Keithsel/viwiki-20260523 huggingface dataset:
Odisha

Odisha (tên cũ Orissa) là một bang, tọa lạc tại miền đông Ấn Độ. Nó tiếp giáp với bang Tây Bengal về phía đông-bắc, Jharkhand về phía bắc, Chhattisgarh về phía tây và tây bắc, và Andhra Pradesh về phía nam. Odisha có  đường bờ biển dọc theo vịnh Bengal về phía đông, kéo dài từ Balasore đến Malkangiri. Đây là bang đông dân thứ 9, và là bang có diện tích lớn thứ 11. Tiếng Odia (còn gọi là Oriya) là ngôn ngữ chính thức và được nói rộng rãi nhất, với khoảng 33,2 triệu người bản ngữ.

Cổ vương quốc Kalinga, nơi từng bị hoàng đế Ashoka của Maurya xâm chiếm vào năm 261 TCN, gây ra chiến tranh Kalinga, là vùng đất tương ứng với lãnh thổ Odisha ngày nay. Orissa được thiết lập này 1 tháng 4 năm 1936, như một tỉnh của Ấn Độ thuộc Anh, bao gồm các vùng nói tiếng Oriya. Ngày 1 tháng 4 hàng năm được chào mừng như ngày Odisha. Vùng đất này được được gọi là Utkala và được nhắc đến trong quốc ca Ấn Độ, "Jana Gana Mana". Hiện nay,
Bhubaneswar là thủ phủ của Odisha.

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Odisha Government Portal
 Odisha Encyclopædia Britannica entry
 
 

Orissa
Bang và lãnh thổ liên bang của Ấn Độ
Khởi đầu năm 1936 ở Ấn Độ
Danh sách đơn vị hành chính Hải Nam

Tỉnh Hải Nam, Trung Quốc được chia ra thành các đơn vị hành chính sau:

 4 địa cấp thị
 thành phố Hải Khẩu (海口市)
 thành phố Tam Á (三亚市)
 thành phố Tam Sa (三沙市)
 thành phố Đam Châu (儋州市)
 15 đơn vị cấp huyện
 5 thành phố cấp huyện
 4 huyện
 6 huyện tự trị

Tất cả các đơn vị hành chính này được giải thích chi tiết trong bài phân cấp hành chính Trung Quốc. Danh sách sau chỉ liệt kê các đơn vị hành chính cấp địa khu và cấp huyện của Hải Nam.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
 Thông tin về việc thành lập thành phố cấp huyện (huyện cấp thị) Tam Sa  bằng tiếng Anh

Hải Nam
Hải Nam
Tầm vông rừng

Tầm vông rừng hay trúc Thái, trúc Xiêm La (danh pháp hai phần: Thyrsostachys siamensis, là một loài trong phân họ Tre (Bambusoideae) của họ Hòa thảo (Poaceae).

Phân bố
Khu vực phân bố: từ Thái Lan, Myanmar tới miền nam Việt Nam.

Đặc điểm
Đây là loài tre có khả năng chịu khô hạn khá tốt, nó có thể sinh trưởng tốt ở điều kiện lượng giáng thủy dưới 1.000 mm/năm. Thân cây trưởng thành cao khoảng 6–14 m, đường kính 2–7 cm, gần như đặc ruột và rất cứng, không gai. Lá nhỏ, dài 7–14 cm, rộng 5–7 mm. Tầm vông rừng thường mọc thành bụi dày đặc.

Sử dụng
Tầm vông rừng có thể dùng làm vật liệu trong xây dựng giống như các loài tre khác. Ngoài ra còn có thể trồng làm cây cảnh hay làm gậy.

Chú thích

Tham khảo
 Tầm vông tại viet.gutenberg.free.fr
 Tầm vông tại www.kyoto.zaq.ne.jp 

S
R
1941

Sự kiện

Tháng 1 
 13 tháng 1: Binh biến Đô Lương.
 28 tháng 1: Nguyễn Ái Quốc về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam.

Tháng 2 
 14 tháng 2: thành lập trung đội cứu quốc quân tại Bắc Sơn
 26 tháng 2:Trận Los Angeles

Tháng 5 
 15 tháng 5 - thành lập Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh.
 19 tháng 5: Việt Nam độc lập đồng minh hội ra đời (Việt Minh).

Tháng 6 
 22 tháng 6: Đức Quốc xã bất ngờ phát động tấn công Liên Xô, khởi đầu Chiến tranh Xô–Đức
 29 tháng 6: Đức Quốc xã đánh chiếm thành phố Minsk.
 30 tháng 6: Đức Quốc xã đánh chiếm pháo đài Brest.

Tháng 7 
 3 tháng 7: Stalin hiệu triệu nhân dân Liên Xô kháng chiến chống Đức Quốc xã.
 4 tháng 7: Có thể Đức bắt đầu thảm sát Ponary.
 10 tháng 7: Mở đầu trận Smolensk

Tháng 9 
 10 tháng 9: Kết thúc trận Smolensk.
 30 tháng 9: Đức Quốc xã công chiếm Kiev.

Tháng 11 
 7 tháng 11: Liên Xô tổ chức cuộc duyệt binh huyền thoại trên Quảng trường Đỏ trước khi các binh chủng Hồng quân tiến thẳng ra mặt trận.

Tháng 12 
 5 tháng 12: Hồng quân Liên Xô phản công tại Moskva.
 7 tháng 12: trận Trân Châu cảng.
 8 tháng 12: Hoa Kỳ tuyên chiến với Nhật Bản. Chiến tranh Thái Bình Dương chính thức bùng nổ.

Sinh

Tháng 1 

 1 tháng 1: Hề Sa, nghệ sĩ cải lương người Việt Nam (m. 2020)
 3 tháng 1: Quốc Trụ, nhà giáo, nghệ sĩ opera người Việt Nam (m. 2021)
 14 tháng 1:
Phạm Tiến Duật, nhà thơ người Việt Nam với nhiều tác phẩm thơ tiêu biểu viết trong thời kỳ Chiến tranh Việt Nam. (m. 2007).
Faye Dunaway, diễn viên người Mỹ
 31 tháng 1: Jessica Walter, diễn viên Mỹ (m. 2021)

Tháng 3 
 4 tháng 3: Diệp Lang, nghệ sĩ cải lương người Việt Nam (m. 2023)
9 tháng 3: Shibayama Tsutomu, nhà biên kịch, đạo diễn phim, nghệ sĩ diễn hoạt người Nhật Bản (m. 2026)

Tháng 5 
 2 tháng 5: Ánh Hoa, nghệ sĩ cải lương kiêm diễn viên (m. 2020)
 6 tháng 5: Ivica Osim, cầu thủ bóng đá người Bosna và Hercegovina (m. 2022)

Tháng 6 
 15 tháng 6: Bằng Việt, nhà thơ người Việt Nam

Tháng 7
 23 tháng 7: Sergio Mattarella, tổng thống thứ 12 của Ý

Tháng 10 
 12 tháng 10: Morgan Shepherd, vận động viên đua xe người Mỹ

Tháng 11 
 30 tháng 11: Na Moon-hee, nữ diễn viên người Hàn Quốc

Tháng 12 
 8 tháng 12: Mai Hương, ca sĩ người Việt Nam (m. 2020)
 19 tháng 12: Lee Myung-bak, tổng thống thứ 10 của Hàn Quốc

Mất

Tháng 5 

 8 tháng 5: Nguyễn Phúc Bửu Tán, tước phong Tuyên Hóa vương, hoàng tử con vua Dục Đức (s. 1882)

Tháng 8 
 7 tháng 8: Rabindranath Tagore, Nhà văn Ấn Độ (s. 1861)
 26 tháng 8: Nguyễn Văn Cừ, Tổng Bí thư thứ tư Ban Chấp hành trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương (s. 1912)

Giải Nobel

Xem thêm 

*41
Mai Văn Phát

Mai Văn Phát (1917-1997) là một danh sư võ thuật người Việt Nam, chưởng môn sáng tổ võ phái Trung Sơn Võ đạo. Ông còn là một tu sĩ Phật giáo với pháp danh là Thích Thiện Tánh, từng là trụ trì chùa Long Hoa.

Thân thế cuộc đời
Ông sinh năm 1917 tại làng Thuận Hưng, tổng Định Mỹ, quận Thốt Nốt, tỉnh Long Xuyên (ngày nay thuộc phường Thuận Hưng, quận Thốt Nốt, thành phố Cần Thơ). Vào năm 1929, khi 12 tuổi, ông được gia đình đưa lên chùa Hải Sơn ở núi Thất Sơn theo ông Huỳnh Trí Đức - pháp danh Thích Thiện Hoa, bộ tướng của Nguyễn Trung Trực - để tu học thiền và tập võ.

Năm 1934, sau hơn mười năm rèn luyện võ, đạo, ông được sư phụ khuyên nên trở về nhà đem sở học của mình giúp đời. Năm 1936 khi ở Cần Thơ, ông gặp được lão võ sư người Hoa Hia Them và được lão võ sư đưa qua Trung Hoa truyền thụ võ thuật trong sáu năm. Năm 1942 võ sư trở lại Việt Nam và năm 1943, bắt đầu mở mang ngành võ thuật tại Châu Đốc nhưng gặp thời buổi khó khăn nên sự phát triển phải trải qua nhiều giai đoạn thử thách. Từ năm 1945, Mai Văn Phát phải tha phương hành đạo với hoài bão phát triển ngành Võ thuật Việt Nam. Năm 1963, ông về Sài Gòn, trở thành hòa thượng trụ trì tại chùa Long Hoa.

Võ nghiệp
Năm 1964, võ sư Mai Văn Phát lập võ đường Trung Sơn, sau đổi thành Trung Sơn Võ Đạo Việt Nam.

Năm 1969, ông cùng với một số võ sư có tâm huyết với nền võ thuật Việt Nam tham gia vận động thành lập Tổng cục Quyền thuật Việt Nam và sau đó, ông trở thành Chủ tịch Tổng hội Võ thuật Việt Nam một nhiệm kỳ.

Sau 30 tháng 4 năm 1975, võ thuật bị cấm hoạt động công khai. Giữa thập niên 1980, khi hoạt động võ thuật được khôi phục lại, võ sư đã sớm tham gia. Năm 1989 ông được đề cử giữ chức Trưởng ban cố vấn Liên đoàn Võ thuật Cổ truyền Việt Nam.

Năm 1997, võ sư viên tịch, hưởng thọ 80 tuổi.

Thông tin thêm
Theo trả lời phỏng vấn của võ sư Mai Văn Phát, trong sự nghiệp của mình võ sư đã từng thượng đài một số lần. Ở Châu Đốc hai lần toàn thắng, ở Nam Vang hai lần một thắng một hòa và ở Cờ Đỏ Long Xuyên võ sư từng đấu nhiều trận trong những dịp lễ.

Chú thích

Tham khảo
 Phỏng vấn võ sư Mai Văn Phát
 Cuộc đời thăng trầm của một võ sư yêu nước 

Võ sư Việt Nam
Tăng sĩ Việt Nam
Người Cần Thơ
Võ sư
Liên đoàn võ thuật cổ truyền Việt Nam

Liên đoàn Võ thuật Cổ truyền Việt Nam là cơ quan có nhiệm vụ tập hợp và quản lý hoạt động võ cổ truyền Việt Nam tại Việt Nam.

Trụ sở của Liên đoàn Võ thuật cổ truyền Việt Nam là 36 Trần Phú, phường Ba Đình, Hà Nội.

Lịch sử

Sau sự kiện 30 tháng 4 năm 1975, một thời gian Những hoạt động võ thuật tại Việt Nam bị hạn chế và chỉ đến thời kỳ Đổi mới mới phục hồi trở lại. Ngày 19 tháng 8 năm 1991, xét đề nghị của Ban vận động thành lập Liên đoàn võ thuật cổ truyền Việt Nam và ý kiến của Bộ Văn hoá, Thông tin và Thể thao, Phó Chủ tịch Nguyễn Khánh đã thay mặt Hội đồng Bộ trưởng nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam ký quyết định cho phép thành lập Liên đoàn võ thuật cổ truyền Việt Nam. Theo quyết định này, Liên đoàn được thành lập năm 1991 và trực thuộc Ủy ban Thể dục Thể thao của nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, tự lo liệu mọi chi phí và phương tiện hoạt động.

Hoạt động
Từ khi thành lập, Liên đoàn võ thuật cổ truyền Việt Nam đã tổ chức nhiều hội nghị quy tụ các võ sư, các nhà chuyên môn, các huấn luyện viên trong cả nước bàn bạc thống nhất và đưa ra được 10 bài quyền và binh khí thống nhất trong chương trình kiểm tra thi lên đai của môn võ cổ truyền Việt Nam, bao gồm Bát quái côn, Độc lư thương, Hùng kê quyền, Huỳnh long độc kiếm, Lão hổ thượng sơn, Lão mai quyền, Ngọc trản ngân đài, Roi Thái Sơn, Siêu xung thiên và Tứ linh đao. Liên đoàn cũng có những bước đầu quy tụ được các môn phái cổ truyền và các võ sư của các môn phái Võ thuật Việt Nam trong và ngoài nước khi tổ chức các lễ hội, giao lưu, hội thi võ thuật cổ truyền, từng bước kiếm một bản sắc dân tộc để tiến tới xây dựng một nền quốc võ.

Chủ tịch Liên đoàn Võ thuật cổ truyền Việt Nam nhiệm kỳ VI (2025-2030) là Nguyễn Ngọc Anh.

Xem thêm 
 Tổng hội Võ học Việt Nam

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang chủ Liên đoàn võ thuật cổ truyền Việt Nam
Quyết định của Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng về việc cho phép thành lập Liên đoàn võ thuật cổ truyền Việt Nam
 Xem Video Clips về Võ Cổ Truyền Việt Nam
 Trường An Long Đô 

Võ cổ truyền Việt Nam
Tổ chức võ thuật
Đăk Hà (huyện)

Đăk Hà là một huyện cũ thuộc tỉnh Kon Tum cũ, Việt Nam.

Địa lý
Huyện Đăk Hà nằm cách trung tâm thành phố Kon Tum 20 km về phía bắc, có vị trí địa lý:
Phía nam giáp thành phố Kon Tum
Phía đông giáp huyện Kon Plông và huyện Kon Rẫy
Phía bắc giáp huyện Tu Mơ Rông
Phía tây giáp huyện Đăk Tô
Phía tây nam giáp huyện Sa Thầy với ranh giới là thượng nguồn của con sông Pô Kô.

Huyện Đăk Hà có diện tích 844,47 km², dân số năm 2019 là 74.805 người, mật độ dân số đạt 89 người/km².

Hành chính 
Huyện Đăk Hà có 11 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm thị trấn Đăk Hà (huyện lỵ) và 10 xã: Đăk Hring, Đăk La, Đăk Long, Đăk Mar, Đăk Ngok, Đăk Pxi, Đăk Ui, Hà Mòn, Ngok Réo, Ngok Wang.

Lịch sử 
Trước năm 1994, địa bàn huyện Đăk Hà là một phần của thị xã Kon Tum và huyện Đăk Tô.

Ngày 24 tháng 3 năm 1994, Chính phủ ban hành Nghị định số 26-CP về việc thành lập huyện Đăk Hà trên cơ sở:
Tách 2 xã: Đăk Pxi và Đăk Hring thuộc huyện Đăk Tô gồm 35.356 hécta diện tích tự nhiên với 5.158 nhân khẩu
Tách 4 xã: Đăk La, Hà Mòn, Ngọk Réo và Đăk Uy thuộc thị xã Kon Tum gồm 39.560 hécta diện tích tự nhiên với 24.682 nhân khẩu
Thành lập thị trấn huyện lỵ Đăk Hà trên cơ sở 2.250 hécta diện tích tự nhiên với 9.957 nhân khẩu của xã Hà Mòn
Sau khi điều chỉnh, xã Hà Mòn còn lại 5.250 hécta diện tích tự nhiên với 3.543 nhân khẩu.

Khi đó, huyện Đăk Hà bao gồm thị trấn Đăk Hà và 6 xã: Đăk Hring, Đăk La, Đăk Pxi, Đăk Uy, Hà Mòn, Ngọk Réo.

Ngày 22 tháng 11 năm 1996, thành lập xã Ngọc Wang trên cơ sở các thôn 4, 5, 11, 14 của xã Đắk Uy với 4.000 ha diện tích tự nhiên và 797 nhân khẩu; các làng Kon Gu 1, Kon Gu 2 và làng Kon Stiu của xã Ngọk Réo với 3.245 ha diện tích tự nhiên và 648 nhân khẩu.

Ngày 3 tháng 9 năm 1998, thành lập xã Đăk Mar trên cơ sở điều chỉnh 4.123,5 ha diện tích tự nhiên và 2.567 nhân khẩu của xã Đắk H Ring; 535 ha diện tích tự nhiên và 1.232 nhân khẩu của xã Hà Mòn.

Ngày 20 tháng 12 năm 2013, Chính phủ ban hành Nghị quyết 126/NQ-CP về việc:
Thành lập xã Đăk Long trên cơ sở điều chỉnh 3.000 ha diện tích tự nhiên, 3.125 nhân khẩu của xã Đăk Hring và 2.800 ha diện tích tự nhiên, 1.276 nhân khẩu của xã Đăk Pxi.
Thành lập xã Đăk Ngọk trên cơ sở điều chỉnh 1.604,69 ha diện tích tự nhiên, 635 nhân khẩu của xã Ngọk Wang; 1.270 ha diện tích tự nhiên, 1.246 nhân khẩu của xã Đăk Ui và 1.042,7 ha diện tích tự nhiên, 2.391 nhân khẩu của thị trấn Đăk Hà.

Huyện Đăk Hà có 1 thị trấn và 10 xã như hiện nay. 

Từ ngày 1 tháng 7 năm 2025, huyện Đăk Hà bị giải thể để thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, không tổ chức cấp huyện.

Giao thông 
Đường bộ có Quốc lộ 14 chạy qua địa bàn, từ huyện Đăk Tô đến thành phố Kon Tum. Thị trấn Đăk Hà nằm trên tuyến đường này.

Chú thích

Tham khảo
BLU-82

BLU-82B/C-130 là một loại bom phát quang, thông thường, có khối lượng 15.000 pound (6800 kg), được thả từ máy bay MC-130. Ban đầu nó được thiết kế để phát quang, tạo ra một vùng trống trong các cánh rừng ở Việt Nam, nó cũng từng được sử dụng ở Afghanistan như một loại vũ khí chống người và có tác dụng răn đe do bán kính sát thương rất lớn của nó (từ 300 đến 900 foot tùy theo từng trường hợp) kết hợp với anh sáng chói và âm thanh lớn có thể nghe được từ khoảng cách xa. Nó là loại bom thường lớn nhất trong vài thập kỷ. Hiện nay, loại bom thường lớn nhất là GBU-43 Massive Ordnance Air Blast bomb, chứa 18.700 pound (8470 kg) thuốc nổ, mặc dù cả hai loại này còn thua xa so về khối lượng và kích thước so với loại bom động đất T12 Cloud Maker được phát triển từ bom Grand Slam bomb của Anh trong Chiến tranh thế giới thứ hai. T12 có khối lượng 43.600 pound, khoảng gần 20 tấn.

Độ cao nhỏ nhất khi ném loại bom này mà máy bay không bị ảnh hưởng bởi các mảnh văng từ vụ nổ của quả bom là 6.000 foot (1.800 m). Quả bom chứa 12.600 pound (5.700 kg) thuốc nổ (hỗn hợp của ammonium nitrat, bột nhôm và một loại nhựa polystyrene), nổ cách mặt đất 965mm. Khi nổ ở khoảng cách đó, nếu thuận lợi, nó chỉ phá hủy các cây cối trên mặt đất mà không khoan sâu xuống đất tạo ra hố bom.

Mẫu BLU-82 ban đầu để phát quang một vùng đất cho việc cất hạ cánh các máy bay trực thăng và để đặt các ụ pháo ở Việt Nam. Tuy nhiên, tại trận Xuân Lộc trong những ngày cuối cùng của Chiến tranh Việt Nam, các máy bay Quân lực Việt Nam Cộng hòa đã thả hai quả bom BLU-82 xuống đội hình của Quân đội Nhân dân Việt Nam. Mười một quả BLU-82 cũng được thả xuống trong Chiến tranh Vùng Vịnh năm 1991, tất cả đều được thả từ các chuyên cơ C-130. Các quả bom thả lúc đầu được cho là để kiểm tra khả năng, độ tin cậy của loại bom này cho việc rà phá hay chọc thủng các bãi mìn;. Sau đó, các quả bom được thả chủ yếu cho mục đích gây ảnh hưởng về tâm lý và hiệu quả sát thương của chúng. Không quân Hoa Kỳ cũng đã thả một số quả BLU-82 trong chiến dịch phá hủy các mạng lưới khủng bố Taliban và al-Qaeda ở Afghanistan.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Air Force Museum fact sheet
 BLU-82B at Federation of American Scientists / Military Analysis Network

Bom hiện đại của Mỹ
Bom

cs:Daisy cutter
ja:デイジーカッター
Bán kính cong

Bán kính cong  của một đường cong tại một điểm là bán kính của một cung tròn trùng đường cong nhất tại điểm đó. Nó là nghịch đảo của độ cong .

với  là độ dài cung tại điểm trên đường cong,  là góc tiếp tuyến và  là độ cong.

Công thức tính bán kính cong 
Xem thêm: Độ cong

Nếu đường cong được cho bởi phương trình trong hệ tọa độ Descartes , thì bán kính cong được tính như sau:

Nếu đường cong được cho bởi hệ phương trình tham số , thì bán kính cong là:

với .

Xem thêm
Độ cong
Hệ tọa độ Descartes

Tham khảo

Liên kết ngoài

Hình học
Độ cong
Vật lý lý thuyết
Giải tích nhiều biến
Đường cong
Hình học vi phân
Giải tích tích phân
Vòng loại Giải vô địch bóng đá thế giới 2010 – Khu vực châu Đại Dương

Vòng loại giải vô địch bóng đá thế giới 2010 khu vực châu Đại Dương sẽ chọn ra một đội để tranh một suất dự vòng chung kết giải vô địch bóng đá thế giới 2010 tại Nam Phi với đội đứng thứ 5 khu vực châu Á (AFC). Liên đoàn bóng đá châu Đại Dương là liên đoàn duy nhất không có suất trực tiếp tham dự vòng chung kết.

Thể thức thi đấu 
Vòng loại tại khu vực châu Đại Dương được chia thành 2 giai đoạn. Tại giai đoạn sơ loại cũng là giải thi đấu bóng đá thuộc Đại hội Thể thao Thái Bình Dương năm 2007 tại Samoa, 10 đội được chia thành 2 bảng đấu vòng tròn 1 lượt. 2 đội xếp đầu mỗi bảng tiếp tục thi đấu để chọn 3 đội giành quyền vào giai đoạn 2.

Riêng Tuvalu không phải là thành viên của FIFA nên dù có đoạt huy chương ở đại hội cũng không có cơ hội lọt vào vòng sau. Papua New Guinea dù có tên trong danh sách đăng ký tham dự World Cup 2010 của FIFA nhưng không cử đội tuyển tham dự Đại hội nên chính thức bị loại khỏi cuộc chơi.

Giai đoạn 2 là Cúp bóng đá châu Đại Dương gồm đội đương kim vô địch New Zealand và 3 đội đoạt huy chương tại Đại hội Thể thao Thái Bình Dương.

Vòng 1

Vòng bảng

Nhóm A 

* Tuvalu là đội duy nhất không phải là thành viên của FIFA giành quyền tham dự vòng loại World Cup.

Nhóm B

Vòng đấu loại trực tiếp

Tóm tắt

Bán kết

Tranh hạng ba

Chung kết 

 Ba đội đoạt huy chương: ', ', ' giành quyền tham dự Cúp bóng đá châu Đại Dương 2008 - đồng thời cũng là giai đoạn 2 Vòng loại giải vô địch bóng đá thế giới 2010 khu vực châu Đại Dương'''''.

Thông tin thêm 
 Đội trưởng Novelle-Calédonie, Pierre Wajoka, trở thành cầu thủ đầu tiên ghi bàn tại vòng loại World Cup 2010, sau khi sút thành công quả penalty vào phút thứ 9 trong trận ra quân gặp Tahiti ngày 25 tháng 8 năm 2007.
 Tuvalu trở thành đội đầu tiên không phải là thành viên của FIFA tham gia một trận đấu do Liên đoàn bóng đá thế giới tổ chức, bởi vì tất cả các trận đấu của đội ở giải đều nằm trong khuôn khổ thi đấu của FIFA.

Vòng 2

Cầu thủ ghi bàn

Ghi chú

Chú thích 

Vòng loại giải vô địch bóng đá thế giới 2010
Vòng loại giải vô địch bóng đá thế giới khu vực châu Đại Dương
Động cơ phản lực

Động cơ phản lực (ĐCPL) là động cơ nhiệt tạo ra lực đẩy theo nguyên lý phản lực, trong đó, có sự biến đổi thế năng nhiên liệu thành động năng dòng phản lực của môi chất làm việc. Như vậy, ĐCPL hoạt động theo nguyên lý của định luật ba Newton (Đối với mỗi lực tác động bao giờ cũng có một phản lực cùng độ lớn, nói cách khác, các lực tương tác giữa hai vật bao giờ cũng là những cặp lực cùng độ lớn, cùng phương, ngược chiều và khác điểm đặt.).

ĐCPL được sử dụng rộng rãi trong máy bay phản lực, tên lửa, xe tăng, tàu thủy và các thiết bị vũ trụ. ĐCPL có hai loại cơ bản là Động cơ phản lực không khí và Động cơ tên lửa. Tuy nhiên, trong Tiếng Việt, khi nói đến ĐCPL thì lại hay bị hiểu ngay là Động cơ phản lực không khí dùng trong các máy bay phản lực (đa số người thường và chỉ nghĩ ngay đến chiếc Concorde) và điều này là không đúng.

Một ĐCPL thông thường có buồng cháy và loa phụt. Trong buồng cháy, xảy ra quá trình giải phóng hóa năng của nhiên liệu và biến đổi nó thành nhiệt năng của dòng khí. Trong loa phụt, thế năng của dòng khí được biến đổi thành động năng của nó với vận tốc lớn hơn rất nhiều và khi đó dòng khí được phụt ra sau khi ra khỏi loa phụt sẽ tạo thành lực đẩy phản lực. Dạng loa phụt phổ biến ngày nay ứng dụng trong các động cơ phản lực là Ống phun Laval.

Tham khảo

Liên kết ngoài 
Video ví dụ về thử nghiệm ĐCPL

Kĩ thuật động cơ
Kỹ thuật hàng không vũ trụ

Phát minh Pháp
Phát minh của România
Tây Môn Khánh

Tây Môn Khánh () là một nhân vật chính trong tiểu thuyết Kim Bình Mai của Tiếu Tiếu Sinh, nhưng trước đó đã xuất hiện trong tiểu thuyết Thủy hử của Thi Nại Am trong tình tiết nổi tiếng Võ Tòng sát tẩu. Mô tả của Thủy Hử và Kim Bình Mai, Tây Môn Khánh là một nhân vật hoang dâm vô độ, tư thông với Phan Kim Liên, vợ của Võ Đại Lang, anh trai của Võ Tòng. Ông cùng Phan Kim Liên đã đầu độc chết Võ Đại Lang khi Võ Tòng đi vắng. Đến khi Võ Tòng trở về, lo tang cho anh mình xong, liền giết chết cả Tây Môn Khánh và Kim Liên lấy đầu tế anh.

Tây Môn Khánh trong Thủy Hử và trong Kim Bình Mai
Trong tiểu thuyết Thủy Hử của Thi Nại Am, Tây Môn Khánh (西门庆) thông dâm với vợ của Võ Đại Lang là Phan Kim Liên. Hai người lập mưu giết chết Võ Đại Lang. Sau này, em của Võ Đại Lang là Võ Tòng giết cả hai người để báo thù cho anh trai. Trong Kim Bình Mai, những diễn biến liên quan tới cuộc sống của Tây Môn Khánh và những thê thiếp, trong đó có ba nhân vật nữ kể trên, được miêu tả phong phú. Nhiều cảnh miêu tả cuộc sống hưởng lạc đồi trụy của Tây Môn Khánh sống động đến từng chi tiết khiến cho cuốn tiểu thuyết này từng bị coi là sách khiêu dâm (dâm thư) và bị cấm.

Tham khảo

Nhân vật Kim Bình Mai
Nhân vật Thủy hử
Cao Cầu

Cao Cầu (tiếng Trung: 高俅, ?-1126) là một sủng thần của Tống Huy Tông. Ông được tiểu thuyết hóa trong truyện Thủy hử của Thi Nại Am như là nhân vật phản diện chính.

Tiểu sử 
Cao Cầu là người phủ Khai Phong. Cha đẻ là Cao Đôn Phục, có hai anh em. Ông có bốn người con trai đều có danh tiếng.

Tên tuổi của Cao Cầu có ghi chép trong Huy chủ hậu lục (揮麈後錄) của Vương Minh Thanh thời Nam Tống. Theo đó, thuở nhỏ ông là người ở của Tô Đông Pha và chuyên việc chép sách. Sau theo Khu mật đô thừa chỉ Vương Tiển (王銑; hay Vương Sân 王詵, tức Vương Tấn Khanh), bạn thơ phú họa của Tô Đông Pha. Do Đoan vương (sau này là Tống Huy Tông) và Vương Tấn Khanh có quan hệ thân thiết nên Cao Cầu có cơ hội tiếp xúc với Đoan vương.

Khi Đoan vương lên ngôi, ông cùng đại tướng Lưu Trọng Vũ (劉仲武) lo liệu công việc vùng biên ải, sau lại cùng Lâm Sư (林攄) đi sứ nhà Liêu. Khi về được cất nhắc làm quan coi quản việc ba quân với chức Thái úy.

Sau khi Huy Tông thoái vị, Cao Cầu bị thất sủng. Ngày 14 tháng 5 (âm lịch) năm 1126, chết vì bệnh.

Thủy hử 
Trong tiểu thuyết Thủy hử, Cao Cầu là một nhân vật thủ đoạn, nhờ đá cầu giỏi nên được hoàng đế nhà Tống khi đó là Tống Huy Tông trọng dụng, có quyền hành lớn trong triều, cuối cùng được phong chức thái úy trong triều đình nhà Tống. Cao Cầu là người có nhiều thù oán với Lâm Xung, Dương Chí, và rất nhiều hảo hán khác.

Khi Cao Cầu đem quân thảo phạt Lương Sơn Bạc đã từng bị bắt, Lâm Xung định giết y trả thù nhưng bị Tống Giang ngăn cản vì muốn y về tâu với triều đình để thuận lợi việc chiêu an.

Cao Cầu trong tác phẩm Thủy hử thể hiện rất mưu mẹo, xảo quyệt. Do không phải dễ dàng từ một kẻ đá cầu trở thành Thái úy nên hình tượng nhân vật Cao Cầu đã thể hiện hết mọi tính cách của một viên quan tham lam và tàn bạo.

Trong phim Võ Tòng - Anh hùng Lương Sơn Bạc, hắn bị Võ Tòng và Yến Thanh giết cùng Dương Tiễn, Sái Kinh và Đồng Quán báo thù cho các huynh đệ Lương Sơn Bạc.

Liên kết ngoài
Cao Cầu tại baike.baidu.com

Tham khảo

Năm sinh không rõ
Người họ Cao tại Trung Quốc
Nhân vật được tiểu thuyết hóa
Nhân vật chính trị nhà Tống
Nhân vật Đãng khấu chí
Nguyễn Hồng Quân (bộ trưởng)

Nguyễn Hồng Quân (sinh năm 1949), quê ở xã Thượng Vũ, huyện Kim Thành, tỉnh Hải Dương (nay là xã Lai Khê, thành phố Hải Phòng), nguyên là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Bộ trưởng Bộ Xây dựng của Chính phủ Việt Nam (2002-2011). Trước khi làm Bộ trưởng, ông Quân từng là Thứ trưởng thường trực Bộ Xây dựng nhiệm kì 1996 - 2002.

Tiểu sử 
Ông là kỹ sư xây dựng thủy điện, tốt nghiệp trường Đại học Xây dựng năm 1971. 
Ông từng giữ chức vụ Tổng Giám đốc Tổng công ty Sông Đà, là đảng viên Đảng cộng sản Việt Nam.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Tiểu sử trên trang Bộ Xây dựng 
Chủ tịch quốc hội Nguyễn Văn An chất vấn bộ trường Nguyễn Hồng Quân

Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam
Người Hải Dương
Kỹ sư xây dựng
Bộ trưởng Bộ Xây dựng Việt Nam
Olga Zarubina

Olga Zarbuina (sinh ngày 29 tháng 8 năm 1958, tại Moscow) là một nữ người mẫu người Nga. Cô từng giành chiến thắng trong cuộc thi Hoa hậu Nga, đồng thời là Hoa hậu Du lịch Quốc tế 2007.  Ngày 31 tháng 7 năm 2007, cô đăng quang ở tỉnh Trịnh Châu, Trung Quốc sau một tháng thi. Cô đã vượt qua 107 thí sinh khác - kỷ lục về số thí sinh trong một cuộc thi hoa hậu quốc tế.

Xem thêm 
 Hoa hậu Du lịch Quốc tế
 Hoa hậu Du lịch Quốc tế 2007
 Tứ đại hoa hậu

Tham khảo

Nữ người mẫu Nga
Nữ hoàng Du lịch Quốc tế
Tỉ suất lợi nhuận trên cổ phần

Tỉ suất thu nhập trên cổ phần hay gọi tắt là EPS (tiếng Anh: Earnings per Share) là chỉ số nói lên phần lợi nhuận thu được trên mỗi cổ phần. Đây cũng có thể coi như phần lợi nhuận thu được trên mỗi khoản đầu tư ban đầu, nên nó được coi như là chỉ số xác định khả năng lợi nhuận của một công ty (hay một dự án đầu tư).

Công thức tính 
 EPS được tính bằng (Lợi nhuận sau thuế - Lợi nhuận sau thuế cổ phiếu ưu đãi được hưởng)/Tổng số cổ phiếu thường phát hành.
 EPS hiện tại + một chút EPSq1 tương lai thực tế (dùng quy tắc tam suất) + Một chút EPSq1 tương lai thực tế do đợt khuyến mãi, quảng cáo, giảm giá với số lượng lớn vào những ngày nghĩ cuối tuần thứ bảy và chủ nhật và vào những dịp lễ lớn như (Noel) tết dương lịch và tết âm lịch của dân tộc Việt Nam. (nếu người sở hữu cổ phiếu dự đoán đúng công ty có lãi quý kế toán kế tiếp so với cùng kỳ năm ngoái).
 EPS hiện tại - một chút EPSq1 tương lai (nếu người sở hữu cổ phiếu dự đoán đúng công ty thua lỗ kỳ kế toán kế tiếp so với cùng kỳ năm ngoái).
 EPS hiện tại - một chút EPSq1 tương lai (cầu < cung người nắm giữ cổ phiếu muốn bán cổ phiếu một cách dễ dàng thì bắt buộc phải hạ thấp giá cổ phiếu xuống có thể thấp hơn giá tham chiếu ngày hôm trước, trong trường hợp này công ty cổ phần vẫn làm ăn có lãi so với cùng kỳ kế toán năm trước).
 Cổ phiếu ưu đãi:
 Họ đóng nhiều của cải vào trong công ty cổ phần.
 Họ bỏ ra nhiều sức lao động để làm việc.
 Họ là người có trí thức và kinh nghiệm trên thương trường để đem từng đồng lợi nhuận về cho công ty nên họ xứng đáng được tưởng thưởng khoản lợi nhuận trước cổ đông thường.

Chức năng 
EPS là một chỉ số tổng hợp phản ánh kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp giúp các nhà đầu tư cá nhân và thể chế cũng như các nhà phân tích dễ dàng hiểu và so sánh giữa các loại cổ phiếu.

Tham khảo

Phân tích cơ bản
Tài chính doanh nghiệp
Tỷ số tài chính
Quan Hưng

Quan Hưng (, ? – ?), tên tự là An Quốc (安國), là quan viên, tướng lĩnh nhà Thục Hán thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc.

Cuộc đời 
Quan Hưng quê ở huyện Giải Lương, quận Hà Đông, Tư Lệ Hiệu úy bộ, là con thứ hai của Hán Thọ đình hầu Quan Vũ và là em trai của Quan Bình. Khi cha và anh ở lại trấn giữ Kinh Châu, Quan Hưng vào Ích châu với Lưu Bị từ nhỏ và lớn lên tại Ích Châu.

Năm 220, Quan Vũ cùng Quan Bình bị Đông Ngô sát hại, Quan Hưng tập tước Hán Thọ đình hầu. Quan Hưng từ nhỏ liền có danh vọng, được thừa tướng Gia Cát Lượng vô cùng coi trọng, hơn hai mươi tuổi đã làm quan đến Thị trung, trở thành trọng thần của triều đình.

Thừa tướng Gia Cát Lượng tiến hành bắc phạt, lấy Quan Hưng làm Trung giám quân, quản lý việc quân ở Hán Trung, được mấy năm thì mắc bệnh qua đời.

Gia đình 
Quan Hưng có ít nhất hai người con trai là Quan Thống và Quan Di. Quan Thống làm tới chức Hổ Bôn trung lang tướng, cũng mất sớm và không có con trai nối dõi.

Sau khi Quan Thống mất, Quan Di được tập tước Hán Thọ đình hầu của Quan Vũ. Năm 264, Thục Hán mất nước, tướng Ngụy là Chung Hội vào Thành Đô. Một thuộc tướng của Chung Hội là Bàng Hội là con trai Bàng Đức, do thù Quan Vũ giết cha nên đã bắt cả nhà họ Quan giết hết, trong đó có Quan Di.

Trong văn học 
Trong Tam quốc diễn nghĩa, Quan Hưng xuất hiện ở hồi 81, được mô tả là một vị tướng giỏi.

Trong hồi 81, Quan Hưng thi thố với Trương Bào, con trai của Trương Phi để tranh nhau vị trí tiên phong trong đội quân tấn công Đông Ngô để trả thù cho cha của họ là Quan Vũ và Trương Phi. Lưu Bị đã bắt họ thề kết nghĩa anh em như Quan Vũ và Trương Phi (Trương Bào lớn hơn Quan Hưng 1 tuổi).

Trong hồi 83, Quan Hưng đã giết được Phan Chương và lấy đầu tế cha mình. Phan Chương vốn là chỉ huy đội quân Đông Ngô đã bắt sống Quan Vũ, dẫn đến việc giết hại Quan Vũ.

Trong hồi 91, Quan Hưng được cử là Trướng tiền Tả hộ vệ sứ (帳前左護衛使) và phong quân hiệu Long Tương tướng quân (龍驤將軍). Quan Hưng đã theo thừa tướng Gia Cát Lượng trong các đợt Bắc phạt đánh Tào Ngụy. Quan Hưng chết tại hồi 102.

Xem thêm 
 Quan Bình
 Trương Bào
 Trương Hổ

Tham khảo 
 Trần Thọ, Bùi Tùng Chi chú, Tam quốc chí.
 Lê Đông Phương (2007), Kể chuyện Tam Quốc, Nhà xuất bản Đà Nẵng.

Chú thích 

Người Sơn Tây (Trung Quốc)
Nhân vật quân sự Thục Hán
Nhân vật chính trị Thục Hán
Thành phố trực thuộc trung ương (Trung Quốc)

Thành phố trực thuộc trung ương (tiếng Trung: 直轄市/直辖市; bính âm: zhíxiáshì, phiên âm Hán-Việt: trực hạt thị) là thành phố cấp cao nhất ở Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa và Đài Loan. Đây là đơn vị hành chính tương đương cấp tỉnh. Cả Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa và Trung Hoa Dân Quốc đều áp dụng quy chế thành phố trực thuộc trung ương, tuy nhiên mức độ có khác nhau. Thành phố trực thuộc trung ương là các thành phố lớn, có tầm quan trọng về mặt chính trị, văn hóa, kinh tế, giao thông. Trong các thành phố trực thuộc trung ương của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, Trùng Khánh là thành phố có diện tích lớn nhất, rộng hơn tỉnh nhỏ nhất là tỉnh Hải Nam.

Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa (Trung Quốc) hiện có 4 thành phố trực thuộc trung ương là:

Tham khảo

Thành phố của Trung Quốc
Đơn vị hành chính địa phương cấp tỉnh của Trung Quốc
Đơn vị hành chính Trung Quốc
Phân cấp hành chính Trung Quốc

zh-min-nan:Ti̍t-hat-chhī
es:Municipio bajo jurisdicción central
zh-classical:直轄市
zh:直辖市
Tiếp viên hàng không

Tiếp viên hàng không (hoặc gọi là chiêu đãi viên hàng không trong giai đoạn trước thập niên 1980) là những người thuộc phi hành đoàn trên các chuyến bay thương mại của các hãng hàng không. Họ là những người đảm trách các công tác phục vụ hành khách trên các chuyến bay thương mại. Nhiệm vụ hàng đầu là hướng dẫn và theo dõi công tác an toàn cho hành khách trong suốt chuyến bay, cung cấp các dịch vụ khác như: ăn uống, báo chí, và hỗ trợ các hành khách cần chăm sóc đặc biệt như trẻ em, phụ nữ có thai, người tàn tật, người già.

Theo quy định của hiệp hội hàng không thế giới, số tiếp viên tối thiểu trên một chuyến bay chở khách phải bằng một nửa số cửa trong khoang khách và phải lớn hơn tổng số hành khách trong chuyến bay chia cho 36.

Để trở thành một tiếp viên hàng không, người ta phải được đào tạo qua các lớp học chuyên về hàng không tại các hãng hàng không, nơi đó họ sẽ được đào tạo và huấn luyện các nghiệp vụ thích hợp và chuyên nghiệp để trở thành một tiếp viên hàng không trong tương lai.

Ngoại ngữ là một yêu cầu bắt buộc đối với các tiếp viên hàng không, ngoại ngữ bất buộc tại đa số các hãng hàng không là tiếng Anh và có các chứng chỉ tiếng Anh như IETLS, TOEIC hoặc các chứng chỉ tiếng Anh tuơng đuơng (theo quy định của từng hãng hàng không). Các tiếp viên trong các chuyến bay quốc tế ngoài tiếng Anh ra, còn phải thông thạo một ngôn ngữ khác như: tiếng Pháp, tiếng Trung, tiếng Tây Ban Nha, tiếng Đức, tiếng Ả Rập... tùy theo tuyến bay. Đối với một số hãng hàng không, trên một chuyến bay quốc tế thường đội tiếp viên sẽ có nhiều quốc tịch khác nhau. Riêng hàng không Việt Nam chỉ có các tuyến đường đi và đến Thái Lan, Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc thì có tiếp viên các nước đó hoặc tiếp viên có thể sử dụng thông thạo các ngôn ngữ của nước đó mà thôi, còn các chuyến bay quốc tế khác đều do tiếp viên Việt Nam đảm trách.

Tham khảo

Liên kết ngoài

The Association of Flight Attendants, AFL-CIO
The Association of Flight Attendants, UAL-MEC
The Association of Flight Attendants, NWA-MEC 
Association of Professional Flight Attendants
Sindicato de Tripulantes de Cabina American Airlines, American Airlines Flight Attendant Union of Chile, STCAA 
FARSA Flight Attendants and Related Services Association New Zealand 
EPMU Stand Tall New Zealand 
INFOHAS Flight attendant 
Flight attendant photos, videos, calendars, uniforms and stories
Collection of flight attendant uniforms, current and historical
World's First Flight Attendant

Tiếp viên hàng không
Nghề dịch vụ và chăm sóc cá nhân
An toàn hàng không
Nghề nghiệp hàng không
Đền Hai Bà Trưng (Đồng Nhân)

Đền Hai Bà Trưng, còn gọi là Đền Đồng Nhân, là một ngôi đền thờ Hai Bà Trưng tọa lạc tại 12 Đồng Nhân, phường Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội. Hiện nay, đền Hai Bà Trưng nằm trên cùng một khuôn viên với hai di tích khác là chùa Viên Minh và đình Đồng Nhân, tạo thành Cụm di tích Đền – Chùa – Đình Hai Bà Trưng được Thủ tướng Chính phủ công nhận là di tích quốc gia đặc biệt vào ngày 31 tháng 12 năm 2019.

Thần tích thành lập
Vào đời Lý Anh Tông, niên hiệu Đại Định thứ ba (1142) có pho tượng đá nổi trên dòng Nhị Hà, tỏa sáng cả một đoạn sông, thuyền bè không dám đến gần. Vua Anh Tông biết chuyện, sai người ra đón rước nhưng không được. Theo ý của các bô lão, người ta lấy vải đỏ buộc vào tượng, làm lễ rồi rước vào. Đó là một pho tượng cao lớn, đầu đội mũ trụ, thân mặc áo giáp, hai tay chỉ lên trời, một chân quỳ, một chân ngả ra. Tương truyền, pho tượng đá ấy là do khí thiêng của Hai Bà Trưng hóa thành sau khi tự vẫn trên sông Hát.

Vua cho dựng đền thờ Hai Bà Trưng ở ngay khu đất bãi sông của làng Đồng Nhân. Đến năm Gia Long thứ 18 (1819), do đất bị xói lở, dân làng phải dời ngôi đền tới khu Cựu Võ Sở của triều Lê ở thôn Hương Viên, nhưng vẫn giữ tên đền cũ. Làng Đồng Nhân khi đó thuộc huyện Thanh Trì, tỉnh Hà Đông. Từ ngày 17-7-1914, nơi đây chính thức được sáp nhập vào địa phận Hà Nội.

Từ nhiều thế kỷ qua, nơi đây đã trở thành ngôi đền thờ Hai Bà Trưng linh thiêng bậc nhất ở kinh đô Thăng Long.

Đền được công nhận là Di tích Lịch sử - Văn hoá từ năm 1962.

Vị trí

Đền thờ Hai Bà Trưng nằm ở số 12 phố Hương Viên, phường Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội. Trước mặt đền có hồ bán nguyệt, đường vào qua bốn cột trụ gạch đồ sộ, cây cối sum sê, bên trái là khoảng sân rộng, dưới bóng đa cổ thụ có tấm bia đá đặt trên lưng rùa. Văn bia do Dương Duy Thanh (1804-1861), đốc học Hà Nội soạn năm 1848.

Trong đền có tượng Hai Bà, bà chị Trưng Trắc mặc áo vàng, bà em Trưng Nhị mặc áo đỏ, đầu đội mũ phù dung, tượng to hơn người thật, tay giơ cao trước mặt như đang hiệu triệu quần chúng. Hai bên là tượng 12 nữ tướng đã theo Hai Bà khởi nghĩa đánh đuổi Tô Định, rửa nhục nước, trả thù chồng, thu lại 65 thành trì ở Lĩnh Nam vào mùa xuân năm 40.

Bên trái đền có ngôi chùa Viên Minh thờ Phật, cũng là ngôi chùa cổ.

Liên quan
Ngày 4 tháng 4 năm 1926, nhân dân Hà Nội đã tổ chức lễ truy điệu nhà chí sĩ yêu nước Phan Chu Trinh, kích động tinh thần đoàn kết chống Pháp tại sân đền Đồng Nhân này.

Chú thích

Liên kết ngoài

Trang Web TP Hà Nội

Hai Bà Trưng
Chiến Quốc sách

Chiến Quốc Sách là cuốn cổ sử Trung Quốc viết về lịch sử thời Chiến Quốc, từ năm 490 TCN đến năm 221 TCN, lúc Cao Tiệm Ly không thành công ám sát Tần Thủy Hoàng. Sách này có khoảng 120.000 chữ và chia thành 33 chương và 497 tiết đoạn, gồm có 12 sách lược như sau: Đông Chu sách (东周策), Tây Chu sách (西周策), Tần sách (秦策), Tề sách (齐策), Sở sách (楚策), Triệu sách (赵策), Ngụy sách (魏策), Hàn sách (韩策), Yên sách (燕策), Tống–Vệ (宋衛), Trung Sơn (中山策).

Khái niệm chủ yếu 
 "Bách phát bách trúng" - Từ chương "Tây Chu Sách (西周策)": "Sở hữu Dưỡng Do Cơ giả, thiện xạ. Khứ liễu diệp giả bách bộ nhi xạ chi, bách phát bách trúng = Sở (nước) có một người tên là Dưỡng Do Cơ, bắn cung rất giỏi. Với khoảng cách một trăm bước, bắn trúng một chiếc lá liễu, bắn trăm mũi tên đều đích cả trăm (楚有養由基者、善射。去柳葉者百步而射之、百發百中)".

Tham khảo

Văn bản cổ điển Trung Quốc
Sách lịch sử về Trung Quốc
Sách lịch sử
Chợ trời

Chợ trời hay chợ giời là khu chợ mở ngoài trời với tính chất tự phát, nơi mọi người đến để bán hoặc trao đổi hàng hóa. Chợ trời thường không có các gian hàng cố định mà hàng hóa thường được bày trên bàn, trải dưới đất, treo trên giá ở ngoài trời.

Hàng tại chợ trời thường rẻ và có chất lượng đa dạng, thường là đồ cũ, đồ cổ, hoặc hàng mới nhưng rẻ tiền. Một số chợ trời còn là nơi bán phim/đĩa nhạc lậu, hàng nhái đủ loại từ quần áo, giày dép, túi xách, nước hoa, v.v.. Một số chợ còn tổ chức các hoạt động hội hè, âm nhạc để thu hút khách đến chợ.

Tại nhiều nước phương Tây, chợ trời chỉ mở vào thứ bảy, đi chợ trời là một trong các thú tiêu khiển ngày cuối tuần tại những nước này.

Tham khảo

Xem thêm 
Chợ Trời (Hà Nội)

Chợ
Thương mại bán lẻ
Bán lẻ không qua cửa hàng
Tái sử dụng
Hình ba lá

Hình ba lá (tiếng Anh: trefoil; tiếng Latin: trifolium; tiếng Pháp: trèfle) là một thể tạo hình bao gồm đường nét của ba vòng gối lên nhau.

Kiến trúc
Hình ba lá là một thuật ngữ trong kiến trúc Gothic chỉ những mẫu trang trí hình lá hoặc mũi lá thể hiện trong các kiểu trang trí mạng gân, bảng phiến...trong đó phần giữa có một hình ba lá (hình thành từ ba vòng tròn gối chồng lên nhau). Một trong các thí dụ xưa nhất là kiểu trang trí mạng gân trên các đòn ngang trong Nhà thờ Winchester (1222 - 1235). Phiên bản bốn lá của kiến trúc hình ba lá là bốn lá (quatrefoil).

Hình ba lá kết hợp với một tam giác đều cũng là biểu tượng khá phổ biến của giáo hội Ba Ngôi Kitô hữu (Christian Trinity) trong các giai đoạn cuối thời Trung đại tại một vài nơi ở châu Âu. Hai trong số này có hình mô tả ở dưới:

Các ý nghĩa khác 

Ba lá cũng có thể là:
 Tên thông dụng cho vài loại thảo mộc có ba lá.
 Tên của một biểu tượng dùng để chỉ cảnh báo phóng xạ nguy hiểm.
 Ba lá adidas là biểu trưng của hãng Adidas.
 Một hình thức kiểu cách đặc biệt của hình ba lá trong phù hiệu được dùng như thành phần chính trong biểu trưng của hầu hết các tổ chức Nữ Hướng đạo trên thế giới trong đó có Hướng đạo Việt Nam.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Giải thích các biểu tượng Kitô hữu của Hình ba lá 

Hình trang trí
Đồng phục Hướng đạo
Biểu trưng Kitô giáo
Biểu tượng
Trang trí
Ân bản kỷ

Ân Bản Kỷ (Chữ Hán: ) là một thiên trong 12 thiên Bản kỷ của sách Sử Ký mà Tư Mã Thiên được viết về lịch sử Trung Hoa. Thiên "Ân bản kỷ" kể lịch sử của nhà Thương, cũng gọi bằng Ân Đại (殷代), lúc khoảng 1600 TCN đến khoảng 1066 TCN (hoặc có thuyết cho rằng 1122 TCN).

Sách Ân bản kỷ gồm có truyện về một ông vua nổi tiếng, Trụ Vương.

Trích dẫn tiêu biểu
" Tửu trì nhục lâm" (Ao rượu, rừng thịt): Trụ Vương nổi tiếng là một ông vua dâm đãng, thường thết nhiều tiệc lớn, làm đầy ao với rượu và treo thịt trên cây trong rừng (以酒為池、縣肉為林).

Xem thêm
Đát Kỷ

Tham khảo

Sách lịch sử về Trung Quốc
Nhà Thương

ja:殷本紀
Robert Frost

Robert Lee Frost (26 tháng 3 năm 1874 – 29 tháng 1 năm 1963) là một nhà thơ Mỹ bốn lần đoạt giải Pulitzer (1924, 1931, 1937, 1943).

Tiểu sử 
Robert Frost sinh ở San Francisco. Khi bố mất, năm Frost lên 11 tuổi, gia đình chuyển về Massachusetts. Frost học tiểu học ở Lawrence, Massachusetts. Năm 1892 ông học tại Dartmouth College, các năm 1897-1899 tại Đại học Harvard. Năm 1912 cả gia đình chuyển sang Anh, đầu tiên ở Glasgow, sau chuyển về Beaconsfield gần Luân Đôn. Thời gian này Frost in tập thơ đầu tiên A Boy's Will (Ước muốn của chàng trai, 1913). Tập thơ thứ hai North of Boston (Phía Bắc Boston) được độc giả và giới phê bình đánh giá cao.

Năm 1915 Frost quay trở về Mỹ tậu trang trại ở Franconia, New Hampshire nhưng cuộc sống vẫn khó khăn, phải đi dạy thêm ở các trường đại học và đọc thơ ở các câu lạc bộ. Tập thơ New Hampshire (1923) mang lại cho ông giải Pulitzer đầu tiên năm 1924. Tập Collected Poems (Tuyển tập thơ, 1930) được tặng giải Pulitzer thứ hai. Hai tập A Further Range (Về phía xa, 1936) và A Witness Tree (Cây làm chứng, 1942) mang lại thêm hai giải Pulitzer. Tập thơ cuối cùng In the Clearing (Trong rừng thưa, 1962) bao gồm những bài thơ hay không kém những tập đầu tiên. Tổng thống John F. Kennedy đã mời Robert Frost đọc thơ trong ngày nhậm chức của mình. Robert Frost mất ở Boston ngày 29 tháng 1 năm 1963.

Tác phẩm 
 A Boy's Will (Ước muốn của chàng trai, 1913)
 North of Boston (Phía Bắc Boston, 1914)
 Mountain Interva (Giữa núi đồi, 1916)
 Selected Poems (1923)
 West-Running Brook (Con suối phía tây, 1928)
 Selected Poems (1928)
 Colleted Poems (Tuyển tập thơ, 1930)
 Collected Poems of Robert Frost (1930)
 A Witness Tree (Cây làm chứng, 1942)
 Masque of Reason (Mặt nạ của lý trí, 1945)
 Masque of Mercy (Mặt nạ của lòng nhân từ, 1947)
 Complete Poems of Robert Frost (1951)
 In the Clearing (Trong rừng thưa, 1962)
 The Poetry of Robert Frost (1969)

Một số bài thơ

Tham khảo

Liên kết ngoài 

 Frost's lost poem "War Thoughts at Home" in The Virginia Quarterly Review 
 The Frost Place, a museum and poetry conference center in Franconia, N.H. 
 Poems by Robert Frost at PoetryFoundation.org

Nhà thơ Mỹ
Người đoạt giải Pulitzer
Người Mỹ gốc Anh
Cựu sinh viên Đại học Harvard
Người Mỹ gốc Scotland
Mất năm 1963
Chi Báo gấm

Chi Báo gấm (Neofelis) là là một chi bao gồm hai loài mèo sinh sống ở châu Á: báo gấm (Neofelis nebulosa) của đất liền Đông Nam Á, và báo gấm Sunda (Neofelis diardi) của đảo Sumatra và Borneo.

Loài thứ hai mới được các nhà sinh vật học nâng cấp bậc vào năm 2006; trước đây chúng chỉ được xem là một phân loài của loài báo gấm.

Tên khoa học Neofelis là một từ ghép của từ tiếng Hy Lạp neo- (νεο-) có nghĩa là "mới", và từ tiếng Latinh feles có nghĩa là "mèo", nghĩa đen là "mèo mới".

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài
 
 

Động vật có vú Ấn Độ
Động vật có vú Bhutan
Động vật có vú Đông Nam Á
Động vật có vú Indonesia
Động vật có vú Nepal
Động vật có vú Thái Lan
Động vật có vú Trung Quốc
Động vật có vú châu Á
Báo gấm
Lý Vân (Thủy hử)

Lý Vân (李雲) ngoại hiệu là Thanh Nhãn Hổ (Hổ mắt xanh), đứng thứ 97 trong 108 anh hùng, thuộc sao Địa Sát Tinh. Trước làm chức Đô đầu ở huyện Nghi Thủy.

Ngoại hình 
Lý Vân được mô tả là có đôi mắt màu xanh lam, nên được gọi với ngoại hiểu Thanh nhãn hổ. Có khả năng nguyên hình nhân vật Lý Vân là người có xuất thân từ Ly Hãn, một khu vực mà người Hán nơi đây có gốc gác La Mã.

Lên Lương Sơn 
Lúc Lý Quỳ giết 4 hổ trả thù cho mẹ, chính Lý Vân đã bắt được Lý Quỳ, khi áp giải về chỗ Tri huyện, bị trúng kế của Chu Quý, Chu Phú, sổng mất Lý Quỳ, suýt bị Lý Quỳ giết, nhưng nhờ có Chu Phú - học trò của Lý Vân và là em trai Chu Quý - khuyên giải, thế là Lý Vân gia nhập Lương Sơn Bạc.

Ở Lương Sơn, Lý Vân không có người thân quen, không có chỗ dựa nên khi phân chia thứ bậc, ông được xếp hạng rất thấp, chỉ được giao công việc trông coi nhà cửa, phòng ốc.

Tử trận 
Sau này Lý Vân theo Tống Công Minh qua Giang Nam đánh Phương Lạp, Lư Tuấn Nghĩa đánh thành Hấp Châu, quân Phương Lạp bỏ chạy. Lý Vân, Thạch Dũng đụng độ Đại tướng Vương Dần, cả hai đánh không lại, đều bị Vương Dần đâm chết.

Trong Đãng Khấu Chí 
Tại hồi 63, Hô Diên Chước làm đại tướng, phó tướng là Lý Vân lĩnh đội 2 trấn giữ Nhị Quan. Quân triều đình chia ba cánh công phá dữ dội, trên ai Song tiên ra sức phòng thủ đánh lại từ sáng đến trưa, thấy cửa ải sắp vỡ, quân triều đình nhất tề xông lên. Hô Diên Chước thấy Trương Thanh liền giao Nhị quan lại cho trấn giữ, phần mình dẫn quân liều chết đánh lại, hy vọng giữ được ải.

Lý Vân thấy Hô Diên Chước đấu với Đặng Tông Bật hơn 50 hiệp không phân thắng bại, liền múa đao vỗ ngựa đến giúp. Ngờ đâu Tông Bật gầm lên một tiếng như hổ rống, ánh kiếm lấp loáng, đầu Thanh nhãn hổ rơi lăn lông lốc.

Tham khảo
Thủy Hử-hồi 42,hồi 70

Nhân vật Thủy hử
Trung Dung

Trung Dung (中庸 Zhōng Yóng) là một trong bốn cuốn của bộ Tứ Thư. Ba quyển còn lại là Đại học (大學 Dà Xué), Luận Ngữ (論語 Lùn Yǔ), Mạnh Tử (孟子 Mèng Zǐ).

Sách Trung Dung do Tử Tư làm ra cũng trên cơ sở mộ thiên trong Kinh Lễ. Tử Tư là học trò của Tăng Tử, cháu nội của Khổng Tử, thọ được cái học tâm truyền của Tăng Tử.

Mục đích của sách Trung Dung là giúp con người hiểu được đạo Trung dung để đạt đến một trình độ đạo đức cao hơn. Thiên Thiên Mệnh sách Trung Dung viết "Mệnh mà trời ban riêng cho từng người thì gọi là tính. Thuận theo tính mà đối nhân xử thế, làm mọi việc thì gọi là đạo. Tu dưỡng theo nguyên tắc của đạo để đối nhân xử thế, làm mọi việc thì gọi là giáo. Đạo là điều mà con người không được xa rời dù chỉ trong giây phút; nếu có thể xa rời được thì không phải là đạo. Vì vậy người quân tử phải hết sức răn mình cẩn thận về những điều không ai nhìn thấy. Không có cái gì dễ hiện ra bằng điều giấu giếm, không có cái gì dễ lộ ra bằng điều nhỏ nhặt. Cho nên người quân tử khi xử thế một mình, từ lời ăn tiếng nói đến việc làm cụ thể càng phải cẩn thận, chu đáo hơn bao giờ hết.".

Trong sách Trung Dung, Tử Tư dẫn những lời của Khổng Tử nói về đạo "trung dung", tức là nói về cách giữ cho ý nghĩ và việc làm luôn luôn ở mức trung hòa, không thái quá, không bất cập và phải cố gắng ở đời theo nhân, nghĩa, lễ, trí, tín, cho thành người quân tử. Sách Trung Dung (中庸) viết: "Sinh tri yên hành giả tri dã, học tri lợi hành giả nhân dã, khốn tri miễn hành giả dũng dã = Người nào biết ngay từ bẩm sinh, dễ làm đời, người ấy có sự biết; người nào cần học mới biết được, làm đời có lợi, người ấy có nhân ái; người nào khốn khổ mới biết được, cố gắng trong đời, người ấy có dũng (則生知安行者知也。學知利行者仁也。困知勉行者勇也)". Sách Trung Dung chia làm hai phần:

Phần 1: từ chương 1 đến chương 20, là phần chính, gồm những lời của Khổng Tử dạy các học trò về đạo lý trung dung, phải làm sao cho tâm được: tồn, dưỡng, tĩnh, sát; mức ở được gồm đủ: nhân, nghĩa, lễ, trí, tín cho hòa với muôn vật, hợp với lòng Trời để thành người tài giỏi.

Phần 2: từ chương 21 đến chương 33, là phần phụ, gồm những ý kiến của Tử Tư giảng giải thêm cho rõ ràng ý nghĩa và giá trị của hai chữ trung dung. 
Cả hai quyển sách Đại học và Trung Dung trước đây là những thiên trong Kinh Lễ, sau các Nho gia đời Tống tách riêng ra làm hai quyển để hợp với sách Luận Ngữ và Mạnh Tử thành bộ Tứ Thư.

Xem thêm
Đại Học
Luận Ngữ
Mạnh Tử

Tham khảo

Liên kết ngoài 

Văn bản cổ điển Trung Quốc
Tác phẩm Nho giáo
1909

Sự kiện

Tháng 1 

 15 tháng 1 - Colombia thừa nhận Panama độc lập.

Tháng 3 
 12 tháng 3 - Tứ Xuyên cách mạng đảng Hùng Khắc Võ khởi nghĩa tại Quảng An thất bại.

Tháng 5 
 11 tháng 5 - Vân Nam liên tiếp bị động đất.

Tháng 7 
 13 tháng 7 - Tìm thấy vàng gần Cochrane, Ontario.

Tháng 9 
 25 tháng 9 - cực quang xảy ra ở Singapore.

Tháng 10 
 30 tháng 10 - Tôn Trung Sơn sang Hoa Kỳ

Sinh 
30 tháng 4 - Nữ hoàng Juliana của Hà Lan (m. 2004)
5 tháng 5 - Nakajima Atsushi, nhà văn người Nhật Bản (m. 1942)
22 tháng 5 - Chu Văn Tấn, Thượng Tướng đầu tiên của quân đội nhân dân Việt Nam (m. 1984)
19 tháng 6 - Dazai Osamu, nhà văn người Nhật thuộc văn phái Buraiha (Vô Lại Phái) (m. 1948)
7 tháng 7 - Thạch Lam, nhà văn Việt Nam (m. 1942) (theo Nguyễn Tuân)
9 tháng 7 - Pavle Đurišić, chỉ huy quân Chetnik Montenegro (m. 1945)
13 tháng 7 - Hoàng thân Souphanouvong của Lào (m. 1995)
 19 tháng 10 - Marguerite Perey, nhà vật lý người Pháp (m. 1975)

Mất 
 5 tháng 2 - Nguyễn Khuyến, nhà thơ Việt Nam (s. 1835)
 24 tháng 3 – John Millington Synge, nhà soạn kịch người Ireland (s. 1871)
 26 tháng 10 - Hoàng tử Ito Hirobumi, Thủ tướng Nhật Bản đầu tiên (bị ám sát) (s. 1841)
 10 tháng 11 – Nguyễn Phúc Trinh Tĩnh, phong hiệu Bái Trạch Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (s. 1839).
 Không rõ – Nguyễn Nhược Thị Bích, phong hiệu Tam giai Lễ tần, phi tần của vua Tự Đức (s. 1830).
 Liêu Thiêm Đinh, vua trộm

Giải Nobel 
 Vật lý - Guglielmo Marconi, Ferdinand Braun
 Hóa học - Wilhelm Ostwald
 Y học - Emil Theodor Kocher
 Văn học - Selma Lagerlöf
 Hòa bình - Auguste Beernaert, Paul-Henri-Benjamin d'Estournelles de Constant

Xem thêm

Tham khảo
1910

Sự kiện

Tháng 2 
 2 tháng 2: Xuyên Nam Gia Định khởi nghĩa phản Thanh thất bại
 12 tháng 2: Quảng Châu khởi nghĩa phản Thanh thất bại

Tháng 5 
 31 tháng 5 - Liên hiệp Nam Phi thành lập.

Tháng 6 
 2 tháng 6 - Zeppelin bay lần đầu tiên.

Sinh 
 11 tháng 1 - Trygve Bratteli, Thủ tướng Na Uy (m. 1984)
 15 tháng 1 - Trần Hữu Dực (1910-1993) nguyên Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam; nguyên Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Phủ Thủ tướng nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam
 12 tháng 3 - Ōhira Masayoshi, Thủ tướng thứ 43 của Nhật Bản (m. 1980)
 27 tháng 4 - Tưởng Kinh Quốc, Tổng thống thứ 12 của Trung Hoa Dân Quốc (m. 1988)
 7 tháng 7 - Thạch Lam, nhà văn người Việt Nam (m. 1942)
 10 tháng 7:
 Nguyễn Tuân, nhà văn người Việt Nam (m. 1987)
 Nguyễn Hữu Thọ, Quyền Chủ tịch nước Việt Nam, Chủ tịch Quốc hội Việt Nam, Chủ tịch Hội đồng Cố vấn Cộng hòa Miền Nam Việt Nam (m. 1996)
 14 tháng 7 - William Hanna, nhà làm phim hoạt hình người Mỹ (m. 2002)
 27 tháng 8 - Mẹ Teresa, đoạt Giải Nobel Hòa bình năm 1979 (m. 1997)
 28 tháng 9 - Diosdado Macapagal, Tổng thống thứ 9 của Philippines (m. 1997)
 1 tháng 11 - Nguyễn Thị Minh Khai - một trong những nhà lãnh đạo của Đảng Cộng sản Đông Dương trong giai đoạn 1930-1940 (m. 1941)
 4 tháng 12 - R. Venkataraman, Tổng thống thứ 8 của Ấn Độ (m. 2009)
 Gordon Pai'ea Chung-Hoon (m. 1979)

Mất 
 21 tháng 4 - Mark Twain, nhà văn Mỹ (s. 1835)
 20 tháng 11 - Lev Nikolayevich Tolstoy, nhà văn Nga (s. 1828)
 27 tháng 5 - Robert Koch, bác sĩ và nhà sinh học người Đức (s. 1843)

Giải Nobel 
 Vật lý - Johannes Diderik van der Waals
 Hóa học - Otto Wallach
 Y học - Albrecht Kossel
 Văn học - Paul Heyse
 Hòa bình - Văn phòng Thường trực Hòa bình Quốc tế

Xem thêm

Tham khảo

*10