Kannada-LLM-Labs/Wikipedia-Kn huggingface dataset:
ಡೆಪ್ಯೂಟಿ ಚನ್ನಬಸಪ್ಪ

ಡೆಪ್ಯೂಟಿ  ಚನ್ನಬಸಪ್ಪ (ಜನನ - ನವೆಂಬರ ೧ ೧೮೩೩ , ಮರಣ -  ಜನವರಿ ೪ ೧೮೮೦) ೧೯ ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧವು ಮುಂಬೈ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮರಾಠಿಯ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಹಾಗೂ ಇಂಗ್ಲೀಷಿನ ಪ್ರಾರಂಭದ ಕಾಲ ಆಗ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿ ಬೆಳೆಸುವ ಮಹಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿದವರು ಚನ್ನಬಸಪ್ಪನವರು. ಕನ್ನಡದ ಕುಲ, ನೆಲಗಳ ಉಜ್ವಲ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಾಗಿ, ಖ್ಯಾತಿವೆತ್ತ ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞರಾಗಿ, ಗಣಿತ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಾಗಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಾಗ್ಮಿಗಳಾಗಿ, ಶೇಕ್ಸಪಿಯರನನ್ನು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಪ್ರಥಮ ಲೇಖಕರಾಗಿ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಥಮ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಶಿಕ್ಷಣ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮೊದಲ ಪ್ರಾಚಾರ್ಯರಾಗಿ, ಶತಮಾನೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದ ಕನ್ನಡದ ಏಕಮೇವ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮಾಸಿಕ "ಜೀವನ ಶಿಕ್ಷಣ" ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸ್ಥಾಪಕರಾಗಿ, ದಕ್ಷ ಡೆಪ್ಯೂಟಿ ಎಜ್ಯುಕೆಶನಲ್ ಇನ್ಸ್ಪೆಕ್ಟರ್ ರಾಗಿ ಅನೇಕ ಕನ್ನಡ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ಕನ್ನಡ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣದ ಪಿತಾಮಹರಾಗಿ, ಉಚಿತ ಪ್ರಸಾದನಿಲಯಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಮೂಲ ಪ್ರೇರಕರಾಗಿ, ಕನ್ನಡ ಪುನರುಜ್ಜೀವನ ಕಾರ್ಯದ ಕಾರಣಪುರುಷರಾಗಿ ಬೆಳಗಿದ ಪುಣ್ಯಜೀವಿ ಚನ್ನಬಸಪ್ಪನವರು ಲಿಂಗೈಕ್ಯರಾಗಿ ೪-೧-೧೯೮೧ ಕ್ಕೆ ನೂರು ವರುಷಗಳಾಗುತ್ತವೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡೆಪ್ಯೂಟಿ ಚನ್ನಬಸಪ್ಪ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಹಾಗೂ ಶಿಕ್ಷಕ ತರಬೇತಿ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸೇವಾಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.ಕನ್ನಡದ ಪುನರುಜ್ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಪ್ರಸಾರ ಕಾರ್ಯದ ಶಕಪುರುಷರಾದ ನಾಡಿನ ಏಳಿಗೆಗೆ ತಮ್ಮನ್ನೇ ಅರ್ಪಿಸಿಕೊಂಡ "ಕನ್ನಡದ ದೀಪ" ಡೆಪ್ಯೂಟಿ ಚನ್ನಬಸಪ್ಪನವರ ನೆನಹು ನಮಗೆಲ್ಲ ಸ್ಪೂರ್ತಿದಾಯಕ.

In English

Deputy Channabasappa (Born - 1 November 1833, Died - 4 January1880) It was Channabasappa who initiated the great task of preserving and developing the Kannada language, education, literature and culture during the period of Marathi dominance and the introduction of English in Mumbai Karnataka in the latter half of the 19th century. Kannada Kula, as a bright admirer of the land, as a renowned educationist, as a mathematician, as a great orator, as the first author to introduce Shakespeare to Kannada, as the first principal of Karnataka's first and foremost educational training institution, as the founder of the centenary celebrated Kannada Ekameva academic monthly "Jeevana Shiksha", an efficient Deputy Educational Inspector. On 4-1-1981, Punyajeevi Channabasappan, who started many Kannada primary schools, became the father of Kannada primary education, the main motivator for the establishment of free prasadanillas, and the cause of Kannada revival work, became a Lingyakya. On that occasion Deputy Channabasappa Primary Education Foundation was established. It is a service organization working in the field of primary education and teacher training. The memory of "Kannada Deepa" Deputy Channabasappa, who dedicated himself to the prosperity of the country, who was the pioneer of Kannada revival and education dissemination, is an inspiration to all of us.

In Japanese

副チャンナバサッパ(生年 - 1833 年11 月 1 日、死去 - 1 月 4 日)1880) カンナダ語、教育、文学、文化をマラーティー語支配の時代に保存し、発展させ、19 世紀後半にムンバイ カルナータカ州に英語を導入したのは、チャンナバサッパでした。カンナダ語 クラは、その土地の熱心な崇拝者として、有名な教育者として、数学者として、偉大な雄弁家として、シェークスピアをカンナダ語に紹介した最初の著者として、カルナータカ州の最初で最も重要な教育訓練機関の最初の校長として、 1981 年 4 月 1 日、多くのカンナダ語の小学校を始めたプニャジーヴィ・チャンナバサパンは、カンナダ語の初等教育の父になり、自由なプラサダニヤの設立と、カンナダ語の復興作業の原因は、リンギャキャになった. その際、副チャンナバサッパ初等教育財団が設立されました。初等教育と教師養成の分野で活動する奉仕団体であり、カンナダ語の復活と教育普及の先駆者であり、国の繁栄に尽力した「カンナダ語ディーパ」副チャンナバサッパの記憶はインスピレーションです。私たち全員に。kuso

ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಗಳು 
 Deputy Channabasappa Memorial

ಲೇಖಕರು
ಎನ್. ಕೆ. ಲೋಲಾಕ್ಷಿ

ನುಗ್ಗೆಹಳ್ಳಿ ಕೃಷ್ಣಪ್ಪ ಲೋಲಾಕ್ಷಿ, ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯುವ ಕವಯತ್ರಿ. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಜಾನಪದ ಅಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ ತಜ್ಞರಾಗಿರುವ ಅವರು ಭಾವಗೀತೆಗಳ ರಚನೆಯಲ್ಲೂ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಬಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ  
ಲೋಲಾಕ್ಷಿಯವರು ನುಗ್ಗೇಹಳ್ಳಿ, ಚನ್ನರಾಯಪಟ್ಟಣ(ತಾ). ಹಾಸನ (ಜಿಲ್ಲೆ)ಯವರು, ಕೃಷ್ಣಪ್ಪ ಮತ್ತು ರಂಗಮ್ಮ ದಂಪತಿಗಳ ಮಗಳಾಗಿ ಜನಿಸಿದ ಇವರು, ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ, ಕುವೆಂಪು ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಎಂ ಎ, ಮುಗಿಸಿ, ಪ್ರೊ. ದೇಜಗೌ ಅವರ ವಿಮರ್ಶೆ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆ ಎಂಬ ವಿ‍‌ಷಯದಲ್ಲಿ ಪಿಎಚ್.ಡಿ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಅಲ್ಲದೆ ಎಂ.ಎ (ಎಂ.ಸಿ.ಜೆ), ಪಿ.ಜಿ.ಡಿ.ಎಂ.ಸಿ.ಜೆ, ರಷ್ಯನ್ ಡಿಪ್ಲಮೋ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.  ೨೦೦೩ ರಿಂದ ೨೦೦೮ ರ ವರೆಗೆ ಮಂಗಳ ಗಂಗೋತ್ರಿಮಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ, ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಕ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕುವೆಂಪು ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಪುಸ್ತಕಗಳು 

 ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆ- (ಸಂ.) – ೨೦೦೬
 ಭಾವನಾ – ೨೦೧೦
 ದೇಜಗೌ ವಿಮರ್ಶೆ : ಹರಹು ಮತ್ತು ಹೊಳಹು-೨೦೧೦
 ಗಡಿನಾಡ ಸಂಚಾರಿ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಪ್ರಸ್ತುತತೆ -೨೦೧೨
 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾದಿ ಚಿಂತನೆ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆ – ೨೦೧೨
 ವಿ.ಕೃ.ಗೋಕಾಕರ ಭಾರತಸಿಂಧುರಶ್ಮಿ : ಪುನರವಲೋಕನ- (ಸಂ)-೨೦೧೧
 ಫ್ರೈಡೇ ಫೀವರ್ ಕವನ ಸಂಕಲನ 	(ಪ್ರಕಟಣೆಯಲ್ಲಿದೆ.)
 ಭಾವನಾ ಕವನ ಸಂಕಲನದ ಆಯ್ದಪದ್ಯಗಳು ಇಂಗ್ಲೀಷಿಗೆ ಅನುವಾದವಾಗಿದೆ.
 ಹೆಣ್ಣಾಗಿ ಬರೆ  ವಿಮರ್ಶಾ ಕೃತಿ 
 ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ನೆನಪಿನ ಸಂಚಿಕೆ-೨೦೧೩

ಪ್ರಕಟಿತ ಲೇಖನಗಳು  

 ರತ್ನಾಕರವರ್ಣಿಯ ಭರತೇಶ ವೈಭವ : ಜಾನಪದೀಯ ಅಧ್ಯಯನ
 ರತ್ನಾಕರವರ್ಣಿ : ಸಮಕಾಲೀನ ಸಂದರ್ಭ
 ಕರಾವಳಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನ
 ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ಅನನ್ಯತೆ
 ಅಕ್ಕನ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ದಾಂಪತ್ಯ ಒಡೆಯುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಮರುಕಟ್ಟುವಿಕೆ
 ‘ಇಳೆಯ ಕಣ್ಣು’ – ಧರಣಿ ತತ್ವ ನಿರೂಪಣೆ
 ಹುಲಿಯ ಹಾಡು ಮತ್ತು ಗೋವಿನ ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮಾತೃ ಸಂವೇದನೆ
 ವಸ್ತ್ರ  ಸಂಹಿತೆ ಎಂಬ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬಂಧನ
 ದಲಿತ ಚಳುವಳಿ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮ

ಪ್ರಶಸ್ತಿ 

 ಕಣವಿ ಕಾವ್ಯ ಪುರಾಸ್ಕರ - ಭಾವನ ಕವನ ಸಂಕಲಾನ - ೨೦೦೯-೧೦
 ೯ನೇ ಕನ್ನಡ ವಿಜ್ಞಾನ ಸಮ್ಮೇಳನ - ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಯುವ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ – ೨೦೧೩
 ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಾಧನೆಗೆ - ಸಮಾಜಸೇವಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ- ೨೦೧೩
 ಕನ್ನಡ ಇಂಟರ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಅವಾರ್ಡ್(ಕೀಮಾ)-೨೦೧೭

ಸದಸ್ಯತ್ವ  

 ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ನೆನಪಿನ ಸಂಚಿಕೆ-೨೦೧೩ ಸಂಪಾದಕ ಸಮಿತಿ ಸದಸ್ಯರು
೨೦೧೭  ಮತ್ತು ೨೦೧೯ ಕವಿಗೋಷ್ಠಿ, ಕಾರ್ಯಾಧ್ಯಕ್ಷರು

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಲೇಖಕಿಯರು
 https://starofmysore.com/tag/dr-n-k-lolakshi/
 http://uni-mysore.ac.in/english-version/kuvempu-institute-kannada-studies/faculty
 https://citytoday.news/tag/dr-nk-lolakshi/
 https://www.moviebuff.com/nk-lolakshi
 https://www.exoticindiaart.com/m/book/author/n+k+lolakshi/
 https://www.amazon.in/Books-Nk-Lolakshi/s?rh=n%3A976389031%2Cp_27%3ANk+Lolakshi
https://m.varthabharati.in/article/2017_09_26/96091
https://kannada.citytoday.news/268680/ 
ಕವಯಿತ್ರಿ
ಕನ್ನಡ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು
ಖುಸ್ರೋ ಬಾಗ್

ಖುಸ್ರೊ ಬಾಗ್ ಭಾರತದ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಅಲಹಾಬಾದ್‌ನ ಮುಹಲ್ಲಾ ಖುಲ್ದಾಬಾದ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವ ಗೋಡೆಯುಳ್ಳ ಉದ್ಯಾನವನ ಮತ್ತು ಸಮಾಧಿ ಸಂಕೀರ್ಣ. ಇದು ನಲವತ್ತು ಎಕರೆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದು ಚತುರ್ಭುಜ ಆಕಾರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಜಹಾಂಗೀರ್‌ನ ರಜಪೂತ್ ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಜ ಭಗವಂತ್ ದಾಸ್‍ನ ಮಗಳು ಹಾಗೂ ಖುಸ್ರೋ ಮಿರ್ಜಾಳ ತಾಯಿಯಾದ ಶಾ ಬೇಗಂ (ಜನ್ಮನಾಮ - ಮನ್ಭಾವತಿ ಬಾಯಿ) (ಮ. 1604), ಜಹಾಂಗೀರ್‌ನ ಹಿರಿಯ ಮಗನಾದ ಖುಸ್ರೋ ಮಿರ್ಜ಼ಾ ಮತ್ತು ಜಹಾಂಗೀರ್‌ನ ಮಗಳು ನಿಥಾರ್ ಬೇಗಮ್‍ನ (ಮರಣ: 1624) ಗೋರಿಗಳಿವೆ. ಇದನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯ ಭಾರತೀಯ ತಾಣವಾಗಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಈ ಗೋಡೆಯುಳ್ಳ ಉದ್ಯಾನದೊಳಗಿನ ಮೂರು ಮರಳುಗಲ್ಲಿನ ಗೋರಿಗಳು ಮೊಘಲ್ ವಾಸ್ತುಕಲೆಯ ಒಂದು ಸೊಗಸಾದ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ಷಾ ಬೇಗಮ್‍ನ ಗೋರಿಯು ದೊಡ್ಡ ಛತ್ರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಅಡಿಪೀಠದ ಮೇಲಿದೆ. ಗೋರಿಯನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸುವ ಅರಬ್ಬಿ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಜಹಾಂಗೀರ್‌ನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸುಂದರ ಬರಹಗಾರನಾದ ಮೀರ್ ಅಬ್ದುಲ್ಲಾ ಮುಷ್ಕಿನ್ ಕಲಾಮ್ ಕೆತ್ತಿದ್ದಾನೆ.

ಛಾಯಾಂಕಣ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 Major issues related to the construction and reception (both contemporaneous to its time and from a modern perspective) of Khusro Bagh
 Khusro Bagh dying slow death because of neglect, Vinod Khanal, The Times of India 26 June 2014

ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ
ಪ್ರವಾಸಿ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು
ಜೈಗಢ್ ಕೋಟೆ

ಜೈಗಢ್ ಕೋಟೆಯು ಅರಾವಳಿ ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಯ ಚೀಲ್ ಕಾ ಟೀಲಾ (ಹದ್ದುಗಳ ಗುಡ್ಡ) ಎಂಬ ಭೂಶಿರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ. ಇದು ಭಾರತದ ರಾಜಸ್ಥಾನ ರಾಜ್ಯದ ಜೈಪುರದ ಆಮೇರ್ ಬಳಿಯಿದ್ದು ಅಮೆರ್ ಕೋಟೆ ಮತ್ತು ಮಾವೊತಾ ಸರೋವರವನ್ನು ಮೇಲಿನಿಂದ ಅವಲೋಕಿಸುತ್ತದೆ. ಅಮೆರ್ ಕೋಟೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಅರಮನೆ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ೧೭೨೬ ರಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಜೈ ಸಿಂಗ್ ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕೆ ಅವನ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಯಿತು.

ಈ ಕೋಟೆಯು ಕೆಂಪು ಮರಳುಗಲ್ಲಿನ ದಪ್ಪ ಗೋಡೆಗಳಿಂದ ಬಹಳ ಭದ್ರವಾಗಿದ್ದು ೩ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಉದ್ದ ಮತ್ತು ೧ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಅಗಲದ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಹರಡಿದೆ; ಇದು ಅದರೊಳಗೆ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಉದ್ಯಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅರಮನೆಗಳು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕೊಠಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಪರದೆಯಿರುವ ಕಿಟಕಿಗಳಿರುವ ಸಭಾಂಗಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಎತ್ತರದ ನೆಲದ ಮೇಲಿರುವ ಕೇಂದ್ರ ಗಡಿಯಾರ ಗೋಪುರವು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಭೂದೃಶ್ಯದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನೋಟವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಛಾಯಾಂಕಣ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 ಅಧಿಕೃತ ಜಾಲತಾಣ

ರಾಜಸ್ಥಾನ
ಪ್ರವಾಸಿ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು
ಉತ್ತರಾಖಂಡ ದಿನ

ಉತ್ತರಾಖಂಡ್ ದಿನವನ್ನು ಉತ್ತರಾಖಂಡ್ ದಿವಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇದನ್ನು ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯ ಉತ್ತರಾಖಂಡದ ರಾಜ್ಯ ಸ್ಥಾಪನಾ ದಿನ ವೆಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ನವೆಂಬರ್ 9 ರಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ (2000 ದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ).

ಇತಿಹಾಸ 

ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ, ಹಿಂದಿನ ಯುನೈಟೆಡ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಹಿಮಾಲಯನ್ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ  ಗಮನ ಸೆಳೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು. 1949 ರಲ್ಲಿ,   ಟೆಹ್ರಿ ಗರ್ವಾಲ್  ಸಂಸ್ಥಾನವು  ಭಾರತದ ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿತು. 1950 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ನಂತರ, ಯುನೈಟೆಡ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇದು ಭಾರತದ ಒಂದು ರಾಜ್ಯವಾಯಿತು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಅನೇಕ ದಶಕಗಳ ನಂತರವೂ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರವು ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶದ ಜನರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಈಡೇರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ನಿರುದ್ಯೋಗ, ಬಡತನ, ಸಮರ್ಪಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ಕೊರತೆ,  ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಿಲ್ಲದಿರುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಅವಕಾಶಗಳ ಹುಡುಕಾಟದಲ್ಲಿ ಬೆಟ್ಟಗಳಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರ ವಲಸೆ  ಇವುಗಳು   ಬೆಟ್ಟಗುಡ್ಡಗಳ  ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರಾಜ್ಯದ ರಚನೆಯ ಬೇಡಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾದವು.  ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಉತ್ತರಾಖಂಡ ಕ್ರಾಂತಿ ದಳದ ರಚನೆಯಾದ ನಂತರ, ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ವೇಗವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡವು ಮತ್ತು 90 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಆಂದೋಲನವು ಹರಡಿತು.  ಈ ಚಳುವಳಿಯು 2 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1994 ರಂದು ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ತಿರುವು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಪೊಲೀಸರು ಮುಜಫರ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರ ಗುಂಪಿನ ಮೇಲೆ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸಿ ಹಲವಾರು ಜನರನ್ನು ಕೊಂದರು.

ಚಳುವಳಿಕಾರರು ಮುಂದಿನ ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ತಮ್ಮ  ಆಂದೋಲನವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು.   ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಉತ್ತರಾಖಂಡ್ ರಾಜ್ಯವು 9 ನವೆಂಬರ್ 2000 ರಂದು ಉತ್ತರಾಂಚಲ  ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾಯಿತು. ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಪುನರ್ರಚನೆ ಕಾಯಿದೆ, 2000   ಎಂಬ ಮಸೂದೆಯು  ಮುಂಚೆಯಿದ್ದ  ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯದ ವಿಭಜನೆಯಿಂದ  ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸಿತು. 1  ಜನವರಿ  2007 ರಂದು, ಉತ್ತರಾಂಚಲ್ ಅನ್ನು ಉತ್ತರಾಖಂಡ್ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು, ಈ  ಮೂಲಕ ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಈ ರಾಜ್ಯ ರಚನೆಗೆ ಮೊದಲು  ಸುಪರಿಚಿತವಾಗಿ ಹೊಂದಿದ್ದ ಹೆಸರನ್ನು ಪುನಃ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು.

ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ 

 ಉತ್ತರಾಖಂಡ ರಾಜ್ಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ
 ಭಾರತೀಯ ರಾಜ್ಯ ಸ್ಥಾಪನಾ ದಿನಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಉತ್ತರಾಖಂಡ
ಲ್ಯಾವೆಂಡರ್

ಲ್ಯಾವೆಂಡರ್ ಲ್ಯಾಮಿನೇಸೀ ಅಥವಾ ಲೆಬಿಯೆಟೆ ಕುಟುಂಬದ ಲ್ಯಾವೆಂಡ್ಯುಲಾ ಅಫಿಸಿನಾಲಿಸ್ ಪ್ರಭೇದದ ಸುವಾಸನಾಭರಿತ ಹೂಬಿಡುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಸಸ್ಯ (ಲ್ಯಾವೆಂಡ್ಯುಲಾ ಅಂಗುಷಿಟಪೋಲಿಯ).

ವಿವರ 
ಎಲೆಯ ಅಂಚು ಪೂರ್ಣವಾಗಿರುವುದು. ಹೂಗಳು ಗೊಂಚಲಾಗಿದ್ದು ಬಿಡಿ ಹೂವಿಗೆ ತೊಟ್ಟು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಪುಷ್ಪಪಾತ್ರೆ ಕೊಳವೆಯಂತಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ೧೩-೧೫ ನರಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಹೂವಿನ ಬಣ್ಣ ನೀಲಿ. ಹೂವಿನಲ್ಲಿ ೫ ದಳಗಳಿದ್ದು, ಇವು ಎರಡು ತುಟಿಗಳಂತೆ ಕಾಣುವುವು. ಕೆಳತುಟಿಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ೩ ದಳಗಳಿವೆ. ೪ ಕೇಸರ ದಳಗಳು ಒಳ ಅಂಚಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವುವು. ಶಲಾಕೆ ಅಂಡಾಶಯದ ತಳಭಾಗದಿಂದ ಬಂದಿರುತ್ತದೆ.

ಬೆಳೆಯುವ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಬೇಸಾಯ
ಇದರ ಮೂಲ ಸ್ಥಾನ ಯುರೋಪಿನ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶ, ಸ್ಪೇನಿನ ಪೂರ್ವ ಸಮುದ್ರದ ದಡ, ಇಟಲಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕ. ಇದನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಮಾಡಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಬೀಜ ಅಥವಾ ತುಂಡರಿಸಿದ ಕೊಂಬೆಗಳಿಂದ ವೃದ್ಧಿಮಾಡಲಾಗುವುದು. ಮೊದಲು ಸಸ್ಯವಾಟಿಯಲ್ಲಿ (ನರ್ಸರಿ) ಬೆಳೆಸಿ ಬಳಿಕ ಹದಮಾಡಿದ ಜಮೀನಿಗೆ ವರ್ಗ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಸಸ್ಯಗಳ ನಡುವಿನ ಅಂತರ ೦.೬೬ ಮೀ ಇರಬೇಕು. ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ತರುವಾಯ  ಹೂಗೊಂಚಲಿನಿಂದ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಭಟ್ಟಿಯಿಳಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಉಪಯೋಗಗಳು
ಅರ್ಧ ಒಣಗಿದ ಹೂಗೊಂಚಲುಗಳಿಂದ ಲ್ಯಾವೆಂಡರ್ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಬೆಂಜೀನ್ ದ್ರವ ಬಳಸಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿಯ ಮುಖ್ಯ ಪದಾರ್ಥ ಲಿನಾಯಿಲ್ ಅಸಿಟೇಟ್ ಲ್ಯಾವೆಂಡರ್ ಘಟಕ. ಇದರ ಕಾರಣವಾಗಿ ಎಣ್ಣೆ ಸುವಾಸನಾಯುಕ್ತವಾಗಿರುವುದು. ರುಚಿ ಘಾಟು ಸಹಿತ ಕಹಿ. ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾವೆಂಡರ್ ವಾಟರ್ ಮತ್ತು ಯುಡಿಕೊಲೊನ್ ಎಂಬ ಘಟಕಗಳೂ ಇವೆ.

ಲ್ಯಾವೆಂಡರ್ ಎಣ್ಣೆಯ ಹೆಚ್ಚು ಭಾಗ ಸಾಬೂನುಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಸುವಾಸನಾಭರಿತ ಹೂಗಳನ್ನು ಕಿರು ಚೀಲಗಳಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು ಬಟ್ಟೆ ದಾಸ್ತಾನು ಬೀರುಗಳಲ್ಲಿಡುವ ರೂಢಿ ಉಂಟು. ಎಣ್ಣೆಗೆ ಪೂತಿನಾಶಕಗುಣವಿದೆ. ಲ್ಯಾವೆಂಡರ್ ಸುವಾಸನೆಯನ್ನು ಕ್ಯಾಂಡಿ ಮತ್ತು ಕೇಕ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.

ಛಾಯಾಂಕಣ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
 Lavandula angustifolia List of Chemicals (Dr. Duke's Databases)

ಸಸ್ಯಗಳು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಶೇರ್ ಶಾ ಸೂರಿಯ ಗೋರಿ

ಶೇರ್ ಶಾ ಸೂರಿಯ ಗೋರಿ ಭಾರತದ ಬಿಹಾರ ರಾಜ್ಯದ ಸಾಸಾರಮ್ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಗೋರಿಯನ್ನು ಮೊಘಲ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸೂರಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಬಿಹಾರ್‌ನ ಪಠಾಣನಾದ ಸಾಮ್ರಾಟ್ ಶೇರ್ ಷಾ‍ನ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಇವನು ಒಂದು ಆಕಸ್ಮಿಕ ಕೋವಿಮದ್ದಿನ ಸ್ಫೋಟದಲ್ಲಿ ೧೩ ಮೇ ೧೫೪೫ರಂದು ಮೃತನಾದನು.

ಇವನ ಗೋರಿಯು ಇಂಡೋ-ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ವಾಸ್ತುಕಲೆಯ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಮೀರ್ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಅಲಿವಾಲ್ ಖಾನ್ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು 1540 ಹಾಗೂ 1545 ರ ನಡುವೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಕೆಂಪು ಮರಳುಗಲ್ಲಿನ ಗೋರಿಯು (122 ಅಡಿ ಎತ್ತರ) ಕೃತಕ ಸರೋವರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದೆ. ಇದು ಸರಿಸುಮಾರು ಚೌಕಾಕಾರವಾಗಿದ್ದು ಭಾರತದ ಎರಡನೇ ತಾಜ್ ಮಹಲ್ ಎಂದು ಪರಿಚಿತವಾಗಿದೆ. ಗೋರಿಯು ಸರೋವರದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗುಮ್ಮಟವುಳ್ಳ ಮಂಟಪಗಳಿರುವ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಲ್ಲಿನ ಪಾಯದ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 Sher Shah Suri Tomb wikimapia

ಬಿಹಾರ
ಪ್ರವಾಸಿ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು
ಜಾಜ್ಮೌ

ಜಾಜ್ಮೌ (ಜಾಜೆಸ್ಮೌ ಎಂದೂ ಪರಿಚಿತವಾಗಿದೆ) ಭಾರತದ ಕಾನ್ಪುರದ ಒಂದು ಉಪನಗರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಗಂಗಾ ನದಿಯ ತಟದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ. ಜಾಜ್ಮೌ ಒಂದು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಉಪನಗರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಜನವಸತಿಯಿರುವ ಸ್ಥಳವೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಚಕ್ಕಳದ ಉದ್ಯಮವು ಮುಖ್ಯ ಉದ್ಯಮವಾಗಿದೆ. ಇದು ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೧೩೦೦ - ೧೨೦೦ ರಷ್ಟು ಹಿಂದಿನ ಕಾಲಮಾನದ್ದೆಂದು ಭಾರತದ ಪುರಾತತ್ವ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣೆಯು ನಡೆಸಿದ ಉತ್ಖನನಗಳು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಭಾರತದ ಪುರಾತತ್ವ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣೆಯು ಶೋಧಿಸಿದ ಮಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರೆಗಳು, ಉಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರಾಕ್ತನ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಸಕ್ತವಾಗಿ ಕಾನ್ಪುರ್ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿ ಇಡಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರವಾಸಿ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು 

 ಸಿದ್ಧ್‌ನಾಥ್ ಘಾಟ್
 ಕೈಗಾರಿಕಾ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಜಾಜ್ಮೌದಲ್ಲಿನ 1000 ಚರ್ಮಶಾಲೆಗಳು

ಆಸಕ್ತಿಯ ಸ್ಥಳಗಳು

ಉದ್ಯಾನಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾಂಗಣಗಳು 

 ನರೇಂದ್ರ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ
 ವಾಯುಪಡೆ ಸಂಕೀರ್ಣದ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ
 ಕೇಂದ್ರ ಮೈದಾನ
 ಜೋಸಫ಼್ ಪಾರ್ಕ್

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 ಬ್ಲಾಗ್ ಮತ್ತು ನಕ್ಷೆಗಳು
 http://www.alexmasi.co.uk/gallery_2.php?id=14&choice=intro&image_id=702&imgid=2&counter=1 
 
 
 
ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ
ಪುರಾತತ್ವ ತಾಣಗಳು
ಗಲ್ತಾಜಿ

ಗಲ್ತಾಜಿ ಭಾರತದ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಜೈಪುರದಿಂದ ಸುಮಾರು 10 ಕಿ.ಮಿ. ದೂರವಿರುವ ಒಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಹಿಂದೂ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರಾ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಈ ಸ್ಥಳವು ಜೈಪುರವನ್ನು ಸುತ್ತುವರೆದಿರುವ ಬೆಟ್ಟಗಳ ವರ್ತುಲದಲ್ಲಿನ ಕಿರಿದಾದ ಬಿರುಕಿನೊಳಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ದೇವಾಲಯಗಳ ಸರಣಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಒಂದು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಬುಗ್ಗೆಯು ಗುಡ್ಡದ ಮೇಲಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಪವಿತ್ರ ಕುಂಡಗಳನ್ನು ತುಂಬುತ್ತದೆ. ಯಾತ್ರಿಕರು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಗುಡ್ಡದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ದೇವಾಲಯವಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿಂದ ಜೈಪುರ ನಗರವನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ಇದರ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಗೋಡೆಗಳು ಕಣಿವೆಯ ನೆಲದಾದ್ಯಂತ ಹರಡಿಕೊಂಡಿವೆ. ಗಲಾವ್ ಎಂಬ ಸಂತನು ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿ, ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.

ಶ್ರೀ ಗಲ್ತಾ ಪೀಠ್ (ಶ್ರೀ ಗಲ್ತಾ ಜಿ ಅಥವಾ ಗಲಾವ್ ಆಶ್ರಮ) 

ಇದನ್ನು ಅರಾವಳ್ಳಿ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿನ ಕಣಿವೆ ಮಾರ್ಗದೊಳಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. 15 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಿಂದಲೂ ಗಲ್ತಾಜಿ ವೈಷ್ಣವ ರಾಮಾನುಜ ಪಂಥಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಹಿಂದೂ ತಪಸ್ವಿಗಳಿಗೆ ಏಕಾಂತ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಇದು ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಯೋಗಿಗಳ ಸ್ವಾಧೀನದಲ್ಲಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; 15 ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪಯೋಹಾರಿ ಕೃಷ್ಣದಾಸ್ ಎಂಬ ರಾಮಾನುಜ ಪಂಥದ ಸಾಧು ಗಲ್ತಾಕ್ಕೆ ಬಂದು ತನ್ನ ಯೋಗಿಕ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಇತರ ಯೋಗಿಗಳನ್ನು ಈ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಓಡಿಸಿದನು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 

 Galta ji monkey temple
ರಾಜಸ್ಥಾನ
ದೇವಾಲಯಗಳು
ಘೋಡಾ ಕಟೋರಾ

ಘೋಡಾ ಕಟೋರಾ (ಐಮೀ ಮಗಂಡಾ) ಭಾರತದ ಬಿಹಾರ ರಾಜ್ಯದ ರಾಜ್‌ಗೀರ್ ನಗರದ ಸಮೀಪವಿರುವ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ. ಈ ಸ್ಥಳವು ರಾಜ್‌ಗೀರ್‌ನಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಈ ಸರೋವರವು ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಸೈಬೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾದಿಂದ ವಲಸೆ ಬರುವ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. 
[ ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ]
ಘೋಡಾ ಕಟೋರಾ ಪದಗಳ ಅಕ್ಷರಶಃ ಅನುವಾದ "ಕುದುರೆ ಬೋಗುಣಿ" ಎಂದು ಆಗಿದೆ.

ಸರೋವರದ ಆಕಾರವು ಕುದುರೆಯ ಆಕಾರವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸರೋವರವು ಮೂರು ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು 
ಈ ಸರೋವರವು ಹುಟ್ಟು ಬಳಕೆಯ ನೌಕಾವಿಹಾರ, ಉಪಹಾರ ಮಂದಿರ ಮತ್ತು ಅತಿಥಿ ಕೊಠಡಿಗಳಿಗೆ ಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಬುದ್ಧನ ಒಂದು ಪ್ರತಿಮೆಯು ಸರೋವರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ನಸುಗೆಂಪು ಮರಳುಗಲ್ಲಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. 
[ ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ]

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಬಿಹಾರ
ಪ್ರವಾಸಿ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು
ಚಿಕ್ಕ ಮೇಳ

ಕರಾವಳಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಾದ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ, ಉಡುಪಿ, ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಐದು ಜನ ಕಲಾವಿದರ ಗುಂಪು ಮನೆಮನೆಗೆ ತೆರಳಿ ಅಲ್ಪ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ನೀಡುವ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ಚಿಕ್ಕಮೇಳ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲೆಯ ಒಂದು ಪ್ರಕಾರ. ಇದನ್ನು ಗೆಜ್ಜೆನಾದ ಸೇವೆ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪರಿಚಯ
ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಯಕ್ಷಗಾನದ ತಿರುಗಾಟಗಳು ಇಲ್ಲದೇ ಇರುವ ಕಾರಣದಿಂದ, ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಾವಿದರು ತಮ್ಮ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದ ನಿರ್ವಹಣೆಗಾಗಿ ಚಿಕ್ಕಮೇಳದ ಮುಖಾಂತರ ತಿರುಗಾಟ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಂಜೆ ೭ರಿಂದ ರಾತ್ರಿ ೧೦ರ ತನಕ ಈ ಚಿಕ್ಕಮೇಳಗಳು ತಿರುಗಾಟ ನಡೆಸುತ್ತಾ ಕಲಾಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ವರ್ಷದ ಮಳೆಗಾಲವನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಿ ನವೆಂಬರ್ ನಿಂದ ಮೇವರೆಗೂ ಅವಿಭಜಿತ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಉಡುಪಿ ಮತ್ತು ಕಾಸರಗೊಡು ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೪೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮೇಳಗಳು ತಿರುಗಾಟ ನಡೆಸುತ್ತವೆ.

ತಂಡ
ಒಂದು ಚಿಕ್ಕಮೇಳದ ಒಂದು ತಂಡದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಭಾಗವತ, ಮದ್ದಳೆಗಾರ, ಒಬ್ಬ ಸ್ತ್ರೀವೇಷಧಾರಿ, ಒಬ್ಬ ಪುರುಷವೇಷಧಾರಿ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ನಿರ್ವಾಹಕ- ಹೀಗೆ ೫ ಮಂದಿ ಇರುತ್ತಾರೆ. 
ಮೊದಲೇ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾದ ಯಾವುದಾದರೊಂದು ಊರಿನಲ್ಲಿರುವ ಮನೆಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿ ಚಿಕ್ಕ ಮೇಳ ಬರುವ ಸಮಯವನ್ನು ಮೊದಲೇ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮನೆಗೆ ಬಂದ ಕಲಾವಿದರ ತಂಡವನ್ನು ಹೂ ಹಣ್ಣು, ಅಕ್ಕಿ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ದೀಪವಿಟ್ಟು ಸ್ವಾಗತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ, ಯಾವುದಾದರೊಂದು ಪೌರಾಣಿಕ ಕಥೆಯ ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಭಾಗವನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಂಡು ಸೀಮಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರದರ್ಶನದ ಕಥೆಗಳು
ರಾಮಾಯಣ, ಮಹಾಭಾರತ ಹಾಗೂ ಇನ್ನಿತರ ಪುರಾಣದ ಕಥೆಗಳನ್ನು ೫ ರಿಂದ ಹತ್ತು ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ಕಲಾವಿದರ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಜೊತೆಜೊತೆಗೆ, ಮನೆಯಂಗಳದಲ್ಲಿ ಅದೂ ಸೀಮಿತ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲೆಯ ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಸಿದಂತೆ ಆಗುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಕಲೆ
ಜಾನಪದ
ಯಕ್ಷಗಾನ
ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಜಾಮಾ ಮಸೀದಿ, ಮಥುರಾ

ಜಾಮಾ ಮಸೀದಿ (, ) ಭಾರತದ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯದ ಮಥುರಾದಲ್ಲಿದೆ. ಇದರ ಕೆಲಸವನ್ನು ಔರಂಗಜೇಬ್‍ನ ಪ್ರಾಂತಾಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದ ಅಬ್ದ್-ಉನ್-ನಬಿ ೧೬೬೨ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದನು.

ಅಬ್ದುನ್-ಉನ್-ನಬಿ ಖಾನ್ ಈ ಮಸೀದಿಯ ತಾಣವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದ ನೆಲವನ್ನು ಕೆಲವು ಕಟುಕರಿಂದ ಖರೀದಿಸಿದನು. ಉಳಿದದ್ದನ್ನು ಕಾಜ಼ಿಗಳ ಒಂದು ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಪಡೆದನು. ಅವರ ವಂಶಸ್ಥರು ಈಗಲೂ ಕುಸ್ಕ್ ಮಹಲ್ಲಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಪ್ರದೇಶದ ಸ್ವಾಧೀನ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

ವಾಸ್ತುಕಲೆ 
ಮಸೀದಿಯಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಸ್ತಂಭಗೋಪುರಗಳಿವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು 40 ಮೀ (132 ಅಡಿ) ಎತ್ತರವಿದೆ, ಮತ್ತು ಒಂದು ಪ್ರಾಂಗಣವು ರಸ್ತೆಯ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ ಎತ್ತರಕ್ಕಿದೆ. ಮುಂಭಾಗವು ಎರಡೂ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಶಾಸನಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಲ್ಲಾಹನ ತೊಂಬತ್ತೊಂಬತ್ತು ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ
ಮಸೀದಿಗಳು
ಸಿಟಿ ಪ್ಯಾಲೇಸ್, ಜೈಪುರ್

ಸಿಟಿ ಪ್ಯಾಲೇಸ್, ಜೈಪುರ್ ಅರಮನೆಯನ್ನು ಜೈಪುರ್ ನಗರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. 1727 ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಆಸ್ಥಾನವನ್ನು ಅಂಬರ್‌ನಿಂದ ಜೈಪುರ್‌ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಿದ ಮಹಾರಾಜ ಸವಾಯಿ ಜೈ ಸಿಂಗ್ II ಇದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಜೈಪುರ ಇಂದಿನ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿದ್ದು, 1949 ರವರೆಗೆ ಸಿಟಿ ಪ್ಯಾಲೇಸ್ ಜೈಪುರದ ಮಹಾರಾಜನ ಅಧಿಕೃತ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ಪೀಠವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಅರಮನೆಯು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಸ್ಥಳವೂ ಆಗಿತ್ತು, ಜೊತೆಗೆ ಕಲೆ, ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮದ ಆಶ್ರಯತಾಣವೂ ಆಗಿತ್ತು. ಇದು ಈಗ ಎರಡನೇ ಮಹಾರಾಜ ಸವಾಯಿ ಮನ್ ಸಿಂಗ್ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಜೈಪುರ್ ರಾಜಮನೆತನದ ನಿವಾಸವಾಗಿ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ. ಜೈಪುರದ ರಾಜಮನೆತನವು ಭಗವಾನ್ ರಾಮನ ವಂಶಸ್ಥರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅರಮನೆ ಸಂಕೀರ್ಣವು ಹಲವಾರು ಕಟ್ಟಡಗಳು, ವಿವಿಧ ಪ್ರಾಂಗಣಗಳು, ದ್ವಾರಮಂಟಪಗಳು, ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ನ್ಯಾಸದ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಮಹಾರಾಜ ಸವಾಯಿ ಮಾನ್ ಸಿಂಗ್ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ನ್ಯಾಸವು ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವನ್ನು ಮತ್ತು ಅರಸೊತ್ತಿಗೆಯ ಸ್ಮಾರಕಗಳನ್ನು (ಛತ್ರಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ) ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ವಾಸ್ತುಕಲೆ 
ಚಂದ್ರ ಮಹಲ್, ಮುಬಾರಕ್ ಮಹಲ್, ಶ್ರೀ ಗೋವಿಂದ್ ದೇವ್ ದೇವಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಸಿಟಿ ಪ್ಯಾಲೇಸ್ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಅರಮನೆ ಸಂಕೀರ್ಣದಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಭೇಟಿ ನೀಡಲಾಗುವ ರಚನೆಗಳಾಗಿವೆ.

ಗೋವಿಂದ್ ದೇವ್ ಜಿ ದೇವಸ್ಥಾನ 
ಇದು ಹಿಂದೂ ದೇವರು ಭಗವಾನ್ ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರಗಳು 

ಜಲೇಬ್ ಚೌಕ್ ಹತ್ತಿರದ ಉದಯ್ ಪೋಲ್, ಜಂತರ್ ಮಂತರ್ ಹತ್ತಿರದ ವೀರೇಂದ್ರ ಪೋಲ್, ಮತ್ತು ತ್ರಿಪೋಲಿಯಾ ಸಿಟಿ ಪ್ಯಾಲೇಸ್‍ನ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರಗಳಾಗಿವೆ.

ಸಭಾ ನಿವಾಸ್ (ದಿವಾನ್-ಎ-ಆಮ್) 

ಮೊಘಲ್ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಸಭಾಂಗಣದ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ರೂಪಿಸಲಾದ ದಿವಾನ್-ಎ-ಆಮ್, ಸಭಾ ನಿವಾಸ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಸಭಾಂಗಣವಾಗಿದೆ. ಇದು ಅಮೃತಶಿಲೆಯ ಸ್ತಂಭಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾದ ಅನೇಕ ಬಿಂದುಗಳುಳ್ಳ ಕಮಾನುಗಳು ಮತ್ತು ಸುಂದರವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟರ್ ಚಾವಣಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಸರ್ವತೋ ಭದ್ರಾ ( ದಿವಾನ್-ಎ-ಖಾಸ್ ) 

ಸರ್ವತೋ ಭದ್ರಾ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ವಾಸ್ತುಕಲಾ ರೂಪವಾಗಿದೆ. ಈ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರು ಕಟ್ಟಡದ ರೂಪವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ: ಸರ್ವತೋ ಭದ್ರಾ ಒಂದೇ ಅಂತಸ್ತಿನ, ಚೌಕಾಕಾರದ, ತೆರೆದ ಸಭಾಂಗಣವಾಗಿದ್ದು, ನಾಲ್ಕು ಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಕೊಠಡಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಪ್ರೀತಮ್ ನಿವಾಸ್ ಚೌಕ್ 
ಇದು ಒಳ ಪ್ರಾಂಗಣವಾಗಿದ್ದು, ಚಂದ್ರ ಮಹಲ್‌ಗೆ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಚಂದ್ರ ಮಹಲ್ 
 
ಚಂದ್ರ ಮಹಲ್ ಸಿಟಿ ಪ್ಯಾಲೇಸ್ ಸಂಕೀರ್ಣದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಇದು ಏಳು ಅಂತಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಸಂಖ್ಯೆ ಏಳನ್ನು ರಜಪೂತ ಅರಸರು ಮಂಗಳಕರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಮುಬಾರಕ್ ಮಹಲ್ 

ಸಿಟಿ ಪ್ಯಾಲೇಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಮುಬಾರಕ್ ಮಹಲ್ ಪ್ರಾಂಗಣವನ್ನು 1900 ರ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಯಿತು.

ಗಡಿಯಾರ ಗೋಪುರ 

ಗಡಿಯಾರ ಗೋಪುರವು ಸಭಾ ನಿವಾಸ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕಿರುವ ಒಂದು ರಚನೆಯಾಗಿದೆ. 1873 ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲೇ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಗೋಪುರದಲ್ಲಿ ಗಡಿಯಾರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಇದು ರಜಪೂತ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಐರೋಪ್ಯ ಪ್ರಭಾವದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ.

ಛಾಯಾಂಕಣ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗೆ 
 Sachdev, Vibhuti; Tillotson, Giles Henry Rupert (2002). Building Jaipur: The Making of an Indian City. Reaktion Books,  London.  ISBN 1-86189-137-7.

ರಾಜಸ್ಥಾನ
ಅರಮನೆಗಳು
ಓಲ್ಗಾ ನವೋಜಾ ಟೋಕಾರ್ಕ್‌ಜುಕ್

ಓಲ್ಗಾ ನವೋಜಾ ಟೋಕಾರ್ಕ್‌ಜುಕ್  ( [tɔˈkart͡ʂuk] ಜನವರಿ 29, 1962) ಜನನ ಪೋಲಿಷ್ ಬರಹಗಾರ್ತಿ, ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆ, ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬುದ್ಧಿಜೀವಿ  ಈಕೆ  ಪೋಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಪಡೆದ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ತಮ್ಮ ಪೀಳಿಗೆಯ ಲೇಖಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು . 2018 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಫ್ಲೈಟ್ಸ್ ( ಜೆನ್ನಿಫರ್ ಕ್ರಾಫ್ಟ್ ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ) ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿಗಾಗಿ ಮ್ಯಾನ್ ಬುಕರ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ. 2019 ರಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ 2018 ರ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು.

ಟೋಕಾರ್‌ಜುಕ್ ಎಡಪಂಥೀಯ, ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ, ನಾಸ್ತಿಕ ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ . ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಕೆಲವು ಗುಂಪುಗಳು ಅವರನ್ನು ದೇಶಭಕ್ತ, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ವಿರೋಧಿ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಯ ಪ್ರಚಾರಕ ಎಂದು ಟೀಕಿಸಿದ್ದಾರೆ.  ಅವರು ಆರೋಪಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ, ತನ್ನನ್ನು "ನಿಜವಾದ ದೇಶಭಕ್ತ" ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ತಮ್ಮನ್ನು ಟೀಕಿಸುವ ಗುಂಪುಗಳು ಜೀನೋಫೋಬಿಕ್ ಮತ್ತು ಪೋಲೆಂಡ್ನ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖ್ಯಾತಿಗೆ ಧಕ್ಕೆ ತರುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಪುಸ್ತಕಗಳು

ಕಾದಂಬರಿಗಳು 
 Podróż ludzi Księgi [Journey of the People of the Book] (in Polish)
E.E. (in Polish).
Prawiek i inne czasy [Primeval and Other Times]. Translated by Lloyd-Jones
 Dom dzienny, dom nocny [House of Day, House of Night] (in Polish)
 Ostatnie historie [Final Stories] (in Polish). 
 Anna In w grobowcach świata [Anna In in the Tombs of the World] (in Polish). 
 Bieguni [Flights]. Translated by Croft, Jennifer.
 Prowadź swój pług przez kości umarłych [Drive Your Plow Over the Bones of the Dead]. Translated by Lloyd-Jones, Antonia.
 Księgi Jakubowe [The Books of Jacob] (in Polish).

ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳ ಸಂಕಲನಗಳು

 Gra na wielu bȩbenkach: 19 opowiadań [Playing on Many Drums: 19 stories] (in Polish).
 Opowiadania bizarne [Bizarre Stories] (in Polish).

ಕಾವ್ಯ
Miasto w lustrach [The City in Mirrors] (in Polish).

ಇತರ

 Szafa [The Wardrobe].
 with Pilch, Jerzy; Stasiuk, Andrzej (2000). Opowieści wigilijne [Christmas Tales] (in Polish).
 Lalka i perła [The Doll and the Pearl] (in Polish).
 Moment niedźwiedzia [The Moment of the Bear] (in Polish)

ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಅನುವಾದಗಳು

 House of Day, House of Night. Translated by Antonia Lloyd-Jones.
 Primeval & Other Times. Translated by Antonia Lloyd-Jones.
 Flights. Translated by Jennifer Croft. 
 Drive Your Plow Over the Bones of the Dead.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

Pages with unreviewed translations
ಮೋನಿಷಾ ಉನ್ನಿ

ಮೋನಿಷಾ ಉನ್ನಿ () (24 ಜನವರಿ 1971 – 5 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1992) ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಟಿ. ನಖಕ್ಷತಂಗಳ್ ಎಂಬ 1986ರ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಚಿತ್ರರಂಗ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿದ ಮೋನಿಷಾ, ಮುಂದೆ ಮಲಯಾಳಂ,  ತಮಿಳು, ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದರು. 16ನೇ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ಅತ್ತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ ರಾಷ್ಟ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದ ದೇಶದ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ನಟಿ ಮೋನಿಷಾ.

ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಬಾಲ್ಯ
ಮೋನಿಷಾ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಕೊಯಿಕ್ಕೋಡ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಣ್ಣಿಯಂಕರ ಎಂಬಲ್ಲಿ. ತಂದೆ ನಾರಾಯಣ ಉನ್ನಿ, ಉದ್ಯಮಿ. ತಾಯಿ ಶ್ರೀದೇವಿ ಉನ್ನಿ ನಟಿ ಮತ್ತು ನೃತ್ಯಪಟು ಆಗಿದ್ದರು. ಅಣ್ಣ ಸಜಿತ್ ಉನ್ನಿ. ಮೋನಿಷಾ ಬೆಳೆದದ್ದು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ. ತಂದೆಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳೆಲ್ಲ ಬೆಂಗಳೂರಲ್ಲೇ ಇದ್ದುದ್ದರಿಂದ ಕುಟುಂಬ ಇಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸಿತ್ತು.
ಶಿಕ್ಷಣ
ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸಂತ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆ ಮತ್ತು ಸಂತ ಬಿಷಪ್ ಕಾಟನ್ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಶಾಲಾಶಿಕ್ಷಣ ಪೂರೈಸಿದ ಮೋನಿಷಾ, ಕಾಲೇಜು ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದಿದ್ದು ಮೌಂಟ್ ಕಾರ್ಮೆಲ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ.

ಮಾತೃಭಾಷೆ ಮಲಯಾಳಂ ಜೊತೆಗೆ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಬಲ್ಲವರಾಗಿದ್ದರು ಮೋನಿಷಾ.

ನಟನಾವೃತ್ತಿ
ಮೋನಿಷಾ ನಟಿಸಿದ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರ 1986ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನಖಕ್ಷತಂಗಳ್. ಎಂ. ಟಿ. ವಾಸುದೇವ ನಾಯರ್ ಮುಖೇನ ಮೋನಿಷಾ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಅಡಿಯಿಟ್ಟರು. ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರಕ್ಕೇ 34ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ಮೋನಿಷಾ ಅಂಥ ಪುರಸ್ಕಾರ ಪಡೆದ ಈವರೆಗಿನ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ನಟಿ.
ಮುಂದೆ ಹಲವಾರು ಮಲಯಾಳಂ ಮತ್ತು ತಮಿಳು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿ ಮೋನಿಷಾ ಜನಪ್ರಿಯರಾದರು.

ಕನ್ನಡದ ನಂಟು
ಮೋನಿಷಾ ಬಾಲ್ಯ, ಶಾಲೆ-ಕಾಲೇಜುಗಳೆಲ್ಲಾ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲೇ ಪೂರೈಸಿದ್ದು ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯನ್ನೂ ಬಲ್ಲವರಾಗಿದ್ದರು.
ಮೋಹಿನಿಯಾಟ್ಟಂ ನೃತ್ಯದಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಅವರು, 1985ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ನೃತ್ಯಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಕೌಶಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು.

ಮೋನಿಷಾ ನಟನೆಯ ಏಕೈಕ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರ, ರಾಘವೇಂದ್ರ ರಾಜಕುಮಾರ್ ನಾಯಕನಾಗಿ ನಟಿಸಿದ ಚಿರಂಜೀವಿ ಸುಧಾಕರ್ (1988). ಆ ಚಿತ್ರದ "ವಸಂತಮಾಸ ಶೃಂಗಾರಮಾಸ ಬಂದಿದೆ" ಹಾಡು ಜನಪ್ರಿಯ ಹಾಡಾಗಿದೆ.

ನಿಧನ
5 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1992ರಂದು ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ಮೋನಿಷಾ ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಕಾರು ಅಪಘಾತಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿತ್ತು. ಚೆರ್ತಾಲ-ಮುನ್ನಾಟಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ 47 ಹಾದು ಹೋಗುವ, ಅಲಪ್ಪುಳ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಎಕ್ಸ್-ರೇ ಜಂಕ್ಷನ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಮೋನಿಷಾ ತಾಯಿ ಬದುಕುಳಿದು ಮೋನಿಷಾ, ಕಾರಿನ ಡ್ರೈವರ್ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು. ಆಗ ಮೋನಿಷಾ ಅವರ ವಯಸ್ಸು 21 ಆಗಿತ್ತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
೧೯೯೨ ನಿಧನ
ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ತಮಿಳು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ತೆಲುಗು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ಬೊಟ್ಟಿಕೆರೆ ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಪೂಂಜ

ಬೊಟ್ಟಿಕೆರೆ ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಪೂಂಜ ಒಬ್ಬ ಯಕ್ಷಗಾನದ ಖ್ಯಾತ ಭಾಗವತರು ಮತ್ತು ಪ್ರಸಂಗಕರ್ತರು. ಅನೇಕ ಮೇಳಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವತರಾಗಿದ್ದು ಸುಮಾರು ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ತುಳು ಪ್ರಸಂಗಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಯಕ್ಷರಂಗದ ಅಭಿನವ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಎಂಬ ಬಿರುದು ಇವರಿಗಿದೆ.

ಜೀವನ

ಬಾಲ್ಯ 
ಬೊಟ್ಟಿಕೆರೆ ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಪೂಂಜ ಅವರು ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮಂಗಳೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಬೊಟ್ಟಿಕೆರೆ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಜೂನ್ ೨೧, ೧೯೫೩ ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ತಂದೆ ತ್ಯಾಂಪಣ್ಣ ಪೂಂಜ; ತಾಯಿ ಜಲಜಾ ಪೂಂಜ.

ಶಿಕ್ಷಣ 
ಬೊಟ್ಟಿಕೆರೆ ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಪೂಂಜ ಬಿ ಎಸ್ಸಿ. ಪದವೀಧರರು. ಆನೆಗುಂಡಿ ಗಣಪತಿ ಭಟ್ ಹಾಗೂ ಹೊಸಹಿತ್ಲು ಮಹಾಲಿಂಗ ಭಟ್ ಅವರಿಂದ ಭಾಗವತಿಕೆ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ವೃತ್ತಿಜೀವನ 
ಬೊಟ್ಟಿಕೆರೆ ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಪೂಂಜ ಅವರು ಉಪ್ಪಳ ಭಗವತಿ ಮೇಳ, ಮುಂಬೈ ಗೀತಾಂಬಿಕಾ ಯಕ್ಷಗಾನ ಮಂಡಳಿ, ಪುತ್ತೂರು ಮೇಳ, ಕರ್ಣಾಟಕ ಮೇಳ, ಕಟೀಲು ಮೇಳಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವತರಾಗಿ ವೃತ್ತಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ..

ವೈವಾಹಿಕ ಜೀವನ 
ಬೊಟ್ಟಿಕೆರೆ ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಪೂಂಜ ಅವರು ೧೯೯೦ ರಲ್ಲಿ ಶೋಭಾ ಪೂಂಜ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು.

ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃಷಿ 
ಬೊಟ್ಟಿಕೆರೆ ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಪೂಂಜ ಅವರು ಯಕ್ಷಗಾನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಬರೆದ ರಾಮಾಯಣ ಆಧಾರಿತ 'ಮಾನಿಷಾದ' ಪ್ರಸಂಗವು ಬಹಳ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಯಕ್ಷಗಾನ ಪ್ರಸಂಗ ಕೃತಿಗಳು 

 ನಳಿನಾಕ್ಷ ನಂದಿನಿ
 ಮಾನಿಷಾದ
 ಮಾತಂಗ ಕನ್ಯೆ
 ಸತಿ ಉಲೂಪಿ
 ವಧೂ ವೈಶಾಲಿನಿ
 ಉಭಯ ಕುಲ ಬಿಲ್ಲೋಜ
 ಕ್ಷಾತ್ರ ಮೇಧ
 ರಾಜಾ ದ್ರುಪದ
 ಮನ್ಮಥೋಪಾಖ್ಯಾನ
 ಗಂಡುಗಲಿ ಘಟೋತ್ಕಜ
 ಪಾಂಚಜನ್ಯ
 ಅಮರ ಸಿಂಧೂದ್ಭವ
 ರುದ್ರಪಾದ

ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಯಕ್ಷಗಾನ ಪ್ರಸಂಗಗಳು 
 ಮೇಘ ಮಯೂರಿ
 ಮೇಘ ಮಾಣಿಕ್ಯ
 ಅಮೃತ ವರ್ಷಿಣಿ
 ಸ್ವ್ರರ್ಣ ನೂಪುರ

ತುಳು ಯಕ್ಷಗಾನ ಪ್ರಸಂಗಗಳು 
 ಐಗುಳೆ ದಚ್ಚಿನೆ
 ಕುಡಿಯೆನ ಕೊಂಬಿರೆಳ್
 ಕುಡಿಯೆನ ಕಣ್ಣ್
 ಪಟ್ಟದ ಕತ್ತಿ
 ದಳವಾಯಿ ಮುದ್ದಣ್ಣೆ
 ಸ್ವರ್ಣ ಕೇದಗೆ
 ಬಂಗಾರ್ದ ಗೆಜ್ಜೆ

ನಾಟಕಗಳು 
 ಹಿತ್ತಾಳೆ ಕಿವಿ
 ಪಗರಿದ ಪಾಸ್

ನೃತ್ಯ ರೂಪಕಗಳು 
 ಅಂಧಕ ನಿದಾನ
 ಭುವನಾಭಿರಾಮ
 ಜೇವು ಕೇದಗೆ

ಇತರೆ ಕೃತಿಗಳು 
 ಬೀರೆ ದೇವು ಪೂಂಜೆ
 ಪ್ರಬಂಧಗಳು

ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಾವಿದರು
ಆರಂಬೋಡಿ ಆದಿನಾಥ ಸ್ವಾಮಿ ಬಸದಿ

ಶ್ರೀ ಆದಿನಾಥ ಸ್ವಾಮಿ ಬಸದಿಯು ಕರ್ನಾಟಕ ಜೈನ ಬಸದಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.

ಸ್ಠಳ

ಶ್ರೀ ಆದಿನಾಥ ಸ್ವಾಮಿ ಬಸದಿಯು ಕರ್ನಾಟಕದ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬೆಳ್ತಂಗಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಆರಂಬೋಡಿ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿದೆ.
ಬೆಳ್ತಂಗಡಿಯಿಂದ ವೇಣೂರು ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಕಟ್ಟೆಗೆ ತೆರಳಿ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಒಕ್ಕಾಡಿಕೋಳಿಗೆ ೩.೫ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿ, ಆರಂಬೋಡಿ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿದೆ.

ದೈವ
ಪ್ರಥಮ ತೀರ್ಥಂಕರರಾದ ಶ್ರೀ ಆದಿನಾಥ ಸ್ವಾಮಿಯು ಈ ಬಸದಿಯ ದೈವ.
ಶ್ರೀ ಆದಿನಾಥ ಸ್ವಾಮಿಯ ಪಂಚಲೋಹದ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮೂಲನಾಯಕ
ಆದಿನಾಥ ಸ್ವಾಮಿಯು ಪದ್ಮಪೀಠದ ಕಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ ಖಡ್ಗಾಸನದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದು, ಮಕರ ತೋರಣದ ಅಲಂಕಾರದಲ್ಲಿದೆ.
ಪ್ರಭಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಪುಷ್ಪಗಳ ಆಕೃತಿಗಳಿವೆ.
ಶ್ರೀ ಆದಿನಾಥ ಸ್ವಾಮಿಯ ಕೆಳಗಡೆ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಲಾಂಛನ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಮೂರ್ತಿಯ ಎಡ ಮತ್ತು ಬಲ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಕಗಳಿರುವ ಸ್ತಂಭಗಳಿವೆ.
ಮೂರ್ತಿಯ ಅಕ್ಕ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಯಕ್ಷ ಯಕ್ಷಿಯರು ಗೋಮುಖ ಯಕ್ಷ ಮತ್ತು ಚಕ್ರೇಶ್ವರ ಯಕ್ಷಿಯರ ವಿಗ್ರಹಗಳು ಇವೆ.
ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರುತ ಗಣದರ ವಲಯ ಇವೆ. ಪ್ರಭಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದ ತೀರ್ಥಂಕರುಗಳ ಬಿಂಬಗಳಿವೆ. ಗಂಧ ಕುಟಿ ಇದೆ ಇಲ್ಲಿ
ಅನೇಕ ವಿವಿಧ ಜಿನಮೂರ್ತಿಗಳಿವೆ. ಒಂದು ಶ್ರೀ ಬಾಹುಬಲಿಯ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಕೂಡ ಇಲ್ಲಿ
ಕಾಣಬಹುದು. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ನಿಂತುಕೊಂಡಿರುವ, ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿರುವ ಬ್ರಹ್ಮ ಯಕ್ಷ
ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.[2020-09-09 4:24:06]
ಶ್ರೀ ಆದಿನಾಥ ಸ್ವಾಮಿಯ
ಎದುರುಗಡೆ ಪರ್ಯಂಕಾಸನದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಅಮೃತ ಶಿಲೆಯ ಮೂರ್ತಿ ಇದೆ. ಪಾಶ್ರ್ವನಾಥ
ಸ್ವಾಮಿ ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ನಾಗಫಣವೂ ಇದೆ.

ಶೈಲಿ/ವಿನ್ಯಾಸ
ಶಿಖರಬಂದಿ,  ಘರ ಜೈನ, ತೀರ್ಥ, 

ಇದು ಖಾಸಗಿ ಸ್ವತ್ತು, ಬಹುತೇಕ ಘರಜೈನ್ ಬಸದಿ ಎಂದು ನಂಬುಗೆ.

ಆವರಣ
ಬಸದಿಯ ಗರ್ಭಗುಡಿಯಿಂದ ಹೊರ ಬರುತ್ತಿರುವಂತೆ ಘಂಟಾ ಮಂಟಪ,
ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂಟಪ, ತೀರ್ಥ ಮಂಟಪಗಳನ್ನು ಎದುರಲ್ಲಿ ಗೋಪುರವನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಈ
ಬಸದಿಯಲ್ಲಿ ಮೇಗಿನ ನೆಲೆ ಇಲ್ಲ. ನಾವು ಘಂಟಾ ಮಂಟಪದಿಂದ ಹೊರಗಡೆ ಬರುವಾಗ
ಹೊರಗಿನ ಜಗಲಿಯ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ದ್ವಾರಪಾಲಕರ ಸುಂದರ ವರ್ಣ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು
ಕಾಣಬಹುದು.
ಬಸದಿಯಲ್ಲಿ ಮೂಲ ನಾಯಕ ಮತ್ತು ಇತರ ತೀರ್ಥಂಕರುಗಳ ಮೂರ್ತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ
ನಾವು ನೋಡುವ ಇನ್ನೊಂದು ಮೂರ್ತಿ ಎಂದರೆ ಶ್ರೀ ಮಾತೆ ಪದ್ಮಾವತಿ ಅಮ್ಮನವರದ್ದು.
ಪದ್ಮಾವತಿ ಅಮ್ಮನ ಮೂರ್ತಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸೀರೆ ಉಡಿಸಿ, ಬಳೆ
ತೊಡಿಸಿ, ಪೂಜೆ ನಡೆಸಲಾಗುವುದು. ಪದ್ಮಾವತಿ ಅಮ್ಮನವರ ಮೂರ್ತಿಯ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಮುಖ
ಮಾಡಿದೆ. ಬಸದಿಯ ಮೂಲ ನಾಯಕನಿಗೂ ಕೂಡ ಹಿಂದೆ ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿ ಪೂಜೆ
ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು
ಬಸದಿಯ ಗೋಪುರದ ಹೊರಗಡೆಯ ಮೇಲೆ
ಶ್ರೀ ವೃಷಭ ತೀಥರ್ಂಕರರ ತಾಯಿಗೆ ಆದಂತಹ 16 ಸ್ವಪ್ನಗಳ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳನ್ನು
ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ.

ಲಾಂಛನ
ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲ

ಮಾನಸ್ಥಂಭ
ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲ

ಇತಿಹಾಸ
ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲ

ಐತಿಹ್ಯ
ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲ

ವಿಶೇಷತೆ
ಗಂಧಕುಟಿಯಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ತೀರ್ಥಂಕರುಗಳ
ಸಿಂಹಲಲಾಟ ಸಹಿತವಾದ ಮೂರ್ತಿಗಳಿವೆ. ಇದು ಇಲ್ಲಿಯ ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ವೈಭವ.

ಕಾಲಮಾನ
ಸರಿಸುಮಾರು ೯೮ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಈ ಬಸದಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜು (ದಾಖಲಾತಿ ಇಲ್ಲ)
ಈ ಬಸದಿ ಶ್ರೀ ಜಿನಪ್ಪ ಚೌಟರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾಯಿತು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.

ನಿಮಾತೃ
ಶ್ರೀ ಜಿನಪ್ಪ ಚೌಟರ

ಆಚರಣೆಗಳು
 ಶ್ವೇತ ವಸ್ತ್ರ ಕಡ್ಡಾಯ 
 ತಿನ್ನುವುದು/ಅಗಿಯುವುದು  ನಿಷಿದ್ಧ 
 ನೀರು ಕುಡಿಯುವುದು ನಿಷಿದ್ಧ 
 ಚರ್ಮದ ವಶ್ತುಗಳ ಬಳಕೆ 
 ಮೌನ ಆಚರಣೆ 
 ಮೊಬೈಲ್ ಬಳಕೆ ನಿಷಿದ್ಧ  
 ವಿಗ್ರಹ ಮುಟ್ಟುವುದು

ವಿಧಿ-ವಿಧಾನ
ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲ

ಪ್ರಸಕ್ತ ಉಸ್ತುವಾರಿ/ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ
೧೯೭೮ರಲ್ಲಿ ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರ ನಡೆದಿದ್ದು ಎಂದು ತಿಳಿದಿದೆ. ಪ್ರಸಕ್ತ ಪೂಜಾ ಪಾಠಗಳು
ಇದು ಖಾಸಗಿ ಸ್ವತ್ತು.
ಈ ಬಸದಿಗೆ ಕೆಲವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಯಾರು ನಿಗ್ರ್ರಂಥ ಮುನಿಗಳು ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಕುರುಹು ಇದೆ.
ತದನಂತರ ಕಾರಣಾಂತರಗಳಿಂದ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇಂದ್ರರು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದ
ಕಾರಣ ಈಗ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಪೂಜೆ ನಿಂತು ಹೋಗಿದೆ.

ಪೂಜಾ ಕೈಂಕರ್ಯ

ಜೈನ ಧರ್ಮದ ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು
ಜೈನ ಧರ್ಮ
ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಜಿ.ಆರ್. ಗೋಪಿನಾಥ್

ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಜಿ. ಆರ್ . ಗೋಪಿನಾಥ್ ಏರ್‌ ಡೆಕ್ಕನ್‌ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಂಸ್ಥಾಪಕರು. ಇವರು ಭಾರತೀಯ ವಿಮಾನಯಾನ ಉದ್ಯಮ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕಾಗಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಆರಂಭಿಸಿದ ಉಡಾನ್‌ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಗೋಪಿನಾಥ್‌ ಅವರೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಆತ್ಮಕಥನ 'ಸಿಂಪ್ಲಿ ಫ್ಲೈ’ ('Simply fly’) ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಉದಯಭಾನು ಸುವರ್ಣ ಪುಸ್ತಕಮಾಲೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ.

ಪರಿಚಯ
ಗೋಪಿನಾಥ್ ಹಾಸನ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಗೊರೂರಿನ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕರೊಬ್ಬರ ಪುತ್ರ. ಕನ್ನಡ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಓದಿ, ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಆದರು. ಆ ನಂತರ 'ಏರ್ ಡೆಕ್ಕನ್' ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದರು. ಕಡಿಮೆ ಹಣದಲ್ಲಿ ವಿಮಾನಯಾನ ಇದರ ಉದ್ದೇಶ. ಗೋಪಿನಾಥರ ಜೀವನವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾ ತಯಾರಾಗಿದೆ.

ಇತಿವೃತ್ತ
ಮೊದಲು ಏರ್ ಡೆಕ್ಕನ್ ನ್ನು ಡೆಕ್ಕನ್ ಏವಿಯೇಶನ್ ಕಂಪನಿ ನಡೆಸುತಿತ್ತು. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಜಿ.ಆರ್ .ಗೋಪಿನಾಥ್ ಅವರು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಇದರ ಮೊದಲ ವಿಮಾನ ಪ್ರಯಾಣವು 2003,ಆಗಸ್ಟ್ 23 ರಂದು ಹೈದ್ರಾಬಾದ್ ನಿಂದ ವಿಜಯವಾಡಾದವರೆಗೆ ನಿಗದಿಯಾಗಿತ್ತು. ಇದು ಜನಸಾಮಾನ್ಯನ ವಿಮಾನಯಾನ ಸೌಲಭ್ಯ ಎಂದು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿತ್ತು.ಅದರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಚಿನ್ಹೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಹಸ್ತಗಳು ಸೇರಿಸಿ ಪಕ್ಷಿಯೊಂದು ಹಾರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ವಿಮಾನಯಾನದ ಏರ್ ಲೈನ್ ಕಂಪನಿಯ ಘೋಷಣಾ ಫಲಕವು "ಸಿಂಪ್ಲಿ-ಫ್ಲೈ" ಎಂದು ಜನಸಾಮಾನ್ಯನಿಗೂ ಈಗ ವಿಮಾನ ಪ್ರಯಾಣ ಸಾಧ್ಯವೆಂದು ಸಾರುತ್ತಿತ್ತು. "ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯನೂ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬಾರಿಯಾದರೂ ವಿಮಾನ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡಲಿ"ಎಂಬ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಗೋಪಿನಾಥ್ ಅವರ ಕನಸು ಸಾಕಾರಗೊಂಡಿತ್ತು. ಭಾರತದ ಎರಡನೆಯ ದರ್ಜೆಯ ನಗರಗಳಾದ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ,ಮಂಗಳೂರ್,ಮಧುರೈ ಮತ್ತು ವಿಶಾಖಪಟ್ಟನಮ್ ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಚೆನ್ನೈ ನ ಮೆಟ್ರೊಪಾಲಿಟಿನ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಏರ್ ಡೆಕ್ಕನ್ ತನ್ನ ಮೊಅಲ ವಿಮಾನಯಾನವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು.

ಸಿನಿಮಾವಾಗಿ
 ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕನ್ನಡಿಗ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಜಿ.ಆರ್ ಗೋಪಿನಾಥ್ ಜೀವನ ಸಿನಿಮಾ ಆಗಿ ತೆರೆ ಮೇಲೆ ಬರುತ್ತಿದೆ. ಕನ್ನಡಿಗರೊಬ್ಬರ ಜೀವನ ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾ ಆಗಿ ತೆರೆ ಬರುತ್ತಿರುವುದು ಹೆಮ್ಮೆಯ ವಿಚಾರ. ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ತಯಾರಾಗುತ್ತಿರುವ 'ಸೂರರೈ ಪೊಟ್ರು' ಸಿನಿಮಾ ಕನ್ನಡಕ್ಕು ಡಬ್ ಆಗಿ ರಿಲೀಸ್ ಆಗಿದೆ. ಸೂರರೈ ಪೊಟ್ರು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾಯಕನಾಗಿ ಸೂರ್ಯ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. 
 ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಜಿ.ಆರ್ ಗೋಪಿನಾಥ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟ ಸೂರ್ಯ ಮಿಂಚಿದ್ದಾರೆ. ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಸುಧಾ ಕೊಂಗಾರ ಆಕ್ಷನ್ ಕಟ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ನೆಡುಮಾರನ್ ರಾಜಾಂಗಮ್ (ಸೂರ್ಯ) ಓರ್ವ ಶಿಕ್ಷಕನ ಮಗ. ಸೇನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಆತನಿಗೆ, ವಿಮಾನ ಪ್ರಯಾಣದರ ದುಬಾರಿ ಇದ್ದ ಕಾರಣ, ಹಾಸಿಗೆ ಹಿಡಿದಿದ್ದ ತನ್ನ ತಂದೆಯನ್ನು ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಂದು ನೋಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆ ಕೊರಗು ಆತನನ್ನು  ಬಹಳ ಕಾಡುತ್ತದೆ. ವಿಮಾನಯಾನವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಕೈಗೆಟುಕುವಂತೆ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಪಣತೊಟ್ಟ ಆತ ನಿರಂತರ ಹೋರಾಡುತ್ತಾನೆ.
 ಒಬ್ಬ ಯುವ ಉದ್ಯಮಿಗೆ ಎದುರಾಗುವ ಸವಾಲುಗಳು, ಆರ್ಥಿಕ ಮುಗ್ಗಟ್ಟು ಉದ್ಯಮದೊಳಗಿನ ಪೈಪೋಟಿ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಮೆಟ್ಟಿನಿಂತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವ ರೀತಿ ಮೆಚ್ಚುವಂತಿದೆ.
 ಪತಿಗೆ ಸಾಥ್ ಕೊಡುವ ಪತ್ನಿ - ಪುರುಷನ ಏಳಿಗೆಯ ಹಿಂದೆ ಹೆಣ್ಣು ಇರುತ್ತಾಳೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸಾಬೀತು ಮಾಡುತ್ತದೆ.
 ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಕೇವಲ ಶ್ರೀಮಂತರಿಗೆ- ನಗರವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿವೆ.  ಈ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಅದರಲ್ಲೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನರಿಗೂ ಧಕ್ಕುವಂತಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ಸಂದೇಶ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿದೆ.
 "ಮಣ್ಣುಂಡೆಯ  ಮೇಲೆ ಮನುಷ್ಯರ ಆಟ ನೋಡು..." ಎಂಬ ಹಾಡು ಅರ್ಥಗರ್ಭಿತವಾಗಿದೆ. ('ಭೂಮಿಯೆಂಬ ಮಣ್ಣಿನ ಉಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ಮನುಷ್ಯರು ಆಡುವ ಆಟವೇ ಬದುಕು' ಎಂಬುದು ಒಳ್ಳೆಯ ಕಲ್ಪನೆ). ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಸುಧಾ ಕೊಂಗರ ಎಂಬ ಮಹಿಳೆ ಎನ್ನುವುದು ಗಮನಾರ್ಹ.
 ತಮಿಳು ಮತ್ತು ತೆಲುಗು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿರುವ ಈ ಚಿತ್ರದ ಕನ್ನಡ ಅವತರಣಿಕೆ ಸದ್ಯದಲ್ಲೇ ಬರಲಿದೆ. ಕನ್ನಡಿಗರಾದ ಪ್ರಕಾಶ್ ಬೆಳವಾಡಿ, ಅಚ್ಯುತ ರಾವ್ ಕೂಡ ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಿಜಕ್ಕೂ ಇದು ಯುವಜನರಲ್ಲಿ ಕನಸುಗಳನ್ನು ಬಿತ್ತುವ ಉತ್ತಮ ಚಿತ್ರ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಉದ್ಯಮಿಗಳು
ವಿಮಾನಯಾನ
ಒಕ್ಕಲಿಗರ ಸಂಘ

ಒಕ್ಕಲಿಗರ ಸಂಘ ಶಾಲೆ:

ಯಶಸ್ಸಿನ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ನಾವು ನಿಮಗೆ ತೋರಿಸುತ್ತೇವೆ!

ಮೂಡಿಗೆರೆಯ ಒಕ್ಕಲಿಗರ ಸಂಘ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಮೂಡಿಗೆರೆಯ ಒಕ್ಕಲಿಗರ ಸಂಘ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಟ್ರಸ್ಟ್ 1997 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಕೇಂದ್ರೀಯ ಪ್ರೌಢ ಸೆಕೆಂಡರಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಂಡಳಿಗೆ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ದಿನಾಂಕದಂತೆ,  ಪೂರ್ವಪ್ರಾಥಮಿಕ ತರಗತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಒಟ್ಟು ಶಕ್ತಿ 780 ರಷ್ಟಿದೆ.

ಬೋಧನಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಅರ್ಹರು ಮತ್ತು ಅನುಭವಿಗಳು. ಸಿಬಿಎಸ್ಸಿ ಮಾನದಂಡಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಶಿಕ್ಷಕ-ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಅನುಪಾತವನ್ನು ಒಂದು 1:15ಕ್ಕೆ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಬೋಧಾನಾ ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿದೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. ಡಿ-ಗ್ರೂಪ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು 50ಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಶಾಲೆಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿಳಾಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗಾಗಿ ವರ್ಗ ಕೊಠಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಸಿಟಿವಿ ಕ್ಯಾಮೆರಾಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ನಮ್ಮ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ ನಡೆಸುವ ಸಹಪಠ್ಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪಾಂಡಿತ್ಯಪೂರ್ಣ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ವಿಶಾಲವಾದ ತರಗತಿ ಕೊಠಡಿಗಳು, ಇತ್ತೀಚಿನ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಲ್ಯಾಬ್ ಗಳು, ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಗ್ರಂಥಾಲಯ, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಮತ್ತು ಗಣಿತ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ ಮತ್ತು ining ಟದ ಹಾಲ್ ನ್ನು ರಚಿಸುವಲ್ಲಿ ನಾವು ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದುದನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತೇವೆ. ನಾವು ಪೂರೈಸುವ ಸೌಕರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ  ಸೌಲಭ್ಯ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಶೌಚಾಲಯಗಳು ಸೇರಿವೆ . ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಒಳಾಂಗಣ ಆಟಗಳಿಗೆ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ವಾಲಿಬಾಲ್ ,ಕೋಕೋ ,ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರ ಹೊರಾಂಗಣ ಕ್ರೀಡೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು 3 ವಿಶಾಲವಾದ ಆಟದ ಮೈದಾನಗಳಿವೆ. ಶಾಲೆಯು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ಗಳನ್ನು ಸಹ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

ಸಂಘ-ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಹ್ಯಾರಿ ಡಿ ಕ್ರೂಜ಼್

ಹ್ಯಾರಿ (ಹರಿಹರನ್ ಜನ್ಮ ಹೆಸರು), ೨೩ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೯೯೭ ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ಹರಿಹರನ್ ಅವರನ್ನು ಹ್ಯಾರಿ ಡಿ ಕ್ರೂಜ್ ಎಂಬ ರಂಗನಾಮದಿಂದ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಕಜ಼ೂ ವಾದ್ಯವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಬೀಟ್‌ಬಾಕ್ಸ್ ಮಾಡಿದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ. ಇವರು ಸ್ಯಾಕ್ಸೋಫೋನ್ ಬಳಸಿ ಧ್ವನಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಿದ ಭಾರತೀಯ. ತನ್ನ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ಸ್ಯಾಕ್ಸೋಫೋನ್ ಶಬ್ದವನ್ನು ಹೊರಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇವರನ್ನು ದಿ ಹೈ ರೇಂಜ್ ಬುಕ್ ಆಫ಼್ ವರ್ಲ್ಡ್ ರೆಕಾರ್ಡ್ ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಇವರು ಕಜ಼ೂ ವಾದ್ಯವನ್ನು ಬೀಟ್‌ಬಾಕ್ಸಿಂಗ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಿದ್ದಾರೆ.

ಜನನ
ಇವರ ಜನ್ಮ ಹೆಸರು ಹರಿಹರನ್. ಇವರು ೨೩ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೯೯೭ ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ಇವರ ತಂದೆ- ಸೇಕರಮಲ್ಲಿಕರಾಜ್ ಮತ್ತು ತಾಯಿ- ಕೋತೇಶ್ವರಿ. ಹ್ಯಾರಿ ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೇ ತಮ್ಮ ಸಂಗೀತ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.

ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಇಂಡಿಯನ್ ಅಕಾದೆಮಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ  ಪದವಿ ಪಡೆದ ನಂತರ, ಸೈಂಟ್ ಜಾರ್ಜ್ ಕಾಲೇಜ್‌ನಲ್ಲಿ  ಎಂ.ಬಿ.ಎ. ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.

ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ

ಇವರು ಬೀಟ್‌ಬಾಕ್ಸರ್, ಬೀಟ್‌ಬಾಕ್ಸಿಂಗ್ ಕೋಚ್, ಎಂಟರ್‌ಟೈನರ್ ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಧ್ವನಿ ತಂತಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಸ್ಯಾಕ್ಸೋಫೋನ್‌ನ ಸಾಮರಸ್ಯವನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರತಿಭೆ.

ಸಾಧನೆಗಳು
 ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದ ಹ್ಯಾರಿ ಹಲವಾರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನ್ನಣೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
 ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಕಜ಼ೂ (kazoo) ಬೀಟ್‌ಬಾಕ್ಸರ್.
 ೨೦೧೯ರಲ್ಲಿ ಎರ್ನಾಕುಲಂನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕೇರಳ ಬೀಟ್ಬಾಕ್ಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಶಿಪ್ ನಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು.
 ಇವರನ್ನು "ದಿ ಹೈ ರೇಂಜ್ ಬುಕ್ ಆಫ಼್ ವರ್ಲ್ಡ್ ರೆಕಾರ್ಡ್" ಗುರುತಿಸಿದೆ.
 ಅವರು ೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ ಟಿಇಡಿಎಕ್ಸ್ ಎಬಿಬಿಎಸ್ ನಲ್ಲಿ (TEDx ABBS) ಪ್ರಮಾಣೀಕೃತ ಪ್ರದರ್ಶಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗು ಸಿದ್ಧಗಂಗಾ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಏರ್ಪಡಿಸಿದ TEDXNCHE, TEDXGAT, TEDx ABBS, TEDX ನಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ೪ ಬಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
 ನಾಗರಾಜುನ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಐಕೆವೈಎ ೨೦೧೮ ಫಿಯೆಸ್ಟಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಉತ್ಸವವನ್ನು ಹ್ಯಾರಿ ಅವರು ತೀರ್ಪುಗಾರರಾಗಿದ್ದರು.
 ಇವರ ಬೀಟ್ಬಾಕ್ಸಿಂಗ್ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು, ೨೫ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೮ ರಂದು ಇನ್ನೋವೇಟಿವ್ ಫಿಲ್ಮ್ ಸಿಟಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಇನ್ನೋವೇಟಿವ್ ವೈನ್ ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಬೀಟ್ಬಾಕ್ಸಿಂಗ್ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಶ್ರೀ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ (ಯಕ್ಷಗಾನ)

ಶ್ರೀ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ ಆಖ್ಯಾನವು ಯಕ್ಷಗಾನ ದಲ್ಲಿ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಸೇವೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನವಾಗುವ ಆದಿಶಕ್ತಿಯ ಮಹಿಮೆ ಮತ್ತು ಲೀಲೆಗಳ ಕುರಿತಾದ ಕಥಾನಕವಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರಸಂಗವು ಇಡೀ ರಾತ್ರಿಯ ಪ್ರದರ್ಶನ ಹೊಂದಿದ್ದು ದೇವಿಯು ಚಂಡ ಮುಂಡ, ಶುಂಭ ನಿಶುಂಭ ಹಾಗೂ ಮಹಿಷಾಸುರ ಮೊದಲಾದ ರಕ್ಕಸರನ್ನು ವಧಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಯಕ್ಷಗಾನ ತಿರುಗಾಟದಲ್ಲಿ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ ಪ್ರಸಂಗವು ಪ್ರತಿ ವರುಷವೂ ಸುಮಾರು ೮೦೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ೨೦೨೦ರ ವರೆಗೆ ೩೫ ೦೦೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಂಡಿದೆ.

ಪ್ರಥಮ ಪ್ರದರ್ಶನ
೧೯೩೦ ರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಾಸರಗೋಡು ಸಮೀಪದ ಕೊರಕ್ಕೋಡು ಎಂಬಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಂಡಿತು. ಕೊರಕ್ಕೋಡು ಯಕ್ಷಗಾನ ಮೇಳದ ಯಜಮಾನರಾಗಿದ್ದ ಕಾಸರಗೋಡು ದೇವಪ್ಪ ಮೇಸ್ತ್ರಿಯವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಏಳು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಶ್ರೀ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ ಯಕ್ಷಗಾನ ಪ್ರದರ್ಶನ ನಡೆದಿತ್ತು. ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ ಪ್ರಸಂಗದ ಸಾಹಿತ್ಯವು ಮೌಕಿಖವಾಗಿದ್ದ ಕಾರಣ ಮಾಂಬಾಡಿ ನಾರಾಯಣ ಭಾಗವತರು ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ ಪ್ರಸಂಗಕ್ಕೆ ಸ್ವಂತ ಪದ್ಯ ರಚನೆ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಶ್ರೀ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ ಯಕ್ಷಗಾನದ ಮೊದಲ ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಪೆರಿಯಪ್ಪಾಡಿ ಪರಮೇಶ್ವರ ಭಾಗವತರು ಹಾಡಿದ್ದರು.

ಕಲಾವಿದರು
ಅಂದಿನ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ದೇವಿಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾಣಾಜೆ ಗಣಪತಿ ಭಟ್ಟರು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಪಾಣಾಜೆ ಗಣಪತಿ ಭಟ್ಟರು ಯಕ್ಷರಂಗದ ಪ್ರಥಮ ಶ್ರೀ ದೇವಿ ಪಾತ್ರಧಾರಿ ಎನಿಸಿಕೊಂಡರು. ಬಣ್ಣದ ವೇಷಧಾರಿ ಬಣ್ಣದ ಕು‌‌ಂಜ಼್ ಮಹಿಷಾಸುರನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು.

ಎರಡನೆ ಪ್ರದರ್ಶನ
ಶ್ರೀ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ ಪ್ರಸಂಗದ ಎರಡನೆ ಪ್ರದರ್ಶನವು ೧೯೪೧ ರಲ್ಲಿ ಕಿನ್ನಿಗೋಳಿಯಲ್ಲಿ ಕಟೀಲು ಮೇಳದವರಿಂದ ಶ್ರೀಧರ ಶೆಟ್ಟಿಯವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಐದು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಡೆದಿತ್ತು.

ಪ್ರಸಂಗ ಕರ್ತೃಗಳು ಮತ್ತು ಆಕರ ಗ್ರಂಥಗಳು
ಮಾಂಬಾಡಿ ನಾರಾಯಣ ಭಾಗವತರು ಶ್ರೀ ಸಪ್ತಶತಿ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಶ್ರೀ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ ಪ್ರಸಂಗವನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದರು. ಈಗ ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಾಣುವ ಶ್ರೀ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆ ಪ್ರಸಂಗವನ್ನು ಅಗರಿ ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಭಾಗವತರು ಮತ್ತು ಬಲಿಪ ಭಾಗವತರು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ರಚಿಸಿದ ಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಗಳ ಹುಟ್ಟಿನೊಂದಿಗೆ ಕಥೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಕಲಾವಿದರು
ದೇವಿಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಡಂದೇಲು ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಭಟ್ಟ, ಮುಳಿಯಾಳ್ ಭೀಮ ಭಟ್ಟ, ಕು‍ಷ್ಟ ಗಾಣಿಗ ಖ್ಯಾತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಬಣ್ಣದ ವೇಷಧಾರಿ ಚಂದ್ರಗಿರಿ ಅಂಬು ಮಹಿಷಾಸುರನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಬಣ್ಣದ ಮಾಲಿಂಗ ಶುಂಭನ ಪಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಅಳಿಕೆ ಮೋನಪ್ಪ ದೇವೇಂದ್ರನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ಯಕ್ಷಗಾನ
ಶಿಮಂತೂರು ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿ

ಶಿಮಂತೂರು ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿಯವರು ಯಕ್ಷಗಾನ ಪ್ರಸಂಗಕರ್ತರು ಹಾಗೂ ಕನ್ನಡ ಛಂದಸ್ಸುಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಬರಹಗಾರರಾಗಿ, ಹಾಗೂ ವಿದ್ವಾಂಸರಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಯಕ್ಷಗಾನ ಛಂದಸ್ಸಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಶಿಮಂತೂರು ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿಯವರು ಯಕ್ಷಗಾನ ಛಂದೋಂಬುಧಿ, ಕನ್ನಡದ ಅನರ್ಘ್ಯ ಛಂದೋರತ್ನಗಳು, ವಿ-ಚಿತ್ರಾ ತ್ರಿಪದಿ, ದೇಸೀ ಛಂದೋಬಂಧಗಳ ಪುದುವಟ್ಟು ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ರಚಿಸಿರುವ ಯಕ್ಷಗಾನ ಛಂದೋಂಬುಧಿ ಮಹಾಗ್ರಂಥಕ್ಕೆ ಹಂಪಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ಗೌರವ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿದೆ.

ಜನನ–ಶಿಕ್ಷಣ–ವೃತ್ತಿಜೀವನ
ಶಿಮಂತೂರು ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿಯವರು ಕಾರ್ಕಳ ತಾಲೂಕಿನ ನಂದಿಕೂರಿನಲ್ಲಿ ಫೆಬ್ರವರಿ ೧, ೧೯೩೪ ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ್ದರು. ಇವರ ತಂದೆ ಎಳತ್ತೂರುಗುತ್ತು ಅಚ್ಚಣ್ಣ ಶೆಟ್ಟಿ, ತಾಯಿಯ ಹೆಸರು ಕಮಲಾಕ್ಷಿ ಶೆಡ್ತಿ. ಛಂದಸ್ಸಿನ ಬಗ್ಗೆ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿ ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವ ವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಿಂದ ಡಿ ಲಿಟ್ ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಶಿಮಂತೂರು ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿದ್ದರು. ಕರ್ನಾಟಕ ಯಕ್ಷಗಾನ ಬಯಲಾಟ ಅಕಾಡೆಮಿ ಯ ಪ್ರಥಮ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲಾ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು

ಕೃತಿಗಳು
ಶಿಮಂತೂರು ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿಯವರು ಒಟ್ಟು ೧೭ ಯಕ್ಷಗಾನ ಪ್ರಸಂಗಗಳ ರಚನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ತಮ್ಮ ೧೩ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಕಟೀಲು ಕ್ಷೇತ್ರ ಮಹಾತ್ಮೆ ಎಂಬ ಪ್ರಸಂಗವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದರು.

 ಗೋವಾ ದುರಂತ
 ಕೃಷಿ ವಿಜಯ
 ಪಂಜುರ್ಲಿ ಸಂಧಾನ
 ಕಟ್ಟೆ ಪುಣಿತ ಕಾಳಗ
 ಸೊರ್ಕುದ ಸಿರಿಗಿಂಡೆ
 ಬಿರ್ದ್ ದ ಬೈರವೆರ್
 ಬೆಂಗ್ ದ ಬಾಲೆನಾಗಿ
 ರಾಜಮುದ್ರಿಕಾ
 ಶ್ರೀ ಕೃ‍ಷ್ಣ ದೇವರಾಯ
 ದೀಕ್ಷಾ ಕಂಕಣ

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
 ಯಕ್ಷಪಾಣಿನಿ
 ಛಂದಶ್ಚತುರಾನನ
 ಯಕ್ಷ ಛಂದೋ ಭಾರ್ಗವ
 ಛಂದೋಂಬುಧಿ ಚಾರುಚಂದ್ರ
 ಛಂದೋ ವಾರಿಧಿ ಚಂದ್ರ
 ಅಭಿನವ ನಾಗವರ್ಮ
 ಛಂದೋ ಬ್ರಹ್ಮ

ಮರಣ
ಶಿಮಂತೂರು ನಾರಾಯಣ ಶೆಟ್ಟಿಯವರು ಆಗಸ್ಟ್ ೨೬, ೨೦೨೦ ರಂದು ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

[]
[]

ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಾವಿದರು
ಸುಜಾತಾ ಸ್ತೂಪ

ಸುಜಾತಾ ಸ್ತೂಪ, ಅಥವಾ ಸುಜಾತಾ ಕುಟಿ ಸ್ತೂಪ ಅಥವಾ ಸುಜಾತಾ ಗಢ್ ಭಾರತದ ಬಿಹಾರ ರಾಜ್ಯದ ಬೋಧ್ ಗಯಾಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಸೇನಾನಿಗ್ರಾಮ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವ ಒಂದು ಬೌದ್ಧ ಸ್ತೂಪವಾಗಿದೆ. ಬೋಧ್ ಗಯಾದಿಂದ ಸುಜಾತಾ ಸ್ತೂಪಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ೨೦ ನಿಮಿಷಗಳ ನಡಿಗೆಯಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೨ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಗಾಢ ಬೂದು ನಯಗೊಳಿಸಿದ ಸಾಮಾನುಗಳು ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರದ ಮಠದಲ್ಲಿ ರಂಧ್ರದ ಗುರುತುಳ್ಳ ನಾಣ್ಯದ ಶೋಧನೆಗಳ ಮೂಲಕ ದೃಢಪಟ್ಟಿದೆ.

ಈ ಸ್ತೂಪವು ಬಾಕ್ರೌರ್ ಗ್ರಾಮದ ಕಾವಾಡಿಗಿತ್ತಿ ಸುಜಾತಾಳಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿತ್ತು. ಇವಳು ಆಲದ ಮರದ ಕೆಳಗೆ ಕೂಡುತ್ತಿದ್ದ ಗೌತಮ ಬುದ್ಧನಿಗೆ ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹಾಲು ಮತ್ತು ಅನ್ನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಉಣಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಅವನ ಏಳು ವರ್ಷಗಳ ಉಪವಾಸ ತಪಸ್ಸು ಮುಗಿದು ಮಧ್ಯಮ ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕ ಜ್ಞಾನೋದಯವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಬಿಹಾರ
ಪುರಾತತ್ವ ತಾಣಗಳು
ಆಸ್ಕರ್ ವೈಲ್ಡ್

ಆಸ್ಕರ್ ವೈಲ್ಡ್ (೧೮೫೪-೧೯೦೦) ಒಬ್ಬ ಐರಿಷ್ ಕವಿ, ಉತ್ತಮ ವಾಗ್ಮಿ ಹಾಗೂ ನಾಟಕಕಾರ. ಐರ್ಲೆಂಡಿನ ಡಬ್ಲಿನ್‍ನಲ್ಲಿ ೧೮೫೪ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ. ಆಸ್ಕರ್ ಫಿಂಗಲ್ ಓ ಫ್ಲಾಹರ್ಟಿ ವಿಲ್ಸ್‌ವೈಲ್ಡ್ ಎಂಬುದು ಇವನ ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು. ವಾಗ್ಮಿತೆ ಹಾಗೂ ಪಾಂಡಿತ್ಯಗಳನ್ನು ಉತ್ತಮಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಂಬಲದಿಂದ ಐರ್ಲೆಂಡನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಸೇರಿದ. ಜೀವನ ಹಾಗೂ ಕಲೆಗಳ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಇವನ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಅಗಾಧವಾಗಿದ್ದ ಕಾರಣ ಬಹಳ ಬೇಗ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಗೆ ಬಂದ. ದ ಹ್ಯಾಪಿ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಅದರ್ ಟೇಲ್ಸ್ (೧೮೮೮) ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಇವನ ನಿಜವಾದ ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಭೆ ದರ್ಶನವಾಗುತ್ತದೆ.

ಪಿಕ್ಚರ್ ಆಫ್ ಡೋರಿಯನ್ ಗ್ರೇ (೧೮೯೦) ಇವನ ಏಕಮಾತ್ರ ಕಾದಂಬರಿ. ನೀತಿ ಪ್ರಧಾನವಾದ್ದು. ಒಂದು ದೈವಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ವಿನಾಶಕಾರಿ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಲೇಡಿ ವಿಂಡರ್ಮರ್ಸ್ ಫ್ಯಾನ್ (೧೮೯೨), ಎ ವುಮೆನ್ ಆಫ್ ನೋ ಇಂಪಾರ್ಟೆನ್ಸ್ (೧೮೯೩), ಎನ್ ಐಡಿಯಲ್ ಹಸ್ಬೆಂಡ್ (೧೮೯೫) ಇವನ ಇತರ ಕೃತಿಗಳು. ದಿ ಇಂಪಾರ್ಟೆನ್ಸ್ ಆಫ಼್ ಬೀಯಿಂಗ್ ಅರ್ನೆಸ್ಟ್ (೧೮೯೫) ಇವನ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ತ್ವದ ಕೃತಿ. ಇವನ ನಾಟಕಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಡಂಬನೆಗಳಾಗಿವೆ. ದ ಇಂಪಾರ್ಟೆನ್ಸ್ ಆಫ಼್ ಬೀಯಿಂಗ್ ಅರ್ನೆಸ್ಟ್ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದುಕಿನ ಪೊಳ್ಳುತನವನ್ನು ಬಯಲಿಗೆಳೆಯುವ ಪ್ರಯತ್ನವಿದೆ. ಸಾಲೊಮೆ ಇವನ ಫ್ರೆಂಚ್ ಏಕಾಂಕ. ಇದು ಪ್ಯಾರಿಸ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡಿತು. ಈಸ್ತೆಟಿಕ್ ಫಿಲಾಸಫಿ ಎಂಬುದು ೧೮೮೨ರಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಸೌಂದರ್ಯ ಮೀಮಾಂಸೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಇವನು ನೀಡಿದ ಭಾಷಣ. ಕಲೆಕ್ಟೆಡ್ ಪೊಯಮ್ಸ್ ಇವನ ಕವನ ಸಂಕಲನ. ಸಲಿಂಗ ರತಿಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಆಪಾದನೆ ಮೇರೆಗೆ ಇವನು ಬಂಧನಕ್ಕೊಳಗಾಗಬೇಕಾಯಿತು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದ ಬ್ಯಾಲೆಡ್ ಆಫ್ ರೀಡಿಂಗ್ ಗೋಲ್ ಎಂಬ ಕವಿತೆಯನ್ನೂ ಡಿ ಪ್ರೊಫೆಂಡಿಸ್ ಎಂಬ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಯನ್ನೂ ಬರೆದ. ಬಂಧನದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡ ಅನಂತರ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಬಿಟ್ಟು ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ಗೆ ತೆರಳಿದ. ಈತ ೧೯೦೦ರಲ್ಲಿ ನಿಧನನಾದ.

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು

Historical societies 
 The Oscar Wilde Society (UK)

Historical notes 
 Record of Wilde's indictment and conviction – official Old Bailey website.
 Details including court transcriptions of the trials of Wilde
 Oscar Wilde in America including The American Lecture Tour 1882
 References to Oscar Wilde in historic European newspapers 
 
 Archival material at Leeds University Library

Radio programmes

Online texts by Wilde 
 Wilde texts from University College Cork, electronic texts, including a selection of his journalism
 
 
 
 Works by Oscar Wilde at The Online Books Page
 
 Works by Oscar Wilde at One More Library
Oscar Wilde Papers and Research Guide at the Harry Ransom Center
 "Impressions of America"
 Oscar Wilde at the British Library

Images 
 Historical Image of Ruskin Street; Oscar Wilde was encouraged to carry out road improvements in this Oxfordshire village by the art critic John Ruskin
 The photographs of Oscar Wilde taken by Napoleon Sarony in New York, 1882 (complete).
 

ಐರಿಷ್ ಸಾಹಿತಿಗಳು
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಪಂಚ್ ಮೆಹೆಲ್

ಪಂಚ್ ಮಹಲ್ ಭಾರತದ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯದ ಫತೇಪುರ್ ಸಿಕ್ರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಅರಮನೆ.

ಪಂಚ ಮಹಲ್ ಎಂದರೆ 'ಐದು ಅಂತಸ್ತಿನ ಅರಮನೆ'. ಇದನ್ನು ಅಕ್ಬರ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದನು. ಈ ರಚನೆಯು ಜೆನಾನಾ ಕೋಣೆಗಳ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಮನರಂಜನೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ರಾಂತಿಗಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಫತೇಪುರ್ ಸಿಕ್ರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಇದು ಬೌದ್ಧ ದೇವಾಲಯದ ವಿನ್ಯಾಸಾಂಶಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಅಸಾಧಾರಣ ರಚನೆಯಾಗಿದೆ; ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ತಂಭಗಳಂತಿದ್ದು, ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಗಾತ್ರದ ನಾಲ್ಕು ಅಂತಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ನೆಲ ಮಹಡಿಯ ಮೇಲೆ ಅಸಮಪಾರ್ಶ್ವವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ನೆಲ ಮಹಡಿಯಲ್ಲಿ 84 ಸ್ತಂಭಗಳಿವೆ. ಈ ಕಂಬಗಳು ಮೂಲತಃ ಅವುಗಳ ನಡುವೆ ಜಾಲರಿಗಳನ್ನು (ಪರದೆಗಳು) ಹೊಂದಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಇಡೀ ರಚನೆಗೆ ಆಧಾರ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಒಮ್ಮೆ ಈ ಪರದೆಗಳು ಮೇಲಿನ ತಾರಸಿಗಳಲ್ಲಿ ತಂಪಾದ ತಂಗಾಳಿಯನ್ನು ಆನಂದಿಸುತ್ತಿರುವ ಮತ್ತು ಸಿಕ್ರಿ ರಕ್ಷಣಾ ರಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ಪರ್ವತದ ಬುಡದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಪಟ್ಟಣದ ಅದ್ಭುತ ನೋಟಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿರುವ ರಾಣಿಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜಕುಮಾರಿಯರಿಗೆ ಪರದೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

 http://www.bharatonline.com/uttar-pradesh/travel/fatehpur-sikri/panch-mahal.html
 https://web.archive.org/web/20100619110617/http://archnet.org/library/sites/one-site.jsp?site_id=3845
ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ
ಅರಮನೆಗಳು
ಧಾಮ್

ಧಾಮ್ ಎನ್ನುವುದು ಭಾರತದ ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲ್ಪಡುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಹಾರ ಉತ್ಸವವಾಗಿದೆ. ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಂತೋಷದಾಯಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಅಥವಾ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲೂ ಧಾಮ್‍ನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಹುತೇಕ ಧಾರ್ಮಿಕ ಹಬ್ಬಗಳು ಅಥವಾ ಶುಭ ದಿನಗಳಂದು ದೇವಾಲಯಗಳೂ ಧಾಮ್‌ನ್ನು ಬಡಿಸುತ್ತವೆ.

ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಧಾಮ್ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲೂ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಧಾಮ್‍ನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಖಾದ್ಯಪಟ್ಟಿಯು ಅನ್ನದೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಹೆಸರು ಬೇಳೆಯ ತೊವ್ವೆ (ಧೋತ್ವಿನ್), ರಾಜ್ಮಾದ (ಕೆಂಪು ಅವರೆ) ಅಥವಾ (ಮೊಸರಿನಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಲಾದ) ಕಡಲೇಬೇಳೆಯ ಮದ್ರಾ ಇರುತ್ತದೆ. ಇವನ್ನು ಸರಿಸುಮಾರು ಇಪ್ಪತ್ತು ಮಸಾಲೆಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಅನನ್ಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ನಂತರ ಹಿಸುಕಿದ ಬೇಳೆ, ಮೇಲೆ ಹುಣಸೆ ಮತ್ತು ಬೆಲ್ಲದಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಖಟ್ಟಾವನ್ನು (ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಹುಳಿ ಸಾಸ್) ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಧಾಮ್ ಮೀಠಾ ಭಟ್ (ಸಿಹಿತಿನಿಸು) ನೊಂದಿಗೆ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ (ಭಟ್ ಎಂದರೆ ಹಿಮಾಚಲಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅನ್ನ) - ಸಿಹಿ ಅನ್ನ ಅಥವಾ ಮಿಥ್ಡಿ (ಬೂಂದಿ ಅಥವಾ ಬ್ರೆಡ್‍ನ ಪುಡಿ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ).

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ
ಹಬ್ಬಗಳು
ವಿಶ್ವದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಪಟ್ಟಿ

ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಧರ್ಮವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗವೆಂದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅನುಯಾಯಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯಿಂದ. ಧರ್ಮದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಜನಗಣತಿ ವರದಿಗಳು ಮತ್ತು ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ ಲೆಕ್ಕಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ (ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ ಧರ್ಮದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು(ಡೇಟಾವನ್ನು) ಸಂಗ್ರಹಿಸದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಅಥವಾ ಫ್ರಾನ್ಸ್), ಆದರೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬದಲಾಗಬಹುದು, ಬಳಸಿದ ಧರ್ಮದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು ಮತ್ತು ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಡೆಸುವ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳು ಅಥವಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಪಕ್ಷಪಾತ. ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಅಥವಾ ಅಸಂಘಟಿತ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಎಣಿಸುವುದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಷ್ಟ. 
ವಿಶ್ವದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಧಾರ್ಮಿಕತೆಯ ವಿವರವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಿಧಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಶೋಧಕರಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮತವಿಲ್ಲ. ಹಲವಾರು ಮೂಲಭೂತ ಅಂಶಗಳು ಬಗೆಹರಿಯದವು:

ಜಗತ್ತಿನ ಧಾರ್ಮಿಕ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಪಟ್ಟಿ 
ಇದು ಜಗತ್ತಿನ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಅನುಯಾಯಿಗಳ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಪಟ್ಟಿ.
ಒಂದು ಬಿಲಿಯನ್ -= ನೂರು ಕೋಟಿ; ಒಂದಿ ಮಿಲಿಯನ್- = ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ.

ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು
1. Figures ಈ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಜಾತ್ಯತೀತ / ನಾಮಮಾತ್ರದ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಿಂಕ್ರೆಟಿಸ್ಟ್ ಆರಾಧಕರ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರಬಹುದು, ಆದರೂ ಸಿಂಕ್ರೆಟಿಸಮ್ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಕೆಲವರು ವಿವಾದಾಸ್ಪದವಾಗಿದೆ
2. ಅಪ್ರಸ್ತುತವು ಅಜ್ಞೇಯತಾವಾದಿ, ನಾಸ್ತಿಕ, ಜಾತ್ಯತೀತ ಮಾನವತಾವಾದಿ ಮತ್ತು 'ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ' ಅಥವಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆದ್ಯತೆ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸುವ ಜನರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ಗುಂಪಿನ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಆಸ್ತಿಕ ಆದರೆ ಅಪ್ರಸ್ತುತ. [2] ಗ್ಯಾಲಪ್ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ನ 2012 ರ ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, "ವಿಶ್ವದ 59% ಜನರು ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಧಾರ್ಮಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ, 23% ಜನರು ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಧಾರ್ಮಿಕರಲ್ಲ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ 13% ಜನರು ತಮ್ಮನ್ನು ಮನವರಿಕೆಯಾದ ನಾಸ್ತಿಕರು ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ". [3]
3. ಚೀನೀ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಧರ್ಮವನ್ನು "ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತ ಚೀನೀ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಧರ್ಮ: ಕನ್ಫ್ಯೂಷಿಯನಿಸಂ, ಬೌದ್ಧಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಟಾವೊ ತತ್ತ್ವದ ಸಂಯೋಜನೆ, ಜೊತೆಗೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥೇತರ / ಸ್ಥಳೀಯ ಆಚರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆಗಳು" ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಹೆಚ್ಚು ಇರುವ ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ: ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಕ್ರೈಸ್ತರಿರುವ ಮೊದಲ ಹತ್ತು ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ. ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ: ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶೇಕಡಾವಾರು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೊದಲ ಹತ್ತು ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ.

ಇಸ್ಲಾಮ್ ಧರ್ಮದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಹೆಚ್ಚು ಇರುವ ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ
ಒಂದು ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇರುವ ಮೊದಲ ಮೂವತ್ತೆರಡು ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ.

ಶೇಕಡಾವಾರು (%)/ಹೆಚ್ಚಿನ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೊದಲ ಹತ್ತು ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಹಿಂದೂಧರ್ಮದವರ ಮೊದಲ ಹತ್ತು ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶೇಕಡಾವಾರು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೊದಲ ಹತ್ತು ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೊದಲ ಹದಿನಾಲ್ಕು ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ಪ್ರತಿ ದೇಶದ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮದ ಈ ಪಟ್ಟಿಯು ಬೌದ್ಧಧರ್ಮದ ವಿತರಣೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು 2010 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸುಮಾರು 500 ಮಿಲಿಯನ್ ಜನರು ಆಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ, ವಿಶ್ವದ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 7% ರಿಂದ 8% ರಷ್ಟು ಈ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಭೂತಾನ್,  ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ,  ಟಿಬೆಟ್,  ಲಾವೋಸ್, ಮಂಗೋಲಿಯಾ, ಶ್ರೀಲಂಕಾ ; ಮತ್ತು ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ನಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮವು ಪ್ರಧಾನ ಧರ್ಮವಾಗಿದೆ.; ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬೌದ್ಧ ಜನಸಂಖ್ಯೆ (18%),  ಜಪಾನ್ (36%), ತೈವಾನ್ (35%),  ಮಕಾವು (17%), ಉತ್ತರ ಕೊರಿಯಾ (14%), ನೇಪಾಳ (11%),  ವಿಯೆಟ್ನಾಂ (10%),  ಸಿಂಗಾಪುರ (33%),  ಹಾಂಗ್ ಕಾಂಗ್ (15%) ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾ (23%). ಚೀನಾವು ಬೌದ್ಧರ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ದೇಶವಾಗಿದೆ, ಅಂದಾಜು 244 ಮಿಲಿಯನ್ ಅಥವಾ ಅದರ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 18.2%.  ಅವರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮಹಾಯಾನದ ಚೀನೀ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳ ಅನುಯಾಯಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಬೌದ್ಧ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.

ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶೇಕಡಾವಾರು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೊದಲ ಹದಿನೈದು ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ನೋಡಿ
ವಿಶ್ವದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ
ಭಾರತದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ

ಉಲ್ಲೇಖ

ಜನಸಂಖ್ಯೆ
ಧರ್ಮ
ಪುಷ್ಕರ್ ಜಾತ್ರೆ

ಪುಷ್ಕರ್ ಜಾತ್ರೆಯು (ಪುಷ್ಕರ್ ಒಂಟೆ ಜಾತ್ರೆ ಅಥವಾ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಕಾರ್ತಿಕ್ ಮೇಳ ಅಥವಾ ಪುಷ್ಕರ ಕಾ ಮೇಳ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ) ಒಂದು ವಾರ್ಷಿಕ ಬಹು ದಿನದ ಜಾನುವಾರುಗಳ ಜಾತ್ರೆ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಉತ್ಸವವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಭಾರತದ ರಾಜಸ್ಥಾನ ರಾಜ್ಯದ ಪುಷ್ಕರ್ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜಾತ್ರೆಯು ಹಿಂದೂ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನ ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಕಾರ್ತಿಕ ಪೂರ್ಣಿಮೆಯಂದು ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಕೊನೆಗೆ ಮತ್ತು ನವೆಂಬರ್‌ನ ಆರಂಭಕ್ಕೆ ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತದೆ. 1998 ರಲ್ಲಿ, ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ 1 ಮಿಲಿಯನ್‍ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಪುಷ್ಕರ್‌ಗೆ ಬಂದರು. ಪುಷ್ಕರ್ ಜಾತ್ರೆ ಒಂದೇ 200,000 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. 

}}

ಪುಷ್ಕರ್ ಜಾತ್ರೆಯು ಭಾರತದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಒಂಟೆ, ಕುದುರೆ ಮತ್ತು ಜಾನುವಾರು ಜಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಜಾನುವಾರುಗಳ ವ್ಯಾಪಾರದ ಹೊರತಾಗಿ, ಪುಷ್ಕರ್ ಸರೋವರಕ್ಕೆ ಹಿಂದೂಗಳಿಗೆ  ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಯಾತ್ರೆಯಾಗಿದೆ. ಪುಷ್ಕರ್ ಜಾತ್ರೆಯು ದೇಶೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಒಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರವಾಸಿ ಆಕರ್ಷಣೆಯೂ ಆಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ತಂಪಾದ ಋತುವಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವರ್ಣರಂಜಿತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವಿಷಯಗಳು ಹೇರಳವಾಗಿರುತ್ತವೆ.  ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯಗಳು, ಮಹಿಳಾ ತಂಡಗಳು ಮತ್ತು ಪುರುಷರ ತಂಡಗಳ ನಡುವೆ ಹಗ್ಗ ಜಗ್ಗುವ ಸ್ಪರ್ಧೆ, "ಮಟ್ಕಾ ಫೋಡ್ ", "ಅತ್ಯಂತ ಉದ್ದವಾದ ಮೀಸೆ" ಸ್ಪರ್ಧೆ, "ವಧುವಿನ ಸ್ಪರ್ಧೆ", ಒಂಟೆ ಓಟಗಳು ಮತ್ತು ಇತರವು ಸೇರಿವೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 
 A Journey to Pushkar Camel Fair
 Pushkar Camel Fair Festival 

ರಾಜಸ್ಥಾನ
ಜಾತ್ರೆಗಳು
ವಿಕ್ರಮಶಿಲಾ

ವಿಕ್ರಮಶಿಲಾ (ದೇವನಾಗರಿಯಲ್ಲಿ: विक्रमशिला) ಪಾಲ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಾಲಂದಾದ ಜೊತೆಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಲಿಕೆಯ ಎರಡು ಅತಿ ಮುಖ್ಯ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಇದರ ಸ್ಥಳ ಈಗ ಬಿಹಾರದ ಭಾಗಲ್ಪುರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಅಂತಿಚಕ್ ಗ್ರಾಮದ ತಾಣವಾಗಿದೆ.

ನಳಂದದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನದ ಗುಣಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ  ಕಲ್ಪಿತ ಇಳಿಕೆಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ವಿಕ್ರಮಶಿಲಾವನ್ನು ಪಾಲ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಧರ್ಮಪಾಲನು (783 ರಿಂದ 820) ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಹೆಸರಾಂತ ಪಂಡಿತನಾದ ಅತೀಶ ದೀಪಂಕರನನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಒಬ್ಬ ಗಮನಾರ್ಹ ಮಠಾಧೀಶನೆಂದು ಪಟ್ಟಿಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು 1193 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಬಿನ್ ಬಖ್ತಿಯಾರ್ ಖಿಲ್ಜಿಯ ಪಡೆಗಳು ನಾಶಪಡಿಸಿದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಛಾಯಾಂಕಣ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 Archaeological Survey of India page for Vikramashila 
 

ಬಿಹಾರ
ಪುರಾತತ್ವ ತಾಣಗಳು
ಹನುಮಾನ್ ಗಢಿ ದೇವಾಲಯ

ಹನುಮಾನ್ ಗಢಿ ಭಾರತದ ಉತ್ತರಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಹನುಮಂತನ ಒಂದು 10 ನೇ ಶತಮಾನದ ದೇವಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ. ಅಯೋಧ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ಇದು ಇತರ ದೇವಾಲಯಗಳಾದ ನಾಗೇಶ್ವರ ನಾಥ್ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣದ ಹಂತದಲ್ಲಿರುವ ರಾಮ ದೇವಾಲಯದ ಜೊತೆಗೆ ನಗರದ ಪ್ರಮುಖ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ಇದು 76 ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ಹನುಮಂತನ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ದೇವಾಲಯ ಸಂಕೀರ್ಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ರಾಮ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಮೊದಲು ಹನುಮಾನ್ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ಒಂದು ಪದ್ಧತಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತನ ತಾಯಿ ಅಂಜನಿ, ಮತ್ತು ಅವಳ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಬಾಲ ಹನುಮಂತನ ಮೂರ್ತಿ ಇದೆ.

ಹನುಮಾನ್ ಗಢಿ ದೇವಾಲಯವು ರಾಮ ಜನ್ಮಭೂಮಿ ಬಳಿ ಇದೆ. 1855 ರಲ್ಲಿ , ಅವಧ್‍ನ ನವಾಬನು ಮುಸ್ಲಿಮರಿಂದ ವಿನಾಶವಾಗದಂತೆ ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು. ಹನುಮಾನ್ ಗಢಿಯನ್ನು ಮಸೀದಿಯ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಮುಸ್ಲಿಮರು ಭಾವಿಸಿದ್ದರು. 1855 ರ ವಿವಾದವು ಬಾಬರಿ ಮಸೀದಿ - ರಾಮ್ ದೇವಾಲಯದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಹನುಮಾನ್ ಗಢಿ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಆಗಿತ್ತು ಎಂದು ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಸರ್ವೆಪಲ್ಲಿ ಗೋಪಾಲ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 Hanumangarhi Temple Ayodhya - The Divine India

ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ
ದೇವಾಲಯಗಳು