ಸುರಿಂದರ್ ಕೌರ್

Articles with hCards
ಸುರಿಂದರ್ ಕೌರ್ಸುರಿಂದರ್ ಕೌರ್ ( ೨೫ ನವೆಂಬರ್ ೧೯೨೯ - ೧೪ ಜೂನ್ ೧೯೨೯) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಗಾಯಕಿ ಮತ್ತು ಗೀತರಚನೆಗಾರ್ತಿ. ಅವರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪಂಜಾಬಿ ಜಾನಪದ ಗೀತೆಗಳನ್ನು ಹಾಡಿದರು. ಕೌರ್ ೧೯೪೮ ಮತ್ತು ೧೯೫೨ ರ ನಡುವೆ ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿಯಾಗಿ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಿದರು. ಪಂಜಾಬಿ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ಅವರು ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗಳಿಗಾಗಿ, ಅವರು ಪಂಜಾಬ್‌ನ ನೈಟಿಂಗೇಲ್‌ನ ಸೋಬ್ರಿಕೆಟ್, ೧೯೮೪ ರಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತ ನಾಟಕ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮತ್ತು ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು     ಗಳಿಸಿದರು.

ಸುಮಾರು ಆರು ದಶಕಗಳ ಕಾಲದ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ, ಅವರ ಸಂಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಬುಲ್ಲೆಹ್ ಷಾ ಅವರ ಪಂಜಾಬಿ ಸೂಫಿ ಕಾಫಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಮಕಾಲೀನ ಕವಿಗಳಾದ ನಂದ್ ಲಾಲ್ ನೂರ್ಪುರಿ, ಅಮೃತಾ ಪ್ರೀತಮ್, ಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಶಿವ ಕುಮಾರ್ ಬಟಾಲ್ವಿ ಅವರ ಮಾವನ್ ತೆ ಧೀಯಾನ್, ಜುಟ್ಟಿ ಮುಂತಾದ ಸ್ಮರಣೀಯ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಕಸೂರಿ, ಮಧನಿಯಾನ್, ಎಹ್ನಾ ಅಖಿಯಾನ್ ಚ್ ಪವನ್ ಕಿವೆನ್ ಕಜ್ರಾ ಮತ್ತು ಘಮನ್ ದಿ ರಾತ್. ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ ಅವರ ಮದುವೆಯ ಹಾಡುಗಳು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಥೆ ಡಿ ಚಾದರ್, ಸುಹೆ ವೆ ಚೀರೆ ವಾಲೆಯಾ ಮತ್ತು ಕಾಲಾ ಡೋರಿಯಾ, ಪಂಜಾಬಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. 

ಕೌರ್ ದೆಹಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ ಜೋಗಿಂದರ್ ಸಿಂಗ್ ಸೋಧಿ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು. ದಂಪತಿಗೆ ಮೂವರು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರು, ಅವರಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯವಳು ಪಂಜಾಬಿ ಜಾನಪದ ಗಾಯಕಿ. ಕೌರ್ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಅನಾರೋಗ್ಯದ ನಂತರ ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಜೆರ್ಸಿಯಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು.

ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ 
ಸುರೀಂದರ್ ಕೌರ್ ಅವರು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬ್‌ನ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ ಲಾಹೋರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬಿ ಸಿಖ್ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಪ್ರಕಾಶ್ ಕೌರ್ ಅವರ ಸಹೋದರಿ ಮತ್ತು ಡಾಲಿ ಗುಲೇರಿಯಾ ಅವರ ತಾಯಿ, ಇಬ್ಬರೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪಂಜಾಬಿ ಗಾಯಕಿಯರಾಗಿದ್ದರು. ಆಕೆಗೆ ಮೂವರು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರು, ಅದರಲ್ಲಿ ಡಾಲಿ ಹಿರಿಯಳು. ಇವರು ಪಂಜಾಬಿ ಜಾನಪದ ಸಂಗೀತದ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿ ರೇಣು ರಾಜನ್ ಅವರಿಂದ ಅವರು ಪ್ರಭಾವಿತರದರು.

ವೃತ್ತಿ 
ಸುರೀಂದರ್ ಕೌರ್ ಅವರು ಆಗಸ್ಟ್ ೧೯೪೩ ರಲ್ಲಿ ಲಾಹೋರ್ ರೇಡಿಯೊದಲ್ಲಿ ನೇರ ಪ್ರದರ್ಶನದೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಪರ ಚೊಚ್ಚಲ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ೩೧ ಆಗಸ್ಟ್ ೧೯೪೩ ರಂದು ಅವರು ಮತ್ತು ಅವರ ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿ ಪ್ರಕಾಶ್ ಕೌರ್ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಯುಗಳ ಗೀತೆಯಾದ ಮಾವನ್ ತೆ ಧೀನ್ ರಾಲ್ ಬೈಥಿಯಾನ್ ಅನ್ನು ಹಾಡಿದರು.  

೧೯೪೭ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವಿಭಜನೆಯ ನಂತರ, ಕೌರ್ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಪೋಷಕರು ದೆಹಲಿಯ ಗಾಜಿಯಾಬಾದ್‌ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು. ೧೯೪೮ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ದೆಹಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬಿ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಉಪನ್ಯಾಸಕ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಜೋಗಿಂದರ್ ಸಿಂಗ್ ಸೋಧಿ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು.  ಅವರ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಕೌರ್ ಅವರ ಪತಿ ಅವರಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದರು ಮತ್ತು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಅವರು ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕ ಗುಲಾಮ್ ಹೈದರ್ ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿಯಾಗಿ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅವರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ೧೯೪೮ ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಶಹೀದ್‌ನಲ್ಲಿ ಬದ್ನಾಮ್ ನ ಹೋ ಜಾಯೆ ಮೊಹಬ್ಬತ್ ಕಾ ಫಸಾನಾ, ಆನಾ ಹೈ ತೋ ಆಜಾವೋ ಮತ್ತು ತಕ್ದೀರ್ ಕಿ ಆಂಧಿ ಹಮ್ ಕಹಾನ್ ಔರ್ ಥಮ್ ಕಹಾನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಮೂರು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹಾಡಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಆಕೆಯ ಆಸಕ್ತಿಯು ವೇದಿಕೆಯ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪಂಜಾಬಿ ಜಾನಪದ ಗೀತೆಗಳನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸುವುದರಲ್ಲಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಅವರು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ೧೯೫೨  ದೆಹಲಿಗೆ ಮರಳಿದರು.

ನಂತರದ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ, ೧೯೪೭ ರಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪಂಜಾಬ್ ವಿಭಜನೆಯ ನಂತರ, ೧೯೪೮  ಅವರು ವಿವಾಹವಾದರು. ಅವರ ಪತಿ ಅವರ ಗಾಯನ ವೃತ್ತಿಜೀವನಕ್ಕೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು. ಕೌರ್ ಮತ್ತು ಸೋಧಿ ಅವರು ಪಂಜಾಬಿ ಜಾನಪದ ಕ್ಲಾಸಿಕ್‌ಗಳಾದ ಚಾನ್ ಕಿತೆ ಗುಜಾರಿ ಆಯಿ ರಾತ್, ಲಥೆ ದಿ ಚಾದರ್, ಶೋಂಕನ್ ಮೆಲೆ ದಿ, ಮತ್ತು ಗೋರಿ ದಿಯಾನ್ ಝಾಂಜ್ರಾನ್ ಮತ್ತು ಸಾರ್ಕೆ-ಸರ್ಕೆ ಜಂಡಿಯೆ ಮುತಿಯಾರೆ ಮುಂತಾದ ಪಂಜಾಬಿ ಜಾನಪದವನ್ನು ಹಾಡಲು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿದರು. ಈ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ವಿವಿಧ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪಂಜಾಬಿ ಕವಿಗಳು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಗಾಯಕಿ ಸುರೀಂದರ್ ಕೌರ್ ಅವರು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ದಂಪತಿಗಳು ಪಂಜಾಬ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ ಅಂಗವಾದ ಇಂಡಿಯನ್ ಪೀಪಲ್ಸ್ ಥಿಯೇಟರ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ (ಐ.ಪಿ.ಟಿ.ಎ) ಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮುಖವಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಪಂಜಾಬ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ದೂರದ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿಯ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ಹರಡಿದರು. ಅವರು ಪಂಜಾಬಿ ಜಾನಪದ ಗೀತೆಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರಪಂಚದ ಅನೇಕ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿ, ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು.

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಕೌರ್ ೨೦೦೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಆಸಾ ಸಿಂಗ್ ಮಸ್ತಾನಾ, ಕರ್ನೈಲ್ ಗಿಲ್, ಹರ್ಚರಣ್ ಗ್ರೆವಾಲ್, ರಂಗಿಲಾ ಜಟ್ ಮತ್ತು 'ದಿದರ್ ಸಂಧು ಜೊತೆ ಯುಗಳ ಗೀತೆಗಳು ಸೇರಿವೆ. ೧೯೭೬ ರಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣತಜ್ಞರ ಮರಣದ ನಂತರ ಸೋಧಿ ಅವರ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸಹಯೋಗವು ಮೊಟಕುಗೊಂಡರೂ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಮಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಶಿಷ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಯುಗಳ ಮೂಲಕ ಕುಟುಂಬದ ಸೃಜನಶೀಲ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು. ಅವರ ಮಗಳು, ರೂಪಿಂದರ್ ಕೌರ್ ಗುಲೇರಿಯಾ, ಡಾಲಿ ಗುಲೇರಿಯಾ ಮತ್ತು ಮೊಮ್ಮಗಳು ಸುನೈನಿ ಶರ್ಮಾ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನ್ನಣೆ 
ಅವರಿಗೆ ೧೯೮೪ ರಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬಿ ಜಾನಪದ ಸಂಗೀತಕ್ಕಾಗಿ ಸಂಗೀತ ನಾಟಕ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಸಂಗೀತ ನಾಟಕ ಅಕಾಡೆಮಿ, ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ, ನೃತ್ಯ ಮತ್ತು ರಂಗಭೂಮಿ,  ಮಿಲೇನಿಯಮ್ ಪಂಜಾಬಿ ಗಾಯಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ,  ಮತ್ತು ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಅವರ ಕೊಡುಗೆ.  ಗುರುನಾನಕ್ ದೇವ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವು ೨೦೦೨ ರಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿತು.

ಅನಾರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾವು 
ತನ್ನ ಜೀವನದ ನಂತರದ ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಮಣ್ಣಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಲು ಬಯಸಿದ ಸುರೀಂದರ್ ಕೌರ್ ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಪಂಚಕುಲದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು, ಚಂಡೀಗಢದ ಬಳಿಯ ಜಿರಾಕ್‌ಪುರದಲ್ಲಿ ಮನೆ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ತರುವಾಯ, ೨೨ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೦೫ ರಂದು, ಅವರು ಹೃದಯಾಘಾತದಿಂದ ಬಳಲಿದರು ಮತ್ತು ಪಂಚಕುಲದ ಜನರಲ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ದಾಖಲಿಸಲಾಯಿತು.  ಆದಾಗ್ಯೂ, ನಂತರ ಅವರು ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಜನವರಿ ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ  ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ದೆಹಲಿಗೆ ಹೋದರು. ಪಂಜಾಬಿ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ಅವರ ಅಪ್ರತಿಮ ಕೊಡುಗೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಗೌರವವನ್ನು ಇಷ್ಟು ದಿನ ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸಿದ ಘಟನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅವರು ನೋವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಅವರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದಾಗಲೂ, ಅವರು ಐದು ದಶಕಗಳಿಂದ ಅವಿರತವಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸಿದ ಭಾರತದ ಪಂಜಾಬ್‌ನಿಂದ ಅಲ್ಲ ಹರಿಯಾಣದಿಂದ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ವಿಷಾದಿಸಿದರು. 

೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ, ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಅನಾರೋಗ್ಯವು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯಲು ಅವಳನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿತು. ಅವರು ನ್ಯೂಜೆರ್ಸಿಯ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ೧೪ ಜೂನ್ ೨೦೦೬ ರಂದು ೭೭ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು. ಅವರು ಮೂರು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಅಗಲಿದ್ದಾರೆ, ಹಿರಿಯ, ಗಾಯಕಿ ಡಾಲಿ ಗುಲೇರಿಯಾ ಅವರು ಪಂಚಕುಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದರು, ನಂತರ ನಂದಿನಿ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಮೋದಿನಿ ಜಗ್ಗಿ ಇಬ್ಬರೂ ನ್ಯೂಜೆರ್ಸಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು.  ಆಕೆಯ ಮರಣದ ನಂತರ, ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಡಾ. ಮನಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರು "ಪಂಜಾಬಿನ ನೈಟಿಂಗೇಲ್" ಮತ್ತು "ಪಂಜಾಬಿ ಜಾನಪದ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ದಂತಕಥೆ ಮತ್ತು ಪಂಜಾಬಿ ಮಧುರದಲ್ಲಿ ಟ್ರೆಂಡ್-ಸೆಟರ್" ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು. ಮತ್ತು "ಅವಳ ಅಮರ ಧ್ವನಿಯು ಇತರ ಕಲಾವಿದರನ್ನು ಸರಿಯಾದ ಪಂಜಾಬಿ ಜಾನಪದ ಸಂಗೀತ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್.

ಪರಂಪರೆ 
ಪಂಜಾಬ್ ಡಿ ಕೋಯಲ್ (ನೈಟಿಂಗೇಲ್ ಆಫ್ ಪಂಜಾಬ್) ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ದೂರದರ್ಶನ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರವು ಸುರಿಂದರ್ ಕೌರ್ ಅವರ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಕೃತಿಗಳ ಮೇಲೆ ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಇದು ನಂತರ ದೂರದರ್ಶನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

೨೦೦೬ ನಿಧನ
೧೯೨೯ ಜನನ
ಗಾಯಕಿ