Kannada-LLM-Labs/Wikipedia-Kn huggingface dataset:
ಪುಷ್ಪದಂತ

ಪುಷ್ಪದಂತ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಜೈನ ತೀರ್ಥಂಕರ ಸುವಿಧಿನಾಥ , ಪ್ರಸ್ತುತ ಅವಸಾರ್ಪಿನಿ ಕಾಲದ 8 ನೇ ತೀರ್ಥಂಕರ . ಅವರ ಚಿಹ್ನೆ 'ಮೊಸಳೆ'. ಭಗವಾನ್ ಪುಷ್ಪದಂತರು ಕಾಕಂಡಿ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ ಪಕ್ಷದ ಐದನೇ ದಿನದಂದು ಮೂಲ ನಕ್ಷತ್ರಪುಂಜದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೇ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರು.

ಮೋಕ್ಷ 
ಜೈನ ಧರ್ಮೀಯರ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವಾದ ಝಾರ್ಖಂಡ್ ರಾಜ್ಯದ ಶಿಖರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಭಗವಾನ್ ಪುಷ್ಪದಂತರ ಟೋಂಕ್ (ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿರುವ ದೇವಾಲಯ) ಅನ್ನು ಸುಪ್ರಭು ಕೂಟ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ ಭಗವಾನ್ ಪುಷ್ಪದಂತರ ಟೋಂಕ್ ಭಗವಾನ್ ಪಾರ್ಶ್ವನಾಥ ಟೋಂಕಿಗಿಂತ 1.8 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಂದ, ಭಗವಾನ್ ಪುಷ್ಪದಂತ ಒಂದು ಸಾವಿರ ಸಾಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಪಡೆದರು ಎಂಬುದು ಜೈನರ ನಂಬಿಕೆ.

ಜೈನ ಧರ್ಮ
ಬೆಳಗಾವಿ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣ

ಬೆಳಗಾವಿ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣ ಬೆಳಗಾವಿ ನಗರದ ಮುಖ್ಯ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ ಇದೆ. ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಯ ಪುಣೆ-ಮಿರಜ್-ಲೊಂಡಾ ರೈಲ್ವೆ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿರುವ ಬೆಳಗಾವಿ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ರೈಲುಗಳು ಪ್ರತಿದಿನ ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ.

ಪ್ರಮುಖ ರೈಲುಗಳು 

 ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ - ಲೋಕಮಾನ್ಯ ತಿಲಕ್ ಟರ್ಮಿನಸ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್ 
 ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಪರ್ಕ ಕ್ರಾಂತಿ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್ 
 ಗೋವಾ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್ 
 ಬೆಂಗಳೂರು- ಕೊಲ್ಹಾಪುರ ರಾಣಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್ 
 ಕೊಲ್ಹಾಪುರ- ತಿರುಪತಿ ಹರಿಪ್ರಿಯ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್

ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆ
ರೈಲ್ವೆ ಇಲಾಖೆ
ಬೆಳಗಾವಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ

ಬೆಳಗಾವಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ( ಐಎಟಿಎ - ಐಎಕ್ಸಜಿ; ಐಎಸಿಒ - ವಿಎಬಿಎಮ್ )  ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿರುವ ಏಕೈಕ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ. ಬೆಳಗಾವಿ ನಗರದಿಂದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ 10 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದ ಸಾಂಬ್ರಾ ಉಪನಗರದ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿರುವ ಈ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಸಾಂಬ್ರಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹೊಸ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಚಿವ ಅಶೋಕ್ ಗಜಪತಿ ರಾಜು 14 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2017 ರಂದು ಉದ್ಘಾಟಿಸಿದರು.  ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಸಮೀಪ, ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಪಡೆಯ ನಿಲ್ದಾಣವಿದ್ದು, ಹೊಸದಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡವರು ಮೂಲ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಟರ್ಮಿನಲ್ ಮತ್ತು ವಿಮಾನಕ್ಷೇತ್ರ 
ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ವಿಸ್ತರಣೆ ಯೋಜನೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ 14 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2017 ರಂದು ಹೊಸ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸಲಾಯಿತು. ಟರ್ಮಿನಲ್ ಕಟ್ಟಡವು 3,600 ಚದರ ಮೀಟರ್ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು 300 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಎರಡು ಬ್ಯಾಗೇಜ್ ಕನ್ವೇಯರ್ ಬೆಲ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಆರು ಚೆಕ್-ಇನ್ ಕೌಂಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಮೂರು ಏರ್‌ಬಸ್ ಎ 320 ಮತ್ತು ಬೋಯಿಂಗ್ 737 ವಿಮಾನಗಳ ನಿಲುಗಡೆಗೆ ಏಪ್ರನ್ ಒಂದನು ಹೊಂದಿದೆ.  ಹಳೆಯ ಏಪ್ರನ್‌ನಲ್ಲಿ ಎಟಿಆರ್ 72 ಮತ್ತು ಅಂತಹುದೇ ವಿಮಾನಗಳಿಗಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಎರಡು ಪಾರ್ಕಿಂಗ್ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಿವೆ.   ಎರಡು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಏಪ್ರನ್‌ಗಳು ಸಹ ಇವೆ, ಒಂದು ಓಡುದಾರಿಯ ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಒಂದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಏಪ್ರನ್‌ಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಯೊಂದನ್ನು ಏಕ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿವೇ ಮೂಲಕ ರನ್‌ವೇ 08/26 ಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು  ಅಳತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ       .     ಓಡುದಾರಿಯ ವಿಸ್ತರಣೆ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆ.

ವಿಮಾನಯಾನ ಮತ್ತು ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನಗಳು

ವಾಯುಪಡೆ ನಿಲ್ದಾಣ 
ಮೂಲತಃ ರಾಯಲ್ ಏರ್ ಫೋರ್ಸ್ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿಶೇಷ ಮೀಸಲು ಪಡೆ ಪೊಲೀಸರು 1948 ರಲ್ಲಿ ವಾಯುನೆಲೆಯನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು. 1961 ರಲ್ಲಿ ಆಪರೇಷನ್ ವಿಜಯ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಾಯುಪಡೆಯ ಕೇಂದ್ರವು ವಾಯು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ನೆಲೆಯಾಗಿತ್ತು. ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ, ಜಾಲಹಳ್ಳಿಯ ತರಬೇತಿ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 1980 ರಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆ (ಎಟಿಐ) ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2001 ರಲ್ಲಿ, ಎಟಿಐ ಅನ್ನು ಏರ್‌ಮೆನ್ ತರಬೇತಿ ಶಾಲೆ (ಎಟಿಎಸ್) ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಮೂಲ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಜಂಟಿ ಮೂಲ ಹಂತದ ತರಬೇತಿಯನ್ನು (ಜೆಬಿಪಿಟಿ) ಮೂಲ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಒದಗಿಸುವತ್ತ ತಿರುಗಿತು.  ಜೆಬಿಪಿಟಿಯನ್ನು ನೇಮಕ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ಮಿಲಿಟರಿ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಕಲಿಸಲು ಮತ್ತು ಮಿಲಿಟರಿಯಲ್ಲಿನ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಓರಿಯಂಟ್ ಮಾಡಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಭಾರತೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ

ಭಾರತೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಅಥವಾ ಎಎಐ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ (ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಕಾಯಿದೆ, 1994 ರ ಮೂಲಕ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ). ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು, ನವೀಕರಿಸುವುದು, ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಈ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಇದೆ. ಇದು ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಪ್ರದೇಶಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪಕ್ಕದ ಸಾಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಂವಹನ ಸಂಚಾರ ಕಣ್ಗಾವಲು / ವಾಯು ಸಂಚಾರ ನಿರ್ವಹಣೆ (ಸಿಎನ್‌ಎಸ್ / ಎಟಿಎಂ) ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು 11  ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು, 11 ಕಸ್ಟಮ್ಸ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು, 89 ದೇಶೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಮಿಲಿಟರಿ ವಿಮಾನಕ್ಷೇತ್ರ, 26 ಸಿವಿಲ್ ಎನ್ಕ್ಲೇವ್ಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಒಟ್ಟು 126  ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಸಹ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಮಾನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಎಎಐ ಎಲ್ಲಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇತರ 25 ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲದ ಸ್ಥಾಪನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಎಎಐ 29 ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ಭೂ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಮುಖ ವಾಯು-ಮಾರ್ಗಗಳ ಆವರಿಸುತ್ತದೆ ರೇಡಾರ್ 700 ಜೊತೆಗೆ 11 ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಅನುಸ್ಥಾಪನೆಗಳು VOR ಜೊತೆ / DVOR ಅನುಸ್ಥಾಪನೆಗಳು ಸಹ ಇದೆ ದೂರ ಅಳತೆ ಸಾಧನ (DME). ಈ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ನೈಟ್ ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ಸೌಲಭ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಇನ್ಸ್ಟ್ರುಮೆಂಟ್ ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ (ಐಎಲ್ಎಸ್) ಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು 15 ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಸಂದೇಶ ಸ್ವಿಚಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು 52 ರನ್‌ವೇಗಳಿಗೆ ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ವಿಮಾನಯಾನ
ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆ

ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆ ( ಇಂಗ್ಲಿಷ್ : International Air Transport Association ; ಐಎಟಿಎ ) ಕೆನಡಾದ ಮಾಂಟ್ರಿಯಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಸೇವೆಗಳ ಉದ್ಯಮ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಮೂಹವಾಗಿದೆ. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಛೇರಿಯೂ ಇಲ್ಲಿಯೇ ಇದೆ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಉದ್ದೇಶ ವಾಯು ಸೇವಾ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು. ಈ ಒಕ್ಕೂಟವು 280 ವಾಯು ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ನಿಗದಿತ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಸಂಚಾರದ 93% ರಷ್ಟಿದೆ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಹಾನಿರ್ದೇಶಕರು ಜಿಯೋವಾನಿ ಬಿಸಿಗ್ನಾನಿ . ಪ್ರಸ್ತುತ, ಈ ಸಂಸ್ಥೆ 150 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ 101 ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಇತಿಹಾಸ 
ಐಎಟಿಎ ಅನ್ನು ಏಪ್ರಿಲ್ 1945 ರಲ್ಲಿ ಕ್ಯೂಬಾದ ಹವಾನಾದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು 1919 ರಲ್ಲಿ ಹೇಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಸಂಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಆ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ, ವಿಶ್ವದ ಮೊದಲ ನಿಗದಿತ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ಐಎಟಿಎ 31 ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ 58 ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಇವರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕದಿಂದ ಬಂದವರು. ಇಂದು ಇದು 280 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಇದು ವಿಶ್ವದ 180 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ.

ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ 

 ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ (ಐಸಿಎಒ)

ಬಾಹ್ಯ ಲಿಂಕ್‌ಗಳು 

 ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಸಂಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್
ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆ - ವಿಮಾನನಿಲ್ದಾಣ ಕೋಡ್

ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆ - ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಕೋಡ್, ಇದನ್ನು " ಐಎಟಿಎ ಸ್ಥಳ ಸೂಚಕ ," ಐಎಟಿಎ ಸ್ಟೇಷನ್ ಕೋಡ್ ಅಥವಾ ಸರಳವಾಗಿ ಸ್ಥಳ ಸೂಚಕ (ಸ್ಥಳ ಕೋಡ್) ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಮೂರು-ಅಕ್ಷರದ ಸಂಕೇತ (ಕೋಡ್) ಆಗಿದೆ, ಇದನ್ನು ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲಾ ನಿಯೋಜಿತ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕೋಡ್ ಅನ್ನು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಚಿಹ್ನೆಗಳ ಸೂಕ್ತ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಚೆಕ್-ಇನ್ ಡೆಸ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು, ಅಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನುಗಳಲ್ಲಿನ ಸಾಮಾನು ಟ್ಯಾಗ್ ಸ್ಪಷ್ಟ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. 

ಈ ಕೋಡ್ ಅನ್ನು ಐಎಟಿಎ ಪ್ರೊಪೊಸಿಷನ್ -೬೩ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ, ಮಾಂಟ್ರಿಯಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಐಎಟಿಎ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಈ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಎರಡು ಬಾರಿ ಐಎಟಿಎ ಏರ್‌ಲೈನ್ ಕೋಡ್ ಡೈರೆಕ್ಟರಿಯಲ್ಲಿ (ಕೋಡಿಂಗ್ ಡೈರೆಕ್ಟರಿ) ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕೋಡ್ ಸಮಯದ ಅನನ್ಯ ಸಂಖ್ಯೆಯಾಗಿದೆ, ಆದರೂ ಅನೇಕ ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಲ್ಲದ ಸಂಕೇತ ಅಂಕೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಧ್ಯಂತರದ ನಂತರ ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಕೆನಡಾದಂತಹ ಅನೇಕ ದೇಶಗಳು ತಮ್ಮ ಅಧಿಕೃತ ವೈಮಾನಿಕ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಐಎಟಿಎ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ. ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಿಗೆ ಐಎಟಿಎ ಈ ಕೋಡ್ ಅನ್ನು ಸಹ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಐಎಟಿಎ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳ ಪಟ್ಟಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ. ಐಎಟಿಎ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು ರೈಲ್ವೆ ಕಂಪನಿಗಳಾದ ಎಮ್ ಟ್ರ್ಯಾಕ್, ಫ್ರೆಂಚ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ರೈಲ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್, ಡಾಯ್ಚ ಬಾನ್ ಮತ್ತು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಹಭಾಗಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತವೆ .

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಜಿಯೋಕೋಡ್‌ಗಳು
ಸ್ವಪ್ನ ಸಾರಸ್ವತ (ಪುಸ್ತಕ)

ಹಲವು ಸಣ್ಣ ಕತೆಗಳ ಸಂಕಲನ ಹಾಗೂ ಅನುವಾದಗಳಿಂದ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯವಲಯದಲ್ಲಿ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದ ಲೇಖಕ ಪೆರ್ಲ ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ ಪೈ  ಅವರ ಮೊದಲ ಕಾದಂಬರಿ ಸ್ವಪ್ನ ಸಾರಸ್ವತ.

ಪುಸ್ತಕದ ವಿವರಣೆ 
ಸ್ವಪ್ನ ಸಾರಸ್ವತ ಕಾದಂಬರಿಯ ಮೊದಲ ಮುದ್ರಣ ಭಾಗ್ಯಲಕ್ಷ್ಮಿ ಪ್ರಕಾಶನದ ಮೂಲಕ ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ೪೯೬ ಪುಟಗಳ  ಈ ಕಾದಂಬರಿಯ ಮೊದಲ ಮುದ್ರಣದ ಪ್ರತಿಗಳಿಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ₹೩೨೫/- ಹಾಗೂ ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ US$೨೫ ಬೆಲೆ ನಿಗದಿ ಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪುಸ್ತಕದ ಮುಖಪುಟ ವಿನ್ಯಾಸ ಚಂದ್ರನಾಥ ಆಚಾರ್ಯರವರದು. ೧/೮ ಡೆಮಿ ಅಳತೆಯ ಈ ಪುಸ್ತಕಕ್ಕೆ  ಎನ್.ಎಸ್.‌ ಮ್ಯಾಪ್‌ಲಿಥೋ ೭೦ ಜಿ.ಎಸ್.ಎಮ್. ಕಾಗದವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.().

ಕಥಾವಸ್ತು 
"ಸ್ವಪ್ನ ಸಾರಸ್ವತ" ನಾಲ್ಕುನೂರು ವರುಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಗೋವಾದಲ್ಲಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದ ಗೌಡ ಸಾರಸ್ವತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮುದಾಯದ ಏಳು ಬೀಳಿನ ಕಥೆ. ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಗೆ  ಗೌಡ ಸಾರಸ್ವತ  ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮುದಾಯವು  ಗೋವೆಯ ತಮ್ಮ ನೆಲ ತೊರೆದು ಅಪರಿಚಿತ ನೆಲಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಹೋಗುವ ದಾರುಣ ಕಥಾನಕ ಇದು. ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ಆಗಮನ, ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆಂದು ಬಂದವರು ಗೋವೆಯನ್ನು ಗೆದ್ದು ವಸಾಹತನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಘಟನೆ ನಂತರ ನಡೆಯುವ ಬಲವಂತದಿಂದ ಹಾಗೂ ಆಮಿಷಗಳನೊಡ್ಡಿ ನಡೆಯುವ ಮತಾಂತರಗಳು, ದೇವಸ್ಥಾನಗಳ ಧ್ವಂಸ ಇತ್ಯಾದಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಗೌಡ ಸಾರಸ್ವತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬಗಳ ಭಾವನೆ ಹಾಗೂ ನಂಬಿಕೆಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರವಾದ ಧಕ್ಕೆ ಉಂಟು ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇಂಥಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಂಬುಗೆ, ಧರ್ಮ ಹಾಗೂ ಜೀವಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಲುವಾಗಿ ಗೋವೆಯ ವೆರಣೆ ಎಂಬ ಗ್ರಾಮದ ನಿವಾಸಿ ನರಸಪ್ಪಯ್ಯನವರ ಮೊಮ್ಮಗ ವಿಠ್ಠು ಪೈ ನಾಗ್ಡೋ ಬೇತಾಳನ ಆಜ್ಞೆಯ ಮೇರೆಗೆ ೫-೬ ಕುಟುಂಬಗಳೊಂದಿಗೆ ರಾತ್ರೋ ರಾತ್ರಿ ಸಂಸಾರ ಸಮೇತ  ತನ್ನೂರನ್ನು ಖಾಲಿ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.ಹೀಗೆ ಹೊರಡುವಾಗ ಹಣ, ಒಡವೆ, ವಸ್ತ್ರ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುತ್ತೇವೆಂಬ ನೋವಿಗಿಂತ ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ತಮ್ಮ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬುದು ಅವರನ್ನು ಕಾಡುತ್ತದೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ; ಈ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು ತಮ್ಮ ಮೂಲ ನೆಲಕ್ಕಂಟಿರುವ ಭಾವಗಳ ಬೇರನ್ನೇ ಕೀಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬಷ್ಟು ನೋವು ಅವರನ್ನು ಆಕ್ರೋಶಕ್ಕೆ ದೂಡುತ್ತದೆ. ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಆದಷ್ಟು ದೂರ ಹೋಗಬೇಕೆಂದು ಕೊಚ್ಚಿಗೆ ಹೊರಟು ಮಧ್ಯೆ ನಾನಾ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಒಂದೊಂದು ಕುಟುಂಬ ಒಂದೊಂದು ಊರಿನಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾರೆ. ವಿಠ್ಠು ಪೈನ ಕುಟುಂಬವು ದಕ್ಷಿಣದ ಕುಂಬಳೆಯ ಬಳಿಯಿರುವ ಬಳ್ಳಂಬೀಡಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯೂರುತ್ತದೆ. ಹೊಸದಾಗಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಶುರುಮಾಡಿ ತಮ್ಮ ನೆಲೆಯನ್ನು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಮುಂದೆ ಈ ಕುಟುಂಬ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾ ಮತ್ತು ಅಳಿಯುತ್ತಾ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಬದಲಾಗುವ ಕಾಲದೊಂದಿಗೆ ಹೇಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಹಲವು ವಲಸೆ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳಾಂತರಗಳನ್ನು  ಕಂಡಿರುವ  ಸಾರಸ್ವತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮುದಾಯದ ಮೂಲಕ ಬದಲಾವಣೆಯ ಬಿರುಗಾಳಿ ಎದುರಿಸುವ ಯಾರಿಗಾದರೂ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಸಂದೇಶ ರವಾನಿಸುವ ಆಶಯ  ಈ ಕಾದಂಬರಿಯದ್ದಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಹಾಗೂ ಮಾನ್ಯತೆಗಳು 
ಸ್ವಪ್ನ ಸಾರಸ್ವತ ಕಾದಂಬರಿಗೆ ೨೦೧೧ರ ಸಾಲಿನ ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಆಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ೨೦೦೯ರ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಆಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ದೊರಕಿವೆ. ಎಚ್. ಶಾಂತರಾಂ ಪುರಸ್ಕಾರ ಕೂಡ "ಸ್ವಪ್ನ ಸಾರಸ್ವತ" ಕಾದಂಬರಿ ಗಳಿಸಿದೆ.

ಅನುವಾದ ಹಾಗೂ ರೂಪಾಂತರ 
ಈ ಕೃತಿಯು ಇಂಗ್ಲೀಶ್, ಮರಾಠಿ, ಮಲಯಾಳಂ, ತಮಿಳು, ಹಿಂದಿ ಹಾಗೂ ಬೆಂಗಾಳಿ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಅನುವಾದಗೊಂಡಿದೆ. ಎಸ್‌. ಮಾಲತಿಯವರು ಸ್ವಪ್ನ ಸಾರಸ್ವತ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಭಾಗಶಃ ನಾಟಕಕ್ಕೆ  ರೂಪಾಂತರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ರೂಪಾಂತರವನ್ನು ೨೦೧೪ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯ್ತು.

ಉಲ್ಲೇಖ 

ಕಾದಂಬರಿಗಳು
ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ

ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ ( ಇಂಗ್ಲೀಷ್ : International Civil Aviation Organization ; ICAO),, ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಿಗದಿತ ವಿಮಾನ ಸಂಚಾರ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಸಂಚಾರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಯೋಜನಾ ತಂತ್ರಗಳ ಸಂಸ್ಥೆ ಆಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇದರ ಪ್ರಧಾನ ಕಛೇರಿ ಕೆನಡಾದ ಮಾಂಟ್ರಿಯಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಕ್ವಾರ್ಟಿಯರ್ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ನಲ್ಲಿದೆ . 

ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಮಾನದಂಡಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಅಕ್ರಮ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಮತ್ತು ವಾಯು ಸಾಗಾಟದ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಐಸಿಎಒ ವಾಯು ಅಪಘಾತಗಳ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಸಹ ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಮಾವೇಶಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ ಎಲ್ಲಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮಾನ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. 

ಐಸಿಎಒ ಅನ್ನು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯು ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ (ಐಎಟಿಎ) ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು. ಇದು ವಾಯು ಸೇವೆ (ವಿಮಾನಯಾನ) ನಿರ್ವಾಹಕರ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಕಾಕತಾಳೀಯವೆಂಬಂತೆ, ಮಾಂಟ್ರಿಯಲ್‌ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕಚೇರಿಗಳು 

ಐಸಿಎಒ ಏಳು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಒಂಬತ್ತು ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದೆ: 

 1. ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಪೆಸಿಫಿಕ್, ಬ್ಯಾಂಕಾಕ್, ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ 
 2. ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ, ಕೈರೋ, ಈಜಿಪ್ಟ್ 
 3. ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಆಫ್ರಿಕಾ, ಡಾಕರ್, ಸೆನೆಗಲ್ 
 4. ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾ, ಲಿಮಾ, ಪೆರು 
 5. ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾ, ಮಧ್ಯ ಅಮೇರಿಕ ಮತ್ತು ಕೆರಿಬಿಯನ್, ಮೆಕ್ಸಿಕೊ ನಗರ, ಮೆಕ್ಸಿಕೊ 
 6. ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ, ನೈರೋಬಿ, ಕೀನ್ಯಾ 
 7. ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್, ಪ್ಯಾರಿಸ್, ಫ್ರಾನ್ಸ್

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿ‌ಗಳು 

 ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಮ್ಮೇಳನ ದಾಖಲೆ- (ಡಾಕ್ 7300)  
 ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ 
 ಐಸಿಎಒ ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಕೋಡ್, ದೇಶಾದ್ಯಂತ  
 ಐಸಿಎಒ ವಿಮಾನ ತಯಾರಕ ಕೋಡ್  
 ಐಸಿಎಒ ಗುತ್ತಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿ  
 ICAO ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಜ್ಞಾಪನೆ
ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ - ವಿಮಾನನಿಲ್ದಾಣ ಕೋಡ್

ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ ಅಥವಾ ICAO (ಐಸಿಎಒ)  ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಕೋಡ್ ಅಥವಾ ಸ್ಥಿತಿ ಚಿಹ್ನೆಯು ನಾಲ್ಕು ಅಕ್ಷರಗಳ ಆಲ್ಫಾನ್ಯೂಮರಿಕ್ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ . ಇದು ಪ್ರತಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೂ ಅವಿಭಾಜ್ಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಕೋಡ್ ಅನ್ನು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಐಸಿಎಒ ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟ್ 7910: ಸ್ಥಳ ಸೂಚಕಗಳು ಅಂದರೆ ಸ್ಥಳ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರತ್ಯಯಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಲಿಂಕ್‌ಗಳು 

 ICAO On-line Publications Purchasing  (official site)
 International Civil Aviation Organization (official site)
 ICAO airport codes worldwide, by country
ಮಾವಿನಕಾಯಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ

ಮಾವಿನಕಾಯಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ಮಾವಿನಕಾಯಿ ಬಳಸಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ.

ಇತಿಹಾಸ
ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ತಯಾರಿಕೆಗೆ ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷ‍ಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ೧೬೦೦ ಕನ್ನಡದ ಕವಿ ಅಣ್ಣಾಜಿಯು ತನ್ನ ಸೌಂದರ ವಿಲಾಸದಲ್ಲಿ  ಎಳೆಮಾವಿನ ಉಪ್ಪಿನ ಕಾಯಿಯ ಉಲ್ಲೇಖ ಮಾಡಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.

ವಿಧಗಳು
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ಮಾಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಇತರೆ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಮಾವಿನಕಾಯಿ ಹೋಳುಗಳನ್ನು ಅಥವ ಮಿಡಿಗಳನ್ನು ಉಪ್ಪಿನ ಜೊತೆ ಗಾಳಿ ರಹಿತ ಭರಣಿಯಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಿಟ್ಟು, ನಂತರ ಮಸಾಲೆ ಹಾಕಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುವುದು. ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಶೇಷವಾದ ಪದಾರ್ಥವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ವಿವಿಧ ಬಗೆಯ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಮಾಡಲಾಗುವುದು. ಅದರಲ್ಲಿ ಎಳೆ ಮಾವಿನಕಾಯಿ ಉಪ್ಪಿನ ಕಾಯಿಯು ಬಹಳ ಜನಪ್ರಿಯವಾದದ್ದು. ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಹಾಗೂ ಮಸಾಲೆ ವಿಧಾನಕ್ಕಾನುಗುಣವಾಗಿ ಅನೇಕ ತರಹದ ಮಾವಿನಕಾಯಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿಗಳಿವೆ: ಎಳೆ ಮಾವಿನ ಮಿಡಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ಹಾಗೂ ಹೆಚ್ಚಿದ ಮಾವಿನ ಕಾಯಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ. ಇದರಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಮಾವಿನ ಮಿಡಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿಗಾಗಿಯೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ವಿಶೇಷ ವಿಧದ ಮಾವಿನಹಣ್ಣುಗಳಿವೆ. ಮಾವಿನ ಕಾಯಿಯನ್ನು ಉಪ್ಪು, ಎಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ಮಸಾಲೆಗಳ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಬಳಸಿ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ, ಹಲವಾರು ವರ್ಷ ಶೇಖರಿಸಿ ಇಡುವಂತೆ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೆಚ್ಚಿದ ಮಾವಿನ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ
ಇದನ್ನು ವಿಶೇಷ ವಿಧದ ಮಾವಿನ ಕಾಯಿಯಿಂದ ಗರಿ ಗರಿಯಾಗಿ ತುಂಬಾ ಸಮಯದವರೆಗೆ ಉಳಿಯುವಂತೆ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿಗೆ ಬಳಸುವಂತಹ ಮಾವನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಕಸಿ ಮಾಡಿರಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಯಾವುದೇ ವಿಧದ ಮಾವಿನ ಕಾಯಿಯಿಂದ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ತಯಾರಿಸಬಹುದು. ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ರೀತಿಯ ಮಾವಿನ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿಯನ್ನು ಅವಕಾಯಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು "ಉರಕಾಯಾ" ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಇದು ವಿಶೇಷ ಮಸಾಲೆ ಮತ್ತು ಪರಿಮಳಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ಅದರಲ್ಲೂ ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೆಳ್ತಿಗೆ ಅನ್ನದೊಂದಿಗೆ, ಅಥವ ಅಕ್ಕಿಯಿಂದ ಮಾಡಿದಂಥ ಆಹಾರ ಪಾದಾರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಸೇವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ಮಾವಿನ ಚಟ್ನಿ
ಮಾವಿನ ಕಾಯಿಯನ್ನು ತುರಿದು ಚಟ್ನಿಯಂಥ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮಿಡಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ
ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕ್ಕ ಎಳೆ ಮಾವಿನ ಕಾಯಿ ಮಿಡಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ಮಾಡಲಾಗುವುದು. ಅಪ್ಪೆಮಿಡಿ ಎಂದು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿಗೆಂದೇ ಬಳಸುವ ಮಾವಿನಕಾಯಿಯಿಂದ ಇದನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವು ಸುವಾಸನಾಭರಿತವಾಗಿ ಹಾಗೂ ರುಚಿಕರವಾಗಿದ್ದು ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ಮಾಡಲು ಪ್ರಶಸ್ತವಾಗಿರುತ್ತವೆ.

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿ
 https://h2g2.com/edited_entry/A3100168

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಖಾದ್ಯ
ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳು
ಆಹಾರ
ಬ್ಯಾಂಕೇತರ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆ

ಬ್ಯಾಂಕೇತರ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆ (ಎನ್‍ಬಿಎಫ಼್‍ಸಿ) ಎಂದರೆ ಪೂರ್ಣಪ್ರಮಾಣದ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪರವಾನಗಿ ಹೊಂದಿರದ ಅಥವಾ ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಥವಾ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ನಿಯಂತ್ರಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಲ್ಪಡದ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆ. ಎನ್‍ಬಿಎಫ಼್‍ಸಿ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕ್‍ಗಳ ನಡುವಿನ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೆಂದರೆ ಎನ್‍ಬಿಎಫ಼್‍ಸಿಗಳು ಬೇಡಿಕೆ ಠೇವಣಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಎನ್‍ಬಿಎಫ಼್‍ಸಿಗಳು ಹಣಹೂಡಿಕೆ, ಅಪಾಯ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ, ಒಪ್ಪಂದ ಸ್ವರೂಪದ ಉಳಿತಾಯಗಳು, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ದಲ್ಲಾಳಿತನದಂತಹ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಂಬಂಧಿ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಸರಾಗವಾಗಿಸುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಉದಾಹರಣೆಗಳೆಂದರೆ ವಿಮಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಗಿರವಿ ಅಂಗಡಿಗಳು, ಕ್ಯಾಶಿಯರ್ ಚೆಕ್‍‍ನ್ನು ನೀಡುವವರು, ಚೆಕ್ ವಟಾಯಿಸುವ ಸ್ಥಳಗಳು, ವೇತನದಿನದ ಸಾಲ ನೀಡುವಿಕೆ, ಕರೆನ್ಸಿ ವಿನಿಮಯಗಳು, ಮತ್ತು ಕಿರುಬಂಡವಾಳ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು. ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಉಳಿತಾಯಗಳನ್ನು ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ಅನೇಕ ಪರ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಎನ್‍ಬಿಎಫ಼್‍ಸಿಗಳು ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಇವು ಮಧ್ಯವರ್ತಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ರೂಪವು ವಿಫಲವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬೆಂಬಲ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಗಳ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಎಂಜೈನಾ ಪೆಕ್ಟೋರಿಸ್

ಎಂಜೈನಾ ಪೆಕ್ಟೋರಿಸ್ (ಸಂಸ್ಕೃತ - ಉರಃಶೂಲ) ಒಂದು ಕಾಯಿಲೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಎದೆ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸಬ್‌ಕೋಸ್ಟಲ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾದ ನೋವು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ನೋವು ಅಲ್ಲಿಂದ ಮಣಿಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಎಡಗೈಗೆ ಹರಡುತ್ತದೆ. ನೋವಿನ ದಾಳಿ ಅಲ್ಪಾವಧಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಇರುತ್ತದೆ. ಈ ದಾಳಿಗಳು ಕಠಿಣ ಪರಿಶ್ರಮ, ಭಯ, ಕೋಪ ಮತ್ತು ಇತರ ರೀತಿಯ ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗಳಿಂದಾಗಿ ಹೃದಯವು ಹೆಚ್ಚು ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ರಕ್ತ ಪರಿಚಲನೆ ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ. ನೋವಿನ ವೇಗವು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಮತ್ತು ನೈಟ್ರೊಗ್ಲಿಸರಿನ್ ಎಂಬ ಔಷಧದಿಂದ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. 

ಈ ರೋಗದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾರಣವೆಂದರೆ ಹೃದಯದ ಸ್ಕ್ಲೆರೋಸಿಸ್ . ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ರಕ್ತವನ್ನು ಸಾಗಿಸುವ ಈ ಅಪಧಮನಿಗಳ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗ ಕಿರಿದಾಗುತ್ತದೆ. ಅಧಿಕ ರಕ್ತದೊತ್ತಡ, ಮಧುಮೇಹ, ಸಂಧಿವಾತ ಅಥವಾ ಪರಂಗಿ ರೋಗ(Sifilis)ದ ಕಾರಣ, ಮಹಾಪಧಮನಿಯ ಕುಗ್ಗುವಿಕೆ, ಜಠರ ಹುಣ್ಣು, ಪಿತ್ತ ಜನಕಾಂಗದ ರೋಗ ಮತ್ತು ರಕ್ತನಾಳದ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ರೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಎಂಜೈನಾ ಹೆಚ್ಚು. ಈ ರೋಗವು ಮಹಿಳೆಯರಿಗಿಂತ ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಐದು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.

ಬಾಹ್ಯ ಲಿಂಕ್‌ಗಳು 

 ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಹಾರ್ಟ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ - ಆಂಜಿನಾ  
 ಹೃದಯ ರೋಗಿಗಳ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ - ಆಂಜಿನಾ 
 ಆಂಜಿನಾ ಪೆಕ್ಟೋರಿಸ್ ಆನಿಮೇಷನ್ ವಿಡಿಯೋ 3D  
 ಮೆಡ್‌ಪೀಡಿಯಾ: ಆಂಜಿನಾ ಪೆಕ್ಟೋರಿಸ್
ಪೀನಿಯಲ್ ಗ್ರಂಥಿ

ಗ್ಲ್ಯಾಂಡುಲಾ ಪಿನಾಲಿಸ್ಮೆಶ್

ಪೀನಿಯಲ್ ಗ್ರಂಥಿ (ಪೀನಿಯಲ್ ಗಂಟು, ಎಪಿಫೈಸಿಸ್ ಸೆರೆಬ್ರಿ, ಎಪಿಫೈಸಿಸ್, ಅಥವಾ "ಮೂರನೇ ಕಣ್ಣು" ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಕಶೇರುಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮೆದುಳಿನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಅಂತಃಸ್ರಾವಕ ಗ್ರಂಥಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಸಿರೊಟೋನಿನ್ ಉತ್ಪನ್ನ ಮೆಲಟೋನಿನ್ ಅನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಎಚ್ಚರಗೊಳ್ಳುವ / ಮಲಗುವ ಮಾದರಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಲೋಚಿತ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಹಾರ್ಮೋನ್ . ಇದರ ಆಕಾರವು ಸಣ್ಣ ಪೈನ್ ಕೋನ್ ಅನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ (ಆದ್ದರಿಂದ ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಹೆಸರು) ಮತ್ತು ಇದು ಮೆದುಳಿನ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ಅರ್ಧಗೋಳಗಳ ನಡುವಿನ ತೋಪಿನಲ್ಲಿ ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಎರಡು ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಂಜೋಯಿನ್‌ಗಳು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

ರಚನೆ ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜನೆ 

ಮಾನವರಲ್ಲಿ, ಪೀನಲ್ ಗಂಟುಗಳು ಸಂಯೋಜಕ ಅಂಗಾಂಶದಲ್ಲಿನ ಅಂತರಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರೆದಿರುವ ಪೀನಿಯಲ್ ಕೋಶಗಳ ವಿಭಜಿತ ಸಿನಾಪ್‌ಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಗ್ರಂಥಿಯ ಮೇಲ್ಮೈ ಮೃದು ಕ್ಯಾಪ್ಸುಲ್ನಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ.

ಪೀನಿಯಲ್ ಗ್ರಂಥಿಯು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪೀನಿಯಲ್ ಕೋಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಇತರ ನಾಲ್ಕು ಜೀವಕೋಶದ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಏಕಕೋಶೀಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ (ಹೊರಗಿನ ಪದರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ದ್ರವ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ) ಇದನ್ನು ಗೆಡ್ಡೆ ಎಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೋಫೇಜ್

ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೊಫೇಜ್ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾವನ್ನು ಸೋಂಕು ತರುವ ಒಂದು ರೀತಿಯ ವೈರಸ್ ಆಗಿದೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, "ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೊಫೇಜ್" ಎಂಬ ಪದದ ಅರ್ಥ "ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಭಕ್ಷಕ", ಏಕೆಂದರೆ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೊಫೇಜ್‌ಗಳು ಅವುಗಳ ಆತಿಥೇಯ ಕೋಶಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತವೆ. ಎಲ್ಲಾ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೊಫೇಜ್‌ಗಳು ಪ್ರೋಟೀನ್ ರಚನೆಯನ್ನು ಸುತ್ತುವರೆದಿರುವ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಿಕ್ ಆಮ್ಲದ ಅಣುವಿನಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೊಫೇಜ್ ಸ್ವತಃ ಒಳಗಾಗುವ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಂಗೆ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆತಿಥೇಯ ಕೋಶಕ್ಕೆ ಸೋಂಕು ತರುತ್ತದೆ. ಸೋಂಕಿನ ನಂತರ, ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೊಫೇಜ್‌ಗಳು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದ ಸೆಲ್ಯುಲಾರ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವುದನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬದಲಿಗೆ ಕೋಶವನ್ನು ವೈರಲ್ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ದುಗ್ಧರಸ ಎಂಬ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೊಫೇಜ್‌ಗಳು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಂನಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಸಿಡಿಯುತ್ತವೆ. ಸೋಂಕಿನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೊಫೇಜ್‌ಗಳು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ತಮ್ಮ ಆತಿಥೇಯ ಕೋಶಗಳ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದ ಡಿಎನ್‌ಎದ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಈ ಡಿಎನ್‌ಎಯನ್ನು ಹೊಸ ಆತಿಥೇಯ ಕೋಶಗಳ ಜೀನೋಮ್‌ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸಾಗಣೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಂಶೋಧನೆ 
ಇದನ್ನು 1955 ರಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಡೆರಿಕ್ ಡಬ್ಲ್ಯೂ. ಟ್ವೋರ್ಟ್ ಕಂಡುಹಿಡಿದನು. ಆದಾಗ್ಯೂ, 1896 ರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಅರ್ನೆಸ್ಟ್ ಹ್ಯಾನ್‌ಬರಿ ಹ್ಯಾಂಕಿನ್ ಅವರು ಭಾರತದ ಗಂಗಾ ಮತ್ತು ಯಮುನಾ ನದಿಗಳ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕಾಲರಾಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಜೀವಿರೋಧಿ ಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಶೋಧಕ ಮೂಲಕ ಅವು ಹಾದುಹೋಗಬಹುದು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದರು.

ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೊಫೇಜ್‌ಗಳ ರಚನೆ 
1. ತಲೆ

2. ಕಾಲರ್

3. ಪೊರೆ

4. ಬೇಸ್ ಪ್ಲೇಟ್

5. ಬಾಲದ ನಾರುಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಲಿಂಕ್‌ಗಳು 

 ಹೂಸ್ಲರ್, ಟಿ. (2006) "ವೈರಸ್ ವರ್ಸಸ್ ಸೂಪರ್‌ಬಗ್ಸ್", ಮ್ಯಾಕ್‌ಮಿಲನ್ 
 Phage.org ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೊಫೇಜ್‌ಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾಹಿತಿ 
 ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದ ವೈರಸ್‌ಗಳಿಗಾಗಿ ಫೆಲಿಕ್ಸ್ ಡಿ ಹೆರೆಲ್ ಉಲ್ಲೇಖ ಕೇಂದ್ರ 
 ಆಗಸ್ಟ್ 2007 ಬಿಬಿಸಿಯಿಂದ ಸುದ್ದಿ ಲೇಖನ 
 http://www.npr.org/templates/story/story.php? storyId = 1079784 
 ಬಿಬಿಸಿ ಹರೈಸನ್ (1997): ದಿ ವೈರಸ್ ದಟ್ ಕ್ಯೂರ್ಸ್ - ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಫೇಜ್ medicine ಷಧದ ಇತಿಹಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ  
 ಎನ್ಪಿಆರ್ ಸೈನ್ಸ್ ಶುಕ್ರವಾರ ಪಾಡ್ಕ್ಯಾಸ್ಟ್, "ಸೋಂಕಿನ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು 'ಫೇಜ್' ವೈರಸ್ಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು", ಏಪ್ರಿಲ್ 2008  
 ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಇಮ್ಯುನೊಲಾಜಿ ಅಂಡ್ ಎಕ್ಸ್ಪರಿಮೆಂಟಲ್ ಥೆರಪಿ  
 ಇ.ಕೋಲಿ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾವನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಟಿ 4 ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೊಫೇಜ್‌ಗಾಗಿ ಹೈಬ್ರಿಡ್ ಆನಿಮೇಷನ್ ಮೆಡಿಕಲ್‌ನಿಂದ ಅನಿಮೇಷನ್ .  
 Www.EcoliHub.org/EcoliWiki ನಲ್ಲಿ ಫೇಜ್ ಜೀನೋಮ್‌ಗಳ ಸಮುದಾಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆ

ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ
ಮೊಸರು ವಡೆ

ಮೊಸರು ವಡೆ ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಖಾದ್ಯ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದಾದ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಒಂದು ಬಗೆಯ ಚಾಟ್ ಆಗಿ ತಿನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಡೆಗಳನ್ನು ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಮೊಸರಿನಲ್ಲಿ ನೆನೆಸಿ ಇದನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ಮರಾಠಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು "ದಹಿ ವಡಾ", ಪಂಜಾಬಿಯಲ್ಲಿ "ದಹಿ ಭಲ್ಲಾ", ತಮಿಳಿನಲ್ಲಿ ತಯಿರ್ ವಡೈ, ಮಲಯಾಳಂನಲ್ಲಿ ತೈರು ವಡಾ, ತೆಲುಗಿನಲ್ಲಿ ಪೆರುಗು ವಡಾ, ಬಂಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ದೊಯಿ ಬೊರಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ತಯಾರಿಕೆ 
ತೊಳೆದ ಉದ್ದಿನ ಬೇಳೆಯನ್ನು ರಾತ್ರಿ ನೆನೆಸಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಅದನ್ನು ಹಿಟ್ಟಾಗಿ ರುಬ್ಬಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ವಡೆಗಳಾಗಿ ಕರಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಿಸಿಯಾಗಿ ಕರಿದ ವಡೆಗಳನ್ನು ಮೊದಲು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ ನಂತರ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಕಡೆದ ಮೊಸರಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಡೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ನೆನೆಸಿ ಆಮೇಲೆ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಿಟ್ಟಿಗೆ ಒಣದ್ರಾಕ್ಷಿಗಳನ್ನೂ ನೆನೆಸಬಹುದು. ವಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕೊತ್ತುಂಬರಿ ಅಥವಾ ಪುದೀನ, ಕಾರದ ಪುಡಿ, ಕರಿಮೆಣಸಿನ ಪುಡಿ, ಚಾಟ್ ಮಸಾಲಾ, ಜೀರಿಗೆ ಪುಡಿ, ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ತುರಿ, ಹಸಿರು ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ ಚೂರುಗಳು, ಬೂಂದಿ, ಸಣ್ಣದಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿದ ತಾಜಾ ಶುಂಠಿ ಅಥವಾ ದಾಳಿಂಬೆಯನ್ನು ಉದುರಿಸಬಹುದು. ಮೇಲೆ ಅಲಂಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಹುಣಿಸ ಚಟ್ನಿ ಮತ್ತು ಕೊತ್ತಂಬರಿ ಚಟ್ನಿಯನ್ನು ಕೂಡ ಹಾಕಬಹುದು. ಕಡಲೆ ಹಿಟ್ಟಿನಿಂದಲೂ ಇದನ್ನು ತಯಾರಿಸಬಹುದು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ಲಿಟ್ಟಿ

ಲಿಟ್ಟಿ, ಜೊತೆಗೆ ಚೋಖಾ ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಆಹಾರವಾಗಿದ್ದು ಭಾರತದ ಬಿಹಾರ ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಇದು ಝಾರ್ಖಂಡ್ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ಗೋಧಿ ಹಿಟ್ಟಿನ ಒಳಗೆ ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಹಾಗೂ ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಬೆರೆಸಿದ ಸಟ್ಟುದ (ಹುರಿದ ಕಡಲೆಹಿಟ್ಟು ಮತ್ತು ಬಾರ್ಲಿ ಹಿಟ್ಟು) ಹೂರಣ ತುಂಬಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಹಿಟ್ಟಿನ ಉಂಡೆಯಾಗಿದ್ದು ಈ ಉಂಡೆಯನ್ನು ನಂತರ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಅಥವಾ ಬೆರಣಿ ಅಥವಾ ಕಟ್ಟಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಬೇಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಹೇರಳ ತುಪ್ಪ ಹಾಕಿದ ಒಗ್ಗರಣೆಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಚಿಮ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.. ಇದನ್ನು ಮೊಸರು, ಬದನೆಕಾಯಿ ಭರ್ತಾ, ಆಲೂ ಭರ್ತಾ ಮತ್ತು ಹಪ್ಪಳದೊಂದಿಗೆ ತಿನ್ನಬಹುದು. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಲಿಟ್ಟಿಯನ್ನು ಬೆರಣಿಯ ಬೆಂಕಿಯ ಮೇಲೆ ಬೇಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಆಧುನಿಕ ದಿನದಲ್ಲಿ ಹೊಸದಾದ ಕರಿದ ರೂಪವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಲಿಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾದ ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಈರುಳ್ಳಿ, ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ, ಶುಂಠಿ, ಕೊತ್ತಂಬರಿ, ನಿಂಬೆ ರಸ, ಅಜವಾನದ ಬೀಜಗಳು, ಕರಿ ಜೀರಿಗೆ ಮತ್ತು ಉಪ್ಪು ಸೇರಿವೆ. ಚೋಖಾ ಹುರಿದು ರುಬ್ಬಿದ ಬದನೆಕಾಯಿ, ಟೊಮೇಟೊ ಮತ್ತು ಆಲೂಗಡ್ಡೆಯ ಒಂದು ತಯಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ಜಲ್‍ಜೀರಾ

ಜಲ್‍ಜೀರಾ ಒಂದು ಭಾರತೀಯ ಪಾನೀಯವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಜಲ್‍ಜೀರಾ ಪುಡಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ರುಚಿ ಹಾಗೂ ಕಂಪು ಬರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. "ಜಲ್" ಎಂದರೆ ನೀರು ಮತ್ತು "ಜೀರಾ" ಎಂದರೆ ಜೀರಿಗೆ. ಪಾನೀಯ ರೂಪವು ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಜಲ್‍ಜೀರಾ ಪುಡಿ ಸೇರಿಸಿದ ನಿಂಬೆ ಪಾನಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಜನಪ್ರಿಯ ಬೇಸಿಗೆ ಪಾನೀಯವಾಗಿದೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಇದನ್ನು ಕ್ಷುಧಾವರ್ಧಕವಾಗಿ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ರುಚಿ ಮೊಗ್ಗುಗಳನ್ನು ಬೆರಗುಪಡಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಜಲ್‍ಜೀರಾ ಪುಡಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜೀರಿಗೆ, ಶುಂಠಿ, ಕರಿಮೆಣಸು, ಪುದೀನಾ, ಕಾಲಾ ನಮಕ್, ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ಹಣ್ಣಿನ ಪುಡಿ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಾವು ಅಥವಾ ಯಾವುದೋ ಬಗೆಯ ಸಿಟ್ರಸ್ ಸಿಪ್ಪೆಯ ಚೂರು), ಮತ್ತು ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ ಅಥವಾ ಅದರ ಪುಡಿ.

ಇತಿಹಾಸ 
ಜಲ್‍ಜೀರಾ ಬಹಳ ದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಮತ್ತು ಗಂಗಾ ನದಿಯ ತಟದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಪುಡಿಯನ್ನು ಕಲ್ಲು ಚಪ್ಪಡಿಗಳ ಮೇಲೆ ರುಬ್ಬಿ ಮಣ್ಣಿನ ಮಡಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಪಾನೀಯಗಳು
ಕರಣಂ ಪವನ್ ಪ್ರಸಾದ್

ಕರಣಂ ಪವನ್ ಪ್ರಸಾದ್ ಬೆಂಗಳೂರು ಮೂಲದ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಒಬ್ಬ ನಾಟಕಕಾರ, ಲೇಖಕ. ಅವರ ಮೊದಲ ಕಾದಂಬರಿ ಕರ್ಮದಿಂದಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಉದಯೋನ್ಮುಖ ಯುವ ಲೇಖಕ ಎಂಬ ಒಳ್ಳೆಯ ಖ್ಯಾತಿಯು ಬಂದಿತು.

ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಜೀವನ
ಕರಣಂ ಪವನ್ ಪ್ರಸಾದ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ವಿಜ್ಞಾನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ 

ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಾಧ್ಯಮ ಸಂಸ‍್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಟಕ ರಂಗದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕಂಡರು. ಜೊತೆಗೆ  ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬೀದಿ ಬಿಂಬ ರಂಗ ತುಂಬ, ಪುರಹರ ಸೇರಿದಂತೆ ಕೆಲವು ನಾಟಕಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು.  .

ಕೃತಿಗಳು

ಕಾದಂಬರಿ 
 ಕರ್ಮ - ೨೦೧೪
 ನನ್ನಿ - ೨೦೧೫
 ಗ್ರಸ್ತ - ೨೦೧೭
 ರಾಯಕೊಂಡ -೨೦೨೦
 ಸತ್ತು - ೨೦೨೨

ನಾಟಕ 
ಬೀದಿ ಬಿಂಬ ರಂಗದ ತುಂಬ ೨೦೧೧
ಪುರಹರ ೨೦೧೨
ಭವ ಎನಗೆ ಹಿಂಗಿತು ೨೦೧೭

ಭಾಷಾಂತರ 
Karma (ಆಂಗ್ಲ) ೨೦೧೫

ಪ್ರೌಢ ಪ್ರಬಂಧಗಳು 
 ಪರ್ವದ ಕೃಷ್ಣ : ರಾಜತಂತ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜಕಾರಣ.
 ಹೊಸ ಓದುಗನ ಜಗತ್ತು

ಕೃತಿಗಳ ಪರಿಚಯ

ಅವರ ಮೊದಲ ಕಾದಂಬರಿ ಕರ್ಮ. ಎಸ್.ಎಲ್.ಭೈರಪ್ಪನವರು ಈ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಓದಿ ಮೆಚ್ಚಿದರು. . ಶತಾವಧಾನಿ ಗಣೇಶ್‍ರು ಕೃತಿಯನ್ನು ಪರಾಮರ್ಶಿಸಿ ಅವರ ಮೊದಲ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು . ಕಾದಂಬರಿಯು ವಿವಿಧ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಪಡೆಯಿತು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ, ನಗರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಗಳ ನಡುವಿನ ತೊಳಳಾಟದಲ್ಲಿ ಒದ್ದಾಡಿ ಜೀವನದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹುಡುಕುವುದನ್ನು, ಈ ಕಾದಂಬರಿಯು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಓದುಗರ ಅಭಿಮತ.   

ಅವರ ಎರಡನೆಯ ಕಾದಂಬರಿ ನನ್ನಿ. ಇದು ಕ್ರೈಸ್ತ ಮತದ ಒಂದು ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರವಾಗಿರಿಸಿ ಬರೆದ ಕಾದಂಬರಿ. ಕೆಲವರ ಪ್ರಕಾರ ಇದರಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪಾತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆ, ಒಂದು ಹೆಸರಾಂತ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಮಿಷನರಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ನಡೆಸಿದ ಖ್ಯಾತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ ಎಂದಾಗಿತ್ತು. . 

ಮೂರನೆಯ ಕಾದಂಬರಿ ಗ್ರಸ್ತದ ಮೂಲಕ ಬೇರೊಂದು ಆಯಾಮವನ್ನು ಅನ್ವೇಶಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಕಥಾನಾಯಕ ತನ್ನ ಎಂದಿನ ಪರಿಧಿಯನ್ನು ಮೀರುವ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಮಾಡಿದಾಗ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ವೇದಾಂತವನ್ನು ತಿಳಿಯುವ ಯತ್ನವೂ ಆಗುತ್ತದೆ. ಹೇಗೆ ಅವನು ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಿರ್ವಹಿಸಿ ಅಂತಿಮ ಸತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿನ ಕಥಾವಸ್ತು..

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಲೇಖಕರು
ನಾಟಕಕಾರರು
ಬೆಂಗಳೂರಿನವರು
ಕಾನಿಕಾ

ಕಾನಿಕಾ ಅನ್ನದ ಪರಿಮಳಯುಕ್ತ ಸಿಹಿ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ಒಂದು ಒರಿಸ್ಸಾದ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದ್ದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಹಬ್ಬಗಳು ಮತ್ತು ಪೂಜೆಗಳ ವೇಳೆ ಇದನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜಗನ್ನಾಥ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಮಹಾಪ್ರಸಾದ ಅಥವಾ ಛಪ್ಪನ್ ಭೋಗದ ಭಾಗವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾದ ೫೬ ಬೇಯಿಸಿದ ಖಾದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದು. ಇದನ್ನು ಜಗನ್ನಾಥ ದೇವರಿಗೆ ಸಕಲ ಧೂಪವೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯ ಊಟದ ಭಾಗವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಇದನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಬಳಸಲಾದ ಮುಖ್ಯ ಪದಾರ್ಥಗಳೆಂದರೆ ಪರಿಮಳಯುಕ್ತ ಅಕ್ಕಿ, ತುಪ್ಪ, ಒಣದ್ರಾಕ್ಷಿ, ಗೋಡಂಬಿ, ಕರಿ ಹಾಗೂ ಹಸಿರು ಏಲಕ್ಕಿ, ದಾಲ್ಚಿನ್ನಿ, ಲವಂಗ, ಜಾಪತ್ರೆ ಪುಡಿ, ಪುಲಾವ್ ಎಲೆ, ಸಕ್ಕರೆ, ಉಪ್ಪು ಮತ್ತು ಅರಿಸಿನ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ಖಾಜಾ

ಖಾಜಾ ಒಂದು ಭಾರತೀಯ ಡಿಜ಼ರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಒರಿಸ್ಸಾದ ಸಿಹಿ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಮಾನಸೋಲ್ಲಾಸದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿತವಾದ ಸಾದಾ ಅಥವಾ ಸಿಹಿ ಖಜ್ಜಕವು ತುಪ್ಪದಲ್ಲಿ ಕರಿಯಲಾದ ಗೋಧಿ ಹಿಟ್ಟಿನ ತಯಾರಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಖಾಜಾ ಪೂರ್ವ ಅವಧ್ ರಾಜ್ಯದ ಪೂರ್ವ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವದ ಆಗ್ರಾ ಹಾಗೂ ಔಧ್ ಸಂಯುಕ್ತ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಒಡಿಶಾ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕಚ್‍ನಂತಹ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಹಾಗೂ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದೆ. ಮೈದಾಕ್ಕೆ ಸಕ್ಕರೆಯನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಪದರಗಳಿರುವ ಕಣಕವಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಳಗೆ ಒಣಫಲ ಅಥವಾ ಇತರ ಹೂರಣವನ್ನು ತುಂಬಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ತುಂಬಿಸದಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಕರಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಒಡಿಶಾದ ಅತಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಿಹಿ ಖಾದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಒಡಿಯಾ ಜನರ ಭಾವನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಇದನ್ನು ಜಗನ್ನಾಥ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ನೈವೇದ್ಯವಾಗಿಯೂ ಅರ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆಗೆ ನೀಡುವ  ಗೌರವವಾಗಿದೆ,,ಇದನ್ನು  ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯ  ಅಕಾಡೆಮಿ  ನೀಡುತ್ತದೆ .ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮುಖ ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಅರ್ಹತೆಯ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಬರಹಗಾರರಿಗೆ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. 1954 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಫಲಕ  ಮತ್ತು  ಒಂದು ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿ ನಗದು ಬಹುಮಾನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಹೊಸ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸುವುದು ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ವಾರ್ಷಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಹಿಂದಿನ ಹನ್ನೆರಡು ತಿಂಗಳುಗಳವರೆಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ನೀಡಿದ ಫಲಕವನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಸತ್ಯಜಿತ್ ರೇ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು, ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಫಲಕ  ಸಾಂದರ್ಭಿಕವಾಗಿ ಅಮೃತಶಿಲೆಯಿಂದ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ತೂಕದಿಂದಾಗಿ ಈ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲಾಯಿತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಅರಸು ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಅರಸು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರಕಾರದಿಂದ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಡಿ ದೇವರಾಜ್  ಅರಸು  ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ  ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ . ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ಐದು ಲಕ್ಷ ಮತ್ತು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಫಲಕ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು 
ಕೋಣಂದೂರು ಲಿಂಗಪ್ಪ
ಕೆ.ಎಸ್. ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್
ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ್ ಖರ್ಗೆ
ಹರೇಕಳ ಹಾಜಬ್ಬ 
ಶಿವಾಜಿ ಛತ್ರೆಪ್ಪ ಕಾಗಣೇಕರ್ 
ಬಿ ಎ ಮೊಹಿದೀನ್ 
ದಿನೇಶ್ ಅಮೀನ್ ಮಟ್ಟು
ವಿಶ್ವಕರ್ಮ ರಥ ಶಿಲ್ಪಾ ಕಲಾ ಸಂಘ, ಬೆಂಗಳೂರು;
ಶ್ರೀ ಶಾರದಾ ವಿದ್ಯಾ ಸಂಸ್ಥೆ, ಚಿತ್ರದುರ್ಗ;
ತುಮಕೂರಿನ ನರಸಮ್ಮ;
ಭೀಮರಾವ್ ಬಿ ಗಸ್ತಿ 
ಕಾಶಿನಾಥ್ ಬಿ ಹುಡೆದ 
ವಜ್ರ ಕುಮಾರ್ ಬಿ ಕಿವಾಡೆ 
 ಬಸವಣಪ್ಪ  ಎಂ ಗೌನಲ್ಲಿ 
ದೀನಬಂಧು ಸಂಸ್ಥೆ, ಚಾಮರಾಜ್‌ನಗರ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಪೀಠಾ

ಪೀಠಾ ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದ ಪೂರ್ವದ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಅಕ್ಕಿಯ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಕೇಕ್ ಆಗಿದೆ ಮತ್ತು ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ, ನೇಪಾಳ ಹಾಗೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಭಾರತದ ಪೂರ್ವ ರಾಜ್ಯಗಳಾದ ಬಿಹಾರ್, ಝಾರ್ಖಂಡ್, ಒಡಿಶಾ, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ, ಮತ್ತು ಭಾರತದ ದಕ್ಷಿಣದ ರಾಜ್ಯವಾದ ಕೇರಳ ಹಾಗೂ ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಸ್ಸಾಂನಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಪೀಠಾಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಕ್ಕಿ ಹಿಟ್ಟಿನಿಂದ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಗೋಧಿ ಹಿಟ್ಟಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುವ ಕೆಲವು ಬಗೆಯ ಪೀಠಾಗಳಿವೆ. ಕಡಿಮೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸುವರ್ಣ ಗೆಡ್ಡೆ ಅಥವಾ ತಾಳೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ತಯಾರಿಕೆ 
ಕಣಕದ ಒಳಗೆ ಸಿಹಿ ಅಥವಾ ಖಾರದ ಘಟಕಾಂಶಗಳನ್ನು ತುಂಬಿಸಬಹುದು.

ಹೂರಣ ತುಂಬಿದ ತರಕಾರಿ ಪೀಠಾಗಳಿಗಾಗಿ ಹೂಕೋಸು, ಎಲೆಕೋಸು, ಮೂಲಂಗಿ ಅಥವಾ ಆಲೂಗಡ್ಡೆಯಂತಹ ಘಟಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಕರಿದು ಅಥವಾ ಬೇಯಿಸಿ ಅಥವಾ ಹಬೆಯಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಿ, ನಂತರ ಹಿಸುಕಿ ತಂಪಾಗಿಸಿ, ಸಣ್ಣ ಉಂಡೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ಹೂರಣವಾಗಿ ಪೀಠಾದಲ್ಲಿ ತುಂಬಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಿಹಿ ಪೀಠಾಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಕ್ಕರೆ, ಬೆಲ್ಲ, ಖರ್ಜೂರದ ರಸ ಅಥವಾ ತಾಳೆಯ ರಸವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಇವುಗಳೊಳಗೆ ಕಾಯಿ ತುರಿ, ಗೋಡಂಬಿ, ಪಿಸ್ತಾ, ಸಿಹಿಯಾಗಿಸಿದ ತರಕಾರಿಗಳು ಅಥವಾ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತುಂಬಿಸಬಹುದು.

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 Traditional Pitha Recipes from Odisha 
 Varieties of Pitha Recipes 

ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ಛೇನಾ ಪೋಡಾ

ಛೇನಾ ಪೋಡಾ (ಅನುವಾದ: ಸುಟ್ಟ ಗಿಣ್ಣು) ಗಿಣ್ಣಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಭಾರತದ ಒಡಿಶಾ ರಾಜ್ಯದ ಒಂದು ಡಿಜ಼ರ್ಟ್. ಒಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಛೇನಾ ಪೋಡಾದ ಅರ್ಥ ಅಕ್ಷರಶಃ ಸುಟ್ಟು ಬೇಯಿಸಿದ ಗಿಣ್ಣು. ಇದನ್ನು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ನಾದಿದ ತಾಜಾ ಗಿಣ್ಣು ಛೇನಾದಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಛೇನಾದೊಂದಿಗೆ ಸಕ್ಕರೆಯನ್ನು ಹಲವಾರು ಗಂಟೆಗಳವರೆಗೆ ಕಂದಾಗುವವರೆಗೆ ಬೇಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಛೇನಾ ಪೋಡಾ ತನ್ನ ರುಚಿಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸಕ್ಕರೆಯ ಕ್ಯಾರಾಮಲೀಕರಣದಿಂದ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಏಕೈಕ ಸುಪರಿಚಿತ ಭಾರತೀಯ ಡಿಜ಼ರ್ಟ್ ಆಗಿದೆ.

ತಯಾರಿಕೆ 
ಛೇನಾ ಪೋಡಾವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಡಿಶಾದ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ದುರ್ಗಾ ಪೂಜಾದಂತಹ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಬ್ಬಗಳ ವೇಳೆ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಚಿಕ್ಕ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ರಸ್ತೆಬದಿಯ ಅಂಗಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಿಹಿಖಾದ್ಯಗಳ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ರಸಗುಲ್ಲದಂತಹ ಇತರ ಖಾದ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ೧೯೮೦ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯದಿಂದ, ಇದು ಒಡಿಶಾದಾದ್ಯಂತ ಹೊಟೆಲುಗಳ ಖಾದ್ಯಪಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಒಡಿಶಾ ಹಾಲು ಒಕ್ಕೂಟವು ಈ ಖಾದ್ಯದ ರಾಶಿ ತಯಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲು ಬಹಳವಾಗಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಸಿಹಿ ತಿನಿಸುಗಳು
ಅನಂತು vs ನುಸ್ರತ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)

ಅನಂತು vs ನುಸ್ರತ್ ೨೦೧೮ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗೊಂಡ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ. ಸುಧೀರ್ ಶಾನುಭೋಗ್ ನಿರ್ದೇಶನದ ಈ ಚಲನಚಿತ್ರ ಮಾಣಿಕ್ಯ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ಸ್ ಲಾಂಛನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿತು .ವಕೀಲ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶೆಯ ನಡುವೆ ನಡೆಯುವ ಪ್ರೇಮ ಕತೆ ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿದೆ. ವಿನಯ್ ರಾಜಕುಮಾರ್ ಅವರು ಅನಂತು ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಲತಾ ಹೆಗ್ಡೆ ನುಸ್ರತ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪಿ.ರವಿಶಂಕರ್, ಬಿ.ಸುರೇಶ, ಸುಚೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್, ಮುಂತಾದವರು ಈ ಚಿತ್ರದ ಕಲಾವಿದರ ಬಳಗದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ . ಚಿತ್ರದ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರಾಗಿ ಆಭಿಷೇಕ್ ಜಿ ಕಾಸರಗೋಡು ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸುನಾದ್‍ ಗೌತಮ್ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಕಥಾ ಸಾರಾಂಶ 
ಅನಂತ ಕೃಷ್ಣ ಕ್ರಮಧಾರಿತ್ತಾಯ ಓರ್ವ ಸಂಪ್ರದಾಯಸ್ಥ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಯುವ ವಕೀಲ. ನುಸ್ರತ್ ಫಾತಿಮಾ ಬೇಗ್ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮೀಯ ಯುವ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶೆ. ಅನಂತು ತಾನು ವಿಧ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿರುವಾಗ ನುಸ್ರತ್‍ಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸ ತೊಡುಗುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ನುಸ್ರತ್‍ ಆತನ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಬಳಿಕ ನುಸ್ರತ್ ಕೌಟುಂಬಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶೆಯಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ.  ಆಗ ಅನಂತು  ನುಸ್ರತ್‍ಳನ್ನು ಒಲೈಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಲುವಾಗಿ ಆ ಕೌಟುಂಬಿಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಕೀಲನಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ. 

ವಿಭಿನ್ನ ಧಾರ್ಮಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಾಗೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಿನ್ನಲೆ ಹೊಂದಿರುವ ಅನಂತು, ನುಸ್ರತ್ ಪ್ರೇಮ ಸಫಲವಾಗುವುದೇ ಹಾಗೂ ವಿವಾಹದಲ್ಲಿ ಪರ್ಯಾವಸಾನಗೊಳ್ಳುವುದೇ ಎಂಬ ವಿಷಯವೇ ಈ ಚಿತ್ರದ ಕತೆಯ ಮೂಲ ಹಂದರ.

ತಂತ್ರಜ್ಞರು 
ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ಮಾಣಿಕ್ಯ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ಸ್ ಲಾಂಛನದಲ್ಲಿ ಬಿ.ಎನ್. ಸತೀಶ್, ಎಚ್.ಎಸ್ ಸುರೇಶ್ ಹಾಗೂ ಬಿ.ಟಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಚಿತ್ರದ ಕತೆ,ಚಿತ್ರಕತೆ ಹಾಗೂ ನಿರ್ದೇಶನ  ಸುಧೀರ್ ಶಾನುಭೋಗ್  ಅವರದ್ದಾಗಿದೆ. ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನ ಸುನಾದ್ ಗೌತಮ್, ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಅಭೀಷೇಕ್ ಜಿ ಕಾಸರಗೋಡು ಹಾಗೂ ಸಂಕಲನವನ್ನು  ನಿರಂಜನ ದೇವರಮನೆ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪಾತ್ರ ವರ್ಗ 
 ವಿನಯ್ ರಾಜ್‍ಕುಮಾರ್
 ಲತಾ ಹೆಗ್ಡೆ
 ಪಿ.ರವಿಶಂಕರ್
ಬಿ.ಸುರೇಶ
ಎಚ್. ಜಿ. ದತ್ತಾತ್ರೇಯ
ಪ್ರಜ್ವಲ್ ದೇವರಾಜ್
ನವೀನ್ ಡಿ. ಪಡೀಲ್
ಸುಚೀಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ
ನಯನಾ (ಕಾಮಿಡಿ ಖಿಲಾಡಿ)
ಸಂದೀಪ್
ಅಶ್ವಿತಿ ಶೆಟ್ಟಿ
ಹರಿಣಿ ಶ್ರೀಕಾಂತ್
ಸ್ವಾತಿ ಗುರುದತ್ತ

ಹಾಡುಗಳು
ಅನಂತು vs ನುಸ್ರತ್  ಚಿತ್ರದ ಹಾಡುಗಳಿಗೆ ಸುನಾದ್ ಗೌತಮ್ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರದ ಹಾಡುಗಳ ಹಕ್ಕನ್ನು ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‍ಕುಮಾರ್ ಅವರ ಮಾಲಿಕತ್ವದ ಪಿ.ಆರ್.ಕೆ ಆಡಿಯೋ ಸಂಸ್ಥೆ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಈ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ನವೆಂಬರ್ ೧, ೨೦೧೮ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಚಿತ್ರ ಒಟ್ಟು ಆರು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖ

ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಕಲ್ಲಡ್ಕ ಟೀ

ಕಲ್ಲಡ್ಕ,  ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ ೭೫ರಲ್ಲಿ ರುವ ಒಂದು ಊರು. ಕಲ್ಲಡ್ಕ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಂಟ್ವಾಳ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ. ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರವಾದ ಮಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ೩೨ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. 

ಕಲ್ಲಡ್ಕದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ವಿಭಿನ್ನ ಶೈಲಿಯ ಚಹಾ ಕಲ್ಲಡ್ಕ ಟೀ ಎಂದು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ

ವಿಶೇಷತೆ 
ಈ ಚಹಾದಲ್ಲಿ ಬೆರಸಿದ ಹಾಲು, ಟೀಯೊಂದಿಗೆ ಸೇರದೆ ಲೋಟದಲ್ಲಿ  ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿಯೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಲೋಟದ ಅರ್ಧ ಭಾಗ ಹಾಲಿನಂತೆಯೂ, ಇನ್ನರ್ಧ ಭಾಗ ಟೀಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.

ಇತಿಹಾಸ 
೧೯೫೨ರಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿನಾರಾಯಣ ಹೊಳ್ಳರು ಕಲ್ಲಡ್ಕದಲ್ಲಿ ತಾವು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಹೋಟೆಲಿನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಬಗೆಯ ಟೀ ತಯಾರಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಲಕ್ಷ್ಮಿನಾರಾಯಣ ಹೊಳ್ಳರ ಕುಟುಂಬದವರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಹೋಟೆಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲಡ್ಕ ಟಿ ಈಗ ಲಭ್ಯವಿರವುದು. ಪ್ರಸಕ್ತ ೨೦೨೦ರಲ್ಲಿ,  ಶ್ರೀ ಶಿವರಾಮ ಹೊಳ್ಳ, ಈ ಹೊಟೇಲನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ತಯಾರಿಸುವ ವಿಧಾನ 
ಗಾಜಿನ ಲೋಟದಲ್ಲಿ  ಸಕ್ಕರೆ ಮಿಶ್ರಿತ ಹಾಲು ಹಾಗೂ ಬೇರೆಯಾಗಿ ಕಾಣುವ ಡಿಕಾಕ್ಷನ್  ಟೀಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ವಿಶೇಷ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ 

೯ ಚಮಚ ಚಹಾ ಪುಡಿಯನ್ನು ಶುಭ್ರವಾಗಿ ತೊಳೆದ ಬಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿಟ್ಟು ಸುಮಾರು ೫೦೦ ಮಿಲಿ ಲೀಟರಿನಷ್ಟು ಕುದಿಯುವ ನೀರನ್ನು ಹಾಕಿ ಸರಿಯಾಗಿ ಹಿಂಡಿ ಸೋಸುತ್ತಾರೆ. ದೊರಕಿದ ಕಷಾಯದ ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು  ಕುದಿಯುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿಟ್ಟು ಕಷಾಯದ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಸುಮಾರು ೯೦ ಡಿಗ್ರಿಗೆ ಮೀರುವಂತೆ ಕಾಪಾಡುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಸುಮಾರು ಅರ್ಧ ಲೀಟರಿನಷ್ಟು ಕುದಿಯುತ್ತಿರುವ ಹಾಲನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಚಮಚದಷ್ಟು ಸಕ್ಕರೆ ಹಾಕಿರುವ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಸುರಿಯುತ್ತಾರೆ. ಬಳಿಕ  ಈಗಾಗಲೇ ಬಿಸಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಸಿಟ್ಟ ಗಾಜಿನ ಲೋಟವನ್ನು ಹೊರಗೆತ್ತಿ  ಸಕ್ಕರೆ ಬೆರೆತ ಹಾಲನ್ನು ನೊರೆಯಾಗಿಸಿ  ಲೋಟದ ಮುಕ್ಕಾಲು ಭಾಗದಷ್ಟು ತುಂಬುತ್ತಾರೆ. ಆನಂತರ ಚಮಚದಿಂದ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಅದರ ಮೇಲೆ ಚಹಾ ಕಷಾಯವನ್ನು ಹಾಕುವರು. ಕಷಾಯದ ತಾಪಮಾನ ಹಾಲಿನ ತಾಪಮಾನಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಇರುವಂತೆ ಕಾಪಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಜನಪ್ರಿಯತೆ 
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ ೭೫ರಲ್ಲಿ ಇರುವ ಕಲ್ಲಡ್ಕಕ್ಕೆ ಕೆ.ಟಿ. ಸವಿಯಲು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಊರಿನಿಂದಲೂ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಕಲ್ಲಡ್ಕವನ್ನು ಹಾದು ಹೋದ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ದಿ.ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ,ಕರಾವಳಿ ಶಾಸಕರು, ಸಚಿವರು, ಸಂಸದರು, ಸಿನಿನಟರಾದ   ಅಂಬರೀಶ್‌, ಜೂಹಿ ಚಾವ್ಲಾ, ಸುಮನ್‌, ರಾಧಿಕಾ  ಮುಂತಾದವರು ಈ ಹೋಟೆಲ್‌ನ ಕಲ್ಲಡ್ಕ ಟೀಯ ರುಚಿ ಸವಿದಿದ್ದಾರೆ.

ಎನ್‍ಡಿಟಿವಿ ಗುಡ್ ಟೈಮ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಕಿ ಮತ್ತು ಮಯೂರ್ ನಡೆಸಿಕೊಟ್ಟ "ಹೈವೇ ಆನ್ ಮೈ ಪ್ಲೇಟ್" ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಇದರ ವಿಶಿಷ್ಟತೆ ಪ್ರಸಾರವಾಗಿದೆ.
ಹೆದ್ದಾರಿ ಬದಿಯ ಹೊಟೇಲೊಂದು ತನ್ನ ಚಹಾದ ವೈಶಿಷ್ಠತೆಯಿಂದ ಹೆಸರುವಾಸಿ ಆಗಿರುವುದು, ಹೆಚ್ಚುಗಾರಿಕೆಯೇ ಸರಿ.

ಉಲ್ಲೇಖ

ಬಾಹ್ಯಕೊಂಡಿ 
ಕಲ್ಲಡ್ಕ ಟೀಯನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ದೃಶ್ಯಾವಳಿ

ದ ಹಿಂದು ಲೇಖನ

ಪಾನೀಯಗಳು
ಗೋಳಿಬಜೆ

ಗೋಳಿ ಬಜೆ (ಮೂಲ ತುಳು) ಮೈದಾ ಹಾಗೂ ಮೊಸರಿನಿಂದ ಮಾಡಿದಂತಹ ಒಂದು ಕರಿದ ತಿಂಡಿ. ಇದನ್ನು ಮಂಗಳೂರು ಬಜ್ಜಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಜೆ ತಿಂಡಿ.

ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು
ಗೋಳಿ ಬಜೆಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಮೈದಾ, ಮೊಸರು, ಕಡಲೆ ಹಿಟ್ಟು, ಅಕ್ಕಿ ಹಿಟ್ಟು, ಹೆಚ್ಚಿದ ಶುಂಠಿ, ಕೊತ್ತಂಬರಿ ಸೊಪ್ಪು, ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ, ಜೀರಿಗೆ, ಹಸಿರು ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಕರಿಬೇವಿನ ಸೊಪ್ಪು, ಅಡುಗೆ ಸೋಡ ಮತ್ತು ಉಪ್ಪು ಬಳಸಲಾಗುವುದು. ಇವೆಲ್ಲಾ ಸಾಮಾಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕಲಸಿ, ಮೆದುವಾದ ಹಿಟ್ಟನ್ನು ಪುಟ್ಟ ಚೆಂಡಿನ ಆಕಾರ ಮಾಡಿ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಕರಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಬಡಿಸುವ ವಿಧಾನ

ಗೋಳಿ ಬಜೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಾಯಿ ಚಟ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ಅಥವಾ ಕೆಚಪ್‍ನೊಂದಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುವುದು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಭಾರತೀಯ ಲಘು ಆಹಾರಗಳು
ರಸಾಬಲಿ

ರಸಾಬಲಿ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯವಾದ ಒಡಿಶಾದ ಒಂದು ಸಿಹಿ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ. ರಸಾಬಲಿಯನ್ನು ಬಲರಾಮ ದೇವರಿಗೆ ನೈವೇದ್ಯ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇದು ಕೇಂದ್ರಪಾಡಾದ ಬಲದೇವ್‍ಜಿ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಇದು ಜಗನ್ನಾಥ ದೇವಾಲಯದ ಛಪ್ಪನ್ ಭೋಗದ ಪೈಕಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಇದು ಛೇನಾದ ಕರಿದ ಕೆಂಪು ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ಕಡುಬಿನ ಗಾತ್ರದ ಚೂರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇವನ್ನು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿಸಿದ, ಸಿಹಿ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ (ರಬಡಿ) ನೆನೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳು ಹಾಲನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸರಾಗವಾಗಿ ಹೀರಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲು ಛೇನಾವನ್ನು ಅಂಗೈ ಗಾತ್ರದ ಚೂರುಗಳಾಗಿ ಚಪ್ಪಟೆಯಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿಸಿದ ಹಾಲಿಗೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಏಲಕ್ಕಿ ಚೂರನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ರುಚಿಯಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು 
 http://spicezee.zeenews.com/gourmet/story317.htm 

ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ರಬಡಿ

ರಬಡಿ ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ, ಸಿಹಿ, ಸಾಂದ್ರೀಕೃತ ಹಾಲು ಆಧಾರಿತ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ. ಹಾಲು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ತಿಳಿ ಹಳದಿ ಅಥವಾ ಮಾಸಲು ಬಣ್ಣವಾಗುವವರೆಗೆ ಬಹಳ ಕಾಲದವರೆಗೆ ಕಡಿಮೆ ಉರಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಯಿಸಿ ಇದನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ರುಚಿ ಕೊಡಲು ಬೆಲ್ಲ, ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಮತ್ತು ನಟ್‍ಗಳನ್ನು (ಗೋಡಂಬಿ, ಪಿಸ್ತಾ, ಬಾದಾಮಿ) ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ತಂಪಾಗಿಸಿ ಡಿಜ಼ರ್ಟ್ ಆಗಿ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರಸಾಬಲಿ, ಛೇನಾ ಖೀರಿ ಮತ್ತು ಖೀರ ಸಾಗರದಂತಹ ಹಲವಾರು ಡಿಜ಼ರ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ರಬಡಿ ಮುಖ್ಯ ಘಟಕಾಂಶವಾಗಿದೆ.

ಬಾಸುಂದಿಯು ಇದನ್ನು ಹೋಲುವ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಚಂಡಿಮಂಗಲ ಕೃತಿಯು ೧೪೦೦ರ ದಶಕದ ಮುಂಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಇತರ ಸಿಹಿ ಖಾದ್ಯಗಳ ಜೊತೆಗೆ ರಬಡಿಯನ್ನು (ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿಸಿದ, ಸಿಹಿ ಹಾಲು) ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ.

ಅತಿಯಾದ ಹಾಲಿನ ಬಳಕೆಯ ಕಾರಣ ೧೯೬೫ರಲ್ಲಿ ಕೋಲ್ಕತಾದಲ್ಲಿನ ಆರ್ಥಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಬಡಿಯನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಿಹಿತಿಂಡಿಗಳ ಅಂಗಡಿಗಳು ಹಾಕಿದ ದಾವೆಗಳ ಕಾರಣ ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಕತ್ತಾ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಈ ಆದೇಶವನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಿತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಸಿಹಿ ತಿನಿಸುಗಳು
ಥಾಲಿ

ಥಾಲಿ ಎಂದರೆ ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ ಮತ್ತು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಊಟವನ್ನು ಬಡಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುವ ದುಂಡನೆಯ ತಟ್ಟೆ. ಥಾಲಿ ಪದವನ್ನು ವಿವಿಧ ಆಯ್ದ ಖಾದ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಭಾರತೀಯ ಶೈಲಿಯ ಊಟವನ್ನು ಸೂಚಿಸಲೂ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಒಂದು ತಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಥಾಲಿಯಲ್ಲಿ ಬಡಿಸಲಾದ ಖಾದ್ಯಗಳು ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಇವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಟೋರಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಸಣ್ಣ ಬಟ್ಟಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಬಟ್ಟಲುಗಳನ್ನು ದುಂಡನೆಯ ತಟ್ಟೆಯ ಅಂಚಿನುದ್ದಕ್ಕೆ ಇಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಡಿಸಲಾದ ಖಾದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ನ, ದಾಲ್, ಪಲ್ಯಗಳು, ರೋಟಿ, ಹಪ್ಪಳ, ಮೊಸರು, ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಚಟ್ನಿ ಅಥವಾ ಉಪ್ಪಿನ ಕಾಯಿ ಮತ್ತು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಒಂದು ಸಿಹಿ ಖಾದ್ಯ ಸೇರಿರುತ್ತವೆ. ಅನ್ನ ಅಥವಾ ರೋಟಿ ಮುಖ್ಯ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದ್ದು ಇದನ್ನು ಥಾಲಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ, ಪಲ್ಯಗಳು, ತರಕಾರಿ ಕರಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಖಾದ್ಯಗಳಂತಹ ಪಕ್ಕ ಖಾದ್ಯಗಳನ್ನು ದುಂಡಾಗಿ ಇಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಭಾರತೀಯ ಪಾಕಪದ್ಧತಿ
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿ ಪರಿಷತ್ತು

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿ ಪರಿಷತ್ತು ( ಇಂಗ್ಲೀಷ್ : National Council of Educational Research and Training - NCERT  ) ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಂತೀಯ ಸರ್ಕಾರಗಳಿಗೆ ಸಲಹೆ ನೀಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಸಂಸ್ಥೆ. ಈ ಮಂಡಳಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎಲ್ಲಾ ನೀತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.  ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯವೆಂದರೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಚಿವಾಲಯಕ್ಕೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಮತ್ತು ನೀತಿ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು. ಇದಲ್ಲದೆ, ಎನ್‌ಸಿಇಆರ್‌ಟಿಯ ಇತರ ಕಾರ್ಯಗಳು ಇಡೀ ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವುದು, ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವುದು, ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುವುದು, ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ನೀಡುವುದು. ಸಂಬಂಧಿತ ಸಲಹೆ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ಮತ್ತು ಅವರ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಕಟಣೆ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ.  ಅಂತೆಯೇ, ಎನ್‌ಸಿಇಆರ್‌ಟಿಯು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರೀತಿಯ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲೂ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. 

ಹಲವಾರು ಇತರ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಎನ್‌ಸಿಇಆರ್‌ಟಿ ಪಾಲುದಾರರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ , ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದವು: 

 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ, ನವದೆಹಲಿ 
 ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಎಜುಕೇಶನ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ, ನವದೆಹಲಿ 
 ಪಂ. ಸುಂದರಲಾಲ್ ಶರ್ಮ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ವೊಕೇಶನಲ್ ಎಜುಕೇಶನ್, ಭೋಪಾಲ್ 
 ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ, ಅಜ್ಮೀರ್ 
 ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ, ಭೋಪಾಲ್ 
 ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ, ಭುವನೇಶ್ವರ 
 ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ, ಮೈಸೂರು 
 ಈಶಾನ್ಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ, ಶಿಲ್ಲಾಂಗ್ 

ಇವುಗಳಲ್ಲದೆ ಮಹಿಳಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವ ಮಹಿಳಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ (ಮಹಿಳಾ ಅಧ್ಯಯನ ಇಲಾಖೆ). ಈ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ, ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ನೀತಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ಇಲಾಖೆ ಕಳೆದ ಎರಡು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳ ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ಮಹಿಳಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲದೆ, ಅನೇಕ ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು (ಎನ್‌ಜಿಒಗಳು) ಎನ್‌ಸಿಇಆರ್‌ಟಿಯ ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ. ಈ ಎನ್‌ಜಿಒಗಳು ದೇಶದ ದೂರದ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡಿವೆ ಮತ್ತು ಮಾಡುತ್ತಿವೆ.  

ಎನ್‌ಸಿಇಆರ್‌ಟಿಯ ಪ್ರಸ್ತುತ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞ ಡಾ.ಹೃಷಿಕೇಶ ಸೇನಾಪತಿ. ಇದುವರೆಗೆ ಅವರ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರಾಥಮಿಕ, ಪ್ರೌಢ ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಸಮಗ್ರ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ತರಲು ಎನ್‌ಸಿಇಆರ್‌ಟಿ ಹಲವಾರು ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಲಿಂಕ್‌ಗಳು 

 ಎನ್‌ಸಿಇಆರ್‌ಟಿ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ 
 ಎನ್‌ಸಿಇಆರ್‌ಟಿ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳು (ವಾಕ್ಮನ್-ಚಾಣಕ್ಯ 905 ಸಾಮಾನ್ಯ ಫಾಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ) 
 ಎಲ್ಲಾ ಎನ್‌ಸಿಇಆರ್‌ಟಿ ಪುಸ್ತಕಗಳು 

ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ನಿರ್ಧಾರಕ

ನಿರ್ಧಾರಕ (Determinant) ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರಕಾರದ ಬೀಜಗಣಿತದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಘಟಕಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಪೂರ್ಣ) ವರ್ಗದ ಹೋದರು ಎಷ್ಟು (ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಬಹುಪದೀಯ ಇಂಚುಗಳು). ಈ ಪ್ರಮಾಣದ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಅವರ ಒಂದು ಚದರ ಸಂರಚನಾ ಬರೆದ ಹಿಡಿದ ಲಂಬ ಸರಳ ರೇಖೆಗಳು ಎಳೆಯುವ ಇದೆ ಇವೆ, ಎನ್ ಪದಾರ್ಥಗಳ n ರ ಸಲುವಾಗಿ ನಿರ್ಧಾರಕ (n ದರ್ಜೆ) ನಿರ್ಧಾರಕ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. 

ಮಾತೃಕೆ A ನ ನಿರ್ಧಾರಕವನ್ನು det(A), det A, ಅಥವಾ |A| ಎಂದು ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಾತೃಕೆಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬರೆಯಲಾಗಿರುವಲ್ಲಿ, ಅನುಗುಣವಾದ ಶೃಂಗಗಳನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಆವರಣಗಳು ಅಥವಾ ಪ್ಯಾರಾಂಟ್‌ಗಳ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಲಂಬ ರೇಖೆಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರೆದಿರುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, 

  ಈ ಮಾತೃಕೆಯ ನಿರ್ಧಾರಕವನ್ನು ಹೀಗೆ ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ:

ಇತಿಹಾಸ 
ನಿರ್ಧಾರಕಗಳ ಆವಿಷ್ಕಾರಕ ಜಿ. ಡಬ್ಲ್ಯೂ. ಲೈವ್ನೈಸ್ ಅನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; 1693 ರಲ್ಲಿ ಜಪಾನಿನ ಗಣಿತಜ್ಞ ಸೆಕಿ ಕೋವಾ ಅವರು ಇದೇ ರೀತಿಯ ನಿಯಮವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದರು. ಲೀಬ್ನಿಜ್ನ ಈ ಆವಿಷ್ಕಾರವು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಲಿಲ್ಲ; ಜಿ. ಕ್ರಾಮರ್ 1750 ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಪುನಃ ಕಂಡುಹಿಡಿದನು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಸಂಶೋಧನೆಯನ್ನೂ ಪ್ರಕಟಿಸಿದನು. ಸರಣಿಗಳ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಿಗ್ನಲಿಂಗ್ ವಿಧಾನದ ಆವಿಷ್ಕಾರ ಎ. ಕೆಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಕ್ರಿ.ಶ 1841 ರಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದರು. ಅನಂತ ಆದೇಶ ಕೋಷ್ಟಕಗಳ ಬಳಕೆ ಜಿ. ಡಬ್ಲ್ಯೂ. ಹಿಲ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಬಾಹ್ಯ ಲಿಂಕ್‌ಗಳು 

 ನಿರ್ಧಾರಕಗಳ ಕುರಿತು ಎಂಐಟಿ ರೇಖೀಯ ಬೀಜಗಣಿತ ಉಪನ್ಯಾಸ  
 "ಅಲ್ಗಾರಿದಮಿಕ್ ಬೀಜಗಣಿತದ ಮೂಲಭೂತ ತೊಂದರೆಗಳು" ನಿಂದ ಲೀನಿಯರ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್ ಅಧ್ಯಾಯ, ಲೀಟರ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್ ಕುರಿತಾದ ಚೀ ಯಾಪ್ ಅವರ ಅಧ್ಯಾಯವು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಗಣನೆಯ ಅನುಷ್ಠಾನ ಅಂಶಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. 
 ಮಹಾಜನ್, ಮೀನಾ ಮತ್ತು ವಿ. ವಿನಯ್, "ಡಿಟರ್ಮಿನೆಂಟ್: ಕಾಂಬಿನೇಟೋರಿಕ್ಸ್, ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್ಸ್ ಮತ್ತು ಕಾಂಪ್ಲೆಕ್ಸಿಟಿ", ಚಿಕಾಗೊ ಜರ್ನಲ್ ಆಫ್ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸೈನ್ಸ್, ವಿ. 1997 ಲೇಖನ 5 (1997). 
 ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಕ್ಯಾಲ್ಕುಲೇಟರ್ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ಸ್ ಕ್ಯಾಲ್ಕುಲೇಟರ್. 
 ರೇಖೀಯ ಬೀಜಗಣಿತ: ನಿರ್ಧಾರಕಗಳು.  ನೀವು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದ ಲ್ಯಾಪ್‌ಲೇಸ್ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು 6 ನೇ ಕ್ರಮಾಂಕದವರೆಗೆ ಮೆಟ್ರಿಕ್‌ಗಳ ನಿರ್ಧಾರಕಗಳನ್ನು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡಿ.
ಉಂಧಿಯು

ಉಂಧಿಯು ಗುಜರಾತ್‍ನ ಒಂದು ಮಿಶ್ರ ತರಕಾರಿಗಳ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಸೂರತ್‌ನ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಿಶೇಷತೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಖಾದ್ಯದ ಹೆಸರು ಗುಜರಾತಿ ಶಬ್ದ "ಉಂಧು"ದಿಮ್ದ ಬರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದರರ್ಥ ತಲೆಕೆಳಗಾದ ಎಂದು. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಈ ಖಾದ್ಯವನ್ನು ಬುಡಮೇಲಾಗಿ ನೆಲದಡಿಯಿರುವ, "ಮಟ್ಲು" ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಮಣ್ಣಿನ ಮಡಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪಾತ್ರೆಗಳಿಗೆ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಮೇಲಿನಿಂದ ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಖಾದ್ಯಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ತರಕಾರಿಗಳು ದಕ್ಷಿಣ ಗುಜರಾತ್‍ನ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವಂಥವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಬಳಸಲಾದ ತರಕಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಹುರುಳಿಕಾಯಿ ಅಥವಾ ಎಳೆ ಬಟಾಣಿಗಳು (ಬೀಜಕೋಶ ಸಹಿತ), ಬಾಳೆಕಾಯಿ, ಸಣ್ಣ ಬದನೆಕಾಯಿಗಳು, ಮುಠಿಯಾ (ಮೆಂತ್ಯದ ಸೊಪ್ಪು ಮತ್ತು ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿದ ಕಡಲೆ ಹಿಟ್ಟು ಅಥವಾ ಹಾಂಡ್ವಾ ನೊ ಲೋಟ್‍ನಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಪನಿಯಾಣ, ಹಬೆಯಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಕರಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ), ಆಲೂಗಡ್ಡೆ, ಸುವರ್ಣ ಗೆಡ್ಡೆ ಸೇರಿವೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ಗುರಮುಖಿ ಲಿಪಿ

ಗುರಮುಖಿ ಲಿಪಿ (ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ) ಎಂಬುದು ಪಂಜಾಬಿ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಬರೆಯುವ ಲಿಪಿ . 

ಗುರುಮುಖಿ ಎಂದರೆ ಗುರುಗಳ ಮುಖದಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತದೆ. ಈ ಪದವು 'ವಾಣಿ'ಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿರಬೇಕು, ಏಕೆಂದರೆ ಲಿಪಿಗೂ ಮುಖಕ್ಕೂ ಯಾವುದೇ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಮಾತಿನಿಂದ ಚಲಿಸುವಾಗ, ಆ ಭಾಷೆಯ ಅಕ್ಷರಗಳಿಗೆ ಹೆಸರು ಕಠಿಣವಾಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ ಗುರುಗಳು ತಮ್ಮ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಪಂಜಾಬ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದರು. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಸಿಂಧ್‌ನಂತೆಯೇ, ಪರ್ಷಿಯನ್ ಲಿಪಿಯೂ ಸಹ ಪಂಜಾಬ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅದೇ ಆಗಿರಬಹುದು. 

ಗುರಮುಖಿ ಲಿಪಿ 35 ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮೊದಲ ಮೂರು ಅಕ್ಷರಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಶೇಷವಾದ ಕಾರಣ ಅವು ಸ್ವರ ಅಕ್ಷರಗಳ ಆಧಾರವಾಗಿವೆ. ಐರಾ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಮೊದಲ ಮೂರು ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ವಿವರವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸ್ವರವನ್ನು ನೋಡಿ.

ಗುರಮುಖಿ ಅಕ್ಷರಗಳು

ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ 

 ಹಿಂದಿ ಟು ಪಂಜಾಬಿ ಅನುವಾದಕ ಮತ್ತು ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್ ಪರಿವರ್ತಕ  
 ಗುರುಮುಖಿ ಲಿಪಿಯನ್ನು ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿ -01 ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ (ಡೌನ್‌ಲೋಡ್) 
 ಗುರುಮುಖಿ ಲಿಪಿಯನ್ನು ದೇವನಾಗರಿ ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್ -02 ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ (ಡೌನ್‌ಲೋಡ್) 
 ಗುರುಮುಖಿ ಲಿಪಿ (ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಜಗತ್ತು) 
 ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ಪಂಜಾಬಿ ಭಾಷಾ ಲಿಪಿಗಳ ತುಲನಾತ್ಮಕ ಅಧ್ಯಯನ

ಬಾಹ್ಯ ಲಿಂಕ್‌ಗಳು
ಗುಜರಾತಿ ಲಿಪಿ

ಗುಜರಾತಿ ಭಾಷೆ ಹಾಗೂ ಇತರ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಬರೆಯಲು ಗುಜರಾತಿ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮೂಲ 
ಗುಜರಾತಿ ಲಿಪಿಯನ್ನು ನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ. ಗುಜರಾತಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲು, ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಗುಜರಾತಿ ಲಿಪಿಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಗುಜರಾತಿ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಲಿಪಿ ಮೂರು ವಿಭಿನ್ನ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡಿದೆ - 10 ರಿಂದ 15 ನೇ ಶತಮಾನ, 15 ರಿಂದ 17 ನೇ ಶತಮಾನ ಮತ್ತು 17 ರಿಂದ 19 ನೇ ಶತಮಾನ. ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಕೃತ, ಅಪಭ್ರಂಶ, ಪೈಶಾಚೀ, ಶೌರಸೇನಿ, ಅರ್ಧಮಾಗಧಿ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರೀ ಭಾಷಾ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಎರಡನೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ, ಹಳೆಯ ಗುಜರಾತಿ ಲಿಪಿ ವ್ಯಾಪಕ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಹಳೆಯ ಗುಜರಾತಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿದಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ದಾಖಲೆ 1591–92ರ ಆದಿ ಪರ್ವದ ಕೈಬರಹದ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ . ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್ ಮೊದಲು 1797 ರ ಜಾಹೀರಾತಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಮೂರನೆಯ ಹಂತವು ಸುಲಭ ಮತ್ತು ವೇಗವಾಗಿ ಬರೆಯಲು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಟ್‌ನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ. ಶಿರೋಖಾ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಅದರಲ್ಲಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ದೇವನಾಗರಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.

19 ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಇದನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅಕ್ಷರ ಬರೆಯುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ನಿರ್ವಹಣೆಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗಿದ್ದರೆ, ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಬರವಣಿಗೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಶರಾಫಿ ಅಥವಾ ವಾಣಿಶಾಯಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಲಿಪಿಯು ಆಧುನಿಕ ಗುಜರಾತಿ ಲಿಪಿಗೆ ಆಧಾರವಾಯಿತು. ನಂತರ ಅದೇ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳ ಲೇಖಕರು ಸಹ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಜೈನ ಸಮುದಾಯವು ಧಾರ್ಮಿಕ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ನಕಲಿಸಲು ಈ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಬಳಸುವುದನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿತು.

ಸ್ವರಗಳು

ವ್ಯಂಜನಗಳು 

ಲಿಪಿಗಳು
ಭಾಷೆ
ಬಿ. ವಿ. ಕಕ್ಕಿಲಾಯ

ಬಿ. ವಿ. ಕಕ್ಕಿಲಾಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ, ಭಾರತೀಯ  ರಾಜಕಾರಣಿಯಾಗಿದ್ದರು.

ಹಿನ್ನಲೆ 
ಕಕ್ಕಿಲಾಯ ಕಾಸರಗೋಡಿನಲ್ಲಿ 1919ರ ಏಪ್ರಿಲ್  11ರಂದು  ಜನಿಸಿದರು  ತಂದೆ   ವಿಷ್ಣು ಕಕ್ಕಿಲ್ಲಾಯ ಮತ್ತು ಗಂಗಮ್ಮ . ಕಾಸರಗೋಡಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದ  ನಂತರ , 1937ರಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರಿನ ಸೈಂಟ್ ಅಲೋಶಿಯಸ್ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ  ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದರು.

ರಾಜಕೀಯ 
ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದ ಅವರು ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಸ್ಟೂಡೆಂಟ್ಸ್ ಫೆಡರೇಶನ್ ಸೇರಿದರು
1942ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ವಿಟ್ ಇಂಡಿ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಗಿತ್ತು.   
ಮದ್ರಾಸ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯಿಂದ ಸಿಪಿಐ ಪಕ್ಷ ಕಕ್ಕಿಲ್ಲಾ ಅವರನ್ನು ರಾಜ್ಯಸಭೆಗೆ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿತ್ತು.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಏಕೀಕರಣದ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ  ಕಕ್ಕಿಲಾಯ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದರು 
1972ರಲ್ಲಿ ವಿಧಾನಸಭೆಗೆ   ಬಂಟ್ವಾಳದಿಂದ  ಆಯ್ಕೆ 
1978ರಲ್ಲಿ  ವಿಧಾನಸಭೆಗೆ ವಿಟ್ಲದಿಂದ  ಆಯ್ಕೆ
ಡಿ ದೇವರಾಜ್ ಅರಸ್  ಅಧಿಕಾರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ  ಭೂಸುಧಾರಣೆ ಕಾಯಿದೆ ಸಮಿತಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು

ಬರವಣಿಗೆ 
ಅವರ  ಆತ್ಮ ಚರಿತ್ರೆ ‘ಬರೆಯದ ದಿನಚರಿಯ ಮರೆಯದ ಪುಟಗಳು
ಕಾರ್ಲ್‌ಮಾರ್ಕ್ಸ್ ಬದುಕು ಬರಹ  
ಕಮ್ಯುನಿಸಂ
ಇರವು ಮತ್ತು ಅರಿವು
ಬರೆಯದ ದಿನಚರಿಯ ಮರೆಯದ ಪುಟಗಳು
ಫ್ರೆಡರಿಕ್ ಏಂಜಲ್ಸ್

ಪ್ರಶಸ್ತಿ 
ಕರ್ನಾಟಕ ಸುವರ್ಣ ಏಕೀಕರಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, 
ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, 
ನೀರ್ಪಾಜೆ ಭೀಮ ಭಟ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, 
ಕರ್ನಾಟಕ ತುಳು ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರು
ಸೋಸ್ಯೊ

ಸೋಸ್ಯೊ ಭಾರತದ ಒಂದು ಅನಿಲಗೂಡಿಸಿದ ಪಾನೀಯವಾಗಿದ್ದು (ಏರೇಟಡ್ ಡ್ರಿಂಕ್) ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತದ ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ಉತ್ತರದ ರಾಜ್ಯಗಳಾದ ಗುಜರಾತ್, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ರಾಜಸ್ಥಾನ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದಿತವಾಗಿ ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಸೂರತ್‍ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ.

ಸೋಸ್ಯೊ ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಸ್ವದೇಶಿ ಚಳುವಳಿಯ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ. ಮೋಹ್ಸೀನ್ ಹಜೂರಿ ಸೋಸ್ಯೊವನ್ನು ೧೯೨೭ರಲ್ಲಿ ಯುಕೆಯ ಪಾನೀಯವಾದ ವಿಮ್ಟೊಗೆ ಭಾರತೀಯ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸಿದರು.

ಸೋಸ್ಯೊ ದ್ರಾಕ್ಷಿ ಮತ್ತು ಸೇಬಿನ ರಸ ಜೊತೆಗೆ ಜರ್ಮನಿ ಹಾಗೂ ಇಟಲಿಯಿಂದ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾದ ಕೆಲವು ಘಟಕಾಂಶಗಳಿರುವ ಮಿಶ್ರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ೫೦ ದಶಲಕ್ಷ ಸೋಸ್ಯೊ ಬಾಟಲಿಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸೂರತ್ ಮತ್ತು ಬಾಟ್ಲಿಂಗ್ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಿರುವ ಗುಜರಾತ್ ಹಾಗೂ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಪಾನೀಯಗಳು
ಕಬ್ಬಿನ ರಸ

ಕಬ್ಬಿನ ರಸವು (ಕಬ್ಬಿನ ಹಾಲು) ಹಿಸುಕಲಾದ ಕಬ್ಬಿನಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾದ ದ್ರವ. ಇದನ್ನು ಅನೇಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಪಾನೀಯವಾಗಿ ಸೇವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಬ್ಬನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾ, ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೇರಿಕಾ.

ಸಿಪ್ಪೆ ತೆಗೆದ ಕಬ್ಬನ್ನು ಯಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಜಜ್ಜಿ ಕಬ್ಬಿನ ರಸವನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದು ರಮ್‍ನ ಮುಖ್ಯ ಪೂರ್ವಗಾಮಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಬೀದಿ ಮಾರಾಟಗಾರರು ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಕಬ್ಬಿನ ರಸವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಕಬ್ಬನ್ನು ಒಂದು ಯಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಹಾಕಿದಾಗ ಅದು ಕಬ್ಬನ್ನು ಜಜ್ಜಿ ಕಬ್ಬಿನ ರಸವನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುತ್ತದೆ. ಕಬ್ಬಿನ ರಸಕ್ಕೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ನಿಂಬೆ ರಸ ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಶುಂಠಿ ರಸವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಸರ್ಕಾರವು ಕಬ್ಬಿನ ರಸವನ್ನು ದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರಪಾನೀಯವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಪಾನೀಯಗಳು
ದೊಡ್ಡ ಗಣೇಶ್

ದೊಡ್ಡನರಸಯ್ಯ ಗಣೇಶ್  (ಜನನ 30 ಜೂನ್ 1973) ಒಬ್ಬ ಮಾಜಿ ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟಿಗ,ಕರ್ನಾಟಕ ರಣಜಿ ತಂಡದ ಪರವಾಗಿ  ಮತ್ತು ಭಾರತ ತಂಡದ ಪರವಾಗಿ 1997 ರಲ್ಲಿ 4 ಟೆಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಒಂದು ಏಕದಿನ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಆಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಬಲಗೈ ಸೀಮ್ ಬೌಲರ್ ಮತ್ತು ಉಪಯುಕ್ತ ಕೆಳ ಕ್ರಮಾಂಕದ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್‌ಮನ್ ಆಗಿದ್ದರು.

ಗಣೇಶ್ ತಮ್ಮ ಸೀಮಿತ ಟೆಸ್ಟ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್  ನಲ್ಲಿ  57.40 ಸರಾಸರಿಯಲ್ಲಿ ಐದು ವಿಕೆಟ್ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆ ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ, 104 ಪಂದ್ಯಗಳಿಂದ 365 ವಿಕೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು, .ಪ್ರಸ್ತುತ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತಂಡದ ಮುಖ್ಯ ಕೋಚ್ ಹುದ್ದೆಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದು ಸಂದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಆರಂಭಿಕ ವೃತ್ತಿಜೀವನ
ದೋಡ್ಡ  ಗಣೇಶ್ ವಿಕೆಟ್ ಕೀಪರ್ ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್‌ಮನ್ ಆಗಿ  ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಗುಂಡಪ್ಪ ವಿಶ್ವನಾಥ್ ಇವರ ಬೌಲಿಂಗ್ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ   ಚಿಕ್ನಾ ಕ್ಲಬ್‌ಗೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡರು.ಅವಕಾಶಗಳ ಕೊರತೆಯಿಂದ ನಿರಾಶೆಗೊಂಡ ಅವರು ಎ.ವಿ.ಜಯಪ್ರಕಾಶ್ ಅವರ ತರಬೇತಿ ಶಿಬಿರಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಬೌಲರ್ ಆಗಿ ತರಬೇತಿ ಹೊಂದಿದರು ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ ತಂಡಕ್ಕೆ ಅಯ್ಕೆಯಾದರು .

ದೇಶೀಯ ವೃತ್ತಿ
1990 ರ ದಶಕವು ಕರ್ನಾಟಕ ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ಗೆ ಸುವರ್ಣ ಯುಗವಾಗಿತ್ತು. ಜವಾಗಲ್ ಶ್ರೀನಾಥ್, ವೆಂಕಟೇಶ್ ಪ್ರಸಾದ್, ಅನಿಲ್ ಕುಂಬ್ಳೆ ಮತ್ತು ಸುನಿಲ್ ಜೋಶಿ ಅವರ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯಿಂದಾಗಿ ಗಣೇಶ್ ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು   ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು  ಸೀಮಿತ ಅವಕಾಶಗಳು ಹೊಂದಿದ್ದರು.

1994-95ರ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರೂ ಗಣೇಶರಿಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತ ಸ್ಥಾನ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. ವಿನಮ್ರ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಿಂದ ಬಂದ ಅವರು, ಸಹ ಆಟಗಾರರು ಮತ್ತು ಹಿತೈಷಿಗಳು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು.1996-97ರಲ್ಲಿ ಇರಾನಿ ಟ್ರೋಫಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ವಿ.ವಿ.ಎಸ್. ಲಕ್ಷ್ಮಣ್ ಮತ್ತು ನವಜೋತ್ ಸಿಂಗ್ ಸಿಧು ಸೇರಿದಂತೆ 11 ವಿಕೆಟ್ಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು, ಈ ಪ್ರದರ್ಶನದ ನಂತರ ಅವರನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತಂಡದ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೃತ್ತಿಜೀವನ
ಕೇಪ್ ಟೌನ್ನಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ವಿರುದ್ಧದ 2 ನೇ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಂದ್ಯಕ್ಕೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು. ಮೊದಲ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಗಳಿಸದೆ 24 ಓವರ್‌ಗಳನ್ನು ಎಸೆದರು.ಎರಡನೇ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಿ ಕರ್ಸ್ಟನ್ ಕಾಲಿಗೆ ವಿಕೆಟ್‌ಗೆ ಸಿಲುಕಿದಾಗ ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಟೆಸ್ಟ್ ವಿಕೆಟ್ ಪಡೆದರು. ಈ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಭಾರಿ ಸೋಲನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿತು. ಜೋಹಾನ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಮುಂದಿನ ಟೆಸ್ಟ್‌ಗೆ ಅವರು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅವರು ಕೇವಲ 9 ಓವರ್‌ಗಳನ್ನು ಬೌಲ್ ಮಾಡಿದರು, ಏಕೆಂದರೆ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಡ್ರಾ ಸಾಧಿಸಿತು.

ಅದ್ಭುತ ಪ್ರವಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿರದಿದ್ದರೂ, 1997 ರಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಬಾರ್ಬಡೋಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ 3 ನೇ ಟೆಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ, ಅವರು ಎರಡೂ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಲ್ ಹೂಪರ್ ಸೇರಿದಂತೆ 4 ವಿಕೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಬೆನ್ನಟ್ಟಲು ಕೇವಲ 120 ರನ್ ಗಳಿಸಿದ್ದರೂ, ಭಾರತ 2 ನೇ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಎಡವಿ 81 ರನ್‌ಗಳಿಗೆ ಆಲೌಟ್ ಆಯಿತು.ಗಯಾನಾದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶ್ ಇನ್ನೂ ಒಂದು ಮಳೆ ಪೀಡಿತ ಟೆಸ್ಟ್ ಆಡಿದ್ದಾರೆ.

ನಂತರದ ವೃತ್ತಿಜೀವನ
ಗಣೇಶ್ ಕರ್ನಾಟಕ ತಂಡಕ್ಕೆ ಮರಳಿದರು ಮತ್ತು ತಂಡದ  ಬೌಲರ್ ಆಗಿ ಮುಂದುವರೆದರು . 1994-95 ರಿಂದ 2005-06ರವರೆಗಿನ ಸುದೀರ್ಘ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅವರು 365 ವಿಕೆಟ್ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಬೌಲಿಂಗ್ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು 2002-03ರಲ್ಲಿ ಹರಿಯಾಣ ವಿರುದ್ಧ 36 ಕ್ಕೆ 7 (ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ 89 ಕ್ಕೆ 12).  2002-03ರಲ್ಲಿ ಅವರು 41.23 ರ ಸರಾಸರಿಯಲ್ಲಿ 536 ರನ್ ಗಳಿಸಿದರು, ಅವರ ಏಕೈಕ ಶತಕ, ವಿದರ್ಭ ವಿರುದ್ಧ 119 ರನ್ .

ಕ್ರಿಕೆಟ್ ನಂತರ
ದೋಡ ಗಣೇಶ್ ಅವರು ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿ   ಭಾರತದ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಹೆಚ್. ಡಿ. ದೇವೇಗೌಡ ನೇತೃತ್ವದ ಜನತಾದಳ (ಜಾತ್ಯತೀತ) ಗೆ ಸೇರಿದರು. 
ಅವರು 2012-13ರಲ್ಲಿ ಗೋವಾದ ತರಬೇತುದಾರ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು. 

ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2016 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಬಿಗ್‌ಬಾಸ್ ಕನ್ನಡ - 4 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಯಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು ಮತ್ತು 2 ವಾರಗಳ ಕಾಲ  ಬಿಗ್ ಬಾಸ್  ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ
ಕಟ್ಲೆಟ್

ಭಾರತೀಯ ಪಾಕಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ, ಕಟ್ಲೆಟ್ ಪದವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಹಿಟ್ಟಿನ ಹೊದಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಕರಿಯಲಾದ ಚೂರ್ಣಮಾಡಿದ ತರಕಾರಿಗಳು (ಆಲೂಗಡ್ಡೆ, ಕ್ಯಾರಟ್, ಹುರುಳಿಕಾಯಿ) ಅಥವಾ ಬೇಯಿಸಿದ ಮಾಂಸದ ಹೂರಣವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಮಾಂಸವನ್ನು ಸ್ವತಃ ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೇಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ - ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಈರುಳ್ಳಿ, ಏಲಕ್ಕಿ, ಲವಂಗ, ದಾಲ್ಚಿನ್ನಿ, ಕೊತ್ತುಂಬರಿ, ಹಸಿರು ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ನಿಂಬೆ ಮತ್ತು ಉಪ್ಪು. ಇದನ್ನು ನಂತರ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಮಿಶ್ರಣ ಅಥವಾ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳದ ಹಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಂತರ ಬ್ರೆಡ್‍ನ ಚೂರುಗಳಲ್ಲಿ ಅದ್ದಿ ತುಪ್ಪ ಅಥವಾ ತರಕಾರಿ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಕರಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೊಲ್ಕತ್ತ ನಗರದಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕವಾಗಿ ಕೊಳಿಮಾಂಸ ಮತ್ತು ಆಡಿನಮಾಂಸದ ಕಟ್ಲೆಟ್‍ಗಳು ಬಹಳ ಜನಪ್ರಿಯವಾದ ಲಘು ಆಹಾರಗಳಾಗಿವೆ.

ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಬಗೆಯ ಕಟ್ಲೆಟ್‍ನಲ್ಲಿ ಮಾಂಸವಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಹೂರಣವು ಸ್ವಲ ಕಾಲ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಬೇಯಿಸಲಾದ ಚೂರ್ಣಮಾಡಿದ ಆಲೂಗಡ್ಡೆ, ಈರುಳ್ಳಿ, ಹಸಿರು ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಮತ್ತು ಉಪ್ಪಿನ ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಬಗೆಯು ಭಾರತದ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಜನರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ ಆಲೂ ಟಿಕ್ಕಿ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ಪುಟ್ಟು

ಪುಟ್ಟು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕೇರಳದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡು ಹಾಗೂ ಕರ್ನಾಟಕದ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ಜೊತೆಗೆ ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿಯೂ ತಿನ್ನಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಬೆಳಗಿನ ತಿಂಡಿಯಾಗಿದೆ. ಮಲಯಾಳಂನಲ್ಲಿ ಪುಟ್ಟು ಪದದ ಅರ್ಥ "ಪಾಲು ಮಾಡಿದ್ದು/ಭಾಗ ಮಾಡಿದ್ದು" ಎಂದು. ರುಬ್ಬಿದ ನೆನೆಸಿದ ಅಕ್ಕಿಯ ಉರುಳೆಯಾಕಾರದ ಚೂರುಗಳನ್ನು ಹಬೆಯಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಿ ಇದನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೇಲೆ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ತುರಿಯ ಪದರ ಇರಬಹುದು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಪುಟ್ಟು ಒಳಗೆ ಸಿಹಿ ಅಥವಾ ಉಪ್ಪುಖಾರದ ಹೂರಣವಿರುತ್ತದೆ. ಪುಟ್ಟುವನ್ನು ಬಿಸಿಯಾಗಿ ತಾಳೆ ಸಕ್ಕರೆ ಅಥವಾ ಬಾಳೆ ಹಣ್ಣಿನಂತಹ ಸಿಹಿ ಪಕ್ಕ ಖಾದ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ, ಅಥವಾ ದಾಲ್, ಕಡಲೆ, ಆಡಿನ ಮಾಂಸ, ಮೀನು ಅಥವಾ ಕೋಳಿಮಾಂಸದ ಕರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭಟ್ಕಳದಲ್ಲಿ, ಪುಟ್ಟುವನ್ನು ತುಪ್ಪ ಹಾಗೂ ಸಕ್ಕರೆ ಅಥವಾ ಪಾಯಾದಂತಹ ಪಕ್ಕ ಖಾದ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪುಟ್ಟು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಉರುಟಾಗಿ ರುಬ್ಬಿದ ಅಕ್ಕಿ, ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ತುರಿ, ಸ್ವಲ್ಪ ಉಪ್ಪು ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಹಲವುವೇಳೆ ಜೀರಿಗೆಯನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಇತರ ಸಂಬಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿಸಬಹುದು. ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಪುಟ್ಟುವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗೋಧಿ ಹಿಟ್ಟು ಅಥವಾ ಕೆಂಪಕ್ಕಿಯ ಹಿಟ್ಟಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು