Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Bộ lọc không khí

Bộ lọc không khí (tiếng Anh: air filter) là một thiết bị chuyên dụng được cấu tạo từ các vật liệu dạng sợi hoặc xốp nhằm loại bỏ các tạp chất vật lý như bụi bẩn, phấn hoa, nấm mốc và vi khuẩn ra khỏi luồng không khí đi qua nó. Đối với các yêu cầu kỹ thuật cao hơn, bộ lọc có thể tích hợp thêm các chất hấp phụ hoặc xúc tác như than hoạt tính để xử lý mùi hôi và các chất ô nhiễm dạng khí như hợp chất hữu cơ dễ bay hơi hoặc ozone.

Thiết bị này đóng vai trò thiết yếu trong các hệ thống thông gió tòa nhà, cabin xe cộ, và đặc biệt là trong các môi trường khép kín đòi hỏi tiêu chuẩn khắt khe như máy bay hay tàu vũ trụ. Về mặt cấu tạo, các phần tử lọc thường sử dụng bọt xốp, giấy xếp nếp hoặc sợi thủy tinh spun, trong khi một số công nghệ hiện đại như máy ion hóa lại sử dụng tĩnh điện để thu hút hạt bụi.

Trong lĩnh vực cơ khí, bộ lọc khí nạp là thành phần không thể thiếu của động cơ đốt trong và máy nén khí, giúp ngăn ngừa mài mòn các chi tiết máy do bụi bẩn từ môi trường. Hiện nay, công nghệ lọc đã phát triển đa dạng với nhiều cấp độ hiệu suất từ lọc thô đến các tiêu chuẩn siêu mịn như HEPA hay ULPA, thậm chí các giải pháp tự chế (DIY) cũng trở thành một lựa chọn thay thế chi phí thấp để cải thiện chất lượng không khí trong đời sống hằng ngày.

Chú thích 

Công nghệ khí
Bộ phận động cơ
Máy nén khí

Máy nén khí (tiếng Anh: air compressor) là một thiết bị cơ học có chức năng thu gom không khí từ môi trường xung quanh và nén lại ở áp suất cao hơn. Đây là một dạng cụ thể của máy nén khí gas và là thiết bị khí nén giúp chuyển đổi năng lượng cơ học (từ động cơ điện, động cơ diesel hoặc động cơ xăng) thành thế năng lưu trữ dưới dạng khí nén.

Nguyên lý hoạt động phổ biến của thiết bị là nén không khí vào một bình tích áp để sử dụng ngay lập tức hoặc dự trữ cho tương lai. Khi áp suất trong bình đạt đến giới hạn trên đã thiết lập, máy nén sẽ tự động dừng hoạt động hoặc xả lượng khí dư thừa thông qua van quá áp. Khí nén được lưu giữ trong bình chứa cho đến khi có nhu cầu sử dụng. Khi áp suất trong bình giảm xuống dưới giới hạn dưới, máy nén sẽ tái khởi động để nạp lại áp suất.

Năng lượng áp suất từ khí nén được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực, từ vận hành các công cụ khí nén trong công nghiệp đến các công việc gia đình như bơm hơi xe cộ. Cần phân biệt máy nén khí với máy bơm, vì máy nén khí tác động lên chất khí (có thể nén được), trong khi máy bơm tác động lên chất lỏng (không thể nén được).

Chú thích

Khí công nghiệp
Công nghệ khí
Chất khí
Máy nén
Súng bắn đinh

Súng bắn đinh (tiếng Anh: nail gun) là một thiết bị cầm tay được thiết kế để đóng đinh vào gỗ hoặc các loại vật liệu khác, đóng vai trò thay thế cho búa thủ công trong nhiều lĩnh vực xây dựng và sản xuất. Thiết bị này hoạt động dựa trên nhiều nguồn năng lượng khác nhau, phổ biến nhất là khí nén, ngoài ra còn có điện từ, khí gas dễ cháy (như butane hoặc propane), hoặc sử dụng một liều thuốc nổ nhỏ đối với các loại súng bắn đinh bê tông chuyên dụng.

Lịch sử của súng bắn đinh gắn liền với kỹ sư dân dụng Morris Pynoos, người đã thiết kế ra thiết bị này để phục vụ việc xây dựng chiếc máy bay Hughes H-4 Hercules của Howard Hughes. Trong quá trình chế tạo, thân máy bay bằng gỗ được đóng đinh và dán keo lại với nhau, sau đó các cây đinh sẽ được gỡ bỏ khi keo đã khô. 

Mẫu súng bắn đinh thương mại đầu tiên sử dụng áp suất khí nén được giới thiệu ra thị trường vào năm 1950 nhằm đẩy nhanh tiến độ thi công sàn nhà. Thiết kế sơ khai này cho phép người thợ vận hành ở tư thế đứng với tốc độ đóng từ 40 đến 60 đinh mỗi phút và có sức chứa băng đạn lên tới 400 đến 600 đinh.

Chú thích 

Sáng chế thế kỷ 20
Phát minh của Hoa Kỳ
Súng bắn vít

Súng bắn vít (tiếng Anh: screw gun) là một dụng cụ điện cầm tay có thiết kế tương tự máy khoan nhưng được tối ưu hóa chuyên biệt cho việc bắt vít vào các bề mặt vật liệu như gỗ, tường thạch cao và kim loại. Điểm khác biệt đặc trưng về ngoại hình là súng bắn vít sở hữu một phần "mũi chụp" (nose) thay vì bộ phận kẹp đầu khoan (chuck) thông thường. Phần mũi này giữ các đầu vít (bit) lục giác có kích thước phổ biến là 1/4 inch (6,4 mm), với các loại đầu thay thế đa dạng như Phillips số 2, Torx T25 hoặc đầu dẹt.

Cơ chế vận hành của súng bắn vít dựa trên bộ ly hợp điều chỉnh độ sâu, cho phép người dùng thiết lập mức độ chìm của vít vào bề mặt vật liệu theo ý muốn. Để kích hoạt thiết bị, người vận hành cần ấn một lực lên đầu vít để khớp ly hợp và bắt đầu truyền động. Nhờ cấu tạo này, súng bắn vít có khả năng hoạt động ở tốc độ cao mà vẫn đảm bảo độ chính xác, ngăn ngừa tình trạng siết quá chặt gây hỏng bề mặt vật liệu hoặc làm đứt đầu vít.

Chú thích
Máy khoan búa

Máy khoan búa (tiếng Anh: hammer drill), còn được gọi là máy khoan động lực hoặc máy khoan tác động, là một loại dụng cụ điện cầm tay chuyên dụng chủ yếu để khoan trên các vật liệu cứng như bê tông, gạch và đá. Thiết bị này thực chất là một máy khoan xoay được tích hợp thêm cơ chế va đập để tạo ra chuyển động đập liên hồi như búa.

Cơ chế va đập này tạo ra các cú đấm ngắn, nhanh và liên tục nhằm phá vỡ cấu trúc bề mặt vật liệu tại điểm khoan, giúp quá trình xuyên phá diễn ra nhanh hơn và tốn ít công sức hơn so với máy khoan thông thường. Hầu hết các loại máy khoan búa hiện đại đều cho phép người dùng tắt chế độ chuyển động búa để sử dụng thiết bị như một máy khoan truyền thống cho các công việc như khoan gỗ, kim loại hoặc bắt vít.

Trong các dòng máy chuyên dụng công suất lớn, thiết bị thường được trang bị đầu kẹp SDS-plus để truyền tải lực đập tối ưu và có thể tích hợp nhiều chế độ hoạt động bao gồm khoan thường, khoan búa và chế độ đục chuyên dụng.

Lịch sử 
Khoan va đập là kỹ thuật khoan chủ đạo của Trung Quốc cổ đại, ra đời từ thời nhà Hán. Quy trình này vận hành bằng cách huy động nhóm thợ từ hai đến sáu người cùng nhảy lên đòn bẩy theo nhịp để nâng mũi khoan sắt nặng gắn trên hệ thống cáp tre dài. Nhờ kết hợp mũi khoan gang với các công cụ bằng tre, người Trung Quốc xưa đã có thể chạm tới độ sâu kỷ lục 910 m. Những giếng nước quy mô lớn này thường phải mất đến hai hoặc ba thế hệ thợ mới hoàn thiện. Về nguyên lý, máy khoan dây cáp liên tục nâng và thả chuỗi công cụ nặng để nghiền nát đá thành vụn nhỏ. Bên cạnh đó, việc sử dụng đầu cắt gắn vào thanh tre cũng cho phép họ đạt đến độ sâu 915 m, giúp mũi khoan dễ dàng xuyên qua các tầng đá rời rạc hoặc có mật độ thấp.

Vào năm 1848, J.J. Couch đã phát minh ra chiếc máy khoan va đập dùng khí nén đầu tiên. Vào giữa thế kỷ XX, các loại máy khoan va đập quay bằng tay đã được sản xuất tại Vương quốc Anh. Vào cuối thế kỷ XIX và đầu thế kỷ XX, kỹ sư khai thác mỏ J. George Leyner đã phát triển các loại máy khoan búa để sử dụng trong hầm mỏ. Các thiết kế của Leyner đã giúp cải thiện hiệu suất và đảm bảo an toàn cho công nhân. Những mẫu máy khoan mỏ này sau đó đã trở thành tiêu chuẩn chung của toàn ngành.

Chú thích 

Máy khoan
Dụng cụ điện
Dụng cụ điện cầm tay
Máy mài

Máy mài (tiếng Anh: grinding machine) là một loại máy công cụ hoặc dụng cụ điện chuyên dụng để gia công cắt gọt vật liệu thông qua việc sử dụng đá mài hoặc vật liệu mài mòn làm công cụ cắt. Trong quá trình vận hành, mỗi hạt mài trên bề mặt đá mài đóng vai trò như một lưỡi cắt siêu nhỏ, loại bỏ các lớp vật liệu mỏng khỏi phôi thông qua biến dạng cắt.

Trong lĩnh vực cơ khí chế tạo, mài được xem là phương pháp gia công tinh để hoàn thiện các chi tiết đòi hỏi chất lượng bề mặt cao (độ nhám thấp) cũng như độ chính xác cực cao về hình dáng và kích thước. Với khả năng đạt được độ chính xác kích thước lên đến 0,000025 mm, phương pháp này thường chỉ loại bỏ một lớp kim loại mỏng với độ sâu khoảng 0,25 đến 0,50 mm. Tuy nhiên, mài cũng là một lĩnh vực đa dạng với các ứng dụng mài thô cho phép loại bỏ khối lượng lớn vật liệu một cách nhanh chóng.

Chú thích 

Máy mài
Dụng cụ điện
Nhà cung cấp dịch vụ

Nhà cung cấp dịch vụ (tiếng Anh: Service provider - SP) là một thực thể—có thể là tổ chức, doanh nghiệp hoặc cá nhân bên thứ ba—chuyên cung cấp các loại hình dịch vụ khác nhau cho khách hàng là người tiêu dùng cuối hoặc các doanh nghiệp khác. Các dịch vụ này thường bao gồm tư vấn, pháp lý, bất động sản, viễn thông, lưu trữ và xử lý dữ liệu.

Trong khi một nhà cung cấp dịch vụ có thể là một đơn vị nội bộ thuộc tổ chức mà nó phục vụ, thông thường đây là một bên cung ứng độc lập hoặc đơn vị thuê ngoài (outsourcing). Thuật ngữ truyền thống hơn để chỉ mô hình này là trung tâm dịch vụ (service bureau).

Phân loại theo tiêu chuẩn ITIL 
Trong lĩnh vực công nghệ thông tin và quản trị dịch vụ (ITIL), các nhà cung cấp dịch vụ thường được phân loại thành ba loại hình chính:

 Loại I: Nhà cung cấp dịch vụ nội bộ (Internal service provider) – Là một bộ phận nằm trong tổ chức, chuyên cung cấp dịch vụ cho các đơn vị kinh doanh khác cùng thuộc tổ chức đó.
 Loại II: Nhà cung cấp dịch vụ dùng chung (Shared service provider) – Một đơn vị tập trung cung cấp các dịch vụ cụ thể (như nhân sự, tài chính, IT) cho nhiều đơn vị kinh doanh khác nhau trong cùng một tập đoàn lớn.
 Loại III: Nhà cung cấp dịch vụ bên ngoài (External service provider - ESP) – Các đơn vị cung cấp dịch vụ cho khách hàng bên ngoài tổ chức của mình.

Chú thích 

Thuật ngữ kinh doanh
Mô hình kinh doanh
Lăng Tuyên Mục nhị vương

Lăng Tuyện Mục nhị vương là lăng mộ của  Mục Vương Nguyễn Phúc Dương (1759 - 1777), hay còn gọi là Tân Chính vương, chúa Nguyễn đời thứ 10, và cha là Tuyên Vương Nguyễn Phúc Hạo (1739 - 1760) ở Xóm Tẩm, giáp Hạ, làng Long Hồ (phường Kim Long, quận Phú Xuân, Huế).

Lịch sử 
Nguyễn Phúc Hạo, là con thứ chín của đức Vũ Vương Nguyễn Phúc Khoát, mất ngày 18 tháng 2 năm Canh thìn (4 tháng 4 năm 1760) lúc 22 tuổi. Đức Vũ Vương phong tặng ông là "Thái bảo Quận công", an táng tại làng Long Hồ (Hương Trà, Thừa Thiên) và ra lệnh cấm việc xướng ca trong 100 ngày. Đến thời kỳ trung hưng, ông được phong thụy là "Hiếu Tuyên Vương", thờ ở án thứ 5 tại Thái Miếu ở Gia Định. Năm Nhâm tí (1804) vua Gia Long cải thụy cho ông là Duệ Tiềt Ôn Lương Anh Duệ Minh Đạt Tuyên Vương, cho dựng nhà thờ ở Long Hồ để thờ.

Nguyễn Phúc Dương là con trai của Nguyễn Phúc Hạo. Sau khi chúa Nguyễn Phúc Thuần thất thế trước quân đội Tây Sơn và Trịnh năm 1775, Nguyễn Phúc Dương được dựng làm Đông Cung thế tử, tuy nhiên sau đó ông rơi vào trong tay quân Tây Sơn. Nguyễn Nhạc muốn dùng ông làm con bài phục vụ cho mục tiêu chính trị của mình, song ông không hợp tác với Nhạc và chạy trốn vào Gia Định. Cuối năm 1776, được sự ủng hộ của Lý Tài, Nguyễn Phúc Dương xưng là Tân Chính vương ở Gia Định, cùng với Thái Thượng vương Nguyễn Phúc Thuần vừa tranh chấp với nhau, lại vừa phải đối mặt với quân Tây Sơn mạnh mẽ và tàn bạo. Ngày 19 tháng 9 năm 1777, Nguyễn Phúc Dương thua trận và bị Tây Sơn hành quyết. 

Năm 1809, hài cốt của Tân Chính vương Nguyễn Phúc Dương (được truy tôn là Cung Mẫn Anh Đoán Huyền Mặc Vĩ Văn Mục Vương (恭敏英斷玄默偉文穆王), được xem như là chúa Nguyễn thứ 10) được vua Gia Long đem về cải táng thờ chung viên tẩm với cha là Nguyễn Phúc Hạo.

Hiện lăng tọa lạc tại xóm Tẩm, phường Kim Long, quận Phú Xuân, Huế. Lăng được Hội đồng trị sự Nguyễn Phước tộc trùng tu năm 2022.

Chú thích 
Lăng tẩm Huế
Lăng tẩm các vua, chúa Nguyễn
Antonio Puche

Antonio Puche Vicente (sinh ngày 2 tháng 8 năm 1972), đôi khi được biết đến với tên gọi Puche II, là một cựu cầu thủ bóng đá người Tây Ban Nha từng chơi ở vị trí tiền đạo, và hiện là một huấn luyện viên.

Sự nghiệp câu lạc bộ
Sinh ra tại Yecla, Vùng Murcia, Puche bắt đầu sự nghiệp chuyên nghiệp với Elche CF, gắn bó gần như hoàn toàn với đội dự bị trong thời gian thi đấu tại đây. Ông ra mắt đội một khi mới 16 tuổi, chơi tám phút trong trận hòa 1–1 trên sân khách tại La Liga trước CA Osasuna; huyền thoại László Kubala là người đã trao cho ông cơ hội đầu tiên thi đấu cùng các cầu thủ chuyên nghiệp.

Vào mùa hè năm 1993, sau một thời gian thi đấu cho đội dự bị của Valencia CF, Puche gia nhập Palamós CF thuộc Segunda División. Ông đã có một năm đột phá trong mùa giải thứ hai của mình, ghi được 21 bàn thắng để dẫn đầu danh sách ghi bàn (ngoại trừ một cầu thủ khác) nhưng vẫn bị xuống hạng do các vấn đề tài chính của câu lạc bộ xứ Catalan; vào ngày 9 tháng 4 năm 1995, ông đã ghi sáu bàn vào lưới CD Leganés – đội bóng cũng bị xuống hạng sau đó – trong chiến thắng đậm 7–1 trên sân nhà.

Puche tiếp tục thi đấu ở giải hạng hai trong các chiến dịch tiếp theo, với Villarreal CF, CD Toledo và Real Jaén. Ông giải nghệ vào tháng 6 năm 2004 ở tuổi gần 32, sau vài năm thi đấu ở các giải hạng thấp.

Từ năm 2005 đến 2007, Puche làm giám đốc bóng đá tại Cádiz CF. Năm sau đó, ông có trải nghiệm huấn luyện chuyên nghiệp đầu tiên với vai trò huấn luyện viên trưởng, dẫn dắt Xerez CD B tại Tercera División, cũng như chia sẻ nhiệm vụ chỉ đạo ở đội một với cựu cầu thủ của câu lạc bộ là Antonio Poyatos.

Vào mùa giải 2008–09, Puche được bổ nhiệm làm trợ lý huấn luyện viên cho Juan Carlos Mandiá tại đội bóng hạng hai Hércules CF. Trong những năm tiếp theo, cặp đôi này tiếp tục làm việc cùng nhau.

Puche ký hợp đồng với Qadsia SC của Giải Ngoại hạng Kuwait vào năm 2014. Ông bị sa thải vào ngày 23 tháng 3 năm sau đó, khi đội bóng kết thúc ở vị trí thứ tư.

Sự nghiệp quốc tế
Puche đã có thành tích ghi bàn tốt với đội tuyển U-16 Tây Ban Nha. Trong một giải đấu quốc tế được tổ chức tại Genoa, ông được bầu chọn là cầu thủ xuất sắc nhất.

Puche cũng thi đấu ở cấp độ U-20, được chọn vào đội hình tham dự Giải vô địch bóng đá trẻ thế giới 1989 tổ chức tại Ả Rập Xê Út.

Đời tư
Anh trai của Puche, José (sinh năm 1968), cũng là một cầu thủ bóng đá. Là một tiền vệ, anh đã thi đấu cùng em trai mình tại Elche và Palamós, và cặp đôi này được gọi là Puche I và Puche II.

Danh hiệu

Cá nhân
Cúp Pichichi (Segunda División): 1994–95

Huấn luyện viên
Al Qadsia
Cúp AFC: 2014
Siêu cúp bóng đá Kuwait: 2014

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1972
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Tây Ban Nha
Tiền đạo bóng đá nam
Cầu thủ bóng đá La Liga
Cầu thủ bóng đá Segunda División
Cầu thủ bóng đá Tercera División
Cầu thủ bóng đá Villarreal CF
Cầu thủ bóng đá Granada CF
Cầu thủ bóng đá CD Linares
Huấn luyện viên bóng đá Tây Ban Nha
Tư Đạo Vương hậu

Tư Đạo Vương hậu (Hanja: 思道王后 朴氏; ?–614), là một Vương hậu của nhà Tân La. Bà là vợ của Chân Hưng Vương , mẹ ruột của Chân Trí Vương. Bà là nhiếp chính trong thời kỳ nhỏ tuổi của cháu trai bà là vua Chân Bình Vương từ năm 579-584, nhưng việc nhiếp chính của bà không được đề cập trong các văn bản lịch sử. Sau này bà trở thành một ni cô Phật giáo với tên gọi Diệu Pháp (묘법 ; 妙法).

Tiểu sử

Tuổi trẻ
Bà sinh ra trong gia đình của Phác Anh Thực và Công chúa Okjin thuộc dòng họ Kim ở Gyeongju. Bà trở thành phi tần của nhà vua từ rất sớm.

Thái hậu
Năm 576, chồng bà qua đời, và con trai họ lên ngôi. Theo Hwarang : Tương truyền rằng ông bị mẹ mình, phế truất vì từ chối kết hôn với cháu gái (trong một số tài liệu là em gái) của bà, Mỹ Thất. Ông đã hứa sẽ cưới bà và phong bà làm vương hậu khi lên ngôi, nhưng đã thay đổi ý định ngay khi lên ngôi. Ông mất hứng thú với bà sau khi yêu say đắm một người phụ nữ khác. Họ lan truyền tin đồn rằng trời đã bỏ rơi Tân La vì có một vị vua vô đạo đức, dẫn đến việc họ mất đất đai vào tay Bách Tế . Họ yêu cầu ông thoái vị để xoa dịu trời đất. Sau đó, ông bị giam cầm và qua đời 3 tháng sau đó. Cháu trai của ông, lúc đó mới 10 tuổi, được tuyên bố là vua mới, nhưng vì còn quá nhỏ để trị vì, Thái hậu đã nhiếp chính cho ông trong nhiều năm.

Nhiếp chính
Cháu trai của bà còn nhỏ tuổi, và bà trở thành nhiếp chính trong thời gian đó. Vì vua Chân Bình Vương chỉ mới 13 tuổi khi lên ngôi năm 579, Thái hậu đã làm nhiếp chính cho đến khi ông đủ tuổi trưởng thành vào năm 584. Tuy nhiên, Thái hậu từ chối trao cho ông toàn quyền cai trị Tân La ngay cả sau khi ông đã đủ tuổi.

Văn hóa đại chúng
Do Jeong Jae-Sun thủ vai trong bộ phim truyền hình Dream of the Emperor của đài KBS.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Il-yeon: Samguk Yusa: Legends and History of the Three Kingdoms of Ancient Korea, translated by Tae-Hung Ha and Grafton K. Mintz. Book One, page 52. Silk Pagoda (2006). 

Sinh thế kỷ 6
Mất năm 614
Người Triều Tiên thế kỷ 7
Nhiếp chính Triều Tiên
Thọ An công chúa

Thọ An công chúa (chữ Hán: 寿安公主) là một công chúa nhà Đường, con gái út của Đường Huyền Tông Lý Long Cơ.

Tiểu sử 
Thọ An công chúa không rõ năm sinh, dựa vào tư liệu của Tân Đường thư ghi về chị gái của bà là Nhạc Thành công chúa (樂城公主) sinh năm 732 thì có lẽ bà sinh năm 733 hoặc 734. Công chúa là ấu nữ của Đường Huyền Tông Lý Long Cơ, mẹ là Tào Dã Na Cơ (曹野那姬), một vũ nữ đến từ Trung Á, được dâng cho Minh Hoàng như một cống phẩm ngoại giao. 

Theo 《Đường ngữ lâm》của Vương Đảng, Tào Dã Na Cơ mang thai chín tháng đã sinh công chúa, khiến Huyền Tông nghi ngờ về huyết thống của công chúa mà ghét bỏ cả hai mẹ con ngay lập tức. Thông tin này vẫn cần được kiểm chứng thêm nhưng dựa vào tên của công chúa là Lý Trùng Nương (李蟲娘), chữ Trùng (虫) có nghĩa là "sâu bọ", đủ để nhận thấy việc không coi trọng của Minh Hoàng với ấu nữ. 

Chính vì việc này, Huyền Tông không ban cho bà tước hiệu công chúa như các chị gái mà còn ra lệnh cho bà phải làm đạo sĩ trong cung, trông coi các đền thờ Đạo giáo trong cung, xưng "Sư nương" (师娘). Sau khi Huyền Tông trở thành Thái thượng hoàng, anh trai của bà là Đường Túc Tông đã sách phong bà làm Thọ An công chúa (寿安公主) và gả bà cho Tô Phát (苏发), con trai Kì quốc công Tô Chấn (苏震). Về sau không còn ghi chép nào về bà, cũng không rõ khi nào bà qua đời.

Tham khảo 

Công chúa nhà Đường
Lý Mạo

Lý Mạo (chữ Hán: 李琩, 725 - 775), tên trước là Lý Thanh (李清) là một hoàng tử nhà Đường, con trai của Đường Huyền Tông Lý Long Cơ và Võ Huệ phi, người chồng đầu tiên của Dương Quý phi.

Tiểu sử 
Lý Mạo sinh năm Khai Nguyên thứ 13 (725), là Hoàng tử thứ 18 của Đường Huyền Tông Lý Long Cơ, mẹ là Võ Huệ phi, một đại sủng phi của Minh Hoàng xuất thân họ tộc của Võ Tắc Thiên. Ban đầu tên của ông là Lý Thanh (李清), trước khi sinh ra ông thì Võ Huệ phi có hai người con trai là Lý Nhất (李一) và Lý Mẫn (李敏) đều chết yểu nên khi Lý Thanh sinh ra bèn đưa cho anh trai của ông là Ninh vương Lý Hiến nuôi dưỡng. Chính thê của Lý Hiến, Vương phi Nguyên thị (元氏, ? - 740) nuôi dưỡng Lý Thanh như con ruột của mình, tận tâm chăm sóc hơn mười năm, nhờ đó mà ông lớn lên một cách an toàn. 

Khi vừa sinh ra, Huyền Tông phong ông làm Thọ vương (寿王), về sau ban chức Ích Châu Đại đô đốc, Kiến Nam Tiết độ sứ, Khai phủ nghi đồng tam tư, về sau cải danh Lý Mạo (李琩). Tháng 12 năm Khai Nguyên thứ 23 (735), lầy Dương thị làm Thọ vương phi. Tương truyền trong cuộc hôn nhân này, hai người có một con gái.  

Võ Huệ phi cấu kết cùng Thừa tướng Lý Lâm Phủ để đưa ông lên vị trí Thái tử, vì thế mà ép chết ba con trai đầu của Minh Hoàng là Phế Thái tử Lý Anh, Ngạc vương Lý Dao (李瑤) và Quang vương Lý Cư (李琚). Chẳng bao lâu sau, Võ Huệ phi vì chuyện này mà tự hù mình mà chết năm 737. Sau khi Huệ phi mất, Đường Huyền Tông thường hay buồn rầu, ngày nhớ đêm thương, lập Tập Linh đài để cầu siêu cúng vái cho vong hồn Huệ phi được sớm siêu thoát về cõi tiên. Cũng trong thời gian này ông gặp chính thất của Lý Mạo là Dương phi. Năm Khai Nguyên thứ 28 (740), Minh Hoàng ép Lý Mạo ly hôn với Vương phi, đồng thời đem Dương thị vào Hoa Thanh cung, đến Tập Linh đài làm Nữ Đạo sĩ.

Năm Thiên Bảo thứ 4 (745), tháng 7, Thọ vương Lý Mạo lấy con gái của Vi Chiêu Huấn (韋昭訓) làm kế phi. Ông sống ẩn nhẫn trong suốt cuộc đời còn lại, nhờ vậy mà bình an thoát được loạn An Sử. Năm Đại Lịch thứ 10 (775), Lý Mạo qua đời, Đường Đại Tông tặng tước Thái phó.

Gia quyến

Thê thiếp 

 Chính Vương phi Dương thị, sau là Quý phi của Đường Huyền Tông, một trong Tứ đại mỹ nhân Trung Hoa. 
 Kế Vương phi Vi thị, xuất thân sĩ tộc Kinh Triệu Vi thị (京兆韦氏), con gái thứ ba của Hữu lang tướng Vi Chiêu Huấn (韦昭训). Cùng Lý Mạo tình cảm rất tốt, sinh năm con trai và một con gái.

Con cái

Vương tử 

 Đức Dương Quận vương Lý Tuyền (李僩), trưởng tử, mẹ là Vi phi, kế thừa tước vị. 
 Tế Dương Quận vương Lý Hạo (李皓), mẹ là Vi phi.
 Quảng Dương Quận vương Lý Nghiễm (李俨), tên cũ Lý Kỳ (李倛), mẹ là Vi phi.
 Tiết Quốc công Lý Kháng (李伉), mẹ là Vi phi.
 Đằng Quốc công Lý Hựu (李侑), mẹ là Vi phi.
 Lý Kiệt (李傑), mẹ không rõ, nhậm Tế tửu.

Vương nữ 

 Trưởng nữ Lý Phù Dung (李芙蓉), mẹ là Vi phi, phong Vân An Huyện chúa (云安县主).
 Thứ nữ, mẹ không rõ, phong Dương Trạch Công chúa (阳翟公主), lấy Kì quốc công Quách Thự (郭曙), con trai công thần Quách Tử Nghi.
 Lục nữ, mẹ không rõ, phong Thanh Nguyên Huyện chúa (清源县主).
 Nhị thập nhị nữ Lý Ứng Huyền (李应玄), mẹ không rõ, phong Dương Thành Huyện chúa (阳城县主), lấy Dực vương phủ Trường sử Khâu Vận Thời (丘运时).

Tham khảo 

Hoàng tử nhà Đường
Ngọc Chân Công chúa

Ngọc Chân Công chúa (chữ Hán: 玉真公主, khoảng năm 690 - 692/762), tên thật Lý Trì Doanh (李持盈), pháp hiệu Vô Thượng Chân (无上真), tự Huyền Huyền (玄玄), hào Trì Doanh (持盈) là một công chúa và nữ tu sĩ nhà Đường, con gái Đường Duệ Tông Lý Đán.

Tiểu sử 
Ngọc Chân công chúa không rõ năm sinh, song theo căn cứ vào việc bà là con gái thứ mười của Duệ Tông, chị gái Kim Tiên công chúa sinh năm 689 và mẫu thân bà bị sát hại năm 693 thì năm sinh của bà trong khoảng từ năm 690 đến 692. Mẹ của bà là Chiêu Thành Thuận Thánh hoàng hậu Đậu thị, thường được gọi là Đậu Đức phi (窦德妃), xuất thân đại gia tộc Hà Nam Đậu thị (河南窦氏), thiếp thất của Duệ Tông. Bà là em gái cùng mẹ của Đường Huyền Tông Lý Long Cơ cùng Kim Tiên công chúa (金仙公主). 

Năm Trường Thọ thứ 2 (693), Đậu thị cùng đích mẫu của bà là Hoàng tự phi Lưu thị bị Thị nữ Vi Đoàn Nhi của Võ Tắc Thiên mưu hại mà bị xử tử, bà cùng Huyền Tông được chị của Đậu thị là Đậu Thục (窦淑) và một người em gái khác trong họ nuôi nấng. Bà được Võ Tắc Thiên phong làm Sùng Xương Huyện chúa (崇昌縣主). Cảnh Vân nguyên niên (710), Duệ Tông phục vị, sách phong Xương Long công chúa (昌隆公主), sang năm sau (711) thì cải phong Ngọc Chân công chúa (玉真公主) như hiện tại. Công chúa đã từng kết hôn nhưng không rõ Phò mã là ai, cố sự có đề cập đến chuyện Huyền Tông muốn đem gả muội muội cho Trương Quả Lão, tuy nhiên có đề cập đến việc thứ tử của bà là Trương Thích (张倜). Trương Thích về sau nghênh giá ấu nữ của chị gái bà là Tiết Quốc công chúa (薛國公主). 

Về sau, bà cùng chị gái Kim Tiên công chúa đều xuất gia làm Đạo sĩ, xây dựng Linh Đô quán (灵都观) tại núi Vương Ốc, cải hiệu Thượng Thanh Huyền Đô Đại Động Tam Cảnh Pháp sư (上清玄都大洞三景法師). 

Năm Thiên Bảo thứ 3 (744), công chúa viết thư gửi cho anh trai Huyền Tông, xin từ bỏ bổng lộc và tước hiệu để trở thành một đạo sĩ bình thường. Bức thư viết: "Thần là con gái của Tiên hoàng, em gái của bệ hạ, địa vị đã quá cao quý. Thần xin trả lại danh hiệu công chúa, giảm bớt chi phí cho quốc gia để cầu đạo lâu dài.". Huyền Tông ban đầu không đồng ý lời thỉnh cầu của em gái ruột nhưng về sau bị cảm động bởi sự kiên trì của bà nên đồng ý từ bỏ tước hiệu công chúa của bà, từ đó bà sống một cuộc sống giản dị gần Trường An. 

Trong loạn An Sử, khi quân nổi loạn tấn công kinh thành, bà cùng Đường Huyền Tông chạy loạn đến đất Thục, sau khi loạn lạc kết thúc thì quay trở lại kinh đô. Sau khi Đường Túc Tông đăng cơ, Huyền Tông buộc phải trở thành Thái thượng hoàng, ra lệnh cho cô mẫu Ngọc Chân công chúa cư ngụ tại Ngọc Chân quán (玉真观). Bảo Ưng nguyên niên (762), công chúa qua đời và được Đường Đại Tông an táng tại huyện Vạn Niên, khu vực phụ cận của Kiều lăng. 

Công chúa nổi tiếng đương thời là người tự do cởi mở, tôn sùng Đạo giáo và thường xuyên bảo trợ cho các danh sĩ đương thời, có thể kể đến Vương Duy và Lý Bạch. Tương truyền, Lý Bạch đã viết 《Ngọc Chân Tiên nhân từ》(玉真仙人词) để viết về bà. 

Phiên âm: 

玉真之仙人，时往太华峰。 清晨鸣天鼓，飙欻腾双龙。 弄电不碍手，撝云符合胸。 曦乘紫庭去，遥望隔瞳瘇。

Dịch nghĩa:

Ngọc Chân chi tiên nhân, Thời vãng Thái Hoa phong. Thanh thần minh thiên cổ, Phiêu hốt đằng song long. Lộng điện bất ngại thủ, Huy vân phù hợp hung. Hi thừa tử đình khứ, Diêu vọng cách đồng mông.

Tham khảo 

Công chúa nhà Đường
Như Bình

Như Bình (sinh ngày 6/8/1972) là một nhà văn, nhà báo và họa sĩ người Việt Nam. Bà được biết đến với phong cách viết thiên về nội tâm, khai thác các góc khuất của số phận con người, đặc biệt là phụ nữ và nghệ sĩ. Bên cạnh sự nghiệp báo chí và văn chương, bà còn tham gia vào lĩnh vực hội họa.

Tiểu sử và sự nghiệp 
Như Bình công tác lâu năm trong ngành báo chí, đặc biệt gắn bó với các ấn phẩm của Báo Công an Nhân dân như An ninh thế giới và Văn nghệ Công an.

Trong vai trò nhà báo, bà nổi tiếng với thể loại ký sự nhân vật và phỏng vấn. Như Bình thường thực hiện các cuộc trò chuyện chuyên sâu với nhiều văn nghệ sĩ, trí thức nổi tiếng (như Thành Chương, Đặng Xuân Hòa...), khai thác những câu chuyện đời tư và quan điểm nghệ thuật của họ. Bà quan niệm nghề báo như một "duyên phận" và luôn tìm cách chạm đến "tận cùng của văn hóa là con người".

Sau một thời gian dài hoạt động văn học sôi nổi với các tập truyện ngắn và bút ký, Như Bình có khoảng lặng kéo dài 10 năm không xuất bản sách mới. Năm 2024, bà đánh dấu sự trở lại văn đàn bằng việc ra mắt cùng lúc hai tác phẩm và tổ chức triển lãm hội họa cá nhân.

Phong cách nghệ thuật

Văn học 
Sáng tác của Như Bình bao gồm truyện ngắn, tản văn và thơ. Phong cách của bà được giới phê bình nhận xét là giàu nữ tính, đa đoan và mang màu sắc của sự cô đơn kiêu hãnh.

Truyện ngắn và tản văn của Như Bình thường đi sâu vào những rung cảm tinh tế, nỗi đau và khát vọng của người phụ nữ. Các tác phẩm như Bùa yêu hay Thương những xa xôi thể hiện cái nhìn khắc khoải về tình yêu và nhân thế. Nhà văn Phùng Văn Khai nhận xét văn của bà có sự "ma mị", dẫn dắt người đọc vào những vùng cảm xúc phức tạp.

Thơ Như Bình được đánh giá là sự "độc thoại" và "thiền" trong ngôn ngữ. Tập thơ Sự im lặng biếc xanh (2024) cho thấy một bước chuyển trong tư duy nghệ thuật, hướng vào nội tâm và sự tĩnh lặng. Thơ của bà thường sử dụng các hình ảnh ẩn dụ về thiên nhiên (mưa, lửa, nước) để diễn tả trạng thái tinh thần.

Hội họa 
Như Bình đến với hội họa như một cách "thiền" và giải tỏa cảm xúc cá nhân, một cuộc "dạo chơi" bên ngoài văn chương. Tranh của bà thường mang phong cách trừu tượng, biểu hiện, sử dụng màu sắc để kể câu chuyện của nội tâm thay vì tả thực. Bà xem vẽ là một cách để "trò chuyện với chính mình" và giữ cho tâm hồn được thanh khiết.

Tác phẩm tiêu biểu 
Như Bình đã xuất bản nhiều đầu sách thuộc nhiều thể loại:

Ký sự và phỏng vấn:

 Giông bão đi qua
 Những ẩn số của định mệnh
 Những nẻo đường mang tên định mệnh

Truyện ngắn:

 Dòng sông một bờ
 Đêm vô thường
 Bùa yêu (Tập truyện ngắn)

Tác phẩm mới (2024):

 Sự im lặng biếc xanh (Tập thơ) 
 Thương những xa xôi (Tùy bút - Tản văn)

Quan điểm 
Như Bình từng chia sẻ về mối quan hệ giữa nghề báo và nghề văn: "Nghề báo giúp tôi tỉnh táo, quyết liệt và bám sát hiện thực, còn văn chương là nơi tôi trú ngụ, vỗ về những vết thương". Bà cũng cho rằng nghệ thuật là bầu không khí mà bà muốn giữ gìn sự thanh khiết và đẹp đẽ.

Tham khảo
Những Người Quả Cảm: Cuộc phiêu lưu Thế chiến II

Những Người Quả Cảm: Cuộc phiêu lưu Thế chiến II (tên gốc tiếng Anh: Brave People: WWII Adventure) là một trò chơi điện tử thuộc thể loại phiêu lưu point-and-click lấy bối cảnh Chiến tranh thế giới thứ hai, được phát triển và phát hành bởi Bonuman Game Studio vào năm 2025. Trò chơi tập trung vào các sự kiện lịch sử tại Hà Lan dưới sự chiếm đóng của Đức Quốc xã, cho phép người chơi trải nghiệm lòng dũng cảm của lực lượng kháng chiến thông qua các câu đố và cốt truyện dựa trên những sự kiện có thật.

Lối chơi 
Trò chơi kết hợp yếu tố giải đố logic với kể chuyện tương tác. Người chơi phải tương tác với môi trường để tìm kiếm vật phẩm, giải mã và thực hiện các nhiệm vụ bí mật. Gameplay nhấn mạnh tính xác thực lịch sử với các công cụ chính xác theo thời kỳ như đèn dầu, dụng cụ đào hào và búa tạ.

Trò chơi bao gồm hai chương chính với hai góc nhìn khác nhau:
 Chương 1: Cuộc chiến bất đắc dĩ của Frank: Lấy bối cảnh năm 1944, Frank từ một người dân bình thường đã trở thành điệp viên thu thập tình báo và đối mặt với mật thám Gestapo.
 Chương 2: Thử thách của Fred ở chiến trường: Theo chân một người sống sót sau vụ xử bắn, người này sau đó đã giải cứu một binh sĩ thuộc Sư đoàn dù 82 của quân đội Mỹ.

Cốt truyện và cảm hứng lịch sử 
Cốt truyện của trò chơi được xây dựng dựa trên những câu chuyện có thật về Kháng chiến Hà Lan. Game phản ánh tinh thần của các phong trào phản kháng trong lịch sử như nhóm Bông hồng trắng (Weiße Rose), nhấn mạnh vào sự kháng cự không vũ trang thông qua trí tuệ và các hành động bí mật của những người dân bình thường trước chế độ áp bức.

Phát triển 
Trò chơi được phát triển bởi Bonuman Game Studio với mục tiêu tạo ra một trải nghiệm cao cấp, chơi ngoại tuyến và không có quảng cáo. Nhà phát triển đã nỗ lực tái hiện sự khốc liệt và chân thực của châu Âu những năm 1940. Ngoài dự án này, studio còn được biết đến với tựa game Sicarios: Hitman Crime Story, một trò chơi cũng thuộc thể loại phiêu lưu giải đố nhưng lấy bối cảnh tội phạm hiện đại.

Đón nhận 
Trò chơi nhận được phản hồi tích cực nhờ cốt truyện sâu sắc và giá trị giáo dục lịch sử. Trên hệ thống Google Play, trò chơi được đánh giá cao về bầu không khí chân thực và các câu đố đầy thử thách.

Xem thêm 
 Kháng chiến Hà Lan
 Sư đoàn dù 82 (Hoa Kỳ)
 Bông hồng trắng

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 
 Những Người Quả Cảm trên Google Play
 Trailer chính thức trên YouTube

Trò chơi điện tử năm 2025
Trò chơi phiêu lưu
Trò chơi điện tử về Chiến tranh thế giới thứ hai
HMS Strongbow

Hai tàu chiến của Hải quân Hoàng gia Anh từng được đặt cái tên HMS Strongbow, đặt theo biệt danh của Richard de Clare (1130-1176):

  là một tàu khu trục lớp R (1916) hạ thủy năm 1916, hoạt động trong Thế Chiến I và bị đánh chìm năm 1917
  là một tàu ngầm lớp S (1931) hạ thủy năm 1943, hoạt động trong Thế Chiến II và bị tháo dỡ năm 1946

Tên gọi tàu chiến Hải quân Hoàng gia Anh
Đội tuyển bóng chày quốc gia Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên

Đội tuyển bóng chày quốc gia Cộng hòa Dân chủ nhân dân Triều Tiên là đội tuyển đại diện cho Cộng hòa Dân chủ nhân dân Triều Tiên tại các giải đấu bóng chày quốc tế.

Đội tuyển nằm dưới sự quản lý của Hiệp hội Bóng chày và Bóng mềm CHDCND Triều Tiên, cơ quan quản lý bóng chày ở Triều Tiên từ năm 1987.  Cơ quan quản lí hiện tại của môn thể thao này là Hiệp hội Bóng chày CHDCND Triều Tiên, sau khi đã nộp đơn xin gia nhập Liên đoàn Bóng chày Bóng mềm Thế giới (WBSC) vào tháng 7,   trước khi được phê chuẩn gia nhập tại kì Đại hội WBSC vào tháng 10 năm 2025. 

Lần cuối cùng đội tuyển bóng chày Triều Tiên tham dự một giải đấu quốc tế được biết đến công khai là tại Giải vô địch bóng chày châu Á năm 1993.  Tại đây, đội tuyển đã giành được một trận thắng trước Philippines và kết thúc giải đấu ở vị trí thứ 6.

Đội hình gần nhất

Thành tích thi đấu quốc tế

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Người Triều Tiên đang dần yêu thích môn thể thao quốc dân của Mỹ.
 Tài liệu về Triều Tiên    tại Liên đoàn Bóng chày châu Á

CHDCND Triều Tiên
Bóng chày Bắc Triều Tiên
Ngô Thị Mại

Ngô Thị Mại (sinh ngày 1 tháng 9 năm 1937) là nữ phó giáo sư, tiến sĩ vi sinh học Việt Nam. Bà được tặng Giải thưởng Kovalevskaia năm 1990 nhờ các nghiên cứu về công nghệ thực phẩm an toàn. Bà là Viện trưởng Viện Công nghiệp thực phẩm giai đoạn 1982–1996.

Tiểu sử và học vấn 
Ngô Thị Mại sinh ngày 1 tháng 9 năm 1937, quê ở Bình Định. Năm 1954, bà theo gia đình tập kết ra Bắc học tập. 

Năm 1959, Ngô Thị Mại tốt nghiệp Khoa Hóa – Thực phẩm khóa I, Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, và về làm việc tại Nhà máy Rượu Hà Nội. Tại đây, nhiều sáng kiến cải tiến kỹ thuật của bà đã được áp dụng, giúp tăng năng suất lao động. Năm 1968, bà được cử sang Tiệp Khắc làm nghiên cứu sinh và đã hoàn thành luận án tiến sĩ vi sinh học tại Viện Vi sinh học Praha vào năm 1972.

Về nước, bà lần lượt đảm nhận các vị trí như Phó Giám đốc kỹ thuật Nhà máy rượu Hà Nội (1973-1975); Phụ trách Trung tâm Nghiên cứu rượu, bia, nước giải khát (1976-1977); Viện trưởng Viện Công nghiệp thực phẩm (1982-1996)…

Bà có học hàm Phó Giáo sư.

Khi về hưu, bà và một số đồng nghiệp tập hợp nhau để thành lập "Trung tâm nghiên cứu, triển khai lương thực thực phẩm an toàn" (trực thuộc Liên hiệp các Hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam) do bà làm Giám đốc.

Sự nghiệp 
Ngay từ năm 1961, Ngô Thị Mại đã bắt đầu tiến hành cụm công trình nghiên cứu về chế biến các sản phẩm phế phụ liệu trong nông nghiệp, công nghiệp để tạo ra sản phẩm có giá trị dinh dưỡng cao. Trong đó, có thể kể đến là: công trình nghiên cứu chế độ xử lý hạt lúa mỳ dùng trong sản xuất cồn; sử dụng hoa màu thay gạo để sản xuất cồn theo phương pháp Amilo. Rất nhiều công trình nghiên cứu được ứng dụng vào thực tiễn sản xuất, mang lại hiệu quả kinh tế cao như: sử dụng Enzim và nguyên liệu gạo với tỷ lệ cao trong sản xuất bia; nghiên cứu công nghệ sản xuất nước mắm ngắn ngày, rút chu kỳ sản xuất từ 6-12 tháng theo phương pháp cổ truyền xuống còn 10 đến 15 ngày…

Bà được tặng Giải thưởng Kovalevskaia năm 1990. Ngoài ra, bà còn được các bộ ngành và xã hội ghi nhận qua nhiều danh hiệu, giải thưởng: 5 bằng Lao động sáng tạo của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam; Giải thưởng Kova về khoa học công nghệ ứng dụng…

Giải thưởng khoa học 
 Giải thưởng Kovalevskaia (1990)

Tham khảo

Xem thêm
 Giải thưởng Kovalevskaia

Sinh năm 1937
Nhân vật còn sống
Người Bình Định
Nữ khoa học gia
Tiến sĩ
Phó Giáo sư
Giải thưởng Kovalevskaia
Zing Music Awards 2013

Zing Music Awards 2013 (viết tắt là ZMA 2013) là giải thưởng lần thứ 4 của Zing Music Awards, một giải thưởng âm nhạc trực tuyến thường niên được tổ chức bởi Zing MP3.

Lễ trao giải diễn ra vào tối ngày 7 tháng 1 năm 2014 tại Nhà hát Hòa Bình, Thành phố Hồ Chí Minh. Đông Nhi, Hoàng Tôn, JustaTee, Noo Phước Thịnh, Phương Mỹ Chi, Trịnh Thăng Bình và Yanbi đồng dẫn đầu những nghệ sĩ có nhiều danh hiệu nhất mùa giải với hai giải thưởng cho mỗi người.

Tổ chức

Thay đổi hạng mục 
So với mùa giải trước, Zing Music Awards 2013 giảm xuống còn 19 giải thưởng được chia vào bốn hạng mục lớn.

Quá trình đề cử 
Danh sách đề cử gồm Top 40 ban đầu được công bố vào ngày 20 tháng 11 năm 2013, dựa trên số liệu từ "chỉ số Z" của Zing MP3 trong năm. Các đề cử được tham gia bình chọn qua bốn vòng để xác định Top 10, Top 5, Top 3 và người chiến thắng ở mỗi hạng mục.

Việc bình chọn trực tiếp cho Top 10 "Nghệ sĩ của năm" của các phóng viên được tiến hành trong cuộc họp báo vào ngày 14 tháng 11 năm 2013. 11 nhân vật đã được lọt vào bảng đề cử cho hạng mục này, trong đó hai nghệ sĩ có cùng số phiếu ở vị trí thứ 10 là Phương Mỹ Chi và Thu Minh. Sự xuất hiện của Đàm Vĩnh Hưng trong top 10 đã tạo nên nhiều tranh luận trái chiều khi nam ca sĩ này liên tục vướng vào hàng loạt bê bối ứng xử trong năm, trong khi Phương Mỹ Chi được đánh giá là "hơi khập khiễng" khi chỉ mới nổi danh từ cuộc thi Giọng hát Việt nhí. Ở nhóm giải thưởng yêu thích, phương thức bình chọn được thu gọn duy nhất thông qua ứng dụng di động Zing MP3 thay cho tin nhắn điện thoại và trang web – được cho là nhằm tăng cường bảo mật và hạn chế tối đa tiêu cực trong quy trình bầu chọn.

Danh sách đề cử:

Lễ trao giải

Người trao giải

Nghệ sĩ biểu diễn

Danh sách đề cử và đoạt giải

Giải thưởng chính

Giải thưởng theo thể loại nhạc

Giải thưởng yêu thích

Giải thưởng trên bảng xếp hạng

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 

2013
Giải thưởng âm nhạc năm 2013
Giải thưởng Việt Nam năm 2013
Thần Mục Vương hậu

Tiểu sử
Thần Mục Vương hậu của gia tộc Kim  (신목왕후 김씨; 655 –  700), là hoàng hậu nhiếp chính của Tân La trong khoảng thời gian từ 692 đến 700. 

Bà là vợ thứ hai của vua Thần Văn Vương  và là mẹ của vua Hiếu Chiêu Vương . Bà cai trị với tư cách nhiếp chính trong thời kỳ con trai bà còn nhỏ tuổi từ năm 692 đến năm 700. 

Bà được người Nhật gọi là Mẹ Vương (母王). Biểu thức này theo nghĩa đen cho thấy bà là "Vua với tư cách là một người mẹ", ngụ ý rằng bà là người cai trị thực sự của Tân La sau khi chồng bà qua đời.

Liên kết ngoài
Kính Thuận Vương hậu

"Kính Thuận Vương hậu" (경수왕후 김씨; 725–?), còn được gọi là Phu nhân "Mãn Nguyệt" (만월부인), là vương hậu hậu nhiếp chính của Tân La trong khoảng thời gian từ 765 đến 780.

Tiểu sử
Bà là phi tần thứ hai của vua Cảnh Đức Vương của Tân và là mẹ của vua Huệ Cung Vương của Tân La , và đã trị vì trong thời kỳ ông còn nhỏ tuổi. Năm 768, bà nhận được danh hiệu thái hậu do Hoàng đế nhà Đường ban tặng như một món quà ngoại giao cho con trai bà. Tuy nhiên, thái hậu nhiếp chính không thể kiểm soát được tình hình chính trị bất ổn. Năm 780, con trai bà và vương hậu của ông bị giết trong một cuộc nổi loạn. Không có tài liệu nào ghi lại điều gì đã xảy ra với nhà vua và mẹ của ông.

Liên kết ngoài
Nguyễn Văn Thuyết

Nguyễn Văn Thuyết (10 tháng 1 năm 1956 – 12 tháng 2 năm 2025) là một vận động viên chạy đường dài người Việt Nam.

Đầu đời và sự nghiệp
Nguyễn Văn Thuyết sinh ngày 10 tháng 1 năm 1956, tại Lý Nhân, Hà Nam.

Ông từng tham dự nội dung marathon dành cho nam tại Thế vận hội Mùa hè 1988.

Sau khi giải nghệ vào năm 1990, ông chuyển về sinh sống tại Nam Định và làm công tác đào tạo vận động viên điền kinh.

Qua đời
Nguyễn Văn Thuyết qua đời vào ngày 12 tháng 2 năm 2025 sau một thời gian dài lâm bệnh.

Cuộc sống cá nhân
Thuyết có năm người con gái. Ông còn là một người hâm mộ nhiệt thành của câu lạc bộ bóng đá Nam Định trong suốt 30 năm.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Nguyễn Văn Thuyết trên Liên đoàn điền kinh quốc tế
Nguyễn Văn Thuyết trên Ủy ban Olympic Quốc tế
Nguyễn Văn Thuyết trên Olympedia

Sinh năm 1956
Mất năm 2025
Vận động viên điền kinh Thế vận hội của Việt Nam
Người Hà Nam
Bùi Tiểu Quyên

Bùi Tiểu Quyên (sinh năm 1985) là một nhà văn, nhà báo Việt Nam. Cô được biết đến nhiều qua các tác phẩm văn học dành cho thiếu nhi và những tản văn viết về đời sống hiện đại. Bùi Tiểu Quyên là hội viên Hội Nhà văn Thành phố Hồ Chí Minh và từng đoạt Giải thưởng Sách Quốc gia Việt Nam.

Tiểu sử 
Bùi Tiểu Quyên sinh năm 1985 tại tỉnh Long An (một số nguồn ghi quê quán tại Bến Tre). Cô tốt nghiệp Khoa Báo chí và Truyền thông tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh năm 2007.

Hiện nay, cô đang công tác với vai trò phóng viên tại báo Phụ nữ Thành phố Hồ Chí Minh.

Sự nghiệp văn học 
Bùi Tiểu Quyên bắt đầu sự nghiệp viết lách với các tác phẩm truyện ngắn và tản văn dành cho độc giả trẻ. Văn phong của cô thường được nhận xét là mang nhiều cảm xúc và suy tư về cuộc sống đô thị cũng như thân phận con người.

Trong giai đoạn đầu, các tác phẩm của cô tập trung vào mảng văn học trẻ với các tập truyện ngắn như Đi ngược chiều thương, Cỏ đồi phương Đông. Năm 2014, cô nhận Giải thưởng Nhà văn Trẻ của Hội Nhà văn Thành phố Hồ Chí Minh với tác phẩm Cỏ đồi phương Đông.

Những năm gần đây, Bùi Tiểu Quyên chuyển hướng sang sáng tác văn học thiếu nhi và đạt được những thành công nhất định. Tác phẩm Cà Nóng chu du Trường Sa ra mắt năm 2021 đã đánh dấu bước ngoặt này, mang về cho cô nhiều giải thưởng lớn. Cô chia sẻ rằng việc viết cho thiếu nhi không hề dễ dàng và văn chương giúp cô tìm thấy hạnh phúc trong cuộc sống.

Ngoài sáng tác, cô còn tham gia các hoạt động khuyến đọc và chia sẻ về nghề viết. Cô cho biết những cuốn sách hay chính là nguồn cảm hứng lớn để cô duy trì đam mê sáng tác.

Tác phẩm tiêu biểu 
Các tác phẩm của Bùi Tiểu Quyên đã được xuất bản bao gồm:

Truyện ngắn và tản văn:

 Đi ngược chiều thương
 Cỏ đồi phương Đông (2014)
 Nửa hơi thở giấu lại
 Những cánh cửa đều mở

Văn học thiếu nhi:

 Cà Nóng chu du Trường Sa (2021) 
 Trường Sa! Biển ấy là của mình (2023)
 Hùm xám qua sông (2023) 

Các tác phẩm của cô hiện được phát hành bởi nhiều đơn vị xuất bản uy tín như Nhà xuất bản Kim Đồng và có mặt trên các hệ thống phát hành sách lớn.

Giải thưởng 
Bùi Tiểu Quyên đã nhận được một số giải thưởng văn học uy tín trong nước:

 Giải thưởng Sách Quốc gia (2022): Giải C cho tác phẩm Cà Nóng chu du Trường Sa.
 Giải Mai Vàng (2021): Hạng mục Tác phẩm văn hóa nghệ thuật.
 Giải thưởng Hội Nhà văn TPHCM (2021): Hạng mục Văn học thiếu nhi.
 Giải thưởng Nhà văn Trẻ (2014): Của Hội Nhà văn TPHCM cho tập truyện Cỏ đồi phương Đông.

Tham khảo 

Nữ nhà văn Việt Nam
Nhà báo Việt Nam
Leonardo Farah Shahin

Leonardo Farah Shahin (; sinh ngày 10 tháng 8 năm 2003) là một cầu thủ bóng đá người Thụy Điển thi đấu ở vị trí tiền đạo cho câu lạc bộ IK Oddevold của Thụy Điển và đội tuyển quốc gia Liban.

Sự nghiệp câu lạc bộ

Sự nghiệp ban đầu
Shahin bắt đầu sự nghiệp của mình tại câu lạc bộ IFK Uddevalla. Ngày 1 tháng 9 năm 2018, anh có trận ra mắt tại giải Division 2 khi mới 15 tuổi 22 ngày, ra sân trong thất bại 2–3 trước Stenungsunds IF.

Tham khảo

Cầu thủ bóng đá nam Thụy Điển
Tiền đạo bóng đá nam
Cầu thủ đội tuyển bóng đá trẻ quốc gia Thụy Điển
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Liban
Vũ Xuân Áng

Vũ Xuân Áng (1931 – ?) là một chính trị gia, nhà ngoại giao người Việt Nam, nguyên Cục trưởng Cục Công trình 2 – Bộ Giao thông - Vận tải, sau đó được chuyển sang Bộ Ngoại giao và năm giữ các vai trò Vụ trường Vụ Tổ chức cán bộ, Đại sứ Việt Nam tại Ấn Độ, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao.

Sự nghiệp 
Vũ Xuân Áng sinh năm 1931.

Năm 1969, khi đang chỉ đạo công trình khôi phục tuyến đường sắt qua cầu Hàm Rồng tại Thanh Hóa,  ông Vũ Xuân Áng được điều từ Bộ Giao thông - Vận tải sang Bộ Ngoại giao. Đầu tiên, ông được cử sang công tác tại Đại sứ quán Việt Nam tại Algeria với tư cách là Đại biện lâm thời, sau đó là Tổng lãnh sự Việt Nam tại Myanmar đến năm 1975. Khi hết nhiệm kỳ, ông với vai trò Quyền Hiệu trưởng Đại học Ngoại giao, sau đó là Vụ trường Vụ Tổ chức cán bộ - Bộ Ngoại giao.

Năm 1983, Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch đề ra quy chế và tiến hành đợt "tập sự cấp bộ" đầu tiên cho các cán bộ cấp Vụ trưởng trở lên, gồm có Vũ Xuân Áng, Nguyễn Dy Niên, Lê Mai, Võ Văn Sung, Lê Đức Căng và Phan Doãn Nam. Kết thúc chương trình, chỉ có Nguyễn Dy Niên và Vũ Xuân Áng được đề bạt làm Thứ trưởng, ông Áng phụ trách lĩnh vực hậu cần.

Từ năm 1988 đến 1993, ông được bổ nhiệm làm Đại sứ tại Ấn Độ kiêm nhiệm Iran và Sri Lanka.

Đầu những năm 2000, ông ứng cử vào.Hội đồng quản trị Trường Đại học Đông Đô nhưng bị Bộ trưởng Bộ Giáo dục từ chối.

Xem thêm 

 Đại sứ quán Việt Nam tại Ấn Độ
 Đại sứ quán Việt Nam tại Iran
 Đại sứ quán Việt Nam tại Sri Lanka
 Đại sứ quán Việt Nam tại Algeria
 Đại sứ quán Việt Nam tại Myanmar

Tham khảo 

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Việt Nam
A
A
A
Trần Thị Thanh

Trần Thị Thanh có thể là:

Trần Thị Thanh (nhà Nguyễn), phi tần thời Nguyễn
Trần Thị Thanh (kỹ sư), Anh hùng Lao động Việt Nam
Nguyễn Thị Hoa (sinh 1943), còn có tên Trần Thị Thanh, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Việt Nam
Bão Son-Tinh

Bão Son-Tinh có thể đề cập đến:

 Bão Son-Tinh (2012) (T1223, 24W, Ofel)
 Bão Son-Tinh (2018) (T1809, 11W, Henry)
 Bão Son-Tinh (2024) (T2406, 07W)

BãoBão nhiệt đới
Tracy Chapman

Tracy Chapman (sinh ngày 30 tháng 3 năm 1964) là một ca sĩ kiêm sáng tác nhạc người Mỹ. Cô ký hợp đồng với Elektra Records bởi Bob Krasnow vào năm 1987. Một năm sau đó, Chapman phát hành album đầu tay mang chính tên cô và gặt hái nhiều thành công về mặt thương mại, đặc biệt sau khi nữ ca sĩ trình diễn tại buổi hòa nhạc Tri ân Sinh nhật lần thứ 70 của Nelson Mandela. Đĩa nhạc được Hiệp hội Công nghiệp Ghi âm Hoa Kỳ (RIAA) chứng nhận 6 lần Bạch kim và nhận được sáu đề cử giải Grammy, bao gồm một đề cử cho Album của năm, trong đó cô chiến thắng ba hạng mục: Nghệ sĩ mới xuất sắc nhất, Trình diễn giọng pop nữ xuất sắc nhất cho đĩa đơn "Fast Car" và Album folk đương đại xuất sắc nhất. Vào năm 2025, album được lưu giữ tại Cơ quan đăng ký ghi âm quốc gia của Thư viện Quốc hội.

Năm 1989, Chapman phát hành album thứ hai Crossroads, giúp cô nhận thêm một đề cử giải Grammy cho Album folk đương đại xuất sắc nhất, trong khi đĩa nhạc thứ ba Matters of the Heart ra mắt ba năm sau đó. Album thứ tư, New Beginning (1995) gặt hái nhiều thành công vang dội trên toàn cầu, trong đó đĩa đơn "Give Me One Reason" trở thành bản nhạc đạt thứ hạng cao nhất của cô trên bảng xếp hạng Billboard Hot 100 và chiến thắng một giải Grammy cho Bài hát rock xuất sắc nhất. Album phòng thu gần đây nhất của nữ ca sĩ Our Bright Future được ra mắt vào năm 2008. Năm 2023, Chapman trở thành nghệ sĩ da màu đầu tiên đạt vị trí số một trên bảng xếp hạng nhạc đồng quê với một sáng tác cá nhân, và đạt được giải Hiệp hội Âm nhạc Đồng quê cho Bài hát của năm khi Luke Combs thể hiện lại "Fast Car".

Danh sách đĩa nhạc

Tracy Chapman (1988)
Crossroads (1989)
Matters of the Heart (1992)
New Beginning (1995)
Telling Stories (2000)
Let It Rain (2002)
Where You Live (2005)
Our Bright Future (2008)

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1964
Nhân vật còn sống
Nữ ca sĩ Mỹ gốc Phi
Nữ ca sĩ-người viết bài hát Mỹ
Ca sĩ Mỹ thế kỷ 20
Nghệ sĩ guitar người Mỹ gốc Phi
Nghệ sĩ của Atlantic Records
Người đoạt giải BRIT
Nghệ sĩ của Elektra Records
Người đoạt giải Grammy
Bùi Ngươn Ngãi

Bùi Ngươn Ngãi (1931  – 2 tháng 11 năm 1963), đôi lúc bị ghi sai thành Bùi Nguyên Ngãi, là quân nhân và sĩ quan thiết giáp thuộc Quân lực Việt Nam Cộng hòa, cấp bậc Đại úy. Ông nổi bật với vai trò trong cuộc đảo chính ngày 1 tháng 11 năm 1963 lật đổ chế độ Ngô Đình Diệm, và hy sinh trong trận đánh cuối cùng tại Dinh Gia Long. Sau khi qua đời, ông được phe đảo chính tôn vinh là Anh hùng Cách mạng 1-11.

Binh nghiệp
Bùi Ngươn Ngãi sinh năm 1931 tại Nam Kỳ, Liên bang Đông Dương. Ông tốt nghiệp Khóa 8 Hoàng Thúy Đồng Trường Võ bị Liên quân Đà Lạt (1952–1953) dưới thời Quốc gia Việt Nam. Ra trường về phục vụ tại Binh chủng Thiết giáp. 

Dưới thời Đệ Nhất Cộng hòa, Bùi Ngươn Ngãi là sĩ quan thiết giáp lâu năm lên đến cấp Đại úy và là chỉ huy trưởng Chi đoàn 1 Thiết kỵ. Ông được biết đến là sĩ quan trẻ nhiệt huyết có tài dàn quân chiến trận về thiết vận xa, từng tham gia nhiều trận đánh mang lại chiến thắng lẫy lừng tại Quân đoàn III và Quân đoàn IV. Về sau ông tỏ ra bất mãn chế độ vì bị cấp trên trù dập nên đã hưởng ứng tích cực vào cuộc đảo chính ngay từ những ngày bí mật. Ông thuộc chiến đoàn của Trung tá Vĩnh Lộc từ mạn Long An kéo về Thủ đô Sài Gòn. Sau đó điều động bốn chiếc thiết vận xa M113 tiến vào Dinh Gia Long theo lộ trình từ Nhà thờ Đức Bà tràn xuống đường Nguyễn Du qua đường Pasteur. 

Trong trận giao tranh ác liệt vào Dinh Gia Long đêm ngày 1 tháng 11 năm 1963, ông trực tiếp chỉ huy nhóm thiết vận xa M113 đối đầu với Lữ đoàn Liên binh Phòng vệ Tổng thống Phủ, đơn vị tinh nhuệ phòng thủ cứ điểm này do các sĩ quan thân tín chỉ huy và được trang bị hỏa lực mạnh. Rạng sáng ngày 2 tháng 11 năm 1963, Bùi Ngươn Ngãi khi đang đứng trên xe tăng điều động binh sĩ uy hiếp mặt tiền Dinh Gia Long thì bị trúng đạn đại liên gục chết tại chỗ ngay trên đường Pasteur và Gia Long. Đúng lúc đó, quân lính Dinh Gia Long đã bắn thêm súng chống chiến xa M72 khiến chiếc xe tăng của ông bốc cháy giữa ngã tư Công Lý và Gia Long. 

Sự hy sinh của ông ngay trước thời điểm Dinh Gia Long thất thủ đã tạo thành động lực mạnh mẽ thúc đẩy binh sĩ nhanh chóng chiếm lĩnh mục tiêu cuối cùng, buộc lực lượng phòng vệ phải đầu hàng, dẫn đến kết thúc cuộc đảo chính. Ít lâu sau, Hội đồng Quân nhân Cách mạng đã tổ chức đám tang long trọng dành cho ông, với quan tài đặt trên thiết vận xa M113 làm xe tang cùng vợ con ngồi lên đó cầm di ảnh, diễu hành qua các đường phố chính ở Sài Gòn, có sự tham gia của đông đảo sĩ quan, binh sĩ và học sinh, sinh viên.

Vinh danh
Phe đảo chính chính thức tôn vinh ông là Anh hùng Cách mạng 1-11 vào buổi sáng ngày 2 tháng 11 năm 1963. Khóa 18 Trường Võ bị Quốc gia Việt Nam (1961–1963) được vinh hạnh đổi tên thành Khóa Bùi Ngươn Ngãi. Ngoài ra, thị xã Tuy Hòa tỉnh Phú Yên trước năm 1963 từng có một con đường gọi là Đại lộ Ngô Đình Khôi, sau đảo chính cũng được đổi tên thành Đại lộ Bùi Ngươn Ngãi, đến đầu tháng 4 năm 1975 mới đổi thành đường Lương Tấn Thịnh và nay là đường Nguyễn Trãi. Ngay cả tỉnh Bình Dương trước năm 1975 còn có một con đường mang tên Bùi Ngươn Ngãi nữa.

Tham khảo

Sinh năm 1931
Mất năm 1963
Phật tử Việt Nam
Quân nhân Việt Nam
Sĩ quan Quân lực Việt Nam Cộng hòa
Nhân vật trong chiến tranh Việt Nam