Kannada-LLM-Labs/Wikipedia-Kn huggingface dataset:
ತೀಯೊಡೋರ್ ಫಿಲಿಪ್ ಟಾಯೆನ್ಬಿ

ತೀಯೊಡೋರ್ ಫಿಲಿಪ್ ಟಾಯೆನ್ಬಿ -1916-1981. ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ.

ಬದುಕು ಮತ್ತು ಬರಹ 
ತಂದೆ ಆರ್ನಲ್ಡ್ ಟಾಯ್‍ನ್‍ಬಿ. ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಆಕ್ಸ್‍ಫರ್ಡ್‍ನಲ್ಲಿ. ರಗ್ಬಿ ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತ್ ಚರ್ಚ್ ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ. 1937ರಲ್ಲಿ ಸ್ಯಾವೇಚ್ ಡೇಸ್ ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ. ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯನಾದ. ಯೂನಿಯನ್ನಿನ ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಾದ. ಆದರೆ 1939ರ ವೇಳೆಗೆ ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್ ಸಿದ್ಧಾಂತದಿಂದ ದೂರ ಸರಿದ. 1939ರ ಅನಂತರ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಪಕ್ಷವಾಗಿದ್ದ ಲೇಬರ್ ಪಾರ್ಟಿಗೆ ತನ್ನ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತ ಬಂದ. ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಆರಂಭವಾದಾಗ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ. ಯುದ್ಧ ಮುಗಿದಮೇಲೆ ಅಬ್ಸರ್‍ವರ್ ಎಂಬ ಪತ್ರಿಕಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿಕೊಂಡ. ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಮತ್ತು ಅನಂತರವೂ ಅನೇಕ ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ಬರೆದ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವು ಸ್ಕೂಲ್ ಇನ್ ಪ್ರೈವೇಟ್ (1941), ದಿ ಬ್ಯಾರಿಕೇಡ್ಸ್ (1944), ಟೀ ವಿತ್ ಮಿಸೆಸ್ ಗುಡ್‍ಮನ್ (1947) ಮತ್ತು ದಿ ಗಾರ್ಡನ್ ಟು ದಿ ಸಿ (1953). 1954ರಲ್ಲಿ ಹೊರಬಂದ ಫ್ರೆಂಡ್ಸ್ ಅಪಾರ್ಟ್‍ನಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮಡಿದ ಇಬ್ಬರು ಸ್ನೇಹಿತರ ಜೀವನ ಚಿತ್ರವಿದೆ. ಇವನು ರಚಿಸಿದ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಆಸೆ, ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳ ನೈಜರೂಪವನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ಇವನ ಶೈಲಿ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿಯೂ ಸರಳವಾಗಿಯೂ ಇದೆ.

ಕಾದಂಬರಿಕಾರರು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ನ್ಯೂಟನ್ ಬೂತ್ ಟಾರ್ಕಿಂಗ್ಟನ್

ನ್ಯೂಟನ್ ಬೂತ್ ಟಾರ್ಕಿಂಗ್ಟನ್ (1869-1946). ಅಮೆರಿಕದ ಇಂಡಿಯಾನ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ ಮತ್ತು ನಾಟಕಕಾರ.

ಬದುಕು ಮತ್ತು ಬರಹ 
ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಇಂಡಿಯಾನಾಪಾಲಿಸ್‍ನಲ್ಲಿ. ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡಿದ್ದು ಪಡ್ರ್ಯೂನ ಫಿಲಿಪ್ಸ್ ಎಕ್ಸೀಟರ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್‍ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ. 1902-03ರಲ್ಲಿ ಇಂಡಿಯಾನ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಶಾಸನಸಭೆಯ ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯನಾಗಿದ್ದ. ಇವನಿಗೆ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಗಳಿಸಿಕೊಟ್ಟ ಮೊದಲ ಕೃತಿ 18ನೆಯ ಶತಮಾನ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಡ್ಯೂಕ್ ಆಫ್ ಆರ್ಲಿಯನ್ಸ್‍ನ ಸಾಹಸದ ಕಥೆಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸುವ ಕಾದಂಬರಿ ಮೆಸ್ಯೆರ್ ಬೋಕೇರ್ (1900). ಈ ಮೊದಲೇ ಬರೆದಿದ್ದ ದಿ ಜಂಟಲ್‍ಮನ್ ಫ್ರಮ್ ಇಂಡಿಯಾನ (1899) ಎಂಬುದು ಒಬ್ಬ ಸಂಪಾದಕ ರಾಜಕೀಯ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆಸುವ ಹೋರಾಟವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಅನಂತರ ಈತ ಬರೆದ ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಅಮೆರಿಕದ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ಪ್ರದೇಶದ ಜನಜೀವನವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳ ಪೈಕಿ ದಿ ಮ್ಯಾಗ್ನಿಫಿಸೆಂಟ್ ಆ್ಯಂಬರ್‍ಸನ್ಸ್ (1918) ಮತ್ತು ಆ್ಯಲಿಸ್ ಆಡಮ್ಸ್ (1921) ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಪುಲಿಟ್ಸರ್ ಬಹುಮಾನ ಪಡೆದವು. ದಿ ಮ್ಯಾಗ್ನಿಫಿಸೆಂಟ್ ಆ್ಯಂಬರ್‍ಸನ್ಸ್ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಇಂಡಿಯಾನ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಒಂದು ಗಣ್ಯ ಮನೆತನದ ಮೂರು ತಲೆಮಾರಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಒದಗುವ ಅವನತಿಯ ವರ್ಣನೆಯಿದೆ. ಆ್ಯಲಿಸ್ ಆಡಮ್ಸ್ ಎಂಬುದು ಒಬ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಂಗಸಿನ ಭ್ರಾಂತಿಗಳಿಗೆಲ್ಲಾ ನೀರಸಗೊಂಡ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಅಮೆರಿಕದ ಮಧ್ಯಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಪ್ರದೇಶದ ನಗರ ಜೀವನವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ ಗ್ರೋತ್ (1923) ಎಂಬುದು ದಿ ಟರ್ಮಾಯಿಲ್, ದಿ ಮ್ಯಾಗ್ನಿಫಿಸೆಂಟ್ ಆ್ಯಂಬರ್‍ಸನ್ಸ್ ಮತ್ತು ದಿ ಮಿಡ್‍ಲ್ಯಾಂಡರ್ ಎಂಬ ಮೂರು ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ದಿ ಕಾನ್‍ಕ್ವೆಸ್ಟ್ ಆಫ್ ಕೆನಾನ್ (1905), ದಿ ಪ್ಲುಟೊಕ್ರಾಟ್ (1927) ಮತ್ತು ದಿ ಹೆರಿಟೇಜ್ ಆಫ್ ಹ್ಯಾಚರ್ ಐಡ್ (1941) ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನೂ ಈತ ರಚಿಸಿದ. ಕೇಟ್ ಫೆನಿಗೇಟ್ (1943) ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿ ನಿರ್ವಹಣಕುಶಲೆಯೊಬ್ಬಳ ಹಾಸ್ಯಪೂರಿತ ಕಥೆ. ದಿ ಇಮೇಜ್ ಆಫ್ ಜೋಸೆಫೀನ್ (1945)-ಆಧುನಿಕ ಮಹಿಳೆಯ ಒಂದು ಚಿತ್ರ.

ಟಾರ್‍ಕಿಂಗ್‍ಟನ್ ಎಳೆಯ ವಯಸ್ಸಿನ ಬಾಲಕರ ಮತ್ತು ಹರೆಯದವರ ಮನೋಧರ್ಮವನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನೂ ರಚಿಸಿದ. ಇವುಗಳ ಪೈಕಿ ಪೆನ್‍ರಾಡ್ (1914), ಪೆನ್‍ರಾಡ್ ಅಂಡ್ ಸ್ಯಾಮ್ (1916), ಪೆನ್‍ರಾಡ್ ಜಾಷ್‍ಬರ್ (1929) ಮತ್ತು ಸೆವೆಂಟೀನ್ (1916) ಬಹಳ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದುವು.
ಟಾರ್‍ಕಿಂಗ್‍ಟನ್ ರಚಿಸಿದ ಕೆಲವು ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮೆಸ್ಯೆರ್ ಬೋಕೇರ್ (1901) ಮತ್ತು ಕ್ಲಾರೆನ್ಸ್ (1909) ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿಗಳ ಅಳವಡಿಕೆಗಳು ಉಲ್ಲೇಖನಾರ್ಹವಾಗಿವೆ. ದಿ ವಲ್ರ್ಡ್ ಡಸ್ ಮೂವ್ (1928) ಎಂಬುದು ಈತನ ಆತ್ಮ ಕಥೆ.

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕಾದಂಬರಿಕಾರರು
ನಾಟಕಕಾರರು
ಫ್ರೆಡರಿಕ್ ಜ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಟರ್ನರ್

ಫ್ರೆಡರಿಕ್ ಜ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಟರ್ನರ್ (1861-1932). ಅಮೆರಿಕನ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ.

ಬದುಕು , ಸಾಧನೆ 
ವಿಸ್‍ಕಾನ್ಸಿನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಪೋರ್ಟಿಜ್‍ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ವಿಸ್‍ಕಾನ್ಸಿನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪದವೀಧರರಾಗಿ (1884) ಜಾನ್ಸ್ ಹಾಪ್‍ಕಿನ್ಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪದವಿ ಪಡೆದರು (1890). 1910ರವರೆಗೆ ವಿಸ್‍ಕಾನ್ಸಿನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ, ಅನಂತರ 1910ರಿಂದ 1924ರವರೆಗೆ ಹಾರ್ವರ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು. ಅಮೆರಿಕದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಗಡಿನಾಡಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯವನ್ನು ಕುರಿತ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಅಮೆರಿಕನ್ ಇತಿಹಾಸ ಸಂಘದ ವಿಚಾರಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಓದಿದಾಗ (1893ರ ಜುಲೈ 12) ಟರ್ನರರ ಹೆಸರು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ರೈಸ್ ಆಫ್ ದಿ ನ್ಯೂ ವೆಸ್ಟ್ 1819-1829 ದಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ 1830-1850 ಇವರ ಗ್ರಂಥಗಳು. ದಿ ನೇಷನ್ ಅಂಡ್ ಇಟ್ಸ್ ಸೆಕ್ಷನ್ ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕ ಇವರ ಮರಣಾ ನಂತರ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ದಿ ಸಿಗ್ನಿಫಿಕೆನ್ಸ್ ಆಫ್ ಸೆಕ್ಷನ್ಸ್ ಇನ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಹಿಸ್ಟೊರಿ (1932) ಎಂಬ ಕೃತಿಗಾಗಿ ಇವರಿಗೆ ಮರಣೋತ್ತರ ಪುಲಿಟ್‍ಜರ್ ಬಹುಮಾನ ನೀಡಲಾಯಿತು (1933). ಇವರ ಕೃತಿಗಳೆಲ್ಲ ಬಹುಪಾಲು ಇವರ ಮೊದಲ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರಬಂಧದ ವಿಸ್ತರಣೆಗಳೇ ಆಗಿವೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ದಂಡೆಗಿಂತಲೂ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಬರೆಯಬೇಕೆಂದು ಇವರು ವಾದಿಸಿದರು. ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯದ ಪ್ಯಾಸಡೇನದಲ್ಲಿ 1932ರಲ್ಲಿ ತೀರಿಕೊಂಡರು.

ಇತಿಹಾಸ ತಜ್ಞರು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ರಾಲ್ಫ್‌ ಲಿಲಿ ಟರ್ನರ್

ರಾಲ್ಫ್‌ ಲಿಲಿ ಟರ್ನರ್ (	1888-1983). ಭಾರತೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಕಲೆ, ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಆಸ್ಥೆ ತಳೆದು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪಂಡಿತರಲ್ಲೊಬ್ಬರು. ನೇಪಾಳಿ ಭಾಷೆಯನ್ನೂ ಇಂಡೋ-ಆರ್ಯನ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನೂ ಕೂಲಂಕಷ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ, ಭಾಷಾಭ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಚಿರಸ್ಥಾಯಿಯಾದ ನೇಪಾಳಿ, ಆರ್ಯ ಭಾಷೆಗಳ ತುಲಾನಾತ್ಮಕ ನಿಘಂಟುಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ಬದುಕು ಮತ್ತು ಸಾಧನೆ 
ಟರ್ನರ್ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಕಾರ್ಲ್‍ಟನ್‍ನಲ್ಲಿ. ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಕೇಂಬ್ರಿಜ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಹಾಗೂ ಸಂಸ್ಕೃತಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಗಳಿಸಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಆರ್ಮಿ ರಿಜರ್ವ್‍ನ 2/3 ನೆಯ ಗೂರ್ಖ ರೈಫಲ್ಸನಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ವಾರಾಣಸಿಯ ಹಿಂದೂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು. ಲಂಡನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಸಂಸ್ಸ್ಕೃತದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರೂ ಆಮೇಲೆ ಗೌರವ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರೂ ಆಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಓರಿಯಂಟಲ್ ಅಂಡ್ ಆಫ್ರಿಕನ್ ಸ್ಟಡೀಸ್‍ನ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದು ಮುಂದೆ ಅದರ ಗೌರವ ಫೆಲೋ ಆದರು. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಪುಣೆಯ ಡೆಕ್ಕನ್ ಕಾಲೇಜಿನ ಫೆಲೋ ಆದುದಲ್ಲದೆ ಪ್ರಪಂಚದ ಅನೇಕ ಪಂಡಿತ ಸಂಘ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತುಲನಾತ್ಮಕ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಇವರದು ಎತ್ತಿದ ಕೈ. ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಗೆ ಜನಿಸಿ, 20ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಆದಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣಪಡೆದು ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಭಾಷಾ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಬಹುದಾಗಿದ್ದರೂ ಟರ್ನರ್ ಆಯಾ ಕಾಲದ ಹೊಸ ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಜ್ಞೆಗೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತ ನಡೆದುದರಿಂದ ಇಂದಿನ ತುಲನಾತ್ಮಕ ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಗಣ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಇತ್ತೀಚಿನ ಕೃತಿ, ಫೋನೆಟಿಕ್ ಅನ್ಯಾಲಿಸಿಸ್ ಸಂಪುಟ 1971ರಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ ಇವರ 83ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ಸಾಹಿತ್ಯವಿಮರ್ಶೆಗೆ ರಿಚಡ್ರ್ಸ್, ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ರಸೆಲ್‍ರು ಹೇಗೋ ಹಾಗೆ ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ-ಅದರಲ್ಲೂ ಇಂಡೋ-ಆರ್ಯನ್ ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ-ಟರ್ನರ್ ಹೆಸರಾದವರು. ಇವರ ಸೇವೆಪಾಂಡಿತ್ಯಗಳಿಗೆ ಕಾಣಿಕೆಯಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಘ ಇವರ 71ನೆಯ ಜನ್ಮ ಮಹೋತ್ಸವದ ಅಂಗವಾಗಿ ಗೌರವ ಗ್ರಂಥವನ್ನು (ಟರ್ನರ್ ಜೂಬಿಲಿ ವಾಲ್ಯೂಂ 1) ಪ್ರಕಟಿಸಿತು (1958).

ಕೃತಿಗಳು 
ಟರ್ನರರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೃತಿಗಳಿವು : ಗುಜರಾತಿಯನ್ನು ಕುರಿತ ಗುಜರಾತಿ ಫೋನಾಲಜಿ (1921). ದಿ ಪೊಸಿಷನ್ ಆಫ್ ರೋಮಾನಿ ಇನ್ ಇಂಡೊ-ಆರ್ಯನ್ (1927). ಎ ಕಂಪ್ಯಾರಟಿವ್ ಅಂಡ್ ಎಟಿಮಾಲಾಜಿಕಲ್ ಡಿಕ್ಷನರಿ ಆಫ್ ನೇಪಾಲಿ ಲ್ಯಾಂಗ್‍ವೇಜ್ (1931), ದಿ ಗವಿಮಠ್ ಇನ್ಸ್‍ಕ್ರಿಷ್ಷನ್ ಆಫ್ ಅಶೋಕ (1932), ಸಮ್ ಪ್ರಾಬ್ಲಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಸೌಂಡ್ ಚೇಂಜ್ ಇನ್ ಇಂಡೊ-ಆರ್ಯನ್ (1960), ಎ ಕಂಪ್ಯಾರಟಿವ್ ಡಿಕ್ಷನರಿ ಆಫ್ ಇಂಡೊ-ಆರ್ಯನ್ ಲ್ಯಾಂಗ್‍ವೇಜಸ್ (1966). ನಿಘಂಟುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಇಂಡೆಕ್ಸಸ್ ವಾಲ್ಯೂಮ್ (1969), ಫೋನೆಟಿಕ್ ಅನ್ಯಾಲಿಸಿಸ್ ವಾಲ್ಯೂಮ್ (1971).

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಷ್ಯಾರನ್ ಟರ್ನರ್

ಷ್ಯಾರನ್ ಟರ್ನರ್ (1768-1847). ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ. 

ಲಂಡನಿನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ. ಲಂಡನ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಸಾಲಿಸಿಟರ್ (ಸಲಹೆ ವಕೀಲ) ಆಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿ 1829ರಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತನಾದ. ಹಿಸ್ಟೊರಿ ಆಫ್ ದಿ ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ಸ್ (1799-1805) ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಸಂಪುಟಗಳ ಸಂಶೋಧನಾತ್ಮಕ ಇತಿಹಾಸಗ್ರಂಥದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ. ಈ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ಉತ್ತಮ ದರ್ಜೆಯ ಕೃತಿಯೆಂದು ಇದು ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ಹಿಸ್ಟೊರಿ ಆಫ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ (1814-29), ಸೇಕ್ರೆಡ್ ಹಿಸ್ಟೊರಿ ಆಫ್ ದಿ ವಲ್ರ್ಡ್ (1832) ಎಂಬವು ಟರ್ನರನ ಇತರ ಕೃತಿಗಳು. ಟರ್ನರನ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಹಾಗೂ ಲಲಿತವಾದ ಶೈಲಿ ಈ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಫುಟವಾಗಿ ಮೂಡಿವೆ. ಆಳವಾದ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಫಲವಾದ ಈ ಗ್ರಂಥಗಳು ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಇತಿಹಾಸ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮವೇ ಆದ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿವೆ.

ಲಂಡನಿನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ. ಲಂಡನ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಸಾಲಿಸಿಟರ್ (ಸಲಹೆ ವಕೀಲ) ಆಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿ 1829ರಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತನಾದ. ಹಿಸ್ಟೊರಿ ಆಫ್ ದಿ ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ಸ್ (1799-1805) ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಸಂಪುಟಗಳ ಸಂಶೋಧನಾತ್ಮಕ ಇತಿಹಾಸಗ್ರಂಥದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ. ಈ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ಉತ್ತಮ ದರ್ಜೆಯ ಕೃತಿಯೆಂದು ಇದು ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ಹಿಸ್ಟೊರಿ ಆಫ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ (1814-29), ಸೇಕ್ರೆಡ್ ಹಿಸ್ಟೊರಿ ಆಫ್ ದಿ ವಲ್ರ್ಡ್ (1832) ಎಂಬವು ಟರ್ನರನ ಇತರ ಕೃತಿಗಳು. ಟರ್ನರನ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಹಾಗೂ ಲಲಿತವಾದ ಶೈಲಿ ಈ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಫುಟವಾಗಿ ಮೂಡಿವೆ. ಆಳವಾದ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಫಲವಾದ ಈ ಗ್ರಂಥಗಳು ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಇತಿಹಾಸ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮವೇ ಆದ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿವೆ.

ಇತಿಹಾಸ ತಜ್ಞರು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಜಾರ್ಜ್ ಟರ್ಬರ್ವಿಲ್

ಜಾರ್ಜ್ ಟರ್ಬರ್ವಿಲ್ (ಜನನ ಸುಮಾರು ೧೫೪೦-೧೫೯೭ ಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಮರಣ). ಕವಿ. ಡಾರ್‍ಸೆಟ್‍ಷೈರ್‍ನ ಒಂದು ಹಳೆಯ ಮನೆತನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವ. ಆಕ್ಸ್‍ಫರ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿಂಚೆಸ್ಟರ್ ಹಾಗೂ ನ್ಯೂ ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾನೂನುಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡಿದ. ಪ್ರಥಮ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ರಾಯಭಾರಿ ಥಾಮಸ್ ರ್ಯಾಂಡಾಲ್ಫ್‍ನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ರಷ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋದ. ತನ್ನ ನಲ್ಲೆಗೆ ಕವನಸಂಕಲನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದ ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕವಿ ಈತ. ಈ ರೀತಿಯ ಪ್ರೇಮಗೀತೆ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತು.
ಜಾರ್ಜ್ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಹಾಗೂ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಿಂದ ವಿಪುಲವಾಗಿ ಅನುವಾದ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. ಎಪಿಟ್ಯಾಫ್ಸ್, ಎಪಿಗ್ರಾಂಸ್, ಸಾಂಗ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಸಾನೆಟ್ಸ್ ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕ ೧೫೬೭ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ದಿ ಬುಕ್ ಆಫ್ ಫ್ಯಾಲ್ಕನ್ರಿ ಹಾಗೂ ದಿ ನೋಬಲ್ ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ವೆನೆರಿ ಎಂಬವು ಈತನ ಮತ್ತೆರಡು ಪುಸ್ತಕಗಳು (೧೫೬೭). ಸರಳ ರಗಳೆಯನ್ನು ಬಳಕೆಗೆ ತಂದವರಲ್ಲಿ ಜಾರ್ಜ್ ಒಬ್ಬನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ.

ಕವಿಗಳು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಟೆಲ್ ಅಚ್ಚನ

ಟೆಲ್ ಅಚ್ಚನ -ಸಿರಿಯ ಮತ್ತು ತುರ್ಕಿ ಗಡಿಯ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಅಮುಕ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಓರಾಂಟೀಸ್ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪ್ರಾಗೈತಿಹಾಸಿಕ ನಿವೇಶನ. 
ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯದಿಂದ ಯೂರೋಪ್ ಮತ್ತು ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗುವ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾರ್ಗಗಳ ಸಂಧಿಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದುದರಿಂದ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಪಡೆದಿತ್ತು. ಅಮೇನಸ್ ಪರ್ವತದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಸೆಡಾನ್ ಮರದ ದಿಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ಮೆಸಪೊಟೇಮಿಯಕ್ಕೆ ರಫ್ತು ಮಾಡಿ ಇದು ಅಪಾರ ಐಶ್ವರ್ಯ ಗಳಿಸಿತ್ತು. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದ ಪರವಾಗಿ ಲಿಯೋನಾರ್ಡ್‍ವೂಲಿ 1937-49ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿದ ಉತ್ಖನನಗಳಿಂದ ಕ್ರಿ. ಪೂ. 3400ರಿಂದ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1200ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿದ ಕಟ್ಟಡಗಳ 17 ಘಟ್ಟಗಳು ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿವೆ. ಮೆಸಪೊಟೇಮಿಯ ಸಂಸ್ಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿಯ ಅರಮನೆ ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಯೂನಿಫಾರಂ ಲಿಪಿಯ ಲೇಖಗಳು ದೊರಕಿವೆ. ಈ ನಗರದ ಹೆಸರು ಅಲಾಲಕ್ ಎಂದು ಇತ್ತು. ಅಲೆಪ್ಟೊ ನಗರವನ್ನು ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಅಮರೈಟರ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಇದು ಒಳಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಯಾರಿಮ್ ಲಿಮ್ ಎಂಬ ಆಗಿನ ದೊರೆ ಬ್ಯಾಬಿಲಾನಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ದೊರೆ ಹಾಮುರಾಬಿಯ ಸಮಕಾಲೀನ. ನಗರದ ಬಗ್ಗೆ ಇಷ್ಟು ವಿಷಯ ಅಲ್ಲಿಯ ಶಾಸನಗಳಿಂದ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ. ಅನಂತರ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಇದು ಈಜಿಪ್ಟ್ ಮತ್ತು ಹುರಿಯನ್ ರಾಜ್ಯಗಳ ವಶದಲ್ಲಿತ್ತು, 

ಇಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಇದ್ರಿ-ಮಿ ಎಂಬ ದೊರೆಯ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಮೇಲೆ ಕೆತ್ತಿರುವ, ಅವನ ಆತ್ಮಕಥನವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ, ಲೇಖ ಗಮನಾರ್ಹ. 

ಸ್ವಲ್ಪಕಾಲಾನಂತರ ಇದು ಹಿಟ್ಟೈಟ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ವಶವಾಯಿತು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1194ರಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರಜನಾಂಗಗಳ ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿ ಈ ನಗರ ನಾಶವಾಯಿತು.

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಟೆಲ್ ಅವೀವ್ - ಜ್ಯಾಫ

ಟೆಲ್ ಅವೀವ್ - ಜ್ಯಾಫ -  ಇದು ಇಸ್ರೇಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಪಟ್ಟಣ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದನ್ನು  ಟೆಲ್ ಅವೀವ್  ಎಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಜೆರೂಸಲೆಮಿನ ವಾಯುವ್ಯಕ್ಕೆ 35 ಮೈ. ದೂರದಲ್ಲಿ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ದಂಡೆಯ ಮೇಲಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ 3,84,000 (1970). 1909ರಲ್ಲಿ ಜ್ಯಾಫ ಪಟ್ಟಣದ ವಿಸ್ತರಣೆಯಾಗಿ ಟೆಲ್ ಅವೀವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಬಹು ಬೇಗ ಈ ನಗರ ಬೆಳೆದು, 1921ರಲ್ಲಿ ಜ್ಯಾಫಕ್ಕೆ ಅಧೀನವಾದ ಪುರಸಭೆಯನ್ನು 1934ರಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪುರಸಭೆಯನ್ನೂ ಪಡೆಯಿತು. ಬಂದರಾಗಿ, ಕೈಗಾರಿಕಾ ನಗರವಾಗಿ ಬೆಳೆದ ಟೆಲ್ ಅವೀವ್ ಕ್ರಮೇಣ ಮುಖ್ಯನಗರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಿತು. ಇಸ್ರೇಲಿನ ಹಂಗಾಮಿ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ (1948-50)  ಇದು ಆಯ್ಕೆಯಾದಾಗ ಇದರ ಮಹತ್ವ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿತು. ಅನಂತರ ಇದೇ ಪ್ರಧಾನ ನಗರವಾಗಿ, ಜ್ಯಾಫವನ್ನು ಇದೆಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು (1949).

ನಗರದ ಸುತ್ತಣ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ವ್ಯವಸಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಉತ್ತಮಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಗೋದಿ, ತರಕಾರಿಗಳು, ಕಿತ್ತಳೆ, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ ಮುಂತಾದವನ್ನು ಹೇರಳವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಕುರಿಸಾಕಣಿಕೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಉದ್ಯಮವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ಟೆಲ್ ಅವೀವ್‍ನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಬಂದರು ನಿರ್ಮಾಣವಾದ ಮೇಲೆ ನಗರದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು. ಆದರೆ ಹೈಫದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ದೊಡ್ಡ ಬಂದರು ನಿರ್ಮಾಣವಾದಮೇಲೆ ವಾಣಿಜ್ಯದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಇದರ ಬೆಲೆ ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು.

ಇಂದು ಟೆಲ್ ಅವೀವ್-ಜ್ಯಾಫ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ನಗರ. ನಗರದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸ್ಥಾವರಗಳು. ವಾಣಿಜ್ಯೋದ್ಯಮ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಇವೆ. ಉತ್ತರಭಾಗ ಸುಂದರವಾದ ಆಧುನಿಕ ವಸತಿಗೃಹಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ. ಇಸ್ರೇಲಿನ ಅನೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರಿಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಇರುವುದು ಇಲ್ಲೇ. ಇಲ್ಲಿಯ ಸುಂದರ ಕಡಲದಂಡೆ ಮತ್ತಿತರ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಈಗ ಇದು ಪ್ರವಾಸಿಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ.

ಭೂಗೋಳ
ನಗರಗಳು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ವಿಲಿಯಮ್ ಟೆಲ್

ವಿಲಿಯಮ್ ಟೆಲ್-ಸ್ವಿಟ್‍ಜರ್‍ಲೆಂಡಿನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋರಾಡಿದನೆನ್ನಲಾದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಈತನ ಬಗೆಗೆ ಅನೇಕ ಆಖ್ಯಾಯಿಕೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆ.

ಕ್ರಿ.ಶ.1482ರಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಮೆಲ್ ಕಿಯೊರ್‍ರಸ್ ಚಾರಿತ್ರಿಕಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಈತನ ವಿಷಯವಾಗಿ ಅನೇಕ ವಿವರಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.

ದಂತಕಥೆ 
ಈತ ಸ್ವಿಟ್‍ಜರ್‍ಲೆಂಡಿನ ಊರಿ ಎಂಬ ಸ್ಥಳದ ನಿವಾಸಿ. ಒಮ್ಮೆ ಈತ ತನ್ನ ಮಗನೊಂದಿಗೆ ನಗರಕ್ಕೆ ಬಂದ. ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಚೌಕದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿದ್ದ ಆ ನಗರದ ದಂಡಾಧಿಕಾರಿ (ಬೈಲಿಫ್) ಗೆಸ್ಲರನ ಟೊಪ್ಪಿಗೆಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಅಂದಿನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪದ್ಧತಿಯಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಟೆಲ್ ಹಾಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸದೆ ಮುಂದೆ ಹೋದದ್ದರಿಂದ ಸೈನಿಕರು ಆತನನ್ನು ಎಳೆದು ತಂದು ಆ ಅಧಿಕಾರಿಯ ಮುಂದೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ಈತ ಬಾಣಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕುಶಲಿ ಎಂದರಿತಿದ್ದ ಆ ಅಧಿಕಾರಿ ಈತನ ಬಿಡುಗಡೆಗೆ ಒಂದು ಷರತ್ತು ಹಾಕಿದ. ವಿಲಿಯಮನ ಮಗನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಸೇಬಿನ ಹಣ್ಣನ್ನು ಇರಿಸಲಾಯಿತು. ವಿಲಿಯಮ್ ಆ ಹಣ್ಣನ್ನು ತನ್ನ ಬಾಣದಿಂದ ಅರ್ಧಕ್ಕೆ ಕತ್ತರಿಸಿ ಹಾಕಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಮೊದಲು ಈ ಷರತ್ತಿಗೆ ಒಪ್ಪಲು ಅನುಮಾನಿಸಿದರೂ ಕೊನೆಗೆ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಸೇಬಿನ ಹಣ್ಣನ್ನು ವಿಲಿಯಮ್ ಸಲೀಸಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಿ ಹಾಕಿ ಷರತ್ತಿನಂತೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಪಡೆದುಕೊಂಡ. ಆದರೆ ಅಧಿಕಾರಿಯ ದೃಷ್ಟಿ ಈತನ ಸೊಂಟದಲ್ಲಿದ್ದ ಇನ್ನೂಂದು ಬಾಣದ ಮೇಲೆ ಬಿತ್ತು. ಆ ಬಾಣದ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರ ಕೇಳಿದಾಗ ವಿಲಿಯಮ್ ಒಂದು ವೇಳೆ ತನ್ನ ಮಗನ ಪ್ರಾಣ ಹೋಗಿದ್ದರೆ ಆ ಬಾಣ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಿದ ಆಗ ವಿಲಿಯಮನನ್ನು ಮತ್ತೆ ಬಂಧಿಸಿ ಆ ಅಧಿಕಾರಿಯ ದೋಣಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದರು. ಇದ್ದಕಿದ್ದ ಹಾಗೆ ಬಿರುಗಾಳಿ ಎದ್ದುದರಿಂದ ಆ ದೋಣಿಯನ್ನು ವಿಲಿಯಮನೇ ಕಾಪಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ದೋಣಿ ಯಾವ ಅಪಘಾತಕ್ಕೂ ಈಡಾಗದೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ದಡವನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದಾಗ ವಿಲಿಯಮ್ ಗೆಸ್ಲರನನ್ನು ಕೊಂದು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡ. ಅಧಿಕಾರಿಯ ಕೊಲೆ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಾಂತಿಗೆ ನಾಂದಿಯಾಯಿತು. ಮುಂದೆ ಅನತಿಕಾಲದಲ್ಲಿಯೇ ಸ್ವಿಸ್ ಒಕ್ಕೂಟ ರಚನೆಯಾಯಿತು. ಆದರೆ ಸ್ವಿಸ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ವಿಲಿಯಮ್ ಟೆಲ್ ಎಂಬ ವೀರನಿದ್ದನೆಂಬ ಮಾತನ್ನು ಒಪ್ಪಿಲ್ಲ.

ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ 
ಜರ್ಮನ್ ನಾಟಕಕಾರ ಯೊಹಾನ್ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫ್ ಫ್ರೆಡ್ರಿಜ್ ಫಾನ್ ಷಿಲರ್(1750-1805) ನಾಟಕವನ್ನೂ ಇಟಲಿಯ ರೋಸ್ಸಿನಿ ಒಂದು ಆಪೆರವನ್ನೂ ವಿಲಿಯಮ್ ಟೆಲ್ಲನ ಬಗ್ಗೆ ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಇತಿಹಾಸ
ಝೆನೊಫನೀಸ್

ಝೆನೊಫನೀಸ್ -	ಕ್ರಿ.ಪೂ. 6-5ನೆಯ ಶತಕ. ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಗ್ರೀಕ್ ಕವಿ. ತತ್ತ್ವಜ್ಞಾನಿ. ಎಲೀಯ್ಯಾಟಿಕ್ ಪಂಥದ ಖ್ಯಾತ ಸ್ಥಾಪಕ.

ಬದುಕು ಮತ್ತು ತತ್ವಜ್ಞಾನ 
ಆಯೋನಿಯದ ಕೊಲೊಫನ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ. ಹುಟ್ಟೂರಿನಿಂದ ನಿರ್ವಾಸಿತನಾಗಿ ಸಿಸಿಲಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಕಾಲ ನೆಲೆಸಿದ. ಆಮೇಲೆ ದಕ್ಷಿಣ ಇಟಲಿಯ ಈಲೀಯದಲ್ಲಿ ಬಂದು ನಿಂತ. 67 ವರ್ಷಗಳ ಮುಂಚೆ 25 ವರ್ಷದವನಾಗಿದ್ದಾಗ ಲೋಕಸಂಚಾರವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದುದಾಗಿ ತಾನೇ ತನ್ನ ಒಂದು ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. ಇದರಿಂದ ಈತ ಸಾಯುವಾಗ 92 ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟು ವಯಸ್ಸಿನವನಾಗಿರಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿಯಬಹುದು, ತನ್ನ ಸಂಚಾರವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಈತ ತನ್ನ ಕವಿತೆಗಳನ್ನು ಜನರ ಮುಂದೆ ಓದಿ ಹೇಳಿ ಅದರ ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಈತನ ಶೋಕಪದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಜನ್ಮಾಂತರ ವಾದದ ನಿಂದೆಯಿದ್ದರೂ ಕೆಲವು ಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನಾಸ್ತಿಕವಾದದ ಧಿಕ್ಕಾರ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ನಾಸ್ತಿಕವಾದದಿಂದ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೂ ಜನತೆಗೊ ಹಿತವೂ ಆಗುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು ಈತ ಸಾರಿದ್ದಾನೆ. ವಿಷಯಲೋಲುಪತೆಯನ್ನೂ ಸುಖಲಾಲಸೆಯನ್ನೂ ಉಳಿದು ನಿಯಮಬದ್ಧವಾಗಿ ಸಮಾಜ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸುಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಬೇಕೆಂದು ಇವನ ಬೋಧೆ. ಅಸಂಬದ್ಧವಾದ ಪುರಾಣಗಳ ಚರಿತ್ರಗಳನ್ನೂ ದೇವತಾವಾದವನ್ನೂ ಕೆಲವೆಡೆ ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಏಕದೇವತಾವಾದವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿ ಪಾರ್ಮೆನೈಡೀಝ್ ನ ಏಕಚೇತನ ಬಹುದೇವತಾವಾದಕ್ಕೆ ಅಸ್ತಿಭಾರ ಹಾಕಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ.

ವಸ್ತುವಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈತನ ಇತರ ಕಾವ್ಯಗಳನ್ನು ಮೂರು ಬಗೆಯಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು : 1. ದೇವತಾಪ್ರಕರಣ. 2. ಸೃಷ್ಟಿಪ್ರಕರಣ. 3. ಜ್ಞಾನಪ್ರಕರಣ. ದೇವತಾಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ದೇವನು ಒಬ್ಬನೇ ಎಂದೂ ಉಳಿದ ದೇವತೆಗಳು ಅವನ ಪರಿವಾರವೆಂದೊ ಸಾರಿದ್ದಾನೆ. ಆ ಪರದೈವ ಚಿದಾನಂದಸ್ವರೂಪನಾಗಿದ್ದು ಸಂಕಲ್ಪಮಾತ್ರದಿಂದ ಜಗತ್ತನ್ನು ನಡುಗಿಸಬಲ್ಲವನೊ ಸರ್ವತ್ರವ್ಯಾಪ್ತನೂ ಕೊಟಸ್ಠನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ. ಇಂಥ ಅದ್ಭುತ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಪರಮಾತ್ಮನಿಗೆ ಮಾನವರಂತೆ ಅಲ್ಪಶಕ್ತಿ ಕಾಮಲೋಲುಪತೆ ಮೊದಲಾದ ಕ್ಷುದ್ರ ದೋಷಗಳನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತಿರುವ ವಾದಿಗಳನ್ನು ನಿಂದಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಸೃಷ್ಟಿಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಪೃಥ್ವೀತತ್ತ್ವ ಜಲತತ್ತ್ವಗಳಿಂದ ಈ ಭೌತಪದಾರ್ಥಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ, ವಾಯುತತ್ತ್ವ ಇವೆರಡಕ್ಕಿಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿದೆ. ಅವುಗಳ ಮೂಲಕಾರಣ ಅನಾದಿಯಾದ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿದೆ-ಇತ್ಯಾದಿ ವಿಚಾರಗಳಿವೆ. ದೇವತೆಗಳು ಅಲ್ಪಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಮಾನವನಿಗೆ ಅನಾಥವಾದ ಪರಮಾತ್ಮನ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪೂರಾ ತಿಳಿಸಲಿಲ್ಲವಾಗಿ ಈ ಅನಾದಿ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು ಶಕ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಮಾತು ಜ್ಞಾನಪ್ರಕರಣದ ತಾತ್ಪರ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಝೆನೊಫನೀಸ್ ಪರತತ್ತ್ವವಾದಿಯೂ ಅಲ್ಲ, ಭೌತವಾದಿಯೂ ಅಲ್ಲ. ಆತ ಕವಿಯೂ ತೀಕ್ಷ್ಣ ಪ್ರತಿಭಾವಂತನೂ ಆಗಿದ್ದ. ತನ್ನ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಆತ ಭಿನ್ನವಾದ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಚಿಂತ್ಯ ಶಕ್ತಿ ಇದೆ ; ಅದೇ ಪರಮಾತ್ಮ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. ಇದು ಝೆನೊಫನೀಸನನ್ನು ಕುರಿತು ತೀಯಫ್ರ್ಯಾಸ್ಟಸ್ ಹೇಳಿದ ಮಾತು.

ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಝರತುಷ್ಟ್ರ

ಝರತುಷ್ಟ್ರ-ಪ್ರಾಚೀನ ಇರಾನೀ ಜನರ ಪ್ರವಾದಿ. ಗ್ರೀಕ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಐರೋಪ್ಯ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಈತನನ್ನು ಝೊರೊ ಆಸ್ಟರ್ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.

ಈತನ ಕಾಲವೂ ವೈದಿಕ ಋಷಿಮುನಿಗಳ ಕಾಲ ಹೇಗೋ ಹಾಗೆ ನಿಖರವಾಗಿ ತಿಳಿದುಬಂದಿಲ್ಲ. ಕ್ರಿಸ್ತನಿಗಿಂತ ಈತ 5000 ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಿಂದಿನವನಿದ್ದಿರಬೇಕೆಂದು ವಿದ್ವಾಂಸರ ಊಹೆ.

ಝರತುಷ್ಟ್ರ ವೀರಕ್ಷತ್ರಿಯರ ಪವಿತ್ರ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ. ತಾಯಿ ದುಗ್ಥಾ. ಕನ್ಯಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಆಕೆಯ ಗರ್ಭವನ್ನು ಜ್ಯೋತಿಕಿರಣವೊಂದು ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು. ಗರ್ಭವತಿಯಾದಳು. ಹೂಮೊಗದ ಹಸುಗೂಸು ಹುಟ್ಟಿತು. ಹುಟ್ಟುತ್ತಲೇ ನಸುನಕ್ಕಿತು. ಝರತುಷ್ಟ್ರ ಹುಟ್ಟಿದಾಗಲೇ ನಕ್ಕ ಏಕೈಕ ಮಾನವ. ಹದಿನೈದನೆಯ ವರ್ಷಕ್ಕಾಗಲೇ ಅವನಿಗೆ ವೈರಾಗ್ಯ ಮೂಡಿತು. ಮಾನವನ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ರಹಸ್ಯವನ್ನರಿಯುವ ಗಹನ ಚಿಂತನೆಯಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನಮಗ್ನನಾಗಿ ಏಳು ವರ್ಷ ಏಕಾಂತ ವಾಸಮಾಡಿದ. ಮದುವೆ ಆಯಿತು. ಮೂರು ಜನ ಹೆಂಡತಿಯರು. ಮೂರು ಹೆಣ್ಣು ಮೂರು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು. ಕೊನೆಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಬಿಟ್ಟು ವರ್ಷಗಟ್ಟಲೆ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿದ್ದುಕೊಂಡು ಹಾಲುಕೆನೆಯಿಂದಲೇ ಜೀವನ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡಿ, ಕೊನೆಗೆ ಏಲ್‍ಬುರ್ಜ್ ಗುಡ್ಡದ ಮೇಲೆ ಕಾಲದ ಪರಿವೆ ಇಲ್ಲದೆ ಧ್ಯಾನಮಗ್ನನಾಗಿ ಕುಳಿತು ಬಿಟ್ಟ. ಅಹ್ರಿಮನ್ ಎಂಬ ದುಷ್ಟಶಕ್ತಿ ಆತನಿಗೆ ದುರಾಶೆ ತೋರಿಸಿ ವಿಚಲಿತನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲು ಯತ್ನಿಸಿ ಸೋತು ಹಿಂತಿರುಗಿತು. ಝರತುಷ್ಟ್ರ ಗೆದ್ದ. ಜ್ಞಾನೋದಯವಾಯಿತು. ಅದು ಅವನ ಆತ್ಮವನ್ನು ಅಹುರಮಜ್ದ ಸನ್ನಿಧಿಗೊಯ್ಯಿತು. ಹೇ ಮಜ್ದ, ಪ್ರಪ್ರಥಮವಾಗಿ ನನ್ನ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಕಲ್ಪನೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಾಗ ಶುದ್ಧ ಹೃದಯದಿಂದ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ವಿಶ್ವದ ಪ್ರಥಮ ಅಭಿನೇತೃವೆಂದು ನಂಬಿದೆ. ವಿವೇಕದ ಜನಕ ನೀನು; ಸದಾಚಾರದ ಮಾನವ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ನಿಯಂತೃ ನೀನು.-ಎಂದು ಝರತುಷ್ಟ್ರ ಹೊಗಳಿದ.

ಜ್ಞಾನಿ ಝರತುಷ್ಟ್ರ ಹೊರಲೋಕದಲ್ಲೀಗ ಅಡ್ಡಾಡಿದ. ಜನಕ್ಕೆ ಧರ್ಮಬೋಧೆಮಾಡಿದ. ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅಧರ್ಮಗಳ ಹೋರಾಟ ನಿರಂತರವೆಂದೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಕ್ಕೇ ಅಂತಿಮ ಜಯ ಎಂದೂ ತಿಳಿಸಿದ. ಆ ಕಾಲದ ಖಳ ಸ್ವಭಾವದ ದೊರೆಯೊಬ್ಬ ಈತನಿಗೆ ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆಯನ್ನಿತ್ತನಂತೆ. ಭರ್ಜಿಗಳಿಂದ ಗಾಯಗೊಳಿಸಿ, ಕುದುರೆಗಳಿಂದ ಗೂಳಿಗಳಿಂದ ತುಳಿಸಿ, ಅಗ್ನಿದಿವ್ಯಕ್ಕೆ ಒಡ್ಡಿದಾಗಲೂ ಝರತುಷ್ಟ್ರ ಸೋಲದೆ ಕಾಯ್ದ ಹಿತ್ತಾಳೆಯಂತೆ ತೊಳಗಿ ಬೆಳಗಿದನೆನ್ನಲಾಗಿದೆ.

ಸುಮಾರು ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಝರತುಷ್ಟ್ರ ತನ್ನ ಮತಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಿದ. ಈತನ ಮತ ಝರತುಷ್ಟ್ರ ಮತವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆಗಳು
ಧರ್ಮ
ಸಂತರು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಮತಗುರುಗಳು
ಶ್ಯೋಕ್ ನದಿ

ಶ್ಯೋಕ್ ನದಿ (ಅಕ್ಷರಶಃ 'ಸಾವಿನ ನದಿ') ಸಿಂಧೂ ನದಿಯ ಒಂದು ಉಪನದಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಉತ್ತರ ಲಡಾಖ್ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಗಿಲ್ಗಿಟ್-ಬಾಲ್ಟಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಸುಮಾರು  ಉದ್ದವಿದೆ.

ಶ್ಯೋಕ್ ನದಿಯು ಸಿಯಾಚಿನ್ ಹಿಮನದಿಯ ನಾಲಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ರೀಮೋ ಹಿಮನದಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಶ್ಯೋಕ್ ನದಿಯ ಜೋಡಣೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಅಸಾಮಾನ್ಯವಾದುದಾಗಿದೆ. ಇದು ರೀಮೋ ಹಿಮನದಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡು ನಂತರ ಆಗ್ನೇಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪಾಂಗೊಂಗ್ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಸೇರಿಕೊಂಡು, ವಾಯವ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಹಿಂದಿನ ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ನುಬ್ರಾ ನದಿಯ ಸಂಗಮದಲ್ಲಿ ಶ್ಯೋಕ್ ಕಣಿವೆಯು ವಿಸ್ತಾರಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಯಗುಲುಂಗ್ ಬಳಿ ಕಿರಿದಾದ ಕಮರಿಯಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬಾಲ್ಟಿಸ್ತಾನ್ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮುನ್ನ ಬೋಗ್‍ಡಾಂಗ್, ತುರ್ತುಕ್ ಹಾಗೂ ತ್ಯಾಕ್ಷಿ ಮೂಲಕ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಶ್ಯೋಕ್ ಕಣಿವೆಯ ಮತ್ತೆ ಸಾಲ್ಟೋರೋ ನದಿಯ ಸಂಗಮದ ಹತ್ತಿರ ಘುರ್ಸೇ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಅಗಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ಕಾರ್ಡು ಪಟ್ಟಣದ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಕೆರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಈ ನದಿ ಸಿಂಧೂವನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ.

ಶ್ಯೋಕ್ ಕಣಿವೆ 
ಶ್ಯೋಕ್ ಕಣಿವೆಯು ಲಡಾಖ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಶ್ಯೋಕ್ ನದಿಯ ಕಣಿವೆ. ಈ ಕಣಿವೆಯು ನುಬ್ರಾ ಕಣಿವೆಯ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿದೆ. ಲಡಾಖ್ ಶ್ರೇಣಿಯ ಮೇಲೆ ಖಾರ್ದುಂಗ್ ಲಾ ಲೇಹ್‌ನ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಇದ್ದು ಶ್ಯೋಕ್ ಮತ್ತು ನುಬ್ರಾ ಕಣಿವೆಗಳ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಂತಿದೆ. ಸಿಯಾಚಿನ್ ಗ್ಲೇಸಿಯರ್ ನಂತರದ ಕಣಿವೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ.

ಗ್ಯಾಲರಿ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

 Sharad Singh Negi: Himalayan Rivers, Lakes, and Glaciers. Indus Publishing 1991,  
 H. N. Kaul: Rediscovery of Ladakh. Indus Publishing 1998,  , p. 30-31 (restricted online version (Google Books))

ಅಡಿಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 Shyok River at the Encyclopædia Britannica
 Shyok River
 Shyok 
 "Shyok Valley Project - An Experiment In Suof Jammu and Kashmir"

ಭಾರತದ ನದಿಗಳು
ಜಾನ್ ಜೇಮಿಸನ್

ಜಾನ್ ಜೇಮಿಸನ್ -	1759-1838. ಸ್ಕಾಟ್‍ಲೆಂಡಿನ ಪಾದ್ರಿ ಮತ್ತು ನಿಘಂಟುಕಾರ.

ಬದುಕು 
ಗ್ಲಾಸ್ಗೋ ನಗರದಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರಿಯೊಬ್ಬನ ಮಗನಾಗಿ ಜನಿಸಿದ. ಆರಂಭದ ವ್ಯಾಸಂಗವನ್ನು ಹುಟ್ಟೂರಿನಲ್ಲಿಯೇ ಮುಗಿಸಿ ಅನಂತರ ಎಡಿನ್‍ಬರೋ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡಿದ. ಫಾರ್‍ಫರ್ ಪಟ್ಟಣದ ಚರ್ಚಿನ ಪಾದ್ರಿಯಾಗಿ 1779ರಲ್ಲಿ ನೇಮಕಗೊಂಡ. ಆಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿನ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ನಗರಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾದ ಸಭೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನೊಳಗೊಂಡ ನಗರ ವಿರೋಧಿ ಸಭೆ ಎಂಬ ಎರಡು ಪಂಗಡಗಳಿದ್ದವು. ಫಾರ್‍ಫರ್ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನಗರ ವಿರೋಧಿಸಭೆಗೆ ನಾಯಕನಾಗಿದ್ದುಕೊಂಡು ಅವೆರಡರ ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕಾಗಿ ಈತ ಬಹಳ ಶ್ರಮಿಸಿ ಸಫಲನಾದ. 1830ರಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರಿ ಕೆಲಸದಿಂದ ನಿವೃತ್ತನಾದ ಈತ ಎಡಿನ್ ಬರೋದಲ್ಲಿಯೇ ನೆಲಸಿ, ಅಲ್ಲಿಯೇ ತೀರಿಕೊಂಡ.

ಸಾಧನೆ 
ಜೇಮಿಸನ್ ಬರೆದಿರುವ ಸರ್ಮನ್ಸ್ ಆನ್ ದಿ ಹಾರ್ಟ್ (1790) ಎಂಬುದು ಸ್ಕಾಟ್‍ಲೆಂಡಿನ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಎಟಿಮಾಲೋಜಿಕಲ್ ಡಿಕ್ಷನರಿ ಆಫ್ ದಿ ಸ್ಕಾಟಿಷ್ ಲ್ಯಾಂಗ್ವೇಜ್ ಎಂಬುದು ಈತನ ಇನ್ನೊಂದು ಮುಖ್ಯ ಕೃತಿ. ಸ್ಕಾಟಿಷ್ ಭಾಷೆಯ ಅಧಿಕೃತ ನಿಘಂಟು ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿರುವ ಇದು ಎರಡು ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ 1808ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಇನ್ನೆರಡು ಸಂಪುಟಗಳು 1825ರಲ್ಲಿ ಹೊರಬಂದವು. ಈ ನಿಘಂಟು ಸುಮಾರು ಒಂದೂವರೆ ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲದ ಬಹು ಜನರ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಈ ಕೃತಿಯಿಂದಾಗಿ ಈತ ರಾಯಲ್ ಲಿಟರರಿ ಸೊಸೈಟಿಯ ಸದಸ್ಯನಾಗಿ (ಅಸೋಸಿಯೇಟ್) ಆಯ್ಕೆಯಾದ.

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಜೇಕಬಾಬಾದ್

ಜೇಕಬಾಬಾದ್ - ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಖೈರ್‍ಪುರ್ ವಿಭಾಗದ ಒಂದು ಜಿಲ್ಲೆ; ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 2,046 ಚ. ಮೈ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ 4,28,309 (1961). 

ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಹುಭಾಗ ಸಿಂಧೂ ನದಿಯ ಪೂರ್ವತೀರದ ಇಳಿಜಾರು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದು ಮೆಕ್ಕಲು ಮಣ್ಣನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಕಾಶ್ಮೋರ್ ಒಡ್ಡು ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪ್ರವಾಹಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ನದಿಯ ಎರಡು ಕಾಲುವೆಗಳ ಮೂಲಕ ನೀರಾವರಿ ಸೌಲಭ್ಯ ಪಡೆದು ಬೇಸಾಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಮಳೆ 4". ಜೇಕಬಾಬಾದ್ ಪಟ್ಟಣ ಇದೇ ಹೆಸರಿನ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಕೇಂದ್ರ. ಜನಂಖ್ಯೆ 35,278 (1961). ಇದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಪೌರಸಭೆ ಇದೆ. ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಇಲ್ಲಿಯ ಉಷ್ಣತೆ ಗರಿಷ್ಠಮಾನವನ್ನು (126ಲಿ ಈ). ಮುಟ್ಟುವುದರಿಂದ ಈ ಪಟ್ಟಣ ಪ್ರಸಿದ್ದವಾಗಿದೆ. ಜೂನಿನಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಷ್ಣತೆ 120 ಫ್ಯಾ. ಇಂಗ್ಲಿಷರ ಆಡಳಿತದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಿಂಧ್ ಅಶ್ವದಳದ ನಾಯಕನಾಗಿದ್ದ ಜನರಲ್ ಜೇಕಬ್ ಎಂಬಾತ 1847ರಲ್ಲಿ ಖಾನ್‍ಘರ್ ಎಂಬ ಹಳ್ಳಿಯ ಬಳಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಪಟ್ಟಣವೇ ಇಂದಿನ ಜೇಕಬಾಬಾದ್. ಈ ಆಧಿಕಾರಿಯ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಅಶ್ವಪ್ರದರ್ಶನ ಏರ್ಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಭೂಗೋಳ
ಜೈಗ್ಯಾಂಟೊಪಿತಿಕಸ್

ಜೈಗ್ಯಾಂಟೊಪಿತಿಕಸ್ - ಪ್ಲೀಸ್ಟೊಸೀನ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸಿದ್ದನೆಂದು ಹೇಳಲಾದ ಕಪಿಮಾನವ. ಇದುವರೆಗೆ ಈತನಿಗೆ ಸೇರಿದುವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುವ 80 ಹಲ್ಲುಗಳು ಮತ್ತು 3 ದವಡೆ ಮೂಳೆಗಳು ಮಾತ್ರ ಸಿಕ್ಕಿವೆ. ಚೀನದ ಕ್ಯಾಂಟನಿನಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಂಕಾಂಗಿನಲ್ಲಿಯೂ ಗ್ರಂಥಿಗೆ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ಪ್ರಾಣಿಯ ಹಲ್ಲುಗಳೆಂದೂ ಇವಕ್ಕೆ ಔಷಧೀಯ ಮಹತ್ತ್ವವುಂಟೆಂದೂ ಮಾರುತ್ತಿದ್ದುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಜಿ. ಎಚ್. ಆರ್. ಫಾನ್ ಕ್ಯೋನಿಗ್ಸ್‍ವಾಲ್ಟ್ ಎಂಬಾತ 6 ದವಡೆಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದ. ಅರೆಮಾನವ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ತೋರುತ್ತಿದ್ದ ಇವು ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಜೀವಿಸಿದ್ದ ಕಪಿಮಾನವನ ಹಲ್ಲುಗಳೆಂದು ಈತ ನಿಷ್ಕರ್ಷಿಸಿ (1935) ಈ ಮಾನವನಿಗೆ ಜೈಗ್ಯಾಂಟೊಪಿತಿಕಸ್ ಬ್ಲಾಕೈ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನಿತ್ತ. ಅದೇ ವರ್ಷ ವೈಡೆನ್‍ರೈಕ್ ಎಂಬ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಈ ಮಾನವ ಹಾಮಿನಿಡ್ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದವನೆಂದು ತಿಳಿಸಿ ಈತನಿಗೆ ಜೈಗ್ಯಾಂತ್ರಪಸ್ ಬ್ಲಾಕೈ ಎಂಬ ಹೆಸರುಕೊಟ್ಟ. ಅನಂತರ 1956ರಲ್ಲಿ ಪೈ ಎಂಬಾತ ಕ್ವಾಂಗ್ಸೀಯ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ 3 ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನೂ 2 ದವಡೆಯೆಲುಬುಗಳನ್ನೂ ಪತ್ತೆ ಮಾಡಿದ. 1957ರಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ದವಡೆಯೆಲುಬು ಪತ್ತೆಯಾಯಿತು. ಇವೆಲ್ಲವೂ ದೈತ್ಯಾಕಾರದವಾಗಿದ್ದು ಹಾಮಿನಿಡ್ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿದ್ದವು. ದವಡೆ ಮತ್ತು ಹಲ್ಲುಗಳ ಗಾತ್ರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಜೈಗ್ಯಾಂಟೊಪಿತಿಕಸ್ ಕಪಿಮಾನವ ಸುಮಾರು 12 ಎತ್ತರದವನಿರಬೇಕೆಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಈತನ ಗಾತ್ರ ಈಗಿನ ಗೊರಿಲದ ಎರಡರಷ್ಟು ಇತ್ತೆಂದೂ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಗಾತ್ರ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತ ಬಂದು ಆಧುನಿಕ ಹಾಮಿನಿಡ್ ಜೀವಿಗಳ ಉಗಮಕ್ಕೆ ದಾರಿಯಾಯಿತೆಂದೂ ವೈಡೆನ್‍ರೈಕ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾನೆ. ಈ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಒಪ್ಪಿದರೆ ಜೈಗ್ಯಾಂಟೊಪಿತಿಕಸ್ ಆಧುನಿಕ ಮಾನವನ (ಹೋಮೊ ಸೇಪಿಯನ್ಸ್) ಪೂರ್ವಜನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಎರಡು ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಈ ವಾದ ಸರಿದೋರದು : 1 ಜೈಗ್ಯಾಂಟೊಪಿತಿಕಸ್ ಕಪಿಮಾನವನ ಹಲ್ಲುಗಳು ಆಧುನಿಕ ಹಾಮಿನಿಡ್ ದಂತಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೋಲುವುದು. 2 ಈತನಿಗಿಂತ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಉಗಮಿಸಿದ ವಾನರರ ಕಪಿಮಾನವರ ಹಲ್ಲುಗಳು ಇನ್ನೂ ಪ್ರಾಚೀನ ಬಗೆಯ ಹಲ್ಲುಗಳಂತಿರುವುದು. ಇದರಿಂದ ಮಾನವವಿಕಾಸದ ಮೊದಲ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಉದಯಿಸಿದ ಜೈಗ್ಯಾಂಟೊಪಿತಿಕಸ್ ಅನಂತರ ಏಕೆ ನಶಿಸಿಹೋದ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರ ದೊರಕದಂತಾಗಿದೆ ಹೀಗಾಗಿ ಈ ಕಪಿಮಾನವ ಮಾನವನ ಪೂರ್ವಜನಲ್ಲವೆಂದೂ ಬಹುಶಃ ಮಾನವಕುಲಕ್ಕೆ ಸಮಾಂತರವಾಗಿ ವಿಕಾಸವಾಗುತ್ತಿದ್ದು ಬಹು ಹಿಂದೆಯೇ ನಶಿಸಿಹೋದ ಇನ್ನೊಂದು ಕುಲದ ಕೊನೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿದ್ದನೆಂದೂ ಈಗ ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಮಾನವ ವಿಕಾಸ
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಜೆರಮೀಯ

ಜೆರಮೀಯ - ಬೈಬಲಿನ ಹಳೆಯ ಒಡಂಬಡಿಕೆಯ ಒಂದು ಪ್ರವಾದನ ಗ್ರಂಥ ಹಾಗೂ ಪ್ರವಾದಿಯ ಹೆಸರು. ಚೆರಮೀಯನ ಕಾಲ ಕ್ರಿ.ಪೂ.ಸು. 650-570 ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಈತ ಒಬ್ಬ ಹೀಬ್ರೂ ಪ್ರವಾದಿ. 

ಈತನ ವಂಶದವರು ನೀತಿಪ್ರಧಾನ ಏಕದೇವವಾದದ ಪ್ರಚಾರ, ಪಾಪಖಂಡನೆಗಳಿಂದಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಧಾರ್ಮಿಕ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ರಾಜಕೀಯ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಕಾರಣಕರ್ತರಾಗಿದ್ದಂಥವರು.

ಜೆರಮೀಯನ ಶಿಷ್ಯನಾದ ಬಾರುಖ್ ಎಂಬಾತ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 605ರಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಟ್ಟ ತನ್ನ ಗುರುವಿನ ಪ್ರವಾದನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸೇರ್ಪಡೆ, ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳಾಗಿ ಈಗ ಜೆರಮೀಯ ಗ್ರಂಥವಾಗಿ ಲಭಿಸಿದೆ. ಈತನವೇ ಎನ್ನಲಾದ ಶೋಕಗೀತೆಗಳ ಕರ್ತೃತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ವಿದ್ವಾಂಸರಲ್ಲಿ ಸಂದೇಹವಿದೆ. ಈತನ ಉಪದೇಶ (ನಿಂದನೆ ಮತ್ತು ತೀರ್ಪು) ಹಳೆಯ ಒಡಂಬಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಜೆರಮೀಯ ಅಂಡ್ ಲ್ಯಾಮೆಂಟೇಷನ್ ಎಂಬುದಾಗಿ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿದೆ.

ಜೆರಮೀಯ ಗ್ರಂಥದ ಸಾರ 
ಜೆರಮೀಯ ಇಸ್ರೇಲಿನ ಜನತೆಯನ್ನು ಅಪಾರವಾಗಿ ಪ್ರೀತಿಸಿದ್ದರೂ ತನ್ನ 40 ವರ್ಷ ಅವಧಿಯ ಪ್ರವಾದಿಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಜನತೆಗೂ ಅರಸನಿಗೂ ಅಪ್ರಿಯವಾದ ವಿಷಯಗಳನ್ನೇ ಈತ ಹೇಳಬೇಕಾಯಿತು. ಪಾಪಕಾರ್ಯದೆಡೆಗೇ ವಾಲಿದ್ದ ಆ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ವಿನಾಶವನ್ನು ತನ್ನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸಂಕೇತೀಕರಿಸಲು ಆಜ್ಞಪ್ತನಾದ ಈತ ಅವಿವಾಹಿತನಾಗಿದ್ದುಕೊಂಡು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ವಿಮುಖನಾಗಿ ಜೀವಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ತತ್ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ತನ್ನ ಜನರ ಕೈಯಿಂದಲೇ ಕಷ್ಟನಿಷ್ಠುರಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಈತನ ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿ ರುಜುವಾತಾದಾಗ ಜೆರೊಸಲೇಮನ್ನು ಗೆದ್ದ ಪರಕೀಯರು ಈತನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದರೂ ಕ್ರಮೇಣ ಈತ ಈಜಿಪ್ಟ್ ದೇಶಕ್ಕೆ ಒತ್ತೆಯಾಳಾಗಿ ಹೋಗಬೇಕಾಯಿತು.

ಬೈಬಲ್
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಪೇಸನ್ ಟರ್ಹ್ಯೂನ್

ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಪೇಸನ್ ಟರ್ಹ್ಯೂನ್-(1872-1942). ಅಮೆರಿಕನ್ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ.

ಬದುಕು, ಬರಹ 
ತಂದೆ ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಪೇಸನ್ ಟರ್‍ಹ್ಯೂನ್ ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಪಾದ್ರಿ. ತಾಯಿ ಮೇರಿ ವರ್ಜಿನಿಯ ಅನೇಕ ಜನಪ್ರಿಯ ಕಾದಂಬರಿಗಳ ಹಾಗೂ ಗೃಹ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಬಗೆಗಿನ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಲೇಖಕಿ.

ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಪೇಸನ್ ರೋಮ್ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಿಸ್ಸಿನ ಅಮೆರಿಕನ್ ಚರ್ಚ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರಿಯಾಗಿ ಹೋದದ್ದರಿಂದ ಆಲ್ಬರ್ಟನ ಮೊದಲ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಯೂರೋಪಿನಲ್ಲೇ ನಡೆಯಿತು. ಅನಂತರ ಅಮೆರಿಕದ ಕೊಲಂಬಿಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಿ, ಈಜಿಪ್ಟ್ ಮತ್ತು ಸಿರಿಯ ದೇಶಗಳನ್ನು ಈತ ಕುದುರೆಯ ಮೇಲೆ ಸುತ್ತಿದ. ಈ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲೆ ಈತ ಕುಷ್ಠರೋಗಿಗಳ ವಸಾಹತುಗಳು ಹಾಗೂ ಅರಬರ ಜೀವನ ರೀತಿಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ್ದು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಈತ ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕ-ಸಿರಿಯ ಫ್ರಂ ದಿ ಸ್ಯಾಡಲ್ (1896). 1894ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಈವ್ನಿಂಗ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಸೇರಿದ; 1916ರಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಬಿಡುವಹೊತ್ತಿಗೆ ಸುಮಾರು ಹನ್ನೆರಡಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ.

ತನ್ನ ಉಳಿದ ಜೀವಮಾನವನ್ನೆಲ್ಲ ಈತ ಜಾತಿಯ ನಾಯಿಗಳ ತಳಿ ಬೆಳೆಸುವುದು, ಮೀನು ಹಿಡಿಯುವುದು. ಷಿಕಾರಿ ಇತ್ಯಾದಿ ಹವ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಕಳೆದ.
ಇವನ ಅನೇಕ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ನಾಯಿಗಳೇ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಇವನಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ತಂದದ್ದು ಈ ಕಾದಂಬರಿಗಳೇ. ಲ್ಯಾಡ್: ಎ ಡಾಗ್ (1919). ದಿಹಾರ್ಟ್ ಆಫ್ ಎ ಡಾಗ್ (1926), ದಿ ವೇ ಆಫ್ ಎ ಡಾಗ್ (1934) ಇವು ಇವನ ಕೆಲವು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಶ್ವಾನಕಾದಂಬರಿಗಳು. ನೌ ದಟ್ ಅಯ್ ಆ್ಯಮ್ ಫಿಫ್ಟಿ (1925), ಟು ದಿ ಬೆಸ್ಟ್ ಆಫ್ ಮೈ ಮೆಮೊರಿ (1930)-ಇವು ಈತನ ಎರಡು ಆತ್ಮಕಥಾನಕಗಳು.

ಕಾದಂಬರಿಕಾರರು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಲಾ ವೊಲ್ಯೂಸ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ಲಾ ವೊಲ್ಯೂಸ್, ಅಂದರೆ 'ಕಳ್ಳ', 1966 ರ ಫ್ರಾಂಕೋ-ಜರ್ಮನ್ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು , ಜೀನ್ ಚಾಪೋಟ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದು, ಮಾರ್ಗರಿಟ್ ಡುರಾಸ್ ಅವರ ಚಿತ್ರಕಥೆ ಹೊಂದಿದೆ. ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಶಾರ್ನ್ ಸ್ಟೀನ್ ಎನ್ಆರ್  4 ("ಚಿಮಣಿ ಸಂಖ್ಯೆ 4") ಎಂದು ಹೆಸರಿಡಲಾಗಿದೆ..

ಇದು ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ, ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ದಂಪತಿಗಳ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಪತ್ನಿಯಾದ ಜೂಲಿಯಾ  ತನ್ನ ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ಪುಟ್ಟ ಹುಡುಗನನ್ನು ಮರಳಿ ಕದಿಯುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಅವಳ ಗಂಡ  ವರ್ನರ್    ಆ ಮಗುವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಬೆಳೆಸಿದ ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಹಕ್ಕು ಇದೆ ಎಂದು ಕ್ರಮೇಣ ಆಕೆಯ ಮನವೊಲಿಸುತ್ತಾನೆ .

ಚಿತ್ರದ ಕತೆ 
ಬರ್ಲಿನ್ ನಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ದಂಪತಿಗಳಾದ ವರ್ನರ್ ಮತ್ತು ಜೂಲಿಯಾ  ಒಂದು ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಜೂಲಿಯಾ ತನ್ನ ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಒಂಟಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ ಜನ್ಮ ನೀಡಿದ ಮಗುವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ಬಯಸುತ್ತಾಳೆ. ಚಿಕ್ಕ ಹುಡುಗನಿಗೆ ಈಗ ಆರು ವರ್ಷ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ಕಾರ್ಮಿಕ ವರ್ಗದ ದಂಪತಿ, ರಾಡೆಕ್ ಮತ್ತು ಅವನ ಹೆಂಡತಿ ಎಂಬ ಪೋಲಿಷ್ ವಲಸಿಗನೊಂದಿಗೆ ಎಸೆನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಅವಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ವರ್ನರ್ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ, ಅವಳು ಮಗುವನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಳು. ಯಾವುದೇ ಔಪಚಾರಿಕ ದತ್ತು ಇಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ, ಅವಳು ಹುಡುಗನ ಮೇಲೆ ಕಾನೂನಿನ ಹಕ್ಕು  ಹಾಗೂ ನೈತಿಕ ಹಕ್ಕನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಒಂದು ದಿನ ಈಜುಕೊಳದಲ್ಲಿ ಅವಳು ಅವನನ್ನು ಅಪಹರಿಸುತ್ತಾಳೆ.

ತನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯ ಪುಟ್ಟ ಹುಡುಗನನ್ನು ಬರ್ಲಿನ್‌ಗೆ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿ, ರಾಡೆಕ್ ಫ್ಲಾಟ್‌ಗೆ ನುಗ್ಗಿ ಅವನನ್ನು ಮರಳಿ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ವೆರ್ನರ್ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ರಾಡೆಕ್ ನನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ  ಹುಡುಗನನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.. ಜೂಲಿಯಾಳ ಮಾನಸಿಕ ಸಮತೋಲನ ಅನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿರುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಆಕೆಗೆ ಪೋಷಕರ ಕೌಶಲ್ಯದ ಕೊರತೆಯಿದೆ ಎಂಬುದು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ತನಗಾದ ನಷ್ಟವನ್ನು ಸಹಿಸದ  ರಾಡೆಕ್, ಕಾರ್ಖಾನೆಯ ಚಿಮಣಿ ಹತ್ತಿ ಮಗುವನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸದಿದ್ದರೆ ತಾನು ಅಲ್ಲಿಂದ ಜಿಗಿಯುವುದಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಸುದ್ದಿ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಜನತೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವು ಹುಡುಗನನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ದಂಪತಿಗಳ ಪರವಾಗಿದ್ದು  ಸ್ವಾರ್ಥಿ ತಾಯಿಯ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿರುತ್ತದೆ . ರಾಡೆಕ್ ಗಡುವುಗಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ಮುಂಚೆ, ವರ್ನರ್  ಹುಡುಗನನ್ನು ಮರಳಿ ನೀಡುವಂತೆ  ಜೂಲಿಯಾಳನ್ನು ಮನವೊಲಿಸುತ್ತಾನೆ, ಆದರೆ ಈ ಜೋಡಿಗೆ ಯಾವ ರೀತಿಯ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನವು ಉಳಿದಿದೆ   ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ  ಅನುಮಾನ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ರೋಮಿ ಸ್ಕೀಡರ್ - ಜೂಲಿಯಾ
 ಮೈಕೆಲ್ ಪಿಕ್ಕೋಲಿ - ವರ್ನರ್
 ಹ್ಯಾನ್ಸ್-ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಬ್ಲೆಚ್-ರಾಡೆಕ್
 ಸೊಂಜಾ ಶ್ವಾರ್ಜ್ - ರಾಡೆಕ್ ಪತ್ನಿ
 ಮಾರಿಯೋ ಹತ್ - ಪುಟ್ಟ ಹುಡುಗ

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 
ವಿದೇಶಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಾಂತಿ ದಿನ

ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಾಂತಿ ದಿನ, (ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ವಿಶ್ವ ಶಾಂತಿ ದಿನ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಇದನ್ನು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಘೋಷಣೆಯಂತೆ   ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 21 ರಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ವಿಶ್ವ ಶಾಂತಿಗೆ , ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಹಿಂಸೆಯ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ- ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮಾನವೀಯ ನೆರವು ಒದಗಿಸಲು  ಯುದ್ಧ ವಲಯದಲ್ಲಿ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಕದನ ವಿರಾಮ  ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಈ ದಿನವನ್ನು ಮೊದಲು 1981 ರಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಅನೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು, ರಾಜಕೀಯ ಗುಂಪುಗಳು, ಮಿಲಿಟರಿ ಗುಂಪುಗಳು ಮತ್ತು ಜನರು ಆಚರಿಸಿದರು. 

ದಿನವನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸಲು, ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಶಾಂತಿಗಂಟೆಯನ್ನು  ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಸಿಟಿಯಲ್ಲಿ  ಇರುವ   ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಬಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಗಂಟೆಯನ್ನು ಆಫ್ರಿಕಾವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಎಲ್ಲಾ ಖಂಡಗಳ ಮಕ್ಕಳು ದಾನ ಮಾಡಿದ ನಾಣ್ಯಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿದ್ದು    ಜಪಾನಿನ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ  ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್  ನಿಂದ "ಯುದ್ಧದ ಮಾನವ ವೆಚ್ಚದ ಜ್ಞಾಪಕಾರ್ಥ"  ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿದೆ; ಅದರ ಬದಿಯಲ್ಲಿ  "ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಶ್ವ ಶಾಂತಿಯು ಚಿರಾಯುವಾಗಲಿ" ಎಂದು ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ.

ಇತಿಹಾಸ

1981– ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಭೆಯಿಂದ ನಿರ್ಣಯದ ಅಂಗೀಕಾರ 
ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯಸಭೆಯು  , ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ ಮತ್ತು ಕೋಸ್ಟರಿಕಾ ಪ್ರಾಯೋಜಿಸಿದ ನಿರ್ಣಯದಲ್ಲಿ ,  ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಾಂತಿ ದಿನವನ್ನು , ಶಾಂತಿಯ ಆದರ್ಶಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಲು ಮತ್ತು ಬಲಪಡಿಸಲು ಮೀಸಲಾಗಿಡುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿತು.  ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದ ದಿನಾಂಕವು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಭೆಯ ವಾರ್ಷಿಕ ಅಧಿವೇಶನಗಳ ನಿಯಮಿತ ಆರಂಭಿಕ ದಿನವಾದ , ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಮೂರನೇ ಮಂಗಳವಾರವಾಗಿತ್ತು.  (ಇದನ್ನು 2001 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ವಾರ್ಷಿಕ ಆಚರಣೆಯಾದ 21 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಗೆ  ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು - ಈ ಕುರಿತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗೆ ಕೆಳಗೆ 2001ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿ. )

1983 ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡು, ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯವರ ಕೋರಿಕೆಯ ಮೇರೆಗೆ, ಶಾಂತಿ ಮಾರ್ಗದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ, "ವಿ ದ ಪೀಪಲ್ಸ್(ನಾವು ಜನರು)" ಉಪಕ್ರಮ(ಇನಿಶಿಯೇಟಿವ್)ದ ವಾರ್ಷಿಕ ವರದಿಯನ್ನು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.  2006 ರಲ್ಲಿ ಹೆಸರನ್ನು "ವಿ ದ ಪೀಪಲ್ಸ್" ಇನಿಶಿಯೇಟಿವ್ ನಿಂದ "ಕಲ್ಚರ್ ಆಫ್ ಪೀಸ್ ಇನಿಶಿಯೇಟಿವ್" ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. 

2001 ರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯಸಭೆಯ ಆರಂಭದ ದಿನವನ್ನು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 11 ಕ್ಕೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅದೇ ದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ,  ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 9/11 ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುವ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 11 ರ ದಾಳಿಯನ್ನು  ಉಗ್ರಗಾಮಿ ಇಸ್ಲಾಮಿಸ್ಟ್ ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ಗುಂಪಾದ ಅಲ್-ಖೈದಾ ಸಂಘಟನೆಯು ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ವಿರುದ್ಧ ನಾಲ್ಕು ಸಂಘಟಿತ ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ದಾಳಿಗಳನ್ನು   ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಚೇರಿಯಿಂದ  ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿತು.  ಆ ವರ್ಷವೇ 2002 ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬರುವಂತೆ  ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಾಂತಿ ದಿನಯ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ಮೂರನೆಯ ಮಂಗಳವಾರದಿಂದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದನೇ ದಿನಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.  ಮತ್ತು ಆ ದಿನವನ್ನು ಜಾಗತಿಕ ಕದನ ವಿರಾಮ ಮತ್ತು ಅಹಿಂಸೆಯ ದಿನ ಕೂಡ  ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಹಾಗಲವಾಡಿ

ಹಾಗಲವಾಡಿ ಭಾರತದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ತುಮಕೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ  ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ. ಇದು ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಇದು   ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರವಾದ ತುಮಕೂರಿನಿಂದ 50 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಹಾಗಲವಾಡಿಗೆ ಬೆಂಗಳೂರು ಹತ್ತಿರದ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ. 

ಹಾಗಲವಾಡಿ ರಾಜವಂಶದ ಸ್ಥಾಪಕ ಎರಿಮಾಡ ನಾಯಕ .  ಅವನ ನಂತರ ಸಾಲಿ ನಾಯ್ಕ (1508-1544) ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾದನು, ಅವರು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದನು.   ಕ್ರಿ.ಶ. 1696 ರ ಶಾಸನವೊಂದರ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಇಬ್ಬರು ನಾಯಕರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಹಾಗಲವಾಡಿಯು  ಪಾಳೆಗಾರರ ವಂಶದ ಪ್ರಧಾನ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. ಚಿಕ್ಕನಾಯಕನಹಳ್ಳಿಯನ್ನು ಎರಿಮಾಡ ನಾಯಕ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಅವನ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರನಾದ ಚಿಕ್ಕನಾಯಕನ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಯಿತು.

ಸಹ ನೋಡಿ 
ತುಮಕೂರು ಜಿಲ್ಲೆ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
 
All articles with unsourced statements
ಮೊದಲನೆಯ ಜೂಬ

ಮೊದಲನೆಯ ಜೂಬ (ಅಥವಾ ಜೂಬ I) : ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕದ ಜೂಬ ಹೆಸರಿನ ರಾಜರಲ್ಲೊಬ್ಬ.( ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಎರಡನೆಯ ಜೂಬ)  . ಮೊದಲನೆಯ ಜೂಬನು  ನ್ಯುಮಿಡೀಯದ ರಾಜ (ಕ್ರಿ.ಪೂ.ಸು. 85-46). ರೋಮನ್ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದ ನಾಯಕರಾದ ಪಾಂಪಿ ಮತ್ತು ಸೀಜರನ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಅಂತರ್ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪಾಂಪಿಯ ಪಕ್ಷ ವಹಿಸಿದ್ದ. 

ಈತ ಸೀಜರನ ಕಟುವಿರೋಧಿಯಾಗಿದ್ದ. ಈತ ರೋಮಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದಾಗ ಸೀಜರನಿಂದ ಇವನಿಗೆ ಆದ ಅವಮಾನವೂ ನ್ಯುಮಿಡೀಯವನ್ನು ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಾಂತ್ಯವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಸೀಜರನ ದಂಡನಾಯಕ ಕ್ಯೂರೀಯೊ ನೀಡಿದ ಸಲಹೆಯೂ (ಕ್ರಿ.ಪೂ. 50) ಇವನ ವಿರೋಧಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 49ರಲ್ಲಿ ಕ್ಯೂರೀಯೊ ಪಾಂಪಿಯ ಕಡೆಯವರನ್ನು ಸದೆಬಡಿಯಲು ಆಫ್ರಿಕಕ್ಕೆ ದಂಡೆತ್ತಿಬಂದ. ಆಗ ಜೂಬ ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಸೈನ್ಯದೊಡನೆ ಪಾಂಪಿಯ ನೆರವಿಗೆ ಹೋಗಿ ಕ್ಯೂರೀಯೊನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ ಕೊಂದ. ಆದರೆ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 46ರಲ್ಲಿ ಸೀಜರನೊಂದಿಗೆ ಧ್ಯಾಪ್ಸಸ್‍ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನೇರಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪಾಂಪಿಯ ಪಕ್ಷದವರು ಸೋಲಿಗೆ ಗುರಿಯಾದರು. ಸೋತ ಸೈನ್ಯದೊಡನಿದ್ದ ಜೂಬ ದೇಶಭ್ರಷ್ಟನಾಗಿ ಅಲೆಯಬೇಕಾಯಿತು. ಕೊನೆಗೆ ಜುಗುಪ್ಸೆಗೊಂಡು, ತನ್ನನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವಂತೆ ಗುಲಾಮನೊಬ್ಬನನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಂಡು ಮರಣವನ್ನಪ್ಪಿದ.

ಇತಿಹಾಸ
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಎರಡನೆಯ ಜೂಬ

ಎರಡನೆಯ ಜೂಬ (ಜೂಬ II) : (ಕ್ರಿ.ಪೂ.ಸು. 50-ಕ್ರಿ.ಶ. 24).  ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕದ ರಾಜರಲ್ಲೊಬ್ಬ ಒಂದನೆಯ ಜೂಬನ ಮಗ. ಸೀಜರ್ ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕದಲ್ಲಿ ಪಡೆದ ಜಯದ (ಕ್ರಿ.ಪೂ. 46) ಕುರುಹಾಗಿ, ಆಗ ಶಿಶುವಾಗಿದ್ದ ಜೂಬನನ್ನು ಅವನು ರೋಮಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದ. ಇಟಲಿಯಲ್ಲಿ ಇವನಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ದೊರೆಯಿತು. ರೋಮನ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಆಗಸ್ಟಸನ ಸ್ನೇಹವೂ ಒದಗಿತು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 29ರಲ್ಲಿ ಈತನನ್ನು ನ್ಯುಮಿಡೀಯದ ರಾಜನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಅನಂತರ ಇವನು ಮಾರಿಟೇನೀಯಕ್ಕೆ ವರ್ಗವಾದ (25). ಇವನು ಅದನ್ನು ತನ್ನ ಅಂತ್ಯಕಾಲದವರೆಗೂ ಆಳಿದ.
ಈತ ಮಾರ್ಕ್ ಆಂಟೊನಿ ಮತ್ತು ಕ್ಲೀಯೊಪಾಟ್ರಳ ಮಗಳಾದ ಕ್ಲೀಯೊ ಪಾಟ್ರ ಸಿಲೀನೀಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದ. ಅವಳು ಇವನ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದಳು. ಇವನು ಇತಿಹಾಸ, ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ, ವ್ಯಾಕರಣ, ರಂಗಭೂಮಿ ಮುಂತಾದ ಅನೇಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಸೃಷ್ಟಿಸುಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ.

ಇತಿಹಾಸ
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಜೆರಿಕೋ

ಜೆರಿಕೋ -	ಪ್ರಾಚೀನ ಅವಶೇಷಗಳಿಗಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ ಜಾರ್ಡನಿನ ಒಂದು ಪಟ್ಟಣ. ಜೆರೊಸಲೆಮ್‍ನ ಈಶಾನ್ಯಕ್ಕೆ 23 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದರ ಅರಬ್ಬೀ ಹೆಸರು ಅರೀಹ.

ಇತಿಹಾಸ 
1967ರಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ಇದನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಇದು ಕೆಳ ಜಾರ್ಡನ್ ಕಣಿವೆ ಪ್ರದೇಶದ ಬಹು ಮುಖ್ಯ ಆಯಕಟ್ಟು ಪ್ರದೇಶ. ಹಳೆಯ ಒಡಂಬಡಿಕೆಯ ಜಾಷುಅ ಪುಸ್ತಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ನಗರದ ಉಲ್ಲೇಖ ಬರುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಜೆರಿಕೋ ನಗರದ ಅವಶೇಷಗಳು ಮೂರು ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿವೆ. ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ನಗರ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದದ್ದು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಇಂದಿನ ಜೆರಿಕೋದಿಂದ 2 ಕಿ.ಮೀ. ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಜೆರಿಕೋವಿನ ಅವಶೇಷಗಳಿವೆ.

ಉತ್ಖನನ 
ಜೆರಿಕೋ ನಗರವನ್ನು ಅನೇಕ ಪುರಾತತ್ವಜ್ಞರು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯವಾಗಿ ಅಗೆದಿದ್ದಾರೆ. ಚಾಲ್ರ್ಸ್ ವಾರೆನ್ 1868ರಲ್ಲೂ ಅರ್ನೆಸ್ಟ್ ಸೆಲಿನ್ 1907ರಲ್ಲೂ ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಿದರು. ಅನಂತರ ಜೂನ್ ಗಾಸ್ರ್ಟಾಂಗ್ 1930-36ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಿ ಈ ನಗರ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1400ರ ವೇಳೆಗೆ ನಾಶವಾಗಿದ್ದಿರಬಹುದೆಂದು ಊಹಿಸಿದರು. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ಸ್ಥಳ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನವಾದ್ದೆಂದೂ ನೂತನ ಶಿಲಾಯುಗದಲ್ಲೇ ಇಲ್ಲಿ ಮಾನವ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದನೆಂದೂ ಗಾಸ್ರ್ಟಾಂಗ್ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು. ಇದೇ ನಗರದಲ್ಲಿ 1952-58ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿದ ಕ್ಯಾಥಲಿನ್ ಕೆನ್ಯಾನ್ ಎಂಬಾಕೆ ಅನೇಕ ಹೊಸ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೊರಗೆಡವಿದಳು. ಇಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಬನ್-14 ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಗುರಿಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಎಲ್ಲ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಂದ ಜೆರಿಕೋ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಬಂದಿರುವ ವಿಷಯ ಇಷ್ಟು; ಮಾನವನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ನೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಜೆರಿಕೋ ಒಂದು. ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಶಿಲಾಯುಗದ (ಕ್ರಿ.ಪೂ. ಸು. 8000) ಮತ್ತು ನೂತನ ಶಿಲಾಯುಗದ ಮೊದಲ ಹಂತದ (ಕ್ರಿ.ಪೂ. ಸು. 7000) ಅವಶೇಷಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿವೆ. ಮಣ್ಣಿನ ಇಟ್ಟಿಗೆಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಿದ ಮನೆಗಳು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ನಾಗರಿಕ ಘಟ್ಟಗಳನ್ನು (ಕ್ರಿ.ಪೂ. ಸು. 3200) ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಊರ ಸುತ್ತಲೂ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಗೋಡೆ ಕಟ್ಟಿದ ಕುರುಹು ಇಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿದೆ. ಇಂಥ ಗೋಡೆಯ ನಿರ್ಮಾಣ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇದೇ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಗ್ರಾಮದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬಂಡೆಯಿಂದ ಕಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಕಂದಕವೊಂದಿತ್ತು. ಇದು 27 ಅಗಲ 8 ಆಳ ಇತ್ತು. ಇದರ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲಿನ ಗೋಪುರದಂಥ ಕಟ್ಟಡ 25 ಎತ್ತರ 30 ಅಗಲವಾಗಿತ್ತು.

ನೂತನ ಶಿಲಾಯುಗದ ಗ್ರಾಮ ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿಯೇ ಇತ್ತು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 4000ದ ವೇಳೆಗೆ ನಗರವಾಸಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಜೆರಿಕೋ ಪ್ರಜೆಗಳು ತಾಮ್ರ ಮತ್ತು ಕಂಚಿನ ಉಪಯೋಗವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 2200ರ ವೇಳೆಗೆ ಸಿರಿಯ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಲಸ್ಟೈನ್ ಭಾಗದಿಂದ ಏರಿ ಬಂದ ಜನ ಜೆರಿಕೋ ನಗರವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1700ರಲ್ಲಿ ಏಷ್ಯದ ಕಡೆಯಿಂದ ಬಂದ ಹಿಕ್ಕೋಸರು ನಗರವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇವರೇ ಆ ನಗರದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬೃಹದಾಕಾರದ ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಊರಿನ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಅನೇಕ ಮುಚ್ಚಿದ ಸಮಾಧಿಗಳು ಈ ಕಾಲದವೇ. ಈ ಸಮಾಧಿಗಳಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯೋಪಯೋಗದ ಅನೇಕ ಹೆಣಿಗೆ ವಸ್ತುಗಳೂ ನೇಯ್ದ ಬಟ್ಟೆಗಳೂ ಸಿಕ್ಕಿವೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಮಾನವನ ಪ್ರಥಮವಾಸದಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗಿನ ಎಲ್ಲ ಹಂತಗಳ ಅವಶೇಷಗಳೂ ದೊರೆತು, ಇವು ನಾಗರಿಕತೆಯ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಕವಾಗಿವೆ.

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಜೈಪುರಿ (ಭಾಷೆ)

ಜೈಪುರಿ - ರಾಜಸ್ಥಾನೀ ಭಾಷೆಯ ಮಧ್ಯಪೂರ್ವ ಉಪಭಾಷೆ. ರಾಜಸ್ಥಾನದ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ ಜೈಪುರದಲ್ಲೂ ಅದರ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ.  ಮಧ್ಯಪೂರ್ವ ರಾಜಸ್ಥಾನೀ ಭಾಷೆಯ ಈ ಉಪಭಾಷೆಯನ್ನು ಜೈಪುರೀ ಎಂದು ಕರೆದವರು ಐರೋಪ್ಯರು. ಸ್ಥಳೀಯರು ಇದನ್ನು ಢುಂಣ್‍ಢಾರೀ, ಝಾರ್ ಸಾಹೀ ಬೋಲೀ, ಕಾಞ-ಕೂಞ ಕೀ ಬೋಲೀ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಜೈಪುರಿ ಬರವಣಿಗೆಗೆ ದೇವನಾಗರೀ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.

ಶಿಷ್ಟ ಜೈಪುರಿ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುವವರು 790, 231 ಜನರಿದ್ದಾರೆ (ಲಿಂ.ಸ.ಎಂ. 1908)

ರಾಜಸ್ಥಾನೀ ಭಾಷೆಯೊಂದಿಗಿನ ಸಂಬಂಧ 
ಜೈಪುರಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲದೆ ತೋರಾವತಿ, ಕಾಠ್ಯರಾ, ಚೌರಾಸೀ, ನಾಗರ್ಚಾಲ್, ರಾಜಾವಟೀ ಮತ್ತು ಸಿಪಾರೀ ಅಥವಾ ಶಿಯೋಪುರೀ ಎಂಬ ಉಪೋಪಭಾಷೆಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಅಜ್ಮೀರೀ, ಕಿಷನ್‍ಗಡೀ ಮತ್ತು ಹಾರೌಟೀ ಎಂಬ ಇನ್ನೂ ಮೂರು ಉಪಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಮಧ್ಯಪೂರ್ವ ರಾಜಸ್ಥಾನೀ ಭಾಷೆ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಗ್ರಯರ್ಸನ್ನನ (ಲಿಂಗ್ವಿಸ್ಟಿಕ್ ಸರ್ವೆ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯ 1908) ಅಭಿಪ್ರಾಯ.

ಜೈಪುರಿಗೂ ಶಿಷ್ಟ ಹಿಂದಿಗೂ ಇರುವ  ವ್ಯತ್ಯಾಸ 
ಜೈಪುರಿಗೂ ಶಿಷ್ಟ ಹಿಂದಿಗೂ ಇರುವ ಮುಖ್ಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೆಂದರೆ ವರ್ಣಭೇದ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ವೇಳೆ, ಆಕೃತಿಭೇದ. ಇವು ಉದಾಹರಣೆಗಳು : ಹಿಂದಿಯ /ಅ/ ಜೈಪುರಿಯಲ್ಲಿ/ಇ/ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿಯ /ಇ/ ಜೈಪುರಿಯಲ್ಲಿ /ಅ/ ಎಂದಾಗುತ್ತದೆ. (ಹಿಂದಿ) ಪಣ್ಡಿತ್ (ಜೈಪುರಿ) ಪಿಣ್ಡತ್. (ಏ/ಗೆ ಬದಲು /ಐ/ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. (ಹಿಂದಿ) ಮೇ (ಜೈಪುರಿ) ಮೈ-ಒಳಗೆ. ಕೆಲವು ವೇಳೆ /ಓ/ ಎಂಬುದನ್ನು /ಊ/ ಎಂಬುದರಿಂದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಾರೆ. (ಹಿಂದಿ) ಕ್ಞೊ (ಜೈಪುರಿ) ಕ್ಞೂ = ಏಕೆ. ಜೈಪುರಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಹಾಪ್ರಾಣವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗೆ ಹಿಂದಿಯ ಭೀ ಜೈಪುರಿಯಲ್ಲಿ ಬೀ=ಸಂತೋಷ. (ಹಿಂದಿ) ಅಧಾ (ಜೈಪುರಿ) ಅದೋ = ಅರ್ಧ ಎಂದಾಗುತ್ತದೆ.

ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪುಲ್ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗವೆಂಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಭೇದಗಳು ರಾಜಸ್ತಾನಿಯಲ್ಲೂ ಇವೆ. ಆಪ್ಲಾ=ನಾವು (ಸಂಬೋಧಿಸಿದವನೂ ಸೇರಿ) ಮತ್ತು ಮ್ಹೇ=ನಾವು (ಸಂಬೋಧಿಸಿದವನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು) ಎಂಬುದರ ಹೊರತು ಸರ್ವನಾಮ ಹಿಂದಿಯಂತೆಯೇ ಜೈಪುರಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಉಪಯೋಗದಲ್ಲಿದೆ. ಜೈಪುರಿಯ ಕೆಲವು ವೈಶಿಷ್ಟಗಳು ಹೀಗಿವೆ. ನಿಷೇಧ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೋ ಪ್ರತ್ಯಯ ಧಾತು ಪೂರ್ವದಲ್ಲೂ ಬರುತ್ತದೆ. ಉದಾ: ಕೋಯೀ ಈ ಆದೆಮೀ ಕೋ ದೇತೋ ನೈ (ಯಾರೂ ಕೊಡಲೊಲ್ಲರು). ಧಾತ್ವರ್ಥ ಸೂಚಿ ಬೋ ಅಥವಾ ಣೂ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಉದಾ : ಮಾರಬೋ ಅಥವಾ ಮಾರಣೂ.

ಜೈಪುರಿ ಸಾಹಿತ್ಯ 
ಗ್ರೀಯರ್ಸನ್ನನ ಪ್ರಕಾರ ಜೈಪುರಿ ಭಾಷೆ ಹೇರಳವಾದ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ದಾದೂಜಿ ಎಂಬಾತ ಜೈಪುರಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಸುಮಾರು 20,000 ಸಾಲುಗಳನ್ನು ಜಾನ್ ಟ್ರಿಲ್ ಎಂಬಾತ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದ್ದಾನೆ (1001). ದಾದೂಜಿಯಲ್ಲದೆ, ಈ ಕೆಲವು ಕವಿಗಳು ಜೈಪುರಿ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಸಂಪದ್ಭರಿತಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಷರೀಬ್‍ದಾಸ್, ಜೈಸಾ, ಪ್ರಯಾಗ್‍ದಾಸ, ರಜಬ್ಜೀ, ಬಖ್ನಾಜಿ, ಶಂಕರ್‍ದಾಸ್, ಬಾಬಾ ಬನ್ವಾರೀದಾಸ್, ಮಧೋದಾಸ್.

ಭಾಷೆಗಳು
ಭಾಷೆ
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಜೋಸಿಫೀನ್

ಜೋಸಿಫೀನ್ 1763-1814. ಫ್ರಾನ್ಸಿನ ಚಕ್ರವರ್ತಿನಿ; ಒಂದನೆಯ ನೆಪೋಲಿಯನನ ಪತ್ನಿ. ಜೋಸೆಫ್ ಟಾಸ್ಟರನ ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಪುತ್ರಿ.

ಬದುಕು 
ಮಾರ್ಟಿನೀಕ್ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದಳು. ಅಲೆಗ್ಸಾಂಡ್ರೆ ಬೋಆರ್ನೆಯನ್ನು 1779ರಲ್ಲಿ ಮದುವೆಯಾದಳು. ಯೂಗೀನ್ ಮತ್ತು ಹಾರ್ಟೆನ್ಸ್ ಯೂಗೀನೀ ಈ ದಂಪತಿಗಳ ಮಕ್ಕಳು. ಕುಲೀನನಾದ ಅಲೆಗ್ಸಾಂಡ್ರೆ ಫ್ರಾನ್ಸಿನ ಕ್ರಾಂತಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಲೆಯಾದ (1794). ಜೋಸೆಫೀನ್ ಮಾತ್ರ ಸ್ನೇಹಿತರ ನೆವಿನಿಂದ ಉಳಿದಳು. 1795ರ ವೇಳೆಗೆ ಪ್ಯಾರಿಸಿನಲ್ಲಿ ಈಕೆ ತನ್ನ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಕ ನಡೆವಳಿಕೆಗಳಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾಗಿದ್ದಳು. ನೆಪೋಲಿಯನ್ ಬೋನಾಪಾರ್ಟನಿಗೆ ಇಟಲಿಯಲ್ಲಿನ ಸೈನ್ಯದ ನಾಯಕತ್ವ ದೊರೆತಾಗ ಆತನಿಗೆ ಉಜ್ಜ್ವಲ ಭವಿಷ್ಯವಿದೆಯೆಂಬುದನ್ನರಿತು. ಆತ ಇಟಲಿಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಹೋಗುವುದಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ಎರಡು ದಿನ ಮೊದಲು ಅವನನ್ನು ಈಕೆ ವಿವಾಹವಾದಳು (1796).
ಮೊದಮೊದಲು ಅವರಿಬ್ಬರ ಸಂಬಂಧ ಹಿತವಾಗಿತ್ತು. ಅನಂತರ, ನೆಪೋಲಿಯನ್ ಈಜಿಪ್ಟಿನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ (1798-99) ಈಕೆ ಹಿಪೊಲ್ಯುಟ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಎಂಬ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಡನೆ ಅನೈತಿಕ ಸಂಬಂಧ ಬೆಳೆಸಿದಳು. ಈ ನಡತೆಯಿಂದಾಗಿ ಜೋಸೆಫೀನಳಿಂದ ನೆಪೋಲಿಯನ್ ವಿಚ್ಚೇದನ ಪಡೆಯಬೇಕೆಂದು ಅವನ ಸಹೋದರ ಸಹೋದರಿಯರು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾರಂಭಿಸಿದರು. ಆದರೆ ನೆಪೋಲಿಯನ್ ತಟಸ್ಥನಾಗಿದ್ದ. ಆತ ಅಜೀವ ಪ್ರಧಾನ ದಂಡನಾಯಕನಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಮೇಲೆ (1802) ವಿಚ್ಚೇದನದ ಒತ್ತಾಯ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು. 1804ರ ಮೇನಲ್ಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಘೋಷಣೆ ಆದಾಗ ಜೋಸೆಫೀನ್ ಆತಂಕಕ್ಕೊಳಗಾದಳು. 1804ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ ಒಂದರ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಧಿಯೊಂದಿಗೆ ನೆಪೋಲಿಯನ್ ತನ್ನನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮದುವೆಯಾಗಬೇಕೆಂದು ಹಟ ಹಿಡಿದಳು. ಈ ವಿವಾಹದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಲೋಪವಿರುವಂತೆ ನೆಪೋಲಿಯನ್ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೊಳಿಸಿದ. ಈ ಲೋಪಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಮುಂದೆ ಈ ಮದುವೆಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅಸಿಂಧುವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿತು (1810).
ಜೊಸೆಫೀನಳ ದುಂದುವೆಚ್ಚ, ಅನೈತಿಕ ನಡತೆ ಇವುಗಳಿಂದಲೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಆಕೆಗೆ ಮಕ್ಕಳಾಗದಿದ್ದುದರಿಂದಲೂ ಅವಳ ಸ್ಥಾನ ಇಳಿಯಿತು. ನೆಪೋಲಿಯನ್ ರಾಜಕೀಯ ನೆಪವನ್ನೊಡ್ಡಿ ಅವಳಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದ (1809). ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಬಳಿ ಇರುವ ತನ್ನ ಖಾಸಗಿ ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ಆಕೆ ತನ್ನ ಉಳಿದ ದಿನಗಳನ್ನು ವೈಭವದಿಂದಲೇ ಕಳೆದಳು. ನೆಪೋಲಿಯನ್ ಅವಳ ಕ್ಷೇಮದ ಬಗ್ಗೆ ಆಸ್ಥೆ ವಹಿಸಿದ. ಆಕೆ 1814ರ ಮೇ 29ರಂದು ತನ್ನ ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯುಸಿರೆಳೆದಳು.

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಇತಿಹಾಸ
ಬಾಣಂತಿ ಸನ್ನಿ

ಬಾಣಂತಿ ಸನ್ನಿ ಎನ್ನುವುದು ಬಾಣಂತಿಯರಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾನಸಿಕ ಖಾಯಿಲೆ. ಕೆಲವು ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಹೆರಿಗೆಯ ನಂತರ ಒಂದೆರಡು ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ತೀವ್ರಖಿನ್ನತೆ, ಭಾವನೆಗಳ ಏರು ಪೇರು, ವಿಚಿತ್ರ ನಡವಳಿಕೆಗಳು, ದೈಹಿಕ ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಕಡೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷ, ಮಗುವಿನ ಬಗ್ಗೆ ನಿರಾಸಕ್ತಿ ಮುಂತಾದ ಲಕ್ಷಣಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇದು ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿದ್ದು ಕ್ರಮೇಣ ಗುಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ಇದು ಹಾಗೇ ಮುಂದುವರೆದು  ಸ್ಕಿಜೋಫ್ರೇನಿಯಾ ಮತ್ತು ಅಫೆಕ್ಟಿವ್ ಡಿಸಾರ್ಡರ್ ನಂತಹ ತೀವ್ರತರವಾದ ಮಾನಸಿಕ ಖಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಲ್ಲುದು. ಈ ಸನ್ನಿಗೆ ಒಳಗಾದ ತಾಯಿ ತೀವ್ರತರವಾದ ಆತಂಕದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾಳೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚೊಚ್ಚಲ ಹೆರಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಬಾಣಂತಿ ಸನ್ನಿ ಅಥವಾ ಖಿನ್ನತೆ ಕಂಡು ಬರುವುದು. ಇದನ್ನು ಇಂಗ್ಲೀಷಿನಲ್ಲಿ 'puerperal ಅಥವಾ postpartum psychosis' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಕಾರಣಗಳು
ಬಾಣಂತಿ ಸನ್ನಿಗೆ ಹಲವಾರು ಕಾರಣಗಳಿದ್ದು ಒಬ್ಬರಿಂದ ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಇದು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಇರಬಹುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಬಾಣಂತಿಯರು ಸನ್ನಿಗೆ ಒಳಗಾಗಬಹುದು. 
 ಮಗುವನ್ನು ಹೊಂದಲು ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲದೆ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯಾಗಿದ್ದರೆ ಅಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಗುವಿನೆಡೆಗೆ ಯಾವ ಮಮಕಾರ ಮೂಡದೆ ಖಿನ್ನತೆಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ.
 ಬಸುರಿತನದಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ತ ಆರೈಕೆ ದೊರೆಯದಿದ್ದರೆ, ಪೌಷ್ಠಿಕಾಂಶವಿರುವ ಆಹಾರ ಕೊರತೆ ಉಂಟಾಗಿದ್ದರೆ.
 ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ, ಮೂರ್ಛೆರೋಗ ಬರುವುದು, ರಕ್ತದೊತ್ತಡ ಮುಂತಾದ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಿದ್ದರೆ.
 ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಹೆರಿಗೆ ನಂತರ ದೈಹಿಕ ನೋವು, 
 ಮನೆಯವರ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ, ಮಗುವಿನ ಆರೈಕೆಗೆ ಮನೆಯವರ ಸಹಕಾರ ಇಲ್ಲದೇ ಇದ್ದಾಗ.
 ಆರೋಗ್ಯಕರವಾದ ಮಗು ಹುಟ್ಟದಿದ್ದರೆ ಮನನೊಂದು ಖಿನ್ನತೆಗೆ ಒಳಗಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
 ಇದು ಅನುವಂಶೀಯವಾಗಿಯೂ ಬರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಿರುತ್ತದೆ.

ಲಕ್ಷಣಗಳು
 ಮಂಕುತನ ಚಡಪಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಅತೀ ಚಟುವಟಿಕೆ
 ಸರಿಯಾಗಿ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸದಿರುವುದು, ಸಾಕಷ್ಟು ನಿದ್ದೆ ಮಾಡದಿರುವುದಂತಹ ಖಿನ್ನತೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು
 ಅರ್ಥವಿಲ್ಲದೆ ನಗುವುದು, ಅಳುವುದು, ಕೋಪ ಮತ್ತು ಭಯಪಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು 
 ಭ್ರಮೆಯಲ್ಲಿರುವುದು 
 ಆಹಾರ ಮತ್ತು ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಯ
 ಶಿಶುವಿನ ಕಡೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ 
 ಅಸಹಜ, ಅಸ್ವಾಭಾವಿಕ, ವಿಚಿತ್ರ ನಡುವಳಿಕೆ 
 ಸ್ವಚ್ಚತೆ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ 
 ಹಿಂಸಾಚಾರ ಮತ್ತು ಆತ್ಮ ಹತ್ಯೆ ಪ್ರಯತ್ನ 
 ತೀವ್ರವಾದ ಗೊಂದಲ

ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರಗಳು
 ಬಾಣಂತಿಯನ್ನು ಮನೋವೈದ್ಯರಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕೊಡಿಸಬೇಕು.
 ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಾದರೆ ಚಿತ್ತವಿಕಲತೆ ನಿರೋಧಕ ಔಷಧಿ, ಖಿನ್ನತೆ ಮತ್ತು ಆತಂಕ ನಿವಾರಣಾ ಔಷಧಿಯನ್ನು 2-3 ದಿನ ನೀಡಿದರೆ ಗುಣಮುಖರಾಗುವವರು.
 ಈ ಕಾಯಿಲೆ ವಿಪರೀತಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದ್ದರೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಂಪನ ಚಿಕಿತ್ಸೆ(ECT)ಯ ಮೂಲಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
 ಬಾಣಂತಿಯರಿಗೆ ಇರುವ ರಕ್ತಹೀನತೆ, ದೈಹಿಕ ಅಪೌಷ್ಟಿಕತೆಯನ್ನು ನೀಗಿಸಬೇಕು.
 ಮನೆಯವರು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸಹಕಾರ ಕೊಟ್ಟು ಮಗುವಿನ ಪಾಲನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡಬೇಕು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯಸಂಪರ್ಕ ಕೊಂಡಿಗಳು
 ಬಾಣಂತಿ 'ಬ್ಲೂ'ಸ್ - ಪ್ರಜಾವಾಣಿ 

ಆರೋಗ್ಯ
ಮಾನಸಿಕ ರೋಗಗಳು
ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ವಿಮೆನ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಬರೆದ ಲೇಖನ]]
ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಶಾಸಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಶಾಸಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಧಾನಮಂಡಲದ (ವಿಧಾನ ಸಭೆ ,ವಿಧಾನಪರಿಷತ್ತಿನ ) ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಉತ್ತುತ್ತಮ ಸಂಸದೀಯ ಪಟುವಾಗಿ ಸದನಕ್ಕೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಧಾನಮಂಡಲದಿಂದ  ನೀಡಲಾಗುವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ . ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 2020ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ  ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.  ಚೊಚ್ಚಲ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬಿ.ಎಸ್. ಯಡಿಯೂರಪ್ಪ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.

2020 -21 ವರ್ಷದ ಮೊದಲ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಶಾಸಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಪೀಕರ್ ಓಂ ಬಿರ್ಲಾ ಮತ್ತು ವಿಧಾನ ಪರಿಷತ್ ಸಭಾಪತಿ ಬಸವರಾಜ ಹೊರಟ್ಟಿ ಅವರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಜಂಟಿ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ವಿಧಾನಸಭಾ ಸ್ಪೀಕರ್ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ ಹೆಗಡೆ ಕಾಗೇರಿ ಅವರು ಈ ಘೋಷಣೆ ಮಾಡಿದರು.

2021 ರ ಆಯ್ಕೆ ಸಮಿತಿ ಮತ್ತು ಆಯ್ಕೆ 
ಸ್ಪೀಕರ್‌ ಕಾಗೇರಿ - ನೇತೃತ್ವ  
ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಬಸವರಾಜ ಬೊಮ್ಮಾಯಿ
ಜೆಸಿ ಮಾಧುಸ್ವಾಮಿ. ಕಾನೂನು ಸಚಿವ
ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ
ಶಾಸಕ ಆರ್.ವಿ.ದೇಶಪಾಂಡೆ

ಸದಸ್ಯರಾಗಿರುವ ಸಮಿತಿಯು, 4 ಬಾರಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿರುವ, 8 ಬಾರಿ ಶಾಸಕರಾಗಿರುವ ಯಡಿಯೂರಪ್ಪ ಅವರನ್ನು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿತು.

ಉಲ್ಲೇಖ

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಜಿಲಾಂಗ್

ಜಿಲಾಂಗ್  - ಆಗ್ನೇಯ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯದ ವಿಕ್ಟೋರಿಯ ರಾಜ್ಯದ ಒಂದು ರೇವುಪಟ್ಟಣ. ಪೋರ್ಟ್ ಫಿಲಿಪ್ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಪಶ್ಚಿಮದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಕೋರಿಯೊ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಮೇಲೆ, ಮೆಲ್ಬರ್ನ್ ನಗರದ ನೈಋತ್ಯಕ್ಕೆ 72 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿ ಇದೆ. 

ಜನಸಂಖ್ಯೆ 1,15,047 (1971). ಜಿಲಾಂಗ್ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ರೈಲ್ವೆ ಜಂಕ್ಷನ್. ಮೆಲ್ಬರ್ನ್‍ಗೂ ಜಿಲಾಂಗ್‍ಗೂ ನಡುವೆ ಹೆದ್ದಾರಿಯೂ ಉಂಟು. ಈ ಪಟ್ಟಣ 1837ರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದಿಂದೀಚೆಗೆ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಬೆಳದಿದೆ. ಇದು ಒಂದು ವಿದ್ಯಾಕೇಂದ್ರ. ಇಲ್ಲೊಂದು ಜವಳಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾಲೇಜು ಇದೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಆಧುನಿಕವಾದ್ದು, ದೊಡ್ಡದು. ಇಲ್ಲಿ ಮೋಟಾರ್ ಕಾರ್, ಗಾಜು, ಉಣ್ಣೆ ಜವಳಿ, ಸಿಮೆಂಟ್, ಫಾಸ್ಫಾಟಿಕ್ ರಸಗೊಬ್ಬರ, ಕೃಷಿಯಂತ್ರ, ತೈಲಪರಿಷ್ಕರಣ ಮುಂತಾದ ಹಲವು ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿವೆ. ಉಪ್ಪೂ ತಯಾರಾಗುತ್ತದೆ. ಆಸ್ತ್ರೇಲಿಯದಲ್ಲಿ ತಯಾರಾಗುತ್ತಿರುವ ಮೋಟಾರು ಕಾರುಗಳಲ್ಲಿ 90% ರಷ್ಟು ತಯಾರಾಗುವುದು ಇಲ್ಲಿ. ಈ ಪಟ್ಟಣದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಪಾಯಿಂಟ್ ಹೆನ್ರಿ ಎಂಬಲ್ಲಿ 1960ರಲ್ಲಿ ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಅದುರನ್ನು ಕರಗಿಸಿ ಲೋಹ ತಯಾರಿಸುವ ಕಾರ್ಖಾನೆ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು. ಗಾಜಿನ ಕೈಗಾರಿಕೆ 1937ರಲ್ಲೂ ಜಮಖಾನೆ ಕಾರ್ಖಾನೆ 1960ರಲ್ಲೂ ಪ್ರಾರಂಭವಾದುವು. ರಾಜ್ಯದ ಪಶ್ಚಿಮ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಉಣ್ಣೆ ಜಿಲಾಂಗ್ ಮೂಲಕ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯದ ಆಯಾತ-ನಿರ್ಯಾತಗಳಲ್ಲಿ ಐದನೆಯ ಒಂದು ಭಾಗ ಜಿಲಾಂಗ್ ಬಂದರಿನ ಮೂಲಕ ಸಾಗುತ್ತವೆ. ಇದು ಸರ್ವಋತು ಬಂದರು. ಈ ಪಟ್ಟಣದ ರೇವು ಪ್ರದೇಶ 90 ಚ.ಮೈ. ಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. 34' ಆಳದವರೆಗೆ ಲಂಗರು ಹಾಕಿ ಹಡಗುಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ 1839ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಯಿತು. ಈ ಬಂದರಿನಿಂದ ಗೋದಿ, ಉಣ್ಣೆ, ಮಾಂಸ, ಹದಮಾಡಿದ ಚರ್ಮ ರಫ್ತಾಗುತ್ತವೆ. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯದ ಉಣ್ಣೆ ಉತ್ಖನನದಲ್ಲಿ ಹತ್ತನೆಯ ಒಂದು ಭಾಗ ಇಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತದೆ.

ಭೂಗೋಳ
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ವಿಲಿಯಮ್ ಡನ್ಬಾರ್

ವಿಲಿಯಮ್ ಡನ್ಬಾರ್ (1465?-1530). ಸ್ಕಾಟ್‍ಲೆಂಡಿನ ಕವಿ. 

ಸೇಂಟ್ ಆ್ಯಂಡ್ರೂಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಎಂ. ಎ. ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದು ಸ್ವಲ್ಪಕಾಲ ಸಂತ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಪಂಥಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಭಿಕ್ಷುವಾಗಿದ್ದ. ನಾಲ್ಕನೆಯ ಜೇಮ್ಸ್‍ನ ಆಸ್ಥಾನ ಕವಿಯೂ ರಾಜಭಾರಿಯೂ ಆಗಿದ್ದು 1530ರಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತಿಹೊಂದಿದ.

ಪ್ರಮುಖ ಕವಿತೆಗಳು 

 ದಿ ತಿಸ್ಲ್ ಅಂಡ್ ದಿ ರೋಸ್ ಎಂಬುದು ಈತ ಬರೆದ (1503) ಮೊದಲ ಉತ್ತಮ ಕವನ, ಅನಂತರ ಕ್ರಮವಾಗಿ ದಿ ಡ್ಯಾನ್ಸ್ ಆಫ್ ದಿ ಸೆವೆನ್ ಡೆಡ್ಲಿ ಸಿನ್ಸ್ (1503-1508), ದಿ ಗೋಲ್ಡನ್ ಟಾರ್ಜ್, ಲ್ಯಾಮೆಂಟ್ ಫಾರ್ ದಿ ಮೇಕರ್ಸ್ (ಇಲ್ಲಿ ಮೇಕರ್ಸ್ ಎಂದರೆ ಕವಿಗಳು ಎಂದು ಅರ್ಥ) ದಿ ಟು ಮ್ಯಾರೀಡ್ ವಿಮೆನ್ ಅಂಡ್ ದಿ ವಿಡೊ (1508) ಹಾಗೂ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಸಣ್ಣಕವನಗಳು ಇವನಿಂದ ರಚಿತವಾದುವು.
 ಮಾರ್ಗರೆಟ್ ಟ್ಯೂಡರಳ ವಿವಾಹದ ಮಾತುಕತೆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇತರ ರಾಯಭಾರಿಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಏಳನೆಯ ಹೆನ್ರಿಯ ಆಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕೊಟ್ಟ ಭೇಟೆಯಿಂದ ಸ್ಫೂರ್ತಿಗೊಂಡು ಇನ್ ಆನರ್ ಆಫ್ ದಿ ಸಿಟಿ ಆಫ್ ಲಂಡನ್ ಎಂಬ ಕವಿತೆಯನ್ನು ಡನ್ಬಾರ್ ರಚಿಸಿದ. ಅನಂತರ ಬರೆದ ದಿ ಕ್ವೀನ್ಸ್ ಪ್ರೋಗ್ರೆಸ್ ಅಟ್ ಅ್ಯಬರ್‍ಡೀನ್ ಎಂಬ ಕವನದಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಮಾರ್ಗರೇಟ್ ಉತ್ತರ ಸ್ಕಾಟ್‍ಲೆಂಡಿಗೆ ನೀಡಿದ ಭೇಟಿಯ ವರ್ಣನೆ ಇದೆ.
 ದಿ ತಿಸ್ಲ್ ಅಂಡ್ ದಿ ರೋಸ್ ಒಂದು ರಾಜಕೀಯ ರೂಪಕ ಕವಿತೆ. ರೈಮ್ ರಾಯಲ್ ಎಂಬ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಅಂತ್ಯಪ್ರಾಸದ ಪಾದಗಳಲ್ಲಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಜೇಮ್ಸ್‍ನನ್ನು ಮದುವೆಯಾದ ಮಾರ್ಗರೆಟ್ ರೋಸ್ ಎಂದೂ (ರೋಸ್ ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡಿನ ಲಾಂಛನ) ನಾಲ್ಕನೆಯ ಜೇಮ್ಸ್ ತಿಸ್ಲ್ ಎಂದೂ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಅರ್ಥ. 
 ದಿ ಟೂ ಮ್ಯಾರಿಡ್ ವಿಮೆನ್ ಅಂಡ್ ದಿ ವಿಡೊ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಸಂವಾದ ರೂಪದ ಕವಿತೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಂವಾದಕರು ಮದುವೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಕವನ ಅನೇಕ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಚಾಸರ್ನ ವೈಫ್ ಆಫ್ ಬಾತ್ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಜ್ಞಾಪಕಕ್ಕೆ ತರುತ್ತದೆ. ಇದು ಹೆಂಗಸರನ್ನು ಕುರಿತ ವಿಡಂಬನೆ. 
 ದಿ ಗೋಲ್ಡನ್ ಟಾರ್ಚ್ ಎಂಬ ಇನ್ನೊಂದು ಕವನವೂ ರೂಪಕವೇ. ಇದರಲ್ಲಿ ಕವಿ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರೇಮದೇವತೆ ವೀನಸಳ ಆಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ತೆರಳುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ಆ ದೇವತೆಯ ಮುಂದೆ ನಿಂತಾಗ ವಿವೇಕವೆಂಬ ಗುರಾಣಿಯ ರಕ್ಷಣೆ ಇದ್ದರೂ ಸೌಂದರ್ಯದ ಬಾಣಗಳು ಬಂದು ತಾಕಿ ಇವನನ್ನು ಘಾಸಿಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. 
 ದಿ ಡಾನ್ಸ್ ಆಫ್ ಸೆವೆನ್ ಡೆಡ್ಲಿ ಸಿನ್ಸ್ ಎಂಬ ಕವನದಲ್ಲಿ ಕವಿ ತನ್ನ ಸಮಾಧಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡ ಒಂದು ಅಪೂರ್ವ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾನೆ. ಕ್ಷಮಾಯಾಚನೆಯ ಮೂಲಕ ಪಾಪವಿಮೋಚನೆ ಪಡೆಯದ ಬಹಿಷ್ಕøತರ ಚಿತ್ರಗಳು ಕವಿತೆಯಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮೂಡಿಬಂದಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಏಳು ಮಹಾಪಾತಕಗಳ ಸಾಂಕೇತಿಕ ನಿರೂಪಣೆಯಿದೆ. 
 ಲ್ಯಾಮೆಂಟ್ ಫಾರ್ ದಿ ಮೇಕರ್ಸ್ ಎಂಬುದು ಹೃದಯಸ್ಪರ್ಶಿಯಾದ ಶೋಕಗೀತೆ. ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಸಕಲ ವಸ್ತುಗಳೂ ನಶ್ವರವೆಂದು ಮನಗಂಡು ಕವಿ ಮರುಗುತ್ತಾನೆ. ಚಾಸರ್ ಕವಿಯಿಂದ ಮೊದಲು ಮಾಡಿ ತನ್ನ ಕಾಲದವರೆಗೂ ಆಗಿಹೋದ ಕವಿಗಳನ್ನು ನೆನೆದು ದುಃಖಿಸುತ್ತಾನೆ. 

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಹಾಸ್ಯ, ವಿಡಂಬನೆ ಹಾಗೂ ಸ್ವಚ್ಛಂದ ಕಲ್ಪನಾಶಕ್ತಿ ಡನ್ಬಾರ್‍ನ ಕೃತಿಗಳ ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು. ಡನ್ಬಾರ್ ಕವಿ ರಾಬರ್ಟ್ ಬರ್ನ್ಸ್‍ಗಿಂತ ದೊಡ್ಡವ. ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡಿನ ಕವಿಗಳಲ್ಲೇ ಅತಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದವ ಎಂದು ಕೆಲವು ವಿಮರ್ಶಕರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.

ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಕವಿಗಳು
ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಪುರುಷ ಕವಿಗಳು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಜಾನ್ ಬಾಯ್ಡ್‌ ಡನ್ಲಪ್

ಜಾನ್ ಬಾಯ್ಡ್‌  ಡನ್ಲಪ್ (1840-1921). ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡಿನ ಉಪಜ್ಞಾಕಾರ. ವಾಯು ತುಂಬುವ (ನ್ಯೂಮ್ಯಾಟಿಕ್) ರಬ್ಬರ್ ಟೈರುಗಳನ್ನು ಮೊತ್ತಮೊದಲಿಗೆ ಉಪಜ್ಞಿಸಿದ ಖ್ಯಾತಿ ಇವನದು

ಬದುಕು 
ಜನಿಸಿದ್ದು ಏರ್‍ಷೀರ್ ಕೌಂಟಿಯ ಡ್ರೆಗ್‍ಹಾರ್ನ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ. 1867ರಲ್ಲಿ ಈತ ಬೆಲ್‍ಫಾಸ್ಟ್ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಬಂದು ನೆಲೆಸಿ ಅಲ್ಲೇ ಪಶುಶಸ್ತ್ರವೈದ್ಯನಾಗಿ ವೃತ್ತಿ ಆರಂಭಿಸಿದ. ತನ್ನ ಚಿಕ್ಕ ಮಗನ ಟ್ರೈಸಿಕಲ್ಲಿಗೆ ವಾಯು ತುಂಬಿದ ಟೈರುಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ (1887ರ ಸುಮಾರು) ಅದರ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಅಧ್ಯಯಿಸಿದ. ಈ ಪ್ರಯೋಗ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಇಂಥ ಟೈರುಗಳಿಗಾಗಿ ಈತನಿಗೆ 1888ರಲ್ಲಿ ಏಕಸ್ವ ದೊರೆಯಿತು. ವಾಣಿಜ್ಯಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಟೈರುಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾದದ್ದು ಏಕಸ್ವ ದೊರೆತ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಬಳಿಕವೇ ವಿಲಿಯಮ್ ಹ್ಯಾರಿ ಡುಕ್ರಾಸ್ ಎಂಬಾತ ನೊಡಗೂಡಿ ಬೆಲ್‍ಫಾಸ್ಟಿನಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಮ್ಯಾಟಿಕ್ ಟೈರ್ ಅಂಡ್ ಸೈಕಲ್ ಏಜನ್ಸಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಒಂದು ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಕೊನೆಕೊನೆಗೆ ತಾನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದ ಏಕಸ್ವವನ್ನು ಅಲ್ಪ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಡುಕ್ರಾಸ್‍ಗೇ ಮಾರಿಬಿಟ್ಟು ಆ ಉದ್ದಿಮೆಯಲ್ಲಿ 1500 ಷೇರುಗಳನ್ನು ಕೊಂಡ. ಕೆಲವು ದಿವಸಗಳ ಬಳಿಕ ಡನ್‍ಲಪನ ವಾಯುಪೂರಣ ತತ್ತ್ವ ಅವನದ್ದಲ್ಲವೆಂದೂ ಅದನ್ನು 1845ರಲ್ಲೇ ತಾಮ್‍ಸನ್ ಎಂಬಾತ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದು ಅದರ ಮೇಲಿನ ಏಕಸ್ವವನ್ನು ಮೊದಲೇ ಪಡೆಯಲಾಗಿತ್ತೆಂದೂ ತಿಳಿದು ಬಂದು ಮಧ್ಯೆ ಸ್ವಲ್ಪ ತೊಂದರೆ ಉದ್ಭವಿಸಿತು. ಆದರೆ ಆ ವೇಳೆಗೆ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಇದೇ ಸಂಬಂಧದ ಇತರ ಉಪಕರಣಗಳ ಏಕಸ್ವಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತ್ತಾದ್ದರಿಂದ ಅದರ ಸ್ಥಾನಭದ್ರತೆಗೆ ಯಾವ ಧಕ್ಕೆಯೂ ಉಂಟಾಗಲಿಲ್ಲ. 1896ರಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಇ.ಟಿ. ಹೂಲಿ ಎಂಬವ ಕ್ರಯಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು 50 ಲಕ್ಷ ಪೌಂಡುಗಳ ಬಂಡವಾಳದೊಡನೆ ಟೈರಿನ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸಿದ. ಈ ವೇಳೆಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಡನ್‍ಲಪ್‍ನಿಗಿದ್ದ ಆಸಕ್ತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿತ್ತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವಂಥ ಹೆಚ್ಚಿನ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನೇನೂ ಈತ ಗಳಿಸಲಿಲ್ಲ. ಅನಂತರ ಜವಳಿ ವ್ಯಾಪಾರ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಒಂದು ಸಂಸ್ಥೆ ಸೇರಿ ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲಕಾಲ ಕೆಲಸಮಾಡಿದ. ಈತನ ಕಾಲಾ ನಂತರ (1921) ಇವನ ಮಗಳು ಜೀನ್ ಮಿಕ್ಲಿಂಟಾಕ್ ಎಂಬುವಳು ವಾಯು ಪೂರಣ ಟೈರುಗಳ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಕುರಿತಂತೆ ಒಂದು ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದಳು

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಡಚ್ ವೆಸ್ಟ್‌ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ

ಡಚ್ ವೆಸ್ಟ್‌ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ - 1621ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್‍ಲೆಂಡ್ಸ್‍ನ ವಿಧಾನಮಂಡಲದ (ಸ್ಟೇಟ್ಸ್-ಜನರಲ್) ಏಕಸ್ವ ಪತ್ರ (ಲೆಟರ್ಸ್ ಪೇಟೆಂಟ್) ಪಡೆದು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಒಂದು ಕಂಪನಿ. ಸ್ಪೇನ್ ಮತ್ತು ಪೋರ್ಚುಗಲ್ ವಸಾಹತುಗಳಲ್ಲಿ ಡಚ್ಚರು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ನಿಷಿದ್ಧ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಇವೆರಡೂ ಖಂಡಗಳಲ್ಲೂ ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಮುತ್ತಣ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲೂ ವಸಾಹತುಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶ. ಇದು ಆಮ್‍ಸ್ಟರ್ ಡ್ಯಾಮ್. ಜೀóಲಂಡ್, ಮ್ಯೂಸ್ (ರಾಟರ್‍ಡ್ಯಾಮ್), ನಾರ್ತ್ ಡಿಪಾರ್ಟ್‍ಮೆಂಟ್ (ಪಶ್ಚಿಮ ಫ್ರೀಜ್óಲಂಡ್ ಮತ್ತು ಹೋರ್ನ್) ಮತ್ತು ಗ್ರೋನಿಂಗನ್‍ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಐದು ಶಾಖೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು.

ಏಳು-ಬೀಳು 
ಪೈಪೋಟಿಯಿಂದಲೇ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಜನ್ಮ ತಳೆಯಿತಾದರೂ, ತನ್ನ ವೈಭವದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದರ ಸಾಧನೆ ಡಚ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿಯ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಸರಿಗಟ್ಟಲಾರದೆ ಹೋಯಿತು. ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿದ್ದ ಗುಲಾಮರ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಇದು ತೊಡಗಿದ್ದರೂ ಡಚ್ ವ್ಯಾಪಾರದ ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದರೂ ಸ್ಪೇನ್ ಮತ್ತು ಪೋರ್ಚುಗಲ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಇದು ಸತತವಾಗಿ ಘರ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತವಾಗಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.

ಆಫ್ರಿಕದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಅಮೆರಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಡಚ್ ವಸಾಹತುಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು. 1630ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಜಿóಲಿನ ಪೆರ್ನಮ್ಟ್ಯೂಕೋದಲ್ಲಿ ಡಚ್ಚರು ಕಾಲೂರಿ, ಕ್ರಮೇಣ ಬ್ರಜಿóಲಿನ ಬಹುಭಾಗವನ್ನು ಜಯಿಸಿ 1634ರವರೆಗೂ ಅದರ ಮೇಲೆ ಹತೋಟಿ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅನಂತರ ಇವರು ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ಬಲವನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಯಿತು. 1661ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಜಿóಲ್ ಮೇಲಣ ಹಕ್ಕನ್ನು ಕಂಪನಿ ತ್ಯಜಿಸಿತು. 1667ರ ಬ್ರೇಡಾ ಕೌಲಿನಂತೆ ನ್ಯೂ ನೆದರ್ಲೆಂಡನ್ನು ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟಿತು. ಬದಲಾಗಿ ಡಚ್ ಗೀಯಾನವನ್ನು (ಸುರಿನಾಮ್) ಪಡೆಯಿತು. ಕಂಪನಿ ಪರಬಲವಾಗಿದ್ದಾಗ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಇದು 1624ರಲ್ಲಿ ಹಡ್ಸನ್ ನದಿಯ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿ ಫೋರ್ಟ್ ಆರೆಂಜ್ (ಈಗಿನ ಆಲ್ಬನಿ) ನಗರವನ್ನೂ 1625ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂ ಆಮ್‍ಸ್ಟರ್‍ಡ್ಯಾಮ್ (ಇಂದಿನ ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್) ನಗರವನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. 1633ರಲ್ಲಿ ಕನೆಟಿಕಟ್ ನದಿಯ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿ (ಇಂದಿನ ಹಾರ್ಟ್ ಫರ್ಡ್ ನಿವೇಶನದಲ್ಲಿ) ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರವನ್ನೂ ಕೋಟೆಯನ್ನೂ ಇದು ನಿರ್ಮಿಸಿತ್ತು. ಅಮೆರಿಕದ ಈ ವಸಾಹತುಗಳನ್ನೂ ಹಿಡುವಳಿಗಳನ್ನೂ ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ನ್ಯೂ ನೆದರ್‍ಲೆಂಡ್ಸ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. ಮುಂದೆ ಇದು ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ಸಂಸ್ಥಾನವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು. ಬ್ರಿಟಿಷರು ಈ ವಲಯದ ಮೇಲೆ ತಮ್ಮ ಹಕ್ಕನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು. ಆದರೆ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡು ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸ್ಪೇನ್ ದೇಶಗಳೊಡನೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿರತವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ 1664ರ ವರೆಗೆ ಡಚ್ಚರು ನಿಶ್ಚಿಂತರಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಡಚ್ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿ ಅನೇಕ ವಸಾಹತುಗಳನ್ನೂ ಹಿಡುವಳಿಗಳನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿತಾದರೂ ದುರ್ಬೇಧ್ಯ ವಸಾಹತು ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಇದು ಎಂದೂ ಬೆಳೆಯಲಿಲ್ಲ. 1664ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ನೌಕಾದಳವೊಂದು ನ್ಯೂ ಆಮ್‍ಸ್ಟರ್ ಡ್ಯಾಮ್‍ಗೆ ಬಂದಾಗ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಯಾವುದೇ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನೂ ಒಡ್ಡದೆ, ಬೇಷರತ್ತಾಗಿ ಶರಣಾಗತವಾಯಿತು.
1674ರಲ್ಲಿ ವಿಧ್ಯುಕ್ತವಾಗಿ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿಸರ್ಜಿತವಾಯಿತು. ಆದರೆ 1675ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಪುನಸ್ಸಂಘಟಿಸಲಾಯಿತು. ಮುಂದೆ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಶತಮಾನ ಕಾಲ-18ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯವರೆಗೆ-ಇದು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ವೆಸ್ಟ್‍ಇಂಡೀಸ್ ಮತ್ತು ಡಚ್ ಗೀಯಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರತವಾಗಿತ್ತು.

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಜಾರ್ಜ್ ಮಕಾಲೆ ಟ್ರಿವೆಲ್ಯನ್

ಜಾರ್ಜ್ ಮಕಾಲೆ ಟ್ರಿವೆಲ್ಯನ್ (1876-1982). ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ.

ಬದುಕು 
ಜಾರ್ಜ್ ಆಟೊ ಟ್ರಿವೆಲ್ಯನರ ಮಗ. ಸ್ಟ್ರಾಟ್‍ಫರ್ಡ್-ಅಪಾನ್-ಏವನ್‍ನಲ್ಲಿ 1876ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಹ್ಯಾರೋದಲ್ಲೂ ಕೇಂಬ್ರಿಜ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಆಧುನಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ರೀಜಿಯಸ್ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ನೇಮಕವಾದರು. 1940ರಲ್ಲಿ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಕಾಲೇಜಿನ ಆಚಾರ್ಯರಾದರು. 1951ರಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತರಾಗಿ, 1962ರಲ್ಲಿ ಕೇಂಬ್ರಿಜಿನಲ್ಲಿ ಮರಣಹೊಂದಿದರು. 1930ರಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ಮೆರಿಟ್ ಗೌರವ ಲಭಿಸಿತು.

ಇತಿಹಾಸ ಕೃತಿಗಳು  
ಇವರು ಇತಿಹಾಸ ಕುರಿತ ಅನೇಕ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಉದಾರ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಇವರು ಇಟಲಿಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಏಕೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ದುಡಿದ ಮಹಾನಾಯಕ ಗ್ಯಾರಿಬಾಲ್ಡಿಯನ್ನು ಕುರಿತ ಮೂರು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಬರೆದರು. ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಇನ್ ದಿ ಏಜ್ ಆಫ್ ವೈಕ್ಲಿಫ್ (1904), ಲೈಫ್ ಆಫ್ ಜಾನ್ ಬ್ರೈಟ್ (1913), ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಹಿಸ್ಟೊರಿ ಇನ್ ದಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ರೆವಲ್ಯೂಷನ್, 1688-1689 (1939), ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸೋಷಿಯಲ್ ಹಿಸ್ಟೊರಿ (1942), ದಿ ಸೆವೆನ್ ಇಯರ್ಸ್ ಆಫ್ ವಿಲಿಯಂ IV (1952)-ಇವು ಅವರ ಇತರ ಕೃತಿಗಳು. ಅವರ ಆನ್ ಆಟೊಬಯಾಗ್ರಫಿ ಅಂಡ್ ಅದರ್ ಎಸ್ಸೇಸ್ ಎಂಬುದು 1949ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ಇವರ ಇತಿಹಾಸ ಕೃತಿಗಳು ಸಾಹಿತ್ಯಾಂಶಗಳಿಂದ ಕೂಡಿವೆ. ತಮ್ಮ ಕೃತಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೂ ಇತಿಹಾಸ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೂ ಹಿಡಿಸುವಂತಿರಬೇಕೆಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅವರು ಇದನ್ನು ಬರೆದರು.		

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಇತಿಹಾಸ ತಜ್ಞರು
ಆಮೆಲಿ ಟ್ರೂಬೆಟ್ಸ್‌ಕೊಯಿ

ಆಮೆಲಿ ಟ್ರೂಬೆಟ್ಸ್‌ಕೊಯಿ (1863-1945). ಅಮೆರಿಕದ ಕಾದಂಬರಿಗಾರ್ತಿ ಹಾಗೂ ನಾಟಕಗಾರ್ತಿ.

ಬದುಕು 
ಸಂಯುಕ್ತಸಂಸ್ಥಾನದ ಸೆನೆಟರ್ ಹಾಗೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿನಲ್ಲಿ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿದ್ದ ವಿಲಿಯಂ ಕ್ಯಾಬೆಲ್ ರೀವ್ಸ್‍ನ ಮೊಮ್ಮಗಳು. ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ವರ್ಜಿನಿಯದ ರಿಚ್ಮಂಡ್‍ನಲ್ಲಿ. ಜಾನ್ ಆರಮ್‍ಸ್ಟ್ರಾಂಗ್‍ಚಾನ್‍ಲಕ್ ಎಂಬಾತನನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದು 1888ರಲ್ಲಿ ಆತನಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದಳು. ಅನಂತರ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಪಿಯರಿ ಟ್ರೂಬೆಟ್ಸ್‍ಕೊಯಿ ಎಂಬಾತನನ್ನು (1896-1936) ಮದುವೆಯಾದಳು.

ಬರಹ 
ಈಕೆಯ ಮೊದಲ ಕಾದಂಬರಿ ದಿ ಕ್ವಿಕ್ ಆರ್ ದಿಡೆಡ್ (1888) ತುಂಬ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಗಳಿಸಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ವಿಧವೆಯೊಬ್ಬಳು ತನ್ನ ಹೊಸ ಪ್ರೇಮಿಯೊಂದಿಗೆ ಇಟ್ಟ ಗಾಢವಾದ ಪ್ರೇಮವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ಚಿತ್ರಣ ಓದುಗರಲ್ಲಿ ಕೋಲಾಹಲವೆಬ್ಬಿಸಿತು.	ವರ್ಜೀನಿಯ ಆಫ್ ವರ್ಜೀನಿಯ (1889); ದಿ ಗೋಲ್ಡನ್ ರೋಸ್ (1908); ಪ್ಯಾನ್ಸ್ ಮೌಂಟನ್ (1910); ಹಿಡನ್ ಹೌಸ್ (1911); ದಿ ವಲ್ಡ್ರ್ಸ್ ಎಂಡ್ (1914); ದಿ ಕ್ವೀರ್‍ನೆಸ್ ಆಫ್ ಸೆಲಿಯ (1926); ಫೈರ್ ಡ್ಯಾಮ್ಟ್ (1930)- ಇವು ಈಕೆಯ ಕಾದಂಬರಿಗಳು. ಆಗಸ್ಟೀನ್ ದಿ ಮ್ಯಾನ್ (1906) ಎಂಬುದು ಸರಳ ರಗಳೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದ ದುರಂತಕಾವ್ಯ. ಹೆರಾಸ್ ಅಂಡ್ ಮ್ಯಾರಿಯಾಮ್ನೆ (1888); ದಿ ಫಿಯರ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ (19160; ಅಲೀಜನ್ಸ್ (1918) ಲವ್ ಇನ್ ಎ ಮಿಸ್ಟ್ (ಗಿಲ್ಬರ್ಟ್ ಎಮರಿ ಜೊತೆಗೂಡಿ-1926). ದಿ ಯಂಗ್ ಎಲಿಜಬೆತ್ ( 1937) -ಮುಂತಾದವು ಈಕೆಯ ನಾಟಕಗಳು.

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕಾದಂಬರಿಗಾರ್ತಿ