Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Quận Lake, Oregon

Quận Lake là một quận nằm trong tiểu bang Oregon. Quận lấy tên này (chữ Lake có nghĩa là hồ trong tiếng Anh) vì có rất nhiều hồ trong phạm vi ranh giới, bao hồm Hồ Abert và Hồ Goose. Tuy là một trong những quận lớn nhất về diện tích đất của Oregon, dân số tương đối thưa thớt: có khoảng 7.422 người vào năm 2000. Quận lỵ của quận nằm tại Lakeview.

Lịch sử 
Quận Lake được thành lập từ hai quận Jackson và Wasco ngày 24 tháng 10 năm 1874. Lúc đó nó bao gồm Quận Klamath hiện tại và tất cả Quận Lake hiện tại trừ Thung lũng Warner. Năm 1882 một phần đất được tách ra để thành lập Quận Klamath, và vào năm 1885 khu vực Warner của Quận Grant được thêm vào Quận Lake.

Linkville, bây giờ là Klamath Falls, là quận lỵ đầu tiên của quận. Ông Bullard tặng 20 mẫu Anh (80.000 m²) dùng làm nơi cho thị trấn Lakeview. Vào lần bầu cử năm 1875, một thị trấn đã khởi sự mọc lên tại đó và một cuộc bỏ phiếu đã dời quận lỵ đến Lakeview. Vì thiếu các nối giao thông với phần còn lại của Oregon, hướng kinh tế ban đầu của quận là về phía California. Như một dấu hiệu cho sự giao tiếp này, cả hai tờ San Francisco Chronicle và San Francisco Examiner đã đến tay người dân Lakeview hàng ngày, thường trước tờ báo The Oregonian. Trong thập niên 1840 và 1850, quận là một phần của tuyến đường vận chuyển quân sự giữa The Dalles trên Sông Columbia và Presidio ở San Francisco. Quận đã không có thiết lập nối kết với đường xe lửa cho đến thập niên 1890. Tuyến đường sắt Nevada-California-Oregon chạy từ Lakeview đến Reno, Nevada chỉ tăng thêm sự tách biệt quận với phần còn lại của Oregon.

Địa lý 
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tích là 8.358 dặm vuông (21.648 km²) trong đó đất chiếm 8.136 dặm vuông (21.071 km²) và nước chiếm 223 dặm vuông (577 km²) hay 2,66%.

Các xa lộ chính
Xa lộ Oregon 31
Quốc lộ Hoa Kỳ 395

Các quận giáp ranh 
 Quận Deschutes, Oregon - (bắc)
 Quận Klamath, Oregon - (tây)
 Quận Harney, Oregon - (đông)
 Quận Modoc, California - (nam)
 Quận Washoe, Nevada - (nam)

Các cộng đồng

Các thành phố hợp nhất 
Lakeview
Paisley

Các cộng đồng chưa hợp nhất và những nơi ấn định cho điều tra dân số
Adel
Christmas Valley
Fort Rock
New Pine Creek
Plush
Silver Lake
Summer Lake
Valley Falls

Tham khảo

Liên kết ngoài
Irish Sheepherders Of Lake County Oregon

Quận của Oregon
Khu dân cư thành lập năm 1874
Quận Lane, Oregon

Quận Lane là một quận nằm trong tiểu bang Oregon. Năm 2000, dân số của quận là 322.959. Nó được đặt tên để vinh danh Joseph Lane, vị thống đốc lãnh thổ đầu tiên của Oregon. Quận lỵ của nó là Eugene.

Địa lý

Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tíc là 4.722 dặm vuông (12.229 km²) trong đó đất chiếm 4.554 dặm vuông (11.795 km²) và nước chiếm 168 dặm vuông (435 km²) hay 3,55%.  Một phần của Rừng Quốc gia Umpqua nằm trong Quận Lane.

Các quận giáp ranh 
 Quận Lincoln, Oregon - (tây bắc)
 Quận Benton, Oregon - (bắc)
 Quận Linn, Oregon - (tây bắc)
 Quận Douglas, Oregon - (nam)
 Quận Deschutes, Oregon - (đông)
 Quận Klamath, Oregon - (đông nam)

Lịch sử
Quận Lane được thành lập ngày 29 tháng 1 năm 1851. Nó được thành lập từ phần phía nam của Quận Linn và một phần của Quận Benton phía đông Quận Umpqua. Ban đầu nó bao gồm tất cả phần phía đông của miền nam Oregon đến Rặng Thạch Sơn và miền nam đến biên giới California. Khi Lập pháp Lãnh thổ thành lập Quận Lane, quận lỵ không có được ấn định là ở đâu. Trong lần bầu cử 1853, bốn nơi đã tranh quyền được chọn làm quận lỵ với kết quả là "Mulligan donation" được nhiều phiếu hơn; tuy nhiên, vì nó ở kề sát "Skinner claim" nên cả hai trở thành một phần của quận lỵ mới được biết với tên gọi là Eugene.

Diện tích của quận bị giảm đi rất nhiều qua những lần thay đổi ranh giới. Một trong những lần thay đổi đầu tiên đã cho nó con đường ra Thái Bình Dương khi nó được phân chia phần phía bắc của Quận Umpqua vào năm 1853. Với việc thành lập Quận Wasco năm 1854, nó mất tất cả lãnh thổ phía đông Dãy núi Cascade. Có một số thay đổi biên giới nhỏ xảy ra với Quận Douglas năm 1852, 1885, 1903, 1915, và 1917; với Quận Linn năm 1907; và với Quận Benton năm 1923.

Các cộng đồng

Các thành phố hợp nhất

Các cộng đồng chưa hợp nhất

Dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
Official Lane County Website
Convention and Visitors Association of Lane County, Oregon

Quận của Oregon
Khu dân cư thành lập năm 1851
Phú Dụ

Phú Dụ (tiếng Trung:富裕县, Hán Việt: Phú Dụ huyện) là một huyện của địa cấp thị Tề Tề Cáp Nhĩ, tỉnh Hắc Long Giang, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 4335 km2, dân số 300.000 người, mã bưu chính 161200, trụ sở chính quyền huyện tại trấn Phú Dụ. Về mặt hành chính, Mai Lý Tư được chia thành các đơn vị gồm 5 trấn (Phú Dụ, Phú Lộ, Phú Hải, Nhị Đạo Loan, Long An Kiều), 5 hương (Tháp Cáp, Phồn Vinh, Hữu Nghị, Chiêu Văn, Trung Hâu).

Tham khảo

Huyện của Tề Tề Cáp Nhĩ
Đơn vị cấp huyện Hắc Long Giang
Cam Nam, Cam Túc

Châu tự trị dân tộc Tạng Cam Nam (tiếng Trung: 甘南藏族自治州, Hán Việt: Cam Nam Tạng tộc Tự trị châu) là một châu tự trị tỉnh Cam Túc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.

Các đơn vị hành chính 
Châu tự trị dân tộc Cam Nam có các đơn vị cấp huyện sau:
 Thành phố cấp huyện Hợp Tác (合作市) 
 Huyện Lâm Đàm (臨潭縣)
 Huyện Trác Ni (卓尼縣)
 Huyện Chu Khúc (舟曲縣) 
 Huyện Điệt Bộ (迭部縣)
 Huyện Mã Khúc (瑪曲縣) 
 Huyện Lục Khúc (碌曲縣)
 Huyện Hạ Hà (夏河縣)

Tham khảo

Châu tự trị Tây Tạng
Bái Tuyền

Bái Tuyền (tiếng Trung:拜泉县, Hán Việt: Bái Tuyền huyện) là một huyện của địa cấp thị Tề Tề Cáp Nhĩ, tỉnh Hắc Long Giang, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 3569 km2, dân số 570.000 người, mã bưu chính 164700, mã vùng điện thoại 0452. Về mặt hành chính, Bái Tuyền được chia thành các đơn vị gồm 5 trấn (Bái Tuyền, Tam Đạo, Hưng Nông, Trường Xuân, Long Tuyền, Quốc Phú, Phú Cường), 9 hương (Tân Sinh, Hưng Quốc, Thượng Thăng, Hưng Hoa, Đại Chúng, Phong Sản, Vĩnh Cần, Tự Cường, Ái Nông).

Khí hậu

Tham khảo

Huyện của Tề Tề Cáp Nhĩ
Đơn vị cấp huyện Hắc Long Giang
Cam Nam, Tề Tề Cáp Nhĩ

Cam Nam (tiếng Trung:甘南县, Hán Việt: Cam Nam huyện) là một huyện của địa cấp thị Tề Tề Cáp Nhĩ, tỉnh Hắc Long Giang, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 4384 km2, dân số 380.000 người, mã bưu chính 162100, trụ sở chính quyền huyện đóng ở trấn Cam Nam. Về mặt hành chính, Cam Nam được chia thành các đơn vị gồm 3 trấn (Cam Nam, Đông Dương, Bình Dương), 9 hương (Hoằng Kiến, Trường Sơn, Trung Hưng, Âm Hà, Trường Cát Cương, Hưng Long, Cự Bảo, Tuyên Cáp Dương, Bảo Sơn).

Khí hậu

Tham khảo

Huyện của Tề Tề Cáp Nhĩ
Đơn vị cấp huyện Hắc Long Giang
Thành phố tỉnh Hắc Long Giang
Khắc Sơn

Khắc Sơn (tiếng Trung:克山县, Hán Việt: Khắc Sơn huyện) là một huyện của địa cấp thị Tề Tề Cáp Nhĩ, tỉnh Hắc Long Giang, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 3632 km2, dân số 460.000 người, mã bưu chính 161600, trụ sở chính quyền huyện đóng ở trấn Khắc Sơn. Về mặt hành chính, Khắc Sơn được chia thành các đơn vị gồm 6 trấn (Khắc Sơn, Cổ Thành, Tây Hà, Tây Thành, Bắc Liên, Bắc Hưng), 11 hương (Hà Nam, Song Hà, Tân Hà, Hà Bắc, Cổ Bắc, Dậu Liên, Phát triển, Tây Kiến, Dũng Tuyền, Hướng Hoa, Thư Quang).

Tham khảo

Tề Tề Cáp Nhĩ
Đơn vị cấp huyện Hắc Long Giang
Núi lửa đã tắt
Địa mạo Hắc Long Giang
Núi lửa Trung Quốc
Thái Lai

Thái Lai (tiếng Trung:泰来县, Hán Việt: Thái Lai huyện) là một huyện của địa cấp thị Tề Tề Cáp Nhĩ, tỉnh Hắc Long Giang, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 4061 km2, dân số 320.000 người, mã bưu chính 162400, trụ sở chính quyền huyện đóng ở trấn Thái Lai. Về mặt hành chính, Thái Lai được chia thành các đơn vị gồm 10 trấn (Thái Lai, Giang Kiều, Tháp Tử Thành, Bình Dương, Tháp Tử Thành, Đại Hưng, Thang Trì, trấn dân tộc Mông Cổ Giang Kiều, Hòa Bình, Khắc Lợi), 3 hương (Nhai Cơ, Đại Du Thụ, Thác Lực) và 2 hương dân tộc: hương dân tộc Mông Cổ Ninh Khương, hương dân tộc Mông Cổ Thắng Lợi.

Tham khảo

Tề Tề Cáp Nhĩ
Đơn vị cấp huyện Hắc Long Giang
Huyện của Tề Tề Cáp Nhĩ
Khắc Đông

Khắc Đông (tiếng Trung:克东县, Hán Việt: Khắc Đông huyện) là một huyện của địa cấp thị Tề Tề Cáp Nhĩ, tỉnh Hắc Long Giang, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 2083 km2, dân số 280.000 người, mã bưu chính 164800, trụ sở chính quyền huyện đóng ở trấn Khắc Đông. Về mặt hành chính, Khắc Đông được chia thành các đơn vị gồm 5 trấn (Khắc Đông, Bảo Tuyền, Càn Phong, Ngọc Cương, Xương Thịnh), 4 hương (Nhuận Luật, Kim Nam, Kim Thành, Tân Nông).

Khí hậu

Tham khảo

Tề Tề Cáp Nhĩ
Đơn vị cấp huyện Hắc Long Giang
Huyện của Tề Tề Cáp Nhĩ
Long Giang, Tề Tề Cáp Nhĩ

Long Giang (tiếng Trung:龙江县, Hán Việt: Long Giang huyện) là một huyện của địa cấp thị Tề Tề Cáp Nhĩ, tỉnh Hắc Long Giang, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 6197 km2, dân số 600.000 người, mã bưu chính 161100, trụ sở chính quyền huyện đóng ở trấn Long Giang. Về mặt hành chính, Khắc Đông được chia thành các đơn vị gồm 5 trấn (Long Giang, Cảnh Tinh, Long Hưng, Sơn Tuyền, Thất Khoa Thụ 七棵树), 13 [[hương (Đối Bảo, Nha Lỗ, Vĩnh Phát, Tế Thấm Hà, Đầu Trạm, Hạnh Sơn, Đông Hoa, Bạch Sơn, Hợp Sơn, Hắc Cương Lỗ Hà, Hoa Dân, Phát Đạt).

Khí hậu

Tham khảo

Huyện của Tề Tề Cáp Nhĩ
Đơn vị cấp huyện Hắc Long Giang
Quận Malheur, Oregon

Quận Malheur là một quận nằm trong gốc đông nam của tiểu bang Oregon. Quận này được đặt tên theo Sông Malheur chảy qua nó. Đến năm 2000, dân số của quận là 31.615.  Quận lỵ của nó là Vale. Ontario là thành phố lớn nhất của quận.

Lịch sử
Quận Malheur được thành lập ngày 17 tháng 2, 1887 từ phần phía nam của Quận Baker. Ban đầu nó được các thợ mỏ và chăn nuôi gia cầm định cư vào đầu thập niên 1860. Việc khám phá ra vàng vào năm 1863 đã thu hút thêm sự phát triển, bao gồm các khu định cư và nông trại. Người Basque định cư trong vùng này vào thập niên 1890 và chính yếu là chăn nuôi cừu.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tích là 9.930 dặm vuông (25.719 km²) trong đó đất chiếm khoảng 9.887 dặm vuông (25.607 km²) và nước chiếm 43 dặm vuông (111 km²) hay 0,43%.

Các quận giáp ranh
 Quận Harney, Oregon - (tây)
 Quận Grant, Oregon  - (tây bắc)
 Quận Baker, Oregon - (bắc)
 Quận Washington, Idaho - (đông bắc)
 Quận Payette, Idaho - (đông)
 Quận Canyon, Idaho - (đông)
 Quận Owyhee, Idaho - (đông)
 Quận Humboldt, Nevada - (nam)

Các cộng đồng

Các thành phố hợp nhất
Adrian
Jordan Valley
Nyssa
Ontario
Vale

Các cộng đồng chưa hợp nhất và những nơi ấn định cho thống kê
Arock
Brogan
Danner (một thị trấn vắng người)
Juntura
McDermitt, Nevada-Oregon
Rome

Thao khảo

Liên kết ngoài
 Malheur County (official website)
 Information about Malheur County from Oregon State University Malheur Experiment Station

Malheur County, Oregon

Quận của Oregon
Khu dân cư thành lập năm 1887
Kinkakuji

là tên phổ thông của chùa  ở Kyoto, Nhật Bản.

Chùa nằm trong di sản văn hóa cố đô Kyoto.

Lịch sử
Kiến trúc nguyên thủy xây năm 1397 vốn dùng làm nơi an trí cho shogun Ashikaga Yoshimitsu. Con ông cho đổi hành cung làm chùa và thiền viện cho tín đồ Phật giáo phái Lâm Tế. Trong cuộc chiến Onin (1467-1477), chùa bị đốt cháy rụi nhưng rồi được xây lại.

Gần 500 năm sau, vào năm 1950 tòa Gác Vàng bị một vị sư nổi lửa đốt cháy thành tro. Nhà sư sau đó bèn tự tử nhưng bị nhà chức trách bắt được. Mẹ nhà sư cũng bị đem ra tra hỏi. Trên đường về, bà nhảy từ xe lửa, gieo mình xuống sông tự vẫn còn nhà sư sau khi truy tố bị tuyên án bảy năm tù. Trong khi thụ án ông chết bệnh trong ngục năm 1956.

Cảnh trí
Kinkaku (Gác Vàng) trong khuôn viên chùa chỉ là một trong nhiều công trình kiến trúc ở chùa. Ngôi gác có ba tầng soi bóng xuống ao Kyoko-chi (鏡池: Kính Trì, tức "ao Gương"). Vách gác hai tầng trên đều dát vàng lá, ánh lên rực rỡ nên gác mới có tên là Gác Vàng. Cảnh trí gác, ao, vườn và lối đi có tiếng là hài hòa mỹ thuật. Gác này thường được so sánh với Ginkaku (銀閣; Ngân Các tức Gác Bạc) ở chùa Jisho-ji (慈照寺; Từ Chiếu Tự) cũng ở Kyoto.

Phần kiến trúc Kinkaku hiện thấy là do cuộc tái thiết năm 1955. Năm 1987 nhà chùa dát thêm lớp vàng mới cùng sửa chữa nội thất; sang năm 2003 thì phần mái được trùng tu.

Giá trị văn hóa
Câu chuyện ly kỳ về vụ đốt Gác Vàng năm 1950 này đã được nhà văn Mishima Yukio phóng tác trong cuốn tiểu thuyết Kinkaku-ji 金閣寺. Sách này được dịch sang nhiều ngôn ngữ khác. Bản tiếng Việt do Đỗ Khánh Hoan và Nguyễn Tường Minh dịch và xuất bản ở Sài Gòn vào cuối thập niên 1960, đầu thập niên 1970.

Thư viện ảnh 

Chùa Nhật Bản
Kyōto (thành phố)
Di sản thế giới tại Nhật Bản
Độc Cước

Độc Cước là một vị thần Việt Nam, nơi thờ chính đặt tại đền Độc Cước ở phường Sầm Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Theo đạo sắc phong năm Cảnh Hưng thứ 14 (1783), thì thần Độc Cước tên là Chu Văn Khoan, có tài đức, giúp các đời vua dẹp yên giặc giã, giữ gìn bờ cõi, thần có hiệu là Đại pháp sư, có 7 phép màu để trị ma quỷ gian ác… và được vua phong bốn chữ: Độc Cước sơn triều.

Truyền thuyết
Chuyện kể rằng thời xưa có một bọn quỷ mũi đỏ đến vùng biển Sầm Sơn làm hại dân làng. Có một người phụ nữ qua đời sau khi sinh con. Thương mẹ, cậu nhặt đất đá lên thi hài của mẹ để nấm mồ lớn dần lên thành núi Trường Lệ. Cậu bé đó lớn lên và trở thành một chàng trai khổng lồ. Chàng đánh thắng bọn quỷ ngoài biển, quỷ tràn vào đất liền cướp phá, nếu chàng ở trong đất liền thì quỷ lại phá ở ngoài khơi. Chàng nghĩ cách lấy búa tự xẻ đôi thân mình, một nửa thân và một chân đứng ngự trên đỉnh Sầm Sơn, một nửa thân và một chân theo bè mảng ra khơi hộ vệ dân chài. Từ đó, bọn quỷ vào bờ hay ra biển đều thấy chàng khổng lồ, chúng bỏ đi nơi khác kiếm ăn, không dám bén mảng đến vùng biển này nữa. Từ đó xuất phát tên gọi thần Độc Cước, nghĩa là 'Một chân'.

Thờ cúng
Tưởng nhớ công ơn của Độc Cước, người dân Thành phố Sầm Sơn đã lập miếu thờ thần ngay bên tảng đá có vết lõm dấu chân khổng lồ tương truyền là bàn chân của chàng. Về sau miếu trở thành đền Độc Cước.

Ảnh

Chú thích

Thần thánh Việt Nam
Công Nông

Về loại phương tiện chở hàng cùng tên, xem bài xe công nông.

Công Nông (tiếng Trung:工农区, Hán Việt: Công Nông khu'') là một quận của địa cấp thị Hạc Cương, tỉnh Hắc Long Giang, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 12 km2, dân số 160.000 người, mã số bưu chính 154101. Về mặt hành chính, quận Công Nông được chia thành các đơn vị gồm 6 nhai đạo (Hồ Tân, Đoàn Kết, Giải Phóng, Dục Tài, Tân Nam, Hồng Kỳ) và 97 ủy ban dân cư.

Tham khảo

Hạc Cương
Đơn vị cấp huyện Hắc Long Giang
Phân cấp hành chính Hắc Long Giang
Nam Sơn, Hạc Cương

Nam Sơn (tiếng Trung:南山区, Hán Việt: Nam Sơn khu) là một quận của địa cấp thị Hạc Cương, tỉnh Hắc Long Giang, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 25 km2, dân số 130.000 người, mã số bưu chính 154104. Về mặt hành chính, quận Nam Sơn được chia thành các đơn vị gồm 6 nhai đạo (Đại Lục, Thiết Đông, Thiết Tây, Lục Hiệu, Phú Lực, Lộc Lâm Sơn). Quận Nam Sơn nằm ở trung nam bộ của địa cấp thị Hạc Sơn

Tham khảo

Hạc Cương
Đơn vị cấp huyện Hắc Long Giang
Phân cấp hành chính Hắc Long Giang

zh:南山区
Tiếng Đan Mạch

Tiếng Đan Mạch (dansk ; dansk sprog, ) là một ngôn ngữ German Bắc nói bởi khoảng 5,5 đến 6 triệu người, chủ yếu tại Đan Mạch và vùng Nam Schleswig ở miền bắc Đức, nơi nó được công nhận như một ngôn ngữ thiểu số. Cũng có những cộng đồng nói tiếng Đan Mạch tại Na Uy, Thụy Điển, Tây Ban Nha, Hoa Kỳ, Canada, Brasil và Argentina.

Như những ngôn ngữ German Bắc khác, tiếng Đan Mạch là hậu duệ của tiếng Bắc Âu cổ, ngôn ngữ chung của các dân tộc German tại Scandinavia trong thời đại Viking. Tiếng Đan Mạch, cùng với tiếng Thụy Điển, phát triển từ nhóm phương ngữ Đông Bắc Âu cổ, trong khi tiếng Na Uy trung đại, trước khi chịu ảnh hưởng tiếng Đan Mạch, phát triển từ nhóm phương ngữ Tây Bắc Âu cổ, giống như tiếng Faroe và tiếng Iceland. Phân loại hiện nay xem tiếng Đan Mạch, Na Uy và Thụy Điển là ngôn ngữ Scandinavia lục địa trong khi tiếng Iceland và Faroe là ngôn ngữ Scandinavia hải đảo.

Cho tới thế kỷ 16, tiếng Đan Mạch là một dãy phương ngữ kéo dài Schleswig đến Scania, không có dạng chuẩn và phép chính tả chính thức. Với sự Cải cách Tin Lành và sự phát triển của in ấn, một ngôn ngữ chuẩn được đặt ra, dựa trên giọng trí thức Copenhagen.

Tham khảo

Thư mục

Liên kết ngoài 

 "Samtalegrammatik.dk" (các bộ phận của ngữ pháp khẩu ngữ Đan Mạch)

Ngôn ngữ tại Đan Mạch
Ngôn ngữ tại Đức
Ngôn ngữ tại Greenland
Ngôn ngữ tại Thụy Điển
Văn hóa Scandinavia
Ngôn ngữ hòa kết
Ngôn ngữ tại Iceland
Ngôn ngữ tại Quần đảo Faroe
Ngôn ngữ Đông Scandinavia
Chi ngôn ngữ German phía Bắc
Ngôn ngữ chủ-động-tân
Ngôn ngữ V2
Tiếng Bulgaria

Tiếng Bulgaria (, bǎlgarski, ) là một ngôn ngữ Ấn-Âu, một thành viên của nhánh Xlavơ. Cùng với tiếng Macedonia có quan hệ gần gũi, nó tạo thành nhóm phía đông của nhánh Xlavơ Nam của các ngô ngữ Xlavơ. Tiếng Bulgaria sử dụng bảng chữ cái Cyrill như các tiếng Nga, tiếng Serbia và tiếng Macedonia.

Lịch sử tiếng Bulgaria được chia làm 3 giai đoạn: cổ đại, trung đại và hiện đại. Giai đoạn cổ đại của ngôn ngữ này kéo dài từ thế kỷ 9 đến thế kỷ 11; giai đoạn trung đại từ thế kỷ 12 đến thế kỷ 14; giai đoạn hiện đại từ thế kỷ 15 nhưng ngôn ngữ học thuật hiện nay khá khác biệt với tiếng Bulgaria Cổ chỉ được tạo ra trong thế kỷ 19. Các phương ngữ chính của tiếng Bulgaria là phương ngữ phía đông và phương ngữ phía tây, mỗi nhóm này lại được chia ra thành nhóm nhỏ bắc và nam. Ngôn ngữ văn học hiện đại chủ yếu dựa trên các phương ngữ phía bắc.

Tiếng Bulgaria thể hiện nhiều cải cách ngôn ngữ khiến nó tách ra khỏi nhóm các ngôn ngữ Xlavơ khác, như việc loại bỏ cách, sự phát triển của các mạo từ, không có một lối động từ vô định. Đến năm 2007, có khoảng 10 triệu người sử dụng tiếng Bulgaria thông thạo.

Tham khảo

Xem thêm 
 Danh sách ngôn ngữ
 Danh sách các nước theo ngôn ngữ nói

Liên kết ngoài 

Ngôn ngữ tại Bulgaria
Ngôn ngữ tại Serbia
Ngôn ngữ tại România
Ngôn ngữ tại Hy Lạp
Ngôn ngữ tại Thổ Nhĩ Kỳ
Ngôn ngữ Nam Slav
Ngôn ngữ tại Ukraina
Ngôn ngữ tại Moldova
Ngôn ngữ tại Cộng hòa Macedonia
Ngôn ngữ chủ-động-tân
Ngôn ngữ phân tích
Vùng Tanintharyi

Tanintharyi là một vùng của Myanmar, thủ phủ của vùng này là Thành phố Dawei. 

Trước năm 1989, vùng này có tên là Tenasserim.

Địa lý
Tanintharyi có vị trí địa lý:

 Phía Bắc giáp bang Mon.
 Phía Tây giáp biển Andaman.
 Phía đông và phía nam giáp Thái Lan.

Vùng này thuộc vùng Hạ Miến ở Myanmar và nằm trên Bán đảo Mã Lai. Địa hình chủ yếu là núi và đồng bằng duyên hải. Phía đông có dãy núi Tenasserim, là biên giới tự nhiên giữa Myanmar và Thái Lan. Phía tây có đồng bằng duyên hải, ngoài khơi còn có các hòn đảo và quần đảo nhỏ khác.

Lịch sử

Trong lịch sử, vùng này từng là một phần của Vương quốc Pagan lịch sử, sau khi Pagan sụp đổ vào năm 1297, vùng đất này bị rơi vào tay các vương triều Thái Lan là Sukhothai, sau là Ayutthaya. Khu vực này đã trở lại dưới sự cai trị của Miến Điện vào năm 1564 khi Vua Bayinnaung của triều đại Toungoo chinh phục toàn bộ Ayutthaya. Sau đó, Ayutthaya đã giành lại độc lập vào năm 1587 và giành lại nửa phía nam của Tanintharyi.

Đến thế kỉ XIX, Miến Điện đã nhượng lại khu vực phía nam sông Salween cho người Anh sau khi thất bại trong Chiến tranh Anh-Miến Điện thứ nhất theo Hiệp ước Yandabo. Người Anh và người Xiêm đã ký một hiệp ước phân định biên giới vào ngày 20 tháng 6 năm 1826 và một hiệp ước khác vào năm 1868. Thành phố Mawlamyine (Moulmein) được chọn là thành thủ đô đầu tiên của Miến Điện thuộc Anh. Thực dân Anh đã chiếm toàn bộ Hạ Miến sau Chiến tranh Anh-Miến Điện thứ hai năm 1852 và chuyển thủ đô đến Yangon. Đến năm 1852, Vùng Tenasserim bao gồm toàn bộ phần đông nam của Myanmar, bao gồm Bang Mon , Bang Kayin và quận Taungoo ngày nay , ở vùng Bago. Thành phố Mawlamyine là thủ phủ của vùng Tenasserim.

Sau khi giành được độc lập từ Anh vào năm 1948, các quận phía đông bắc của Tanintharyi được sáp nhập vào Bang Kayin mới thành lập. Đến năm 1974, phần phía bắc của Tanintharyi lại được tách ra để thành lập Bang Mon. Do Thành phố Mawlamyine hiện nằm trong Bang Mon, nên thủ phủ của vùng Tanintharyi được chuyển về Dawei cho đến nay.

Năm 1989, vùng Tenasserim được đổi tên thành Tanintharyi như hiện nay.

Tôn giáo

Chú thích và tài liệu tham khảo

Vùng hành chính Myanma
Biển Andaman

Bán đảo Mã Lai
Khon Kaen

Khon Kaen (phiên âm Khon Ken) là một thành phố ở tỉnh Khon Kaen, Đông Bắc Thái Lan, Thái Lan. Đây là một trong những thành phố chính thuộc Quy hoạch Kinh tế xã hội của Thái Lan, cùng với Chiang Mai, Songkhla, Nakhon Ratchasima và Chonburi. Thành phố có dân số năm 2006 là 140.000 người, là trung tâm của Isan về mặt giáo dục, giao thông và tài chính. Tọa độ địa lý là . Khon Kaen là thủ phủ của tỉnh Khon Kaen và của huyện Khon Kaen. Thành phố này có Đại học Rajamangala và Đại học Khon Kaen— trường đại học lớn nhất ở đông bắc Thái Lan với số lượng sinh viên theo học 20.000.

Khí hậu

Chú giải

Liên kết ngoài

Thành phố của Thái Lan
Isan
Khu dân cư ở tỉnh Khon Kaen
Skopje

Skopje (tiếng Macedonia: Скопје, , phát âm tiếng Việt như là Scốp-pi-e) là thủ đô và là thành phố lớn nhất của Bắc Macedonia, với hơn 1/4 dân số của quốc gia này, cũng là trung tâm giáo dục, văn hóa, chính trị và kinh tế của Cộng hòa Macedonia. Trong thời La Mã Cổ đại, thành phố có tên gọi là Scupi. Thành phố đã phát triển mạnh sau Thế chiến II nhưng năm 1963 phải gánh chịu trận động đất Skopje năm 1963. Ngày nay, Skopje là một thành phố hiện đại với các tượng đài.

Skopje có tọa độ địa lý , bên bờ thượng lưu của sông Vardar và nằm ở tuyến bắc nam chính của Balkan giữa Trung Âu và Athens. Dân số theo thống kê năm 2002 là 506.926 người. Đây là trung tâm chế biến kim loại, hóa chất, gỗ, dệt may, da, in.

Tham khảo

Thủ đô châu Âu
Thành phố Bắc Macedonia
Ankhmakis

Ankhmakis (Ankmachis hoặc Chaonnophris) là vị pharaon thứ hai của vương triều thứ 35, hay cuộc khởi nghĩa vùng Hạ Ai Cập chống triều đình nhà Ptolemaios dưới các triều vua Ptolemaios IV và V. Ông trị vì từ khoảng 199 TCN đến 185 TCN. Ông còn được gọi là Harmakhis, Khaonnophris hay Akhonnophris.

Thân thế
Ankhmakis là con của Hugronaphor - vị thủ lĩnh đã phát động khởi nghĩa chống Vương triều Ptolemaios năm 205 TCN. Thực chất cha con Hugronaphor là người Nubia.

Đại chiến quân Ptolemaios 
Vào năm 199 TCN, ông lên thay vua cha Hugronaphor. Nghĩa quân đánh thắng quân triều đình trong nhiều trận lớn và chiếm được nhiều vùng đất, đôi lúc làm chủ 80% lãnh thổ. Ankhmakis và quân sĩ chiếm lĩnh Lykopolis vào năm 197 TCN nhưng sau đó bị phản công đánh bại, phải rút về Thebes. Song, cuộc chiến đấu chống triều đình Ptolemaios của ông vẫn cứ kéo dài cho đến 185 TCN - khi ông bị cận tướng của vua Ptolemaios là Conanus bắt sống. Sau tổn thất này, một số thủ lĩnh quân khởi nghĩa còn cầm cự thêm ít lâu. Thành phố Sais ở châu thổ miền bắc chỉ bị nhà Ptolemaios tái chiếm năm 184 TCN hoặc 183 TCN.

Trong cuộc đàn áp quân khởi nghĩa Ankhmakis, một số thầy tế đã giúp quân triều đình bắt Ankhmakis, và vua Ptolemaios cho ghi khắc công lao của họ lên một phiến đá, được gọi là phiến đá thành Rosetta.

Do quân nhà Ptolemaios đã triệt phá các tư liệu về vương triều thứ 35 nên người nay không được biết nhiều về hành trạng của Ankhmakis.

Chú thích

Tham khảo
 Cuộc khởi nghĩa lớn 
 "L'impérialisme macédonien et l'hellénisation de l'Orient" - Pierre Jouguet - Editions "La Renaissance du Livre" 1926 - Ré-Edition par Albin Michel 1972, Paris.
 Joseph Modrzejewski, The Jews of Egypt: from Rameses II to Emperor Hadrian, Princeton University Press, 1997. ISBN 0691015759.

 

Pharaon Vương triều thứ Ba mươi lăm của Ai Cập
Mất thập niên 180 TCN
Năm sinh không rõ
Vương triều Ptolemaios
Pharaon
Ai Cập thuộc Hy Lạp
Amyrtaeus

Amyrtaeus (hay Amenirdisu) của Sais là vị vua duy nhất thuộc vương triều thứ Hai mươi tám của Ai Cập và được cho là có liên quan đến gia đình hoàng tộc của vương triều thứ Hai mươi sáu. Ông đã chấm dứt giai đoạn chiếm đóng đầu tiên của người Ba Tư ở Ai Cập và trị vì từ năm 404 TCN cho đến năm 399 TCN.

Amyrtaeus có thể là cháu nội của Amyrtaeus của Sais, ông ta được cho là đã tiến hành một cuộc nổi dậy vào năm 465-463 trước Công nguyên cùng với vị tù trưởng người Libya, Inarus (một người cháu nội của Psamtik III), chống lại viên satrap của Artaxerxes I. Ông được biết đến thông qua các ghi chép bằng tiếng Aram và Hy Lạp cổ đại, và được đề cập tới trong Biên niên sử thông dụng. Ông cũng không để lại bất cứ công trình kỷ niệm nào và tên của ông trong tiếng Ai Cập chỉ được phục dựng lại từ những đoạn ngắn viết bằng chữ viết bình dân.

Trước khi giành được ngai vàng của Ai Cập, Amyrtaeus đã nổi dậy chống lại Darius II vào khoảng năm 411 TCN, ông đã lãnh đạo một cuộc chiến tranh du kích ở khu vực phía Tây đồng bằng châu thổ sông Nile xung quanh thành phố quê hương Sais của ông. Sau khi Darius qua đời, Amyrtaeus đã tự tuyên bố mình là vua vào năm 404 TCN. Theo Isocrates, Artaxerxes II đã tập hợp một đạo quân ở Phoenicia dưới quyền chỉ huy của Abrocomas để chiếm lại Ai Cập ngay sau khi vừa lên ngôi vua, nhưng những vấn đề về chính trị với người em trai Cyrus trẻ đã ngăn cản điều này xảy ra, nó cho phép người Ai Cập có đủ thời gian để lật đổ sự cai trị của nhà Achaemenes. Mặc dù sự thống trị của Amyrtaeus ở phía tây khu vực đồng bằng châu thổ đã được thiết lập vào năm 404 trước Công nguyên, Artaxerxes II vẫn tiếp tục được công nhận là vua tại Elephantine cho tới cuối năm 401 trước Công nguyên, trái lại cuộn giấy cói viết bằng tiếng Aram đến từ địa điểm này lại đề cập tới Năm trị vì thứ năm của Amyrtaeus vào tháng 9 năm 400 TCN. Cuộn giấy cói Elephantine cũng ghi lại rằng trong giai đoạn giữa năm 404 và năm 400 trước Công nguyên (hoặc thậm chí năm 398 TCN) Thượng Ai Cập vẫn còn nằm dưới sự kiểm soát của người Ba Tư, trong khi các lực lượng của Amyrtaeus kiểm soát khu vực đồng bằng.

Amyrtaeus đã bị đánh bại vị vua kế vị ông, Nepherites I của Mendes, đánh bại trên chiến trường và bị hành quyết tại Memphis, một sự kiện được cuộn giấy cói Brooklyn 13 viết bằng tiếng Aram ngụ ý là đã xảy ra vào tháng 10 năm 399 TCN.

Tham khảo

Thư mục học
 A. Lemaire, 'La fin de la première période perse in Égypte et la chronologie judéene vers 400 av. J.-C., Transeuphratène 9 (1995), 51-61.
 O. Perdu, 'Saites and Persians (664-332),' in A.B. Lloyd (ed.), A Companion to Ancient Egypt (Chichester, 2010), 140-58 (at 153-7).
 J.D. Ray, 'Egypt: Dependence and Independence (425-343 B.C.), in Achaemenid History 1 (Leiden, 1987), 79-95.

Pharaon Vương triều thứ Hai mươi tám của Ai Cập
Mất năm 399 TCN
Châu thổ sông Nin
Mất thập niên 390 TCN
Năm 399 TCN
Pharaon
Vương triều thứ Hai mươi tám của Ai Cập
Liên đoàn bóng đá Guinea Xích Đạo

Liên đoàn bóng đá Guinea Xích Đạo () là tổ chức quản lý, điều hành các hoạt động bóng đá ở Guinea Xích Đạo. Liên đoàn quản lý đội tuyển bóng đá quốc gia nam và nữ, tổ chức các giải bóng đá như vô địch quốc gia và cúp quốc gia. Liên đoàn bóng đá Guinea Xích Đạo gia nhập FIFA và CAF cùng năm 1986.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 FEGUIFUT - Federación Ecuatoguineana de Fútbol
 Trang chủ 
 Guinea Xích Đạo  trên trang chủ của FIFA.

Guinea Xích Đạo
Bóng đá Guinea Xích Đạo
Cơ quan quản lý bóng đá châu Phi
Tổ chức thể thao thành lập năm 1975
Hiệp hội bóng đá Liberia

Hiệp hội bóng đá Liberia () là tổ chức quản lý, điều hành các hoạt động bóng đá ở Liberia. Hiệp hội quản lý đội tuyển bóng đá quốc gia Liberia, tổ chức các giải bóng đá như vô địch quốc gia và cúp quốc gia. Hiệp hội bóng đá Liberia gia nhập FIFA và CAF cùng năm 1962.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang chủ 
 Liberia  trên trang chủ của FIFA.

Liberia
Bóng đá Liberia
Quận Marion, Oregon

Quận Marion là một quận nằm trong tiểu bang Oregon. Ban đầu nó được đặt tên là Khu Champooicktheo tên của Champoeg, một nơi hội họp trên bờ Sông Willamette. Ngày 3 tháng 9 năm 1849, Lập pháp Lãnh thổ đặt tên lại cho nó để vinh danh Francis Marion, một vị tướng quân của Quân đội Lục địa trong Chiến tranh Cách mạng Mỹ. Năm 2005, dân số của quận là 305.265. Quận lỵ là Salem.

Kinh tế 
Nông nghiệp và chế biến thức ăn là hai ngành quan trọng trong nền kinh tế của quận, cũng như lâm nghiệp, sản xuất, và giáo dục. Quận Marion có 10.640 mẫu Anh (43 km²) vườn trái cây. Tuy nhiên, chính phủ là nền móng kinh tế và là chủ mướn người làm việc chính của quận.

Địa lý 
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tích là 1.194 dặm vuông (3.093 km²) trong đó đất chiếm 1.184 dặm vuông (3.066 km²) và nước chiếm 10 dặm vuông (26 km²) hay  0,85%.

Quận giáp ranh 
 Quận Linn, Oregon - (nam)
 Quận Polk, Oregon - (tây)
 Quận Yamhill, Oregon - (tây bắc)
 Quận Clackamas, Oregon - (bắc)
 Quận Wasco, Oregon - (đông bắc)
 Quận Jefferson, Oregon - (đông)

Lịch sử 
Quận Marion được thành lập ngày 5 tháng 7 năm 1843, là một trong bốn khu (district) ban đầu của Lãnh thổ Oregon cùng với Twality (sau này là Quận Washington), Clackamas, và Yamhill. Bốn khu này sau đó được đặt thành các quận (county) vào năm 1845.

Ban đầu, phân khu chính trị này trải dài về phía nam đến tận biên giới California và về phía đông đến Rặng Thạch Sơn. Với việc thành lập các quận Wasco, Linn, Polk và những quận khác, diện tích của nó bị thu hẹp lại. Ranh giới địa lý hiện tại của Quận Marion được thiết lập vào năm 1856.

Năm 1849 Salem được đặt thành quận lỵ. Thủ phủ lãnh thổ được dời từ Thành phố Oregon đến Salem năm 1852. Việc tranh cãi về vị trí của thủ đô được giải quyết năm 1864 khi Salem được xác nhận là thủ phủ của tiểu bang Oregon.

Cộng đồng

Thành phố hợp nhất

Khu chưa hợp nhất và nơi ấn định cho điều tra dân số

Dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài

Quận của Oregon
Marion, Oregon
Malus domestica

Malus domestica (cây Táo tây) là một loài cây rụng lá trong họ Hoa hồng được biết đến vì quả ngọt của nó (quả táo tây). Nó được trồng trên toàn thế giới như một cây ăn quả, và là những loài được trồng rộng rãi nhất trong chi Hải đường (Malus). Cây táo có nguồn gốc ở Trung Á, nơi tổ tiên của nó - loài táo dại Tân Cương - vẫn còn tồn tại cho đến ngày hôm nay.

Đặc điểm

Cây táo tây cao khoảng 3–12 m, tán rộng và rậm. Đến thu cây rụng lá. Lá táo hình bầu dục, rộng 3–6 cm, dài 5–12 cm; đầu lá thắt nhọn với cuống lá (petiole) khoảng 2–5 cm. Rìa lá dạng răng cưa.

Hoa táo nở vào mùa xuân cùng lúc khi mầm lá nhú, rồi kết quả táo, rồi chín và cho thu hoạch vào mùa thu, khoảng tháng 9 hoặc tháng 10. Hoa sắc trắng, có khi pha chút màu hồng rồi phai dần. Hoa có năm cánh, đường kính 2,5-3,5 cm. Trái chín vào mùa thu và thường có đường kính cỡ 5–9 cm. Ruột táo bổ ra có năm "múi" (carpel) chia thành ngôi sao năm cánh. Mỗi múi có 1-3 hột.

Tổ tiên

Cây táo tây (Malus domestica) có nguồn gốc là loài táo dại Tân Cương (Malus sieversii) ở Trung Á, hiện vẫn còn mọc ở vùng núi Trung Á, phía nam của Kazakhstan, Kyrgyzstan, Tajikistan, và Tân Cương, Trung Quốc. Việc gieo trồng táo, nhiều khả năng bắt đầu từ hai cánh rừng của dãy núi Thiên Sơn, tiến triển trong một thời gian dài, cho phép dung hợp các gen từ loài khác vào những hạt giống thụ phấn. Nhờ trao đổi gien đáng kể với loài Malus sylvestris, đã tạo ra các quần thể hiện tại của loài táo thường là liên quan nhiều hơn đến crabapples hơn là với nguyên bản táo dại Malus sieversii.

Có hơn 7500 giống táo trồng với nhiều đặc tính mong muốn. Các giống táo trồng có năng xuất và kích thước cây khác nhau, kể cả khi mọc từ cùng loại gốc ghép.

Bản đồ gien
Trong năm 2010, một tập đoàn của Ý thông báo họ đã giải mã hoàn chỉnh bộ gien của quả táo khi hợp tác với các nhà sinh học chuyên về gien làm vườn tại Đại học bang Washington, sử dụng giống táo Golden delicious. Có khoảng 57.000 gien, số lượng cao nhất của bất cứ bộ gien thực vật được nghiên cứu cho đến nay, thậm chí nhiều hơn số bộ gien của con người (khoảng 30.000). Sự hiểu biết mới này về bộ gien của loài táo sẽ giúp các nhà khoa học trong việc xác định các gien và các biến thể gien chống bệnh tật và hạn hán, và các đặc tính mong muốn khác. Hiểu biết về các gien đằng sau những đặc điểm này sẽ cho phép các nhà khoa học thực hiện nhân giống chọn lọc tốt hơn. Giải mã bộ gien cũng cung cấp bằng chứng rằng Malus sieversii là tổ tiên hoang dã của táo tây - một vấn đề gây tranh cãi từ lâu trong cộng đồng khoa học.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 
 
 
 
 Malus pumila Mill. (tên chấp nhận) 

D
Thực vật được mô tả năm 1803
Trái cây có nguồn gốc Châu Á

de:Kulturapfel#Früchte
Nam Ngạn (định hướng)

Nam Ngạn có thể là:

Việt Nam 
 Phường Nam Ngạn, thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa; nay là một phần của phường Hàm Rồng, cùng tỉnh

Trung Quốc 
 Quận Nam Ngạn, thành phố Trùng Khánh
Hoàng Xương

Hoàng Xương (chữ Hán: 黄昌, ? - ?), tự Thánh Chân, người huyện Dư Diệu, quân Hội Kê, Dương Châu, quan viên nhà Đông Hán. Ông bị sử cũ xếp vào nhóm khốc lại.

Cuộc đời và sự nghiệp
Xương xuất thân nghèo hèn, lại mồ côi; nhà gần trường công, nhiều lần thấy học trò hành lễ, ông ưa thích, nên theo Kinh học. Xương sớm hiểu pháp luật, ban đầu được làm Quyết tào ở quận. Thứ sử khảo hạch, gặp Xương, rất lấy làm kỳ, vời ông làm Tòng sự.

Sau đó Xương được bái làm Uyển (huyện) lệnh, thi hành chính sách nghiêm khắc, giỏi trừng trị trộm cướp. Có kẻ trộm lọng xe, Xương ban đầu không nói gì, sau đó ngầm sai thân tín đi giúp Môn hạ tặc tào tóm được tên trộm, bắt cả nhà hắn, giết sạch cùng lúc. Các họ lớn trong huyện run sợ, đều gọi Xương là “thần minh”.

Triều đình cất nhắc người có năng lực, Xương được thăng làm Thục quận thái thú. Tiền nhiệm thái thú Lý Căn vì tuổi cao nên bỏ bê công việc, tồn đọng nhiều án kiện. Khi Xương đến, quan dân kiện tụng có hơn 700 người, ông xử lý gọn ghẽ, không gì không xong. Xương ngầm bắt giữ một tên đầu sỏ trộm cướp, ép hắn khai ra những tên đầu sỏ ở các huyện khác, rồi chia người tóm gọn, không kẻ nào chạy thoát. Phường gian ác trong quận vì thế đều chạy sang nơi khác.

Xương ở đất Thục 4 năm thì trưng về triều, rồi được thăng làm Trần (quốc) tướng. Họ Bành ở huyện Trần quen thói phóng túng không kiêng dè, xây nhà lớn, dựng lầu cao; mỗi khi Xương ra ngoài, đàn bà nhà họ Bành trèo lên lầu nhìn xuống. Xương không vui, bèn ra sắc lệnh bắt cả nhà họ Bành vào ngục, làm án giết đi.

Xương được dời làm Hà Nội thái thú, lại được dời làm Dĩnh Xuyên thái thú. Năm Vĩnh Hòa thứ 5 (140), được trưng về triều, bái làm Tương tác đại tượng. Năm Hán An đầu tiên (142), được tiến bổ làm Đại tư nông, rồi bị giáng làm Thái trung đại phu, mất khi đang ở chức, không rõ khi nào.

Gia đình
Khi xưa Xương làm thư tá ở Dương Châu, vợ ông về thăm nhà cha mẹ, bị giặc bắt mất, đem vào đất Thục rồi trở thành vợ người khác. Vì con trai gặp chuyện, bà đến gặp Thục quận thái thú – chính là Xương – khiếu kiện, ông ngờ rằng bà không phải người Thục, bèn hỏi căn do, bà đáp rằng: “Thiếp vốn là công nữ thứ của họ Đái ở Dư Diêu, Hội Kê. Thiếp về thăm nhà, bị giặc bắt đi, rồi đến nơi này.” Xương kinh ngạc, gọi đến trước mặt nói: “Làm sao ngươi chứng minh được là có quen biết Hoàng Xương?” bà đáp rằng: “Lòng bàn chân trái của Xương có chấm đen, thường tự nói sẽ được làm quan nhận lương bổng 2000 thạch.” Xương bèn mở lòng bàn chân cho xem, hai người nhìn nhau mà khóc, lại làm vợ chồng.

Tham khảo
 Hậu Hán thư quyển 77, liệt truyện 67 – Khốc lại truyện: Hoàng Xương

Chú thích

Nhân vật chính trị nhà Hán
Người Chiết Giang
Năm sinh không rõ
Năm mất không rõ
Nakhon Sawan

Nakhon Sawan () là một thành phố (thesaban nakhon) ở Thái Lan, tên gọi có nghĩa "Thiên Thành". Thành phố này là thủ phủ của tỉnh có cùng tên, và địa giới bao gồm toàn bộ phó huyện (tambon) Pak Nam Pho và một phần của các huyện Khwae Yai, Nakhon Sawan Tok, Nakhon Sawan Ok và Wat Sai, toàn bộ huyện Mueang Nakhon Sawan. Dân số thành phố này năm 2006 là 93.141 người.

Nakhon Sawan nằm cách phía bắc thủ đô Bangkok khoảng 240 km và là điểm hợp lưu của hai chi lưu chính của sông Chao Phraya là sông Ping và sông Nan. Thành phố này nằm trong một thung lũng. Nhiệt độ mùa Hè có thể lên đến 43 °C.

Bueng Boraphet nằm ở phía đông của Nakhon Sawan là đầm lầy nước ngọt lớn nhất Thái Lan.

Khí hậu

Xem thêm 

 Sân bay Nakhon Sawan

Tham khảo

Liên kết ngoài

http://www.nsm.go.th
 https://web.archive.org/web/20070515174120/http://www.nakhonsawanprovince.com/ (English)
 

Thành phố của Thái Lan
Tỉnh Nakhon Sawan
Quận của Nhật Bản

là một phân khu của các thành phố Đô thị cấp quốc gia của Nhật Bản.  Các quận được sử dụng để chia nhỏ các thành phố đô thị quốc gia. 23 Quận đặc biệt của Tokyo Metropolis có địa vị thành phố và không giống với các thực thể khác được gọi là ku, mặc dù các tiền thân của chúng là như vậy.

Các quận là các thực thể địa phương do chính quyền thành phố trực tiếp kiểm soát. Họ xử lý các chức năng hành chính như đăng ký koseki, bảo hiểm y tế và thuế tài sản. Nhiều quận có các tổ chức cư dân liên kết cho một số nhiệm vụ, mặc dù các tổ chức này không có bất kỳ thẩm quyền pháp lý nào.

Khu đặc biệt

Quận đặc biệt (特別区) hay quận khu của thủ đô Tokyo là những đơn vị hành chính đầy đủ, có bộ máy chính quyền và hội đồng địa phương được bầu ra thông qua hình thức phổ thông đầu phiếu. Ở Tokyo có 23 quận như vậy, tập trung ở phía Đông.

Quận hành chính
Quận hành chính (行政区) không phải là đơn vị hành chính mà chỉ là sự phân chia địa bàn nhằm thuận tiện cho quản lý hành chính ở các thành phố lớn ở Nhật Bản. Các đô thị cấp quốc gia của Nhật Bản đều có các quận hành chính như vậy. Quận hành chính không có chính quyền, không có hội đồng địa phương, nhưng có tòa thị chính với tư cách là một văn phòng đại diện của chính quyền thành phố và thực hiện các chức năng thiết yếu nhất như đăng ký, thuế vụ, bảo hiểm, phúc lợi.

Ở các thành phố nhỏ cũng có các quận, nhưng chỉ để thuận tiện cho việc gọi tên địa bàn (do đó tên thường gọi là quận Đông, quận Tây, quận Bắc, quận Nam, hay quận Trung tâm) chứ không hề đặt tòa thị chính.

Tham khảo

See also 

 District (China), the original use of the ku kanji, still in use in Mainland China
 Administrative districts of South Korea, also pronounced gu
 District (Taiwan), same use of the ku in administrative divisions in the ROC Free Area

Phân cấp hành chính Nhật Bản
Quận của thành phố của Nhật Bản
Quận Multnomah, Oregon

Quận Multnomah là một trong 36 quận của tiểu bang Oregon. Mặc dù nhỏ nhất về diện tích, nó là quận đông dân nhất tiểu bang vì quận lỵ của nó Portland là thành phố lớn nhất tiểu bang. Quận được đặt tên theo bộ tộc người bản thổ châu Mỹ đầu tiên được ghi chép trong nhật ký của Cuộc hành trình thám hiểm Lewis và Clark, đó là Bộ lạc Mulknomah sống trong một ngôi làng phía đông của Đảo Sauvie ngày nay. Dân số của quận vào năm 2000 là 660.486 người.

Lịch sử

Quận Multnomah (quận thứ 13 trong Lãnh thổ Oregon) được thành lập ngày 22 tháng 12 năm 1854 từ phần phía đông của Quận Washington và phần phía bắc của Quận Clackamas. Việc thành lập quận là kết quả của một cuộc thỉnh cầu trước đó trong năm bởi những thương nhân tại Portland phàn nàn về vị trí bất tiện của quận lỵ nằm ở Hillsboro và về phần tiền đóng thuế của thành phố Portland bị dùng để giúp những nông gia của Quận Washington. Các ủy viên quận họp lần đầu tiên ngày 17 tháng 1 năm 1855.

Có nhiều dịp trong thế kỷ 20, một lời đề nghị được đưa ra trong lá phiếu quận để nhập thành phố Portland vào chính quyền quận. Tuy nhiên không có lần đề nghị nào được chấp thuận.

Luật và chính quyền 
 Các viên chức dân cử
 Hội đồng quận (một chủ tịch, bốn ủy viên; không đảng phái)
Chủ tịch: Ted Wheeler
Ủy viên, Khu 1: Maria Rojo de Steffey
Ủy viên, Khu 2: Jeff Cogen
Ủy viên, Khu 3: Lisa Naito
Ủy viên, Khu 4: Lonnie Roberts
 Công tố viên quận: Michael Schrunk
 Cảnh sát trưởng: Bernie Giusto
 Kiểm toán viên: LaVonne Griffin-Valade
 Tòa án Khu 4 

 Các viên chức được bổ nhiệm
 Bầu cử: John Kauffman
 Tài chánh: Mindy Harris
 Thị sát: Robert Hovden

Địa lý 
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tích là 466 dặm vuông (1.206 km²) trong đó đất chiếm 435 dặm vuông (1.127 km²) và nước chiếm 79 km² (30 dặm vuông hay 6,53%).

Quận gồm có một số núi lửa đã ngưng hoạt động. Phần phía bên Oregon của Hẻm núi Columbia hình thành ranh giới phía đông ở phía bắc của quận.

Các xa lộ chính 
Xa lộ Liên tiểu bang 5
Xa lộ Liên tiểu bang 84 (tây)
Xa lộ Liên tiểu bang 205 (Oregon)
Xa lộ Liên tiểu bang 405 (Oregon)
Quốc lộ Hoa Kỳ 26
Quốc lộ Hoa Kỳ 30
Quốc lộ Hoa Kỳ 99

Các quận giáp ranh 
Quận Clark, Washington, ngang Sông Columbia - bắc
Quận Skamania, Washington, ngang Sông Columbia - đông bắc
Quận Hood River, Oregon - đông
Quận Clackamas, Oregon - nam
Quận Washington, Oregon - tây
Quận Columbia, Oregon - tây bắc

Các cộng đồng

Các thành phố hợp nhất
Fairview
Gresham
Lake Oswego (chỉ một phần nhỏ, phần lớn nằm trong Quận Clackamas)  
Maywood Park
Portland
Troutdale
Wood Village

Các cộng đồng chưa hợp nhất 
Bonneville
Corbett
Dunthorpe
Latourell

Xem thêm
Danh sách các quận tại Oregon
Vùng đô thị Portland
Vanport
 Thác nước Multnomah Falls

Tham khảo

Liên kết ngoài
Multnomah County
Multnomah County Library web site
Multnomah County History  from the Oregon State Archives

Quận của Oregon
Nàng Tô Thị

Tô Thị hay Nàng Tô Thị là một nhân vật trong câu truyện cổ tích Việt Nam có tên Hòn vọng phu hay "Sự tích hòn vọng phu".

Hóa tượng nàng Tô Thị
Thời Hậu Lê đời Lê Dụ Tông năm Vĩnh Thịnh thứ 14 (1718) có ông Tán Lý quân vụ họ Tô từ kinh sư đi dẹp giặc đóng quân ở châu Hạ Lang, ông nạp người con gái xã Đồng Loan là Thị Đề làm thiếp. Năm 26 tuổi sinh được một người con gái đặt tên là Tô Thị Huệ người thông mẫn tháo vát lạ thường, nhan sắc tuyệt thế. Đến năm Lê Thuần Tông niên hiệu Long Đức thứ 2 (1733) thì đưa tiến vào làm cung phi, được sủng hạnh yêu quý vô cùng. Được hơn năm, nàng phụng chỉ về quy ninh (thăm quê), đi qua xứ Khâu Lư, Lạng Sơn thì nghe tin vua Lê mất, nàng lên núi hướng về phía kinh thành đứng mãi trông mà hóa đá. Sau dân chúng lập đền thờ ở chân núi Xuân Sơn xã Đồng Loan để phụng tự. Triều Lê phong nàng là Tô Thị Phúc Thần (theo thư tịch cổ Tỉnh Cao Bằng).

Nằm trong quần thể di tích động Tam Thanh thuộc phường Tam Thanh, thành phố Lạng Sơn có núi Tô Thị hay còn gọi là núi Vọng Phu. Trên đỉnh núi có một khối đá tự nhiên hình một người phụ nữ bồng con hướng nhìn về phương xa. Từ xưa tượng đá này đã gắn với truyền thuyết về một người con gái chung thủy đứng chờ chồng đi lính (?). Chờ mãi không thấy chồng về, nàng và con đã hoá thành đá, từ đó người dân gọi đây là tượng Nàng Tô Thị.

Ca dao Việt Nam xưa khi nói về Lạng Sơn có câu:

Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa
Có Nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh.

Tuy nhiên, ngày 27/07/1991, tượng đá nàng Tô Thị đã bị sụp đổ, và có hai người bị bắt vì nghi ngờ phá tượng để nung vôi, vì thế mà câu ca dao bị đọc chệch đi:

Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa
Có Nàng Tô Thị, nó vừa nung vôi.

Sau đó, ông Trương Hoàng Phương, giảng viên Khoa Địa lý, trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh, (lúc đó đang học thạc sĩ tại Hà Nội) đã đến hiện trường để nghiên cứu lại vụ việc. Cuối cùng, các kết quả nghiên cứu của ông cho thấy rằng tượng nàng Tô Thị bị sụp đổ là do sự ăn mòn của tự nhiên (cụ thể là hiện tượng karst) chứ không phải do phá hoại. Từ kết quả này cũng suy ra rằng hai nghi phạm bị bắt trong vụ sập tượng đá thật sự là bị oan.

Hiện nay một tượng bằng xi măng đã được dựng lên tại vị trí tượng đá cũ.

Chú thích

Nhân vật văn học Việt Nam
Truyện cổ tích Việt Nam
Nhân vật văn học dân gian
Người Lạng Sơn
Người Cao Bằng
Chợ Kỳ Lừa

Chợ Kỳ Lừa là một ngôi chợ tại phường Kỳ Lừa, tỉnh Lạng Sơn, Việt Nam.

Giới thiệu
Theo sách Đại Nam dư địa chí ước biên của Cao Xuân Dục, thì ngôi chợ đã có từ thế kỷ 17. Và người có công lập chợ là quan Trấn thủ nhà Lê: Tả đô đốc Hán quận công Thân Công Tài (1620 - 1683). Sách ấy chép: 

 
Mỗi tháng, chợ Kỳ Lừa họp 6 phiên vào các ngày 2, ngày 7 âm lịch. Người đến chợ có khi không cốt để mua bán; mà còn để thăm hỏi, bàn chuyện làm ăn. Thanh niên nam nữ các dân tộc đến chợ để gặp bạn thân, tìm bạn đời qua các lời ca giao duyên sli, lượn... Tại chợ, cùng với những màu sắc đa dạng của những hàng thổ cẩm, trang phục, còn có các món ăn đậm đà hương vị miền núi Xứ Lạng. Mỗi năm, có Hội chợ Kỳ lừa, kéo dài từ 22 đến ngày 27 tháng Giêng âm lịch. Chợ Kỳ lừa ngày nay đã được tôn tạo và mở cửa cả ngày và đêm.

Chợ Kỳ Lừa trong thi ca 
Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa
Có nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh
Ai lên xứ Lạng cùng anh
Bõ công cha mẹ sinh thành ra em

Chú thích 

Chợ tại Lạng Sơn
Lạng Sơn (thành phố)
Đình thần Mỹ Phước

Đình Mỹ Phước là một ngôi đình khang trang, bề thế và là một di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia của tỉnh An Giang, Việt Nam.

Nguồn gốc, kiến trúc
Đình Mỹ Phước tọa lạc tại trung tâm phường Long Xuyên,.
Không rõ năm xây dựng, chỉ biết ban đầu, đình được xây dựng bằng tre, lá. Đến năm 1889, được sửa lại (lợp ngói, cột bằng gỗ căm xe), và sau đó còn trải qua ba lần tu sửa nữa: năm 1903, xây tường xung quanh thay cho ván; năm 1960, nâng nền đình; năm 1990, dựng hàng rào bằng xi măng.

Ngôi đình nằm trong khuôn viên có diện tích 4.770 m2, Tuy nhiên chỉ còn lại 3.620 m2, xung quanh có tường gạch bao, có một cửa chính và ba cửa phụ bằng gạch và xi măng.

Cổng chính xây theo kiểu tam quan, trên có ba chữ "Mỹ Phước (Phúc) Đình", hai bên có hai con lân bằng đất nung tráng men xanh.

Qua cổng tam quan, ở hai bên có hai miếu: miếu Sơn Quân và miếu Hội đồng.

Ngôi đình chính dài 37 m, rộng 16,5 m (tổng cộng 610,5 m2), gồm chín gian, có ba cửa chính. Bờ nóc gắn hai con rồng uốn khúc, đuôi xoắn, chầu nậm rượu.
Nóc nhà võ ca gắn hai con phượng và bát tiên ở hai bên. Ở giữa có hình bát quái, hai bên có hai con nai. Mặt trước mái đình giữa đắp hình địa cầu, hai bên có hai con cá hóa rồng. Hai đầu đao có hình nhật nguyệt và hình người. Mái lợp ngói âm dương, có ba tầng mười hai mái, được đắp tượng cá hóa rồng, nhật nguyệt, lưỡng long tranh châu, phượng, lân và bát tiên.

Đình là một quần thể gồm nhiều nhà vuông có bốn cột cái gọi là Tứ trụ được mở ra bốn phía chung quanh bằng bộ kèo đâm và kèo quyết theo kiểu "Võ đậu, đùi ếch". Vì muốn có diện tích bên trong rộng rãi nên ghép các ngôi nhà liền với nhau theo kiểu "trùng thềm điệp ốc", tạo nên một không gian rộng rãi. Nơi gian thờ chính có hai bộ bao lam chạm trổ hoa lá, bát tiên, sơn son thiếp vàng tinh xảo.

Việc thờ cúng
Gian chính có khám thờ thần Thành hoàng làng là Nguyễn Hữu Cảnh (1650-1700), một vị tướng của chúa Nguyễn Phúc Chu, người có công chiêu dân khai phá vùng đất này. Ngoài ra, ở đây còn có bàn thờ Hội đồng.

Võ qui (trung điện) có bàn thờ 18 đời vua Hùng và bàn thờ chủ tịch Hồ Chí Minh. Hai bên gian chính, là các bàn thờ: Tả ban, Hữu ban, Đông hiến, Tây hiến, tiền hiền, hậu hiền,...Đặc biệt, nơi đây còn thờ thần Thị, tức ông Nguyễn Văn Võ, người có công lập chợ Long Xuyên. Ngôi đình có đã sắc phong từ thời Tự Đức năm thứ 5 (1852.

Hằng năm, lễ chính của đình là lễ Kỳ yên được tổ chức vào các ngày 10, 11, 12 tháng 5 âm lịch 

Ngày 26 tháng 6 năm 1995, ngôi đình đã được xếp loại di tích "kiến trúc nghệ thuật" cấp quốc gia theo quyết định số 2233/VH-QD.

Ảnh

Xem thêm
Thành hoàng
Đình làng Nam Bộ

Sách tham khảo
 Nhiều người soạn, Kỷ lục An Giang 2009. Nhà xuất bản Thông Tấn, 2010.

Chú thích

Long Xuyên
Mỹ Phước
Di tích quốc gia Việt Nam
Thư gửi tín hữu Galát

Thư gửi tín hữu Galát hay Galati là một sách trong Tân Ước. Đây là bức thư do thánh Phaolô Tông đồ gửi cộng đoàn Kitô hữu sơ khởi tại miền Galatia, vùng Tiểu Á. Nhiều học giả cho rằng miền Galatia có thể là tỉnh Galatia thuộc La Mã ở miền nam Tiểu Á, hay là một vùng rộng lớn hơn ở miền trung Tiểu Á bao trùm phần đất mà người Galatia (một nhóm sắc dân Celt) sinh sống. Bức thư này được viết bằng tiếng Hy Lạp Koine và về sau được dịch sang nhiều thứ tiếng khác. 

Trong thư, thánh Phaolô tỏ ra lưu tâm đến vấn đề tranh luận giữa các Kitô hữu không chịu phép cắt bì với Luật Môsê trong thời đại Tông đồ. Thánh Phaolô cho rằng những người Galatia thuộc dân ngoại không cần phải giữ luật Môsê, đặc biệt là chịu phép cắt bì, thông qua việc lồng ghép vai trò của Lề Luật trong mặc khải của Đấng Kitô. Thư Galát có tầm ảnh hưởng rất lớn đối với lịch sử Kitô giáo, sự phát triển của khoa thần học Kitô giáo và việc nghiên cứu thánh Phaolô Tông đồ.

Galatia
Thư của Sứ đồ Phao-lô gởi cho "các hội thánh tại Galatia" (1:2), tuy nhiên, vị trí của những hội thánh này vẫn còn là vấn đề tranh cãi.  Một ít học giả cho rằng từ "Galatia" ám chỉ một sắc dân liên hệ đến người Celtic sống tại Tiểu Á;  tuy nhiên, quan điểm đa số cho rằng đó là một địa danh, liên hệ đến một tỉnh của Đế quốc La Mã tại miền trung của Tiểu Á, nơi mà những người  Celtic đến định cư vào năm 270 trước Công Nguyên, và vẫn giữ những đặc điểm của ngôn ngữ và văn hóa Gaulish cho tới thời Sứ đồ Phao-lô.  Sách Công Vụ Các Sứ Đồ ghi lại Phao-lô đã "du hành qua xứ Galatia và Phrygia", là vùng nằm ngay phía tây của Galatia.  Chủ đề chính của bức thư là người Galatia đã từ bỏ Lời Chúa.

Các Bản Dịch Việt Ngữ
 Thư gửi tín hữu Ga-lát (Nhóm Phiên dịch CGKPV)  - Ủy ban Kinh Thánh, Hội đồng Giám mục Việt Nam
 Thư Ga-la-ti - Thư Viện Tin Lành.

Tham khảo

Danh mục 
 .
 Kinh Thánh Tin Lành (1926), United Bible Society
 Herry, M. "Zondevan NIV Matthew Herry Commentary" (1992), Zondevan Publishing House
 Halley, Henry H., "Thánh Kinh Lược Khảo" (1971), Nhà Xuất Bản Tin Lành, Sài Gòn

Liên kết ngoài

Tân Ước
Du Bắc

Du Bắc (chữ Hán giản thể:渝北区, Hán Việt: Du Bắc khu) là một quận thuộc thành phố trực thuộc trung ương Trùng Khánh, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 1452 km2, dân số người 880.000 người (2006). Về mặt hành chính, quận Du Bắc có 11 nhai đạo và 22 trấn. Sân bay quốc tế Giang Bắc Trùng Khánh nằm ở trấn Lưỡng Lộ thuộc quận này.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Trùng Khánh
Thành thị văn minh toàn quốc