ಡ್ರೈ ಐಸ್ (ಘನೀಭವಿಸಿದ ಕಾರ್ಬನ್ ಡೈ ಆಕ್ಸೈಡ್)

ಡ್ರೈ ಐಸ್  ಎಂಬುದು ಕಾರ್ಬನ್ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್‌ನ ಘನ ರೂಪ.

ಡ್ರೈ ಐಸನ್ನು ತಂಪುಗೊಳಿಸುವ ಒಂದು ಕಾರಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಸಾಧಾರಣ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿದ ನೀರಿಗಿಂತ 78.5 °C (78.5K)ರಷ್ಟು ತಣ್ಣಗಿರುವುದಲ್ಲದೆ, ಸಾಂದ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಅರ್ಧದಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಕೆಲವು ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ, ಬೆಚ್ಚಗಿನ ನೀರು ಮಿಠಾಯಿಯು ಉಳಿಸುವ ದ್ರವೀಕರಣಗೊಂಡ ನೀರಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಅದರ ಉತ್ಪತನವು "ತೆಳುವಾದ ಅನಿಲ"ವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ, ಇದು ಇತರ ವ್ಯಯಗಳನ್ನು ಮೀರಿಸುತ್ತದೆ.

ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು 

ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಎಂಬುದು ಕಾರ್ಬನ್ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್‌ನ ಘನ ರೂಪವಾಗಿದೆ (ರಾಸಾಯನಿಕ ಸೂತ್ರ:). ಇದು ಒಂದು ಕಾರ್ಬನ್ ಅಣುವಿನ ಜೊತೆಗೆ ಬಂಧಕವಾದ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಎರಡು ಅಣುಗಳಿಂದ ರಚಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.  ಇದು ಬಣ್ಣರಹಿತವಾಗಿ, ವಾಸನೆಯಿಲ್ಲದೆ, ಅದಾಹ್ಯವಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಆಮ್ಲೀಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿ ಹಾಗು 5.2 ಬಾರ್(ತ್ರಯ ಬಿಂದು)ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ, ಇದು ಯಾವುದೇ ದ್ರವ ರೂಪದ ಮಧ್ಯ ಪ್ರವೇಶವಿಲ್ಲದೆ ಒಂದು ಘನ ರೂಪದಿಂದ ಅನಿಲ ರೂಪಕ್ಕೆ, ಉತ್ಪತನ ಎಂಬ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಮಾರ್ಪಾಡಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನ್ಯಾಸವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಅನಿಲ ರೂಪದಿಂದ ಘನ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಾಯುಮಂಡಲದ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ, ಉತ್ಪತನ/ನ್ಯಾಸ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ನಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.

ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ಸಾಂದ್ರತೆಯು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸುಮಾರು 1.4 ಹಾಗು 1.6 g/cm3 (87–100 lb/ft3) ನಡುವಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯೊಳಗಿರುತ್ತದೆ. ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿನ ಇಳಿಕೆ ಹಾಗು ಅನಿಲದ ಜೊತೆಗಿನ ನೇರ ಉತ್ಪತನವು, ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ್ನು ಒಂದು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ದ್ರವವನ್ನಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ನೀರು ಮಿಠಾಯಿಗಿಂತ ತಣ್ಣಗಿರುವ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಮಾರ್ಪಡುವಾಗ ಯಾವುದೇ ಶೇಷವನ್ನು ಉಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರ ಉತ್ಪತನದ ಶಾಖಪ್ರಮಾಣವು 571 kJ/kg (25.2 kJ/mol)ನಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ.

ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಶೂನ್ಯ ಬಿಂದುವಿನ ದ್ವಿಧ್ರುವಿ ಅಳತೆಯೊಂದಿಗೆ ಧ್ರುವವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಆಕರ್ಷಣವಾಗಿ ಅಂತರಣ್ವಕ ವ್ಯಾನ್ ದೇರ್ ವಾಲ್ಸ್ ಚಾಲಕಶಕ್ತಿಗಳು ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.  ಈ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ ಕಡಿಮೆ ಶಾಖಾಧಾರಕ ಹಾಗು ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹಕತೆಯು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

ಇತಿಹಾಸ 
ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ಬಗ್ಗೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 1834ರಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚ್ ರಸಾಯನ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಥಿಲೋರಿಯೇರ್ ಅವಲೋಕಿಸಿದರೆಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ಈ ವಸ್ತುವಿನ ಬಗ್ಗೆ ಮೊದಲ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು.
ತನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ದ್ರವ ರೂಪದ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸಿಲಿಂಡರ್‌ನ ಮುಚ್ಚಳವನ್ನು ತೆಗೆದಾಗ, ದ್ರವರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದ ಹೆಚ್ಚಿನ CO2 ಬಹಳ ಬೇಗನೆ ಆವಿಯಾಗಿದ್ದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಧಾರಕದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಘನ ರೂಪದ ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಮಾತ್ರ ಉಳಿಯಿತು. ಕಳೆದ 1924ರಲ್ಲಿ, ಥಾಮಸ್ B. ಸ್ಲೇಟ್, ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ್ನು ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಲು U.S.ನ ಪೇಟೆಂಟ್‌ಗೆ ಅರ್ಜಿ ಹಾಕಿದರು. ಬಳಿಕ ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ್ನು ಯಶಸ್ವಿ ಉದ್ಯಮವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗರಾದರು.
ಕಳೆದ 1925ರಲ್ಲಿ, CO2ನ ಈ ಘನ ರೂಪವನ್ನು ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಕಾರ್ಪೋರೇಶನ್ ಆಫ್ ಅಮೇರಿಕವು "ಡ್ರೈ ಐಸ್" ಎಂಬ ವ್ಯಾಪಾರ ಮುದ್ರೆಯನ್ನು ನೀಡಿತು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಎಂಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು.  
ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ DryIce Co. ಈ ವಸ್ತುವನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಶೈತ್ಯೀಕರಣದ ಉದ್ದೇಶದೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಣಿಜ್ಯವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಿತು.

ಇದರ ಪರ್ಯಾಯ ಹೆಸರಾದ "ಕಾರ್ಡೈಸ್" ಎಂಬುದು ಏರ್ ಲಿಕ್ವಿಡೆ UK ಲಿಮಿಟೆಡ್‌ನ ನೋಂದಾಯಿತ ವ್ಯಾಪಾರ ಮುದ್ರೆಯಾಗಿದೆ.  ಇದನ್ನು ಕೆಲವೊಂದು ಬಾರಿ "ಕಾರ್ಡ್ ಐಸ್" ಎಂದು ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ತಯಾರಿಕೆ 

ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ, ಡ್ರೈ ಐಸನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೊದಲಿಗೆ, ಅಧಿಕ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್‌ನ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಅನಿಲಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಅನಿಲಗಳು ಕೆಲವು ಇತರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಒಂದು ಉಪೋತ್ಪನ್ನವಾಗಿರಬಹುದು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸಾರಜನಕದಿಂದ ಹಾಗು ನಿಸರ್ಗಾನಿಲದಿಂದ ಅಮೋನಿಯಾದ ತಯಾರಿಕೆ, ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕಿಣ್ವನಕ್ಕೆ ಒಳಪಡುತ್ತದೆ. ಎರಡನೇಯದಾಗಿ, ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ವಿಫುಲವಾಗಿರುವ ಅನಿಲವನ್ನು ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಅದು ದ್ರವ ರೂಪಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗುವ ತನಕ ಶೈತ್ಯೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ, ಒತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ದ್ರವ ರೂಪದ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಆವಿಯಾಗುತ್ತದೆ, ಹಾಗು ಇದು ಉಳಿದ ದ್ರವ ರೂಪದ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್‌ನ ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ತೀವ್ರತರವಾದ ತಂಪು, ದ್ರವವನ್ನು ಹಿಮ ರೂಪದ ಸಾಂದ್ರತೆಗೆ ಘನೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಹಿಮರೂಪದ ಘನವಾದ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್‌ನ್ನು ಸಣ್ಣ ಗೋಲಿಗಳಾಗಿ ಅಥವಾ ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ದೊಡ್ಡ ತುಂಡುಗಳಾಗಿ ಸಂಪೀಡನಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಡ್ರೈ ಐಸನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಎರಡು ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ: ತುಂಡುಗಳು ಹಾಗು ಸಿಲಿಂಡರಾಕಾರದ ಗೋಲಿಗಳು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ತುಂಡು ಸರಿಸುಮಾರು 30 ಕೆಜಿಯಷ್ಟು ತೂಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಡಗು ರವಾನೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಮೇಲ್ಮೈಯ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಬಹಳ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಉತ್ಪತನಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಗೋಲಿಗಳು ಸುಮಾರು ರಷ್ಟು ವ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಇದು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ರೂಪವು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಬಳಕೆಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ದಿನಸಿ ಮಳಿಗೆಗಳು ಹಾಗು ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳು.

ಉಪಯೋಗಗಳು

ವಾಣಿಜ್ಯ ಬಳಕೆ

ಡ್ರೈ ಐಸನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಕ್ರಗತಿಯಲ್ಲದ ಶೈತ್ಯೀಕರಣದ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬಳಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಆಹಾರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ತಂಪಾಗಿ ಅಥವಾ ಶೀತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಬೇಕಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಲು ಇದನ್ನು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಯಾಂತ್ರಿಕ ಶೀತಲೀಕರಣವನ್ನು ಬಳಸದೆ, ಐಸ್ ಕ್ರೀಮ್ ಅಥವಾ ಜೀವವಿಜ್ಞಾನದ ಮಾದರಿಗಳು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಅಲ್ಲದೆ, ಡ್ರೈ ಐಸನ್ನು ಶೀಘ್ರ ಘನೀಕರಣ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದಲ್ಲಿ ಜೀವವಿಜ್ಞಾನದ ಮಾದರಿಗಳಿಗೆ, ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್ ಪಾನೀಯಗಳಲ್ಲಿ, ಹಾಗು ಐಸ್ ಕ್ರೀಮ್‌ನ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಡ್ರೈ ಐಸನ್ನು ಮುಚ್ಚಿದ ಧಾರಕಗಳಲ್ಲಿರುವ ಧಾನ್ಯಗಳು ಹಾಗು ಧಾನ್ಯದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಕೀಟಾಣುಗಳನ್ನು   ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಹಾಗು ಅದನ್ನು ನಿರೋಧಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಆಮ್ಲಜನಕವನ್ನು ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಅಂತಹ ಆಹಾರದ ಗುಣಮಟ್ಟ ಹಾಗು ರುಚಿಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತರುವುದಿಲ್ಲ.  ಇದೆ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಇದು ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಎಣ್ಣೆಗಳನ್ನು ವಿಲಂಬನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ತಡೆಗಟ್ಟುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕೊಬ್ಬು ಕಮಟು ಹಿಡಿಯುವುದನ್ನು ಸಹ ತಡೆಗಟ್ಟುತ್ತದೆ.

ಡ್ರೈ ಐಸನ್ನು ನೀರಿನಲ್ಲಿಟ್ಟಾಗ ಉತ್ಪತನ ಕ್ರಿಯೆಯು ಚುರುಕುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಜೊತೆಗೆ ಕಡಿಮೆ ಅದ್ದಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಹೊಗೆ ಮಾದರಿಯ ಮಂಜಿನ ದಟ್ಟ ರಾಶಿಯು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಮಂಜಿನ ಯಂತ್ರಗಳು, ಚಿತ್ರ ಮಂದಿರಗಳು, ಡಿಸ್ಕೋ ಥೆಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ, ಜನ ಸ್ಥಾನಗಳ ಆಕರ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ, ಹಾಗು ನೈಟ್ ಕ್ಲಬ್ಗಳಲ್ಲಿ, ನಾಟಕೀಯ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೃತಕ ಮಂಜಿನ ಯಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಜು ಹೊಗೆಯ ಮಾದರಿ ಮೇಲಕ್ಕೆರುತ್ತದೆ, ಇದಕ್ಕೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿ ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ಮಂಜು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಸುಳಿದಾಡುತ್ತದೆ. ದಟ್ಟ ಮಂಜಿನ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಬಹಳ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.

ಇದನ್ನು ಸಾಂಧರ್ಬಿಕವಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿಸಿ ಅದನ್ನು ತೆಗೆಯಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ದ್ರವರೂಪದ ಸಾರಜನಕವು ಈ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ತುಂಬಾ ತಂಪಾಗಿರುವ ಕಾರಣ, ಈ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಸಮಯ ಹಾಗು ಕಡಿಮೆ ಒತ್ತಡದ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿರುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿವೆ, ಏಕೆಂದರೆ, ಅಗತ್ಯ ಬಿದ್ದಾಗ ಇದನ್ನು ಸಂಪೀಡನಗೊಂಡ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಅನಿಲದಿಂದ ಉತ್ಪಾದಿಸಬಹುದು.

ಕೊಳಾಯಿಗಾರರು ಒಂದು ಪೈಪಿನ ಸುತ್ತ ಒಂದು ರಕ್ಷಣಾ ಹೊದಿಕೆಗೆ ಬಲ ನೀಡುವ ಒತ್ತಡಕ್ಕೊಳಗಾದ ದ್ರವದ ಸಾಧನವನ್ನು ಬಳಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ರೂಪುಗೊಂಡ ಡ್ರೈ ಐಸ್, ನೀರಿನ ಘನೀಕರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಒಂದು ಐಸ್ ಪ್ಲಗ್‌ನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಅವರಿಗೆ ಮುಖ್ಯವಾದ ನೀರಿನ ಕೊಳಾಯಿಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸದೆ ರಿಪೇರಿ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಧಾನವನ್ನು 4 ಇಂಚಿನವರೆಗೂ (100 ಮಿಮೀ) ವ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪೈಪುಗಳಿಗೆ ಬಳಕೆ ಮಾಡಬಹುದಾಗಿದೆ.

ಡ್ರೈ ಐಸನ್ನು ಸೊಳ್ಳೆಗಳನ್ನು ಹಾಗು ಇತರ ಕ್ರಿಮಿಗಳನ್ನು  ತಡೆಯುವ ಆಕರ್ಷಕ ಪದಾರ್ಥವಾಗಿಯೂ ಸಹ ಬಳಸಬಹುದಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇವುಗಳು ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಎಡೆಗೆ ಆಕರ್ಷಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.

ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಭಾಗಗಳನ್ನು ತಂಪುಗೊಳಿಸುವ ಒಂದು ಪರ್ಯಾಯ ವಿಧಾನವೆಂದರೆ ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ಬಳಕೆ. ಈ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮಾದರಿಗಳಾದ ಫ್ಯಾನ್ ನ ಬಳಕೆ, ಶಾಖವನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ದ್ರವಗಳು, ದ್ರವರೂಪದ ಸಾರಜನಕ, ಅಥವಾ ಶೈತ್ಯೀಕರಣದ ಘಟ್ಟ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಮರೆಮಾಡಿವೆ.

ಕೈಗಾರಿಕಾ ಬಳಕೆ  

ಡ್ರೈ ಐಸನ್ನು ಆಸ್ಫಾಲ್ಟ್ ಹಾಕಿದ ನೆಲದ ಟೈಲ್ಸ್‌ಗಳನ್ನು ಸಡಿಲ ಮಾಡಲು ಅಥವಾ ಕಾರಿನ ಗಡಸುತನವನ್ನು ನಿಶಬ್ದೀಕರಣಗೊಳಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ, ಅಲ್ಲದೆ ಕವಾಟವಿಲ್ಲದ ಪೈಪುಗಳಲ್ಲಿ ಘನೀಕರಣಗೊಂಡ ನೀರಿನ ಸಮೇತ ರಿಪೇರಿ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಯಾಂತ್ರಿಕ ಬಳಕೆಯೆಂದರೆ ಅದರ ಸಿಡಿಗಾಳಿಯಿಂದ ಶುದ್ಧೀಕರಣ. ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ಗೋಲಿಗಳನ್ನು ಸಂಪೀಡನಗೊಂಡ ಅನಿಲದ ಜೊತೆಗೆ ಒಂದು ನಳಿಕೆಯ ಮೂಲಕ ಹೊಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಉಪಕರಣಗಳಲ್ಲಿರುವ ಶೇಷಗಳನ್ನು ತೆಗೆಯುತ್ತದೆ. ಶೇಷಗಳನ್ನು ತೆಗೆಯಲಾದ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ ಇಂಕು, ಅಂಟು, ಎಣ್ಣೆ, ಪೈಂಟು, ಅಚ್ಚು ಮತ್ತು ರಬ್ಬರ್. ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ಸಿಡಿಗಾಳಿಯು, ಮರಳು ಕ್ಷೇಪಕ, ಹಬೆಕ್ಷೇಪಕ, ನೀರಿನ ಕ್ಷೇಪಕ ಅಥವಾ ದ್ರಾವಕ ಕ್ಷೇಪಕವನ್ನು ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ಸಿಡಿತದಿಂದ ಪರಿಸರದ ಮೇಲಾಗುವ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶೇಷದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತನವಾದ CO2 ಸೇರಿದೆ. ಇತರ ಸಿಡಿತದ ವಿಧಾನದಿಂದ ಹೊರಬೀಳುವ ಶೇಷಗಳು ಅಹಿತಕರವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಈ ವಿಧಾನವು ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.

ಸಂಗ್ರಾಹಕ ಟ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳಿಂದ ಹೊರಬೀಳುವ ದಾಹ್ಯ ಅನಿಲ ರೂಪವನ್ನು ಅನಿಲ ರಹಿತವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಖಾಲಿಯಾದ ಹಾಗು ರಂಧ್ರವುಳ್ಳ ಟ್ಯಾಂಕ್‌ನೊಳಗಿರುವ ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ಗೋಲಿಗಳ ಉತ್ಪತನವು CO2ನ ಹೊರಹರಿವಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ತನ್ನ ಜೊತೆಗೆ ದಾಹ್ಯ ಅನಿಲವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.

ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಬಳಕೆ 
ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ, ದ್ರವರೂಪದ ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಒಂದು ಕಾರ್ಬನಿಕ ದ್ರಾವಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಒಂದು ತಂಪಾದ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳಘನೀಕಾರಕ ಮಿಶ್ರಣವಾಗಿದೆ ಹಾಗು ಆವರ್ತಕ ಬಾಷ್ಪೀಕರಣ ಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ದ್ರಾವಕಗಳನ್ನು ಸಂಘನಿಸುತ್ತವೆ.

ಮೋಡವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಅವಕ್ಷೇಪನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸಹ ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಮಾಡಬಹುದಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಕಳೆದ 1950ರಲ್ಲಿ ಹಾಗು 60ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ನಂತರ ಸಿಲ್ವರ್ ಅಯೋಡೈಡ್ ವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಮಾರ್ಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಅದೇನೇ ಇದ್ದರೂ, ಡ್ರೈ ಐಸ್ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಅಗ್ಗವಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಷರಹಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಆದರೂ ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಅನನುಕೂಲವೆಂದರೆ, ಯಾವುದೇ ಕೃತಕ ಮೋಡ ಬಿತ್ತನೆಯ ಮಾಡಲಾಗುವಂತಹ ಅತಿಶೀತಲ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ನೇರವಾಗಿ ವಿತರಣೆ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಬಾಂಬುಗಳು 

ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಬಾಂಬುಗಳಲ್ಲಿ ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಒಂದು ಘಟಕಾಂಶವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಬಾಂಬ್ ಎಂದರೆ, ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಹಾಗು ನೀರು ತುಂಬಿದ ಧಾರಕದಿಂದ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟಿಕ್ ಬಾಟಲ್ನಿಂದ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡ ಒಂದು ಬಾಂಬ್-ಮಾದರಿಯ ಸಾಧನ. ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಉತ್ಪತನಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಒತ್ತಡವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಾಟಲಿನ ಸ್ಫೋಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಸರಳತೆಯ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಬಾಂಬ್ ಒಂದು ಜನಪ್ರಿಯ ವಿನೋದದ ಚಟುವಟಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಯಾವುದೇ ಇತರ ಸ್ಫೋಟಕದಂತೆ ಇದೂ ಸಹ ಊಹನಾತೀತವಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾ ಕಾನೂನು ವಿನಾಶಕಾರಿ ಸಾಧನವನ್ನು ಆಯುಧದ ಒಂದು ಮಾದರಿ ಎಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ "ಡ್ರೈ ಐಸನ್ನು(CO2) ಒಳಗೊಂಡ ಯಾವುದೇ ಸೀಲುಳ್ಳ ಸಾಧನ ಅಥವಾ ಒಂದು ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಒಂದು ಸ್ಫೋಟವನ್ನು ಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಲಾದಂತಹ ರಾಸಾಯನಿಕವಾಗಿ-ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ."     ಆದಾಗ್ಯೂ, ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಬಾಂಬುಗಳು ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕವಲ್ಲದೆ ಒಂದು ಸ್ಥಿತಿ ಬದಲಾವಣೆಯ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಒಂದು ಗೊತ್ತಾದ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನ ದ್ರವೀಕರಣದಿಂದ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾದ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಅನಿಲದ ಸರಾಸರಿ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಐಡಿಯಲ್ ಗಾಸ್ ಲಾ(ಆದರ್ಶ ಅನಿಲ ನಿಯಮ) ಬಳಸಿ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಬಹುದಾಗಿದೆ.

ಈ ಬಾಂಬ್ ಮಿಥ್‌ಬಸ್ಟರ್ಸ್ ‌ನ 57ನೇ ಸಂಚಿಕೆಯಾದ ಮೆನ್ಟೋಸ್ ಮ್ತತು ಸೋಡಾದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿತವಾಗಿದೆ, ಇದನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್ 9, 2006ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಟೈಮ್ ವಾರ್ಪ್ನ ಸಂಚಿಕೆಯೊಂದರಲ್ಲೂ ಸಹ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡಿದೆ.

ಸುರಕ್ಷತೆ

ಡ್ರೈ ಐಸಿಗೆ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಒಡ್ಡಿಕೊಂಡರೆ, ಇದು ಹಿಮಗಡಿತದ ಮೂಲಕ ತೀವ್ರತರವಾದ ಚರ್ಮದ ಹಾನಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾದ ಮಂಜು ಸಹ ಒಂದು ಸುರಕ್ಷಿತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪರ್ಕದಿಂದ ಹೊರಬರುವ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಅನಿಲದ ಜೊತೆಗೆ ಉತ್ಪತನವಾಗುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಇದು ಆಮ್ಲಜನಕವನ್ನು ಉಳ್ಳ ಅನಿಲವನ್ನು ಸ್ಥಳಾಂತರ ಮಾಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಶ್ವಾಸ ಬಂಧನದ ಅಪಾಯವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ, ಡ್ರೈ ಐಸನ್ನು ಕೇವಲ ಒಂದು ಉತ್ತಮ-ಗಾಳಿ ಬೆಳಕಿನ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತವಾದ ಗಾಳಿಗೆ ತೆರೆದಿಡಬೇಕು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ಗೆ S-ಫ್ರೇಸ್  ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಕೈಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಕಲ್ಮಶಕಾರಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಜೊತೆ ನೇರ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಇದರ ಬಳಕೆಯೂ ಅಸುರಕ್ಷಿತವೆನಿಸುತ್ತದೆ.

ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಒಂದು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಪದಾರ್ಥವೆಂದು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ ವಿಂಗಡಣೆ ಮಾಡಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಅಥವಾ ಹಡಗಿನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಸಾಗಾಣಿಕೆ ಮಾಡುವಾಗ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಒಂದು ಅಪಾಯಕಾರಿ ವಸ್ತುವೆಂದು DOT ನಿರ್ದೆಶಿಸಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಇದನ್ನು ಒಂದು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಸರಕೆಂದು ನಿಯಂತ್ರಣಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಹಾಗು IATA ಪ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಸೂಚನೆ 904 (IATA PI 904) ಇದಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗುರುತುಪಟ್ಟಿ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಡೈಮಂಡ್ ಆಕಾರದ ಕಪ್ಪು ಹಾಗು ಬಿಳುಪಿನ ಗುರುತುಪಟ್ಟಿ, UN 1845 ಸೇರಿದೆ.  ಇದಲ್ಲದೆ, ಸಾಕಾಷ್ಟು ಗಾಳಿ ಬೆಳಕು ಇರುವ ಕಡೆ ಇಡಲು ಸೂಕ್ತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಒತ್ತಡದಿಂದಾಗಿ ಪ್ಯಾಕೆಜಿಂಗ್ ನಲ್ಲಿ ಬಿರುಕು ಮೂಡದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ದಿ ಫೆಡರಲ್ ಏವಿಯೇಶನ್ ಅಡ್ಮಿನಿಸ್ಟ್ರೆಶನ್ ವಿಮಾನ ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ 2 ಕೆಜಿಯಷ್ಟು ಡ್ರೈ ಐಸನ್ನು ತಮ್ಮ ಕೈಚೀಲದಲ್ಲಿ ಒಯ್ಯಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ ಹಾಗು ಬೇಗನೆ ಹಾಳಾಗುವಂತಹ ಶೈತ್ಯೀಕರಣದ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹಗುರ ಕೈಚೀಲದಲ್ಲಿ 2.3 ಕೆಜಿಯಷ್ಟು ಒಯ್ಯಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಮಂಗಳ ಗ್ರಹದ ಮೇಲಿನ ಸಂಭವ 
ಕಳೆದ 1966ರ ಮ್ಯಾರಿನರ್ 4 ಗಗನನೌಕೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು, ಮಂಗಳ ಗ್ರಹದ ಧ್ರುವಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಡ್ರೈ ಐಸ್‌ನಿಂದ ರಚಿತವಾಗಿದೆಯೆಂಬ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಳೆದ 2003ರಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿಯ ಸಂಶೋಧಕರು ಮಂಗಳ ಗ್ರಹದ ಧ್ರುವಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೀರಿನಿದ ರಚಿತವಾಗಿದೆ ಹಾಗು ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಕೇವಲ ಧ್ರುವದ ಮೇಲ್ಪದರದಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡು ಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ. ಅಂತೋಣಿ ಕೋಲಪ್ರೇಟೆಯಂತಹ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮಂಗಳ ಗ್ರಹದ ಧ್ರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುವ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಸ್ಟಾರ್ಮ್(ಚಂಡಮಾರುತ) ಎಂಬುದಾಗಿ ಕಂಡು ಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ. ಕೋಲಪ್ರೇಟೆ ಮಂಗಳಗ್ರಹದ ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಸ್ಟಾರ್ಮ್ಅನ್ನು ಭೂಮಿಯ ಚಂಡಮಾರುತ ಮಳೆಗೆ ಹೋಲಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಮೋಡದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸ್ಫಟಿಕೀಯ CO2 ಆಕ್ರಮಿಸುತ್ತದೆ.

ಆಕರಗಳು

ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು 

  ಸೇಫ್ಟಿ ಇನ್ಫಾರ್ಮೇಶನ್ ಆನ್ ಇನ್ಸ್ಪೆಕ್ಟಪೀಡಿಯ  
 
 ಡ್ರೈ ಐಸ್ ಇನ್ಫೋ 
 ಸ್ಟಿರ್ಲಿಂಗ್ ಇಂಜಿನ್ ರನ್ನಿಂಗ್ ಆನ್ ಡ್ರೈ ಐಸ್  
 Dry ice and metal coin

ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್
ತಂಪುಕಾರಿಗಳು
ಶೀತಕಗಳು

fi:Hiilidioksidi#Kuivajää
fr:Dioxyde de carbone#Sous forme solide