Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam

Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam hay còn được gọi Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, là người đứng đầu của Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam. Chức vụ do Ban Chấp hành Trung ương Đảng bầu hoặc do tập thể Bộ Chính trị phân công. Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương hiện tại là ông Trịnh Văn Quyết.

Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương gồm Trưởng ban, Phó trưởng ban Thường trực, các phó trưởng ban. Là cơ quan chuyên môn, nghiệp vụ về công tác tuyên giáo và dân vận của Đảng.

Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương còn chịu trách nhiệm trước Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư về toàn bộ hoạt động của Ban.

Lịch sử 
Trong giai đoạn Cải cách hành chính Việt Nam 2024–2025, theo Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Lê Minh Hưng thì Ban Tuyên giáo Trung ương và Ban Dân vận Trung ương đã được đề xuất sáp nhập. Đến ngày 3 tháng 2 năm 2025, Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương chính thức được thành lập trên cơ sở sáp nhập hai ban của Trung ương Đảng như đề xuất trước đó. Lúc này Bộ Chính trị đã phân công ông Nguyễn Trọng Nghĩa làm Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương mới.

Ngày 4 tháng 11 cùng năm, Bộ Chính trị đã điều động và phân công ông Trịnh Văn Quyết - lúc đó là Chủ nghiệm Tổng cục Chính trị Quân đội Nhân dân Việt Nam làm Trưởng ban này. Ông đã là Đại tướng Quân đội Nhân dân Việt Nam thứ hai đảm nghiệm vị trí này thay ông Nguyễn Trọng Nghĩa làm Chủ nghiệm Tổng cục Chính trị Quân đội Nhân dân Việt Nam.

Nhiệm vụ và quyền hạn

Nhiệm vụ

1. Nghiên cứu, tham mưu 
a) Chủ trì, phối hợp nghiên cứu, tham mưu xây dựng, cụ thể hoá đường lối của Đảng về lĩnh vực tuyên giáo và dân vận, gồm: tuyên truyền; lý luận chính trị; bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; lịch sử Đảng; công tác dân vận của Đảng, xây dựng và hoàn thiện nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc; báo chí, xuất bản; văn hoá, văn nghệ; khoa học, công nghệ, môi trường; giáo dục, đào tạo, dạy nghề; y tế, thể dục, thể thao, dân số, gia đình, trẻ em; thông tin đối ngoại; vận động các giai cấp, các tầng lớp nhân dân và người Việt Nam ở nước ngoài. Chuẩn bị nghị quyết đại hội, các nghị quyết, chỉ thị, quyết định, quy định, kết luận của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư về các lĩnh vực nêu trên.

b) Chủ trì, phối hợp nghiên cứu, tham mưu công tác tuyên truyền, giáo dục học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; học tập, nghiên cứu, vận dụng sáng tạo và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; tổ chức quán triệt, học tập, nghiên cứu các nghị quyết của Đảng.

c) Chủ trì, phối hợp tham mưu Bộ Chính trị, Ban Bí thư về đường lối, chủ trương, giải pháp lãnh đạo, chỉ đạo bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, phòng ngừa, đấu tranh phản bác, ngăn chặn, xử lý thông tin xấu độc, các quan điểm sai trái, thù địch chống phá Đảng, Nhà nước, chế độ trên các lĩnh vực; đấu tranh với những biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện "tự diễn biến", "tự chuyển hoá" trong nội bộ.

d) Chủ trì, phối hợp nghiên cứu, tham mưu công tác tuyên truyền, vận động đồng bào các dân tộc trong cộng đồng Việt Nam bình đẳng, đoàn kết, phát huy tinh thần tự chủ, tự tin, tự lực, tự cường, tự hào dân tộc, tôn trọng và giúp nhau cùng phát triển; vận động nhân dân, đồng bào các tôn giáo thực hiện tốt chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước về tín ngưỡng, tôn giáo; phát huy các giá trị văn hoá, đạo đức tốt đẹp và nguồn lực của các tôn giáo cho sự nghiệp phát triển đất nước.

đ) Chủ trì, phối hợp nghiên cứu tinh hình tư tưởng trong Đảng, dư luận xã hội; phân tích, tham mưu, đề xuất chủ trương, nhiệm vụ, giải pháp trong công tác xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng, đạo đức, thực hiện dân chủ xã hội chủ nghĩa, mối quan hệ mật thiết giữa Đảng với Nhân dân và đại đoàn kết toàn dân tộc.

e) Chủ trì, phối hợp với các cơ quan, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội, các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ, các địa phương khi có tình huống phức tạp liên quan đến an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội, thiên tai, thảm họa, dịch bệnh để tuyên truyền, vận động Nhân dân chấp hành sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền, phát huy vai trò nòng cốt chính trị, tham gia lực lượng xung kích.

g) Chủ trì, phối hợp với các cơ quan có liên quan và cấp ủy địa phương giải quyết những phát sinh trong lĩnh vực công tác dân tộc, tôn giáo.

h) Chủ trì, phối hợp đề xuất chủ trương, định hướng tư tưởng, chính trị trong công tác nghiên cứu lý luận và giáo dục chính trị, giáo dục lịch sử truyền thống và đạo đức cách mạng; trong chương trình đào tạo lý luận chính trị. Chỉ đạo nội dung giáo dục lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong hệ thống giáo dục quốc dân, hệ thống trường chính trị, hệ thống trường của các ngành, đoàn thể và các trung tâm chính trị cấp huyện.

2. Hướng dẫn, kiểm tra, giám sát 
a) Chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan hướng dẫn, kiểm tra, giám sát việc tổ chức học tập, quán triệt chủ trương, đường lối của Đảng; việc tổ chức thực hiện và sơ kết, tổng kết các nghị quyết, chỉ thị, kết luận, quyết định, quy định của Trung ương về lĩnh vực công tác tuyên giáo và dân vận đối với các tỉnh ủy, thành ủy, ban đảng, đảng ủy trực thuộc Trung ương.

b) Chủ trì hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ công tác tuyên giáo và dân vận, phối hợp với các cơ quan có liên quan bồi dưỡng nghiệp vụ đối với đội ngũ cán bộ phụ trách công tác tuyên giáo và dân vận của các cấp ủy trực thuộc Trung ương.

c) Chủ trì hướng dẫn, kiểm tra, giám sát các lĩnh vực công tác: Thực hiện dân chủ ở cơ sở; dân vận các cơ quan Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội và các hội quần chúng; công tác dân tộc, tôn giáo; quy chế công tác dân vận của hệ thống chính trị.

d) Chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan hướng dẫn, theo dõi, kiểm tra, giám sát việc thực hiện Quy chế giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội; quy định về việc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội và Nhân dân tham gia góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền trong sạch, vững mạnh; việc thực hiện quy chế tổ chức và hoạt động của các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ.

đ) Chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan hướng dẫn, theo dõi, kiểm tra, giám sát việc triển khai thực hiện chủ trương, nghị quyết, chỉ thị, kết luận về tiếp tục phát huy truyền thống, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng đất nước ta ngày càng phồn vinh, hạnh phúc.

e) Chủ trì hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra, giám sát công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên các lĩnh vực đối với các cấp ủy, tổ chức đảng.

g) Chủ trì hướng dẫn, kiểm tra, giám sát về nội dung đào tạo, bồi dưỡng lý luận chính trị cho cán bộ, đảng viên và quần chúng ngoài đối tượng của hệ thống trường chính trị (Trung ương và các tỉnh ủy, thành ủy); kiểm tra về chính trị, tư tưởng trong giảng dạy lý luận chính trị, khoa học xã hội - nhân văn trong hệ thống giáo dục quốc dân.

h) Chủ trì hướng dẫn, kiểm tra, giám sát về chính trị, tư tưởng trong hoạt động của các cơ quan báo chí, xuất bản, văn hoá, văn nghệ, các cơ quan thông tin, tuyên truyền, các hội văn học - nghệ thuật, hội nhà báo, hội xuất bản, liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật ở Trung ương và địa phương. Chủ trì, phối hợp hoặc chỉ đạo, hướng dẫn ban tuyên giáo và dân vận tỉnh ủy, thành ủy (khi cần thiết) kiểm tra về quan điểm chính trị, tư tưởng, công trình nghiên cứu khoa học, tác phẩm văn học, nghệ thuật, báo chí, xuất bản; định hướng tư tưởng, hướng dẫn, kiểm tra, giám sát nội dung tuyên truyền và bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên, hệ thống cộng tác viên dư luận xã hội từ Trung ương đến cơ sở.

i) Chỉ đạo hệ thống các cơ quan báo chí, xuất bản, văn hoá, văn nghệ, khoa học, giáo dục và đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên từ Trung ương đến địa phương tuyên truyền chủ nghĩa Mác - Lênin, học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.

k) Chủ trì hướng dẫn tổ chức kỷ niệm các ngày lễ lớn, sự kiện lịch sử quan trọng của Đảng, của đất nước; ngày lễ quốc tế; 100 năm, trên 100 năm ngày sinh các đồng chí nguyên lãnh đạo chủ chốt của Đảng, Nhà nước, lãnh đạo tiền bối tiêu biểu; ngày kỷ niệm năm tròn, năm chẵn của các tỉnh, thành phố, ban, bộ, ngành, đoàn thể trực thuộc Trung ương.

l) Chủ trì, phối hợp với Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Bộ Giáo dục và Đào tạo và các cơ quan liên quan trong định hướng tư tưởng, công tác tuyên truyền, giáo dục lịch sử Đảng, lịch sử dân tộc; định kỳ báo cáo kết quả thực hiện.

m) Phối hợp với Ủy ban Kiểm tra Trung ương tham mưu, giúp Bộ Chính trị, Ban Bí thư xây dựng chương trình, kế hoạch kiểm tra, giám sát thuộc lĩnh vực tuyên giáo và dân vận; tham gia các cuộc kiểm tra, giám sát của Bộ Chính trị, Ban Bí thư hoặc chủ trì khi được giao.

n) Tổ chức biên soạn, phối hợp phát hành các tài liệu nội bộ phục vụ học tập nghị quyết, chỉ thị, kết luận, quyết định, quy định của Đảng và tài liệu phổ biến kiến thức về giáo dục lý luận chính trị.

o) Phối hợp với các cơ quan liên quan chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra, giám sát công tác thông tin, tuyên truyền đối ngoại; công tác vận động người Việt Nam ở nước ngoài.

3. Thẩm định 
a) Thẩm định các đề án xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng, đạo đức trong công tác tuyên giáo và dân vận của các ban, bộ, ngành, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội, các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ ở Trung ương trước khi trình Bộ Chính trị, Ban Bí thư.

b) Tham gia thẩm định, đề xuất với các cơ quan Nhà nước trong việc thể chế hoá các nghị quyết, chỉ thị, quy định của Đảng về công tác tuyên giáo và dân vận, công tác dân tộc, công tác tôn giáo; phát huy quyền làm chủ của Nhân dân.

c) Tham gia thẩm định, đánh giá tác động đối với những đề án thuộc các lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại có liên quan đến công tác tuyên giáo và dân vận có tính chất phức tạp, nhạy cảm, Nhân dân quan tâm, liên quan đến quyền, lợi ích chính đáng của người dân khi nhận được yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền.

d) Thẩm định nội dung các chương trình đào tạo lý luận chính trị sơ cấp, trung cấp, cao cấp và kiểm tra, giám sát việc thực hiện.

4. Tham gia, phối hợp trong công tác xây dựng tổ chức bộ máy, đội ngũ cán bộ làm công tác tuyên giáo và dân vận 
a) Phối hợp với Ban Tổ chức Trung ương hướng dẫn về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy và biên chế ban tuyên giáo và dân vận các cấp.

b) Tham gia với các tỉnh ủy, thành ủy, đảng ủy trực thuộc Trung ương về phương hướng công tác xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng, đạo đức, xây dựng và hoàn thiện nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, mối quan hệ mật thiết giữa Đảng với Nhân dân; về lĩnh vực tuyên giáo và dân vận, về tổ chức bộ máy, về quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng, đề bạt, bổ nhiệm, luân chuyển, khen thưởng, miễn nhiệm, kỷ luật đối với cán bộ thuộc lĩnh vực tuyên giáo và dân vận theo phân cấp quản lý.

c) Nghiên cứu và tham gia đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng, nghiệp vụ cho lực lượng làm công tác tuyên giáo và dân vận các cấp, các ngành, các đoàn thể.

d) Phối hợp, tham gia ý kiến với Ban Tổ chức Trung ương và các cơ quan liên quan trong công tác tổ chức, cán bộ của khối tuyên giáo và dân vận theo phân cấp quản lý.

đ) Chủ trì, phối hợp với cơ quan quản lý nhà nước về báo chí, xuất bản, thẩm định, kiểm tra, giám sát việc quy hoạch, bổ nhiệm, miễn nhiệm, khen thưởng, kỷ luật cán bộ lãnh đạo cơ quan báo chí, nhà xuất bản; việc cấp phép, thành lập cơ quan báo chí, xuất bản, văn hoá, văn nghệ theo quy định của Đảng, Nhà nước.

Quyền hạn 
a) Yêu cầu các cấp ủy, cơ quan, tổ chức trực thuộc Trung ương, các địa phương báo cáo định kỳ hoặc đột xuất để thực hiện chức năng, nhiệm vụ được giao; yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân có liên quan làm việc, báo cáo, cung cấp thông tin, tài liệu liên quan đến việc thực hiện nhiệm vụ.

b) Cử cán bộ phụ trách dự các phiên họp của các tỉnh ủy, thành ủy, đảng ủy, trực thuộc Trung ương về công tác tuyên giáo và dân vận.

Chế độ đãi ngộ
Do Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương thường là Bí thư Trung ương Đảng hoặc Ủy viên Bộ Chính trị do đó được hưởng đầy đủ chế độ đãi ngộ của Bí thư Trung ương Đảng và Ủy viên Bộ Chính trị. Ngoài ra Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương còn được bổ sung thêm chế độ sau:

Trợ lý, Thư ký
Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương có ít nhất 1 trợ lý và 1 thư ký:
 Trợ lý có nhiệm vụ nghiên cứu, tham mưu, giúp việc Trưởng ban các vấn đề thuộc lĩnh vực mình được phân công và các vấn đề khác có liên quan khi Trưởng ban yêu cầu và chịu trách nhiệm về kết quả nghiên cứu, tư vấn, giúp việc của mình. Được dự các cuộc họp của Ban và của lãnh đạo Ban, trừ họp về công tác tổ chức cán bộ.
 Thư ký có trách nhiệm phối hợp với Văn phòng Trung ương Đảng, Văn phòng và các vụ, đơn vị trong cơ quan để thực hiện chương trình công tác của Trưởng ban; chịu trách nhiệm trực tiếp trước Trưởng ban về những công việc được giao. Được dự các cuộc họp của Ban và của lãnh đạo Ban, trừ họp về công tác tổ chức cán bộ.
 Thực hiện chức năng, nhiệm vụ khác theo quy định của Bộ Chính trị, Ban Bí thư.

Trưởng Ban qua các thời kỳ

Tham khảo 

*
*
*
*