Kannada-LLM-Labs/Wikipedia-Kn huggingface dataset:
ಕೀರ್ತನೆಕಾರರು ಮತ್ತು ಅವರ ಅಂಕಿತನಾಮಗಳು

೧೨ ನೆ ಶತಮಾನದ ಮೂಲ ಕೀರ್ತನೆಕಾರರಿಂದಿಡಿದು, ೨೦ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೀರ್ತನೆಕಾರರವರೆವಿಗೂ ನೂರಾರು ಜನ ತಮ್ಮದೇ ಧಾಟಿಯಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತನೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ, ಅಂಕಿತನಾಮಗಳಿಂದ ತಮ್ಮನ್ನು ಗುರ್ತಿಸಿ ಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದರೊಳಗೆ ದಾಸವರೇಣ್ಯರುಗಳು ಬರುವುದು ವಿಶೇಷವಾಗಿದೆ. ಅಂತಹ ಕೆಲವು ಕೀರ್ತನೆಕಾರ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಈ ಕೆಳಕಂಡಂತೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತಕಾರರು
ಆರ್. ವಿ. ದೇಶಪಾಂಡೆ

ಆರ್ ವಿ ದೇಶಪಾಂಡೆ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಳಿಯಾಳ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಶಾಸಕ. ಸತತ ೧೦ ವರ್ಷ ಬೃಹತ್ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆ ಖಾತೆ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದುದು ಇವರ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ .

ಬಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ
ರಾಧಾ ದೇಶಪಾಂಡೆ ಇವರ ಪತ್ನಿ. ಪ್ರಸಾದ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಶಾಂತ್ ಇವರ ಮಕ್ಕಳು. ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಳಿಯಾಳ ವಿಧಾನಸಭೆ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಸತತ ೫ ಬಾರಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೯೪-೯೯ರವರೆಗೆ ಜನತಾ ದಳದಿಂದ ಮತ್ತು ೧೯೯೯-೨೦೦೪ರವರೆಗೆ  ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದಿಂದ ಬೃಹತ್ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆ ಖಾತೆ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದರು. ಪ್ರಸಕ್ತ ೨೦೧೩ರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಇಲಾಖೆಯ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ರಾಜಕೀಯ ಬದುಕು 
 ೧೯೯೪ರಲ್ಲಿ ದೇವೇಗೌಡರ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆ ಖಾತೆ ಸಚಿವರಾಗಿ, ಬೆಂಗಳೂರು ಐ ಟಿ ಪಿ ಎಲ್, ಬೆಂಗಳೂರು ಐ ಐ ಐ ಟಿ, ಮೈಸೂರಿನ ಇನ್ಫ಼ೋಸಿಸ್ ತರಬೇತಿ ಕೇಂದ್ರ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಶೀಘ್ರ ಅನುಮತಿ ಕೊಡಿಸಿದ್ದು ಇವರ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ. 
 ೧೯೯೯ರಲ್ಲಿ ಜನತಾದಳ ಪಕ್ಷ ಹೋಳಾದಾಗ, ರೋಷನ್ ಬೇಗ್ ರೊಂದಿಗೆ ಭಾರತೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷ ಸೇರಿದರು. ಎಸ್ ಎಂ ಕೃಷ್ಣರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆ ಖಾತೆ ಸಚಿವರಾದರು.

References

External links 
ರಾಜಕಾರಣಿಗಳುಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು
ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಚರಣೆ

ಒಂದು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಚರಣೆ, ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವ ಅಥವಾ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮರ್ಪಣೆಯು, ಅಂತರಾಷ್ತ್ರೀಯ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಕಳಕಳಿ ಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸತು ಸಮಯವನ್ನು ಮುಡುಪಾಗಿಟ್ಟು, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ, ಪಾಲಿಸಿ, ನೆಡೆಸಿಕೊಂಡು ಬರುವ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸಿ, ಅಚರಿಸುವುದಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಬಹುತೇಕ ದಿನಗಳನ್ನು  ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸಂಸ್ಥೆ UN, ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಘಟನೆ WHO, ವಿಶ್ವ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಿತಿ ECOSOC, United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (UNESCO), ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಭಾಗಗಳಾದ International Telecommunication Union (ITU), Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO), World Intellectual Property Organization (WIPO), United Nations Environment Programme (UNEP), International Maritime Organization (IMO) and the International Civil Aviation Organization (ICAO) ಗಳು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ಪ್ರತಿಪಾಲಿಸುತ್ತವೆ .

ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಚರಣೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ

Days

ಆಕರಗಳ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಿ

ದಿನಾಚರಣೆಗಳು
ಸಿ. ಎಚ್. ಹನುಮಂತರಾಯ

ಸಿ. ಎಚ್. ಹನುಮಂತರಾಯ ಇವರು ಬೆಂಗಳೂರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಜಿಲ್ಲೆ ದೊಡ್ಡಬಳ್ಳಾಪುರ ತಾಲೂಕಿನ ಚಿಕ್ಕಬೆಳವಂಗಲದ ರೈತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಬಿ.ಎ(ಆನರ್ಸ್) ಹಾಗೂ ಎಲ್.ಎಲ್.ಬಿ. ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದ ಎವರು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ವಿವೇಕಾನಂದ ಕಾನೂನು ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಸಹ-ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ವಕೀಲ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರುಗಳಿಸಿರುವ ಇವರು ರೈತಪರ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡಪರ ಹೋರಾಟಗಾರರ ವಿರುದ್ಧ ಹಾಕಿದ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಪರ ವಕಾಲತ್ತು ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದಲ್ಲೇ ವಾದ ಮಂಡಿಸುವ ಕೌಶಲ್ಯ ಅವರಿಗೆ ಒಲಿದಿದೆ. ಹಲವಾರು ಕಾನೂನು ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ಗೌರವ ಉಪನ್ಯಾಸಕರಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು 'ವಕೀಲರೊಬ್ಬರ ವಗೈರೆಗಳು' ಕೃತಿಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಲಭಿಸಿದೆ. ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಇವರಿಗೆ ಸುವರ್ಣ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಿದೆ.

ಜನ
ಕಾನೂನು
ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್

ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ಜಾಲದಲ್ಲಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನಮ್ಮ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಹುಡುಕಲು ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್ ಅಥವಾ ಶೋಧನ ಚಾಲಕ ತಂತ್ರಾಂಶಗಳು ಸಹಾಯಮಾಡುತ್ತವೆ. ಗೂಗಲ್, ಬಿಂಗ್ ಇವೆಲ್ಲ ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್‌ಗಳಿಗೆ ಉದಾಹರಣೆಗಳು.

ಯಾವುದೇ ವಿಷಯದ ಕುರಿತು ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಇರಬಹುದಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹುಡುಕಿಕೊಡುವ ಈ ತಂತ್ರಾಂಶಗಳು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಇರುವ ಅಂತರಜಾಲ ಬಳಕೆದಾರರಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿವೆ. ವಿವಿಧ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಪಠ್ಯರೂಪದ ಮಾಹಿತಿಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಚಿತ್ರಗಳು, ಸುದ್ದಿಗಳು, ಇ-ಪುಸ್ತಕಗಳು, ಭೂಪಟಗಳು ಮುಂತಾದ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್‌ಗಳು ಹುಡುಕಿಕೊಡುತ್ತವೆ.

ಕೆಲಸಮಾಡುವ ವಿಧಾನ 
ನಿಮ್ಮ ಇಚ್ಛೆಯ ವಿಷಯಗಳಿಗಾಗಿ ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ಜಾಲದ ಪುಟಗಳ ನಡುವೆ ಹುಡುಕಾಟ ನಡೆಸುವುದು ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್‌ಗಳ ಕೆಲಸ. ನಾವು ಹುಡುಕುತ್ತಿರುವ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮುಖ್ಯ ಪದಗಳನ್ನು (ಕೀ ವರ್ಡ್ಸ್) ನಿರ್ದಿಷ್ಟರೂಪದಲ್ಲಿ ಬೆರಳಚ್ಚಿಸಿ, ಹುಡುಕುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಗೊಳಿಸಿದರೆ, ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್‌ಗಳು ನಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಮಾಹಿತಿ ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಹುಡುಕಿಕೊಡುತ್ತವೆ; ಕಡತಗಳು, ಚಿತ್ರಗಳು, ಸುದ್ದಿಗಳು, ವಿಡಿಯೋಗಳು - ಹೀಗೆ ನಮಗೆ ಬೇಕಾದ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ, ಯಾವುದೇ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪತ್ತೆಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಹೀಗೆ ಹುಡುಕಿದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಅದರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಿ ಅವು ನಿಮ್ಮ ಮುಂದೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಾಹಿತಿಯೂ ಒಂದೊಂದು ತಂತು ಅಥವಾ 'ಲಿಂಕ್'ನ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ ನಿಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ವೆಬ್ ಸ್ಪೈಡರ್‌ 
ಈ ಮಾಹಿತಿ ಹುಡುಕಾಟ ನಡೆಸಲು ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್‌ಗಳು ವೆಬ್ ಸ್ಪೈಡರ್‌ಗಳೆಂಬ ತಂತ್ರಾಂಶಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ಜಾಲದಲ್ಲಿರುವ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜಾಲತಾಣಗಳನ್ನು (ವೆಬ್‌ಸೈಟ್) ಹಾಗೂ ಅವುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಪುಟಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಜನಪ್ರಿಯತೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಿ, ಆ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿರುವ ಮಾಹಿತಿ ಯಾವ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು ಎಂಬ ಅಂಶವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇವುಗಳ ಕೆಲಸ. ಜಾಲತಾಣಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವವರು ಇಂತಹ ಸ್ಪೈಡರ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಹಾಯವಾಗಲೆಂದೇ ತಮ್ಮ ತಾಣದ ಪುಟಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು 'ಮೆಟಾ ಟ್ಯಾಗ್'ಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಶೇಖರಿಸಿಟ್ಟಿರುತ್ತಾರೆ. ಸ್ಪೈಡರ್‌ಗಳ ಹುಡುಕಾಟ ಇದೇ ಮೆಟಾ ಟ್ಯಾಗ್‌ಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿರುತ್ತದೆ.

ಸ್ಪೈಡರ್‌ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಹುಡುಕಾಟವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಹಾಗೂ ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸರ್ವರ್‌ಗಳಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಆ ಜಾಲತಾಣ ಹಾಗೂ ಆ ಜಾಲತಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸರ್ವರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲ ಪುಟಗಳ ಮೇಲೂ ಒಮ್ಮೆ ಕಣ್ಣಾಡಿಸಿ ಅವುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ವರ್ಗೀಕರಿಸಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಕೆಲಸ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲ ತಂತುಗಳನ್ನೂ ಈ ಜೇಡಗಳು ಹಿಂಬಾಲಿಸುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳ ನಿಲುಕಿಗೆ ಸಿಗುವ ಪುಟಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಲೇ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಸ್ಪೈಡರ್‌ಗಳು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಮಾಹಿತಿಯ ಅಧಾರದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಅಕಾರಾದಿಯನ್ನು (ಇಂಡೆಕ್ಸ್) ತಯಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್‌ಗಳು ನಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಹುಡುಕಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

ವೈವಿಧ್ಯ 
ಸರ್ಚ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬೆಳೆದಂತೆ ಎಲ್ಲಬಗೆಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನೂ ಹುಡುಕುಕೊಡುವ ಗೂಗಲ್‌ನಂತಹ ಸರ್ಚ್‌ಎಂಜಿನ್‌ಗಳ ಜೊತೆಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ (ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳು, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮಾಹಿತಿ, ಪ್ರವಾಸ ಇತ್ಯಾದಿ) ಮಾತ್ರವೇ ಸೀಮಿತವಾದ ವರ್ಟಿಕಲ್ ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್‌ಗಳೂ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆ. ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿರುವ ಪಠ್ಯಾಧಾರಿತ ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್‌ಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಚಿತ್ರ ಹಾಗೂ ಧ್ವನಿಯ ನೆರವಿನಿಂದ ಹುಡುಕಾಟವನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸುವ ಸರ್ಚ್ ಎಂಜಿನ್‌ಗಳೂ ಇವೆ.

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕ 
 ಹುಡುಕಾಟದ ಎರಡು ದಶಕ 

ಅಂತರ ಜಾಲ ತಾಣಗಳು
ಅಂತರ್ಜಾಲ
ವಜ್ರಕಾಯ

೧೨ಜೂನ್೨೦೧೫ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ.

ಕಥಾಹಂದರ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಕೊಂಡಿಗಳು

 ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
 ವರ್ಷ-೨೦೧೫ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಭಾರತದ ಗೋತಳಿಗಳು

ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಭಾರತ ಉಪಖಂಡ ಪ್ರದೇಶ ಮೂಲದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇಂದು ಸುಮಾರು ೩೦-೩೫ ಶುದ್ಧ ಗೋತಳಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ಗೋತಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ತಳಿಗಳ ಹೆಸರು ಬಂದಿದ್ದು ತಳಿಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡ ಪ್ರದೇಶದ ಹೆಸರಿನಿಂದ. ಒಂದೇ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ತಳಿಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷಣವೊಂದು ಒದಗಿ ಬಂದಿರುವುದೂ ಇದೆ. ಉದಾ., ಮಲೆನಾಡು ಗಿಡ್ಡ. ಅಮೃತಮಹಲ್‌ನಂತೆ ತಳಿಯ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ಕಂಡು ಅದನ್ನು ಪೋಷಿಸಿದವರು, ಅಭಿವೃದ್ದಿ ಪಡಿಸಿದವರು ವಿಶೇಷ ನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಕೆಲವಿವೆ. ಕೆಂಪುಸಿಂಧಿ, ಥಾರ್ ಪಾರ್ಕರ್ ಸಹಿವಾಲ್, ಹರ್ಯಾಣಾ, ರಾಟಿ, ಗಿರ್, ಕಂಕ್ರೇಜ್ ಇವು ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ತಳಿಗಳಾದರೆ, ದೇವಣಿ, ಖಿಲ್ಲಾರಿ, ಒಂಗೋಲ್, ಕೃಷ್ಣಾತೀರಿ, ಅಮೃತಮಹಲ್, ಹಳ್ಳಿಕಾರ್, ವೆಚ್ಚೂರ್, ಅಂಬ್ಲಾಚೆರಿ, ಕಂಗಾಯಂ, ಅಲಂಬಾಡಿ ಇವು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ತಳಿಗಳು.

ಭಾರತೀಯ ಗೋತಳಿಗಳು ಅವುಗಳ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳಿಗನುಸಾರವಾಗಿ ಹಾಲಿನ ತಳಿ, ಕೆಲಸಗಾರ ತಳಿ ಹಾಗೂ ಉಭಯೋದ್ದೇಶದ ತಳಿಗಳೆಂದು ಮೂರು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

ಹಾಲಿನ ತಳಿಗಳು: ಈ ತಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಸುಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಾಲನ್ನು ಕೊಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಗಂಡು ಹೋರಿಗಳು ಉತ್ತಮ ಕೆಲಸಗಾರ ಆಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಸಾಹಿವಾಲ್, ಕೆಂಪು ಸಿಂಧಿ, ಗಿರ್, ದೇವನಿ ತಳಿಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆಗಳು. ಈ ತಳಿಗಳ ಸರಾಸರಿ ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪಾದನೆ ಪ್ರತಿ ಹಾಲಿನ ಚಕ್ರಕ್ಕೆ ೧೬೦೦ ಕೆ.ಜಿ. ಯಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ. (1600 kg per lactation)
ಕೆಲಸಗಾರ ತಳಿಗಳು:ಗಂಡುತಳಿಗಳು ಒಳ್ಳೆಯ ಕೆಲಸಗಾರ ಆಗಿದ್ದು ಹಸುಗಳ ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕಡಿಮೆ. ಪ್ರತಿ ಹಾಲಿನ ಚಕ್ರಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿ ೫೦೦ ಕೆ.ಜಿ.ಯಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ಇರುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಿಳಿಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಒಂದು ಜೊತೆ ಎತ್ತುಗಳು ಒಂದು ಸಾವಿರ ಕೆ.ಜಿ.ಯಷ್ಟು ಭಾರವನ್ನು ಎಳೆಯಬಲ್ಲವು. ಸಾಧಾರಣ ಒಳ್ಳೆಯ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಗಾಡಿ ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಗಂಟೆಗೆ ೫ರಿಂದ ೭ ಕಿ.ಮಿ ನಡೆದು ದಿನಕ್ಕೆ ೩೦-೪೦ ಕಿ.ಮಿ. ಕ್ರಮಿಸಬಲ್ಲವು. ಕಂಗಾಯಮ್, ಅಂಬ್ಲಾಚೆರಿ, ಅಮೃತಮಹಲ್, ಹಳ್ಳಿಕಾರ್ ತಳಿಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆಗಳು.
ಉಭಯೋದ್ದೇಶ ತಳಿಗಳು:ಈ ತಳಿಗಳ ಹಸುಗಳು ಒಂದು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಹಾಲು ಉತ್ಪಾದನೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಗಂಡುಹೋರಿಗಳು ಒಳ್ಳೆಯ ಕೆಲಸಗಾರ ಆಗಿರುತ್ತವೆ. ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪಾದನೆ ಪ್ರತಿ ಹಾಲಿನ ಚಕ್ರಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ೧೫೦ ಕೆ.ಜಿ.ಯಿಂದ ೫೦೦ ಕೆ.ಜಿ.ಯಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಒಂಗೋಲ್, ಹರಿಯಾಣ, ಕಾಂಕ್ರೇಜ್, ಥಾರ್ ಪಾರ್ಕರ್, ಕೃಷ್ಣಾ, ರಾಟಿ, ಮೇವಟಿ ಇದಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆಗಳು.

National Bureau of Animal Genetic Resourcesನಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿರುವ ಗೋತಳಿಗಳು
National Bureau of Animal Genetic Resourcesನಲ್ಲಿ  ೩೯ ಭಾರತೀಯ ಗೋತಳಿಗಳು ದಾಖಲಾಗಿವೆ. (2015). ಅವುಗಳೆಂದರೆ,

ಎಮ್ಮೆ ಮತ್ತು ದೇಸೀ ಹಸುಗಳ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಎ2 ಎಂಬ ಅಂಶವಿದೆ ಎಂಬುದು ಇತ್ತೀಚಿನ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಂದ ಗೊತ್ತಾಗಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಕೊಂಡಿಗಳು
 National Bureau of Animal Genetic Resourcesನಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿರುವ ಗೋತಳಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ 
 National Bureau of Animal Genetic Resources Cattle Calender ಚಿತ್ರ 
 ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಕೃಷಿ ಸಚಿವಾಲಯದ Department of Animal Husbandry, Dairying & Fisheries ಜಾಲತಾಣ
 ಭಾರತರ ಗೋತಳಿಗಳು - ಗೋವನಿತಾಶ್ರಯ ಟ್ರಸ್ಟ್, ಮಂಗಳೂರು
 ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ ಗೋತಳಿಗಳು -GUJARAT LIVESTOCK DEVELOPMENT BOARD 
 ಗೋವಿಶ್ವಕೋಶ ಜಾಲತಾಣ 
 Should I buy a Indian Cow or a Modern High Milk yielding Dairy Cow, Natural Farmer
Keeping Unique Cattle Breeds Alive-ನ್ಯೂ ಇಂಡಿಯಲ್ ಎಕ್ಸ್ ಪ್ರೆಸ್ ಪತ್ರಿಕೆ-11th February 2014
The Desi Cow – Almost Extinct-ತೆಹೆಲ್ಕಾ.ಕಾಂ 
Cattle and Buffalo Development-Animal Husbandry-India.gov.in 
The Art of Living Goshala - Preserving Indigenous Cows
Characteristics of Cow, Indian Cow Breed-PASUTHAI 

ಭಾರತದ ಗೋತಳಿಗಳು
ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಅಂಡಾಶಯ

ಅಂಡಾಶಯ ಹೆಣ್ಣು ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಡಗಳಿಗೆ ಜನ್ಮ ನೀಡುವ ಗ್ರಂಥಿಗಳಿರುವ ಜನನಾಂಗ.ಇದರಲ್ಲಿ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವ ಗ್ರಂಥಿಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ.
ಕಶೇರುಕಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಎರಡು ಜನನಾಂಗಳಿರುತ್ತವೆ.ಮನುಷ್ಯ ಅಂಡಾಶಯವು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿದ್ದು, ಗರ್ಭಕೋಶಕ್ಕೆ ತಾಗಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ೪ ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ X ೩ ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ x ೨ ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಗಾತ್ರವಿರುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಿಂಗಳಿಗೆ ಒಂದರಂತೆ ಸರದಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಎರಡು ಅಂಡಾಶಯಗಳು ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಒಂದು ಅಂಡಾಶಯವು ಸರಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸದಿದ್ದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ಆಂಡಾಶಯವು ಅದರ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸುತ್ತದೆ.

ನೋಡಿ
ಮುಟ್ಟು

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
 From the American Medical Association 
 Merck Online Medical Library: Female Reproductive System

ಅಂಗಗಳು
ಮಹಿಳಾ ಆರೋಗ್ಯ
ಗೀತಾ ವಿಶ್ವನಾಥ್

ಗೀತಾ ವಿಶ್ವನಾಥ್, ಮುಂಬಯಿನಗರದ ಉತ್ತಮ ರಂಗನಿರ್ದೇಶಕಿ, ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖ್ಯಾತಿಯ ಭರತನಾಟ್ಯಪಟು, ಬರಹಗಾರ್ತಿ, ಮತ್ತು ಸಮಾಜಸೇವಕಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಅವರು ಮೈಸೂರ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್, ಮುಂಬಯಿ ನ ಕಲಾವಿಭಾಗದ ಸಕ್ರಿಯ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿ ದುಡಿದರು. ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ವಾಸ್ತ್ಯವ್ಯದ ಬಳಿಕ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೋದರು.

ಜನನ,ಬಾಲ್ಯ
'ಗೀತ,' ಕಮಲಮ್ಮ ರಾಮರಾಯರ ಪ್ರೀತಿಯ ಪುತ್ರಿಯಾಗಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲಿ ತಂದೆತಾಯಿಗಳಿಗೆ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಆಸಕ್ತಿಯಿದ್ದದ್ದರಿಂದ ಬಾಲಕಿ ಗೀತಾ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿರು. ಪಿಟೀಲು ವಾದ್ಯವನ್ನು ಅವರು ಬಹಳವಾಗಿಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ೮ ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆಚಾರ್ಯ ಕೌಶಿಕ್  ರವರಲ್ಲಿ ಭರತನಾಟ್ಯವನ್ನು ಕಲಿತು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು. ಶಿಸ್ತಿನ ಗುರುವಾಗಿದ್ದ ಗುರುಗಳ ಬಳಿ ಅಪಾರ ನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಕಲಿತರು. ಗುರುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅಪಾರ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿಯಿತ್ತು.

ಮದುವೆ
೧೯೬೦ ರಲ್ಲಿ ವರದರಾಜನ್, ಶ್ಯಾಮಲಾಂಬ ಎಂಬ ದಂಪತಿಗಳ ಪುತ್ರ ವಿಶ್ವನಾಥ್ (ಬಂಡು) ಎಂಬ ಯುವಕನನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಿ ಬೊಂಬಾಯಿಗೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆಮಾಡಿದರು. ಗೀತಾ ವಿಶ್ವನಾಥ್, ವರದರಾಜ ದಂಪತಿಗಳ ಎರಡನೆಯ ಸೊಸೆ. ಮಾವ, ಎಚ್.ಸಿ.ಸಿ.ಕಂಪೆನಿಯಲ್ಲಿ (Hindustan Construction Company) ಮ್ಯಾನೇಜಿಂಗ್ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ ಆಗಿದ್ದರು. ಬೊಂಬಾಯಿನ ಅತಿ ಗಣ್ಯವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲೊಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ಮೈಸೂರ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ನ ಹಿರಿಯ ಸದಸ್ಯರೂ ಹಾಗೂ ಅಧ್ಯಕ್ಷರೂ ಆಗಿದ್ದ ವರದರಾಜನ್, ಶ್ಯಾಮಲಾಂಬ ದಂಪತಿಗಳು ಮೈಸೂರು ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕನ್ನಡಶಾಲೆಗೆ ಉದಾರ ದಾನಮಾಡಿದರು. ಪತಿ ವಿಶ್ವನಾಥ್, ಹಾಗೂ ಪಾರಿವಾರದ ಸದಸ್ಯರ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದಾಯಕ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಅವರ ಕಲೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪುಟಗೊಂಡು ಸರ್ವತೋಮುಖವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಿತು.  ಗೀತಾ ವಿಶ್ವನಾಥ್ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ 'ಶಾರ್ವರಿ, 'ಶೃತ' ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳು. ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಜೊತೆಗೆ, ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಹಲವು ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಕಲಿಸಿದರು. ಗೀತಾರವರಿಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಹಾಗೂ ವೇದಾಂತದ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ಆಸಕ್ತಿಯಿತ್ತು. ೧೯೬೪-೬೫ ರಲ್ಲಿ ಮುಂಬಯಿನಗರದ ವಡಾಲ ಜಿಲ್ಲೆಯ, ಕನ್ನಡ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದ್ದ 'ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳ'ನದಲ್ಲಿ ದುಡಿದಿದ್ದರು. ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮ್ಮನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ೩ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.
 ಎಲೆಮರೆಯ ಹಣ್ಣುಗಳು
 ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಮನೋವ್ಯಾಧಿ
 ನಾಟ್ಯಗುರು ಕೌಶಿಕ

ನಾಟಕ ರಚನೆ ಮತ್ತು ದಿಗ್ದರ್ಶನ
೫ ನಾಟಕಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ :
 ಸೂತ್ರದ ಗೊಂಬೆ
 ಕೂಪಮಂಡೂಕ
 ನಳನೋ ನಕ್ಷತ್ರಿಕನೋ
 ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
 ದೇವನೆಲ್ಲಿಹನೋ

ನೃತ್ಯಾಂಗನೆಯಾಗಿ 
'ಗೀತಾ ಸಂಯೋಜಿಸಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ ನೃತ್ಯ ನಾಟಕಗಳು ಮುಂಬಯಿನಗರವಲ್ಲದೆ, ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲೂ ಜನಪ್ರಿಯವಾದವು. ಅವುಗಳು :
 ಅಂತಃಪುರಗೀತೆಗಳು
 ಕೃಷ್ಣಾಯ ತುಭ್ಯಂ
 ಕೃಷ್ಣ ಪಾರಿಜಾತ
 ಭಜಗೋವಿಂದಂ
 ಕೋಳೂರುಕೊಡಗೂಸು
 ಶ್ಯಾಮಲಾದಂಡಕಂ

ಸಮಾಜ ಸೇವಕಿಯಾಗಿ
 ಮಹಿಳಾಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಬಡ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಶ್ರಮಿಸಿದರು. ಮಹಿಳಾಮಂಡಲಕ್ಕೆ ಹಣಕೂಡಿಸಲು ಮುಂಬಯಿನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಶಣ್ಮುಖಾನಂದ ಸಭಾಗೃಹದಲ್ಲಿ ’ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಪಾರಿಜಾತ ನೃತ್ಯ ರೂಪಕ'ವನ್ನು ಆಡಿದ್ದರು.
 ಕೆ.ಕೆ.ಸುವರ್ಣರ 'ತನುನಿನ್ನದು ಮನನಿನ್ನದು' ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು.
 ಡಿಜಿಯವರ,'ಅಂತಃಪುರಗೀತ ನಾಟಕ'ದಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದುನುಡಿಗೆ ಬೇಲೂರಿನ ಎಲ್ಲಾ ಶಿಲಾಬಾಲಕಿಯರನ್ನೂ ಅಳವಡಿಸಿದ್ದರು. ಸೂತ್ರದ ಗೊಂಬೆನಾಟಕವನ್ನೂ ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದರು.

ನಿಧನ
ಪತಿ ವಿಶ್ವನಾಥ, ಮರಣಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಗೀತಾ ವಿಶ್ವನಾಥ್, ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಮೇಲೆ ಅವರು, 'ಸಿಂಗಪುರ'ದಲ್ಲಿ ಮಗಳು ಶಾರ್ವರಿ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತವ್ಯಹೂಡಿದ್ದರು. ಮೇ,೨೪ ರಂದು ಹೃದಯಾಘಾತದಿಂದ ನಿಧನರಾದರು.

ಸಂತಾಪ ಸೂಚಕ ಸಭೆ
ಮುಂಬಯಿನಗರದ ಮೈಸೂರ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ನಲ್ಲಿ ೩೦,ಮೇ,೦೧೫ ರಂದು, ಸಾಯಂಕಾಲ, ಸಂತಾಪಸೂಚಕ ಸಭೆಯನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ದಿವಂಗತ ಶ್ರೀಮತಿ. ಗೀತಾ ವಿಶ್ವನಾಥ್ ರವರಿಗೆ ನುಡಿನಮನಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಲಾಯಿತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಮುಂಬಯಿ ಕನ್ನಡಿಗರು
ಬಿ.ಎಸ್.ಚಂದ್ರಶೇಖರ-ಸಾಗರ

ಬಿ.ಎಸ್. ಚಂದ್ರಶೇಖರ( 28-2-1934) ಇವರು ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಶಿಕ್ಷಕ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಕಡೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ ಕೊನೆಯ 20 ವರ್ಷ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳ ಹೊಣೆಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ಸೇವೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕುತೂಹಲಕ್ಕಾಗಿ 2008 ರಲ್ಲಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಕೊಂಡ ಇವರು ತಮ್ಮ ಏಳು ವರ್ಷದ ಮೊಮ್ಮಗನಿಂದ ಅದನ್ನು ಚಾಲೂ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಕಲಿತು, ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದು (Learnt Typing also) ಇಂಟರ್`ನೆಟ್ ಸೌಲಭ್ಯ ದೊರಕಿದ ನಂತರ ‘ಸಹಾಯ’ ವಿಭಾಗ ನೋಡಿ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾಕ್ಕೆ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ, ಅದಕ್ಕೆ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ತುಂಬುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಜನನ, ಜೀವನ
ಬಿ.ಎಸ್. ಚಂದ್ರಶೇಖರ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು 28-2-1934ರಲ್ಲಿ. ತಂದೆ ಬಿ. ಸೂರ್ಯನಾರಾಯಣ ಭಟ್ ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಶ್ರೀಮತಿ ಸರಸತ್ವಮ್ಮ. ಇವರು ಸಾಗರದಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮುಗಿಸಿ ನಂತರ ಬಿ.ಎ, ಬಿ.ಎಡ್. ಪದವಿ ಪಡೆದು, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಸಾಗರಕ್ಕೆ ಬಂದು, 1970-80 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕರ ಸಂಘದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ, ನಂತರ ಪ್ರೌಢಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕರ ಸಂಘದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ, ಶಿಕ್ಷಕರ ಸಂಘಟನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು. ಸರ್ಕಾರಿ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯ ಅಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಆನಂತರ ಮುಖ್ಯೋಪಾಧ್ಯಾಯರಾಗಿ ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ. ಇವರಿಗೆ ಮೂರುಜನ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು. ಶ್ರೀಯುತ ಬಿ.ಎಸ್. ಚಂದ್ರಶೇಖರ ರವರು ದಿ.೨೫ ಮೇ ೨೦೨೧ ರಂದು ವಯೋಸಹಜ ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ನಿಧನರಾದರು.

ಸಾಹಿತ್ಯ ಸೇವೆ
ಸಾಗರದ ಮಲೆನಾಡು ಗಮಕ ಕಲಾ ಸಂಘದಲ್ಲಿ  1982 ರಿಂದಲೂ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸಮಿತಿ ಸದಸ್ಯನಾಗಿದ್ದು 1993 ರಿಂದ 2007 ರ ವರೆಗೂ ಆ ಸಂಘದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಸಾಗರದ ಜನತೆಗೂ, ಸಾಗರದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಬಡಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಾಗರದ ಗ್ರಾಮಾಂತರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿರುತ್ತಾರೆ. 
ಇತರರ ಸಹಯೋಗದೊಡನೆ, ಗಮಕ ವಾಚನ-ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸುವ ಗದುಗಿನ ಭಾರತ / ಕುಮಾರವ್ಯಾಸ ಭಾರತ, ಜೈಮಿನಿ ಭಾರತ ಮೊದಲಾದ ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾವ್ಯಗಳನ್ನು ಜನರಿಗೆ ತಲುಪಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿ ಇವರು ಸಾಗರದ ಗಮಕ ಸಂಘದ ಕೋಶಾಧ್ಯಕ್ಷರು.

ಇತರ ಸೇವೆ
ಇವರು ಸಾಗರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರ ಸಂಘದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಐದು ವರ್ಷ ಸಂಘದ ಸಂಘಟನೆ ಮಾಡಿದರು. ಸಾಗರದ ನೌಕರರ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ನಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದ ಆ ಸಂಘವನ್ನು ಲಾಭಕರ ಸಂಘವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರು.
ಸಾಗರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಸ್ಕೌಟ್ ಮತ್ತ ಗೈಡ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಾರ್ಯ‍ದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಜೊತೆಯವರ ಸಹಕಾರದೊಂದಿಗೆ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಸ್ಕೌಟ್ ಗೈಡ್ ಚಳುವಳಿಯನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿ ಅನೇಕರಿಗೆ ತರಬೇತಿ ಕೊಟ್ಟು ಭಾರತದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಬ್ಯಾಡ್ಜ್ ಪಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಿದರು; ತಾಲ್ಲೂಕು ಮಟ್ಟದ ಸ್ಕೌಟ್ ಮತ್ತು ಗೈಡ್ಜ್ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದರು. ಈಗ 2011-12 ರಿಂದ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾಕ್ಕೆ ಅದರ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಮಾಹಿತಿಗಳುಳ್ಳ ಲೇಖನಗಳನ್ನೂ ತುಂಬುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯಕೊಂಡಿಗಳು
ಜೆಸ್ವಿಟರು

ಜೆಸ್ವಿಟರು ಎಂಬುವವರು ಕ್ರೈಸ್ತ ಕಥೋಲಿಕ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಪುರುಷ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಗುಂಪಾಗಿದೆ.ಈ ಗುಂಪಿಗೆ ಯೇಸುವಿನ ಸೊಸೈಟಿ ಎಂದು ಸಹ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. (ಲ್ಯಾಟಿನ್: ಸೊಸೈಟಸ್ Iesu, ಎಸ್ಜೆ, ಎಸ್ಜೆ ಅಥವಾ ಎಸ್ ಜೆ).ಜೆಸ್ವಿತ್ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಜೆಸ್ವಿಟರು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜೆಸ್ವಿಟರು ಸಮಾಜದ ಆರು ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ 112 ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸುವಾರ್ತಾ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
 
ಜೆಸ್ವಿಟ್ ಸದಸ್ಯರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಶಾಲೆ, ಕಾಲೇಜು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಮತ್ತು ಸೆಮಿನರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೆವೆಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದಲ್ಲದೆ ಇವರು ಹಲವಾರು ಬೌದ್ಧಿಕ ಸಂಶೋಧನೆ, ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅನ್ವೇಷಣೆಗಳಲ್ಲೂ ತೊಡಗಿದ್ದಾರೆ.ಇವರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಷ ಸೆವೆಯಾಗಿದ್ದು ಜನರ ಹಾಗು ಸಮಾಜದ ಪ್ರಗತಿಯತ್ತ ಸ್ವಾರ್ಥ್ವಿಲ್ಲದೆ ದುಡಿಯುತಿದ್ದಾರೆ.ಜೆಸ್ವಿಟರ ಈಗಿನ ಮುಖ್ಯ ಗುರು ರೋಮಿನಲ್ಲಿರುವ ಅಡೋಲ್ಫ಼ೊ ನಿಖೊಲಸ್ ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಜೆಸ್ವಿಟ್ ಸಂಸ್ತೆಯ ಎಲ್ಲಾ ವಹಿವಾತುಗಳನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಲ್ಲದೆ ಪ್ರತಿಯೋಬ್ಬ ಜೆಸ್ವಿಟರ ಏಳಿಗೆಗಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಈ ಜೆಸ್ವಿಟ್ ಸಭೆಯನ್ನು ಸಂತ ಇಗ್ನಾಸಿಯವರು ೧೫೪೦ ಸ್ತಾಪಿಸಿದರು.
ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್

ಗ್ರಾಫಿಕ್ಸ್ಮೂರು ಅಯಾಮಗಳ ವಸ್ತುವಿನ ನಕ್ಷೆಯನ್ನು ಎರಡು ಅಯಾಮಗಳ ಮೇಲ್ಮೈ ಮೇಲೆ ಗಣಿತಶಾಸ್ತ್ರ ಪ್ರಕ್ಷೇಪನ ನಿಯಮಗಳಿಗನುಗುಣವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸುವ ಕಲೆ.

ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‍ನಲ್ಲಿ
ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಮೂಲಕ ವಿಶೇಷ ರೀತಿಯ ರೇಖಾಚಿತ್ರಣ.

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
 Free graphics download
 A Historical Timeline of Computer Graphics and Animation 

ಗಣಕ ವಿಜ್ಞಾನ
ಗ್ರಾಫೈಟ್

ಗ್ರಾಫೈಟ್ ಇಂಗಾಲದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಎರಡು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಇನ್ನೊಂದು ರೂಪ ವಜ್ರ. ಇದು ಸ್ಪಟಿಕದಂತಿದ್ದು, ಮೆದುವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಫೈಟ್ ಇಂಗಾಲದ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಥಿರ ರೂಪವಾಗಿದೆ.

ವಿಧಗಳು
ಗ್ರಾಫೈಟ್‍ನಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮೂರು ವಿಧಗಳಿವೆ.
 ಹರಳಿನಾಕಾರದ ಗ್ರಾಫೈಟ್
 ಅಸ್ಪಟಿಕ ಗ್ರಾಫೈಟ್
 ಉಂಡೆ ಗ್ರಾಫೈಟ್

ಗುಣ ಲಕ್ಷಣಗಳು

ರಚನೆ

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಷಟ್ಕೋನಾಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪಟಿಕೀಕರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕಪ್ಪು ಬಣ್ನ.ಮೆದುವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಫೈಟ್‍ಗೆ ಪದರುಗಳುಳ್ಳ ಸಮತಲೀಯ ರಚನೆಯಿದೆ.ಪ್ರತಿ ಪದರದಲ್ಲಿಯೂ ಇಂಗಾಲದ ಪರಮಾಣುಗಳು ಜೇನುಗೂಡು ಜಾಲರಿ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ.

ಇತರ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು
ಉಷ್ಣ ನಿರೋಧಕ ಗುಣ ಹೊಂದಿದೆ. ಉತ್ತಮ ಧ್ವನಿನಿರೋಧಕ. ಉತ್ತಮ ವಿದ್ಯುತ್‍ವಾಹಕ.

ದೊರೆಯುವಿಕೆ
ಗ್ರಾಫೈಟ್‍ಗಳು ಪ್ರಾಕೃತಿಕವಾಗಿ ಸುಣ್ಣ ಕಲ್ಲು, ರೂಪಾಂತರ ಶಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ, ಉಲ್ಕೆಗಳಲ್ಲಿ, ಪೆಗ್ಮಟೈಟ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ಉಪಯೋಗಗಳು

ಸೀಸದ ಪೆನ್ಸಿಲ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಲ್ಯೂಬ್ರಿಕೆಂಟ್ (ಮೃದು ಚಾಲಕ) ಆಗಿ, ಗ್ರಾಫೈಟ್ ಬ್ರಷ್‍ಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲದೆ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಒಣ ಬ್ಯಾಟರಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ಛಾಯಾಂಕಣ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
Battery Grade Graphite 
Graphite at Minerals.net
Mineral galleries 
Mineral & Exploration – Map of World Graphite Mines and Producers 2012
Mindat w/ locations
giant covalent structures
The Graphite Page
Video lecture on the properties of graphite by Prof. M. Heggie, University of Sussex
CDC – NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards

ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ
ನೆಕ್ ಚಂದ್

ನೆಕ್ ಚಂದ್ ಸೈನಿ (नेक चंद सैनी; ೧೫ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯೨೪ - ೧೨ ಜೂನ್ ೨೦೧೫) ಒಬ್ಬ ಶಿಲ್ಪಿ. ಅವರು ಸ್ವಂತ ಪರಿಶ್ರಮದಿಂದ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯನ್ನು ಕಲಿತು ಚಂಡೀಗಢದಲ್ಲಿ ರಾಕ್ ಗಾರ್ಡನ್ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು. ಈ ರಾಕ್ ಗಾರ್ಡನ್ ಸುಮಾರು ೧೮ ಎಲ್ರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿದ್ದು ಚಂಡೀಗಢದಲ್ಲಿದೆ.

ನೆಕ್ ಚಂದ್ ಅವರು ಮೂಲತಃ ಈಗ ಪಾಕಿಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ ಗುರುದಾಸಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಶಂಕರಗಢದವರು. ೧೯೪೭ರ ಭಾರತ ವಿಭಜನೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರ ಕುಟುಂಬ ಭಾರತಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಬಂತು. ಆಗಷ್ಟೆ ನಿರ್ಮಾಣದ ಹಂತದಲ್ಲಿದ್ದ ಭಾರತದ ಪ್ರಥಮ ಸಂಪೂರ್ಣ ಯೋಜನಾಬದ್ಧ ನಗರ ಚಂಡೀಗಢದಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಕೆಲಸ ದೊರೆಯಿತು. ಅವರು ಅಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆಗಳ ಉಸ್ತುವಾರಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಅವರಿಗೆ ಭಾರತ ಸರಕಾರವು ೧೯೮೪ರಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಿತು. ನೆಕ್ ಚಂದ್ ಅವರು ಜೂನ್ ೧೨, ೨೦೧೫ರಂದು ನಿಧನರಾದರು,.

ರಾಕ್ ಗಾರ್ಡನ್ 
ನೆಕ್ ಚಂದ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಉದ್ಯೋಗವಾದ ರಸ್ತೆ ಕೆಲಸದ ಉಸ್ತುವಾರಿ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಸಾಕಷ್ಟು ಕಸ, ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವನ್ನೆಲ್ಲ ಪಕ್ಕದ ಸರಕಾರಿ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸುರಿಯುತ್ತಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಕೆಲಸದ ಅವಧಿ ಮುಗಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಈ ಕಾಡಿಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಈ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳಿಂದ ಅದ್ಭುತ ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿಯದಂತೆ ಸುಮಾರು ೧೮ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ತಮ್ಮ ಕಾಯಕ ಮುಂದುವರಿಸಿ ಒಂದು ಸುಂದರ ಶಿಲ್ಪೋದ್ಯಾನವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಇದೆಲ್ಲ ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಸರಕಾರವು ಅದನ್ನು ಅಳಿಸಿಹಾಕಲು ಮುಂದಾದಾಗ ನೆಕ್ ಚಂದ್ ಅವರು ಜನರ ಸಹಾಯ ಪಡೆದರು. ಅದನ್ನು ಒಡೆದು ಹಾಕದಂತೆ  ಜನರು ಸರಕಾಕ್ಕೆ ಒತ್ತಡ ಹೇರಿದರು. ಜನರ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿದ ಸರಕಾರ ಆ ಉದ್ಯಾನವನವನ್ನೇ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಡಿ, ಅದಕ್ಕೆ ನೆಕ್ ಚಂದ್ ಅವರನ್ನೇ ಅಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಿ ಅವರ ಕೈಕೆಳಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ೫೦ ಜನರ ತಂಡವನ್ನೂ ನೇಮಿಸಿತು. ಹೀಗೆ ಹೊಸ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ನೆಕ್ ಚಂದ್ ಸುಂದರ ರಾಕ್ ಗಾರ್ಡನ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಈಗ ಅದನ್ನು ರಾಕ್ ಗಾರ್ಡನ್ ಸೊಸೈಟಿ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ರಾಕ್ ಗಾರ್ಡನ್ ಅನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ಸರಾಸರಿ ಸುಮಾರು ೫೦೦೦ ಜನ ಭೇಟಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕ 
 ನೆಕ್ ಚಂದ್ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ 
 ನೆಕ್ ಚಂದ್ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಲೇಖನ

ಉಲ್ಲೇಖ 

ಕಲಾವಿದರು
ಅಚ್ಛೋದ ಸರೋವರ

ಅಚ್ಛೋದ ಸರೋವರನಾಗವರ್ಮನ 'ಕರ್ಣಾಟಕ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಸರೋವರ.

ಅಚ್ಛೋದ ಸರೋವರದ ವರ್ಣನೆ
“ಕರ್ಣಾಟಕ ಕಾದಂಬರಿ”ಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಅಚ್ಛೋದ ಸರೋವರದ ವರ್ಣನೆಯನ್ನು ಕವಿ ನಾಗವರ್ಮ ಹೇಗೆ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ ಎಂದರೆ, ಓದುಗರಿಗೆ ಅದೊಂದು ‘ಜಲರೂಪಿಯೂ ಸರೋವರ ವೇಷಿಯೂ ಆದ ಬೃಹದ್ದೇವತೆಯಂತೆ’ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಕಥೆಯ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಸಂಗಿಕವಾಗಿ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬೀಳುವ ಈ ನಿಸರ್ಗದ ಭಾಗವನ್ನು ಅವಸರದಿಂದಾಗಲೀ, ಉದಾಸೀನತೆಯಿಂದಾಗಲೀ ಕವಿ ವರ್ಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಒಬ್ಬ ಪೂಜ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಅರ್ಹವಾದ ಗೌರವಪೂರ್ವಕವಾದ ಪೀಠಿಕೆಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಯೇ ಸರೋವರದ ದರ್ಶನ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ
ಗೌರಿಯೊಡನೆ ಸರಸ-ಸಲ್ಲಾಪದಲ್ಲಿ ಮೈ ಮರೆತಿರುವ ಮಹೇಶ್ವರ ಯಾವುದೋ ವಿನೋದಕ್ಕೆ ನಗುತ್ತಾನೆ. ಅದು ರುದ್ರ ನಗೆ. ಹ್ಹ ಹ್ಹ ಹ್ಹ ಎಂದು ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ. ಆ ರುದ್ರ ನಗೆಯೇ ಜಲವಾಯ್ತು ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಆ ಸರೋವರದ ಅಲೆಗಳು ಅಪ್ಪಳಿಸುವಾಗ ಬರುವ ಸದ್ದು ಹಾಗೆಯೇ ಇದೆ. ಹ್ಹ ಹ್ಹ ಹ್ಹ ಎಂದು ಕೇಳಿ ಬರುವ ರುದ್ರನ ಅಟ್ಟಹಾಸದಂತೆ.

ಕರ್ಣಾಟಕ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಅಚ್ಛೋದ ಸರೋವರದ ವರ್ಣನೆ
ನಾಗವರ್ಮನು ತನ್ನ ಕಥೆಗೆ, ತನ್ನ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ, ತನ್ನ ಸನ್ನಿವೇಶಕ್ಕೆ, ತನ್ನ ಕಾವ್ಯೋದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ತನ್ನ ‘ದರ್ಶನ’ದ ಅಂತಿಮ ಪ್ರಯೋಜನಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಆಶ್ಚರ್ಯ, ಆನಂದ, ಸತ್ತ್ವ, ಸಂತೋಷ, ಸೌಂದರ್ಯ, ಬೃಹತ್ತು, ಮಹತ್ತು, ಭವ್ಯತೆ ಈ ದೈವೀಭಾವಗಳ ಉನ್ಮೀಲನ ಮತ್ತು ಉನ್ಮೇಷಣಕ್ಕೆ ಪ್ರೇರಕವಾಗುವ ತಪೋಲೋಕಪ್ರಕೃತವಾದ ಪದಶ್ರೀಯಿಂದ ಪ್ರಚುರನಾಗಿ ಅಚ್ಛೋದ ಸರೋವರ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಹೈಮಾಚಲದ ಔನ್ನತ್ಯಕ್ಕೇರಿಸಿದ ವರ್ಣನೆಗೆ ತೊಡಗುತ್ತಾನೆ:
ಎಲೆ ತಾರಾಗಂ ಹರಂ ಕಣ್ಣಿಡೆ ಕರಗಿದುದಂತಲ್ತು ರುದ್ರಾಟ್ಟಹಾಸಂ
ಜಲಮಾದತ್ತಲ್ತು ಚಂದ್ರಾತಪಮಮೃತರಸಾಕಾರಮಾಯ್ತಲ್ತು ಹೈಮಾ
ಚಲಮಂಭೋರೂಪದಿಂದಂ ಪರಿಣಮಿಸಿದುದಂತಲ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಶೋಭಾ
ಕಲಿತಂ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯ ಲಕ್ಷೀ ಮಣಿಮುಕುರಮೆನಲ್ ಚೆಲ್ವದಾಯ್ತಬ್ಜಷಂಡಂ
ಕುದುರೆ ಏರಿ, ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಯ ಕಂದರ ಶಿಖರಪ್ರದೇಶಗಳ ನಿಮ್ನೋನ್ನತಗಳನ್ನು ಇಳಿದೇರಿ, ಮುಂಬರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಚಂದ್ರಾಪೀಡನು ಅದೊಂದು ದಿಣ್ಣೆಯನ್ನೇರುತ್ತ ಅದರ ನೆತ್ತಿಯನ್ನು ಸೇರಿದೊಡನೆ, ತೆಕ್ಕನೆ ಕಣ್ಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ, ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ, ಆಶ್ಚರ್ಯೋದ್ದೀಪಕವಾಗಿ, ಅಚ್ಛೋದ ಸರೋವರ. ಆ ನೀರಿನ ಹರವು ಬಿಸಿಲನ್ನು ಮರುಬಿಂಬಿಸಿ ತಳತಳನೆ ಕರಗಿದ ಬೆಳ್ಳಿಯಂತೆ ರಾರಾಜಿಸುತ್ತದೆ. ಯೋಜನ ಯೋಜನ ಹಸರಿಸಿರುವ ಪಳುಕಿನ ಕನ್ನಡಿಯಂತೆ ಬಾನನ್ನೂ ಅಲ್ಲಿ ತೇಲುವ ಮೋಡಗಳನ್ನೂ ದಡದಲ್ಲಿ ಉಕ್ಕಿ ಬೆಳೆದಿರುವ ವನಶ್ರೀಯನ್ನೂ ದಿಗ್ಭಿತ್ತಿ ಎಂಬಂತೆ ಒಂದೆಡೆಗೆ ಎದುರಾಗಿ ಹಬ್ಬಿರುವ ಬೆಳ್ಳನೆಯ ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತವನ್ನೂ ಮನೋಹರವಾಗಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಿ ‘ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಶೋಭಾಕಲಿತಂ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಲಕ್ಷ್ಮೀ ಮಣಿಮುಕುರಮೆನಲ್ ಚೆಲ್ವದಾಯ್ತಬ್ಜಷಂಡಂ!’ ತ್ರಿಲೋಕಲಕ್ಷ್ಮಿ ತನ್ನ ಸೌಂದರ್ಯದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಹಿಡಿದಿರುವ ಶೋಭಾಕಲಿತವಾದ ಮಣಿದರ್ಪಣವಲ್ಲದೆ ಮತ್ತೇನು, ಆ ಮಣಿನಿಕಾಶೋದಕದ ಅಚ್ಛೋದ ಸರೋವರ! ವೈರಾಗಿಗಳ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಪರಮೇಶ್ವರನಿಗೂ ಮೋಹಕಾರಿಯಾಗಿತ್ತು ಎಂದಮೇಲೆ ಹೇಳುವುದೇನು ಆ ಸರೋವರದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು:
ಆವುವುಱೆದೆಡೆಗಳೆಂದು ಸ
ರೋವರಮಂ ನೋಡುತಿರ್ಪ ಬಗೆಯಿಂ ಕೈಲಾ
ಸಾವಾಸಮಂ ಬಿಡಂ ಗೌ
ರೀವಲ್ಲಭನೆಂದೊಡಾರಿದಂ ನೆಱೆಪೊಗೞ್ವರ್
ಹೀಗೆ ಮೊದಲಾಗುವ ಅಚ್ಛೋದ ಸರೋವರದ ಪರಿಚಯ ಬರಬರುತ್ತ ಗಾಢತರವೂ ಗಂಭೀರತರವೂ ಆಗಿ, ಕಡೆಗೆ ಗೌರವಪೂರ್ವವಾದ ಪೂಜ್ಯಭಾವಕ್ಕೂ ಭಾಜನವಾಗುತ್ತದೆ. ಮಹಾಶ್ವೇತೆಯ ತಪಸ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಶ್ರದ್ಧೆ, ದೃಢತೆ, ಪರಿಶುದ್ಧಿ, ಅಚಂಚಲತೆ, ಕುಶಲ ಪರಿಣಾಮದಲ್ಲಿ ನಿಸ್ಸಂಶಯತೆ, ಇತ್ಯಾದಿ ದೈವೀಗುಣಗಳಿಗೆ ಅಚ್ಛೋದ ನೀರಾಕರದ ನಿತ್ಯಸಾನ್ನಿಧ್ಯವೂ ನಿತ್ಯಸಂಸರ್ಗವೂ ನಿತ್ಯಸಂದರ್ಶನವೂ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಪ್ರೇರಕವೂ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಕವೂ ಪೋಷಕವೂ ಆಗಿದ್ದುವೆಂದರೆ ಸಂದೇಹಪಡವುದು ನಷ್ಟಚೇತಸ ಲಕ್ಷಣವಾದೀತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ವರ್ಗ : ಹಳಗನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಸಾಹಿತಿಗಳು
ಸಂಶಿ

ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕುಂದಗೋಳ ತಾಲೂಕಿನ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬರುವ ತಾಲೂಕಿನ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಗ್ರಾಮ ಸಂಶಿ (ತಾಪಸಿ), ಕುಂದಗೋಳದಿಂದ ೧೦ ಕಿ.ಮೀ. ಅಂತರದಲ್ಲಿದೆ. ೧೯೪೮ರಲ್ಲಿ ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಯೊಲಳಗೆ ಸೇರುವ ಮೊದಲು ಜಮಖಂಡಿ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿತ್ತು.

ಜನಸಂಖ್ಯೆ 
ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೧೨,೨೪೮ (೨೦೦೧ರ ಜನಗಣತಿ ಪ್ರಕಾರ)

ಹವಾಗುಣ 
ಇಲ್ಲಿಯದು ಶುಷ್ಕ ವಾಯುಗುಣ; ಕಪ್ಪುಮಿಶ್ರಿತ ಮಣ್ಣು. ತುಂಬ ಫಲವತ್ತಾಗಿದೆ. ಹತ್ತಿ ಮತ್ತು ಜೋಳ ಇಲ್ಲಿಯ ಮುಖ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು. ಮಳೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 25"-30".

ವಾಣಿಜ್ಯ/ಕೃಷಿ 
ಬಯಲು ಸೀಮೆಯ ನಾಡಾದ ಸಂಶಿ ಕಪ್ಪು (ಎರಿ) ಮಣ್ಣಿನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಹತ್ತಿ, ಗೋಧಿ, ಜೋಳ, ಹೆಸರು, ಕಡಲೆ, ಕುಸುಬಿ, ಶೇಂಗಾ, ಮುಂತಾದ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುವರು. ವ್ಯವಸಾಯವೇ ಮೂಲ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಸುತ್ತಲಿನ ಸಣ್ಣ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಹತ್ತಿರದ ವ್ಯಾಪಾರ, ವ್ಯವಹಾರದ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ.

ಇತಿಹಾಸ 
ಪುರಾಣ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ತಾಪಸಿಪುರ, ಸಾಹಸಪುರ ಎಂಬ ನಾಮಾಕಿಂತದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಸಂಶಿ ಗ್ರಾಮವು ಮಹಾಭಾರತ ಕಾಲದ ಪಾಂಡವರು ಈ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ವಿರಾಟ ನಗರಕ್ಕೆ (ಹಾನಗಲ್‌) ಹೋದ ವದಂತಿ ಇದ್ದು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೨ನೇ ಶತಮಾನದ ಚಾಲುಕ್ಯ ಅರಸರ ಇಮ್ಮಡಿ ಸೋಮೇಶ್ವರ ೬ ನೇ ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯ ಹಾಗೂ ೨ನೇ ಜಕದೇಕಮಲ್ಲರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜಕ್ಕಣರಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಚಾಲುಕ್ಯ ಶೈಲಿಯ ಶ್ರೀ ಸಿದ್ದೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯವು ಇದ್ದು ಹಾಗೂ ಅದೇ ಕಾಲದ ನಾಲ್ಕು ಶಿಲಾ ಶಾಸನಗಳು ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ಶಂಕರಲಿಂಗ ದೇವಾಲಯ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜಮಖಂಡಿ ಸಂಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟ ಸಂಶಿಯಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ೪ ಬಣಗಳಿದ್ದವು. ಅವು ಯಾವುವೆಂದರೆ ೧ ಹಾರುಬಣ ೨ ಹಿರೇಬಣ ೩ ಚಿಕ್ಕ ಬಣ ೪ ಮುಡಸಿ ಬಣ. ಹಾರುಬಣ ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕ ಬಣ ಇವೆರೆಡು ಬಣಗಳ ಪ್ರಮುಖರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು. ಇನ್ನುಳಿದ ಹಿರೇಬಣ ಹಾಗೂ ಮುಡಸಿಬಣ ಇವು ಲಿಂಗಾಯತ ಪ್ರಮುಖರ ಬಣಗಳು. ಈ ನಾಲ್ವರಿಗೆ ಒಂದೊಂದು ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಆ ಹಾದ್ದಿನ ಜಮೀನುಗಳಿರುತ್ತವೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ 
ಸಂಶಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಾನಂದ ಆಶ್ರಮ ಹಾಗೂ ಶ್ರೀ ಶಿರಹಟ್ಟಿ ಫಕ್ಕಿರೇಶ್ವರರ ಶಾಖಾ ಮಠ, ಸಿದ್ದೇಶ್ವರ ಮಠ ಹಾಗೂ ಸಿದ್ದಾರೂಢ ಮಠ, ಶಂಕರ ಲಿಂಗ ದೇವಾಲಯ ಅಲ್ಲದೇ ಅನೇಕ ದೇವಾಲಯಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಬ್ರಹ್ಮಾನಂದ ಆಶ್ರಮದ ಮಾದರಿಯ ದೇವಾಲಯಗಳು ರಬಕವಿ(ಬನಹಟ್ಟಿ), ತೇರದಾಳ,ಪರಮಾನಂದವಾಡಿ ಹಾಗೂ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯ ರಾಯಾಪುರದಲ್ಲಿವೆ. ಇಂದು ಸಂಶಿಯು ಅನೇಕ ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಗಳು, ಫಕ್ಕಿರೇಶ್ವರ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆ, ಬ್ರಹ್ಮಾನಂದ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಶಾಲೆಗಳು, ಕೆ.ಎಲ್‌.ಇ. ಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಾಲೇಜುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ತವರೂರಾಗಿದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಗ್ರಾಮಗಳು
ಕುಲಪತಿ

ಕುಲಪತಿ ಕಾಲೇಜಿನ ಅಥವಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ನಾಯಕ. ಇವರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಥವಾ ಔಪಚಾರಿಕ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

ಶಿಕ್ಷಣ
ವಿದಾಯ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ವಿದಾಯ ಪಿ.ಶೇಷಾದ್ರಿಯವರು ನಿರ್ದೇಶಿರುವ, ೨೦೧೫ರಲ್ಲಿ ತೆರೆಕಂಡ ಚಿತ್ರ. ಮುಖ್ಯ ಭೂಮಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸುಚೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್, ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಗೋಪಾಲಸ್ವಾಮಿ, ಎಚ್.ಜಿ.ದತ್ತಾತ್ರೆಯ, ಪ್ರತಾಪ್ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಕಥಾವಸ್ತು 

ಅಫಘಾತದಿಂದ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಹಾಸಿಗೆ ಹಿಡಿದಿದ್ದ ವಾಸುಕಿ ಎರಡು ಮಕ್ಕಳ ತಂದೆ. ವಾಸುಕಿ ಎಷ್ಟೇ ಕೋರಿಕೊಂಡರೂ 'ದಯಾ ಮರಣ'ವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದ, ವಾಸುಕಿಯ ಪತ್ನಿ, ಮೀರ ಕೊನೆಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಭರವಸೆಗಳ್ಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು, ಗಂಡನ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ದಯಾಮರಣಕ್ಕೆ(passive euthanasia) ನ್ಯಾಯಲಯದಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೆ ಈ ವಿಷಯ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ತಿರುವು ಪಡೆದುಕೊಂಡು, ಮೀರ ಗಂಡನನ್ನೇ ಕೊಲ್ಲಲುವವಳಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಾಸುಕಿಯ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಕಾನೂನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತದೆ. ವಾಸುಕಿಗೆ ನಿರಾಸೆ, ಆಶಾಭಂಗವಾದರೂ, ಮೀರಾಳಿಗೆ ಸಂತೋಷವಾಗುತ್ತದೆ. ವಾಸುಕಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಮೀರಾಳ ತಾಯಿಯ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಅವನ ಊರಿನ ಹತ್ತಿರದ ಇನ್ನೊಂದು ಊರಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಮುದ್ರ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿರುವ ಆ ಊರಿನ ವಾಸ, ವಾಸುಕಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಭರವಸೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತದೆ. ಆ ಪ್ರಕೃತಿ ಚಿಕಿತ್ಸಾಲಯದಲ್ಲಿ , ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಗಮನವನ್ನು ವಯಸ್ಸಾದ ಕರ್ನಲ್ ಸೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ತನ್ನ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ನೂರಾರು ಸಾವನ್ನು ನೋಡಿಯೂ, ತನಗೆ ನೋವಿನ ಅರಿವೇಯಿಲ್ಲದಂತೆ ಇರುವ, ಕರ್ನಲ್ ನ ಉತ್ಸಾಹ ಮೀರಾಳನ್ನು ಗಟ್ಟಿಮಾಡುತ್ತದೆ. ವಾಸುಕಿ ಗುಣವಾದಂತೆ, ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ (ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್), ದಯಾಮರಣದ ಬಗ್ಗೆ ಮುಕ್ತ ಚರ್ಚೆಗೆ ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ವಾಸುಕಿಯ ಆರೋಗ್ಯ ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತದೆ. ಮುಂದೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದೇ ತವಕದ ಪ್ರಶ್ನೆ.

ನಟ ವರ್ಗ 
 ಸುಚೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್
 ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಗೋಪಾಲಸ್ವಾಮಿ
 ಎಚ್.ಜಿ.ದತ್ತಾತ್ರೆಯ
 ಪ್ರತಾಪ್

ಊಲ್ಲೇಖಗಳು 
 Vidaaya wiki
  P Seshadri Next is Vidaaya 
 Seshadri's Next Film About Wanting Death
 "Vidaaya Movie - Lakshmi Gopalaswamy -- Dir P Sheshadri" 
 SC wants countrywide debate on legalizing euthanasia
  P Sheshadri's Next Movie Titled Vidaaya

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 Vidaaya at the Internet Movie Database

ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಸಂಭಾವ್ಯತೆ

ಸಂಭಾವ್ಯತೆಘಟನೆ ಸಂಭವಿಸುವುದರ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಅಳೆಯುವ ಸಾಂಖ್ಯಕ ಮಾನ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ
ಬ್ರೆಂಡನ್ ಮೆಕಲಮ್

ಬ್ರೆಂಡನ್ ಬ್ಯಾರಿ ಮೆಕಲಮ್ (೨೭ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯೮೧) ಕ್ರಿಕೆಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿಪರವಾಗಿ ಒಟೊಗೊ ವೋಲ್ಟ್ಸ್ ಹಾಗು ನ್ಯೂಜಿಲ್ಯಾಂಡ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ.   ಐಪಿಎಲ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಯಲ್ ಚಾಲೆಂಜರ್ಸ್ ಬೆಂಗಳೂರು ಪರ ಆಡುತ್ತಾರೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಕ್ರಿಕೆಟ್
ಅಜಗಣ್ಣ ತಂದೆ

ಅಜಗಣ್ಣ ತಂದೆ ಗದುಗಿನ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಲಕ್ಕಂಡಿ ಗ್ರಾಮದವನು. ಮಹಾತತ್ವಜ್ಞಾನಿ, ಕಾಯಕಯೋಗಿ, ಅನನ್ಯ ಶಿವಭಕ್ತ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಚನಕಾರ. ಮುಕ್ತಾಯಕ್ಕನ ಅಣ್ಣ. ವಿಪರ್ಯಾಸವೆಂದರೆ ಈವರೆವಿಗೂ ಅಜಗಣ್ಣನ ಒಂದೇ ಒಂದು ವಚನವೂ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಮಹಾಜ್ಞಾನಿಯಾದ ಚೆನ್ನಬಸವಣ್ಣನ ವಚನವೊಂದು ಅಜಗಣ್ಣನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ/ಸಾದರ ಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂಕಿತನಾಮ ನಿರ್ವಚನ ಕಾಣಾ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯಾ. ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಲಿಪಿಕಾರರರ, ಅಭ್ಯಾಸಿಗಳ ದಾಳಿಗೂ ಇವು ಅಷ್ಟಾಗಿ ಗುರಿಯಾಗಿಲ್ಲವಾಗಿ ಇವುಗಳ ಪಾಠ ಕೆಲಮಟ್ಟಿಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿದೆ. ಹೀಗಿದ್ದೂ ಈ ಸಂಪುಟದ ಉರಲಿಂಗಪೆದ್ದಿಯ ವಚನಗಳು ಸಂಸ್ಕೃತ ವಿದ್ವಾಂಸರ ಕೈವಾಡದಿಂದ ವಿರೂಪಗೊಳ್ಳುತ್ತ ಬಂದರೆ, ಅಂಬಿಗರ ಚೌಡಯ್ಯನ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಪಾಠಾಂತರದ ದಾಳಿಗೆ, ಪ್ರಕ್ಷಿಪ್ತತೆಯ ಅನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗಿವೆ. ಇದಲ್ಲದೆ ಇವನ ವಚನಗಳು ಪುರವಂತರ ಒಡಬುಗಳಾಗಿ ಬಳಕೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವಲ್ಲಿ, ಬೇರೆ ಒಡಬುಗಳೂ ಚೌಡಯ್ಯನ ವಚನಗಳಾಗಿ ನಿಂತುದರಿಂದ, ಇವುಗಳ ಪರಿಷ್ಕರಣ ಜಟಿಲವೆನಿಸಿದೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ 24 ಜನ ಶರಣರ ವಚನಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ. 

ಆದ್ಯರ ಅರವತ್ತು ವಚನಕ್ಕೆ
ದಣ್ಣಾಯಕರ ಇಪ್ಪತ್ತು ವಚನ
ದಣ್ಣಾಯಕರ ಇಪ್ಪತ್ತು ವಚನಕ್ಕೆ
ಪ್ರಭುದೇವರ ಹತ್ತು ವಚನ
ಪ್ರಭುದೇವರ ಹತ್ತು ವಚನಕ್ಕೆ
ಅಜಗಣ್ಣನ ಐದು ವಚನ
ಅಜಗಣ್ಣನ ಐದು ವಚನಕ್ಕೆ
ಕೂಡಲ ಚೆನ್ನಸಂಗಯ್ಯನಲ್ಲಿ
ಮಹಾದೇವಿಯಕ್ಕಗಳ ಒಂದು ವಚನ
ನಿರ್ವಚನ ಕಾಣಾ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯಾ

ಅಷ್ಟತನುಮೂರ್ತಿ ಶಿವನೆಂಬ ಕಷ್ಟಜೀವಿಗಳನೇನೆಂಬೆನಯ್ಯಾ?
ಯುಗಜುಗಂಗಳು ಪ್ರಳಯವಹಲ್ಲಿ ಧರೆ ಜಲದಲ್ಲಿ ಅಡಗಿತ್ತು,
ಜಲ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಅಡಗಿತ್ತು, ಅಗ್ನಿ ವಾಯುವಿನಲ್ಲಿ ಅಡಗಿತ್ತು,
ವಾಯು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಅಡಗಿತ್ತು, ಆಕಾಶ ಅತೀತನಲ್ಲಿ ಅಡಗಿತ್ತು,
ಅತೀತ ಆದಿಯೊಳಗಡಗಿತ್ತು, ಆದಿ ಅನಾದಿಯೊಳಡಗಿತ್ತು,
ಅನಾದಿ ನಿಜದೊಳಡಗಿತ್ತು.
ಇಂತೀ ಅಷ್ಟತನು ಒಂದರೊಳಗೊಂದಳಿವಲ್ಲಿ, ಒಂದರೊಳಗೊಂದು ಹುಟ್ಟುವಲ್ಲಿ,
ಎಂದಳಿದನೆಂದು, ಹುಟ್ಟಿದನೆಂದು ಬಲ್ಲವರುಂಟೆ?
ಹುಟ್ಟಿದನಳಿದವನೆಂಬ ಶಬ್ದವ ನುಡಿಯಲಾಗದು.
ಇದು ಕಾರಣ,
ನಮ್ಮ ಮಹಾಘನ ಸೋಮೇಶ್ವರನು ಮಾಡಿದಡಾದವು,
ಬೇಡಾ ಎಂದಡೆ ಮಾದವು
ವಚನಕಾರರು
ವಚನಸಂಚಯ ಯೋಜನೆ
ಅಮುಗಿದೇವಯ್ಯ

ಇವರ ವಚನಗಳು ದಟ್ಟವಾದ ಕಾವ್ಯಾಂಶದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಸೋಮನಾಥಲಿಂಗ  ಗ್ರಾಹಿ, ಅಗ್ರಾಹಿ ಎರಡೂ ಆಗಿರುವುದನ್ನು ಹೇಳುವಾಗ, ಶರಣನ ಲಕ್ಷಣವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವಾಗ ಕಾವ್ಯಮಯತೆ ತನಗೆ ತಾನೇ ವ್ಯಕ್ತಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಸತಿಪತಿ ಭಾವವನ್ನು ಒಂದು ವಚನದಲ್ಲಿ ಸೊಗಸಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಿರುವನು. ಜ್ಞಾನ - ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಭಕ್ತನಾದವನಿಗೆ ಅವಶ್ಯಬೇಕು ಎನ್ನುವನು.

ಅಮುಗಿದೇವ ಕರ್ಣಾಟಕದಲ್ಲಿ ಆಗಿಹೋದ 12ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಶರಣರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಅದೇ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಅಥವಾ ಮೂರು ಅಮುಗಿದೇವ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನವರು ಇದ್ದಿರಬೇಕೆಂದು ವಿದ್ವಾಂಸರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಒಬ್ಬ ನೇಯ್ಗೆ ಕಾಯಕದವ, ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಕನ್ನಡಿ (ಕ್ಷೌರದ) ಕಾಯಕದವ. ಇವರಿಬ್ಬರಲ್ಲದೆ ಅಮುಗೇಶ್ವರಲಿಂಗ ಎಂಬ ಅಂಕಿತದ ಒಬ್ಬ ವಚನಕಾರನನ್ನು ಕವಿಚರಿತೆಕಾರರು ಹೇಳಿ ಒಂದು ವಚನವನ್ನು ಉದಾಹರಿಸಿ ಆತ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಆಮುಗಿದೇವಯ್ಯನೆಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಅಮುಗೇಶ್ವರಲಿಂಗ ಎಂಬುದು ಮೊದಲ ಅಮುಗಿದೇವನ ಪತ್ನಿ ರಾಯಮ್ಮನ ವಚನಗಳ ಅಂಕಿತವೆಂದು ಈಚೆಗೆ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅಮುಗಿದೇವರು ಮೂವರಲ್ಲ ಇಬ್ಬರೇ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದಾಗಿದೆ. ಕನ್ನಡಿ ಕಾಯಕದ ಅಮುಗಿದೇವ ಕಮಳೇಶ್ವರಲಿಂಗ ಎಂಬ ಅಂಕಿತದಿಂದ ವಚನಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಆದರೆ ಸಿದ್ಧರಾಮನೊಡನೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಪಡೆದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ಅಮುಗಿದೇವ ನೇಯ್ಗೆಕಾಯಕದ ಅಮುಗಿದೇವನೆಂಬುದನ್ನು ಕನ್ನಡ ಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿರುವ ಕಥೆಗಳು ಏಕಕಂಠದಿಂದ ಹೇಳುತ್ತವೆ.

ನೇಯ್ಗೆಕಾರ ಅಮುಗಿದೇವ
ನೇಯ್ಗೆಕಾಯಕದ ಅಮುಗಿದೇವನ ವಚನಗಳ ಅಂಕಿತ ಸಿದ್ಧಸೋಮನಾಥ ಎಂಬುದು. ಪಂಡರಾಪುರಕ್ಕೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಪುಳುಜ ಅಥವಾ ಪುಳುಂಜ (ಈಗ ಪುಳೂಜ, ಹೂಳಜ) ಎಂಬ ಗ್ರಾಮದ ಸೋಮನಾಥನೆ ಈತನ ಇಷ್ಟದೈವವಾಗಿದ್ದು ಅವನ ಹೆಸರನ್ನೇ ತನ್ನ ವಚನಗಳ ಅಂಕಿತವನ್ನಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಆ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ದೊರೆತಿರುವ ಒಂದು ಶಾಸನ (1200) ಯಾದವಸಿಂಘಣ ಅಮುಗಿ ದೇವನಿಗೆ ದಾನ ಕೊಟ್ಟುದನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ. ಈತನನ್ನು ಕುರಿತ ಒಂದು ಕಥೆಯನ್ನು ರಾಘವಾಂಕ ಚಾರಿತ್ರದ ಸಿದ್ಧನಂಜೇಶ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. ಶಂಕರ ಲಿಂಗಕವಿ ಅಮುಗಿದೇವನ ಮೇಲೆ ಒಂದು ರಗಳೆಯನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಶಿವಲಿಂಗ ಕವಿ ಅಮುಗಿದೇವಯ್ಯಗಳ ಸಾಂಗತ್ಯ ಎಂಬ ಒಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ಕೃತಿಯನ್ನೇ ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಸಿದ್ಧರಾಮ ಸೊನ್ನಲಿಗೆಯಲ್ಲಿ (ಸೊಲ್ಲಾಪುರ) ಕ್ಷೇತ್ರಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಆ ಊರಿನ ಎಲ್ಲರ ಮನೆಯ ಮುಂದೂ ಕೊಟ್ಟಣವನ್ನು ಕುಟ್ಟಲು ಹಾಕಿಸಿದನೆಂದೂ ಅಮುಗಿದೇವ ನಾವು ಭವಿ ಸೇವೆಯಂ ಮಾಡುವವರಲ್ಲ ಎಂದು ಬತ್ತವನ್ನು ಚೆಲ್ಲಿ ಊರನ್ನೇ ಬಿಟ್ಟು ಹೊರಟನೆಂದೂ ಅದನ್ನರಿತ ಸಿದ್ಧರಾಮ ಆತನ ಲಿಂಗನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಕಂಡು ಮೆಚ್ಚಿದನೆಂದೂ ಈ ಎಲ್ಲ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಕ್ತವಾದ ಕಥೆಯಿಂದ ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಸೊಲ್ಲಾಪುರ ಪುಳುಜಗಳು ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಊರುಗಳಾದುದರಿಂದ ಅಮುಗಿದೇವ ಸೊನ್ನಲಾಪುರದಲ್ಲಿದ್ದಿರಬೇಕು. ಅನಂತರ ಈ ಯಾವುದೋ ಒಂದು ಘಟನೆ ಕಾರಣವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಂಧ ಹೊರಟು ಬಸವಣ್ಣನವರ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವಾದ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ಬಂದು ನೆಲಸಿರಬೇಕು.

ವಚನಕಾರ
ಕಲ್ಯಾಣ ಕೆಲವುಕಾಲ ಈತನ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಶರಣರ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮತೆಯ ಮಹಾಸಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಈತ ಮತ್ತು ಈತನ ಪತ್ನಿ ರಾಯಮ್ಮ ಭಾಗವಹಿಸಿದರೂ ಇಬ್ಬರೂ ಒಳ್ಳೆಯ ವಚನಕಾರರೂ ಆಗಿದ್ದರೆಂಬುದಕ್ಕೆ ಈಗ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಅವರ ಕೆವಲ ಕೆಲವು ವಚನಗಳೇ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ. ಕಲ್ಯಾಣದ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಅನಂತರ ಈತ ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಟು ತನ್ನ ಇಷ್ಟದೇವರೆ ಇದ್ದ ಪುಳುಜೆಗೆ ಬಂದಿರಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಜನಜಾಗೃತಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತ ಆತ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಬದುಕಿದಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. ಯಾದವಸಿಂಘಣನಂಥ ರಾಜನನ್ನೂ ಆಕರ್ಷಿಸಿ ಆತನಿಂದ ಗೌರವಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ದಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುವಷ್ಟು ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾಗಿ ಈತನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಅಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಿತು. ಪುಳುಜೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ವಿಜಾಪುರದ ಸುತ್ತು ಮುತ್ತಲಿನ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಜತ್ತ ಮುಧೋಳ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಅಮುಗಿದೇವನ ಉಲ್ಲೇಖವಿರುವ ಅನೇಕ ದೇವಾಲಯಗಳಿರುವುದು ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಈತನಿಗೆ ಅಮಾಕಸಿದ್ಧ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿರುವುದೂ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಈತನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸಿದ್ಧಕುಲಾರ್ಣವಪ್ರವರ್ಧನಸುಧಾಕರ ಎಂಬ ವಿಶೇಷಣವೂ ಕುತುಹಲಕರವಾದ ಅಂಶಗಳು. ಕುರುಬ ಅಥವಾ ಹಾಲು ಮತದವರ ಮೇಲೆ ವಿಶೇಷ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರಿ ಅವರನ್ನು ಲಿಂಗವಂತರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಸಿದ್ಧ ಅಮುಗಿದೇವಯ್ಯ.

ವಚನಕಾರರು
ವಚನಸಂಚಯ ಯೋಜನೆ
ಅಮುಗೆ ರಾಯಮ್ಮ

ಅಮುಗೆ ರಾಯಮ್ಮ ಸೊನ್ನಲಿಗೆ(ಈಗಿನ ಸೊಲ್ಲಾಪುರ) ಊರಿನವಳು, ನೇಕಾರ ಕುಲದವಳು, ಅಮುಗೆ ದೇವಯ್ಯನ ಧರ್ಮಪತ್ನಿ. ಇವಳ ಮೊದಲ ಹೆಸರು ವರದಾನಿಯಮ್ಮ. ಶರಣೆ ಅಕ್ಕಮ್ಮ ಳಂತೆ ಈಕೆಯೂ ಆಚಾರಶೀಲೆ. ಸಮಾಜದ ಓರೆಕೋರೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿ ವಿಮರ್ಶಿಸಿದ್ದಾಳೆ. ಹಲವಾರು ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ಆತ್ಮನಿರೀಕ್ಷೆಯೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.  ಅಲ್ಲದೆ ಕೆಚ್ಚು, ಧ್ಯೆರ್ಯ,ಛಲ, ನಿಷ್ಟುರತೆ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮ ಅಭಿಮಾನ, ವಿಡಂಬನೆ, ವಿರಾಗಿಗಳ ಕಟುಟೀಕೆ ಇತ್ಯಾದಿ ಮೂಡಿ ಬಂದಿವೆ. ಇವಳ ಲಿಂಗನಿಷ್ಠೆ ಗಾಢವಾದುದು. ಈಕೆಯ ಪಾಲಿಗೆ ಗುರು, ಲಿಂಗ, ಪತಿ ಮೂರು ಒಂದೇ. ರಾಯಮ್ಮನ ಅಂಕಿತ "ಅಮುಗೇಶ್ವರ".
'ಎನ್ನ ಕಣ್ಣೊಳಗಿನ ಕಟ್ಟಿಗೆಯ ಮುರಿದವರಾರನೂ ಕಾಣೆ
ಎನ್ನ ಕಾಲೊಳಗಿನ ಮುಳ್ಳ ತೆಗೆದವರಾರನೂ ಕಾಣೆ
ಎನ್ನ ಅಂಗದಲ್ಲಿಪ್ಪ ಅಹಂಕಾರವ ಸುಡುವವರಾರನೂ ಕಾಣೆ
ಎನ್ನ ಮನದಲ್ಲಿಪ್ಪ ಮಾಯ ಪ್ರಪಂಚವ
ಕೆಡಿಸುವರಾರನೂ ಕಾಣೆನಯ್ಯಾ
ಆದ್ಯರ-ವೇದ್ಯರ ವಚನಗಳಿಂದ
ಅರಿದೆವೆಂಬುವರು ಅರಿಯಲಾರರು ನೋಡಾ!
ಎನ್ನ ಕಣ್ಣೊಳಗಿನ ಕಟ್ಟಿಗೆಯ ನಾನೇ ಮುರಿಯಬೇಕು
ಎನ್ನ ಕಾಲೊಳಗಿನ ಮುಳ್ಳ ನಾನೇ ತೆಗೆಯಬೇಕು
ಎನ್ನ ಅಂಗದಲ್ಲಿಪ್ಪ ಅಹಂಕಾರವ ನಾನೇ ಸುಡಬೇಕು
ಎನ್ನ ಮನದಲ್ಲಿಪ್ಪ ಮಾಯ ಪ್ರಪಂಚವ ನಾನೇ ಕಳೆಯಬೇಕು
ಅಮುಗೇಶ್ವರಲಿಂಗವ ನಾನೇ ಅರಿಯಬೇಕು'.
ವಚನಕಾರರು
ವಚನಸಂಚಯ ಯೋಜನೆ
ಅವಸರದ ರೇಕಣ್ಣ

ಅವಸರದ ರೇಕಣ್ಣ ೧೨ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬಸವಾದಿ ಶರಣರ ಸಂಗದಲ್ಲಿದ್ದ ಗುಪ್ತ ವಚನಕಾರ. ಅವನು ಹಿಡಿದ ಯಾವ ಕೆಲಸವನ್ನಾದರೂ ತ್ವರಿತಗತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಿ ಮುಗಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ, ಅವನನ್ನು ಅವಸರದ ರೇಕಣ್ಣನೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಶಿವಶಕ್ತಿ-ಶಿವಭಕ್ತಿಗಳ ಸಂಗಮವನ್ನು ಈತನ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಶರಣರ ಅಂತರಂಗವನ್ನು ಬಣ್ಣಿಸುವಂತಹ ವಚನಗಳನ್ನು ಇವನು ರಚಿಸಿರುವನು. ಇವನ ವಚನಗಳ ಅಂಕಿತ 'ಸದ್ಯೋಜಾತಲಿಂಗ'. 
ನೀತಿಭಕ್ತಿ ಕ್ರಿಯಾಭಕ್ತಿ ಭಾವಭಕ್ತಿ ಸದ್ಭಾವಭಕ್ತಿ
ಜ್ಞಾನಭಕ್ತಿ ಇಂತಿ ಭಕ್ತಿಯ ವಿವರ:
ನೀತಿಭಕ್ತಿಗೆ ಸರ್ವಗುಣ ಪ್ರೀತಿವಂತನಾಗಿ,
ಕ್ರಿಯಾಭಕ್ತಿಗೆ ಬಿಡುಮುಡಿ ಉಭಯವನರಿದು
ಭಾವಭಕ್ತಿಗೆ ಸಂಕಲ್ಪವಿಕಲ್ಪ ದೋಷವ ಕಂಡು,
ಸದ್ಭಾವಭಕ್ತಿಗೆ ಮನ ವಚನ ಕಾಯ ತ್ರಿಕರಣವನರಿದು,
ಜ್ಞಾನಭಕ್ತಿಗೆ ಜ್ಞಾತೃಜ್ಞೇಯ ಮುಂತಾದ 
ಮರ್ಕಟ ವಿಹಂಗ ವಿಪೀಲಿಕ ಸಂಚಿತ
ಪ್ರಾರಬ್ಧ ಆಗಾಮಿಗಳೆಂಬ ತೆರನ ತಿಳಿದು 
ವಿಷಚರಣಾಂಗುಲದಲ್ಲಿ ವೃಧಿಸಿ ಕಪಾಲದಲ್ಲಿ ನಿಂದು
ಅಂಗಮೂರ್ಛೆಗೊಂಡಂತೆ
ಇಂತಿ ಭಕ್ತಿ ಸ್ಥಲದ ವಿವರ
ಹೆಚ್ಚುಕುಂದನರಿದು ಕೊಡುವಲ್ಲಿ
ಕೊಂಬುವಲ್ಲಿ ತಟ್ಟುವಲ್ಲಿ ಮುಟ್ಟುವಲ್ಲಿ
ತಾಗುವಲ್ಲಿ ಸೋಂಕುವಲ್ಲಿ ನಾನಾಗುಣಂಗಳಲ್ಲಿ
ವಿವರವನರಿತು ವರ್ಮಜ್ಞನಾಗಿಪ್ಪ ಭಕ್ತನಂಗ
ಆ ಸುಖದಸಂಗ ಸದ್ಯೋಜಾತಲಿಂಗದ ನಿರಂಗ

ವಚನಕಾರರು
ಆದಯ್ಯ

ಆದಯ್ಯ ೧೧ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧ ಮತ್ತು ೧೨ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಿರಿಯ ಶಿವಶರಣರು, ವಚನಕಾರರು. ಜೇಡರದಾಸಿಮಯ್ಯ ಮತ್ತು ಗುರುಬಸವಣ್ಣನವರ ಸಮಕಾಲೀನರು. ಇವರ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ಅಂದು ಪ್ರಚಲಿತ-ಅಪ್ರಚಲಿತರಾಗಿದ್ದ ವಚನಕಾರರೆಲ್ಲರ ಹೆಸರು ಉಲ್ಲೇಖ ಗೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಈ ಶರಣರ ಪುಣ್ಯಸ್ತ್ರೀಯ ಹೆಸರು ಪದ್ಮಾವತಿ. ಇವರ ವಚನಗಳ ಅಂಕಿತ ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ ಸೋಮೇಶ್ವರ.
ಬಸವಣ್ಣನವರ ಭಕ್ತಿಸ್ಥಲ, ಮಡಿವಾಳ ಮಾಚಯ್ಯನ ಮಹೇಶ್ವರಸ್ಥಲ
ಘಟ್ಟವಾಳ ಮುದ್ದಣ್ಣನ ಪ್ರಸಾದಿಸ್ಥಲ, ಚನ್ನಬಸವಣ್ಣನ ಪ್ರಾಣಲಿಂಗಿಸ್ಥಲ
ಪ್ರಭುವಿಮ ಶರಣಸ್ಥಲ, ಸೊಡ್ಡಳಬಾಚಾರಸರ ಐಕ್ಯಸ್ಥಲ
ಅಜಗಣ್ಣನ ಆರೂಢ, ನಿಜಗುಣನ ಬೆರಗು
ಅನಿಮಿಷನ ನಿಶ್ಚಲ, ಮಹದೇವಿಯಕ್ಕನ ಜ್ಞಾನ,
ನಿಂಬಿಯಕ್ಕನ ನಿಶ್ಚಯ, ಮುಕ್ತಾಯಕ್ಕನ ಅಕ್ಕರೆ
ಸತ್ಯಕ್ಕನ ಯುಕ್ತಿ, ಅಲ್ಲಾಳಿಯಕ್ಕನ ಸಮತೆ
ರಾವಣಸಿದ್ದಯ್ಯ ದೇವರ ನಿಷ್ಠೆ, ಸಿದ್ಧರಾಮಯ್ಯತಂದೆಗಳ ಮಹಿಮೆ
ಮರುಳ ಸಿದ್ಧದೇವರ ಅದೃಷ್ಟ ಪ್ರಸಾದನಿಷ್ಠೆ
ಏಕೋರಾಮಯ್ಯಗಳ ಆಚಾರನಿಷ್ಠೆ
ಪಂಡಿತಾರಾಧ್ಯರ ಸ್ವಯಂಪಾಕ
ಮುಗ್ಧಸಂಗಯ್ಯ, ಮೈದುನ ರಾಮಣ್ಣ, ಬೇಡರಕಣ್ಣಪ್ಪ
ಕೋಳೂರ ಕೊಡಗೂಸು, ತಿರುನೀಲನಕ್ಕರು
ರುದ್ರಪಶುಪತಿಗಳು, ದೀಪದ ಕಲಿಯಾರಮುಗ್ಧಭಕ್ತಿ
ನಿಮ್ಮೊಳೆನಗೆಂದಪ್ಪುದೊ ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ ಸೋಮೇಶ್ವರ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ವಚನಕಾರರು
ವಚನಸಂಚಯ ಯೋಜನೆ
ಉಗ್ಘಡಿಸುವ ಗಬ್ಬಿದೇವಯ್ಯ

ವಚನಕಾರರು
ವಚನಸಂಚಯ ಯೋಜನೆ
ಉಪ್ಪರಗುಡಿಯ ಸೋಮಿದೇವಯ್ಯ

ವಚನಕಾರರು
ವಚನಸಂಚಯ ಯೋಜನೆ
ಉರಿಲಿಂಗಪೆದ್ದಿಗಳ ಪುಣ್ಯಸ್ತ್ರೀ ಕಾಳವ್ವೆ

ಉರಿಲಿಂಗಪೆದ್ದಿಗಳ ಪುಣ್ಯಸ್ತ್ರೀ ಕಾಳವ್ವೆ ಈ ದಂಪತಿಗಳು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಕಡೆಯಿಂದ ಬಂದವರು. ಒಂದೆಡೆ ಕಿತ್ತು ತಿನ್ನುವ ಬಡತನ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಕಳ್ಳನಾಗಿದ್ದ ಗಂಡನೊಡನೆ ಕಾಳವ್ವೆ ಪ್ರಯಾಸದ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಿರುತ್ತಾಳೆ. ಒಂದು ದಿನ ಕಳ್ಳತನ ಮಾಡಲು ಹೋದ ಉರಿಲಿಂಗಪೆದ್ದಿ ಮನ:ಪರಿವರ್ತನೆಗೊಂಡು, 'ಉರಿಲಿಂಗ ದೇವರೆಂಬ' ಗುರುವಿನಿಂದ ಗುರುದೀಕ್ಷೆ ಪಡೆದು ಶರಣನಾಗುವನು. ಇದರಿಂದ ಸಂತಸಗೊಂಡ ಕಾಳವ್ವೆ ತಾನೂ ಪತಿಯ ಹಾದಿಯಲ್ಲೆ ಮುನ್ನಡೆದಳು. ಈಕೆಯ ವಚನಗಳ ಅಂಕಿತ "ಉರಿಲಿಂಗಪೆದ್ದಿಗಳರಸ".

ವಚನಗಳ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ
ಕೃತಯುಗ, ತ್ರೇತಾಯುಗ, ದ್ವಾಪರಯುಗಗಳಲ್ಲಿ ಭೂಸುರರು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಆನೆ, ಮಹಿಷ, ಅಶ್ವ ಮೊದಲಾದ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಬಲಿಕೊಟ್ಟು ಹೋಮ ಮಾಡಿದುದನ್ನು ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಹೋತನನ್ನು ಬಲಿಕೊಟ್ಟು ಹೋಮ ಮಾಡಿದುದನ್ನು ಕಾಳವ್ವೆ ತನ್ನ ವಚನವೊಂದರಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸುತ್ತಾ, ಮನುಷ್ಯ ಸೇವಿಸುವ ಆಹಾರದ ಮೇಲೆ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ವಿಂಗಡಿಸುವುದನ್ನು ಖಂಡಿಸಿದ್ದಾಳೆ. ದೈವಗಳನ್ನು ಒಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ನೆಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಬಲಿಕೊಡುವಂತಹ ಘೋರ ಕೃತ್ಯವನ್ನು, ಜಾತೀಯತೆಯನ್ನು ತನ್ನ ವಚನಗಳ ಮೂಲಕ ಉಗ್ರವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿ, ವ್ರತಾಚರಣೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ನೀಡಿದ್ದಾಳೆ. ಈಕೆಯ ೧೨ ವಚನಗಳು ಲಭ್ಯವಾಗಿವೆ.
ಕುರಿ-ಕೋಳಿ ಕಿರಿಮೀನು ತಿಂಬವರೆಲ್ಲ
ಕುಲಜ ಕುಲಜರೆಂದೆಂಬರು!
ಶಿವಗೆ ಪಂಚಾಮೃತವ ಕರೆವ ಪಶುವ
ತಿಂಬ ಮಾದಿಗ ಕೀಳುಜಾತಿಯೆಂಬರು
ಅವರೆಂತು ಕೀಳುಜಾತಿಯಾದರು ?
ಜಾತಿಗಳೇ ನೀವೇಕೆ ಕೀಳಾದಿರೊ ?
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನುಂಡುದು ಪುಲ್ಲಿಗೆ ಶೋಭಿತವಾಗಿ
ನಾಯಿ ನೆಕ್ಕಿ ಹೋಯಿತು
ಮಾದಿಗರುಂಡುದು ಪುಲ್ಲಿಗೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂಗೆ
ಶೋಭಿತವಾಯ್ತು ಅದೆಂತೆಂದಡೆ-
ಸಿದ್ಧಲಿಕೆಯಾಯ್ತು, ಸಗ್ಗಳೆಯಾಯ್ತು
ಸಿದ್ಧಲಿಕೆಯ ತುಪ್ಪವನು ಸಗ್ಗಳೆಯ ನೀರನು
ಶುದ್ಧವೆಂದು ಕುಡಿದ ಬುದ್ಧಿಗೇಡಿ ವಿಪ್ರರಿಗೆ
ನಾಯಕ ನರಕ ತಪ್ಪದಯ್ಯ!
ಉರಿಲಿಂಗಪೆದ್ದಿಗಳರಸ ಇದನೊಲ್ಲನವ್ವಾ
ವಚನಕಾರರು
ವಚನಸಂಚಯ ಯೋಜನೆ
ಎಡೆಮಠದ ನಾಗಿದೇವಯ್ಯಗಳ ಪುಣ್ಯಸ್ತ್ರೀ ಮಸಣಮ್ಮ

ಎಡೆಮಠದ ನಾಗಿದೇವಯ್ಯ ಎಂಬುವರ ಧರ್ಮಪತ್ನಿ ಮಸಣಮ್ಮ. ತಮಿಳುನಾಡಿನ 'ಕಂಚಿಪಟ್ಟಣ'ದಿಂದ ಬಂದು ಬಸವಣ್ಣನ ಒಡನಾಡಿಯಾಗಿ 'ಚಿಮ್ಮಲಿಗೆ'ಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿ ಅಲ್ಲಿನ ಸ್ವಾಮೀಜಿಗಳಾದ ನಿಜಗುಣರಿಂದ ನಿಜೋಪದೇಶ ಪಡೆದು ಪತಿಯೊಂದಿಗೆ ಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರದ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿ ಕೊಂಡಿದ್ದವಳು. ವ್ರತಹೀನರಿಗೆ ಶಿವಬೋಧೆ ಲಭಿಸದು, ವ್ರತಾಚರಣೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ದಕ್ಕದೆಂಬ ನಿಲುವು ಆಕೆಯದು. ಈಕೆಯ ವಚನಗಳ ಅಂಕಿತ "ನಿಜಗುಣೇಶ್ವರಲಿಂಗ".

ವಚನ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ
ತನ್ನ ವಚನದಲ್ಲಿ ಮಸಣಮ್ಮ ವ್ರತನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ದಿನನಿತ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಗಳ ಮೂಲಕ ಭೂಲೋಕದ ಜನರಿಗೂ, ಶಿವಭಕ್ತರಿಗೂ ಇರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಶೃತ ಪಡಿಸಿದ್ದಾಳೆ. ನಾಯಿಗೂ-ನಾರಂಗಕ್ಕೂ ನಡುವೆ ಇರುವ ಅಗಾಧ ಅಂತರವನ್ನು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾಳೆ. ಈಕೆಯ ಒಂದೇ ಒಂದು ವಚನ ಮಾತ್ರ ದೊರಕಿದೆ.
 
ಕಾಗೆಯ ನಾಯ ತಿಂದವರಿಲ್ಲ
ವ್ರತಭ್ರಷ್ಟರ ಕೂಡಿದವರಿಲ್ಲ
ನಾಯಿಗೆ ನಾರುಂಗನವ ಇಕ್ಕುವುದೇ?
ಲೋಕದ ನರಂಗೆ ವ್ರತವ ಇಕ್ಕುವುದೇ?
ಶಿವ ಬೀಜಕ್ಕಲ್ಲದೆ ನೀವೇ ಸಾಕ್ಷಿ
ನಿಜಗುಣೇಶ್ವರಲಿಂಗದಲ್ಲಿ
ವಚನಕಾರರು
ವಚನಸಂಚಯ ಯೋಜನೆ
ಕದಿರರೆಮ್ಮವ್ವೆ

ಕದಿರರೆಮ್ಮವ್ವೆ ನೂಲುವ ಕಾಯಕದವಳು. ತನ್ನ ಕಾಯಕದೊಂದಿಗೆ ಆಧ್ಯಾತ್ಮವನ್ನು ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸಿ ಪ್ರೌಢವೆನಿಸುವ 'ಬೆಡಗಿನ ವಚನ'ಗಳನ್ನೂ ರಚಿಸಿದ್ಧಾಳೆ. ಈಕೆಯ ವಚನಗಳ ಅಂಕಿತ "ಕದಿರೆಮ್ಮಿಯೊಡೆಯ ಗುಮ್ಮೇಶ್ವರ".  ಹರಿಹರ ತನ್ನ ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆಯ ರಗಳೆಯಲ್ಲಿ ರೆಮ್ಮವ್ವೆಯ ಹೆಸರನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದ್ದಾನೆ.

ವಚನಗಳ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ
ತನಗೆ ಜೀವನ ರೂಪಿಸಿ ಕೊಳ್ಳಲು, ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಬದುಕಲು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಟ್ಟ ಶರಣರನ್ನು ಕೃತಜ್ಞತೆಯಿಂದ ಸ್ಮರಿಸಿರುವಳು. ನೂಲುವ ಕಾಯಕದಿಂದ ಬಂದ ಹಣದಲ್ಲಿ ಗುರು, ಲಿಂಗ, ಜಂಗಮ ಸೇವೆ, ದಾಸೋಹ ಮಾಡುವುದು, ಶರಣರ  ಅನುಭಾವಗೋಷ್ಠಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವುದು ಈಕೆಯ ನಿತ್ಯ ನೇಮವಾಗಿತ್ತು. ಶಿವ ಅವಳ ಅಲೌಕಿಕ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪತಿ. ಈತ ಮನ ಎಂಬ ಸೈನ್ಯದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವವನು ಎನ್ನುತ್ತಾಳೆ. ಸೃಷ್ಠಿ, ಸ್ಥಿತಿ ,ಲಯಕಾರರಾದ ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ಮಹೇಶ್ವರರೆಂಬ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಕದಿರ ಕಾಯಕದ ದೃಷ್ಟಾಂತಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಂತರ್ಗತಗೊಳಿಸಿರುವಳು. ಈಕೆಯ ನಾಲ್ಕು ವಚನಗಳು ದೊರಕಿವೆ.
ನಾ ತಿರುಗುವ ರಾಟೆಯ ಕುಲ-ಜಾತಿ ಕೇಳಿರಣ್ಣಾ
ಅಡಿಯ ಹಲಗೆ ಬ್ರಹ್ಮ, ತೋರಣ ವಿಷ್ಣು
ನಿಂದ ಬೊಂಬೆ ಮಹಾರುದ್ರ
ರುದ್ರನ ಬೆಂಬಳಿಯವೆರಡು ಸೂತ್ರಕರ್ಣ
ಅರಿವೆಂಬ ಕದಿರು ಭಕ್ತಿಯೆಂಬ ಕೈಯಲ್ಲಿ
ತಿರುಹಲಾಗಿ ಸುತ್ತಿತು ನೂಲು
ಕದಿರು ತುಂಬಿತ್ತು ರಾಟೆಯ ತಿರುಹಲಾರೆ
ಎನ್ನ ಗಂಡ ಕುಟ್ಟಿಹ ಇನ್ನೇವೆ
ಕದಿರರೆಮ್ಮಿಯೊಡೆಯ ಗುಮ್ಮೇಶ್ವರ ?

ವಚನಕಾರರು
ವಚನಸಂಚಯ ಯೋಜನೆ
ಕೆಚಪ್

ಕೆಚಪ್, ಅಥವಾ ಕ್ಯಾಟ್ಸಿಪ್ ಒಂದು ಮೇಜು ಬಳಕೆಯ ಸಾಸ್. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಕವಾಗಿ, ವಿಭಿನ್ನ ಪಾಕವಿಧಾನಗಳು ಅಣಬೆಗಳು, ಸಿಂಪಿಗಳು, ಮಸಲ್‍ಗಳು, ಅಕ್ರೋಡುಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಕೆಚಪ್ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದವು, ಆದರೆ ಆಧುನಿಕ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಪಾಡಿಲ್ಲದೆ ಕೆಚಪ್ ಪದವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಟೊಮೇಟೊ ಕೆಚಪ್ಅನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಟೊಮೇಟೊಗಳು, ಒಂದು ಸಿಹಿಕಾರಕ, ವಿನಿಗರ್, ಮತ್ತು ಬಗೆಬಗೆಯ ರುಚಿಕಾರಕಗಳು ಹಾಗೂ ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಒಂದು ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಕಟುವಾಸನೆಯ ಸಾಸ್.

ಆಹಾರ
ಪಿಂಗಳಿ ವೆಂಕಯ್ಯ

ಪಿಂಗಳಿ ವೆಂಕಯ್ಯ ಅವರು ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ ಹೋರಾಟಗಾಗರಲ್ಲದೆ ಭಾರತದೇಶದ ಧ್ವಜವನ್ನು ಸ್ಥೂಲಕಲ್ಪಿಸಿದರು. ಇವರನ್ನು ಪತ್ತಿ ವೆಂಕಯ್ಯ ಅಂತ ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಇವರು ೨ನೇ ಆಗಸ್ಟ್, ೧೮೭೬ರಲ್ಲಿ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಕೃಷ್ಣ ಜಿಲ್ಲೆಯ ದಿವಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಭಟ್ಲಪೆನ್ನುಮಾರು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಇವರ ತಂದೆ ಹನುಮಂತರಾಯುರು, ಇವರ ತಾಯಿಯ ಹೆಸರು ವೆಂಕಟರತ್ನಮ್ಮ. ಪ್ರಾಧಮಿಕ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಚಲ್ಲಪಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮಚಿಲೀಪಟ್ಟನಂಮ್ಮಿನ ಹಿಂದೂ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಮುಗಿಸಿದನಂತರ ಇವರು ಹಿಚ್ಚಿನ ಶಿಕ್ಷಣಕಾಗಿ ಕೊಲೊಂಬೊಗೆ ಹೋದರು. ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದನಂತರ ಇವರು ರೈಲ್ವೇ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಉದ್ಯೋಗ, ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಜೀತಗಾರರಾಗಿ ಬಳ್ಳಾರಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ದೇಶಭಕ್ತಿಯನ್ನು ನರನರಗಳಲ್ಲು ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಇವರಿಗೆ ಒಂದು ಶಾಶ್ವತ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದಕ್ಕೆ ಇಷ್ಟವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಸತ್ಯಾನ್ವೇಷಿಯಾಗಿದ್ದ ಇವರು ಲಾಹೋರಿನ ಆಂಗ್ಲೂ-ವೈದಿಕ ಕಲಾಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಇತಿಹಾಸ, ಸಂಸ್ಕೃತ ಮುಂತಾದ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಶೋಧನೆ ಮಾಡಿದರು. ಭೂವಿಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿಯುಳ್ಳಾವರಾಗಿದ್ದರಿವರು  ಅದೇ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪದವೀಕೃತರಾದರು.

ಉಲ್ಲೇಗಳು 

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರು
ಸಾಸ್

ಅಡುಗೆಯಲ್ಲಿ, ಸಾಸ್ ಇತರ ಆಹಾರಗಳ ಮೇಲೆ ಬಡಿಸಲಾಗುವ ಅಥವಾ ಇತರ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುವ ಒಂದು ದ್ರವ್ಯ, ಕೆನೆಯುಳ್ಳ, ಅಥವಾ ಅರೆಘನ ಆಹಾರ. ಸಾಸ್‍ಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ವತಃ ಹಾಗೇ ಸೇವಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಅವು ಮತ್ತೊಂದು ಖಾದ್ಯಕ್ಕೆ ಕಂಪು, ತೇವಾಂಶ, ಮತ್ತು ದೃಶ್ಯಾಕರ್ಷಣೆಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತವೆ. ಸಾಸ್ ಲ್ಯಾಟಿನ್‍ನ ಸಾಲ್ಸಾದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾದ ಒಂದು ಫ಼್ರೆಂಚ್ ಶಬ್ದವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದರರ್ಥ ಉಪ್ಪಿರುವಂಥದ್ದು ಎಂದು.

ಅಡುಗೆಯಲ್ಲಿ, ಸಾಸ್ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಇತರ ಆಹಾರ ತಯಾರಿಸುವಾಗ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ದ್ರವ, ಕ್ರೀಮ್, ಅಥವಾ ಅರ್ಧ ಘನ ಆಹಾರ. ಸಾಸ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮನ್ನು ಸೇವಿಸುವ ಇಲ್ಲ; ಅವರು ಮತ್ತೊಂದು ಭಕ್ಷ್ಯ ಪರಿಮಳವನ್ನು, ತೇವಾಂಶ, ಮತ್ತು ದೃಶ್ಯ ಮನವಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸಿ. ಸಾಸ್ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಸಾಲ್ಸಾ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಫ್ರೆಂಚ್ ಪದ, ಉಪ್ಪು ಅರ್ಥ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಬಹುಶಃ ರೆಕಾರ್ಡ್ ಹಳೆಯ ಸಾಸ್ , ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಕರು ಬಳಸುವ ಮೀನು ಸಾಸ್ ಹೊಂದಿದೆ.
ಆಹಾರ
ವಿಮೋಚನ ವೇಗ

ವಿಮೋಚನ ವೇಗ ಭೌತ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಸ್ತುವಿನ ವೇಗ. ಈ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ವಸ್ತುವಿನ ಮೇಲೆ ಹೋಗಿರುವ ಚಲನಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಮೇಲೆ ಕೆಳೆಗೆ ಬರುವುದು ಭೂಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣ ಶಕ್ತಿ ಸಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ವಸ್ತುವು (ಯಾವುದೇ ತೂಕ) ಭೂಮಿಯೆ ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣ ಬಲದಿಂದ ಮೇಲೆ ಹೋಗಲು ವಿಮೋಚನ ವೇಗ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. 

ಗೋಳಾಕಾರ ಸಮಾನತೆ ವಸ್ತುದೆ ವಿಮೋಚನ ವೇಗ 

ಗೋಲಾಕಾರದ ಸಮ್ಮಿತೀಯ ವಸ್ತು ವಿಮೋಚನ ವೇಗ ಈ ಸೂತ್ರದ ಮೂಲಕ ನೀಡಬಹುದು:

ಇಲ್ಲಿ G ಅಂದ್ರೆ ವಿಶ್ವ ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣ ನಿಯತಾಂಕ (G = 6.67×10−11 m3 kg−1 s−2). M ಅಂದ್ರೆ ದೊಡ್ಡ ವಸ್ತುವಿನ ತೂಕ. r ಅಂದ್ರೆ ಎರಡು ವಸ್ತುಗಳ ನಡುವಿನ ದೂರ.

ವಿವಿಧ ಆಕಾಶ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ವಿಮೋಚನ ವೇಗ

ಉಲ್ಲೇಖ

ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ
ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ
ವಿಜ್ಞಾನ
ಲೊರೆಟ್ಟೊ ಚಾಪೆಲ್

ಲೊರೆಟ್ಟೊ ಚಾಪೆಲ್ ಇರುವುದು ಸಂತ ಫೆ, ನ್ಯೂ ಮೆಕ್ಸಿಕೊ, ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ.ಇದು ಒಂದು ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಇಗರ್ಜಿಯಾಗಿದ್ದು.  ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದೊ೦ದು ಪ್ರಸಿದ್ದವಾದ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಹಾಗೂ ಮದುವೆಗೆ ಚಾಪೆಲ್ ಆಗಿ ಇದೆ. ಇದು ತನ್ನ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಸುರಳಿ ಆಕಾರದ ಮೆಟ್ಟಿಲನ್ನು ("ಅದ್ಭುತ ಮೆಟ್ಟಿಲು") ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ,  ಇದರ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾದಡಿದವರ ಹೆಸರು ಮತ್ತು  ಮೂಲ ಇನ್ನೂ ತಿಳಿದುಬ೦ದಿಲ್ಲ.  ಇದರ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಸಂತ ಜೋಸೆಫ್‍ರವರು ಮಾಡಿದವರು ಎಂದು ಆ ಚಾಪೆಲಿನ  ಕನ್ಯಾಸ್ತೀಯರು ನ೦ಬುತ್ತಾರೆ.

ಮೆಟ್ಟಿಲು ನಿರ್ಮಾಣದ ಇತಿಹಾಸ
1872 ಜೀನ್ ಬಾಪ್ಟಿಸ್ಟ್ ಲಾಮಿ, ಸಾಂಟಾ ಫೆ ಆರ್ಚ್ ಬಿಷಪ್,  ಲೊರೆಟ್ಟೊ ಕನ್ಯಾಸ್ತೀಯರು ಆರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ಅದು  ಅವರ್ ಲೇಡಿ ಆಫ್ ಲೈಟ್ ಚಾಪೆಲ್  ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ಕಾನ್ವೆಂಟ್ ಚಾಪೆಲ್ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಸೂಚಿಸಿದ್ದರು. ಚಾಪೆಲ್  ಗೋಪುರಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಗೋಥಿಕ್ ರಿವೈವಲ್ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚ್ ಶಿಲ್ಪಿ ಆಂಟೊನಿ ಮೌಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ಚಿಟ್ಟೆಗಳು, ಮತ್ತು ಬಣ್ಣ ಲೇಪಿತ ಗಾಜಿನ ಕಿಟಕಿಗಳಿಂದ ಫ್ರಾನ್ಸ್ನಿಂದ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಇದು ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು ಆದಾರೂ ಈ  ಚಾಪೆಲ್ ಪ್ಯಾರಿಸ್ನಲ್ಲಿ ಸೇಂಟ್ ಚಾಪೆಲ್ಲೆ ಒಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೋಲಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಕೆಲವು ಸಮಯದ ನಂತರ ಕನ್ಯಾಸ್ತೀಯರಿಗೆ ಗಾಯಕರ ಮೇಲಂತಸ್ತಿಗೆ( choir loft) ಹೋಗಲು ಮೆಟ್ಟಿಲಿಣ ಅಗತ್ಯವಿತ್ತು, ಆದರೆ ಯಾರು ಬಡಗಿಯು ಸಿಕ್ಕಿರಲಿಲ್ಲ,ಆದರಿ೦ದ ಕನ್ಯಾಸ್ತೀಯರು ಸಂತ ಜೋಸೆಫ್ರವರ ಬಳಿ ೧೦ ದಿನದ ನೋವೆನಾ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರ೦ಭಿಸಿದರು.ನೋವೆನಾದ ಕೊನೆಯ ದಿನ ಅಪರಿಚಿತ  ವ್ಯಕ್ತಿ ಬ೦ದು ತಾನು ಮೆಟ್ಟಿಲನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ಕೊಡುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿ  ಆದರೆ ತನಗೆ ಗೌಪ್ಯತೆಯಿ೦ದ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿ ತಾನೆ ಬಾಗಿಲನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ ೩ ತಿ೦ಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು.
ಮೆಟ್ಟಿಲು ಕೆಲಸ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಮುಗಿಯಿತು ಎಂದು ಬಡಗಿ ಗುರುತನ್ನು ಹೇಳದೆ ಸ೦ಬಳ ಕೂಡ ಪಡೆಯದೆ ಹೋದರು .ಅನೇಕ ಸಾಕ್ಷಿಗಳು, ಮೆಟ್ಟಿಲು ನೋಡಿದ ಮೇಲೆ, ಇದು ಒಂದು ಪವಾಡದ ಸಂಭವ ಎಂದು, ಸೇಂಟ್ ಜೋಸೆಫ್ ಸ್ವತಃ ಇದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು ಎ೦ಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
ಪ್ರತೀ ಮೆಟ್ಟಿಲು ಈ ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತನ ಅದೇ ವಯಸ್ಸು 33 ಹಂತಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಒ೦ದೇ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಅಂಟು ಅಥವಾ ಉಗುರುಗಳು ಇಲ್ಲದೆ ಕೇವಲ ಚದರ ಮರದ ಗೂಟಗಳ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.ಇದು ಎರಡು ಸಂಪೂರ್ಣ 360 ಡಿಗ್ರಿ ತಿರುಗುತ್ತದೆ  20 'ಎತ್ತರದ ನಿಂತಿದೆ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಸೆಂಟರ್ ಬಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದೋ೦ದು ಬಡಗಿಯ ಕೆಲಸದ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಸ೦ಗತಿಯಾಗಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಕ್ರೈಸ್ತ ದೇವಾಲಯಗಳು
ಬಿರಿಯಾನಿ

ಬಿರಿಯಾನಿ ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದ ಒಂದು ಮಿಶ್ರ ಅಕ್ಕಿ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ. ಅದನ್ನು ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳು, ಅಕ್ಕಿ ಮತ್ತು ಮಾಂಸ ಅಥವಾ ತರಕಾರಿಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಿರಿಯಾನಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ವಿಧ- ೧.ಚಿಕನ್ (ಕೋಳಿ) ಬಿರಿಯಾನಿ, ೨.ಮಟನ್ (ಆಡು-ಕುರಿ,ಮಾಂಸ) ಬಿರಿಯಾನಿ, ೩.ಬೀಫ್ (ಹಸುಮಾಂಸ) ಬಿರಿಯಾನಿ. ಆದರೆ ಬಿರಿಯಾನಿಯನ್ನು ಹತ್ತಾರು ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡುವ ಕ್ರಮ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ.

ಮೂಲ 
ಮೊಗಲರು ಬಿರಿಯಾನಿಯ ಪ್ರವರ್ತಕರೆಂದು ಚರಿತ್ರೆಯ ಮೂಲಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯರು ಬಿರಿಯಾನಿ ಮಾಡುವ ಕ್ರಮವನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. 'ಬಿರಿಯಾನಿ' ಎಂಬ ಪದವು ಪರ್ಷಿಯನ್ ಪದವಾದ ಬಿರಿಯನ್ ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಜನಪ್ರಿಯವಾದ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ. ಭಾರತದ ಎಲ್ಲಾ ಕಡೆಯಲ್ಲೂ ಈ ಖಾದ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕಿಯು ಪ್ರಧಾನ ಆಹಾರವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ತೆಲಂಗಾಣ, ತಮಿಳು ನಾಡು, ಕೇರಳ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ರೀತಿಯ ಬಿರಿಯಾನಿಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಬಿರಿಯಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ವಿಧಗಳಿವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಯಾ ಪ್ರದೇಶದ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಹೈದರಾಬಾದ್ ಬಿರಿಯಾನಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.ಮಲಬಾರಿ ಬಿರಿಯಾನಿ ಕೆರಳದ ಕರಾವಳೆಯಲ್ಲಿ ಅರಬ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಸಂಬರ್ಕದಿಂದ ಬೆಳದುಬಂದ ರೀತಿ. ಸಿಂಧಿ ಬಿರಿಯಾನಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಿಂಧ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಬೇಕಾಗುವ ಸಾಮಾನು
೧ ಕೆ.ಜಿ ಬಿರಿಯಾನಿ ಅಕ್ಕಿ, ೧ಕೆ.ಜಿ ಮಾಂಸ, ೫ ಟೀಸ್ಪೂನ್ ಎಣ್ಣೆ, ೩ ಟೀ ಸ್ಪೂನ್ ತುಪ್ಪ, ಎರಡು ದಪ್ಪನಾದ ಈರುಳ್ಳಿ, ಎರಡು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹಣ್ಣಾದ ಟೋಮೊಟೊ, ಗಸಗಸೆ, ಚಕ್ಕೆ, ಲವಂಗ, ಮರಾಠಿ ಮೊಗ್ಗು, ದಾಲ್ಚಿನ್ನಿ ಎಲೆ, ಹಸಿಶುಂಠಿ, ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ ಪೇಸ್ಟ್ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಷ್ಟು ಉಪ್ಪು, ತುಸು ಅರಿಸಿಣ, ೧ ಕಟ್ಟು ಕೊತ್ತಂಬರಿಸೊಪ್ಪು, ಅರ್ಧ ಹೋಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಲಿತ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ, ಅರ್ಧ ಕಟ್ಟು ಪುದೀನಾ ಸೊಪ್ಪು, ೫ ಹಸಿಮೆಣಸು, ೧ ಟೀಸ್ಪೂನ್ ಮೆಣಸಿನ ಪುಡಿ, ಎರಡು ಟೀ ಸ್ಪೂನ್ ಧನಿಯ ಪುಡಿ, ೧ ಟೀ ಸ್ಪೂನ್ ಅಚ್ಚಕಾರದ ಪುಡಿ, ೧ ನಿಂಬೇ ಹಣ್ಣು, ಅಳತೆಗೆ ತಕ್ಕನೀರು ಮುಂತಾದುವು.

ಮಾಡುವ ವಿಧಾನ
ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ತೊಳೆದು ನೀರನ್ನು ಬಸಿದು ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ. ೧ಕೆ.ಜಿ ಮಾಂಸವನ್ನು ಶುದ್ದಿಕರಿಸಿಕೊಂಡು ತೊಳೆದು ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಎರಡು ದಪ್ಪನಾದ ಈರುಳ್ಳಿಯನ್ನು, ಎರಡು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹಣ್ಣಾದ ಟೋಮೊಟೊವನ್ನು ಉದ್ದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಗಸಗಸೆ, ಚಕ್ಕೆ, ಲವಂಗ, ೫ ಹಸಿಮೆಣಸು,೧ ಟೀಸ್ಪೂನ್ ಮೆಣಸು, ಎರಡು ಟೀ ಸ್ಪೂನ್ ಧನಿಯ, ೧೦ ಒಣಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಅರ್ಧ ಹೋಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಲಿತ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿಯನ್ನು ಬಾಣಲೆಯೊಂದಕ್ಕೆ ಸ್ಪಲ್ಪ ಎಣ್ಣೆ ಹಾಕಿ ಕೆಂಪಗೆ ಹುರಿದು ಪುಡಿ ಮಾಡಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ನಂತರ ೫ ಟೀಸ್ಪೂನ್ ಎಣ್ಣೆ, ೩ ಟೀ ಸ್ಪೂನ್ ತುಪ್ಪ, ಎರಡು ದಪ್ಪನಾದ ಈರುಳ್ಳಿ, ಎರಡು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹಣ್ಣಾದ ಟೋಮೊಟೊವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಾಡಿಸಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಮಾಂಸವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಹದವಾಗಿ ಹುರಿದು ರುಬ್ಬಿಕೊಂಡ ಮಸಾಲೆಯನ್ನು, ಹಸಿಶುಂಠಿ, ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ ಪೇಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಷ್ಟು ಉಪ್ಪು ಸೇರಿಸಿ ಬಾಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಅಳತೆಗೆ ತಕ್ಕ ನೀದನ್ನು ಹಾಕಿ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಮಸಾಲೆಯೊಂದಿಗೆ ಮಿಶ್ರಮಾಡಿ ಮಧ್ಯಮ ಉರಿಯಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೇಯಿಸಿ, ಮುಕ್ಕಾಲು ಭಾಗ ಬಿರಿಯಾನಿ ಬೆಂದ ಮೇಲೆ ಅರ್ಧ ಕಟ್ಟು ಪುದೀನಾ ಸೊಪ್ಪು,೧ ಕಟ್ಟು ಕೊತ್ತಂಬರಿಸೊಪ್ಪುನ್ನು ಹಾಕಿ ಮಿಶ್ರಮಾಡಿ, ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ನಿಂಬೆ ಹಣ್ಣನ್ನು ಹಿಂಡಿ ಬಿರಿಯಾನಿಯನ್ನು ಸ್ಪಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ಮುಚ್ಚಿಟ್ಟು ಅದು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪೊಂಗಿದಾಗ ಸೇವಿಸಬೇಕು. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಮೊಸರು ಬಜ್ಜಿ, ಮಾಂಸದ ಸಾರನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ಆಹಾರ
ಪ್ರೋಜೆಕ್ಟ್ ಟೈಗರ್-೨ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಬಟರ್‍ಸ್ಕಾಚ್

ಬಟರ್‍ಸ್ಕಾಚ್ ಕಂದು ಸಕ್ಕರೆ ಮತ್ತು ಬೆಣ್ಣೆಯನ್ನು ತನ್ನ ಮೂಲ ಪದಾರ್ಥಗಳಾಗಿ ಹೊಂದಿರುವ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಕನ್ಫೆಕ್ಷನರಿ; ಜೊತೆಗೆ ಕಾರ್ನ್ ಸಿರಪ್, ಕೆನೆ, ವನಿಲಾ, ಮತ್ತು ಉಪ್ಪಿನಂತಹ ಇತರ ಪದಾರ್ಥಗಳೂ ಕೆಲವು ಪಾಕವಿಧಾನಗಳ ಭಾಗವಾಗಿರಬಹುದು. ೧೯ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಅತ್ಯಂತ ಹಿಂದೆ ತಿಳಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಪಾಕವಿಧಾನಗಳು ಸಕ್ಕರೆಯ ಬದಲು ಅಥವಾ ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ಕಾಕಂಬಿಯನ್ನು ಬಳಸಿದ್ದವು. ಬಟರ್‍ಸ್ಕಾಚ್ ಟಾಫಿಯನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಬಟರ್‍ಸ್ಕಾಚ್‍ಗಾಗಿ ಸಕ್ಕರೆಯನ್ನು ಸಾಫ಼್ಟ್ ಕ್ರ್ಯಾಕ್ ಹಂತಕ್ಕೆ ಕುದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಟಾಫಿಯಂತೆ ಹಾರ್ಡ್ ಕ್ರ್ಯಾಕ್ ಹಂತಕ್ಕಲ್ಲ.

ಆಹಾರ
ಒರೆಗನೊ

ಒರೆಗನೊ (ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ನಾಮ ಒರಿಗ್ಯಾನಮ್ ವಲ್ಗೇರ್) ಪುದೀನ ಕುಟುಂಬದ (ಲೇಮಿಯೇಸಿಯಿ) ಒಂದು ಜಾತಿಯಾದ ಅರಿಗನಮ್‍ನ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಜಾತಿ. ಇದು ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಸಮಶೀತೋಷ್ಣ ಪಶ್ಚಿಮ ಹಾಗೂ ನೈಋತ್ಯ ಯೂರೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದೆ. ಒರೆಗನೊ ೨೦ರಿಂದ ೮೦ ಸೆ.ಮಿ. ಎತ್ತರ ಬೆಳೆಯುವ ಮತ್ತು ೧-೪ ಸೆ.ಮಿ. ಉದ್ದನೆಯ ಅಭಿಮುಖ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಒಂದು ಬಹುವಾರ್ಷಿಕ ಮೂಲಿಕೆ.

ಸಸ್ಯಗಳು
ನಿಕೊಲಾಸ್ ವಿಂಟನ್

| years_active     = 1938–2015
}}
ಸರ್ ನಿಕೊಲಸ್ ಜೋರ್ಜ್ ವಿಂಟನ್ ಎಮ್.ಬಿ.ಇ (ಹುಟ್ಟು ನಿಕೊಲಸ್ ಜೋರ್ಜ್ ವರ್ಥೆಮ್; ೧೯ ಮೇ ೧೯೦೯ - ೧ ಜುಲೈ ೨೦೧೫) ರವರು ಆಂಗ್ಲ ದಾನಿ. ಇವರು ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಆರಂಭಗೊಳ್ಳುವ ಮುನ್ನ ೬೬೯ ಯಹೂದಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಜ಼ೆಛ್ಸ್ಲೋವಾಕಿಯದಿಂದ ಕಾಪಾಡಿದರು. ಈ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ಜ಼ೆಛ್ ಕಿಂಡರ್ ಟ್ರಾನ್ಸಪೋರ್ಟ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಇವರು ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಮನೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟನ್ನಿಗೆ ತೆರಳಲು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಟ್ಟರು. ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ವಿಂಟನ್ ಈ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ಯಾರೊಂದಿಗೂ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ; ೧೯೮೮ರಲ್ಲಿ ಇವರ ಹೆಂಡತಿಗೆ ಅಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಪುಸ್ತಕ ದೊರಕಿತು. ಅದರಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ಪೋಷಕರ ವಿವರಣೆಯಿತ್ತು. ಇದರಿಂದ ಈ ಸಂಗತಿ ಅವರ ಹೆಂಡತಿಗೆ ಗೊತ್ತಾಯಿತು. ಇದಾದ ನಂತರ ಇವರಿಗೆ ಆಂಗ್ಲ ಶಿಂಡ್ಲರ್ ಎಂಬ ಬಿರುದು ದೊರೆಯಿತು.

ಬಾಲ್ಯ ಜೀವನ

ಉಲ್ಲೇಖನ
ಪ್ಲಮ್

ಪ್ಲಮ್ ಪ್ರೂನಸ್ ಜಾತಿಯ ಉಪಜಾತಿ ಪ್ರೂನಸ್‍ನ ಒಂದು ಹಣ್ಣು. ಈ ಉಪಜಾತಿಯು ಇತರ ಉಪಜಾತಿಗಳಿಂದ (ಪೀಚ್‍ಗಳು, ಚೆರಿಗಳು, ಬರ್ಡ್ ಚೆರಿಗಳು, ಇತ್ಯಾದಿ) ಕುಡಿಗಳು ಒಂದು ಅಂತ್ಯ ಮೊಗ್ಗು ಹಾಗೂ ಏಕಾಂಗಿ ಪಾರ್ಶ್ವ ಮೊಗ್ಗುಗಳನ್ನು (ಗೊಂಚಲುಗೊಂಚಲಾಗಿರದೆ) ಹೊಂದಿ, ಹೂವುಗಳು ಗಿಡ್ಡನೆಯ ಕಾಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ಒಂದರಿಂದ ಐದರ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಇದ್ದು, ಮತ್ತು ಹಣ್ಣು ಒಂದು ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ಹಾದು ಕೆಳಗೆ ಹೋಗುವ ಒಂದು ತೋಡು ಹಾಗೂ ನಯವಾದ ಗೊರಟೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಪಕ್ವ ಪ್ಲಮ್ ಹಣ್ಣು ಅದಕ್ಕೆ ಮಾಸಲು ಬೂದು ಹಸಿರು ರೂಪವನ್ನು ಕೊಡುವ ಬೂದು-ಬಿಳಿ ಲೇಪವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು. ಪ್ಲಮ್ ಹಣ್ಣು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಗುಣಗಳಿಂದಲೇ ಹೆಸರು ಪಡೆದಿದೆ. ಆದರೆ ದುಬಾರಿ. ಈ ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿರುವ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ವಿವರ ಕೆಳಗಿದೆ.

ಪ್ಲಮ್‌ ಹಣ್ಣಿನ ಸೇವನೆಯ ಉಪಯೋಗಗಳು
ಪ್ಲಮ್‌ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ ಅತ್ಯವಶ್ಯಕವಾಗಿರುವ ಆ್ಯಂಟಿಯಾಕ್ಸಿಡಂಟ್ ಅಂಶಗಳು ಹೇರಳವಾಗಿವೆ.
ಪ್ಲಮ್ ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ನಾರಿನಂಶ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದರಿಂದ ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆ ಸರಾಗವಾಗುತ್ತದೆ.
ಮಲಬದ್ಧತೆ ತಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಇದು ಸಹಕರಿಸುತ್ತದೆ.
ಜೀವಕೋಶಗಳು ಆರೋಗ್ಯಯುತವಾಗಿರಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.
ದೇಹವು ಕಬ್ಬಿಣಂಶವನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.
ಕ್ಯಾಲೊರಿ ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ.
ಲ್ಯೂಟೀನ್‌, ಝಿಕ್ಸಾಂತಿನ್ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದರಿಂದ ನರಸಂಬಂಧಿ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ತಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಉಪಯೋಗವಾಗಬಲ್ಲದು.
ಪ್ಲಮ್‌ ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿನ ನಿಯಾಸಿನ್, ವಿಟಮಿನ್ ಬಿ6, ಪ್ಯಾಂಟೊಥೆನಿಕ್, ಆ್ಯಸಿಡ್ ಅಂಶಗಳು ಮರೆಗುಳಿತನ (ಅಲ್ಜಮೈರ್) ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದು.
ಮುಪ್ಪಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಗಾತ್ರದ ಪ್ಲಮ್ ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ 113 ಮಿ.ಗ್ರಾಂ ಪೊಟಾಷಿಯಂ ಅಂಶವಿದ್ದು, ಅದು ರಕ್ತದ ಏರೊತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೆ, ಪಾರ್ಶ್ವವಾಯು ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಪ್ಲಮ್‌ನಲ್ಲಿನ ಕೆಂಪು ನೀಲಿ ಪಿಗ್ಮೆಂಟ್‌ಗಳು– ಆ್ಯಂಥೊಸಿಯಾನಿನ್‌ಗಳು ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌ಕಾರಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ದೂರವಿರಿಸುತ್ತದೆ.

ಸಾರ ಸತ್ವ

ಪ್ಲಮ್‌ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ
ಪ್ಲಮ್ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಫಲ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಥೈವಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟರೆ, ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಡುತ್ತದೆ.
ಪ್ಲಮ್‌ ಹಣ್ಣಿಗೆ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿಯೇ ಮೇಣದಂಥ ಹೊದಿಕೆ ಇರುವುದು ಇದರ ತಾಜಾತನ ದೀರ್ಘವಾಗಿ ಉಳಿಯಲು ಕಾರಣ. ಪ್ಲಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 40 ಪ್ರಬೇಧಗಳಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಪ್ರಬೇಧಗಳು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಸರು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಯುರೋಪಿನ್ ಪ್ಲಮ್ (ಪ್ರೂನಸ್ ಡೊಮೆಸ್ಟಿಕ) ಜಪಾನಿಸ್ ಪ್ಲಮ್ (ಪ್ರೂನಸ್ ಸ್ಯಾಲಿಸಿನ ಅಂಡ್ ಹೈಬ್ರಿಡ್)  ಇವುಗಳ ಹೆಸರು. ಇನ್ನಿತರ ಪ್ರಬೇಧಗಳು ಯುರೋಪ್, ಏಷ್ಯಾ ಹಾಗೂ ಅಮೆರಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಜಾಮ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ಲಮ್‌ ಹಣ್ಣನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ಲಮ್ ವೈನ್ ತಯಾರಿಯೂ ಆಗುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ಲಮ್ ಜರ್ಕಮ್ ಎಂಬ ಮದ್ಯವೂ ಇದೆ. ಪ್ಲಮ್ ಹಣ್ಣನ್ನು ಒಣಗಿಸಿ ಮಾರುವ ಪರಿಪಾಠವೂ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ. ಹಳದಿ, ಬಿಳಿ, ಹಸಿರು ಹಾಗೂ ಗಾಢ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಪ್ಲಮ್‌ ಇರುತ್ತದೆ.
[ಪ್ಲಮ್‌ ಮರವನ್ನು ಸಂಗೀತ ಸಾಧನಗಳ ತಯಾರಿಕೆಗೂ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ಲಮ್ ಬೆಳೆಯುವ ಪ್ರಮುಖ ದೇಶಗಳು 2015
ದಶ ಲಕ್ಷ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ಗಳಲ್ಲಿ

ನೋಡಿ
ಸೇಬು
ದ್ರಾಕ್ಷಿ

ಉಲ್ಲೇಖ
ಹಣ್ಣುಗಳು
ಆಹಾರ
ಅಜಮೋದ

ಅಜಮೋದ (ಪಾರ್ಸ್ಲಿ) (ಪೆಟ್ರೊಸೆಲೀನಮ್ ಕ್ರಿಸ್ಪಮ್) ಕೇಂದ್ರ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ (ದಕ್ಷಿಣ ಇಟಲಿ, ಅಲ್ಜೀರಿಯಾ, ಮತ್ತು ಟುನಿಷಿಯಾ) ಸ್ಥಳೀಯವಾದ, ಯೂರೋಪ್‍ನಲ್ಲಿ ಬೇರೆಡೆ ದೇಶೀಕರಿಸಲಾದ, ಮತ್ತು ಒಂದು ಮೂಲಿಕೆ, ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥ, ಹಾಗೂ ತರಕಾರಿಯಾಗಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲ್ಪಡುವ, ಏಪಿಯೆಸಿಯಿ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿನ ಪೆಟ್ರೊಸೆಲೀನಮ್‍ನ ಒಂದು ಪ್ರಜಾತಿ. ಅದು ದ್ವೈವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಕಡೆ, ಮೊದಲ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ, ಅದು ಅನೇಕ ೧-೩ ಸೆ.ಮಿ. ಪರ್ಣಕಗಳಿರುವ ೧೦-೨೫ ಸೆ.ಮಿ. ಉದ್ದದ ತ್ರಿಜೋಡಿಪರ್ಣ ಎಲೆಗಳ ರೋಸೆಟ್ ಆಗಿ, ಮತ್ತು ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ದಾಸ್ತಾನಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಒಂದು ತಾಯಿಬೇರಾಗಿ ರೂಪಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅಜಮೋದವನ್ನು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ, ಐರೋಪ್ಯ, ಮತ್ತು ಅಮೇರಿಕನ್ ಅಡುಗೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಸಸ್ಯಗಳು
ತರಕಾರಿಗಳು
ಪವಿತ್ರ ಭಾಷೆ

ಪವಿತ್ರ ಭಾಷೆಯು ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಭಾಷೆ. ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಭಾಷೆ ಮಾತನಾಡುವ ವರ್ಗದವರು ಈ ಭಾಷೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿರುತ್ತಾರೆ.

ಪರಿಕಲ್ಪನೆ
ಯಾವುದೇ ಭಾಷೆಯು ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾದರೆ, ಆ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಆ ಧರ್ಮದವರು ಸಾಮಾನ್ಯ ವರ್ಗದ ಜನತೆಗೆ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬಾರದಂತೆ ತಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅನುವಾದಗಳಿಂದ ಆ ಭಾಷೆಯ ಪಾವಿತ್ರ್ಯತೆ ಹಾಳಾಗುತ್ತದೆಯೆಂದು ಅವರ ನಂಬಿಕೆ. ಆ ಅನುವಾದಗಳಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದೂ ಸಹ ಕಷ್ಟ.

ಭಾಷೆ
ಪ್ರದೀಪ್ ಕೆಂಜಿಗೆ

ಪ್ರದೀಪ್ ಕೆಂಜಿಗೆ ಕನ್ನಡದ ಬರಹಗಾರರು. ಹಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ವಿಸ್ಮಯ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಲೇಖಕ ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರ ತೇಜಸ್ವಿಯವರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಬರೆದ/ಅನುವಾದಿಸಿದ ಮಿಲೆನಿಯಮ್ ಸರಣಿ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಪಿಲಾನ್ ಸರಣಿ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿವೆ. 

ಸ್ವತಃ ಕಾಫಿ ಕೃಷಿಕರಾದ ಡಾ. ಪ್ರದೀಪ್ ಕೆಂಜಿಗೆ ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೂಡಿಗೆರೆ ತಾಲೂಕಿನ 'ಕೆಂಜಿಗೆ' ಇವರ ಊರು. ಇವರು ಅಮೇರಿಕಾದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕರಿಯರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಟಸ್ಕ್ಗೀಯಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನ ಅಭ್ಯಸಿಸಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಹೊಂದಿದವರು. ಅರಿಜೋನಾದ ಮರಳುಗಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರೊಡನೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಅನುಭವ ಪ್ರದೀಪ್ ಅವರಿಗಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಜೀವ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಹಾಗೂ ಅದರ ಮೇಲೆ ಕ್ರಿಮಿ ನಾಶಕಗಳ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಪಿ ಎಚ್ ಡಿ ದೊರಕಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಕಾಫಿ ಸಣ್ಣ ಬೆಳೆಗಾರರ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿರುವ ಪ್ರದೀಪ್ ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಾಫಿಡೇ ಗುಂಪಿನ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರದ ಮುಖ್ಯ ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ,

ಕೃತಿಗಳು
 ಪ್ಯಾಪಿಲಾನ್‌–೧ (ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಾಶನ, ಮೈಸೂರು) (ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರ ತೇಜಸ್ವಿ ಸಹಲೇಖಕ)
 ಪ್ಯಾಪಿಲಾನ್‌–೨ (ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಾಶನ, ಮೈಸೂರು) (ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರ ತೇಜಸ್ವಿ ಸಹಲೇಖಕ)
 ಪ್ಯಾಪಿಯೋನ್–೩ (೨೦೧೪, ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಾಶನ, ಮೈಸೂರು)
 ವಿಸ್ಮಯ ೧, ೨, ೩  (ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಾಶನ, ಮೈಸೂರು) (ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರ ತೇಜಸ್ವಿ ಸಹಲೇಖಕ)
 ಬರ್ಮುಡಾ ಟ್ರೈಯಾಂಗಲ್ (ನವಕರ್ನಾಟಕ ಪ್ರಕಾಶನ, ಬೆಂಗಳೂರು)
 ಅದ್ಭುತಯಾನ,  ೧೯೯೫
 ಹೆಬ್ಬಾವಿನೊಡನೆ ಹೋರಾಟ (೨೦೧೨, ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಾಶನ, ಮೈಸೂರು)

ಪ್ರಶಸ್ತಿ/ಗೌರವಗಳು
 'ವಿಸ್ಮಯ' ಮಾಲಿಕೆಗಾಗಿ ಪೂಚಂತೇ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಜಂಟಿಯಾಗಿ ರಾಜ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಹೊರಕೊಂಡಿಗಳು
 ತೇಜಸ್ವಿ ವಿಸ್ಮಯ 
 ನಾಳೆಗಳನ್ನು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಎದುರಿಸುವ ಕಿಚ್ಚು ನಮ್ಮದಾಗಲಿ - ಪ್ಯಾಪಿಯೋನ್ ಪುಸ್ತಕದ ಬಗ್ಗೆ, ವಿಜಯವಾಣಿ ಪತ್ರಿಕೆ
 ತೇಜಸ್ವಿ ನೆನಪಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾಪಿಲಾನ್ ಸರಣಿ ಕೃತಿ ಬಿಡುಗಡೆ -ಪ್ಯಾಪಿಯೋನ್ ಪುಸ್ತಕ ಸಮಾರಂಭದ ಬಗ್ಗೆ- ಒನ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕನ್ನಡ
 ಹಕ್ಕಿಪುಕ್ಕ.ಕಾಂ

ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ
ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರ ತೇಜಸ್ವಿ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಲೇಖಕರು