eustache trên trang Structurae

Liên kết ngoài 

 Trang của nhà thờ Saint-Eustache
 Trang của tổ chức Soupe Saint-Eustache
 Nhà thờ Saint-Eustache  trên trang Paris.org

Saint-Eustache
Quận 1, Paris
Kiến trúc Gothic ở Paris
Bảo tàng Grévin

Bảo tàng Grévin (tiếng Pháp: Musée Grévin) là một bảo tàng sáp nằm ở Quận 9 thành phố Paris, nơi trưng bày các bức tượng sáp của những nhân vật nổi tiếng. Grévin là bảo tàng tư nhân, thuộc Compagnie des Alpes, công ty kinh doanh các dịch vụ trượt tuyết.

Nằm ở số 10 đại lộ Montmartre, bảo tàng Grévin có phòng mái vòm được trang trí theo phong cách Baroque từ năm 1882. Bảo tàng trưng bày hơn 300 bức tượng sáp các nhân vật nổi tiếng, từ Albert Einstein tới Michael Jackson, Mahatma Gandhi tới Alfred Hitchcock. Bên cạnh đó là các những nhân vật hư cấu như Lucky Luke, Lara Croft...

Một số cảnh lịch sử của Pháp cũng được dựng lại, như vua Louis XVI bị giam cầm trong Tour du Temple, hay Jeanne d'Arc trên dàn thiêu. Và còn có những sự kiện quan trọng của thế kỷ 20 như bước đi đầu tiên của con người trên Mặt Trăng hay sự sụp đổ của Bức tường Berlin.

Các ngôi sao, nhân vật nổi tiếng mới cũng được đưa vào bảo tàng, như tượng Nicolas Sarkozy được đặt vào ngày 13 tháng 7 năm 2006, tượng cầu thủ bóng rổ người Pháp Tony Parker từ ngày 8 tháng 10 năm 2006.

Lịch sử 

Vào cuối thế kỷ 19, Arthur Meyer, phóng viên và là sáng lập viên nhật báo Le Gaulois, đã có ý tưởng giới thiệu các nhân vật nổi tiếng với người đương thời. Với thời kỳ này, nhiếp ảnh rất ít được báo chí sử dụng và Arthur Meyer tưởng tượng sẽ tạo ra một địa điểm nơi công chúng có thể "nhìn tận mặt" những người nổi tiếng.

Ý tưởng này vốn được khởi đầu bởi Philippe Mathé-Curtz từ năm 1770, sau đó được con gái là Marie Tussaud thực hiện. Marie Tussaud sang Anh vào năm 1795 nhưng rồi không thể quay trở lại Pháp bởi cuộc chiến tranh Pháp-Phổ. Năm 1835, Marie Tussaud thành lập bảo tàng sáp Madame Tussauds ở Luân Đôn.

Để thực hiện dự án này, Arthur Meyer đã nhờ tới Alfred Grévin, vốn là một họa sĩ biếm họa, đồng thời là người thiết kế trang phục sân khấu và nhà điêu khắc. Alfred Grévin dốc toàn tâm tham gia dự án và bảo tàng được mang tên của Grévin. Mở cửa vào ngày 5 tháng 6 năm 1882, bảo tàng Grévin thành công ngay lập tức.

Năm 1883, Gabriel Thomas, một nhà đầu tư tài chính lớn, đã đảm bảo cho bảo tàng Grévin một cơ cấu kinh tế để có thể phát triển nhanh chóng. Bảo tàng được trang trí lại và xuất hiện nhà hát Grévin - ngày nay được xếp hạng công trình lịch sử của Pháp - cùng Palais des Mirages - Cung điện Ảo vọng - vào Triển lãm thế giới năm 1900.

Các nhân vật 
Một số nhân vật nổi tiếng có tượng trưng bày ở bảo tàng Grévin:

Nhân vật hư cấu

Tham khảo 

Histoire de Grévin  trên trang chính thức của bảo tàng.

Liên kết ngoài 

Trang chính thức của bảo tàng Grévin
The Grévin wax museum in Paris trên trang Paris Digest

Grévin
Grévin
Quận 9, Paris
Khởi đầu năm 1882 ở Pháp
Thượng Nhai

Thượng Nhai (上街区) Hán Việt: Thượng Nhai khu) là một quận thuộc địa cấp thị Trịnh Châu (郑州市), tỉnh Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có các đơn vị hành chính gồm 5 nhai đạo (Trung tâm Lộ, Tế Nguyên Lộ, Tân An Lộ, Công nghiệp Lộ, Khoáng Sơn), 1 trấn. Trước đây có ngành nhôm phát triển nên tên cũ là Lữ Thành (thành nhôm).

Tham khảo

Trịnh Châu
Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Khởi đầu năm 1958 ở Trung Quốc
Khu dân cư thành lập năm 1958
Cité de la musique

Cité de la musique, hay Thành phố âm nhạc, là một cơ sở công cộng thuộc Bộ Văn hóa Pháp với nhiều không gian mang các chức năng khác nhau dành cho âm nhạc. Thành phố âm nhạc được mở cửa từ năm 1995, nằm trong công viên La Villette, thuộc Quận 19 thành phố Paris cùng với Thành phố khoa học và công nghiệp (Cité des sciences et de l'industrie) và Nhạc viện Paris.

Thành phố âm nhạc 

Với mục đích trao đổi, tìm hiểu về âm nhạc, Thành phố âm nhạc là nơi tổ chức các cuộc triển lãm, các buổi hòa nhạc cùng các hoạt động giáo dục khác. Thành phố âm nhạc bao gồm nhiều không gian, khu vực:

Một giảng đường lớn
Một phòng hòa nhạc, có thể đón tiếp 800 tới 1000 khán giả
Bảo tàng âm nhạc với bộ sưu tập các nhạc cụ cổ điển
Các không gian triển lãm
Các xưởng nghệ thuật
Không gian tài liệu

Bảo tàng âm nhạc 

Bảo tàng âm nhạc ở đây sở hữu một trong những bộ sưu tập nhạc cụ quan trọng bậc nhất thế giới. Các nhạc cụ của bảo tàng từ thế kỷ 16 cho tới nay, gồm đủ các thể loại, từ cổ điển tới đại chúng.

Lịch sử sưu tầm của bảo tàng bắt đầu từ thời Cách mạng Pháp. Năm 1796, 316 nhạc cụ được chuyển Nhạc viện Paris. Nhưng bộ sưu tập giá trị đó bị phân tán gần hết, chỉ còn giữ được 12 hiện vật. Tới năm 1861, bảo tàng Nhạc cụ được mở. Nhà nước đã mua lại, cũng như được tặng nhiều bộ sưu tập giá trị cao. Suốt từ đó cho tới tận hiện nay, bảo tàng tiếp tục nhận thêm nhiều hiên vật, từ di sản, tặng vật hay do mua lại.

Về nhạc cụ châu Âu, bảo tàng sở hữu các kèn cornet, đàn luýt, đàn clavecin, dương cầm, vĩ cầm, sáo, ghi-ta... của các nước và các thế kỷ từ 16 tới 19. Bộ sưu tập nhạc cụ thế giới gồm 700 hiện vật với các nhạc cụ châu Á và châu Phi.

Hình ảnh

Xem thêm 
 Le Zénith, một nhà hát nằm trong Công viên La Villette

Tham khảo 

Trang chính thức  của Cité de la musique

Liên kết ngoài 

 Trang chính thức  của Cité de la musique
 Médiathèque de la Cité de la musique
 Philharmonie de Paris

Bảo tàng Paris
Giáo dục Paris
Văn hóa Paris
Quận 19, Paris
Khởi đầu năm 1995 ở Pháp
Củng Nghĩa

Củng Nghĩa (tiếng Trung: 巩义市, Hán Việt: Củng Nghĩa thị) là một thành phố cấp phó địa khu thuộc địa cấp thị Trịnh Châu (郑州市), tỉnh Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thành phố này có diện tích 1041 km2, dân số 790.000 người. Thành phố này có các đơn vị hành chính gồm 5 nhai đạo biện sự xứ, 15 trấn, 292 thôn hành chính. Tống Lăng 7 đời hoàng đề nhà Tống nổi tiếng nằm ở Củng Nghĩa, tại các trấn Tây Thôn, Chi Điền, Hồi Quách.

Phân chia hành chính
 Nhai đạo: Tân Hoa Lộ, Đỗ Phủ Lộ, Vĩnh An Lộ, Hiếu Nghĩa, Tử Kinh Lộ.
 Trấn: Mễ Hà, Tân Trung, Tiểu Quan, Trúc Lâm, Đại Dục Câu, Hà Lạc, Trạm Nhai, Khang Điếm, Bắc Sơn Khẩu, Tây Thôn, Chi Điền, Hồi Quách, Lỗ Trang, Giáp Tân Khẩu, Thiệp Thôn.

Tham khảo

Trịnh Châu
Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Thành phố tỉnh Hà Nam (Trung Quốc)
Tân Trịnh, Trịnh Châu

Tân Trịnh (chữ Hán giản thể: 新郑市, Hán Việt: Tân Trịnh thị) là một thành phố cấp huyện thuộc địa cấp thị Trịnh Châu (郑州市), tỉnh Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thành phố này có diện tích 873 km², trong đó diện tích thành thị là 15 km², dân số 600.000 người. Thành phố này có các đơn vị hành chính gồm 3 nhai đạo biện sự xứ (Tân Kiến Lộ, Tân Hoa Lộ, Tân Yên Lộ), 9 trấn và 3 hương.

Tham khảo

Trịnh Châu
Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Thành phố tỉnh Hà Nam (Trung Quốc)
Aichi (huyện)

Aichi-gun (tiếng Nhật:愛知郡; Hán Việt: Ái Tri quận) là một cụm các thị trấn ở phía động thành phố Nagoya, tỉnh Aichi, Nhật Bản. Tính đến 1 tháng 1 năm 2010, dân số Aichi-gun ước tính là 92.769 người với mật độ 2.340 người/km². Tổng diện tích là 39,57 km².

Lịch sử
Aichi-gun từng được gọi là Ayuchi(あゆち) vì bờ biển trước kia ở gần ga Nagoya ngày nay, và cả tỉnh được đặt theo tên của gun lớn nhất vì thủ đô từng được đặt ở thành phố Nagoya, tỉnh Aichi. Kể từ thời Minh Trị, hai thị trấn Nagoya và Atsuta (ngày nay là Atsuta-ku) được nhập làm một thành thành phố Nagoya, thêm cả các thị trấn và làng mạc phụ cận, và thị trấn Nisshin (日進市, Nhật Tiến thị) được nâng cấp lên thành phố do dân số gia tăng kể từ khi tuyến đường sắt Meitetsu Toyota được khai trương, Aichi-gun hiện nay chỉ có hai thị trấn, đó là Nagakute (長久手町) (Trường Cửu Thủ đinh) và Togo (東郷町) (Đông Hương đinh)

Giữa hai thị trấn này là thành phố Nisshin.

Ở tỉnh Shiga có một quận mà tên viết bằng kanji cũng là 愛知郡 (Ái Tri quận) nhưng đọc là Echi-gun.

Niên biểu"
11 tháng 2 năm 1955 – Làng Hanyama được nhập vào thành phố Seto.
5 tháng 4 năm 1955 – Làng Chotaka được nhập vào Chikusa-ku, Nagoya. Làng Tempaku (sau này là Tempaku-ku) sáp nhập vào Showa-ku, Nagoya.
1 tháng 1 năm 1957 - Làng Toyoake trở thành thị xã.
1 tháng 1 năm 1958 - Làng Nisshin trở thành thị xã.
1 tháng 4 năm 1963 – Thị xã Narumi nhập vào Midori-ku, Nagoya.
1 tháng 4 năm 1970 - Làng Togo trở thành thị xã.
1 tháng 4 năm 1971 – Làng Nagakute trở thành thị xã.
1 tháng 8 năm 1972 – Thị xã Toyoake trở thành thành phố.
1 tháng 10 năm 1994 – Thị xã Nisshin trở thành thành phố.

Tham khảo

Aichi
Huyện của Aichi
Tachikawa Ki-9

Chiếc Tachikawa Ki-9 là một kiểu máy bay huấn luyện cánh kép có sãi cánh không bằng nhau. Phe Đồng Minh biết đến kiểu máy bay này dưới tên mã là "Spruce".

Đã có hai phiên bản được dự định chế tạo: một kiểu máy bay huấn luyện căn bản và một kiểu trung gian, sử dụng các kiểu động cơ khác nhau. Kiểu đầu bay chuyến bay đầu tiên vào ngày 7 tháng 1 năm 1935. Một chiếc nguyên mẫu thứ ba được trang bị kiểu động cơ Nakajima NZ bố trí hình tròn công suất 150 mã lực. Tuy nhiên đã xảy ra những vấn đề về độ ổn định và phiên bản huấn luyện căn bản bị hủy bỏ. Chiếc Ki-9 chỉ được phát triển phiên bản huấn luyện trung gian, và chiếc máy bay sản xuất đầu tiên được giao hàng vào năm 1935. Để đảm trách vai trò huấn luyện căn bản, Tachikawa khởi sự thiết kế một kiểu máy bay mới thay thế mà sau này trở thành chiếc Ki-17.

Tính đến năm 1945 đã có tổng cộng 2.615 chiếc được sản xuất.

Các phiên bản
Ki-9 Máy bay huấn luyện căn bản hai chỗ ngồi.
Ki-9 Kai Phiên bản cải tiến.

Các nước sử dụng

Sử dụng sau chiến tranh

Lục quân Đế quốc Nhật Bản

Đặc điểm kỹ thuật (Ki-9 Kiểu A)
Tham khảo: {Virtual Aviation Museum}

Đặc tính chung 
 Đội bay: 02 người
 Chiều dài: 7,9 m (25 ft 11 in)
 Sải cánh: 10,2 m (33 ft 10 in)
 Chiều cao: 3,1 m (10 ft 2 in)
 Trọng lượng không tải: 1.120 kg (2.468 lb)
 Trọng lượng cất cánh tối đa: 1.580 kg (3.482 lb)
 Động cơ: 1 x động cơ Hitachi Ha-13a bố trí hình tròn, công suất 350 mã lực (261 kW)

Đặc tính bay 
 Tốc độ lớn nhất: 240 km/h (149 mph)
 Trần bay: 5.800 m (19.030 ft)

Tham khảo

 Francillon, René J. Japanese Aircraft of the Pacific War. London: Putnam Aeronautical, 1979. ISBN 0-370-30251-6. (new edition 1987. ISBN 0-85177-801-1.)

Nội dung liên quan

Máy bay tương tự
de Havilland Tiger Moth

Trình tự thiết kế
Ki-5 - Ki-6 - Ki-7 - Ki-8 - Ki-9 - Ki-10 - Ki-11 - Ki-12 -Ki-13

Danh sách liên quan
 Danh sách máy bay quân sự giữa hai cuộc chiến tranh thế giới
 Danh sách máy bay trong Chiến tranh Thế giới II
 Danh sách máy bay chiến đấu
 Danh sách máy bay quân sự Nhật Bản

Ki-09, Tachikawa
Ki-09
Máy bay huấn luyện
Máy bay hai tầng cánh
Máy bay một động cơ cánh quạt
Bắc Maluku

Bắc Maluku () là một tỉnh của Indonesia. Địa phận tỉnh là mạn bắc của Quần đảo Maluku. Tỉnh lỵ là Sofifi, trên đảo Halmahera, còn trung tâm dân cư lớn nhất là Ternate.

Quần đảo Maluku ban đầu được quản lý như một tỉnh duy nhất, nhưng đến năm 1999 thì tách ra làm hai, Bắc Maluku được đặt làm tỉnh riêng từ tỉnh Maluku.

Tham khảo

Tỉnh của Indonesia

Quần đảo Maluku
Rừng lá rộng ẩm nhiệt đới và cận nhiệt đới
Tây Papua (tỉnh)

Tây Papua (), tên cũ Irian Jaya Barat (Tây Irian), là một tỉnh của Indonesia. Tỉnh bao gồm hai bán đảo phía tây của đảo New Guinea, là nửa phía đông của bán đảo Đầu Chim (hay bán đảo Doberai) và bán đảo Bomberai, cùng với các đảo nhỏ gần đó. Tỉnh này ở phía bắc giáp Thái Bình Dương, phía tây giáp biển Halmahera và biển Ceram, phía nam giáp biển Banda, và về phía đông giáp tỉnh Trung Papua và vịnh Cenderawasih. Manokwari là thủ phủ và thành phố lớn nhất của tỉnh. Tây Papua là tỉnh ít dân thứ hai ở Indonesia (sau Nam Papua). Tỉnh có dân số 1.134.068 theo điều tra dân số năm 2020 và ước tính chính thức vào giữa năm 2022 là 1.183.307. Tuy nhiên, tổng diện tích và dân số giảm theo quyết định của Nghị viện vào ngày 17 tháng 11 năm 2022 để thành lập tỉnh thứ 38 của Indonesia. Do đó, tỉnh Tây Papua bị thu hẹp có dân số ước tính vào giữa năm 2022 chỉ là 561.403 người.

Sau khi Nhật Bản đầu hàng, người Hà Lan ở lại New Guinea cho đến năm 1962 khi họ chuyển giao quyền kiểm soát khu vực này cho chính phủ Indonesia như một phần của Thỏa thuận New York. Tây Papua được thành lập một cách hợp pháp với tư cách là một tỉnh vào năm 1999, nhưng mãi đến năm 2003 nó mới được thành lập. Bao gồm mười hai huyện và một thành phố cho đến năm 2022, tỉnh này có tư cách tự trị đặc biệt theo quy định của pháp luật Indonesia.

Tây Papua có Chỉ số Phát triển Con người ở mức trung bình, thấp thứ hai trong số 38 tỉnh của Indonesia. Chính phủ Indonesia đã khởi động việc xây dựng các dự án cơ sở hạ tầng đầy tham vọng bao gồm Đường cao tốc xuyên Papua, sân bay và các cơ sở khác. Những người chỉ trích cho rằng các dự án này đe dọa các khu vực rừng mưa nhiệt đới và các nền văn hóa bản địa rộng lớn cuối cùng của Đông Nam Á và châu Đại Dương. Theo Ngân hàng Indonesia, Tây Papua ghi nhận tốc độ tăng trưởng kinh tế 7,7% trong năm 2018, cao hơn mức tăng trưởng kinh tế quốc gia.

Hành chính
Tất cả các huyện và thành phố hiện có, đã tồn tại trước khi Chính phủ phê duyệt việc thành lập Tỉnh Tây Nam Papua vào tháng 11 năm 2022, được liệt kê dưới đây cùng với diện tích và dân số theo Tổng điều tra dân số năm 2010 và Tổng điều tra dân số năm 2020, cùng với các ước tính chính thức như vào giữa năm 2022. Số lượng khu được tăng lên 218, bao gồm 1.986 làng vào năm 2019.

Tham khảo

Tỉnh của Indonesia
Tây New Guinea
Tỉnh tự trị

Xung đột sắc tộc Indonesia
Seine-Saint-Denis

Seine-Saint-Denis (Thanh-Thánh-Đệ Nhị) là một tỉnh của Pháp, thuộc vùng hành chính Île-de-France, tỉnh lỵ Bobigny, bao gồm 2 quận với các quận lỵ còn lại là: Le Raincy và Saint-Denis.

Tham khảo

Île-de-France
Tỉnh của Pháp
Địa điểm thi đấu Thế vận hội Mùa hè 2024
Địa điểm bơi lội Olympic
Essonne

Essonne là một tỉnh của Pháp, thuộc vùng hành chính Île-de-France, tỉnh lỵ Évry, bao gồm 2 quận với các quận lỵ còn lại là: Étampes và Palaiseau.

Tham khảo

Île-de-France
Tỉnh của Pháp
Yvelines

Yvelines là một tỉnh của Pháp, thuộc vùng hành chính Île-de-France, tỉnh lỵ Versailles, bao gồm 3 quận với các quận lỵ còn lại là: Mantes-la-Jolie, Rambouillet và Saint-Germain-en-Laye.

Tham khảo

Île-de-France
Tỉnh của Pháp
Papua (tỉnh)

Papua là một tỉnh của Indonesia, bao gồm vùng ven biển phía bắc của Tây New Guinea cùng với các nhóm đảo ở vịnh Cenderawasih ở phía tây. Tỉnh nhìn chung đi theo ranh giới của khu vực tập quán Tabi Saireri của người Papuan  Tỉnh Papua giáp với quốc gia có chủ quyền Papua New Guinea ở phía đông, Thái Bình Dương ở phía bắc, vịnh Cenderawasih ở phía tây, và các tỉnh Trung Papua và Papua Cao nguyên ở phía nam. Tỉnh này cũng có chung đường biên giới trên biển với Palau ở Thái Bình Dương. Sau khi tách 20 huyện để tạo ra ba tỉnh mới là Trung Papua , Papua Cao nguyên và Nam Papua vào ngày 30 tháng 6 năm 2022, tỉnh Papua mới còn lại được chia thành tám huyện (kabupaten) và một thành phố (kota), thủ phủ tỉnh là Jayapura. Tỉnh có tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, như vàng, niken, dầu mỏ. Papua, cùng với năm tỉnh khác của Papua, có mức độ tự trị cao hơn so với các tỉnh khác của Indonesia .

Đảo New Guinea đã có dân cư sinh sống hàng chục nghìn năm. Các thương nhân châu Âu bắt đầu lui tới khu vực này vào khoảng cuối thế kỷ 16 để buôn bán gia vị. Cuối cùng, Đế quốc Hà Lan nổi lên với vị thế là nhà lãnh đạo thống trị trong cuộc chiến gia vị, sáp nhập phần phía tây của New Guinea vào thuộc địa Đông Ấn Hà Lan. Người Hà Lan ở lại New Guinea cho đến năm 1962, dù cho các phần khác của thuộc địa cũ tuyên bố độc lập với tên gọi Cộng hòa Indonesia vào năm 1945. Sau các cuộc đàm phán và xung đột với chính phủ Indonesia, người Hà Lan chuyển giao Tây New Guinea cho Liên Hiệp Quốc, rồi được chuyển giao cho Indonesia sau Đạo luật Tự do Lựa chọn gây tranh cãi. Tỉnh này trước đây có tên là Irian Jaya và bao gồm toàn bộ Tây New Guinea cho đến khi thành lập tỉnh Tây Papua (sau đó là Tây Irian Jaya) vào năm 2001. Năm 2002, Papua lấy tên hiện tại và được trao quy chế tự trị đặc biệt theo luật pháp Indonesia.

Điều tra dân số năm 2020 cho thấy dân số tỉnh là 4.303.707, trong đó phần lớn theo Cơ Đốc giáo. Ước tính chính thức cho giữa năm 2022 là 4.418.581 trước khi chia tỉnh thành bốn tỉnh riêng biệt. Ước tính chính thức về dân số vào giữa năm 2022 của tỉnh bị giảm còn 1.034.956. Vùng nội địa chủ yếu là dân cư thuộc dân tộc Papua, trong khi các thị trấn ven biển là nơi sinh sống của hậu duệ từ hôn nhân giữa người Papua, người Melanesia và người Austronesia, bao gồm các nhóm dân tộc Indonesia. Những người di cư từ phần còn lại của Indonesia cũng có xu hướng sống ở các vùng ven biển. Tỉnh này cũng là nơi sinh sống của một số dân tộc chưa được tiếp xúc.

Hành chính 
Các huyện (kabupaten) và thành phố (kota) được liệt kê dưới đây với diện tích và dân số của chúng tại cuộc điều tra dân số năm 2020 và các ước tính chính thức tiếp theo vào giữa năm 2022, cùng với Chỉ số phát triển con người năm 2020 của mỗi đơn vị hành chính.

Tham khảo

Tỉnh của Indonesia
Tây New Guinea
Tội ác chống lại loài người

Tội ác chống lại loài người là một số hành vi được thực hiện có chủ đích như một phần của chính sách rộng rãi hoặc có hệ thống nhằm chống lại con người, trong thời chiến hoặc hòa bình. Chúng khác với tội ác chiến tranh vì chúng không phải là những hành vi bị cô lập bởi từng binh sĩ mà là những hành vi được thực hiện nhằm thực hiện chính sách của nhà nước hoặc tổ chức. Vụ truy tố đầu tiên về tội ác chống lại loài người diễn ra tại các phiên tòa ở Nuremberg. Ban đầu được xem xét để sử dụng hợp pháp, rộng rãi trong Luật quốc tế, sau Holocaust , một tiêu chuẩn toàn cầu về quyền con người đã được nêu rõ trong Tuyên ngôn thế giới về quyền con người (Năm 1948). Các nhóm hoặc quốc gia chính trị vi phạm hoặc xúi giục vi phạm các chuẩn mực nhân quyền, như được nêu trong Tuyên bố, là một biểu hiện của bệnh lý chính trị liên quan đến tội ác chống lại loài người.

Nó bao gồm một trong các hành vi sau, khi được thực hiện có hệ thống hoặc trên phạm vi lớn hoặc được âm mưu, chỉ đạo do một chính phủ hay tổ chức, tập thể:
Tội ác chiến tranh, giết người, thảm sát, khử nhân tính, diệt chủng, thanh lọc sắc tộc, trục xuất, thí nghiệm con người phi đạo đức,  các hình phạt ngoài tư pháp bao gồm các vụ hành quyết đơn giản, sử dụng vũ khí hủy diệt hàng loạt, nhà nước khủng bố hoặc tài trợ cho khủng bố, bắt cóc và cưỡng bức, sử dụng binh lính trẻ em, bỏ tù bất công, nô dịch, tra tấn, hãm hiếp, đàn áp chính trị, kỳ thị chủng tộc, đàn áp tôn giáo và các quyền con người khác các hành vi lạm dụng có thể đạt đến ngưỡng phạm tội chống lại loài người nếu chúng là một phần của một hoạt động phổ biến hoặc có hệ thống.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 
 Draft code of Crimes against the Peace and Security of Mankind 1996

Tội ác quốc tế
Tra tấn
Tội ác chiến tranh
Vi phạm nhân quyền
Danh sách hồ theo diện tích

Sau đây là danh sách hồ có diện tích mặt nước từ 4.000 km² trở lên. Lưu ý rằng diện tích của một số hồ có thể thay đổi theo mùa hoặc theo năm, đặc biệt là với trường hợp các hồ nước mặn thuộc các vùng đất khô cằn. Danh sách này không bao gồm các hồ chứa nước.

Để so sánh, biển nhỏ nhất thế giới, biển Caspi có diện tích 371.000 km², rộng 1.199 km, sâu 1.025 m và có dung tích nước 78.200 km³.

Danh sách

Hồ lớn nhất châu lục 
Châu Á - Hồ Baikal
Châu Âu - Hồ Ladoga
Châu Đại Dương - Hồ Eyre
Bắc Mỹ - Hồ Michigan-Huron
Trung Mỹ - Hồ Nicaragua
Nam Mỹ - Hồ Maracaibo
Châu Nam Cực - Hồ Vostok
Châu Phi - Hồ Victoria

Ghi chú

Xem thêm 
Danh sách hồ theo thể tích nước
Danh sách hồ theo độ sâu

Tham khảo 
Factmonster.com
van der Leeden, Troise, and Todd, eds., The Water Encyclopedia. Second Edition. Chelsea, MI: Lewis Publishers, 1990. tr. 198-200.

*Diện tích
Hồ
Liên đoàn bóng đá quốc gia Eritrea

Liên đoàn bóng đá quốc gia Eritrea () là tổ chức quản lý, điều hành các hoạt động bóng đá ở Eritrea. Liên đoàn quản lý đội tuyển bóng đá quốc gia Eritrea và tổ chức giải vô địch bóng đá Eritrea. Liên đoàn bóng đá Eritrea gia nhập CAF năm 1994 và FIFA năm 1998.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Eritrea  trên trang chủ của FIFA.

Eritrea
Bóng đá Eritrea
Cơ quan quản lý bóng đá châu Phi
Tổ chức thể thao thành lập năm 1996
Liên đoàn bóng đá Gabon

Liên đoàn bóng đá Gabon () là tổ chức quản lý, điều hành các hoạt động bóng đá ở Gabon. Liên đoàn quản lý đội tuyển bóng đá quốc gia Gabon, tổ chức các giải bóng đá như vô địch quốc gia và cúp quốc gia. Liên đoàn bóng đá Gabon gia nhập FIFA năm 1963 và CAF năm 1967.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Gabon  trên trang chủ của FIFA.

Gabon
Bóng đá Gabon
Cơ quan quản lý bóng đá châu Phi
Tổ chức thể thao thành lập năm 1962
Vườn quốc gia Salonga

Vườn quốc gia Salonga là một vườn quốc gia nằm trong lưu vực sông Congo thuộc Cộng hòa Dân chủ Congo. Đây là nơi có rừng mưa nhiệt đới lớn nhất châu Phi với diện tích 36.000 km² Về mặt hành chính, vườn quốc gia thuộc các tỉnh Mai Ndombe, Equateur, Kasaï và Sankuru.

Lịch sử
Được thành lập vào năm 1956 với tên gọi ban đầu là vườn quốc gia Tshuapa. Ranh giới như hiện tại của vườn quốc gia được thông qua sắc lệnh của tổng thống Mobutu Sese Seko năm 1970. Năm 1984, vườn quốc gia được UNESCO công nhận là Di sản thế giới. Tuy nhiên, do cuộc nội chiến kéo dài ở phía đông đất nước khiến vườn quốc gia này bị đe dọa và nó bị liệt vào Danh sách di sản thế giới bị đe dọa từ năm 1999.

Vườn quốc gia được quản lý bởi Viện Bảo tồn thiên nhiên Cộng hòa Dân chủ Congo và Quỹ Quốc tế Bảo vệ Thiên nhiên kể từ năm 2015. Một sự hợp tác mạnh mẽ tồn tại giữa những người bảo vệ vườn quốc gia và người Iyaelima, với việc các ngôi làng Iyaelima được sử dụng làm đồn bảo vệ. Được biết mật độ Tinh tinh lùn cao nhất xung quanh các làng Iyaelima không gây ra mối đe dọa nào cho các loài biểu tượng của vườn quốc gia.

Địa lý
Đây là một khu rừng nhiệt đới nguyên sơ nằm trên khu vực giữa thủ đô Kinshasa và Kisangani. Trong vườn quốc gia không có đường và hầu hết chỉ có thể di chuyển bằng thuyền trên sông. Phía nam là nơi sinh sống của những Người Iyaelima có thể tiếp cận qua Sông Lokoro chảy qua trung tâm và phía bắc vườn quốc gia và sông Lula ở phía nam.

Động thực vật
Vườn quốc gia có hệ động vật phong phú gồm nhiều loài bị đe dọa như tinh tinh lùn, Khỉ Dryas, Khỉ đỏ colobus Tshuapa, Công Congo, Báo hoa mai, Voi rừng châu Phi, Cá sấu mõm dẹt. Một số loài đáng chú ý khác gồm Tê tê đuôi dài, Tê tê đất, Tê tê cây, Cầy mangut mảnh Angola, Hà mã, mèo vàng châu Phi, Lợn lông rậm, Linh dương Bongo, Linh dương lưng vàng, Linh dương Sitatunga, Hươu đùi vằn, Linh dương bụi rậm, Cheo cheo nước và Trâu rừng châu Phi.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Wildlife Conservation Society 
 UNESCO Salonga National Park Site
 UNESCO Natural Site Data Sheet 

Salonga
Salonga
Salonga
Khởi đầu năm 1970 ở châu Phi
Rừng nguyên sinh
Mueang Nakhon Ratchasima (huyện)

Mueang Nakhon Ratchasima (tiếng Thái: เมืองนครราชสีมา, phiên âm: Mương Ná-khon Rát-cha-xỉ-ma) là huyện thủ phủ (Amphoe Mueang) của tỉnh Nakhon Ratchasima, đông bắc Thái Lan.

Lịch sử 
Nakhon Ratchasima là một thành phố cổ, thành phố hiện này đã được xây dưới thời vua Narai của vương quốc Ayutthaya. Nhà vua đã cho nhập hai thành phố cổ, Mueang Sema và Mueang Khorakha Pura (Khorat) và dời đến khu vực ngày nay. Ông đã đặt tên thành phố mới là Nakhon Ratchasima và đặt nó làm biên giới phía đông của Ayutthaya. Cảnh quan của thành phố Nakhon Ratchasima đã được một kiến trúc sư Pháp thiết kế.

Địa lý 
Các huyện giáp giới (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ) Non Thai, Non Sung, Chaloem Phra Kiat, Chok Chai, Pak Thong Chai, Sung Noen và Kham Thale So.

Các đơn vị hành chính 
Huyện này được chia ra thành 25 phó huyện (tambon). Thành phố Nakhon Ratchasima (thesaban nakhon) bao gồm khu vực của tambon Nai Mueang. Các đơn vị này lại được chia ra 5 thị trấn (thesaban tambon) trong huyện - Nong Phai Lom, Hua Thale, Pho Klang, Cho Ho và Khok Kruat.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
  24th Southeast Asian Games Nakhon Ratchasima 2007 Website 

Nakhon Ratchasima
Mueang Nakhon Ratchasima
Sân bay quốc tế La Tontouta

Sân bay quốc tế La Tontouta (tiếng Anh: La Tontouta International Airport hay Nouméa - La Tontouta International Airport ()  là sân bay quốc tế chính ở New Caledonia, phục vụ thành phố Nouméa. Sân bày này nằm ở đô thị Païta, khoảng 52 km về phía tây bắc của Nouméa. Năm 2006, 415.813 lượt khách đã sử dụng sân bay này.

Các hãng hàng không và các điểm đến

Các hãng vận tải hành khách 
Aircalin (Auckland, Brisbane, Nadi, Osaka-Kansai, Papeete, Port Vila, Seoul-Incheon [begins June 22], Sydney, Tokyo-Narita, Wallis)
Air New Zealand (Auckland)
Air Vanuatu (Port Vila)
Qantas (Brisbane, Sydney)

Ghi chú: Các chuyến bay của Air Caledonie International (Aircalin) đến Osaka và Tokyo theo thỏa thuận chia chỗ với Air France, và nối với dịch vụ của Air France đến Paris.

Các hãng vận chuyển hàng hóa 
ACT
Cotrans
Mirage Transit
Nouméa Transit
Socatrans
TTI

Xem thêm 
Sân bay Nouméa Magenta , sân bay nội địa của Nouméa.

Tham khảo

Trang web chính thức
Aéroport international de Nouméa -   (official website) 
French Aeronautical Information Publication for ''' (PDF) - NOUMÉA LA TONTOUTA'''
Aéroport de Nouméa - La Tontouta  at L'Union des Aéroports Français 

Sân bay Nouvelle-Calédonie
Nouméa
Sân bay của Không quân Lục quân Hoa Kỳ trong Thế chiến thứ hai
Dị tật thừa ngón

Dị tật thừa ngón (còn gọi là polydactyly, polydactylism (từ tiếng Hy Lạp cổ πολύς (polus) "nhiều" + δάκτυλος (daktulos) "ngón"), hyperdactyly) là một dị tật bẩm sinh của con người có thừa số ngón chân hay ngón tay. Khi mỗi bàn tay hay bàn chân có 6 ngón, đôi khi được gọi là "sexdactyly", "hexadactyly", hay "hexadactylism". Mặc dù trường hợp thường không đe dọa gì đến đời sống, hay thậm chí đặc biệt ảnh hưởng, đa số người phương Tây phẫu thuật cắt bỏ ngón thừa.

Ngón thừa thường là một mô nhỏ; đa phần là có xương mà không có khớp; hiếm khi hoàn thiện đẩy đủ chức năng của một ngón. Ngón thừa phần lớn là nằm về phía gần xương cẳng tay, hiếm khi ở về phía xương quay (ngón cái), và cực kỳ hiếm gặp nó nằm ở giữa. Hrithik Roshan, một ngôi sao Hollywood, là một ví dụ. Ông có thêm một ngón cái ở bàn tay phải. Ngón thừa thường tạo thành một cái trạc với ngón đã có, hay nó có thể hiếm khi bắt nguồn từ cổ tay như các ngón thông thường.

Polydactyly có thể tự phát sinh, hay thông thường hơn, là một đặc điểm của hội chứng dị tật tương thích ("congenital anomalies"). Khi nó tự phát sinh, nghĩa là nó có liên hệ với thể đột biến của nhiễm sắc thể trội trên một gene  . Nhưng đột biến trên nhiều gene khác nhau cũng có thể gây ra polydactyly. Điển hình là gene đột biến về cấu trúc cơ thể, và một kết quả của hội chứng dị tật nào đó, mà polydactyly là một dấu hiệu.

Tỷ lệ trẻ sơ sinh gặp phải trường hợp này là 1/500  mặc dù thông thường tỷ lệ này cao hơn ở một số nhóm người (như người Amish ở Hoa Kỳ, vì hiệu ứng sáng lập).

Các loại  polydactyly 
 Polydactyly với khe hở môi / vòm miệng và chậm vận động tâm thần ( Hội chứng Varadi-Papp )
 Hội chứng cận thị Polydactyly
 Polydactyly sau trục nha khoa và đốt sống
 Polydactyly sau trục với khe giữa của môi trên
 Polydactyly bài trục
 Polydactyly trước trục loại 1
 Hội chứng Polydactyly trùng lặp tia giữa
 Dị tật nội tạng polydactyly sứt môiPolydactyly with cleft lip/palate and psycho motor retardation (Varadi-Papp Syndrome)
 Polydactyly myopia syndrome
 Polydactyly post axial dental and vertebral
 Polydactyly post axial with median cleft of upper lip 
 Polydactyly post axial
 Polydactyly preaxial type 1
 Polydactyly syndrome middle ray duplication
 Polydactyly visceral anomalies cleft lip palate

Tham khảo

Xem thêm
 Syndactyly.
 Dactyly.
 Polydactyl cat.
 Polycephaly = extra head(s).
 Polymelia = extra limb(s).
 Supernumerary body part.
 Antonio Alfonseca, một cầu thủ bóng chày nổi tiếng mắc chứng polydactylism.
 Anne Boleyn (alleged to have had polydactyly).
 Fabinho, cầu thủ bóng đá người Brasil cho CLB Toulouse FC là người polydactylism.

Link liên quan

 Polydactyly and Syndactyly 

Đột biến gene
Bất thường tính trội trên nhiễm sắc thể thường
Rối loạn cơ xương bẩm sinh
Ngón tay
Oda Nobukatsu

là một samurai Nhật Bản trong thời kỳ Azuchi-Momoyama. Ông là con thứ hai của Oda Nobunaga. Ông đã sống sót sau sự suy sụp của gia tộc Oda, và trở thành một daimyo vào đầu thời Edo.

Gia tộc Kitabatake
Năm 1570, Nobukatsu trở thành người thừa tự của gia tộc Kitabatake và cưới con gái của cựu lãnh chúa nhà Kitabatake, Tomonori. Thực chất cuộc hôn nhân này là điểu kiện của hòa ước với nhà Oda của nhà Kitabatake. Năm 1575, Nobukatsu chính thức trở thành người đứng đầu gia tộc. Năm sau đó, ông giết cha vợ mình, tống giam lãnh chúa trước đó, và là cha nuôi của ông, và hoàn toàn nắm quyền kiểm soát gia tộc Kitabatake.

Năm 1579, quá mong muốn lập công, Nobukatsu dẫn quân xâm lược Iga, cuối cùng đại bại và bị cha mình khiển trách nặng nề. Hai năm sau, Nobunaga thân chinh dẫn vài chục ngàn quân xâm lược tỉnh này và phá hủy toàn bộ khu vực.

Cái chết của Nobunaga
Khi Nobunaga và người thừa tự của mình, Nobutada, chết trong Sự kiện chùa Honnō-ji năm 1582, một vấn đề phát sinh là ai sẽ trở thành người đứng đầu gia tộc Oda. Mặc dù em trai của Nobukatsu là Nobutaka có ý định trở thành lãnh chúa mới, nhưng các thuộc tướng lại quyết định chọn đứa con trai mới hai tuổi của Nobutada, Oda Hidenobu. Người ta nói rằng điều này chủ yếu là do Toyotomi Hideyoshi quyết định, và Hideyoshi, Nobukatsu và Nobutaka được bổ nhiệm làm các Nhiếp chính cho lãnh chúa mới. Lúc này, Nobukatsu đổi họ lại thành họ Oda. Và, ông thừa kế tỉnh Mino/tỉnh Owari/tỉnh Ise.

Sự suy vong của Nobukatsu
Trong những năm tháng hỗn loạn tranh giành quyền thừa tự, Nobukatsu về phe của Hideyoshi để tiêu diệt Nobutaka. Tuy nhiên, mối quan hệ giữa họ nhanh chóng trở thành thù địch, và Nobukatsu liên minh với Tokugawa Ieyasu đánh lại Hideyoshi trong trận Komaki và Nagakute năm 1584.

Sau nửa năm giao chiến, Hideyoshi thuyết phục Nobukatsu ký hòa ước, đề nghị trao cho ông quyền cai trị một lãnh địa. Nobukatsu đồng ý với lời đề nghị này và chính thức trở thành một thuộc tướng của Hideyoshi. Sau đó, ông phục vụ trong cuộc vây hãm Odawara (1590), ông không tuân lệnh của Hideyoshi về việc phải thay đổi lãnh địa của mình, và không chỉ mất đi lãnh địa cũ và còn phải đi tu dưới sự giám sát của các thuộc hạ khác của Hideyoshi. Vài năm sau, cơn giận của Hideyoshi nguôi ngoai và Nobukatsu nhận lại được đất đai của mình.

Ông trở thành người bảo hộ cho Toyotomi Hideyori sau cái chết của Hideyoshi. Tuy nhiên, ông phản bội gia tộc Toyotomi trong cuộc vây hãm Osaka, và đầu hàng Tokugawa Ieyasu. Kết quả là, ông được Mạc phủ Tokugawa cho phép giữ vị trí daimyo.

Mặc dù ông thường được mô tả là một vị tướng bất tài, nhưng ít nhất ông đã sống sót được sau hàng loạt biết thiên chính trị. Sau khi Mạc phủ Tokugawa thành lập, ông trở thành lãnh chúa ở lãnh địa Uda-Matsuyama (ngày nay là quận Nara), và sống an nhàn đến cuối đời.

Tham khảo

Sinh năm 1558
Mất năm 1630
Gia tộc Oda
Daimyo
Thời kỳ Sengoku
Thời kỳ Azuchi-Momoyama
Thời kỳ Edo
D32

D32 là phần mềm diệt virus đầu tiên của Việt Nam cho MS DOS và Microsoft Windows.

Tính năng chính 
 Quét virus trên ổ đĩa thủ công/tự động
 Tự động bảo vệ
 Tự động diệt virus và cách ly
 Các tiện ích: Báo cáo canh phòng, Quản lý tiến trình, Kho cách ly virus, Cơ sở dữ liệu

Ưu điểm và nhược điểm

Lịch sử

D2 
Tháng 2 năm 1992, Trương Minh Nhật Quang về quản lý phòng máy của Trung tâm Đại học tại chức Cần Thơ. Khi phát hiện máy tính cơ quan nhiễm virus, ông nảy ra ý tưởng và bắt đầu nghiên cứu ngôn ngữ Assembly để viết phần mềm diệt virus. Một tháng sau, ông biên dịch thành công chương trình diệt virus Dir2/FAT và đặt tên là D2 do nghe nhầm tên. Khi biết tên virus chính xác, vì muốn giữ lại tên gọi đầu tiên, ông chỉ giải thích đơn giản: D2 là “Detect and Destroy Viruses” (Phát Hiện và Diệt Virus). Nhờ D2, ông trúng tuyển lớp đào tạo tin học sau đại học của Viện Tin học sử dụng tiếng Pháp tại Hà Nội. Đến năm 1997, ông tốt nghiệp với đề tài “Hệ chẩn đoán thông minh virus máy tính”.

Khi phát hành miễn phí cho người dùng, nhiều virus khác được ông tiếp tục bổ sung vào cơ sở dữ liệu D2.

D2 trở thành phần mềm diệt virus cho MS-DOS đầu tiên của Việt Nam.

D32 
Năm 2000, hệ điều hành Windows 2000 ra đời, chính thức loại bỏ MS-DOS ra khỏi Windows. Trương Minh Nhật Quang quyết định ngừng phát triển D2 để đầu tư cho phiên bản mới dành cho Microsoft Windows. Do được kế thừa từ D2 và chạy trên 32-bit nên phiên bản mới được đặt tên là D32 – “Diagnose and Destroy Viruses for Windows 32”.

Ngày 20 tháng 2 năm 2001, trùng ngày sinh của tác giả - D32 chính thức ra mắt, tiếp tục trở thành phần mềm diệt virus cho Windows đầu tiên của Việt Nam. Nhờ phần mềm này mà ông được phong tặng danh hiệu Hiệp sĩ Công nghệ thông tin năm 2003.

Tháng 8 năm 2004, Trương Minh Nhật Quang công bố cập nhật kỹ thuật nhận dạng virus hướng tiếp cận máy học cho D32.

Từ năm 2007 đến năm 2009, D32 không được cập nhật.

Tháng 11 năm 2009, D32 ra mắt phiên bản mới và trở thành 1 trong 16 sản phẩm lọt vào vòng chung khảo cuộc thi Nhân tài Đất Việt năm 2009. Tính năng nổi bật mà phiên bản này bổ sung gồm: tự động cập nhật trực tuyến và dự báo virus; cũng như ra mắt website www.d32av.vn. Ngoài phiên bản miễn phí cho người dùng phổ thông, còn có thêm phiên bản Hỗ trợ giáo dục. Sau hai tuần phát hành phiên bản mới, trang chủ D32 đạt 12.000 lượt truy cập với hơn 8.000 lượt tải và hơn 2.000 lượt nâng cấp. D32 tiếp tục được cải tiến nhằm tương thích tốt hơn với hệ điều hành Windows 7 và một số phần mềm khác trong khoảng một năm sau đó.

Những năm về sau, D32 dần không còn được cập nhật phiên bản mới và dừng phát triển.

Chú thích

Liên kết ngoài 
 Trang chủ của D32 Anti-virus 
 Báo Bình Định: "Chú bé bán bánh mì và phần mềm diệt virus"

Phần mềm tiếng Việt miễn phí
Phần mềm diệt virus
Phần mềm miễn phí
Phần mềm cho Windows

Công nghệ Việt Nam
Lưu Hiểu Khánh

Lưu Hiểu Khánh (sinh ngày 30 tháng 10 năm 1955) là nữ diễn viên Trung Quốc, đồng thời cũng là một tỷ phú.

Tiểu sử 
Lưu Hiểu Khánh sinh năm 1955 trong một gia đình trí thức tại quận Phù Lăng, thành phố Trùng Khánh, tỉnh Tứ Xuyên (nay là thành phố trực thuộc trung ương Trùng Khánh).

Năm 1969, cô tham gia quân đội, được tuyển chọn vào đội kịch Cờ Chiến ở Thành Đô, bắt đầu thử vai trước ống kính ở xưởng phim Bát Nhất và Trường Thành Nam Hải, từ đó cô đã chính thức đi trên con đường nghệ thuật.

Phim tham gia

Phim điện ảnh

Phim truyền hình

Văn học 
 Năm 1995: Tự truyện của tôi - Từ ngôi sao điện ảnh đến nữ tỷ phú (我的自白錄 - 從電影明星到億萬富姐兒) (tự truyện), Nhà xuất bản Văn nghệ Thượng Hải
 Năm 1992: Tám năm của tôi (我這八年) (tự truyện), Nhà xuất bản Nhân dân Nhật báo (giữ bản quyển ở Trung Quốc đại lục), Nhà xuất bản Hoàng Quán Đài Loan (giữ bản quyền ở nước ngoài)
 Năm 1987: Nghệ thuật và tình yêu (藝術與愛情), Nhà xuất bản Văn nghệ Thượng Hải
 Năm 1983: Con đường của tôi (我的路) (tự truyện)

Âm nhạc 
Các album cá nhân: Nguyên dã tổ khúc (原野組曲), Từ Hy tổ khúc (慈禧組曲), Ca khúc Lưu Hiểu Khánh (劉曉慶的歌), Mừng xuân mới (賀新春), Bách hoa tưởng từ đới (百花獎磁帶), Yêu trong trăm năm (愛在百年)

Đoạt giải 
Cô từng đoạt giải vàng nữ diễn viên phụ đẹp nhất trong giải Bách hoa điện ảnh đại chúng lần thứ ba, giải vàng nữ diễn viên đẹp nhất giải Bách hoa điện ảnh lần thứ 11, giải vàng nữ diễn viên chính đẹp nhất Điện ảnh Trung Quốc lần thứ 7.

Tỷ phú 
Lưu Hiểu Khánh trở thành một trong những người giàu nhất ở Trung Quốc, đứng vị trí thứ 45 trong Danh sách 50 doanh nhân giàu nhất Trung Quốc năm 1999 của Forbes. Cô đã xuất bản cuốn tự truyện Từ ngôi sao điện ảnh đến nữ tỷ phú vào năm 1995. Năm 2002, cô bị bắt vì tội trốn thuế trong vụ liên quan đến công ty của mình: Công ty TNHH Văn hóa và Nghệ thuật Hiểu Khánh Bắc Kinh (Beijing Xiaoqing Culture and Arts Company Ltd.), bị phạt 7,1 tỉ nhân dân tệ và phải ngồi tù 1 năm

Chú thích

Liên kết ngoài 
 
 Lưu Hiểu Khánh: Từ minh tinh màn bạc trở thành nhà tỷ phú, kỳ 1, kỳ 2 , kỳ 3

Người Trùng Khánh
Tỷ phú Trung Quốc
Nhân vật còn sống
Người họ Lưu
Tỉnh Suruga

Suruga (駿河国 (Tuấn Hà Quốc); -no kuni) là một tỉnh thời phong kiến ở vùng ngày nay là phía Đông tỉnh Shizuoka. Suruga tiếp giáp với các tỉnh Izu, Kai, Sagami, Shinano, và Tōtōmi; và Thái Bình Dương qua vịnh Suruga.

Thủ phủ cũ nằm ở gần thành phố Shizuoka ngày nay, là một trong những thị trấn quan trọng nhát thời phong kiến. Tỉnh này do nhà Imagawa cai trị trong phần lớn thời kỳ Sengoku. Sau khi Imagawa Yoshimoto bị Oda Nobunaga đánh bại, nhà Imagawa bị tiêu diệt và tỉnh này bị Takeda Shingen chiếm. Ngược lại, Tokugawa Ieyasu coi tỉnh này là một trong các đồng minh của mình.

Các lãnh địa vào thời Edo nằm ở Suruga gồm có Tanaka, Numazu, và Ojima.

Xem thêm
Sunpu

Tham khảo

Tỉnh cũ Nhật Bản
Tỉnh Ōmi

là một tỉnh cũ của Nhật Bản, ngày nay là tỉnh Shiga. Nó là một trong những tỉnh đã nằm trong vòng cung Tōsandō. Nó còn có biệt danh là 

Thủ phủ cũ nằm ở gần Ōtsu, là một thành có lâu đài vào loại lớn.

Hōjō Tokimasa (北條 時政, Bắc Điều Thời Chính, 1138-1215) shikken đầu tiên của Mạc phủ Kamakura, được phong là daimyo của tỉnh Ōmi vào tháng 10 năm Shōji thứ 2 (1200).

Trong thời kỳ Sengoku, phần phía Bắc của tỉnh này là thái ấp của Ishida Mitsunari, đối thủ của Tokugawa Ieyasu trong trận Sekigahara, mặc dù ông dành phần lớn thời gian ở tại lâu đài Osaka để điều hành thái ấp của con trai còn nhỏ của Toyotomi Hideyoshi. Tokugawa ban thưởng thái ấp này cho đồng minh của mình, gia tộc Ii, những người đã xây dựng lâu đài và thị trấn Hikone từ đống đỏ nát của Sawayama.

Phía Nam tỉnh ở xung quanh thị trấn Kōka (Koga) là quê nhà nổi tiếng của các Koga Ninja, một trong hai nơi sáng lập nên các trường dạy ninjutsu.

Tham khảo

Tỉnh cũ Nhật Bản
Jurakudai

Jurakudai hay Jurakutei (聚楽第) (Tụ Lạc Đệ) là một dinh thự xa hoa xây dựng theo lệnh của Toyotomi Hideyoshi ở Kyoto, Nhật Bản. Khởi công năm 1586, khi Hideyoshi nhận tước vị kanpaku, và mất 19 tháng. Vị trí của nó ngày nay ở Kamigyō, trên nền cung điện hoàng gia thời Heian.

Hideyoshi chuyển đến Jurakudai từ thành Osaka sau khi hoàn thành, ngay sau chiến thắng trước gia tộc Shimazu ở Kyūshū. Ông lấy đây làm đầu não cho sự thống trị của mình.

Năm 1588, Hideyoshi tổ chức một lễ hội hoành tráng để chào mừng lễ đăng quang của Thiên Hoàng Go-Yōzei trước các daimyo. Ông cũng gặp Tokugawa Ieyasu ở đây. Ông dành nơi ăn ở cho Sen no Rikyu ở nơi đây, và chủ trì Lễ trà đạo Kitano nổi tiếng ở gần Kitano năm 1587.

Hideyoshi từ chức Kanpaku năm 1591, và cháu trai Toyotomi Hidetsugu lãnh chức trách này, lấy dinh thợ ở Jurakudai. Hidetsugu hai lần được đón tiếp Thiên Hoàng đến thăm. Năm 1594, thành Fushimi khởi công, và năm 1595, khi Hidetsugu mổ bụng tự sát, Jurakudai bị tháo dỡ, nhiều phần được mang đến để xây dựng lâu đài Fushimi.

Người ta nói rằng vàng lá được giát vào mái của Jurakudai. Mặc dù, đây chỉ là dinh thự, nhưng cũng có các công trình phòng vệ và hào nước như các lâu đài khác. Vài kiến trúc của Jurakudai vẫn còn, trong đó có Hiun-kaku ở chùa Nishi Hongan-ji, cổng Trung Hoa ở chùa Daitoku-ji, và cồng trước của chùa Myōkaku-ji (tất cả đều ở Kyoto).

Khai quật gần đây đã tìm thấy một vài viên ngói phủ vàng lá.

Link liên ngoài
Discovery of tiles  (tiếng Nhật)

Tham khảo

Phong kiến Nhật Bản
Kyōto (thành phố)
Tòa thành ở Nhật Bản
Adora Svitak

Adora Lily Svitak (sinh ngày 15 tháng 10 năm 1997 tại Seattle, Hoa Kỳ) là một thần đồng người Mỹ gốc Séc và Trung Quốc, một tác giả nổi tiếng và được biết đến qua các bài tiểu luận, truyện ngắn, thơ, blog và truyện dài. Cô bé có khả năng rất khác thường. Mới 2 tuổi rưỡi, cô đã biết đọc và biết viết. Đến năm cô bé 3 tuổi, sức đọc của cô bé rất khác thường. Mỗi ngày cô đọc được từ 2 đến 3 cuốn sách dày. Đầu tiên, Adora được thừa nhận trên các bản tin địa phương tại Seattle, Washington của rằng có khả năng viết truyện. Adora trở thành một sự quan tâm của thế giới lúc 7 tuổi, khi xuất hiện với phóng viên truyền hình Diane Sawyer trên chương trình thời sự thường ngày Good Morning America. Cuốn sách Flying Fingers (Những ngón tay bay) ngụ ý nói lên niềm yêu thích ngôn ngữ và viết. Và nó cũng chứa đựng những lời khuyên và lời gợi ý của Andora cho những tác giả khác. Vào năm 2005, Adora bắt đầu viết blog và online hàng ngày. Ngoài việc viết lách, Adora còn đóng vai trò"Đại sứ giáo dục và hòa bình"với những chuyến thăm và nói chuyện cùng thiếu nhi tại nhiều nước trên thế giới.

Chú thích 

Nhà văn phi hư cấu Mỹ
Nhà hoạt động xã hội Hoa Kỳ
Người Mỹ gốc Hoa
Tiểu thuyết gia Mỹ thế kỷ 21
Nữ nhà văn phi hư cấu Mỹ
Nhà văn Washington (tiểu bang)
Cuộc chinh phạt Shikoku (1585)

Năm 1585 trong cuộc chinh phạt Shikoku, Toyotomi Hideyoshi đã đoạt lấy Shikoku, đảo nhỏ nhất trong bốn đảo chính của Nhật Bản, từ tay Chōsokabe Motochika.

Quân đội của Hideyoshi chia thành ba đạo. Đạo thứ nhất, do Hashiba Hidenaga và Hashiba Hidetsugu chỉ huy, gồm 60.000 quân, tấn công  Awa và Tosa, tiếp cận Shikoku qua đảo Akashi. Đạo thứ hai do Ukita Hideie chỉ huy, gồm 23.000 lính đánh tỉnh Sanuki. Đạo cuối cùng gồm 30.000 quân, tiến đến tỉnh Iyo, do Mōri Terumoto, Kobayakawa Takakage, và Kikkawa Motonaga chỉ huy. Tổng cộng, có đến 600 thuyền lớn và 103 thuyền nhỏ chở quân của Hideyoshi đến  Shikoku.

Bất chấp sự vượt trội của quân đội Hideyoshi, và lời khuyên của quân sư, Chōsokabe quyết tâm giao chiến để bảo vệ đất đai của mình. Giao tranh lên đến đỉnh điểm trong cuộc vây hãm lâu đài Ichinomiya, kéo dài 26 ngày. Chōsokabe cố gắng giữ lâu đài trong vô vọng, nhưng cuối cùng vẫn đầu hàng. Ông được phép giữ lại tỉnh Tosa, trong khi phần còn lại của Shikoku được chia cho các tướng của Toyotomi Hideyoshi.

Tham khảo

 Turnbull, Stephen (1998). 'The Samurai Sourcebook'. London: Cassell & Co.

Trận chiến làm thay đổi Nhật Bản
Năm 1585
Trận đánh trong thời kỳ Chiến quốc Nhật Bản
Xung đột năm 1585
Xâm lược
Chōsokabe Motochika

là một daimyo trong thời Senkoku ở Nhật Bản. Ông là tộc trưởng thứ 21 của gia tộc Chōsokabe ở tỉnh Tosa (nay là quận Kōchi). Ông là con trai và người thừa tự của Chōsokabe Kunichika và mẹ ông là con gái của gia tộc Saitō ở tỉnh Mino.

Năm 1575, Motochika chiến thắng trong trận Watarigawa, nắm quyền kiểm soát tỉnh Tosa. Trong một thập kỷ sau đó, ông mở rộng quyền lực của mình ra toàn đảo Shikoku. Tuy nhiên, năm 1585, Hashiba (sau đó là Toyotomi) Hideyoshi xâm lược hòn đảo này với quân số lên đến 100.000 người, do Ukita Hideie, Kobayakawa Takakage, Kikkawa Motonaga, Hashiba Hidenaga, và Hashiba Hidetsugu chỉ huy. Motochika đầu hàng, và bị mất các tỉnh Awa, Sanuki, và tỉnh Iyo; Hideyoshi cho phép ông giữ lại tỉnh Tosa.

Dưới quyền Hideyoshi, Motochika và con trai mình Nobuchika tham gia vào cuộc xâm lược đảo láng giềng Kyūshū, nhưng Nobuchika tử trận. Năm 1590, Motochika chỉ huy thủy quân trong cuộc vây hãm Odawara, và cũng chiến đấu trong lần xâm lược Triều Tiên năm 1592.

Motochika mất năm 1599 hưởng thợ 61 tuổi tại dinh thự ở Fushimi.

Truyền thông đại chúng
Motochika xuất hiện trong game Sengoku Basara và Samurai Warriors 2 Xtreme Legends.

Tham khảo

 新井政義（編集者）『日本史事典』。東京：旺文社１９８７(p. 263)

Daimyo
Sinh năm 1539
Người Kōchi