Vũ Duy Thông

Vũ Duy Thông (26 tháng 2 năm 1944 – 28 tháng 5 năm 2021) là một nhà thơ, nhà báo và nhà nghiên cứu người Việt Nam. Ông từng giữ các chức vụ như Vụ trưởng Vụ Báo chí - Xuất bản thuộc Ban Tư tưởng - Văn hóa Trung ương và Phó Tổng biên tập Báo điện tử Đảng Cộng sản Việt Nam.

Tiểu sử 
Vũ Duy Thông sinh ngày 26 tháng 2 năm 1944 tại làng Yên Bài, xã Tự Lập, huyện Yên Lãng, tỉnh Vĩnh Yên (nay là xã Tiến Thắng, thành phố Hà Nội). Ông sống trong một gia đình học vấn, và trong thời kỳ chiến tranh Đông Dương, gia đình ông di tản đến các tỉnh Thái Nguyên, Tuyên Quang, Vĩnh Phúc. 

Ông tốt nghiệp Khoa Văn, khóa 8, Đại học Tổng hợp Hà Nội năm 1966. Ông cũng học tại Đại học Kinh tế Quốc dân và Đại học Ngoại ngữ Hà Nội theo hình thức tại chức. Năm 1996, ông bảo vệ luận án tiến sĩ mỹ học tại Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh với đề tài "Cái đẹp trong thơ kháng chiến Việt Nam 1945-1975". Năm 2003, ông được phong hàm Phó giáo sư chuyên ngành ngữ văn.

Vũ Duy Thông qua đời ngày 28 tháng 5 năm 2021 tại Hà Nội (78 tuổi) do bệnh tim và tai biến, tại Bệnh viện Hữu nghị. Hỏa táng tại Đài hóa thân Hoàn Vũ, Văn Điển, Hà Nội.

Sự nghiệp 
Sau khi tốt nghiệp đại học, Vũ Duy Thông làm phóng viên cho Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) từ năm 1966, thường trú tại các tỉnh như Quảng Ninh, Hà Tĩnh, Hải Phòng, Thái Nguyên, và tham gia nhiệm vụ quốc tế tại Campuchia. Ông từng giữ các vị trí biên tập viên, phó phòng, ủy viên biên tập Bản tin trong nước tại TTXVN.

Năm 1995, ông làm Tổng biên tập Tạp chí Diễn đàn Văn nghệ trong một thời gian ngắn. Từ năm 1996, ông giữ chức Phó Vụ trưởng, sau đó là Vụ trưởng Vụ Báo chí - Xuất bản thuộc Ban Tư tưởng - Văn hóa Trung ương (nay là Ban Tuyên giáo Trung ương) đến năm 2005. Từ năm 2005 đến 2009, ông là Phó Tổng biên tập Báo điện tử Đảng Cộng sản Việt Nam (trước đó là Website Đảng Cộng sản Việt Nam). Ông nghỉ hưu năm 2009.

Ông là thành viên Hội Nhà văn Việt Nam từ năm 1982, Hội Nhà báo Việt Nam, Hội Xuất bản Việt Nam, và từng là thành viên Hội đồng Lý luận, Phê bình Văn học Nghệ thuật Trung ương khóa IX. Sau khi nghỉ hưu, ông tiếp tục viết bài cho các báo và tham gia giảng dạy, hướng dẫn nghiên cứu sinh.

Tác phẩm 
Vũ Duy Thông xuất bản khoảng 50 cuốn sách, bao gồm thơ, truyện thiếu nhi, kịch bản phim, nghiên cứu lý luận và ký sự. Các bút danh của ông bao gồm Thi Vũ và Duy Vũ.

Thơ 
Các tập thơ chính:

 Nắng trung du (1977 hoặc 1979)
 Những đám lá đổi màu (1982)
 Tình yêu người thợ (1987)
 Gió đàn (1989)
 Trái đất không chỉ có một người (1991 hoặc 1993)
 Chối từ cô đơn (1998)
 Một trăm bài thơ (1999)
 Và cuộc đời sẽ cứu rỗi (2003)
 Du ca đời lá (2006)
 Con bồ câu tha đi một cọng cỏ (2012)
 Thơ Vũ Duy Thông (2013)
 Giã biệt xa xăm (2014)

Bài Bè xuôi sông La sáng tác năm 1967, được đưa vào sách giáo khoa tiểu học. Bài Bé làm phi công được đưa vào sách giáo khoa lớp 3.

Truyện thiếu nhi và kịch bản 
Ông xuất bản khoảng 10 tập truyện thiếu nhi, bao gồm:

 Ai là bạn tốt (1978)
 Cây bưởi ngây thơ và con bướm sặc sỡ (1980)
 Chú Tôm gõ mõ (1981)
 Cuộc phiêu lưu kỳ lạ của ong vàng (1982)
 Mèo con và cáo đỏ đuôi (1983)
 Chiếc kẹo tàng hình (1987)
 Xứ sở không người (1987)
 Chiếc nôi trên vách đá (1988)
 Thỏ rừng hóa hổ (1988)
 Về thăm bà nội (1988)

Ông viết khoảng 10 kịch bản phim, sân khấu và phim hoạt hình.

Nghiên cứu và ký sự 
Các tác phẩm nghiên cứu:

 Cái đẹp trong thơ ca kháng chiến Việt Nam (1945-1975) (1998, tái bản nhiều lần)
 Mác - Ăng-ghen, Lê-nin, Hồ Chí Minh bàn về báo chí xuất bản (2004)
 Một cửa sổ Văn nghệ (2012)

Các bài ký sự như Ngành than trước ngưỡng cửa báo động (với Nguyễn An Định), Bức thành xanh trên cát trắng...

Giải thưởng 
Vũ Duy Thông nhận Giải Ba cuộc thi thơ Tuần báo Văn nghệ năm 1969 cho các bài Bè xuôi sông La và Ngọn đèn lò. Ông nhận hai giải thưởng sáng tác thiếu nhi từ Nhà xuất bản Kim Đồng và Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh cho Ai là bạn tốt (1978) và Về thăm bà nội (1988). Ông cũng nhận Giải Vàng và Giải Bạc cho kịch bản phim hoạt hình.

Các huân chương và huy hiệu:

 Huân chương Kháng chiến chống Mỹ hạng Nhất.
 Huân chương Lao động hạng Nhì (hoặc hạng Ba và hạng Hai) 
 Huy hiệu 40 năm tuổi Đảng 

...

Ông được Hội Nhà văn Việt Nam đề cử Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật.

Đời tư 
Vũ Duy Thông có con trai là Vũ Duy Hưng, cũng hoạt động trong lĩnh vực thơ ca. Ông sống tại 51, ngõ 203, phố Tôn Đức Thắng, phường Hàng Bột, quận Đống Đa, Hà Nội.

Tham khảo 

Sinh năm 1944
Mất năm 2021
Người Hà Nội
Người họ Vũ tại Việt Nam
Nhà thơ Việt Nam thời kỳ từ 1976
Nhà báo Việt Nam thời kỳ 1945-1975
Nhà nghiên cứu văn học Việt Nam
Nhà văn Việt Nam thời kỳ từ 1976
Huân chương Kháng chiến chống Mỹ hạng Nhất
Huân chương Lao động hạng Nhì