Kinshasa

Kinshasa, trước đây gọi là Léopoldville (tiếng Hà Lan: ), là thủ đô và thành phố lớn nhất của Cộng hòa Dân chủ Congo, tọa lạc bên sông Congo.

Từng là một khu vực với các làng đánh cá và mua bán, Kinshasa nay là một siêu đô thị với dân số ước tính hơn 11 triệu người. Nó đối diện với Brazzaville, thủ đô của nước láng giềng Cộng hòa Congo cùng với bang Pool, mà có thể nhìn thấy được chỉ bằng việc nhìn sang bên kia sông Congo, khiến chúng trở thành hai thủ đô gần nhau nhất sau Roma và Thành Vatican. Thành phố Kinshasa cũng là một trong 26 tỉnh của Cộng hòa Dân chủ Congo. Vì biên giới hành chính của thành phố-tỉnh này khá rộng hơn, hơn 90% diện tích là nông thôn, khu vực đô thị chỉ chiếm một phần nhỏ nhưng đang mở rộng về phía tây.

Kinshasa là vùng đô thị lớn thứ ba châu Phi sau Cairo và Lagos. Đây cũng là vùng đô thị Francophone (nói tiếng Pháp) lớn nhất thế giới (vượt qua Paris về dân số), với tiếng Pháp là ngôn ngữ của chính phủ, trường học, báo chí, và dịch vụ công cộng tại thành phố, trong khi tiếng Lingala đóng vai trò lingua franca trên đường phố. Kinshasa là nơi tổ chức Hội nghị cấp cao Francophonie lần thứ 14 vào tháng 10 năm 2012.

Cư dân Kinshasa được gọi là Kinois trong tiếng Pháp. Các dân tộc bản địa trong vùng là người Humbu và người Teke.

Lịch sử

Địa lý

Kinshasa là thành phố của sự tương phản, với nhưng khu vực dân cư và tài chính khang trang, cùng ba trường đại học, kế bên những khu ổ chuột đang lan rộng. Nó nằm cạnh bờ nam của sông Congo, gần Pool Malebo và đối diện trực tiếp với Brazzaville, thủ đô của Cộng hòa Congo. Sông Congo là con sông dài nhất châu Phi sau sông Nin, và có lưu lượng lớn nhất. Nó cung cấp một tuyến đường thủy vận tải cho hầu hết bồn địa Congo, nhờ việc có thể đi thuyền từ Kinshasa đến Kisangani. Con sông này là một nguồn thủy điện quan trọng, với tiềm năng sản sinh điện cho khoảng một nửa dân số cư châu Phi.

Phần cổ hơn và thịnh vượng hơn của thành phố (ville basse) tọa lạc trên vùng đất bằng phẳng giàu phù sa và đất sét cạnh sông Congo, còn những phần mới hơn nằm trên những quả đồi đất đỏ bị xói mòn xung quanh.

Quy hoạch đô thị tại Kinshasa thời độc lập chưa triệt để. Mission Française d'Urbanisme viết ra một vài dự án vào thập niên 1960 về nới rộng hệ thống giao thông nhưng đã không lường trước tăng trưởng dân số đáng kể của thành phố. Do vậy, đa số công trình đô thị phát triển mà không theo một kế hoạch chung. Theo UN-Habitat, thành phố mở rộng 8 km² mỗi năm. UN-Habitat cũng mô tả nhiều khu nhà mới là ổ chuột, xây dựng trong điều kiện không an toàn với cơ sở hạ tầng thiếu thốn.

Chính trị

Phân cấp hành chính

Kinshasa vừa là một thành phố vừa là một tỉnh, một trong 26 tỉnh của Cộng hòa Dân chủ Congo. Kinshasa được chia thành bốn quận và 24 xã. Maluku, commune nông thôn cạnh vùng đô thị, chiếm đến 79% trong 9.965 km² tổng diện tích của ville-province, nhưng dân số chỉ khoảng 200.000 người.

 Quận Funa
 Bandalungwa
 Bumbu
 Kalamu
 Kasa-Vubu
 Makala
 Ngiri-Ngiri
 Selembao

 Quận Lukunga
 Barumbu
 Gombe
 Kinshasa
 Kintambo
 Lingwala
 Mont Ngafula
 Ngaliema

 Quận Mont Amba
 Kisenso
 Lemba
 Limete
 Matete
 Ngaba

 Quận Tshangu
 Kimbanseke
 Maluku
 Masina
 Ndjili (N'Djili)
 Nsele (N'Sele)

Kinh tế

Nhân khẩu 
Kinshasa là thành phố đông dân nhất của Cộng hòa Dân chủ Congo. Dân số vùng đô thị Kinshasa ước tính là 17,8 triệu người tính đến năm 2025. Kinshasa có mật độ dân số cao nhất tại CHDC Congo, là vùng đô thị lớn thứ ba tại châu Phi và là thủ đô đông dân thứ tư trên thế giới.

Tham khảo

Thư mục 

 Nzuzi, Francis Lelo (2008). Kinshasa: Ville et Environnement. Paris: L'Harmattan, September 2008. .
 Pain, Marc (1984). Kinshasa: la ville et la cité. Paris: Orstom, Institut Français de Recherche Scientifique pour le Développement en Coopération.

Liên kết ngoài 

 
 Official website of the city of Kinshasa
 Map of the Belgian Congo from 1896 includes a map of Kinshasa
 Slideshow of 21 photos of Kinshasa from 2013 to 2015 on Open Society Foundations website
 Kinshasa: a travers le centre ville, May 2015 – footage from streets of Kinshasa

Khu dân cư ở Cộng hòa Dân chủ Congo
Thủ đô châu Phi
Khởi đầu năm 1881 ở châu Phi
Cửa khẩu Cộng hòa Congo-Cộng hòa Dân chủ Congo
Cộng đồng trên sông Congo
Khu dân cư thành lập năm 1881