ಹೋಲಿಕಾ

ಹೋಲಿಕಾ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಿಂಹಿಕಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಅಸುರಿ ಅಥವಾ ರಾಕ್ಷಸಿ. ಅವಳು ಅಸುರ ರಾಜ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ಸಹೋದರಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ಚಿಕ್ಕಮ್ಮ.

ಹೋಲಿಕಾ ದಹನ (ಹೋಲಿಕಾ ಸಾವು) ಕಥೆಯು ಪಾಪದ ಮೇಲೆ ಸದಾಚಾರದ ವಿಜಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಹೋಳಿಕಾವು ಬಣ್ಣಗಳ ಹಬ್ಬವಾದ ಹೋಳಿಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿಯ ವಾರ್ಷಿಕ ದೀಪೋತ್ಸವದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.

ದಂತಕಥೆ 

ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಕಾರ, ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಎಂಬ ರಾಜನು ಅನೇಕ ರಾಕ್ಷಸರು ಮತ್ತು ಅಸುರರಂತೆ ಅಮರನಾಗಲು ಬಯಸಿದನು. ಈ ಬಯಕೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸಲು, ಅವರು ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ವರವನ್ನು ನೀಡುವವರೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ತಪಸ್ಸು ಅಥವಾ ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ವರವು ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿಗೆ ಐದು ವಿಶೇಷ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿತು: ಅವನನ್ನು ಮಾನವ ಅಥವಾ ಪ್ರಾಣಿ, ಮನೆಯೊಳಗೆ ಅಥವಾ ಹೊರಾಂಗಣದಲ್ಲಿ, ಹಗಲು ಅಥವಾ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ, ಅಸ್ತ್ರ (ಉತ್ಕ್ಷೇಪಕ ಆಯುಧಗಳು) ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಶಾಸ್ತ್ರದಿಂದ (ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿಯುವ ಆಯುಧಗಳಿಂದ) ಕೊಲ್ಲಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ. ಈ ಆಸೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸಿದ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಅಜೇಯನೆಂದು ಭಾವಿಸಿದನು, ಅದು ಅವನನ್ನು ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿತು. ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ತನ್ನನ್ನು ಮಾತ್ರ ದೇವರೆಂದು ಪೂಜಿಸಬೇಕೆಂದು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದನು. ತನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸದ ಯಾರನ್ನಾದರೂ ಅವನು ಶಿಕ್ಷಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಕೊಂದನು. ಅವನ ಮಗ ಪ್ರಹ್ಲಾದ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಒಪ್ಪಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅವನ ತಂದೆಯನ್ನು ದೇವತೆಯಾಗಿ ಪೂಜಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದನು. ಅವರು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಮೇಲೆ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಆರಾಧನೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು.

ಇದರಿಂದ ಕೋಪಗೊಂಡ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಹಲವಾರು ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದನು. ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ಒಂದು ಪ್ರಯತ್ನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ರಾಜ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಹೋಲಿಕಾಗೆ ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆದನು. ಹೋಲಿಕಾಗೆ ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಹಾನಿಯಾಗದಂತೆ ತಡೆಯುವ ವಿಶೇಷವಾದ ವಸ್ತ್ರವಿತ್ತು. ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ತನ್ನ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಕೂರುವಂತೆ ಹುಡುಗನನ್ನು ಮೋಸಗೊಳಿಸಿ ಪ್ರಹ್ಲಾದನೊಂದಿಗೆ ದೀಪೋತ್ಸವದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಲು ಕೇಳಿಕೊಂಡನು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಬೆಂಕಿಯು ಘರ್ಜಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಹೋಲಿಕಾದಿಂದ ವಸ್ತ್ರವು ಹಾರಿ ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ಆವರಿಸಿತು. ಹೋಲಿಕಾ ಸುಟ್ಟು ಸತ್ತಳು, ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಯಾವುದೇ ಹಾನಿಯಾಗದಂತೆ ಹೊರಬಂದನು.  

ವಿಷ್ಣುವು ನಂತರ ನರಸಿಂಹ (ಅರ್ಧ ಮಾನವ ಮತ್ತು ಅರ್ಧ ಸಿಂಹ) ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು, ಮುಸ್ಸಂಜೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ (ಹಗಲು ಅಥವಾ ರಾತ್ರಿ ಅಲ್ಲ), ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವನ್ನು ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದನು (ಒಳಾಂಗಣ ಅಥವಾ ಹೊರಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ), ಅವನನ್ನು ತನ್ನ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿದನು (ನೆಲ, ನೀರು ಅಥವಾ ಗಾಳಿ)., ತದನಂತರ ತನ್ನ ಸಿಂಹದ ಉಗುರುಗಳಿಂದ (ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿಯುವ ಆಯುಧವಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಉಡಾವಣೆಯಾದ ಆಯುಧವಾಗಲಿ) ರಾಜನನ್ನು  ಕೊಂದನು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ, ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿಗೆ ನೀಡಿದ ಐದು ವಿಶೇಷ ಅಧಿಕಾರಗಳ ವರವು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಪ್ರಯೋಜನವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಪ್ರಹ್ಲಾದ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಜನಾಂಗವು ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ಬಲವಂತ ಮತ್ತು ಭಯದಿಂದ ಮುಕ್ತವಾಯಿತು. ಇದು ಕೆಟ್ಟದ್ದರ ಮೇಲೆ ಒಳ್ಳೆಯದ ವಿಜಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ಹೋಲಿಕಾ ದಹನದ ಮೂಲ 

ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿನ ಅನೇಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಗೆ, ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಹೋಳಿಕಾಳ ಮರಣವನ್ನು ಹೋಳಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೋಳಿ ಹಬ್ಬದ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ಪೈರನ್ನು ಸುಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಈ ದಿನವನ್ನು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಹೋಲಿಕಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ . ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ಕಥೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಇತರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಇವೆ, ಆದರೆ ಹೋಳಿಕಾ ದಹನವು ಹೋಳಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ತನ್ನ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳದ ಕಾರಣ, ರಾಜ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ದುಷ್ಟತನದ ಮೇಲಿನ ಭಕ್ತಿಯ ಶಕ್ತಿಗೆ ಒಟ್ಟಾರೆ ಕಥೆಯು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಹೋಳಿ ಆಚರಣೆಗೆ ಹಿಂದೂ ಪುರಾಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಹೋಲಿಕಾವನ್ನು ಸುಡುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿವರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಭಾರತದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ಹೋಲಿಕಾಳ ಸಾವಿಗೆ ವಿವಿಧ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ:

 ವಿಷ್ಣುವಿನ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವು ಹೋಲಿಕಾವನ್ನು ಸುಟ್ಟುಹಾಕಿತು.
 ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೋಲಿಕಾಗೆ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು, ಅದು ಯಾರಿಗೂ ಹಾನಿ ಮಾಡಲು ಎಂದಿಗೂ ಬಳಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ತಿಳುವಳಿಕೆಯಿಂದ, ಅವಳು ಮಾಡಿದಳು
 ಹೋಲಿಕಾ ನಿಜವಾಗಿ ಒಳ್ಳೆಯವಳು, ಮತ್ತು ಪ್ರಹ್ಲಾದನಿಗೆ ಕೇಡು ಬರಬಹುದೆಂದು ತಿಳಿದ ಆಕೆ ತನ್ನ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಆ ಹುಡುಗನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಕೊಟ್ಟಳು, ತನ್ನನ್ನು ತ್ಯಾಗಮಾಡಿದಳು.
 ಹೋಲಿಕಾ ಚಿತೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಾಗ, ಅವಳು ತನ್ನ ಜ್ವಾಲೆಯ ಕವಚದ ಶಾಲನ್ನು ಧರಿಸಿದಳು ಮತ್ತು ನಂತರ ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ತನ್ನ ತೊಡೆಯ ಮೇಲೆ ಕೂರಿಸಿದಳು. ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತಿಸಿದಾಗ, ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು, ಅವನು ಹೋಲಿಕಾ ಮತ್ತು ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ಮೇಲೆ ಶಾಲನ್ನು ಬೀಸಿದ ಗಾಳಿಯ ರಭಸವನ್ನು ಕರೆದು ಅವನನ್ನು ಉಳಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಅವಳನ್ನು ಸುಟ್ಟು ಸಾಯುವಂತೆ ಮಾಡಿದನು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 BBC ಯಲ್ಲಿ ಹೋಳಿಯ ಮೂಲಗಳು .

ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ