Kannada-LLM-Labs/Wikipedia-Kn huggingface dataset:
ಸುಭದ್ರಾ ಕುಮಾರಿ ಚೌಹಾಣ್

ಸುಭದ್ರಾ ಕುಮಾರಿ ಚೌಹಾಣ್ (೧೬ ಆಗಸ್ಟ್ ೧೯೦೪– ೧೫ ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯೪೮) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಕವಿ.  ಆಕೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಕವಿತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು "ಝಾನ್ಸಿ ಕಿ ರಾಣಿ" (ಝಾನ್ಸಿಯ ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ರಾಣಿಯ ಬಗ್ಗೆ).

ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ

ಸುಭದ್ರಾ ಚೌಹಾಣ್ ಅವರು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರಯಾಗ್‍ರಾಜ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನಿಹಾಲ್ಪುರ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅಲಹಾಬಾದ್‌ನ ಕ್ರೋಸ್ತ್‌ವೈಟ್ ಬಾಲಕಿಯರ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಹಿರಿಯರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಮಹಾದೇವಿ ವರ್ಮಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸ್ನೇಹಿತರಾಗಿದ್ದರು. ೧೯೧೯ ರಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಮ ಶಾಲಾ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತೀರ್ಣರಾದರು.ಮತ್ತು ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಖಾಂಡ್ವಾದ ಠಾಕೂರ್ ಲಕ್ಷ್ಮಣ್ ಸಿಂಗ್ ಚೌಹಾನ್ ಅವರೊಂದಿಗಿನ ವಿವಾಹವಾದರು. ನಂತರ, ಅವರು ಜುಬ್ಬಲ್‌ಪೋರ್‌ಗೆ (ಈಗ ಜಬಲ್‌ಪುರ), ಮಧ್ಯ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿದರು.

೧೯೨೧ ರಲ್ಲಿ, ಸುಭದ್ರಾ ಕುಮಾರಿ ಚೌಹಾಣ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತಿ ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧಿಯವರ ಅಸಹಕಾರ ಚಳುವಳಿಯನ್ನು ಸೇರಿದರು. ನಾಗ್ಪುರದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಬಂಧನಕ್ಕೆ ಬಂದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಿ ಮತ್ತು ೧೯೨೩ ಮತ್ತು ೧೯೪೨ ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತದ ವಿರುದ್ಧದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಎರಡು ಬಾರಿ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿದ್ದಳು. 

ಅವರು ರಾಜ್ಯದ ಶಾಸಕಾಂಗ ಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು (ಹಿಂದಿನ ಮಧ್ಯ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು). ಅವರು ೧೯೪೮ ರಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಸಿಯೋನಿ ಬಳಿ ಕಾರು ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು. ಆಗಿನ ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ ನಾಗ್ಪುರದಿಂದ ಜಬಲ್ಪುರಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗುವಾಗ, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಹೋಗಿದ್ದರು.

ಬರವಣಿಗೆ ವೃತ್ತಿ

ಚೌಹಾಣ್ ಅವರು ಹಿಂದಿ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಜನಪ್ರಿಯ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆಕೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಸಂಯೋಜನೆಯು ಝಾನ್ಸಿ ಕಿ ರಾಣಿ, ರಾಣಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಬಾಯಿಯ ಜೀವನವನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಆವೇಶದ ಕವನವಾಗಿದೆ. ಈ ಕವಿತೆ ಹಿಂದಿ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಪಠಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ಹಾಡಿದ ಕವಿತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಝಾನ್ಸಿರಾಣಿ ಜೀವನ ಮತ್ತು ೧೮೫೭ ಕ್ರಾಂತಿಯಲ್ಲಿ ಅವರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಆವೇಶದ ವಿವರಣೆ ಇದೆ. ಇದನ್ನು ಭಾರತದ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಜಲಿಯನ್ ವಾಲಾ ಬಾಗ್ ಮೇ ವಸಂತ್, ವೀರೋನ್ ಕಾ ಕೈಸಾ ಹೋ ಬಸಂತ್, ರಾಖಿ ಕಿ ಚುನೌತಿ, ಮತ್ತು ವಿದಾ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಭಾರತೀಯ ಯುವಕರನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸುಭದ್ರಾ ಕುಮಾರಿ ಚೌಹಾಣ್ ಅವರು ಹಿಂದಿಯ ಖಾರಿಬೋಲಿ ಉಪಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸರಳ, ಸ್ಪಷ್ಟ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.  ವೀರ ಕವನಗಳಲ್ಲದೆ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿಯೂ ಕವಿತೆಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾಳೆ.  ಅವರು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದವರ ಜೀವನವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಕೆಲವು ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಪರಂಪರೆ

ಸುಭದ್ರಾ ಕುಮಾರಿ ಚೌಹಾಣ್ ಭಾರತೀಯ ಕೋಸ್ಟ್ ಗಾರ್ಡ್ನ ಐಸಿಜಿಎಸ್ ಹಡಗನ್ನು ಗವಿಗೆ ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಸರ್ಕಾರವು ಜಬಲ್‌ಪುರದ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಕಛೇರಿಯ ಮುಂದೆ ಸುಭದ್ರಾ ಕುಮಾರಿ ಚೌಹಾಣ್ ಅವರ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು.

ಇಂಡಿಯಾ ಪೋಸ್ಟ್ ಇವರ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥವಾಗಿ ಆಗಸ್ಟ್ ೬,೧೯೧೭ ರಂದು ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿತು.

೧೬ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೨೧ ರಂದು, ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್ ಗೂಗಲ್ ಸುಭದ್ರಾ ಕುಮಾರಿ ಅವರ ೧೧೭ ನೇ ಜನ್ಮ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದಂದು ಡೂಡಲ್ನೊಂದಿಗೆ ಸ್ಮರಿಸಿತು. "ಚೌಹಾಣ್ ಅವರ ಕಾವ್ಯವು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರಗತಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಅನೇಕ ಭಾರತೀಯ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ. ಭವಿಷ್ಯದ ಪೀಳಿಗೆಗಳು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅನ್ಯಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ನಿಲ್ಲಲು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ರೂಪಿಸಿದ ಪದಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತದೆ" ಎಂದು ಗೂಗಲ್ ಕಾಮೆಂಟ್ ಮಾಡಿದೆ.

ಕೃತಿಗಳು

ಕವಿತೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹಗಳು

ಖಿಲೋನೆವಾಲಾ

ತ್ರಿಧರ

ಮುಕುಲ್ (೧೯೩೦)

ಯೇ ಕದಂಬ್ ಕಾ ಪೆಡ್

ಈ ಸಂಕಲನಗಳು "ಝಾನ್ಸಿ ಕಿ ರಾಣಿ", "ವೀರೋನ್ ಕಾ ಕೈಸಾ ಹೋ ಬಸಂತ್" ಮತ್ತು "ಯೇ ಕದಂಬ್ ಕಾ ಪೇಡ್" ನಂತಹ ಕೆಲವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕವನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ.

"ಸೀಧೆ-ಸಾದೆ ಚಿತ್ರ" (೧೯೪೬)

"ಮೇರಾ ನಯಾ ಬಚ್ಪನ್" (೧೯೪೬)

"ಬಿಖರೆ ಮೋತಿ" (೧೯೩೨)

"ಝಾನ್ಸಿ ಕಿ ರಾಣಿ"

ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳು

ಹಿಂಗ್ವಾಲಾ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಕವಿಗಳು
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರು
ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ರಾಮನ್ ಕಲ್ಯಾಣ್

ರಾಮನ್ ಕಲ್ಯಾಣ್, ಇವರನ್ನು ವಿ.ಕೆ ರಾಮನ್ ಮತ್ತು ಕೊಳಲು ವಾದಕ ರಾಮನ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೂ ಇವರು ಭಾರತೀಯ ಕರ್ನಾಟಕದ 
ಕೊಳಲು ವಾದಕರು.

ಜೀವನ
ರಾಮನ್ ಕಲ್ಯಾಣ್ ರವರು ತಮ್ಮ 9 ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಕೊಳಲು ವಾದ್ಯವನ್ನು ಎ.ವಿ ಪ್ರಕಾಶ್‌ ರವರ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಕಲಿಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ 15ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಕೊಳಲು ವಾದ್ಯದ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಸುಧಾರಿತ ತರಭೇತಿಯನ್ನು ಡಾ.ಎನ್ ರಮಣಿ ಅವರಲ್ಲಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡುರು. ಡಾ.ಎನ್ ರಮಣಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಹಲವಾರು ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದರೆ.

ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು
ರಾಮನ್ ಅವರ ಸಂಗೀತವು ಕೊಳಲಿನಲ್ಲಿ ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಜೊತೆಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ರಾಮನ್ ಅವರ ಸುಮಧುರ ಚಿತ್ರಣ, ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳ ಪರಿಶುದ್ಧತೆ, ನಾದದ ಶುದ್ಧತೆಯೊಂದಿಗೆ ರಾಗಗಳನ್ನು ಅನನ್ಯಾವಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಪಡಿಸುದು ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದ್ಯಾದಂತ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಮನ್ ಅವರನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಪ್ರತಿಷ್ಟಿತ ಮದ್ರಾಸ್ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಅಕಾಡೆಮಿ, ಇಂಡಿಯನ್ ಎರಡು ಬಾರಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಫ್ಲೂಟಿಸ್ಟ್ ನಂತಹ ಹಲವಾರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಭೋದನೆ
ರಾಮನ್ ಇತರರಿಗೆ ಕಲೆಯನ್ನು ಕಲಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಉತ್ಸಾಹಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಇವರು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಇಂಡೋ-ಅಮೇರಿಕನ್ ಅಕಾಡೆಮಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಾರೆ
(ಐ.ಎ.ಎ.ಸಿ.ಎಮ್). ಯುಎಸ್ಎ ಮತ್ತು ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಐ.ಎ.ಎ.ಸಿ.ಎಮ್ ಮೀಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಹೆಸರಾಂತ ಸಂಗೀತಗಾರರಿಂದ ಸಂಗೀತ ಕಛೇರಿಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ನೃತ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ವಾದ್ಯ ವೃಂದದ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಮತ್ತು ಮುಂದುವರಿದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ವಾದ್ಯ ಮತ್ತು ಗಾಯನ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ.

ಸಹಯೋಗ

ಜುಗಲ್ಬಂದಿ 
ಪ್ರಮುಖ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನೀ ಕಲಾವಿದರಾದ ಗ್ಯ್ರಾಮಿ ವಿಜೇತ ಪಂಡಿತ್ ವಿಶ್ವಮೋಹನ್ ಭಟ್, ಉಸ್ತಾದ್ ಶಾಹಿದ್ ಪೆರೆಜ್, ಪಂಡಿತ್ ದೇಬಿ ಪ್ರಸಾದ್ ಚಟರ್ಜಿ,
ಪಂಡಿತ್ ನಯನ್ ಘೋಫ್, ನಂದ ಕಿಶೋರ್, ಗೌರವ್ ಮಜುಂಬಾರ್, ಅನುಪಮ ಭಾಗವತ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ರಾಮನ್ ಅವರು ಜುಗಲ್ಬಂದಿ ಸಂಗೀತವನ್ನು 
ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ನೃತ್ಯ
ರಾಮನ್ ಕಲ್ಯಾಣ್ ರವರು ಪ್ರಮುಖ ನೃತ್ಯ ಗುರುಗಳು ಮತ್ತು ಧನಂಜಯ್ ನವರು ಸೇರಿದಂತೆ ಸಿ.ವಿ.ಚಂದ್ರಶೇಖರ್, ಆಡಾಯರ್ ಕೆ. ಲಕ್ಷ್ಮಣ್ ಮತ್ತು ಮಂಜು ಭಾರ್ಗವಿ ರವರು ಕಲಾವಿದರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಹಲವಾರು ಯುವ ನೃತ್ಯಗಾರರ ಚೊಚ್ಚಲ ಸಂಗೀತಗಾರರೋಂದಿಗೆ ಆರ್ಕೆಸ್ಟ್ರಾ ತಂಡಗಳನ್ನು ಸಹ ರಚಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಜಾಝ್
ರಾಮನ್ ವಿಶ್ವ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಗ್ರ್ಯಾಮಿ ವಿಜೇತ ಬೆವ್ ಲೈಬ್ಮನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಜಾಝ್ ಸಂಗೀತ ಗಾರರೊಂದಿಗೆ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ, ಲೂಯಿಸ್  ಬ್ಯಾಂಕ್ಸ್, ಜಾನ್ ಬೀಸ್ಲೆ, ಡ್ಯಾರಿಲ್ ಜೋನ್ಸ್, ನಿಕೋಲಸ್ ಪೇಟನ್, ಆಡಮ್ ಹೊಲ್ಜ್ಮನ್, ರುದ್ರೇಶ್ ಮಹಂತಪ್ಪ, ಎನ್ಡುಗು ಚಾನ್ಕ್ಲರ್ ಮತ್ತು ಲೆನ್ನಿ ವೈಟ್ ರವರು ಸಹಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರಾಮನ್ ಇಂಡಿಯಾ ಬ್ಯಾಂಡ್ ನಿಂದ ಮೈಲಿಗಳವರೆಗೆ ಕಲಾವಿದರಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ರಾಮನ್ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದವರೆಗೆ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಕೆ
ರಾಮನ್ ೫೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಲ್ಬಮ್ಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವು ಆಲ್ಬಮ್ಗಳನ್ನು ಈ ಕೆಳಗೆ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
 ಮೋಹನ ರಾಗ
 ಸ್ವರ ರಾಗ ಸುಧಾ
 ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಬ್ಯಾಂಬೊ
 ದೆವಿನ್ ಮೆಲೋಡಿಸ್
 ಸುರ್ ಮಿಲನ್ 
 ಸುರ್ ಸಂಗಮ್
 ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಫ್ಲೂಟ್
 ಕಾನ್ಫ್ಲುಯೆನ್ಸ್
 ನವರಸ-ಶಾಶ್ವತ ಭಾವನೆಗಳು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಅಲಾರ್ಮೆಲ್ ವಲ್ಲಿ



ಜನನ
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೪ ೧೯೫೬, ಚೆನ್ನೈ ಇವರು ಜನಿಸಿದರು.

ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
ಸ್ಟೆಲ್ಲಾ ಮೇರಿಸ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಇವರು ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು.

ನಿವಾಸ
ಇವರು ಚೆನ್ನೈ ಯಲ್ಲಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದರು.

ಸಂಗಾತಿ
ಇವರ ಪತಿ ಭಾಸ್ಕರ್ ಗೋಸ್ .

ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ವೆನ್ ದ ಗಾಡ್ ಡ್ಯಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಭರತನಾಟ್ಯಂ ಭಾಗ ೧೭&೧೮.

ಜೀವನ
ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನರ್ತಕಿ ಮತ್ತು ನೃತ್ಯ ಸಂಯೋಜಕಿ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನೃತ್ಯ ಪ್ರಕಾರವಾದ ಭರತನಾಟ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಾಂಡನಲ್ಲೂರ್ ಶೈಲಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಘಾತಕಿ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವ್ಯಾಕರಣವಾನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಆಂತರಿಕ,ವೈಯಕ್ತಿಕ ನೃತ್ಯ,ಕವನ ಎಂದು ಹೇಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅಲಾರ್ಮೆಲ್ ವಲ್ಲಿ ಅವರು ಚೆನ್ನೈಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ, ಅಲ್ಲಿನ ದಿ ಸೇಕ್ರೆಡ್ ಹಾರ್ಟ್ ಮೆಟ್ರಿಕ್ಯುಲೇಶನ್ ಸ್ಕೂಲ್ , ಚರ್ಚ್ ಪಾರ್ಕ್, ಚೆನ್ನೈಯಲ್ಲಿ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ. ಚೆನ್ನೈನ ಸ್ಟೆಲ್ಲಾ ಮೇರಿಸ್ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ಇಂಗ್ಲೀ‌‍‍‍ಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಿಎ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಅವರು ಆರನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಗುರುಗಳಿಂದ ಪಾಂಡನಲ್ಲೂರ್ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದರು. ಪಾಂಡನಲ್ಲೂರ್ ಚೊಕಲ್ಲಿಂಗಂ ಪಿಳ್ಳೈ ಮತ್ತು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪಾಂಡನಲ್ಲೂರ್ ಸುಬ್ಬರಾಯ ಪಿಳ್ಳೈ ಅವರು ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ವೀಣ ಧನಮ್ಮಲ್ ಶೈಲಿಯ ಸಂಗೀತದ ಟಿ.ಮುಕ್ತಾ ಅವರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಅದ್ಯಯನ ಮಾದಿದರು. ಅವರು ಗುರು ಕೇಲುಚರಣ್ ಮೋಹಪಾತ್ರ ಮತ್ತು ಅವರ ಶಿಷ್ಯ ಗುರು ರಮಣಿ ರಂಜನ್ ಜೆನಾ ಅವರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಡಿಸ್ಸಿಯಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದರು.

ಬಾಲ್ಯ ಜೀವನ
ಅವರು ತನ್ನ ಒಂಬತ್ತು ವರೆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ದಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯುಟ್ ಆಫ಼್ ಫ಼ೈನ್ ಅರ್ಟ್ಸ್,ಮದ್ರಾಸ್ ಅಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದು ಅಲ್ಲಿ ನಾಟ್ಯ ಕಲಾ ಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಪಾತ್ರರಾದರು. ಇವರು ತನ್ನ ಹದಿನಾರನೆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನೃತ್ಯಕೂಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಟಿತ ಸಾರಃ ಬರ್ನ್ಹಾಡ್ತ್ ಥಿಯೇಟರ್ ದಿ ಲಾ ವಿಲ್ಲೆ , ಪ್ಯಾರೀಸ್ ಅಲ್ಲಿ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ನೃತ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡೀದರು.

ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಅಲಾರ್ಮೆಲ್ ವಲ್ಲಿ ಅವರು ಭಾಸ್ಕರ್ ಗೋಸ್ , ಐಎ ಎಸ್ ಆಫ಼ಿಸರ್ ಅವರನ್ನು ೧೯೯೮ರಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದರು.

ಗೌರವ ಮತ್ತು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
 ೧೯೭೯:ತಮಿಳ್ನಾಡು ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಕಲೈಮಾಮಣಿ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.
 ೨೦೦೨:ಸಂಗೀತ ನಾಟಕ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ,ನವ ದೆಹಲಿ.
 ೨೦೦೪:ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಪದ್ಮ ಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.
 ೨೦೧೫:ಚೆನ್ನೈನ ದಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಅಕಾಡೆಮಿಯಿಂದ ನಾಟ್ಯ ಕಲಾ ಆಚಾರ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.
 ೨೦೧೮:ಚೆನ್ನೈನ ಕಾರ್ತಿಕ್ ಫ಼ೈನ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಇಂದ ನೃತ್ಯ ಪೆರೋಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.

ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಮೆಚ್ಚುಗೆ
 ನೃತ್ಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳೆ 
 ಭರತನಾಟ್ಯಂ .

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಭಾನೂ ಜಹಾಂಗೀರ್ ಕೊಯಾಜಿ

ಭಾನೂ ಜಹಾ೦ಗೀರ್ ಕೊಯಾಜಿರವರು ಭಾರತೀಯ ವೈದ್ಯೆ ಮತ್ತು ಜನಸಂಖ್ಯಾ ನಿಯಂತ್ರಣ ಇಲಾಖೆ ಹಾಗೂ ಕುಟುಂಬ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಯಾಶೀಲರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಕಿಂಗ್ ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಸ್ಮಾರಕ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಪುಣೆಯ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದರು. ಭಾರತದ ೦೩ನೇ ದೊಡ್ಡ ರಾಜ್ಯವಾದ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆಯರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರಗಳಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಸಲಹೆಗಾರರಾಗಿದ್ದರು.

ಜನನ
ಭಾನೂ ಜಹಾ೦ಗೀರ್ ಕೊಯಾಜಿರವರು ೦೭ ಸೆಪ್ಟೆ೦ಬರ್ ೧೯೧೭ರ೦ದು ಜನಿಸಿದರು.

ಮರಣ
ಇವರು ೧೫ ಜುಲೈ ೨೦೦೪ ರ೦ದು ಮರಣ ಹೊಂದಿದರು.

ಪ್ರಶಸ್ತಿ
ಕೊಯಾಜಿರವರಿಗೆ ಪದ್ಮಭೂಷಣ ಮತ್ತು ಮಾಗ್ಸೆಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ದೊರೆತಿವೆ.

ಬಾಲ್ಯ ಜೀವನ
ಭಾನೂರವರು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೦೭, ೧೯೧೭ ರಂದು ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ಪಾರ್ಸಿ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ತಂದೆ ಪ್ರಸಿಧ್ದ ಸಿವಿಲ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗಿದ್ದರು. ಅವರ ಹೆಸರು ಪೆಸ್ಟೋನ್ ಜಿ ಕಪಾಡಿಯಾ.ಭಾನೂ ಅವರನ್ನು ಪ್ರೌಢ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅಜ್ಜ ಮತ್ತು ಅಜ್ಜಿಯರರ ಜೊತೆ ಇದ್ದರು. ಅವರ ಹೆತ್ತವರ ಅಪರೂಪದ ಭೇಟಿ ಮತ್ತು ಅಜ್ಜ ಅಜ್ಜಿಯರ ಜೊತೆಗಿನ ಗಾಢವಾದ ಸಂಬಂಧ, ಅವರನ್ನು ಸ್ವಾವಲಂಬಿಯಾಗಿ ಬದುಕುವಂತೆ ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿತು.

ಶಿಕ್ಷಣ
ಭಾನೂ ಅವರು ಅಜ್ಜಿಮನೆಯಲ್ಲಿರುವಾಗ ಸೈಂಟ್ ವಿನ್ಸೆಂಟ್ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಮೆಟ್ರಿಕ್ಯುಲೇಷನ್ ತೇರ್ಗಡೆ ಹೊಂದಿದ ಪ್ರಥಮ ಹೆಣ್ಣುಮಗಳು. ಅನಂತರ ಅವರು ಜೀಸಸ್ ಮತ್ತು ಮೇರಿ ಕಾನ್ವೆಂಟನ್ನು  ಸೇರಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿ ಪಡೆದರು.ಪ್ರೌಢ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸದ ನಂತರ ಅವರು ಸೀನಿಯರ್ ಕೇಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಸೇರಿ ಐದೇ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆಯಲ್ಲಿ ತೇರ್ಗಡೆ ಹೊಂದಿದರು. ಸೈಂಟ್ ಕ್ಸೇವಿಯರ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಮೆಡಿಕಲ್ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಂಟ್  ಮೆಡಿಕಲ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ೧೯೪೦ ರಲ್ಲಿ ಎಂ.ಡಿ. ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಡಾ.ವಿ.ಎನ್.ಶಿರೋಡ್ಕರ್ ಜೊತೆ ಸ್ತ್ರೀರೋಗ ತಜ್ಞೆ ಯಾಗಲು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದರು.ಅನಂತರ ಡಾ.ಎಡುಜಿ ಕೊಯಾಜಿ ಅವರನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡು ತನ್ನ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವೃತ್ತಿಗಾಗಿ ೧೯೪೩ರಲ್ಲಿ ಪುಣೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದರು.

ವಿವಾಹ
೧೯೩೭ರಲ್ಲಿ ಭಾನು ಅವರು ಮಹಬಲೇಶ್ವರಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ ತನ್ನ ಭಾವಿ ಪತಿ ಜಹಾಂಗೀರ್ ಕೊಯಾಜಿ ಅವರನ್ನು ತನ್ನ ಸಲಹೆಗಾರ ಹಾಗೂ ಸಹೋದರನಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತಾಳೆ.ಜಹಾಂಗೀರ್ ಕೊಯಾಜಿ ಅವರು ವ್ಯಾಪಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡುವೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದರಷ್ಟೆ. ಭಾನೂ ಮತ್ತು ಜಹಾಂಗೀರ್ ೧೯೪೧ ಫ಼ೆಬ್ರವರಿ ೨೪ ರಂದು ವಿವಾಹವಾದರು.ಐದು ವರುಷಗಳ ನಂತರ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು.೧೯೪೨ ಆಗಸ್ಟ್ ೭ರಂದು ಈ ದಂಪತಿಗಳು ಅವರ ಮೊದಲ ಗಂಡು ಮಗುವನ್ನು ಪಡೆದರು.೧೯೪೩ ರಲ್ಲಿ ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿವಾಸ ನಿರ್ಮಿಸಿ ಅಲ್ಲೇ ವಾಸ್ತವ್ಯ ಹೊಂದಿದರು.

ಆಸಕ್ತಿಗಳು
ಭಾನೂ ಅವರು ಸಾಹಿತ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರು.ಅದು ಅವರ ತಂದೆಯಿಂದ ಬಳುವಳಿಯಾಗಿ ಬಂದಿತ್ತು.ಭಾನೂ ಅವರು ಸಕಲ ಗ್ರೂಫ್ ಆಫ್ ನ್ಯೂಸ್ ಪೇಪರ್ ನಲ್ಲಿ ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದರು.೧೯೯೪ ರಲ್ಲಿ ಪುಣೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ಮತ್ತು ಎಸ್.ಎನ್.ಡಿ.ಟಿ. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಿಂದ ಗೌರವ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ವೈದ್ಯರು
ರೇಖಾ ರಾಜು

ರೇಖಾ ರಾಜು (ಮಲಯಾಳಂ: ಕ್ವಾಲಿ) ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನೃತ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶಕಿ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯ ಶಿಕ್ಷಕಿ. ಅವರು ಭರತನಾಟ್ಯ ಮತ್ತು ಮೋಹಿನಿಯಟ್ಟಂ ನೃತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣತಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.

ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ

ರೇಖಾ ಅವರು ಕೇರಳದ ಪಾಲಕ್ಕಾಡ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ರಂಗಭೂಮಿ ಕಲಾವಿದರಾದ ಶ್ರೀ ಎಂ.ಆರ್.ರಾಜು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮತಿ ಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿ ರಾಘವನ್ ದಂಪತಿಗೆ ಜನಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು.  ಅವರು ನಾಲ್ಕನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನೃತ್ಯವನ್ನು ಕಲಿಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.  ಹೆಸರಾಂತ ಗುರು ಶ್ರೀಮತಿ ಕಲಾಮಂಡಲಂ ಉಷಾ ದತಾರ್, ಗುರು ಶ್ರೀ ರಾಜು ದತಾರ್, ಗುರು ಶ್ರೀಮತಿ ಗೋಪಿಕಾ ವರ್ಮಾ ಮತ್ತು ಗುರು ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಜನಾರ್ಧನನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಗುರುಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ತೀವ್ರವಾಗಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದರು.ಅವರು ವಾಣಿಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆಯಲು ಕಾಲೇಜು ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಅವರು ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಮತ್ತು ಖಾತೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರರಿಗಾಗಿ ಕಲೆಯ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದರು. ಅವರು ಜರ್ಮನಿಯ ಹೈಡೆಲ್ಬರ್ಗ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಲಲಿತಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಪಿ.ಎಚ್‌.ಡಿ ಮುಗಿಸಿದರು.  ಅವರು ಭರತನಾಟ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದವರು ಮತ್ತು ವಿದ್ವಾತ್ [ಪ್ರಾವೀಣ್ಯತೆ] ಯ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.

ವೃತ್ತಿ

ಅವರು ೨೦೦೩ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ರವೀಂದ್ರ ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ರಂಗಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿದರು. ಅವರು ನಾಲ್ಕನೇ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದ ಭಾರತ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಏಕವ್ಯಕ್ತಿ ವಾದಕರಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.  ಕನ್ನಡ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ಆಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಯುವ ಸೌರಭಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯ, ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳ ಕೌನ್ಸಿಲ್, ವಿಶ್ವ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಂಸ್ಥೆ, ದೆಹಲಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉತ್ಸವ, ಪೂನಾ ನೃತ್ಯೋತ್ಸವ, ಕಾಜುರಾಹೊ ನೃತ್ಯೋತ್ಸವ, ಕೊನಾರ್ಕ್ ನೃತ್ಯ ಉತ್ಸವ, ಪುರಾಣ ಕ್ವಿಲಾ, ಚೆನ್ನೈ  ಕಾಲೋಚಿತ ನೃತ್ಯೋತ್ಸವ, ಚಿದಂಬರಂ ನೃತ್ಯೋತ್ಸವ, ಬೆಳಗಾವಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವ ಕನ್ನಡ ಸಮ್ಮೇಳನ, ಆಂಧ್ರ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ನೃತ್ಯೋತ್ಸವ ಇತ್ಯಾದಿ. ಆಕೆ ತನ್ನ ಏಕವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಗುಂಪು ನೃತ್ಯ ಸಂಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಮೆಚ್ಚುಗೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ರಾಜು ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ತಮಿಳು ಸಂಗಂನಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಕ ನೃತ್ಯ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಮತ್ತು ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ & ಇಂಡಿಯನ್ ಸ್ಟಡೀಸ್ನಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯದ ಅತಿಥಿ ಉಪನ್ಯಾಸಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.  ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರು ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಆಡಿಷನ್ ಮಾಡಿದ ಕಲಾವಿದೆ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳ ಪರಿಷತ್ತಿನ ಎಂಪನೇಲ್ಡ್ ಕಲಾವಿದೆ.  ಅವರು ನೃತ್ಯ ಧಮಾ ಎಂಬ ನೃತ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಿಂದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಎಚ್‌ಐವಿ ಪೀಡಿತ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪುನರ್ವಸತಿ ಮಾಡುವ ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಗುಂಪಿನ ಫ್ರೀಡಂ ಫೌಂಡೇಶನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಸಹ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.  ರೇಖಾರಾಜು ತಂಜೂರು ನೃತ್ಯ ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ೧೦೦೦ ನರ್ತಕರು ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದರು, ಲಿಮ್ಕಾ ಬುಕ್ ಆಫ್ ರೆಕಾರ್ಡ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದರು.  ಭಾರತೀಯ ಕಲೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಬೆಂಗೊಲ್ರೆ ತಮಿಳು ಸಂಗಮ್ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಯುವ ನರ್ತಕಿ ಎಂದು ಗೌರವಿಸಿದೆ.  ಕಲಹಳ್ಳಿ ದೇವಾಲಯ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಆಕೆಗೆ ಸ್ವರ್ಣ ಮುಖಿ ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ನೀಡಿದೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ರುಜುವಾತುಗಳು 

ಕೃಷ್ಣ ಗಣಸಭೆಯಿಂದ ಕೃಷ್ಣ ಗಣ ಸಭೆ ದತ್ತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ -೨೦೧೬
ಕಥಕ್ಕಳಿ ಮತ್ತು ಕಲೆಗಳಿಗಾಗಿ ಬೆಂಗಳೂರು ಕ್ಲಬ್‌ನಿಂದ ಯುವ ಕಲಾ ಪ್ರತಿಭೆ -೨೦೧೪
ಅಭಿನವ ಭಾರತಿ -೨೦೧೩
ಕಲಾಚಾರ್ ಅವರಿಂದ ಯುವ ಕಲಾ ಭಾರತಿ -೨೦೧೩
ನಟರಾಜ್ ನೃತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿಯಿಂದ ನಾಟ್ಯ ವೇದ ಪ್ರಶಸ್ತಿ -೨೦೧೩
ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ನೃತ್ಯ ಕೌಮುದಿ ಶೀರ್ಷಿಕೆ -೨೦೧೨
ಬೋಗಡಿ ಮೂರ್ತಿ ಅವರಿಂದ ನೃತ್ಯ ವಿಭೂಷಣ್ -೨೦೧೨
ಕಣ್ಣೂರು ಆರ್ಟ್ಸ್ ಅಕಾಡೆಮಿಯಿಂದ ನೃತ್ಯ ರೆಜಿನಿ ಶೀರ್ಷಿಕೆ -೨೦೧೧
ಟೆಂಪಲ್ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಅವರಿಂದ ಸ್ವರಾ ಮುಖಿ ಶೀರ್ಷಿಕೆ -೨೦೧೦
ಬೆಂಗಳೂರು ತಮಿಳು ಸಂಗಮ್ ಅವರ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಯುವ ನರ್ತಕಿ -೨೦೦೯

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಸೋನಾಲಿ ಬೇಂದ್ರೆ

ಸೋನಾಲಿ ಬೇಂದ್ರೆ (ಜನನ ೧ ಜನವರಿ ೧೯೭೫) ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿ, ರೂಪದರ್ಶಿ ಮತ್ತು ಲೇಖಕಿ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಅವರು ತೆಲುಗು, ತಮಿಳು, ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ.

ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ
ಬೇಂದ್ರೆ ಮುಂಬೈ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಮುಂಬೈನ ರಾಮ್ನಾರೈನ್ ರುಯಾ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರು. ಆಕೆಗೆ ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಸಹೋದರನಿದ್ದಾನೆ. ಆಕೆಯ ತಂದೆ ಪೌರಕಾರ್ಮಿಕರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕೇಂದ್ರೀಯ ವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರು.

ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಬೇಂದ್ರೆ ೧೨ ನವೆಂಬರ್ ೨೦೦೨ ರಂದು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ ಗೋಲ್ಡಿ ಬೆಹ್ಲ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು.
೪ ಜುಲೈ ೨೦೧೮ ರಂದು ಅವರು ಟ್ವಿಟ್ಟರ್ನಲ್ಲಿ ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ರೂಪದ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರದ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದರು. ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ನಂತರ, ಅವರು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ ಯುಎಸ್ ನಿಂದ ಮರಳಿದರು. ರಾಮ್ ಕದಮ್ ಎಂಬ ರಾಜಕಾರಣಿ ೨೦೧೮ ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೇಂದ್ರೆ ಸಾವಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸುಳ್ಳು ಟ್ವೀಟ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಸುಳ್ಳು ವದಂತಿಯನ್ನು ಹರಡಿದ ಕಾರಣ ಕದಮ್ ಅವರನ್ನು ಟೀಕಿಸಲಾಯಿತು.

ವೃತ್ತಿ

ಮಾಡೆಲಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಚೊಚ್ಚಲ (೧೯೯೪-೧೯೯೫)
ಸ್ಟಾರ್ ಡಸ್ಟ್ ಟ್ಯಾಲೆಂಟ್ ಹುಡುಕಾಟಕ್ಕೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗುವ ಮೊದಲು ಬೇಂದ್ರೆ ಮಾದರಿಯಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಬಾಲಿವುಡ್‌ನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟರು ಮತ್ತು ಪ್ರದರ್ಶಕರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ಆಕೆಗೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಿತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಸೊಹೈಲ್ ಖಾನ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ರಾಮ್ ಎಂಬ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರು ನಟಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ೧೯ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ಆಗ್. ಅವರು ಲಕ್ಸ್ ಹೊಸ ಮುಖಕ್ಕಾಗಿ ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಭರವಸೆಯ ಹೊಸಬರಿಗೆ ಸ್ಟಾರ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದರು. ೧೯೯೪ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ನಾರಾಜ್ ನಲ್ಲಿ ಸಹ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು, ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಫಿಲ್ಮ್ ಫೇರ್ ನ ಸಂವೇದನಾಶೀಲ ಚೊಚ್ಚಲ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ೧೯೯೫ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ ಹಮ್ಮಾ ಹಮ್ಮಾ ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು.

ಟೆಲಿವಿಷನ್
೨೦೦೧ ರಲ್ಲಿ, ಬೇಂದ್ರೆ ದೂರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟರು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾ ಮಾಸ್ತಿ ಕ್ಯಾ ಧೂಮ್ ಎಂಬ ನೃತ್ಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿದರು ....! ಮತ್ತು ಮಿಸ್ಟರ್ & ಮಿಸೆಸ್ ಟೆಲಿವಿಷನ್‌ನ ಪ್ರತಿಭಾ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ರಿಯಾಲಿಟಿ ಶೋಗಳು ಇಂಡಿಯನ್ ಐಡಲ್ ೪, ಭಾರತದ ಗಾಟ್ ಟ್ಯಾಲೆಂಟ್, ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಕೆ ಹುನರ್‌ಬಾಜ್ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಡ್ರಾಮೆಬಾಜ್ ಅನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಅವರು ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೬, ೨೦೦೫ ರಂದು ಸೈಫ್ ಅಲಿ ಖಾನ್ ಮತ್ತು ಫರಿದಾ ಜಲಾಲ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ೫೦ ನೇ ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಹ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ೨೦೧೪ ರಲ್ಲಿ ಕಲರ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾದ ಟಿವಿ ಶೋ ಮಿಷನ್ ಸಪ್ನೆ, ನಿರೂಪಕರಾಗಿದ್ದರು. ಸ್ಟಾರ್ ಲೈಫ್ ಒಕೆ ಅವರ ದೂರದರ್ಶನ ಧಾರಾವಾಹಿ. ಅಜೀಬ್ ದಸ್ತಾನ್ ಹೈ ಯೆ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಬೇಂದ್ರೆ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಶೋಭಾ ಸಚ್‌ದೇವ್ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಇತರ ಅನ್ವೇಷಣೆಗಳು
ಇವರನ್ನು ಸ್ಟೈಲ್ ಐಕಾನ್ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅನೇಕರು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಅವರ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಂದ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಒರಿಫ್ಲೇಮ್ ಇಂಡಿಯಾದ ಬ್ರಾಂಡ್ ಅಂಬಾಸಿಡರ್ ಆಗಿದ್ದರು. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳ ನಡುವೆ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಪೋಷಕರ ಮೂರು ತತ್ವಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡ ಬೇಂದ್ರೆ, ದಿ ಮಾಡರ್ನ್ ಗುರುಕುಲ್: ಮೈ ಎಕ್ಸ್‌ಪೆರಿಮೆಂಟ್ಸ್ ವಿತ್ ಪೇರೆಂಟಿಂಗ್ ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ೨೦೧೭ ರಿಂದ ಸೋನಾಲಿ ಬುಕ್ ಕ್ಲಬ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬುಕ್ ಕ್ಲಬ್ ಅನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತನ್ನ ಪುಸ್ತಕ ಕ್ಲಬ್ ಮೂಲಕ, ಬೇಂದ್ರೆ ಓದುವ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಸಹ ಲೇಖಕರನ್ನು ನಗರ ಸಹಸ್ರಮಾನದ ಪೀಳಿಗೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂವಹನ ನಡೆಸಲು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಫಿಲ್ಮೊಗ್ರಾಫಿ

ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು

ಟೆಲಿವಿಷನ್

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗಳು

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ನಟಿಯರು
ಸಂತು ಸ್ಟ್ರೇಟ್ ಫಾರ್ವರ್ಡ್

ಸಂತು ಸ್ಟ್ರೇಟ್ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ೨೦೧೬ರ ಕನ್ನಡ ಸಿನಿಮಾ. ಇದನ್ನ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದು ಮಹೇಶ್ ರಾವ್ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣದ ಹೊಣೆ ಕೆ ಮಂಜುರದ್ದು .  ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಯಶ್, ರಾಧಿಕಾ ಪಂಡಿತ್ ಮತ್ತು ಶಾಮ್ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ.  ವಿ.ಹರಿಕೃಷ್ಣ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ.    ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿ ರಾಂಬೊ ಸ್ಟ್ರೈಟ್ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಮತ್ತು ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯವಂಸಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು.  ಈ ಚಿತ್ರವು ೨೦೧೫ರಲ್ಲಿ ಸಿಲಂಬರಸನ್ ರ ತಮಿಳು ಚಲನಚಿತ್ರ ವಾಲುನಿಂದ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆದಿದೆ ಎಂದು ತಯಾರಕರು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದರು. ನಿರ್ಮಾಪಕ ಮಂಜು ಈ ಮೊದಲು ತಮಿಳು ಚಿತ್ರದ ರಿಮೇಕ್ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು.

ಕಥಾವಸ್ತು 
ಚಲನಚಿತ್ರವು ದರೋಡೆಕೋರ ದೇವ್ (ಶಾಮ್) ರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.ದೇವ್ ಒಬ್ಬ ದರೋಡೆಕೋರ. ಆತನ ಬದುಕು, ಭೂಗತ ಜಗತ್ತಿನ ಒಡನಾಡಿಗಳ ಜೊತೆ ಸೆಣಸಾಡುವುದಾಗಿರುತ್ತದೆ.  ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ವ್ಯವಹಾರದ ಸಲುವಾಗಿ  ದುಬೈ ಮೂಲದ ದರೋಡೆಕೋರನೊಂದಿಗೆ ದ್ವೇಷ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. 
ನಾಯಕ ಸಂತು (ಯಶ್ ಒಬ್ಬ ನೇರ ಸ್ವಭಾವದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ತಂದೆ ಮತ್ತು ತಾಯಿ, ತಂಗಿಯ ಜೊತೆ ಆನಂದದಿಂದ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದ ಸಂತು,ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿ ಅನನ್ಯಾ ( ರಾಧಿಕಾ ಪಂಡಿತ್) ಎಂಬ ಹುಡುಗಿಯನ್ನು ಕಂಡು, ಆಕೆಯನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಅವನು ಅವಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಅನನ್ಯಾಳೊಂದಿಗೆ ಸ್ನೇಹ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾನೆ. ಕೆಲದಿನಗಳ ನಂತರ ಅವಳು ದೇವ್ ಜೊತೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಅನನ್ಯಳ ತಂದೆ-ತಾಯಿಯ ಸಾಯುವ ಮುನ್ನ ಕೊನೆಯ ಆಸೆ, ಆಕೆಯ ಮದುವೆ ದೇವ್ ಜೊತೆ ನಡೆಯಲಿ ಎಂದು ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ದೇವ್ ನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಲು ಆಗದ ಅನನ್ಯ, ಸಂತುನನ್ನು ಮನಸಾರೆ ಪ್ರೀತಿಸಿದರೂ ಸಹ, ದೇವ್ ಸಂತುನ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಕೊಲೆ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂದು ಹೆದರಿ, ತನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ತೋರ್ಪಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ.   

ಸಂತು ಮತ್ತು ಅನನ್ಯ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ತೆರಳುತ್ತಾರೆ. ಅನನ್ಯಳ ಗೆಳತಿ ಮುಸ್ಕಾನ್ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಪತಿ ಇಮ್ರಾನ್ ಇವರ ಮನಸನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವ ಸಂತು, ವೈದ್ಯರು ಇಲ್ಲದೆ ಇರುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯಿಂದ ಆಕೆಯ ಹೆರಿಗೆಯನ್ನು ಮಾಡಿಸುತ್ತಾನೆ. 

ದೇವ್ ನನ್ನು ಎದುರಿಸಿ, ಅನನ್ಯಳನ್ನು ಚಾಕಚಕ್ಯತೆಯಿಂದ ತನ್ನ ಮನೆಯವರ ಮತ್ತು ಅನನ್ಯಳ ಮನೆಯವರ ಮನ ಒಲಿಸಿ, ಮದುವೆಯಾಗುವ ಕಥಾನಕವನ್ನು ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಹಸಮಯವಾಗಿ ತೋರಿಸಿ, ಜನಮನ ಗೆದ್ದ ಚಿತ್ರ ಇದಾಗಿದೆ.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ 

 ಸಂತು ಆಗಿ ಯಶ್
 ಅನನ್ಯ ಆಗಿ ರಾಧಿಕಾಪಂಡಿತ್
 ದೇವ್ ತಂದೆ ಮತ್ತು ಅನನ್ಯಳ ತಾತ ಆಗಿ ಅನಂತ ನಾಗ್
 ದೇವ್ಆಗಿ ಶ್ಯಾಂ
 ಮುಸ್ಕಾನ್ ಆಗಿ ಸ್ನೇಹಾ ಆಚಾರ್ಯ.
 ಸಂತು ನ ತಂದೆ ಆಗಿ ದೇವರಾಜ್
 ಇಮ್ತ್ರಾನ್ ಆಗಿ ತಿಲಕ್
 ಬೆಸಂಟ್ ರವಿ
 ಸಂತು ಗೆಳೆಯ ಆಗಿ ಗಿರೀಶ್ ಶಿವಣ್ಣ
 ಸುಮಿತ್ರಾ
 ಅನನ್ಯಳ ತಾಯಿ ಆಗಿ ಸೀತಾ
 ಅನನ್ಯಳ ತಂದೆ ಆಗಿ ಅವಿನಾಶ್
 ವೀಣಾ ಸುಂದರ್
 ಚರಣದೀಪ
 ದುಬಾಯ್ ಭಾಯ್ ಖಳನ ಅತಿಥಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಿ. ರವಿಶಂಕರ್

ಗಳಿಕೆ
ಕನ್ನಡದ ಸೀಮಿತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ೩೦ ಕೋಟಿ ಲಾಭವನ್ನು ಗಳಿಸಿದ ಈ ಚಿತ್ರವು, ವಿತರಕ ಜಯಣ್ಣ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಪಕ ಕೆ.ಮಂಜುರಿಗೆ ಯಶಸ್ಸು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿತು. ನಾರ್ವೆ ಮತ್ತು ಇತರ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಾಡಿದ್ದ ಅಧ್ಹೂರಿ ಚಿತ್ರವು ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ಮೀರಿ ಲಾಭ ತಂದು ಕೊಟ್ಟಿತು.

ಸಿಲಂಬರಸನ್ ನಟಿಸಿದ ವಾಲು ತಮಿಳು ಚಿತ್ರದ ರೀಮೇಕ್ ಎಂದು ಆಪಾದನೆ ಅನ್ನು ಹೊತ್ತ ಈ ಚಿತ್ರ, ಹಿಂದಿಯ ತ್ರೀ ಈಡಿಯಟ್ಸ್ ಚಿತ್ರದ ಹೆರಿಗೆ ಮಾಡಿಸುವ ದೃಶ್ಯ, 
ಹಿಂದಿಯ ದಿಲ್ ವಾಲೆ ದುಲ್ಹನಿಯಾ ಲೇ ಜಾಯೇಂಗೆ ಚಿತ್ರದ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲಿ ನಾಯಕ-ನಾಯಕಿ ಹತ್ತಿರವಾಗುವುದು ಮತ್ತು ಮದುವೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಯಕ ನಾಯಕಿಯನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವುದು, ಹೀಗೆ ಹಲವು ಚಿತ್ರಗಳಿಂದ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆದಿದೆ ಎಂದು ವಿಮರ್ಶಕರು ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಪಟ್ಟರು.

ಉಪೇಂದ್ರ-ಸುದೀಪ್ ನಟನೆಯ ಮುಕುಂದ ಮುರಾರಿ ಚಿತ್ರದ ಜೊತೆಗೆಯೇ ಬಿಡುಗಡೆ ಆದ, ಈ ಚಿತ್ರ  ಸುದೀಪ ನಟನೆಯ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಗಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಇಕ್ಕಿತು.

ಧ್ವನಿಪಥ 

ವಿ.ಹರಿಕೃಷ್ಣ ಚಿತ್ರದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಹಾಡುಗಳಿಗೆ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಪ್ರಫುಲ್ಲ ದಹನುಕರ್

ಪ್ರಫುಲ್ಲ ದಹನುಕರ್ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರಗಾರ್ತಿ, ಅಲ್ಲದೆ ಇವರು ಒಬ್ಬ ಉತ್ತಮ ಆಧುನಿಕ ಭಾರತೀಯ ಕಲೆಯ ನಾಯಕಿ ಮತ್ತು ಇವರಿಂದ ಅನೇಕ ಯುವ ಕಲಾವಿದರು ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಜನನ
ಇವರು ಜನವರಿ ೧ ೧೯೩೪ ರಂದು ಗೋವಾದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.

ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
ಸರ್ ಜಮ್ಸೆಟ್ಜಿ ಜೋಜೆಭಾಯ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ಼್ ಆರ್ಟ್ ಅಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು.

ಮಕ್ಕಳು
ಗೌರಿ ಮೆಹ್ತಾ ಮತ್ತು ಗೋಪಿಕಾ ಕಾರ್ತಿಕೇಯಮ್ ಇಬ್ಬರು ಇವರ ಮಕ್ಕಳು.

ಹೆಸರುವಾಸಿ
ಇವರು ದೃಶ್ಯ ಕಲೆಗಳು, ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು,ಚಿತ್ರಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ
ಪ್ರಫುಲ್ಲ ದಹನುಕರ್ ಅವರು ಒಬ್ಬ ಕಲಾಗಾರ್ತಿ. ಇವರು ಗೋವಾದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿ ಮುಂಬೈಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು. ಅವರು ಮುಂಬೈನ ಜೆ.ಜೆ.ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ಼್ ಆರ್ಟ್ ಅಲ್ಲಿ ೧೯೫೫ರಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕದೊಂದಿಗೆ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಅವರು ಮುಂಬೈನ ಬುಲಭಾಯ್ ದೇಸಾಯಿ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ನಲ್ಲಿ ಸ್ಟುಡಿಯೋವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ವಿ.ಎಸ್. ಅವರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಂಡರು. ೧೯೫೬-೧೯೬೦ರವರೆಗೆ ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಗತಿಪರ ಗುಂಪು ಅಥವಾ ಕಲಾವಿದರನ್ನು ಸೇರಿಕೊಂಡರು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಪರಿವರ್ತಿಸಿದ ಲುಮೀನಿಯಸ್ನಿಂದ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ತುಂಬಿತ್ತು. ಪ್ಯಾರಿಸ್ ನಲ್ಲಿ ಲಲಿತಕಲೆ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ಫ಼್ರಾನ್ಸ್ ಸರ್ಕಾರ ೧೯೬೧ ರಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನವನ್ನು ನೀಡಿತು.ಪ್ರಫುಲ್ಲ ದಹನುಕರ್ ಅವರು ಸಂಗೀತ ಕಲಾ ಕೇಂದ್ರದ ಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ದಿವಂಗತ ಶ್ರೀ ಆದಿತ್ಯ ಬಿರ್ಲಾ, ೩ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅದರ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಸಂಗೀತ ವೇದಿಕೆಯ ಸಮೀತಿಯ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಕಳೆದ ೪ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಂಗಮಂದಿರದ ಟ್ರಸ್ಟೀ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಕಲಾವಿದರು ಕೆಲಸದ ಜೊತೆಗೆ,ಲೋನಾವುಲದಲ್ಲಿ ಬಾಲ್ ಆನಂದ್ ಗ್ರಾಮ್ ಎಂಬ ಅನಾಥಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ೩೦ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅವರು ಮುಖ್ಯ ಟ್ರಸ್ಟೀಯಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂದಿದ್ದಾರೆ.

ಕಾರ್ಯಗಳು
ಪ್ರಫುಲ್ಲ ದಹನುಕರ್ ಅಮೂರ್ತ ಭೂದೃಶ್ಯವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎದ್ದು ಕಾಣುವ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯಿಂದ ಸ್ಥಳವು ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ನಾಶವಾಗುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ನಂಬಿದ್ದರಿಂದ ಅವರು ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳನ್ನು "ಬಾಹ್ಯ ಸ್ಥಳ" ಎಂದು ಕರೆದರು.

ಪ್ರದರ್ಶನ ಮತ್ತು ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಣೆ
ಪ್ರಫುಲ್ಲ ದಹನುಕರ್ ಭಾರತೀಯ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರರಾಗಿದ್ದರು, ಆಧುನಿಕ ಭಾರತೀಯ ಕಲೆಯ  ನಾಯಕರಾದ್ದರು ಮತ್ತು ಅವರು ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಯುವ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದರು. ಪ್ರಫ಼ುಲ್ಲಾ ದಹನುಕರ್ ಆರ್ಟ್ ಫ಼ೌಂಡೇಶನ್ ಅನ್ನು ದಿಲಿಪ್ ದಹನುಕರ್ ಅವರು ಅವರ ಪತ್ನಿಯ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಪಿಡಿಎಫ಼್ ಎ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಲಾ ಅಡಿಪಾಯವಾಗಿದ್ದು, ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ ಪ್ರಮುಖ ಕಲಾವಿದರು ಪ್ರಫ಼ುಲ್ಲಾ ಅವರ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಣ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳ ಪ್ರಮಾಣದ ಹಣದಿಂದ ಈ ಲಾಭರಹಿತ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತದೆ, ಇದನ್ನು ಕಲಾವಿದರಿಗಾಗಿ ಕಲಾವಿದರು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪಿಡಿಎಫ಼್ ಎ ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಉದಯೋನ್ಮುಖ ಕಲಾವಿದರಿಗಾಗಿ ಪೆಲೋಶಿಪ್ ನೀಡುವ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಫ಼ೌಂಡೇಶನ್ ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಕಲಾವಿದರ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಒಂದು ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿದೆ ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹೊಸ ಯುವ ಕಲಾವಿದರು ತಮ್ಮ ಕಲೆಗೆ ಗೋಚರತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಹಿರಿಯ ಕಲಾವಿದರು ತಮ್ಮ ಆರಂಭಿಕ ಅವಕಾಶ ನೀಡಬಹುದು.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
೧೯೫೫ರಲ್ಲಿ ಬಾಂಬೆ ಆರ್ಟ್ ಸೊಸೈಟಿಯ ವಾರ್ಷಿಕ ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಅವರ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕ ದೊರೆತಿದೆ.

ಮರಣ 
ಇವರು ಮಾರ್ಚ್ ೧ ೨೦೧೪ರಂದು ಮರಣ ಹೊಂದಿದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ನಂದಿನಿ ಶಂಕರ್

ನಂದಿನಿ ಶಂಕರ್ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಸಮ್ಮೇಳನ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಭಾರತೀಯ ಪಿಟೀಲು ವಾದಕ.  ಅವರು ಡಾ. ಸಂಗೀತ ಶಂಕರ್ ಅವರ ಮಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಸರಾಂತ ಪದ್ಮಭೂಷಣ್ ಡಾ.ಎನ್.ರಾಜಮ್ ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗಳು.

ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ

ಅವರು ತಮ್ಮ ೩ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು ಮತ್ತು ೮ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನವರಾಗಿ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅವರು ೧೩ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಏಕವ್ಯಕ್ತಿ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅವಳು ಗಯಾಕಿ ಆಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಪಿಟೀಲು ನುಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಶಿಕ್ಷಣ 

ನಂದಿನಿ ಶಂಕರ್ ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞರಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ವಾಣಿಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅರ್ಹ ಭಾರತೀಯ ಚಾರ್ಟೆಡ್ ಎಕೌಂಟೆಂಟ್ (ಐಸಿಎಐ). ಅವರು ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎ. ಪಡೆದರು

ವೃತ್ತಿಜೀವನ

ಅವರು ೨೦೧೬ರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಕಾರ್ನೆಗೀ ಹಾಲ್ ನಲ್ಲಿಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.ಯುಎಸ್ಎ,ಕೆನಡಾ,ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್,ಯುಕೆ,ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಜರ್ಮನಿ, ಬೆಲ್ಜಿಯಂ,ನೆದರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್, ಹಂಗೇರಿ, ಯುಎಇ,ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ,ಮಲೇಷ್ಯಾ,ಶ್ರೀಲಂಕಾ, ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಸಿಂಗಾಪುರ್. ಯುರೋಪಿಯನ್,ಸವಾಯಿ ಗಂಧರ್ವ ಭೀಮ್ಸೆನ್ ಉತ್ಸವ,ಯಕ್ಷ (ಹಬ್ಬ),ಸಪ್ತಕ್ ಸಂಗೀತ ಉತ್ಸವ,ಪಂಚಮ್ ನಿಷಾದ್ಗಾಗಿ ಆರೋಹಿ,ಮುಂತಾದ ವಿವಿಧ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಉತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಟಿ.  ಎನ್. ಕೃಷ್ಣನ್ ಫೌಂಡೇಶನ್,ದೆಹಲಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಲಾ ಉತ್ಸವ, ಬಂಗಾಳ ಸಂಗೀತ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ,ಡೋವರ್ ಲೇನ್ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಐಡಿಯಾ ಜಲ್ಸಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಯಿತು.  ಅವಳು ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ರಾಗಿಣಿ ಶಂಕರ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ವೀಡಿಯೊವನ್ನು ಸಹ ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ. 

ಕೌಶಿಕಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ರಚಿಸಿದ ಭಾರತದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಆಲ್-ಗರ್ಲ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ಮ್ಯೂಸಿಕಲ್ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಸಖಿಯ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಅವರು 'ಇನ್ ಸ್ಟ್ರಿಂಗ್ಸ್' ನ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿದೆ, ಇದು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ವಿವಿಧ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಸಮ್ಮೇಳನ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಆಗಿದೆ.ಅವರು ಪ್ರಸ್ತುತ ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು 

ಸಂಗೀತದ ಪಂಡಿತ್ ಲಾಲ್ಮಾನಿ ಮಿಶ್ರಾ ಕಿಶೋರ್ ಅಧ್ಯಾತ ಪ್ರಶಸ್ತಿ,೨೦೦೭.
ಹೇಮಾ ಮಾಲಿನಿ ಅವರು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿದ ಜಯ ಸ್ಮೃತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ,೨೦೧೨.
ಭಾರತದ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ [ವೆಂಕಯ್ಯ ನಾಯ್ಡು]ಅವರು ಮಂಡಿಸಿದ ಜಶ್ನ್-ಎ-ಯಂಗಿಸ್ತಾನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ೨೦೧೮.

ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಮೆಚ್ಚುಗೆ 

"ನಂದಿನಿ, ಪಕ್ಕವಾದ್ಯ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಮರಣದಂಡನೆಯ ಅರ್ಥಗರ್ಭಿತ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಮೂಲಕ ಅದ್ಭುತ ಭರವಸೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದರು." 
"ಯುವ ನಂದಿನಿ ಶಂಕರ್ ಗೆ ತನ್ನ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವಳು ಅದರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಲಾಭವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಳು, ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು."

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಬುದ್ಧಿಜೀವಿ

ಬುದ್ಧಿಜೀವಿ ಎಂದರೆ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಚಿಂತನೆ ಹಾಗೂ ಓದು, ಸಂಶೋಧನೆ, ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾನವ ಆತ್ಮ ಪರ್ಯಾಲೋಚನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯಕ್ತಿ; ಅವರು ಅದರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಬಲ್ಲರು ಮತ್ತು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ವರ್ಚಸ್ಸನ್ನು ಗಳಿಸಬಹುದು. ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಜಗತ್ತಿನಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾಗಿ ಅಥವಾ ಮಧ್ಯಸ್ಥಗಾರನಾಗಿ ಬರುವ ಬುದ್ಧಿಜೀವಿಯು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಅಥವಾ ಅನ್ಯಾಯವನ್ನು ಖಂಡಿಸಲು ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಾನೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುವ, ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಅಥವಾ ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಅಥವಾ ಒಂದು ಮೌಲ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಮೂಲಕ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ವೃತ್ತಿಗಳು
ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿ

ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿ (ವಾರ್ತಾಗೊಷ್ಠಿ) ಒಂದು ಮಾಧ್ಯಮ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಾಗಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಸುದ್ದಿಯೋಗ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ತಾವು ಮಾತನಾಡುವುದನ್ನು ಕೇಳಲು ಪತ್ರಕರ್ತರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ಬಹುತೇಕ ವೇಳೆ ಪತ್ರಕರ್ತರು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಜಂಟಿ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯನ್ನು ಇಬ್ಬರು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಮಾತಾಡುವ ಪಕ್ಷಗಳ ನಡುವೆ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಅಭ್ಯಾಸ 
ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ, ಒಬ್ಬರು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡಬಹುದು, ನಂತರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಬಹುದು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕೇವಲ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಲಾಗಬಹುದು; ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹೇಳಿಕೆಯಿದ್ದು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಅನುಮತಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.

ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ), ಕ್ರೀಡಾ ತಂಡಗಳು, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಅಥವಾ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣಶಾಲೆಗಳು, ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಪ್ರಚಾರಮಾಡಲು ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಮೊಕದ್ದಮೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಲು ವಕೀಲರು ಹಲವುವೇಳೆ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಮಾಧ್ಯಮ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು
ಸಮಾಧಿ (ರಚನೆ)

ಸಮಾಧಿ ಅಥವಾ ಸಮಾಧಿ ಮಂದಿರ ಎಂದರೆ ಮೃತರನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿರುವ ಮಂದಿರ, ರಚನೆ ಅಥವಾ ಸ್ಮಾರಕ. ಇದು ಮೃತರ ಶವವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಹೊಂದಿರದಿರಬಹುದು. ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಂತರು ಅಥವಾ ಗುರುಗಳು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು ಸಮಾಧಿ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಹಲವುವೇಳೆ ಕಟ್ಟಿರಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಆತ್ಮಗಳು ಸಾವಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಹಾಸಮಾಧಿಯ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಸಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಅಥವಾ ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಸಮಾಧಿ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದರು (ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಅದ್ವೈತಾತ್ಮಕ ಸ್ಥಿತಿ) ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಾವಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕ ಹಿಂದೂ ಜನರಿಗೆ ಶವದಹನವು ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಮಾಧಿಯನ್ನು ಯೋಗಾಗ್ನಿಯಿಂದ ಮೊದಲೇ ಶುದ್ಧವಾಗಿರುವ, ಅಥವಾ ಸಾವಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಿಯ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿರುವ ಯೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂತರಂತಹ ಬಹಳ ಮಹಾನ್ ಚೇತನಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಮಾಧಿಯು ಶವದಹನವನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳದಿರಬಹುದು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಸ್ಮಾರಕಗಳು
ಗೊಲ್ಲ

ಗೊಲ್ಲ: - (Golla): - ಗೊಲ್ಲ  (ಅಥವಾ) ಯಾದವರನ್ನು ಕನ್ನಡದವರು  ಗೊಲ್ಲರೆಡ್ಡಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ . ಗೊಲ್ರು = ಗೊಲ +ರು , ಗೊಲ್ಲರು ತುಳಸಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು. ಗೊಲ್ಲರ ಮೂಲ ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ. ಗೊಲ್ಲರ ಮಾತೃ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ವೃಷ್ಣಿ  ( ವಿಷ್ಣು ), ಮಹಿಷ  ಸೃಷ್ಟಿಯೂ ಗೊಲ್ಲ ಎಂದು ಕರ್ತ ಹೇಳಿದರು. ಏಸುವಿನ ವಂಶವೃಕ್ಷ ಕುರಿ ಗೊಲ್ಲಸ್. ಪೈಗಂಬರ ವಂಶವೃಕ್ಷ ಹಂದಿ ಗೊಲ್ಲ.   ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ,ತೆಲಂಗಾಣ,ತಮಿಳುನಾಡು ಜಾತಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ. ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್ ಪ್ರಕಾರ, 1911 ರಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾದ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಗಣತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ 15,38,031 ಜನರಿದ್ದರು.  ಪ್ರಸ್ತುತ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಗೊಲ್ಲಸ್ ರಾಜ್ಯದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 7% ರಷ್ಟನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಗೋದಾವರಿ ಮತ್ತು ಕುಡ್ಡಾಪಾ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಗೊಲ್ಲಸ್ ಪ್ರಬಲ ಸಮುದಾಯವಾಗಿದೆ .  

ಗೊಲ್ಲರುಗ ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಗುಂಪಾಗಿದ್ದು,  ಇವರು ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಾರೆ . ಬ್ರಹ್ಮ ಪುತ್ರ ವೇದ  ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರೆಡ್ಡಿ  , ಕುರುಬ , ಬೇಡ ಅಥವಾ ಕರಡಿಗೊಲ್ಲ ,ಎಮ್ಮೆ ಗೊಲ್ಲ,ಮಸಣ ವೀರ , ಜುಂಜ ಪೋತ,   ಕಾಡು ಗೊಲ್ಲ  ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಅವರನ್ನು " ವಡುಕರ್"  ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಉತ್ತರದಿಂದ ಬಂದವರು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು  ರಾಜಕಂಬಲತಾರ್  ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ. "ಕಂಬಲಥರ್" ಎಂಬ ಪದವು  ಕಂಪಿಲಿ (ಬಳ್ಳಾರಿ) ಪದದಿಂದ ಬಂದಿದೆ.  ಕಂಪಿಲಿ ಪ್ರದೇಶ (ಬಳ್ಳಾರಿ) ಯಿಂದ ಬಂದ ಗೊಲ್ಲಗಳನ್ನು ಕಂಬಲಥರ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

hi:यादव

ಜಾತಿಯ ಮೂಲ 
ಗೊಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅವರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ  ಜನಾಂಗದವರು ಮಹಾಭಾರತ ಯತಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಲಿಂಗಾಯತ ವಂಶಸ್ಥರು ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. 
ಯತಿ ಯಯಾತಿಯ ಅಣ್ಣ. ಯತಿ ರಾಜನಿಗೆ ಆರು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರು. ಅವರಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯವರು ಮೆಸಾಯಿ ಭಾವೋ ಅವರ ಮಗ. ಅವನ ಹೆಸರು ಅವುಲು ಅಮೃತಮಯ. ಅವರಿಗೆ ಮಹ್ಮಮದಿಯ ರಾಜು ಮತ್ತು ಯವೋಹ ರಾಜು ಎಂಬ ಪುತ್ರರು ಇದ್ದರು. ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ವಂಶಸ್ಥರು ಬೇಧಾ ರಾಜು, ಎರುನುಕಾ ರಾಜು, ನಲುನುಕಾ ರಾಜು ಮತ್ತು ಪೊಲ್ಲಾ ರಾಜು. ಗೊಲ್ಲ ಜನರು ಮಹಾಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ರಾಜರ ವಂಶಸ್ಥರು ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಅವರು  ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ನ ಅಹಿರ್ (ಗ್ರಾಮೀಣ) ವಂಶಸ್ಥರು.  ಆದ್ದರಿಂದ ಗೊಲ್ಲಾಗಳನ್ನು "ಚಂದ್ರ ಜನಾಂಗ ಕ್ಷತ್ರಿಯರು" ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ".

ಉಪಜಾತಿಗಳು 

ಗೊಲ್ಲಾ ಎಂಬ ಪದವು ಗೋಪಾಲದಿಂದ ಬಂದಿದೆ (ಹಸುಗಳನ್ನು ಸಾಕುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ). ಅವರನ್ನು ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ಕೊನರುಲು ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

 ಅಸ್ಟ್ರ ಗೊಲ್ಲ

 ಕರಡಿ ಗೊಲ್ಲ

 ಕಾಡು ಗೊಲ್ಲ

 ಕಚ್ಚೆ ಗೊಲ್ಲ

 ಕುರಿ ಗೊಲ್ಲ

 ಎಮ್ಮೆ ಗೊಲ್ಲ

 ಲಿಂಗ ಗೊಲ್ಲ

 ಬ್ರಹ್ಮ ಗೊಲ್ಲ

 ಹಂದಿ ಗೊಲ್ಲ

 ಕೊರಶ ಗೊಲ್ಲ

 ಮೊಂಡ್ ಗೊಲ್ಲ

 ಕಾಡು ಗೊಲ್ಲ

 ಉರು ಗೊಲ್ಲ

 ತುಮತಿ  ಗೊಲ್ಲಾ 

 ಪೂಜಾ ಗೊಲ್ಲ

 ಕರ್ಣ ಗೊಲ್ಲ

 ಪತ್ರ ಗೊಲ್ಲ

 ಕಾಡು ಗೊಲ್ಲ

 ಪಕ್ನಾತಿ ಗೊಲ್ಲ

 ಎರ್ರಾ ಗೊಲ್ಲ

 ಕುರುಮಾ (ಕುರುಬಾ) ಗೊಲ್ಲಾ  

ಇವು ಗೊಲ್ಲದ ಕೆಲವು ಉಪಜಾತಿಗಳು. .  ಕಡು ಗೊಲ್ಲಾ ನದಿಯ ದಡದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ ಗಂಗಾ ಮತ್ತು ರು ಗೊಲ್ಲಾ ಸ್ಥಳೀಯರು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ. ಅವರಲ್ಲಿ ಮದುವೆ ಬಂಧವಿಲ್ಲ. ಅಸ್ಟ್ರಾಂಡ್ರಾ ಎಂದರೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಅಂದರೆ ಪಂಥವು ಮೂಲತಃ ಗೊಲ್ಲಾ ಜನರಿಗೆ ನ್ಯಾಯದ ಜನರು. ತುಮತಿ ಗೊಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಚೀನ ಬಳ್ಳಾರಿ ( ಕಂಪಿಲಿ ದೇಶ) ನ ಸ್ಥಳೀಯರು. ಗೊಲ್ಲಾಗಳು ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯವಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವರು ಮಹಾನ್ ಯೋಧರು ಮತ್ತು ರಾಜರು ಮತ್ತು ಪೋಲಿಗಾರ್‌ಗಳೂ ಆಗಿದ್ದಾರೆ.

ಉಲ್ಲೇಖ
ಪದಕ

ಪದಕವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಲೋಹದಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಚಿಕ್ಕದಾದ ಸಾಗಿಸಬಲ್ಲ ಕಲಾತ್ಮಕ ವಸ್ತುವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ತೆಳುವಾದ ಬಿಲ್ಲೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯಾವುದೋ ಬಗೆಯ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಪದಕಗಳನ್ನು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಯಾವುದೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಧರಿಸುವ, ಬಟ್ಟೆ ಅಥವಾ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ನೇತುಹಾಕಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಛಾಪುಗಳ ಮೂಲಕ ನಾಣ್ಯದಂತೆ ತಯಾರಿಸಲಾಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಅಚ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಎರಕಹೊಯ್ಯಲಾಗಬಹುದು.

ಪದಕವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಕ್ರೀಡಾ, ಸೇನಾ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ಅಥವಾ ವಿವಿಧ ಇತರ ಸಾಧನೆಗಳಿಗೆ ಮನ್ನಣೆಯ ರೂಪವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಬಹುದು. ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಅಥವಾ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮಾರಾಟಕ್ಕಾಗಿ, ಅಥವಾ ಸ್ವಂತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಿಂದ ಕಲಾಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕೃತಿಗಳಾಗಿ ಕೂಡ ಪದಕಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಹುದು. ಹಿಂದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗಾಗಿ ಅವರ ಚಿತ್ರವಿರುವ, ಉತ್ಪಾದಿಸಲಾದ ಪದಕಗಳನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಅಥವಾ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಉಡುಗೊರೆಯ ರೂಪವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು 
 European sculpture and metalwork, a collection catalog from The Metropolitan Museum of Art Libraries (fully available online as PDF), which contains material on medals (see index)
 Medals and the Royal Mint 
 
 
 
 
 

ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಸ್ತುಗಳು
ಸಮಾಧಾನ

ಸಮಾಧಾನ ಶಬ್ದವು ಒಂದು ಸಂಸ್ಕೃತ ನಾಮಪದವಾಗಿದೆ. ಇದು ಸಮಾಧಾ ಎಂಬ ಶಬ್ದದಿಂದ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಒಟ್ಟಾಗಿಸುವುದು, ಒಂದಾಗಿಸುವುದು, ಆತ್ಮದ ನೈಜ ಸ್ವರೂಪದ ಮೇಲಿನ ಅಮೂರ್ತ ಆಲೋಚನೆಯಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತೊಡಗಿಸುವುದು, ಏಕತೆಯನ್ನು ಚಿಂತಿಸುವುದು, ಏಕಾಗ್ರ ಅಥವಾ ರೂಪವಿಲ್ಲದ ಧ್ಯಾನ, ಬದ್ಧತೆ, ಮಗ್ನತೆ, ಸ್ಥಿರತೆ, ಶಾಂತತೆ, ಮನಃಶಾಂತಿ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಏಕಾಗ್ರತೆ, ಅನುಮಾನವನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಪೂರ್ವಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ನೀಡುವುದು, ಒಪ್ಪುವುದು ಅಥವಾ ಮಾತು ಕೊಡುವುದು, ಮೊದಲಿನ ಘಟನೆ, ಒಂದು ಹೇಳಿಕೆಯ ಸಮರ್ಥನೆ, ಸಾಕ್ಷ್ಯಾಧಾರ, ಸಾಮರಸ್ಯ ಅಥವಾ ಅತ್ಯಾಸಕ್ತಿ ಎಂದು ವಿವಿಧ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಮನಸ್ಸಿನ ಏಕಾಗ್ರತೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವ ಸಮಾಧಾನವು ಸತ್ಯವನ್ನು ಅರಸುವವನು ಎಲ್ಲ ಸ್ವಾರ್ಥಗಳಿಂದ ನಿರ್ಲಿಪ್ತತೆಯ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದು ಅಪೇಕ್ಷಿಸಲಾಗುವ ಆರು ಸದ್ಗುಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ (ಷಡ್ ಸಂಪತ್);  ಇದು ಒಂದೇ ಬಿಂದುವಿನ ಮೇಲೆ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತದೆ. ಈ ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸಾಕಷ್ಟು ತರಬೇತಿಗೊಳಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಬ್ದಗಳು
ಪದಕ (ಆಭರಣ)

ಪದಕವು ಆಭರಣದ ಸಡಿಲವಾಗಿ ತೂಗಾಡುವ ಭಾಗದ ರೂಪದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಗಂಟಿನ ಮೂಲಕ ಕಂಠಹಾರಗಳಿಗೆ ಲಗತ್ತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು "ಪದಕದ ಕಂಠಹಾರ" ಎಂದು ಪರಿಚಿತವಾಗಬಹುದು. ಪದಕದ ಓಲೆ ಎಂದರೆ ಕೆಳಗೆ ತೂಗಾಡುತ್ತಿರುವ ಒಂದು ಭಾಗವಿರುವ ಓಲೆ. ಒಟ್ಟಾರೆ ಕಂಠಹಾರದಲ್ಲಿ ಪದಕದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುವ ಮಟ್ಟವು ಇವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವಸ್ತುಗಳಾಗಿ ಕಾಣುವುದನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ನಿಖರವಾಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ಆದರೆ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಕಂಠಹಾರ ಮತ್ತು ಪದಕದ ನಡುವಿನ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಪದಕಗಳು ಶಾರೀರಿಕ ಅಲಂಕರಣದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ದಾಖಲಿತ ಪ್ರಕಾರಗಳ ಪೈಕೆ ಒಂದೆನಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಕಲ್ಲು, ಚಿಪ್ಪು, ಮಡಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ನಾಶಹೊಂದುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಪ್ರಾಚೀನ ಐಗುಪ್ತದವರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪದಕಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಚಿತ್ರಲಿಪಿಗಳಂತೆ ಆಕಾರ ಹೊಂದಿರುತ್ತಿದ್ದವು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಆಭರಣದ ಪ್ರಕಾರಗಳು
ಸಂತೈಸುವಿಕೆ

ಸಂತೈಸುವಿಕೆ (ಸಾಂತ್ವನ) ಪದವು ತೀವ್ರ, ನಿರಾಶಾದಾಯಕ ನಷ್ಟದಿಂದ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಪ್ರೀತಿಪಾತ್ರರ ಸಾವು) ಬಾಧಿತರಾದವರಿಗೆ ನೀಡಲಾದ ಮಾನಸಿಕ ನೆಮ್ಮದಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆ ನಷ್ಟಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡ ವಿಷಾದವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಧನಾತ್ಮಕ ಘಟನೆಗಳ ಭರವಸೆಯ ಮೇಲೆ ಒತ್ತುಕೊಡುವ ಮೂಲಕ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂತೈಸುವಿಕೆಯು ಇತಿಹಾಸ, ಕಲೆಗಳು, ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಮನಶ್ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಉದ್ಭವಿಸುವ ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ.

ಬೇರೆಯವರನ್ನು ಸಂತೈಸುವ ಬಯಕೆಯು ಅನುಭೂತಿಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಪ್ರೈಮೇಟ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಜ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆಯೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಡಚ್ ಪ್ರೈಮೇಟ್ ತಜ್ಞ ಫ಼್ರಾನ್ಸ್ ಡ ವಾಲ್ ಚಿಂಪಾಜ಼ಿಗಳಂತಹ ಮಾನವರಲ್ಲದ ಪ್ರೈಮೇಟ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಂತೈಸುವಿಕೆಯ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಭ್ಯಾಸವಾಗಿ ಸಂತೈಸುವಿಕೆಯ ವಿಧ್ಯುಕ್ತ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಅಂತರವ್ಯಕ್ತೀಯ ಸಂಬಂಧಗಳು
ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿ

ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ತಿರುವರೂರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಒಂದು ಪಟ್ಟಣ. ಇದು ತಿರುವರೂರಿಂದ ೨೦ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಚೆನ್ನೈಯಿಂದ ೩೧೦ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿ ರಾಜಗೋಪಾಲಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಗಿದೆ. ಈ ಪಟ್ಟಣವನ್ನು ಚೋಳರು, ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ, ದೆಹಲಿ ಸುಲ್ತಾನರು, ತಂಜಾವೂರು ನಾಯಕರು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟೀಷರು ಆಳಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಊರನ್ನು ತಲುಪಲು ರಸ್ತೆ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ರೈಲು ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಈ ನಗರ ಹೊಂದಿದೆ. ಹತ್ತಿರದ ನಾಗಪಟ್ಟಣಂ ಬಂದರು ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿಯಿಂದ ೫೨ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ತಿರುಚಿರಾಪಲ್ಲಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ, ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿಯಿಂದ ೯೭ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.

ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ
ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿ ಪದವು  ಮನ್ನಾರ್ ಎಂಬ ತಮಿಳು ಪದದಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ಮನ್ನಾರ್ ಎಂದರೆ ವಿಷ್ಣು ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಗುಡಿ ಒಂದು ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿ ಎಂದರೆ 'ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸ್ಥಳ'. ಈ ಪಟ್ಟಣವನ್ನು ಮನ್ನರ್ಕೋವಿಲ್ ಅಥವಾ ರಾಜಮನ್ನರ್ಕೋಯಿಲ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಹಿಂದು ಧರ್ಮದವರು ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ದ್ವಾರಕಾ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.

ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಕೃಷಿ ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿ ಬಟ್ಟೆ ನೇಯ್ಗೆ ಮತ್ತು ಲೋಹದ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೂ ಕೂಡ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಕೃಷಿ ಪ್ರಧಾನ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೃಷಿ ಆದಾಯವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಭತ್ತ, ಹತ್ತಿ, ಕಬ್ಬು ಮತ್ತು ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯಗಳಾದ ಉರಾದ್ ಹಾಗೂ ಮುಂಗ್ ಹುರುಳಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಕೃಷಿ ಪ್ರದೇಶವು ಕೊರೈಯಾರು, ಮುಲ್ಲೈಯರ್, ಪಮಾನಿಯಾರ್ ನದಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. ಪಟ್ಟಣದ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಯಾವುದೇ ದೊಡ್ಡ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಕಬ್ಬಿನ ಕಾರ್ಖಾನೆ, ರಸಗೊಬ್ಬರ ಉದ್ಯಮ, ಬಿಯರ್ ಕಾರ್ಖಾನೆ ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕ ಕಾರ್ಖಾನೆಯಂತಹ ಕೆಲವು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಇವೆ.

ಸಂಸ್ಕೃತಿ

ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿಯಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮೂರು ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಿವೆ, ಜಯಮ್ಗೊಂಡನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನ, ರಜತಿ ರಾಜೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ, ರಾಜಗೋಪಾಲಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ. ರಾಜಗೋಪಾಲಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನವು ಪಟ್ಟಣದ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಗ್ಗುರುತಾಗಿದೆ. ಪಂಗುಣಿಯ ತಮಿಳು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ (ಮಾರ್ಚ್- ಎಪ್ರಿಲ್) ದೇವಾಲಯದ ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬವಾದ ಪಂಗುನಿತ್ ತಿರಿವುಝವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ತಮಿಳಿನ ಆನಿ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ (ಜೂನ್-ಜುಲೈ) ತೆಪ್ಪೋತ್ಸವಂ ಎಂಬ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ತಮಿಳಿನ ಆದಿ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ (ಜುಲೈ- ಆಗಸ್ಟ್) ರಥ ಹಬ್ಬವಾದ ಆದಿಪೂರಂ ಅನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಹಬ್ಬಗಳು ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪ್ರಮುಖ ಆಚರಣೆಗಳಾಗಿವೆ. ೧೫ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಾಯಕ್ ರಾಜರು ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದರು. ಮುಖಾವಿನ, ದಾಂಡೆ, ಕೊಂಬು, ಚಂಧ್ರವಾಳಯ, ಭೇರಿ ಮತ್ತು ನಾಗಸ್ವರಂ, ಹೀಗೆ ಮುಂತಾದ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ದೇವಾಲಯದ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿ ಯ ನಾಲ್ಕು ಮಸೀದಿಗಳು ಥೆರಾಡಿ, ಕೀಲಾ ರಾಜ ವೀತಿ, ಬಿಗ್ ಬಜಾರ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಮತ್ತು ತಮರಿ ಕುಜ್ಲಂ ವಡ ಕರೈನಲ್ಲಿದೆ. ಮಲ್ಲಿನಾಥ ದೇವಾಸ್ಥಾನವು ಇಲ್ಲಿನ ಜೈನ ದೇವಸ್ಥಾನ. ಮಲ್ಲಿನಾಥರ್ ಜೈನ ಧರ್ಮದ ೧೯ನೇ ತೀರ್ಥಂಕರ. ಹನ್ನೆರಡನೆ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಚೋಳ ವಂಶದವರು ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವಾಗ ಈ ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕಟ್ಟಿದರು ಮತ್ತು ಈ ದೇವಾಸ್ಥಾನವು ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಾಚೀನ ಜೈನ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಮಲ್ಲಿನಾಥರ್ ವಿಗ್ರಹದ ಹೊರತಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮದೇವಿ, ಸರಸ್ವತಿ ದೇವಿ,ಪದ್ಮಾವತಿ ದೇವಿ, ಜವಲವಳಿನಿ ಅಮ್ಮನ್ ವಿಗ್ರಹಗಳಿವೆ. ವಾಡುವೂರ್ ಪಕ್ಷಿಧಾಮವು ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿಯ ಆಕರ್ಷಿಣೀಯ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಮುತ್ತುಪೇಟ್ ಲಗೂನ್ ಮ್ಯಾಂಗ್ರೂವ್ ಅರಣ್ಯ ಪಟ್ಟಣದ ಮತ್ತೊಂದು ಆರ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ.

ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿಯಲ್ಲಿ ೧೭ ಶಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮೂರು ಕಲಾ ಕಾಲೇಜುಗಳಿವೆ. ೧೮೪೫ರಲ್ಲಿ ವೆಸ್ಲಿಯನ್ ಮಿಷನ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಫೈಂಡ್ಲೇ ಹೈಯರ್ ಸೆಕೆಂಡರಿ ಶಾಲೆ, ಇಲ್ಲಿನ ಹಳೆಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ೧೮೯೮ರಲ್ಲಿ ಮದ್ರಾಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಜೊತೆ ಸಂಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮನ್ನೈ ರಾಜಗೋಪಾಲಸ್ವಾಮಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಲಾ ಕಾಲೇಜು ಮತ್ತು ಸೆಂಗಮಾಲಾ ಥಾಯರ್ ಎಜುಕೇಶನಲ್ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಮಹಿಳಾ ಕಾಳೇಜು ಮನ್ನಾರ್ಗುಡಿಯ ಎರಡು ಕಾಲೇಜುಗಳು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಭಾರತದ ಪಟ್ಟಣಗಳು
ನಗರಗಳು
ಪ್ರೋಜೆಕ್ಟ್ ಟೈಗರ್-೨ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಬರೆದ ಲೇಖನ
ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ರೋಗಗಳು

ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ರೋಗಗಳು  ಉಷ್ಣವಲಯದ ಸೋಂಕುಗಳ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಗುಂಪಾಗಿದ್ದು, ಆಫ್ರಿಕಾ, ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ-ಆದಾಯದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. ವೈರಸ್‌ಗಳು, ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ, ಪ್ರೊಟೊಜೋವಾ ಮತ್ತು ಹೆಲ್ಮಿಂಥ್‌ಗಳಂತಹ ವಿವಿಧ ರೋಗಕಾರಕಗಳಿಂದ ಅವು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ರೋಗಗಳು ದೊಡ್ಡ ಮೂರು ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ( ಎಚ್‌ಐವಿ / ಏಡ್ಸ್, ಕ್ಷಯ ಮತ್ತು ಮಲೇರಿಯಾ ) ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾಗಿವೆ, ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಹಣವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ.  ಉಪ-ಸಹಾರನ್ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ, ಈ ರೋಗಗಳ ಗುಂಪಾಗಿ ಮಲೇರಿಯಾ ಮತ್ತು ಕ್ಷಯರೋಗಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಬಹುದು.  ಎನ್ಟಿಡಿ ಸಹ-ಸೋಂಕು ಎಚ್ಐವಿ / ಏಡ್ಸ್ ಮತ್ತು ಕ್ಷಯರೋಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಮಾರಕವಾಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ರೋಗಗಳು
ಗುಲ್ಫ

ಗುಲ್ಫವು (ಪರಡು) ಪಾದ ಮತ್ತು ಕಾಲು ಸೇರುವ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ. ಗುಲ್ಫವು ಮೂರು ಕೀಲುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: ಮುಖ್ಯ ಗುಲ್ಫ ಕೀಲು ಅಥವಾ ಟ್ಯಾಲೊಕ್ರೂರಲ್ ಜಾಯಿಂಟ್, ಪಾದದ ಕೆಳಗಿನ ಕೀಲು ಮತ್ತು ಕೆಳ ಟಿಬಿಯೊಫ಼ಿಬ್ಯುಲಾರ್ ಕೀಲು.

ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸಂಬಂಧಿ ಮಹತ್ವ

ಆಘಾತಕಾರಿ ಗಾಯ 
ಎಲ್ಲ ಪ್ರಮುಖ ಕೀಲುಗಳ ಪೈಕಿ, ಗುಲ್ಫವು ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗಾಯಕ್ಕೀಡಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರ ಹೊರುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಾಲಿನ ಕೆಳಗೆ ಪಾದದ ಹೊರ ಮೇಲ್ಮೈಯು ತಿರುಚಿಕೊಂಡಾಗ, ಪಾರ್ಶ್ವ ಅಸ್ಥಿರಜ್ಜು ಎಳೆತ ಸಂಬಂಧಿ ಹಾನಿಗೆ ಒಳಪಡುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಮಧ್ಯ ಅಸ್ಥಿರಜ್ಜಿಗಿಂತ ದುರ್ಬಲವಾಗಿದ್ದು ಟ್ಯಾಲೊಕ್ರೂರಲ್ ಕೀಲಿನ ಆಂತರಿಕ ಪರಿಭ್ರಮಣವನ್ನು ಪ್ರತಿರೋಧಿಸುತ್ತದೆ.

ಮೂಳೆ ಮುರಿತಗಳು 
ಗುಲ್ಫದ ಮುರಿತದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಗುಲ್ಫದ ಉಳುಕುಗಳನ್ನು (ನೋವು) ಹೋಲಬಹುದು, ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೋಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಗಂಭೀರವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಕೇವಲ ಅಸ್ಥಿರಜ್ಜಿನ ಗಾಯದ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಗುಲ್ಫದ ಕೀಲು ಸ್ಥಾನಪಲ್ಲಟವಾಗುವುದು ಬಹಳ ಅಪರೂಪವಾಗಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಮಾನವ ಶರೀರ
ವಂಶಿ(ಚಿತ್ರ)

ವಂಶಿ ಭಾರತೀಯ ಕನ್ನಡ- ಭಾಷಾ ಆಕ್ಷನ್ ಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಮತ್ತು ನಿಕಿತಾ ರವರು ಇದರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.  ಇದನ್ನು ಪ್ರಕಾಶ್ ರವರು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮತಿ ಪಾರ್ವತಮ್ಮ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವು ೨ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೦೮ ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು . ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪುನಿತ್ ರಾಜ್ಕುಮಾರ್ ರವರು ವಂಶಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದು , ನಿಖಿತಾ ತುಕ್ರಾಲ್ ರವರು ಶಾರೂ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಿಯವರು ಪುನೀತ್ ರಾಜ್ಕುಮಾರ್ ರವರ ತಾಯಿಯಾಗಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ .

ಕಥಾವಸ್ತು
ವಂಶಿ (ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್) ಪೊಲೀಸ್ ಅಕಾಡೆಮಿಯಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆಯುವವರಾಗಿದ್ದು, ಅವರು ಅತಿ ಬೇಗನೇ ಕೋಪಗೊಳ್ಳುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಸಣ್ಣ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ, ಅವನು ಕೋಪಗೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಇದು ಅವನನ್ನು ತೊಂದರೆಗೆ ಸಿಲುಕಿಸುತ್ತದೆ. ಒಮ್ಮೆ ತರಬೇತಿಯ ನಂತರ, ಅವರನ್ನು ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಲು ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಿರುವಾಗ, ವಂಶಿ ಹಿಂದಿನವುಗಳನ್ನು ನೆನೆದು ಕೋಪಗೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ .ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅವನ ಕೋಪವು ಸಂದರ್ಶನವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ವಂಶಿ ಅವರು ರೌಡಿ ಕೆ.ಆರ್. ನ ಮಗನೆಂದು ತಿಳಿದು ಪೊಲೀಸ್ ಸಂದರ್ಶನವನ್ನು ವಿಫಲವೆಂದು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ .

ಅವನು ಖಿನ್ನತೆಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಕೆ.ಆರ್.ನ ಮಗನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ, ತನ್ನ ತಂದೆಯ (ಕೆ.ಆರ್.) ರೌಡಿ ತಂಡವನ್ನು ಅದರ ನಾಯಕನಾಗಿ ಸೇರುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತು ಜಯಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಕೆ.ಆರ್ ನ ಇತರ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಇನ್ನೊಬ್ಬ ರಾಜಕಾರಣಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ . ಹಾಗೆ ಮಾಡುವಾಗ, ಅವನು ತನ್ನ ತಾಯಿಯಿಂದ ದೂರವಾಗುತ್ತಾನೆ ( ಲಕ್ಷ್ಮಿ ) ಮತ್ತು ಪ್ರೇಮಿ ಶ್ರದ್ಧಾ ( ನಿಕಿತಾ ತುಕ್ರಲ್ ) .ಅವರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ, ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ವಾತ್ಸಲ್ಯವನ್ನು ಅವರು ನಂತರ ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅವರು ಶಾಂತ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಮರಳುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅವರ ಸ್ವಂತ ರೌಡಿ ತಂಡ ಮತ್ತು ವಂಶಿ ಅವರ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ರೌಡಿಗಳಾಗಿ ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ತಿರುಗಿಬೀಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ವಂಶಿಯು ರೌಡಿ ವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿಯೇ ಇರಬೇಕೆಂದು ಅವರು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ತಂಡ ಮತ್ತು ವಂಶಿ ನಡುವೆ ಜಗಳ ನಡೆಯುತ್ತದೆ . ವಂಶೀ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ವಿಜೇತರಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತಾರೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ವಂಶಿ ಶಿಕ್ಷಕನಾಗಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವನು, ನಿಕಿತಾ ಮತ್ತು ಅವನ ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಬದುಕುತ್ತಾರೆ.

ಪಾತ್ರವರ್ಗ
ವಂಶಿಯಾಗಿ ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್
ಶಾರೂ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿಕಿತಾ ತುಕ್ರಾಲ್ 
ಲಕ್ಷ್ಮಿ ವಂಶಿಯ ತಾಯಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ
ಸುಂದರ್ ರಾಜ್
ಕೋಮಲ್ ಕುಮಾರ್
ರವಿ ಕೇಲ್

ಸಂಗೀತ
ಅಧಿಕೃತ ಧ್ವನಿಪಥದಲ್ಲಿ ವಿ.ನಾಗೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್, ರಾಮ್ ನಾರಾಯಣ್ ಬರೆದ ಸಾಹಿತ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಆರ್.ಪಿ.ಪಟ್ನಾಯಕ್ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ ಆರು ಹಾಡುಗಳಿವೆ. 2008 ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಚಿತ್ರದ ಆಡಿಯೋ. ತಾಯಿ ತಾಯಿ ಹಾಡನ್ನು ೧೯೯೩ ರ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ಹೂವು ಹಣ್ಣುವಿನಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು .  ಇದರಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ .

ಭುವನಂ - ಸೋಹಂ ಚಕ್ರವರ್ತಿ (ಲಿರಿಕ್ಸ್ : ವಿ.ನಾಗೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್)
ಜೊತೆ ಜೊತೆಯಲಿ - ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್, ಶ್ರೇಯಾ ಘೋಶಾಲ್(ಲಿರಿಕ್ಸ್ :ರಾಮ್ ನಾರಾಯಣ್)
ಏನಾತೋ ಇದು - ಸೋನು ನಿಗಮ್ (ಲಿರಿಕ್ಸ್ : ವಿ.ನಾಗೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್)
ಅಮಲು - ರಾಜೇಶ್ ಕೃಷ್ಣನ್ (ಲಿರಿಕ್ಸ್:ಜಯಂತ್ ಕೈಕಿನಿ)
ಮಾಯಗಾತಿಯೇ ಉದಿತ್ ನಾರಾಯಣ್, ಮಾಲತಿ ಲಕ್ಷ್ಮಣ್ (ಲಿರಿಕ್ಸ್ : ವಿ.ನಾಗೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್) 
ತಾಯಿ ತಾಯಿ -ಕೆ.ಎಸ್. ಚೈತ್ರ(ಲಿರಿಕ್ಸ್ : ಹಂಸಲೇಖ) 
ತಾಯಿ ತಾಯಿ -ರಾಜ್ಕುಮಾರ್(ಲಿರಿಕ್ಸ್ : ಹಂಸಲೇಖ)

ಆರತಕ್ಷತೆ
ವಂಶಿ ನಿರ್ದೇಶಕ ಪ್ರಕಾಶ್ ಮತ್ತು ನಟ ಪುನೀತ್ ರಾಜ್ ಕುಮಾರ್ ರವರ ವಿಭಿನ್ನ ಚಿತ್ರ.  ಪ್ರಕಾಶ್ ಅವರು ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಆವೇಶನದ ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ .

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಚಲನಚಿತ್ರ
ಪ್ರೋಜೆಕ್ಟ್ ಟೈಗರ್-೨ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಬರೆದ ಲೇಖನ
ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಗಂಗನಾಥ ಝಾ

ಸರ್ ಗಂಗನಾಥ ಝಾ(೨೫ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೮೭೨   - ೯ ನವೆಂಬರ್ ೧೯೪೧) ಸಂಸ್ಕೃತ , ಭಾರತೀಯ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧ ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ವಿದ್ವಾಂಸರಾಗಿದ್ದರು. ಇವರು ನ್ಯಾಯಶಾಸ್ತ್ರದ ಪಂಡಿತರಾಗಿದ್ದರು.

ಆರಭಿಕ ಜೀವನ
ಗಂಗನಾಥ್ ಝಾ ಬಿಹಾರದ ಮಧುಬನಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸರಿಸಾಬ್ ಪಾಹಿ ಗ್ರಾಮದ ಮೈಥಿಲ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರಿಗೆ ಮೊದಲು ಪರ್ಷಿಯನ್ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಕಲಿಸಲಾಯಿತು, ನಂತರ ಅವರ ಕುಟುಂಬವು ಏಳು ವರ್ಷದವನಿದ್ದಾಗ ಬೆನಾರಸ್‌ಗೆ ಹೋದರು , ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಂಸ್ಕೃತವನ್ನು ಕಲಿತರು. ೧೮೮೦ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಂಬಂಧಿಕರಿದಲ್ಲಿಗೆ ಮರಳಿದರು ಮತ್ತು ಒಂದು ಆಂಗ್ಲ ಮಾಧ್ಯಮ ಶಾಲೆಗೆ ದಾಖಲಾದರು. ೧೮೮೬ ರಲ್ಲಿ, ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮುಗಿಸಿದ ನಂತರ , ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ಬನಾರಸ್‌ಗೆ ಮರಳಿದರು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿನ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಕೃತ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದರು. ಅವರು ೧೮೯೨ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಶ್ರೇಣಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.

ಸೇವೆ
ತನ್ನ ೨೪ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಅವರನ್ನು ದರ್ಭಂಗಾ ರಾಜ್ಯದ ಮಹಾರಾಜರು ಗ್ರಂಥಪಾಲಕರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದರು. ೧೯೦೨ ರಲ್ಲಿ, ಅಲಹಾಬಾದ್‌ನ ಮುಯಿರ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಸಂಸ್ಕೃತ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು . ಅವರು ೧೯೧೮ ರಲ್ಲಿ ಹೊರಟು ಬನಾರಸ್‌ನ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಕೃತ ಕಾಲೇಜಿನ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಾಂಶುಪಾಲರಾದರು. ೧೯೨೦-೧೯೨೩ ರ ನಡುವೆ ಅವರು ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಗವರ್ನಮೆಂಟ್ ನಲ್ಲಿ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಆಫ್ ಸ್ಟೇಟ್ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

ಅವರು ೧೯೨೩ -೩೨ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಲಹಾಬಾದ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ (ಪ್ರಯಾಗ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ) ಉಪಕುಲಪತಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅಲಹಾಬಾದ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಗಂಗನಾಥ್ ಝಾ ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.

ಗೌರವಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಡಿ. ಲಿಟ್ - ೧೯೦೦
ಮಹಾಮಹೋಪಾಧ್ಯಾಯ - ೧೯೦೧
ಸದಸ್ಯ, ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಆಫ್ ಸ್ಟೇಟ್ (೧೯೨೦-೨೩)
ಕ್ಯಾಂಪ್ಬೆಲ್ ಪದಕ, ರಾಯಲ್ ಏಷಿಯಾಟಿಕ್ ಸೊಸೈಟಿ, ಲಂಡನ್
ಗೌರವ ಸದಸ್ಯ, ರಾಯಲ್ ಏಷಿಯಾಟಿಕ್ ಸೊಸೈಟಿ, ಲಂಡನ್
ನೈಟ್ ಬ್ಯಾಚುಲರ್, ೧೯೪೧ ಜನ್ಮದಿನ ಗೌರವ ಪಟ್ಟಿ

ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಸೇವೆ
ಸರ್ ಜಿ.ಎನ್ ಝಾ ಹಲವಾರು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಸಂಸ್ಕೃತ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗೆ ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ .

ಅನುವಾಸಿದ ಪುಸ್ತಕಗಳು
ಚಂದೋಗ್ಯೋಪನಿಷದ್, ಜಿ.ಎ ನೆಲ್ಸನ್ ಅಂಡ್ ಕೊ., ಮದ್ರಾಸ್, ೧೮೯೯.
ಯೋಗ-ದರ್ಶನ, ಥಿಯೊಸಾಫಿಕಲ್ ಪಬ್ಲಿಕೇಷನ್, ಬಾಂಬೆ, ೧೯೦೭.
ಗೌತಮ್ ಕಾ ನ್ಯಾಯ ಸೂತ್ರ, ಓರಿಯಂಟಲ್ ಬುಕ್ ಏಜೆನ್ಸಿ, ಪೂನಾ, ೧೯೧೩.
ಪೂರ್ವ- ಮೀಮಾನ್ಸ ಶಾಸ್ತ್ರ ಆಫ್ ಜೆಮಿನಿ, ಪಾಣಿನಿ ಕಚೇರಿ, ಅಲಹಾಬಾದ್, ೧೯೧೬.
ಸ್ಲೋಕಾ ವಾರ್ತಿಕಾ, ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಬೆಂಗಾಲ್, ಕಲ್ಕತ್ತಾ, ೧೯೨೪.
ತಂತ್ರ-ಭಾಸ, ಓರಿಯಂಟಲ್ ಬುಕ್ ಏಜೆನ್ಸಿ, ಪೂನಾ, ೧೯೨೫.
ಮನುಸ್ಮೃತಿ, ಐದು ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ, ಕಲ್ಕತ್ತಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ೧೯೨೦-೧೯೨೬.
ಯೋಗ ಸರ್ ಸಂಗ್ರಾಹ್, ಓರಿಯಂಟಲ್ ಬುಕ್ ಏಜೆನ್ಸಿ, ಪೂನಾ, ೧೯೩೧.

ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕಗಳು
ದ ಪ್ರಭಕರ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಪೂರ್ವ-ಮೀಮಾನ್ಸ , ಅಲಹಬಾದ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ - ೧೯೧೧
ಕವಿ ರಹಸ್ಯ, ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರೆಸ್, ಪ್ರಯಾಗ್.
ನ್ಯಾಯಾ ಪ್ರಕಾಶ್, ನಗರಿ ಪ್ರಚಾರಿನಿ ಸಭೆ, ಬನಾರಸ್ - ೧೯೨೦.
ವೈಶ್ವೇಶಿಕ್ ದರ್ಶ, ನಗರಿ ಪ್ರಚಾರಿಣಿ ಸಭಾ, ಬೆನಾರಸ್, ೧೯೨೧ .
ದಿ ಫಿಲಾಸಫಿಕಲ್ ಡಿಸಿಪ್ಲಿನ್, ಕಲ್ಕತ್ತಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ೧೯೨೮ .
ಸೋರ್ಸಸ್ ಆಫ್ ಹಿಂದೂ ಲಾ, ಇಂಡಿಯನ್ ಪ್ರೆಸ್, ಅಲಹಾಬಾದ್, ೧೯೩೦.
ಹಿಂದೂ ವಿಧಿ ಕಾ ಸ್ರೋತಾ, ಪಾಟ್ನಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ೧೯೩೧ .
ಶಂಕರ್ ವೇದಾಂತ್, ಅಲಹಾಬಾದ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ೧೯೩೯ .
ಪೂರ್ವ - ಮೀಮಾನ್ಸ ಇನ್ ಇಟ್ಸ್ ಸೋರ್ಸಸ್, ಬನಾರಸ್ ಹಿಂದೂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ೧೯೪೨ .
ಯೋಗ ದರ್ಶನ, ಥಿಯೊಸಾಫಿಕಲ್ ಸೊಸೈಟಿ, ಮದ್ರಾಸ್ .

ಶಿಷ್ಯರು
ಪ್ರೊ. ಕ್ಷೇತ್ರೇಶ ಚಂದ್ರ ಚಟೋಪಾಧ್ಯಾಯ
ಡಾ.ಬಾಬುರಾಮ್ ಸಕ್ಸೇನಾ
ಡಾ.ಉಮೇಶ್ ಮಿಶ್ರಾ
ಡಾ. ಸಹದೇವ ಝಾ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಪ್ರೋಜೆಕ್ಟ್ ಟೈಗರ್-೨ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಬರೆದ ಲೇಖನ
ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು
ಪ್ರಕ್ಷೇಪಣ ಪರದೆ

ಪ್ರಕ್ಷೇಪಣ ಪರದೆಯು ಅನುಸ್ಥಾಪಿತ ಸೌಕರ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ನೋಟಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಕ್ಷೇಪಿತ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುವ ಮೇಲ್ಮೈ ಮತ್ತು ಆಧಾರ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಪ್ರಕ್ಷೇಪಣ ಪರದೆಗಳನ್ನು ಕಾಯಂ ಆಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿರಬಹುದು, ಚಿತ್ರಮಂದಿರದಲ್ಲಿದ್ದಂತೆ; ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ರಿಸಿರಬಹುದು; ಅಥವಾ ಮುಕ್ಕಾಲಿ ಅಥವಾ ನೆಲಹಾಸು ಏರಿಕೆಯ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಸಾಗಿಸಬಲ್ಲದ್ದಾಗಿರಬಹುದು, ಸಮಾಲೋಚನಾ ಕೊಠಡಿ ಅಥವಾ ಇತರ ಮೀಸಲಿಲ್ಲದ ವೀಕ್ಷಣಾ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿರುವಂತೆ. ಸಾಗಿಸಬಲ್ಲ ಪರದೆಗಳ ಮತ್ತೊಂದು ಜನಪ್ರಿಯ ವಿಧವೆಂದರೆ ಹೊರಾಂಗಣ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿರುವ ಊದಿ ಉಬ್ಬಿಸಬಹುದಾದ ಪರದೆಗಳು (ಹೊರಾಂಗಣ ಚಿತ್ರಮಂದಿರ).

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಪ್ರದರ್ಶನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ
ಸಮ್ಮೇಳನ

ಸಭೆಯ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ, ಸಮ್ಮೇಳನವು ಯಾವುದೋ ಸಾಮಾನ್ಯ ಆಕರ್ಷಣೆಯನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಲು ಅಥವಾ ಅದರಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಳ್ಳಲು ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಸ್ಥಳ ಹಾಗೂ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೇರುವ ಜನಗಳ ಸೇರುವಿಕೆ. ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳು ಕೈಗಾರಿಕೆ, ವೃತ್ತಿ ಹಾಗೂ ಭಕ್ತವರ್ಗದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ವ್ಯಾಪಾರ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕೈಗಾರಿಕೆ ಅಥವಾ ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಿಭಾಗದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಪ್ರಧಾನ ಭಾಷಣಕಾರರು, ಮಾರಾಟಗಾರ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು, ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಸಂಘಟಕರು ಮತ್ತು ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವವರಿಗೆ ಆಕರ್ಷಣೆಯ ಇತರ ಮಾಹಿತಿ ಹಾಗೂ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ವೃತ್ತಿಸಂಬಂಧಿ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳು ಸಂಬಂಧಿತ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಜೊತೆಗೆ ವೃತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಉನ್ನತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತವೆ. ಅಂತಹ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಸಕ್ತಿಯ ವಿಷಯದ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಸಂಘಗಳು ಅಥವಾ ಸಮುದಾಯಗಳು ಸಂಘಟಿಸುತ್ತವೆ. ಅಭಿಮಾನಿ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪಾಪ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಹಾಗೂ ಅತಿಥಿ ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾದ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಮತ್ತು ಮಾರಾಟಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು
ತಿರುವರೂರು

ತಿರುವರೂರು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಒಂದು ಪಟ್ಟಣ ಮತ್ತು ಪುರಸಭೆಯಾಗಿದೆ . ಇದು ತಿರುವರೂರು ಜಿಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ತಿರುವರೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ಪಟ್ಟಣವು ಚೋಳ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಐದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ರಾಜಧಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಪಟ್ಟಣವು ಪ್ರಾಚೀನವಾದುದು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಚೋಳರು, ನಂತರದ ಚೋಳರು, ಪಾಂಡ್ಯರು, ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ, ಮರಾಠರು ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟೀಷರು ಈ ಪಟ್ಟಣವನ್ನು ಆಳಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಪಟ್ಟಣವು ತ್ಯಾಗರಾಜ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ವಾರ್ಷಿಕ ರಥ ಉತ್ಸವವು ಎಪ್ರಿಲ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ತಿರುವರೂರ್ ತ್ಯಾಗರಾಜ, ಮುತ್ತುಸ್ವಾಮಿ ದೀಕ್ಷಿತರ್ ಮತ್ತು ಶ್ಯಾಮ ಶಾಸ್ತ್ರಿಗಳ ಜನ್ಮಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ, ಇವರನ್ನು ಕ್ರಿ.ಶ 18 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ 'ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತದ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಗಳು' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ
ಪಟ್ಟಣದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹೆಸರು ಅರೂರ್ ಮತ್ತುಇದನ್ನು 7 ನೇ ಶತಮಾನದ ಶೈವ ಪಂಥಕ್ಕೆ ಅಂಗೀಕೃತ ಕೆಲಸವಾದ ತೆವರಮ್ ನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ತಿರುವರೂರಿನ ಮತ್ತೊಂದು ಹೆಸರು ಕಮಲಾಲಯಸೆತ್ರ, ಅಂದರೆ "ಕಮಲಗಳ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾದ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳ".ತಿರುವರೂರಿನ ಪುರಾತನ ತ್ಯಾಗರಾಜ ದೇವಸ್ಥಾನವು ಶಿವನ ಸೋಮಸ್ಕಂದ ಅಂಶಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ತ್ಯಾಗರಾಜ ಸೋಮಸ್ಕಂಡದ ಅಪ್ರತಿಮ ರೂಪವಾಗಿದೆ. ತ್ಯಾಗರಾಜಸ್ವಾಮಿ ದೇವಾಲಯದ ವಾರ್ಷಿಕ ರಥೋತ್ಸವವನ್ನು ಏಪ್ರಿಲ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರಥ ಉತ್ಸವದ ನಂತರ "ತೆಪ್ಪಮ್", ಅಂದರೆ ಫ್ಲೋಟ್ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಆಚರಿಸುವ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಉತ್ಸವವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಪಟ್ಟಣವು 10 ಉದ್ಯಾನವನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಪನಾಗಲ್ ರಸ್ತೆಯ ಸೋಮಸುಂದರಂ ಉದ್ಯಾನವನ ಮತ್ತು ತೆಂಡ್ರಲ್ ನಗರದ ಮುನಿಸಿಪಲ್ ಪಾರ್ಕ್ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದವು.

ಆರ್ಥಿಕತೆ
ತಿರುವರೂರು ಕಾವೇರಿ ನದಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳ ನಿವಾಸಿಗಳ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ಯೋಗವೆಂದರೆ ಕೃಷಿ. 70% ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಭತ್ತವನ್ನು ಕುರುವಾಯ್ (ಜೂನ್-ಆಗಸ್ಟ್), ಸಾಂಬಾ (ಆಗಸ್ಟ್-ಜನವರಿ) ಮತ್ತು ಥಲಾಡಿ (ಜನವರಿ-ಮಾರ್ಚ್) ಎಂಬ ಮೂರು ಋತುಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಳಾಗುತ್ತದೆ. ತಿರುವರೂರ್ ಕೃಷಿ ಆಧಾರಿತ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಇಲ್ಲಿನ ಜನರು ಅಕ್ಕಿ ಗಿರಣಿ, ತಾಳೆ ಸಂಸ್ಕರಣೆ, ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಆಧಾರಿಸಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಕೃತ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಾದ ಸ್ಟೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ, ಇಂಡಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ, ಪಂಜಾಬ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಇಂಡಿಯನ್ ಓವರ್‌ಸೀಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮತ್ತು ಐಸಿಐಸಿಐ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಸಿಟಿ ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನಂತಹ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ತಿರುವರೂರಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಕುಂಭಕೋಣಂ ಕೋ-ಆಪರೇಟಿವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್, ತಿರುವರೂರು ಕೋ-ಆಪರೇಟಿವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕೃಷಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಎಟಿಎಂ ಯಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಣದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿವೆ.

ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
2001ರಲ್ಲಿ, ತಿರುವರೂರನ್ನು ರಾಜ್ಯದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಕಡಿಮೆ ಸಾಕ್ಷರತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಪಟ್ಟಣದ ಒಟ್ಟು 15 ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ, ಮೂರು ಸರ್ಕಾರಿ ಪ್ರೌಢ ಶಾಲೆಗಳು ಕೂಡ ಸೇರಿದೆ. 2009 ರಲ್ಲಿ ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಾಯಿದೆಯ ಮೂಲಕ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಕೇಂದ್ರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಕಲೆ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಐದು ಕಲಾ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಕಾಲೇಜುಗಳು, ಒಂದು ಶಿಕ್ಷಕರ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆ, ಮೂರು ಪಾಲಿಟೆಕ್ನಿಕ್ ಕಾಲೇಜುಗಳು ಮತ್ತು ಎರಡು ಕೈಗಾರಿಕಾ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು (ಐಟಿಐ) ಇವೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ನಗರಗಳು
ಭಾರತದ ಪಟ್ಟಣಗಳು
ಪ್ರೋಜೆಕ್ಟ್ ಟೈಗರ್-೨ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಬರೆದ ಲೇಖನ
ಚಂದ್ರಕಾಂತ ಕರದಳ್ಳಿ

ಚಂದ್ರಕಾಂತ ಕರದಳ್ಳಿಯವರು (೨೫ ಆಗಸ್ಟ್ ೧೯೫೨ - ೧೯ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೯) ಕನ್ನಡದ ಒಬ್ಬರು ಬರಹಗಾರರು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಜೀವನ
ಕರದಳ್ಳಿಯವರು ಯಾದಗಿರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶಹಾಪುರದವರು. ವೃತ್ತಿಯಿದ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿದ್ದವರು. ಧಾರವಾಡದ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು.  ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಿಂದ ಬಿ.ಎಡ್. ಪದವಿ ಗಳಿಸಿದರು. ಮೂವತ್ತಮೂರು ವರ್ಷ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಹಾಗೂ ಪ್ರೌಢಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು.

ಸಾಹಿತ್ಯ ಜೀವನ
ಕರದಳ್ಳಿಯವರು ಸುಮಾರು ೫೦ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಎನ್ನುವುದು ವಿಶೇಷ. ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಇವರು 5 ಕಥಾ ಸಂಕಲನ, 6 ಕವನ ಸಂಕಲನ, 6 ಮಕ್ಕಳ ಕಾದಂಬರಿ, ಎರಡು ಶಿಶುಪ್ರಾಸಗಳು, ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಸಂಪಾದನೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಒಟ್ಟು ೫೦ ಕೃತಿಗಳು ಹೊರಬಂದಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಹಾಡು, ಕಥೆ, ಜೀವನಗಾಥೆಗಳು, ಒಗಟುಗಳ ಸಂಗ್ರಹ ಎಲ್ಲಾ ಸೇರಿವೆ.

ಅವರ ಕೆಲ ಜನಪ್ರಿಯ ಕೃತಿಗಳೆಂದರೆ,
 ನಲಿದಾಡು ಬಾ ನವಿಲೆ
 ಚಂದಮಾಮ ಒಬ್ಬನೆ ಇದ್ದೀಯಾ?
 ಉಪ್ಪಿನಗೊಂಬೆಯ ಹುಟ್ಟೂರು
 ಆಕಾಶವೇಕೆ ಮೇಲಿದೆ?
 ಉಪ್ಪಿನ ಗೊಂಬೆ
 ಮಾಯದ ಗಂಟೆ
 ಕಾಡು ಕನಸಿನ ಬೀಡಿಗೆ
 ಬಯಲು ಸೀಮೆಯಿಂದ ಕರಾವಳಿಗೆ
 ಮಹಾಜಿಪುಣ ಮೈದಾಸ
 ಸಗರಾದ್ರಿ ಚಾರಣ
 ಸೋಲೇ ಇಲ್ಲ ಗೆಲುವೇ ಎಲ್ಲ
 ಗಿರಿಸಿರಿ
 ಮನದಮಾತು

ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಗೌರವಗಳು
 ರಾಜ್ಯ ಹಾಗೂ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ ಉತ್ತಮ ಶಿಕ್ಷಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
 ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿಯ 'ಬಾಲ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪುರಸ್ಕಾರ' (೨೦೧೯)
 ಸುರಪುರದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೊದಲ ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು (೨೦೧೦)
 ಯಾದಗಿರಿ ಜಿಲ್ಲಾ ಎರಡನೇ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ (೨೦೧೫)
 ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೨೦೧೯)
 ಸಂಕ್ರಮಣ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಶಿಕ್ಷಣ ಸಿರಿ, ಸಾಕ್ಷಿ ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಸಿಶು ಸಂಗಮೇಶ ದತ್ತಿ, ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಮಕ್ಕಳ ಚಂದಿರ, ಅಕ್ಷರಲೋಕದ ನಕ್ಷತ್ರ ಹೀಗೆ ಹಲವು ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೌರವವಗಳು

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಸಂಪರ್ಕ ಕೊಂಡಿಗಳು

ಲೇಖಕರು
೧೯೫೨ ಜನನ
೨೦೧೯ ನಿಧನ
ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಕನ್ನಡ ಕವಿಗಳು