Kannada-LLM-Labs/Wikipedia-Kn huggingface dataset:
ಡಿಕ್ ಗ್ರೆಗೊರಿ

ರಿಚರ್ಡ್ ಕ್ಲಾಕ್ಸ್ಟನ್ ಗ್ರೆಗೊರಿ (ಅಕ್ಟೋಬರ್ 12, 1932 - ಆಗಸ್ಟ್ 19, 2017) ಒಬ್ಬ ಆಫ್ರಿಕನ್-ಅಮೆರಿಕನ್ ಹಾಸ್ಯನಟ, ನಾಗರಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕಾರ್ಯಕರ್ತ, ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಮರ್ಶಕ, ಬರಹಗಾರ, ವಾಣಿಜ್ಯೋದ್ಯಮಿ, ಪಿತೂರಿ ಸಿದ್ಧಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸಾಂದರ್ಭಿಕ ನಟ.1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ಗ್ರೆಗೊರಿ ತನ್ನ "ನೋ-ಹಿಡಿತ-ನಿಷೇಧಿಸದ" ಸೆಟ್ಗಳಿಗಾಗಿ ನಿಂತಾಡುವ ಹಾಸ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರವರ್ತಕರಾದರು, ಅದರಲ್ಲಿ ಅವನು ಧರ್ಮಾಂಧತೆ ಮತ್ತು ವರ್ಣಭೇದ ನೀತಿಯನ್ನು ಅಪಹಾಸ್ಯ ಮಾಡಿದರು.ಅವರು 1961 ರವರೆಗೆ ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಕ್ಲಬ್ಗಳಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದರು, ಅವರು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಬಿಳಿ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ದಾಟಿದ ಮೊದಲ ಕಪ್ಪು ಹಾಸ್ಯಗಾರ, ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಹಾಸ್ಯ ರೆಕಾರ್ಡ್ ಆಲ್ಬಂಗಳನ್ನು ಹೊರತಂದರು.ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಜನಾಂಗೀಯ ಅನ್ಯಾಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದಾಗ, 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗ್ರೆಗೊರಿ ಅವರು ರಾಜಕೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದರು.ಅವರನ್ನು ಹಲವು ಬಾರಿ ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಉಪವಾಸ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಮಾಡಿದರು . ಅವರು ನಂತರ ಸ್ಪೀಕರ್ ಮತ್ತು ಲೇಖಕರಾದರು, ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದರು.2017 ರ ಆಗಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ 84 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಡಿ.ಸಿ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹೃದ್ರೋಗದಿಂದ ಗ್ರೆಗೊರಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದರು.

ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
ಗ್ರೆಗೊರಿ ಲೂಸಿಲ್ಲೆ, ಪ್ರೀಸ್ಲಿ ಗ್ರೆಗರಿ ಅವರ ಪುತ್ರ ಮಿಸ್ಸೌರಿಯ ಸೇಂಟ್ ಲೂಯಿಸ್ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.  ಸಮ್ನರ್ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಶಿಕ್ಷಕರಿಂದ ನೆರವಾದರು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ವಾರೆನ್ ಸೇಂಟ್ ಜೇಮ್ಸ್; ಗ್ರೆಗೊರಿ ಸದರ್ನ್ ಇಲಿನಾಯ್ಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯಕ್ಕೆ  ಒಂದು ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನವನ್ನು ಪಡೆದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಶಾಲೆಯ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಧ ಮಿಲಿಯರ್ ಮತ್ತು ಮಿಲೇರ್ ಆಗಿ ಹೊಂದಿಸಿದರು. ಅವರು ಆಲ್ಫಾ ಫಿ ಆಲ್ಫಾ ಫ್ರೆಟರ್ನಿಟಿ ಇನ್ಕಾರ್ಪೊರೇಟೆಡ್ನ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.1954 ರಲ್ಲಿ, ಅವರ ಕಾಲೇಜು ವೃತ್ತಿಜೀವನವು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅಡಚಣೆಯಾಯಿತು, ನಂತರ ಅವನು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಆರ್ಮಿಗೆ ಸೇರಿದರು .ತನ್ನ ಕಮಾಂಡಿಂಗ್ ಅಧಿಕಾರಿಯ ಒತ್ತಾಯದ ಮೇರೆಗೆ, ಹಾಸ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಇವರು, ಗ್ರೆಗೊರಿ ಸೈನ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಾಸ್ಯಮಯವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಹಲವಾರು ಪ್ರತಿಭಾ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಗೆದ್ದರು.1956 ರಲ್ಲಿ, ಗ್ರೆಗೊರಿ ಅವರು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನಂತರ SIU ಗೆ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಹಿಂದಿರುಗಿದರು, ಆದರೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವು "ನಾನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ಬಯಸಲಿಲ್ಲ, ಅವರು ನನ್ನನ್ನು ಚಲಾಯಿಸಲು ಬಯಸಿದ್ದರು" ಎಂದು ಅವರು ಭಾವಿಸಿದರು.ವೃತ್ತಿಪರ ಹಾಸ್ಯನಟನಾಗುವ ಭರವಸೆಯಿಂದ ಗ್ರೆಗೊರಿ ಚಿಕಾಗೋ, ಇಲಿನಾಯ್ಸ್ಗೆ ತೆರಳಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ನಿಪ್ಸೆ ರಸ್ಸೆಲ್, ಬಿಲ್ ಕಾಸ್ಬಿ, ಮತ್ತು ಗಾಡ್ಫ್ರೇ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ನ ಹೊಸ ಪೀಳಿಗೆಯ ಕಪ್ಪು ಹಾಸ್ಯಗಾರರ ಭಾಗವಾಯಿತು, ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಸ್ಟೀರಿಯೋಟಿಕಲ್ ಕಪ್ಪು ಪಾತ್ರಗಳು. ಗ್ರೆಗೊರಿ ಪ್ರಸ್ತುತದ ಘಟನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಜನಾಂಗೀಯ ವಿವಾದಾಂಶಗಳನ್ನು ತನ್ನ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಚಿತ್ರಿಸಿದನು: "ಬೇರ್ಪಡಿಸುವಿಕೆ ಎಲ್ಲ ಕೆಟ್ಟದ್ದಲ್ಲ, ಬಸ್ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಜನರು ಹಾನಿಯುಂಟಾಗಿದ್ದ ಘರ್ಷಣೆಯ ಕುರಿತು ನೀವು ಯಾವಾಗಲಾದರೂ ಕೇಳಿದ್ದೀರಾ?"

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 
 
 A short biography from www.dickgregory.com 
 Dick Gregory's oral history video excerpts at The National Visionary Leadership Project
 
 Speech by Dick Gregory at San Francisco State College 1971. Audio recording from a broadcast on the radio
 Speech by Dick Gregory given on October 20, 1969. Audio recording from The University of Alabama's Emphasis Symposium on Contemporary Issues
 Footage of October 1968 interview with Dick Gregory regarding his candidacy for the Presidency in 1968
 Portrait of Dick Gregory at Americans Who Tell the Truth
 "Dick Gregory" , One Person, One Vote
 Kim Janssen, "When J. Edgar Hoover told Chicago FBI to set the Outfit on Dick Gregory", ''Chicago Tribune, August 22, 2017

ಹಾಸ್ಯ ನಟರು
ಮೂರನೇ ರುದ್ರಸಿಂಹ

ಮೂರನೇ ರುದ್ರಸಿಂಹ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ೪ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಪಶ್ಚಿಮ ಕ್ಷತ್ರಪರ ಕೊನೆಯ ಅರಸನಾಗಿದ್ದನು.

ಎರಡನೇ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತನ ಅಣ್ಣ ಗುಪ್ತ ಅರಸ ರಾಮಗುಪ್ತನು ಗುಜರಾತ್‍ನಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಕ್ಷತ್ರಪರ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿ ತನ್ನ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು ಎಂದು ನಾಟ್ಯ ದರ್ಪಣ ನಾಟಕದ ಒಂದು ತುಣುಕು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ. ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಈ ದಂಡಯಾತ್ರೆ ಹದಗೆಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ಗುಪ್ತ ಸೇನೆಯು ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಿತು. ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ರಾಮಗುಪ್ತನು ಹೆಂಡತಿ ಧ್ರುವಾದೇವಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಬೇಕೆಂದು ಶಕ ರಾಜ ಮೂರನೇ ರುದ್ರಸಿಂಹನು ಬೇಡಿಕೆ ಇಟ್ಟನು. ಅವಮಾನ ತಪ್ಪಿಸಲು ಗುಪ್ತರು ಚಂದ್ರಗುಪ್ತನ ಪ್ರೀತಿಪಾತ್ರಳು ಮತ್ತು ಗಣಿಕೆಯಾದ ಮಾಧವಸೇನಾಳನ್ನು ರಾಣಿಯ ಮಾರುವೇಷದಲ್ಲಿ ಕಳುಹಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಆದರೆ, ಚಂದ್ರಗುಪ್ತನು ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬದಲಿಸಿದನು ಮತ್ತು ರಾಣಿಯ ಮಾರುವೇಷದಲ್ಲಿ ತಾನೇ ಶಕ ರಾಜನ ಬಳಿ ಹೋದನು. ನಂತರ ಅವನು ರುದ್ರಸಿಂಹನನ್ನು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಅಣ್ಣ ರಾಮಗುಪ್ತನನ್ನು ಕೊಂದನು. ಧ್ರುವಾದೇವಿ ನಂತರ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತನನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಳು.

ಪಶ್ಚಿಮ ಕ್ಷತ್ರಪರು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಾಮ್ರಾಟ ಎರಡನೇ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತನಿಂದ ಪರಾಜಿತಗೊಂಡರು. ಈ ಘಟನೆಯು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದಲ್ಲಿ ಶಕರ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
Rapson, "A Catalogue of Indian coins in the British Museum. Andhras etc.."

ಪಶ್ಚಿಮ ಕ್ಷತ್ರಪರು
ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ
ಇತಿಹಾಸ
ಗುಪ್ತ ರಾಜವಂಶ
ಕಣಗನಹಳ್ಳಿ

ಕಣಗನಹಳ್ಳಿ ಸನ್ನತಿಯಿಂದ 3 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಪುರಾತನ ಬೌದ್ಧ ಮಹಾಸ್ಥಾಪದ ತಾಣ ಕಂಡು ಬಂದ ಪ್ರಮುಖ ಬೌದ್ಧ ತಾಣ.ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಗುಲ್ಬರ್ಗಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಚಿತ್ತಾಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿನ ಭೀಮಾ ನದಿ ಯ ಎಡ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿದೆ.ಕಣಗನಹಳ್ಳಿಯಿಂದ 19 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಲವಾರ  ಹತ್ತಿರದ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣವಾಗಿದೆ.ಸನ್ನತಿಯ ಚಂದ್ರಳ ಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನದಿಂದ ಸುಮಾರು 2.5 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಬೌದ್ಧ ತಾಣ.

ಇತಿಹಾಸ 

ಕನಗನಹಳ್ಳಿಯ ಉತ್ಖನನ ತಾಣಗಳ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಕ್ರಿ.ಪೂ 1 ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ ಕ್ರಿ.ಶ 3 ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೂ ಹೇಳಬಹುದು.ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಣಗನಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿನ ಸ್ತೂಪವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಹಮಾ ಚೈತ್ಯ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಶಾಸನಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಮತ್ತು 3 ನೇ ಮತ್ತು 4 ನೇ ಶತಮಾನ AD ಯಲ್ಲಿ ಹಿನಾಯಣ ಮತ್ತು ಮಹಾಯಾನ ಜನರಿಂದ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಶತಾವಹಾನರ ಆಗಮನದೊಂದಿಗೆ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್-ಪೂರ್ವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಅಮರಾವತಿ ಕಲಾಶಾಲೆ ಕನಗನಹಳ್ಳಿ ಪ್ರದೇಶದ ಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಸ್ವರೂಪಗಳ ಮೇಲೆ ಆಳವಾದ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತು. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಚೈತ್ಯವನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಸ್ತೂಪ ವಾಸ್ತುಶೈಲಿಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮೀರದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ರೂಪವನ್ನು ನೀಡಿತು. 

ಮಧ್ಯದ ಕೆತ್ತಿದ ಪ್ಯಾನಲ್ಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿವೆ. ಎರಡು ಆಯಾಮದ ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ಕೌಶಲ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳ ಕೆತ್ತನೆಯು ಸಹ ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಕೃತಿಯಾಗಿದೆ. ಅಮರಾವತಿ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗಳ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತ ಮತ್ತು ನಾಗರ್ಜುನಕೊಂಡದ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗಳ ಫಲಕಗಳ ನಡುವೆ ಪರಿವರ್ತನೆಯ ಹಂತವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿ ಕನಗನಹಳ್ಳಿ ಸ್ತೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗಳು. 

ತಮ್ಮ ಅಮರಾವತಿ ಕೌಂಟರ್ಪಾರ್ಟ್ಸ್ನ ಸುಧಾರಣೆಯ ಸಂಪುಟಗಳು ಕಣಗನಹಳ್ಳಿ  ಕಲಾವಿದನ ಜ್ಯಾಮಿತಿಯ ಮಾದರಿಗಳು, ಹೂವಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳು, ಉಡುಗೆ ಮತ್ತು ಅಲಂಕಾರಿಕ ಸಮಕಾಲೀನ ಕಾಲದ ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗಳಲ್ಲಿನ ವಿಷಯದ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಕೆತ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತವೆ. 

ಕನಗನಹಳ್ಳಿ ಮಹಾ ಸ್ತೂಪವು ರಾಜ ಅಶೋಕ ಮತ್ತು ಶತಾವಾಹನ ಆಡಳಿತಗಾರರ (ಸಿಮುಕ, ಪುಲುಮಾವಿ) ನಂತಹ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಡಳಿತಗಾರರ ನಿಜವಾದ ಗ್ಯಾಲರಿಯಾಗಿದ್ದು, ಅವರ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಕನಗನಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶದ ಸಾಂಚಿಯ ತೋರಾನಾದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಶೋಕನ ಭಾವಚಿತ್ರವನ್ನು ಕಾನಗನಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿರುವ ಶಾಸನವು ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಕಂಗನ್ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ತೂಪದ ಆಂಧ್ರ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಲಭ್ಯವಿದೆ, ಆದರೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ   ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗಳು ಮೂಲ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

ಎಎಸ್ಐ ಉತ್ಖನನ ತಾಣ 
ಕನಗನಹಳ್ಳಿ ಭಾರತದ ಪುರಾತತ್ವ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಉತ್ಖನನ ತಾಣವಾಗಿದೆ.

1994 ರಿಂದ 1998 ರವರೆಗೆ ಉತ್ಖನನ
ಕಾನಗನಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿನ ಉತ್ಖನನಗಳಲ್ಲಿ (1994 ರಿಂದ 1998) ಬೃಹತ್ ಸ್ತೂಪದ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ , ಚೈತ-ಗುರು ಮತ್ತು ರೂಪದ ಸ್ತೂಪಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಇಟ್ಟಿಗೆ ರಚನೆಗಳು ಬೆಳಕಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು.

ಉತ್ಖನನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸ್ತೂಪದ ಅನೇಕ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ  ತುಣುಕುಗಳನ್ನು ,ಕಂಬಗಳು, ರಾಜಧಾನಿಗಳು, ಬುದ್ಧ ಪಾದಗಳು, ಯಕ್ಷದ ಶಿಲ್ಪಗಳು ಮತ್ತು ಬುದ್ಧನ ನಾಲ್ಕು ಚಿತ್ರಗಳು ದೊರೆತಿವೆ. 

ಶಿಲ್ಪ ಫಲಕಗಳು ವಿವಿಧ ಜಾತಕ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಭಗವಾನ್ ಬುದ್ಧನ ಜೀವನವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಶತಾವಾಹನ ರಾಜನ ಭಾವಚಿತ್ರ ದೊರೆತಿವೆ.

ಶಾಸನಗಳು 
ಒಂದು ಉದ್ದನೆಯ ಶಾಸನದ ಜೊತೆಗೆ, 145 ಸಣ್ಣ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಉತ್ಖನನ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು,1 ನೇ ಶತಮಾನ BCE ಯಿಂದ 1 ನೇ ಶತಮಾನ CE ಕಾಲದಾಗಿವೆ . ಮೌರ್ಯ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಶೋಕನ ಶಿಲ್ಪಕಲೆ "ರೇಯೋ ಅಶೋಕ" ಎಂಬ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾದ ಆವಿಷ್ಕಾರ ದೊರೆತಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 Rediscovering Ashoka, Vithal C Nadkarni, The Times of India, Mar 22, 2012 
 Kanaganahalli - the Buddhist site
 Kanaganahalli Sannati conservation
 Relics of an emperor, LAKSHMI SHARATH, The Hindu, October 26, 2012
 Buddha circuit in Gulbarga 
 Photographic documentation of the Kanaganahalli Stupa site - over 1,000 photos by C. Luczanits.

ಕರ್ನಾಟಕದ ಪುರಾತತ್ವ ಪ್ರದೇಶಗಳು
ಬೆಜವಾಡ ವಿಲ್ಸನ್

ಬೆಜವಾಡ ವಿಲ್ಸನ್ ಶೋಷಿತ ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವೆ ಹುಟ್ಟಿ ಅವರ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಪರವಾಗಿ ಹೋರಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಬೆಜವಾಡ ವಿಲ್ಸನ್ ಶೋಷಿತರ ಮಾನವ ಹಕ್ಕು, ಜೀವಿಸುವ ಹಕ್ಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ಜೀವನ ಪೂರ್ತಿ ಶ್ರಮಿಸುತ್ತಿರುವ ಚೇತನ. ಶೋಷಿತರ ಪರ ಅವರ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ರೇಮನ್ ಮ್ಯಾಗ್ಸೆಸೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಂದಿದೆ.

ಕೀಳು ವೃತ್ತಿ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಟ
 ತೋಟಿ' ಎಂಬ ಪೌರಕಾರ್ಮಿಕ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಶಾಲೆಯಲ್ಲೂ "ತೋಟಿ" ಎಂಬ ಹಂಗಿನ ನುಡಿ ತಿಂದು ಶಾಲೆ ಕಲಿತು ಎಂಪ್ಲಾಯ್ ಮೆಂಟ್ ಎಕ್ಸ್ ಚೇಂಜ್ ಗೆ ಹೋದಾಗ ಅಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಇವರ ಜಾತಿ ನೋಡಿ ಉದ್ಯೋಗ ಕಾಲಂನಲ್ಲಿ "ಸ್ಕ್ಯಾವೆಂಜರ್" ಹುದ್ದೆಗೆ ಎಂದು ಅರ್ಜಿ ಭರ್ತಿಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ ಅಪಮಾನಗಳೇ ವಿಲ್ಸನ್‍ರನ್ನು ಈ ಕೀಳು ವೃತ್ತಿ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿತು. 
 1993ರಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಬಂಧ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಗೆ ಪತ್ರ ಬರೆಯುವ ಹೋರಾಟ ಆರಂಭಿಸಿದ ವಿಲ್ಸನ್ 1993 ಸಂಸತ್ತು ಇದರ ವಿರುದ್ಧ ಅಂದರೆ ತಲೆಮೇಲೆ ಮಲಹೊರುವ ಪದ್ದತಿ ವಿರುದ್ಧ ಮಸೂದೆ ರೂಪಿಸಿ ನಿಷೇಧ ಹೇರುವಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಭೂಮಿಕೆ ನಿಭಾಯಿಸಿದರು. 1993ರಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತ ಐಎಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಶಂಕರನ್ ಮತ್ತು ಪಾಲ್ ದಿವಾಕರ್ ರವರ ಜೊತೆಗೂಡಿ "ಸಫಾಯಿ ಕರ್ಮಚಾರಿ ಆಂದೋಲನ" ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.
 ವಿಲ್ಸನ್ 2003 ರಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಬಂಧ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡುವಂತೆ ಕೋರಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಅರ್ಜಿ ಕೂಡ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಪರಿಣಾಮ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯಗಳ ಮುಖ್ಯಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳಿಗೆ ಹಾಜರಾಗುವಂತೆ ನೋಟೀಸ್ ನೀಡಿದ ಕೋರ್ಟ್ ತಲೆಮೇಲೆ ಮಲಹೊರುವ ಪದ್ಧತಿ ನಿಷೇಧಿಸಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಸೂಕ್ತ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವಂತೆ ತಾಕೀತು ಮಾಡಿತು. 
 ಪರಿಣಾಮ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯಗಳು ಇದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ತಲೆ ಮೇಲೆ ಮಲ ಹೊರುವ ಪದ್ಧತಿ ಯನ್ನು ತಮ್ಮ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಷೇಧಿಸುವಲ್ಲಿ ಕ್ರಮಕೈಗೊಂಡವು. ಅಂದಹಾಗೆ ಇಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸುಮ್ಮನೆ ಕೂರದ ವಿಲ್ಸನ್ ತಲೆ ಮೇಲೆ ಮಲಹೊರುವ ನಿಷೇಧದ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟವನ್ನು ಕೂಡ ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡಿತು. 
 ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ಶೋಷಿತ ಸಮುದಾಯಗಳ ಜನರನ್ನು ಮಲ ಹೊರಲು ಬಳಸಿಕೊಂಡ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ ಅನೇಕ ಕಡೆ ಬಂಧನವೂ ಕೂಡ ನಡೆಯಿತು. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ 2010 ರ 12 ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ತಲೆ ಮೇಲೆ ಹೊರುವ ಪದ್ದತಿ ನಿಷೇಧ ಆದ್ಯತೆ ಪಡೆಯಿತು ಮತ್ತು 2012 ರಲ್ಲಿ ಅಂದಿನ ಯುಪಿಎ ಸರ್ಕಾರ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಕಾರ್ಯಪಡೆಯನ್ನು ಕೂಡ ನೇಮಿಸಿ ನಿರ್ಮೂಲನೆಗೆ ಕ್ರಮಕೈಗೊಂಡಿತು. 
 ಈ ಸಂಬಂಧ ವಿಶೇಷ ಗುಂಪೊಂದನ್ನು ನೇಮಿಸಿದ ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗ ಬೆಜವಾಡ ವಿಲ್ಸನ್ ರಿಗೆ ಅದರ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿ ಅದರ ಮೂಲಕ ಪೌರಕಾರ್ಮಿಕರ ಪುನರ್ವಸತಿ, ಅವರನ್ನು ಆ ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಬಿಡಿಸುವುದು, ನೀಡಬೇಕಾದ ಪರಿಹಾರ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಸಮಗ್ರ ವರದಿ ತಯಾರಿಸಿತು. ಖುಷಿಯ ವಿಚಾರವೆಂದರೆ ಬೆಜವಾಡ ವಿಲ್ಸನ್ ರ ಈ ಸಾಧನೆಗೆ ಈ ಬಾರಿಯ ರೇಮನ್ ಮ್ಯಾಗ್ಸೆಸೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಂದಿರುವುದು.
 ಈ ಬಗ್ಗೆ ರೇಮನ್ ಮ್ಯಾಗ್ಸೆಸೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಮಿತಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಇಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸುವುದಾದರೆ "ಬೆಜವಾಡ ವಿಲ್ಸನ್‍ರನ್ನು, 2016, ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಸಮಿತಿ ಗುರುತಿಸಿದ್ದು ದಲಿತರಿಗೆ ಮಾನವ ಘನತೆ ಮರುಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಡುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಕೀಳು ಮಟ್ಟದ ದಾಸ್ಯವಾದ " ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಬಳಸಿ ಜಾಡಮಾಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಸುವ" ಪದ್ಧತಿ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವ ದಿಸೆಯಲ್ಲಿ ವಿಲ್ಸನ್ ರು ರೂಪಿಸಿದ ತಳಮಟ್ಟದ ಹೋರಾಟ. ಈ ಸಂಬಂಧ ಅವರ ನೈತಿಕ ಸ್ಥೈರ್ಯ, ಅಗಾಧವಾದ ಕೌಶಲ". ಖಂಡಿತ, ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಅರ್ಹ ಆಗಬೇಕಾದ್ದೆ ಇಂತಹ ಕಳಕಳಿಯ ತಳಮಟ್ಟದ, ತಳ ‌ಮಟ್ಟದ ಜನೆರೆಡೆಗಿನ ಹೋರಾಟಗಳು.

ಪ್ರಶಸ್ತಿ/ಗೌರವ
 ರೇಮನ್ ಮ್ಯಾಗ್ಸೆಸೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ -೨೦೧೭

ಉಲ್ಲೇಖ

ಸಮಾಜ ಸೇವೆ
ರೇಮನ್ ಮ್ಯಾಗ್ಸೆಸೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕುತರು
ಕರುಣೆಯ ಗೋಡೆ

ಉಳ್ಳವರು ಮತ್ತು ಇಲ್ಲದವರ ನಡುವೆ ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ನಗರದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸುಣ್ಣ ಬಣ್ಣ ಹಚ್ಚಿ ಸುಂದರ ಗೋಡೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ಗೋಡೆಗೆ ಸೆಲ್ಟರ್‌ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿ, ಅಲ್ಲಿ ಕಪಾಟು ಇಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಗೋಡೆಯೇ '''ಕರುಣೆಯ ಗೋಡೆ'''.ಯಾರೇ ಆಗಲಿ, ತಮಗೆ ಬೇಡವಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ತಂದಿಡಬಹುದು. ಬಟ್ಟೆ, ವಸ್ತು, ಶಾಲೆ ಮಕ್ಕಳು ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಪುಸ್ತಕ, ಪೆನ್ನು, ಲೇಖನ ಸಾಮಗ್ರಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಬಟ್ಟೆ, ಪರ್ಸ್‌, ಶೂ, ಚಪ್ಪಲಿ ಮುಂತಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಗೃಹ ಉಪಯೋಗಿ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಯಾವುದೇ ಮುಜುಗರವಿಲ್ಲದೆ ಇಲ್ಲಿ ತಂದಿಡಬಹುದು. ತಮಗೆ ಇಂಥ ವಸ್ತು ಬೇಕು ಎನ್ನುವರು ಇಲ್ಲಿ ಇರುವ ವಸ್ತುವನ್ನು ತೆಗದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿ ಯಾರನ್ನು ಯಾರು ಪ್ರಶ್ನೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವವರಿಗೆ ಮತ್ತು ವಸ್ತು ಇಡುವವರಿಗೆ ಮುಜುಗರ ಆಗಬಾರದೆಂದು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಯಾರು ಇರುವುದಿಲ್ಲ.

ಘೋಷ ವಾಕ್ಯ
ನಿಮಗೆ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಬಿಡಿ, ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ

ಹಿನ್ನಲೆ
ಇರಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ವಾಲ್‌ ಆಫ್‌ ಕೈಂಡ್‌ನೆಸ್‌ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ನ ಮಶ್ಹಾದ್ನ ನಿರಾಶ್ರಿತ ಜನರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು  ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು , ಇದು  ಜನರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಒದಗಿಸಿತು. ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಜನರು ಅಭಿಯಾನದಂತೆ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು  ಮತ್ತು ಶೀತ ಚಳಿಗಾಲದ ಹವಾಮಾನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದು ಅನೇಕ  ನಿರಾಶ್ರಿತರಿಗೆ ಸಹಾಯವಾಯಿತು. ಜಗತ್ತಿನ ನಾನಾ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಈ ಸಂಸ್ಕೃತಿ  ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ . ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಪರಿಚಯವಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ 
ಮೈಸೂರಿನ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳವಾದ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಓಡಾಡುವ ಜಾಗವಾದ ಮೈಸೂರಿನ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣದ ಬಳಿ ಇರುವ ದಾಸಪ್ಪ ವೃತ್ತದಲ್ಲಿ ಈ ವಾಲ್‌ ಆಫ್‌ ಕೈಂಡ್‌ನೆಸ್‌ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರಿನಾದ್ಯಂತ ಇಂತಹ ಗೋಡೆ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಯೋಜನೆ ಇದ್ದು, ಶಾಲಾ ಕಾಲೇಜು ಇರುವ ಸ್ಥಳ, ಸ್ಲಂ, ಬಸ್‌ ನಿಲ್ದಾಣ, ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್‌ ಕಂಪನಿಗಳಿರುವ ಜಾಗ, ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶ, ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಪ್ರದೇಶ ಸೇರಿದಂತೆ 5 ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 "Iranians set up ‘wall of kindness’ to help homeless in winter", in Daily Times

ದಾನ
ಅಭಾವ

ಅಭಾವವು ಸೀಮಿತ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ತೋರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅನಿಯಮಿತ ಅಗತ್ಯಗಳಿರುವ ಮೂಲಭೂತ ಆರ್ಥಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ. ಸಮಾಜವು ಎಲ್ಲ ಮಾನವ ಅಗತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಬೇಕುಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಸಾಕಷ್ಟಿಲ್ಲದ ಉತ್ಪಾದಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಇದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಅಭಾವವು ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದ ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಬೃಹದಾರ್ಥಿಕ ಹಾಗೂ ವ್ಯಷ್ಟಿ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಅರ್ಥಹೀನವಾಗಿಹೋಗುತ್ತದೆ.

ಎಲ್ಲ ಸಂಭಾವ್ಯ ಮಾನವ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಯಾವತ್ತೂ ಸಾಕಷ್ಟಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಮಾನವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮುಂದುವರಿಂದ ಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಎಂಬುದೇ ಅಭಾವದ ಕಲ್ಪನೆ. ಬೇಕಾದ ವಿರಳ ಸಂಪನ್ಮೂಲದ ಹೆಚ್ಚಿನದನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅಭಾವವು ತ್ಯಾಗ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಅಂದರೆ ಯಾವುದನ್ನಾದರೂ ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುವುದನ್ನು, ಅಥವಾ ರಾಜಿ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.

ನೈಜ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಅಭಾವದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ವಿರಳ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ಅಗತ್ಯವಾಗಿಸುತ್ತದೆ, "ಯಾರಿಗೆ ಏನು ಸಿಗಬೇಕು ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಜನರು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದಾಗ" ಸ್ಪರ್ಧೆ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಬೆಲೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಅಥವಾ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬೆಲೆಗಳು ವಿರಳ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹಂಚುವ ಒಂದು ವಿಧಾನ. "ಒಂದು ಸಮಾಜವು ಹಣ ಪಾವತಿಸುವ ಇಚ್ಛೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಆರ್ಥಿಕ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಸುಸಂಘಟಿತವಾಗಿಸಿದರೆ, ಆ ಸಮಾಜದ ಸದಸ್ಯರು ಹಣ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು [ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವರು]. ಇತರ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರೆ, ನಾವು ಆ ಇತರ ಮಾನದಂಡಗಳ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ನೋಡುವುದನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವೆವು.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ನಮಗೆ ಗಾಳಿಯು ಚಿನ್ನಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮುಖ್ಯವಾದರೂ, ಗಾಳಿಯ ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚ ಶೂನ್ಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಅದು ಕಡಿಮೆ ವಿರಳವಾಗಿದೆ. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಚಿನ್ನದ ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚ ಹೆಚ್ಚು. ಅದನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದು ಸಂಸ್ಕರಿಸಬೇಕು, ಇವೆರಡಕ್ಕೂ ಬಹಳ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತವೆ. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಅಭಾವವು ಸಮಾಜದ ಎಲ್ಲ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಹಿಂಬಾಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ; ಇತರ ಗುರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಗುರಿಯ ರಾಜಿ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯತೆ ಅಥವಾ ಕ್ರಯಸ್ವಾಮ್ಯದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಕೃತಕ ಅಭಾವದ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಬಹುದು. ದಾಸ್ತಾನು ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಮೂಲಕವೂ ಅಭಾವ ಆಗಬಹುದು, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿ ಅಥವಾ ಇತರ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ. ದಿಗಿಲು ಖರೀದಿಯಿಂದ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಅಭಾವ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು.

ವಿರಳ ಸರಕೆಂದರೆ ಪೂರೈಕೆಗಿಂತ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಸರಕು. ಆರ್ಥಿಕ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಇದು ಸ್ವಭಾವತಃ ಒಂದು ಆರೋಪಿತ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಅಭಾವ ಪದವು ಸೀಮಿತ ಸರಕಿನ ಒಡೆತನದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಘರ್ಷಣೆಯ ಸಂಭಾವ್ಯ ಇರುವಿಕೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ವಿರಳ ಸರಕಿಗೆ ಯಾರದ್ದಾದರೂ ಒಡೆತನ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣವು ಬೇರೆ ಯಾರದಾದ್ದರೂ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ
ಮುಹೂರ್ತ

ಮುಹೂರ್ತ ಹಿಂದೂ ಪಂಚಾಂಗದಲ್ಲಿ ಸಮಯದ ಅಳತೆಯ ಒಂದು ಏಕಮಾನ.

ಬ್ರಾಹ್ಮಣಗಳಲ್ಲಿ, ಮುಹೂರ್ತ ಪದವು ಕಾಲದ ಒಂದು ವಿಭಾಗವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ: ಒಂದು ದಿನದ ಮೂವತ್ತರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಭಾಗ, ಅಥವಾ ನಲವತ್ತೆಂಟು ನಿಮಿಷಗಳ ಅವಧಿ. "ಕ್ಷಣ" ಅರ್ಥವೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. ಋಗ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ "ಕ್ಷಣ" ಅರ್ಥ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಇದಲ್ಲದೆ ಪ್ರತಿ ಮುಹೂರ್ತವನ್ನು ೩೦ ಕಲಾಗಳಾಗಿ (ಭಾರತೀಯ ನಿಮಿಷ) ವಿಭಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಹಾಗಾಗಿ ೩೦ ಕಲಾ ≈ ೪೮ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ನಿಮಿಷಗಳು). ಇದಲ್ಲದೆ ಪ್ರತಿ ಕಲಾವನ್ನು ೩೦ ಕಾಷ್ಠಾಗಳಾಗಿ (ಭಾರತೀಯ ಸೆಕೆಂಡು) ವಿಭಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಹೀಗೆ ೩೦ ಕಾಷ್ಠಾ ≈ ೧.೬ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ನಿಮಿಷ.

ಮುಹೂರ್ತ ಪದದ ಸಂಧಿ ವಿಚ್ಛೇದ ಹೀಗಿದೆ: ಮುಹೂರ್ತ = ಮುಹು + ಋತ. ಋತ ಪದವು ಋತುಗಳ ಸಹಜ, ವಾರ್ಷಿಕ ಕ್ರಮವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಹಾಗಾಗಿ ಮುಹೂರ್ತ ಪದವು ಇವುಗಳ ದೈನಂದಿನ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ಈ ಪದ ಋಗ್ವೇದದಷ್ಟು ಮುಂಚಿನ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇದರಲ್ಲಿ ಇದರರ್ಥ "ಕ್ಷಣ". ಆದರೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಇದು ನಿಖರ ನಿಯತಕಾಲಿಕತೆಯ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಶತಪಥ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಹಾಗೂ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಗಳಂತಹ ನಂತರದ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.

ಋಗ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಮುಹೂರ್ತ ಪದದ ಎರಡು ಉದಾಹರಣೆಗಳು, III.33.5, ಮತ್ತು III.53.8 ರಲ್ಲಿ ಹೀಗಿವೆ:

ರಮಧ್ವಂ ಮೇ ವಚಸೆ ಸೋಮ್ಯಾಯ ರತಾವರೀರೂಪ ಮುಹೂರ್ತಮೇವೈಃ | 
ಪರ ಸಿಂಧುಮಛಾ ಬರ್ಹತಿ ಮನೀಷಾವಸ್ಯುರಹ್ವೆ ಕುಶಿಕಸ್ಯ ಸೂನುಃ ||

ಮತ್ತು

ರೂಪಂ-ರೂಪಂ ಮಘವಾ ಬೋಭವೀತಿ ಮಾಯಾಃ ಕರ್ಣ್ವಾನಸ್ತನ್ವಂ ಪರಿ ಸವಾಮ್ | 
ತರಿರ್ಯದ ದಿವಃ ಪರಿ ಮುಹೂರ್ತಮಾಗಾತ ಸವೈರ್ಮಂತ್ರೈರಂತುಪಾ ರತಾವಾ ||

ತೈತ್ತಿರೀಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣವು ೧೫ ಮುಹೂರ್ತಗಳ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ:

(1) ಸಂಜ್ಞಾನಂ (2) ವಿಜ್ಞಾನಂ (3) ಪ್ರಜ್ಞಾನಂ (4) ಜಾನದ್ (5) ಅಭಿಜಾನತ್ |
(6) ಸಂಕಲ್ಪಮಾನಂ (7) ಪ್ರಕಲ್ಪಮಾನಂ (8) ಉಪಕಲ್ಪಮಾನಂ (9) ಉಪಕ್ಲುಪ್ತಂ (10) ಕ್ಲುಪ್ತಂ |
(11) ಶ್ರೇಯೊ (12)  ವಸೀಯ (13) ಆಯತ್ (14) ಸಂಭೂತಂ (15) ಭೂತಂ |

ಇಂದಿನ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಮುಹೂರ್ತವೆಂದರೆ ಹಿಂದೂ ವಿವಾಹ ಸಮಾರಂಭಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಶುಭ ಘಳಿಗೆ. ಯಾವುದೇ ಸಂಭಾವ್ಯ ದೈವಿಕ ಮೂಲದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ವಿವಾಹದ ಮುಹೂರ್ತವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಹಾಕಲು ಜ್ಯೋತಿಷಿಗಳನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ಗೊತ್ತುಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಜ್ಯೋತಿಷ
ಬಚಾಟಾ



ಬಚಾಟಾನೃತ್ಯ

ಬಚಾಟಾ ಎಂಬುದು  ಡೊಮಿನಿಕನ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌ನ ಸಾಮಾಜಿಕ ನೃತ್ಯದ ಶೈಲಿಯಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಈಗ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ನೃತ್ಯ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಬಚಾಟಾ ಸಂಗೀತದೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದೆ.

ವಿವರಣೆ
ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಮುಕ್ತ, ಅರೆ-ಮುಚ್ಚಿದ ಅಥವಾ ಮುಚ್ಚಿದ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕೆ ಎಂದು ಮುನ್ನಡೆ ನಿರ್ಧರಿಸಬಹುದು. ನೃತ್ಯ ಚಲನೆಗಳು ಅಥವಾ ಹೆಜ್ಜೆ ಸಂಗೀತ, ಸೆಟ್ಟಿಂಗ್, ಮನಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಸಾಲ್ಸಾದಂತಲ್ಲದೆ, ಬಚಾಟಾ ನೃತ್ಯವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅನೇಕ ತಿರುವು ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ಬಚಾಟಾ ಕೆರಿಬಿಯನ್‌ನ ಡೊಮಿನಿಕನ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌ನ ಸಾಮಾಜಿಕ ನೃತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಮೂಲಭೂತ ನೃತ್ಯ ಅನುಕ್ರಮವನ್ನು ಒಂದು ಚೌಕದೊಳಗೆ ಪೂರ್ಣ 8-ಎಣಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಮೂರು ಹಂತಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಟ್ಯಾಪ್ ಅಥವಾ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಹಂತದ ಸಿಂಕೋಪೇಶನ್‌ಗಳನ್ನು ("ಡಬಲ್ ಸ್ಟೆಪ್" ನಂತಹ) ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಟ್ಯಾಪ್ ಅನ್ನು ಕೊನೆಯ ಹಂತದ ಎದುರು ಪಾದದಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮುಂದಿನ ಹಂತವನ್ನು ಟ್ಯಾಪ್ನ ಅದೇ ಪಾದದ ಮೇಲೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಟ್ಯಾಪ್ ಅಥವಾ ನಾಲ್ಕನೇ ಹಂತದ ನಂತರ ನೃತ್ಯದ ದಿಕ್ಕು ಬದಲಾಗಬಹುದು. ಮೂಲ ನೃತ್ಯ ಅನುಕ್ರಮವನ್ನು (ಮೂರು ಹೆಜ್ಜೆಗಳು ಮತ್ತು ನಂತರ ಟ್ಯಾಪ್ \ ಸಿಂಕೋಪೇಶನ್) ನಿರ್ವಹಿಸುವವರೆಗೆ ಬಚಾಟಾ ಸಂಗೀತವು ಯಾವುದೇ ನೃತ್ಯದಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯ ಮಾಡಬಹುದು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಸಂಗೀತ ನುಡಿಗಟ್ಟು 1 ನೇ ಬೀಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬಹುದು, ಟ್ಯಾಪ್ ಆನ್ ಮಾಡಿ 4 ನೇ ಬೀಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಳಿಯುವುದು).
1990 ರ ದಶಕದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಿಂದ ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನರ್ತಕರು ಬಚಾಟಾ ಸಂಗೀತದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾದ ಕಾದಂಬರಿ ನೃತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಸೈಡ್ ಟು ಸೈಡ್ ಸ್ಟೆಪ್" ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಮೂಲ ಹೆಜ್ಜೆ, ಇದು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಟ್ಯಾಪ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೊಂಟದ ಉತ್ಪ್ರೇಕ್ಷಿತ "ಪಾಪ್" ನೊಂದಿಗೆ ಇರುತ್ತದೆ.ಈ ಕಾದಂಬರಿ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ನೃತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಲ್ಲದ ವಿವಿಧ ಮೂಲಗಳ ಇತರ ನೃತ್ಯ ನೃತ್ಯಗಳಿಂದ ನೃತ್ಯ ಚಲನೆಗಳನ್ನು ನಕಲಿಸುವುದು.ಇಂತಹ ಅನೇಕ ನೃತ್ಯಗಳು ಇಂದು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದನ್ನು "ವೆಸ್ಟರ್ನ್ ಸೈಡ್ ಬೇಸಿಕ್ ಸ್ಟೆಪ್" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ

ಬಚಾಟಾ
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ "ಅಧಿಕೃತ / ಡೊಮಿನಿಕನ್" ಬಚಾಟಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ, ಮೂಲ ಸಾಮಾಜಿಕ ನೃತ್ಯವನ್ನು ಡೊಮಿನಿಕನ್ ಗಣರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಬೊಲೆರೊನಂತೆ ಮುಚ್ಚಿದ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ನೃತ್ಯ ಮಾಡಲಾಯಿತು, ಆಗಾಗ್ಗೆ ನಿಕಟವಾಗಿ ಅಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಬಚಾಟಾ ಮೂಲ ಹಂತಗಳನ್ನು ಸಣ್ಣ ಚೌಕದೊಳಗೆ ಚಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಅಡ್ಡ, ಬದಿ, ಮುಂದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ನಿಮ್ಮ ಕಾಲ್ಬೆರಳುಗಳಿಂದ ಟ್ಯಾಪ್ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಪಕ್ಕ, ಅಡ್ಡ, ಹಿಂಭಾಗ ಮತ್ತು ಟ್ಯಾಪ್ ಮಾಡಿ). ಈ ಹಂತವು ಬೊಲೆರೊ ಮೂಲ ಹೆಜ್ಜೆಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ ಟ್ಯಾಪ್ ಮತ್ತು ಸಿಂಕೋಪೇಶನ್‌ಗಳನ್ನು (ಬೀಟ್‌ಗಳ ನಡುವಿನ ಹೆಜ್ಜೆಗಳು) ಸೇರಿಸಲು ವಿಕಸನಗೊಂಡಿತು, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನುಡಿಸುವ ಹೆಚ್ಚು ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಸಂಗೀತವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲು ನರ್ತಕರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಹ್ಯಾಂಡ್ ಪ್ಲೇಸ್‌ಮೆಂಟ್ ನೃತ್ಯಗಳ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಬದಲಾಗಬಹುದು, ಅದು ಬಹಳ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ತೆರೆದವರೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆರೆಯುತ್ತದೆ.
ಬಚಾಟಾ ಇಂದಿಗೂ ಕೆರಿಬಿಯನ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ದಶಕಗಳಿಂದ ವಿಕಸನಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ನಿಕಟ (ರೋಮ್ಯಾಂಟಿಕ್) ಮತ್ತು ಮುಕ್ತ ಸ್ಥಾನದ ನಡುವಿನ ಪರ್ಯಾಯದೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹೆಜ್ಜೆಗುರುತುಗಳು, ಸರಳ ತಿರುವುಗಳು ಮತ್ತು ಲಯಬದ್ಧ ಮುಕ್ತ-ಶೈಲಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇದು ವೇಗವಾಗಿ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಬಚಾಟಾವನ್ನು ಮೃದುವಾದ ಸೊಂಟದ ಚಲನೆ ಮತ್ತು ಟ್ಯಾಪ್ ಅಥವಾ ಸಿಂಕೋಪೇಶನ್ (1, 2, 3, ಟ್ಯಾಪ್ / ಸಿಂಕೋಪೇಶನ್) ನೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖ

ನೃತ್ಯ
ಪುಷ್ಯಮಿತ್ರರು

ಪುಷ್ಯಮಿತ್ರರು ಕ್ರಿ.ಶ. ೫ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಒಂದು ಬುಡಕಟ್ಟಾಗಿತ್ತು. ನರ್ಮದಾ ನದಿಯ ದಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಇವರು ಮೊದಲನೇ ಕುಮಾರಗುಪ್ತನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕೊನೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಗಂಭೀರ ಬೆದರಿಕೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಶ. ೪೫೫ ಮತ್ತು ೪೬೭ರ ನಡುವಿನ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಿದ ಶಾಸನಗಳು ಪುಷ್ಯಮಿತ್ರರನ್ನು ಸೋಲಿಸುವಲ್ಲಿ ಕುಮಾರಗುಪ್ತನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ ಸ್ಕಂದಗುಪ್ತನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತವೆ.

ಪುಷ್ಯಮಿತ್ರರು ಕೇವಲ ಈ ಶಾಸನದಿಂದ ಮತ್ತು ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಒಂಟಿ ಉಲ್ಲೇಖದಿಂದ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಶಾಸನದ ಪಾಠಾಂತರವು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವಿವಾದಕ್ಕೊಳಗಾಗಿದೆ ("ಪುಷ್ಯಮಿತ್ರಂಚ" ಬದಲು "ಯುಧಿಅಮಿತೃದಥಸ್ಚ" ಎಂದು ಇರಬಹುದು). ಹಾಗಾಗಿ ಇವರ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅನುಮಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ಕಂದಗುಪ್ತನು ಯಾರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದನೊ ಅವರು ಹೆಚ್ಚು ಸಂಭಾವ್ಯವಾಗಿ ವಾಕಾಟಕರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಒಂದು ಒಕ್ಕೂಟವಾಗಿರಬಹುದು. ವಾಕಾಟಕ ರಾಜವಂಶವು ಆ ಸಮಯದ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. ದಶಕುಮಾರಚರಿತದ ಪ್ರಕಾರ, ಅವರು ವನವಾಸಿ ಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲೆ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಹಿಂದಿನಿಂದ ಇವರ ಮೇಲೆ ಆಕ್ರಮಣ ನಡೆದ ಪರಿಣಾಮ ಕೊನೆಯ ವಾಕಾಟಕ ರಾಜನ ಮರಣವಾಯಿತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಭಾರತದ ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳು
ಸಿರೆ

ಸಿರೆಗಳು ಹೃದಯದ ಕಡೆಗೆ ರಕ್ತವನ್ನು ಸಾಗಿಸುವ ರಕ್ತನಾಳಗಳು. ಬಹುತೇಕ ಸಿರೆಗಳು ಅಂಗಾಂಶಗಳಿಂದ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಆಮ್ಲಜನಕ ರಹಿತ ರಕ್ತವನ್ನು (ಮಲಿನ ರಕ್ತ ನಾಳಗಳು- ವೈನ್ಸ್)ಸಾಗಿಸುತ್ತವೆ; ಶ್ವಾಸಕೋಶದ ಸಿರೆ ಮತ್ತು ಹೊಕ್ಕುಳಿನ ಸಿರೆಗಳು ಅಪವಾದಗಳಾಗಿವೆ, ಇವೆರಡೂ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಆಮ್ಲಜನಕಯುಕ್ತ ರಕ್ತವನ್ನು ಸಾಗಿಸುತ್ತವೆ. ಸಿರೆಗಳಿಗೆ ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಅಪಧಮನಿಗಳು (ಶುದ್ಧರಕ್ತನಾಳಗಳು -ಆರ್ಟರಿ) ಹೃದಯದಿಂದ ಬೇರೆ ಅಂಗಾಂಗಳ ಕಡೆಗೆ ರಕ್ತವನ್ನು ಸಾಗಿಸುತ್ತವೆ.

ಲಕ್ಷಣ
ಸಿರೆಗಳು ಅಪಧಮನಿಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಾಂಸಲವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಹಲವುವೇಳೆ ಚರ್ಮಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಹತ್ತಿರವಿರುತ್ತವೆ. ಬಹುತೇಕ ಸಿರೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂಹರಿವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಕವಾಟಗಳಿರುತ್ತವೆ.

ಸಿರೆಗಳು ರಕ್ತವನ್ನು ವಾಪಸ್ಸು ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಸಾಗಿಸುವ ನಾಳಗಳಾಗಿ ದೇಹದಾದ್ಯಂತ ಇವೆ. ಬಾಹ್ಯxಆಳದ, ಶ್ವಾಸಕೋಶದxಶ್ವಾಸಕೋಶೇತರ, ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡxಸಣ್ಣ ಸೇರಿದಂತೆ, ಸಿರೆಗಳನ್ನು ಅನೇಕ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವು ದೇಹದ ಜೀವಕೋಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ಕಶ್ಮಲ, ಇಂಗಾಲಾಮ್ಲಗಳನ್ನು ಹೀರಿದ ರಕ್ತವನ್ನು ಹೃದಯಕ್ಕೂ ಅಲ್ಲಿಂದ ಶ್ವಾಸಕೋಶಕ್ಕೂ ಸಾಗಿಸುವುವು.

ವಿಧಗಳು
ಬಾಹ್ಯ ಸಿರೆಗಳು ದೇಹದ ಮೇಲ್ಮೈಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಹತ್ತಿರವಿರುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅನುರೂಪ ಅಪಧಮನಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ಆಳದ ಸಿರೆಗಳು ಶರೀರದ ಹೆಚ್ಚು ಆಳದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅನುರೂಪ ಅಪಧಮನಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.
ರವಾನೆಗಾರ ಸಿರೆಗಳು ಬಾಹ್ಯ ಸಿರೆಗಳಿಂದ ಆಳದ ಸಿರೆಗಳಿಗೆ ರಕ್ತವನ್ನು ಬರಿದುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೆಳಗಿನ ಅವಯವಗಳು ಮತ್ತು ಪಾದದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಂವಹನ ಸಿರೆಗಳು ಬಾಹ್ಯ ಸಿರೆಗಳಿಂದ ಆಳದ ಸಿರೆಗಳಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಸಿರೆಗಳು.
ಶ್ವಾಸಕೋಶದ ಸಿರೆಗಳು ಶ್ವಾಸಕೋಶದಿಂದ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಆಮ್ಲಜನಕಯುಕ್ತ ರಕ್ತ ವನ್ನು ಒಯ್ಯುವ ಸಿರೆಗಳ ಸಮೂಹ.
ಶ್ವಾಸಕೋಶೇತರ ಸಿರೆಗಳು ದೇಹದ ಅಂಗಾಂಶಗಳನ್ನು ಬರಿದುಮಾಡಿ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಆಮ್ಲಜನಕರಹಿತ ರಕ್ತವನ್ನು ರವಾನಿಸುತ್ತವೆ.
ವಿಪರ್ಯಯ (ಹಿಮ್ಮುಖವಾಗಿ) ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ರಕ್ತ ಹರಿಯುವುದನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಬಹುತೇಕ ಸಿರೆಗಳು ಕವಾಟಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.

ಸಿರೆಯ (ಮಲಿನ ರಕ್ತನಾಳದ) ಬಣ್ಣ
ಸಿರೆಗಳು ಅರೆಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಹಾಗಾಗಿ ಒಂದು ಜೀವಿಯ ಹೊರಗಿನಿಂದ ಕಾಣುವ ಸಿರೆಯ ಬಣ್ಣ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಿರೆಯಲ್ಲಿನ ರಕ್ತದ ಬಣ್ಣದಿಂದ ನಿರ್ಧರಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅದರ ಕಡಿಮೆ ಆಮ್ಲಜನಕ ಪ್ರಮಾಣದ ಕಾರಣ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದಟ್ಟ ಕೆಂಪಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಸಿರೆಗಳು ನೀಲಿಯಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ ಏಕೆಂದರೆ ಚರ್ಮದಡಿಯ ಕೊಬ್ಬು ಕಡಿಮೆ ಆವರ್ತದ ಬೆಳಕನ್ನು ಹೀರಿಕೊಂಡು ಕೇವಲ ಹೆಚ್ಚು ಶಕ್ತಿಯ ನೀಲಿ ತರಂಗಾಂತರಗಳಿಗೆ ಸಿರೆಗಳ ಮೂಲಕ ಭೇದಿಸಿಹೋಗಿ ವಾಪಸು ವೀಕ್ಷಕನಿಗೆ ಪ್ರತಿಫಲನವಾಗಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.

ನೋಡಿ
ಮಾನವನಲ್ಲಿ ರಕ್ತ ಪರಿಚಲನೆ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೃದಯರಕ್ತನಾಳದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
 ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ
ವಿಜ್ಞಾನ
ಜೀವ
ಆರೋಗ್ಯ ಶಾಸ್ರ
ಮಾನವಶರೀರ ವಿಜ್ಞಾನ
ವೈದ್ಯಕೀಯ
ಯಶೋಧರ್ಮನ್

ಯಶೋಧರ್ಮನ್ ಮಧ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ೬ನೇ ಶತಮಾನದ ಮುಂಚಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಮಾಲ್ವಾದ ರಾಜನಾಗಿದ್ದನು. ಇವನು ಔಲೀಕರ ರಾಜವಂಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದನು. ಇವನು ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಔಲೀಕರ ರಾಜನಾದ ಪ್ರಕಾಶಧರ್ಮನ ಮಗ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿರಬಹುದು.

೫ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ಹೂಣರು ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದರು. ಯಶೋಧರ್ಮನ್ ಮತ್ತು ಬಹುಶಃ ಗುಪ್ತ ಸಾಮ್ರಾಟ ನರಸಿಂಹಗುಪ್ತ ಇಬ್ಬರೂ ಸೇರಿ ಒಂದು ಹೂಣ ಸೇನೆ ಮತ್ತು ಅದರ ರಾಜ ಮಿಹಿರಕುಲನನ್ನು ಕ್ರಿ.ಶ. ೫೨೮ರಲ್ಲಿ ಪರಾಭವಗೊಳಿಸಿ ಭಾರತದಿಂದ ಹೊರಗೋಡಿಸಿದರು.

ಯಶೋಧರ್ಮನ್‍ನ ಮೂರು ಶಾಸನಗಳು ಮಂದ್‍ಸೌರ್‍ನಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಸನವಾದ ಯಶೋಧರ್ಮನ್-ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನನ ಮಂದ್‍ಸೌರ್ ಶಿಲಾಶಾಸನ ಸಂವತ್ ೫೮೯ರದ್ದು (ಕ್ರಿ.ಶ. ೫೩೨).

ಯಶೋಧರ್ಮನ್-ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನನ ಮಂದ್‍ಸೌರ್ ಶಿಲಾಶಾಸನವನ್ನು ಕ್ರಿ.ಶ. ೫೩೨ರಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಯಶೋಧರ್ಮನ್‍ನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ದಶಪುರದಲ್ಲಿ (ಅಧುನಿಕ ಮಂದ್‍ಸೌರ್) ದಕ್ಷನೆಂಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಒಂದು ಬಾವಿಯ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಶಾಸನವು ಉತ್ತರ ಹಾಗೂ ಪೂರ್ವದ ರಾಜ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಅರಸ ಯಶೋಧರ್ಮನ್‍ನ (ಮತ್ತು ಪ್ರಾಯಶಃ ಚಾಳುಕ್ಯ ಅರಸ ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ) ವಿಜಯಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ರಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ತನ್ನ ವಿಜಯಗಳ ನಂತರ ಯಶೋಧರ್ಮನನು ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಹೂಣರ ಬಹುತೇಕ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು, ಮತ್ತು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಬಹುತೇಕ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದನು ಎಂದು ತಿಳಿದಿದೆ. ಆ ದಿನಾಂಕದ ನಂತರ ಕೇವಲ ಇನ್ನೊಂದು ಗುಪ್ತ ಶಾಸನ ಪರಿಚಿತವಿದೆ, ಅದು ಕೊನೆಯ ಗುಪ್ತ ಸಾಮ್ರಾಟ ವಿಷ್ಣುಗುಪ್ತನಿಂದ ಕೋಟಿವರ್ಷ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ಭೂ ದತ್ತಿ. ಹೂಣರ ಮೇಲಿನ ವಿಜಯವನ್ನು ಯಶೋಧರ್ಮನ್‍ನ ಮಂದ್‍ಸೌರ್ ಸ್ತಂಭಶಾಸನದಲ್ಲಿಯೂ ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ತನ್ನ ವಿಜಯದ ದಾಖಲೆಯಾಗಿ ಮಂದ್‍ಸೌರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸೋಂಧನಿಯಲ್ಲಿನ ಅವಳಿ ಏಕಶಿಲಾ ಸ್ತಂಭಗಳನ್ನು ಯಶೋಧರ್ಮನನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಸೋಂಧನಿ ಶಾಸನದ ಒಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ರಾಜ ಮಿಹಿರಕುಲನನ್ನು ಪರಾಭವಗೊಳಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಯಶೋಧರ್ಮನನು ತನ್ನನ್ನು ಹೊಗಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಮಾಲ್ವಾದ ಇತಿಹಾಸ
ಅಭಿಮಾನ

ಅಭಿಮಾನ ಎರಡು ವಿರೋಧಾತ್ಮಕ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಒಂದು ಆಂತರಿಕವಾಗಿ ನಿರ್ದೇಶಿತ ಭಾವನೆ. ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ (ಅಹಂಕಾರ, ದುರಭಿಮಾನ), ಅಭಿಮಾನವು ಒಬ್ಬರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮೌಲ್ಯ, ಸ್ಥಾನಮಾನ ಅಥವಾ ಸಾಧನೆಗಳ ಮೂರ್ಖತನದ ಹಾಗೂ ವಿಚಾರಹೀನವಾಗಿ ಅಶುದ್ಧ ಅರ್ಥವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ದುರಹಂಕಾರ ಪದದ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ (ಹೆಮ್ಮೆ), ಅಭಿಮಾನವು ಒಬ್ಬರ ಸ್ವಂತ ಅಥವಾ ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಆಯ್ಕೆಗಳು ಹಾಗೂ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಕಡೆಗೆ, ಅಥವಾ ಜನರ ಇಡೀ ಗುಂಪಿನ ಕಡೆಗೆ, ವಿನಮ್ರ ಹಾಗೂ ಸಂತುಷ್ಟ ಬಾಂಧವ್ಯದ ಭಾವನೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಮೆಚ್ಚುಗೆ, ಸ್ವತಂತ್ರ ಆತ್ಮಪರ್ಯಾಲೋಚನೆ, ಹೊಂದುವಿಕೆಯ ನೆರವೇರಿಕೆಯ ಅನಿಸಿಕೆಯ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ.

ಅಭಿಮಾನವು ಸ್ವಂತದ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಇತರರೊಂದಿಗಿನ ಭಾಷಾಧಾರಿತ ಪರಸ್ಪರ ಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಸಂಬಂಧಿತ ಪರಿಕಲ್ಪನಾತ್ಮಕ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳ (ಉದಾ. ಅಭಿಮಾನವು ಸಂತೋಷ ಹಾಗೂ ಹರ್ಷದಿಂದ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ ಎಂದು) ತಜ್ಞತೆ ಬೇಕಾಗಿರುವ ಒಂದು ಸಂಕೀರ್ಣ ಗೌಣ ಭಾವನೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮನಶ್ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಗಮನಸಿದ್ದಾರೆ. ಎಂದು ಕೆಲವು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮನಶ್ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಙರು ಅಭಿಮಾನದ ಪದರಹಿತ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಉನ್ನತ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನದ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ, ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಗ್ರಹಿತ ಸಂಜ್ಞೆಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸುವ ಸಾಧನವಾಗಿ ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಅಭಿಮಾನವನ್ನು ಸತ್ಯದೊಂದಿಗಿನ ವಿನೀತ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಎಂದೂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಬಹುದು.

ಅಭಿಮಾನವನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಭ್ರಷ್ಟ ಅಥವಾ ದುರ್ಗುಣವಾಗಿ, ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸರಿ ಅಥವಾ ಸದ್ಗುಣವಾಗಿ ಕಾಣಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅರಿಸ್ಟಾಟಲ್, ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಶಾ ನಂತಹ ಕೆಲವು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಅಭಿಮಾನವನ್ನು ಆಳವಾದ ಸದ್ಗುಣವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರೆ, ಕೆಲವು ವಿಶ್ವ ಧರ್ಮಗಳು ಅಭಿಮಾನದ ವಂಚನಾಯುಕ್ತ ರೂಪವನ್ನು ಒಂದು ಪಾಪವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ, ಅಭಿಮಾನವು ಏಳು ಪ್ರಾಣಾಂತಿಕ ಪಾಪಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಸದ್ಗುಣವಾಗಿ ಕಾಣಲಾದಾಗ, ಒಬ್ಬರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳಲ್ಲಿನ ಅಭಿಮಾನವನ್ನು ಸದ್ಗುಣಶೀಲ ಅಭಿಮಾನ, ಆತ್ಮದ ಹಿರಿಮೆ ಅಥವಾ ಉದಾರತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ದುರ್ಗುಣವಾಗಿ ಕಾಣಲಾದಾಗ, ಅದನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ಸ್ವ-ಮೂರ್ತಿಪೂಜೆ, ಹಿಂಸಾನಂದದ ತಿರಸ್ಕಾರ, ಒಣ ಜಂಬ ಅಥವಾ ಬಡಾಯಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಭಿಮಾನವು ಒಬ್ಬರ ರಾಷ್ಟ್ರ (ರಾಷ್ಟ್ರಾಭಿಮಾನ) ಮತ್ತು ಜನಾಂಗೀಯತೆಯ (ಜನಾಂಗೀಯ ಅಭಿಮಾನ) ಬಗ್ಗೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಬಹುದು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಭಾವನೆಗಳು
ಆರ್.ಎನ್.ಸುದರ್ಶನ್

ರಟ್ಟಿಹಳ್ಳಿ ನಾಗೇಂದ್ರ ಸುದರ್ಶನ್ (೨ ಮೇ ೧೯೩೯ - ೮ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೭) ಒಬ್ಬ ಹಿರಿಯ ಭಾರತೀಯ ನಟ, ಕಂಠದಾನ ಕಲಾವಿದ, ಗಾಯಕ ಹಾಗೂ ಸಿನೆಮಾ ನಿರ್ಮಾಪಕ. ಕನ್ನಡ, ತೆಲುಗು, ತಮಿಳು, ಹಾಗೂ ಮಲಯಾಳಂ ಭಾಷೆಯ 250ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಸಿನೆಮಾಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಸಿದ್ದಾರೆ.

ಜನನ, ಕುಟುಂಬ
ಮೇ 2, 1939ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಸುದರ್ಶನ್ ಅವರ ತಂದೆ ದಿವಂಗತ ಆರ್.ನಾಗೇಂದ್ರರಾವ್ ಕೂಡ ನಟ, ನಿರ್ದೇಶಕ, ನಿರ್ಮಾಪಕ ಹಾಗೂ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಕರಾಗಿದ್ದರು. ಸುದರ್ಶನ್ ಅವರ ಸಹೋದರರಾದ ಆರ್.ಎನ್.ಜಯಗೋಪಾಲ್ ಹಾಗೂ ಆರ್.ಎನ್.ಕೃಷ್ಣ ಪ್ರಸಾದ್ ಕೂಡ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡವರು. ಪತ್ನಿ ಶೈಲಶ್ರೀ ಕೂಡ ಕಲಾವಿದೆಯಾಗಿದ್ದು ಹಲವು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಸಿನೆಮಾ ಜೀವನ
ಸುದರ್ಶನ ೫ ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಸಿನೆಮಾರಂಗದಲ್ಲಿ ಇದ್ದವರು. ೨೫೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಿನೆಮಾಗಳಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ನಾಯಕನಾಗಿ ಹಾಗೂ ಖಳನಾಯಕನಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು. ೬೦ ಸಿನೆಮಾಗಳಲ್ಲಿ ನಾಯಕನಟನಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. 1961ರಲ್ಲಿ ಅವರ ೨೧ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ ವಿಜಯನಗರದ ವೀರಪುತ್ರ ಅವರ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರ. ಅದಕ್ಕೆ ಅವರ ತಂದೆ ನಿರ್ದೇಶಕ ಹಾಗೂ ನಿರ್ಮಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು, ಜೊತೆಗೆ ಸಿನೆಮಾದಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು. ಕತೆ ಚಿತ್ರಕತೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಹೋದರ ಜಯಗೋಪಾಲ್ ಹಾಗೂ ಕ್ಯಾಮರಾ ಕೆಲಸ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸಹೋದರ ಕೃಷ್ಣಪ್ರಸಾದ್ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಬಿ. ಸರೋಜಾದೇವಿ ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾಯಕನಟಿಯಾಗಿದ್ದರು. "ಅಪಾರ ಕೀರ್ತಿ ಮೆರೆದ ಭವ್ಯ ನಾಡಿದು..." ಎಂಬ ಹಾಡು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿ ಸುದರ್ಶನರಿಗೂ ಒಳ್ಳೆಯ ಹೆಸರು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿತು. ನಂತರ ಪೋಷಕ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. 2006ರಲ್ಲಿ ತೆರೆಕಂಡ ಮಠ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುದರ್ಶನ್ ಅವರ ಪಾತ್ರ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿತ್ತು. ಇದಾದ ಬಳಿಕ ಉಪೇಂದ್ರ ಅಭಿನಯದ ಸೂಪರ್ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಉಪೇಂದ್ರರ ತಂದೆಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದರು. 2012ರಲ್ಲಿ ತೆರೆಕಂಡ ’ಚಾರುಲತಾ’  ಚಿತ್ರ ಸುದರ್ಶನ್ ರವರ ಕೊನೆಯ ಚಿತ್ರ. 

ಅವರ ಅಭಿನಯದ ಸಿನೆಮಾಗಳು (ಅಪೂರ್ಣ ಪಟ್ಟಿ):

ನಾಯಕನಾಗಿ
ವಿಜಯನಗರದ ವೀರಪುತ್ರ 
ನಗುವ ಹೂವು, 
ಮರೆಯದ ದೀಪಾವಳಿ 
ಲಕ್ಷ್ಮೀ-ಸರಸ್ವತಿ,
ಕಾಡಿನ ರಹಸ್ಯ, 
ತಂದೆ-ಮಕ್ಕಳು, 
ನಾಡಿನ ಭಾಗ್ಯ,

ಖಳನಟ ಮತ್ತು ಪೋಷಕ ನಟ
ಚಾಣಕ್ಯ
ಕರ್ತವ್ಯ
ಬ್ರಹ್ಮ ವಿಷ್ಣು ಮಹೇಶ್ವರ
ಪ್ರಚಂಡ ಕುಳ್ಳ
ಗುರು ಜಗದ್ಗುರು
ಹೃದಯ ಪಲ್ಲವಿ
ಸೂಪರ್‌
ಮಠ
ದಶಮುಖ
ಚಾರುಲತಾ

ಇತರ
ಮರಿಯಾ ಮೈಡಾರ್ಲಿಂಗ್
ಪಗಡೈ ಪಮಿರೆಂಡು
ನಾಯಗನ್

ಧಾರಾವಾಹಿಗಳು
ಅಗ್ನಿಸಾಕ್ಷಿ
ಮರಗತ ವೀಣೈ
ಮೈ ಡಿಯರ್ ಭೂತಂ
ಮಾಯಾ ಮಚ್ಚಿಂದ್ರ
ವೇಲನ್

ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಗೌರವಗಳು
೨೦೦೯-೧೦ ನೇ ಸಾಲಿನ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ’ಡಾ. ರಾಜಕುಮಾರ್’ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.

ನಿಧನ
೦೮ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೭ರಂದು ನಿಧನರಾದರು. ಅವರಿಗೆ ೭೮ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗಿತ್ತು. ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದ ಅವರು, ಬೆಂಗಳೂರಿನ ತಿಲಕನಗರದ ಸಾಗರ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯುಸಿರೆಳೆದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ನಟರು
ತಮಿಳು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟರು
೧೯೩೯ ಜನನ
೨೦೧೭ ನಿಧನ
ಪರಮಾರ್ಥ

ಪರಮಾರ್ಥ (ಕ್ರಿ.ಶ. ೪೯೯-೫೬೯) ಮಧ್ಯ ಭಾರತದ ಉಜ್ಜೈನ್‍ನ ಒಬ್ಬ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯಾಗಿದ್ದನು. ಇವನು ವಸುಬಂಧುವಿನ ಅಭಿಧರ್ಮಕೋಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ತನ್ನ ಸಮೃದ್ಧ ಚೀನಿ ಅನುವಾದಗಳಿಗೆ ಸುಪರಿಚಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಪರಮಾರ್ಥನನ್ನು ಕುಮಾರಜೀವ ಮತ್ತು ಕ್ಸುವಾನ್‍ಜ಼ಾಂಗ್‍ರ ಜೊತೆಗೆ ಚೀನಿ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮದಲ್ಲಿನ ಸೂತ್ರಗಳ ಅತ್ಯಂತ ಮಹಾನ್ ಅನುವಾದಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಪರಮಾರ್ಥನು ಕ್ರಿ.ಶ. ೪೯೯ರಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಭಾರತದ ಸ್ವಾಯತ್ತ ರಾಜ್ಯವಾದ ಮಾಲ್ವಾದಲ್ಲಿ, ಗುಪ್ತ ರಾಜವಂಶದ ಕೊನೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದನು. ಇವನ ಮೊದಲ ಹೆಸರು ಕುಲನಾಥನೆಂದು (ಅಂದರೆ ಕುಟುಂಬದ ಉದ್ಧಾರಕ) ಮತ್ತು ಇವನ ಹೆತ್ತವರು ಭಾರದ್ವಾಜ ಗೋತ್ರಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಾಗಿದ್ದರು.

ಪರಮಾರ್ಥನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯಾದನು ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು ಹರಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ತನ್ನ ಪ್ರಯಾಣಗಳಿಗೆ ರಾಜವಂಶಜರಿಂದ ಬೆಂಬಲ ಪಡೆದನು. ಇವನು ಹೆಚ್ಚು ಸಂಭಾವ್ಯವಾಗಿ ಎರಡನೇ ಬಾಲಾದಿತ್ಯ ಅಥವಾ ಮೂರನೇ ಕುಮಾರಗುಪ್ತನಿಂದ ರಾಜಾಶ್ರಯವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಮೌಖರಿ ಅರಸ ಮೊದಲನೇ ಧ್ರುವಸೇನನೂ ಪರಮಾರ್ಥನಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿರಬಹುದು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನ ರಾಜ್ಯ ಪರಮಾರ್ಥನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಯೋಗಾಚಾರ ಬೋಧನಾ ಪ್ರಕಾರದ ಸುಪರಿಚಿತ ಸುಭದ್ರ ನೆಲೆಯಾಗಿತ್ತು.

ಫ಼ೂನಾನ್ ರಾಜ್ಯ, ಅಥವಾ ಆಂಗ್ಕೋರ್-ಪೂರ್ವ ಕಂಬೋಡಿಯಾ ಪರಮಾರ್ಥನ ಮೊದಲ ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನವಾಗಿತ್ತು. ಫ಼ೂನಾನ್‍ನಲ್ಲಿ, ಪರಮಾರ್ಥನ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಬೆಳೆಯಿತು ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆಂದರೆ ಲಿಯಾಂಗ್‍ನ ಸಾಮ್ರಾಟ ವೂ ಪರಮಾರ್ಥನನ್ನು ಚೀನಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕರೆತರಲು ರಾಯಭಾರಿಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದನು. ಪರಮಾರ್ಥನು ಗುವಾಂಗ್‍ಡಾಂಗ್ ಮೂಲಕ ಚೀನಾಕ್ಕೆ ೨೫ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್, ಕ್ರಿ.ಶ. ೫೪೬ರಂದು ಆಗಮಿಸಿದನು.

ಚೀನಾದಲ್ಲಿ, ಪರಮಾರ್ಥನು ಇಪ್ಪತ್ತು ನಿಪುಣ ಸಂನ್ಯಾಸಿಗಳ ಒಂದು ಅನುವಾದ ತಂಡದ ಜೊತೆಗೆ ಕೆಲಸಮಾಡಿದನು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿನ ರಾಜಕೀಯ ಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಚೀನಾದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಪರಮಾರ್ಥನ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯುಂಟಾಯಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಸಾಮ್ರಾಟ ವೂ ನ ಕೊಲೆಯೂ ಸೇರಿತ್ತು. ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ, ತನ್ನ ಅನುವಾದ ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ಅನುವಾದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಮುಂದುವರಿಸಲು ಪರಮಾರ್ಥನಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಇದು ಸುವರ್ಣಪ್ರಭಾಸ ಸೂತ್ರದಿಂದ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ತನ್ನ ನಂತರದ ಜೀವನದ ಬಹುತೇಕ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಪರಮಾರ್ಥನು ಚೀನಾದ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪಠ್ಯಗಳನ್ನು ಅನುವಾದಿಸುವ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದನು. ಯಾವುದೇ ವಿಷಯಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಶಬ್ದಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಅರ್ಥ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿದ್ದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಹಳೆಯ ಅನುವಾದಗಳನ್ನು ಪುನಃ ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದನ್ನೂ ಮುಂದುವರಿಸಿದನು. ಕ್ರಿ.ಶ. ೫೬೩ರ ವೇಳೆಗೆ, ಪರಮಾರ್ಥನು ದಕ್ಷಿಣ ಚೀನಾದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಪಡೆದಿದ್ದನು ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಶಿಷ್ಯ ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದನು. ಇವರಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ಇವನ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಹಾಯಾನ ಸಂಗ್ರಹದ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಲು ಬಹಳ ದೂರ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡಿದ್ದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬೌದ್ಧ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು
ಸುಭದ್ರಾಂಗಿ

ಸುಭದ್ರಾಂಗಿ (ಧರ್ಮಾ ಅಥವಾ ಜನಪದಕಲ್ಯಾಣಿ) ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮೌರ್ಯ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಬಿಂದಸಾರನ ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ ಅಶೋಕನ ತಾಯಿ .
ಅಶೋಕವದಾನದ ಪ್ರಕಾರ ಸುಭದ್ರಾಂಗಿ ಚಂಪಾ ನಗರದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಪುತ್ರಿ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಪುರಾಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಅರಮನೆ ರಾಜಕಾರಣವು ಬಿಂದಾಸಾರದಿಂದ ದೂರವಿರಿಸುತ್ತದೆ.ಅಂತಿಮವಾಗಿ  ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ.ತನ್ನ ಎರಡನೆಯ ಮಗನಾದ ವಿಟಾಶೋಕ (ಅಂದರೆ ದುಃಖ ಕೊನೆಗೊಂಡಿದೆ) ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಮೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. 

ದಿವ್ಯವದನವು  ಧರ್ಮ ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ.ಆದರೆ ಮಹಾವಂಶದ 10 ನೇ-ಶತಮಾನದ ಒಂದು ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ವಮ್ಸತಾಪಕಾಶಿನಿ, ಜನಪದಕಲ್ಯಾಣಿ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿದೆ.
ಅಶೋಕವದನ ಸುಭದ್ರಾಂಗಿ ಚಂಪಾ ನಗರದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಪುತ್ರಿ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.ಇದು . ತನ್ನ ಎರಡನೆಯ ಮಗನಾದ ವಿಟಾಶೋಕ (ಅಂದರೆ ದುಃಖ ಕೊನೆಗೊಂಡಿದೆ) ಎಂಬ ಹೆಸರು ಇದೇ ರೀತಿಯ ಮೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.ce.

ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ
ಸುಭದ್ರಂಗಿ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಪಲ್ಲವಿ ಸುಭಾಷ್ರವರು ಟಿವಿ ಸರಣಿ, ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಶೋಕ ಸಾಮ್ರಾಟ್ ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

2001 ರ ಚಿತ್ರ ಅಶೋಕದಲ್ಲಿ ಸುಭಾಶಿನಿ ಅಲಿ ಅವರಿಂದ ಸುಭದ್ರಂಗಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

ಮೌರ್ಯ ವಂಶ
ಇತಿಹಾಸ
ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ
ಏಳಿಗೆ

ಏಳಿಗೆಯು ಸಮೃದ್ಧಿ, ವರ್ಧಿಸುವಿಕೆ, ಒಳ್ಳೆ ಯೋಗ ಅಥವಾ ಯಶಸ್ವಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನದ ಸ್ಥಿತಿ. ಏಳಿಗೆಯು ಹಲವುವೇಳೆ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಸಂತೋಷ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯದಂತಹ ವಿವಿಧ ಪ್ರಮಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿರಬಹುದ ಇತರ ಅಂಶಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಏಳಿಗೆಯ ಆರ್ಥಿಕ ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಹಲವುವೇಳೆ ಆರೋಗ್ಯ, ಸುಖ, ಅಥವಾ ಏಳಿಗೆಯ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕಲ್ಪನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುತ್ತವೆ ಅಥವಾ ಪರಸ್ಪರವಾಗಿ ನಕಾರಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಡೆಸುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ದೀರ್ಘ ಸಮಯದವರೆಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು ಆರ್ಥಿಕ ಏಳಿಗೆಯ ಕೆಲವು ಪರಿಮಾಣಗಳ ಹೆಚ್ಚಳಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು, ಆದರೆ ಇದರ ವೆಚ್ಚವೆಂದರೆ ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಕೆಲಸದ ಸಮಯದ ಆದ್ಯತೆಗಳಿಂದ ಜನರನ್ನು ದೂರ ಓಡಿಸಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ, ಏಳಿಗೆಯನ್ನು ಸಮಷ್ಟಿಸ್ವಾಮ್ಯವಾದ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕತೆ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಕಾಣಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವು ಏಳಿಗೆಯ ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿ ಕಲ್ಪನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿರೋಧಾತ್ಮಕವಾಗಿರಬಹುದು, ದುರಾಸೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳ ಸಂಬಂಧದ ಕಾರಣ. ಆದಾಯದಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚಳವು ಸಂತೋಷದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳಿಂದ ಪಡೆದ ದತ್ತವು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ; ಸುಖಸಂಬಂಧಿ ಹೊಂದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೋಲಿಕೆ, ಹಾಗೂ ಈ ಅಂಶಗಳನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿನ ವೈಫಲ್ಯದ ಕಾರಣ, ಜನರು ಕುಟುಂಬ ಜೀವನ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯದಂತಹ ಆರ್ಥಿಕೇತರ ಗುರಿಗಳಿಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸದೇ ಇರುವುದು ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾದ ಒಂದು ವಿವರಣೆಯಾಗಿದೆ.

ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಹಲವುವೇಳೆ ಆರ್ಥಿಕ ಏಳಿಗೆಗೆ ಅಗತ್ಯವೆಂದು ಕಾಣಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ನಿಜಕ್ಕೂ ಏಳಿಗೆಯ ಪರಿಮಾಣವಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುವ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ರಾಕಿ ಮೌಂಟನ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಒಂದು ಪರ್ಯಾಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿದೆ, ಏನೆಂದರೆ ಏಳಿಗೆಗೆ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಸಮುದಾಯಗಳ ಎದುರಿಗೆ ಇರುವ ಅನೇಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿವೆ, ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಏಳಿಗೆಗೆ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಮಾನವ ಏಳಿಗೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆಯೇ ಎಂಬ ವಾಗ್ವಾದ ಕನಿಷ್ಠಪಕ್ಷ ೧೯೮೭ರಿಂದ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಇದು ಎರಡು ವಿರುದ್ಧ ವಿಶ್ವದೃಷ್ಟಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪುಷ್ಟಿಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಆರ್ಥಿಕ ಏಳಿಗೆ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸುಖದಂತಹ ಏಳಿಗೆಯ ಅನೇಕ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಪರಸ್ಪರವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ ಅಥವಾ ಒಂದರೆ ಮೇಲೆ ಇನ್ನೊಂದು ಕಾರಣ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನೂ ಹೊಂದಿವೆ. ಆರ್ಥಿಕ ಏಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ಎರಡೂ ಪರಸ್ಪರ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿವೆ ಎಂಬುದು ಸುಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಆರೋಗ್ಯವು ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಏಳಿಗೆ ಮೇಲೆ ಕಾರಣ ಪರಿಣಾಮ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ
ಘೋಡ್ ಬಂದರ್ ಪೋರ್ಟ್

ಘೋಡ್ ಬಂದರ್ ಫೋರ್ಟ್ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯದ ಠಾಣೆ, ಹಳ್ಳಿಯ ಹತ್ತಿರವಿದೆ. ಥಾಣೆಯ ಬಳಿಯ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಈ ಕೋಟೆ, ಉಲ್ಲ್ಹಾಸ್ ನದಿಯ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ವಲಸೆಬಂದ ಪ್ರಥಮ ಯೂರೋಪಿಯನ್ ಜನರಾದ, ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ಕಾಲದ ಆಡಳಿತಗಾರರಿಂದ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಮರಾಠಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ 'ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪೆನಿ ಸರ್ಕಾರದ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್ ಹೆಡ್ ಕ್ವಾರ್ಟರ್ಸ್', ಆಗಿತ್ತು ಘೋಡ್ ಬಂದರ್, ಎಂದು ಕರೆಯಲು ಕಾರಣ, ಇಲ್ಲಿ ೧೫೩೦ ರಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ದೇಶಕ್ಕೆ ವಲಸೆಗಾರರಾಗಿ ಬಂದ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಅರಬ್ ವ್ಯಾಪಾರಗಾರರ ಜೊತೆ ಕುದುರೆಗಳ ಲೇವಾದೇವಿ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು (ಘೋಡೆ ಎಂದರೆ ಕುದುರೆಗಳು,ಮತ್ತು ಫೋರ್ಟ್ ಎಂದರೆ ಕೋಟೆ) ರಲ್ಲಿ ಬಂದರು. ಠಾಣೆಯ ಹತ್ತಿರದ ತಮಗೆ ಸೇರಿದ್ದ ಗುಡ್ಡಗಳನ್ನು ದುರಸ್ತಿಮಾಡಿ ಬಲಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ೧೫೫೦ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಶುರುವಾದ ಕಾರ್ಯ, ೧೭೩೭ ರಲ್ಲಿ ಈಗ ಇರುವರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪೂರ್ತಿಯಾಯಿತು. ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು ಇಟ್ಟ ಹೆಸರು 'ಕಾಕಬೇ' ಎಂದು. 'ಡಿ ಟ ನ್ನಾ' ೧೭೩೭ ರ ವರೆಗೆ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ಅಧೀನದಲ್ಲಿತ್ತು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಒಂದು ಚರ್ಚನ್ನು ಕಟ್ಟಿದರು ಇವತ್ತಿಗೂ ನೋಡಬಹುದಾದ ಚರ್ಚ್ ಈಗ ಹೋಟೆಲ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಗಿದೆ ಇಗರ್ಜಿಯ ಒಳಗಿನ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕೆತ್ತಿದ ಎರಡು ದೇವತೆಗಳ ಶಿಲ್ಪವನ್ನುಇಂದೂ ನಾವು   ನೋಡಬಹುದಾಗಿದೆ. ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪುರಾತನ ಚರ್ಚ್ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಕೋಟೆಯ ಒಳಗೆ ಪುರಾತನ ವಸ್ತುಗಳು ಸಿಕ್ಕಿವೆ 
ಘೋಡ್ ಬಂದರ್ ಫೋರ್ಟ್, ಒಳಗೆ, ಹಲವಾರು ಹಳೆಯ ನಕ್ಷೆಗಳು, ಭೂಪಟಗಳೂ ಹಾಗೂ ಕೈಬರಹಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿವೆ. ಮರಾಠರು ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮಾಡಿದ ಹಲವು  ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ದಾಖಲೆಗಳಿವೆ. ಆದರೆ ಇಂತಹ  ಆಕ್ರಮಣಗಳನ್ನು ಪೋರ್ಛುಗೀಸರು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಎದುರಿಸಿದರು.೧೬೭೨ ರಲ್ಲಿ ಶಿವಾಜಿ ಮಹಾರಾಜರು ನಂತರ ಬಂದ ಸಾಂಬಾಜಿ ಮಹಾರಾಜರ ಪಡೆಗಳು ಹಲ್ಲೆ ಮಾಡಿದವು. ಆಗ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು ತಮ್ಮ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಲಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದು  ಹಾಗು ಒಂದು ಗೋಪುರವನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಆಲೋಚನೆಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ ದಾಖಲೆಗಳಿವೆ. ಕೊನೆಗೆ ಚಿಮಾಜಿ ಅಪ್ಪ, ಎಂಬ ಮರಾಠಾ ಸರದಾರನು ೧೭೩೭ ರಲ್ಲಿ  ಕೋಟೆಯನ್ನು ಗೆದ್ದು ತನ್ನ ವಶಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು. ಸಾಂಬಾಜಿಯು ತನ್ನ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಕೋಟೆಯ ದುರಸ್ತಿಯನ್ನು ಮಾಡಲು ಆಜ್ಞೆಮಾಡಿ ಒಂದು ಗೋಪುಉರದ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ನಾಂದಿಹಾಕಿದನು.

ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಬಂದನಂತರ
೧೮೧೮ ರಲ್ಲಿ ಬಂದ ಬಲಾಢ್ಯ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಕೋಟೆಯನ್ನು ಮರಾಠರಿಂದ ಕಾದಾಡಿ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಠಾಣೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪೆನಿಯ ಆಡಳಿತದ ಪ್ರಮುಖ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಯ ಕಚೇರಿಯನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರು.

ಪ್ರಸಕ್ತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ
ಈಗ 'ಘೋಡ್ ಬಂದರ್ ಕೋಟೆ'ಯು ಬಹಳ ಹೀನಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿದೆ.ಕೋಟೆಯ ಕಲ್ಲಿನ ಗೋಡೆಗಳು ಹಲವೆಡೆ ಬಿದ್ದಿವೆ, ಸ್ವಲ್ಪ ದುರಸ್ತಿಯ ಕಾರ್ಯ ಭಾರತ ಸರಕಾರದ ಪುರಾತತ್ವ ಶಾಖೆಯ ಉತ್ಖನನಗೊಂಡ ಅವಶೇಷಗಳ ಅಧ್ಯಯನ ಇಲಾಖೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

"ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು"
ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ
ಕೋಟೆಗಳು
ವಿಟಶೋಕ

ವಿಟಶೋಕ ಅಥವಾ ಟಿಸ್ಸ (3 ನೇ ಶತಮಾನದ ಕ್ರಿ.ಪೂ.) ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಕುಮಾರ ಮತ್ತು ಅಶೋಕನ ಸಹೋದರ .  ಅಶೋಕನಿಂದ ಜೀವಂತವಾಗಿ ಉಳಿದ ರಾಜಕುಮಾರ.ದಿವಾವದನದ ಪ್ರಕಾರ, ಅವರು ತೀರ್ಥಕಗಳ ಅನುಯಾಯಿಯಾಗಿದ್ದರು. 

ವಿಟಶೋಕವನ್ನು ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ಕ್ರೋನಿಕಲ್ ನಲ್ಲಿ ಟಿಸ್ಸ (ಅಥವಾ ಟಿಸ್ಯಾ) ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಇತರ ಮೂಲಗಳು ಅವನನ್ನು ವಿಟಶೋಕ, ಸುದತ್ತಾ, ಅಥವಾ ಸುಗತ್ರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ.

ಥೇರಗಾಥಾ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವು ಟಿಸ್ಸ ಮತ್ತು ವಿಟಶೋಕವನ್ನು ವಿಭಿನ್ನ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ.

ಮಹಾವಂಶ ಅವನನ್ನು ಎಕವಿಹಾರಿಕಾ ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ.es.

ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ 

2001 ರ ಬಾಲಿವುಡ್ ಚಿತ್ರ ಅಶೋಕದಲ್ಲಿ ಮಧು ವರ್ಶಿಟ್ ವಿತಶೋಕನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

ಮೌರ್ಯ ವಂಶ
ಭಾರತದ ಚಕ್ರವರ್ತಿಗಳು
ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ
ಇತಿಹಾಸ
ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ
ದಿವ್ಯಾವದಾನ

ದಿವ್ಯವದನ  ಅಥವಾ "ದೈವಿಕ ನಿರೂಪಣೆಗಳು" ಬೌದ್ಧ ಕಥೆಗಳ ಒಂದು ಸಂಸ್ಕೃತ ಸಂಕಲನವಾಗಿದೆ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ಮೂಲಾಸರ್ವಸ್ತಿವದನ  ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆ.
ಇದು 2 ನೇ ಶತಮಾನದ CE ಯಿಂದ ಇರಬಹುದು.ಈ ಕಥೆಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಪ್ರಾಚೀನ ಮತ್ತು ಬರವಣಿಗೆಗೆ ಬದ್ದವಾದ ಮೊದಲ ಬೌದ್ಧ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಈ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂಗ್ರಹವು ಹದಿನೇಳನೇ ಶತಮಾನದ ಮೊದಲು ದೃಢೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ. ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ, ಹಿಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿನ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕ ಒಬ್ಬ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಪ್ರಸ್ತುತದಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಕರ್ಮದ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಹೇಗೆ ಹೊಂದಿದನೆಂಬುದನ್ನು ಬುದ್ಧನು ಅನುಯಾಯಿಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ವಿವರಿಸಿದನು. ಬುದ್ಧನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಬುದ್ಧ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಸ್ತೂಪಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಅರ್ಪಣೆಯಾಗಿದೆ.

ಪರಿವಿಡಿ 
ಸಂಕಲನ 38 ಕಥೆಗಳನ್ನು  ಒಳಗೊಂಡಿದೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಅಶೋಕವಾದನದ "ಲೆಜೆಂಡ್ ಆಫ್ ಅಶೋಕ", ಜಾನ್ ಸ್ಟ್ರಾಂಗ್ (ಪ್ರಿನ್ಸ್ಟನ್, 1983) ರವರು  ಇದನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದರು. ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧ ಅಧ್ಯಯನದ ಆರಂಭದಿಂದಲೂ ಈ ಸಂಗ್ರಹವು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ, ಇದು ಯುಜೀನ್ ಬರ್ನೌಫ್ ಅವರ ಭಾರತೀಯ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ (1844) ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. 

ಸಹಸೋದ್ಗತ-ಅವದನ- ಆರಂಭಿಕ ಪ್ಯಾರಾಗಳಲ್ಲಿ, ಭವಚಕ್ರವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಬುದ್ಧನ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು  (ಜೀವನದ ಚಕ್ರ) ವಿವರಿಸಿದೆ . ಸಂಸ್ಕೃತ ಪಠ್ಯದ ಮೊದಲ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು 1886 ರಲ್ಲಿ ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಬೈಲ್ಸ್ ಕೋವೆಲ್ ಮತ್ತು ಆರ್.ಎ. ನೀಲ್  ಸಂಪಾದಿಸಿದರು. .1959 ರಲ್ಲಿ ಸಂಸ್ಕೃತ ಪಠ್ಯವನ್ನು  ಪಿ. ಎಲ್. ವೈಡಿಯಾ ಅವರು ಸಂಪಾದಿಸಿದರು.

ಬುದ್ಧನು ರುದ್ರಾಯಣನಿಗೆ ಭವಚಕ್ರದ  ಮೊದಲ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ನೀಡಿದ್ದಾನೆಂದು ರುದ್ರಾಯಣ-ಅವದಾನ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.ಈ ಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಬುದ್ಧನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ರಾಜ ರುದ್ರಯಾನಾ (ಎ.ಕೆ.ಯ ರಾಜ ಉದಯಾನಾ) ಮಗದದ ರಾಜ  ಬಿಂಬಿಸಾರನಿಗೆ  ಒಂದು ರತ್ನದ  ನಿಲುವಂಗಿ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದನು .  ರಾಜ ಬಿಂಬಿಸಾರ  ಪ್ರತಿಫಲವಾಗಿ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡಲು ಸಮನಾದ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲವೆಂದು ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. 
ಬಿಂಬಿಸಾರ ಸಲಹೆಗಾಗಿ ಬುದ್ಧನ ಬಳಿ  ಹೋದರು, ಮತ್ತು ಬುದ್ಧನು ಭವಚಕ್ರದ  ಮೊದಲ ಚಿತ್ರ ಮಾಡಿದನು, ಮತ್ತು ಅವರು ರುದ್ರಯಾನಾಕ್ಕೆ ಚಿತ್ರ ಕಳುಹಿಸಲು ಬಿಂಬಿಸಾರರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು.ರುದ್ರಯಾನಾ ಈ ರೇಖಾಚಿತ್ರವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರ ಸಾಧಿಸಿದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಆಯ್ದ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಅನುವಾದಗಳು

Selected English translations

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು  
 The Divyâvadâna: a collection of early Buddhist legends by E. B. Cowell (English transliteration)
 Divyavadana  (1959) by  P. L. Vaidya (Sanskrit)

ಸಂಸ್ಕೃತ ಗ್ರಂಥಗಳು
ಅಶೋಕವದನ

ಅಶೋಕವದನ (ಸಂಸ್ಕೃತ: अशोकावदान; ಐಎಸ್ಟಿ: ಅಶೋಕವದಾನ; "ಅಶೋಕನ ನಿರೂಪಣೆ") ಎಂಬುದು ಮೌರ್ಯ  ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಶೋಕನ ಜನನ ಮತ್ತು ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಒಂದು ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತ-ಭಾಷೆಯ ಗ್ರಂಥವಾಗಿದೆ.ಇದು ದಂತಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಶೋಕನನ್ನು ವೈಭವೀಕರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧಧರ್ಮದ ವಿವರಣೆಯಾಗಿದೆ. 

ಅಶೋಕವದನವು ಅವದಾನ  ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ,  (ದಿವಾವಡಾನ, "ಡಿವೈನ್ ನರೇಟಿವ್") ನಲ್ಲಿರುವ ಹಲವಾರು ಬೌದ್ಧ ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ನಿರೂಪಣೆಗಳ ಸಂಕಲನ. ಜೀನ್ ಪ್ರಜೈಲುಸ್ಕಿ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಪಠ್ಯವನ್ನು ಮಥುರಾ ಪ್ರದೇಶದ ಬೌದ್ಧ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಇದು ಮಥುರಾ ನಗರ, ಅದರ ಮಠಗಳು ಮತ್ತು ಅದರ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸುತ್ತಿದೆ. 

ಅಶೋಕರಾಜವದಾನ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಇದನ್ನು 300 CE ಯಲ್ಲಿ ಎ-ಯು ವಾಂಗ್ ಚುಆನ್ ಎಂದು ಚೀನೀ ಭಾಷೆಗೆ ಫಾ ಹಿಯಾನ್ ಭಾಷಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ನಂತರ ಸಿ-500 ರಲ್ಲಿ ಎ-ಯು ವಾಂಗ್ ಚಿಂಗ್  ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು.ಇದನ್ನು 1923 ರಲ್ಲಿ ಜೀನ್ ಪ್ರೈಲುಸ್ಕಿ ಫ್ರೆಂಚ್ನಿಂದ ಭಾಷಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು,ಮತ್ತು 1983 ರಲ್ಲಿ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ನಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಎಸ್. ಸ್ಟ್ರಾಂಗ್  ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದರು.

ಸಂಯೋಜನೆಯ ದಿನಾಂಕ 
5 ನೇ ಶತಮಾನದ ಸಿಇ ನಿಂದ 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ಸಿಇವರೆಗಿನ ಅಶೋಕವದಾನದ ಅನೇಕ ಆವೃತ್ತಿಗಳಿವೆ. ಸೈಮನ್ ಕೋಲ್ಮನ್ ಮತ್ತು ಜಾನ್ ಎಲ್ಸ್ನರ್ರ ಪ್ರಕಾರ, ಪಠ್ಯದ ಮುಂಚಿನ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ರೂಪವು ಕ್ರಿ.ಪೂ 2 ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಿಂದಿನದು, ಆದರೆ ಅದರ ಮೌಖಿಕ ಮೂಲಗಳು ಕ್ರಿ.ಪೂ. 2 ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಬಹುದು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 Sanskrit version of the Ashokavadana 

ಸಂಸ್ಕೃತ ಗ್ರಂಥಗಳು
ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ

ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ, ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹರಡಿ ಮೋಡಗಳಿಂದ ಬೀಳುವ ಅವಕ್ಷೇಪನದ ಪ್ರಮಾಣ ಅಥವಾ ಪ್ರಕಾರವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಒಂದು ರೀತಿ. ಈ ವಸ್ತುಗಳು ಮೋಡ ಘನೀಕರಣ ಅಥವಾ ಮಂಜುಗಡ್ಡೆ ನಾಭಿಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಮೋಡದೊಳಗಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮಭೌತಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಮಾರ್ಪಾಡು ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಅವಕ್ಷೇಪನವನ್ನು (ಮಳೆ ಅಥವಾ ಹಿಮ) ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು ಇದರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಆಲಿಕಲ್ಲು ಮತ್ತು ಮಂಜಿನ ನಿರೋಧವನ್ನೂ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆಯು ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿನ ಮಂಜುಗಡ್ಡೆ ಬೀಜಕಾರಕಗಳಿಂದಲೂ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಜನ್ಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ.

ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆಗೆ ಬಳಸಲ್ಪಡುವ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳೆಂದರೆ ಸಿಲ್ವರ್ ಅಯೊಡೈಡ್, ಪೊಟ್ಯಾಷಿಯಂ ಅಯೊಡೈಡ್ ಮತ್ತು ಘನೀಭವಿಸಿದ ಕಾರ್ಬನ್ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್. ಒಂದು ಅನಿಲವಾಗಿ ಹಿಗ್ಗುವ ದ್ರವ ಪ್ರೋಪೇನ್ ಅನ್ನೂ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಸಿಲ್ವರ್ ಅಯೊಡೈಡ್‍ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಜುಗಡ್ಡೆ ಹರಳುಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಬಲ್ಲದು. ಭರವಸೆಯ ಸಂಶೋಧನೆಯ ನಂತರ, ಪುಡಿ ಉಪ್ಪಿನಂತಹ ಆರ್ದ್ರಚೋಷಕ ವಸ್ತುಗಳ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡುವಾಗ, ಮೋಡಗಳೊಳಗಿನ ತಾಪಮಾನ -೭ ಮತ್ತು -೨೦ °ಸೆ ನಡುವಿದ್ದಾಗ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಿಮಪಾತ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಸಿಲ್ವರ್ ಅಯೊಡೈಡ್‍ನಂತಹ ವಸ್ತುವಿನ ಒಳಸೇರಿಸುವಿಕೆಯು ಘನೀಕರಣ ಬೀಜೀಕರಣವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಮಧ್ಯಮ ಎತ್ತರದ ಮೋಡಗಳಲ್ಲಿ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಿತ್ತನಾ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವು ಸಮತೋಲನ ಆವಿ ಒತ್ತಡ ನೀರಿಗಿಂತ ಮಂಜುಗಡ್ಡೆ ಮೇಲೆ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬ ವಾಸ್ತವಾಂಶದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ. ಅತ್ಯಂತ ಶೀತಲ ಮೋಡಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಜುಗಡ್ಡೆ ಕಣಗಳ ರಚನೆಯು ದ್ರವ ಹನಿಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡಿ ಮಂಜುಗಡ್ಡೆ ಕಣಗಳು ಬೆಳೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಸಾಕಷ್ಟು ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾದರೆ, ಈ ಕಣಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ಭಾರವಾಗಿ ಮೋಡಗಳಿಂದ ಅವಕ್ಷೇಪನವಾಗಿ ಭೂಮಿಗೆ ಬೀಳುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ ಮೋಡಗಳು ಮಳೆ ಅಥವಾ ಹಿಮವನ್ನು ಸುರಿಸದಿರಬಹುದು. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಯಿ ಬಿತ್ತನೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 
Rainmaking in China
Nevada State Cloud Seeding Program 
European patent EP 1 491 088 Weather modification by royal rainmaking technology
ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ
ರಾಮ್ ಜೇಠ್ಮಲಾನಿ

ರಾಮ್ ಬೂಲ್ಚಂದ್ ಜೇಠ್ಮಲಾನಿ (ಜನನ : ೧೪ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯೨೩-ಮರಣ:೦೮,ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್, ೨೦೧೯) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ವಕೀಲ ಮತ್ತು ರಾಜಕಾರಣಿ. ಅವರು ಭಾರತದ ಕೇಂದ್ರ ಕಾನೂನು ಸಚಿವರಾಗಿ ಮತ್ತು ಬಾರ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಉನ್ನತ-ಪ್ರೊಫೈಲ್ ಮತ್ತು  ವಿವಾದಾತ್ಮಕ  ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು  ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ್ದರಿಂದ   ಅವರು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಟೀಕೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದಾರೆ .  ಅವರು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಭಾವನೆ ಪಡೆಯುವ ಭಾರತೀಯ ವಕೀಲರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಪದವಿ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಅಭ್ಯಾಸ
ರಾಮ್ ಜೇಠ್ಮಲಾನಿ ಕಾನೂನಿನ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ ಅವರ ತವರು (ಇಂದಿನ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ) ಭಾರತದ ವಿಭಜನೆಯಾಗುವವರೆಗೆ ಕಾನೂನನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.ಅವರು ದುರ್ಗಾ ಜೇಠ್ಮಲಾನಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಎರಡನೆಯ ಹೆಂಡತಿ ರತ್ನ ಜೇಠ್ಮಲಾನಿ ಅವರನ್ನು ಮದುವೆಯಾದರು.ಭಾರತದ ವಿಭಜನೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುಂಬಯಿಗೆ ನಿರಾಶ್ರಿತರಂತೆ ಬಂದರು ತನ್ನ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಹೊಸ ಜೀವನವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು.ಅವರು 10 ನೇ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2017 ರಂದು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು.

ಲೋಕಸಭೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಸಭೆಗೆ ಆಯ್ಕೆ 
ಅವರು ಮುಂಬೈಯಿಂದ ಬಿಜೆಪಿ ಪಕ್ಷದಿಂದ  6 ನೇ ಮತ್ತು 7 ನೇ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಸತ್ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು.ಅವರು ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ ಅವರ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಕಾನೂನು ಸಚಿವರಾಗಿಯೂ ಮತ್ತು ನಗರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವರಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ವಿರುದ್ಧ 2004 ರ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಲಕ್ನೋ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದ್ದಾರೆ.  2010 ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಬಿಜೆಪಿಗೆ ಮರಳಿದರು ಮತ್ತು ರಾಜಸ್ಥಾನದಿಂದ ರಾಜ್ಯಸಭೆಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಅವರು ಅವಕಾಶವಾದಿ ಎಂದು ಟೀಕಿಸಲಾಗಿದೆ 
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಸಮುದಾಯದೊಳಗೆ ಜೇಠ್ಮಲಾನಿ ಒಬ್ಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮುಖ. ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಅವರ ನಿಲುವು ಅಡಗಿದೆಯಾದರೂ, ಅವರು ಹಲವು ಉನ್ನತ-ಮಟ್ಟದ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. 1993 ರಿಂದ 1998 ರವರೆಗೆ ಅವರು ಹರ್ಷದ್ ಮೆಹ್ತಾ ಹಗರಣದಲ್ಲಿ ಹರ್ಷದ್ ಮೆಹ್ತಾ ಅವರನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿರುವ ವಕೀಲರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ನರಸಿಂಹ ರಾವ್ ಲಂಚ ಪ್ರಕರಣ.☂7 ಮೇ 2010 ರಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಬಾರ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಕೊನೆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನರೆಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರ ವಿರೋಧಿಯಾಗಿದ್ದರು.

ಮರಣ
'ರಾಮ್ ಜೇಠ್ಮಲಾನಿಯವರು ತಮ್ಮ ೯೬ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯ ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಾಯಿಲೆಯಿಂದ ನಿಧನರಾದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 Members BioProfile 
 Rajya Sabha Member 

ರಾಜಕಾರಣಿಗಳುಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು
ವಸುಬಂಧು

ವಸುಬಂಧು (ಪ್ರವ. ಕ್ರಿ.ಶ 4ರಿಂದ 5ನೇ ಶತಮಾನ) ಗಾಂಧಾರದ ಒಬ್ಬ ಬಹಳ ಪ್ರಭಾವಿ ಬೌದ್ಧ ಸಂನ್ಯಾಸಿ ಮತ್ತು ವಿದ್ವಾಂಸನಾಗಿದ್ದನು. ವಸುಬಂಧುವು ಸರ್ವಾಸ್ತಿವಾದ ಮತ್ತು ಸೌತ್ರಾಂತಿಕ ಪಂಥಗಳ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಅಭಿಧರ್ಮದ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞನಾಗಿದ್ದನು. ಮಹಾಯಾನ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಮತಾಂತರವಾದ ಮೇಲೆ, ತನ್ನ ಮಲಸಹೋದರ ಅಸಂಗನೊಂದಿಗೆ ಇವನು ಯೋಗಾಚಾರ ಪಂಥದ ಮುಖ್ಯ ಸಂಸ್ಥಾಪಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾಗಿದ್ದನು.

ವಸುಬಂಧುವಿನ ಅಭಿಧರ್ಮಕೋಶಭಾಷ್ಯವನ್ನು ಟಿಬೇಟಿ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯನ್ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಮಹಾಯಾನಯೇತರ ಅಭಿಧರ್ಮ ತತ್ವದ ಪ್ರಧಾನ ಮೂಲವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವನ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಗದ್ಯ ಕೃತಿಗಳು ಭಾರತೀಯ ಯೋಗಾಚಾರ ತತ್ವಮೀಮಾಂಸೆಯಾದ "ವಿಜ್ಞಪ್ತಿ ಮಾತ್ರ"ದ ಮಾನದಂಡವನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತವೆ, ಇದನ್ನು ಜ್ಞಾನಮೀಮಾಂಸಾ ಆದರ್ಶವಾದದ ಒಂದು ರೂಪವೆಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದಲ್ಲದೇ, ಇವನು ಹಲವಾರು ಭಾಷ್ಯಗಳು, ತರ್ಕ, ವಾದ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿ ಕಾವ್ಯದ ಮೇಲಿನ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಬರೆದನು.

ವಸುಬಂಧು ಭಾರತೀಯ ಬೌದ್ಧ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವೀ ಚಿಂತಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾಗಿದ್ದನು.

ಪೇಶಾವರದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ ವಸುಬಂಧು ಯೋಗಾಚಾರ ತತ್ವದ ಸ್ಥಾಪನೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದ ಅಸಂಗನ ಮಲಸಹೋದರನಾಗಿದ್ದನು. ಇವನು ಮತ್ತು ಅಸಂಗ "ಆರು ಆಭರಣಗಳು" ಅಥವಾ ಬುದ್ಧನ ಬೋಧನೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಆರು ಮಹಾನ್ ಭಾಷ್ಯಕಾರರ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವನು ಸಮುದ್ರಗುಪ್ತನ ತಂದೆ ಮೊದಲನೇ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತನ ಸಮಕಾಲೀನನಾಗಿದ್ದನು. ಈ ಮಾಹಿತಿಯು ವಸುಬಂಧುವನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಕ್ರಿ.ಶ. ೪ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಇರಿಸುತ್ತದೆ. ವಸುಬಂಧುವಿನ ಅತ್ಯಂತ ಮುಂಚಿನ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಪರಮಾರ್ಥನು ಚೀನಿ ಭಾಷೆಗೆ ಅನುವಾದಿಸಿದನು. ವಸುಬಂಧುವು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಗಾಂಧಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಲವಾಗಿದ್ದ ಬೌದ್ಧ ಸರ್ವಾಸ್ತಿವಾದ (ಅಥವಾ ವೈಭಾಷಿಕ) ಪಂಥದೊಂದಿಗೆ ಕಲಿತನು, ಮತ್ತು ನಂತರ ಸಂಪ್ರದಾಯಬದ್ಧ ಸರ್ವಾಸ್ತಿವಾದ ಶಾಖೆಯ ಮುಖಂಡರೊಂದಿಗೆ ಕಲಿಯಲು ಕಾಶ್ಮೀರಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಮನೆಗೆ ಮರಳಿದ ನಂತರ ಇವನು ಅಭಿಧರ್ಮದ ಮೇಲೆ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡಿದನು ಮತ್ತು ಅಭಿಧರ್ಮಕೋಶಕಾರಿಕಾವನ್ನು ರಚಿಸಿದನು. ಇದು ಸರ್ವಾಸ್ತಿವಾದ ಅಭಿಧರ್ಮ ಬೋಧನೆಗಳ ಗದ್ಯ ಸಾರವಾಗಿತ್ತು, ಅಂದರೆ ಅನುಭವಗಳ ಎಲ್ಲ ಅಂಶಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯಾಗಿತ್ತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬೌದ್ಧ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು
ಶಾಪ

ಶಾಪವು ವ್ಯಕ್ತಿ(ಗಳು), ಒಂದು ಸ್ಥಳ, ಅಥವಾ ಒಂದು ವಸ್ತುವಿನಂತಹ ಯಾವುದೇ ಅಸ್ತಿತ್ವವುಳ್ಳದ್ದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೋ ರೂಪದ ಆಪತ್ತು ಅಥವಾ ದುರದೃಷ್ಟ ಉಂಟಾಗಲಿ ಎಂದು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾದ ಯಾವುದೇ ಆಸೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಶಾಪವು ದೇವತೆ ಅಥವಾ ದೇವತೆಗಳು, ಅಥವಾ ಆತ್ಮ, ಅಥವಾ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಶಕ್ತಿಯಂತಹ ಅಲೌಕಿಕ ಅಥವಾ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ, ಅಥವಾ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಮಾಡಲಾದ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಮಾಟದಿಂದ ಕಾರ್ಯಗತವಾಗುವ ಬಯಕೆ ಅಥವಾ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಬಹುದು; ಹಾಗಾಗಿ ಶಾಪವನ್ನು ಅಪಶಕುನವೆಂದೂ ಕರೆಯಬಹುದು. ಅನೇಕ ನಂಬಿಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ, ಸ್ವತಃ ಶಾಪವೇ (ಅಥವಾ ಅದರ ಜೊತೆಗಿನ ಕ್ರಿಯಾವಿಧಿ) ಪರಿಣಾಮದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೋ ಕಾರಣವಾದ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಶಾಪವನ್ನು ವಾಪಸು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳವುದು ಅಥವಾ ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದಕ್ಕೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ "ಮುರಿಯುವುದು" ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹಲವುವೇಳೆ ಇದಕ್ಕೆ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಕ್ರಿಯಾವಿಧಿಗಳು ಅಥವಾ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳು ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.

ಜಾನಪದ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಅಧ್ಯಯನ ಎರಡರ ಅಧ್ಯಯನವು ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಶಾಪಗಳ ರೂಪಗಳ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಶಾಪಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸುವ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕ ಪ್ರಯತ್ನವು ಹಲವುವೇಳೆ ಮಾಯೆಯ ಅಭ್ಯಾಸದ ಭಾಗವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹಿಂದೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಋಷಿಯು ಆಶೀರ್ವದಿಸುವ ಮತ್ತು ಶಾಪ ಕೊಡುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ರಾಜ ನಹುಷನಿಗೆ ಭೃಗು ಋಷಿ ಕೊಟ್ಟ ಶಾಪ ಮತ್ತು ದೇವಲ ಋಷಿಯು ಕೊಟ್ಟ ಶಾಪ ಕೆಲವು ಉದಾಹರಣೆಗಳಾಗಿವೆ.

ಆಫ಼್ರಿಕನ್ ಅಮೇರಿಕನ್ ಹೂಡೂ ನಮಗೆ ಜಿಂಕ್ಸ್ ಹಾಗೂ ಅಡ್ಡಡ್ಡವಾಗಿರುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು, ಜೊತೆಗೆ ಪಾದ ಜಾಡು ಮಾಯೆಯ ಒಂದು ರೂಪವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಜಾಡು ಮಾಯೆಯಲ್ಲಿ ಶಾಪಹಾಕಿದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬಲಿಪಶುಗಳ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ಇವುಗಳ ಮೇಲೆ ನಡೆದು ಹೋದಾಗ ಅವು ಸಕ್ರಿಯವಾಗುತ್ತವೆ. ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ಹಾಗೂ ಮೆಡಿಟೆರೇನಿಯನ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯು ಕೆಟ್ಟ ದೃಷ್ಟಿಯ ನಂಬಿಕೆಯ ಮೂಲವಾಗಿದೆ. ಇದು ಅಸೂಯೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚು ಅಪರೂಪವಾಗಿ, ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕ ಶಾಪದ ಪರಿಣಾಮ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಟ್ಟ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿರಲು, ಗಾಢ ನೀಲಿ ವೃತ್ತಾಕಾರ ಗಾಜಿನಿಂದ ರಕ್ಷಣಾ ವಸ್ತುವನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ಬಿಂದುವಿನ ಸುತ್ತ ಬಿಳಿಯ ವೃತ್ತವಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಮಾನವ ಕಣ್ಣಿನ ನೆನಪು ತರುತ್ತದೆ. ರಕ್ಷಕ ಕಣ್ಣಿನ ವಸ್ತುವಿನ ಗಾತ್ರ ಬದಲಾಗಬಹುದು.

ಶಾಪಹಾಕಿದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅವುಗಳ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ಮಾಲೀಕರಿಂದ ಕದಿಯಲಾಗಿರುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಲೂಟಿಮಾಡಲಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹೋಪ್ ವಜ್ರ ಅಂತಹ ಒಂದು ಶಾಪವನ್ನು ಹೊತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅದರ ಮಾಲೀಕನಿಗೆ ದುರದೃಷ್ಟವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ. ಈ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಏಕೆ ಶಾಪಹಾಕಲಾಯಿತು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಕತೆಗಳು ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಅವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದುರದೃಷ್ಟವನ್ನು ತರುತ್ತವೆ ಅಥವಾ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಮೂಢನಂಬಿಕೆಗಳು
ಸುಶ್ರುತ ಸಂಹಿತಾ

ಸುಶ್ರುತ ಸಂಹಿತಾ ವೈದ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮೇಲಿನ ಒಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಸ್ಕೃತ ಪಠ್ಯ ಮತ್ತು ಈ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಾಚೀನ ವಿಶ್ವದಿಂದ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರುವ ಅಂತಹ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಕರಣ ಗ್ರಂಥಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಚರಕ ಸಂಹಿತಾ, ಭೇಳ ಸಂಹಿತಾ ಮತ್ತು ಬೋವರ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಭಾಗಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಸುಶ್ರುತ ಸಂಹಿತಾ ಆಯುರ್ವೇದದ ಮೂಲಭೂತ ಪಠ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಇದು ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತದಿಂದ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರುವ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವೃತ್ತಿಯ ಮೇಲಿನ ಎರಡು ಮೂಲಭೂತ ಹಿಂದೂ ಪಠ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.

ಇದು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸಾ ತರಬೇತಿ, ಉಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಅನನ್ಯ ಅಧ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಕಾರಣ ಸುಶ್ರುತ ಸಂಹಿತಾ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.

ಒಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ವೈದಿಕ ಪಠ್ಯವಾದ ಶತಪಥ ಬ್ರಾಹ್ಮಣದ ಲೇಖಕನಿಗೆ ಸುಶ್ರುತ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದಿತ್ತು, ಹಾಗಾಗಿ ಆ ಸುಶ್ರುತ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳ ಕಾಲವನ್ನು ಶತಪಥ ಬ್ರಾಹ್ಮಣದ ರಚನಾ ಕಾಲವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕು. ಒಬ್ಬ ವಿದ್ವಾಂಸನ ಪ್ರಕಾರ, ಐದು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ೧೨೦ ಅಧ್ಯಾಯಗಳ ಸುಶ್ರುತ ಸಂಹಿತಾದ ಮೂಲ ಪದರವನ್ನು ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೧ನೇ ಸಹಸ್ರಮಾನದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಕ್ರಿ.ಶ. ೧ನೇ ಸಹಸ್ರಮಾನದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರತಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಇದನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಯಿತು. ಇದರಿಂದ ಪಠ್ಯದ ಗಾತ್ರ ಆರು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ೧೮೪ ಅಧ್ಯಾಯಗಳಾಯಿತು. ಇನ್ನೊಬ್ಬ ವಿದ್ವಾಂಸನ ಪ್ರಕಾರ, ಸುಶ್ರುತ ಸಂಹಿತಾ ಹಲವಾರು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪದರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಇದರ ರಚನೆ ಕ್ರಿಸ್ತ ಪೂರ್ವದ ಕೊನೆಯ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಲೇಖಕನಿಂದ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟು ಕೊನೆಯ ಸುದೀರ್ಘ ಅಧ್ಯಾಯವಾದ ಉತ್ತರತಂತ್ರದ ಸೇರಿಕೆಯಿಂದ ಅದರ ಈಗಿನ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರುವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಿರಬಹುದು. ಈ ಎಲ್ಲ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಮೊದಲ ಸುಶ್ರುತ ಸಂಹಿತಾ ಬಹುಶಃ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೧ನೇ ಸಹಸ್ರಮಾನದ ಮಧ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ರಚನೆಗೊಂಡಿತು ಎಂದು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುತ್ತವೆ.

ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ಸುಶ್ರುತನನ್ನು ಲೇಖಕನಾಗಿ ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಇವನು ತನ್ನ ಗುರು ದಿವೋದಾಸನ ಬೋಧನೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿದನು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಬೌದ್ಧ ಜಾತಕಗಳಂತಹ ಪ್ರಾಚೀನ ಪಠ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಇವನು ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೧೨೦೦ ರಿಂದ ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೬೦೦ ರ ನಡುವೆ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ, ಜೊತೆಗೆ ತಕ್ಷಶಿಲೆಯಲ್ಲಿನ ಮತ್ತೊಂದು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಬೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ವೈದ್ಯನಾಗಿದ್ದ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಸುಶ್ರುತ ಹೆಸರಿನ ಗೊತ್ತಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಮುಂಚಿನ ಉಲ್ಲೇಖಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬೋವರ್ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಪಠ್ಯಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ ಸುಶ್ರುತ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಹಲವಾರು ಪ್ರಾಚೀನ ಲೇಖಕರಿದ್ದರು ಎಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಒಪ್ಪುತ್ತಾರೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಆಯುರ್ವೇದ ಪಠ್ಯಗಳು
ಭಾರತದ ೧೦೦ ರೂಪಾಯಿ ನಾಣ್ಯ

ಭಾರತದ ೧೦೦ ರೂಪಾಯಿ ನಾಣ್ಯ (Indian 100-rupee coin) ಭಾರತೀಯ ಕೇಂದ್ರ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ ಹೊರತರಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿರುವ  ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿಯ  ಒಂದು ಪಂಗಡವಾಗಿದೆ. ೨೦೧೭ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ನಲ್ಲಿ ಮುಂದೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದೆ.

ನೂರು ರೂಪಾಯಿ ನಾಣ್ಯದ ವಿಶೇಷತೆ 
44 ಮಿ.ಮೀ. ವ್ಯಾಸ
35 ಗ್ರಾಂ ತೂಕ
ನಾಣ್ಯವನ್ನ ಬೆಳ್ಳಿ, ತಾಮ್ರ, ನಿಕ್ಕಲ್ ಹಾಗೂ ಸತುವಿನಿಂದ ನಾಣ್ಯ ತಯಾರಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

೧೦೦ ರೂಪಾಯಿಯ ನಾಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಶೋಕಸ್ತಂಭ .ಸತ್ಯಮೇವ ಜಯತೆ ಎಂದು ಬರೆಯಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ದೇವನಗರಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಎಂದು, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ನಲ್ಲಿ ಇಂಡಿಯಾ ಎಂದು ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.

ಕೆಲವು ನಾಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ
ಎಂಜಿಆರ್  ಹಾಗೂ ಎಂ.ಎಸ್. ಸುಬ್ಬುಲಕ್ಷ್ಮಿ  ಅವರ ಜನ್ಮಶತಮಾನೋತ್ಸವ ಅಂಗವಾಗಿ
ಕೆಲವು ನಾಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಂಜಿಆರ್ ಚಿತ್ರ ಇರಲಿದ್ದು, (1917-2017) ಎಂದು ಬರೆಯಲಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಕೆಲವು ನಾಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎಸ್. ಸುಬ್ಬುಲಕ್ಷ್ಮಿ ಅವರ ಚಿತ್ರ ಇರಲಿದ್ದು,  (1912-2016) ಎಂದು ಬರೆಯಲಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

ಭಾರತದ ನಾಣ್ಯಗಳು
ಭಾರತದ ೫ ರೂಪಾಯಿ ನಾಣ್ಯ

ಭಾರತದ  ೫ ರೂಪಾಯಿ ನಾಣ್ಯವು'' ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿಯ ಒಂದು ಪಂಗಡವಾಗಿದೆ. 2005 ರಲ್ಲಿ  ೧೦ ರೂಪಾಯಿ  ಆಗಮನದ ತನಕ ೫ ರೂಪಾಯಿ ನಾಣ್ಯವು ಅತಿಹೆಚ್ಚು ನಾಮಕರಣಗೊಂಡ ನಾಣ್ಯವಾಗಿತ್ತು.

ನಾಣ್ಯದ ವಿನ್ಯಾಸ
ಅಶೋಕನ ಲಯನ್ ರಾಜಧಾನಿ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಳಗಿರುವ ಪಂಗಡದೊಂದಿಗೆ ಮುದ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.ಕೆಲವು  .5 ನಾಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಕೇವಲ ಮುಖಬೆಲೆಯು ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಿಸಲಾಗುವುದು ಮತ್ತು ಸಿಂಹ ಬಂಡವಾಳವು ಹಿಮ್ಮುಖ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರ ಮತ್ತು ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ಅವರ 100 ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ.

ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು
5 ರೂಪಾಯಿ ಇಂಡಿಯನ್ ನಾಣ್ಯವನ್ನು ಕಪ್ರೊ-ನಿಕಲ್ನೊಂದಿಗೆ ಮುದ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ನಾಣ್ಯದ ವ್ಯಾಸವು 23 ಮಿಮೀ ಆಗಿದೆ.
ನಾಣ್ಯದ ತೂಕ 9 ಗ್ರಾಂ.
ಆಕಾರವು ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
 

ಭಾರತದ ನಾಣ್ಯಗಳು