Bầu cử Quốc hội Hungary 2022

Cuộc bầu cử Quốc hội được tổ chức tại Hungary vào ngày 3 tháng 4 năm 2022, đồng thời với một cuộc trưng cầu ý dân. Orbán Viktor, thủ tướng Hungary, tái đắc cử nhiệm kỳ thứ tư. Sau khi kết quả sơ bộ cho thấy Fidesz–KDNP dẫn trước với khoảng cách lớn, Orbán tuyên bố thắng cử, đồng thời lãnh đạo phe đối lập Péter Márki-Zay thừa nhận thất cử. Reuters mô tả kết quả bầu cử là một "chiến thắng áp đảo".

Fidesz nhận được 54,13% số phiếu bầu, tỷ lệ phiếu bầu cao nhất của một đảng tại Hungary kể từ Cách mạng 1989. Cuộc bầu cử được dự đoán sẽ sít sao hơn những năm trước nhưng Fidesz vẫn dẫn trước 5-6 điểm phần trăm trong các cuộc thăm dò ý kiến trước cuộc bầu cử. Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu cử một đoàn giám sát bầu cử. Kết quả cho thấy Fidesz vượt trội hơn các cuộc thăm dò ý kiến, lần đầu tiên nhận được quá nửa tổng số phiếu bầu kể từ năm 2010 và giành được 135 ghế trong Quốc hội, vượt xa liên minh đối lập Thống nhất vì Hungary, dự kiến chỉ giành được 57 ghế. Phong trào Tổ quốc ta lần đầu tiên được bầu vào Quốc hội với 6 ghế.

Trên trường quốc tế, kết quả bầu cử được coi là một chiến thắng cho chủ nghĩa dân túy cánh hữu vì Orbán là đồng minh của Donald Trump và những nhân vật cánh hữu khác.

Bối cảnh

Thành lập liên minh đối lập 
Sau cuộc bầu cử Quốc hội năm 2018, khi liên minh Fidesz-KDNP giành được hai phần ba số ghế Quốc hội và nhận được gần một nửa số phiếu bầu, các đảng đối lập chính, trước đây tranh cử riêng lẻ hoặc liên minh một phần, bắt đầu tăng cường hợp tác toàn diện nhằm đánh bại Fidesz. Tháng 12 năm 2018, các đảng đối lập tổ chức một cuộc biểu tình chung nhằm phản đối cái gọi là "luật nô lệ", yêu cầu người lao động phải tăng ca.

Trong cuộc bầu cử địa phương năm 2019, Liên minh Dân chủ, Jobbik, LMP – Đảng Xanh Hungary, Đảng Xã hội Hungary, Phong trào Momentum, Đối thoại vì Hungary và nhiều đảng đối lập khác cùng với các ứng cử viên độc lập liên minh tranh cử, giành được đa số trong Đại Hội đồng Budapest và hội đồng của 10 trong số 23 thành phố có quyền cấp hạt.

Ngày 13 tháng 8 năm 2020, sáu đảng đối lập quyết định đề cử các ứng cử viên chung tại tất cả 106 đơn vị bầu cử và đưa ra một chương trình chung, sau đó đồng ý bầu chọn một ứng cử viên thủ tướng chung trong một cuộc bầu cử sơ bộ. Ứng cử viên dự kiến sẽ được bầu chọn vào ngày 23 tháng 10 năm 2021. Ngày 20 tháng 12 năm 2020, Liên minh Dân chủ, Jobbik, Phong trào Momentum, Đảng Xã hội Hungary, LMP – Đảng Xanh Hungary và Đối thoại vì Hungary quyết định thành lập một liên danh chung trong cuộc bầu cử. Tuy nhiên, các nhà quan sát nhận định rằng sự khác biệt về hệ tư tưởng giữa các đảng trong liên minh đối lập có thể là một trở ngại trong cuộc bầu cử.

Sửa đổi luật bầu cử 
Ngày 15 tháng 12 năm 2020, Quốc hội, do liên minh Fidesz cầm quyền chiếm đa số, sửa đổi luật bầu cử, quy định một đảng tham gia bầu cử phải đề cử ít nhất 71 ứng cử viên thành viên Quốc hội tại các đơn vị bầu cử của ít nhất 14 hạt và Budapest. Trước đó, luật bầu cử chỉ yêu cầu một đảng tham gia bầu cử đề cử ít nhất 27 ứng cử viên thành viên Quốc hội tại ít nhất 9 hạt.

Bầu cử sơ bộ phe đối lập 
Từ ngày 12 đến 27 tháng 9 năm 2021 (vòng 1) và từ ngày 10 đến 16 tháng 10 năm 2021 (vòng 2), liên minh đối lập Thống nhất vì Hungary tổ chức cuộc bầu cử sơ bộ để bầu chọn ứng cử viên thủ tướng trong cuộc bầu cử Quốc hội năm 2022. Đây là cuộc bầu cử sơ bộ toàn quốc đầu tiên của Hungary. Ngày 17 tháng 10 năm 2021, chính khách độc lập Márki-Zay Péter được bầu chọn làm ứng cử viên thủ tướng của liên minh đối lập. Liên minh đối lập cũng bầu chọn các ứng cử viên thành viên Quốc hội ở các đơn vị bầu cử một thành viên.

Hệ thống đầu phiếu 
199 thành viên Quốc hội được bầu theo hệ thống đầu phiếu đại diện đa số hỗn hợp gồm hai thành phần: 106 thành viên được bầu ở các đơn vị bầu cử một thành viên bằng hình thức đầu phiếu đa số tương đối, 93 thành viên được bầu từ một đơn vị bầu cử toàn quốc chủ yếu bằng hình thức đại diện tỷ lệ, thông qua một hệ thống bù trừ một phần (sự kết hợp giữa đầu phiếu song song và đầu phiếu đơn hỗn hợp). Ngưỡng bầu cử là 5% số phiếu bầu đối với một đảng, 10% đối với liên minh hai đảng và 15% đối với liên minh ba đảng trở lên. Ghế đại diện tỷ lệ được phân bổ bằng phương pháp d'Hondt.

Từ năm 2014, các dân tộc thiểu số Armenia, Bulgaria, Croatia, Đức, Hy Lạp, Ba Lan, Romani, Romania, Rusyn, Serbia, Slovakia, Slovenia và Ukraina có thể được phân bổ một ghế nếu họ đăng ký liên danh ứng cử và nhận được ít nhất 0,27% tổng số phiếu bầu đại diện tỷ lệ. Mỗi dân tộc thiểu số có thể cử một đại diện vào Quốc hội trong trường hợp không đạt được ngưỡng bầu cử, nhưng đại diện đó không có quyền của một thành viên Quốc hội. Do tranh chấp nội bộ, người Romani không tham gia cuộc bầu cử Quốc hội.

Đảng và liên minh

Thăm dò ý kiến

Thăm dò ý kiến liên minh

Thăm dò ý kiến đảng

Kết quả

Kết quả theo đơn vị bầu cử

Kết quả liên danh đảng theo hạt và ở nước ngoài

Kết cục 

Thủ tướng Hungary Orbán Viktor tuyên bố chiến thắng vào tối Chủ nhật, với kết quả sơ bộ cho thấy đảng Fidesz của ông dẫn đầu với một khoảng cách lớn. Phát biểu trước người ủng hộ sau kết quả sơ bộ, Orbán tuyên bố: "Chúng ta đã giành được một chiến thắng lớn đến nỗi bạn có thể thấy nó từ mặt trăng, và bạn chắc chắn có thể thấy từ Bruxelles". Orbán cho rằng kết quả bầu cử là một lời chỉ trích chống lại cánh tả Hungary, truyền thông quốc tế, George Soros, "những quan chức Bruxelles" và Volodymyr Zelenskyy. Lãnh đạo phe đối lập Márki-Zay Péter thừa nhận thất cử. Reuters mô tả kết quả bầu cử là một "chiến thắng áp đảo" và thể hiện rằng cử tri Hungary "ủng hộ một nhà nước bảo thủ, 'không tự do' và không lo ngại về mối quan hệ chặt chẽ giữa Budapest và Moskva".

Tuy cuộc bầu cử được dự đoán sẽ sít sao hơn so với những năm trước, những Fidesz vẫn dẫn trước 5-6 điểm phần trăm trong các cuộc thăm dò ý kiến trước cuộc bầu cử. Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu cử một đoàn giám sát bầu cử trong bối cảnh lo ngại về gian lận bầu cử. Kết quả sơ bộ cho thấy Fidesz vượt qua các cuộc thăm dò ý kiến, giành được 135 ghế trong Quốc hội, trong khi liên minh đối lập Thống nhất vì Hungary chỉ giành được 57 ghế. Phong trào Tổ quốc ta lần đầu tiên được bầu vào Quốc hội với 6 ghế.

Công tác bầu cử 
Các quan sát viên phương Tây có những đánh giá trái chiều về công tác bầu cử. Đoàn giám sát của Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu đánh giá rằng tuy một số khía cạnh của khung pháp lý bầu cử không đạt tiêu chuẩn quốc tế, nhưng cuộc bầu cử được tiến hành hòa bình, có tổ chức tốt, trật tự và suôn sẻ. Tuy nhiên, đoàn giám sát cũng lưu ý rằng có sự chồng chéo trong thông điệp chính trị của nhà nước và liên minh cầm quyền, truyền thông đưa tin không đồng đều về các đảng và việc tài trợ chiến dịch tranh cử không minh bạch. Tổ chức Theo dõi Nhân quyền cho rằng có "những lo ngại nghiêm trọng về tính công bằng" của cuộc bầu cử, tổ chức Freedom House chỉ trích cuộc bầu cử là không tự do, công bằng.

Phản ứng quốc tế 
Những lãnh đạo nước ngoài chúc mừng Orbán bao gồm Tổng thống Nga Vladimir Putin, Tổng thống Séc Miloš Zeman, Thủ tướng Slovenia Janez Janša, Thủ tướng Croatia Andrej Plenković, Tổng thống Kazakhstan Kassym-Jomart Tokayev, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, Thủ tướng Albania Edi Rama, Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah el-Sisi, Tổng thống Israel Isaac Herzog, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdoğan, Tổng thống Bulgaria Rumen Radev, Tổng thống Kyrgyzstan Sadyr Japarov, Tổng thống Belarus Aliaksandr Lukašenka, Tổng thống Serbia Aleksandar Vučić, Thủ tướng Slovakia Eduard Heger, Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường, Thủ tướng Áo Karl Nehammer và Thủ tướng Séc Petr Fiala.

Những chính trị gia và đảng khác chúc mừng Orbán bao gồm Matteo Salvini, lãnh đạo đảng Lega Nord tại Ý và cựu phó thủ tướng, Hunor Kelemen, lãnh đạo Liên minh Dân chủ người Hungary tại Romania và phó thủ tướng Romania, Nigel Farage, cựu lãnh đạo Đảng Brexit tại Vương quốc Anh, cựu thủ tướng Slovakia Robert Fico, cựu tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump, Marine Le Pen, lãnh đạo đảng Tập hợp Quốc gia tại Pháp, Geert Wilders thuộc Đảng vì Tự do của Hà Lan, Milorad Dodik, thành viên người Serbia của Hội đồng Tổng thống Bosnia và Herzegovina, và đảng Vox tại Tây Ban Nha. Thủ tướng Ba Lan Mateusz Morawiecki ghi nhận liên minh Fidesz thắng cử lần thứ tư liên tiếp với kết quả tốt nhất có thể.

Chủ tịch Hội đồng châu Âu Charles Michel chúc mừng Orbán, trong khi Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg bày tỏ sự "ghi nhận" kết quả bầu cử. Hai ngày sau cuộc bầu cử, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen tuyên bố Ủy ban châu Âu sẽ bắt đầu cắt giảm tài trợ cho Hungary vì những lo ngại về pháp quyền. Chính phủ Hungary chỉ trích động thái này là một nỗ lực nhằm "trừng phạt cử tri Hungary".

Xem thêm 

 Orbán Viktor

Ghi chú

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Valasztas
Bầu cử tại châu Âu năm 2022