Kannada-LLM-Labs/Wikipedia-Kn huggingface dataset:
ದಂಶಕ

ದಂಶಕಗಳು ರೋಡೆಂಷಿಯ ಗಣದ ಸಸ್ತನಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳು. ರೋಡೆಂಷಿಯ ಸ್ತನಿಗಳ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಗಣ. ಸ್ತನಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಎಲ್ಲ ಸಾಮಾನ್ಯ ಗುಣಗಳೊಡನೆ ಕೆಲವು ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳೂ ಈ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಈ ಗಣಕ್ಕೆ ಸೇರುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳೆಲ್ಲವೂ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳು. ಇವನ್ನು ದಂಶಕಗಳು ಎಂದೂ ಕರೆಯುವುದಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಳಿಲು, ಇಲಿ, ಹೆಗ್ಗಣಗಳು ಈ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರುತ್ತವೆ. ರೋಡೆಂಷಿಯ ಗುಂಪಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಗ್ರಹಣಸಾಮರ್ಥ್ಯವೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅಳಿಲುಗಳ ಬಾಲದ ತುಂಬೆಲ್ಲ ಕೂದಲು ಇವೆ.

ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು 
ಈ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳೆಂದರೆ ಹಲ್ಲುಗಳ ರಚನೆ. ಎರಡು ಜೊತೆ ಬಾಚಿಹಲ್ಲುಗಳ ಪೈಕಿ ಮುಂಭಾಗದ ಜೋಡಿಗಳು ಚಿಕ್ಕವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಇಲ್ಲವೆ ಪೂರ್ತಿ ಮಾಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಎರಡನೆಯ ಜೊತೆ ಬಾಚಿಹಲ್ಲುಗಳು ದೊಡ್ಡವೂ ಬಲಯುತವೂ ಆಗಿವೆ. ಇವು ಬಿಲ್ಲಿನಂತೆ ಬಾಗಿದ್ದು ಮರಗೆಲಸದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಉಳಿಯಂತಿರುತ್ತದೆ. ಕಾಯಿಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಗೆಡ್ಡೆಗೆಣಸುಗಳನ್ನು ಕೆರೆದು ತಿನ್ನಲು ಇಂಥ ಹಲ್ಲುಗಳು ಸಹಾಯಕವಾಗಿವೆ. ಪದೇ ಪದೇ ಗಟ್ಟಿ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಕೆರೆಯುವುದರಿಂದ ಬಾಚಿಹಲ್ಲಿನ ಹೊರಭಾಗ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸವೆಯುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸವೆದ ಭಾಗ ಅದೇ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಬಲ್ಲುದು. ಹಲ್ಲಿನ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಗಲವಾಗಿ ತೆರೆದಿರುವ ತಿರುಳಿನ ಕುಹರ (ಕುಳಿ) ಇರುತ್ತದೆ. ಹಲ್ಲು ಆಳಕ್ಕೆ ಇಳಿದಂತೆ ತಿರುಳು ಅಗಲವಾಗುವುದರಿಂದ ಇವನ್ನು ಬೇರುರಹಿತ ಹಲ್ಲುಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯುವುದಿದೆ. ಇನ್ನುಳಿದ ಬಾಚಿಹಲ್ಲು ಹಾಗೂ ಹಿಂದವಡೆ ಹಲ್ಲುಗಳ ನಡುವೆ ವಸಡು ಖಾಲಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಿದಾಗ ವಸಡಿನ ಈ ಭಾಗದ ಮಾಂಸಪದರ ಹೊರಚಾಚುವುದರಿಂದ ಎರಡೂ ದಂತಪಂಕ್ತಿಗಳ ನಡುವೆ ಒಂದು ಚೀಲವೇರ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಈ ಚೀಲದಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿದ್ದು ಸುರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಆಹಾರವನ್ನು ಅಗಿದು ನುಂಗಲು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿದೆ.

ದವಡೆಯ ಹಲ್ಲುಗಳು ಆಹಾರವನ್ನು ಅಗಿಯುವುದಕ್ಕೆ ಸಹಾಯಕಾರಿ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದವಡೆಯ ಹಲ್ಲಿನ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮುಂದೆ ಎರಡು ಹಾಗೂ ಹಿಂದೆ ಎರಡು ದಿಬ್ಬಗಳಿದ್ದು ನಡುವೆ ಕುಳಿಯಿರುತ್ತದೆ. ಮೇಲ್ದವಡೆಯ ಹಲ್ಲು ಇದರಲ್ಲಿ ಭದ್ರವಾಗಿ ಕೂತುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಸೇವಿಸಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಅಗಿದು ನುಂಗಲು ಅನುಕೂಲ. ಇದರಿಂದ ಹಾಲುಹಲ್ಲುಗಳು ಬಹುಬೇಗ ಬಿದ್ದು ಕಾಯಂ ಹಲ್ಲುಗಳು ಬರುತ್ತವೆ. ಈ ಹಲ್ಲುಗಳ ಮಾರ್ಪಾಡಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಕೆಳದವಡೆ ಹಾಗೂ ಅದರ ಸ್ನಾಯುಗಳೂ ಮಾರ್ಪಾಡಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಬಾಚಿಹಲ್ಲುಗಳು ಸ್ವಲ್ಪ ಮುಂಭಾಗಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲವೆ ಹಿಂಭಾಗಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಆಚೀಚೆ ಬಾಗಬಲ್ಲವು.

ದಂತ ಹಾಗೂ ದವಡೆಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿದರೆ ಈ ಗುಂಪಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಇನ್ನುಳಿದ ಸ್ತನಿಗಳಂತೆಯೇ ಇವೆ. ಮುಂಗಾಲುಗಳು ಹಿಂಗಾಲುಗಳಿಗಿಂತ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದು ಆಹಾರವನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿವೆ. ಮೃದುಮಣ್ಣಿನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಮುಂಗಾಲಿನಿಂದ ಕೆರೆದು ಬಿಲಗಳನ್ನೂ ರಚಿಸಬಲ್ಲವು. ಹಿಂಗಾಲು ಬಲಯುತವಾಗಿದ್ದು ದ್ವಿಪಾದ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಹಾಗೂ ಜಿಗಿದಾಡುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನೂ ಕಾಣಬಹುದು. ಚೂಪು ಮೂತಿ, ಪುಟ್ಟ ಹೊರಕಿವಿ - ಇವು ತಲೆಯ ಭಾಗದ ಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು. ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ಕರುಳಿನ ನಡುವೆ ಒಂದು ಉದ್ದವಾದ ಅಂಧಾಂತ್ರ ಕೊಳವೆಯಿದ್ದು, ಅವು ಸೇವಿಸಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ಜೀರ್ಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅನುಕೂಲವಾಗಿದೆ.

ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ 
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುಋತುಚಕ್ರವಿದ್ದು ಈ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ವರ್ಷವೆಲ್ಲ ಮರಿ ಹಾಕಬಲ್ಲವು. ಒಂದು ಸೂಲಿನಲ್ಲಿ 2 ರಿಂದ 20 ಮರಿಗಳು ಜನಿಸುತ್ತವೆ. ತಾಯಿ ಈ ಮರಿಗಳಿಗೆ ಹಾಲುಣಿಸಿ ಹಲವು ವಾರಗಳ ತನಕ ಪೋಷಿಸುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು

ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರ, ಅಸ್ಥಿಶಾಸ್ತ್ರ, ತುಲನಾತ್ಮಕ ಅಂಗರಚನಾಶಾಸ್ತ್ರ 

 ArchéoZooThèque : Rodent osteology  (photos)
 ArchéoZooThèque : Rodent skeleton drawings

ವಿವಿಧ 

 African rodentia
 Rodent photos on Flickr
 Rodent Species Fact Sheets from the National Pest Management Association on Deer Mice, Norway Rats, and other rodent species

ಸಸ್ತನಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ನವೀನ್ ಕೃಷ್ಣ

Articles with hCards

ನವೀನ್ ಕೃಷ್ಣ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ ಮತ್ತು ಕಿರುತೆರೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಭಾರತೀಯ ನಟ, ನಿರ್ದೇಶಕ ಮತ್ತು ಬರಹಗಾರ ಆಗಿದ್ದಾರೆ.  ಬಾಲನಟನಾಗಿ ಅನೇಕ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ ನಂತರ ಅವರು ಶ್ರೀರಸ್ತು ಶುಭಮಸ್ತು (2000) ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮಬಾರಿಗೆ  ವಯಸ್ಕರಾಗಿ ನಟನೆ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಅಂದಿನಿಂದ ವಿವಿಧ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪೋಷಕ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕದಂಬ (2004) ನೆನಪಿರಲಿ (2005) ಧೀಮಕು (2008) ಮತ್ತು ಮತ್ತೊಂದು ಮಧುವೇನಾ (2011).  ಆಕ್ಟರ್ ಹಗ್ಗದ ಕೊನೆ (2014) ಮತ್ತು ಆಕ್ಟರ್ (2016) ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳು ಅವರಿಗೆ ಹಲವಾರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮೆಚ್ಚುಗೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಟ್ಟಿವೆ.

2013ರಲ್ಲಿ, ಇನ್ನೂ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗದ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಬಾರ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುವುದಾಗಿ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕಥೆ ಬರೆಯುವುದಾಗಿ ನವೀನ್ ಘೋಷಿಸಿದರು. ಅವರು  ಬಿಡಲಾರೆ ಎಂದು ನಿನ್ನಾ (2013) ಚಿತ್ರವನ್ನು ಸಹ - ನಿರ್ದೇಶನವನ್ನು ಮಾಡಿದರು.

ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ 
ನವೀನ್ ಅವರು  ಕನ್ನಡ ನಟ ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಮೂರ್ತಿ ಮತ್ತು ಪುಷ್ಪ ದಂಪತಿಗೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ  ಜನಿಸಿದರು. ಅವರಿಗೆ ಮೂವರು ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರಿದ್ದಾರೆ.  ಅವರ ಸಹೋದರ ನಿತಿಲ್ ಕೃಷ್ಣ ಕೂಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ ತಮ್ಮ ಅದೃಷ್ಟವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಅವರು ಈ ಹಿಂದೆ ಎರಡು ಬಾರಿ ಅಕ್ಷಯ್ ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ನಂತರ ಎಸ್. ಎಸ್. ಕೃಷ್ಣ ಎಂದು ತಮ್ಮ ಪರದೆಯ ಹೆಸರನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.  ಆದಾಗ್ಯೂ , ಯಾವುದೇ ತೃಪ್ತಿದಾಯಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯದ ನಂತರ ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೂಲ ಹೆಸರನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು.

ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ದೂರದರ್ಶನ

ನಟನಾಗಿ

ನಿರ್ದೇಶಕನಾಗಿ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯಕೊಂಡಿಗಳು 

 
 
ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರು
ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
 ಕಿರುತೆರೆ
ಮರಮೂಗಿಲಿ

ಮರಮೂಗಿಲಿ ಎಂದರೆ ಸ್ತನಿವರ್ಗ, ಪ್ರೈಮೇಟ್ ಗಣ ಮತ್ತು ಟುಪಾಯಿಡೀ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ ಕೆಲವು ವಿಚಿತ್ರ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರು (ಟ್ರೀ ಶ್ರೂ). ಪ್ರಾಣಿವರ್ಗೀಕರಣದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಸ್ಥಾನ ಇಂದಿಗೂ ಚರ್ಚಾಸ್ಪದ. ಏಕೆಂದರೆ ಒಂದು ಕಡೆ ಗಾತ್ರ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಸೇವನೆಯ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ದೇಹದ ಕೆಲವು ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಬೆರಳುಗಳಲ್ಲಿ ಉಗುರುಗಳ ಬದಲು ನಖಗಳಿರುವುದು) ಇವು ಇನ್ಸೆಕ್ಟಿವೊರ ಗಣದ ಕೀಟಭಕ್ಷಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಹೆಜ್ ಹಾಗ್, ಮೋಲ್, ಟೆನ್ರೆಕ್, ಮೂಗಿಲಿ ಮುಂತಾದವು) ಹೋಲುತ್ತವೆ; ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆ ದೇಹದ ಮತ್ತೆ ಕೆಲವು ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ (ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕಪಾಲ, ಸ್ನಾಯು, ನಾಲಗೆ, ಸಂತಾನಾಂಗಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ) ಇವು ಪ್ರೈಮೇಟ್ ಗಣದ ಲೀಮರ್, ಟಾರ್ಸಿಯರ್ ಮುಂತಾದವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಲಕ್ಷಣಸಾಮ್ಯಗಳೇ ಪ್ರಧಾನವೆಂದು ಗಣಿಸಿ ಮರಮೂಗಿಲಿಗಳನ್ನು ಪ್ರೈಮೇಟ್ ಗಣಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿ ಈ ಗಣದ ಆದಿಯ, ಇನ್ಸೆಕ್ಟಿವೂರ ಗಣಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರದ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮರಮೂಗಿಲಿಗಳೂ ಈಗ ಇನ್ಸೆಕ್ಟಿವೊರ ಗಣದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿರುವ ಆನೆಮೂಗಿಲಿಗಳೂ ಕೆಲವೊಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ತೋರುವುದರಿಂದ, ಇವೆರೆಡು ಬಗೆಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಕೀಟಭಕ್ಷಕ ಮತ್ತು ಪ್ರೈಮೇಟುಗಳ ನಡುವಣ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಮೆನೊಟಿಫ್ಲ ಎಂಬ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಗಣದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಬೇಕೆಂದು ಮತ್ತೆ ಕೆಲವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಪಡುತ್ತಾರೆ.

ಮರಮೂಗಿಲಿಗಳಲ್ಲಿ 5 ಜಾತಿಗಳೂ 15 ಪ್ರಭೇದಗಳೂ ಉಂಟು. ಟುಪಾಯಿಯ, ಅನತಾನ, ಡೆಂಡ್ರೋಗೇಲ್, ಯೂರೋಗೇಲ್ ಮತ್ತು ಟೈಲೊಸರ್ಕಸ್-ಇವೇ ಈ ಐದು ಜಾತಿಗಳು ಭಾರತ, ಮಲೇಷ್ಯ, ಬೋರ್ನಿಯೊ, ಫಿಲಿಪೀನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಚೀನದ ನೈರುತ್ಯ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿವೆ.

ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು 
ಎಲ್ಲ ಮರಮೂಗಿಲಿಗಳೂ ನೋಡಲು ಉದ್ದಮೂತಿಯ ಅಳಿಲುಗಳಂತಿವೆ. ದೇಹ ಸಪೂರ; ಇದರ ಸರಾಸರಿ ಉದ್ದ 160 ಮಿಮೀ; ತೂಕ 400 ಗ್ರಾಮ್. ಜೊತೆಗೆ 90-200 ಮಿಮೀ ಉದ್ದದ ಬಾಲವುಂಟು. ಮೈ ಮೇಲೆ ಉದ್ದವಾದ ನೀಳವಾದ ಕಾಪುರೋಮಗಳೂ ಮೃದುವಾದ ಉಣ್ಣೆಯಂಥ ತುಪ್ಪಳ ಇವೆ. ಟೈಲೊಸರ್ಕಸ್ ಜಾತಿಯನ್ನುಳಿದು ಇತರ ಮರಮೂಗಿಲಿಗಳ ಕಿವಿಗಳು ಅಳಿಲಿನವುಗಳಂತೆ ಚಿಕ್ಕಗಾತ್ರದವೂ ಮೆಲ್ಲೆಲುಬಿನಿಂದ ರಚಿತವಾದವೂ ಆಗಿವೆ. ಅಂಗಾಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಗಂಟುಗಳಂಥ ಮೆತ್ತೆಗಳುಂಟು. ಬೆರಳುಗಳಲ್ಲಿ ನಸುಬಾಗಿದ ನಖಗಳಿವೆ. ಅಳಿಲುಗಳಂತೆಯೇ ಮರಮೂಗಿಲಿಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆ ಹಗಲುವೇಳೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳ ಚಲನೆ, ಆಹಾರವನ್ನು ತಿನ್ನುವ ಭಂಗಿ ಕೂಡ ಅಳಿಲುಗಳಂತೆಯೇ. ಆದರೆ ಅಳಿಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮೀಸೆಗಳಿವೆ. ಮರಮೂಗಿಲಿಗಳಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ.

ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಘ್ರಾಣ ಮತ್ತು ಶ್ರವಣ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಚರುಕು. ಓಡುವುದರಲ್ಲೂ ಮರ ಹತ್ತುವುದರಲ್ಲೂ ಇವು ಬಲು ನಿಷ್ಣಾತವೆನಿಸಿವೆ.

ಆಹಾರ 
ಕೀಟ ಮತ್ತು ಫಲಗಳು ಇವುಗಳ ಪ್ರಧಾನ ಆಹಾರ. ರಾತ್ರಿ ವೇಳೆ ಮರಗಳ ಪೊಟರೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದ್ದು ಹಗಲಿನ ವೇಳೆ ಆಹಾರಾನ್ವೇಷಣೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗುವುವು. ಕುಡಿಯುವುದಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಈಜಲೆಂದು ಸಹ ನೀರಿಗಿಳಿಯುವುದು ಇವುಗಳ ಸ್ವಭಾವ.

ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿ 
ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಶ್ರಾಯವಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಸಲಕ್ಕೆ 1-4 ಮರಿಗಳನ್ನು ಈಯುತ್ತವೆ.

ಪ್ರೈಮೇಟ್‍ಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಕೆ 
ದೊಡ್ಡಗಾತ್ರದ ಕಪಾಲ, ಮನಷ್ಯನಲ್ಲಿರುವಂಥ ಕೆರೋಟಿಡ್ ಮತ್ತು ಸಬ್ ಕ್ಲೇವಿಯನ್ ಅಪಧಮನಿಗಳು, ಮೂಳೆಗಳಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆವೃತವಾದ ಕಪಾಲ ಕುಳಿಗಳು, ಶಾಶ್ವತ ತೆರನ ವೃಷಣಕೋಶಗಳು ಮುಂತಾದ ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಪ್ರೈಮೇಟ್ ಗಣದ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ.

ಮರಮೂಗಿಲಿಗಳನ್ನು ಸಾಕಬಹುದೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಭಾರತದ ಮರಮೂಗಿಲಿ ಅನತಾನ ಎಲಿಯೋಟಿಯೈ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಸಸ್ತನಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ರೋಹು

ರೋಹು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಪ್ ಮೀನುಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದು. ಕಾಟ್ಲದಂತೆಯೇ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಎನ್ನಬಹುದು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕುವ ಕಾರ್ಪ್ ಮೀನುಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಅತ್ಯಂತ ರುಚಿಕರವೆಂದು ಹೆಸರಾಗಿದೆ. ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಎಲ್ಲ ನದಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ. ಆಂಧ್ರದ ಗೋದಾವರಿ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಿಕ್ಕುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಇದನ್ನು ಸಾಕುವ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆದಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಬೇರೆ ಯಾವ ನದಿಯಲ್ಲೂ ಸಿಕ್ಕುವುದಿಲ್ಲ.

ದೇಹರಚನೆ 
ಇದರ ತಲೆ ಕಾಟ್ಲದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಚಿಕ್ಕದು. ಆದರೆ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಚೂಪು. ಮೈಮೇಲೆ ಮಾಸಲು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಹುರುಪೆಗಳಿವೆ. ದೇಹ ಕಾಟ್ಲದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ದವಾಗಿದೆ.

ಆಹಾರ 
ರೋಹು ತಾನು ವಾಸಿಸುವ ನೀರಿನ ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ತಳಭಾಗಗಳಲ್ಲಿರುವ ಆಹಾರವನ್ನು ತೆಗದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ದೇಹದ ಮುಂಭಾಗದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಛಿದ್ರವಾದ ತುಟಿ ಇರುವುದರಿಂದ ಆಳವಿಲ್ಲದ ಕೊಳಗಳ ತಳಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಆಹಾರ ಆರಿಸಲು ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಮರಳು ಮಣ್ಣು, ಕೊಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಸಸ್ಯಜನ್ಯವಸ್ತು, ಅತಿಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ಪಾಚಿ ಮುಂತಾದವು ಈ ಮೀನಿನ ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಹಾರ.

ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿ 
ಕಾಟ್ಲದಂತೆಯೇ ರೋಹು ಮೀನು ಕೂಡ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮರಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಕಾಟ್ಲದ ತತ್ತಿಕೂಟದ ಜೊತೆಗೆ ರೋಹುವಿನ ತತ್ತಿಕೂಟವೂ ಸಿಕ್ಕುತ್ತದೆ. ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಪುಗಳ ತತ್ತಿಕೂಟ ಮರಿಗಳಲ್ಲಿ ರೋಹುವಿನದೇ ಬಹುಪಾಲು.

ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ 
ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಕಳೆದ ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಕೊಲ್ಕತ್ತದಿಂದ ತರಸಿ ಇದನ್ನು ಸಾಕಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಈಗ ಬೀಳಂದೂರು, ಹೆಸರಘಟ್ಟ, ಬೈರಮಂಗಲ, ನೀರಸಾಗರಗಳಿಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಮೀನುಗಳು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ರಾಜೇಶ್‌ ನಟರಂಗ

ರಾಜೇಶ್ ನಟರಂಗ ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟ, ಬರಹಗಾರ ಮತ್ತು ರೂಪದರ್ಶಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕನ್ನಡ ಸಿನಿಮಾ ಮತ್ತು  ಕನ್ನಡ ಹಾಗೂ ತೆಲುಗು ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸುತ್ತಾರೆ. ರಾಜೇಶ್ 25 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ದೂರದರ್ಶನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಝೀ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತಿರುವ ಧಾರಾವಾಹಿ ಅಮೃತಧಾರೆಯಲ್ಲಿ ನಟಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ರಾಜೇಶ್ ನಟರಂಗ ಇವರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು  .

ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ 
ರಾಜೇಶ್ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಬಸವನಗುಡಿಯ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬಿಎಸ್ಸಿ ಓದಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ನಾಟಕ, ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಹುಟ್ಟಿ ‘ನಟರಂಗ’ ಎಂಬ ರಂಗ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸೇರಿಕೊಂಡರು. ಸಿ.ಆರ್.ಸಿಂಹ, ಲೋಕೇಶ್, ಶ್ರೀನಾಥ್ ಮುಂತಾದ ಇಂಡಸ್ಟ್ರಿಯ ನಟರನ್ನು ನಟರಂಗ ಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಅವರು ರಾಜೇಶ್ ನಟರಂಗ ಎಂದು ಜನಪ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಇವರು 2002 ರಲ್ಲಿ ಠಫೋರಿ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ನಟನಾ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅವರು ಜಸ್ಟ್ ಮಾತಲ್ಲಿ, ಮೊಗ್ಗಿನ ಮನಸು ಮುಂತಾದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಕೆಲವು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನೂ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. 

ನಾಟಕ ತಂಡದಿಂದ ನಟನೆ ಕಲಿತು, ಬಿಎಸ್ಸಿ ಮುಗಿಸಿದ ಬಳಿಕ ರಾಜೇಶ್ ಆಪ್ಟೆಕ್ ನಲ್ಲಿ ಆರು ತಿಂಗಳ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಕೋರ್ಸ್ ಗೆ ಸೇರಿದರು. ಆದರೆ ಅದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ದೆಹಲಿ ನಗರಕ್ಕೆ ಹೋದರು. ಇಲ್ಲಿ ಇವರು ತೆರೆಮರೆಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಕಲಿಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರ ಆಸಕ್ತಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬೆಳೆಯಿತು.  ಅಲ್ಲಿಂದ ಹಿಂತಿರುಗಿದ ನಂತರ ಇವರು ಎಂಎಸ್ ಸತ್ಯು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ “ಸ್ಮಶಾನ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ” ಧಾರಾವಾಹಿಯ ನಿರ್ಮಾಣ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕರಾಗಿ ಮತ್ತು ಕಲಾ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿದರು. ರಾಜೇಶ್ ಅವರು ಕನ್ನಡದ ಜನಪ್ರಿಯ ಚಾನೆಲ್ ಉದಯ ಟಿವಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಮೂರೂವರೆ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಪಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. 

ಇವರು ಉದಯ ಟಿವಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಇವರಿಗೆ  ಮಾಯಾ ಮೃಗ ಧಾರಾವಾಹಿಯ ಅವಕಾಶ ಬಂದಿತು. ಉದಯ ಟಿವಿಯನ್ನು ತೊರೆದು ಟಿವಿ ಶೋಗಳಲ್ಲಿ ನಟನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಮಾಯಾ ಮೃಗ ಅವರಿಗೆ ಮೊದಲ ವಿರಾಮವನ್ನು ನೀಡಿತು. ಅಲ್ಲಿ ಇವರು ಶ್ರೀಧರ್ ಅಣ್ಣನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು; ಅವರು ಇಂದಿಗೂ ಈ ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. 

ಹಲವಾರು ಕನ್ನಡ ಧಾರಾವಾಹಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಝೀ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತಿರುವ ಅಮೃತಧಾರೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಅವರು ಅಪಾರ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡರು.

ಸಿನಿಮಾಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ನಟನಾಗಿ

ದೂರದರ್ಶನ

ನಿರ್ಮಾಪಕನಾಗಿ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಮಾರ್ಮಸೆಟ್

ಮಾರ್ಮಸೆಟ್ ಪ್ರೈಮೇಟ್ ಗಣದ ಕ್ಯಾಲಿತ್ರೈಸಿಡೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ, ಚಿಕ್ಕಗಾತ್ರದ ಹಾಗೂ ಉದ್ದಬಾಲ ಇರುವ ಹಲವಾರು ಬಗೆಯ ಕೋತಿಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಹೆಸರು. ಇವುಗಳ ತವರು ದಕ್ಷಿಣ ಹಾಗೂ ಮಧ್ಯ ಅಮೆರಿಕ. ಅಳಿಲಿನಂತೆ ಕಾಣುವ ವೃಕ್ಷವಾಸಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿವು. ಮರಗಳಲ್ಲಿ ಚುರುಕಾದ ವಿಚಿತ್ರ ನುಲಿಚಲನೆಯಿಂದ ಓಡಾಡಿಕೊಂಡಿರುವುವು. ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ಚಟುವಟಿಕೆ ಹೆಚ್ಚು.

ದೇಹರಚನೆ 
ವೃಕ್ಷವಾಸಿಗಳಾದ್ದರಿಂದ ರೆಂಬೆಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಹತ್ತಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ಕೈಕಾಲುಗಳ ಬೆರಳುಗಳಲ್ಲಿ (ಹೆಬ್ಬೆರಳು ವಿನಾ) ಉಗುರಿಗೆ ಬದಲಾಗಿ ಮೊನೆಯುಗುರುಗಳಿವೆ.

ಆಹಾರ 
ಇವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕೀಟಭಕ್ಷಿಗಳು. ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನೂ ಇನ್ನಿತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನೂ ತಿನ್ನವುದುಂಟು.

ಬಗೆಗಳು 
ಮಾರ್ಮಸೆಟ್ ಕೋತಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಬಗೆಗಳಿವೆಯೆಂದು ಮೇಲೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯವಾದವು ಇಂತಿವೆ:

 ಕ್ಯಾಲಿತ್ರಿಕ್ಸ್ ಜಾತಿಯ ಪೆನಿಸಿಲೇಟ, ಕ್ರೈಸೊಲ್ಯೂಕ, ಅರ್ಜೆಂಟೇಟ, ಜ್ಯಾಕಸ್ ಪ್ರಭೇಧಗಳು. ಇವು ಬ್ರಜಿಲ್ ಹಾಗೂ ಬೊಲೀವಿಯಗಳ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣದೊರೆಯುವುವು. 15-25 ಸೆಂಮೀ ಉದ್ದದ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿವು; 25-40 ಸೆಂಮೀ ಉದ್ದದ ಬಾಲ ಉಂಟು. ಮೈಬಣ್ಣ ಬಿಳಿಯಿಂದ ಕಗ್ಗೆಂಪಿನವರೆಗೆ ವ್ಯತ್ಯಸ್ತ. ಕೆಲವಲ್ಲಿ ಬಾಲದ ಮೇಲೆ ಅಡ್ಡಪಟ್ಟೆಗಳಿರುವುದುಂಟು. ತುಪ್ಪುಳು ರೇಷ್ಮೆಯಂತೆ ಬಲುಮೃದು. ಕಿವಿಗಳ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ರೋಮಗುಚ್ಛಗಳಿವೆ.
 ಸೆಬುಯೆಲ ಪಿಗ್ಮಿಯ (ಪಿಗ್ಮಿ ಮಾರ್ಮಸೆಟ್): ಪೆರು ಹಾಗೂ ಎಕ್ವಡಾರುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕುತ್ತದೆ. ಬಲುಚಿಕ್ಕಗಾತ್ರದ್ದು, ಉದ್ದ ಕೇವಲ 14 ಸೆಂಮೀ. ವಯಸ್ಕ ಪ್ರಾಣಿ 90 ಗ್ರಾಮಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಭಾರವಿರದು. ದೇಹದ ಬಣ್ಣ ಕಗ್ಗಂದು ಇಲ್ಲವೆ ಬೂದು.

ಮಾರ್ಮಸೆಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಸಾಕುವುದು ಸುಲಭ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 Primate Info Net Callithrix Factsheets
 Common Marmoset Care

ಸಸ್ತನಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ