Kannada-LLM-Labs/Wikipedia-Kn huggingface dataset:
ಜೀವನ

ಜೀವನವು ಹಲವು ಮುಖಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಕ್ರಿಯೆ. ಜೀವನವೆಂದರೆ ಜೈವಿಕ ಜಗತ್ತಿನ ವ್ಯಾಪಾರ, ಹುಟ್ಟು ಮತ್ತು ಸಾವು ಇವುಗಳ ನಡುವೆ ಜೀವಿಗಳ ಅಭಿವೃಧ್ಧಿ ಮತ್ತು ಬದುಕಿನ ಹೋರಾಟದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. 
ಜೀವನ ಸುಂದರ. 
ಇದಕೆ ಕಷ್ಟ ಸುಖ ಎರಡು 
ಅದರ ಭಾಗಗಳು. ಅವು ಒಂದರ 
ನಂತರ ಒಂದಾಗಿ ಬರುತ್ತವೆ. 
ಅದಕ್ಕೆ ಸಮಾಧಾನವೇ ಔಷಧಿ.

ಜೀವನದ ಅರ್ಥಗಳು 
ಜೀವನ ಅಂದರೆ ಒಂದು ಸಮುದ್ರವಿದ್ದಂತೆ ಅದನ್ನು ಈಜುವದು ಬಹಳ ಕಷ್ಟ. ಈಜಿ ದಡ ಸೇರಿದರೆ ಅದುವೆ ಜೀವನ.
ಜೀವನದಲ್ಲಿ  ಜೀವಿಸುವದು ಮುಖ್ಯವಲ್ಲ ಯಾವ ರೀತಿ ಜೀವಿಸುತ್ತೇವೆ ಅನ್ನುವದೇ ಮುಖ್ಯ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸು ಸಾಧಿಸಬೇಕಾದರೆ ಸಮಯ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ ...ನಮಗಾಗಿ ನಾವು ಜೀವಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ನಾವು ಬೇರೆಯವರಿಗಾಗಿ ಜೀವಿಸುವದೇ ಜೀವನ ತಮ್ಮ ನೋವನ್ನು ಮರೆತು ಅ ನೋವಿನೋಳಗೆ ಬೇರೆಯವರಿಗೆ ಸಂತೋಷವನ್ನು ನೀಡುವಧೆ ಜೀವನ ..............ಮೊದಲು ನಮ್ಮ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಿಸಿಕೊಂಡು ನಂತರ ಸಾದ್ಯವಾದ್ರೆ ಹಸಿದವರಿಗೆ ಊಟ ನೀಡುವದೇ ಜೀವನ. ನಮ್ಮ ಜೀವನ ಅರ್ಥ ಪೂರಣವಾಗಬೇಕಾದರೆ ತನ್ನ ಎಲ್ಲ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಳ್ಳದೆ ಬೆರೆಯವರ ಜೊತೆ ಸಂತೋಷವಾಗಿ ಜೀವಿಸುವದೇ ಜೀವನ ನಾವು ಬೇರೆಯವರಗೋಸ್ಕರ ಬದುಕಬೇಕು ವಿನಹ: ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಹೋಗುವ ಕಷ್ಟ ಸುಖಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಗಿಯಾಗುವದೇ ಜೀವನ ಬಡವರು,ವೃಧ್ಧರಿಗೇ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವದೇ ಜೀವನ....ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಗೌರವಿಸಿ ಪ್ರೀತಿಸುವುದು ಜೀವನ...

ಸಾಂಪ್ರದಾಯ
ಹಿರಿಯರ ತಳಹದಿಯಲ್ಲಿನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಜೀವನ ಶೈಲಿಯ ಅನುಸರಿಸುವುದು. ಅಂದ್ರೆ ವಸ್ತ್ರವಿನ್ಯಾಸ ಮದುವೆ, ಹಬ್ಬ ಹರಿದಿನಗಳಲ್ಲಿನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ತಳಹದಿಯಲ್ಲಿ ಆಚಾರಗಳ ಅಳವಡಿಕೆ.ಧಾರ್ಮಿಕತೆಯ ವೈಭವದಿ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿನ ಸಮಾನತೆಯ ಅರಿವಿನ ಆಚರಣೆ. ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಯ ನೀತಿಗಳು ಅನ್ವಯವಾಗುವಂತಹ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ದಾರಿಯೊಳಗೆ ಜೀವಿಸುವ ಭವ್ಯ ಸನ್ಮಾರ್ಗ..

ಅನ್ಯಗ್ರಹ ಅಥವಾ ಅನ್ಯವ್ಯೋಮ ಜೀವನ

ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವೈಚಾರಿಕತೆ ಮತ್ತು ಜೀವನ

ಉಲೇಖಗಳು 
https://relationshipsinlife.wordpress.com/

https://www.wikihow.com/Be-Happy-With-Yourself-and-Life-in-General

https://www.flokka.com/quotes-about-li

ಜೀವನ
ಜರ್ಮನಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳು

ಜರ್ಮನಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳು ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿರುವ ಸಂಬಂಧಿತ ಭಾಷೆಗಳ ಕುಟುಂಬ. ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೧ನೇ ಸಹಸ್ರಮಾನದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಭಾಷೆಗಳ ಪೂರ್ವಜ ಭಾಷೆ ಪ್ರೊಟೊ-ಜರ್ಮನಿಕ್ ಉಕ್ಕಿನ ಯುಗದಲ್ಲಿದ್ದ ಉತ್ತರ ಯುರೋಪ್ನಲ್ಲಿ ಉದ್ಭವವಾಯಿತೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.

ಇಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೩೮೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಮಾತುಗಾರರಿರುವ ಆಂಗ್ಲ ಮತ್ತು ೧೨೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಮಾತುಗಾರರಿರುವ ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಗಳು ಈ ಕುಟುಂಬದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಭಾಷೆಗಳಾಗಿವೆ.

ಜರ್ಮನಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳು
ಇಂಡೊ ಯೂರೋಪಿಯನ್ ಭಾಷೆಗಳು
ಆಸ್ಟ್ರೋನೇಸ್ಯದ ಭಾಷೆಗಳು

ಆಸ್ಟ್ರೋನೇಸ್ಯದ ಭಾಷೆಗಳು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಮಹಾಸಾಗರದ ಇತರೆಡೆ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಹರಡಿರುವ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬ. ಆಸ್ಟ್ರೋನೇಸ್ಯನ್ ಎಂಬ ಪದ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಭಾಷೆಯ ಆಸ್ಟರ್ (ಅಂದರೆ ದಕ್ಷಿಣದ ಗಾಳಿ ) ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯ ನೇಸೊ (ಅಂದರೆ ದ್ವೀಪ ) ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ. 
ಫಾರ್ಮೋಸ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಈ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬ ಉಗಮವಾಯಿತೆಂದು ತಜ್ಞರ ನಂಬಿಕೆ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಮಹಾಸಾಗರದ ಅನೇಕ ದ್ವೀಪ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಈ ಭಾಷೆಗಳು ಹರಡಿವೆ.

ವಿಭಾಗಗಳು 
ಈ ಭಾಷೆಗಳ ವಿಭಾಗೀಕರಣ ಸ್ವಲ್ಪ ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಈ ಭಾಷೆಗಳು ೧೦ ಕುಟುಂಬಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿತವಾಗುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅದರ ಮೊದಲ ೯ ಕುಟುಂಬಗಳು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅವನ್ನು 
 ಫಾರ್ಮೊಸಾದ ಭಾಷೆಗಳು ಎಂದು ಒಟ್ಟಾಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. 
 ಮಲಯೊ-ಪಾಲಿನೇಸ್ಯದ ಭಾಷೆಗಳು ೧೦ನೇ ಕುಟುಂಬವೆಂದಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆಗಳು 
ಕನಿಷ್ಟ ೪ ಮಿಲಿಯನ್ ಮಾತುಗಾರರಿರುವ ಭಾಷೆಗಳು
 ಜಾವಾದ ಭಾಷೆ (76 million)
 ಮಲೈ ಭಾಷೆ (ಇಂಡೊನೇಷ್ಯಾದ ಮಲೈ ಮತ್ತು ಮಲೇಶಿಯದ ಮಲೈ ಸೇರಿ)(40 million native, 175 million total)
 ಸುಂದದ ಭಾಷೆ (27 million)
 ಟಾಗಲಾಗ್ (22 million native, ~85 million total)
 ಸೆಬುಆನೊ ಭಾಷೆ (19 million native, ~30 million total)
 ಮಲಗಸಿ (17 million)
 ಮದುರ ಭಾಷೆ (14 million)
 ಇಲೊಕಾನೊ (8 million native, ~10 million total)
 ಹಿಲಿಗೇನೊನ್ (7 million natve, ~11 million total)
 ಮಿನನ್ಗ್‍ಕಬಾಉ (7 million)
 ಇಂಡೊನೇಷ್ಯಾದ ಬತಕ್ (6 million, all dialects)
 ಬಿಕೊಲ್ (4.6 million, all dialects)
 ಬಂಜರ್ (4.5 million)
 ಬಾಲಿಯ ಭಾಷೆ (4 million)
ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆಗಳು
 ಇಂಡೊನೇಷ್ಯಾದ ಮಲೈ (23 million native, ~220 million total, ಇಂಡೊನೇಷ್ಯಾ)
 ಟಾಗಲಾಗ್ (22 million native, ~85 million total, ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್)
 ಮಲೇಶಿಯಾದ ಮಲೈ (18 million native, ಮಲೇಶಿಯ, ಸಿಂಗಾಪುರ್, ಮತ್ತು ಬ್ರುನೈ)
 ಮಲಗಸಿ (17 million, ಮಡಗಾಸ್ಕರ್)
 ಟೆಟುಮ್ ಭಾಷೆ (800,000 speakers, ಪೂರ್ವ ಟೀಮೋರ್)
 ಫಿಜಿಯ ಭಾಷೆ (350,000 native, 550,000 total, ಫಿಜಿ)
 ಸಮೋಅದ ಭಾಷೆ (370,000, ಸಮೋಅ)
 ತಹಿತಿಯ ಭಾಷೆ (120,000, ಫ್ರೆಂಚ್ ಪಾಲಿನೇಸ್ಯ)
 ಟೋಂಗದ ಭಾಷೆ (108,000, ಟೋಂಗ)
 ಗಿಲ್ಬರ್ಟೀಸ್ (100,000, ಕಿರಿಬಾತಿ)
 ಮಾಓರಿ ಭಾಷೆ (100,000, ನ್ಯೂ ಜೀಲ್ಯಾಂಡ್)
 ಚಮೊರ್ರೊ ಭಾಷೆ (60,000, ಗ್ವಾಮ್ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಮರಿಯಾನ ದ್ವೀಪಗಳು)
 ಮಾರ್ಶಲ್ಲೀಸ್ ಭಾಷೆ (> 44,000, ಮಾರ್ಶಲ್ ದ್ವೀಪಗಳು)
 ನಾಉರು ಭಾಷೆ (6,000, ನಾಉರು)
 ಹವಾಯಿ ಭಾಷೆ (1000 native, 8000 competent, ಹವಾಯಿ)
ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬಗಳು
ಆಸ್ಟ್ರೊನೇಸ್ಯದ ಭಾಷೆಗಳು
ಟಾಗಲಾಗ್ ಭಾಷೆ

ಟಾಗಲಾಗ್ ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್ ದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಮಾತುಗಾರರ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಇದು ಫಿಲಿಪ್ಪೀನ್ಸ್‍ನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಚಲಿತ ಭಾಷೆ. ಆಸ್ಟ್ರೋನೇಸ್ಯ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬದ ಮಲಯೊ-ಪಾಲಿನೇಸ್ಯ ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿರುವ ಈ ಭಾಷೆಯು ಸುಮಾರು ೨೨ ಮಿಲಿಯನ್ ಜನರ ಮಾತೃಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ.

ಆಸ್ಟ್ರೊನೇಸ್ಯದ ಭಾಷೆಗಳು
ಎಮ್.ಕೆ.ವರಗಿರಿ

ಎಮ್.ಕೆ.ವರಗಿರಿಯವರು ೧೯೧೨ ಜನೆವರಿ ೨೧ರಂದು ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಾಣಿಬೆನ್ನೂರು ತಾಲೂಕಿನ ದೇವರಗುಡ್ಡದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.

ಶಿಕ್ಷಣ ,ವೃತ್ತಿ
ಇವರ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಹಾಗು ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ರಾಣಿಬೆನ್ನೂರು ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಜರುಗಿದವು. ಬಿ.ಎ. ಪದವಿಯನ್ನು ವರಗಿರಿಯವರು ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ ಪಡೆದರು. ಎಮ್.ಎ. ಹಾಗು ಎಮ್.ಇಡಿ ಪದವಿಗಳನ್ನು ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಪಡೆದರು. ಆಬಳಿಕ ಶಿಕ್ಷಣಾಧಿಕಾರಿಗಳಾಗಿ ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

ಸಾಹಿತ್ಯ
 ಗಂಗಾಸಾನಿ (ಕಾದಂಬರಿ)
 ಪ್ರೇಮತರಂಗಿಣಿ (ಕಥಾ ಸಂಕಲನ)
 ದ್ಯಾಮ-ಕಂಚಿ (ಕಥಾಸಂಕಲನ)
(ದ್ಯಾಮ-ಕಂಚಿಯು ನಾಟಕವಾಗಿ ರೂಪಾಂತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಧಾರವಾಡ ಆಕಾಶವಾಣಿಯಿಂದ ಪ್ರಸಾರಿತವಾಯಿತು, ಅಲ್ಲದೆ ನೀನಾಸಂದಿಂದ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿದ್ಯಾವರ್ಧಕ ಸಂಘದಲ್ಲಿ ಸಹ ಪ್ರಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.
ಎಮ್.ಕೆ.ವರಗಿರಿಯವರು "ಖೋ" ಕಾದಂಬರಿಯ ಸಹಲೇಖಕರು. (ಈ ಕಾದಂಬರಿಯು ೧೯೫೮ರಲ್ಲಿ ಧಾರವಾಡದ ಮನೋಹರ ಗಂಥಮಾಲೆಯಿಂದ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಯೋಗಾರ್ಥವಾಗಿ ಈ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಹನ್ನೊಂದು ಜನ ಲೇಖಕರು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.)
ಎಂ.ಕೆ.ವರಗಿರಿಯವರು ೨೦೦೬ ಮೇ ೩ರಂದು ನಿಧನರಾದರು.

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಎಮ್.ಕೆ.ವರಗಿರಿ
ಮೈಲಾರ ಮಹಾದೇವಪ್ಪ

ಮೈಲಾರ ಮಹಾದೇವಪ್ಪನವರು ೧೯೧೧ರಲ್ಲಿ ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೋಟೆಬೆನ್ನೂರಿನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಇವರ ತಾಯಿ ಬಸಮ್ಮ ; ತಂದೆ ಮಾರ್ತಾಂಡಪ್ಪ. ಮೋಟೆಬೆನ್ನೂರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನೂ ಹಾಗು ಹಂಸಭಾವಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹೈಸ್ಕೂಲಿನಲ್ಲಿ ಹರ್ಡೇಕರ ಮಂಜಪ್ಪ‍ನವರಿಂದ  ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭಾವನೆಯ ಉದಯವಾಯಿತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಳಗನಾಥರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಹಾಗು ಲೋಕಮಾನ್ಯ ತಿಲಕರ ಕೇಸರಿ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿಯ ಲೇಖನಗಳಿಂದ ಇವರಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ದೊರೆಯಿತು. ಇದರಿಂದ ೧೯೨೯ರಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದ ಸಕ್ರಿಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರಾಗಿ ಖಾದಿ ಪ್ರಚಾರದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು.  ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು ಉಪ್ಪಿನ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ದಾಂಡಿ ಯಾತ್ರೆ ಕೈಗೊಂಡಾಗ ಅದರಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಅತಿ ಕಿರಿಯ ಚಳುವಳಿಗಾರರಾಗಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ, ಮೈಲಾರ ಮಹಾದೇವಪ್ಪನವರು ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ದಂಡಿ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡ ಏಕೈಕ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂಬ ಖ್ಯಾತಿಗೂ ಭಾಜನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. 

೧೯೪೨ರಲ್ಲಿ ಚಲೇಜಾವ್ ಚಳುವಳಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ,  ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧೀಜಿ ಯವರು ಸೆರೆಯಾದ ಬಳಿಕ ಚಳುವಳಿ ಉಗ್ರ ರೂಪ ತಾಳಿತು. ಮೈಲಾರ ಮಹಾದೇವಪ್ಪನವರು ಯುವ ಹೋರಾಟಗಾರರನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದರು. ೧೯೪೩ ಮಾರ್ಚ ೩೧ರಂದು ಹೊಸರಿತ್ತಿಯ ಕಂದಾಯ ಕಚೇರಿಯ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದಾಗ, ಪೋಲೀಸರ ಗುಂಡಿಗೆ ಬಲಿಯಾದರು. ಇವರೊಂದಿಗೆ ಹಿರೇಮಠ ವೀರಯ್ಯ  ಹಾಗು ಮಡಿವಾಳ ತಿರಕಪ್ಪನವರೂ ಸಹ ಹುತಾತ್ಮರಾದರು.

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರು
ಮೇಲುಕೋಟೆ



ಮೇಲುಕೋಟೆಯ ದೇವಾಲಯಗಳು
 ಚೆಲುವನಾರಾಯಣ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ
 ಯೋಗಾನರಸಿಂಹ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ
 ಬದರಿ ನಾರಾಯಣ ದೇವಾಲಯ
 ಪಟ್ಟಾಭಿರಾಮ ದೇವಾಲಯ
 ಶಾಂಡಿಲ್ಯದ ಸನ್ನಿಧಿ
 ಕುಲಶೇಖರ್ ಆಳ್ವಾರ್ ಸನ್ನಿಧಿ
 ಜೀಯರ್ ಸನ್ನಿಧಿ
 ವೇದಾಂತದೇಶಿಕರ ಸನ್ನಿಧಿ
 ಕೇಶವ ದೇವರ ಸನ್ನಿಧಿ
 ನಂಜೀಯರ್ ಸನ್ನಿಧಿ
 ಮಾರಮ್ಮನ ಸನ್ನಿಧಿ
 ಪೇಟೆ ಆಂಜನೇಯ ಸನ್ನಿಧಿ
 ನಮ್ಮಾಳ್ವಾರ್ ಗುಡಿ
 ತಿರುಮಂಗೈ ಆಳ್ವಾರ್ ಗುಡಿ
 ಪೇಟೆ ಕೃಷ್ಣದೇವರ ಗುಡಿ
 ಸೀತಾರಣ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರ
 ಕರಣಿಕ ನಾರಾಯಣನ ಗುಡಿ
 ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ಗುಡಿ
 ಪರಕಾಲ ಮಠ
 ಅಹೋಬಲ ನರಸಿಂಹ ಸ್ವಾಮಿ ಸನ್ನಿಧಿ
 ಆದಿಶೇಷ ಸನ್ನಿಧಿ
 ಪಂಚ ಭಾಗವತ ಕ್ಷೇತ್ರ ಸನ್ನಿಧಿ
 ಪೇಯಾಳ್ವಾರ್ ಸನ್ನಿಧಿ
 ವರಾಹ ದೇವಾಲಯ
 ಬಿಂದು ಮಾಧವ ದೇವಾಲಯ
 ಹನುಮಾನ್ ದೇವಾಲಯ
 ಹಯಗ್ರೀವ ಸನ್ನಿಧಿ
 ಲಕ್ಷ್ಮಿ ನಾರಾಯಣ ಸನ್ನಿಧಿ
 ದತ್ತ ನಾರಾಯಣ ಗುಡಿ
 ವರಸಿದ್ದಿ ವಿನಾಯಕ (ಏಕಶಿಲೆ ಗಣಪ)
 ಕೇಶವ (ನಯನಕ್ಷೇತ್ರ)
 ಶನೇಶ್ವರ ಗುಡಿ
 ಕವಿಗಲ್ ಆಂಜನೇಯ ಗುಡಿ
 ಕರಮೆಟ್ಟಿಲು ಆಂಜನೇಯ ಗುಡಿ
 ಮೂಡ ಬಾಗಿಲು ಆಂಜನೇಯ ಗುಡಿ
 ರಾಯರಗೋಪುರ ಆಂಜನೇಯ ಗುಡಿ
 ಶ್ರೀನಿವಾಸ ದೇವಾಲಯ
 ಸುಗ್ರೀವನ ಗುಡಿ
 ಕಾಳಮ್ಮನ ಗುಡಿ
 ಗರುಡ ದೇವರ ಗುಡಿ
 ಆಂಜನೇಯ ಗುಡಿ(ಅಕ್ಕ ತಂಗಿಯರ ಹೊಂಡ)
 ಹೊರತಮ್ಮನ ದೇವಾಲಯ
 ಶಿವನ ಗುಡಿ(ಉಳ್ಳಿಬಾವಿ)

ಕವಿ ಪುತಿನ ಅವರ ಮನೆ

ಕನ್ನಡದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗೀತ ನಾಟಕಗಳನ್ನು ಬರೆದ ಕವಿ ಪುತಿನ ಅವರು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದದ್ದು ಮೇಲುಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ. ಅಲ್ಲಿನ ಪರಿಸರ, ಪಂಚಪ್ರಾಣವಾಗಿದ್ದ ಆರಾಧ್ಯ ದೇವರು ಇವರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃಷಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿದ್ದವು. ಮೇಲುಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಚಲುವನಾರಾಯಣಸ್ವಾಮಿ, ಯೋಗಾನರಸಿಂಹ ದೇಗುಲಗಳು, ಅಕ್ಕ ತಂಗಿಯರ ಕೊಳ, ಸಂಸ್ಕೃತ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಹೇಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿವೆಯೋ ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕವಿ ಪುತಿನ ಅವರ ಮನೆಯೂ ಅಷ್ಟೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ. ಪುತಿನ ಮನೆ ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿದ್ದು ವೀರಪ್ಪ ಮೊಯ್ಲಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ. ಅಂದರೆ, ಪುತಿನ ಬದುಕಿದ್ದ ಕಾಲದಲ್ಲೇ. ಕವಿಯ ಆಶಯವೂ ಅದೇ ಆಗಿತ್ತು; 'ನಾನು ಬದುಕಿರುವಾಗಲೇ ಬಾಳಿ, ಬದುಕಿದ ನನ್ನ ಮನೆ ಸ್ಮಾರಕವಾಗಬೇಕು. ನಾನು ಬರೆದ ಸಾಹಿತ್ಯ ನಿಂತ ನೀರಾಗದೆ, ನನ್ನ ಸಾವಿನಾಚೆಯೂ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯನ್ನು ತಲುಪುವಂತಾಗಬೇಕು'.

೧೯೯೬ರಲ್ಲಿ ಈ ಮನೆ ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿ, ಸರ್ಕಾರದ ತೆಕ್ಕೆ ಸೇರಿತು. ೧೯೯೮ರಲ್ಲಿ ಕವಿ ವಿಧಿವಶರಾದ ನಂತರ, ಟ್ರಸ್ಟ್‌ನವರು ಕವಿಯ ಬಯಕೆಯಂತೆ ಮನೆಯ ಮೂಲ ರೂಪವನ್ನು ಬದಲಿಸದೇ ೨೦೦೦ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಕವಿಮನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾಚ್ಯವಸ್ತು ಇಲಾಖೆಗೆ ೧೦ ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಗೆ ಗುತ್ತಿಗೆ ನೀಡಿ ಹೊಸ ರೂಪ ಕೊಡಲು ಮುಂದಾದರು. 

ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾದ ಮನೆಯ ಹಳೆಯ ಕಂಬಗಳು, ಮಹಡಿಯ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳು, ಹೆಂಚುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡೇ ಮೂಲ ಮನೆಯ ಅಂದ, ಚಂದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಧಕ್ಕೆ ಬಾರದಂತೆ ಕವಿ ಮನೆಯನ್ನು ಸುಂದರ ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕವಿ ಪುತಿನ ಅವರ ಊರು ಗೋಲು, ಬರೆಯಲು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ಮಣೆ, ಟೋಪಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಮಹಡಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಜಾಗವನ್ನೂ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಕವಿಯ ಮನೆ ದೇಗುಲ, ರಥ ಸಪ್ತಮಿ, ಹರಿಚರಿತೆ, ಮಾಂದಳಿರು, ಜಾಹ್ನವಿಗೆ ಜೋಡಿ ದೀವಿಗೆ, ಗೋಕುಲ ನಿರ್ಗಮನ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಕೃತಿಗಳ ಪ್ರಥಮ ಮುದ್ರಣವೂ ಇಲ್ಲಿ ನೋಡಲು ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಚಿತ್ರಗಳು

ಉಲ್ಲೇಖ

ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆ
ಪಾಂಡವಪುರ ತಾಲೂಕಿನ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು
ಕೊಕ್ಕರೆ ಬೆಳ್ಳೂರು

ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮದ್ದೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಬೆಳ್ಳೂರು ಎಂಬ ಹಳ್ಳಿ ಇದು. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಕೊಕ್ಕರೆಗಳು ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಗುಳೆ/ವಲಸೆ ಬರುವುದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಕೊಕ್ಕರೆ ಬೆಳ್ಳೂರು ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ.

ಈ ಕೊಕ್ಕರೆಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಪ್ರವಾಸಿಗಳು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಮೈಸೂರಿಗೆ ಹೋಗುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಮದ್ದೂರು ಸಮೀಪದಲ್ಲಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಕೊಕ್ಕರೆಗಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಅನೇಕ ಜಾತಿಯ ನೀರು ಹಕ್ಕಿಗಳು ಕಾಣ ಸಿಗುತ್ತವೆ. 

ಆದರೆ ಪಕ್ಷಿಧಾಮ, ಹಕ್ಕಿಗಳು ಸ್ವಚ್ಛಂದವಾಗಿ ಇರಲೆಂದೇ ನಿರ್ಮಿಸಿರುವ ತಾಣ, ಹಾಗಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ದಿನದಲ್ಲಿ ಕೆಲವೇ ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ವಿಹರಿಸಿ ಬರಬಹುದು. ಇದಕ್ಕೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಶುಲ್ಕವೂ ವಿಧಿಸಲಾಗುವುದು. ಬೋನಿನಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕಿಗಳನ್ನು ನೋಡುವುಕ್ಕಿಂತ ಅವುಗಳು ಸ್ವಚ್ಛಂದವಾಗಿ ಹಾರಾಡುತ್ತಾ ಹಾಡುವುದನ್ನು ಕುಟುಂಬದವರೊಂದಿಗೆ ನೋಡಲು ಕೇಳಲು ಎಷ್ಟೋ ಆನಂದ ಸಂತೋಷ.

ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಬೆಂಗಳೂರು - ಮೈಸೂರು ನಡುವಿನ ಹೆದ್ದಾರಿಯ ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ಸ್ವಲ್ಪ ಒಳಭಾಗಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದರೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿ ಸಂತಾನ ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಬೆರೆತುಕೊಂಡಿರುವ ವಿಸ್ಮಯವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಇದು ಬೇರೆ ಪಕ್ಷಿಧಾಮಕ್ಕಿಂತಲೂ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ, ಹೇಗೆಂದರೆ ಇದು ಪಕ್ಷಿಗಳಿಗೆಂದು ಮಾನವ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಸ್ಥಳವಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ಇದೊಂದು ಗ್ರಾಮವಾಗಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿ ಪೆಲಿಕಾನ್ ಹಾಗೂ ಪೇಂಟೆಡ್ ಸ್ಟ್ರೋಕ್ ಅವುಗಳಂಥ ವಿಶೇಷವಾದ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಸ್ವತಃ ತಮ್ಮ ಗೂಡುಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಪಕ್ಷಿ ವನವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಳೀಯ ನಿವಾಸಿಗಳೂ ಕೂಡ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಬಹಳ ಕಾಳಜಿಹೊಂದಿದ್ದು ಅವುಗಳ ರಕ್ಷಣೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಪಕ್ಷಿಗಳೂ ಕೂಡ ಗ್ರಾಮದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ತಮ್ಮ ಮೂಲಕ ಈ ಪುಟ್ಟ ಗ್ರಾಮವನ್ನು ಇಡೀ ನಾಡಿನಲ್ಲೇ ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿವೆ ಎಂದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು.

ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆ
ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು
ಅಚ್ಚ ಕನ್ನಡ

ಅಚ್ಚ ಕನ್ನಡವೆಂದರೆ, ಕನ್ನಡದ ಮೂಲಪದಗಳನ್ನು(ಪಲುಕುಗಳನ್ನು) ಬಳಸಿ ಹೇಳುವ, ಬರೆಯುವ, ಮಾತುಗೈವ ಒಂದು ಅಣ್ಕೆ. ಸಂಸ್ಕೃತದ ಒಂದೂ ಪದವನ್ನು(ಒರೆಯನ್ನು) ಬಳಸದೇ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕಾವ್ಯ(ಕಬ್ಬ) ಬರೆದ, ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೨ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ಆಂಡಯ್ಯ ಎಂಬ ಕಬ್ಬಿಗನೇ ಇದರ ಪುರಿ.

ಕನ್ನಡ
ಹೊಸಹೊಳಲು

ಹೊಸಹೊಳಲು ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ, ಕೃಷ್ಣರಾಜಪೇಟೆ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವಾದ ಇಲ್ಲಿ ಹೊಯ್ಸಳ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಾಜನಾದ ವೀರ ಬಲ್ಲಾಳ ಕಟ್ಟಿಸಿದ ಹೊಯ್ಸಳ ಶೈಲಿಯ ತ್ರಿಕೂಟಾಚಲ ಮಾದರಿಯ ಲಕ್ಷ್ಮಿನಾರಾಯಣ ದೇವಾಲಯವಿದೆ. ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀನರಸಿಂಹ ಮತ್ತು ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣರ ಗುಡಿಗಳೂ ಇವೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ೧೩ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾಗಿದೆ. ಅನುಪಮ ಕೆತ್ತನೆಯಿಂದ ನೋಡುಗರ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಬೇಲೂರು ಗುಡಿ ಒಳಗೆ ನೋಡು, ಹಳೇಬೀಡು ಗುಡಿ ಹೊರಗೆ ನೋಡು. ಆದರೆ ಹೊಸಹೊಳಲನ್ನು ಒಳಗೂ, ಹೊರಗೂ ನೋಡು ಎಂಬ ಮಾತಿದೆ. ಹೆಬ್ಬೆರಳಿನ ಗಾತ್ರದ ಕೋತಿ ಎಳನೀರು ಕುಡಿಯುತ್ತಿರುವ ಕೆತ್ತನೆ ಶಿಲ್ಪಿಗಳ ಕೈಚಳಕಕ್ಕೆ  ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಹೊಸಹೊಳಲು ಹಾಸನದಿಂದ ೬೦ ಕಿ.ಮಿ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದು, ಮೈಸೂರಿನಿಂದ ೫೩ ಕಿ.ಮಿ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ತಾಲ್ಲೂಕು ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ೨ ಕಿ.ಮಿ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ದೇವಾಲಯಗಳು
ಸೋಮನಾಥ
ಕೋಟೆಭೈರವೇಶ್ವರ 
ಆಂಜನೇಯ

ಚಿತ್ರಶಾಲೆ

ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆ
ಸೋಮನಾಥಪುರ

ಸೋಮನಾಥಪುರ ಮೈಸೂರು ನಗರದಿಂದ ೩೦ ಕಿ.ಮಿ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಪಟ್ಟಣ. ಇದು ಹೊಯ್ಸಳರು ಕಟ್ಟಿಸಿದ ಚೆನ್ನಕೇಶವ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿ. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ೧೨೬೮ರಲ್ಲಿ ಹೊಯ್ಸಳ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ದಂಡನಾಯಕನಾಗಿದ್ದ ಸೋಮ ಎಂಬಾತನು ಕಟ್ಟಿಸಿದನು. ಇದು ಇಂದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. 

ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆ
ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳಗಳು

ಕೈ ಮುಗಿದು ಒಳಗೆ ಬಾ ಯಾತ್ರಿಕನೆ ಶಿಲೆಯಲ್ಲವೀ ಗುಡಿಯು ಕಲೆಯ ಬಲೆಯು....ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ ಕುವೆಂಪು ತಮ್ಮ ಭಾವಪೂರ್ಣ ಕವನದ ಒಂದೇ ಒಂದು ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗೆ ಸೂಕ್ತ ಗೌರವ ಮನ್ನಣೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಕಲೆಗಳ ತವರು, ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗಳ ಬೀಡು, ಬೇಲೂರು, ಹಳೆಬೀಡು, ಸೋಮನಾಥಪುರಗಳನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಕುವೆಂಪು ಹೇಳಿದಂತೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪ್ರವಾಸಿಗನೂ ಶಿಲ್ಪಿಯ ಕಲಾತ್ಮಕತೆಗೆ ತಲೆ ಬಾಗಿಯೇ ಬಾಗುತ್ತಾನೆ.ಇಂಥ ಒಂದು ಕಲಾಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯ ತಾಣ ಮೈಸೂರಿಗೆ 38 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಸೋಮನಾಥಪುರ. ಪ್ರಶಾಂತ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಶಿಲ್ಪಕಲಾವೈಭವದ ದೇಗುಲವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರೆ ಆಗುವ ಸಂತೋಷ ಅಪರಿಮಿತ. ಹುಲ್ಲುಹಾಸಿನ ನಡುವೆ ಸಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ಮೆಟ್ಟಿಲೇರುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಹೊಸದೊಂದು ಶಿಲ್ಪಕಲಾಲೋಕವೇ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಜೀವಕಳೆಯಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿರುವ ಶಿಲ್ಪವೈಭವವನ್ನು ಕಂಡಾಗ ರೋಮಾಂಚನವಾಗುತ್ತದೆ. ಶಿಲ್ಪಿಯ ಜಾಣ್ಮೆ, ಚಾಕಚಕ್ಯತೆ ಕೌಶಲಕ್ಕೆ ಶಿರಬಾಗುತ್ತದೆ.

ಐತಿಹ್ಯ: 13ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸೋಮನಾಥಪುರ ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಅಗ್ರಹಾರವಾಗಿತ್ತು. ಚತುರ್ವೇದಿಮಂಗಲ ವಿದ್ಯಾನಿಧಿಪ್ರಸನ್ನ ಸೋಮನಾಥಪುರ ಎಂಬುದು ಇದರ ಪೂರ್ವ ಹೆಸರು. ಇಲ್ಲಿರುವ 7 ಶಾಸನಗಳು ಈ ಅಪೂರ್ವ ದೇವಾಲಯದ ಬಗ್ಗೆ ಹಾಗೂ ಕಲೆಗೆ ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯೆಗೆ ಆಗರವಾಗಿದ್ದ ಈ ಊರಿನ ಬಗ್ಗೆ ಮಹತ್ವದ ಮಾಹಿತಿ ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಹೊಯ್ಸಳರ ದೊರೆ ಮುಮ್ಮಡಿ ನರಸಿಂಹನ ದಂಡನಾಯಕನಾಗಿದ್ದ ಸೋಮನಾಥ 1258ರ ಸುಮಾರಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿ, ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನೇ ಇಟ್ಟು ಸೋಮನಾಥಪುರವೆಂದು ಕರೆದ. ಪ್ರಶಾಂತವಾಗಿ ಕಾವೇರಿ ನದಿ ಹರಿಯುವ ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹಲವು ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಎನ್ನುತ್ತದೆ ಇತಿಹಾಸ.

ವಿಶಾಲವಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಜಗತಿಯ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿರುವ ಈ ದೇಗುಲ ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖವಾಗಿದ್ದು ಜಗತಿಯ ಸುತ್ತಲೂ ಇಡೀ ದೇವಾಲಯವನ್ನೇ ಆನೆಗಳು ಹೊತ್ತಿವೆಯೇನೋ ಎಂದು ಭಾಸವಾಗುವಂತೆ ಸುಂದರ ಗಜಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ.  ಶಿಖರಪ್ರಾಯ: ಸೋಮನಾಥಪುರದ ದೇವಾಲಯದ ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಶಿಖರಪ್ರಾಯವಾಗಿರುವುದು ಮೂರು ಶಿಖರಗಳೇ. ಹೀಗಾಗೇ ಇದನ್ನು ತ್ರಿಕುಟಾಚಲವೆನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಹದಿನಾರು ಕೋಣೆಗಳ ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ವಿನ್ಯಾಸದ ಮೇಲೆ ರಚಿತವಾಗಿರುವ ಶಿಖರಗಳು ದೇವಾಲಯ ರಮ್ಯತೆಯನ್ನು ನೂರ್ಮಡಿಗೊಳಿಸಿವೆ. ಎಲ್ಲ ಹೊಯ್ಸಳ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಮುಖಮಂಟಪ, ನವರಂಗ, ಗರ್ಭಗೃಹ, ಸುಖನಾಸಿಗಳು ಇಲ್ಲೂ ಇವೆ. ಮಧ್ಯದ ಭುನವೇಶ್ವರಿಯಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟದಿಕ್ಪಾಲಕರು, ಅದರ ಮೇಲೆ 32 ತೊಲೆಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕಮಾನು, ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ತೂಗಾಡುವ ರೀತಿಯ ಕಮಲದ ಮೊಗ್ಗು ಮನಮೋಹಕ. ಈ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಗರ್ಭಗೃಹಗಳಿದ್ದು, ಉತ್ತರ ಗರ್ಭಗೃಹದಲ್ಲಿ ಜನಾರ್ದನ ದಕ್ಷಿಣ ಗರ್ಭಗೃಹದಲ್ಲಿ ತ್ರಿಭಂಗಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತ ವೇಣುಗೋಪಾಲ ವಿಗ್ರಹ ಇದೆ. ಮಧ್ಯದ ಗರ್ಭಗೃಹದಲ್ಲಿ ಯಾವ ವಿಗ್ರಹವೂ ಇಲ್ಲ. ಹಿಂದೆ ಇಲ್ಲಿ ವಿಗ್ರಹ ಇತ್ತೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಇಂದು ಈ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಭಗ್ನಗೊಂಡ ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಕಂಡಾಗ ಮನಸ್ಸು ವ್ಯಾಕುಲಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಆಂಗ್ಲವಿದ್ವಾಂಸರು ಈ ದೇವಾಲಯದ ಶಿಲ್ಪಕಲಾವೈಭವ ಕಂಡು ಅದರ ಮಾಹಿತಿ ಮುದ್ರಿಸಿದ ಕಾರಣ, ಅಂದಿನ ಮೈಸೂರು ಅರಸರು ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದರು. 1924ರಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದುಹೋಗಿದ್ದ ಗೋಡೆಗಳ ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಿ, ದೇವಾಲಯ ಶಿಥಿಲವಾಗದಂತೆ ಭದ್ರಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. 1953ರಲ್ಲಿ ಈ ದೇವಾಲಯದ ಒಳಭಾಗದ ಅಪರಿಮಿತ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಕಣ್ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳಲೆಂದು ವಿದ್ಯುದ್ದೀಪದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಭೀಮಕಾಯ

ಇದು ಎಸ್.ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಮೊದಲನೆಯ ಕೃತಿ.ಇದು 1952 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು.ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಒಬ್ಬ ಕುಸ್ತಿಪಟು ಮತ್ತು ಅವನ ಜೀವನದ ಬಗೆಗಿನ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. 
 ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
ದೂರ ಸರಿದರು

ದೂರ ಸರಿದರು ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರಾಂತ ಕಾದಂಬರಿಗಾರರಾದ ಎಸ್ ಎಲ್ ಭೈರಪ್ಪನವರು ೧೯೬೨ರಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿ. ಮೈಸೂರಿನ ಒಂದು ಕಾಲೇಜಿನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಹಾಗೂ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪ್ರೇಮಕಥೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಕಾದಂಬರಿ ಇದಾಗಿದೆ. ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಹೆಣ್ಣು- ಗಂಡಿನ ಸಮಾನತೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ತತ್ವ ಮುಂತಾದವು ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಈ ಕಾದಂಬರಿಯ ಮುಖ್ಯ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ. ಪ್ರೇಮವನ್ನು ಸಾಹಿತ್ಯ , ತತ್ವದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದು ಭೈರಪ್ಪಬನವರ ಪ್ರತಿಪಾದನೆಯಾಗಿದೆ. ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ, ವಸಂತ, ಉಮಾ, ರಮಾ, ವಿನತಾ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳಾಗಿವೆ.

ಕಥಾ ಸಾರಾಂಶ
ಮೈಸೂರಿನ ಕಾಲೇಜು ಒಂದರಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತಕ ಪದವಿ ಓದುತ್ತಿರುವ ಸಚ್ಚಿದಾನಂದನಿಂದ ಕಥೆ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ. ಪದವಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ, ಆಗಾಗ ಅವನು ತನ್ನ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸುತಿರುತ್ತಾನೆ. ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗನಾದ ಸದಾನಂದನಿಗೆ ಕೆಲವು ಗೊಂದಲಗಳ ನಡುವೆ ವಿನತೆಯ ಪರಿಚಯವಾಗುತ್ತದೆ. ವಿನತೆಯೂ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದು, ತಾನೂ ಕವನ, ಕಥೆಗಳನ್ನು ಬರೆದಿರುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೆ ಅವಳ ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಭಾವನೆಗಳು, ಆದರ್ಶಪ್ರಾಯ ಪಾತ್ರಗಳು ತುಂಬಿರುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆಯೆ ಇಬ್ಬರ ಪರಿಚಯ ಗಾಢವಾಗಿ ಬೆಳೆದು, ಪ್ರೇಮಕ್ಕೆ ತಿರುಗುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಶಿವಮೊಗ್ಗದಿಂದ ಬಂದಿರುವ ಬೇರೆಲ್ಲಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಪಾತ್ರಗಳಿಗಿಂತ ಒಂದು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹಿರಿಯನಾದ ವಸಂತ ಅದೇ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ಓದುತಿರುತ್ತಾನೆ, ಅವನ ಕಿರಿಯ ತರಗತಿಯ ಉಮಾ ಅವನಿಗೆ ಪರಿಚಯವಾಗುತ್ತಾಳೆ. ವಸಂತನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮದುವೆಯ ಒತ್ತಡ ಬಂದಾಗ ಇವನಿಗೆ ಬೌದ್ಧಿಕವಾಗಿ ಸರಿಹೊಂದಬಲ್ಲ ಉಮೆಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಲು ಇಚ್ಛೆಪಟ್ಟು, ಇಬ್ಬರ ಮನೆಯವರ ಕಡೆಯಿಂದ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಾಗಿ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವಾಗುತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಸಚ್ಚಿದಾನಂದನಿಗೆ ತನ್ನ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಸಹಪಾಠಿಯಾದ ರಮೆಯ ಪರಿಚಯವಾಗುತ್ತದೆ. ರಮೆಗೆ ಸಚ್ಚಿದಾನಂದನ ಮೇಲೆ ಪ್ರೇಮಾಂಕುರವಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಮೊದಲೇ ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ವಿನತೆಯನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಿರುವದರಿಂದ, ರಮೆಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಾನೆ. ವಿನತೆಯ ತಾಯಿಗೆ ತಮ್ಮ ಮಗಳನ್ನು ತಮ್ಮದೇ ಅಥವಾ ತಮಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನಗಳಿರುವವರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟು ಮದುವೆ ಮಾಡುವ ಅಪೇಕ್ಷೆ. ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ-ವಿನತೆಯರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ವಿನತೆಯ ತಾಯಿ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿಯೇ ವಿರೋಧಿಸುತ್ತಾಳೆ. ವಸಂತ, ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ, ಉಮಾ, ರಮಾ ಎಲ್ಲರೂ ಪದವಿ ಮುಗಿಸುತ್ತಾರೆ, ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿಗೆ ಸೇರುತ್ತಾರೆ. ವಿನತಾ ಪದವಿ ಮುಗಿಸಿ ಟಿ. ನರಸೀಪುರದ ಶಾಲೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕಿಯಾಗಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಓದುತ್ತಾ ಉಮೆಗೆ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಅನಿಸಿಕೆ ವಸಂತನಿಗೆ ವಿರೋಧವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಇಬ್ಬರ ಅನಿಸಿಕೆಗಳು ವಿರುದ್ಧವಾಗಿರುವ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ವಸಂತ ತಮ್ಮ ಮದುವೆ ಮುಂದೂಡುತ್ತಾನೆ. ಇತ್ತ ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ-ವಿನತೆಯರ ಭೇಟಿ ಕ್ರಮೇಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ವಸಂತ ಮತ್ತು ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಓದು ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಬೇರೆಡೆಗೆ ಹೋಗಿ ಉಪನ್ಯಾಸಕರಾಗಿ ಸೇರುತ್ತಾರೆ. ವಿನತೆ ತನ್ನ ತಾಯಿಗೆ ತನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮನವೊಲಿಸುವಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ವಿಫ಼ಲವಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ಒತ್ತಾಯದ ಮೇರೆಗೆ ಬೇರೆ ಹುಡುಗಿಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗುತ್ತಾನೆಯಾದರೂ, ಅವನಿಗೆ ವಿನತೆಯ ನೆನಪಾಗುತಿರುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಖಿನ್ನತೆಗೊಳಗಾಗಿ, ಒಂದು ದಿನ ವಿನತೆ ಅಸುನೀಗುತ್ತಾಳೆ. ರಮೆ ದೇಶದ ಹಲವಾರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ ವೃತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಇತ್ತ ವಸಂತ ತನ್ನ ಪ್ರತಿಭೆಯಿಂದಾಗಿ ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕನಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
 ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ಜಲಪಾತ (ಕಾದಂಬರಿ)

ಇದು ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರುವಾಸಿ ಕಾದಂಬರಿಗಾರ ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪನವರು ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿ

 ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
ನಿರಾಕರಣ

ಇದು ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರುವಾಸಿ ಕಾದಂಬರಿಗಾರ ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪನವರ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿ
ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
 ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ದಾಟು

ದಾಟು ಕನ್ನಡ ಲೇಖಕ ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪ ಅವರ ಕಾದಂಬರಿ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರಿಗೆ 1975 ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ  ಸಂದಿದೆ. ಕಾದಂಬರಿಯ ಕಥಾ ವಸ್ತು ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಸಂಕೀರ್ಣ ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು 14 ಪ್ರಮುಖ ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಅನುವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.  ಕಾದಂಬರಿ ಹೆಸರು ಜಾತಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಣ್ಣಗಳ ಗಡಿಗಳನ್ನು ದಾಟಿರುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.  

ಈ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಜಯ ಮೆಹ್ತಾ ಅವರು ಗುಜರಾತಿಗೆ  ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದು, ಅದು 1992 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದೆ.

ಸಹ ನೋಡಿ

ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪ ಅವರ ಕಾದಂಬರಿಗಳು

ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪ ಅವರ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ 

 ಭಿತ್ತಿ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
 ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತ ಕನ್ನಡ ಕೃತಿಗಳ
ಅನ್ವೇಷಣ

ಇದು ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರುವಾಸಿ ಕಾದಂಬರಿಗಾರ ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪನವರ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿ
ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
 ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ನೆಲೆ

ಇದು ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರುವಾಸಿ ಕಾದಂಬರಿಗಾರ ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪನವರ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿ.

ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
 ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ಸಾಕ್ಷಿ

ಇದು ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರುವಾಸಿ ಕಾದಂಬರಿಗಾರ ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪನವರ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿ
ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
 ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ಅಂಚು (ಪುಸ್ತಕ)

ಅಂಚು ಕಾದಂಬರಿ ಕನ್ನಡದ ಸುಪ್ರಸಿದ್ದ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪನವರ ೧೯೯೦ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಕಾದಂಬರಿ.
ಈ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳ ನಡುವಿನ ಮಾನಸಿಕ ತುಮುಲಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವತ್ತ ಲೇಖಕರು ಶ್ರಮಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳು

ಡಾ|| ಅಮೃತಾ 
- ಕಾದಂಬರಿಯ ಕಥಾ ನಾಯಕಿ. ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಉಪನ್ಯಾಸಕಿ, ವಿದ್ಯೆಗೆ ತಕ್ಕವಂತೆ ರೂಪವಂತೆ. ತನ್ನ ಗಂಡನಿಂದ ದೂರವಾಗಿ, ತನ್ನಿಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳ ಜೊತೆ ಓಂಟಿಯಾಗಿ ಜೀವನ ನೆಡೆಸುತ್ತಿರುವವಳು.
ಕಥಾ ನಾಯಕಿ ಅಮೃತಾ ಮುಂಗೋಪಿ ಮತ್ತು ತುಂಬಾ ಸೂಕ್ಷ ಸಂವೇದನೆಯುಳ್ಳವಳು. ತನ್ನ ಹತ್ತಿರದವರಿಂದ ಹಾಗು ತನ್ನ ಗಂಡನಿಂದ ಮೋಸವಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದು ಎಲ್ಲರನ್ನು ದೂರವಿಟ್ಟವಳು.

ಸೋಮಶೇಖರ್ 
- ಕಾದಂಬರಿಯ ಕಥಾನಾಯಕ. ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ. ಮುಂಬೈಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತನೊಡನೆ ನೌಕರಿ ಅರಂಭಿಸಿ ನಂತರ ಮೈಸೂರಿಗೆ ಬಂದು ಸ್ವಂತ ಕಛೇರಿ ನೆಡೆಸುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ. ಕಥಾ ನಾಯಕ ವಿಧುರ, ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ಮತ್ತು ಮಗ ತೀರಿ ಹೋದ ಮೇಲೆ ಓಂಟಿಯಾಗಿ ಜೀವನ ನೆಡಸುತ್ತಿರುವವನು. ಸ್ವಭಾವತಃ ಶಾಂತ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದವನು.

ನೀಲಕಂಠಪ್ಪ 
- ಕಥಾ ನಾಯಕನ ಕಛೇರಿಯಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಕ.

ಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿ 
- ಕಥಾ ನಾಯಕಿಯ ಚಿಕ್ಕಮ್ಮ.

ರಂಗನಾಥ 
- ಕಥಾ ನಾಯಕಿಯ ಗಂಡ.

ಕಥಾ ಸಾರಾಂಶ
ತನ್ನನ್ನು ಅವಿಚಿಕೊಂಡ ಅನ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ಎಸೆಯುವ ಭಾವಶಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದ ಮನಸ್ಸು ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ನಾಶಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ, ತನ್ನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವವರ ಮೇಲೆ ಕ್ರೌರ್ಯವನ್ನು ಮಸೆಯುವ ವಿಕೃತಿಗೆ ತಿರುಗಿರುವುದೇ
‘ಅಂಚು’ವಿನ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ.
ಜೀವನಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಸಾವಿನ ಪ್ರಪಾತಗಳ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ತನ್ನತ್ತ ಸೆಳೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಬೇಕಾದ ಪ್ರೀತಿಯು ಈ ಕ್ರೌರ್ಯಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧ ತೂಕವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಸ್ಥೂಲವಸ್ತುವಿನ ಹಂದರದಲ್ಲಿ
ಸ್ಫುಟವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಪಾತ್ರಗಳು, ಮಾನವ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಹಾಗೂ ಮನಃಪ್ರವೃತ್ತಿಯ ಗುಹ್ಯಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಟಾರ್ಚ್ ಹಾಕಿ ತೋರಿಸುವ ತಂತ್ರವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳಿಂದ ಬೈರಪ್ಪನವರು ಈ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ದ್ರವ್ಯ ಹಾಗೂ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಆವಿಷ್ಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಪಾತ್ರಗಳು ವಿವಿಧ ಸಂಧರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅನುಭವಿಸುವ ಮಾನಸಿಕ ಎರುಪೇರುಗಳನ್ನು, ಭಾವನತ್ಮಕ ಹೋರಾಟವನ್ನು, ನೈತಿಕ ಯುದ್ದವನ್ನು ಕಾದಂಬರಿಯು ಬಹುಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಡುತ್ತದೆ.
ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಕಾದಂಬರಿಯ ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರಿನ ಸುಂದರ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಕಾದಂಬರಿ ಬಿಚ್ಚಿಡುತ್ತದೆ.

ಮದ್ರಣದ ಹಿನ್ನಲೆ
೧೯೯೦ ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮುದ್ರಣ ಕಂಡ ಈ ಕೃತಿ ಇದುವರಗೂ ಈ ಕೆಳಕಂಡಂತೆ ಒಂಬತ್ತು ಬಾರಿ ಮರು ಮುದ್ರಣಗೊಂಡಿದೆ.

ಅನುವಾದಗಳು
ಹಿಂದಿ, ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಶ್ (ರಂಗನಾಥ ಪ್ರಸಾದ್)

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

http://narendrapai2003.blogspot.com/2010/02/blog-post_14.html

ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ಚುಟುಕು
ತಂತು

ಇದು ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರುವಾಸಿ ಕಾದಂಬರಿಗಾರ ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪನವರು ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿ

ಆಧುನಿಕ ಭಾರತದ ಅದರಲ್ಲೂ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯೊತ್ತರ ಭಾರತದ ಅದ್ಭುತ ಚಿತ್ರಣದ ಈ ಕೃತಿಯು ಇತಿಹಾಸದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೂ ಸಹಾ ಸಹಕಾರಿಯಾದ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕವಾಗಬಹುದಾದ ಶಕ್ತಿ ಪಡೆದಿದೆ.
ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
ಪುಸ್ತಕಗಳು
 ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ಸಾರ್ಥ

ಇದು ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರುವಾಸಿ ಕಾದಂಬರಿಗಾರ ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪನವರ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಧರ್ಮಗಳ ತಿಕ್ಕಾಟದ ಕುರಿತ ಕಾದಂಬರಿ.
ಸಾರ್ತ ಒಂದು ಹಳೆಯ ಪದವಾಗಿದ್ದು, ಸರಕು ಸಮಾನು ಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ಸಾಗಿಸುವ ಜನಗಳ ಗುಂಪು ಮತ್ತು ಜನಗಳ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.ಈ ಕಾದಂಬರಿಯು ಕ್ರಿಸ್ತ ಶಕ ೮ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಆದ ರಾಜಕೀಯ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸಂಗತಿಗಳ ಆಧಾರದಮೇಲೆ ರಚಿತವಾಗಿದೆ.ಐತಿಹಾಸಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಾದ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯ, ಮಂಡನ ಮಿಶ್ರ, ಉಭಯ ಭಾರತಿ, ಕುಮಾರಿಲ ಭಟ್ಟರನ್ನು, ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ನಳಂದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.ಈ ಕಾದಂಬರಿಯು ಸಂಸ್ಕೃತ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

"ನಾಗಭಟ್ಟ, ಮತ್ತು ಚಂದ್ರಿಕೆ, ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಎರಡು ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳು ಶಿರಚ್ಛೇದನದ ಶಿಕ್ಷೆ ಯಿಂದ ನಾಗಭಟ್ಟನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ನವಾಬನಿಗೆ ತನ್ನನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಬೇಡದ ಬಸಿರನ್ನು ಹೊತ್ತು ಹಿಂಸೆ ಪಡುವ ಚಂದ್ರಿಕೆಯ ಪಾತ್ರ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ನಾಟುವಂತಿದೆ
ಕತೆಯ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಗುರುವಿನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ನಾಗಭಟ್ಟನೊಂದಿಗೆ ಸಾಂಸಾರ ಜೀವನ ನಡೆಸಲು ಸಮ್ಮತಿಸುವ ಚಂದ್ರಿಕೆಯು ಹೊಟ್ಟೆ ಯಲ್ಲಿರುವ ಮಗುವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ" 

ಈ ಒಂದು ವಿಷಯವನ್ನು ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾಯಿಸಿ ಈ ಹಿಂದೆ ನಾಗಭಟ್ಟನೊಂದಿಗಿನ ಪೂಜಾಕೈಂಕರ್ಯದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘಟನೆಯಲ್ಲಿ ಬಸಿರಾಗಿದ್ದಳೆಂದು ಬರೆದಿದ್ದರೆ  ಇನ್ನೂ ಉತ್ತಮ ಅನಿಸುತ್ತಿತ್ತು 
ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
 ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ಮಂದ್ರ

ಇದು ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರುವಾಸಿ ಕಾದಂಬರಿಗಾರ ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪನವರ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿ. ಈ ಕಾದಂಬರಿ ೨೦೧೧ನೇ ವರ್ಷದ ಸರಸ್ವತಿ ಸಮ್ಮಾನ ಪುರಸ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಭಾಜನವಾಗಿದೆ..ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಕುರಿತು ರಚಿಸಿದಂತಹ ಕಾದಂಬರಿ.  ಪಂಡಿತ್ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಎಂಬ ಹಾಡುಗಾರನ ಕಥೆ-ವ್ಯಥೆ ಈ ಕಾದಂಬರಿಯ ವಸ್ತು.

References

 ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು

ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
ಭಿತ್ತಿ

ಇದು ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರುವಾಸಿ ಕಾದಂಬರಿಗಾರ ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪನವರ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ

ಎಸ್. ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕೃತಿಗಳು
ಆಫ್ರೋ-ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳು

ಆಫ್ರೋ-ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳು ಸುಮಾರು ೩೦೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಮಾತುಗಾರರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ೩೭೫ ಭಾಷೆಗಳ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬ. ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕಾ, ಪೂರ್ವ ಆಫ್ರಿಕಾ, ಸಹೇಲ್ ಮತ್ತು ನೈರುತ್ಯ ಏಷ್ಯಾಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಭಾಷೆಗಳು ಉಪಯೋಗದಲ್ಲಿವೆ.
ಈ ಕುಟುಂಬವು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕೆಳ-ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ:
 ಬೆರ್ಬರ್
 ಛಾಡ್
 ಈಜಿಪ್ಟ್
 ಸೆಮಿಟಿಕ್
 ಕುಶಿಟಿಕ್
 ಓಮೊಟಿಕ್
ಭಾಷಾ ಕುಟುಂಬಗಳು
ಆಫ್ರೋ ಏಶಿಯಾಟಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳು
ಆದಿಪುರಾಣ

ಆದಿಪುರಾಣವು ೧೦ನೇ ಶತಮಾನದ (ಕ್ರಿ.ಶ. ೯೪೨) ಕನ್ನಡದ ಆದಿಕವಿ ಪಂಪನು ರಚಿಸಿರುವ ಕೃತಿ. ಇದು ಜೈನ ಧರ್ಮದ ಮೊದಲ ತೀರ್ಥಂಕರನಾದ ವೃಷಭನಾಥನ ಜೀವನದ ಕಥೆ. ಇದು ಚಂಪೂಕಾವ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ೧೬ ಆಶ್ವಾಸಗಳಿವೆ.

ವಿವರ
ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಜಿನಸೇನನು ಬರೆದ ಆದಿಪುರಾಣವನ್ನು ಪಂಪ ಕವಿಯು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಒಟ್ಟು ೧೬ ಅಶ್ವಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯ ೬ ಆಶ್ವಾಸಗಳು -ಪುರುದೇವನ ಹಿಂದಿನ ಒಂಬತ್ತು ಜನ್ಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುತ್ತವೆ. ೭ರಿಂದ ೧೦ನೇ ಆಶ್ವಾಸಗಳು-ಪುರುದೇವನ ಜನನ, ಬಾಲ್ಯದ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ, ತಪಸ್ಸು, ಸಮವಸರಣದ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುತ್ತವೆ. ೧೧ ರಿಂದ ೧೬ನೇ ಆಶ್ವಾಸವರೆಗೆ ಭರತ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಕಥೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀಲಾಂಜನೆ ಎಂಬ ನರ್ತಕಿಯ ಕಥೆಯು ರೋಮಾಂಚನ ಮೂಡಿಸುತ್ತದೆ.  ವೃಷಭನಾಥನ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಭರತ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಮತ್ತು ಕಿರಿಯಮಗ ಬಾಹುಬಲಿಯ ನಡುವಿನ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ನಡೆವ ಕದನದ ಪ್ರಸಂಗ ವಾಸ್ತವಿಕತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತನ್ನ ಅಣ್ಣನ ರಾಜ್ಯದ ಆಸೆಯನ್ನು ಕಂಡು ಬಾಹುಬಲಿಯ ಸಂನ್ಯಾಸತ್ವ ಪಡೆದು, ಭರತನಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚ್ಯಾತಾಪ ಮೂಡಿಸುವುದು ಕಥೆಯ ಹಿರಿಮೆ.

ಪಂಪನಿಗೆ ಜಿನಧರ್ಮದ ಬಗ್ಗೆ ಇದ್ದ ಒತ್ತಾಸೆ
ಪಂಪನ ತಂದೆ ಪೂರ್ವಿಕರಿಂದ ಬಂದ ವೈದಿಕ ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟು ಜೈನಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಮತಾಂತರ ಹೊಂದಿದವನು. ಜೈನ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಂಪನಿಗೆ, ತಾನು ಆ ಧರ್ಮವನ್ನು ಕುರಿತು, ಆ ಧರ್ಮದ ಮಹಾವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಕಾವ್ಯ ಬರೆಯಬೇಕು ಎನ್ನಿಸಿತು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು “ಆದಿಪುರಾಣ” ಎಂಬ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಬರೆದ. “ಆದಿಪುರಾಣ” ಜೈನರ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ತೀರ್ಥಂಕರನಾದ ಆದಿದೇವ ಅಥವಾ ಪುರುದೇವನನ್ನು ಕುರಿತದ್ದು. ಜೈನರ ಪ್ರಕಾರ ಇಪ್ಪತ್ನಾಲ್ಕು ಜನ ತೀರ್ಥಂಕರರು. ತೀರ್ಥಂಕರರು ಎಂದರೆ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದು ಪವಿತ್ರರಾದವರು. ಅವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯ ತೀರ್ಥಂಕರ ಆದಿದೇವ ಅಥವಾ ಪುರುದೇವ. ಈ ಆದಿದೇವನ ಕತೆಯೇ “ಆದಿಪುರಾಣ”ದ ಕತೆ.

ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ
ಮನುಷ್ಯನ ಮನಸ್ಸು, ಈ ಲೋಕದ ಸುಖ-ಸಂಪತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ವೈರಾಗ್ಯದ ಹಾದಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದರೆ ಯಾವ ನಲುವಿಗೆ ಏರುವುದೆಂಬುದನ್ನು ಪಂಪ “ಆದಿಪುರಾಣ”ದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಆದಿದೇವ ಅನೇಕ ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ತೊಳಲಿ, ಪಾಪಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು, ತೊಳಲಿಕೊಂಡು, ಗುರುವಿನ ಉಪದೇಶದಿಂದ ಸಾಧನೆ ಮಾಡುತ್ತಾ, ಕಡೆಗೆ ತೀರ್ಥಂಕರನಾಗುತ್ತಾನೆ.

ಪುರುದೇವನ ಹತ್ತು ಜನ್ಮಗಳು
 ಜಯವರ್ಮ
 ಮಹಾಬಲ
 ಲಲಿತಾಂಗ
 ವಜ್ರಜಂಘ
 ಆರ್ಯ
 ಶ್ರೀಧರದೇವ
 ಸುವಿಧಿ
 ಅಚ್ಯುತೇಂದ್ರ
 ವಜ್ರನಾಭಿ                   
 ಅಹಮಿಂದ್ರ

ಉಲ್ಲೇಖ
               
ಪುಸ್ತಕಗಳು
ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಜೈನ ಧರ್ಮ
ವಿಕ್ರಮಾರ್ಜುನ ವಿಜಯ

ಕನ್ನಡದ ಆದಿಕವಿಯೆಂದು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಪಂಪನು ಬರೆದ ಮಹಾಭಾರತ ಪಂಪಭಾರತ.  ವಿಕ್ರಮಾರ್ಜುನ ವಿಜಯ ಕೃತಿಯನ್ನು ಪಂಪನು ಆರು ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಬರೆದು ಮುಗಿಸಿದೆನೆಂದು ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.ಈ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಲೌಕಿಕವನ್ನು ಅಂದರೆ ಲೋಕದ ವ್ಯಾಪಾರ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು,ನಯಗುಣ ಗರಿಮೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದೆನ್ನುತ್ತಾನೆ ಪಂಪ.

ಇತಿವೃತ್ತ 

ಪಂಪನ ಇತಿವೃತ್ತ ಸಾರುವ ಶಾಸನಗಳು -೧)ಗಂಗಾಧರ ಶಾಸನ

ಪಂಪನ ಕೃತಿಗಳು 
ಪಂಪನು ಒಂದು  ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತೊಂದು ಲೌಕಿಕ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. 
ಪಂಪನ ಮೊದಲನೆಯ ಕೃತಿ ಆದಿಪುರಾಣ.
ಎರಡನೆಯ ಕೃತಿ ವಿಕ್ರಮಾರ್ಜುನ ವಿಜಯ ಅಥವಾ ಪಂಪಭಾರತ.

ಪಂಪಭಾರತ ಮಹಾಭಾರತದ ಕಥೆಯನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.ಈ ಕಥೆಯ ನಾಯಕ ಅರ್ಜುನ.ಇಲ್ಲಿ ಪಂಪ ತನ್ನ ಆಶ್ರಯದಾತ,ಮಿತ್ರನಾದ ಅರಿಕೇಸರಿಯನ್ನು ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿ ಕಾವ್ಯ ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ.ಈ ಕೃತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ದ್ರೌಪದಿ ವಿವಾಹವಾಗುವುದು ಅರ್ಜುನನನ್ನು ಮಾತ್ರ.ತನ್ನ ರಾಜ ಅರಿಕೇಸರಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿ ಬರೆದ ಕಾರಣ ಪಂಪ ಮಹಾಭಾರತದ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಕೆಲವು ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿ ಬಂತು. ಅಸಾಧಾರಣವಾದ ಪ್ರತಿಭೆ ಹಾಗೂ ಸೌಂದರ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಈ ಕಾವ್ಯದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನನೊಡನೆ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನೇರುವವಳು ಸುಭದ್ರೆ! 
ಇವನು ಹತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವನು.ಪಂಪಭಾರತ ಕಾವ್ಯವು ಗದ್ಯ ಪದ್ಯ ಮಿಶ್ರಣದ ಒಂದು ಚಂಪೂ ಕಾವ್ಯ.ಪಂಪ ಕವಿ ತನ್ನ ಕಥಾಭಿತ್ತಿಯಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಸಂಸ್ಕೃತ ವ್ಯಾಸಭಾರತ ಕಥೆ. ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಆದಿಕಾವ್ಯವಾಗಿರುವುದು ಇದರ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ.ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳಂತಲ್ಲದೆ ನಗರ,ಸಮುದ್ರ, ಪರ್ವತ, ಋತು ಮುಂತಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ 18 ವರ್ಣನೆಗಳಿಗೆ ಯಥೋಚಿತ್ತವಾಗಿ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯಕೊಟ್ಟು ನಾಯಕನೊಬ್ಬನ ಚರಿತ್ರೆಯ್ನು ಅವನ ಜನನದಿಂದ ಮೊದಲ್ಗೊಂಡು ಅವನು ಅತಿಶಯವಾದ ಅಭ್ಯುದಯವನ್ನು ಪಡೆಯುವವರೆಗೆ ವರ್ಣಿಸಿರುವುದು ಈ ಕಾವ್ಯದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.  ಇದರಲ್ಲಿ 14 ಆಶ್ವಾಸಗಳಿವೆ. ಇಲ್ಲಿಯೂ ನಡುನಡುವೆ ಸಣ್ಣ ದೊಡ್ಡ ಗದ್ಯಖಂಡಗಳು ದಟ್ಟವಾಗಿ ಹೆಣೆದುಕೊಂಡು ವಿವಿಧ ಪದ್ಯಜಾತಿಗಳ 1609 ಪದ್ಯಗಳಿವೆ. ಈ ಪದ್ಯಜಾತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂದಪದ್ಯಗಳೂ ಆ ಬಳಿಕ  ಖ್ಯಾತ ಕರ್ಣಾಟಕಗಳು ಸಂಖ್ಯಾಬಾಹುಳ್ಯ ಪಡೆದಿವೆ. ರಗಳೆ, ಪಿರಿಯಕ್ಕರಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಪಂಪಕವಿಯೇ ಹೇಳುವಂತೆ ಇದು ಆರು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆದು ಮುಗಿಸಿದನಂತೆ ಇದರ  ರಚನೆಯ ಭಾಷೆ ಶೈಲಿಗಳ ಹದ ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕನ್ನಡತನವನ್ನು ತೋರುತ್ತದೆ ಹೀಗೆ ವ್ಯಾಸಭಾರತದಂತಹ ಒಂದು ದೊಡ್ಡಗ್ರಂಥದ ಕಥಾವಸ್ತುವನ್ನು ಸಮಗ್ರವಾಗಿ,ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ನೋಡಿ
ಪಂಪ

ಪೂರಕ ಓದಿಗೆ
ಪಂಪಭಾರತ- ವಿಕಿಸೋರ್ಸ್‍ನಲ್ಲಿ

ಪಂಪಭಾರತ:ಪಂಪಭಾರತ : ಗದ್ಯಾನುವಾದ - ಅನುಬಂಧ

ಉಲ್ಲೇಖ

ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಸಾಹಿತ್ಯ
ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಕನ್ನಡ ಕವಿಗಳು
ಜಿ.ಕೃಷ್ಣಸ್ವಾಮಿ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್

ಇವರು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕರು.

ಕನ್ನಡ ಸಿನೆಮಾ
ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತ
ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕರು
ಚತ್ರಾಣ

ಚತ್ರಾಣವು ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಾಡಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಕಾವ್ಯ ರಚನೆಯ ಒಂದು ಪ್ರಬೇಧವಾಗಿತ್ತು. 

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳು
ಕನ್ನಡ ವ್ಯಾಕರಣ
ವಿ.ಸಿ.ಐರಸಂಗ

ವ್ಹಿ. ಸಿ. ಐರಸ೦ಗ ಇವರು ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿರುವ ಕವಿಗಳು ಜನ್ಮ ಸ್ಟಳ:ಧಾರವಾಡ 
ಧಾರವಾಡದ ಏಲಕ್ಕಿ ಶೆಟ್ಟರ ಕಾಲನಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಗಳೊಂದಿಗೆ ವಾಸವಿರುವ ವಿ ಸಿ ಐರಸಂಗರು ಆಕಾಶವಾಣಿಯ ಭಾವಸಂಗಮದ ಹಾಡುಗಳ ಮೂಲಕ ನಾಡಿನ ಬಹುಪಾಲು ಶೋತೃಗಳಿಗೆ ಚಿರಪರಿಚಿತವಿದ್ದು, ಸ್ಥಳೀಯರಿಂದ ‘ಐರಸಂಗ ಕಾಕಾ’ ಎಂದು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕರೆಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅವರ ಬದುಕು ಕೂಡ ಸರಳ, ಸುಂದರ. ತಾವು ಬರೆದ ಕವನಸಂಕಲಗಳನ್ನು ಜೋಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿಕೊಂಡು, ಧಾರವಾಡದ ಅತ್ತಿಕೊಳ್ಳದ ದಿನ್ನೆ ಹತ್ತಿ, ಶ್ರೀರಾಮನಗರದ ಏರುಗಳಲ್ಲಿ ಸೈಕಲ್ ದೂಡಿಕೊಂಡು, ಒಬ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯನಂತೆ  ಅವರು ನಡೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರೆ ನಮ್ಮೊಳಗಿನ ಕವಿಯೊಬ್ಬರು ಯಾವುದೇ ಹಮ್ಮು ಬಿಮ್ಮು ಬಿಗುಮಾನಗಳಿಲ್ಲದೆ, ನಡೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾರಲ್ಲಾ ಎನ್ನುವ ಆತ್ಮೀಯತೆಯಿಂದ ಜನರು ಅವರನ್ನು ದಿಟ್ಟಿಸುತ್ತಾ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾರೆ.

ಐರಸಂಗರ ಕಾವ್ಯಗಳಿಗಿಂತ ಇಷ್ಟವಾಗುವುದು ಅವರ ಜೀವನ ಪ್ರೀತಿ. ಮತ್ತು ಅವರೊಂದಿಗಿರುವ ಹಳೆಯ ಅಟ್ಲಾಸ್ ಸೈಕಲ್. ಅವರು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೊರಟರೂ, ಹೆಗಲಿಗೊಂದು ಜೋಳಿಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಜೋಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಅವರೇ ಬರೆದು, ಮುದ್ರಿಸಿ, ಹೊರತಂದಿರುವ ಪುಸ್ತಕಗಳು. ಮಾರುತಿ ಪ್ರಕಾಶನ ಸಂಸ್ಥೆ ಅವರೇ ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದ್ದು. ‘ನಾನು ಕವಿತೆ ಬರೆಯಲು ತೊಡಗಿ ಇಂದಿಗೆ ಹತ್ತಿರ ಹತ್ತಿರ ಅರವತ್ತು ವರ್ಷವಾಯಿತು. ಮೂವತ್ತೆರಡು ಕವನ ಸಂಕಲನ ಹೊರತಂದಿದ್ದೇನೆ, ನಾಲ್ಕು ಮುದ್ರಣಗೊಳ್ಳಲು ಬಾಕಿ ಇವೆ. ಎಲ್ಲವೂ ಸೇರಿದರೆ ಎರಡು ಸಾವಿರದ ಐದುನೂರು ಕವನಗಳನ್ನು ದಾಟಬಹುದು’ ಎಂದು ನಮ್ರವಾಗಿ ಉತ್ತರಿಸುವ ಅವರ ಮನಗೆ ಯಾವಾಗ ಹೋದರೂ ನಾಲ್ಕು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಸಿಗುವುದು ಖಾತ್ರಿ.
ಅವರು ಭಾರತೀಯ  ರೈಲು ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದವರು ರೇಲು ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸೇವೆಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಧಾರವಾಡದ ಶ್ರೀ ಶಂಕರ B ಕೆಲಗೇರಿ  ಅವರ ಆಪ್ತ ಮಿತ್ರರಾಗಿದ್ದರು .  
ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಧಾರವಾಡ (ತಾಳ:ಕಹರವಾ)
ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ವಿ.ಸಿ.ಐರಸಂಗ
ಸರೋವರ

ಭೂಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿರುವ 

ಪ್ರಮಾಣದ ಜಲಸಮೂಹಗಳಿಗೆ ಸರೋವರ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಪಂಚದ ಬಹುಪಾಲು ಸರೋವರಗಳು ಸಿಹಿ ನೀರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವು. ಭೂಮಿಯ ಉತ್ತರ ಗೋಳಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಅದರಲ್ಲೂ ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಸರೋವರಗಳು ಒಳಪ್ರದೇಶದ ಸಮುದ್ರಗಳೆಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಶೇಕಡ ೬೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸರೋವರಗಳನ್ನು ಕೆನಡದಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಫಿನ್‌ಲ್ಯಾಡ್‌ ಸಾವಿರ ಸರೋವರಗಳ ಭೂಮಿಯೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಸರೋವರದ ನೀರು ನದಿಗಳು ಹರಿದಂತೆ ಹರಿಯುವುದಿಲ್ಲ.  

ಮಾನವರು ವಿದ್ಯುಚ್ಛಕ್ತಿ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿಗೆ, ಕೈಗಾರಿಕೆಗೆ ಮತ್ತಿತರ ಉಪಯೋಗಗಳಿಗೆ ಹಲವು ಸರೋವರಗಳನ್ನು ಕೃತಕವಾಗಿ ಕೂಡ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಸರೋವರಗಳು 
 ಪ್ರಪಂಚದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಸರೋವರ ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್ ಸಮುದ್ರ.
 ಸೈಬೀರಿಯಾದ ಬೈಕಲ್ ಸರೋವರ ಪ್ರಪಂಚದ ಅತ್ಯಂತ ಆಳದ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜಲಸಮೂಹವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸರೋವರ.

ಜಲಸಮೂಹಗಳು
ಸರೋವರಗಳು
ವರ್ಷ

ಸೂರ್ಯನ ಸುತ್ತಲಿನ ಭೂಮಿಯ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆಯ ಕಾಲವನ್ನು ವರ್ಷವನ್ನಾಗಿ ಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದೇ ರೀತಿ ಬೇರೆ ಗ್ರಹಗಳಿಗೂ ವರ್ಷವನ್ನು ಗಣಿಸಬಹುದು. ಇದೇ ಕಲ್ಪನೆ(concept)ಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಅಂತರಿಕ್ಷ ವಸ್ತು ಬೇರೊಂದು ಅಂತರಿಕ್ಷ ವಸ್ತುವಿನ ಸುತ್ತ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಹಾಕುವ ಕಾಲವನ್ನೂ ವರ್ಷವೆಂದು ಲೆಕ್ಕಿಸಬಹುದು. ಭೂಮಿ ಸೂರ್ಯನ ಸುತ್ತ ಒಂದು ಸಾರಿ ಸುತ್ತಲು ೩೬೫ ಅಥವ ೩೬೬ ದಿನಗಳಾಗುತ್ತದೆ. ಭೂಮಿಗೆ ೧ ವಷವೆಂದರೆ ೩೬೫ ಅಥವ ೩೬೬ ದಿನಗಳು.

ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಪಂಚಾಂಗ ವರ್ಷ 
ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮಾನವರು ಭೂಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾದ ಋತುಗಳ ಬರುವಿಕೆಯನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಪಂಚಾಂಗವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು. ಇದರಂತೆ, ಒಂದು ಋತುವಿನ ಪುನರಾಗಮನದ ಮಧ್ಯೆಯ ಕಾಲವನ್ನು ವರ್ಷವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಋತುಗಳ ಮಧ್ಯದ ಕಾಲವು ಸ್ಥಾಯಿಯಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರಿಂದ ಸೂರ್ಯನ ಪಥಚಲನೆಯ ವೀಕ್ಷಣೆಯ ಮೇಲೆ ವರ್ಷವನ್ನು ಗಣಿಸತೊಡಗಿದರು. ಇದನ್ನು ಸೂರ್ಯಮಾನ ಪಂಚಾಂಗ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸದೃಶವಾಗಿ ಚಂದ್ರನ
ಹಂತಗಳನ್ನು ಅಳೆದು ವರ್ಷವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸುವುದನ್ನು ಚಂದ್ರಮಾನ ಪಂಚಾಂಗದಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಕಾಲ
ವರ್ಷಗಳು
ದೇವದುರ್ಗ

ದೇವದುರ್ಗವು ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಇದರ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ರಾಯಚೂರು ತಾಲ್ಲೂಕು, ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಲಿಂಗಸೂಗೂರು ತಾಲ್ಲೂಕು, ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿ (ಗುಲ್ಬರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ), ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಮಾನ್ವಿ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು ಗಡಿಗಳಾಗಿವೆ. ಡಿ.ಎಂ. ನಂಜುಂಡಪ್ಪ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ ದೇವದುರ್ಗವು ಕರ್ನಾಟಕದ ಅತ್ಯಂತ ಹಿಂದುಳಿದ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಈ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಸರಾಸರಿ ಸಾಕ್ಷರತೆಯು ಶೇ. 43 ಆಗಿದ್ದು, ಪುರುಷರ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಶೇ. 50 ಹಾಗೂ ಮಹಿಳಾ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಕೇವಲ ಶೇ. 36 ಇದೆ. ದೇವದುರ್ಗ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಪುರಸಭೆ ಇದೆ.

ಹೋಬಳಿಗಳು 

 ಗಬ್ಬೂರು
 ಜಾಲಹಳ್ಳಿ : 
ಅರಕೇರ

ಊಟಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿ 
 ಇದಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬರಲು ಕಾರಣವೆನೆಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಬುಗ್ಗೆ ಜಾಸ್ತಿ ಇರುವುದರಿಂದ ಈ ಹೆಸರು ಬಂತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಮುಂದೆ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿ ಎಂದು ಬರಲು ಕಾರಣ ಏನೆಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಏಕೈಕ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಾದ ಹಟ್ಟಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯ ಒಂದು ಉಪವಿಭಾಗ ಆದುದರಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಕಳುಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ {ಕಪ್ಪುಕಲ್ಲು ಮರಳು} ಅದಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂತು ಇದು ಈ ಊರಿನ ಹೆಸರಿನ ಇತಿಹಾಸ

ಭೌಗೋಳಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು 

ಇದು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರದೇಶವಾದುದರಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಬಿಸಿಲು ಜಾಸ್ತಿ   ಮಳೆಯು ತೀರಾ ಕಡಿಮೆ   ಬೆಟ್ಟ ಗುಡ್ಡಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ   ಧಾರ್ಮಿಕ ಹಬ್ಬಗಳು  ಇಲ್ಲಿ ಊರಿನ ಆರಾಧ್ಯ ದೈವ ಎಂದರೆ ಶ್ರೀದುರ್ಗಾದೇವಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಒಂದು ಬಾರಿ ಜಾತ್ರೆಯು ಎಳ್ಳ ಅಮಿವಾಸ್ಯೆ ದಿನದಂದು ನಡೆಯುತ್ತದೆ   ಈ ಜಾತ್ರೆಗೆ ಸುತ್ತಲಿನ ತಾಲೂಕು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜನರು ಆಗಮಿಸುತ್ತಾರೆ ತಾವು ಬೇಡಿಕೊಂಡ ಹರಕೆಯನ್ನು ತೀರಿಸುತ್ತಾರೆ   ಹಾಗೆ ಮೋಹರಂ ದೀಪಾವಳಿ ದಸರಾ ಅನೇಕ ಹಬ್ಬ ಹರಿದಿನಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ

ಗೂಗಲ್ 
ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ತಟದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಮ ಪ್ರಭುಲಿಂಗೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾವಿದೆ. ಇದು ೧೨ನೇ ಶತಮಾನದ ಪ್ರಸಿದ್ದ ಶರಣ ವೈರಾಗ್ಯ ಮೂರ್ತಿ ಶೂನ್ಯ ಸಿಂಹಾಸನಾಧೀಶ ಶ್ರೀ ಅಲ್ಲಮ ಪ್ರಭು ತಪೋಗೈದ ಪುಣ್ಯ ಭೂಮಿ.  

ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಯುಗಾದಿ ಹಬ್ಬದ ನಂತರ ಬರುವ ಪಂಚಮಿಯಂದು ಬೃಹತ್ ಜಾತ್ರೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಜಾತ್ರೆಯ ವಿಶೇಷತೆ ಎಂದರೆ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ದನದ ಜಾತ್ರೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಶ್ರಾವಣದ ನಾಲ್ಕನೇ ಸೋಮವಾರ ತುಂಬಿ ಹರಿಯುವ ಕೃಷ್ಣ ನದಿಯಲ್ಲಿ ತೆಪ್ಪೋತ್ಸವ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ನೋಡಲು ಎರಡು ಕಣ್ಣು ಸಾಲದು ಇದನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಗಾಳಿಯು ನಿನ್ನದೆ ದೀಪವು ನಿನ್ನದೆ ಆರದಿರಲಿ ಬೇಳಕು ಎನ್ನುವ ಕವಿ ಸಾಲು ನೇನಪಾಗುತ್ತದೆ. ತುಂಬಿ ಹರಿಯುವ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಭುಲಿಂಗೇಶ್ವರನ ಜ್ಯೋತಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿ ಹರಿಯುವದು ನೋಡಿದಾಗ ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲೂ ದೈವ ಶಕ್ತಿ ಮೇಲೆ ನಂಬಿಕೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೆ ಜನವರಿ ೧೪ ಮಕರ ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ದಿನ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಹುಭಾಗದ ಜನ ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರುತ್ತಾರೆ. ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೩ ಬಾರಿ ವೈಭವಯುತ ಜಾತ್ರೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. 

ರಚನೆ;ಪ್ರಭುರಾಯ ದೊರೆ

ವಿಶೇಷತೆ 
 ಈ ಊರಿನ ವಿಶೇಷತೆ ಎಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯನ್ನು ನೀವು ಕಾಣಬಹುದು ಇದರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 200 ಜನರು ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೆಯೆ ಮೂರೂ ಕಾಲುವೆಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು ಇದರಲ್ಲಿ ಒಂದು bridge ಮಾದರಿಯ ಕಾಲುವೆಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು

ಆರ್ಥಿಕತೆ 

ಇಲ್ಲಿ ಬಡವರ್ಗ ಶ್ರೀಮಂತ ವರ್ಗವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು ಕೃಷಿಯು ಪ್ರಧಾನವಾದದ್ದು ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆಗಳೆಂದರೆ ಸಜ್ಜೆ ಜೋಳ ಹತ್ತಿ ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ ಶೇಂಗಾ ಈರುಳ್ಳಿ ತೋಗರಿ ಮುಂತಾದವು ಬೆಳೆಗಳನ್ನ ಕಾಣಬಹುದು

ಜನಸಂಖ್ಯೆ 

ಈ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 300 ಮನೆಗಳು ಇವೆ 1500 ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು

ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಜಾತಿ 

ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದವರನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ ಬೇರೆ ಧರ್ಮದವರು ಯಾರು ಇಲ್ಲ   ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ನಾಯಕ ಮಾದಿಗ ಕುರುಬ ಜಾತಿಗಳನ್ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತೇವೆ

ನೆರೆಹೊರೆಯ ಊರುಗಳು 

ಮೂಡಲಗುಂಡ ಸುಣ್ಣದಕಲ್ ಯಲಾಗಟ್ಟ ಗಾಣಧಾಳ

ದೇವಾಲಯಗಳು 

ಶ್ರೀದುರ್ಗಾದೇವಿ ಆಂಜನೇಯ್ಯ ಬಸವಣ್ಣ ಹಸೇನ್ಸಾಬ್ ದರ್ಗಾ ಕೆಂಚಮ್ಮ ದ್ಯಾವಮ್ಮ

ಶಿಕ್ಷಣ 

ಇಲ್ಲಿ ಒಂದರಿಂದ ಎಂಟನೇ ತರಗತಿಯವರೆಗೆ ಸ ಹಿ ಪ್ರಾ ಶಾಲೆ ತಮ್ಮ ಊರಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಾರೆ ನಂತರ ಬೇರೆ ಕಡೆಗೆ ಎಂದರೆ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಊರಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ.

ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ತಾಲೂಕುಗಳು
 ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳಗಳು
 ಕರ್ನಾಟಕದ ತಾಲೂಕುಗಳು
 ಇತಿಹಾಸ
ಚಿತ್ರಕಲೆ

ಚಿತ್ರಕಲೆ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಕಲಾತ್ಮಕ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವುದು. ಈ ರಚನೆಗಳನ್ನೂ ಕೂಡ ಚಿತ್ರಕಲೆಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇಪ್ಪತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನದಾದ್ಯಂತ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ದೃಶ್ಯಕಲೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥವನ್ನೂ ಆರೋಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ’ಚಿತ್ರಕಲೆ’ ಎಂಬುದು ವರ್ಣಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ, ಕಾಗದ ಅಥವಾ ಕ್ಯಾನ್ವಾಸಿನ ಮೇಲೆ ಮಾನವಜೀವಿ ಮೂರ್ತ ಅಥವಾ ಅಮೂರ್ತ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ’ಅರ್ಥವತ್ತಾಗಿ ಮೂಡಿಸುವುದೇ ಆಗಿದೆ. ಈ ಹಿಂದಿನ ವಾಕ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಹಜವೆನಿಸುವ ಅನೇಕ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅರ್ಥಗಳಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮಾನವನನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿದವರು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದನ್ನು ನಿಸರ್ಗಸೃಷ್ಟಿ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಅಂದರೆ ಮಾನವನನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿದವರು ಚಿತ್ರರಚಿಸಲಾರರು, ಮಾನವರಾದ ಕಲಾವಿಮರ್ಶಕರ ಪ್ರಕಾರ. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ಮೊದಲೆಲ್ಲ, ಅಂದರೆ ಸುಮಾರು ಹದಿನೈದನೇ ಶತಮಾನದ ಯುರೋಪಿನ ರೆನಾಯಸಾನ್ಸ್ ಕಾಲಕ್ಕೆ ತೈಲವರ್ಣದ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಾಗ, ಅವುಗಳು ದೈವೀಕ ಭಕ್ತಿಗೆ ’ಪೂರಕವಾಗಿ’ ಮಾತ್ರ ಬಳಕೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತು. ತನ್ನದಲ್ಲದ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಪೂರೈಸಿದ ಅಂತಹ ಚಿತ್ರಕಲೆಯನ್ನು ಇಂದು ’ಪೂರಕಚಿತ್ರ’ ಅಥವಾ ’ಇಲ್ಲಸ್ಟ್ರೇಷನ್’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. 

ಚಿತ್ರಕಲೆ
ಚಿತ್ರಕಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ತಮಗೆ ಹೃತ್ಪೂರ್ವಕ ವಂದನೆಗಳು.
`ಬಲ್ಲವನೇ ಬಲ್ಲ ಬೆಲ್ಲದ ರುಚಿಯ' ಎನ್ನುವ ಹಾಗೆ ಚಿತ್ರಕಲೆಯ ಸವಿಯು ಸವಿದವನಿಗೇ ಗೊತ್ತು.
ಚಿತ್ರಕಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯುವ ಮುನ್ನ ನಾವು ಕಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಲೇಬೇಕು.
ಕಲೆ ಎಂದರೇನು? ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದರೊಂದಿಗೆ `ಕಲೆ' , `ಚಿತ್ರ' ಹಾಗೂ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಕಲೆ ಎಂದರೇನು?
ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸುವುದು ಸುಲಭ ಅಲ್ಲ. ಸಮುದ್ರದ ದಡದಲ್ಲಿ ನಿಂತು .. ಒಂದು ಬೊಗಸೆ ಸಮುದ್ರದ ನೀರನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದು ` ನೋಡಿ ನನ್ನ ಬೊಗಸೆಯಲ್ಲ್ಲಿರುವುದೇ ಇದೇ ಸಮುದ್ರ ' ಎಂದು ಕೂಗಿಕೊಂಡಂತೆ.
ಹೀಗಿದ್ದರೂ ಸಹ ತಮ್ಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಪೂರ್ವಾನುಭವಗಳ ಆಧಾರಗಳಿಂದ ಅಥವಾಾ ಕಲೆಯ ಒಂದಂಶವನ್ನು  ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿ ಇಡೀ ಕಲೆಯ ಚಿಕ್ಕ ಪರಿಚಯ ಅಥವಾಾ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಮಾಡುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಚಿಂತಿಸಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ.......ಮಾನವನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಚೞುವಟಿಕೆಯೇ ಕಲೆ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಸರಳ ರೂಪವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತ ದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖ  

ಕಲೆ
ಗ್ರೀನ್‍ಲ್ಯಾಂಡ್

ಗ್ರೀನ್‍ಲ್ಯಾಂಡ್ (ಕಲಾಲಿಸುತ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ: ಕಲಾಲಿತ್ ನುನಾತ್ ಮತ್ತು ಡೇನಿಶ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ: ಗ್ರೋನ್‍ಲ್ಯಾಂಡ್ ) ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ದೇಶದ ಸ್ವಯಂ-ನಿರ್ವಹಿತ ಪ್ರಾಂತ್ಯ. ಆರ್ಕ್ಟಿಕ್ ದ್ವೀಪವಾಗಿರುವ ಇದು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಹಾಗು ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕ ಖಂಡಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾದರೂ, ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಹಾಗು ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಯುರೋಪ್ ಖಂಡಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ.

ಗ್ರೀನ್‍ಲ್ಯಾಂಡ್
ದ್ವೀಪಗಳು
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೭

- ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳ ಏಳನೆಯ  ದಿನ. ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವರ್ಷದಲ್ಲಿನ ೨೫೦ನೇ ದಿನ(ಅಧಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೨೫೧ನೇ ದಿನ). ಈ ದಿನದ ನಂತರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೧೧೫ ದಿನಗಳು ಉಳಿದಿರುತ್ತವೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳು 
೧೮೨೨ ಬ್ರೆಜಿಲ್  ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆ

ಜನನ

ನಿಧನ

ರಜೆಗಳು/ಆಚರಣೆಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಗಳು 

ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಈ ದಿನ 
ವಿಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ದಿನ
ದಿ ಹಿಸ್ಟರಿ ಚಾನೆಲ್: ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಈ ದಿನ
ಆನ್-ದಿಸ್-ಡೇ ತಾಣ

ದಿನಗಳು
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್
ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು

ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳನ್ನು  ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ  ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಸದಸ್ಯ
ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಹಾಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ

ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಹಾಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ: ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಚಿವಾಲಯದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ. ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಇವರು ಇಡೀ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮುಂದಾಳು ಮತ್ತು ವಕ್ತಾರ.

ದಕ್ಷಿಣ ಕೋರಿಯಾದ ಬಾನ್ ಕೀ-ಮೂನ್ ಪ್ರಸಕ್ತ ಮಹಾಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ. ಇವರು ಜನವರಿ ೧, ೨೦೦೭ರಂದು ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇವರ ಅಧಿಕಾರದ ಅವಧಿ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೩೧, ೨೦೧೧ಕ್ಕೆ ಮುಕ್ತಾಯವಾಗಿತ್ತು. 21 ಜೂನ್ 2011ರಂದು ಇವರು ಎರಡನೇ ಅವಧಿಗೆ ಅವಿರೋಧವಾಗಿ ಪುನಃ ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು, 31 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2016 ರಂದು ಅವಧಿ ಮುಗಿಯುವ ಬಾನ್ ಕಿ ಮೂನ್ ಅವರ ಅವಧಿ ಮುಗಿಯುವುದು.

ಗುಟೆರಸ್‌  ಮಹಾಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ

ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಹಾ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್‌ನ  ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಅಂಟೊನಿಯೊ ಗುಟೆರಸ್‌  (Antonio Guterres)  ೧೨-೧೨-೨೦೧೬ ಸೋಮವಾರ ಪ್ರಮಾಣವಚನ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. 67 ವರ್ಷದ ಗುಟೆರಸ್‌ ಅವರು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ 9ನೇ ಮಹಾ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಹಾಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಬಾನ್ ಕಿ ಮೂನ್; ಅವರು ಜನವರಿ 2007 1 ರಂದು ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ಮೊದಲ ಅವಧಿಯು 31, ಡಿಸೆಂಬರ್  2011 ಕ್ಕೆ ಮುಗಿದಿತ್ತು. 21, ಜೂನ್ 2011 ರಂದು ಇವರು ಎರಡನೇ ಅವಧಿಗೆ ಅವಿರೋಧವಾಗಿ ಪುನಃ ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2016 13 ರಂದು ಜನರಲ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಆಂಟೋನಿಯೊ ಗುಟೆರಸ್‌‍ರನ್ನು, 31, ಡಿಸೆಂಬರ್ 2016 ರಂದು ಅವಧಿ ಮುಗಿಯುವ ಬಾನ್ ಕಿ ಮೂನ್ ಅವರ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದರು. ಜನವರಿ 1, 2017ರಿಂದ ಗಟೆರಸ್ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಹಾ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುವರು.

ಅಧಿಕಅರ ಸ್ವೀಕಾರ
2 Jan, 2017
ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ನೂತನ ಮಹಾ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಆಂಟೊನಿಯೊ ಗುಟೆರಸ್‌ ಅವರು ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಮೊದಲ ದಿನವಾದ 1 Jan, 2017 ಭಾನುವಾರ ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. ‘ಹೊಸ ವರ್ಷದ ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಶಾಂತಿ ನೆಲೆಸಲು ಎಲ್ಲರೂ ನಿರ್ಣಯ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು’ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಗುಟೆರಸ್‌ ಕರೆ ನೀಡಿದರು.
‘ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಬಗೆಹರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಶಾಂತಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡುವುದು ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಕೆಲಸ ಬಲುದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಿನಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಶಾಂತಿ ನೆಲೆಸಲು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಅನುಸರಿಸಲಾಗುವುದು’ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದರು. ಮುಂದಿನ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಗುಟೆರಸ್‌ ಈ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲಿದ್ದಾರೆ. ಸಿರಿಯಾ, ಯೆಮನ್‌, ಲಿಬಿಯಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಸುಡಾನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಪ್ರಸ್ತುತ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಬಗ್ಗೆ ಗುಟೆರಸ್‌ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಮಹತ್ವ ಎನಿಸಲಿವೆ.

ಮಹಾ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ

೨೦ ನೇ ಶತಮಾನದ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳು

ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಹಾಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳು ಹುಟ್ಟಿದ ಪ್ರದೇಶಗಳು

ನೋಡಿ
ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸಚಿವಾಲಯ - ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಘಟನೆ - ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆ -ವಿಶ್ವ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಕ್ಕಳ ನಿಧಿ
UN Secretary-General

ಆಧಾರ
 ೧.Stout, David (26 October 1996). "Lord Gladwyn Is Dead at 96; Briton Helped Found the UN". New York Times. Retrieved 31 October 2008.
 ೨. The United Nations: Trygve Haldvan Lie (Norway). Accessed 13 December 2006.
 )೧ ರಿಂದ ೯:Former Secretaries-General
 ೧೦.ಗುಟೆರಸ್

ಉಲ್ಲೇಖ
ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರ ಸಂಸ್ಥೆ
ಸರಕಾರದ ವಿಧಗಳು

ಸರಕಾರಗಳು ದೇಶಗಳನ್ನು ಹಲವು ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ಆಳಬಹುದು. ಈ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ರೂಪುರೇಖೆಗಳನ್ನು ಸರಕಾರದ ವಿಧಗಳೆಂದು ಕರೆಯಬಹುದು. ಈ ಹಲವು ವಿಧಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಆಧಾರಗಳ ಮೇಲೆ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು:
ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆ
ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ಆಯ್ಕೆಯ ಹಕ್ಕು ಹೊಂದಿರುವವರು

ಅನೇಕ ದೇಶಗಳು ತಮ್ಮ ಅಧಿಕೃತ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸರಕಾರದ ವಿಧಿಯನ್ನೂ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.

ಪ್ರಪಂಚದ ಪ್ರಮುಖ ಸರಕಾರಗಳ ವಿಧಗಳು

ರಾಜಕೀಯ
ಸರಕಾರದ ವಿಧಗಳು

bg:Форма на държавно управление
bn:সরকার ব্যবস্থা
ca:Forma de govern
da:Statsform
de:Regierungsform
en:Form of government
eo:Ŝtatformo
es:Forma de gobierno
fi:Valtiomuoto
fr:Types de gouvernements
hr:Društveni poredak
hu:Államforma
id:Bentuk pemerintahan
it:Forma di governo
ja:政治体制
ko:정부 형태
li:Regieringsvorm
lt:Valdymo forma
nl:Regeringsvorm
nn:Styresett
no:Styreform
pt:Forma de governo
ru:Форма государственного правления
sk:Forma štátu
sr:Друштвено уређење
sv:Statsskick
uk:Форма правління
vi:Hình thức chính thể
zh:政治体制
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೫

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೫ - ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಿನ ಐದನೇ ದಿನ. ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವರ್ಷದಲ್ಲಿನ ೨೪೮ನೇ ದಿನ (ಅಧಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೨೪೯ನೇ ದಿನ).

ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳು

ಜನನ 
 ಸರ್ವೆಪಲ್ಲಿ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ -  ಭಾರತದ ೨ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ

ಮರಣ ರಾಧಾ ಕೃಷ್ಣನ

ಹಬ್ಬ/ಆಚರಣೆಗಳು 
 ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಎಸ್ ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಆವರ ಜನ್ಮದಿನವನ್ನು ಶಿಕ್ಷಕರ ದಿನಾಚರಣೆಯಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಗಳು 

 ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಈ ದಿನ 
 ವಿಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ದಿನ
 ದಿ ಹಿಸ್ಟರಿ ಚಾನೆಲ್: ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಈ ದಿನ
 ಆನ್-ದಿಸ್-ಡೇ ತಾಣ

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‍ನ ದಿನಗಳು
ರಾಮಚಂದ್ರ ಕುಲಕರ್ಣಿ

"ರಾಕು" ಎಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ ರಾಮಚಂದ್ರ ವೆಂಕಟೇಶ ಕುಲಕರ್ಣಿಯವರು ಮೂಲತ: ಗದಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರೋಣ ತಾಲೂಕಿನ ಅಬ್ಬಿಗೇರಿ ಗ್ರಾಮದವರು. ಹಾವೇರಿಯಲ್ಲಿಯ ಮುನಸಿಪಲ್ ಹೈಸ್ಕೂಲಿನಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ನಿವೃತ್ತರಾದರು.

ರಾಕು ಅವರು ದೇವಕನ್ಯೆ, ಗಾಳಿಪಟ, ಶೇಷ ವಿಶೇಷ ಮೊದಲಾದ ಲಲಿತ ಪ್ರಬಂಧಗಳ ಸಂಕಲನಗಳನ್ನು ಹೊರತಂದಿದ್ದಾರೆ.

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತಿನ ಕನ್ನಡ ನಿಘಂಟು ರಚನೆಯ ಸಂಪಾದಕ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ರಾಕು ೨೩ ಡಿಸೆಂಬರ ೨೦೦೬ರಂದು ನಿಧನರಾದರು.

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ರಾಮಚಂದ್ರ ಕುಲಕರ್ಣಿ
ಸರೋಜಿನಿ ಚವಲಾರ

ಸರೋಜಿನಿ ಚವಲಾರ ಇವರು ೧೯೪೫ ಸಪ್ಟಂಬರ ೨೧ರಂದು ರುದ್ರಾಪುರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ೧೯೬೫ರಲ್ಲಿ ಬೆಳಗಾವಿಯ ಲಿಂಗರಾಜ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ಕಲಾವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪದವಿಯನ್ನು ಹಾಗು ೧೯೬೮ರಲ್ಲಿ  ಧಾರವಾಡದ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಪಡೆದು ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯ ಮಹಿಳಾ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಉಪನ್ಯಾಸಕಿಯಾದರು. ೧೯೮೨ರಲ್ಲಿ ಪಿಎಚ್. ಡಿ ಪದವಿ ಸಂಪಾದಿಸಿದರು.ಅದೇ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ೧೯೭೬ರಿಂದ ಪ್ರವಾಚಕಿ ಹಾಗೂ ೧೯೮೪ರಿಂದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಾಧನೆ
ಸರೋಜಿನಿ ಚವಲಾರರು  ೧೯೮೩ರಲ್ಲಿ ‘ಸ್ಪಂದನ’ ಎನ್ನುವ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಂದೋಲನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ, ತನ್ಮೂಲಕ ವಿಚಾರ ಸಂಕಿರಣ, ಸಾಹಿತ್ಯಕ ಕಮ್ಮಟ ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿದರು.

೧೯೮೫ರಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಲೇಖಕಿಯರ ಸಂಘವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ೧೯೯೩ರಲ್ಲಿ ಅಲಹಾಬಾದದ ‘ಭಾಷಾ ಸಂಗಮ’ದ ಕರ್ನಾಟಕ ಶಾಖೆಯನ್ನು ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.

ಸಾಹಿತ್ಯ

ಕವನ ಸಂಕಲನ
 ಸಸ್ಯ ಶ್ಯಾಮಲೆ!
 ರಕ್ತಬೀಜಾಸುರರ ನಡುವೆ

ವೈಚಾರಿಕ
 ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆಯ ರೂಪುರೇಷೆಗಳು
 ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಕಾವ್ಯಾವಲೋಕನ
 ಸಮಾಹಿತ (ಲೇಖನ ಸಂಕಲನ)
 ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮಾರ್ಗ
 ಅಂತರ್ಜಾತಿ ವಿವಾಹ
 ಸನೂತನ
 ಸನಾತನ
 ಪುರುಷ ಕಾದಂಬರಿಕಾರರಲ್ಲಿ ಶೋಷಿತ ಮಹಿಳಾ ಪಾತ್ರಗಳು
 ಆಧುನಿಕ ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮೂಡಿರುವ ಶಿಶು ಗೀತೆಗಳು
 ಅಂತರಜಾತೀಯ ವಿವಾಹಗಳು ಎದುರಿಸುವ ಆಹ್ವಾನ ಮತ್ತು ಇತರ ಲೇಖನಗಳು
 ವಿಧಿ-ಆಸೆ-ಎರಡು ಹಿಡಿ ಮಣ್ಣು

ಪರಿಚಯ/ ಚರಿತ್ರೆ
 ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ಶಿವಶರಣಿಯರು
 ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರು
 ಜಯದೇವಿ ತಾಯಿಯವರು
 ಜಯದೇವಿ ತಾಯಿ ಲಿಗಾಡೆ:ಬದುಕು ಬರಹಗಳ ಸಮಗ್ರ ಅಧ್ಯಯನ
 ಸಮರ ಸಮೀರ
 ಕುಂಬಾರ ಗುಂಡಯ್ಯ
 ಸಾಹಿತ್ಯಶ್ರೀ

ಸಂಪಾದನೆ
 ನೀಲಮ್ಮನ ವಚನಗಳು
 ಚಿರ ಚೇತನ
 ದಿಗ್ವಿಜಯ

ರೇಡಿಯೊ ರೂಪಕ
 ಸಮ್ಮುಖ

ಇತರ
 ಬೈಲಹೊಂಗಲ ತಾಲೂಕು ದರ್ಶನ

ಸನ್ಮಾನ
ಸರೋಜಿನಿ ಚವಲಾರ ಇವರು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಸಮಾಜಕಲ್ಯಾಣ ಸಲಹಾ ಮಂಡಳಿಯ ಸ್ವದಸ್ಯರಾಗಿ ನಾಮಕರಣಗೊಂಡು ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಸರೋಜಿನಿ ಚವಲಾರ ಇವರ ಕವನ ಸಂಕಲನ "ರಕ್ತಬೀಜಾಸುರರ ನಡುವೆ" ಈ ಕೃತಿಗೆ ೨೦೦೬ ಅಕ್ಟೋಬರದಲ್ಲಿ ಅಮರಾವತಿ(ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ)ಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಕವಯಿತ್ರಿಯರ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. 

ಕಾಸರಗೋಡಿನ ಕರಾವಳಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದವರು ಇವರಿಗೆ "ಸುವರ್ಣ ಕರ್ನಾಟಕ ಕನ್ನಡಿಗ" ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಸರಗೋಡಿನಲ್ಲಿ ಡಿಸೆಂಬರ ೨೦೦೬ರಲ್ಲಿ ಜರುಗಿದ ಚುಟುಕು ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಪ್ರದಾನಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಸರೋಜಿನಿ ಚವಲಾರ
ಸರೋಜಿನಿ ಚವಲಾರ
ಅನಸೂಯಾದೇವಿ

ಅನಸೂಯಾದೇವಿ ಇವರು ಕನ್ನಡದ ಹೊಸ ಪೀಳಿಗೆಯ ಲೇಖಕಿಯರು. ಇವರು ೩೧-೧೦-೧೯೪೯ ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ದಕ್ಷಿಣ ಮೂಲದವರಾದ ತಂದೆ ತಮ್ಮಯ್ಯ ಅಡಿಗ. ತಾಯಿ ಕಾವೇರಮ್ಮ. ಇವರು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಬಿ.ಎಚ್.ಎಸ್.ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ವಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥೆ ಹಾಗು ರೀಡರ ಆಗಿದ್ದಾರೆ.ಅಲ್ಲದೆ ಗಾಯನ,ಕಾವ್ಯವಾಚನ ಹಾಗು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲೂ ಸಹ ಪರಿಣತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಕೃತಿಗಳು
ಇವರ ಕೆಲವು ಕೃತಿಗಳು ಇಂತಿವೆ:

ಕವನ ಸಂಕಲನ
 ಮಲ್ಲಿಗೆ ಹೂ
 ಪ್ರಕೃತಿ-ಪುರುಷ
 ಅಮ್ಮ…ನಿನ್ನ ನೆನಪಿಗೆ
 ಕೇಶವ ನಮನ
 ಅನನ್ಯ

ಕಥಾ ಸಂಕಲನ
 ಉರಿಯ ಬೇಲಿ

ಕಾದಂಬರಿ
 ಆಕಾಶದ ಹಾಡು

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಪ್ರಕೃತಿ-ಪುರುಷ ಕವನ ಸಂಕಲನಕ್ಕೆ ರತ್ನಮ್ಮ ಹೆಗ್ಗಡೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
ಉರಿಯ ಬೇಲಿ ಕಥಾಸಂಕಲನಕ್ಕೆ ಗೊರೂರು ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
ವಿಶುಕುಮಾರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟ ಸಾಹಿತ್ಯ ಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿದ್ಯಾವರ್ಧಕ ಸಂಘದ ಮಾತೋಶ್ರೀ ರತ್ನಮ್ಮ ಹೆಗ್ಗಡೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
ಕುವೆಂಪುಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಉಲ್ಲೇಖ

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಅನಸೂಯಾದೇವಿ
ಅನಸೂಯಾದೇವಿ
ಕೆ.ವಿ.ರಾಜೇಶ್ವರಿ

ಕೆ.ವಿ.ರಾಜೇಶ್ವರಿಯವರು ಕನ್ನಡದ ಜನಪ್ರಿಯ ಲೇಖಕಿ. ಇವರ ಕೆಲವು ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಇಂತಿವೆ:

 ವಂಶೋದ್ಧಾರಕ
 ಮೊದಲ ಮೆಟ್ಟಿಲು
 ಮಧೂಲಿಕ
 ಚಿಗುರಿದ ಕುಡಿ
 ಪಂಜರದ ಗಿಳಿ
 ಸೌಂದರ್ಯ
 ಹಂಸರಾಗ
 ಹೊಂಬೆಳಕು
 ಹೊಸ ಬದುಕು
 ಸೂತ್ರಧಾರ
 ಹರ್ಷದ ಹೊಂದೇರು
 ಹೊನ್ನ ಹರಿಗೋಲು
 ಹಿಮ ಮುಸುಕಿದ ಹೂವು
 ಮಾನಸವೀಣಾ
 ಮಧುರ ಗೀತೆ
 ರಶ್ಮಿ
 ಪ್ರೇಮದ ಶರತ್ತುಗಳು
 ಸುಪ್ರೇಮ ಬಂಧನ
 ಜೋಕರ್ (ಭಾಗ-೧)
 ಜೋಕರ್ (ಭಾಗ-೨)
 ಮರಳಿ ಬಂದಿತು ಶ್ರಾವಣ
 ಸಂಧ್ಯಾ ಕಿರಣ

ಈ ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿವೆ:
 ಮಾನಸವೀಣಾ
 ಮರಳಿ ಬಂದಿತು ಶ್ರಾವಣ

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಕೆ.ವಿ.ರಾಜೇಶ್ವರಿ
ಕೆ.ವಿ.ರಾಜೇಶ್ವರಿ
ರಘುಸುತ

ರಘುಸುತ ಇವರು ಕನ್ನಡದ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಾಹಿತಿಗಳು. ಇವರ ಪತ್ನಿ ಕೆ.ಪದ್ಮಜಾ ಸಹ ಖ್ಯಾತ ಲೇಖಕಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ರಘುಸುತ ಇವರ ಕೆಲವು ಕಾದಂಬರಿಗಳು:

 ಅಮರ ಸ್ನೇಹ
 ಅಮೃತ ಕಳಶ
 ಅಮೃತ ಸರೋವರ
 ಕೆಂದಾವರೆ ಮಾಲೆ
 ಚಂಪಕ
 ಚಿನ್ನದ ಚಿಲುಮೆ
 ದಿ ರೈಟರ್
 ದಿವಾಸ್ವಪ್ನ
 ಧರ್ಮ
 ನಂದನ
 ನೀರಜ
 ಪ್ರೇಮದ ಮಡಿಲು
 ಬಾಳು ಹೂವಲ್ಲ
 ಬೆಳ್ಳಿ ಚುಕ್ಕಿ
 ಮನೋಹರ
 ಮಲ್ಲಿಗೆ ಮಾಲೆ
 ಮುಗಿಲ ಕೋಗಿಲೆ
 ಮೇಷ್ಟ್ರ ಚೀಲ
 ಶ್ರಾವಣ ಸಂಧ್ಯಾ
 ಸಿಂಧು ಭೈರವಿ
 ಸ್ವರ್ಗದ ಕನಸು
 ಹಂಸಧ್ವನಿ
 ಹೆಂಡ್ತಿ ಬೇಕು

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ರಘುಸುತ
ರಾಮಚಂದ್ರ ಭಾವೆ

ರಾಮಚಂದ್ರ ಭಾವೆಯವರು ಕನ್ನಡದ ಜನಪ್ರಿಯ ಕತೆಗಾರರು. ಇವರ ಕತೆಗಳು ನಾಡಿನ  ಪ್ರಮುಖ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಾದ ಪ್ರಜಾವಾಣಿ,ಸುಧಾ,ತರಂಗ,ಲಂಕೇಶ್ ಪತ್ರಿಕೆ ಮೊದಲಾದ ನಿಯತಕಾಲಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿವೆ.
ಇವರ ಮೊದಲ ಕಥೆ 'ಗಿಳಿಯು ಪಂಜರದೊಳಗಿಲ್ಲ'. ಇದಕ್ಕೆ ತ್ರಿವೇಣಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬಂದಿದೆ.

ಇವರ ಕಥಾಸಂಕಲನಗಳು:ಮಿಡಿನಾಗರ,ತಲೆಗಳು,ಮಹಾಭಾರತದ ಉಪಕಥೆಗಳು,ಕುರುಕೇತ‍ಷತ್ರ ಮಹಾಯುಧಕ‍ಧಕಕ‍ಕೆ ಯಾರು ಕಾರಣ?, 
ಕಾದಂಬರಿಗಳು:ಸುಮನ,ಅಜ್ಞಾತ,ಅಂಧಪರ್ವ,ದೇವಯಾನಿ,ಅಶ್ವಮೇಧ,ಪರಿಧಿ,ಅನಾವರಣ,ನಿಕ್ಷೇಪ,ಭಾಗ್ಯಲಕ್ಶ್ಮಿ,ವಿಶಾಮ‍ವಮಿತ್ರ,ಗಮ್ಯ,ಅನಕ‍ವೀಷಣೆ,ಸಂಭವಾಮಿ ಯುಗೇ ಯುಗೇ,
ರಾಮಚಂದ್ರ ಭಾವೆಯವರು ಮೂಲತಃ ಸೊರಬದವರು.ಇವರು ಬರೆದ 'ಭಾಗವತದ ಕಥೆಗಳು' ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕವು ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು 'ವಿಕ್ರಮ್ ಪ್ರಕಾಶನ'ದವರು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.  ಅಂಚೆ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ನೌಕರಿನಿಮಿತ್ತ ಗದಗನಲ್ಲಿ ವಾಸ. ಈಗ ನಿವ್ರತ್ತಿಯ ನಂತರ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ರತ್ನಾಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸ.
     ಇದುವರೆಗೆ ಪ್ರಕಟವಾದ ಕಥೆಗಳು ೨೫೦.
 

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ರಾಮಚಂದ್ರ ಭಾವೆ
ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್

{| class="toccolours" border="1" style="float: right; clear: right; margin: 0 0 1em 1em; border-collapse: collapse;"
! | ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್
|-
| align="center" colspan="2" bgcolor="#ffffff" |  
|-
| ಇತರ ಹೆಸರುಗಳು
| Carbonic acid gas, Carbonic anhydride, dry ice (solid)
|-
| Molecular formula
| CO2
|-
| Molar mass
| 44.0095(14) g/mol
|-
| ಘನ ಸ್ಥಿತಿ
| Dry ice, carbonia
|-
| ಸ್ವರೂಪ
| ಬಣ್ಣರಹಿತ ಅನಿಲ
|-
| CAS number
| [124-38-9]
|-
!  | ಗುಣಗಳು
|-
| Density and phase
| 1600 kg/m³, solid approx. 1.98 kg/m³, gas at STP
|-
| Solubility in water
| 1.45 kg/m³
</tr>Latent heat ofsublimation 25.13 kJ/mol
|-
| ಕರಗುವ ತಾಪಮಾನ
| −57 °C (216 K), pressurized
|-
| ಆವಿಯಾಗುವ ತಾಪಮಾನ
| −78 °C (195 K), sublimes
|-
| Acidity (pKa)
| 6.35 and 10.33
|-
| ಸ್ನಿಗ್ಧತೆ
| 0.07 cP at −78 °C
|-
!  | ರಚನೆ
|-
| Molecular shape

| linear
|-
| ಸ್ಫಟಿಕ ವಿನ್ಯಾಸ
| quartz-like
|-
| Dipole moment
| zero
|-
!  | Hazards 
|-
| MSDS
| External MSDS
|-
| Main hazards
| asphyxiant, irritant
|-
| NFPA 704
| NFPA 704 (liquid)
|-
| R-phrases
| R: As, Fb 
|-
| S-phrases
| S9, S23, S36 (liquid)
|-
| RTECS number
| FF6400000
|-
!  | Supplementary data page
|-
| Structure & properties
| n, εr, etc.
|-
| Spectral data
| UV, IR, NMR, MS
|-
!  | Related compounds
|-
| ಸಂಬಂಧಿತ ಆಕ್ಸೈಡ್ಗಳು
| carbon monoxidecarbon suboxidedicarbon monoxidecarbon trioxide
|-
|  | Except where noted otherwise, data are given for materials in their standard state (at 25 °C, 100 kPa)Infobox disclaimer and references
|-
|}
ಅನಿಲಗಳು
ನೈಸರ್ಗಿಕ ಉಪಗ್ರಹ

ನೈಸರ್ಗಿಕ ಉಪಗ್ರಹವೆಂದರೆ ಒಂದು ಗ್ರಹವನ್ನು ಅಥವಾ ತನಗಿಂತ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುವ ಇತರ ಅಂತರಿಕ್ಷ ಕಾಯಕವನ್ನು ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡುವ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಸ್ತು. ಈಗ ತಿಳಿದಿರುವಂತೆ ನಮ್ಮ ಸೌರವ್ಯೂಹದಲ್ಲಿ ೨೪೦ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಉಪಗ್ರಹಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ೧೬೨ ಗ್ರಹಗಳ ಸುತ್ತ ಸುತ್ತುತ್ತವೆ.

ಸೌರವ್ಯೂಹದ ಉಪಗ್ರಹಗಳು

ಸೌರವ್ಯೂಹದಲ್ಲಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಉಪಗ್ರಹಗಳು (೩,೦೦೦ ಕಿ.ಮಿ.ಗಳಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡ) ಭೂಮಿಯ ಚಂದ್ರ, ಗುರುವಿನ Galilean moonಗಳು (ಇಒ, ಯುರೋಪ, ಗ್ಯಾನಿಮೀಡ್ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲಿಸ್ಟೊ), ಶನಿ ಗ್ರಹದ ಉಪಗ್ರಹವಾದ ಟೈಟನ್, ಮತ್ತು ನೆಪ್ಚೂನ್ನ captured ಉಪಗ್ರಹ ಟ್ರೈಟನ್. ಇವಕ್ಕಿಂತ ಚಿಕ್ಕ ಉಪಗ್ರಹಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ತತ್ಸಂಬಂಧಿತ ಗ್ರಹಗಳ ಬಗೆಗಿನ ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿವೆ. ಗ್ರಹಗಳ ಉಪಗ್ರಹಗಳಲ್ಲದೆ ಕುಬ್ಜ ಗ್ರಹಗಳಿಗೆ, ಆಸ್ಟೆರೊಯ್ಡ್ಗಳಿಗೆ, ಮತ್ತು ಇತರ ಗ್ರಹೇತರ ಕಾಯಗಳಿಗೆ (ಸೌರಮಂಡಲದ ಸಣ್ಣ ಕಾಯಗಳು) ಸುಮಾರು ೮೦ ಉಪಗ್ರಹಗಳಿವೆ.Some studies estimate that up to 15% of all trans-Neptunian objects could have satellites.

ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೌರವ್ಯೂಹದ ಉಪಗ್ರಹಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಸದ ಅಧಾರದ ಮೇಲೆ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಬಲಗಡೆಯ ಕಾಲಂನಲ್ಲಿ ಗಾತ್ರದ ಹೋಲಿಕೆಗೆ ಗ್ರಹಗಳನ್ನು, ಅಥವಾ ಇತರ ಕಾಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ

ru:Спутники в Солнечной системе
ಕರ್ಟ್ ಗುಡ್ಲ್

ಕರ್ಟ್ ಗುಡ್ಲ್ (ಏಪ್ರಿಲ್೨೮, ೧೯೦೬ ಬರ್ನೊ, ಈಗಿನ ಚೆಕ್ ಗಣರಾಜ್ಯ – ಜನವರಿ ೧೪, ೧೯೭೮ ಪ್ರಿನ್ಸ್‍ಟನ್, ನ್ಯೂ ಜರ್ಸಿ) ಆಸ್ಟ್ರಿಯ ಮೂಲದ ಗಣಿತಜ್ಞ, ತರ್ಕಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಗಣಿತದ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ.

ಗಣಿತಜ್ಞರು
ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು
ಹಗರಿಬೊಮ್ಮನಹಳ್ಳಿ

ಹಗರಿಬೊಮ್ಮನಹಳ್ಳಿ ವಿಜಯನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಒಂದು ತಾಲೂಕು ಕೇಂದ್ರ.

ಈ ತಾಲ್ಲೂಕು ಎಣ್ಣೆ ಬೆಳೆಗಳ ಹಾಗು ಎಣ್ಣೆ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ತಾಲುಕಿನ ತಂಬ್ರಹಳ್ಳಿ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಬಂಡೆ ರಂಗನಾಥ ಸ್ವಾಮಿ ಗುಡ್ಡ ಗಮನೀಯ. ಇದರ ಸುತ್ತಲು ತುಂಗಭದ್ರ ನದಿ ಇದೆ.

ಹಗರಿಬೊಮ್ಮನಹಳ್ಳಿ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ಮಾಲವಿ ಜಲಾಶಯವಿದೆ. ನೀರಾವರಿ ಸವಲತ್ತು ಇಲ್ಲದ ರೈತರು ಇದರ ನೀರಿನ ಸದುಪಯೊಗವನ್ನು ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಕೂಡಾ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ.
ಈ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ೨3 ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿ ಗಳಿವೆ, ಅವು

ಅಲಬೂರು (ALABOORU)
ಅಂಬಳಿ (AMBALI)
ಬಾಚಿಗೊಂಡನಹಳ್ಳಿ (BACHIGONDANAHALLI)
ಬನ್ನಿಗೋಳ (BANNIGOLA)
ಬನ್ನಿಕಲ್ಲು (BANNIKALLU)
ಬೆಣ್ಣಿಕಲ್ಲು (BENNEKALLU)
ಬ್ಯಾಸಿಗದೇರಿ (BYASIGADERE)
ಚಿಂತ್ರಪಳ್ಳಿ (CHINTRAPALLI)
ದಶಮಾಪುರ (DASAMAPURA)
ಬಲಾಹುಣಸಿ
ಹಗರಿಬೊಮ್ಮನಹಳ್ಳಿ (HAGARIBOMMANAHALLI)
ಹಲಗಾಪುರ (HALAGAPURA)
ಹಂಪಾಪಟ್ಟಣ (HAMPAPATTANA)
ಹಂಪಸಾಗರ (HAMPASAGARA)
ಹನಸಿ (HANASI)
ಕಡಲಬಾಳು (KADALABALU)
ಕೋಗಳಿ (KOGALI)
ಮಾಲವಿ (MALAVI)
ಮರಬ್ಬಿಹಾಳ್‌ (MARABBIHAL)
ಮೋರಿಗೇರಿ (MORIGERI)
ಮುತ್ಕೂರು (MUTHKUR)
ಸೊನ್ನ (SONNA)
ತಂಬ್ರಹಳ್ಳಿ (THAMBRAHALLI)
ಗದ್ದಿಕೆರೆ

ಬಳ್ಳಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತಾಲೂಕುಗಳು
ಬಳ್ಳಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆ
ಜೆ.ಪಿ.ನಗರ

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ನಗರದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಜೆ.ಪಿ.ನಗರ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಅತ್ಯಂತ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಬಡಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಇತಿಹಾಸ 

"ಜಯಪ್ರಕಾಶ ನಾರಾಯಣ"ರವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಈ ಬಡಾವಣೆಯನ್ನು ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ  ಶ್ರೀ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು

ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಜೆ.ಪಿ.ನಗರ 

ಇಂದು  ಬೆಂಗಳೂರಿನ ನಿವಾಸಿ ಬಡಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಜೆ.ಪಿ.ನಗರ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಬಡಾವಣೆಯಾಗಿದೆ. ಬೆಂಗಳೂರಿನ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪುಟ್ಟೇನಹಳ್ಳಿ ಹಾಗೂ ಇತರ ಸಣ್ಣ ಪುಟ್ಟ ಬಡಾವಣೆಗಳನ್ನು ಜೆ.ಪಿ.ನಗರಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ "Brigade Millennium", "Brigade Gardenia", "Elita Promenade" ಮುಂತಾದ  ಹೆಸರಾಂತ  ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ರಸ್ತೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಡಾವಣೆಗಳು
ಚೇತನ್ ಸಾಸ್ಕ

ಚೇತನ್ ಸಾಸ್ಕ ಮೂಲತಃ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣತಿ ಹೊಂದಿದ ಗಾಯಕರು. ಚೇತನ್ ಅವರನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ್ದು ಹಂಸಲೇಖ. ಕುರಿಗಳು ಸಾರ್ ಕುರಿಗಳು, ಧರ್ಮ, ಜೋಗುಳ, ನಂಜುಂಡಿ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲದೆ ಇನ್ನು ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹಂಸಲೇಖ ಇವರಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರು.

ಇವರು ಬಹಳ ಜನಪ್ರಿಯರಾದದ್ದು ನೆನಪಿರಲಿ ಚಿತ್ರದ ಗೀತೆಗಳಿಂದ. ನೆನಪಿರಲಿ ಚಿತ್ರದ "ಒಲವು ಒಂಟಿಯಲ್ಲ" ಗೀತೆಗೆ ಟ್ರಾಕ್ ಸಿಂಗರ್ ಆಗಿ ಇವರ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಡಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಹಂಸಲೇಖ ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶಕ ರತ್ನಜ ಅವರು ಇವರ ಧ್ವನಿಯನ್ನೆ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಇವರು ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲದೆ ಹಂಸಲೇಖರ ಬಳಿ ಟ್ರಾಕ್ ಸಿಂಗರ್ ಆಗಿಯೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕರು
ಅನೂಪ್ ಸೀಳಿನ್

ಅನೂಪ್ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕ. ಅವರು ಕುರಿಗಳು ಸಾರ್ ಕುರಿಗಳು, ನೆನಪಿರಲಿ ಮುಂತಾದ ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕರು
ಹೇಮಂತ್ ಕುಮಾರ್

ಹೇಮಂತ್ ಕುಮಾರ್ ಪ್ರೀತ್ಸೆ ಚಿತ್ರದ ಪ್ರೀತ್ಸೆ ಪ್ರೀತ್ಸೆ ಹಾಡಿನಿಂದ ಜನಪ್ರಿಯರಾದಂಥವರು. ಇವರು ಹಂಸಲೇಖರ ಗರಡಿಯಲ್ಲೇ ಪಳಗಿದವರು. ಪ್ರೀತ್ಸೆ ಚಿತ್ರದ ಹಾಡು ಜನಪ್ರಿಯರಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಇವರಿಗೆ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಅವಕಾಶಗಳು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಬಂದಿವೆ. ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ಗುರುಕಿರಣ್, ವಿ. ಮನೋಹರ್ ಮತ್ತಿತರರ ಜೊತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಅನುಭವ ಇದೆ. 

ಇವರು ಗಾಯಕಿ ನಂದಿತಾ ಅವರ ಜೊತೆ ಒಂದು ತಂಡವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಸ್ಟೇಜ್ ಶೋ ಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಇತ್ತೀಚಿಗೆ ಹೊಸ ನಾಯಕರ ಹಾಡುಗಳಿಗೆ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಇವರ ಧ್ವನಿಯನ್ನೆ ಸೂಚಿಸುವುದರಿಂದ, ಇವರು ಹಾಡಿದ ಬಹಳ ಹಾಡುಗಳು ಹೊಸ ನಟರ ಚಿತ್ರಗಳು.
 

ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕರು

ಹಾಡಗಳು

{| class="wikitable"
|-
! ವರ್ಷ
! ಹಾಡು
! ಚಲನಚಿತ್ರ
|-
| ೨೦೧೨
| ಜನನಿ ಜನ್ಮಭೂಮಿ 
| ಕ್ರಾಂತಿವೀರ ಸಂಗೊಳ್ಳಿ ರಾಯಣ್ಣ
|-
| ೨೦೧೩
| ನಿಲ್ಲೆ ನಿಲ್ಲೆ ಕಾವೇರಿ
| ಬುಲ್ ಬುಲ್
|-
| ೨೦೧೩
| ಲವ್ವಿನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ರೆ
| ರಾಜಹುಲಿ
|-
| ೨೦೧೫
| ಇಂಡಿಯ-ಪಾಕ್ಸಿತಾನ
| ಡಿಕೆ
ಪಂಡಿತ್ ಜಸರಾಜ್

ಪಂಡಿತ್ ಜಸ್ ರಾಜ್ ರವರು ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಗಾಯಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು.ಮೇವಾಟಿ ಘರಾಣದ ಅದ್ವರ್ಯುವಾದ ಇವರು ೧೯೩೦ರಲ್ಲಿ ಹರ್ಯಾಣ ರಾಜ್ಯದ ಹಿಸ್ಸಾರ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸಂಗೀತ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ತನ್ನ ಸಹೋದರ ಪಂಡಿತ್ ಮಣಿರಾಮ್ ರವರಿಂದ ಪಡೆದರು.ಹಲವಾರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದ ಇವರು ಭಾರತದ ಉದ್ದಗಲ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿ ಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.೧೯೯೭-೯೮ರಲ್ಲಿ ಕಾಳಿದಾಸ ಸಮ್ಮಾನ್ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ೨೦೦೦ದಲ್ಲಿ ಪದ್ಮ ವಿಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರೆಯಿತು.ಇವರ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಸಂಜೀವ ಅಭ್ಯಂಕರ್, ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಸಾಧನಾ ಸರ್ ಗಮ್ ಮುಂತಾದವರು ಪ್ರಮುಖರು.

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು 
 PanditJasraj.com 
 Pandit Jasraj Institute of Music, New York
 Video of Raga Poorvi

ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ
ಭಾರತದ ಸಂಗೀತಗಾರರು
ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತಗಾರರು
ಸಂಗೀತಗಾರರು
ಪದ್ಮವಿಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ವಿಜ್ಞಾನಿ

ಅತ್ಯಂತ ವಿಶಾಲವಾದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ, ವಿಜ್ಞಾನಿ ಪದವು ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಗಳಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಅಥವಾ ತತ್ವ ಸಿದ್ಧಾಂತಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ತಾತ್ವಿಕ ಪಂಥಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿರುವಂಥ ಉದ್ಯೋಗಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚು ಸೀಮಿತ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ, ವಿಜ್ಞಾನಿ ಪದವು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಧಿಯನ್ನು ಬಳಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ವಿಜ್ಞಾನದ ಒಂದು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತನಿರಬಹುದು.

ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು
ವಿಜ್ಞಾನ
ವರಾಹಗಿರಿ ವೆಂಕಟ ಗಿರಿ

ವರಾಹಗಿರಿ ವೆಂಕಟ ಗಿರಿಯವರು (ವಿ ವಿ ಗಿರಿ)ಎರಡು ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಾಗಿದ್ದರು. ೩ ಮೇ ೧೯೬೯ - ೨೦ ಜುಲೈ ೧೯೬೯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ೧೯೬೯ - ೧೯೭೪ ಪೂರ್ಣಾವಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಾಗಿದ್ದರು.

ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು
ಭಾರತ ರತ್ನ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು