ಅಯ್ಯನಕೆರೆ

ಅಯ್ಯನಕೆರೆಯು (ಮದಗದ ಕೆರೆ)ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆ ಕಡೂರು ತಾಲೂಕಿನ ಸಖರಾಯನಪಟ್ಟಣದ ಬಳಿ ಇದೆ. ಇದು ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನಿಂದ ಸುಮಾರು ೨೫ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ಹಾಗು ಚಂದ್ರ ದ್ರೋಣ ಪರ್ವತದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಕೆರೆಯ ಮದ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಡುಗಡ್ಡೆ ಇದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ಸದಾ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಕಲರವ ಕೇಳುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಕೆರೆಗೆ ಹೋಗುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿ ನೋಡಿದರಲ್ಲಿ ಹಸಿರು ಹೊಲ-ಗದ್ದೆಗಳು, ತೋಟಗಳು ನೋಡುಗರ ಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಕೆರೆಯ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ತ್ರಿಕೋನಾಕಾರವಾಗಿರುವ ಶಕುನಗಿರಿ ಕಳೆಯನ್ನು ತಂದಿದೆ. ಹೊಯ್ಸಳರ ಕಾಲದ ಸಾಮಂತರಾಜನಾಗಿದ್ದ ರುಕ್ಮಂಗದ ರಾಜ ಸಕ್ಕರಾಯಪಟ್ಟಣವನ್ನು  ಕೇಂದ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಆಡಳಿತ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದನು.

ಅಯ್ಯನಕೆರೆ ಸಿದ್ಧಾಂತ

   ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಪ್ರಾಚೀನ ಮಲ್ನಾಡ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯು ಅನೇಕ ಪ್ರವಾಸಿ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ.

ಅಯ್ಯನಕೆರೆಯ ಸಿದ್ಧಾಂತ 

ಅದು ಮುಲ್ಲಯ್ಯನಗಿರಿ ಮತ್ತು ಬಾಬಾ ಬುಡಂಗೇರಿಯ ಎತ್ತರದ ಶಿಖರಗಳು, ಕುದ್ರೆಮುಖ್ ಮತ್ತು ಕೆಮ್ಮನಗುಂಡಿಯಂತಹ ಗಿರಿಧಾಮಗಳು, ಹೆಬ್ಬೆ ಮತ್ತು ಕಲ್ಹಟ್ಟಿಯ ಆಕರ್ಷಕ ಜಲಪಾತಗಳು ಅಥವಾ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ದಟ್ಟವಾದ ಕಾಡು ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳಾದ ಮುತೋಡಿ ಮತ್ತು ಭದ್ರಾ; ಚಿಕ್ಮಗಲೂರಿನ ಕಾಫಿ ಪಟ್ಟಣವು ಈ ರೋಮಾಂಚಕಾರಿ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ನೀವು ಹೋಗಬಹುದಾದ ಅನುಕೂಲಕರ ನೆಲೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

ಅಲ್ಲದೆ, ಪಟ್ಟಣವು ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಬಯಲು ಸೀಮೆಯೊಂದಿಗೆ ಗಡಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಸರೋವರಗಳು ಮತ್ತು ನದಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕೆಲವು ಕಡಿಮೆ ಸ್ಥಳಗಳಿವೆ, ಅದು ಅಷ್ಟೇ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿದೆ.

ಅಯ್ಯನಕೆರೆಯ ಬೃಹತ್ ಸರೋವರವು ಪ್ರವಾಸಿಗರ ವಿವರದಲ್ಲಿರಲು ಅರ್ಹವಾದ ಒಂದು ತಾಣವಾಗಿದೆ ಆದರೆ ಪ್ರಚಾರದ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಇದನ್ನು ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಈ ಸ್ಥಳದ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಶಾಂತಿಯುತ ವಾತಾವರಣವು ಯೋಗ್ಯವಾದ ತಾಣವಾಗಿದೆ.

ಕಡೂರಿಗೆ ಹೋಗುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನಿಂದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 20 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಅಯ್ಯನಕೆರೆ ಸರೋವರವನ್ನು ಹತ್ತಿರದ ಪಟ್ಟಣವಾದ ಸಕ್ರೇಪಟ್ನದಿಂದ ತಲುಪಬಹುದು, ಇದು ಕೆಲವು ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ದೇವಾಲಯಗಳಿಗೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ.

ಈ ಪ್ರದೇಶವು ವಿವಿಧ ರಾಜವಂಶಗಳಾದ ಹೊಯ್ಸಳರು, ಕೆಳದಿ ಆಡಳಿತಗಾರರು ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು ರಾಜರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ರುಕ್ಮಂಗಡ ರಾಯರ (12 ನೇ ಶತಮಾನ) ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಯ್ಯನಕೆರೆ ಸರೋವರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಸಾಹಸಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಹೊಯ್ಸಳ ದೊರೆ ನರಸಿಂಹ I ರವರು ಸಹಕರಿಸಿದರು.

ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಸರೋವರವನ್ನು ಕೃಷಿಯ ಜೀವನೋಪಾಯದ ಜನರ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಂದಿನಿಂದ, ಈ ದೊಡ್ಡ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಜಲಮೂಲವು 1500 ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಕನಿಷ್ಠ 20 ಹಳ್ಳಿಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. ಹೇರಳವಾದ ನೀರು ಸರಬರಾಜಿನೊಂದಿಗೆ, ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನವೆಂದರೆ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ, ಕಡಲೆಕಾಯಿ ಮತ್ತು ಕಬ್ಬು. ಹತ್ತಿರದ ಸಕ್ರೆಪಟ್ನಾ ಪಟ್ಟಣವು ಅಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಕಬ್ಬಿನಿಂದ (ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರೆ ಎಂದರೆ ಸಕ್ಕರೆ ಎಂದರ್ಥ) ಈ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಕೆಲವರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಇದು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಸಖರಾಯ ಪಾಟ್ನಾದ ಭ್ರಷ್ಟ ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದ್ದು, ಅದೇ ಹೆಸರಿನ ಪಾಲೆಗರ್ (ಮುಖ್ಯಸ್ಥ) ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದೆ.

ಬಾಬಾ ಬುಡಂಗೇರಿ ಬೆಟ್ಟ ಶ್ರೇಣಿಯ ಪೂರ್ವ ತಳದಲ್ಲಿ ದೋಡಾ ಮಡಗಡಕೆರೆ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಅಯ್ಯನಕೆರೆ ರಚನೆಯಾಯಿತು, ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಗೌರಿ ಹಲ್ಲಾ ನದಿಗೆ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಒಂದು ಒಡ್ಡು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಪೂರ್ವ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಅದು ವೇದದ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವತಿ ಹೊಳೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ ನಂತರ ಅದು ವೇದಾವತಿಯಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ.

ದಂತಕಥೆಗಳು 
ಸರೋವರವು ಪದೇ ಪದೇ ಉಲ್ಲಂಘಿಸುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಸಮಕಾಲೀನ ಸಂತ ನಿರ್ವಾಣಸ್ವಾಮಿ ಸೂಚಿಸಿದ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ ನಂತರ, ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲಾಯಿತು. ಸರೋವರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮತ್ತೊಂದು ದಂತಕಥೆಯು ಹೆಚ್ಚು ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕವಾಗಿದೆ. ರುಕ್ಮಂಗಡ ರಾಯರ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಸರೋವರವನ್ನು ಹೊನ್ನಾ ಬಿಲ್ಲಾ ಎಂಬ ನಿರ್ಗಂತಿ (ವಾಟರ್ ಮ್ಯಾನ್) ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ.

ಒಂದು ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯ ದಿನ, ಚನ್ನಾ ಬಿಲ್ಲಾ ಎಂಬ ಕೌಹರ್ಡ್ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾಗ ಸರೋವರವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ದೇವತೆ ಸರೋವರವು ಹತ್ತಿರದ ಪಟ್ಟಣವನ್ನು ಮುಳುಗಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. ಅನಾಹುತಕ್ಕೆ ಹೆದರಿ, ಅವರು ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ತಮ್ಮ ಯಜಮಾನನ ಸೂಚನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುವವರೆಗೂ ವಿಪತ್ತನ್ನು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸುವಂತೆ ದೇವಿಯನ್ನು ವಿನಂತಿಸಿದರು.

ಹಳ್ಳಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಅವರ ಜನರನ್ನು ಹೇಗೆ ಉಳಿಸುವುದು ಎಂದು ಅವರು ಆಶ್ಚರ್ಯಪಟ್ಟರು. ಅವರು ಹಿಂದಿರುಗುವವರೆಗೂ ದೇವಿಯು ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆಂದು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ, ಅವರು ಪಟ್ಟಣದ ಗೇಟ್ ಬಳಿ ಸಿರಚಿಂಗ ಮೂಲಕ ಹುತಾತ್ಮರಾದರು. ಈಗ ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಒಂದು ಮಂಟಪ ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದೆ. ಪ್ರವಾಹವು ಎಂದಿಗೂ ಸಂಭವಿಸಲಿಲ್ಲ.

ಶಂಕುವಿನಾಳ ಶಕುನಗಿರಿ ಸುಮಾರು 4,600 ಅಡಿಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರುವುದು ಸರೋವರಕ್ಕೆ ಒಂದು ಸುಂದರವಾದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಶಿವನಿಗೆ ಅರ್ಪಿತವಾದ ಸರೋವರದ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿರುವ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಹೊಯ್ಸಳ ಶೈಲಿಯ ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿ ಕೆತ್ತಿದ ನಿಂತಿರುವ ಚಿತ್ರವು ಒಂದು ಮೇರುಕೃತಿಯಾಗಿದೆ. ಚಾರಣ ಪ್ರಿಯರಿಗೆ ಬೆಟ್ಟವು ಉತ್ತಮ ಅವಕಾಶವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಅಯ್ಯನಕೆರೆ ಸಕ್ರಪಟ್ನಾದ ವಾಯುವ್ಯಕ್ಕೆ ಆರು ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ಕಡೂರ ರಸ್ತೆ ಇಂದ 20 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಹತ್ತಿರದ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣ ಕದೂರ್, ಇದು 20 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.

ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ
ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆ