Kannada-LLM-Labs/Wikipedia-Kn huggingface dataset:
ವಸುಂಧರಾ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ವಸುಂಧರಾ  ಟಿ.ಎಸ್. ನಾಗಾಭರಣ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ 2014 ರ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ಹೆಸರು ಭೂತಾಯಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯು   ಜೀವದಾತ, ರಕ್ಷಕ, ಸಂರಕ್ಷಕ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಜೀವನದ ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳ ವಿಮೋಚಕ ಮತ್ತು ತಾಳ್ಮೆ ಮತ್ತು ಸಹಿಷ್ಣುತೆಯ ಸಾಕಾರವಾಗಿದೆ.

ಸಾರಾಂಶ 
ಚಿತ್ರವು  ಭಯೋತ್ಪಾದಕ ಹಿಂಸಾಚಾರ, ಕೋಮು ಉನ್ಮಾದ, ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ದುರಾಸೆ, ಭ್ರಷ್ಟ ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮದ ಕುಶಲತೆಯ ಕಡಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಅಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದಿರುವ ವಸುಂಧರಾ (ಶ್ರೀಮತಿ ಬಾಗಟೋವ್)ಳ  ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಲೇಶಗಳ ಸುತ್ತ ಸುತ್ತುತ್ತದೆ.  ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ಮಾಧ್ಯಮದ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿ, ದೊಡ್ಡ ಸಂಕಟದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸರಿ ಮತ್ತು ತಪ್ಪುಗಳ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ರಾಜಿಯಾಗದ ಬದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಸಮಾಜದ ಭವಿಷ್ಯದ ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮಹಿಳೆಯರ ಸಬಲೀಕರಣದ ಅಗತ್ಯತೆಗಳನ್ನು  ತೆರೆದಿಡುತ್ತದೆ.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ರಾಜೇಶ್
 ವಸುಂಧರಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಐಶ್ವರ್ಯಾ ನಾಗ್
 ಅವಿನಾಶ್ ಜುಗಾರಿ
 ಜಯಂತಿ
 ಟಿ ಎಸ್ ನಾಗಾಭರಣ
 ಅಶೋಕ್ ರಾವ್
 ಸುಧಾರಾಣಿ
 ಅಫ್ರೋಜ್ ಪಾಷಾ ಆಗಿ ಧರ್ಮ
 ರಾಜಶ್ರೀ ಪೊನ್ನಪ್ಪ
 ಅರುಣ್ ಚಾವ್ಲಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಭರತ್ ಕಲ್ಯಾಣ್
 ಪನ್ನಗ ಭರಣ
 ನಾಗಿನಿ ಭರಣ
 ಶ್ರುತಾ ಭರಣ
 ಎಂ.ಕೆ. ಉಪ್ಪಿನಂಗಡಿ
 ಸೂರ್ಯೋಧಾಯ
 ಶ್ರೀಫತಿ ಮಂಜನಬೈಲ್
 ಗಿರೀಶ್ ಜತ್ತಿ
 ನಿರಂಜನ್
 ರಮೇಶ್ ಬಾಬು
 ಹರೀಶ್ ನೀನಾಸಂ
 ಬೇಬಿ ಸಾನವಿ ಭರಣ

ನಿರ್ಮಾಣ 

 ಕಥೆ, ಚಿತ್ರಕಥೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶನ - ಟಿ.ಎಸ್. ನಾಗಾಭರಣ
 ಸಾಹಿತ್ಯ - ಗೋಪಾಲ್ ವಾಜಪೇಯಿ, ಲಕ್ಷ್ಮಪತಿ ಕೋಲಾರ ಮತ್ತು ವಾಸುಕಿ ವೈಭವ್
 ನಿರ್ಮಾಪಕರು - ಆರ್.ನಂಜಪ್ಪ ಮತ್ತು ನಾಗಿಣಿಭರಣ
 ಚಿತ್ರಕಥೆ ಮತ್ತು ಸಂಭಾಷಣೆ - ಲಕ್ಷ್ಮಪತಿ ಕೋಲಾರ
 ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕ - ಸ್ಟೀಫನ್ ಪ್ರಯೋಗ್
 ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ - ಅನಂತ್ ಅರಸ್
 ನೃತ್ಯ ಸಂಯೋಜನೆ - ಮದನ್ ಹರಿಣಿ
 ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸಂಗೀತ - ಎಲ್.ಕುಮಾರ
 ಸಂಕಲನ - ರವಿ ಆರಾಧ್ಯ
 ಕಲೆ - ಅಪ್ಪಯ್ಯ ಬಿ ವಿಟ್ಟಲ್
 ವೇಷಭೂಷಣ - ನಾಗಿಣಿ ಭರಣ
 ಅಸೋಸಿಯೇಟ್ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ - ಪನ್ನಗಾ ಭರಣ & ಎಂ.ಕೆ. ಉಪ್ಪಿನಂಗಡಿ
 ಮೇಕಪ್ - ಕುಮಾರ್ ನೊಣವಿನಕೆರೆ
 ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್ ಸಹಾಯಕ - ಚೇತನ್ ಹೊಸಕೋಟೆ
 ಸಂಶೋಧನಾ ಸಲಹೆಗಾರರು- ಪ್ರೊ.ಚಂದ್ರಶೇಖರ ಉಶಾಳ
 ಸಹಾಯಕ ನಿರ್ದೇಶಕರು - ಭಾಸ್ಕರ್ ರಾವ್ ಎಂ, ವಿಜೇಂದ್ರ ಬಿ ಎನ್, ವಿಕಾಸ್ ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಫತಿ ಮಂಜನಬೈಲ್ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾನಂದ ದೇಸಾಯಿ
 PRO - ಸುಧೀಂದ್ರ ವೆಂಕಟೇಶ್
 ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ - ಎನ್.ಎಸ್. ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಮತ್ತು RTO ದೇವರಾಜ್
 ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ ಹೌಸ್ - ಶ್ರುತಾಲಯ ಫಿಲ್ಮ್ಸ್.

ನಿರ್ಮಾಣವು 23 ಮೇ 2013 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು   ಮತ್ತು 10 ಜುಲೈ 2013 ರಂದು ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಿತು

ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ 
ಚಿತ್ರದ ಧ್ವನಿಪಥವನ್ನು ಸ್ಟೀಫನ್ ಪ್ರಯೋಗ್ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಗೋಪಾಲ್ ವಾಜಪೇಯಿ, ಲಕ್ಷ್ಮಪತಿ ಕೋಲಾರ ಮತ್ತು ವಾಸುಕಿ ವೈಭವ್ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಧ್ವನಿಪಥವನ್ನು 9 ಜನವರಿ 2014 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಅಶ್ವಿನಿ ಆಡಿಯೋ ವಿತರಿಸುತ್ತಿದೆ.   ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೌಂಡ್‌ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಆಲ್ಬಂ ಅನ್ನು ಹಂಗಾಮಾ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಿಂದ ಕೊಳ್ಳಬಹುದು

ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ 
ಚಿತ್ರದ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರಚಾರವನ್ನು ಅದ್ವಿತೀಯ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡಿತು.  ಚಿತ್ರದ ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಟೀಸರ್ 13 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2013 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಎರಡನೇ ಅಧಿಕೃತ ಟೀಸರ್ ಅನ್ನು 29 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2013 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. "ಕನಸೆಲ್ಲ ನೀನೆ (ಅರೆ ಅರೆ)" ಮತ್ತು "ಗಾನ ನಾಯಕ" ಹಾಡುಗಳ ಸಂಗೀತ ವೀಡಿಯೊಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ 4 ಜನವರಿ 2014 ಮತ್ತು 13 ಜನವರಿ 2014 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಯನ್ನು 9 ಜನವರಿ 2014 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಎಲ್ಲಾ ಹಾಡುಗಳನ್ನು 21 ಜನವರಿ 2014 ರಂದು ಯೂಟ್ಯೂಬ್ ಜೂಕ್‌ಬಾಕ್ಸ್  ಮೂಲಕ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

ಬಿಡುಗಡೆ 
ವಸುಂಧರಾ , 2014 ರಂದು ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಷ-೨೦೧೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಭರತ್ ಗೋಯೆಂಕಾ

ಭಾರತ್ ಗೋಯೆಂಕಾ ಭಾರತದ ಒಬ್ಬ ಕೈಗಾರಿಕೋದ್ಯಮಿ. ಅವರು ಟ್ಯಾಲಿ ಸೊಲ್ಯೂಷನ್ಸ್‌ನ ಸಹ-ಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ೨೦೨೦ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಗೌರವವನ್ನು ಪಡೆದರು.

ಜೀವನ 
ಭರತ್ ಗೋಯೆಂಕಾ ಅವರು ಶ್ಯಾಮ್ ಸುಂದರ್ ಗೋಯೆಂಕಾ ಅವರ ಮಗ , ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಬಿಷಪ್ ಕಾಟನ್ ಬಾಲಕರ ಶಾಲೆಯ ಹಳೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ. ಗಣಿತಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಪದವೀಧರ,  ಗೋಯೆಂಕಾ ತಮ್ಮ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ಗಾಗಿ ಹುಡುಕಾಟ ನಡೆಸಿದ ನಂತರ ೧೯೮೬ ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ತಂದೆಯೊಂದಿಗೆ ಟ್ಯಾಲಿ ಸೊಲ್ಯೂಷನ್ಸ್ ಅನ್ನು ಸಹ-ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.  Peutronics ಹಣಕಾಸು ಅಕೌಂಟೆಂಟ್ ಎಂಬ ಒಂದು MS-DOS ಆಧಾರಿತ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಅನ್ನು ರಚಿಸಿದರು, ಅದು  ೧೯೯೯ ರಲ್ಲಿ  ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಟ್ಯಾಲಿ ಸಲ್ಯೂಷನ್ಸ್  ಎಂದು ಆಯಿತು  

೨೦೧೧ ರಲ್ಲಿ, NASSCOM ತಮ್ಮ ಜೀವಮಾನ ಸಾಧನೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೋಯೆಂಕಾ ಅವರಿಗೆ ಮತ್ತು "ಭಾರತೀಯ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಉತ್ಪನ್ನ ಉದ್ಯಮದ ಪಿತಾಮಹ" ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ನೀಡಿತು.  2014 ರಲ್ಲಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (CSI) ಅವರಿಗೆ CSI ಗೌರವ ಫೆಲೋಶಿಪ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು  ೨೦೨೦ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಗೌರವವನ್ನು ಪಡೆದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಕೆ. ವೈ. ವೆಂಕಟೇಶ್

ಕೆ. ವೈ. ವೆಂಕಟೇಶ್ ಅವರು ಭಾರತದ ಪ್ಯಾರಾ-ಅಥ್ಲೀಟ್ ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರಿನ  ಶಾಟ್ ಪುಟರ್.    ಅವರು 1999 ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ಶಾಟ್‌ಪುಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಗೆದ್ದರು. 1994 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಜರ್ಮನಿಯ ಬರ್ಲಿನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ 1 ನೇ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ಯಾರಾಲಿಂಪಿಕ್ ಸಮಿತಿ (IPC) ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್ ವಿಶ್ವ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದರು. ಅವರಿಗೆ 2021 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕನೇ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾದ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಡಲಾಯಿತು.  

ವೆಂಕಟೇಶ್ ಅವರು ಲಿಮ್ಕಾ ಬುಕ್ ಆಫ್ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್  ನಲ್ಲಿ ದಾಖಲೆಯನ್ನೂ  ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.  2005 ರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕನೇ ವಿಶ್ವ ಕುಬ್ಜ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಕ್ರೀಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಆರು ಪದಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದಾಗ ಅವರು ವಿಶ್ವ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದರು.

ಕೆ. ವೈ. ವೆಂಕಟೇಶ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕ ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಎಲ್ಜಿ ವಿಶ್ವ ಕಪ್ 2002 ಮತ್ತು 3 ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು 2 ರಜತ ಪದಕಗಳು ನಲ್ಲಿ ಶಾಟ್ ಪುಟ್, ಡಿಸ್ಕಸ್ ಥ್ರೋ ಮತ್ತು ಜಾವೆಲಿನ್ ಥ್ರೋ ಓಪನ್ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮತ್ತು ಫೀಲ್ಡ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ 2004. ಅವರು 2004 ಸ್ವೀಡಿಷ್ ಓಪನ್ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮತ್ತು ಫೀಲ್ಡ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಿನ್ನದ ಪದಕ, ಎರಡು ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕಗಳು ಮತ್ತು ಒಂದು ಕಂಚಿನ ಪದಕವನ್ನು ಗೆದ್ದರು.

ಅವರು ಹಾಕಿ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ, ಫುಟ್‌ಬಾಲ್ ಮತ್ತು ಬಾಸ್ಕೆಟ್‌ಬಾಲ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕಗಳನ್ನು ಮತ್ತು 2006 ಯುರೋಪಿಯನ್ ಓಪನ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಚಿನ ಪದಕವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಕರ್ನಾಟಕ ಅಂಗವಿಕಲರ ಪ್ಯಾರಾ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.  ವೆಂಕಟೇಶ್ ಅಕೋಂಡ್ರೊಪ್ಲಾಸಿಯಾದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದು, ಅವರ ಎತ್ತರ 4 ಅಡಿ 2 ಇಂಚು.

ಸಾಧನೆಗಳು 

 2012ರ ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಪ್ಯಾರಾ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಟೂರ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಚಿನ ಪದಕ ಗೆದ್ದರು
 2009 ರ ವಿಶ್ವ ಕುಬ್ಜ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದ ಡಿಸ್ಕಸ್ ಎಸೆತದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಮತ್ತು ಜಾವೆಲಿನ್ ಥ್ರೋ, ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಸಿಂಗಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಬಲ್ಸ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಚಿನ ಪದಕಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದರು.
 2008 ರ ಏಷ್ಯನ್ ಪ್ಯಾರಾಲಿಂಪಿಕ್ ಕಪ್‌ನ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಸಿಂಗಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಡಬಲ್ಸ್ ಈವೆಂಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಚು ಮತ್ತು ಚಿನ್ನದ ಪದಕಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದರು
 ಹಾಕಿ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ, ಫುಟ್‌ಬಾಲ್ ಮತ್ತು ಬಾಸ್ಕೆಟ್‌ಬಾಲ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕಗಳು ಮತ್ತು 2006 ಯುರೋಪಿಯನ್ ಓಪನ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಚಿನ ಪದಕವನ್ನು ಗೆದ್ದರು.
 2005 ಡ್ವಾರ್ಫ್ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್‌ನ ಶಾಟ್‌ಪುಟ್, ವಾಲಿಬಾಲ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಡಿಸ್ಕಸ್ ಥ್ರೋನಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಮತ್ತು ಕಂಚಿನ ಪದಕವನ್ನು ಗೆದ್ದರು.
 2004 ರ ಇಸ್ರೇಲ್ ಓಪನ್ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕವನ್ನು ಗೆದ್ದರು
 2004 ಓಪನ್ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮತ್ತು ಫೀಲ್ಡ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಶಾಟ್‌ಪುಟ್, ಡಿಸ್ಕಸ್ ಥ್ರೋ ಮತ್ತು ಜಾವೆಲಿನ್ ಥ್ರೋನಲ್ಲಿ 3 ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು 2 ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದರು
 2004 ಸ್ವೀಡಿಷ್ ಓಪನ್ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮತ್ತು ಫೀಲ್ಡ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ, 2 ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕಗಳು ಮತ್ತು ಕಂಚಿನ ಪದಕವನ್ನು ಗೆದ್ದರು
 2002ರ ಎಲ್‌ಜಿ ವಿಶ್ವಕಪ್‌ನ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕವನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಟ್ಟರು
 1999 ರ ಸದರ್ನ್ ಕ್ರಾಸ್ ಮಲ್ಟಿ ಡಿಸೆಬಿಲಿಟಿ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಶಾಟ್‌ಪುಟ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕವನ್ನು ಗೆದ್ದರು

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನ್ನಣೆ 
ಜನವರಿ 26, 2021 ರಂದು , ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಅವರಿಗೆ ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕನೇ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾದ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಿತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ವಿಜಯ ಸಂಕೇಶ್ವರ

Articles with hCards

ವಿಜಯ ಸಂಕೇಶ್ವರ್ ಕರ್ನಾಟಕದ ಧಾರವಾಡದ ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯಮಿ.  ಅವರು ಆನಂದ್ ಸಂಕೇಶ್ವರ್ (ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ನಿರ್ದೇಶಕ) ಜೊತೆಗೆ ಭಾರತದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆ VRL ಗ್ರೂಪ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ವಾಹನಗಳ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಫ್ಲೀಟ್‌ನ ಮಾಲೀಕರಾಗಿಯೂ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. 

ಅವರು ಬಿಜೆಪಿ ತೊರೆದು ಕನ್ನಡ ನಾಡು ಪಕ್ಷ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಬಿಜೆಪಿಯಿಂದ ಹೊರಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟ ಯಡಿಯೂರಪ್ಪನವರ ಕರ್ನಾಟಕ ಜನತಾ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸೇರಿದರು; ಪಕ್ಷವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಬಿಜೆಪಿಯೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತೆ ವಿಲೀನವಾಯಿತು. ಸಂಕೇಶ್ವರ ಅವರು ಬಿಜೆಪಿ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಉತ್ತರ ಧಾರವಾಡ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮಾಜಿ ಸಂಸದರೂ ಆಗಿದ್ದರು.

ಸಂಕೇಶ್ವರ್ ಅವರು ಹಿಂದೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪ್ರಸಾರ ಪತ್ರಿಕೆಯಾದ ವಿಜಯ ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ಬೆನೆಟ್, ಕೋಲ್ಮನ್ ಮತ್ತು ಕಂ. ಲಿಮಿಟೆಡ್‌ಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವವರೆಗೂ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ( ದಿ ಟೈಮ್ಸ್ ಗ್ರೂಪ್ ) 2007 ರಲ್ಲಿ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸದ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ. ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಲ್ಲದ ಷರತ್ತು ಮುಗಿದ ನಂತರ ಅವರು 2012 ರಲ್ಲಿ ವಿಜಯ ವಾಣಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ವಿಜಯ ವಾಣಿ ಈಗ #1 ಕನ್ನಡ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಯಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿದಿನ 8 ಲಕ್ಷ+ ಪ್ರತಿಗಳು ಮಾರಾಟವಾಗಿವೆ. 

ಸಂಕೇಶ್ವರ್ ಅವರು ಏಪ್ರಿಲ್ 4, 2017 ನಲ್ಲಿ  ದಿಗ್ವಿಜಯ್ 24X7 ಎಂಬ ಹೊಸ ಕನ್ನಡ ಟೀವಿ ವಾಹಿನಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು

ಶಿಕ್ಷಣ 
ಅವರು ವಾಣಿಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಪದವಿಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಆದರ್ಶ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಮಿತಿ, ವಾಣಿಜ್ಯ ಕಾಲೇಜು, ಗದಗ, ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಧಾರವಾಡಗಳಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದರು .

ರಾಜಕೀಯ ವೃತ್ತಿಜೀವನ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಸೀತವ್ವ ಜೋಡಟ್ಟಿ

ಸೀತವ್ವ ಜೋಡಟ್ಟಿ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕ ಮೂಲದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆಯಾಗಿದ್ದು,  ದೇವದಾಸಿ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ನರಳುತ್ತಿರುವ ಮಹಿಳೆಯರ ವಿಮೋಚನೆ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 2018 ರಲ್ಲಿ, ಅವರಿಗೆ  ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕನೇ ಉನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾದ ಪದ್ಮಶ್ರೀಯನ್ನು  ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ನೀಡಿದರು.

ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ 
ಜೋಡಟ್ಟಿ ಅವರು ಭಾರತದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಚಿಕ್ಕೋಡಿ ತಾಲೂಕಿನ ಕಬ್ಬೂರು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಆರು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಕಿರಿಯವರಾದ ಸೀತವ್ವಳನ್ನು ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ದೇವದಾಸಿಯಾಗಿ ಬಿಡುವ "ಭರವಸೆ" ನೀಡಿದ್ದರು, ಈ ರೀತಿ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಗಂಡು ಮಗು ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬಿದ್ದರು. 

7 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗೆ ಒಳಗಾದ ನಂತರ, ಸೀತವ್ವನನ್ನು ದೇವದಾಸಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 17 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಅವಳು ಮೂರು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆತ್ತಿದ್ದಳು.

ವೃತ್ತಿ 
ಸೀತವ್ವ ಅವರು 1991 ರಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಿಗಮದ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ನಿರ್ದೇಶಕಿ ಲತಾಮಾಲಾ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರು, ಅವರು ದೇವದಾಸಿ ಪದ್ಧತಿಯು ಮಹಿಳೆಯರ ಘನತೆಗೆ ಎಷ್ಟು ಕೀಳುಮಟ್ಟಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ಅರಿತುಕೊಂಡರು. ಸೀತವ್ವ ದೇವದಾಸಿ ಪದ್ಧತಿಯಿಂದ ಪಾರಾಗಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದಳು. ಅವಳು ಮತ್ತು ಇತರ ದೇವದಾಸಿಯರು ದಕ್ಷಿಣ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಜಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಆಚರಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಮಾತನಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಒಂದು ವಾರದಲ್ಲಿ, ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 45 ಕ್ಕೆ ಏರಿತು. 

ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ, ಸೀತವ್ವ ಮಹಿಳಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಂಸ್ಥೆ (MASS) ಗೆ ಸೇರಿದರು, ಇದು ದೇವದಾಸಿ ಪದ್ಧತಿಯ ನಿರ್ಮೂಲನೆಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ಅಂದಿನಿಂದ, ಅವರು 4,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಇತರ ಉದ್ಯೋಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಪುನರ್ವಸತಿ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು 17 ವರ್ಷದವಳಿದ್ದಾಗ MASS ಗೆ ಸೇರಿದರು ಮತ್ತು ಮೂರು ದಶಕಗಳಿಂದ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಬೆಳಗಾವಿಯಲ್ಲಿ ದೇವದಾಸಿಯರು ಮತ್ತು ದಲಿತರ ಉನ್ನತಿಗಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. 

ಅವರು 2012 ರಿಂದ ಮಾಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ CEO ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸುಮಾರು 4000 ಮಾಜಿ ದೇವದಾಸಿಯರನ್ನು ಸದಸ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಜೋಡಟ್ಟಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕುಗಳು, ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ವಹಣೆ, ಎಸ್‌ಟಿಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಸಹಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಕಾರ್ಯಾಗಾರಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು 300 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ವ-ಸಹಾಯ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು (SHG) ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಅದು ಮಾಜಿ ದೇವದಾಸಿಯರಿಗೆ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಮೈಕ್ರೋ-ಲೆಂಡರ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ 
ಮಾರ್ಚ್ 2018 ರಲ್ಲಿ, ಜೋಡಾಟಿ ಅವರಿಗೆ ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕನೇ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಗೌರವವಾದ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ರಾಮ್ ನಾಥ್ ಕೋವಿಂದ್ ಅವರು ನೀಡಿದರು .

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಅಂಗಾರಕ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ಅಂಗಾರಕ    ಶ್ರೀನಿವಾಸ್ ಕೌಶಿಕ್ ನಿರ್ದೇಶನದ ಮತ್ತು ಜಯಸುಧಾ ರಾಘವೇಂದ್ರ ನಿರ್ಮಿಸಿದ 2014ರ ಚಲನಚಿತ್ರ.  ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜ್ವಲ್ ದೇವರಾಜ್, ಪ್ರಣಿತಾ ಸುಭಾಷ್ ಮತ್ತು ಹಾರ್ಧಿಕಾ ಶೆಟ್ಟಿ ಮುಖ್ಯ ಭೂಮಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಚಿತ್ರವು 10 ಜನವರಿ 2014 ರಂದು ಮಿಶ್ರ ಮತ್ತು ನಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಗಳಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.

ಕಥಾವಸ್ತು 
ಹಳ್ಳಿಯ ರಾಜಕಾರಣಿ(ಅವಿನಾಶ್)ಯೊಬ್ಬನ ಮಗ ವಿಜಯ್ (ಪ್ರಜ್ವಲ್) ತನ್ನ ಪದವಿಯ ನಂತರ ತನ್ನ ಹಳ್ಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ತನ್ನ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ.  ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಳ್ಳಿಯ ಹುಡುಗಿ ಪ್ರಿಯಾ (ಪ್ರಣಿತಾ) ಳನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಅವರ ತಂದೆ ಅವರು ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬಂದ ಕಾವ್ಯವನ್ನು (ಹಾರ್ಧಿಕಾ) ಮದುವೆಯಾಗಬೇಕೆಂದು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ,ಏಕೆಂದರೆ  ಅದು ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ವಿಜಯ್ ತನ್ನ ನಿಲುವನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿ ಪ್ರಿಯಾಳನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಲು ಮುಂದಾಗುವನು. ಈ ನಡುವೆ, ಅವನ ತಂದೆ ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯದ ಮೂಲಕ ಸಂಚು ರೂಪಿಸಿ ಮದುವೆಯ ನಂತರ ವಿಷಯಗಳು ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ಹೋಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ವಿಜಯ್ ನಂಬುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ದಂಪತಿಗಳು ಹೇಗೆ ಮತ್ತೆ ಒಂದಾಗುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಹಿರಿಯರ ಇಚ್ಛೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದು ಕಥಾವಸ್ತುವಿನ ಉಳಿದ ಭಾಗವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ವಿಜಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜ್ವಲ್ ದೇವರಾಜ್ ವಿಜಯ್
 ಪ್ರಿಯಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಣಿತಾ ಸುಭಾಷ್
 ಕಾವ್ಯಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಹಾರ್ಧಿಕಾ ಶೆಟ್ಟಿ
 ವಿಜಿಯ ತಂದೆಯಾಗಿ ಅವಿನಾಶ್
 ರಾಜಶೇಖರ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಜೈ ಜಗದೀಶ್
 ಮುನಿ
 ಧರ್ಮ
 ಚಿದಾನಂದ್
 ಶಿವರಾಂ
 ವೀಣಾ ಸುಂದರ್
 ವೀಣಾ ವೆಂಕಟೇಶ್
 ಕಿಶೋರ್
 ವಿಕ್ರಮ್

ಬಿಡುಗಡೆ

ವಿಮರ್ಶೆಗಳು 
ಚಲನಚಿತ್ರವು ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಾಧಾರಣ ಮತ್ತು ಋಣಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಿತು. ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾವು 3/5 ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ರೇಟ್ ಮಾಡಿತು, ಆದರೆ ನಿರ್ದೇಶಕರ ಕೆಲಸವನ್ನು ವಿಮರ್ಶೆ ಮಾಡುವಾಗ "ಚಿತ್ರವು ಯಾವುದೇ ಕಲ್ಪನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡಲಾದ  ವ್ಯರ್ಥಶ್ರಮದ್ದಾಗಿದೆ" ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.  ಭಾರತೀಯ ಸಿನಿ ಗ್ಯಾಲರಿಯು ನಿರ್ದೇಶಕರ ಕೆಲಸವನ್ನು  ಟೀಕಿಸುತ್ತ "ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಸ್ತುತಿ" ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು.

ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ 
ಅಶ್ವಿನಿ ಮೀಡಿಯಾ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಅರ್ಜುನ್ ಜನ್ಯ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದು, ಘೌಸ್ ಪೀರ್, ಗೀ ಗೀ ಮತ್ತು ಶ್ಯಾಮ್ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಸಾಹಿತ್ಯ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.  ಚಿತ್ರದ ಆಡಿಯೋ ಬಿಡುಗಡೆಯು 1 ನವೆಂಬರ್ 2013 ರಂದು ಕನ್ನಡ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ದಿನದಂದು ನಡೆಯಿತು.   ಒಟ್ಟು 5 ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಅರ್ಜುನ್ ಜನ್ಯ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಷ-೨೦೧೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಚಂದ್ರಿಕಾ (ಸಾಬೂನು)

ಚಂದ್ರಿಕಾ ಎಂಬುದು ಔಷಧೀಯ ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳಿಂದಾದ ಸಾಬೂನು ಆಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಎಸ್‌ವಿ ಪ್ರಾಡಕ್ಟ್ಸ್ ಕಂಪೆನಿಯವರು ತಯಾರಿಸಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದನ್ನು ೧೯೪೦ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಕಲ್ಪಿಸಿ ರೂಪಿಸಿದ್ದು ಮತ್ತು ಕಂಪೆನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದು ಸಿ ಆರ್ ಕೇಶವನ್ ವೈದ್ಯರ್ ಎಂಬವರು. ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಕೇರಳ ಮೂಲದ ಎಸ್‌ ವಿ ಪ್ರಾಡಕ್ಟ್ಸ್‌ಕಂಪೆನಿಯಿಂದ ವಿಪ್ರೋ ಕನ್ಸ್ಯೂಮರ್ ಕೇರ್ ಮತ್ತು ಲೈಟಿಂಗ್‌ ಕಂಪೆನಿಯವರು ಚಂದ್ರಿಕಾ ಸಾಬೂನು ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಅನ್ನು ಕೊಂಡುಕೊಂಡರು. ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ ಇರುವ ವಿಪ್ರೋ ಕಂಪೆನಿಯವರು ಸದ್ಯ ಇದರ ಮಾರಾಟವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಪದಾರ್ಥಗಳು 
ಕಂಪನಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಚಂದ್ರಿಕಾ ಸಾಬೂನಿನಲ್ಲಿರುವ ಪದಾರ್ಥಗಳೆಂದರೆ ತೆಂಗಿನ ಎಣ್ಣೆ, ಕಾಸ್ಟಿಕ್ ಸೋಡಾ (ಹೆಚ್ಚಿನ ಶೇಕಡಾವಾರು), ಕಾಡು ಶುಂಠಿ, ನಿಂಬೆ ಸಿಪ್ಪೆಯ ಎಣ್ಣೆ, ಹೈಡ್ನೋಕಾರ್ಪಸ್ ಎಣ್ಣೆ, ಕಿತ್ತಳೆ ಎಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಗಂಧದ ಎಣ್ಣೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಔಷಧೀಯ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕ
 ಅಧಿಕೃತ ಜಾಲತಾಣ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಕರ್ನಾಟಕದ ಅರ್ಥ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಆದಿ ಕರ್ನಾಟಕ

ಆದಿ ಕರ್ನಾಟಕ  ಭಾರತದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಸ್ಥಳೀಯ ಮೂಲ ನಿವಾಸಿ  ಜನರ ಗುಂಪನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ.

ಇತಿಹಾಸ 
ಆದಿ ಕರ್ನಾಟಕವು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿರುವ ಮೂಲನಿವಾಸಿ ಕನ್ನಡಿಗ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲು ಗೃಹ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ (ಭಾರತ) ಬಳಸುವ ಪದವಾಗಿದೆ. ೧೮೩೬ ರಲ್ಲಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪ್ರವಾಸಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್ ಫೆಲೋಮನ್ ಅವರು ಅವರ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರು. ಸಾಮಂತರು ಮತ್ತು ಮೂಲ ಕನ್ನಡಿಗ ಕುಲ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಆದಿ-ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜವಂಶವು ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ 'ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ಕುಲ'ದಲ್ಲಿ (ರಾಜರಿಗೆ ನೀಡಲಾದ ಆಡಳಿತ ಜಾತಿ ಸ್ಥಾನಮಾನ) ಮೇಲ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಶ್ರೀಮಂತ ಜನರಾಗಿದ್ದರು. ಸಾಮಂತರು ತಮ್ಮ ಪಾತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಎಡಗೈ ಮತ್ತು ಬಲಗೈ ಎಂದು ವಿಭಜಿಸಿದರು, ಅಂದರೆ ಎಡ ಮತ್ತು ಬಲ ರಾಜಕೀಯ ರೆಕ್ಕೆಗಳು. ಬಲಪಂಥೀಯರು ರಾಜರು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಗಾರರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದರೆ ಎಡಪಂಥೀಯರು ರಾಜ್ಯದ ಕೃಷಿ, ಬೇಟೆ ಮತ್ತು ಭದ್ರತೆಯಂತಹ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಿಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿದ್ದರು. ಈ ಸಾಮಂತ ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯರು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ವರ್ಮ, ರಾಜ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡು ಮತ್ತು ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಯಿಲ್ ತಂಪುರನ್ ಎಂಬ ಉಪನಾಮವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.

ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಅವಧಿ 
ಸುಮಾರು ೧೬೨೪ರ ಆಸುಪಾಸಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನುಳಿದ  ಕ್ಷತ್ರಿಯ ರೀತಿಯ  ಸಮುದಾಯಗಳಾದ ಪಾಟೀಲರು ಮತ್ತು ಗೌಡರಿಂದ ಉಂಟಾದ ರಾಜಕೀಯ ಗೊಂದಲಗಳಿಂದ ಆದಿ-ಕರ್ನಾಟಕ ಸಮುದಾಯ ದುರ್ಬಲಗೊಳ್ಳಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಬ್ರಿಟಿಷರು ಪಾಟೀಲ ಮತ್ತು ಗೌಡ ಸಮುದಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಸಂಪೂರ್ಣ ಆದಿ-ಕರ್ನಾಟಕ ಕುಲವನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಿದರು ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ೧೮೦೩ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಸಾಮಂತರಿಂದ ಆಸ್ತಿ ಅಥವಾ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಕಿತ್ತುಕೊಂಡು ಅವರನ್ನು ಗ್ರಾಮ ವಸಾಹತುಗಳಿಂದ ಹೊರಹಾಕಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಗುಹೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪುರುಷ ವಯಸ್ಕರ ನರಮೇಧ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರ ಗುಲಾಮಗಿರಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಕ್ರೌರ್ಯಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದವು. ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಅವಮಾನಕರ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ಮತ್ತು ಬಹಿಷ್ಕಾರದ ನಿಯಮವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದವರಿಗೆ  ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗಿ, ಅವರನ್ನು ಗುಲಾಮರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು, ಈ ಅಭ್ಯಾಸವು ಭಾರತಕ್ಕೆ  ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಗುವವರೆಗೆ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ೧೮೦೦ರ ನಂತರ, ಇನ್ನೂ ಯಾವುದೇ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಅನೇಕ ಆದಿ-ಕರ್ನಾಟಕ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಬಲವಂತವಾಗಿ ಮದುವೆ ಮಾಡಿಸಿ ಅವರನ್ನು ಗೌಡ ಮತ್ತು ಪಾಟೀಲ್ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ ಸೇರಿಸಿದರು.

ಈದಿನ 
ಈ ರಾಜವಂಶದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಗೌಡ, ಕುರುಬ, ಒಕ್ಕಲಿಗ ಮತ್ತು ಪಾಟೀಲ ಸಮುದಾಯಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತವೆ. ಮಾಲೂರು, ಹೊಸೂರು, ಕೃಷ್ಣಗಿರಿ, ಡೆಂಕನಕೋಟೆ, ಕನಕಪುರ, ಮೈಸೂರು, ಮಂಡ್ಯ, ಮಾಗಡಿ ಮತ್ತು ಹಾಸನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಅನೇಕ ಕುಟುಂಬಗಳು ಎಕೆ ರಾಜವಂಶದ ಬೆಳ್ಳಿ ನಾಣ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಲಾಂಛನಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.

೧೯೫೦ರಲ್ಲಿ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ, ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲು ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ಅವರ ಬಡತನ, ಕಡಿತಗೊಂಡ  ಜನ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಂಶಾವಳಿಯ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಸರ್ಕಾರವು ಆದಿ-ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜಾತಿಯಾಗಿ ಸೇರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ನೀಡಿತು.

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ರಟ್ಟ ಮನೆತನ

ರಟ್ಟ ರಾಜವಂಶವು ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಭಾರತೀಯ ರಾಜವಂಶ.  ಇವರು ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರ ಶಾಖೆಯಾಗಿ ಆಳ್ವಿಕೆ ಮಾಡಿದರು. ಆಧುನಿಕ ಕರ್ನಾಟಕದ ಬೆಳಗಾವಿ ಪ್ರದೇಶ  ಹಾಗೂ   ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಸುಗಂದವರ್ತಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸವದತ್ತಿ (ಸೌಂದತ್ತಿ) ಕ್ರಿ.ಶ ೮೭೫ - ೧೨೫೦  ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ರಟ್ಟಾ ರಾಜವಂಶದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವರ ರಾಜಧಾನಿ  ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ವೇಣುಗ್ರಾಮ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ  ಬೆಳಗಾವಿಗೆ  ಸ್ಥಳಾಂತರ ಗೊಂಡಿತು.  ಕ್ರಿ.ಶ.೧೨೧೦ - ೧೨೫೦ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳಗಾವಿಯು ರಟ್ಟರ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಎಂಬುದು ರಟ್ಟ ಪದದ ಸಂಸ್ಕೃತ ರೂಪವಾಗಿದೆ. ಹೂಲಿ (ಹೂಲಿ) ಪಟ್ಟಣವುಸವದತ್ತಿಯ ರಟ್ಟರ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಇತ್ತು.

ಕೋಟೆಗಳು

ಪರಸಗಡ ಕೋಟೆ 
 
ಪರಸಗಡ ಕೋಟೆಯು ಭಾರತದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿರುವ ಪಾಳುಬಿದ್ದ  ಕೋಟೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ೧೦ ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಿಂದಿನದು. ರಟ್ಟಾ ರಾಜವಂಶದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಆಡಳಿತಗಾರರಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪಸರಗಡದ  ಭವ್ಯವಾದ ಕೋಟೆಯು ಸವದತ್ತಿ ಗ್ರಾಮದ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ಎರಡು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ನೈರುತ್ಯ ಶ್ರೇಣಿಯ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಕಪ್ಪು ಮಣ್ಣಿನ ಬಯಲಿನಲ್ಲಿ ಪಸರಗಡ ಕೋಟೆ ಇದೆ.  ಪಸರಗಡದ ಕೋಟೆಯು  ಉತ್ತರದಿಂದ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ೫೦೦ ಮೀಟರ್ (೧೬೪೦ ಅಡಿ) ಮತ್ತು ಪೂರ್ವದಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ೩೦೦ ಮೀಟರ್ (೯೮೪ ಅಡಿ)  ವಿಸ್ತೀರ್ಣವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದರ ಬದಿಗಳು ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು ಬಹುತೇಕ ಲಂಬವಾಗಿವೆ. ಆಳವಾದ ಕಂದರವು  ಈ ಕೋಟೆಯ  ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತದೆ.

ಬೆಳಗಾವಿ ಕೋಟೆ 
 
ಬೆಳಗಾವಿ ಕೋಟೆ ೧೨೦೪ ರಲ್ಲಿ ಬಿಜಿರಾಜ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಜಯರಾಜನಿಂದ ನಿರ್ಮಾಣವಾಯಿತು.  ನಂತರ ದೇವಗಿರಿಯ ಯಾದವರು ರಟ್ಟರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ ಬೆಳಗಾವಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಬೆಳಗಾವಿ ಕೋಟೆಯು (ಮೂಲತಃ ರಟ್ಟಾ ರಾಜವಂಶದಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ನಂತರ ಬಿಜಾಪುರ ಸುಲ್ತಾನರ ಯಾಕೂಬ್ ಅಲಿ ಖಾನ್‌ನಿಂದ ಭದ್ರಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು) ಇದು  ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಕಟ್ಟಡ ರಚನಾ ವಿನ್ಯಾಸ  ಮತ್ತು ಕೋಟೆಯ ಸುತ್ತಲಿನ ಬೃಹತ್ ಕಂದಕದಿಂದ  ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ, ಇದು ಶತ್ರುಗಳು ಒಳಗೆ  ಪ್ರವೇಶಿಸಲಾಗದಂತಿದೆ. ಬೆಳಗಾವಿ ಕೋಟೆಯು ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ಸೇನೆಗಳ ದಾಳಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಭದ್ರಕೋಟೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು. ಬೆಳಗಾವಿಯು ರಟ್ಟರು, ವಿಜಯನಗರ ಚಕ್ರವರ್ತಿಗಳು, ಬಿಜಾಪುರ ಸುಲ್ತಾನರು, ಮರಾಠರು ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಷರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಬಹುಸಂಖ್ಯೆಯ ರಾಜವಂಶಗಳಿಗೆ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ನೀಡಿತು.  ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿಯವರು ಇಲ್ಲಿ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿದ್ದರು. ಕೋಟೆಯ ಒಳಭಾಗವು ಸುಮಾರು ೧೦೦೦ ಗಜಗಳಷ್ಟು ಉದ್ದ ಮತ್ತು ೮೦೦ ಗಜಗಳಷ್ಟು ಅಗಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕೋಟೆಯನ್ನು ಮಿಲಿಟರಿ ಮಳಿಗೆಯಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೋಟೆಯೊಳಗೆ ಪುರಾತನ ಜೈನ ದೇವಾಲಯವೂ (ಕಮಲ ಬಸದಿ) ಇದೆ.

ಬೆಳಗಾವಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಕದಂಬರು, ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರು, ಕಲ್ಯಾಣ ಚಾಲುಕ್ಯರು, ರಟ್ಟರು, ಬಹಮನಿಗಳು, ಮರಾಠರು ಮುಂತಾದ ರಾಜವಂಶಗಳು ಆಳಿದ್ದಾರೆ. ೧೭೭೮ ರಲ್ಲಿ ಇದು ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತ್ತು. ೧೮೧೮ ರಲ್ಲಿ ಜನರಲ್  ಮುನ್ರೋ ಎಂಬ  ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿ  ಬೆಳಗಾವಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು.  ನಂತರ  ಸೇನಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಿವಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಕೋಟೆಯೊಳಗೆ ಮನೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.

ಜೈನ ಧರ್ಮ 
 
ರಟ್ಟರು ಜೈನ ಧರ್ಮದ ಪೋಷಕರಾಗಿದ್ದರು.  ರಟ್ಟರ ರಾಜ್ಯ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ಮೂಲ ಪುರುಷರ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಇನ್ನೂ ಲಭ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ. ದೊರೆತಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ  ಕತ್ತ ಅಥವಾ ಕಾರ್ತಕವೀರ್ಯ (ಕ್ರಿ.ಶ. ಸುಮಾರು ೯೬೦-೭೫) ಮೊದಲಿಗೆ ಚಾಳುಕ್ಯರ ಸಾಮಂತನಾಗಿ ಆಳ್ವಿಕೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದನೆಂದು ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ.  ನಂತರ ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೧ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಜೈನ ಸಂತ, ಆಚಾರ್ಯ ಹಾಗೂ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನಾದ  ಲಕ್ಷ್ಮೀದೇವ (ಕಾರ್ತಿವೀರ್ಯನ ಮಗ) ರಾಜ್ಯಭಾರ ಮಾಡಿದನು ಎಂದು ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಎರಗ ಅಥವಾ ಎರೆಯಮ (ಸು. ೧೦೩೦-೪೭) ಚಾಳುಕ್ಯರ ಎರಡನೆಯ ಜಯಸಿಂಹನ ಸಾಮಂತನಾಗಿ ರಟ್ಟಮಾರ್ತಾಂಡ, ರಟ್ಟನಾರಾಯಣ, ಸಿಂಗನಗರುಡ ಮುಂತಾದ ಬಿರುದುಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದನು.

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ 

 ಪರವನಾಥ ಪುರಾಣವನ್ನು ಜೈನ ಲೇಖಕ ಪಾರ್ಶ್ವ ಪಂಡಿತ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.
 ಪುಷ್ಪದಂತ ಪುರಾಣ, ೯ ನೇ ಜೈನ ತೀರ್ಥಂಕರ ಪುಷ್ಪದಂತನ ಕಥೆಯನ್ನು ಜೈನ ಬರಹಗಾರ ಗುಣವರ್ಮ II ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.

ನೋಡಿ 
 ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟ ರಾಜವಂಶದ ಮೂಲ
 ಸೌಂದತ್ತಿ
 ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟ ರಾಜವಂಶದ ಶಾಖೆಗಳು

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸ
ಮುದಾರ್ಥ

ಮುದಾರ್ಥ (ಕೊಂಕಣಿ) ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಉಡುಪಿ  ಜಿಲ್ಲೆಯಿಂದ ಬಂದಿರುವ ಕೆಲವು ಮಂಗಳೂರಿನ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಬಾಮನ್  ಮನೆತನಗಳ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಬಿರುದಾಗಿದೆ.

ಮುದಾರ್ಥರ ಪೂರ್ವಜರು ಉತ್ತರ ಗೋವಾದ ಬಾರ್ಡೆಜ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಅಸ್ಸಗಾವ್ ಮತ್ತು ಅಂಜುನಾ ಗ್ರಾಮಗಳಿಂದ ಬಂದವರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರೊ. ವಿಲ್ಫ್ರೆಡ್ ಡಿಸೋಜಾ ಅವರು  ಮುದಾರ್ಥರ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ವಂಶಾವಳಿ ಕುರಿತಾದ ಅವರ ಮುದಾರ್ಥರ ಇತಿಹಾಸ (೧೯೯೬) ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ, ಮುದಾರ್ಥಗಳ ಮೂಲವನ್ನು ಕ್ರಿಸ್ತ ಪೂರ್ವ ೨ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ ಕಾಶ್ಮೀರದಿಂದ ಗೋವಾಕ್ಕೆ ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ವಲಸೆ ಬಂದ ಗೌಡ ಸಾರಸ್ವತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ   ಜೋಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಮುದಾರ್ಥರ ಈ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಪೂರ್ವಜರ ಹೆಸರುಗಳು ತಿಳಿದಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಅವರ ಪೂರ್ವಜರ ಉಪನಾಮವು ಪುರುಷ ಕಡೆಯಿಂದ ಪ್ರಭು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣಿನ ಕಡೆಯಿಂದ ಶೆಣೈ ಎಂದು ಅವರ ಮೌಖಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಕಾರ ಹೇಳಬಹುದಾಗಿದೆ ಎಂದೂ ಅಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. 

ಒಂದು ದಂತಕಥೆ ಪ್ರಕಾರ ಕಲಂಗೂಟ ನಗರದ ಶೆಣೈ ಕುಟುಂಬದ ಒಂದು ಹುಡುಗಿ, ಅಸ್ಸಗಾವ್ ನಗರದ ಒಂದು ಪ್ರಭು ಕುಟುಂಬದ ಹುಡುಗನೊಬ್ಬನನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗುತ್ತಾಳೆ, ಮತ್ತು ಅವರ ಕುಟುಂಬವು ೧೬ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ  ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಗೆ ಮತಾಂತರವಾಗುತ್ತದೆ 

ಅಸ್ಸಾಗಾವದ ಮೂಲ ಗೌಡ ಸಾರಸ್ವತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವಸಾಹತುಗಾರರ ಕುಲವನ್ನು ಮುದ್ರಾಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಸಂಸ್ಕೃತ ವಿದ್ವಾಂಸರಾದ ಪ್ರೊ. ಸಿಡಿಜೆ ಪಿಂಟೋರವರ ಪ್ರಕಾರ ಮುದ್ರಾರು ಸ್ಮಾರ್ತ ಪಂಥಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು.  ಮುದ್ರಾರು ಭಾರದ್ವಾಜ ಗೋತ್ರ (ಕುಲದ) ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರಾಗಿದ್ದು, ಅವರ ಕುಲದೇವತೆ (ಕುಟುಂಬ ದೇವತೆ) ಭೂಮಿಕಾ - ರವಳನಾಥ ಆಗಿತ್ತು. ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು ತಮ್ಮ ಮತಾಂತರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಾಗ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಮುದ್ರಾರು  ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬಗಳ ವಿಗ್ರಹಗಳೊಂದಿಗೆ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಓಡಿಹೋದರು ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಬಾರ್ಡೆಜ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಳಿದವರು ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕರಾದರು ಮತ್ತು ಮುಡೋಟ್ಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟರು. ಕೆಲವು ಮುಡೋಟ್ಸ್ ಗಳು ೧೫೯೧ರ ಬರಗಾಲವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಿ ಮೊದಲು ಬೆಳ್ಮಣ್ಣಿನ ಬಾಳೇಗುಂಡಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯೂರಿದರು, ಕಾಲಾನುಕ್ರಮದಲ್ಲಿ  ಅವರನ್ನು ಮುದಾರ್ಥರು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು.  ಕ್ರಮೇಣ, ಈ ಮುದಾರ್ಥರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಶಿರ್ವ ಮತ್ತು ಮೂಡುಬೆಳ್ಳೆ ಕಡೆಗೆ ತೆರಳಿದರು. 

೧೯ ನೇ ಮತ್ತು ೨೦ ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಮುದಾರ್ಥರು ತಮ್ಮ ಉಪನಾಮವನ್ನು ಡಿಸೋಜಾ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡರು,  ಆದರೆ ಬೆಳ್ಮಣ್ಣಿನ ಕೆಲವರು ಇನ್ನೂ ಹಳೆಯ ಉಪನಾಮವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.  ಮಂಗಳೂರಿನ ವಂಶಪಾರಂಪರ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮೈಕೆಲ್ ಲೋಬೊ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಕೆಲವು ಡಿಸೋಜಾ-ಮುದಾರ್ಥ ಕುಲಗಳು ಬೆಳ್ಮಣ್ನ ಡಿಸೋಜಾ ಕುಟುಂಬ; ಬೆಂದೂರಿನ ಡಿಸೋಜಾ ಕುಟುಂಬ; ಕಿರೆಂನ ಡಿಸೋಜಾ ಕುಟುಂಬ; ಮೂಡುಬೆಳ್ಳೆಯ ಡಿಸೋಜಾ ಕುಟುಂಬ; ಮೂಲ್ಕಿಯ ಡಿಸೋಜಾ ಕುಟುಂಬ ; ಪಕ್ಷಿಕೆರೆಯ ಡಿಸೋಜಾ ಕುಟುಂಬ; ಪೆಜಾರಿನ ಡಿಸೋಜಾ ಕುಟುಂಬ; ಪಿಲಾರದ ಡಿಸೋಜಾ ಕುಟುಂಬ; ಮತ್ತು ಶಿರ್ವದ ಡಿಸೋಜಾ ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿವೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

.
.
.
ಕುಣಿಗಲ್ ಸ್ಟಡ್ ಫಾರ್ಮ್

ಕುಣಿಗಲ್ ಸ್ಟಡ್ ಫಾರ್ಮ್ ಒಂದು ಹೆಸರುವಾಸಿ ಸ್ಟರ್ಡ ಫಾರ್ಮ್ ಆಗಿದ್ದು ಇದು ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜ್ಯವಾದ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕುಣಿಗಲ್ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿದೆ. ಕುಣಿಗಲ್ನ ಈ ಫಾರ್ಮ್ ಅನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ರೇಸಿಂಗ್‌ಗಾಗಿ  ಮತ್ತುಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಸಾಕಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಸ್ಟಡ್ ಫಾರ್ಮ್ ಆಗಿದೆ. ಈ ಜಮೀನಿನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣದ ದೊರೆ ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನನ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಂ ಕಾಲದಿಂದ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಅವನು ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು ತನ್ನ ಅಶ್ವದಳಕ್ಕೆ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಸಾಕಲು ಇದನ್ನು ಬಳಸಿದನು.

ಇತಿಹಾಸ 
೧೭೯೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನ್ ತನ್ನ ಯುದ್ಧಗಳಿಗಾಗಿ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಸಾಕಲು ಈ ಫಾರ್ಮ್ ಅನ್ನು ರಚಿಸಿದನು. ಅವನ ಮರಣದ ನಂತರ ಈ ಫಾರ್ಮ್ ಅನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸೈನ್ಯವು ಅಶ್ವದಳದ ರೆಜಿಮೆಂಟ್‌ಗಳಿಗಾಗಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅರೇಬಿಯನ್ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಸಾಕಲು ಬಳಸಿತು. ೧೮೮೬ರಲ್ಲಿ, ಭಾರತಕ್ಕೆ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಥ್ರೋಬ್ರೆಡ್ ಸ್ಟಾಲಿಯನ್ ಪೆರೋ ಗೊಮೆಜ್ ಅನ್ನು ಸಹ ಈ ಫಾರ್ಮ್ ಹೊಂದಿದೆ. ತರುವಾಯ ಈ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ರೇಸಿಂಗ್‌ಗಾಗಿ ಸಹ ಬೆಳೆಸಲಾಯಿತು. ಈ ಕುದುರೆಗಳು ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಿಂದ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಕುದುರೆಗಳ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಸಹ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು. ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಲ್ ಹೇ, ಜನರಲ್ ಸ್ಟೀವರ್ಟ್, ಕರ್ನಲ್ ಮ್ಯಾಕ್‌ಇಂಟೈರ್, ಕರ್ನಲ್ ಎಎ ಜೋನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಕರ್ನಲ್ ಆರ್‌ಜೆ ಜೋನ್ಸ್ ಅವರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಫಾರ್ಮ್ ಅನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸತೊಡಗಿತು. ೧೯೪೮ರಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾವಣೆಗೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯ ಇದನ್ನು ಮಿಲಿಟರಿ ಇಲಾಖೆಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗಿತ್ತು.   ೧೯೯೨ ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ಕೈಗಾರಿಕೋದ್ಯಮಿ ವಿಜಯ್ ಮಲ್ಯ ಅವರ ರೇಸ್ ಹಾರ್ಸ್ ಡಿವಿಷನ್ ಯುನೈಟೆಡ್ ರೇಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಬ್ಲಡ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಬ್ರೀಡರ್ಸ್ (URBB) ಗೆ ಈ ಫಾರ್ಮ್ ಅನ್ನು ಗುತ್ತಿಗೆಗೆ ನೀಡಿತು.

ಸ್ಟಡ್ ಫಾರ್ಮ್ 
ಈ ಸ್ಟಡ್ ಫಾರ್ಮ್ ನ್ನು ೪೦೦ ಎಕರೆ (೧.೬ ಕಿಮೀ) ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಗಾತ್ರದ ೨೫ ಗದ್ದೆಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮವಾದ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿ ಮತ್ತು ಮೇವಿಗೆ ಬೇಕಾಗುವ ಸೊಪ್ಪು, ಹಸಿರು ಓಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ರೋಡ್ಸ್ ಹುಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಕುದುರೆ ಸವಾರಿ ಶಾಲೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಕುದುರೆಗಳಿಗೆ ತರಬೇತಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಈ ಫಾರ್ಮ್ ನಲ್ಲಿವೆ. ಈ ಫಾರ್ಮ್ ನಲ್ಲಿ ನೀರು ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಘಟಕವೂ ಇದ್ದು ಮತ್ತು ಪಶುವೈದ್ಯರು ಕುದುರೆಗಳಿಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಆರೈಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಕುದುರೆಗಳು 
ಈ ಫಾರ್ಮ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಜಯ್ ಮಲ್ಯ ಅವರು ವಿದೇಶದಿಂದ ಅನೇಕ ಸ್ಟಾಲಿಯನ್‌ಗಳನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ ಮತ್ತು ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ರೇಸ್‌ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿದ್ದ ಬೋಲ್ಡ್ ರಷ್ಯನ್ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಮೊದಲ ಸ್ಟಾಲಿಯನ್ ಆಗಿತ್ತು. ಬ್ರೇವ್ ಆಕ್ಟ್ ಮತ್ತು ಟೆಜಾನೊ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಟಾಲಿಯನ್‌ಗಳಾಗಿವೆ.  ಪ್ರಾಯಶಃ, ಈ ಫಾರ್ಮ್‌ನಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭಾರತೀಯ ಆಡ್ಲರ್ ಅವರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದ ಎಲ್ಲಾ ಒಂಬತ್ತು ರೇಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಅಜೇಯರಾಗಿ ಉಳಿದರು.  ಬ್ರೂಡ್ಮೇರ್ಸ್ ಲಿಟ್ಲ್ಓವರ್, ಸ್ಟಾರ್ಫೈರ್ ಗರ್ಲ್ ಮತ್ತು ಸೂಪರ್ವೈಟ್ ರವರಂತೆ ಆಡ್ಲರ್ ಸಹ ಅಮೇರಿಕಾದ ದಿ ಫಾರ್ಮ್ ಓಟದ ಗೆದ್ದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಗುಡ್ಡಕಾಡು ವಿಜೇತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ಯಾಡಲ್ ಅಪ್, ಈ ಫಾರ್ಮ್‌ನಿಂದ ಬೆಳೆದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಿಂಗಾಪುರ ಮತ್ತು ಮಲೇಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ರೇಸ್‌ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿದೆ.  ಈ ಫಾರ್ಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಲಾದ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕುದುರೆಯು ಅವರ ಸಂತತಿಯು ಅನೇಕ ರೇಸ್‌ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿರುವುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಯಾ

ಸಾಧನೆಗಳು 
ಕುಣಿಗಲ್ ಸ್ಟಡ್ ಫಾರ್ಮ್ ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ೩೧ ವಿಜೇತರೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ೨೦೦೭ ರಲ್ಲಿ ೩೯ ವಿಜೇತರೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ಬೆಂಗಳೂರು ರೇಸ್ ಸೀಸನ್‌ನಲ್ಲಿ ಲೀಡಿಂಗ್ ಸ್ಟಡ್ ಫಾರ್ಮ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

 
ಕರ್ನಾಟಕದ ಅರ್ಥ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಕನ್ನಡ ನಿಘಂಟು

ಲ್ಯಾಟಿನೋ-ಕ್ಯಾನರೀಸ್ ನಿಘಂಟು (ಲ್ಯಾಟಿನ್-ಕನ್ನಡ ನಿಘಂಟು) ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ೧೮೬೧ರ ನಿಘಂಟು.

೧೭೯೯ ರಲ್ಲಿ ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನನ ಪತನದ ನಂತರ ಮತ್ತು ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಜೀಸಸ್ ಅನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಿದ ನಂತರ ಎಂಇಪಿ (Société des Missions Étrangères de Paris ಅಥವಾ Paris Foreign Missions Society) ಕ್ರಿಸ್ಚಿಯನ್ ಧರ್ಮಗುರುಗಳು ಆಗಿನ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರಿಗೆ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಡುವಲ್ಲಿ  ಒಲವು ತೋರಿದರು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರಿನ ಈ ಮಿಷನ್ ಸೊಸೈಟಿಯ ಮೂಲಕ ಪ್ರಾಚೀನ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಕನ್ನಡ ನಿಘಂಟನ್ನು ೧೮೬೧ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು.  

ವಿದೇಶಿ ಮಿಷನರಿಗಳು ತಯಾರಿಸಿದ ನಿಘಂಟುಗಳ  ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಮೊದಲನೆಯದು ಮತ್ತು ಫರ್ಡಿನಾಂಡ್ ಕಿಟೆಲ್ ಅವರ ಕೃತಿಗಳಿಗಿಂತ ಮುಂಚಿನದು. ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವ ವಿದ್ವಾಂಸರು, ಪಂಡಿತರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಶಕರನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆಯೇ ಹೊರತು ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷಿಕರಿಗಲ್ಲ. 

ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಲೇಖಕರ ಹೆಸರನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿಲ್ಲ. ಮುಖಪುಟದಲ್ಲಿ "ಆಕ್ಟೋರ್ ಆರ್ ಆರ್ ಎಪಿಸ್ಕೋಪೋ ಜಸ್ಸೆನ್ಸಿ, ವಿಎ ಮೈಸುರೆನ್ಸಿ,..." ಎಂದಿದೆ. ಅದರ ಪ್ರಕಾರ ಈ ಪುಸ್ತಕದ ಲೇಖಕ ಮೈಸೂರಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾದ ಬಿಷಪ್. "V.A" ಅಂದರೆ ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪೋಪ್‌ನಿಂದ ನಿಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ "ಅಪೋಸ್ಟೋಲಿಕ್ ವಿಕಾರ್" ಬಿಷಪ್ ಎಟಿಯೆನ್ನೆ ಲೂಯಿಸ್ ಚಾರ್ಬೊನಾಕ್ಸ್. 

ಚಾರ್ಬೊನಾಕ್ಸ್ ೨೦ ಮಾರ್ಚ್ ೧೮೦೬ ರಂದು ಜನಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಸೆಮಿನರಿ ಆಫ್ ಆಂಗರ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಗುರು ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಅವರು  ಪದಕೋಶವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ೧೫ ವರ್ಷಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. ೧೮೩೦ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಪುದುಚೇರಿಗೆ ಆಗಮಿಸಿದ ಚಾರ್ಬೊನಾಕ್ಸ್ ತಮಿಳು ಮತ್ತು ತೆಲುಗು ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಕಲಿಯಲು ಕಾರೈಕಾಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ತಂಗಿದ್ದರು. ನಂತರ ಅವರನ್ನು ಮೈಸೂರು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಅದರ ೩೫೦೦ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕರ ಉಸ್ತುವಾರಿ ನಡೆಸಲು ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು.

ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಬೊನಾಕ್ಸ್ ತನ್ನ ಕನ್ನಡ ನಿಘಂಟು ರಚಿಸಲು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ತಮಿಳು ನಿಘಂಟನ್ನು ಬಳಸಿದರು. ಇದರಿಂದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ರೀವ್ ಅವರ ನಿಘಂಟನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಚೀನ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಅನ್ವೇಷಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಆದರೆ ಕಿಟೆಲ್ ಅವರಂತೆ ಅವರು ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅವರು ಸಂಪಾದನೆ ಅಥವಾ ನಿಘಂಟು ಮಾಡುವ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಅನುಭವವನ್ನು ಹೊಂದಿರಲಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಪದಕ್ಕೂ ಹತ್ತಿರದ ಕನ್ನಡ ಪದವನ್ನು ಹುಡುಕುವಲ್ಲಿ ಅವರು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇದು ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರದ ಅಧ್ಯಯನಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. 

ಈ ನಿಘಂಟಿನಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಬೊನಾಕ್ಸ್ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಪದಗಳನ್ನು ವರ್ಣಮಾಲೆಯ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ನೀಡಿದರು, ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಲ್ಯಾಟಿನ್, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಮತ್ತು ಕಾವ್ಯಾತ್ಮಕ ನುಡಿಗಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದರು.  ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಆಡುಮಾತಿನ ವೈವಿಧ್ಯತೆ, ಅದರ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಉಚ್ಚಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಅರ್ಥಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಮೊದಲು ದೈನಂದಿನ ಪದಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಕನ್ನಡದ ಬಹುತೇಕ ಓದುಗರಿಗೆ ಪರಿಚಯವಿಲ್ಲದ ೧೯ನೇ ಶತಮಾನದ ಕನ್ನಡ ಫಾಂಟ್ ಗಳನ್ನು ಸಹ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಸಹ ನೋಡಿ 
 ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
 

ಕನ್ನಡ
ಸಾಳ್ವ ರಾಜವಂಶ

ಸಾಳ್ವ ರಾಜವಂಶವನ್ನು ಸಾಳ್ವರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಅವರ ಮೂಲ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕಲ್ಯಾಣಿ ಪ್ರದೇಶ. ಪಶ್ಚಿಮ ಚಾಲುಕ್ಯರು ಮತ್ತು ಕಲಚೂರಿಗಳ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವರು ಈ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಗೋರಂಟ್ಲಾ ಶಾಸನವು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.  ತದ ನಂತರ ಅವರು ವಲಸೆ ಅಥವಾ ೧೪ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿನ ವಿಜಯನಗರ ಅರಸರ ದಾಳಿಗಳ  ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ  ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಪೂರ್ವ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ನಿಘಂಟು ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ "ಸಾಳ್ವ" ಪದದ ಅರ್ಥ ಬೇಟೆಯ ಉಪಯೋಗಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸುವ "ಗಿಡುಗ". 

ಸಾಳ್ವ ನರಸಿಂಹ ದೇವರಾಯನ ಮುತ್ತಜ್ಜ ಮಂಗಲದೇವನೇ  'ಮೊದಲ ಸಳುವ' ಎಂದು ಶಾಸನದ ಪುರಾವೆಗಳಿಂದ ತಿಳಿದು ಬಂದಿದೆ. ಮಂಗಲದೇವನ ವಂಶಸ್ಥರು ಸಾಳ್ವ ರಾಜವಂಶವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು ಹಾಗೂ ಇವರ ವಂಶವು  ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಾಜವಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಮಧುರೈನ ಸುಲ್ತಾನರ ವಿರುದ್ಧದ ಯದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೇ ಬುಕ್ಕರಾಯ  ವಿಜಯಿಯಾಗಲು ಮಂಗಲದೇವ  ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿದನು. ೧೪೮೫ ರಿಂದ ೧೫೦೫ ರವರೆಗೆ ಈ ವಂಶದ ಮೂರು ರಾಜರು ಆಳ್ವಿಕೆ ನಡೆಸಿದರು, ನಂತರ ಆಳ್ವಿಕೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ತುಳುವ ರಾಜವಂಶವು ವಿಜಯನಗರವನ್ನು ತಮ್ಮ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಇಡೀ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತವನ್ನು ಆಳಿದರು.

ಸಾಳ್ವ ನರಸಿಂಹ ೧೪೮೬ ರಿಂದ ೧೪೯೧ ರವರೆಗೆ ಆಳಿದ ರಾಜವಂಶದ ಮೊದಲ ರಾಜ.  ಅವನು ತನ್ನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಾಮಂತರ ಉಪಟಳವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಹತ್ತಿಕ್ಕಿದನು. ಹಾಗೆಯೇ, ಬಹಮನಿ ಅರಸರ ಕೈವಶವಾಗಿದ್ದ ಕುದುರೆ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸಲು ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಬಂದರುಗಳನ್ನು ತೆರೆದನು. ಆದರೆ, ಒರಿಸ್ಸಾದ ಸೂರ್ಯವಂಶದ ರಾಜನ ಅತಿಕ್ರಮಣವನ್ನು ತಡೆಯಲು ಅವನಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.

ಒರಿಸ್ಸಾದ ಸೂರ್ಯವಂಶಿ ರಾಜನಿಂದ ಉದಯಗಿರಿಯ ಮುತ್ತಿಗೆಯಲ್ಲಿ ರಾಜ ನರಸಿಂಹನು ಸೋತು ಸೆರೆವಾಸ ಅನುಭವಿಸಿ ನಂತರ ೧೪೯೧ ರಲ್ಲಿ  ಮರಣ ಹೊಂದಿದನು. ತನ್ನ ಪುತ್ರರು ಇನ್ನೂ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಹೊಂದಿಲ್ಲವೆಂದು ಭಾವಿಸಿದ ಅವನು, ರಾಜ್ಯಭಾರವನ್ನು ತನ್ನ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ನರಸ ನಾಯಕನಿಗೆ ವಹಿಸಿದನು. ಮಂತ್ರಿ ನರಸ ನಾಯಕನು ೧೪೯೦ ರಿಂದ ೧೫೦೩ ರವರೆಗಿನ ತನ್ನ ಮರಣದ ವರೆಗೂ ವಿಜಯನಗರವನ್ನು ಆಳಿದನು. ನರಸಿಂಹನ ಹಿರಿಯ ಮಗ ತಿಮ್ಮಭೂಪ ೧೪೯೨ ರಲ್ಲೇ ನರಸನ ಶತ್ರುಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾಗಿದ್ದ ಸೇನಾ ಕಮಾಂಡರ್ ನಿಂದ ಹತನಾಗಿದ್ದನು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಅವನ ಕಾಲಾನಂತರ ನರಸಿಂಹನ ಕಿರಿಯ ಮಗ, ಇಮ್ಮಡಿ ನರಸಿಂಹರಾಯ ಸಿಂಹಾಸನಾರೂಢನಾದ. ಅವನನ್ನು ರಾಜ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದ್ದರೂ, ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ನಿಯಂತ್ರಣವು ಮಂತ್ರಿ ನರಸನಾಯಕನ ಹಿರಿಯ ಮಗ ವೀರನರಸಿಂಹನ ಕೈಯಲ್ಲಿತ್ತು. ೧೫೦೫ ರಲ್ಲಿ ವೀರನರಸಿಂಹನು  ಇಮ್ಮಡಿ ನರಸಿಂಹನ ಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಸಿ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನು ಏರುವುದರೊಂದಿಗೆ ವಿಜಯನಗರದ ಮೂರನೇ ರಾಜವಂಶವಾದ ತುಳುವ ರಾಜವಂಶದ ಆಳ್ವಿಕೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಹೀಗೆ, ವೀರನರಸಿಂಹನು ೧೫೦೩ ರಿಂದ ೧೫೦೯ರವರೆಗೆ ಆಳ್ವಿಕೆ ನಡೆಸಿದನು.

ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು 
 ಡಾ. ಜ್ಯೋತ್ಸ್ನಾ ಕಾಮತ್ ಅವರಿಂದ ವೆಬ್‌ಪುಟ
 ದುರ್ಗಾ ಪ್ರಸಾದ್, ಕ್ರಿ.ಶ. 1565 ರವರೆಗಿನ ಆಂಧ್ರಗಳ ಇತಿಹಾಸ, ಪಿಜಿ ಪಬ್ಲಿಷರ್ಸ್, ಗುಂಟೂರು
 ಬ್ರಿಟಾನಿಕಾದಿಂದ ವೆಬ್‌ಪುಟ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸ
ಅನುಪಮಾ ಪುಚಿಮಂಡ

ಅನುಪಮಾ ಪುಚಿಮಂಡ (8 ಜುಲೈ 1980 - 18 ಏಪ್ರಿಲ್ 2021) ಇವರು  ಹಾಕಿ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿ  ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಂಪೈರ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಭಾರತೀಯ ಕ್ರೀಡಾಪಟು.   ಅನುಪಮಾ ಪುಚಿಮಂಡ ಅವರು ೨೦೦೬ರ ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಅಂಪೈರ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ  ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳೆ.  ಇವರು  ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್, ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಅಮೇರಿಕನ್ ಮತ್ತು ಕೆರಿಬಿಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್, ಎಫ್ಐಹೆಚ್ ಜೂನಿಯರ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ಕಪ್, ಮತ್ತು ಈಸ್ಟ್ ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್ ಸೇರಿದಂತೆ 90 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಾಕಿ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ  ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.   ತಮ್ಮ  ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ 100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಭಾರತೀಯ ಹಾಕಿ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ 
ಪುಚ್ಚಿಮಂಡ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿರಾಜಪೇಟೆಯವರು.  ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಇವರು ಮಿಥುನ್ ಮಂದಣ್ಣ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದರು.  ಏಪ್ರಿಲ್ 2021 ರಲ್ಲಿ ಪುಚಿಮಂಡ ಅವರು ತಮ್ಮ 41 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ COVID-19 ನಿಂದ  ನಿಧನರಾದರು.

ವೃತ್ತಿ 
ಪುಚಿಮಂಡ ಅವರು 1995 ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಹಾಕಿ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಸಬ್ ಜೂನಿಯರ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿ,  ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ್ದರು. ನಂತರ ಅವರು ಅದೇ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ತಂಡವನ್ನು ಕೂಡ  ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ್ದರು.  ಮಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಹಾಕಿ ತಂಡಕ್ಕಾಗಿ ಆಡಿದರು. 2004 ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಹಾಕಿ ಅಂಪೈರ್  ನೇಮಕಗೊಂಡರು.   ಇವರು ಮೈದಾನದ ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ಬಲ ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ಆಡುತ್ತಿದ್ದರು. 

ಇವರು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ  ಹಾಕಿಯನ್ನು ಕ್ರೀಡೆಯಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಹಾಕಿ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್‌ನ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.  2004 ರಲ್ಲಿ ಪುಚಿಮಂಡ ಅವರನ್ನು ಹಿಂದಿನ ಭಾರತೀಯ ಹಾಕಿ ಫೆಡರೇಶನ್ ಮಹಿಳಾ ಹಾಕಿ ಪಂದ್ಯಗಳಿಗೆ ಅಂಪೈರ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿತು. 

2006 ರಲ್ಲಿ ಪುಚಿಮಂಡ ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್ ಗೇಮ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ಹಾಕಿಗೆ ಅಂಪೈರ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ಅಂಪೈರ್.  ನಂತರ ಇವರು 2006 ರ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಅಮೇರಿಕನ್ ಮತ್ತು ಕೆರಿಬಿಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್ ಮತ್ತು ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್, FIH ಜೂನಿಯರ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ಕಪ್ ಮತ್ತು ಈಸ್ಟ್ ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು .   ಅವರು BDO ಜೂನಿಯರ್ ವಿಶ್ವಕಪ್ (ಮಹಿಳೆಯರು) (2005, ಸ್ಯಾಂಟಿಯಾಗೊ ), ಹೀರೋ ಹಾಕಿ ವರ್ಲ್ಡ್ ಲೀಗ್ ರೌಂಡ್-2 (ಮಹಿಳೆಯರು) (2013, ದೆಹಲಿ) ಮತ್ತು 2013 ರ ಮಹಿಳಾ ಏಷ್ಯಾ ಕಪ್ (ಕೌಲಾಲಂಪುರ್) ನಲ್ಲಿ ಸಹ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.    2012 ರಲ್ಲಿ ಇವರು  ನಾಲ್ಕು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಮಹಿಳಾ ಹಾಕಿ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.  ತಮ್ಮ  ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು 90 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಾಕಿ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತು  ಅದಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾಗಿ  ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಪಂದ್ಯಗಳಿಗೆ ಸೇವೆಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.  

2011 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿನ ತನ್ನ ಸಾಧನೆಗಳಿಗಾಗಿ ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರದಿಂದ ನಮ್ಮ ಬೆಂಗಳೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದ ಹಲವಾರು ಜನರಲ್ಲಿ ಇವರೂ ಒಬ್ಬರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

CS1 maint: url-status
ವಿ. ಜಿ. ಕಾರ್ನಾಡ್

ವಿಜಿ ಕಾರ್ನಾಡ್ (೧೯೨೫- ೭ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೦) ಅವರು ಬಾನ್ಸುರಿ ನುಡಿಸುವ ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಕೊಳಲು ವಾದಕರಾಗಿದ‍್ದರು]]

ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ 
ಅವರು ೧೯೨೫ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಬಿದಿರು ಹೇರಳವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿತು. ಅವರು ಯೌವನದಲ್ಲಿ ಕೊಳಲು ಮತ್ತು ಹಾರ್ಮೋನಿಯಂ ನುಡಿಸುತಿದ್ದರು.

ವೃತ್ತಿ 
ಅವರು ಆ ಕಾಲದ ಹೆಸರಾಂತ ಕೊಳಲು ವಾದಕರಾದ ಪಿ. ಸಂಜೀವರಾವ್ ಅವರಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ೨೦ನೇ ಶತಮಾನದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕೊಳಲು ವಾದಕರಾದ ಪನ್ನಾಲಾಲ್ ಘೋಷ್ ಅವರಿಂದ ಕೊಳಲು ಕಲಿಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅವರ ಗುರು ಪನ್ನಾಲಾಲ್ ಘೋಷ್ ಅವರಂತೆ ಕಾರ್ನಾಡ್ ಅವರು  ಆಕಾಶವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಕಲಾವಿದರೂ ಕೂಡ ಆಗಿದ್ದರು. ೧೯೬೦ ಮತ್ತು ೧೯೮೨ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಹಲವಾರು ಯುರೋಪಿಯನ್ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದ್ದರು. ಇಂದು ಕಾರ್ನಾಡರು ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಪಡೆದ ಕೊಳಲು ವಾದಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೊಳಲುವಾದಕ ಪನ್ನಾಲಾಲ್ ಘೋಷ್ ಅವರ ಬಳಿ ಕಲಿತ ಕೊನೆಯ ಕೊಳಲು ವಾದಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ೧೯೮೬ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಗುರುವಿನ ಗೌರವಾರ್ಥ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಢಾಕಾದಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿ ನೀಡಿದರು. ಅವರು ೨೦೧೧ ರಲ್ಲಿ ಪನ್ನಾಲಾಲ್ ಘೋಷ್ ಅವರ ೧೦೦ನೇ ಜನ್ಮ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

೧೯೨೫ ಜನನ
ಇಮ್ಮಡಿ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್

ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್ II (ಇಮ್ಮಡಿ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್;  ೧೭೨೮ – ೨೫ ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೭೬೬), ಇವರು ೧೭೩೪ ರಿಂದ ೧೭೬೬ ರವರೆಗೆ ಮೈಸೂರು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಹದಿನೆಂಟನೇ ಮಹಾರಾಜರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲೇ ಮಾಡಬೇಕಾಯಿತು. ಮೊದಲು ದಳವಾಯಿ ದೇವರಾಜ ಅರಸು ಹಾಗೂ ಕೊನೆಯ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ, ಹೈದರ್ ಅಲಿಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಅವರ ಮೇಲಿತ್ತು.

೮ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೭೩೧ ರಂದು, ಮಹಾರಾಣಿ ದೇವಜಮ್ಮಣ್ಣಿ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಜ ಒಂದನೆಯ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ರವರು ಇಮ್ಮಡಿ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ರವರನ್ನು, ಚಿಕ್ಕ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ದತ್ತು ಪಡೆದರು.

ಅವರ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ೧೭೩೫ ರ ಜೂನ್ ೧೫  ರಂದು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ನೆರವೇರಿತು. ಆಗ ಮೈಸೂರು ಆಡಳಿತದ ಉಸ್ತುವಾರಿಯನ್ನು ೧೭೨೪ ರಿಂದ ೧೭೪೬ ರವರೆಗೆ ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ದಳವಾಯಿ ದೇವರಾಜ ಅರಸುರವರ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಇಮ್ಮಡಿ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ಆಳ್ವಿಕೆ ನಡೆಸಿದರು. ದಳವಾಯಿ ದೇವರಾಜ ಅರಸುರವರ ಪತನ ಮತ್ತು ಮರಣದ ನಂತರ, ಇನ್ನೊಬ್ಬ ದಳವಾಯಿ ಹೈದರ್ ಅಲಿ, ೧೭೬೧ ರಿಂದ ೧೭೮೨ ರವರೆಗೂ ಮೈಸೂರಿನ ವಾಸ್ತವಿಕ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ಆಡಳಿತಗಾರ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು.

ಇಮ್ಮಡಿ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ಪಟ್ಟದ ಅರಸರಾಗಿದ್ದರೂ, ದಳವಾಯಿ   ಹಾಗೂ ನಂಜರಾಜರ ನಡುವಿನ ತ್ರಿಪಕ್ಷೀಯ ಹೋರಾಟದ ಕಾರಣ ಅವರು ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಈ ಅಧಿಕಾರ ಸಂಘರ್ಷದಿಂದ ರಾಜ್ಯವು ದುರ್ಬಲವಾಯಿತು. ಕ್ರಮೇಣ ನಂಜರಾಜನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೈದರ್ ಅಲಿ ತುಂಬಿದ. ಇಮ್ಮಡಿ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್  ತನ್ನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ಅನೇಕ ಉಪಾಯಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿದರೂ ವಿರೋಧಿಗಳ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಹಾಗೂ ಒಗ್ಗಟಿನ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಅವರು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ.  ಇಮ್ಮಡಿ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ೧೭೬೬ ರ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೫ರಂದು ಅವರ ರಾಜಧಾನಿ ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
 

ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜರು
ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸ
ಕಂಪ್ಲಿ ಸಂಸ್ಥಾನ

ಕಂಪ್ಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಡೆಕ್ಕನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ೧೪ ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಹಿಂದೂ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವಾಗಿತ್ತು., ಭಾರತದ ಇಂದಿನ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ  ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಬಳ್ಳಾರಿ ಮತ್ತು ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯ ಬಳಿ ರಾಜ್ಯವು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿತ್ತು.  ಇದು ದೆಹಲಿ ಸುಲ್ತಾನರ ಸೈನ್ಯಗಳ ಧಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಸೋಲಿನ ನಂತರ ಮತ್ತು ಇಸವಿ ೧೩೨೭/೨೮ ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸೋಲನ್ನು ಎದುರಿಸಿದಾಗ ಜೌಹರ್ (ಸಾಮೂಹಿಕ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ) ನಂತರ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು.   ಕೆಲವು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಖಾತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಪ್ಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಬಸ್ನಾಗ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದು ನಂತರ ಹಿಂದೂ ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಮೂಲ ಕಾರಣವಾಯಿತು.

ಇತಿಹಾಸ 
ಈ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸ್ಥಾಪಕ ಹೊಯ್ಸಳ ಸೈನ್ಯದ ದಂಡನಾಯಕ ಸಿಂಗೇಯ ನಾಯಕ-೩ (ಕ್ರಿ.ಶ.೧೨೮೦-೧೩೦೦).  ಇವನು ದೆಹಲಿ ಸುಲ್ತಾನರ ಮುಸ್ಲಿಂ ಪಡೆಗಳು ೧೨೯೪ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ದೇವಗಿರಿಯ ಸೆಯುನಾ ಯಾದವರ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಸ್ವತಂತ್ರನಾದನು. ೧೩೦೦ರಲ್ಲಿ ಅವನ ಮಗ ಕಂಪಿಲಿದೇವನು ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾದನು. ಅವನು ದೆಹಲಿ ಸುಲ್ತಾನರೊಂದಿಗೆ ರಾಜ್ಯದ ಗಡಿಕುರಿತು ವಿವಾದದಲ್ಲಿದ್ದನು. ಕಂಪಿಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ೧೩೨೭/೨೮ರಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯ ಸುಲ್ತಾನ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಬಿನ್ ತುಘಲಕ್ ನ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಾದ ಆಕ್ರಮಣಕ್ಕೆ ಕುಸಿಯಿತು.  ಮಲಿಕ್ ಝಾನ ನೇತೃತ್ವದ ವಿಜಯಶಾಲಿ ತುಘಲಕ್ ನ ಸೈನ್ಯವು ಕಂಪಿಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಮೇಲಿನ ವಿಜಯದ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ಸತ್ತ ಹಿಂದೂ ರಾಜನ ಒಣಹುಲ್ಲಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕತ್ತರಿಸಿದ ತಲೆಯನ್ನು ದೆಹಲಿಯ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಬಿನ್ ತುಘಲಕ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಿತು.  ಕಂಪಿಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅವಶೇಷಗಳಿಂದ,  ಇಸವಿ ೧೩೩೬ರಲ್ಲಿ ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಉದಯಿಸಿತು ಮತ್ತು ೨೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತವನ್ನು ಆಳಿದ ಭಾರತದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಬೆಳೆಯಿತು.

ಇದನ್ನೂ ಸಹ ನೋಡಿ 
 ಕುಮಾರರಾಮ

ಉಲ್ಲೇಖ

ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸ
ಪದ್ಮಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು (2020–2029)

ಪದ್ಮಭೂಷಣ ಇದು ಭಾರತದ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಜನವರಿ ೨, ೧೯೫೪ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಹೊರಡಿಸಿದ ಆದೇಶದ ಮೇರೆಗೆ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಭಾರತ ರತ್ನ, ಪದ್ಮ ವಿಭೂಷಣಗಳ ನಂತರ ಇದು ಭಾರತದ ಮೂರನೆಯ ದೊಡ್ಡ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ. ಯಾವುದೇ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಾದರೂ ದೇಶಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಸೇವೆಗಾಗಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಡಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪದ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ೧೯೫೪ ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ೧೯೭೮, ೧೯೭೯, ೧೯೯೩ ಹಾಗೂ ೧೯೯೭ರಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರದ ನಾಗರಿಕರ ಸಾಧನೆಗಳಿಗಾಗಿ ಗಣರಾಜ್ಯೋತ್ಸವದಂದು ಘೋಷಿಸಿ ಮಾರ್ಚ್-ಏಪ್ರಿಲ್ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಭವನದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ವಿಶೇಷ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಇವನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪದ್ಮಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ಕ್ರಮ ಹೀಗಿದೆ.

 ಪದ್ಮ ವಿಭೂಷಣ, ಎರಡನೆಯ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿದೆ.
 ಪದ್ಮಭೂಷಣ, ಮೂರನೆಯ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿದೆ.
 ಪದ್ಮಶ್ರೀ, ನಾಲ್ಕನೆಯ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿದೆ.

ಪುರಸ್ಕೃತರ ಪಟ್ಟಿ 

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಕ್ರೇಜಿ ಸ್ಟಾರ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ಕ್ರೇಜಿ ಸ್ಟಾರ್  2014 ರ ಭಾರತೀಯ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ರೋಮ್ಯಾಂಟಿಕ್ ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ವಿ. ರವಿಚಂದ್ರನ್ ಅವರು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಸಂಕಲನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಹೋಮ್ ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಈಶ್ವರಿ ಡ್ರೀಮ್ಸ್ ಇದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ. ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಪ್ರಿಯಾಂಕಾ ಉಪೇಂದ್ರ, ಪ್ರಕಾಶ್ ರೈ, ಭಾವನಾ ರಾವ್, ರಘು ರಾಮ್, ನವೀನ್ ಕೃಷ್ಣ, ಅಕುಲ್ ಬಾಲಾಜಿ, ನೀತು, ರವಿಶಂಕರ್ ಗೌಡ ಮುಂತಾದವರು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ.  ಚಿತ್ರವು ಅದರ ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ಹೈಪರ್‌ಲಿಂಕ್ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಚಿತ್ರವು 14 ಫೆಬ್ರವರಿ 2014 ಪ್ರೇಮಿಗಳ ದಿನದಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು  

ಈ ಚಿತ್ರವು ರಾಜೇಶ್ ಪಿಳ್ಳೈ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರ ಟ್ರಾಫಿಕ್ (2011) ನ ರೀಮೇಕ್ ಆಗಿದ್ದು, ಇದು ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಗೇಮ್ ಚೇಂಜರ್ ಆಗಿತ್ತು.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ರವಿಯಾಗಿ ವಿ.ರವಿಚಂದ್ರನ್
 ರವಿ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಪ್ರಿಯಾಂಕಾ ಉಪೇಂದ್ರ
 ಭಾವನಾ ರಾವ್
 ವಿಕ್ರಮ್ ರವಿಚಂದ್ರನ್
 ಪ್ರಕಾಶ್ ರೈ
 ರಘು ರಾಮ್
 ಅಕುಲ್ ಬಾಲಾಜಿ
 ದಿಲೀಪ್ ರಾಜ್
 ನವೀನ್ ಕೃಷ್ಣ
 ಅವಿನಾಶ್
 ರಂಗಾಯಣ ರಘು
 ರವಿಶಂಕರ್ ಗೌಡ
 ನೀತೂ
 ಮಿಮಿಕ್ರಿ ದಯಾನಂದ
 ಡಿಂಗ್ರಿ ನಾಗರಾಜ್
 ಯುವ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯ
 ರಮೇಶ್ ಅರವಿಂದ್... ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರ

ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ 
ವಿ.ರವಿಚಂದ್ರನ್ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಸ್ವತಃ ಮತ್ತು ಹಂಸಲೇಖ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 ಚಲನಚಿತ್ರ ವಿಮರ್ಶೆ
 ಇಂಡಿಯಾಗ್ಲಿಟ್ಜ್ ವಿಮರ್ಶೆ 
ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಷ-೨೦೧೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಕರ್ನಾಟಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು

ಕರ್ನಾಟಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಅಥವಾ ಕರ್ನಾಟಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಭಾರತದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿರುವ ಪಂಚ ದ್ರಾವಿಡ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮುದಾಯಗಳು. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಅವರ ಮೂಲ ಸ್ಥಳಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಎರಡು ಉಪವಿಭಾಗಗಳಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ, "ಕನ್ನಡ ನಾಡು" (ಕನ್ನಡ ಪ್ರದೇಶ) ಮತ್ತು "ತುಳುನಾಡು" (ತುಳು ಪ್ರದೇಶ).ಕರ್ನಾಟಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಕನ್ನಡ ನಾಡು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡವನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ ಆದ್ದರಿಂದ ಕರ್ನಾಟಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತುಳುನಾಡಿನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮಾತನಾಡಲು ತುಳು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಆದ್ದರಿಂದ ಇವರನ್ನು  ತುಳುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ವರ್ಗೀಕರಣ 
ಕರ್ನಾಟಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮುದಾಯದ ಪಂಚ ದ್ರಾವಿಡ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವರ್ಗೀಕರಣದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತಾರೆ.  ಕರ್ನಾಟಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ಉಪ-ವಿಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಸ್ಮಾರ್ತ, ಮಾಧ್ವ ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ವೈಷ್ಣವ ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಉಪವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
 

ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಬಾಳಿಗಾ

ಬಾಳಿಗಾ ಎಂಬುದು ಗೋವಾ, ಕರಾವಳಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಿಂದ ಕೊಂಕಣಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಉಪನಾಮವಾಗಿದೆ. ಇದು ಗೌಡ್ ಸಾರಸ್ವತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮುದಾಯದ ಹಿಂದೂಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.

ಇತಿಹಾಸ 
ಬಾಳಿಗಾ ಉಪನಾಮವನ್ನು ಗೌಡ್ ಸಾರಸ್ವತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮುದಾಯದ ಕುಟುಂಬಗಳು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಬಾಳಿಗಾ ಎಂಬುದು ಉಪನಾಮದ ಲಿಖಿತ ರೂಪವಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬೇಲ್ ಅಥವಾ ಬಾಲ್ಲೋ ಎಂದು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

೧೬೩೭ ರಲ್ಲಿ, ಕೆನರಾ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಬಸ್ರೂರ್ (ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಾರ್ಸಿಲೋರ್) ಪ್ರವರ್ಧಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದ ಅಕ್ಕಿ ಬಂದರಿನಲ್ಲಿ, ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಗುಂಪು ಗೋವಾದ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ವೈಸರಾಯ್ ಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ದೌರ್ಜನ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಅಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಪತ್ರದ ಮೂಲಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮುಂದುವರಿದರೆ ತಮ್ಮ ಹಣದೊಂದಿಗೆ ಬಂದರು ನಗರವನ್ನು ತೊರೆಯುವುದಾಗಿಯೂ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಪತ್ರಕ್ಕೆ ಇತರ ಸಾರಸ್ವತರು ಮತ್ತು ಜೈನ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ನಾರಾಯಣ ಬಲ್ಲೊ, ಶಿವ ಬಲ್ಲೊ ಮತ್ತು ದಾಮೊ ಬಲ್ಲೊ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ. 

ಮತ್ತೊಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ಉಲ್ಲೇಖವೆಂದರೆ ಗಣಪತಿ ರಾವ್ ಐಗಳ್ ಅವರು ಬರೆದ ದಿ ಏನ್ಷಿಯಂಟ್ ಹಿಸ್ಟರಿ ಆಫ್ ಸೌತ್ ಕೆನರಾದಲ್ಲಿ, ಇದು ಬಂಟ್ವಾಳದ ಇತರ ಒಂಬತ್ತು ಸಮಸ್ತರ (ಕುಲೀನರು) ಪೈಕಿ ಒಬ್ಬ ಡಮರ್ಸ ಬಾಲೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ , ಮಂಜೇಶ್ವರದ ಶ್ರೀ ಭದ್ರ ನರಸಿಂಹ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಅರ್ಪಿಸುವ ತಾಮ್ರದ ಶಾಸನಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದೆ. ಈ ಶಾಸನವನ್ನು ಕ್ರಿ.ಶ ೧೭೪೭ ರಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ 

ಇಂದು, ಉಪನಾಮ ಬೇಲ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಬಳಸುವ ಗೋವಾ ಕುಟುಂಬಗಳು ಇವೆ ಗೋತ್ರ ಮತ್ತು ಕುಲದೇವರನ್ನು ,ಮಂಜೇಶ್ವರ ಬಾಳಿಗರಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಯಿತು. ಆ ಕೊಂಕಣಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಬಾಳಿಗಾ ಎಂಬ ಉಪನಾಮದ ನಿಜವಾದ ರೂಪವು ಬಾಲೆ ಅಥವಾ ಬಳ್ಳೋ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ .

ಕೆಲವು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಹೇಳುವಂತೆ ಈಟಿಗಳನ್ನು ಹಿಡಿಯುವ ಕಾಲಾಳುಗಳು ಮತ್ತು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಬಲ್ಲೆ (ಏಕವಚನಕ್ಕಾಗಿ ಬಲ್ಲೊ , ಬಹುವಚನಕ್ಕಾಗಿ ಬಲ್ಲೆ) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಯೋಧ ಬಲ್ಲೊ (ಬಾಳಿಗಾ) ನಾಯಕ್ (ಮುಖ್ಯಸ್ಥ) ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದನು. ಬದುಕುಳಿಯಲು ಪ್ರತಿ ಕುಟುಂಬದ ದೈನಂದಿನ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳು, ಪ್ರಸ್ತುತಿಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳು ಬಲ್ಲೊ ಅವರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ.

ಈಗಿನ ಬಂಟ್ವಾಳದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಬಾಳಿಗರ ಬಣವನ್ನು, ಬಂಟ್ವಾಳ ಬಾಳಿಗರು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಹೆಗ್ಡೆ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬಂದವರು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಾಸಂಗಿಕವಾಗಿ, ಹೆಗ್ಡೆ ಕುಟುಂಬವು ಅದೇ ಗೋತ್ರ (ಕಶ್ಯಪ್) ಮತ್ತು ಕುಲದೇವತೆ (ಆರ್ಯದುರ್ಗ-ದಾಮೋದರ್) ಅನ್ನು ಸಹ ಹೊಂದಿದೆ.

ಗಮನಾರ್ಹ ಜನರು 
ಕೆಳಗಿನವು ಬಾಳಿಗಾ ಎಂಬ ಕೊನೆಯ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಾಗಿದೆ.
 ಎ.ವಿ ಬಾಳಿಗಾ ಎಫ್.ಆರ್.ಸಿ.ಎಸ್ (೧೯೦೪-೧೯೬೪), ಒಬ್ಬ ವೈದ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣತಜ್ಞ
 ಬಿ. ಜಯಂತ್ ಬಾಳಿಗಾ, ಭಾರತೀಯ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್
 ಬಂಟ್ವಾಳ ವೈಕುಂಠ ಬಾಳಿಗಾ (೧೮೯೫–೧೯೬೮), ವಕೀಲ
 ಆರ್‌ಕೆ ಬಾಳಿಗಾ (೧೯೨೯–೧೯೮೮), ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಸಿಟಿಯ ಪಿತಾಮಹ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
 ರಾಗವೇಂದ್ರ ಆರ್. ಬಾಳಿಗಾ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಕರ್ನಾಟಕ
ಗೌಂಡರ್

ಗೌಂಡರ್ ಎಂಬುದು ಭಾರತದ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ವಿವಿಧ ಸಮುದಾಯಗಳಿಂದ ಬಳಸಲಾಗುವ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯಾಗಿದೆ.  ಇದು ಕೊಂಗು ವೆಲ್ಲಲರ್, ಕುರುಂಬ, ಒಕ್ಕಲಿಗ,  ವನ್ನಿಯಾರ್,  ವೆಟ್ಟುವರ್ಸ್ ಮತ್ತು ಉರಾಲಿಗಳಂತಹ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಬಹುದು. 

ತಮಿಳುನಾಡು ರಾಜ್ಯದ ಕೊಂಗು ನಾಡಿನ ಪ್ರದೇಶದ ಕೊಂಗು ವೆಳ್ಳಲಾರ್ ಸಮುದಾಯ ಜನರು  ಈ ಹೆಸರುವಾಚಿಕೆ ಬಳುಸತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 

ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ವನ್ನಿಯಾರ್,  ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ತಮಿಳುನಾಡಿನ ವೆಲ್ಲೂರ್, ತಿರುಪತ್ತೂರು, ರಾಣಿ ಪೇಟ್, ವಿಲ್ಲುಪುರಮ್,ಕಲ್ಲಕುರ್ಚಿ, ಸೇಲಂ, ಮತ್ತು ಧರ್ಮಪುರಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ನಾಮಕಲ್, ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ತಮಿಳುನಾಡು, ಸಮುದಾಯಗಳ ಕೊಂಗು ವೆಳ್ಳಲಾರ್ ಮತ್ತು ವೆಟ್ಟುವರ್ ಈ ಹೆಸರುವಾಚಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

 ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ 
ಇದಕ್ಕೆ ಹಲವಾರು ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿಗಳಿವೆ. ಒಂದು ಸಿದ್ಧಾಂತವು ಇದನ್ನು ತಮಿಳು ಪದ ಕಾಮಿಂದನ್‌ನಿಂದ ಪಡೆದಿದೆ, ಇದರರ್ಥ "ದೇಶದ ಉದಾತ್ತ ರಕ್ಷಕ", ನಂತರ ಇದನ್ನು ಕವುಂಡನ್'' ಅಥವಾ ಗೌಂಡರ್ ಎಂದು ಮಾರ್ಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಮದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಎಸ್.ಎನ್ ಸದಾಶಿವಂ''' ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ತಮಿಳು ಕೌದನ್ಸ್ ಅಥವಾ ಗೌಡನ್ಸ್, ಕವಲೊಡೆಯಿತು ಹಾಗೂ ಒಕ್ಕಲಿಗ ಮತ್ತು ಕುರುಬ ಎರಡೂ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ.

ಇತಿಹಾಸ 
ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜ್ ಯುಗದ ಕೆಲವು ಗೌಂಡರ್ ಜನರು ವಲಸೆ ಹೋಗಿ ಮಲಯನ್ ರಬ್ಬರ್ ತೋಟಗಳ ಕೂಲಿಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
 

ತಮಿಳು ಸಮಾಜ
ದಿಲ್ ರಂಗೀಲಾ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ದಿಲ್ ರಂಗೀಲಾ (ಅಂದರೆ ವರ್ಣಮಯ ಹೃದಯ)  2014 ರ  ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಣಯ ಹಾಸ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರೀತಂ ಗುಬ್ಬಿ ಅವರ ಚಿತ್ರಕಥೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶನ ಹೊಂದಿದೆ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶ್, ರಚಿತಾ ರಾಮ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಿಯಾಂಕಾ ರಾವ್ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕೆ.ಮಂಜು ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ ಬ್ಯಾನರ್ ಕೆ.ಮಂಜು ಸಿನಿಮಾಸ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಅವರ ಹಿಂದಿನ ಚಿತ್ರ ಮಳೆಯಲಿ ಜೊತೆಯಲಿ (2009) ನಂತರ ಗಣೇಶ್ ಮತ್ತು ಗುಬ್ಬಿ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಮರಳುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.  ಚಿತ್ರದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಅರ್ಜುನ್ ಜನ್ಯ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. 

7 ಮಾರ್ಚ್ 2014 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕದಾದ್ಯಂತ ಸುಮಾರು 125 ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.

ಕಥಾವಸ್ತು 
ಹೋಟೆಲ್ ಮಾಲೀಕನ (ಅಚ್ಯುತ್ ಕುಮಾರ್ ) ಮಗಳು ಅನುರಾಧ (ಪ್ರಿಯಾಂಕಾ ರಾವ್), ಹೋಟೆಲ್ ಬಾಣಸಿಗ ಪ್ರೀತಮ್ ( ಗಣೇಶ್ ) ನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಾಳೆ. .ಪ್ರೀತಂ  ಗೋವಾಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ,  ತನ್ನನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸಿದ ಖುಷಿ (ರಚಿತಾ ರಾಮ್)ಯನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ವಿಕ್ಕಿಯೊಂದಿಗಿನ ತನ್ನ ವಿಫಲ ಪ್ರಣಯದಿಂದ ಹೊರಬರಲು ಅವನು ಖುಷಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಅನುರಾಧಾ ಪ್ರೀತಂ ಜೊತೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥಕ್ಕೆ ತಯಾರಿ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ದಿನ, ಅನುರಾಧಾಳು  ಪ್ರೀತಮ್ ನ ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ಅನುಚಿತವಾಗಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಇದರಿಂದ ಅವನು ಅವಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಮತ್ತೆ ಖುಷಿಯ ಬಳಿಗೆ ಬರುತ್ತಾನೆ.  ತನ್ನ ದೂರವಾಗಿದ್ದ ಗೆಳೆಯನೊಂದಿಗೆ ಖುಷಿಯನ್ನು ಅವನುನ ೋಡಿದಾಗ ಕಥೆಯು ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ತಿರುವು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಅವನು ಕುಡಿದಯು್ತಾನೆ. ಅನುರಾಧ ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಖುಷಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೀಚ್‌ಗೆ ಆಗಮಿಸುತ್ತಾಳೆ, ವಿಕ್ಕಿ ತನ್ನ ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ಮದುವೆಗೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಲು ಮಬಂದಿದ್ದನೇಅಹೊರತು  ವಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲು ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಇಬ್ಬರೂ ಮತ್ತೆ ಒಂದಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ಪ್ರೀತಂ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶ್
 ರಚಿತಾ ರಾಮ್
 ಪ್ರಿಯಾಂಕಾ ರಾವ್
 ರಂಗಾಯಣ ರಘು
 ಅಚ್ಯುತ್ ಕುಮಾರ್
 ಯಮುನಾ ಶ್ರೀನಿಧಿ
 ಜಯಶ್ರೀ

ನಿರ್ಮಾಣ 
ಬೆಂಗಳೂರಿನ ದೇವಸ್ಥಾನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿಯ ಶುಭ ದಿನದಂದು ಚಿತ್ರ , ಅದರ ತಾರಾಗಣ ಮತ್ತು ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಬೆಂಗಳೂರು, ಮೈಸೂರು ಮತ್ತು ಗೋವಾದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ನಡೆಯಲಿದ್ದು, ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ಹಾಡುಗಳ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ನಡೆಯಲಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಯಿತು.   ಚಿತ್ರದ ಮೊದಲ ಆಯ್ದ ಭಾಗವನ್ನು  ಜನವರಿ 2014 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ 
ಚಿತ್ರದ ಆಡಿಯೋ ಬಿಡುಗಡೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಚಾನ್ಸೆರಿ ಪೆವಿಲಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಾಯಕ ನಟ ಗಣೇಶ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ಶಿಲ್ಪಾ ಮತ್ತು ನಾಯಕ ನಟಿಯರು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಗಣ್ಯರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. ನಟಿಯರಾದ ಅಮೂಲ್ಯ, ಸಂಜನಾ, ನಿರ್ಮಾಪಕ ಕೆ.ಮಂಜು, ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಕ ಅರ್ಜುನ್ ಜನ್ಯ ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದರು.   ಈ ಚಿತ್ರದ ಹಾಡಿನ ಮೂಲಕ ಗಾಯಕ ಅಂಕಿತ್ ತಿವಾರಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಲಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಈ ಹಿಂದೆ ವರದಿಯಾಗಿತ್ತು.

ಹಾಡುಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಷ-೨೦೧೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ರಂಗನ್ ಸ್ಟೈಲ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ರಂಗನ್ ಸ್ಟೈಲ್ ಕನ್ನಡದ ರೊಮ್ಯಾಂಟಿಕ್ ಹಾಸ್ಯ ನಾಟಕ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ  ಪ್ರಶಾಂತ್ ಎಸ್ ಬರೆದು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರದೀಪ್ ಮತ್ತು ಕನ್ನಿಕಾ ತಿವಾರಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.  ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುದೀಪ್ ಕೂಡ ಪ್ರಮುಖ ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ,  ರೇಖಾ ದಾಸ್, ಸಾಧು ಕೋಕಿಲ, ಗುರುಕಿರಣ್, ಶರತ್ ಲೋಹಿತಾಶ್ವ, ತಬಲಾ ನಾಣಿ ಮುಂತಾದವರು ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.  ಇದು ಆರೆಂಜ್ ಸಿನಿಮಾಸ್ ಬ್ಯಾನರ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆರೆಂಜ್ ಸಹೋದರರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಚಿತ್ರ.ವಾಗಿದೆ

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ಪ್ರದೀಪ್
 ಕನಿಕಾ ತಿವಾರಿ
 ಸುದೀಪ್ 
 ಭಾರತಿ ಸಿಂಗ್ 
 ರೇಖಾ ದಾಸ್
 ಸಾಧು ಕೋಕಿಲ
 ಶರತ್ ಲೋಹಿತಾಶ್ವ
 ಗುರುಕಿರಣ್
 ತಬಲಾ ನಾಣಿ

ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ 
ಎಲ್ಲಾ ಹಾಡುಗಳಿಗೆ ಗುರುಕಿರಣ್ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಡುಗಳಿಗೆ ಗುರುಕಿರಣ್, ಕವಿರಾಜ್, ರವಿ ಮುಂತಾದವರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಇದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 
ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಷ-೨೦೧೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಹುಚ್ಚುಡುಗ್ರು (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ಹುಚ್ಚುಡುಗ್ರು  2014 ರ  ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಹಾಸ್ಯ  ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ರೇಡಿಯೋ ಸಿಟಿಯ ರೇಡಿಯೋ ಜಾಕಿ ಚೊಚ್ಚಲ RJ ಪ್ರದೀಪ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಕಥಾವಸ್ತು 
ಈ ಚಿತ್ರವು ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿನ ನಾಲ್ಕು ಹುಡುಗರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಜೀವನದ ಸುತ್ತ ಸುತ್ತುತ್ತದೆ.

ಎರಕಹೊಯ್ದ 

 ಶಿವನಾಗಿ ಚೇತನ್ ಚಂದ್ರ
 ಅಮಿತ್ ವಿಶ್ವನಾಥ್ ಮಾದೇಶ್
 ಶಂಕರನಾಗಿ ದೇವ
 ನಂಜುಂಡ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಾಪ್ ರಾಜ್
 ಪಾರು ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅದಿತಿ ರಾವ್
 ಪಿ ರವಿಶಂಕರ್ ಮರಿಗೌಡನಾಗಿ
 ಅವಿನಾಶ್
 ಎಚ್ ಜಿ ದತ್ತಾತ್ರೇಯ
 ವೈಜನಾಥ ಬಿರಾದಾರ್
 ತಬಲಾ ನಾಣಿ
 ಪವನ್ U2

ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ 
Articles with hAudio microformats
Album infoboxes lacking a cover
ಹುಚ್ಚುಡುಗಾರು ಆಲ್ಬಂ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2013 ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.  ಜೋಶುವಾ ಶ್ರೀಧರ್ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ

ಹುಚ್ಚುಡುಗಾರು ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ ಕಾವ್ಯಾ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ, "[ಚಿತ್ರದಂತೆ]...ಸಂಗೀತ ಆಲ್ಬಂ ಕೂಡ 'ಹುಡುಗರಿಗೆ ಮಾತ್ರ'."

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 
ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಷ-೨೦೧೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಎಂದೆಂದೂ ನಿನಗಾಗಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ಎಂದೆಂದೂ ನಿನಗಾಗಿ ಮಹೇಶ್ ರಾವ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ 2014 ರ  ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ನಾಟಕ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ .  ತಮಿಳಿನ ಎಂಗೇಯುಮ್ ಎಪ್ಪೋತುಮ್ ಚಿತ್ರದ ರಿಮೇಕ್ ಆದ ಇದರಲ್ಲಿ ಹೊಸಬರಾದ ವಿವೇಕ್ ನರಸಿಂಹನ್, ದೀಪಾ ಸನ್ನಿಧಿ, ಅನೀಶ್ ತೇಜೇಶ್ವರ್ ಮತ್ತು ಸಿಂಧು ಲೋಕನಾಥ್ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ಸೂರಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿವೇಕ್ ನರಸಿಂಹನ್
 ಸೌಮ್ಯಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ದೀಪಾ ಸನ್ನಿಧಿ
 ಗೌತಮ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅನೀಶ್ ತೇಜೇಶ್ವರ್
 ಮಥುರಾ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಿಂಧು ಲೋಕನಾಥ್
 ಅಭಯ ಸಿಂಹ
 ರಶ್ಮಿ ಸಿಂಹ

ವಿಮರ್ಶೆಗಳು 
ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಇದಕ್ಕೆ 5 ರಲ್ಲಿ 3 ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು "ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ಕಾಂಪ್ಯಾಕ್ಟ್ ಚಲನಚಿತ್ರ" ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ.  "ನಿರ್ದೇಶಕ ಮಹೇಶ್ ರಾವ್ ನಮಗೆ ಬಹಳ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯಿಂದ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಅದೃಷ್ಟದ ದುರಂತ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರು ತಮ್ಮ ರಿಮೇಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೂಲ ಚಿತ್ರದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸುಮಧುರತೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ" ಎಂದು ದಿ ನ್ಯೂ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್ ಬರೆದಿದೆ.  ಸಿಫಿ ಬರೆದರು, "ಕಥೆ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕಥೆಯು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ಸರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದಯಶಸ್ಸು ನಿರ್ದೇಶಕರಿಗೆ ಸಲ್ಲಬೇಕು" ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು "ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ವಾರಾಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿದೆ" ಎಂದು ಕರೆದರು.

ಹಾಡುಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 
ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಷ-೨೦೧೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಕ್ವಾಟ್ಲೆ ಸತೀಶ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ಕ್ವಾಟ್ಲೆ ಸತೀಶ 2014 ರ  ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಹಾಸ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಮಹೇಶ್ ರಾವ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಸತೀಶ್ ನೀನಾಸಂ, ಚಿಕ್ಕಣ್ಣ, ಆನಂದ್, ಸೂರಿ ಮತ್ತು ಸೋನಿಯಾ ಗೌಡ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ತಮಿಳಿನ ನಡುವುಲ ಕೊಂಜಂ ಪಕ್ಕತ ಕಾನೋಮ್ (2012) ಚಿತ್ರದ ರಿಮೇಕ್ ಆಗಿದೆ.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ಸತೀಶನಾಗಿ ಸತೀಶ್ ನೀನಾಸಂ
 ಚಿಕ್ಕಣ್ಣ
 ಆನಂದ್
 ಸೂರಿ
 ಸೋನಿಯಾ ಗೌಡ
 ಅಚ್ಯುತ್ ಕುಮಾರ್

ನಿರ್ಮಾಣ 
ಚಿತ್ರದ ಚಿತ್ರೀಕರಣವು ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದೆ.

ಬಿಡುಗಡೆ 
ಚಿತ್ರವನ್ನು ಮಾರ್ಚ್ 28 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ವಿಳಂಬವಾಯಿತು.  ಸಿಫಿ ಬರೆಯಿತು- "ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಕ್ವಾಟ್ಲೆ ಸತೀಶವು   ಸ್ನೇಹಿತರು ಹಾಗೂ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಬಾರಿ ನೋಡಬಹುದಾದ ಚಿತ್ರ , ಆದರೆ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ತುಂಬಾ ಹಾಸ್ಯಮಯ ಆಗಿದೆ!"  .  ಡೆಕ್ಕನ್ ಕ್ರಾನಿಕಲ್ ಬರೆದದ್ದು, "ನೀನಾಸಮ್ ಸತೀಶ ಅವರು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ,  ಸೋನಿಯಾ ಗೌಡ ಅವರು ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಚಿಕ್ಕಣ್ಣ ಹಾಸ್ಯದ ಭಾಗವನ್ನು ತುಂಬುವುದರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ  ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ".  "ಕ್ವಾಟ್ಲೆ ಸತೀಶ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ  ಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು  ಸಂಜೆಯನ್ನು ಸಂತೋಷವಾಗಿ ಕಳೆಯುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ" ಎಂದು ಬೆಂಗಳೂರು ಮಿರರ್ ಬರೆದಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಷ-೨೦೧೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಚಂದ್ರಲೇಖ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ಚಂದ್ರಲೇಖ 2014 ರ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಹಾರರ್ ಹಾಸ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಓಂ ಪ್ರಕಾಶ್ ರಾವ್ ಅವರ ನಿರ್ದೇಶನವಿದೆ ಚಿರಂಜೀವಿ ಸರ್ಜಾ ಮತ್ತು ಶಾನ್ವಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಆದರೆ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾಧು ಕೋಕಿಲಾ ಪೋಷಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರ ಪ್ರೇಮ ಕಥಾ ಚಿತ್ರಮ್ (2013) ನ ರಿಮೇಕ್ ಆಗಿದೆ ಮತ್ತು ಧನಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿದೆ

ಕಥಾವಸ್ತು 
ಒಂದು ರೆಸಾರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನರು ತಮ್ಮ ಸುತ್ತಲೂ ಭಯಾನಕ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾರೆ. ಹಲವಾರು ಜನರು ದೂರದ ರೆಸಾರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರ ಪ್ರೇಮ ಕಥಾ ಚಿತ್ರಮ್ (2013) ನ ರಿಮೇಕ್ ಆಗಿದೆ.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ಚಂದು ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಚಿರಂಜೀವಿ ಸರ್ಜಾ
 ಐಶ್ವರ್ಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಶಾನ್ವಿ ಶ್ರೀವಾಸ್ತವ್
 ಸಾಧು ಕೋಕಿಲ
 ನಾಗಶೇಖರ್
 ಅಭಿಷೇಕ್ ಪ್ರಸಾದ್
 ಪ್ರಶಾಂತ್ ಸಿದ್ದಿ
 ಹರಿದಾಸ್ ರೆಸಾರ್ಟ್ ವಾಚ್‌ಮ್ಯಾನ್ ಆಗಿ
 ಅನಂತ ವೇಲು
 ತುಮಕೂರು ಮೋಹನ್
 ಓಂಪ್ರಕಾಶ್ ರಾವ್

ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ 
ಜೆಬಿ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದು ಆದಿತ್ಯ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

 
 Oneindia ನಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರಲೇಖಾ 
ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಷ-೨೦೧೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಪುಂಗಿದಾಸ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ಪುಂಗಿ ದಾಸ MS ಶ್ರೀನಾಥ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ 2014 ರ  ಕನ್ನಡ ಹಾಸ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಪುಂಗಿ ದಾಸ ತನ್ನ ಅಜ್ಜ ಕೋಮಾಕ್ಕೆ ಹೋದ ನಂತರ ತನ್ನ ಅಜ್ಜ ವಿವಿಧ ಜನರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟ ಹಣವನ್ನು ಹೇಗೆ ಮರುಪಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಇದು ಹಾಸ್ಯಮಯವಾಗಿದೆ.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ರಾಮದಾಸನಾಗಿ ಕೋಮಲ್ ಕುಮಾರ್
 ನಂದಿನಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಸ್ಮಾ
 ಗಾಯತ್ರಿ ದೇವಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾಹುಕಾರ್ ಜಾನಕಿ
 ದೇವದಾಸರ ಮೊದಲ ಪತ್ನಿಯ ಹಿರಿಯ ಮಗನಾಗಿ ಬಿ.ಸಿ.ಪಾಟೀಲ
 ದೇವದಾಸನಾಗಿ ಆರ್.ಎನ್.ಸುದರ್ಶನ್
 ರಾಮದಾಸರ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪನಾಗಿ ತಬಲಾ ನಾಣಿ
 ರಾಜೇಂದ್ರ ಕಾರಂತರು ಕಾಳಿದಾಸನಾಗಿ
 ಕಾಳಿದಾಸನ ತಾಯಿಯಾಗಿ ಪದ್ಮಜಾ ರಾವ್
 ದೇವದಾಸರ ಮೊದಲ ಹೆಂಡತಿಯ ಕಿರಿಯ ಮಗ ಆಸಿಫ್
 ಬುಲೆಟ್ ಪ್ರಕಾಶ್
 ರಾಮದಾಸರ ಗೆಳೆಯನಾಗಿ ಕುರಿ ಪ್ರತಾಪ್
 ಹೊನ್ನವಳ್ಳಿ ಕೃಷ್ಣ
 ರಾಮದಾಸರ ಗೆಳೆಯನಾಗಿ ಚಿಕ್ಕಣ್ಣ
 ಎಂ ಎಸ್ ಉಮೇಶ್
 ರಾಕ್‌ಲೈನ್ ಸುಧಾಕರ್
 ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಚಂದ್ರು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಮತ್ತು ಕಾಳಿದಾಸನ ಆಪ್ತರು
 ಎಚ್.ಜಿ.ದತ್ತಾತ್ರೇಯ ದೇವದಾಸ ಅವರ ಆಪ್ತರು
 ಅಕ್ಕಿ ಚನ್ನಬಸಪ್ಪ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಷ-೨೦೧೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಸವಾರಿ 2 (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ಸವಾರಿ 2 ( Kannada   ) 2014 ರ  ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ರೋಮ್ಯಾಂಟಿಕ್ ನಾಟಕ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಜಾಕೋಬ್ ವರ್ಗೀಸ್ ನಿರ್ಮಿಸಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.       ಇದು 2009 ರ ಸವಾರಿ ಚಿತ್ರದ ಮುಂದುವರಿದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.

ಕಥಾವಸ್ತು 
ಈ ಸಿನಿಮಾ ನಿಧಿ ಹುಡುಕಾಟದ ಕುರಿತಾಗಿದೆ. ಒಬ್ಬ ಪತ್ರಕರ್ತ ಹಣದ ಮನಸ್ಸಿನ ವ್ಯಕ್ತಿ, ಎದುರಾಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಹೊರಡುತ್ತಾರೆ.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ಶ್ರೀನಗರ ಕಿಟ್ಟಿ
 ಶ್ರುತಿ ಹರಿಹರನ್
 ಕರಣ್ ರಾವ್
 ಅಬ್ಬಾಸ್
 ಗಿರೀಶ್ ಕಾರ್ನಾಡ್
 ಚಿಕ್ಕಣ್ಣ
 ಸಾಧು ಕೋಕಿಲ
 ಮಧುರಿಮಾ
 ವೈಜನಾಥ ಬಿರಾದಾರ್
 ಚಿಕ್ಕಣ್ಣ
 ಸಿಹಿ ಕಹಿ ಚಂದ್ರು
 ನೀನಾಸಂ ಅಶ್ವಥ್
 ದೊಡ್ಡಣ್ಣ
 ಬಿ.ಜಯಮ್ಮ
 ಮೈಕೆಲ್ ಮಧು
 ಓಂಪ್ರಕಾಶ್ ರಾವ್
 ಕಡ್ಡಿಪುಡಿ ಚಂದ್ರು
 ಅವಿನಾಶ್
 ಕೆ ಎಸ್ ರವೀಂದ್ರನಾಥ್
 ಸತೀಶ್ ಕುಮಾರ್
 ಜೀವಾ
 ಎಚ್.ಜಿ.ದತ್ತಾತ್ರೇಯ
 ಶರತ್ ಲೋಹಿತಾಶ್ವ
 ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಚಂದ್ರು

ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 
 ಫಿಲ್ಮ್‌ಬೀಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸವಾರಿ 2
ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಷ-೨೦೧೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಹರ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ಹರ 2014 ರ ಕನ್ನಡ  ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ದೇವರಾಜ್ ಪಾಲನ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ , ನಟರಾದ ವಸಂತ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಜ್ಞಾ ನಾಯಕರಾಗಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು 2006 ರ ತೆಲುಗು ಚಲನಚಿತ್ರ ಚಿನ್ನೊಡು ಚಿತ್ರದ ರೀಮೇಕ್ ಆಗಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ನಟರಾದ ಸುಮಂತ್ ಮತ್ತು ಚಾರ್ಮಿ ಕೌರ್ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.   ಚಿತ್ರದ ಟ್ರೈಲರ್ ಅನ್ನು 13 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2013 ರಂದು ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ವಸಂತ್
 ಪ್ರಜ್ಞಾ
 ಧರ್ಮ
 ಶರಣ್
 ಸಾಧು ಕೋಕಿಲ
 ಟೆನ್ನಿಸ್ ಕೃಷ್ಣ
 ವಿನಯ ಪ್ರಸಾದ್
 ಅವಿನಾಶ್
 ರಾಹುಲ್ ದೇವ್
 ಸತ್ಯಜಿತ್

ಸಂಗೀತ 
ಚಿತ್ರದ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಜಸ್ಸಿ ಗಿಫ್ಟ್ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಜಯಂತ್ ಕಾಯ್ಕಿಣಿ, ಕೇಶವಾದಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಕವಿರಾಜ್ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ .   ಆಲ್ಬಮ್‌ನ ಆಡಿಯೊ ಬಿಡುಗಡೆಯು 31 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2013 ರಂದು ನಡೆಯಿತು.

ಹಾಡುಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವರ್ಷ-೨೦೧೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು