Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Đào Đình Luyện

Đào Đình Luyện (tên thật là: Đào Mạnh Hùng, 5 tháng 11 năm 1929 – 3 tháng 8 năm 1999) là một tướng lĩnh cấp Cao Quân đội nhân dân Việt Nam, hàm Thượng tướng. Ông nguyên là Tư lệnh Không quân, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam, Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam (1991–1995).

Thân thế sự nghiệp 
Ông sinh ngày 5 tháng 11 năm 1929 tại thôn Phụng Công, xã Quỳnh Hội, huyện Quỳnh Phụ, tỉnh Thái Bình (nay là xã Quỳnh Phụ, tỉnh Hưng Yên).

Ông bắt đầu tham gia phong trào Việt Minh từ tháng 3 năm 1945, gia nhập Đảng Cộng sản Đông Dương năm 1945. Sau khi Pháp nổ súng tái chiếm Đông Dương, ông tham gia quân đội, lần lượt giữ các chức vụ từ Trung đội trưởng đến Chính ủy trung đoàn; tham gia các chiến dịch: Việt Bắc (1947), Sông Thao, Biên Giới, Hòa Bình và Điện Biên Phủ (1954).

Tháng 10 năm 1955, ông làm Tham mưu trưởng Sư đoàn 312.

Ông là cháu ruột cụ Đào Văn Hiển, lão thành cách mạng, chủ tịch uỷ ban quân quản đầu tiên (năm 1945) tại huyện Quỳnh Côi, tỉnh Thái Bình (Huyện Quỳnh Phụ có phố Đào Văn Hiển).

Hoạt động trong quân chủng không quân
 Từ tháng 3 năm 1958 đến tháng 8 năm 1963, ông sang Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa để học huấn luyện bay.
 Từ tháng 8 năm 1964 đến năm 1965, ông làm Trung đoàn trưởng Trung đoàn Không quân 921 (Trung đoàn Không quân đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam).
 Tháng 3 năm 1974, ông làm Phó Tư lệnh Quân chủng Phòng không-Không quân.
 Tháng 5 năm 1977, ông làm Tư lệnh kiêm Chính ủy Quân chủng Không quân.

Lãnh đạo Bộ Quốc phòng
 Tháng 3 năm 1986, ông làm Phó Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam.
 Năm 1989, ông làm Thứ trưởng Bộ Quốc phòng kiêm Chủ nhiệm Tổng cục Kỹ thuật, Ủy viên Đảng ủy Quân sự Trung ương.
 Từ năm 1991 đến năm 1995, ông được bổ nhiệm làm Thứ trưởng Bộ Quốc phòng kiêm Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, Ủy viên thường vụ Đảng ủy Quân sự Trung ương.

Ông thụ phong quân hàm Thiếu tướng năm 1977, Trung tướng năm 1983, Thượng tướng năm 1988.

Ông bầu làm Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam các khóa VI và VII; đại biểu Quốc hội Việt Nam các khóa VII, VIII, IX.

Ông mất ngày 3 tháng 8 năm 1999 tại Hà Nội, hưởng thọ 69 tuổi.

Tặng thưởng và Vinh danh
Ông đã được Nhà nước Việt Nam tặng thưởng: 
Huân chương Độc lập hạng nhất
Huân chương Quân công (hạng nhất, hạng nhì)
 2 Huân chương Chiến công hạng nhì và nhiều huân, huy chương khác.
 Ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân (năm 2015).
Thượng tướng Đào Đình Luyện được đặt tên đường tại huyện Quỳnh Phụ tỉnh Thái Bình; đặt tên phố tại Quận Long Biên, thành phố Hà Nội.

Tên của ông được đặt tên cho một tuyến phố tại quận Long Biên, thành phố Hà Nội.

Một số trận đánh nổi tiếng
 Chiến dịch Sấm Rền
 Chiến dịch Điện Biên Phủ trên không

Lịch sử thụ phong quân hàm

Chú thích 

Sinh năm 1929
Mất năm 1999
Người Hưng Yên
Người họ Đào tại Việt Nam
Thượng tướng Quân đội nhân dân Việt Nam đã mất
Tổng tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam
Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam
Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam
L
L
L
Huân chương Độc lập
Huân chương Quân công
Huân chương Chiến công
Tướng lĩnh Quân đội nhân dân Việt Nam thụ phong thập niên 1980
Quang sai (thiên văn học)

Quang sai trong thiên văn học là sai lệch biểu kiến của vị trí thiên thể trên thiên cầu, do vận tốc có giới hạn của ánh sáng và vận tốc chuyển động của người quan sát gây nên. Hiện tượng này được nhà thiên văn Anh James Bradley phát hiện ra, khi theo dõi thị sai của sao vào năm 1727.

Bản chất 
Ánh sáng từ thiên thể đến người quan sát bị lệch một góc, có độ lớn phụ thuộc vào vận tốc chuyển động của người quan sát và hướng lệch phụ thuộc vào điểm hướng (tiếng Anh, apex) của người quan sát.

Người quan sát chịu ảnh hưởng của ba chuyển động khác nhau của Trái Đất đổi với thiên thể được quan sát, gây nên các hiệu ứng quang sai sau:
 Chuyển động xoay hàng ngày của Trái Đất, quanh trục của mình gây nên quang sai ngày.
 Chuyển động của Trái Đất quanh Mặt Trời gây nên quang sai năm (tiếng Anh, annual aberration).
 Chuyển động của Hệ Mặt Trời quanh tâm Ngân Hà gây nên quang sai thiên niên (tiếng Anh, secular aberration).

Trong quan sát các hành tinh của Hệ Mặt Trời, cần xét thêm quang sai hành tinh (tiếng Anh, planetary aberration), phụ thuộc vào vận tốc của hành tinh trên quỹ đạo và thời gian quang sai, là thời gian mà ánh sáng cần có để đi từ hành tinh đến người quan sát.

Tham khảo

Thuật ngữ thiên văn học
Thiên văn mặt cầu
Sóng điện từ
Bức xạ
Trắc lượng học thiên thể
Quan sát thiên văn
Mikoyan-Gurevich I-210

Mikoyan-Gurevich I-210 là một máy bay thí nghiệm của Liên Xô dựa trên mẫu MiG-3, nó được cải tiến động cơ và một số chi tiết nhằm nâng cao hiệu suất bay và tính ổn định so với MiG-3. Nó còn được gọi là MiG-3M-82.

Phát triển
Cuối năm 1941, việc sản xuất hàng loạt MiG-3 bị rút dần đi theo sau quyết định ngừng sản xuất loại động cơ AM-35A (việc ưu tiên là tiến hành sản xuất Mikulin AM-38 cho Ilyushin Il-2), một nỗ lực để làm khung máy bay lắp ráp với động cơ 14 xylanh Shvetsov M-82A công suất 1700 hp. Việc chỉ định thiết kế tạm thời với tên gọi I-210, và nó cũng còn được gọi là MiG-3M-82, 5 chiếc khung máy bay đầu tiên đã được lắp ráp động cơ mới và thực hiện bay vào tháng 12-1941. Động cơ M-82 mới chỉ nặng hơn AM-35A 20 kg, nhưng rộng hơn 38 cm.

Vũ khí bao gồm 2 súng máy 12.7 mm. Người ta đã có kế hoạch sẵn sàng để bắt đầu sản xuất nó với tên gọi MiG-9, nhưng những thử nghiệm đã để lộ một vấn đề hệ trọng, đuôi bị rung và khó điều khiển. Những kết quả đó đã làm thất vọng những kỹ sư thiết kế và thí nghiệm, máy bay đầu tiên được lắp 2 súng 7.62 mm và gửi đến mặt trận Kalinin. TsAGI, trong lúc đó, đang chỉ đạo việc thử nghiệm một hầm gió lớn, dẫn đến việc phát triển của MiG I-211.

Thông số kỹ thuật (I-210)

Đặc điểm riêng
Phi đoàn: 1 người
Chiều dài: 8.08 m (26 ft 5 in)
Sải cánh: 10.20 m (33 ft 6 in)
Chiều cao: 3.50 m (11 ft 6 in)
Diện tích cánh: 17.44 m² (188 ft²)
Loại cánh: Clark YH
Trọng lượng rỗng: 2.720 kg (5.965 lbs)
Trọng lượng cất cánh: 3.382 kg (7.415 lbs)
Động cơ: 1× Shvetsov M-82A công suất 1700 hp

Hiệu suất bay
Vận tốc tối đa: 565 km/h
Phạm vi hoạt động: 820 km (510 miles)
Trần bay: 11.500 m (37.700 ft)
Tốc độ lên cao: 14.7 m/s (2.890 ft/min)
Lực nâng của cánh: 192 kg/m² (39.4 lb/ft²)
Lực đẩy/khối lượng: 0.30 kW/kg (0.18 hp/lb)

Vũ khí
2x súng máy 12.7 mm UBS
2x súng máy 7.62 mm ShKAS
2x 100 kg (220 lb) bom, 2 khe gắn bom hoặc gắn 6 quả tên lửa không điều khiển RS-82 82 mm

Tham khảo

Liên kết ngoài
http://avia.russian.ee/air/russia/mig_i-210.php

Nội dung liên quan

Máy bay có cùng sự phát triển
Mikoyan-Gurevich MiG-3
Mikoyan-Gurevich I-211
Mikoyan-Gurevich I-230

Danh sách máy bay tiếp theo
MiG-1 – MiG-3 - MiG-5 (DIS) - MiG-7 - MiG-8 - MiG-9 (I-210)/MiG-9 (I-301)

Máy bay tiêm kích Liên Xô thập niên 1940
Máy bay Mikoyan
Máy bay cánh dưới
Dự án máy bay hủy bỏ của Liên Xô
Máy bay một động cơ cánh quạt
Bom Mark 84

Mark 84 hoặc BLU-117 là một loại bom đa chức năng của Mỹ có trọng lượng . Đây là loại lớn nhất trong dòng vũ khí Mark 80. Gia nhập biên chế trong Chiến tranh Việt Nam, nó đã trở thành một loại bom hạng nặng không dẫn đường phổ biến của Mỹ. Vào thời điểm đó, nó là loại bom lớn thứ ba theo trọng lượng trong kho vũ khí của Mỹ, đứng sau bom "Daisy Cutter" BLU-82 nặng  và bom "phá hủy" M118 nặng . Hiện nay, nó đứng thứ sáu về kích thước do có thêm bom GBU-28 nặng  vào năm 1991, bom GBU-43/B Massive Ordnance Air Blast bomb (MOAB) nặng  vào năm 2003, và bom GBU-57A/B Massive Ordnance Penetrator (MOP) nặng .

Phát triển và sử dụng 

Mark 84 có trọng lượng danh định là , nhưng trọng lượng thực tế của nó thay đổi tùy thuộc vào cánh đuôi, các tùy chọn ngòi nổ và cấu hình hãm, từ . Đây là một lớp vỏ thép thuôn gọn chứa  thuốc nổ mạnh tritonal.

Mark 84 có thể tạo ra một hố bom rộng  và sâu . Nó có thể xuyên thủng tới  kim loại hoặc  bê tông, tùy thuộc vào độ cao mà nó được thả xuống, và gây ra các mảnh văng sát thương trong bán kính .

Nhiều quả Mark 84 đã được trang bị thêm các thiết bị ổn định và hãm để cung cấp khả năng dẫn đường chính xác. Chúng đóng vai trò là đầu đạn của nhiều loại vũ khí dẫn đường chính xác, bao gồm các loại Bom dẫn đường bằng laser GBU-10/GBU-24/GBU-27 Paveway, bom quang-điện GBU-15, GBU-31 JDAM và Thủy lôi Quickstrike. HGK là một bộ dẫn đường của Thổ Nhĩ Kỳ được sử dụng để chuyển đổi các quả bom Mark 84 nặng 2000-lb thành bom thông minh dẫn đường bằng GPS/INS.

Theo một báo cáo thử nghiệm được thực hiện bởi Hội đồng Đánh giá An toàn Chất nổ Hệ thống Vũ khí (WSESRB) của Hải quân Hoa Kỳ, được thành lập sau vụ hỏa hoạn trên tàu USS Forrestal năm 1967, thời gian tự kích nổ (cooking off) đối với một quả Mk 84 là khoảng 8 phút 40 giây.

Triển khai trong các cuộc chiến tranh 

MK 84 đã được lực lượng Mỹ sử dụng trong Chiến tranh Việt Nam, Chiến tranh Vùng Vịnh, Chiến tranh Iraq, Chiến tranh Afghanistan, cuộc ném bom Nam Tư, và trong Chiến tranh Iran 2026 và bởi Israel trong Chiến tranh Gaza 2014 và cuộc chiến tranh Gaza đang diễn ra.

Theo một cuộc điều tra pháp y của Human Rights Watch, bom MK 84 cũng được sử dụng trong cuôc can thiệp của Saudi Arabia vào nội chiến Yemen.

Trong năm 2023 và 2024, Hoa Kỳ đã cung cấp hơn 14.000 quả bom Mark 84 cho Israel. Chúng đã được sử dụng rộng rãi ở Dải Gaza trong suốt cuộc chiến tranh Gaza. Ít nhất một trong số các quả bom đã được sử dụng trong cuộc Không kích al-Mawasi ngày 13 tháng 7 năm 2024 làm thiệt mạng chỉ huy hàng đầu của cánh quân sự Hamas, Mohammed Deif, và Chỉ huy Sư đoàn Quân sự Khan Yunis của Hamas, Rafa Salama, cùng hơn 90 người Palestine khác và làm bị thương hơn 300 người.

Theo Thượng nghị sĩ Hoa Kỳ Mark Kelly, Israel đã sử dụng một quả bom loại này trong vụ ám sát Hassan Nasrallah, thủ lĩnh của Hezbollah, tại Lebanon vào ngày 27 tháng 9 năm 2024.

Tham khảo

Bom
Bom Hoa Kỳ
Bom hiện đại của Hoa Kỳ
Lê Chưởng

Lê Chưởng (1 tháng 10 năm 1914 – 25 tháng 10 năm 1973), bí danh Trường Sinh, là một tướng lĩnh Quân đội nhân dân Việt Nam. Ông từng là Bí thư Xứ ủy Trung kỳ, Thứ trưởng Bộ Giáo dục, Chính ủy kiêm phó Bí thư Quân khu Trị Thiên, Thường vụ kiêm Chính ủy Liên khu IV.

Tiểu sử 
Lê Chưởng sinh ngày 1 tháng 10 năm 1914, quê ở thôn Long Quang, xã Triệu Trach, huyện Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị. Ông được thụ phong quân hàm Thiếu tướng năm 1959.
Năm 1931, ông gia nhập Đảng Cộng sản Đông Dương khi mới 17 tuổi.
Năm 1941-1942, ông làm Bí thư Xứ ủy Trung kỳ theo chỉ thị của Trung ương Đảng
Năm 1940-1945, ông bị thực dân Pháp bắt giam 4 lần, có lần bị kết án 20 năm tù và đày đi Buôn Mê Thuột.
Tháng 3 năm 1945, ông được trả tự do, về xây dựng cơ sở cách mạng và lãnh đạo giành chính quyền ở tỉnh Ninh Thuận.
Tháng 10 năm 1945, ông làm Chủ nhiệm Việt Minh Thuận Hóa, Bí thư Thị ủy, chủ bút báo "Quyết thắng" của Việt Minh Trung Bộ.
Năm 1947-1948, ông nhập ngũ, làm Chính ủy: Mặt trận Đường 9, Trung đoàn 95; sau đó tham gia Khu ủy Khu IV trực tiếp làm Bí thư tỉnh ủy Quảng Trị.
Năm 1949, ông làm Chính ủy, Thường vụ Liên khu ủy Liên khu IV.
tháng 5/1950 ông làm Chính trị ủy viên Bộ Tư lệnh Bộ đội địa phương Liên khu 4 (Tư lệnh là Trần Sâm).
Năm 1951, ông làm Chính ủy Đại đoàn 304.
Năm 1955, ông làm Cục trưởng Cục Tuyên huấn trực thuộc Tổng cục Chính trị.
Năm 1959-1961, ông làm Chính ủy: Đoàn 959.
Năm 1961-1966, ông làm Chính ủy Học viện Chính trị (Học viện Quân chính).
Năm 1966-1971, ông làm Chính ủy, Phó Bí thư Quân khu ủy Quân khu Trị Thiên.
Năm 1971, ông chuyển ngành làm Thứ trưởng Bộ Giáo dục.
Ông mất ngày 25-10-1973 tại huyện Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh do tai nạn trên đường đi công tác.

Ông là đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa III.

Ông được Nhà nước Việt Nam tặng thưởng: Huân chương Sao Vàng, Huân chương Hồ Chí Minh, Huân chương Chiến công hạng nhất, Huân chương Chiến thắng hạng nhất và nhiều huân, huy chương khác.

Lịch sử thụ phong quân hàm

Gia đình
Vợ của ông là bà Lê Diệu Muội, cán bộ lão thành cách mạng, nguyên Thứ trưởng Bộ Nội thương (từ 1967). Bà là con gái của ông Lê Thế Tiết, Bí thư tỉnh ủy Quảng Trị đầu tiên.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam
Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam
Bí thư Tỉnh ủy Quảng Trị
Huân chương Hồ Chí Minh
Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa III
Huân chương Sao Vàng
Người Quảng Trị
Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam thụ phong thập niên 1950
Bí thư Thành ủy Huế
Mikoyan-Gurevich I-211

Mikoyan-Gurevich I-211 là một mẫu máy bay thử nghiệm nâng cấp, cải tiến của MiG-3, được Liên Xô phát triển trong thời gian chiến tranh thế giới II.

Lịch sử
Sau sự hoàn thành ở TsAGI đường hầm gió thử nghiệm máy bay I-210 có bí danh là IKh, OKB tiếp tục thiết kế động cơ và thân máy bay cải tiến MiG-3. Họ di chuyển buồng lái xuống phía đuôi, mở rộng bề mặt của chiếc đuôi thẳng đứng, thiết kế lại động cơ làm lạnh và định vị lại những đầu vào giảm nhiệt dầu trong cánh. Bộ bánh máy bay hạ cánh cũng được thiết kế lại, động cơ cung cấp sức mạnh là loại động cơ tròn Shvetsov M-82F có công suất 1700 sức ngựa và vũ khí bị hạn chế với 2 pháo ShVAK 20 mm. Chỉ những bảng cánh ở phía ngoài của MiG-3 được giữ lại và những rãnh được ứng dụng vào I-211.

Thiết kế hoàn chỉnh của I-210 được chuyển cho I-211, hay Ye, 10 chiếc máy bay đầu tiên đã được chế tạo và bay thử vào tháng 8-1942. Việc thử nghiệm được hoàn tất trong một tháng, những kết quả được đánh giá là thành công rất cao, nhưng không có khả năng sản xuất hàng loạt loại máy bay này, và mọi dữ liệu khí động học và thông tin được chuyển giao cho OKB Lavochkin như một kết quả của lời đề nghị từ bộ trưởng quốc phòng.

Thông số kỹ thuật (I-211)

Đặc điểm riêng
Phi đoàn: 1 người
Chiều dài: 7.95 m (26 ft 5 in)
Sải cánh: 10.20 m (33 ft 6 in)
Chiều cao: 3.63 m (11 ft 6 in)
Diện tích cánh: 17.44 m² (188 ft²)
Loại cánh: Clark YH
Trọng lượng rỗng: 2.528 kg (5.965 lbs)
Trọng lượng cất cánh: 3.100 kg (7.415 lbs)
Động cơ: 1× Shvetsov M-82A công suất 1700 hp

Hiệu suất bay
Vận tốc tối đa: 670 km/h
Phạm vi hoạt động: 1140 km
Trần bay: 11.500 m (37.700 ft)
Tốc độ lên cao: 14.7 m/s (2.890 ft/min)
Lực nâng của cánh: 192 kg/m² (39.4 lb/ft²)
Lực đẩy/khối lượng: 0.30 kW/kg (0.18 hp/lb)

Vũ khí
2x pháo ShVAK 20 mm
6x rocket RS-82

Tham khảo

Liên kết ngoài
http://avia.russian.ee/air/russia/mig_i-210.php

Nội dung liên quan

Máy bay có cùng sự phát triển
Mikoyan-Gurevich MiG-3
Mikoyan-Gurevich I-210
Mikoyan-Gurevich I-230
Mikoyan-Gurevich I-222

Danh sách máy bay tiếp theo
MiG I-210 - MiG I-211 - MiG I-230 - MiG I-220 - MiG I-231 - MiG I-222 - MiG I-224 - MiG I-225

Mikoyan-Gurevich MiG-01
I-211
Máy bay cánh dưới
Dự án máy bay hủy bỏ của Liên Xô
Máy bay một động cơ cánh quạt
Máy bay cánh thấp
Joseph Louis Lagrange

Joseph-Louis Lagrange (25 tháng 1 năm 1736 – 10 tháng 4 năm 1813) là một nhà toán học và nhà thiên văn người Ý-Pháp. Ông đã có những đóng góp quan trọng trong nhiều lĩnh vực của giải tích toán học, lý thuyết số, cơ học cổ điển và cơ học thiên thể. Có thể nói ông là nhà toán học vĩ đại nhất của thế kỉ 18. Trước khi tròn 20 tuổi ông đã là giáo sư hình học tại trường pháo binh hoàng gia ở Torino. Vào những năm hai mươi lăm tuổi ông được công nhận là một trong những nhà toán học vĩ đại nhất vì những bài báo của ông về sự lan truyền sóng và các điểm cực trị của các đường cong. Công trình nổi tiếng nhất của ông, Mécanique Analytique (4. ed., 2 vols. Paris: Gauthier-Villars et fils, 1888-89. First Edition: 1788), là một cuốn sách toán về sau trở thành cơ sở cho ngành. Với sự giới thiệu của Leonhard Euler và Jean le Rond d'Alembert, Lagrange kế nhiệm Euler để trở thành Viện trưởng Viện hàn lâm Khoa học Phổ ở Berlin. Dưới Đế chế Pháp  ông được phong nghị sĩ và bá tước. Ông được chôn cất trong điện Panthéon tại Paris.

Xem thêm 
 Cơ học Lagrange
 Điểm Lagrange
 Đa thức Lagrange
 Định lý Lagrange

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 
 
 
 The Founders of Classical Mechanics: Joseph Louis Lagrange 
 Joseph Louis Lagrange (1736 - 1813) From A Short Account of the History of Mathematics (4th edition, 1908) by W. W. Rouse Ball.
 The Lagrange Points
 Lagrange's works (bằng tiếng Pháp) Oeuvres de Lagrange, edited by Joseph Alfred Serret, Paris 1867, digitized by Göttinger Digitalisierungszentrum (Mécanique analytique is in volumes 11 and 12.)

Nhà toán học Ý
Nhà toán học Pháp
Mất năm 1813
Nhà thiên văn học Pháp
Sinh năm 1736
Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Pháp
Hội viên Hội Vương thất
Nhà lý thuyết số
Nhà thiên văn học Ý
Người Torino
William Rowan Hamilton

William Rowan Hamilton (4 tháng 8 năm 1805 – 2 tháng 9 năm 1865) là một nhà toán học, vật lý và thiên văn học người Ireland. Ông đã có những đóng góp quan trọng trong việc phát triển quang học, động lực học, toán học, hình học và đại số. Khám phá của ông về các quaternion là công trình nổi tiếng nhất. Công trình của ông rất quan trọng trong sự phát triển của cơ học lượng tử. Tài năng của Hamilton đã được phát hiện từ rất sớm bởi nhà thiên văn học John Brinkley. Năm 1823, khi Hamilton mười tám tuổi, John Brinkley đã nói rằng: "Chàng trai trẻ này, tôi không nói rằng sẽ là mà bây giờ chính là nhà toán học hàng đầu ở tuổi của anh". Hamilton là người đầu tiên đưa ra các thuật ngữ vectơ, luật kết hợp.

Chú thích 

Nhà toán học Ireland
Nhà vật lý Ireland
Nhà thiên văn Ireland
Nhà toán học thế kỷ 19
Nhà toán học Anh
Nhà vật lý Vương quốc Liên hiệp Anh
Mất năm 1865
Nhà vật lý lý thuyết
Viện sĩ thông tấn Viện Hàn lâm Khoa học Sankt-Peterburg
Thành viên Học viện Mỹ thuật và Khoa học Mỹ
Người Ireland gốc Scotland
Henri Becquerel

Antoine Henri Becquerel (15 tháng 12 năm 1852 – 25 tháng 8 năm 1908) là một nhà vật lý người Pháp, từng được giải Nobel và là một trong những người phát hiện ra hiện tượng phóng xạ.

Tiểu sử

Thời trẻ
Becquerel sinh ra ở Paris trong một gia đình bốn thế hệ các nhà khoa học, bao gồm cả con trai ông: Jean Becquerel. Ông đã nghiên cứu lịch sử tại École Polytechnique (Trường Bách khoa) và kỹ thuật tại École des Ponts et Chaussées (Trường Cầu Đường). Năm 1890, Ông kết hôn với Louise Desiree Lorieux.

Nghề nghiệp
Năm 1892, ông trở thành người thứ ba trong gia đình của mình để làm chủ tịch tại Bảo tàng Quốc gia Lịch sử Tự nhiên. Năm 1894, ông trở thành chánh kỹ sư ở Sở Cầu và đường cao tốc. Trong nửa sau sự nghiệp của mình ở Clifton, Bristol ông tiến hành nghiên cứu sự phát lân quang của muối urani và là một trong những khám phá nổi tiếng nhất của ông.

Năm 1896, trong khi nghiên cứu lân trong muối uranium, Becquerel tình cờ phát hiện ra phóng xạ. Nghiên cứu các công trình của Wilhelm Conrad Röntgen, Becquerel được bao bọc một chất huỳnh quang, uranyl kali sulfat, trong tấm ảnh và vật liệu màu đen để chuẩn bị cho một thử nghiệm đòi hỏi phải có ánh sáng mặt trời. Tuy nhiên, trước khi thực sự thực hiện thí nghiệm, Becquerel phát hiện ra rằng các tấm ảnh đã được tiếp xúc, cho thấy hình ảnh của chất đó. Phát hiện này đã dẫn Becquerel để điều tra sự phát xạ tự phát bức xạ hạt nhân.

Tham khảo
 

Sinh năm 1852
Mất năm 1908
Nhà vật lý Pháp
Người đoạt giải Nobel Vật lý
Người Pháp đoạt giải Nobel
Cựu sinh viên Trường Bách khoa Paris
Người Paris
Nhà vật lý thực nghiệm
Phóng xạ
Tín hữu Công giáo Pháp
Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Pháp
Nhà khoa học từ Paris
Pierre Curie

Pierre Curie (15 tháng 5 năm 1859 – 19 tháng 4 năm 1906) là một nhà vật lý người Pháp, người tiên phong trong lĩnh vực tinh thể học, từ tính, hiện tượng áp điện và hiện tượng phóng xạ.

Tiểu sử
Pierre Curie sinh ra tại Paris, Pháp và là con trai của Tiến sĩ Eugène Curie (1827–1910) và Sophie-Claire Depouilly Curie (1832–1897). Nhờ sự dạy dỗ của cha, Pierre sớm bộc lộ thiên hướng mạnh mẽ về toán học và hóa học. Năm 16 tuổi, ông đã giành được học vị toán học. Cho tới 18 tuổi ông đã gần như hoàn thành học vị cao hơn, nhưng không theo đuổi học vị tiến sĩ do thiếu tiền. Thay vào đó ông làm việc tại phòng thí nghiệm với vai trò người hướng dẫn.

Năm 1903, ông cùng vợ, Maria Skłodowska-Curie (Marie Curie), và Henri Becquerel đã được nhận giải Nobel về vật lý. Đáng tiếc, năm 1906, ông mất do một tai nạn trên đường do va vào xe ngựa.

Từ đó, vợ ông - bà Marie Curie tiếp nhận chức giảng viên trường Đại học Sorbonne, mơ ước của chồng bà từ đó cũng đã được thực hiện. Khi đó, bà đã ra trường được chín năm.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 
 NOBELPRIZE.ORG: History of Pierre and Marie
 Pierre Curie's Nobel prize 
 Official Nobel biography 
 Biography American Institute of Physics 
 Annotated bibliography for Pierre Curie from the Alsos Digital Library for Nuclear Issues 
 Curie's publication in French Academy of Sciences papers 
 Some places and memories related to Pierre Curie

Curie,Pierre
Curie,Pierre
Curie,Pierre
Người Pháp đoạt giải Nobel
Curie,Pierre
Phóng xạ
Người Paris
Nhà vật lý thực nghiệm
Sinh viên Đại học Paris
Người phát hiện ra nguyên tố hóa học
Mất năm 1906
Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Pháp
Tử vong vì tai nạn giao thông ở Pháp
Nhà khoa học từ Paris
Marie Curie
Bandar Lampung

Bandar Lampung là thành phố tỉnh lỵ của tỉnh Lampung, Indonesia. Trước đây được gọi là Tanjungkarang-Telukbetung, tên của hai khu vực chính của thành phố trước khi thành phố được đổi tên năm 1983. Đối với những người đến từ Java, thành phố là cửa ngõ vào Sumatra, đặc biệt trước khi có công trình xây dựng bến cảng tại Bakauheni, phía Nam của Bandar Lampung.

Diện tích thành phố là 169,21 km², dân số ước tính 700.000 người.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Trang chủ tỉnh Lampung  
Trang chủ chính quyền Kota Bandar Lampung 
Chuyến đi tới Bandar Lampung 

Bandar Lampung
Tỉnh lỵ Indonesia
Khu dân cư ở Lampung
Tây Đô (định hướng)

Tây Đô có thể là:

Địa danh
 Tên gọi khác của thành phố Cần Thơ
 Xã Tây Đô, tỉnh Thanh Hóa

 Địa danh cũ
 Thành Tây Đô: kinh đô Việt Nam thời nhà Hồ nay thuộc tỉnh Thanh Hóa
 Tên gọi khác của Lam Kinh
 Xã Tây Đô (huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình); nay là một phần xã Thần Khê, tỉnh Hưng Yên

Khác 
 Hãng phim Tây Đô, một hãng phim trực thuộc VTV Cần Thơ, nay đã giải thể
 Tây Đô (西都): tên gọi thời Ngũ đại Thập quốc của Nam Kinh, khi đó thuộc nước Ngô (902–937)
 Tên gọi theo âm Hán – Việt của thành phố Saito, Miyazaki, Nhật Bản.
Mikoyan-Gurevich I-230

Mikoyan-Gurevich I-230 là một mẫu máy bay thử nghiệm cải tiến của MiG-3, nó được Liên Xô chế tạo vào năm 1941, và còn được biết đến với tên gọi MiG-3U.

Lịch sử
Với mục tiếu là cải tiến đường nét khí động học của thiết kế cơ bản MiG-3, OKB bắt đầu công việc vào cuối năm 1941 trên một phiên bản tăng cường chiến đấu mà được chỉ định là D. Nó được biết đến chính thức với tên gọi I-230, và sau đó là MiG-3U - từ hậu tố biểu thị việc cải tiến - một máy bay chiến đấu mới, nó bay lần đầu tiên vào tháng 8-1942. Trong khi khi mà thân máy bay của MiG-3 chủ yếu làm bằng théo với hợp kim duyra bọc vỏ, điều đó ngược lại với I-230, nó được làm khung bằng gỗ do sự thiếu hụt kim loại lúc bấy giờ. Khi so sánh với MiG-3, thân máy bay của I-230 dài hơn 37 cm, nhưng động cơ Mikulin AM-35A vẫn được giữ lại và cánh của mẫu đầu tiên được thay đổi, vũ khí gồm có 2 pháo ShVAK (SP-20) 20 mm được đặt trên động cơ. Mẫu thứ 2 được thay đổi thêm, với diện tích cánh là 18.00 m2 và sải cánh là 11.00 m. Hiệu suất bay tỏ ra tốt trong thời gian thử nghiệm, nhưng nó không thể tồn tại do không có việc phục hồi sản xuất động cơ AM-35A và việc sản xuất I-230 bị hạn chế, chỉ có 5 máy bay được chế tạo và chuyển giao cho Trung đoàn bảo vệ số 1 (1 GvIAP) tại mặt trận Kalinin.

Thông số kỹ thuật (I-230)

Đặc điểm riêng
Phi đoàn: 1 người
Dài: 8.62 m (27 ft 1 in)
Chiều dài cánh: 10.20 m (33 ft 6 in)
Chiều cao: 3.50 m (11 ft 6 in)
Diện tích cánh: 17.44 m² (188 ft²)
Loại cánh: Clark YH
Trọng lượng rỗng: 2.612 kg (5.965 lbs)
Trọng lượng cất cánh: 3.285 kg (7.415 lbs)
Động cơ: 1× Mikulin AM-35A bộ làm mát bằng không khí V-12, công suất 993 kW (1.350 HP)

Hiệu suất bay
Vận tốc tối đa: 660 km/h
Phạm vi hoạt động: 1350 km
Trần bay: 11.500 m (37.700 ft)
Tốc độ lên cao: 14.7 m/s (2.890 ft/min)
Lực nâng của cánh: 192 kg/m² (39.4 lb/ft²)
Lực đẩy/khối lượng: 0.30 kW/kg (0.18 hp/lb)

Vũ khí
2x pháo ShVAK 20 mm

Tham khảo

Liên kết ngoài
http://avia.russian.ee/air/russia

Nội dung liên quan

Máy bay có cùng sự phát triển
Mikoyan-Gurevich MiG-3
Mikoyan-Gurevich I-210
Mikoyan-Gurevich I-211
Mikoyan-Gurevich I-222

Danh sách máy bay thí nghiệm của Liên Xô
MiG I-210 - MiG I-211 - MiG I-230 - MiG I-220 - MiG I-231 - MiG I-222 - MiG I-224 - MiG I-225

Máy bay tiêm kích Liên Xô thập niên 1940
Máy bay Mikoyan
Máy bay cánh dưới
Dự án máy bay hủy bỏ của Liên Xô
Máy bay một động cơ cánh quạt
Xung đột pháp luật

Xung đột pháp luật là hiện tượng hai hay nhiều hệ thống pháp luật khác nhau cùng có thể được áp dụng để điều chỉnh quan hệ xã hội phát sinh.

Xung đột pháp luật là một nhánh của tư pháp quốc tế điều chỉnh mọi vụ việc pháp lý có sự tham gia của yếu tố "nước ngoài", trong đó các khác biệt về kết quả sẽ xảy ra, phụ thuộc vào việc hệ thống luật pháp nào được áp dụng.

Giải thích 
Là việc cùng một sự kiện pháp luật như nhau nhưng các nơi khác nhau lại có các quy định khác nhau để hướng dẫn cách xử sự của pháp luật.

Ví dụ: tuổi kết hôn, theo Luật Hôn Nhân Gia đình 2014 là nam đủ 20 tuổi trở lên, nữ đủ 18 tuổi trở lên thì mới có quyền kết hôn. Trong khi tại Pháp độ tuổi này là 18 không phân biệt nam hay nữ. Như vậy nếu một thanh niên Việt Nam 19 tuổi muốn kết hôn cùng một thiếu nữ Pháp 18 tuổi, họ có thể đăng ký kết hôn tại Pháp, nhưng khi có tranh chấp phát sinh trong quan hệ hôn nhân diễn ra tại Việt Nam thì mối quan hệ hôn nhân này có thể không được toà án Việt Nam công nhận.

Khi xung đột pháp luật thì các vấn đề bất đồng về thẩm quyền thẩm phán, phân định cơ quan tài phán giải quyết tranh chấp, chọn luật áp dụng được đặt ra. Quá trình lựa chọn này phụ thuộc, chi phối bởi nhiều yếu tố chủ quan, như nhận thức của thẩm phán, bản thân cơ quan tài phán, của đương sự do đã nhìn trước được hệ quả của hệ thống luật sẽ được áp dụng.

Khái niệm xung đột ảo 
Là khái niệm về thứ xung đột giả tạo nhằm che đậy một xung đột đích thực vì mục đích của pháp luật được áp dụng sẽ nhằm phục vụ ai.

Quy phạm pháp luật xung đột 
Là các quy tắc bắt buộc chung, thể hiện ý chí của giai cấp thống trị, được Nhà nước đặt ra hay thừa nhận và bảo đảm bằng sức mạnh cưỡng chế của Nhà nước, gồm ba bộ phận cấu thành giả định, quy định và chế tài, nhằm tìm ra những nguyên tắc để xác định pháp luật áp dụng nhằm giải quyết các quan hệ tranh chấp trong tư pháp quốc tế với một giải pháp giống nhau, cho dù có sự lựa chọn hệ thống pháp luật khác nhau.

Xem thêm
Lex causae
Lex fori
Lex loci celebrationis
Lex loci contractus
Lex loci delicti commissi
Lex situs
Privilegium fori

fr:Droit international privé en France
Hàm Tử

Hàm Tử, cửa Hàm Tử hay Hàm Tử quan, là một địa danh nằm tại khu vực xã Triệu Việt Vương, tỉnh Hưng Yên. Đây là nơi từng diễn ra trận Hàm Tử trong cuộc Kháng chiến chống quân Nguyên 1285 của quân dân Đại Việt.

Trước năm 2025, Hàm Tử từng là một xã thuộc huyện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên, Việt Nam. Xã có diện tích 4,63 km², dân số năm 2019 là 6.398 người, mật độ dân số đạt 1.382 người/km². Nay là một phần xã Triệu Việt Vương, tỉnh Hưng Yên

Lịch sử
Cửa Hàm Tử xưa thuộc xã Hàm Tử bên tả ngạn sông Hồng, gần bãi Màn Trù. Tháng 5 năm 1285, sau cuộc rút lui chiến lược về Thiên Trường (tháng 2 năm 1285), và vào Thanh Hoá (tháng 4 năm 1285), vua tôi nhà Trần bắt đầu mở cuộc phản công vào các cứ điểm quan trọng của quân Nguyên tại vùng Khoái Châu, Hưng Yên. Trận quyết chiến tại cửa Hàm Tử diễn ra vào cuối tháng 5 năm 1285, 5 vạn quân do Chiêu Văn Vương Trần Nhật Duật (1253 - 1330) chỉ huy, đã nhanh chóng giành thắng lợi. Cùng với các trận Tây Kết, Chương Dương, Vạn Kiếp, chiến thắng Hàm Tử đã góp phần tiêu diệt và quét sạch 50 vạn quân Nguyên ra khỏi bờ cõi, giải phóng hoàn toàn Đại Việt, làm cho đất nước Thái Bình.

Chú thích

Tham khảo

Địa danh lịch sử Việt Nam
Chiến tranh Nguyên Mông – Đại Việt
Lý Thiên Bảo

Lý Thiên Bảo (chữ Hán:李天寶; ?-555) vua Nước Dã Năng (tồn tại phía tây với Nhà Tiền Lý) trong lịch sử Việt Nam. Ông tham gia cuộc chiến chống quân Lương giữ Nước Vạn Xuân và cát cứ ở Dã Năng thời Triệu Việt Vương.

Đào Lang vương
Lý Thiên Bảo là anh trai của vua Lý Nam Đế. Năm 546, Lý Nam Đế phản công quân Lương ở hồ Điển Triệt bị Trần Bá Tiên đánh bại. Lý Nam Đế rút về động Khuất Lạo. Lý Thiên Bảo và viên tướng cùng họ là Lý Phật Tử mang 3 vạn quân vào đánh Đức châu (Nghệ An), giết chết thứ sử nhà Lương là Trần Văn Giới.

Trần Bá Tiên mang quân vào đuổi theo đánh, Lý Thiên Bảo và Lý Phật Tử thua trận, bèn thu nhặt quân còn sót được vạn người chạy sang đất người Di Lạo ở Ai Lao. Thấy động Dã Năng ở đầu nguồn Đào Giang, đất phẳng rộng màu mỡ có thể ở được, mới đắp thành để ở, nhân tên đất ấy mà đặt quốc hiệu là Dã Năng.

Lý Nam Đế mất ở Khuất Lạo trao lại binh quyền cho tướng Triệu Quang Phục. Trong khi Triệu Quang Phục cầm binh chống Trần Bá Tiên, Lý Thiên Bảo cố thủ ở Dã Năng thuộc Ai Lao. Năm 550, ông được nhân dân trong vùng tôn làm chúa, tự xưng là Đào Lang Vương (桃郎王).

Năm 555, Đào Lang Vương mất ở động Dã Năng không có con nối. Mọi người bèn suy tôn Lý Phật Tử lên nối ngôi, thống lĩnh quân chúng.

Lý Thiên Bảo làm chúa Dã Năng được 6 năm. Ông được phụ chép trong Kỷ Triệu Việt vương trong Đại Việt sử ký toàn thư. Sau này Lý Phật Tử trở về Vạn Xuân giành ngôi của Triệu Việt Vương.

Xem thêm
 Lý Nam Đế
 Triệu Việt Vương
 Lý Phật Tử
 Trần Bá Tiên

Tham khảo 
 Đại Việt sử ký toàn thư
 Khâm định Việt sử thông giám cương mục

Chú thích

Vua nhà Tiền Lý
Người Hà Nội
Sinh năm 499
Mất năm 555
Người Hoa (Việt Nam)
Bogor

Bogor (tiếng Sunda: ᮘᮧᮌᮧᮁ, , tiếng Hà Lan: Buitenzorg) là một thành phố thuộc tỉnh Tây Java, Indonesia. Cách thủ đô Jakarta khoảng  về phía nam, Bogor là thành phố lớn thứ sáu trong Jabodetabek (vùng đô thị Jakarta) và thứ 14 cả nước. Bogor là một trung tâm kinh tế, khoa học, văn hóa và du lịch quan trọng, cũng như khu nghỉ mát trên núi.

Vào thời Trung Cổ, thành phố đóng vai trò thủ đô của Vương quốc Sunda () và được gọi là Pakuan Pajajaran và Dayeuh Pakuan. Trong thời kỳ thuộc địa của Hà Lan, nó có tên Buitenzorg và đóng vai trò như nơi nghỉ hè cho toàn quyền Đông Ấn Hà Lan.

Với nhiều ngàn người sống trong một khu vực chỉ rộng , phần trung tâm Bogor là một trong những nơi có mật độ dân cư đông nhất thế giới. Thành phố có một dinh tổng thống và một vườn thực vật () – một trong những vườn lớn nhất và cổ nhất thế giới. Nó mang danh "Thành phố mưa" (Kota Hujan) vì có những trận mưa như trút thường xuyên.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Official Site  
 
 Poentjak Weg 
 Trang Sejarah Bogor  
  

Khu dân cư ở Tây Java
Khu dân cư thành lập thập niên 1480
Khởi đầu năm 1482 ở châu Á
Mikoyan-Gurevich I-220

Mikoyan-Gurevich I-220 là mẫu máy bay chiến đấu tiếp theo sau các mẫu thử nghiệm I-210, I-211 và I-230. Nó được Liên Xô phát triển giữa chiến tranh thế giới II, nhưng sau đó đã kết thúc.

Lịch sử

Cuối năm 1942, công việc trên những mẫu máy bay được phát triển song song và đang được xem xét như mẫu Series "A" tiến triển rất tốt, điều đó làm OKB hy vọng đáp ứng một nhu cầu nổi lên sớm trong năm là VP (vysotny perekhvatchik, máy bay đánh chặn trên cao). Chiếc đầu tiên, I-220, nó có thể dùng một số chi tiết hoặc không có gì từ các máy bay chiến đấu MiG trước đó, và nó được thiết kế pha trộn, thân máy bay được là bằng kim loại phần mũi còn phần đuôi làm bằng gỗ, cánh được làm bằng thép và các cột trụ khung máy bay được làm bằng gỗ. Mẫu đầu tiên, được xuất xưởng vào tháng 6-1943 và bay lần đầu tiên trong suốt tháng, đầu tiên nó được trang bị một động cơ Mikulin AM-38F công suất 1.700 hp. Vũ khí với 2 pháo ShVAK 20 mm, động cơ AM-38F của I-220 có tốc độ 572 km/h trên mặt biển và 630 km/h trên 7000 m, trần bay thực dụng là 9.500 m. Sau đó nó được trang bị động cơ Mikulin AM-39 công suất 1.800 hp, nó bay lần đầu vào tháng 1-1944, các chuyến bay thử nghiệm tiếp tục cho đến tháng 8. Mẫu thứ 2 cũng dùng động cơ Mikulin AM-39 và bay vào tháng 9-1944, nhưng nó trở thành máy bay Xô Viết đầu tiên mang 4 pháo ShVAK 20 mm.

Dữ liệu sau đây có liên quan đến mẫu thứ 2. Máy bay chiến đấu thứ 2 trong Series "A" và có tên gọi 2A, I-221 là mẫu máy bay chiến đấu đầu tiên của OKB được lắp động cơ nén khí tuabin. I-221 lắp động cơ Mikulin AM-39A công suất 1.700 hp và trang bị một máy nén ly tâm và TsIAM phát triển TK-2B thành cặp máy nén khí tuabin, cho phép duy trì tốc đọ trên độ cao 13.000 m. Dù có quan hệ khá gần gũi với mẫu có trước I-220, I-221 có thân máy bay được làm bằng đuyra, và những bảng cánh phía ngoài được mở rộng, sải cánh tăng tổng cộng là 2 m. Vũ khí gồm 2 pháo 20 mm. Chuyến bay thử nghiệm đầu tiên vào 2 tháng 12-1943, nhưng chương trình bị kết thúc đột ngột, trong khi một trong các mẫu đang trong giai đoạn đầu thử nghiệm,

Thông số kỹ thuật (I-220)

Đặc điểm riêng
Phi đoàn: 1
Chiều dài: 9.60 m
Sải cánh: 11.00 m
Chiều cao: 3.16 m
Diện tích cánh: 20.38 m²
Trọng lượng rỗng: 3.101 kg
Trọng lượng cất cánh: 3.647 kg
Động cơ: 1x Mikulin AM-39F công suất 1.800 hp

Hiệu suất bay
Vận tốc cực đại: 697 km/h
Tầm bay: 630 km
Trần bay: 11.000 m

Vũ khí
4x pháo ShVAK 20 mm

Tham khảo

Liên kết ngoài
http://avia.russian.ee/air/russia/mig_i-220.php

Nội dung liên quan
MiG I-211 - MiG I-230 - MiG I-220 - MiG I-231 - MiG I-222 - MiG I-224

Máy bay tiêm kích Liên Xô thập niên 1940
Máy bay Mikoyan
Máy bay cánh dưới
Dự án máy bay hủy bỏ của Liên Xô
Máy bay một động cơ cánh quạt
Phù Cát (huyện)

Phù Cát là một huyện cũ ven biển thuộc tỉnh Bình Định cũ, Việt Nam.

Địa lý
Huyện Phù Cát nằm ở phía đông của tỉnh Bình Định, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp Biển Đông
Phía tây giáp huyện Tây Sơn và huyện Vĩnh Thạnh
Phía nam giáp thị xã An Nhơn, huyện Tuy Phước và thành phố Quy Nhơn
Phía bắc giáp huyện Phù Mỹ và huyện Hoài Ân.

Theo thống kê năm 2024, huyện có diện tích 680,72 km², dân số là 227.169 người, mật độ dân số đạt 333 người/km².

Các dân tộc trên địa bàn huyện chủ yếu là người Kinh, một số ít là người Ba Na.

Hành chính
Huyện Phù Cát có 18 đơn vị hành chính cấp xã, bao gồm 3 thị trấn: Ngô Mây (huyện lỵ), Cát Khánh, Cát Tiến và 15 xã: Cát Chánh, Cát Hải, Cát Hanh, Cát Hiệp, Cát Hưng, Cát Lâm, Cát Minh, Cát Nhơn, Cát Sơn, Cát Tài, Cát Tân, Cát Thắng, Cát Thành, Cát Trinh, Cát Tường.

Lịch sử
Sau năm 1975, huyện Phù Cát thuộc tỉnh Nghĩa Bình, gồm 11 xã: Cát Chánh, Cát Hanh, Cát Hiệp, Cát Khánh, Cát Minh, Cát Nhơn, Cát Sơn, Cát Tài, Cát Thắng, Cát Trinh, Cát Tường.

Ngày 24 tháng 3 năm 1979, chia xã Cát Trinh thành 2 xã Cát Trinh và Cát Tân.

Ngày 29 tháng 10 năm 1983, chia xã Cát Hiệp thành hai xã lấy tên xã Cát Hiệp và xã Cát Lâm; chia xã Cát Thắng thành hai xã lấy tên xã Cát Thắng và xã Cát Hưng; chia xã Cát Chánh thành hai xã lấy tên xã Cát Chánh và xã Cát Tiến; chia xã Cát Khánh thành hai xã lấy tên xã Cát Khánh và xã Cát Thành; tách các thôn Tân Thành, Vĩnh Hội của xã Cát Chánh và các thôn Tân Thắng, Chánh Oai của xã Cát Khánh để thành lập xã Cát Hải.

Ngày 12 tháng 3 năm 1987, thành lập thị trấn Ngô Mây, thị trấn huyện lỵ huyện Phù Cát trên cơ sở tách một phần diện tích và dân số của các xã Cát Trinh và Cát Tân.

Năm 1989, huyện Phù Cát thuộc tỉnh Bình Định vừa tái lập.

Ngày 1 tháng 2 năm 2021, thành lập thị trấn Cát Tiến trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của xã Cát Tiến.

Ngày 24 tháng 10 năm 2024, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1257/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Bình Định giai đoạn 2023–2025 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 12 năm 2024). Theo đó, thành lập thị trấn Cát Khánh trên cơ sở toàn bộ xã Cát Khánh.

Huyện Phù Cát có 3 thị trấn và 15 xã như hiện nay.

Xã hội

Giáo dục
Các trường THPT gồm:
 THPT số 1 Phù Cát
 THPT số 2 Phù Cát
 THPT số 3 Phù Cát
 THPT Nguyễn Hồng Đạo
 THPT Nguyễn Hữu Quang
 THPT Ngô Mây.
 THPT Ngô Lê Tân

Giao thông
Có quốc lộ 1A và đường cao tốc Hoài Nhơn – Quy Nhơn đi qua. Phù Cát có sân bay Phù Cát, cách thành phố Quy Nhơn 35 km về phía Bắc.

Chú thích

Tham khảo

Huyện duyên hải Việt Nam
Sân bay quốc tế Hamad

Sân bay quốc tế Hamad là một dự án sẽ thay thế Sân bay quốc tế Doha vào năm 2009. Việc xây dựng đã bắt đầu năm 2006. Sân bay được xây để giảm tải lưu lượng vận chuyển gia tăng của sân bay hiện hữu. Giai đoạn đầu, sân bay này sẽ có công suất 24 triệu hành khách mỗi năm, gấp 3 lần sân bay hiện hữu. Khi hoàn thành giai đoạn cuối, sân bay sẽ có công suất 50 triệu hành khách mỗi năm và, 320.000 lượt chuyến/năm và 2 triệu tấn hàng mỗi năm. Khu vực check-in và bán lẻ sẽ rộng gấp 12 lần tại sân bay hiện hữu. Kiến trúc sân bay theo mô hình ốc đảo sa mạc với mái gợn sóng, các chủ đề về nước và các loại cây sa mạc được trồng trong nước tái chế. Giai đoạn 2 bao gồm việc xây thêm các nhà ga hàng không. Giai đoạn 1 hoàn thành năm 2008.
Sân bay Quốc tế Hamad ban đầu được dự kiến sẽ mở trong năm 2009, nhưng sau một loạt các sự chậm trễ tốn kém, sân bay cuối cùng đã mở vào ngày 30 tháng 4 năm 2014 với một nghi lễ máy bay Qatar Airways hạ cánh tại đây sau chuyến bay từ sân bay Doha cũ.
Hãng Qatar Airways, và tất cả các hãng khác chính thức chuyển đến sân bay mới vào ngày 27 tháng 5 năm 2014.

Hãng hàng không và tuyến bay

Tham khảo

Liên kết ngoài
Dự án New Doha International Airport 

Sân bay Qatar
Manado

Manado là thủ phủ của tỉnh Sulawesi Utara của Indonesia. Manado nằm ở vịnh Manado, bao quanh bởi các khu vực núi non. Thành phố có dân số khoảng 600.000 người. Về mặt hành chính, Manado được chia ra làm 5 quận: Wenang, Sario, Malalayang, Molas, and Mapanget.

Lịch sử 

Công ty Đông Ấn Hà Lan đã xây dựng một pháo đài ở Manado năm 1658. như các vùng khác ở Đông Indonesia, Manado đã trải qua thời gian bị các nhà truyền đạo Hà Lan bao gồm Riedel và Schwarz truyền Kitô giáo. Hoàng thân Java Diponegoro bị lưu đày ở Manado bởi chính phủ Hà Lan năm 1830. Nhà sinh vật học người Anh Alfred Wallace đã thăm Manado năm 1859, và đã ca ngợi vẻ đẹp đô thị này. Thành phố này bị bom của Đồng Minh phá hoại trong Thế chiến 2. Năm 1958, trụ sở của phong trào phiến quân Permesta được dời đến Manado. Khi Permesta đối đầu với chính phủ bằng các yêu sách cải tổ chính trị, khu vực và kinh tế, Jakarta đã trả lời bằng cách dội bom thành phố tháng 2 năm 1958 và xâu lược thành phố tháng 6 năm 1958.

Du lịch 
Là thành phố lớn nhất khu vực này, Monado là điểm trung chuyển du lịch chính của du khách. Sân bay quốc tế Sam Ratulangi của Monado là một trong những cửa ngõ chính của Indonesia với 15.000 khách quốc tế đến quốc gia này thông qua sân bay này năm 2005.Các điểm tham quan xung quanh bao gồm Hồ Tondano, Núi lửa Lokon, Núi lửa Klabat và Núi lửa Mahawu.

Ngôn ngữ 
Ngôn ngữ được dân địa phương sử dụng ở Manado và phụ cận được gọi là Manado Malay.

Tham khảo 

Ministry of Tourism and Culture Republic of Indonesia - Visitors Arrivals to Indonesia 2000 - 2005

Liên kết ngoài 

 

Khu dân cư ở Bắc Sulawesi
Thành phố của Indonesia
Tỉnh lỵ Indonesia
Huyện lỵ Indonesia
Đảng sâm bắc

Đảng sâm bắc (danh pháp hai phần: Codonopsis pilosula, đồng nghĩa: Campanumoea pilosula) hay còn gọi là Đẳng sâm hay Đẳng Linh Sâm là một loài cây sống lâu năm có nguồn gốc ở khu vực đông bắc châu Á và bán đảo Triều Tiên, thông thường được tìm thấy mọc xung quanh các bờ suối hay các cánh rừng thưa dưới bóng các cây to. Loài cây này là dạng cây bụi rậm rạp, có xu hướng leo bằng thân quấn, với các lá hình tim, hoa hình chuông màu lục nhạt với 5 đầu cánh hoa cùng các gân màu tía nhạt hay vàng. Loài cây này có thể cao tới 2,4–3 m (8–10 ft) và rễ dài 10–45 cm, dày 1–3 cm.

Sử dụng

Rễ của đảng sâm được sử dụng trong y học cổ truyền Trung Hoa để hạ huyết áp, tăng hồng cầu và bạch cầu, điều trị chứng biếng ăn do tì vị hư nhược, khí huyết thiếu, tăng cường hệ miễn dịch và bổ sung khí. Rễ đảng sâm được thu hoạch vào năm thứ 3 hay 4 của đời cây và phơi khô trước khi đem bán.

Được coi là "nhân sâm của người nghèo", rễ của đẳng sâm cũng có thể được sử dụng để làm vị thuốc thay thế rẻ tiền hơn cho nhân sâm (Panax ginseng) vì đảng sâm và nhân sâm cùng bổ khí với đảng sâm bổ trung ích khí còn nhân sâm bổ tỳ vị và bổ nguyên khí. Tuy nhiên, không phải trong trường hợp nào cũng thay thế được, chẳng hạn đảng sâm trị ho suyễn do phế hư còn nhân sâm cũng trị ho suyễn và trị phế khí muốn tuyệt, hơi thở ngắn, thở ra gấp mà hít vào yếu, ho từng cơn, mạch tuyệt. Đảng sâm trị âm suy, cảm mạo, miệng khát còn nhân sâm trị miệng khát, tiêu khát (ngoại cảm không được dùng nhân sâm). Đảng sâm trị huyết hư còn nhân sâm trị huyết thoát (xuất huyết). Nhân sâm an thần, ích khí, hồi cứu sinh mạng nhưng đảng sâm không có các tác dụng này.

Một số bài thuốc có sử dụng đảng sâm là thập toàn đại bổ thang, tứ quân tử thang v.v. Trang Web của Bộ Y tế Việt Nam còn giới thiệu loài Codonopsis javanica (Hook.f. & Thomson) dưới tên gọi đảng sâm. Tuy nhiên, hai loài này có thể không có các dược tính hoàn toàn giống nhau.

Các thứ
 Codonopsis pilosula thứ handeliana
 Codonopsis pilosula thứ modesta
 Codonopsis pilosula thứ volubilis

Xem thêm
Nhân sâm

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 
Wang ZT và ctv. "Immunomodulatory effect of a polysaccharide-enriched preparation of codonopsis pilosula roots." Gen Pharmacol tháng 12 năm 1996;27(8):1347-50.
Đảng sâm  tại www.herbasin.com
Đảng sâm tại alternativehealing.org

Liên kết ngoài
Ảnh của C. pilusula

P
Y học cổ truyền Trung Hoa
Cây thuốc
P
Cây thuốc châu Á
Thực vật Đông Bắc Á
Thực vật được sử dụng trong Đông y
Mikoyan-Gurevich I-231

Mikoyan-Gurevich I-231 là một mẫu máy bay chiến đấu thí nghiệm của Liên Xô trong chiến tranh thế giới II.

Lịch sử
Khung máy bay thứ ba loại I-230 được hoàn tất vào đầu năm 1943 với một động cơ Mikulin AM-39 công suất 1.800 hp 12 xylanh, có tên gọi là 2D. Ngoài cánh đuôi máy bay được đặt thấp hơn 20 cm, máy bay này tương tự như máy bay I-230 đầu tiên và được vũ trang với 2 khẩu pháo. Nó được mang tên là I-231, mẫu này bị phá hủy trong một tai nạn hạ cánh không lâu sau khi việc thử nghiệm và phát triển xa hơn bị hủy bỏ.

Thông số kỹ thuật (I-231)

Đặc điểm riêng
Phi đoàn: 1 người
Dài: 8.62 m (27 ft 1 in)
Chiều dài cánh: 10.20 m (33 ft 6 in)
Chiều cao: 3.50 m (11 ft 6 in)
Diện tích cánh: 17.44 m² (188 ft²)
Loại cánh: Clark YH
Trọng lượng rỗng: 2.583 kg
Trọng lượng cất cánh: 3.285 kg
Động cơ: 1× Mikulin AM-39 bộ làm mát bằng không khí V-12, công suất 1.800 hp

Hiệu suất bay
Vận tốc tối đa: 707 km/h
Phạm vi hoạt động: 1350 km
Trần bay: 11.500 m (37.700 ft)
Tốc độ lên cao: 14.7 m/s (2.890 ft/min)
Lực nâng của cánh: 192 kg/m² (39.4 lb/ft²)
Lực đẩy/khối lượng: 0.30 kW/kg (0.18 hp/lb)

Vũ khí
2x pháo ShVAK 20 mm
8x Rocket RS-82

Tham khảo

Liên kết ngoài
http://avia.russian.ee/air/russia/mig_i-231.php

Nội dung liên quan

Máy bay có cùng sự phát triển
Mikoyan-Gurevich I-230

Danh sách máy bay tiếp theo
MiG I-230 - MiG I-220 - MiG I-231 - MiG I-222 - MiG I-224 - MiG I-225

Máy bay Mikoyan
Máy bay tiêm kích Liên Xô thập niên 1940
Máy bay cánh dưới
Dự án máy bay hủy bỏ của Liên Xô
Máy bay một động cơ cánh quạt
Mikoyan-Gurevich I-222

Mikoyan-Gurevich I-222 là một máy bay chiến đấu thử nghiệm của Liên Xô trong chiến tranh thế giới II.

Lịch sử
Chiếc máy bay đầu tiên của seri "A" được lắp máy nén khí tuabin ghép nối và cabin điều áp, có tên gọi là I-222 hay 3A, có động cơ loại Mikulin AM-39B-1 cung cấp công suất 1.750 hp. Vũ khí gồm có 2 pháo ShVAK 20 mm. Giống như I-220 có thân được làm băng gỗ, I-222 dùng thiết kế của Shchyerbakov, đây là một cabin chịu áp lực được hàn kín và được bơm đầy và điều hòa không khí bằng máy nén khí. Buồng lái theo tiêu chuẩn mới đầu tiên xuất hiện trong máy bay chiến đấu Xô Viết. Chuyến bay thử nghiệm bắt đầu vào 7 tháng 5-1944, nhưng dù đã có kế hoạch sản xuất hàng loạt seri "A" với số lượng lớn, cuộc chạy đua chiến tranh lúc đo không cho phép điều này. Những quyền ưu tiên dành cho chương trình bởi vậy cũng bị thay đổi, dù chương trình tiếp tục, nhưng mọi đề nghị sản xuất hàng loạt đều bị từ chối.

Thông số kỹ thuật

Đặc điểm riêng
Phi đoàn: 1
Chiều dài: 9,60 m
Sải cánh: 11 m
Chiều cao: 3,16 m
Diện tích cánh: 20,38 m²
Trọng lượng rỗng: 3.101 kg
Trọng lượng cất cánh: 3.647 kg
Động cơ: 1x Mikulin AM-39B-1 công suất 1.750 hp

Hiệu suất bay
Vận tốc cực đại: 697 km/h
Tầm bay: 630 km
Trần bay: 11.000 m

Vũ khí
4x pháo ShVAK 20 mm

Tham khảo

Liên kết ngoài
http://avia.russian.ee/air/russia/mig_i-222.php

Nội dung liên quan

Máy bay có cùng sự phát triển
Mikoyan-Gurevich MiG-3
Mikoyan-Gurevich I-210
Mikoyan-Gurevich I-220
Mikoyan-Gurevich I-230

Danh sách máy bay tiếp theo
MiG I-230 - MiG I-220 - MiG I-231 - MiG I-222 - MiG I-224 - MiG I-225

Máy bay Mikoyan
Máy bay tiêm kích Liên Xô thập niên 1940
Máy bay cánh dưới
Dự án máy bay hủy bỏ của Liên Xô
Máy bay một động cơ cánh quạt
Cheonggyecheon

Cheonggyecheon (Tiếng Hàn: 청계천, Hanja:淸溪川, Hán-Việt: Thanh Khê Xuyên, còn gọi là Cheong Gye Cheon hoặc Suối Thanh Khê), là một dòng suối dài 5,8 km chảy qua khu trung tâm thành phố Seoul, Hàn Quốc, đổ vào suối Jungnangcheon, cuối cùng hợp lưu với sông Hán.

Phục hồi
Trong nhiệm kỳ của Tổng thống Syngman Rhee, Cheonggyecheon bị san lấp để làm đường, đến năm 1968, người ta xây dựng bên trên nó một xa lộ trên cao. Tuy nhiên, vào tháng 7 năm 2003, Lee Myung-bak, khi ấy là thị trưởng Seoul, sau này là tổng thống Hàn Quốc, khởi xướng đề án phục hồi dòng suối. Đây là một đề án đầy tham vọng vì không chỉ phải gỡ bỏ con đường cao tốc trên cao mà còn phải tái sinh một thủy lộ vốn đã bị san lấp từ lâu, nay gần như đã cạn khô, cần phải bơm vào 120.000 tấn nước mỗi ngày. Mặc dù gặp phải nhiều sự chống đối và chỉ trích, cuối cùng đề án cũng hoàn thành vào tháng 9 năm 2005 và được tán dương như là một thành tựu lớn trong nỗ lực kiến tạo một đô thị xanh, sạch và đẹp.

Công cuộc phục hồi Cheonggyecheon đã giúp tên tuổi của Lee Myung-bak  được biết đến trên toàn quốc, và ông  được xem là ứng viên triển vọng cho chức vụ tổng thống, mặc dù không phải là không có những tra vấn về tính minh bạch của nó. Tháng 5 năm 2005, chỉ vài tháng trước khi hoàn tất đề án, phó thị trưởng Seoul Yang Yun-jae và một chính trị gia khác, Kim Il-ju, bị bắt giữ vì những cáo buộc tham nhũng liên quan đến đề án.

Dự án có dự toán hơn 900 tỷ won (khoảng 900 triệu dollar Mỹ) nhưng người ta ước tính thêm 12 tỷ dollar Mỹ phải đầu tư thêm để phát triển lại 792.000 m² khu vực gần con suối dẫn vào một  khu dân cư và thương mại quan trọng của thành phố.

Dự án này bị một số tổ chức môi trường phê phán vì chỉ mang tính biểu tượng chứ không thiết thực gì cho môi trường.

Một số nguồn thống kê cho biết, con suối đã giúp giảm nhiệt độ Seoul khoảng 2 độ C vào mùa nóng.

Hình ảnh

Xem thêm
Seoul
Lee Myung-bak
Quảng trường Seoul

Tham khảo

J. H. Shin, "Dream and Hope of Korea, Cheonggyecheon Restoration," Magazine of Korean Water Resources Association, Vol. 37, No.1, 2004.

Liên kết ngoài

Seoul: Con kênh xanh xanh - Báo Tuổi trẻ
Suối giữa thủ đô Seoul- VneNews
Suối Cheonggyecheon ấp ủ mơ ước của tương lai  - VnExpress
Official website of Cheonggyecheon
Seoul government homepage for the Cheonggyecheon restoration 
Mayor Lee Myung-bak's speech marking the start of the restoration project 
Today's Cheonggyecheon  from visitseoul.net
Chonggyechon: New Stream of Seoul , special report of The Korea Times, 29 tháng 9 năm 2005.
"Investigate Everything About Cheonggyecheon" , The Hankyoreh, 11 tháng 5 năm 2005.
"Restoring Cheonggyecheon Stream in the Downtown Seoul" , Hwang Kee-yeon, Seoul Development Institute, 2004.
Galbijim wiki page on Cheonggyecheon

Seoul
Sông Hàn Quốc
Quận Jongno
Quận Trung
Địa lý Seoul
Quận Trung, Seoul
Mikoyan-Gurevich I-224

Mikoyan-Gurevich I-224 là một máy bay chiến đấu thử nghiệm của Liên Xô trong chiến tranh thế giới II nhưng nó không bao giờ được sản xuất hàng loạt.

Lịch sử
2 chiếc máy bay cuối cùng của seri "A" I-224 và I-225 được đưa vào thử nghiệm vào 20 tháng 10-1944. Động cơ của nó là loại Mikulin AM-39B công suất 1.750 hp, có những cánh mỏng trên một trục dài 3.5 m, trang bị một máy nén khí tuabin TK-300B trên cạnh mạn phải. I-224 trang bị 2 pháo ShVAK 20mm. Một điểm khác thường của I-224 là hệ thống xả khí của nố bao gồm 4 ống cố định "chimneys". I-224 đạt độ cao 14.000 m trong suốt thời gian chương trình bay thử, nhưng bơm tăng nạp khí gặp trục trặc nên nó không được đưa vào sản xuất.

Thông số kỹ thuật

Đặc điểm riêng
Phi đoàn: 1
Chiều dài: 9,51 m
Sải cánh: 13 m
Chiều cao: 3,60 m
Diện tích cánh: 22,44 m²
Trọng lượng rỗng: 3.105 kg
Trọng lượng cất cánh: 3.921 kg
Động cơ: 1x Mikulin AM-39B công suất 1.750 hp

Hiệu suất bay
Vận tốc cực đại: 693 km/h
Tầm bay: 1.000 km
Trần bay: 14.100 m

Vũ khí
2x pháo ShVAK 20mm

Nội dung liên quan
MiG I-220 - MiG I-231 - MiG I-222 - MiG I-224 - MiG I-225 - MiG I-250

Tham khảo

Máy bay Mikoyan
Máy bay tiêm kích Liên Xô thập niên 1940
Máy bay cánh dưới
Dự án máy bay hủy bỏ của Liên Xô
Máy bay một động cơ cánh quạt