Bài kiểm tra Will Smith ăn mì spaghetti

Bài kiểm tra Will Smith ăn mì spaghetti là kiểm chuẩn không chính thức trong cộng đồng trí tuệ nhân tạo (AI), được dùng để kiểm thử khả năng của mô hình tạo video trong việc tái hiện hành động và biểu cảm khuôn mặt của con người một cách chân thực. Thử thách này bắt nguồn từ một đoạn video lan truyền vào tháng 3 năm 2023, mô phỏng cảnh nam diễn viên Will Smith đang ăn mì spaghetti với những chuyển động kỳ quặc và khuôn mặt biến dạng, thiếu tự nhiên. Kể từ đó, prompt "Will Smith eating spaghetti" trở thành một mốc tham chiếu thực tế: mỗi khi một mô hình tạo video mới được giới thiệu, người dùng thường tái hiện cảnh ăn spaghetti để so sánh độ chân thực và tính nhất quán của chuyển động, rồi chia sẻ kết quả như một "bài kiểm tra" không chính thức.

Nguồn gốc
Đoạn clip lan truyền năm 2023 thường được mô tả là sản phẩm của ModelScope Text2Video (text-to-video), một mô hình tạo video ngắn từ mô tả văn bản được giới thiệu công khai vào tháng 3 năm 2023. Gizmodo cho biết dự án do DAMO Vision Intelligence Lab thuộc Alibaba phát triển và bản demo thời điểm đó thường tạo ra các đoạn clip chỉ dài vài giây, còn nhiều lỗi hình ảnh. Vào ngày 23 tháng 3 năm 2023, một người dùng Reddit có tên /u/chaindrop đã đăng tải một đoạn video do AI tạo ra với tiêu đề "Will Smith eating spaghetti" lên subreddit /r/StableDiffusion. Theo VICE, người đăng đã tạo nhiều phiên bản video bằng cách đưa prompt "Will Smith eating spaghetti" vào mô hình rồi cắt ghép chúng thành một clip tổng hợp. Đoạn video nhanh chóng trở thành tâm điểm chú ý nhờ vẻ ngoài gây cảm giác ghê rợn: khuôn mặt nhân vật biến đổi khó lường trong lúc động tác ăn uống trông gượng ép và kỳ quặc. WIRED nhận xét rằng các video text-to-video đời đầu thường khó duy trì tính nhất quán từ khung hình này sang khung hình khác, khiến hình ảnh trông "giật" và thiếu liền mạch.

Lan truyền
Đoạn video gốc nhanh chóng trở nên nổi tiếng và khơi nguồn cho hàng loạt bản chế, biến tấu và video giễu nhại từ cộng đồng mạng. Một số nguồn tin ghi nhận người dùng tiếp tục tạo các clip tương tự với những người nổi tiếng khác như Scarlett Johansson hay Joe Biden, cũng trong bối cảnh "ăn spaghetti".

Tháng 2 năm 2024, chính Will Smith cũng nhập cuộc khi đăng tải một đoạn video bắt chước lại meme này trên mạng xã hội, kèm dòng chú thích "This is getting out of hand!" (tạm dịch: "Mọi chuyện bắt đầu vượt quá tầm kiểm soát rồi đấy!"). Tech Times cho biết một số người dùng còn ví meme này như một dạng "Turing test" (bài kiểm tra Turing) cho video AI.

Dùng làm kiểm chuẩn

Lý do trở thành thước đo
Câu lệnh "Will Smith eating spaghetti" dần được dùng như một kiểm chuẩn phi chính thức để đánh giá độ chân thực và tính nhất quán của video do AI tạo ra. Một số bài viết mô tả đây là một "bài thử" phù hợp vì cảnh ăn uống buộc mô hình phải tái tạo đồng thời khuôn mặt, bàn tay, tương tác với vật thể (dĩa và sợi mì) và chuyển động miệng tương đối phức tạp. Ngoài hình ảnh, khi các mô hình bắt đầu tạo cả âm thanh, phép thử này còn được dùng để quan sát mức độ đồng bộ giữa âm thanh và chuyển động.

Trong các phiên bản đời đầu, nhân vật đôi khi thậm chí không "ăn" được spaghetti (mì không được đưa vào miệng hoặc biến mất vô lý), và các lỗi giải phẫu như số ngón tay bất thường cũng là vấn đề phổ biến của hình ảnh và video tạo sinh giai đoạn này.

Các mốc tái hiện đáng chú ý
 23 tháng 3 năm 2023: phiên bản lan truyền ban đầu xuất hiện trên Reddit, được tạo bằng ModelScope Text2Video.
 Tháng 2 năm 2024: Will Smith đăng video "bắt chước" cảnh ăn spaghetti trên mạng xã hội.
 Năm 2024: một mô hình của Trung Quốc (MiniMax) tạo được phiên bản chính xác hơn nhưng vẫn để lộ lỗi chuyển động, như sợi mì có lúc "lơ lửng".
 Tháng 5 năm 2025: công cụ tạo video AI Veo 3 của Google tái hiện bài kiểm tra với khuôn mặt và chuyển động tự nhiên hơn; các bài viết cũng lưu ý Veo 3 có thể tạo âm thanh đi kèm video (native audio). Mặc dù đã có nhiều cải thiện, người xem vẫn nhận ra một vài điểm thiếu nhất quán nhỏ, chẳng hạn như hiệu ứng âm thanh khi ăn mì nghe có vẻ giòn bất thường.
 Cuối năm 2025: các phiên bản AI tạo sinh video mới hơn (ví dụ Veo 3.1) tiếp tục cải thiện độ giống thật, đồng thời nhấn mạnh rằng cuộc đua giữa các mô hình tạo video và các biện pháp bảo vệ quyền hình ảnh/bản quyền cũng trở nên gay gắt hơn.

Một số bài báo cũng dùng meme "spaghetti test" như một ví dụ dễ thấy để thảo luận các vấn đề rộng hơn của video tạo sinh, như độ khó trong việc phân biệt thật-giả khi chất lượng tăng nhanh, cũng như các rủi ro liên quan đến deepfake và thông tin sai lệch.

Xem thêm
 Rác AI
 Deepfake
 Mạng đối nghịch tạo sinh

Tham khảo

Spaghetti
Will Smith
Kiểm chuẩn máy tính
Tạo video từ văn bản
Ẩm thực trong văn hóa đại chúng
Miêu tả văn hóa về người Mỹ gốc Phi