Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Doãn thị

Doãn thái hậu (尹太后, tên thật không rõ) là thái hậu của nước Tây Lương (Thập lục quốc) trong thời kỳ Thập Lục Quốc. Bà là mẹ của vị quân chủ thứ hai của Tây Lương là Lý Hâm, đồng thời là người vợ thứ hai của người sáng lập triều đại này là Lý Cảo (Vũ Chiêu công). Mặc dù khi còn sống Lý Cảo chưa từng xưng vương, nhưng sau khi ông qua đời, Lý Hâm truy tôn cha là vương, vì vậy Doãn thị được tôn làm thái hậu.

Thân thế 
Gia tộc của Doãn thái hậu nguyên quán ở Thiên Thủy. Theo sử sách, từ khi còn trẻ bà nổi tiếng là người hiếu học, giỏi ăn nói, có chí hướng và đức hạnh. Bà từng kết hôn với một người tên là Mã Nguyên Chính (馬元正), quê quán Phù Phong (nay thuộc Hàm Dương, Thiểm Tây). Sau khi Mã Nguyên Chính qua đời, Doãn thị tái giá với Lý Cảo.

Do đây là cuộc hôn nhân lần thứ hai của bà, sử sách chép rằng Doãn thị đã giữ im lặng suốt ba năm sau khi tái giá. Bà nuôi dưỡng các con của người vợ trước của Lý Cảo như con ruột, và được cho là có đóng góp quan trọng trong sự nghiệp chính trị của Lý Cảo cũng như việc thành lập nước Tây Lương vào năm 400. Đương thời lưu truyền câu nói: “Lý – Doãn cùng trị Đôn Hoàng”.

Trong thời gian Lý Cảo tại vị, không có ghi chép rõ ràng cho biết Doãn thị có mang danh hiệu chính thức nào hay không.

Thời kỳ làm thái hậu 
Sau khi Lý Cảo qua đời năm 417, Doãn thị được tôn làm thái hậu. Bà được mô tả là người điềm đạm, sáng suốt và có tầm nhìn chính trị. Năm 420, bà từng khuyên can con trai là Lý Hâm không nên phát động chiến tranh với nước Bắc Lương, cho rằng Tây Lương là nước nhỏ, chưa đủ thực lực để đối đầu với thế lực mạnh của Cừ Cừ Mông Tốn. Tuy nhiên, lời khuyên của bà không được nghe theo.

Lý Hâm bị đánh bại và tử trận, kinh đô Tây Lương là Tửu Tuyền rơi vào tay Bắc Lương. Doãn thái hậu bị bắt làm tù binh, nhưng vẫn giữ phong thái ung dung, không cầu xin tha mạng và cũng không than khóc con trai. Cử chỉ của bà khiến Cừ Cừ Mông Tốn khâm phục; ông gả con trai là Cừ Cừ Mục Kiền cho cháu gái bà là Lý Cảnh Thọ.

Sau khi Lý Cảnh Thọ qua đời, Doãn thái hậu bị đưa về cư trú tại Tửu Tuyền. Bà giả vờ không có ý định đến Y Ngô (伊吾, nay thuộc Hami, Tân Cương), nơi một số cháu của bà đang ẩn náu. Khi sự canh phòng lỏng lẻo, bà bí mật trốn đi và sống những năm cuối đời tại Y Ngô. Bà qua đời ở tuổi khoảng 74.

Tham khảo 
 *Notable Women of China*, Barbara Bennett Peterson
 *Tấn thư*, quyển 87, 96
 *Tư trị thông giám*, quyển 118, 119, 123
 *Ngụy thư*, quyển 99

Người Tây Lương (Thập Lục Quốc)
Thái hậu Trung Quốc
Phụ nữ Trung Quốc thế kỷ 4
Phụ nữ Trung Quốc thế kỷ 5
Người Trung Quốc thế kỷ 4
Người Trung Quốc thế kỷ 5
Thạch vương hậu

Thạch vương hậu (石王后, tên thật không rõ), đôi khi được gọi là Thạch hoàng hậu (石皇后), là vợ của Lữ Quang (Nghị Vũ Thiên vương), người sáng lập nước Hậu Lương trong thời kỳ Thập Lục Quốc. Bà hoạt động vào khoảng thập niên 380–390. Việc bà từng chính thức mang tước hiệu hoàng hậu hay không vẫn còn chưa rõ ràng trong sử liệu.

Tiểu sử 
Sử sách ghi chép rất ít về cuộc đời của Thạch vương hậu. Năm 383, khi Lữ Quang còn là tướng của triều Tiền Tần, ông được Phù Kiên phái đi chinh phạt các nước Tây Vực (khu vực Tân Cương và Trung Á ngày nay). Trong thời gian này, Thạch vương hậu không theo chồng ra trận mà ở lại kinh đô Trường An cùng con trai là Lữ Thiệu, người nhiều khả năng là con ruột của bà.

Năm 385, Trường An thất thủ trước quân Tây Yên. Thạch vương hậu cùng Lữ Thiệu chạy sang nước Cừ Trì để lánh nạn. Sau khi Lữ Quang hoàn thành chiến dịch Tây Vực, quay về chiếm cứ Lương Châu và lập nên nước Hậu Lương, hai mẹ con bà đến kinh đô Cô Tang (姑臧, nay thuộc Vũ Uy, Cam Túc) vào năm 389.

Khi đó, Lữ Quang tự xưng là Tam Hà vương và lập Thạch thị làm vương hậu, đồng thời lập Lữ Thiệu làm người thừa kế. Tuy nhiên, đến năm 396, khi Lữ Quang xưng hiệu “Thiên vương” (天王) và chính thức lập Lữ Thiệu làm thái tử, Thạch vương hậu không còn được nhắc đến trong sử sách. Điều này khiến nhiều nhà sử học cho rằng bà đã qua đời trước thời điểm đó.

Nếu Thạch vương hậu còn sống đến khi Lữ Quang xưng đế, rất có thể bà đã được tôn làm hoàng hậu. Tuy nhiên, không có ghi chép xác thực nào khẳng định điều này, và từ sau năm 396, sử liệu không còn đề cập đến bà nữa.

Tham khảo 
 *Tư trị thông giám*, quyển 107

Hoàng hậu Hậu Lương
Phụ nữ Trung Quốc thế kỷ 4
Năm sinh không rõ
Mất thế kỷ 4
Dương hoàng hậu (vợ Lữ Toản)

Dương hoàng hậu (楊皇后, tên thật không rõ; mất năm 401), thụy hiệu Mục hoàng hậu (穆皇后), là hoàng hậu của nước Hậu Lương trong thời kỳ Thập Lục Quốc. Bà là vợ của Lữ Toản (Linh Đế).

Tiểu sử 
Dương hoàng hậu là con gái của Dương Hoàn (楊桓), một quan lại triều Hậu Lương, được cho là người Hán. Sử sách mô tả bà có dung mạo xinh đẹp, khí chất đoan trang, nhưng không ghi chép rõ thời điểm bà kết hôn với Lữ Toản.

Năm 401, Lữ Toản bị người anh họ là Lữ Siêu ám sát trong cung. Sau khi biến loạn xảy ra, Dương hoàng hậu từng cố gắng tổ chức cấm vệ để chống lại phe phản loạn, nhưng bị đại thần Đỗ Thượng (杜尚) khuyên can, khiến quân lính bỏ rơi bà. Tướng Ngụy Ích Đa (魏益多), thuộc hạ của Lữ Siêu, tiến vào cung và chém đầu thi thể của Lữ Toản. Trước hành động này, Dương hoàng hậu nói: “Người chết rồi thì như đất đá, còn cảm giác gì nữa, cớ sao phải hủy hoại hình thể như vậy?” Ngụy Ích Đa nghe vậy liền mắng nhiếc bà.

Lữ Siêu ép Dương hoàng hậu giao nộp ngọc tỷ, nhưng bà trả lời rằng mình đã phá hủy nó. Sau đó, bà rời khỏi hoàng cung. Trên đường đi, Lữ Siêu nghi ngờ bà mang theo châu báu nên tìm cách ngăn cản. Dương hoàng hậu nói thẳng: “Các ngươi bất nghĩa giết hại người trong tông tộc. Ta sắp chết rồi, cần của cải để làm gì?”

Sau đó, Lữ Long lên ngôi, còn Lữ Siêu giữ chức thừa tướng. Do tham sắc đẹp của Dương hoàng hậu, Lữ Siêu muốn ép bà tái giá. Ông ta đe dọa Dương Hoàn rằng nếu bà tự sát, gia tộc Dương thị sẽ gặp đại họa. Khi nghe cha thuật lại lời đe dọa, Dương hoàng hậu nói: “Cha đã bán con cho người Đê để cầu phú quý một lần rồi, sao có thể bán con thêm lần nữa?” Sau đó, bà tự sát để giữ tiết nghĩa.

Lo sợ bị liên lụy, Dương Hoàn bỏ trốn sang nước Nam Lương, nương nhờ quân chủ Thốc Phát Lợi Lộc Cô.

Tham khảo 

Hoàng hậu Hậu Lương
Phụ nữ Trung Quốc thế kỷ 4
Mất năm 401
Năm sinh không rõ
Tự sát thời Thập Lục Quốc
Dương hoàng hậu (vợ Lữ Long)

Dương hoàng hậu (楊皇后, tên thật không rõ) là hoàng hậu của nước Hậu Lương trong thời kỳ Thập Lục Quốc. Bà là chính thất của vị quân chủ cuối cùng của Hậu Lương, Lữ Long.

Tiểu sử 
Sử liệu ghi chép rất ít về cuộc đời của Dương hoàng hậu. Năm 401, sau khi anh trai của Lữ Long là Lữ Siêu (呂超) ám sát hoàng đế Lữ Toản (Linh Đế), Lữ Long lên ngôi và lập Dương thị làm hoàng hậu.

Không có ghi chép cho biết thân thế, xuất thân hay vai trò chính trị của bà trong triều đình. Cũng không rõ Dương hoàng hậu có còn sống hay không khi nước Hậu Lương bị diệt vào năm 403, hoặc khi Lữ Long qua đời vào năm 416.

Tham khảo 

Hoàng hậu Hậu Lương
Phụ nữ Trung Quốc thế kỷ 5
Năm sinh không rõ
Năm mất không rõ
Mạnh vương hậu

Mạnh vương hậu (孟王后, tên thật không rõ) là vương hậu của nước Bắc Lương trong thời kỳ Thập Lục Quốc. Bà là chính thất của quân chủ Bắc Lương Thư Cừ Mông Tốn (Vũ Tuyên vương).

Tiểu sử 
Sử liệu ghi chép rất ít về cuộc đời của Mạnh vương hậu. Năm 413, bà được nhắc đến trong sử sách khi kịp thời ngăn chặn một âm mưu ám sát nhằm vào chồng mình là Thư Cừ Mông Tốn do hoạn quan Vương Hoài Tổ (王懷祖) chủ mưu. Nhờ sự can thiệp của bà, âm mưu bị bại lộ và Vương Hoài Tổ bị bắt giữ.

Mạnh vương hậu có khả năng là mẹ của hai vị thái tử đầu tiên của Thư Cừ Mông Tốn là Thư Cừ Hưng Quốc và Thư Cừ Bồ Đề, tuy điều này không được xác nhận một cách tuyệt đối trong các nguồn sử liệu. Có vẻ như bà không phải là mẹ của người kế vị cuối cùng Thư Cừ Mục Kiền.

Trong thời kỳ trị vì của Thư Cừ Mục Kiền, sử sách có nhắc đến một vị thái hậu nhưng không ghi rõ danh tính. Một số học giả cho rằng người này có thể chính là Mạnh vương hậu, hoặc cũng có thể là mẹ ruột của Cư Cừ Mục Kiền.

Nếu vị thái hậu này thực sự là Mạnh vương hậu, thì bà nhiều khả năng đã qua đời tại kinh đô Bình Thành của Bắc Ngụy (nay thuộc Đại Đồng, Sơn Tây), sau khi kinh đô Cô Tang của Bắc Lương thất thủ và Thư Cừ Mục Kiền bị bắt giải về Bắc Ngụy. Mặc dù vậy, bà vẫn được an táng theo nghi lễ dành cho vương hậu.

Tham khảo 

Vương hậu Bắc Lương
Phụ nữ Trung Quốc thế kỷ 5
Năm sinh không rõ
Năm mất không rõ
Người Trung Quốc thế kỷ 5
Mất thế kỷ 5
Đỗ Hữu Huy

Đỗ Hữu Huy (sinh ngày 3 tháng 2 năm 1980) là một chính trị gia người Việt Nam. Ông hiện là Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XIV, Phó Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk, Bí thư Đảng ủy UBND tỉnh Đắk Lắk, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk.

Lý lịch và học vấn 
Đỗ Hữu Huy sinh ngày 3 tháng 2 năm 1980 tại xã Minh Tân, huyện Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng (nay là phường Bạch Đằng, thành phố Hải Phòng). Trình độ chuyên môn: Thạc sĩ Quản lý Kinh tế, Kỹ sư Điện tử viễn thông. Lý luận chính trị: Cao cấp.

Sự nghiệp

Công tác tại Bộ Công Thương 

 8/2007: Chuyên viên Phòng Tổng hợp, giúp việc Thứ trưởng, Văn phòng Bộ Công Thương. 
 8/2009: Phó Trưởng phòng, giúp việc Thứ trưởng, Văn phòng Bộ Công Thương. 
 7/2011: Hàm Trưởng phòng, giúp việc Thứ trưởng, Văn phòng Bộ Công Thương. 
 10/2011: Phó Vụ trưởng Vụ châu Phi, Tây Á, Nam Á, Bộ Công Thương. 
 8/2012: Tiếp tục giữ chức Phó Vụ trưởng; đồng thời là Bí thư Đoàn TNCS Hồ Chí Minh Bộ Công Thương nhiệm kỳ 2012–2017. 
 8/2017: Phó Vụ trưởng Vụ Thị trường châu Á – châu Phi, Bộ Công Thương.

Công tác tại Ủy ban Quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp 

 11/2018: Chánh Văn phòng Ủy ban Quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp. 
 4/2022: Ủy viên Ban Chấp hành Đảng ủy cơ quan (nhiệm kỳ 2020–2025), Phó Chủ tịch Ủy ban, Chủ tịch Công đoàn Ủy ban.

Công tác tại địa phương 

 24/2/2025: Được Ban Bí thư điều động, luân chuyển, chỉ định tham gia Ban Chấp hành, Ban Thường vụ và giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy Bình Thuận nhiệm kỳ 2020–2025. 
 26/2/2025 – 6/2025: Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Thuận nhiệm kỳ 2021–2026. 
 Tháng 7/2025 - 9/2025: Phó Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk khóa XVII, nhiệm kỳ 2020-2025.. 
 30/9/2025 đến nay: Tại Đại hội Đảng bộ tỉnh Đắk Lắk lần thứ I, nhiệm kỳ 2025–2030, được chỉ định giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk nhiệm kỳ 2025–2030. 
 20/3/2026 đến nay: Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đắk Lắk đã chỉ định ông giữ chức Bí thư Đảng ủy UBND tỉnh Đắk Lắk để kiện toàn bộ máy khối chính quyền sau khi ông Tạ Anh Tuấn được phân công làm Thứ trưởng Bộ Tài chính. 
 30/3/2026 đến nay:  Phó Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk, Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Trung ương Đảng 

 22/1/2026 đến nay: Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam, được bầu làm Ủy viên dự khuyết Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV.

Tham khảo

Sinh năm 1980
Người Hải Phòng
Người Thủy Nguyên
Người họ Đỗ tại Việt Nam
Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Thuận
Đột kích huyện Đào A Khắc năm 2007

Cuộc đột kích Tân Cương tháng 1 năm 2007 được thực hiện vào ngày 5 tháng 1 năm 2007 bởi lực lượng cảnh sát bán quân sự Trung Quốc nhằm vào một trại huấn luyện nghi vấn của Phong trào Hồi giáo Đông Turkestan (ETIM) tại huyện Akto thuộc cao nguyên Pamir.

Một phát ngôn viên của Sở Công an Tân Cương cho biết 18 nghi phạm khủng bố đã bị tiêu diệt và 17 kẻ bị bắt giữ. Những người bị bắt sau đó đã bị tuyên án tử hình hoặc tù chung thân. Cuộc đột kích cũng dẫn đến cái chết của một sĩ quan bán quân sự Trung Quốc tên là Huang Qiang, 21 tuổi, và một sĩ quan khác bị thương. Nhà chức trách đã tịch thu lựu đạn, súng và thuốc nổ tự chế tại hiện trường. ETIM được Liên Hợp Quốc phân loại là một tổ chức khủng bố.

Phản ứng trước sự việc, nhiều nhà lãnh đạo người Duy Ngô Nhĩ lưu vong đã nhanh chóng nghi ngờ động cơ đằng sau cuộc đột kích. Rebiya Kadeer, một nhà hoạt động nhân quyền Duy Ngô Nhĩ, đã kêu gọi Liên Hợp Quốc tiến hành một cuộc điều tra độc lập về vụ việc, trong khi Alim Seytoff, chủ tịch điều hành của Đại hội Duy Ngô Nhĩ Thế giới, tuyên bố rằng chính phủ Trung Quốc vẫn chưa đưa ra được bằng chứng chứng minh mối liên hệ của trại này với khủng bố. Đáp lại, Zhao Yongchen, phó cục trưởng lực lượng chống khủng bố Tân Cương, đã tái khẳng định thực tế về mối đe dọa khủng bố từ trại huấn luyện này.

Xem thêm 
Phong trào độc lập Đông Turkestan
Tổ chức Giải phóng Đông Turkestan
Bất ổn tại Tân Cương 2008
Chính trị Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa

Tham khảo 

Khủng bố tại Trung Quốc
2007 tại Trung Quốc
Phong trào độc lập Đông Turkestan
Xung đột Tân Cương
Ricardo Rodríguez (huấn luyện viên)

Ricardo Rodríguez Suárez (; sinh ngày 3 tháng 4 năm 1974), là một huấn luyện viên bóng đá người Tây Ban Nha hiện đang dẫn dắt câu lạc bộ Kashiwa Reysol tại J1 League. Ông được bầu chọn là huấn luyện viên xuất sắc nhất J1 League 2021, mùa giải mà ông đã giành danh hiệu Cúp Thiên Hoàng cùng câu lạc bộ Urawa Red Diamonds. Ngoài ra, ông cũng đã giành được danh hiệu Siêu cúp Nhật Bản vào năm 2022.

Học vấn
Sinh ra tại Oviedo, Asturias, Rodríguez là sản phẩm của lò đào tạo trẻ Real Oviedo, nhưng một chấn thương đầu gối nghiêm trọng đã buộc anh phải từ bỏ sự nghiệp bóng đá. Anh có bằng cử nhân về Hoạt động thể chất và Khoa học thể thao tại Đại học A Coruña (1994–1998), và từ năm 2000 đến năm 2002, anh lấy bằng tiến sĩ về Hoạt động thể chất và Khoa học thể thao tại Đại học Oviedo đồng thời theo học bằng thạc sĩ về Thể thao hiệu suất cao do Ủy ban Olympic Tây Ban Nha tài trợ.

Từ năm 2003 đến năm 2006, Rodríguez đã hoàn thành các khóa học cần thiết để lấy bằng huấn luyện viên chuyên nghiệp của UEFA, do Liên đoàn bóng đá Hoàng gia Tây Ban Nha cấp.

Danh hiệu
Tokushima Vortis
 J2 League: 2020
  
Urawa Red Diamonds
 Emperor's Cup: 2021
 Japanese Super Cup: 2022

Cá nhân
 Huấn luyện viên xuất sắc nhất J.League: 2021, 2025

Tham khảo

Liên kết ngoài

Soccerway profile

Sinh năm 1974
Nhân vật còn sống
Huấn luyện viên bóng đá Tây Ban Nha
Dương Tự Phan

Dương Tự Phan (tháng 7 năm 1874 – tháng 6 năm 1926) là một học giả và quan lại nhà Nguyễn.

Tiểu sử 
Dương Tự Phan sinh tháng 7 năm 1874 tại xã Vân Đình, huyện Sơn Lãng, tỉnh Hà Nội (nay là huyện Ứng Hòa, thành phố Hà Nội). Cha ông là Khánh Vân nam Dương Lâm, còn chú ông là Đệ tam giáp tiến sĩ xuất thân Dương Khuê.

Năm Thành Thái thứ 9 (1897), ông đỗ Cử nhân khoa Đinh Dậu tại trường thi Hà Nam.

Ông từng kinh qua các chức Tri huyện Nam Trực, Tri huyện Đông Quan, Tri phủ Khoái Châu, Tri phủ Lạng Giang, Tri phủ Nghĩa Hưng.

Tháng 3 năm 1925, ông với Bùi Bằng Đoàn hoán đổi chức vụ, ông từ Tri phủ Nghĩa Hưng đổi sang Tri phủ Xuân Trường. Năm 1925, ông được điều chuyển từ Tri phủ Xuân Trường sang làm Thương tá Hưng Yên.

Tháng 6 năm 1926, ông qua đời vì bệnh tật, thọ 52 tuổi.

Gia đình 
Ông lấy con gái út của Trần Lưu Tuệ.

Các con ông là Dương Thiệu Tường, Dương Thiệu Chi.

Tham khảo 

Sinh năm 1874
Mất năm 1926
Họ Dương
Người Hà Nội
Quan lại nhà Nguyễn
Bodø (thị trấn)

Bodø (, ; ; ) là một thị trấn thuộc khu tự quản Bodø ở hạt Nordland, Na Uy. Thị trấn này là thủ phủ của cả khu tự quản Bodø và hạt Nordland. Nó nằm trên bán đảo Bodø giữa vịnh hẹp Vestfjorden và vịnh hẹp Saltfjorden. Bodø nằm ngay phía bắc vòng Bắc Cực. Đây là khu vực đô thị và thị trấn lớn nhất ở hạt Nordland và là thị trấn lớn thứ hai ở Bắc Na Uy.

Thị trấn rộng  có dân số (năm 2023) là 42.831 người và mật độ dân số là .

Bodø là một Thủ đô Văn hóa châu Âu năm 2024, cùng với Bad Ischl và Tartu.

Một trong những câu lạc bộ bóng đá thành công nhất của Na Uy, FK Bodø/Glimt, có trụ sở ở thị trấn này.

Tham khảo
Mandela (định hướng)

Mandela có thể đề cập đến:

Nelson Mandela, tổng thống đầu tiên của Cộng hòa Nam Phi
Mandela (bướm đêm)
Mandela, Roma
Sân vận động Quốc gia Mandela

Xem thêm
Nelson Mandela (định hướng)
Dương Tự Nhu

Dương Tự Nhu (1876 – 1930) tự Vân Tuyền là học giả và quan lại nhà Nguyễn trong lịch sử Việt Nam.

Tiểu sử 
Dương Tự Nhu sinh tại thôn Vân Đình, phủ Ứng Hòa, tỉnh Hà Đông, cha là Tiến sĩ Dương Khuê. Em trai ông là Dương Tự Trác, em họ là Dương Tự Phan, chú là Dương Lâm đều đỗ Cử nhân. Cháu họ ông là Dương Thiệu Tường, đỗ Tiến sĩ.

Năm Thành Thái thứ 12 (1900), ông đỗ Cử nhân khoa Canh Tý tại trường thi Hà Nam. 5 năm sau, ông được bổ làm hậu bổ tỉnh Bắc Giang, sau đổi làm huấn đạo các huyện Lục Ngạn, Phù Ninh rồi Thanh Thuỷ.

Sau đó ông được thăng làm Tri huyện Cẩm Khê, rồi Tri huyện Ân Thi, Tri phủ Mỹ Đức, Tri phủ Yên Lãng (1923), Bố Chính xứ Hưng Yên. Ông là người trọng chữ nghĩa, âm nhạc, đặc biệt là với bộ môn hát nói.

Năm 1930, Dương Tự Nhu qua đời khi tại chức, thọ 54 tuổi.

Gia quyến 
Con trai ông là nhạc sĩ Dương Thiệu Tước.

Chú thích

Tham khảo 

Sinh năm 1876
Mất năm 1930
Họ Dương
Người Hà Nội
Quan lại nhà Nguyễn
Diệp Lâm Anh

Nguyễn Diệp Anh (sinh ngày 22 tháng 8 năm 1989), thường được biết đến với nghệ danh Diệp Lâm Anh, là một nữ ca sĩ, diễn viên, người mẫu kiêm vũ công người Việt Nam.

Tiểu sử và sự nghiệp 
Diệp Lâm Anh tên thật là Nguyễn Diệp Anh, sinh ngày 22 tháng 8 năm 1989 tại Hà Nội. Từ nhỏ cô đã rất thích tham gia các hoạt động cộng đồng, đam mê thể thao và hội họa. Cô từng là một trong những hotgirl nổi tiếng ở Hà Nội và đảm nhận vai trò trưởng nhóm nhảy Big Toe, một nhóm nhảy nữ đình đám tham gia nhiều cuộc thi cấp quốc gia. Năm 2010, cô thử sức với chương trình truyền hình thực tế Vietnam's Next Top Model và lọt vào Top 10.

Năm 2023, cô tham gia chương trình Chị đẹp đạp gió rẽ sóng. Kết quả, cô xuất sắc thành đoàn và có giải phụ Chị đẹp truyền cảm hứng. Năm 2024, cô cùng các chị đẹp từ chương trình Chị đẹp đạp gió rẽ sóng thành lập nhóm nhạc mang tên Lunas.

Đời tư 
Tháng 5 năm 2018, cô chính thức lên xe hoa với doanh nhân Đức Phạm và có với nhau 2 con. Sau khi kết hôn, cô hạn chế tham gia nghệ thuật và dành thời gian cho gia đình cũng như tập trung kinh doanh. Tháng 1 năm 2022, cô gây bất ngờ khi tuyên bố ly hôn và dọn ra ngoài ở riêng. Sau sóng gió hôn nhân, mỹ nhân bày tỏ thái độ tích cực trên mạng xã hội, chia sẻ nhiều khoảnh khắc vui vẻ bên các con.

Danh sách đĩa nhạc

Đĩa đơn

Với tư cách nghệ sĩ chính

Với vai trò hợp tác

Với Lunas

Danh sách phim

Truyền hình

Điện ảnh

Chương trình truyền hình

Giải thưởng

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Diệp Lâm Anh trên YouTube
Diệp Lâm Anh trên Facebook

Người Hà Nội
Người họ Nguyễn tại Việt Nam
Nữ ca sĩ Việt Nam
Nữ ca sĩ nhạc trẻ Việt Nam
Nữ ca sĩ pop Việt Nam
Ca sĩ Việt Nam thế kỷ 21
Vũ công Việt Nam
Nữ diễn viên Việt Nam thế kỷ 21
Bất ổn tại Ürümqi 1989

Vụ bạo động tại Ürümqi 1989, còn được gọi là vụ náo loạn ngày 19 tháng 5 tại Ürümqi () diễn ra tại thành phố Ürümqi vào tháng 5 năm 1989, bắt đầu bằng việc những người biểu tình Hồi giáo tuần hành và cuối cùng leo thang thành một cuộc tấn công bạo lực nhằm vào tòa nhà văn phòng của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) tại Tân Cương ở Quảng trường Nhân dân vào ngày 19 tháng 5 năm 1989. Những người tham gia biểu tình bao gồm người Duy Ngô Nhĩ, người Kazakh và các sắc tộc Turk khác.

Nguyên nhân trực tiếp là một cuốn sách có tên Phong tục tình dục () được xuất bản vào tháng 3 năm 1989, được cho là mô tả đời sống tình dục của người Hồi giáo và chứa một số đoạn gây tranh cãi khi so sánh kiến trúc Hồi giáo với các đặc điểm tình dục khác nhau. Điều này đã gây ra sự phản đối từ người Hồi ở Cam Túc, Ninh Hạ và Tân Cương. Những người biểu tình, chủ yếu là người Duy Ngô Nhĩ và người Hồi, ban đầu đã tiến hành một cuộc tuần hành có trật tự trong những ngày trước đó và yêu cầu chính phủ phải tiêu hủy cuốn Phong tục tình dục cũng như trừng phạt hai tác giả của cuốn sách (những người sử dụng bút danh "Kha Lạc" và "Tang Á"), những người bị so sánh với Salman Rushdie trong một liên hệ tới cuộc tranh cãi xung quanh tác phẩm Những vần thơ của quỷ. Tuy nhiên, cuộc biểu tình đã kết thúc bằng bạo loạn, nơi gần 2.000 kẻ bạo loạn đã lật đổ xe hơi, đập phá cửa sổ và một số tấn công nhân viên tại văn phòng ĐCSTQ. Chính phủ đã cử 1.000 cảnh sát và 1.200 lính cảnh sát vũ trang đến để giải tán đám đông và bắt giữ 173 người.

Các cuộc biểu tình không chỉ giới hạn ở Ürümqi. Người Hồi giáo trên khắp Trung Quốc đã tổ chức các cuộc biểu tình vào năm 1989. 3.000 người Hồi giáo từ cả mười sắc tộc Hồi giáo đã tuần hành tại Bắc Kinh vào ngày 12 tháng 5. Vào tháng 4, 20.000 người Hồi giáo đã biểu tình ở Lan Châu và có tới 100.000 người biểu tình đã xuống đường ở Tây Ninh. Các cuộc biểu tình quy mô nhỏ hơn đã diễn ra ở Thượng Hải, Nội Mông, Vũ Hán và Vân Nam. Đáp lại, chính phủ Trung Quốc đã cấm cuốn sách, công khai đốt 95.000 bản tại Lan Châu và kết án các tác giả tù giam.

Tham khảo

Xem thêm 
 Bạo động tại Ürümqi, tháng 7 năm 2009

Thập niên 1980 tại Trung Quốc
Lịch sử Ürümqi
Bạo loạn năm 1989
Biểu tình tại Trung Quốc
Bạo loạn và bất ổn dân sự tại Trung Quốc
1989 tại Trung Quốc
Thế kỷ 20 tại Tân Cương
Urumqi 1989
Lý Kính Thọ

Lý Kính Thọ (李敬受, ? – khoảng năm 437) là một vương hậu của nước Bắc Lương, một chính quyền do bộ tộc Lư Thủy Hồ lãnh đạo trong thời kỳ Thập Lục Quốc. Bà là thê tử của Thư Cừ Mục Kiền (Ai vương), vị quân chủ cuối cùng của Bắc Lương.

Thân thế 
Lý Kính Thọ là con gái của Lý Cảo, người sáng lập nước Tây Lương, và Doãn thị. Sau khi anh trai bà là Lý Hâm lên ngôi vào năm 417, Doãn phu nhân được tôn làm thái hậu.

Năm 420, Lý Hâm bị Thư Cừ Mông Tốn đánh bại và tử trận, kinh đô Tây Lương là Tửu Tuyền (酒泉, nay thuộc Tửu Tuyền, Cam Túc) thất thủ. Doãn thái hậu và Lý Kính Thọ bị Bắc Lương bắt giữ. Tuy nhiên, vì kính trọng khí tiết của Doãn thái hậu — người không cầu xin tha mạng — Thư Cừ Mông Tốn đã đối đãi bà một cách trọng hậu và gả Lý Kính Thọ cho con trai mình là Thư Cừ Mục Kiền.

Trở thành vương hậu 
Năm 433, khi Thư Cừ Mông Tốn lâm trọng bệnh, các quý tộc Bắc Lương cho rằng người thừa kế được chỉ định là Thư Cừ Bồ Đề còn quá nhỏ, nên phế truất ông và lập Thư Cừ Mục Kiền làm người kế vị. Sau khi Thư Cừ Mông Tốn qua đời, Thư Cừ Mục Kiền lên ngôi, và Lý Kính Thọ được lập làm vương hậu.

Bị phế và qua đời 
Năm 437, Bắc Lương thần phục Bắc Ngụy. Khi đó, Thái Vũ đế của Bắc Ngụy muốn gả em gái là Vũ Uy công chúa cho Thư Cừ Mục Kiện. Do áp lực chính trị, Thư Cừ Mục Kiện buộc phải phế truất Lý Kính Thọ.

Sau khi bị phế, Lý Kính Thọ cùng Doãn thái hậu bị đưa rời khỏi kinh đô Bắc Lương là Cô Tang (姑臧, nay thuộc Vũ Uy, Cam Túc) để trở về Tửu Tuyền. Lý Kính Thọ qua đời không lâu sau đó, khoảng năm 437.

Tham khảo 

Vương hậu Bắc Lương
Người mất thập niên 430
Người Tây Lương (Thập Lục Quốc)
Năm sinh không rõ
Phụ nữ Trung Quốc thế kỷ 5
Thác Bạt vương hậu

Thác Bạt công chúa (拓跋氏), thường được biết đến với tước hiệu Vũ Uy công chúa (武威公主), là công chúa của triều Bắc Ngụy và sau đó là vương hậu của nước Bắc Lương. Bà là con gái của Bắc Ngụy Minh Nguyên đế Bắc Ngụy, em gái của Bắc Ngụy Thái Vũ đế. Phu quân của bà là Thư Cừ Mục Kiền (Ai vương), vị quân chủ cuối cùng của Bắc Lương.

Thân thế 
Không rõ Vũ Uy công chúa được phong tước vào thời điểm nào, có thể là dưới triều phụ hoàng Minh Nguyên đế hoặc dưới triều anh trai là Thái Vũ đế.

Hôn nhân chính trị 
Năm 437, nhằm bảo đảm sự trung thành của Bắc Lương đối với Bắc Ngụy, Thái Vũ đế đã gả Vũ Uy công chúa cho Thư Cừ Mục Kiền. Do cuộc hôn nhân mang tính chính trị này, Thư Cừ Mục Kiện buộc phải phế bỏ nguyên phối là Lý Kính Thọ.

Âm mưu đầu độc 
Trong thời gian hôn nhân, Thư Cừ Mục Kiền tư thông với Lý phu nhân, vợ của anh trai mình. Lý phu nhân cùng các chị em gái của Thư Cừ Mục Kiền đã âm mưu đầu độc Vũ Uy công chúa. Khi Thái Vũ đế hay tin em gái bị trúng độc, ông lập tức phái nhiều ngự y đến kinh đô Bắc Lương là Cô Tang (姑臧, nay thuộc Vũ Uy, Cam Túc), và đã cứu sống được bà.

Thái Vũ đế yêu cầu Thư Cừ Mục Kiền giao nộp Lý phu nhân, nhưng ông từ chối và chỉ cho bà ta rời khỏi kinh thành.

Bắc Lương diệt vong 
Năm 439, Thái Vũ đế thân chinh chinh phạt Bắc Lương. Thư Cừ Mục Kiền bị bắt và áp giải về kinh đô Bắc Ngụy là Bình Thành (平城, nay thuộc Đại Đồng, Sơn Tây). Vì nể mặt Vũ Uy công chúa, Thái Vũ đế vẫn đối đãi với Thư Cừ Mục Kiền như thân thích, phong cho ông tước Hà Tây vương.

Trong thời gian hôn nhân, Vũ Uy công chúa sinh cho Thư Cừ Mục Kiện một người con gái, cũng được phong tước Vũ Uy công chúa, nhưng không có con trai.

Góa phụ 
Năm 447, Thái Vũ đế nghi ngờ Thư Cừ Mục Kiền mưu phản, buộc ông phải tự sát, nhưng vẫn an táng theo nghi lễ vương giả. Vũ Uy công chúa sống sót sau phu quân và sau khi qua đời được hợp táng cùng ông.

Một số ghi chép cho rằng bà từng tái giá với Lý Cái (李蓋), Nam Quận công, nhưng thông tin này chưa được xác thực.

Tham khảo 

 Ngụy thư, quyển 99.
 Tư Trị Thông Giám, quyển 123.

Công chúa Bắc Ngụy
Vương hậu Bắc Lương
Người thế kỷ 5
Năm sinh không rõ
Năm mất không rõ
Chiết Quật vương hậu

Chiết Quật vương hậu (折掘王后, tên thật không rõ) là vương hậu duy nhất được ghi nhận rõ ràng trong lịch sử của nước Nam Lương, một chính quyền do người Tiên Ti lãnh đạo trong thời kỳ Thập Lục Quốc. Bà là chính thất của vị quân chủ cuối cùng của Nam Lương, Thốc Phát Nục Đàn (Kính vương).

Thân thế 
Sử liệu ghi chép rất ít về Chiết Quật vương hậu. Nhiều khả năng bà xuất thân từ bộ tộc Chiết Quật (折掘), một bộ lạc Tiên Ti sinh sống tại khu vực lân cận lãnh thổ Nam Lương. Đây có thể là một cuộc hôn nhân mang tính liên minh bộ tộc nhằm củng cố quyền lực của hoàng thất Nam Lương.

Gia đình 
Chiết Quật vương hậu sinh cho Thốc Phát Nhu Đàn ít nhất một người con trai, là thái tử Thốc Phát Hổ Đài. Không có ghi chép nào cho thấy bà có thêm con khác.

Không rõ kết cục 
Không rõ Chiết Quật vương hậu qua đời vào thời điểm nào. Sử sách cũng không xác nhận liệu bà có sống sót sau khi Nam Lương bị diệt năm 414 hay không, cũng như sau cái chết của phu quân Thốc Phát Nhu Đàn (bị giết năm 415) và con trai Thốc Phát Hổ Đài (bị giết năm 423) dưới tay Khất Phục Sí Bàn, quân chủ nước Tây Tần.

Tham khảo 

Nhân vật Nam Lương (Thập Lục Quốc)
Quý tộc Thập Lục Quốc
Người thế kỷ 5
Năm sinh không rõ
Năm mất không rõ
Cẩu hoàng hậu

Cẩu hoàng hậu (苟皇后, tên thật không rõ) là hoàng hậu của nước Tiền Tần – một chính quyền do người Đê (氐) lãnh đạo trong thời kỳ Thập Lục Quốc. Bà là chính thất của Phù Kiên, người lên ngôi sau khi lật đổ người em họ tàn bạo là Phù Sinh vào năm 355.

Trở thành hoàng hậu 
Năm 355, sau khi chiếm đoạt ngôi báu từ Phù Sinh, Phù Kiên tự xưng là “Thiên vương” (天王), nhưng vẫn lập Cẩu thị làm hoàng hậu. Đây là một hiện tượng không hiếm gặp trong thời kỳ Thập Lục Quốc, khi một số quân chủ tránh xưng đế trên danh nghĩa nhưng vẫn duy trì nghi chế hoàng hậu.

Thân thế 
Sử liệu ghi chép rất ít về xuất thân của Cẩu hoàng hậu. Một số học giả cho rằng bà có thể là thân thích của Cẩu thái hậu – mẹ của Phù Kiên – nhưng không có chứng cứ trực tiếp để xác nhận mối quan hệ này.

Hoạt động và kết cục 
Ghi chép lịch sử cuối cùng về Cẩu hoàng hậu xuất hiện vào năm 359, khi bà tham gia nghi lễ cung đình nuôi tằm (tằm lễ), một nghi thức mang tính biểu tượng đối với hoàng hậu trong văn hóa chính trị Trung Hoa cổ đại.

Sau đó, sử sách không còn ghi nhận thêm về bà, bao gồm việc bà có còn sống đến thời điểm Phù Kiên tử trận năm 385 hay không.

Năm 385, thái tử Phù Hoành chạy sang Đông Tấn và được ghi nhận là đi cùng với mẹ mình; người mẹ này nhiều khả năng chính là Cẩu hoàng hậu.

Tham khảo 

Hoàng hậu Tiền Tần
Người thế kỷ 4
Năm sinh không rõ
Năm mất không rõ
Dương hoàng hậu (Tiền Tần)

Dương hoàng hậu (楊皇后, tên thật không rõ; mất năm 386) là hoàng hậu của nước Tiền Tần, một chính quyền do người Đê (氐) lãnh đạo trong thời kỳ Thập Lục Quốc. Bà là chính thất của Phù Phi, tức Ai Bình Đế của Tiền Tần.

Thân thế 
Trước khi Phù Phi xưng đế, Dương thị đã là thê tử của ông, mang tước công phu nhân (quốc phu nhân). Ít nhất vào năm 380, bà đã giữ địa vị này. Anh trai của bà là Dương Ưng (楊膺), một tướng người Đê, từng chỉ huy quân đội được phân bổ dưới quyền Phù Phi khi ông đang giữ chức thứ sử kiêm tổng quản sáu châu phía đông – những vùng đất trước đây thuộc Tiền Yên. Việc phân bổ này là một phần trong chính sách của Phù Kiên (Tuyên Chiêu Đế), nhằm rải người Đê khắp đế quốc để củng cố quyền kiểm soát trung ương.

Loạn lạc cuối Tiền Tần 
Sau thất bại thảm hại của Tiền Tần trong chiến dịch nam chinh Đông Tấn và đặc biệt là trận Trận Phì Thủy năm 383, đế quốc Tiền Tần bắt đầu tan rã từ năm 384. Lúc này, căn cứ của Phù Phi tại Nghiệp Thành (鄴城, nay thuộc Hàm Đan, Hà Bắc) trở thành thành trì duy nhất ở miền đông chưa rơi vào tay Đông Tấn hoặc Hậu Yên do Mộ Dung Thùy lập nên.

Trong bối cảnh đó, Dương Ưng khuyên Phù Phi nên đầu hàng Đông Tấn để bảo toàn lực lượng. Khi Phù Phi từ chối, Dương Ưng cùng quan viên Khương Nhượng (姜讓) âm mưu bắt giữ Phù Phi để ép đầu hàng. Âm mưu bị bại lộ, Dương Ưng bị giết. Mặc dù vậy, Dương thị vẫn tiếp tục là thê tử của Phù Phi.

Trở thành hoàng hậu 
Năm 385, kinh đô Trường An của Tiền Tần thất thủ trước Tây Yên, và Phù Kiên bị thủ lĩnh phản loạn Diêu Trường – người sau này lập nên Hậu Tần – sát hại. Khi hay tin, Phù Phi rút từ Nghiệp Thành về Tấn Dương (晉陽, nay thuộc Thái Nguyên, Sơn Tây), rồi xưng đế, tức Ai Bình Đế, và lập Dương thị làm hoàng hậu.

Bị bắt và qua đời 
Năm 386, khi Phù Phi đem quân ngăn chặn Tây Yên vương Mộ Dung Vĩnh đang tìm đường quay về phía đông, ông bị đánh bại. Dương hoàng hậu bị quân Tây Yên bắt sống. Không lâu sau, Phù Phi lại bị tướng Đông Tấn là Phùng Cái (馮該) chặn đánh và sát hại.

Mộ Dung Vĩnh có ý muốn nạp Dương hoàng hậu làm phi, nhưng bà đã tìm cách dùng kiếm ám sát ông. Âm mưu thất bại, và bà bị Mộ Dung Vĩnh xử tử. Dương hoàng hậu qua đời năm 386, chấm dứt số phận bi thảm của một hoàng hậu trong thời kỳ loạn lạc cuối Tiền Tần.

Tham khảo 

 

Hoàng hậu Tiền Tần
Năm mất 386
Hoàng tộc Trung Quốc bị xử tử
Nhân vật bị Tây Yên xử tử
Phụ nữ Trung Quốc thế kỷ 4
Năm sinh không rõ
Mao hoàng hậu (Tiền Tần)

Mao hoàng hậu (毛皇后, tên thật không rõ; mất năm 389) là hoàng hậu của Tiền Tần, vợ của Phù Đăng (Tiền Tần Cao Đế).

Tiểu sử 
Mao hoàng hậu là con gái của tướng quân Mao Hưng (毛興), người từng giữ chức Thứ sử Hà Châu (河州, nay thuộc tây nam Cam Túc và đông Thanh Hải) dưới triều Phù Kiên. Sau thất bại nặng nề của Tiền Tần trong trận Phì Thủy năm 383, chính quyền trung ương suy sụp, các tướng lĩnh ở vùng tây bắc nổi dậy tranh chấp lẫn nhau. Năm 386, Mao Hưng bị binh sĩ ám sát trong lúc giao chiến với các tướng phản loạn họ Vương.

Sau khi Mao Hưng qua đời, lực lượng của ông lần lượt rơi vào tay Phù Đăng, một tông thất Tiền Tần. Phù Đăng sau đó được Phù Phi phong làm Nam An vương. Không rõ Mao hoàng hậu kết hôn với Phù Đăng trước hay sau thời điểm này.

Năm 386, sau khi Phù Phi bị quân Đông Tấn giết, Phù Đăng xưng đế, kế tục Tiền Tần. Năm 387, ông lập Mao thị làm hoàng hậu. Theo sử sách, Mao hoàng hậu dung mạo xinh đẹp, tinh thông cưỡi ngựa và bắn cung, có thể theo quân chinh chiến.

Năm 389, khi Phù Đăng đang giao chiến với Diêu Trường của Hậu Tần, Diêu Trường bất ngờ tập kích đại bản doanh Tiền Tần tại Đại Giới (大界, nay thuộc Hàm Dương, Thiểm Tây), nơi Mao hoàng hậu đang trấn giữ. Mao hoàng hậu chỉ huy quân hộ vệ chống cự quyết liệt, tự tay giết hàng trăm quân địch nhưng cuối cùng bị bắt.

Diêu Trường muốn ép bà làm phi tần, nhưng Mao hoàng hậu nghiêm khắc từ chối và mắng ông ta là kẻ giết vua. Vì tức giận, Diêu Trường đã ra lệnh xử tử Mao hoàng hậu, cùng với hai hoàng tử của Phù Đăng. Không rõ hai hoàng tử này có phải là con ruột của bà hay không.

Tham khảo 
 
 

Hoàng hậu Tiền Tần
Mất năm 389
Năm sinh không rõ
Phụ nữ Trung Quốc thế kỷ 4
Phụ nữ tham chiến thời cổ đại
Hoàng tộc Trung Quốc bị xử tử
Xà hoàng hậu

Xà hoàng hậu (蛇皇后, tên thật không rõ; mất năm 397) là hoàng hậu của Hậu Tần, vợ của hoàng đế khai quốc Diêu Trường (Vũ Chiêu Đế), đồng thời là mẹ của thái tử và người kế vị Diêu Hưng (Văn Hoàn Đế).

Tiểu sử 
Sử liệu về Xà hoàng hậu còn lưu lại rất ít. Bà đã là chính thất của Diêu Trường trước khi ông xưng đế. Năm 386, khi Diêu Trường lập quốc Hậu Tần và xưng hoàng đế, ông lập Xà thị làm hoàng hậu, đồng thời phong con trai bà là Diêu Hưng làm thái tử.

Năm 394, Diêu Trường qua đời, Diêu Hưng kế vị. Xà hoàng hậu được tôn làm hoàng thái hậu. Năm 397, bà qua đời. Theo ghi chép trong sử sách, Diêu Hưng vô cùng đau buồn trước cái chết của mẹ, đến mức một thời gian không thể triệu tập quần thần để bàn việc triều chính, sau đó vẫn mặc đồ tang để xử lý quốc sự.

Có ghi chép cho rằng Diêu Hưng từng truy tôn một phi tần khác của Diêu Trường là Tôn phu nhân làm hoàng thái hậu, điều này khiến một số học giả nghi ngờ rằng Tôn phu nhân mới là mẹ sinh học của Diêu Hưng, còn Xà hoàng hậu là người nuôi dưỡng ông. Tuy nhiên, do không có chứng cứ xác thực, Xà hoàng hậu vẫn thường được xem là mẹ của Diêu Hưng trong sử học.

Để tưởng nhớ mẹ, Diêu Hưng đã cử hành tế lễ long trọng tại Thái miếu.

Tham khảo 
 Charles Holcombe, “The Sixteen Kingdoms”, The Cambridge History of China: The Six Dynasties, Cambridge University Press.
 John Lagerwey & Lü Pengzhi, Early Chinese Religion, Part Two: The Period of Division (220–589 AD), Brill.

Hoàng hậu Hậu Tần
Mất năm 397
Năm sinh không rõ
Melusine von der Schulenburg, Công tước xứ Kendal

Ehrengard Melusine von der Schulenburg, Công tước xứ Kendal và Công tước xứ Munster (25 tháng 12 năm 166710 tháng 5 năm 1743) là tình nhân của George I của Anh.

Tiểu sử

Tham khảo 

Công tước thuộc Đẳng cấp quý tộc Đại Anh
Nữ Công tước Liên hiệp Anh
Tình nhân Vương thất Liên hiệp Anh
Sinh năm 1667
Mất năm 1743
Melusina von der Schulenburg, Bá tước xứ Walsingham

Petronilla Melusina von der Schulenburg, Bá tước xứ Walsingham (1 tháng 4 năm 1693 – 16 tháng 9 năm 1778) là con ngoại hôn của George I của Anh và người tình lâu năm là Melusine von der Schulenburg, Công tước xứ Kendal.

Tiểu sử

Tham khảo 

Bá tước thuộc Đẳng cấp quý tộc Đại Anh
Nữ Bá tước Liên hiệp Anh
Vương tộc Hannover
Con ngoại hôn của quân vương Liên hiệp Anh
Con ngoại hôn của Quốc vương
Bá tước phu nhân Anh
Người Anh thế kỷ 17
Người Anh thế kỷ 18
Sinh năm 1693
Mất năm 1778
Amar Ćatić

Amar Ćatić (; sinh ngày 21 tháng 1 năm 1999) là một cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Bosna thi đấu ở vị trí Tiền đạo cho câu lạc bộ Việt Nam Đông Á Thanh Hóa tại V.League 1.

Ćatić bắt đầu sự nghiệp chuyên nghiệp của mình tại PSV, thi đấu chủ yếu cho đội dự bị, trước khi gia nhập Den Haag vào năm 2020.

Sự nghiệp câu lạc bộ

Sự nghiệp ban đầu 
Ćatić bắt đầu chơi bóng tại câu lạc bộ địa phương DESK, trước khi gia nhập đội trẻ của Willem II. Năm 2010, anh chuyển đến học viện trẻ của PSV. Anh đã có trận ra mắt chuyên nghiệp tại vòng play-off UEFA Europa League trong trận đấu với Apollon Limassol vào ngày 29 tháng 8 năm 2019 ở tuổi 20.

Vào tháng 7 năm 2020, anh chuyển sang khoác áo Den Haag.

Vào mùa hè năm 2023, Ćatić chuyển đến Đức để thi đấu cho câu lạc bộ 2. Bundesliga SV Wehen Wiesbaden. Anh chủ yếu được ra sân trong mùa giải 2023–24.

Năm 2024, Ćatić gia nhập câu lạc bộ Thổ Nhĩ Kỳ Iğdır và sau đó chuyển sang khoác áo Çorum dưới dạng cho mượn. 

Đầu năm 2026, anh chính thức chuyển đến Việt Nam để khoác áo câu lạc bộ Thanh Hóa thi đấu tại V.League 1.

Sự nghiệp quốc tế 
Ćatić đã đại diện cho Bosna và Hercegovina ở nhiều cấp độ trẻ khác nhau.

Thống kê sự nghiệp

Câu lạc bộ

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Sinh năm 1999
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá từ Tilburg
Người Hà Lan gốc Bosna và Hercegovina
Cầu thủ bóng đá nam Bosna và Hercegovina
Vận động viên thể thao Bosna và Hercegovina thế kỷ 21
Cầu thủ bóng đá quốc tế trẻ nam Bosna và Hercegovina
Cầu thủ bóng đá quốc tế U-21 nam Bosna và Hercegovina
Cầu thủ bóng đá nam ngoại quốc Bosna và Hercegovina
Cầu thủ chạy cánh bóng đá nam
Cầu thủ bóng đá PSV Eindhoven
Cầu thủ bóng đá Jong PSV
Cầu thủ bóng đá ADO Den Haag
Cầu thủ bóng đá SV Wehen Wiesbaden
Cầu thủ bóng đá Iğdır F.K.
Cầu thủ bóng đá Çorum F.K.
Cầu thủ bóng đá Câu lạc bộ bóng đá Đông Á Thanh Hóa
Cầu thủ bóng đá Eerste Divisie
Cầu thủ bóng đá Eredivisie
Cầu thủ bóng đá 2. Bundesliga
Cầu thủ bóng đá TFF 1. Lig
Cầu thủ bóng đá V.League 1
Cầu thủ bóng đá nam ngoại quốc ở Hà Lan
Vận động viên thể thao ngoại quốc Bosna và Hercegovina ở Hà Lan
Cầu thủ bóng đá nam ngoại quốc ở Đức
Vận động viên thể thao ngoại quốc Bosna và Hercegovina ở Đức
Cầu thủ bóng đá nam ngoại quốc ở Thổ Nhĩ Kỳ
Vận động viên thể thao ngoại quốc Bosna và Hercegovina ở Thổ Nhĩ Kỳ
Cầu thủ bóng đá nam ngoại quốc ở Việt Nam
Vận động viên thể thao ngoại quốc Bosna và Hercegovina ở Việt Nam
Aymeric Faurand-Tournaire

Aymeric Faurand-Tournaire (sinh ngày 14 tháng 4 năm 2004) là một cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Pháp đang thi đấu ở vị trí tiền đạo cho câu lạc bộ Championnat National 2 La Roche theo dạng cho mượn từ Laval.

Đời tư và sự nghiệp ban đầu 
Sinh ra tại Cordemais, Faurand-Tournaire bắt đầu sự nghiệp trẻ của mình khi thi đấu cho các câu lạc bộ địa phương. Vào tháng 10 năm 2020, khi đang khoác áo Brest, anh đã gặp phải một chấn thương dây chằng chéo trước nghiêm trọng.

Vào tháng 7 năm 2022, Faurand-Tournaire chuyển đến Laval sau khi hết hạn hợp đồng với Brest. Anh được kỳ vọng sẽ là trụ cột cho đội U-19. Tại đây, anh đã có 57 lần ra sân và ghi 16 bàn cho đội B của Laval trong ba mùa giải ở Championnat National 3, giải đấu hạng năm của Pháp.

Sự nghiệp câu lạc bộ 
Vào ngày 16 tháng 11 năm 2024, Faurand-Tournaire có trận ra mắt cho đội một của Laval trong chiến thắng tại Coupe de France trước AS Vitré. Hai tháng sau, vào ngày 4 tháng 1 năm 2025, anh có lần đầu tiên xuất hiện tại Ligue 2, khi vào sân thay người trong chiến thắng 2–0 trên sân nhà của Laval trước Lorient. Vào ngày 28 tháng 1 năm 2024, anh đã ký hợp đồng chuyên nghiệp đầu tiên với Laval, gắn bó với câu lạc bộ cho đến tháng 6 năm 2028. 

Vào ngày 15 tháng 11 năm 2025, Faurand-Tournaire đã ghi những bàn thắng đầu tiên cho Laval, lập một cú đúp trong chiến thắng 6–0 của đội trước Le Cellier Mauves tại Coupe de France.

Vào ngày 29 tháng 1 năm 2026, anh được cho mượn tại La Roche thuộc giải hạng tư Championnat National 2 cho đến hết mùa giải. Câu lạc bộ này đang cạnh tranh quyết liệt cho một suất thăng hạng lên National.

Thống kê sự nghiệp

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Sinh năm 2004
Cầu thủ bóng đá từ Loire-Atlantique
Nhân vật còn sống
Nam vận động viên Pháp thế kỷ 21
Người Pháp gốc Việt
Vận động viên gốc Việt
Tiền đạo bóng đá nam
Cầu thủ bóng đá nam người Pháp
Cầu thủ Stade Lavallois
Cầu thủ La Roche VF
Cầu thủ Ligue 2
Cầu thủ Championnat National 3
Bùi Bằng Thuận

Bùi Bằng Thuận (1883 – 1947) là quan lại nhà Nguyễn trong lịch sử Việt Nam.

Tiểu sử 

Bùi Bằng Thuận sinh năm Tự Đức thứ 36 (1883) tại thôn Trù, xã Liên Bạt, tổng Xà Cầu, phủ Ứng Hòa, huyện Sơn Lãng, tỉnh Hà Đông (nay là xã Liên Bạt, huyện Ứng Hoà, thành phố Hà Nội). Ông nội ông là Bùi Tuấn, Tổng đốc Ninh Thái, em trai ông là Bùi Bằng Đoàn, Thượng thư bộ Hình nhà Nguyễn.

Năm Thành Thái thứ 18 (1906), Bùi Bằng Thuận cùng anh trai là Bùi Bằng Phấn và em là Bùi Bằng Đoàn đều ứng thi khoa thi hương tại trường thi Hà Nam. Kết quả, Bùi Bằng Phấn đỗ Tú tài, còn Bùi Bằng Thuận và Bùi Bằng Đoàn cùng đỗ Cử nhân. Ba anh em được mệnh danh là Hà đông tam bằng. Năm Khải Định nguyên niên (1916), Bùi Bằng Thuận thi Hội, đỗ Tam giáp Đồng Tiến sĩ Xuất thân. Ông được bổ làm Huấn đạo Hải Hậu, nghị viên Bồi thẩm toà, Tri phủ Mỹ Hào hạng nhất. Bảo Đại năm thứ 2 (1927), ông được điều về nhậm chức Tri phủ Lý Nhân hạng nhất, sau được bổ làm Bố chính xứ Bắc Ninh.

Danh hiệu 
 Đại Nam Long tinh Chỉ Huy Quan Huân Vị
 Nông Nghiệp Công Huân Huân Chương Chỉ Huy Quan Huân Vị

Tham khảo 

Sinh năm 1883
Mất năm 1947
Họ Bùi
Người Hà Nội
Quan lại nhà Nguyễn
Đường Điện Biên Phủ, Thành phố Hồ Chí Minh

Đường Điện Biên Phủ, trước đây là đường Phan Thanh Giản là một tuyến đường đi qua Quận 10, Quận 3, Quận 1, Quận Bình Thạnh cũ, Thành phố Hồ Chí Minh.

Lộ trình 

 Lộ trình: Khởi đầu từ vòng xoay Lý Thái Tổ (ngã bảy cũ) và kết thúc tại chân cầu Sài Gòn (cầu Tân Cảng). Dài 7,3 km.
 Quy mô: Đây là một trong những tuyến đường có lộ giới rộng nhất thành phố. Đoạn từ vòng xoay Lý Thái Tổ đến chân cầu Điện Biên Phủ là đường một chiều, cực kỳ tấp nập vào giờ cao điểm vì là hướng chính để người dân "đổ" về trung tâm.
 Hạ tầng: Trên dọc trục đường này có nhiều nút giao quan trọng như ngã tư Hàng Xanh, vòng xoay Điện Biên Phủ và các cầu vượt thép.

Lịch sử 

 Thời Pháp thuộc: Ban đầu, đây chỉ là một con đường mòn dẫn ra Gò Vấp. Sau đó, chính quyền thuộc địa quy hoạch và đặt tên là Legrand de la Liraye (tên một linh mục người Pháp có công trong việc nghiên cứu ngôn ngữ Việt). Tuy nhiên, người dân Sài Gòn xưa vẫn quen gọi nôm na là đường đi Gò Vấp.
 Giai đoạn 1955 – 1975: Sau khi người Pháp rút đi, chính quyền Việt Nam Cộng hòa đã đổi tên đường thành Phan Thanh Giản. Đây là tên của vị Tiến sĩ đầu tiên của vùng đất Nam Kỳ lục tỉnh, một đại thần có tiếng của triều Nguyễn.
 Sau năm 1975: Vào ngày 14 tháng 8 năm 1975, để ghi nhớ chiến thắng lừng lẫy tại lòng chảo Điện Biên năm 1954, con đường này chính thức mang tên Điện Biên Phủ cho đến tận ngày nay.

Đường phố Thành phố Hồ Chí Minh
Bình Thạnh
Sài Gòn
Chan Shin'ichi

là một cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp hiện đang thi đấu ở vị trí hậu vệ cánh trái hoặc tiền vệ cánh trái cho câu lạc bộ Thượng Hải Thân Hoa tại Giải bóng đá Ngoại hạng Trung Quốc. Sinh ra tại Nhật Bản, anh thi đấu cho đội tuyển bóng đá quốc gia Hồng Kông.

Sự nghiệp câu lạc bộ

Kitchee
Chan có trận ra mắt giải đấu ở tuổi 16 vào ngày 16 tháng 2 năm 2019 trong trận đấu gặp Tai Po.

Chan ghi bàn thắng đầu tiên tại Sapling Cup 2019-20 trong trận đấu với Lee Man vào ngày 10 tháng 1 năm 2020. Anh được công bố là cầu thủ xuất sắc nhất trận đấu cuối cùng.

Real Unión
Vào ngày 20 tháng 1 năm 2023, có thông báo rằng Chan sẽ gia nhập Real Unión theo dạng cho mượn cho đến tháng 6 năm 2024.

Vào ngày 21 tháng 1 năm 2023, Chan có trận ra mắt cho đội Real Unión B.

Vào ngày 11 tháng 2 năm 2023, Chan có trận ra mắt cho Real Unión tại giải Primera Federación.

Vào ngày 18 tháng 2 năm 2023, trong trận đấu thứ hai cho Real Unión, Chan đã ghi bàn thắng đầu tiên cho câu lạc bộ trong chiến thắng 1–0 trước CD Calahorra, giúp anh trở thành cầu thủ Hồng Kông đầu tiên ghi bàn ở bất kỳ cấp độ nào của hệ thống giải bóng đá Tây Ban Nha.

Vào ngày 19 tháng 6 năm 2023, có thông báo rằng Chan sẽ rời câu lạc bộ.

Shanghai Shenhua
Vào ngày 17 tháng 6 năm 2024, Chan gia nhập câu lạc bộ Giải bóng đá Ngoại hạng Trung Quốc Shanghai Shenhua.

Vào ngày 13 tháng 7 năm 2024, Chan có trận ra mắt cho câu lạc bộ tại Giải bóng đá Ngoại hạng Trung Quốc.

Chan ghi bàn thắng đầu tiên tại Giải bóng đá Ngoại hạng Trung Quốc trong trận gặp Nam Thông Chi Vân vào ngày 10 tháng 8 năm 2024.

Sự nghiệp quốc tế
Chan cũng đủ điều kiện để thi đấu cho Nhật Bản, thông qua dòng máu Nhật Bản từ phía mẹ.

Chan có trận ra mắt quốc tế trước Đài Bắc Trung Hoa vào ngày 11 tháng 6 năm 2019 khi chỉ mới 16 tuổi. Anh trở thành cầu thủ trẻ nhất từng đại diện cho đội tuyển quốc gia.

Vào tháng 5 năm 2021, anh được triệu tập vào đội hình Hồng Kông tham dự Vòng loại giải vô địch bóng đá thế giới 2022 được tổ chức tại Bahrain.

Vào ngày 12 tháng 12 năm 2023, Chan ghi bàn thắng quốc tế đầu tiên trong trận gặp Bhutan.

Vào ngày 26 tháng 12 năm 2023, Chan có tên trong danh sách đội hình Hồng Kông tham dự Cúp bóng đá châu Á 2023.

Đời tư 
Chan Shin'ichi là con lai Nhật Bản và Hồng Kông. Họ của anh đọc theo âm tiếng Quảng Đông, còn tên riêng đọc theo âm tiếng Nhật.

Thống kê sự nghiệp

Câu lạc bộ

Ghi chú

Quốc tế

Bàn thắng quốc tế

Danh hiệu

Kiệt Chí
 Giải bóng đá Ngoại hạng Hồng Kông: 2019–20, 2020–21, 2022–23
 Senior Challenge Shield Hồng Kông: 2018–19, 2022–23, 2023–24
 Cúp FA Hồng Kông: 2018–19, 2022–23
 Sapling Cup Hồng Kông: 2019–20

Thượng Hải Thân Hoa
 Siêu cúp bóng đá Trung Quốc: 2025

Tham khảo

Liên kết ngoài
 
 Shinichi Chan tại HKFA
 

Nhân vật còn sống
Sinh năm 2002
Cầu thủ bóng đá nam Hồng Kông
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Hồng Kông
Tiền vệ bóng đá nam
Hậu vệ bóng đá nam
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Tây Ban Nha
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Trung Quốc
Cầu thủ Cúp bóng đá châu Á 2023
Leon Morimoto

Leon Marcus Morimoto (sinh ngày 18 tháng 12 năm 2001) là một cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp thi đấu ở vị trí hậu vệ cánh trái cho câu lạc bộ Giải bóng đá Ngoại hạng Mông Cổ Hunters Mongolia. Sinh ra tại Hoa Kỳ, anh đại diện cho đội tuyển quốc gia Guam.

Sự nghiệp
Morimoto bắt đầu sự nghiệp của mình với Temperley. Anh gia nhập đội bóng thi đấu tại USL League One Central Valley Fuego vào tháng 2 năm 2024. Vào mùa hè năm 2025, Morimoto ký hợp đồng với câu lạc bộ Giải bóng đá Ngoại hạng Mông Cổ Hunters FC Mongolia từ câu lạc bộ Loyola của Giải bóng đá vô địch quốc gia Philippines.

Bàn thắng quốc tế

Tham khảo

Liên kết ngoài
 
 

Sinh năm 2001
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá từ Honolulu
Cầu thủ bóng đá nam Guam
Cầu thủ bóng đá nam quốc tế Guam
Cầu thủ bóng đá nam Hoa Kỳ
Người Mỹ gốc Nhật Bản
Người thể thao gốc Nhật Bản
Hậu vệ biên bóng đá nam
Cầu thủ Giải bóng đá vô địch quốc gia Philippines
Cầu thủ bóng đá Club Atlético Temperley
Cầu thủ Central Valley Fuego FC
Cầu thủ Loyola F.C.
Cầu thủ bóng đá nam Hoa Kỳ thi đấu ở nước ngoài
Người thể thao Hoa Kỳ thi đấu ở nước ngoài tại Argentina
Cầu thủ bóng đá nam thi đấu ở nước ngoài tại Argentina
Người thể thao Hoa Kỳ thi đấu ở nước ngoài tại Philippines
Cầu thủ bóng đá nam thi đấu ở nước ngoài tại Philippines
Nam vận động viên thể thao Hoa Kỳ thế kỷ 21
Người Mỹ gốc Nhật
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Guam
Francisco Takeo

Francisco Takeo (sinh ngày 13 tháng 5 năm 1966) là một cầu thủ bóng đá người Bolivia. Anh đã thi đấu 11 trận cho Đội tuyển bóng đá quốc gia Bolivia từ năm 1989 đến năm 1993. Anh cũng là một thành viên của đội hình Bolivia tham dự giải đấu Copa América 1989.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 

Sinh năm 1966
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Bolivia
Nam vận động viên thể thao Bolivia thế kỷ 20
Cầu thủ bóng đá nam quốc tế Bolivia
Nơi sinh còn thiếu (nhân vật còn sống)
Tiền vệ bóng đá nam
Cầu thủ bóng đá Real Santa Cruz
Cầu thủ bóng đá Club Bolívar
Cầu thủ bóng đá Club Destroyers
Cầu thủ bóng đá Oriente Petrolero
Cầu thủ bóng đá C.D. Jorge Wilstermann
Cầu thủ bóng đá Club Independiente Petrolero
Cầu thủ bóng đá Deportivo Táchira F.C.
Cầu thủ bóng đá nam Bolivia thi đấu ở nước ngoài
Cầu thủ bóng đá nam thi đấu ở nước ngoài tại Venezuela
Huấn luyện viên bóng đá Bolivia
Huấn luyện viên Oriente Petrolero
Nakamura Yuto

Yuto Nakamura ( Nakamura Yūto;  Zhōngcūn Yòurén; sinh ngày 23 tháng 1 năm 1987) là một cựu cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp từng thi đấu ở vị trí tiền đạo. Sinh ra tại Nhật Bản, anh đại diện cho Hồng Kông ở cấp độ quốc tế.

Sự nghiệp câu lạc bộ

Citizen
Vào ngày 16 tháng 12 năm 2011, Nakamura đã lập một cú hat-trick vào lưới đội đầu bảng Sun Hei và chấm dứt chuỗi 11 trận bất bại của họ.

Vào ngày 7 tháng 3 năm 2011, Nakamura đã ghi bàn cho Citizen trong trận đấu với Home United tại Sân vận động Bishan, Singapore trong khuôn khổ AFC Cup 2012, nhưng Home United FC đã lội ngược dòng và giành chiến thắng với tỷ số 3–1.

Kitchee
Vào ngày 12 tháng 7 năm 2018, Kitchee thông báo việc ký hợp đồng với Nakamura.

Tai Po
Vào ngày 25 tháng 9 năm 2019, Nakamura được cho mượn đến Tai Po cho mùa giải 2019–20.

Lee Man
Vào ngày 2 tháng 6 năm 2020, Lee Man thông báo Nakamura đã gia nhập câu lạc bộ.

Vào ngày 24 tháng 6 năm 2023, Nakamura thông báo giải nghệ bóng đá chuyên nghiệp.

Sự nghiệp quốc tế
Nakamura nhận hộ chiếu Hồng Kông vào tháng 10 năm 2018 và được triệu tập vào đội tuyển Hồng Kông ngay trong tháng đó, nơi anh có trận ra mắt quốc tế đầu tiên trước Indonesia.

Thống kê sự nghiệp

Câu lạc bộ
Tính đến ngày 31 tháng 3 năm 2010

Quốc tế

Danh hiệu
Pegasus
 Senior Challenge Shield Hồng Kông: 2008–09

Kitchee
 Senior Challenge Shield Hồng Kông: 2018–19
 Cúp FA Hồng Kông: 2018–19

Tham khảo

Liên kết ngoài
 
 

Sinh năm 1987
Nhân vật còn sống
Người từ Urayasu, Chiba
Cầu thủ bóng đá nam Hồng Kông
Cầu thủ bóng đá nam quốc tế Hồng Kông
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản
Người Nhật Bản di cư sang Hồng Kông
Cựu sinh viên Đại học Aoyama Gakuin
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản thi đấu ở nước ngoài
Cầu thủ giải bóng đá hạng nhất Hồng Kông
Cầu thủ giải bóng đá Ngoại hạng Hồng Kông
Cầu thủ bóng đá nam thi đấu ở nước ngoài tại Hồng Kông
Cầu thủ bóng đá nam thi đấu ở nước ngoài tại Bồ Đào Nha
Người thể thao Nhật Bản thi đấu ở nước ngoài tại Bồ Đào Nha
Cầu thủ bóng đá Hong Kong Pegasus FC
Cầu thủ bóng đá Portimonense S.C.
Cầu thủ bóng đá Citizen AA
Cầu thủ bóng đá Nam Hoa
Cầu thủ bóng đá Wong Tai Sin DRSC
Cầu thủ bóng đá Tai Po FC
Cầu thủ bóng đá Kitchee SC
Cầu thủ bóng đá Lee Man FC
Tiền đạo bóng đá nam
Cầu thủ bóng đá nhập tịch của Hồng Kông