ಪದ್ಮಾವತಿ(ಹಿಂದೂ ದೇವತೆ)

ಪದ್ಮಾವತಿ ( Telugu:పద్మావతి ,  Sanskrit:पद्मावती ) transl. ಅಲಮೇಲು ಮಂಗಾ   ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ  ಹಿಂದೂ ದೇವತೆ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುವಿನ ರೂಪವಾದ ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ದೇವರ ಪತ್ನಿ. ಆಕೆಯನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ರಾಜನ ಮಗಳು ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪತ್ನಿಯಾದ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯ ಅವತಾರ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. 

ಪದ್ಮಾವತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ದೇವಾಲಯವೆಂದರೆ ತಿರುಪತಿಯ ಉಪನಗರವಾದ ತಿರುಚಾನೂರಿನಲ್ಲಿರುವ ಪದ್ಮಾವತಿ ಅಮ್ಮಾವರಿ ದೇವಾಲಯ . ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಕಾರ ತಿರುಪತಿಗೆ ಹೋಗುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಯಾತ್ರಿಕ ತನ್ನ ಸಂಗಾತಿಯ ಕೇಂದ್ರ ದೇವಾಲಯವಾದ ತಿರುಮಲ ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಮೊದಲು ಈ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು.

ದಂತಕಥೆ 
ನಾರದನು ಒಮ್ಮೆ ಕೆಲವು ಋಷಿಗಳು ಪವಿತ್ರ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಮಾಡುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದನು. ಯಜ್ಞವು ಯಾರಿಗೆ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ನೀಡಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ, ಅವನು ಭೃಗು ಋಷಿಯನ್ನು ಆ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ನೇಮಿಸಿದನು, ಅವನು ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ಸುತ್ತಿ ಅದಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯನಾದ ದೇವತೆಯನ್ನು ಹುಡುಕಿದನು. ಸತ್ಯಲೋಕಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ನಂತರ, ಬ್ರಹ್ಮನು ಒಂದು ಮುಖದಿಂದ ವೇದಗಳನ್ನು ಪಠಿಸುತ್ತಾ, ಇನ್ನೊಂದು ಮುಖದಿಂದ ನಾರಾಯಣನ ಹೆಸರನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾ ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯ ಮುಖದಿಂದ ಸರಸ್ವತಿ ದೇವಿಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ನಿರತನಾದನು. ಭೃಗುವಿನ ಆಗಮನವನ್ನು ಅವನು ಗಮನಿಸಲಿಲ್ಲ. ನಂತರ ಭೃಗುವು ಕೈಲಾಸಂಗೆ ತೆರಳಿದರು, ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ, ಶಿವನು ತನ್ನ ಪತ್ನಿ ಪಾರ್ವತಿಯೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ಭೇಟಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸದೆ ಆಟವಾಡುವುದನ್ನು ಅವನು ಕಂಡುಕೊಂಡನು. ಕೊನೆಗೆ ವೈಕುಂಠವನ್ನು ತಲುಪಿ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು. ವಿಷ್ಣುವು ಒರಗಿರುವ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿ ನಗುತ್ತಾ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಿದ್ದನು ಮತ್ತು ಅವನ ಪತ್ನಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯು ತನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಸೇವೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಕೋಪಗೊಂಡ ಭೃಗು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಎದೆಗೆ (ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ನಿವಾಸ) ಒದ್ದು ಲಕ್ಷ್ಮಿಯನ್ನು ಕೆರಳಿಸಿದ. ಆದರೆ ಶಾಂತನಾದ ವಿಷ್ಣುವು ಭೃಗುವಿಗೆ ಕ್ಷಮೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದನು ಮತ್ತು ಅವನ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಒತ್ತುವ ಮೂಲಕ ಋಷಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದನು. 

ಇದು ಲಕ್ಷ್ಮಿಗೆ ನಿರಾಸೆ ಮೂಡಿಸಿತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವಳು ವೈಕುಂಠವನ್ನು ತೊರೆದು ಭೂಮಿಗೆ ಹೊರಟಳು. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣು ವೆಂಕಟೇಶ್ವರನಾಗಿ ತಿರುಮಲ ಬೆಟ್ಟಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದನು. ಲಕ್ಷ್ಮಿಯು ಆಕಾಶರಾಜನ ಮಗಳು ಪದ್ಮಾವತಿಯಾಗಿ ಅವತರಿಸಿದಳು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಪದ್ಮಾವತಿಯು ಸುಂದರ ಕನ್ಯೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆದಳು ಮತ್ತು ನಾರದನು ಭೇಟಿಯಾದಳು. ಅವಳ ಅಂಗೈಯನ್ನು ಓದಿದ ನಂತರ, ಅವಳು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸಂಗಾತಿಯಾಗಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾಳೆ ಎಂದು ಅವನು ಭವಿಷ್ಯ ನುಡಿದನು. ವಿಷ್ಣುವಿನ ಮುಂದಿನ ಅವತಾರವಾದ ಶ್ರೀನಿವಾಸನು ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತಿದ್ದನು, ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕಾಡು ಆನೆಯನ್ನು ಓಡಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಆನೆಯು ಅವನನ್ನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ಪದ್ಮಾವತಿ ಮತ್ತು ಅವಳ ದಾಸಿಯರು ಆಡುತ್ತಿದ್ದ ಉದ್ಯಾನವನಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದಿತು. ಆನೆಯ ನೋಟವು ಅವರನ್ನೂ ಅವರ ರಾಜಕುಮಾರಿಯನ್ನೂ ಹೆದರಿಸಿತು. ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಆನೆಯ ಮುಂದೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಾಗ, ಅದು ತಕ್ಷಣ ತಿರುಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮರೆಯಾಯಿತು. ಅವನು ರಾಜಕುಮಾರಿ ಪದ್ಮಾವತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಅವಳ ದಾಸಿಯರಿಂದ ಅವಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿಚಾರಿಸಿದನು. ಅವಳ ಮೋಡಿಮಾಡುವ ಸೌಂದರ್ಯದಿಂದ ಆಕರ್ಷಿತನಾದ ಅವನು ಅವಳನ್ನು ಮದುವೆಯಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದನು ಮತ್ತು ಮದುವೆ ಸಮಾರಂಭಕ್ಕಾಗಿ ಕುಬೇರ ದೇವರಲ್ಲಿ ಸಾಲವನ್ನು ಕೇಳಿದನು, ಕಲಿಯುಗದ ಅಂತ್ಯದೊಳಗೆ ಅದನ್ನು ಮರುಪಾವತಿಸುವುದಾಗಿ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದನು. ನಂತರ ಶ್ರೀನಿವಾಸನು ಪದ್ಮಾವತಿಯನ್ನು ಬಹಳ ವೈಭವದಿಂದ ವಿವಾಹವಾದನು.

ಸ್ತೋತ್ರಗಳು 
ಪದ್ಮಾವತಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಮುಖ ದೇವತೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವತೆ ಮತ್ತು ಅವಳ ಎರಡನೇ ಅಂಶವಾದ ಭೂಮಿಯಾಗಿ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಭಗವಂತನ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅವಳ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ, ಲಕ್ಷ್ಮಿಯು ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ, ಅಪರಿಮಿತ ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ವೈಷ್ಣವರಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಜೊತೆಗೆ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ನೀಡುವವಳು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮಾಳ್ವಾರ್ ತಮ್ಮ ತಿರುವಾಯ್ಮೊಳಿಯಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಾವತಿಯನ್ನು ಹೀಗೆ ಹೊಗಳಿದ್ದಾರೆ: 
 

ರತ್ನಖಚಿತ ಭಗವಂತ ತಂಪಾದ ವಾತಾಂತದಲ್ಲಿ ಒರಗಿದ್ದಾನೆ

ಅವನ ಕಾಂತಿಯುತವಾದ ಎದೆಯ ಮೇಲೆ, ಅವನು ಕಮಲದ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ, ಯೋಗ್ಯವಾದ ಗರುಡನನ್ನು ಸವಾರಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು, ಅವನು ಅನೇಕ ಅಸುರರನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದನು.

ಅವನು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ನನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ

— ನಮ್ಮಾಳ್ವಾರ್, ತಿರುವಾಯ್ಮೊಳಿ, ಪದ್ಯ ೬.೯

ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ಸುಪ್ರಭಾತಂ ಪದ್ಮಾವತಿಯ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತದೆ:

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 ತಿರುಮಲ-ತಿರುಪತಿ ದೇವಸ್ಥಾನಂ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್
 ಶ್ರೀ ವೆಂಕಟಧ್ವರಿ ಕವಿಯ ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಸಹರಂ ಅಲರ್ಮೆಲ್ಮಂಗ ತಾಯರ್ ಅನ್ನು ಶ್ಲಾಘಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ 

ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಹಿಂದೂ ದೇವತೆಗಳು
ದೇವತೆಗಳು