Kannada-LLM-Labs/Wikipedia-Kn huggingface dataset:
ಶಿಶುವಿನಹಾಳ

ಶಿಶುವಿನಹಾಳ  ಅಥವಾ ಶಿಶುನಾಳ  ಇದು ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶಿಗ್ಗಾಂವಿ ತಾಲೂಕಿನ  ಒಂದು ಹಳ್ಳಿ. ಶಿಶುವಿನಹಾಳ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಭಾವೈಕ್ಯತೆಗೆ ಅಪಾರ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿರುವ ಸಂತ ಶಿಶುನಾಳ ಶರೀಫರ ಹುಟ್ಟೂರು, ಸೂಫಿ ಸಂತ ಶಿಶುನಾಳ ಶರೀಫ ಶಿವಯೋಗಿಗಳ ಹಾಗೂ ಅವರ ಗುರು ಕಳಸದ ಗೋವಿಂದ ಭಟ್ಟರ ಗದ್ದುಗೆ ಹಾಗೂ ಬಸವಣ್ಣನ ದೇವಾಲಯವಿರುವ ಜಾಗವನ್ನು ಶರೀಫಗಿರಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಶಿಶುವಿನಹಾಳವು ಉತ್ತಮ ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಹಾವೇರಿ, ಶಿಗ್ಗಾಂವಿ, ಕುಂದಗೋಳ ಹಾಗೂ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯಿಂದ ಬಸ್ ಸೌಲಭ್ಯವಿದೆ. ಗುಡಿಗೇರಿ ಹತ್ತಿರದ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ.
೨೦೦೧ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ೨೮೦೦ ಜನಸಂಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ೧೫೦೨ ಗಂಡಸರು ಹಾಗು ೧೨೯೮ ಹೆಂಗಸರಿದ್ದರು.

ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆ
ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ

ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ ಎಂದರೆ ವಿಂಧ್ಯ ಪರ್ವತಗಳ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕಿರುವ  ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ. ಕನ್ನಡ ರಾಜವಂಶವಾದ  ಚಾಲುಕ್ಯರ  ಇಮ್ಮಡಿ ಪುಲಿಕೇಶಿಯು ದಕ್ಷಿಣಾಪಥೇಶ್ವರ ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿದ್ದನು.

ಇತಿಹಾಸ
ಆರ್ಯಾವರ್ತ

ಆರ್ಯಾವರ್ತ ಅಂದರೆ ಆರ್ಯ ಜನಾಂಗದ ಜನರ ಪ್ರದೇಶ, ಉತ್ತರ ಭಾರತ, ಕಾಣೆಯಾದ ಸರಸ್ವತೀ ನದಿ, ವಿಂಧ್ಯ ಪರ್ವತಗಳು ಮತ್ತು ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವಿನ ಪ್ರದೇಶ.
ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಆರ್ಯರು ತಾವು ನೆಲೆಸಿದ ನೆಲವನ್ನು ಈ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆದರು. ವಾಯವ್ಯ ಸರಹದ್ದಿನ ಕಣಿವೆಗಳ ಮೂಲಕ ವಲಸೆ ಬಂದ ಆ ಜನ ಮೊದಲು ಪಂಜಾಬಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತರು. ಆ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಋಗ್ವೇದ ಕಾಲವೆಂದು ಹೆಸರು. ಕ್ರಮೇಣ ಅವರು ಗಂಗಾನದಿ ಬಯಲಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆನಿಂತು ಅವರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಪಸರಿಸಿದರು. ಗಂಗಾ ಮತ್ತು ಯಮುನಾ ನದಿಗಳ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆರ್ಯಾವರ್ತ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಪುರ್ವದಲ್ಲಿ ಬಿಹಾರದವರೆಗೂ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ವಿಂಧ್ಯ ಪರ್ವತದವರೆಗೂ ಹರಡಿದರು. ಸಿಂಧು, ಗಂಗಾ, ಯಮುನಾ ನದಿಗಳ ಫಲವತ್ತಾದ ಬಯಲುಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಅವರು ಪುಣ್ಯಭೂಮಿಯೆಂದು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆರ್ಯಾವರ್ತ ಪುರ್ವಸಮುದ್ರದಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮಸಮುದ್ರದವರೆಗೂ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತದಿಂದ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ವಿಂಧ್ಯಪರ್ವತಗಳವರೆಗೂ ಹಬ್ಬಿವೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಭೂಗೋಳ
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಹಟ್ಟಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿ

ಹಟ್ಟಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿ  ಕಂಪನಿಯು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಲಿಂಗಸೂಗೂರು ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಹಟ್ಟಿಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿರುವ ಸರ್ಕಾರಿ ಉದ್ಯಮವಾಗಿದೆ. ಹೈದರಾಬಾದ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಗಳೆಂದು ೧೯೪೭ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಿದ್ದು, ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಿಜಾಮರ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ವಿಮೋಚನೆಯ ನಂತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಹಟ್ಟಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿ ಕಂಪನಿ ನಿಯಮಿತ ಎಂದು ಆಯಿತು.. ಗಣಿಯ ನೋಂದಾಯಿತಿ ಕಛೇರಿಯು  ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿದ್ದು, ಇತರೆ ಸಣ್ಣ ಘಟಕಗಳು ಚಿತ್ರದುರ್ಗ, ಮಾನ್ವಿ ತಾಲೂಕಿನ ಹೀರಾಬುದ್ದಿನಿ ಮತ್ತು ದೇವದುರ್ಗ ತಾಲೂಕಿನ ಊಟಿ ಯಲ್ಲಿಯೂ ಇವೆ.   ಕೋಲಾರ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿ ಮುಚ್ಚಿದ ನಂತರ ಹಟ್ಟಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯು ದೇಶದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಚಿನ್ನ ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಗಣಿಯಾಗಿದೆ.

ಇತಿಹಾಸ
ಇತಿಹಾಸ ತಙ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ ಸಿಂಧೂ ನಾಗರೀಕತೆ ಸಮಯದಿಂದಲೇ ಇಲ್ಲಿಂದ ಹಾಗೂ ಕೋಲಾರ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಿಂದ ಚಿನ್ನ ರಫ್ತಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹಟ್ಟಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಅಶೋಕನ ಕಾಲಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮೊದಲೇ ಇಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ನಡೆದಿರುವುದು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ೧೮೮೭ರಲ್ಲಿ  ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಿಜಾಮನಿಗೋಸ್ಕರ ಗಣಿಯನ್ನು 'ಹೈದರಾಬಾದ್ ಡೆಕ್ಕನ್ ಕಂಪನಿ'ಯು ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಮಾಡಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ೧೮೮೦ರಿಂದ ೧೯೨೦ರವರೆಗೆ ಜಾನ್ ಟೈಲರ್ಸ್ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳಿಂದ ಆಧುನಿಕ ಗಣಿಗಾರಿಕೆಯನ್ನು  ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ೧೯೦೨ರಿಂದ ೧೯೧೮ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮೆಯಿನ್ ರೀಫ್ ಒಂದೇ ೩.೮ಲಕ್ಷ ಟನ್ ಅದಿರು ಉತ್ಪಾದಿಸಿ, ೭.೪೧ ಟನ್ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಟನ್ನಿಗೆ ೧೯.೪೫ ಗ್ರಾಂ.ದರದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಿತು ಮತ್ತು ಗಣಿಯನ್ನು ೧೦೫೨ಮೀ. ಆಳಕ್ಕೆ ಕೊರೆಯುಲಾಯಿತು. ೧೯೨೦ರಲ್ಲಿ ಗಣಿಯನ್ನು ಸಾಮಗ್ರಿಗಳ ಕೊರತೆ, ಹಣದ ಮುಗ್ಗಟ್ಟು ಮತ್ತು ಒಂದನೇ ಜಾಗತಿಕ ಯುದ್ಧದಿಂದಾಗಿ ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು. ೧೯೩೮ರಲ್ಲಿ ಭೂಗರ್ಭ ಮತ್ತು ಭೂಭೌತ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ವಿವರವಾದ ಅನ್ವೇಷಣೆ ಜೊತೆಗೆ ವಿಲ್ಲೇಜ್ ರೀಫ್ ಗಣಿಯಲ್ಲಿ ಡೈಮಂಡ್ ಡ್ರಿಲ್ಲಿಂಗ್ ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ಖಾಲಿ ಮಾಡಿದ್ದರಿಂದ ಜೋನ್ - ೧ ಮತ್ತು ಓಕ್ಲೇ ರೀಫುಗಳನ್ನು ಪುನಃ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು. ೧೯೪೭ರ ಜುಲೈ ೮ರಂದು 'ಹೈದರಾಬಾದ್ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಗಳ ಕಂಪನಿ ನಿಯಮಿತ'ವನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು 'ಜಾನ್ ಟೇಲರ್ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳು' ಅವರಿಗೆ ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಿಜಾಮರು ವಹಿಸಿಕೊಟ್ಟರು. ೧೯೫೬ರಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯಗಳ ಪುನರ್-ವಿಂಗಡಣೆಯಿಂದಾಗಿ ಮೈಸೂರು(ಈಗಿನ ಕರ್ನಾಟಕ) ರಾಜ್ಯ ಉದಯವಾದಾಗ ಅದರ ಹೆಸರನ್ನು 'ದಿ ಹಟ್ಟಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿ ಕಂಪನಿ ನಿಯಮಿತ' ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ಆಡಳಿತ
ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ಗಣಿ ಮತ್ತು ಭೂವಿಜ್ಞಾನ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ದೇಶಕರ ಮಂಡಳಿಯ ರಚಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ಭಾರತದ ಆಡಳಿತ ಸೇವೆಯ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ನಿರ್ದೇಶಕರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸುತ್ತದೆ.  ಇವರು ತಮ್ಮ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕಛೇರಿಯಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ಹಟ್ಟ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಗೆ ಬೇಟಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಇತರೆ ಬಹುತೇಕ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಹಟ್ಟಿಯಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸಿರುತ್ತಾರೆ.೨೦೧೫ರಲ್ಲಿ ಕೋಲಾರದ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯನ್ನು ಹಟ್ಟಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ತರುವ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆಯಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಗಣಿಗಾರಿಕೆ
ಈಗಿನ ಗಣಿಯು ಸುಮಾರು ೨೭ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ೮೨೫ ಮೀಟರ್ ಆಳವನ್ನು ತಲುಪಿದೆ. ೭೧.೭೭ಟನ್ ಗಳಷ್ಟು ಚಿನ್ನವನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ ಸುಮಾರು ೧೧.೧೨ದಶಲಕ್ಷ ಟನ್ ಅದಿರನಿಂದ ಉತ್ಪಾದಿಸಲಾಗದೆ. ೨೦೦೮ರಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರತಿ ಟನ್ ಅದಿರಿಗೆ ೫.೭೯ಗ್ರಾಂ ಚಿನ್ನವನ್ನು ತೆಗೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆ. . ೨೦೧೩ರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಗ್ರಾಂ ಚಿನ್ನಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿ ೧,೯೦೦₹ಗಳು ಕರ್ಚಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಟನ್ ಅದಿರಿಗೆ ೩ಗ್ರಾಂ ಚಿನ್ನವು ಸಿಗುತ್ತಲ್ಲದೆ. ಗಣಿಯ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೪ಸಾವಿರಕ್ಕೂ  ಹೆಚ್ಚು ಕೆಲಸಗಾರರಿದ್ದು, ವಸತಿ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಸಾರಿಗೆ ಸೌಲಭ್ಯ
ಹಟ್ಟಿ  ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಯು ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರವಾದ ರಾಯಚೂರಿನಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ೮೦ ಕಿಲೋ ಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ಹಾಗೂ  ತಾಲೂಕು ಕೇಂದ್ರವಾದ ಲಿಂಗಸೂಗೂರಿನಿಂದ ೨೦ ಕಿಲೋ ಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಹತ್ತಿರದ ರೈಲ್ವೇ ನಿಲ್ದಾಣ ರಾಯಚೂರು ನಗರದಲ್ಲಿದೆ.

ಉಲ್ಲೀಖಗಳು
ಉದ್ಯಮ
ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆ
ಲಿಂಗಸೂಗೂರು ತಾಲೂಕು
ಧರ್ಮತ್ತಡ್ಕ

ಧರ್ಮತಡ್ಕ ಕಾಸರಗೋಡು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಾಡೂರು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿದೆ.ಕಾಸರಗೋಡಿನಿಂದ ಸುಮಾರು ೩೦ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ

ಕೇರಳ
ಹೋಮಿ ಸೇತ್ನಾ

ಹೋಮಿ ಸೇತ್ನಾ(೧೯೨೪-೨೦೧೦)ಭಾರತದ ಜನತೆಗೆ  'ಹೋಮಿ ಸೇತ್ನಾ,' ಎಂದು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ  'ನುಸರ್ ವಾನ್ ಜಿ ಸೇತ್ನಾ'  ರವರ ಹೆಸರು,ಭಾರತೀಯ ಅಣುವಿಜ್ಞಾನ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಮರೆಯಲಾರದ್ದು. ಅವರು 'ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಅಣು ವಿಜ್ಞಾನಿ'. ರಸಾಯನಿಕ ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದ ಅವರು ೧೯೬೬ ರಿಂಅ ೧೯೭೨ ರ ಮುಂಬಯಿನ  BARC  ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿದರು. ನಂತರ ೧೯೭೩- ೧೯೮೩ ರ ತನಕ 'ಅಣುವಿದ್ಯುತ್ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ'ರಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.

ಪೋಖ್ರಾನ್ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ಪರೀಕ್ಷೆ
ಭಾರತದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿದಾಗ ಆ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖರಾಗಿದ್ದರು. ರಾಜಸ್ಥಾನದ 'ಪೋಖ್ರಾನ್' ನಲ್ಲಿ  ಮೇ,೧೮, ೧೯೭೪ ರಲ್ಲಿ  'ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ಪರೀಕ್ಷೆ' ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಯಿತು. ಆ ಸಂಧರ್ಬದಲ್ಲಿ ಆಗಿನ ಪ್ರಧಾನಿ ಶ್ರೀಮತಿ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರಿಗೆ ’ಬ್ರಹ್ಮ ನಗುತ್ತಿದ್ದಾನೆ' ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಕಳಿಸಿದ್ದರು. ಸೇತ್ನಾ ಫೋಖ್ರಾನ್-೧ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ’ನಗುವ ಬುದ್ಧ,’ (Smiling Buddha) ಎಂಬ 'ಕೋಡ್ ವರ್ಡ್' ನೀಡಿದ್ದರು.

ಬೋಮಿ ಸೇತ್ನರವರ ಕಾರ್ಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧೆಡೆ ಅಣು ಸಂಬಂಧಿ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಖ್ಯಾತಿ ಅವರಿಗೆ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಸನ್ ೧೯೫೪ ರಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ 'ಇಂಥನ ಮರು ಸಂಸ್ಕರಣ ಘಟಕ'ವೊಂದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. 'ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಯುರೇನಿಯಂ ಮಿಲ್' ನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವರೂ ಅವರೇ. ಪುಣೆ ನಗರದ 'ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ಮೊದಲ ಅಧ್ಯಕ್ಷ'ರಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
 ಪದ್ಮ ವಿಭೂಷಣ-೧೯೭೫ 
 ಪದ್ಮ ಭೂಷಣ -೧೯೬೬
 ಪದ್ಮಶ್ರೀ- ೧೯೫೯

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
 Homi N. Sethna on 123 Nuclear deal  ದಿ ಹಿಂದೂ.

ಪದ್ಮವಿಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಭಾರತದ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು
ಆಯ್ಕಕ್ಕಿ ಮಾರಯ್ಯ

ಆಯ್ಕಕ್ಕಿ ಮಾರಯ್ಯ: -  19ನೇ  ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬಸವಣ್ಣನವರ ಸಮಕಾಲೀನನಾಗಿ ಕಲ್ಯಾಣದಲ್ಲಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ಶರಣ. ಅನುಭವ ಮಂಟಪದ ಅನುಭಾವಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ. ಬಸವಣ್ಣನವರ ಮಹಾಮನೆಯ ಮುಂದೆ ಚೆಲ್ಲಿದ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಆಯುವುದು ಆತನ ಕಾಯಕ. ಆದುದರಿಂದಲೇ ಆಯ್ದಕ್ಕಿ ಮಾರಯ್ಯನೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದಾನೆ.
೧೨ನೇ ಶತಮಾನದ ಶರಣರಲ್ಲಿ ಆಯ್ದಕ್ಕಿ ಮಾರಯ್ಯನು ಒಬ್ಬ ಶಿವಶರಣ. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿದ್ದ ಈ ದಲಿತ ದಂಪತಿಗಳು ಬಸವಣ್ಣನವರ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿ, ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ಬಂದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಇವರ ಪತ್ನೀ ಆಯ್ದಕ್ಕಿ ಲಕ್ಕಮ್ಮ. ಇವರ ವಚನಗಳ ಅಂಕಿತ ಅಮರೇಶ್ವರ ಲಿಂಗ. ಇವರು ಅಕ್ಕಿ ಆಯುವ ಕಾಯಕ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಒಂದು ಸಲ ಇವರು ಬೇಕಾಗಿದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು abcd ಬಂದಾಗ ಇವರ ಧರ್ಮಪತ್ನಿ ಲಕ್ಕಮ್ಮ "ಈಸಕ್ಕಿಯಾಸೆ ನಿಮಗ್ಯಾಕೆ" ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ತಿಳಿಸುತ್ತಾಳೆ.
ಮನಶುದ್ಧವಿಲ್ಲದವಂಗೆ ದ್ರವ್ಯದ ಬಡತನವಲ್ಲದೆ
ಚಿತ್ತಶುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕಾಯಕವ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ
ಸದ್ಭಕ್ತಂಗೆ ಎತ್ತ ನೋಡಿದತ್ತ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ತಾನಾಗಿಪ್ಪಳು
ಮಾರಯ್ಯಪ್ರಿಯ ಅಮರೇಶ್ವರ ಲಿಂಗದ
ಸೇವೆಯುಳ್ಳನ್ನಕ್ಕರ
ಎಂದು ಆಯ್ದಕ್ಕಿ ಲಕ್ಕಮ್ಮ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಾಳೆ. 

ಒಮ್ಮೆ ಅನುಭವ ಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ಕಾಯಕವನ್ನು ಕುರಿತು ಆತ ಎತ್ತಿದ ಸಂದೇಹವನ್ನೂ ಅದಕ್ಕೆ ಅಲ್ಲಮಪ್ರಭು ಕೊಟ್ಟ ಉತ್ತರವನ್ನೂ ಶೂನ್ಯ ಸಂಪಾದನೆ ಬಹಳ ಅರ್ಥವತ್ತಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದೆ: ಕಾಯಕದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದರೆ ಗುರುದರ್ಶನವಾದರೂ ಮರೆಯಬೇಕು; ಲಿಂಗಪುಜೆಯಾದರೂ ಮರೆಯಬೇಕು; ಜಂಗಮ ಮುಂದಿದ್ದರೂ ಹಂಗು ಹರಿಯಬೇಕು. ಕಾಯಕವೇ ಕೈಲಾಸವಾದ ಕಾರಣ ಅಮರೇಶ್ವರ ಲಿಂಗವಾಯಿತ್ತಾದರೂ ಕಾಯಕದೊಳಗು. ಅವನ ಈ ಮಾತು ಕಾಯಕನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ನಿಜ ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ಧ್ವನಿಯಿದೆ. ಕಾಯಕವೇ ಕೈಲಾಸವಾದುದರಿಂದ ಗುರು ಲಿಂಗ ಜಂಗಮ ಈ ತ್ರಿವಿಧದಾಸೋಹದ ಹಂಗಾದರೂ ಏತಕ್ಕೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಅಲ್ಲಮ ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ ಕೊಡುತ್ತಾನೆ. ಹೊಟ್ಟೆಪಾಡಿನ ಉದ್ಯೋಗ ಕಾಯಕವಾಗಬೇಕಾದರೆ ತ್ರಿವಿಧದಾಸೋಹ ದಿಂದ ಮಾತ್ರ ಸಾಧ್ಯ. ಮಾಡುವ ಮಾಟದಿಂದವೆ ಬೇರೊಂದನರಿಯಬೇಕು; ಅರಿವಿಂಗೆ ನೆಮ್ಮುಗೆ ಒಡಗೂಡಬೇಕು. ಇದಕ್ಕೆ ತ್ರಿವಿಧದಾಸೋಹವೇ ಸಾಧನವೆಂದು ಅಲ್ಲಮಪ್ರಭು ಕಾಯಕದ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಬಿತ್ತರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಈತನೆತ್ತಿದ ಸಂದೇಹ ನೆಪಮಾತ್ರವಾಗುತ್ತದೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಕಾಯಕದ ಪುರ್ಣಸ್ವರೂಪವನ್ನು ನಿತ್ಯಜೀವನದ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಧಿಸಿ ತೋರಿಸುತ್ತಿದ್ದವ ಮಾರಯ್ಯ. ಆತನ ಪತ್ನಿ ಲಕ್ಕಮ್ಮನಂತೂ ಕಾಯಕನಿಷ್ಠೆಯೇ ಮೈವೆತ್ತ ಮೂರ್ತಿ. ಒಮ್ಮೆ ಮಾರಯ್ಯ ಅಗತ್ಯವಾದುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಆಯ್ದು ತಂದಾಗ ಈ ಅಕ್ಕಿಯ ಆಶೆ ನಿಮಗೇಕೆ, ಈಶ್ವರನೊಪ್ಪ ಎಂದು ಹೆಚ್ಚಾದ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಸುರಿಸಿದ ದಿಟ್ಟತನ ಆಕೆಯದು. ಅಂದಂದಿನ ಕಾಯಕವನ್ನು ಅಂದಂದು ಮಾಡಿ ಶುದ್ಧರಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ನಿಸ್ಪೃಹ ನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ತಮ್ಮ ಸಾಧನೆಯ ಫಲವನ್ನು ಲೋಕಕ್ಕೆ ವಿನಿಯೋಗಿಸಿದ ಈ ದಂಪತಿಗಳು ವಚನಕಾರರೂ ಹೌದು. ಅಮರೇಶ್ವರ ಲಿಂಗ ಎಂಬ ಅಂಕಿತದಿಂದ ಮಾರಯ್ಯ ವಚನಗಳನ್ನು ಬರೆದು ಶರಣರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾನೆ.

ವಚನಕಾರರು
 ಲಿಂಗಾಯತ
ವಚನ_ಸಾಹಿತ್ಯ
ವಚನಸಂಚಯ ಯೋಜನೆ
ಕಣಗಿನಹಾಳ

ಕಣಗಿನಹಾಳ ಕರ್ನಾಟಕದ ಗದಗ ಜಿಲ್ಲೆ ಯ ಗದಗ ತಾಲೂಕಿನ ಒಂದು ಹಳ್ಳಿ..
ಕಣಗಿನಹಾಳ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಸನ್ 1905 ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಏಷ್ಯಾ ಖಂಡದಲ್ಲೇ ಪ್ರಪ್ರಥಮ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘ ಸ್ತಾಪನೆಯಾಯಿತು. ಶ್ರೀ ಸಿದ್ದನಗೌಡ ಸಣ್ಣ ರಾಮನಗೌಡ ಪಾಟೀಲ್ (1843-1933) ಇವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಸನ್ 1905 ಇಸವಿಯ ಜುಲೈ 08ನೇ ತಾರೀಖಿನಂದು ಕಣಗಿನಹಾಳ ಕೃಷಿ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು. ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದಾಗ ಜಮಾ ಆದ ಎರಡು ಸಾವಿರ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಶುದ್ಧ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಒದಗಿಸಲು ಬಳಸಲಾಯಿತು.
ಕಣಗಿನಹಾಳ ಗ್ರಾಮವು ಉತ್ತಮ ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರವಾದ ಗದಗದಿಂದ 10 ಕಿಲೋ ಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.

ಗದಗ ಜಿಲ್ಲೆ
ಗದಗ ತಾಲ್ಲೂಕು
ಮಸ್ಕಿ

ಮಸ್ಕಿ, ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪಟ್ಟಣ ಮತ್ತು ನೂತನ ತಾಲೂಕು ಕೇಂದ್ರ. ಮಸ್ಕಿ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಅಶೋಕನ ಶಿಲಾಶಾಸನ, ನಗರಕ್ಕೆ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಹತ್ವ ತಂದಿದೆ. ಈ ಪಟ್ಟಣವು ಮಸ್ಕಿ ನಾಲಾ ಎಂಬ ನದಿಯ ದಂಡೆ ಮೇಲೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.ಈ ಊರು ಇತಿಹಾಸ ಪೂರ್ವಕಾಲದ ನಿವೇಶನವು ಆಗಿದ್ದು ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಸಂಗಿ ಎಂದು ಪರಿಚಿತವಾಗಿದೆ.ಯಾದವರ ಒಂದು ಶಾಸನವು ಈ ಪಟ್ಟಣವನ್ನು ರಾಜಧಾನಿ ಪ್ರಿಯ ಮೊಸಂಗಿ ಎಂದಿದೆ. ವಿಜಯನಗರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದು ಮೊಸುಗೆ ಎಂದು ಪರಿಚಿತವಾಗಿದೆ.

ಮಸ್ಕಿಯ ವಿಶೇಷತೆಗಳು 
■1.ಅಶೋಕನ ಶಾಸನಗಳು 
ಮೌಯ೯ ವಂಶದ ಚಕ್ರವತಿ೯ ಅಶೋಕನ ಶಿಲಾ ಶಾಸನ ಹೊಂದಿದ ಮಸ್ಕಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಾಗೂ ಧಾಮಿ೯ಕ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಾಸಂಗಿಪುರ ಇಂದಿನ ಮಸ್ಕಿ ಇದೀಗ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿಯೂ ಅಷ್ಟೆ ಬೆಳದಿದೆ.
ದೇವನಾಂಪ್ರೀಯ ಅಶೋಕ ಎಂಬ ಶಾಸನವನ್ನು ಕ್ರಿ.ಶ.1915ರಲ್ಲಿ ಎಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗಿದ್ದ ಸಿ.ಬಿಡನ್ ಎಂಬುವರು ಈ ಶಾಸನವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಬ್ರಾಹ್ಮಿಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ ಇಲ್ಲಿ ದೊರೆತಿರುವ ಶಾಸನಗಳು:-(*ಶಿಲಾಯುಗದ ಅಸ್ಥಿಪಂಜರಗಳು                                                                                                                    *ವೀರ ಗಲ್ಲುಗಳು *ಸಿಡಿಲು ಗುಂಡು)                                                                               

■2.ಮಲ್ಲಿಕಾಜು೯ನ ದೇವಸ್ಥಾನ                                                                        
ಎರಡನೇ ಶ್ರೀ ಶೈಲ ಎಂದೇ ಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆದ ಮಲ್ಲಿಕಾಜು೯ನ ದೇವಸ್ಥಾನ ಕೂಡ ತನ್ನದೇ ಇತಿಹಾಸ ಹೊಂದಿದೆ.ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಈ ವಿಗ್ರಹ ಮೂಡಿದೆ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಬೆಟ್ಟದ ಕೆಳಗೆ ದೇವಸ್ಥಾನ ನಿಮಿ೯ಸಿ ಮಲ್ಲಿಕಾಜು೯ನನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ ಪ್ರತಿ ವಷ೯ ಆರು ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಎರಡು ಸಲ ಜಾತ್ರೆ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಕೆಳಗೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ                               
                                                                                   
■3.ಎನ್ ಸಿ ಆರ್ ಟಿ ಲಾಂಛನ                                                                             ಮಸ್ಕಿಯ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಮಲ್ಲಿಕಾಜು೯ನ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಗೋಡೆ ಮೇಲೆ ಕೆತ್ತೆನೆ ಮಾಡಲಾಗಿರುವ ಮೂರು ಮುಖವುಳ್ಳ ಹಂಸದ ಚಿತ್ರ ದೆಹಲಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಶೋಧನೆ ಹಾಗೂ ತರಬೇತಿ ಕೇಂದ್ರ ತನ್ನ ಲಾಂಛನವನ್ನಾಗಿ ಬಳಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ

ಚಿತ್ರಗಳು

ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆ
ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳಗಳು
 ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ತಾಲೂಕುಗಳು
ಕರ್ನಾಟಕದ ತಾಲೂಕುಗಳು
 ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳಗಳು
ಮಿ. ಬೀನ್

೫೭ ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯದ ಹೆಸರಾಂತ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಹಾಸ್ಯ ನಟ, 'ರೋವನ್  ಅಟ್ಕಿನ್ಸನ್' ರವರು, ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ  'ಮಿ. ಬೀನ್' ಎಂಬ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ಜನಪ್ರಿಯತೆಯ ಶಿಖರದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಈಗ ಅದೇ ತರಹದ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮಾಡಲು ಹಿಂಜರಿಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಅವರ ಹಿಂದಿನ ನಗೆಯ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಆಸಕ್ತಿಯಿದ್ದರೆ, 'ಹಳೆಯ ಡಿ.ವಿ.ಡಿ' ಗಳನ್ನು ನೋಡಿಯೇ ಖುಷಿಪಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಇದುವರೆಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಬಂದ 'ಮಿ.ಬೀನ್ ಶ್ರೇಣಿ' ಮುರಿದಂತಾಗಿದೆ. '೨೦೧೨ ರ ಲಂಡನ್ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ಉದ್ಘಾಟನಾ ಸಮಾರಂಭ'ದಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯದಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅವರಿಗೆ ಈಗ ಗಂಭೀರ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸುವ ಆಶೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ, 'ಡೈಲಿ ಸ್ಟಾರ್ ಆನ್ ಲೈನ್ ಪತ್ರಿಕೆ'ಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಹೇಳಿ ತಮ್ಮ ಸ್ಪಷ್ಟ ನಿಲವು ಹಾಗೂ, ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಸನ್. ೧೯೯೦ ರಲ್ಲಿ 
ಸನ್. ೧೯೯೦ ರಲ್ಲಿ ಅವರು 'ಮಿ.ಬೀನ್' ಎಂಬ ಹಾಸ್ಯ ಪ್ರಕೃತಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ಸುಮಾರು ಅದೇ ತರಹದ ನಟನೆಗಳ ಮೂಲಕ ೫ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಟೆಲೆವಿಶನ್ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಗಳಿಸಿದರು. ಇದೇ ಪಾತ್ರದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ೨ ಚಲನ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ಅಭಿನಯಿಸಿ ಪರದೆಯಮೇಲೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು.
ಮಿ. ಬೀನ್ ಪಾತ್ರ, ಇದುವರೆವಿಗೂ ಮಕ್ಕಳ  ಹಾಗೂ ಅಬಾಲವೃದ್ಧರೆಂಬ ಭೇದವಿಲ್ಲದೆ ಇಲ್ಲರ  ಮನರಂಜನೆ ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. 'ಬೀನ್ ನಗೆ ಚಿತ್ರ'ದ ಇಲ್ಲವೇ ಧಾರಾವಾಹಿಗಳ ನಿರ್ಮಾಪಕರಿಗೆ ಹಣದ ಮಳೆ ಸುರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಬಹಳ ವರ್ಷಗಳ ಬಳಿಕ ಅದೆ ತರಹದ ಹಾವಭಾವವಿರುವ ನಟನೆ ಅವರಿಗೆ ಮತ್ತು ಹಲವು ವೀಕ್ಷಕರಿಗೂ ಬೇಸರತಂದಿದೆ. ೫೭ ವರ್ಷದ ಬಳಿಕ ಒಳ್ಳೆಯ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ತಕ್ಕಂತಹ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದರ ಆವಶ್ಯಕತೆ 'ಆಟ್ಕಿನ್ಸನ್' ರವರ ತಲೆಗೆ ಬಂದಿದೆ. 'ಹಾಸ್ಯ ಹೋಗಿ ತಾವೊಬ್ಬ ಹಾಸ್ಯಾಸ್ಪದ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗುವುದು ಅವರಿಗೆ ಸರಿಬರುತ್ತಿಲ್ಲ'. 'ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ನಗಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ತಾವು ನಗೆಪಾಟಲಾಗಬಾರದು', ಎನ್ನುವ ಅಭಿಪ್ರಾಯಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ ಅವರು. ಕಾಲದ ಇತಿಮಿತಿಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ವಯಸ್ಸಿಗೆ ತಕ್ಕ ಮರ್ಯಾದೆ ಇದೆ. ಅದನ್ನು ಒಪ್ಪಬೇಕು. ಇದು ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ 'ಆಟ್ಕಿನ್ಸನ್' ರವರ ಮಾತಿನ ಧಾಟಿಯಾಗಿದೆ.

ಟೆಡ್ಡಿ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಿಯ, ಪುಟಾಣಿ ಬೊಂಬೆ 
'ಟೆಡ್ಡಿ ಬಿಯರ್', ಬೀನ್ ರವರ ಪ್ರೀತಿಯ 'ಟೆಡ್ಡಿ ಕರಡಿ'. ಅವರ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತರಲ್ಲೊಂದು. ಈ ಪುಟಾಣಿ ಟೆಡ್ಡಿ ಕರಡಿ ಮರಿ, ಕಣ್ಣುಗಳು ಶರ್ಟಿನ ಗುಂಡಿಯಂತೆ ಇವೆ. ತುಟಿಗಳು ಬೇರೆಯ ತರಹ, ಪೂರ್ತಿ ಶರೀರ, ಹರುಕು-ಮುರುಕುಗಳ ಸಂಗಮ. ಬೊಂಬೆಯ ರೂಪದ ಟೆಡ್ಡಿಯನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ 'ಮಿ.ಬೀನ್' ಅದೊಂದು ಜೀವಂತ ಪ್ರಾಣಿಯೇನೋ ಅನ್ನುವ ತರಹ ಅದರ ಜೊತೆ ಮಾತುಕತೆಯಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವುವೇಳೆ ಅವರ ಟೆಡ್ಡಿಯನ್ನು 'ಹಿಪ್ನೊಟೈಸ್' ಮಾಡಿ ತಮ್ಮ ಬೆರಳುಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿದಾಗ' ದರ ತಲೆ' ಹಿಂದಕ್ಕೆ ವಾಲುತ್ತದೆ. ಅದು ನಿದ್ರೆಗೆ ಒಳಗಾದಂತೆ ಅವರಿಗನ್ನಿಸಿ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನೂ ಅದೇ ತರಹದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತೆ ಅದೇ ಬೆರಳುಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿ' ತಮ್ಮ ಪುಟಾಣಿ ಕರಡಿಗೆ ಆದೇಶ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಅದಕ್ಕೆ 'ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್ ಗ್ರೀಟಿಂಗ್ಸ್ 'ಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲವೇ ಬೆಳಗಿನ ಜಾವದಲ್ಲಿ ಅದರ ನಿದ್ರೆಗೆ ಭಂಗಬರದಂತೆ ನಿಗಾ ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ತಮ್ಮ ಯಾವುದೇ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಅದರ ನೆರವು, ಸಹಕಾರ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಆಪತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಿಯ ಟೆಡ್ಡಿಯನ್ನು 'ಡಿಶ್ ಕ್ಲಾತ್' ಇಲ್ಲವೇ 'ಪೇಂಟ್ ಬ್ರಶ್' ನ ತರಹ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.

ವರ್ಗ :  ಹಾಸ್ಯ ನಟರು
ಶ್ರವಣ ಕುಮಾರ

ಶ್ರವಣ ಕುಮಾರ (ಸಂಸ್ಕೃತ:श्रवण कुमार ) ಪ್ರಾಚೀನ ಹಿಂದೂ ಗ್ರಂಥ ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ಒಂದು ಪಾತ್ರವಾಗಿದೆ. ಅವನು ತನ್ನ ತಂದೆತಾಯಿಗಳ ಕಡೆಗೆ ಪುತ್ರಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ. ರಾಜಕುಮಾರ ದಶರಥನಿಂದ ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನು.

ಜೀವನ 
ಶ್ರವಣ ಕುಮಾರನ ತಂದೆತಾಯಿಗಳಾದ ಶಂತನು ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನವಂತಿ (ಮಲಯ) ವಿರಕ್ತರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಕುರುಡರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ  ವಯಸ್ಸಾದಾಗ, ಶ್ರವಣ ಅವರ ಆತ್ಮವನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಲು ಹಿಂದೂ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯ ನಾಲ್ಕು ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿದ್ದನು. ಶ್ರವಣ ಕುಮಾರನಿಗೆ ಅವರನ್ನು ಸಾಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಕಾರಣ, ಅವನು ಪ್ರತಿ ಪೋಷಕರನ್ನು ಬುಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಬುಟ್ಟಿಯನ್ನು ಬಿದಿರಿನ ಕಂಬದ ತುದಿಗೆ ಕಟ್ಟಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು.  ಅವನು ತಮ್ಮ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ತನ್ನ ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. 

ಪಂಜಾಬಿ ಜಾನಪದ ಪ್ರಕಾರ, ಶ್ರವಣನ ತಾಯಿ ರಾಜ ದಶರಥನಿಗೆ ದೂರದ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಳು.

ಸಾವು 

ರಾಮಾಯಣದ ಪ್ರಕಾರ, ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಆಗಿನ ರಾಜಕುಮಾರ ದಶರಥನು ಸರೋವರದ ಬಳಿ ಶಬ್ದವನ್ನು ಕೇಳಿದನು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಯನ್ನು ಹೊಡೆಯಲು ಆಶಿಸುತ್ತಾ ಬಾಣವನ್ನು ಹೊಡೆದನು. ತನ್ನ ಕೊಲೆಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಅವನು ಸರೋವರವನ್ನು ದಾಟಿದಾಗ, ಅವನ ಬಾಣವು ರಕ್ತಸ್ರಾವವಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಹದಿಹರೆಯದ ಹುಡುಗನಿಗೆ ಮಾರಣಾಂತಿಕವಾಗಿ ಹೊಡೆದಿರುವುದನ್ನು ಅವನು ಕಂಡುಕೊಂಡನು. ಗಾಯಗೊಂಡ ಬಾಲಕ ಶ್ರವಣ, ನಂತರ ದಶರಥನು ತನ್ನ ಅನಾರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ವಯಸ್ಸಾದ ಪೋಷಕರಿಗೆ ನೀರು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಕೆರೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದನು, ಅವರು ಕುರುಡರು ಮತ್ತು ಅವರು ಜೋಲಿಯನ್ನು ಸಾಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ತನ್ನ ಸಾಯುತ್ತಿರುವ ಉಸಿರಿನೊಂದಿಗೆ, ಶ್ರವಣನು ದಶರಥನನ್ನು ತನ್ನ ಹೆತ್ತವರಿಗೆ ನೀರನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ಏನಾಯಿತು ಎಂದು ಹೇಳಲು ವಿನಂತಿಸಿದನು.

ಆಗ ಶ್ರವಣ ಗಾಯಗೊಂಡು ಸಾವಿಗೆ ಶರಣಾದರು. ದಶರಥನು ತನ್ನ ಹೆತ್ತವರಿಗೆ ನೀರು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ತನ್ನ ದುರಂತ ತಪ್ಪನ್ನು ಹೇಳಿದಾಗ, ಅವರು ಆಘಾತವನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇದು ಅಪಘಾತ ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರೂ, ಅವರು ದಶರಥನಿಗೆ 'ಪುತ್ರಶೋಕ'ವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಶಪಿಸಿದರು (ಸಂಸ್ಕೃತ, ' ಪುತ್ರ ' ಮಗು/ಮಗ ಮತ್ತು ' ಶೋಕ ' ಎಂಬುದು ದುಃಖ; ಮಗನನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ದುಃಖ). ಹೀಗಾಗಿ ಅಸ್ವಸ್ಥರಾದ ಶ್ರವಣ ಅವರ ಪೋಷಕರು ನೀರು ಕುಡಿಯದೆ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ್ದಾರೆ. 

ರಾಜ ದಶರಥನು ತನ್ನ ಹಿರಿಯ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೀತಿಯ ಮಗನಾದ ರಾಮನನ್ನು ನೋಡದೆ ಮರಣಹೊಂದಿದಾಗ ಈ ಶಾಪವು ನಿಜವಾಯಿತು, ಅವರು ಹಿಂದಿನವರ ಸ್ವಂತ ಆದೇಶದ ಮೇರೆಗೆ (ನಂತರದ ಮಲತಾಯಿ ರಾಣಿ ಕೈಕೇಯಿಯ ಇಚ್ಛೆಯ ಮೇರೆಗೆ) ದೇಶಭ್ರಷ್ಟರಾಗಬೇಕಾಯಿತು.

ಪರಂಪರೆ 
ಭಾರತದ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಉನ್ನಾವೊ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರವಣ ಸತ್ತ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ' ಸರ್ವಣ ' ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ದಶರಥ ತನ್ನ ಬಾಣವನ್ನು ಹೊಡೆದ ಸ್ಥಳವು 'ಸರ್ವರ ' ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ಶ್ರವಣನ ತಂದೆತಾಯಿಗಳು ಸತ್ತ ಸ್ಥಳವನ್ನು ' ಸಮಾಧ ' ಎಂದು ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ. ಕೆರೆಯ ದಂಡೆಯ ಮೇಲಿರುವ ಹಳೆಯ ಹಾಗೂ ಶಿಥಿಲಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿರುವ ಶ್ರವಣ ಸ್ಮಾರಕ ಈಗ ಬತ್ತಿ ಹೋಗುತ್ತಿದೆ.

ದೇಗುಲ 
ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ನಾಂದೇಡ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮುಖೇದ್ ಶ್ರವಣಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಸಮಾಧಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಸಹ ನೋಡಿ 

 ಹಿಂದೂ ಪಠ್ಯ
 ಕೋಸಲ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ
 ಸರಯೂ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 
 
 

ರಾಮಾಯಣದ ಪಾತ್ರಗಳು
ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಮೈಕೆಲ್ ಕ್ಲಾರ್ಕ್

ಮೈಕೆಲ್ ಕ್ಲಾರ್ಕ್ (ಜನನ ೨ನೇ ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೯೮೧) ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಖ್ಯಾತ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ.  ಪ್ರಸ್ತುತ ಆಸ್ತ್ರೇಲಿಯಾ ಟೆಸ್ಟ್ ಹಾಗು ಏಕ ದಿನ ತಂಡದ ನಾಯಕ.  ಈತನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಪಪ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.  ಈತ ಬಲಗೈ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್ ಮನ್ ಹಾಗು ಎಡಗೈ ಸ್ಪಿನ್ನರ್.  ೨೦೧೧ ರ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಈತ ಟಿ-೨೦ ತಂಡದ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ
ಆಟಗಾರ
ವಿಜಯನಗರ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ

ವಿಜಯನಗರ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯ  ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಬಳ್ಳಾರಿ ನಗರದ ವಿನಾಯಕ ನಗರದಲ್ಲಿ  ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ.

ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳುಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು‏‎
ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ

ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು  ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು 

ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳುಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು‏‎
ಕೃಷಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ರಾಯಚೂರು

ಕೃಷಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ೨೦೦೮ರಲ್ಲಿ   ರಾಯಚೂರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ.

ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳುಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು‏‎
ಕೇಂದ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಗುಲ್ಬರ್ಗಾ



ವಿವರ
ಕೇಂದ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು  ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ   ಗುಲ್ಬರ್ಗಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ.
ಕುಲಪತಿಗಳು :ಶ್ರೀ ಪ್ರಣವ ಮುಖರ್ಜಿ(Shri. PRANAB MUKHERJEE)ರಾಷ್ಟ್ರಾಧ್ಯಕ್ಷರು -ಸಂದರ್ಶಕರು.
ಉಪಕುಲಪತಿಗಳು : ಪ್ರೊ.ಮಹೇಶ್ವರಯ್ಯ.
ರೆಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಪ್ರೊ.ನಾಗರಾಜು.

ನೋಡಿ
ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು

ಉಲ್ಲೇಖ
http://www.cuk.ac.in

ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಭಾರತದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು
ತೋಟಗಾರಿಕೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಬಾಗಲಕೋಟ

ತೋಟಗಾರಿಕೆಯು ಕೃಷಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗ. ದೇಶ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಕೊಡುಗೆ ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಅಧಿಕವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಜನರಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯ ಹಾಗೂ ಪೌಷ್ಠಿಕತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅರಿವು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿ ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಬೆಳೆಗಳ ಬೇಡಿಕೆಯೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ತೋಟಗಾರಿಕೆಯ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಅರಿತು ಅದರ ಸರ್ವೋತೋನ್ಮುಖ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಘನ ಸರ್ಕಾರವು ತೋಟಗಾರಿಕೆ ವಿಜ್ಞಾನಗಳ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವನ್ನು ಬಾಗಲಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ದಿನಾಂಕ: ೨೨-೦೮-೨೦೦೮ ರಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಮಂಜೂರಾತಿ ಆದ್ಯಾದೇಶ ಸಂ. (ನಂ. ೨, ೨೦೦೮) ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿನಿಯಮ ಸಂ. ೧೧, ೨೦೧೦ ದಿನಾಂಕ: ೧೩-೦೫-೨೦೧೦ ರನ್ವಯ ಈ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು ಕರ್ನಾಟಕದ ಏಕೈಕ ಹಾಗೂ ಭಾರತದ ಮೂರನೆಯ ತೋಟಗಾರಿಕೆಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವಾಗಿರುವುದು ವಿಶೇಷವಾಗಿದೆ. ದೇಶದಲ್ಲಿಯೇ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯವು ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ, ಅದರಲ್ಲಿಯೂ ತೋಟಪಟ್ಟಿ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ೧ನೇ ಸ್ಥಾನ, ಹೂವಿನ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ೨ನೇ ಸ್ಥಾನ, ಹಣ್ಣಿನ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ೬ನೇ ಸ್ಥಾನ, ಸಾಂಬಾರು ಪದಾರ್ಥಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ೭ನೇ ಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ೮ನೇ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿರುತ್ತವೆ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳುಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು‏‎
ಕರ್ನಾಟಕ ಪಶು ವೈದ್ಯಕೀಯ, ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ

ಕರ್ನಾಟಕ ಪಶು ವೈದ್ಯಕೀಯ, ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವು  ೨೦೦೪ರಲ್ಲಿ   ಬೀದರ ನಗರದ ನಂದಿನಗರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ.

ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳುಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು‏‎
ಹಿರಣ್ಯ ಕಶಿಪು

ಹಿರಣ್ಯ ಕಶಿಪು  ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷನ ಅಣ್ಣ. ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ತಂದೆ, ಕಯಾದುವಿ ಪತಿ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಹಿರಣ್ಯ ಎಂದರೆ ಚಿನ್ನ, ಕಶಿಪು ಎಂದರೆ ಮೆದುಶಯ್ಯೆ.

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ತಪಸ್ಸು
ಹಿರಣ್ಯ ಕಶಿಪು ಬೌತಿಕ ಜ್ಞಾನದ ಬಲದಿಂದ ಮತ್ತು ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ಮರಣವನ್ನೇ ಜಯಿಸಲು ಹೊರಟು ಘೋರ ತಪಸ್ಸಿಗೆ ತೊಡಗಿದ. ಅವನ ಘೋರ ತಪ್ಪಸ್ಸಿಗೆ, ಅದ್ಬುತ ಶಕ್ತಿಗೆ, ಎಲ್ಲಾ ಗ್ರಹಗಳು ಜನರು ನಡುಗಿ ಹೋದರು. ಅವನು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ಬ್ರಹ್ಮದೇವನನ್ನು ಭೂಮಿಗಿಳಿದು ಬರುವಂತೆ ಮಾಡಿದ. ನಂತರ ನನಗೆ ಸಾವಿಲ್ಲದ ಅಮರತ್ವದ ವರವನ್ನು ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಂಡ. 
ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮನು ಸಕಲ ಗ್ರಹಗಳ ಬೌತಿಕ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ಸ್ವತ; ತಾನೇ ಅಮರನಾಗಿಲ್ಲದಿರುವಾಗ ತಾನು ಅಂತಹ ವರವನ್ನು ನೀಡಲು ಸಾದ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದನು.ಭಗವದ್ಗೀತೆ (೮-೧೭) ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಬಹು ದೀರ್ಘ ಕಾಲ ಜೀವಿಸುವವನಾದರು ಅವನು ಮರಣ ಹೊಂದದಿರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುವುದು ದೃಡಪಟ್ಟಿದೆ.
ಹೊನ್ನು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಇದರ ಆಸಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಭೋಗಿಸಲು ಅಮರತ್ವ ವರವನ್ನು ಕೇಳಿದ,. ಬ್ರಹ್ಮನು ಕೊಡದಿದ್ದಾಗ ನನಗೆ ಮನುಷ್ಯನಿಂದ, ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ, ದೇವತೆಗಳಿಂದ, ಭೂ, ಜಲ, ವಾಯು ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಆಯುಧಗಳಿಂದಲೂ ಮರಣ ಸಂಭವಿಸದಂತೆ ವರವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಇದರಿಂದ ನನಗೆ ಮರಣ ಇಲ್ಲವೆಂದು ಮೂರ್ಖನಂತೆ ಯೋಚಿಸಿದನು. 
ಕೊನೆಗೆ ಭಗವಂತನು ಅರ್ಧ ಮಾನವ ಅರ್ಧ ಸಿಂಹ ಹೀಗೆ ನರಸಿಂಹ ಅವತಾರದಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನು.ಅವನು ಕಲ್ಪನಾತೀತವಾದ ಅದ್ಭುತ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ತೊಡೆಯಲ್ಲಿ ನಖಗಳಿಂದ(ಉಗುರು) ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನು. ಆದರಿಂದ ದೇವರು ಕೊಟ್ಟಷ್ಟು ಆಯುಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನು ಆತ್ಮಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆದು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿ ಬದುಕಬೇಕು.ಇದು ಒಂದು ಪುರಾಣವಾಯಿತು. ಸತ್ಯ ಹಿರಣ್ಯ ಒಬ್ಬ ದಾನವ ವಂಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವ. ಧರ್ಮಕ್ಕೂ ಅಧರ್ಮಕ್ಕೂ ನಡೆದ ಸಂಘರ್ಷವೇ ಇಂದು ಪುರಾಣವಾಗಿದೆ.

See also
ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಘೋರ ತಪಸ್ಸು; ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಸಾವಿಲ್ಲದಂತೆ ವರದಾನ
ಭಾಗವತ
ವಿಷ್ಣು ಪುರಾಣ

Footnotes

ಹಿಂದೂ ದೇವತೆಗಳು
ಕೇಶವಾಯ ಸ್ವಾಹ

ಕೇಶವಾಯ ಸ್ವಾಹ.
ನಾರಾಯಣಾಯ ಸ್ವಾಹ.
ಮಾದವಾಯ ಸ್ವಾಹ.
ಈ ಮೇಲಿನ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸುವಾಗ ಉದ್ದರಣೆಯಿಂದ 3 ಸಲ ನೀರನ್ನು ಅಂಗೈಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ ಕುಡಿಯಲು ಕಾರಣ.
ಶಬ್ದವು ಗಂಟಲಿನಿಂದ ಬರುವ ಕಾರಣ ಅಲ್ಲಿರುವ ವಾಯುವು ಹೊರಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ತೊಂದರೆಯಾಗದಿರಲಿ, ಶಬ್ದವು 
ಸುಗಮವಾಗಿ ಗಂಟಲಿನಿಂದ ಬರಲಿ ಎಂಬ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ನಮ್ಮ ಋಷಿ ಮುನಿಗಳು ನಮಗೆ ತೋರಿಸಿದ ಸರಳ ಮಾರ್ಗ.

ಕೇಶವಾಯ ಸ್ವಾಹ.;- ಈ ಮಂತ್ರವು ಗಂಟಲಿನಿಂದ ಹೊರಡುತ್ತದೆ.ಹೀಗೆ ಉಚ್ಚರಿಸುವಾಗ ಗಂಟಲಿಗೆ ಸಂಬಂದ 
ಪಟ್ಟ ಸ್ನಾಯು ಮತ್ತು ನರಗಳಿಗೆ ವ್ಯಾಯಾಮ ಕೊಡುವುದೇ ಈ ಮಂತ್ರದ ಉದ್ದೇಶ.

ನಾರಾಯಣಾಯ ಸ್ವಾಹ;- ಈ ಮಂತ್ರವು ನಾಲಗೆಯ ಸಹಾಯದಿಂದ ಹೊರಡುತ್ತದೆ.ಈ ಮಂತ್ರ ನಾಲಿಗೆಗೆ 
ಸಂಬಂದ ಪಟ್ಟ ನರಗಳಿಗೆ ವ್ಯಾಯಾಮ ಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಮಾದವಾಯ ಸ್ವಾಹ;- ಈ ಮಂತ್ರವು ತುಟಿಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ ಹೊರಡುತ್ತದೆ. 
ಈ ಮೇಲಿನ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಅನೇಕ ಸಾರಿ ಉಚ್ಚಾರ ಮಾಡುವುದರಿಂದ,ಗಂಟಲು,ನಾಲಿಗೆ, ತುಟಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂದ ಪಟ್ಟ 
ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೆ ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಯಾಮ ಕೊಟ್ಟಂತಾಗುತ್ತದೆ.ಈಗೆ ಅನೇಕ ಸಾರಿ ಜಪಿಸುವುದರಿಂದ ಮುಂದೆ ಹೇಳಬೇಕಾದ 
ಮಂತ್ರಗಳು ಶುದ್ದವಾಗಿ ಸ್ಪುಟವಾಗಿ ಹೊರಡುತ್ತದೆ.
ಶರೀರ ಶಾಶ್ತ್ರವು ಏನು ಹೇಳುತ್ತದೋ ಅದನ್ನು ಒಂದು ಆಚರಣೆಯಂತೆ ಆಚರಿಸಲು ದಾರ್ಮಿಕ ಕಾರಣ ಕೊಟ್ಟು ನಮ್ಮ ಹಿಂದಿನ
ಋಷಿ ಮುನಿಗಳು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಮಾಡಲು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪೂಜೆಗೆ ಕುಳಿತ ಬ್ರಾಹಮನರು ಮಂತ್ರ ಮಾಡುವಾಗ ಪದೇ ಪದೇ ಅಂಗೈಯಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಹಾಕಿ ಇದೇ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಕಾರಣ ಮಂತ್ರವೆಲ್ಲಾ ಸಂಸ್ಕ್ರತ ಅದನ್ನು ಉಚ್ಚಾರ ಮಾಡಬೇಕಾದರೆ ನಾಲಗೆ ತುಟಿ ಗಂಟಲಿಗೆ ವ್ಯಾಯಾಮ ಬೇಕು, ಮಂತ್ರ ಗಂಟಲಿನಿಂದ 
ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊರಡಬೇಕಾದರೆ ನೀರು ಗಂಟಲನ್ನು ತಂಪು ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಇರಬೇಕು.
ನೀರನ್ನು ಅಂಗೈಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ ಕುಡಿಯುವ ಕಾರಣ ಅಂಗೈಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ವಿದುಚ್ಚಕ್ತಿಯ ಸ್ವಲ್ಪ ಬಾಗ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬೆರೆಯುತ್ತದೆ,
ಆ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿದರೆ ಅದು ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿರುವ ವಿದ್ಯುತ್ತಿನ ಸಂಗದ ಬೆರೆತು ಶರಿರಾದ್ಯಂತವೂ ಒಂದೇ ಸಮನೆ ಇರುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ನೀರನ್ನು ಅಂಗೈ ಯಲ್ಲಿಯೇ ಹಾಕಿ ಕುಡಿಯಬೇಕು........ —

ಹಿಂದೂ ಕ್ರಿಯಾವಿಧಿಗಳು
ಕಂದಗಲ್ಲ ಹನುಮಂತರಾಯರು

ಕಂದಗಲ್ಲ ಹನುಮಂತರಾಯರು (೧೧-೦೧-೧೮೯೬, ೧೩-೦೫-೧೯೬೬)

ಕನ್ನಡದ ಶೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರ್ ಎಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದ ನಾಟಕಕಾರ ಹನುಮಂತರಾಯರು ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಬಾಗಲಕೋಟ (ಹಳೆಯ ಜಿಲ್ಲೆ ವಿಜಯಪುರ) ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬೀಳಗಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಕಂದಗಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ. ತಂದೆ ಭೀಮರಾಯರು, ತಾಯಿ ಗಂಗೂಬಾಯಿ, ಹುಟ್ಟಿದ ವರ್ಷದೊಳಗೆ ತಂದೆಯ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ವಂಚಿತರು. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಕಂದಗಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ. ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಓದಿದ್ದು ವಿಜಯಪುರ. ಓದಿನ ಕಡೆ ಗಮನ ಹರಿಯದೆ ಊರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಭಜನೆ, ಮೇಳ, ದೊಡ್ಡಾಟಗಳಿಂದ ಆಕರ್ಷಿತರಾದರು. ತಾಯಿಗೆ ಓದಿ ಕುಲಕರ್ಣಿ ಕೆಲಸ ಹಿಡಿಯಲೆಂಬ ಆಸೆ. ಹುಡುಗನಿಗೆ ನಾಟಕದ ಹುಚ್ಚು. ಎಲ್ಲಿ ನಾಟಕವೆಂದರೆ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಓಡು. ಗಣೇಶೋತ್ಸವಕ್ಕಾಗಿ ಚೌತಿಚಂದ್ರ, ಸುಕನ್ಯ, ಭಕ್ತಧ್ರುವ, ಸತ್ಯವಾನ ಸಾವಿತ್ರಿ, ಕೃಷ್ಣ ಸುಧಾಮ, ತರಲಿಟೊಪಿಗಿ ಮುಂತಾದ ಏಕಾಂಕ ನಾಟಕಗಳ ರಚನೆ, ಪ್ರದರ್ಶನ.

ಕೆರೂರು ವಾಸುದೇವಾಚಾರ್ಯರ ಕೃತಿಗಳನ್ನೋದಿ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ತಾವೂ ನಾಟಕಕಾರರಾಗಬೇಕೆಂಬ ಹಂಬಲ. ಮೆಟ್ರಿಕ್‌ ನಪಾಸು. ಪುಣೆಗೆ ಪಯಣ, ಪುಣೆ ನಾಟಕಗಳ ಕೇಂದ್ರ. ಮಿಲ್ಟ್ರಿ ಕಾರಕೂನನಾಗಿ ಸೇರಿ ನೋಡಿದ್ದು ಹಲವಾರು ನಾಟಕಗಳು, ಹೆಸರಾಂತ ರಂಗ ಕರ್ಮಿಗಳಾದ ಗಡಕರಿ, ಗೋಖಲೆ, ದೇಶಪಾಂಡೆ ಮುಂತಾದವರ ಸಹವಾಸ, ಸಮಾಲೋಚನೆ. ತಾಯಿಯ ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ವಾಪಸ್ ಊರಿಗೆ.

ಮೊದಲು ಬರೆದದ್ದು ‘ಸಂಧ್ಯಾರಾಗ’- ಮೂರಂಕದ ನಾಟಕ, ಹಲವಾರು ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಂಡು ನಾಟಕಕಾರರೆನಿಸಿದರು. ಸೇರಿದ್ದು ಬಾಗಲಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಉದ್ಯೋಗ, ರಂಗ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಸಿಕ್ಕ ಅನುಕೂಲಕರವಾದ ವಾತಾವರಣ. ಗುಳೇದಗುಡ್ಡ, ಇಳಕಲ್ ಜನಕ್ಕೆ ನಾಟಕ ಬದುಕಿನ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದ್ದು ಇವರಿಗೆ ಸಿಕ್ಕ ಬೆಂಬಲ.

ವೀರರಾಣಿ ಕಿತ್ತೂರು ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಮುಂತಾದ ಹಲವಾರು ನಾಟಕಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ರಂಗ ಪ್ರಯೋಗ. ರಕ್ತ ರಾತ್ರಿ, ಚಿತ್ರಾಂಗದ, ಬಾಣಸಿಗ ಭೀಮ, ಅಕ್ಷಯಾಂಬರ, ರಾಜಾ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರ, ಬಡತನದ ಭೂತ, ಮಾತಂಗ ಕನ್ಯೆ, ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ಮುಂತಾದ ನಾಟಕಗಳಿಂದ ಜನರನ್ನು ರಂಜಿಸಿ ಗಳಿಸಿದ ಖ್ಯಾತಿ.

ಇವರ ರಂಗ ತಾಲೀಮಿನಲ್ಲಿ ತಯಾರಾದ ನಟರು ಹಾಗೂ ಸಂಗೀತಗಾರರಾದ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಮನಸೂರ, ಬಸವರಾಜ ರಾಜಗುರು, ಸೋನುಬಾಯಿ ದೊಡ್ಡಮನಿ, ಏಣಗಿ ಬಾಳಪ್ಪ, ಸುಭದ್ರಮ್ಮ ಮನಸೂರ, ಗರೂಡ ಸದಾಶಿವರಾಯರು, ಜುಬೇದಬಾಯಿ ಸವಣೂರ, ಕೆ. ನಾಗರತ್ನ, ಅಂಬುಜಾ, ವಸಂತ ಕುಲಕರ್ಣಿ ಮುಂತಾದ ಪ್ರಸಿದ್ಧರ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಶಿಷ್ಯವರ್ಗ.

ನಾಟಕಕಾರರು
ಮಾನ್‌ಸಿಂಗ್ ಆರ್. ರಜಪೂತ್

ಮಾನ್‌ಸಿಂಗ್ ಆರ್. ರಜಪೂತ್ (೧೨.೦೧.೧೯೭೧)

ಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಖ್ಯಾತರಾಗಿರುವ ಮಾನ್‌ಸಿಂಗ್ ಆರ್. ರಜಪೂತ್‌ರವರು ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಗುಲಬರ್ಗಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಅಳಂದ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಕೋತನ ಹಿಪ್ಪರಗಾ. ತಂದೆ ರೂಪಸಿಂಗ್, ತಾಯಿ ಕಸ್ತೂರಬಾಯಿ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದದ್ದು ಗಾಣಗಾಪುರದಲ್ಲಿ. ಕಲಾ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದು ಎಂ.ಎಂ.ಕೆ. ಕಾಲೇಜ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ಸ್‌ನಿಂದ ಪಡೆದ ಡ್ರಾಯಿಂಗ್ ಮಾಸ್ಟರ್ ಕೋರ್ಸ್ ನಂತರ ಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಪಡೆದ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ.

ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕಾಗಿ ಸೇರಿದ್ದು ಕೆ.ಜಿ.ಎಫ್‌ನ ಹ್ಯಾಪಿ ಹೋಂ ಕಾಲೇಜ್ ಆಫ್ ಫೈನ್ ಆರ್ಟ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಐದು ವರ್ಷ ಸೇವೆ. ಇದೀಗ ಹವ್ಯಾಸಿಯಾಗಿ ಚಿತ್ರರಚನೆ.

ಹೈಸ್ಕೂಲು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಚಿತ್ರಕಲೆಯತ್ತ ಬೆಳೆದ ಒಲವು. ಅಥಣಿ ಸರಕಾರಿ ಆಯುರ್ವೇದ ವೈದ್ಯಾಧಿಕಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಡಿ.ಸಿ.ಎ. ಗಲಗಲಿಯವರಿಂದ ದೊರೆತ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ. ಕರ್ನಾಟಕ ಲಲಿತ ಕಲಾ ಅಕಾಡಮಿ ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ದೆಹಲಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ವೇತನಗಳು.

ಹಲವಾರು ಸಾಂಘಿಕ ಚಿತ್ರಕಲಾ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗಿ. ಬೆಂಗಳೂರಿನ ವೆಂಕಟಪ್ಪ ಆರ್ಟ್ ಗ್ಯಾಲರಿ; ಕರ್ನಾಟಕ ಲಲಿತ ಕಲಾ ಅಕಾಡಮಿ; ವೀರೇಂದ್ರ ಪಾಟೀಲ ಕಲೆ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಕಾಲೇಜು, ಬೆಂಗಳೂರು; ಕೋಲ್ಕತ್ತಾದ ಬಿರ್ಲಾ ಅಕಾಡಮಿ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ ಅಂಡ್ ಕಲ್ಚರ್ ಪ್ರಮುಖವಾದುವುಗಳು.

ಏಕವ್ಯಕ್ತಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳೂ ಹಲವಾರು. ಗುಲಬರ್ಗಾದ ಕಲಾ ಮಹೋತ್ಸವ, ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಲಾಮೇಳ, ಕೋಲ್ಕತ್ತಾದ ಬಿರ್ಲಾ ಅಕಾಡಮಿ, ಗುಲಬರ್ಗಾದ ಯುವಜನೋತ್ಸವ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಲಾಮೇಳ ಗುಲಬರ್ಗಾ, ಮೈಸೂರು ದಸರಾ, ಮುಂಬಯಿಯ ಜೆ.ಜೆ. ಕಲಾಶಾಲೆ, ವಿಶಾಖ ಪಟ್ಟಣದ ವಿ.ಎಸ್.ಎನ್. ಆರ್ಟ್ ಗ್ಯಾಲರಿ ಮುಂತಾದುವು.

ದೊರೆತ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು. ಕಲಾ ಮಹೋತ್ಸವ ಗುಲಬರ್ಗಾ, ಮದರ್ ಥೆರೇಸಾ, ಕುವೆಂಪು ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ, ವಿ.ಜಿ. ಅಂದಾನಿ ೫೦ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಕಲಾಪ್ರದರ್ಶನ, ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಘ ಕಲಬುರ್ಗಿ, ಮುಂತಾದೆಡೆಗಳಿಂದ ಗೌರವ ಸನ್ಮಾನ, ಗುಲಬರ್ಗಾ, ದಾವಣಗೆರೆ, ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಇವರ ಸಂಗ್ರಹಗಳು.

ಲೇಖಕರು: ವೈ.ಎನ್. ಗುಂಡೂರಾವ್‌

ಚಿತ್ರಕಲೆ
ಜಿ. ಅಶೋಕಬಾಬು

ಜಿ. ಅಶೋಕಬಾಬು (೧೩.೦೧.೧೯೫೭)

ಅಂಗವಿಕಲನಾದರೂ ಧೃತಿಗೆಡದೆ ಏನಾದರೂ ಸಾಧಿಸಬೇಕೆಂಬ ಛಲದಿಂದ ಸಂಗೀತದ ಬಗ್ಗೆ ಒಲವು ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡು ರಂಗಭೂಮಿಯ ಸಂಗೀತದ ದೊಡ್ಡ ಆಸ್ತಿ ಎನಿಸಿರುವ ಅಶೋಕಬಾಬುರವರು ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಬೆಂಗಳೂರು. ತಂದೆ ಎಸ್. ಗೋವಿಂದರಾಜು, ತಾಯಿ ಸರಸ್ವತಿಯಮ್ಮ. ಓದಿದ್ದು ಎಸ್.ಎಸ್.ಎಲ್.ಸಿ. ವರೆಗೆ. ಓದಿನ ಹಂಬಲವಿದ್ದರೂ ಕಾರಣಾಂತರದಿಂದ ಓದಿಗೆ ತಡೆ. ಸಂಗೀತದ ಕಡೆ ಎಳೆದ ಮನಸ್ಸು.

ಶಿವರಾಂ, ಪುಟ್ಟರಾಜು, ಭವಾನಿ ತ್ಯಾಗರಾಜು ಇವರಲ್ಲಿ ಸತತವಾಗಿ ಸಂಗೀತದ ಅಭ್ಯಾಸ. ೧೯೭೭ರಲ್ಲಿ ಸಿ.ಎಸ್. ರಾಜೂರವರ ‘ದೂರಾದ ದೇವರು’ ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಸಂಗೀತ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನದ ಹೊಣೆ, ೧೯೭೯ರಲ್ಲಿ ಹೈದರಾಬಾದ್ ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ‘ಸಂಗೊಳ್ಳಿ ರಾಯಣ್ಣ’, ೧೯೮೦ರಲ್ಲಿ ಮದರಾಸು ದೂರದರ್ಶಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಭುಶಂಕರ ರವರ ‘ಅಂಗುಲಿ ಮಾಲ’ ೧೯೯೭ರಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯ ಪೌಸಾ ಆಡಿಟೋರಿಯಂನಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡ ಕಂಬಾರರ ‘ಜೋಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ’ ನಾಟಕ, ೧೯೯೮ರಲ್ಲಿ ವಾರಣಾಸಿ ಕನ್ನಡ ಸಂಘದ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲೂ ನಡೆದ ಇದೇ ನಾಟಕ ಮತ್ತು ೩೬ ಅಲ್ಲ ೬೩ ನಾಟಕಗಳಿಗೆ, ೧೯೯೮ರಲ್ಲಿ ಕಾಡ್ಮಂಡುವಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ‘ಜೋಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ’ ನಾಟಕಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನ.

ಹಲವಾರು ದೂರದರ್ಶನ ಧಾರವಾಹಿಗಳಿಗೂ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನ ಆಕಾಶಗಂಗಾ, ನಿರುದ್ಯೋಗಿ ಮುಂತಾದುವು. ಸ್ವರ್ಣಮೂರ್ತಿ ಎಂಬ ನಾಟಕ, ಶಂಖಚೂಡ ಸಂಹಾರವೆಂಬ ಪೌರಾಣಿಕ ನಾಟಕ, ಕಡಿವಾಣ ಎಂಬ ಸಾಮಾಜಿಕ ನಾಟಕಗಳಿಗೂ ನೀಡಿದ ಸಂಗೀತ. ಹಂಸಲೇಖ, ಸಿ.ಜಿ.ಕೆ. ಸುರೇಶ್ ಆನಗಳ್ಳಿ, ಶಂಕರನಾಗ್, ಬಿ.ಆರ್.ಜಿ. ರಾವ್, ಆರ್.ಜಿ. ಸಿಂಗ್ ಮುಂತಾದ ರಂಗ ದಿಗ್ಗಜರ ನಾಟಕಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದ ರಂಗಸಂಗೀತ. ತಮಿಳು, ತೆಲುಗು, ಹಿಂದಿ, ಮಲಯಾಳಂ, ಉರ್ದು, ಕೊಂಕಣಿ, ತುಳು ಭಾಷಾ ನಾಟಕಗಳಿಗೂ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನದ ಹೊಣೆ. ಸುಮಾರು ೩೦೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ನಾಟಕಗಳಿಗೆ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನ.

೧೯೭೮ರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ ಕುವೆಂಪುರವರ ಬೆರಳ್‌ಗೆ ಕೊರಳ್ ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕನೆಂಬ ರಾಜ್ಯಮಟ್ಟದ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಭಾರತರತ್ನ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಸದ್ಭಾವನಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಕರ್ನಾಟಕ ನಾಟಕ ಅಕಾಡಮಿಯಿಂದ ಸುವರ್ಣ ಕರ್ನಾಟಕ ಸನ್ಮಾನ, ಕೆ.ಎಸ್.ಆರ್.ಟಿ.ಸಿ. ನಾಟಕೋತ್ಸವ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ನಾಗಮಂಡಲ ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮುಂತಾದುವು. ಸಿನಿಮಾಕ್ಕಿಂತ ರಂಗಭೂಮಿಯತ್ತ ಹೆಚ್ಚು ಒಲವು.

ಕನ್ನಡ ರಂಗಭೂಮಿ
ಸಾ.ಕೃ. ಪ್ರಕಾಶ್

ಸಾ.ಕೃ. ಪ್ರಕಾಶ್ (೧೪.೧.೧೯೪೬, ೨೩.೧.೨೦೦೩)

ಹಾಸ್ಯಲೇಖಕ, ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಿಯಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಕಾಶ್‌ರವರು ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರುನಲ್ಲಿ, ತಂದೆ ಎಸ್‌. ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ, ತಾಯಿ ಕೌಸಲ್ಯಮ್ಮ, ಓದಿದ್ದು ಬೆಳೆದದ್ದೆಲ್ಲ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ, ಬಿ.ಇ. ಪದವಿಯ ನಂತರ ಉದ್ಯೋಗ ಹುಡುಕಿಕೊಂಡದ್ದು ಜನರಲ್‌ ಕನ್‌ಸ್ಟ್ರಕ್ಷನ್‌ ಕಂಪನಿ, ಥರ್ಮಲ್‌ ಇನ್‌ಸುಲೇಷನ್‌ ವರ್ಕ್ಸ್ ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಅಹಮದಾಬಾದ್‌ನ ಐ.ಎಸ್.ಆರ್.ಓ.ದಲ್ಲಿ ಕೆಲಕಾಲ.

ಸ್ವತಂತ್ರ ಉದ್ಯೋಗಿಯಾಗಬೇಕೆಂದು ಟೆಲಿಫೋನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಉಪಕರಣಗಳ ತಯಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ವಿತರಣೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್‌ ಅಂಗಡಿ ತೆರೆದು ವಿದ್ಯುಚ್ಛಕ್ತಿ ಉಪಕರಣಗಳ ಮಾರಾಟ ಮತ್ತು ದುರಸ್ತಿ ಕೆಲಸ.

ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೂ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಕಡೆ ಬೆಳೆದ ಒಲವು. ಹೈಸ್ಕೂಲು-ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೇ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಬರಹಗಾರರ ಕಾದಂಬರಿಗಳ ಓದು-ಚರ್ಚೆ. ಧ್ರುವ ಮಾಸ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕ ಮಂಡಲಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಮತ್ತು ಮಲ್ಲಿಗೆ ಮಾಸ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರ ಬಳಗ ಸೇರಿ ೩ ವರ್ಷಕಾಲ ಹೊತ್ತ ಸಂಪಾದಕರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ.

ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು ಬರೆದದ್ದು ಹಾಸ್ಯಬರಹಗಳು. ‘ಜ್ಯೇಷ್ಠನಿಗೆ ಬಂದ ಅನಿಷ್ಟ’, ‘ನಗೆಗೆ ದಾರಿಯಾವುದಯ್ಯ’, ‘ಮಿಸಿಸ್ಟ್ರುಸುಳ್ಳು ಹೇಳ್ತಾರಾ’, ‘ವೈದ್ಯೋನಾರಾಯಣೋಹರಿಃ’,  ‘ಮಂತ್ರಿ ಆಗ್ತೀಯಾ?’ ‘ಇರುಳು ಕಂಡ ಬಾವಿ’, ‘ಎಲ್ಲರಂತಲ್ಲ ನನ ಹೆಂಡತಿ’, ‘ಹೆಂಡತಿಯೊಬ್ಬಳು ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೆ’ ಮುಂತಾದ ಹಾಸ್ಯಸಂಕಲನಗಳು ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿವೆ.

‘ಮೃತ್ಯುಕೂಪ’, ‘ಲವ್‌ಮಾಡೋಣ’, ‘ಸೇಡಿನಸುಳಿ’, ‘ಸಾಯಲು ಸಮಯವಿಲ್ಲ’, ‘ರಾಧೇಯ’, ‘ಮೀನಿನ ಹೆಜ್ಜೆ’ ಮುಂತಾದ ೧೫ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಪತ್ತೇದಾರಿ ಕಾದಂಬರಿಗಳು, ‘ನಗೆಲೇಸು’, ‘ನಕ್ಕರದೇಸ್ವರ್ಗ’, ‘ನಗೆತುಂತುರು’, ‘ನಗುನಗುತಾನಲಿ’, ‘ನಗೆನಂದನ’, ‘ಲರ್ನಿಂಗ್‌ ಲೈಸನ್ಸ್‌’, ‘ಹಾಸ್ಯತರಂಗ’, ‘ಹಾಸ್ಯಸುಧಾ’, ‘ರೆಮಿ ಅಂಡ್‌ ಶೋ’, ‘ಹಾಸ್ಯಪಲ್ಲವಿ’ ಮುಂತಾದ ನಗೆ ತುಣುಕು (ಜೋಕ್ಸ್‌) ಗಳ ಸಂಕಲನಗಳಲ್ಲದೆ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಹಲವಾರು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಯಂತ್ರಮಾನವ, ಕೇಳುಮಗುವೆಕಥೆಯಾ, ಚಾಣಕ್ಯ, ಬೇತಾಳಕಥೆಗಳು, ವಿದ್ಯಾರಣ್ಯ ಮುಂತಾದ ೧೨ ಕೃತಿಗಳು.

ಹಲವಾರು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಪ್ರಕಾಶನ ‘ಪಲ್ಲವಿ ಪ್ರಕಾಶನ’ದಡಿಯಲ್ಲೂ ಹೊರತಂದಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯರಿಗಾಗಿ ಬರೆದದ್ದು ರಾಮಾಯಣ, ಮಹಾಭಾರತ ಮತ್ತು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಕಥಾಚಿತ್ರಣದ ‘ಕೇಳರಿಯದ ಕಿರುಗತೆಗಳು’ ಮತ್ತು ‘ಕೇಳಲೇಬೇಕಾದ ಕಥೆಗಳು?

ಸುಧಾ, ತರಂಗ, ಮಂಗಳ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಹಾಸ್ಯತುಣುಕುಗಳ ಅಂಕಣಗಳಲ್ಲದೆ ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಗೀತಪ್ರಿಯರ ನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿ ‘ರೋಜಾರಾಮಾಯಣ’, ‘ನಂಬಿಕೆಟ್ಟವರಿಲ್ಲವೊ’, ‘ಮನೆಮಾರಾಟ’, ‘ಅಪಘಾತ’, ಟಿ.ಎನ್‌.ಸೀತಾರಾಂ ನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿ ‘ರಹಸ್ಯ’ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಪ್ರಸಾದರ ನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿ ‘ಕಾರ್ಡಿಯಾಕ್‌ ಅರೆಸ್ಟ್‌’ ‘ಸುಪಾರಿ’, ‘ಸಂಕ್ರಾಂತಿ’, ‘ದಶಮಗ್ರಹ’ ಮುಂತಾದ ಧಾರಾವಾಹಿಗಳು ಪ್ರಸಾರಗೊಂಡಿವೆ.

ಅನೇಕ ಪ್ರಕಾಶನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಡನೆ ನಿಕಟಸಂಪರ್ಕ. ಅನಂತ ಪ್ರಕಾಶನ, ವನಸುಮ ಪ್ರಕಾಶನ, ಜ್ಯೋತಿ ಪ್ರಕಾಶನ, ವಿಜಯಪ್ರಕಾಶನ ಮತ್ತು ಸಂಘ-ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನಡೆಸುವ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳ ತೀರ್ಪುಗಾರರಾಗಿಯೂ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಗೊರೂರು ಸಾಹಿತ್ಯಪ್ರಶಸ್ತಿ, ರತ್ನಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಕಾಶ್‌ರವರು ಹಾಸ್ಯಲೋಕದಿಂದ ಮರೆಯಾದದ್ದು ೨೦೦೩ ರ ಜನವರಿ ೨೩ ರಂದು.

ಲೇಖಕರು: ವೈ.ಎನ್. ಗುಂಡೂರಾವ್‌

ಸಾಹಿತಿಗಳು
ಸೂತ್ರದಾರ ರಾಮಯ್ಯ

ಸೂತ್ರದಾರ ರಾಮಯ್ಯ(ಜನನ:೧೬.೦೧.೧೯೪೬)ರಂಗಭೂಮಿ ನಟ.

ಜನನ ಮತ್ತು ಬಾಲ್ಯ
ಸೂತ್ರಧಾರ ನಾಟಕ ತಂಡದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯರಾದ ರಾಮಯ್ಯನವರು ಹುಟ್ಟಿದ್ದು, ಕನಕಪುರದ ತಾಲೂಕಿನ ದೊಡ್ಡ ಆಲನಹಳ್ಳಿ. ತಂದೆ ವೆಂಕಟೇಶಯ್ಯ, ತಾಯಿ ಮಂಗಳಮ್ಮ. ಓದಿದ್ದು ಬಿ.ಎಸ್‌ಸಿ., ಎಲ್.ಎಲ್.ಬಿ. ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದು ವಿಮಾ ಇಲಾಖೆ. ೨೯ ವರ್ಷದ ಸರಕಾರಿ ಸೇವೆಯ ನಂತರ ಸ್ವಯಂ ನಿವೃತ್ತಿ ಪಡೆದು ಈಗ ವಕೀಲಿ ವೃತ್ತಿ.

ರಂಗಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ
ಹವ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಆಯ್ದುಕೊಂಡದ್ದು ರಂಗಭೂಮಿ. ಶಾಲಾ ಕಾಲೇಜು ದಿನಗಳಿಂದಲೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ. ೧೯೬೭ರಲ್ಲಿ ಎಂ.ಇ.ಎಸ್. ಕಾಲೇಜಿನ ‘ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲ’ ನಾಟಕದ ಮೂಲಕ ಹವ್ಯಾಸಿ ರಂಗಭೂಮಿಗೆ ಪಾದಾರ್ಪಣ. ವಿಮಾ ಇಲಾಖೆಗೆ ಸೇರಿದ ನಂತರ ಸಚಿವಾಲಯ ಕ್ಲಬ್ ಮುಖಾಂತರ ರವೀಂದ್ರ ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಭಾಗಿ, ಆರ್. ನಾಗೇಶ್ ರವರಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಈಡಿಪಸ್, ಚೋಮ, ಆ ಸ್ಫೋಟ, ಕಫನ್, ಕಾಮಗಾರಿ, ದೊಡ್ಡಪ್ಪ, ರಣಹದ್ದು, ಕತ್ತಲೆ ಬೆಳಕು, ಹುತ್ತದಲ್ಲಿ ಹುತ್ತ, ಜೈಸಿದ್ಧನಾಯ್ಕ, ತೆರೆಗಳು, ಸೀತಾಪಹರಣ, ಮುಂತಾದ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರಧಾರಿ.
ಸೂತ್ರಧಾರ ನಾಟಕ ತಂಡವನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ್ದಲ್ಲದೆ ಸೂತ್ರಧಾರ ವಾರ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ೧೯೮೬ ರಿಂದ ೧೯೯೩ ರವರೆಗೆ ರಂಗ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಿದ ಖ್ಯಾತಿ. ರಂಗಭೂಮಿ ಏಳುಬೀಳುಗಳು, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಹಾಸ್ಯ ನಾಟಕಗಳು, ನೇಪಥ್ಯ ಸಂಚಿಕೆ, ರಂಗಶಿಕ್ಷಣ ಮುಂತಾದ ಹಲವಾರು ವಿಶೇಷ ಸಂಚಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಟಣೆ.

ನಟಿಸಿದ ನಾಟಕಗಳು
 ಈಡಿಪಸ್,
 ಚೋಮ, 
 ಆ ಸ್ಫೋಟ, 
 ಕಫನ್, 
 ಕಾಮಗಾರಿ, 
 ದೊಡ್ಡಪ್ಪ, 
 ರಣಹದ್ದು, 
 ಕತ್ತಲೆ ಬೆಳಕು, 
 ಹುತ್ತದಲ್ಲಿ ಹುತ್ತ, 
 ಜೈಸಿದ್ಧನಾಯ್ಕ, 
 ತೆರೆಗಳು, 
 ಸೀತಾಪಹರಣ, ಮುಂತಾದ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಸಮೂಹ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ
ಆಕಾಶವಾಣಿ, ದೂರದರ್ಶನ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲೂ ಭಾಗಿ. ವಾರ್ತಾ ಮತ್ತು ಪ್ರಚಾರ ಇಲಾಖೆ ನಡೆಸಿದ ಸುಮಾರು ೩೦೦ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗಿ. ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರದ ಮೆಟ್ಟಿಲು ಮಹಿಮೆ ಎರಡು ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿದ್ದು ಇದೀಗ ೩ನೇ ಸಂಪುಟಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧತೆ. ವಕೀಲರಾಗಿರುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ‘ನ್ಯಾಯಾಂಗ ರಂಗ’ ನಾಟಕ ತಂಡದ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಸಿದ್ಧತೆ. ಪನ್ ಮಾಡುವ ಹವ್ಯಾಸದಿಂದ ಪನ್ನುಸ್ವಾಮಿ, ಪನ್ನೇಶ್ವರ ರಾಮ, ಪನ್‌ಜುರ್ಲಿ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳೂ ಇವರ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿವೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು 
ಇವರು ಕರ್ನಾಟಕ ನಾಟಕ ಅಕಾಡಮಿಯಿಂದ ೨೦೦೦ದ ವಾರ್ಷಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು.

ರಂಗಭೂಮಿ ಕಲಾವಿದರು
ಮಹಾದೇವ ಹಡಪದ

ಕನ್ನಡ ರಂಗಭೂಮಿಯ ರಂಗಕರ್ಮಿ,ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿ
ಆಟ-ಮಾಟ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪಥ ಎಂಬ ನಾಟಕ ತಂಡವನ್ನು ಹುಟ್ಟು ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ. 

ರಂಗಭೂಮಿ
ಲೇಖಕರು
ಪಂ. ರಘುನಾಥ್ ನಾಕೋಡ

ಪಂ. ರಘುನಾಥ್ ನಾಕೋಡ್ (೧೭.೦೧.೧೯೫೪)

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದ ತಬಲ ವಾದಕರಾದ ರಘುನಾಥ್ ನಾಕೋಡ್ ರವರು ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯ ಸಂಗೀತಗಾರರ ಮನೆತನದಲ್ಲಿ. ತಂದೆ ಅರ್ಜುನ್ ಸಾ. ನಾಕೋಡ್ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತಗಾರರು, ತಾಯಿ ಅನಸೂಯಾ ನಾಕೋಡ್. ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಎಸ್.ಎಸ್.ಎಲ್.ಸಿ. ವರೆಗೆ. ತಂದೆಯಿಂದಲೇ ಸಂಗೀತದ ಪ್ರಥಮ ಪಾಠ. ಆರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು ತಬಲ ನುಡಿಸಲು. ತಾಳ, ಲಯಗಳನ್ನು ಕಲಿಸಿದವರು ವೀರಣ್ಣ ಕುಮಾರ್, ನಂತರ ಬಸವರಾಜ ಬೆಂಡಿಗೇರಿಯವರ ಬಳಿ ಕಠಿಣ ಅಭ್ಯಾಸ. ಹತ್ತರ ಹರೆಯದಲ್ಲೇ ತಂದೆಯ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಸಾಥಿ. ಹೈದರಾಬಾದಿನ ಉಸ್ತಾದ ಶೇಖ್‌ದಾವೂದ್, ಇವರ ಮಗ ತಬ್ಬೀರ್ ದಾವೂದ್, ಗುರುಬಂಧು ನಂದಕುಮಾರ್ ಮುಂತಾದವರ ಬಳಿ ಮುಂದುವರೆದ ಶಿಕ್ಷಣ.

೧೯೭೭ರಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕಾಗಿ ಸೇರಿದ್ದು ಮಂಗಳೂರಿನ ಆಕಾಶವಾಣಿ ನಿಲಯ. ಕಲಾವಿದರಾಗಿ. ಹಲವಾರು ಮಂದಿ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತಗಾರರಿಗೆ ತಬಲ ನುಡಿಸುವ ಅವಕಾಶ. ಆಕಾಶವಾಣಿಯ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ತಬಲ ಕಲಾವಿದರೆಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ. ಕೆಲಕಾಲ ಧಾರವಾಡದ ಆಕಾಶವಾಣಿ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲೂ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆ.

ಹಲವಾರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ, ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಗೀತೋತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಖ್ಯಾತಿ ಸಂಗೀತಗಾರರಿಗೆ ನೀಡಿದ ತಬಲ ಸಾಥಿ. ೧೯೮೮ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ನಿನ ಮ್ಯಾಂಚೆಸ್ಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿಶ್ವ ಕನ್ನಡ ಸಮ್ಮೇಳನ, ೧೯೯೬ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಡಿಯಲ್ಲಿ ತಬಲ ಸಾಥಿಯಾಗಲು ನೀಡಿದ ಆಹ್ವಾನಿತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಭಾಗಿ. ಆಕಾಶವಾಣಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಂಗೀತಗಾರರಾದ ಪಂ. ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಮನಸೂರ, ಪಂ. ಬಸವರಾಜರಾಜಗುರು, ಡಾ. ಪ್ರಭಾಅತ್ರೆ, ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣನ್ (ಪಿಟೀಲು), ಪಂ. ನಂದಾಲಾಲ್ ಘೋಷ್ (ಸರೋರ್), ಶ್ರೀಮತಿ ಜಯಶ್ರೀ ಪಟ್ನಕರ್, ಪಂ. ವೆಂಕಟೇಶ ಗೋಡ್ಖಿಂಡಿ (ಕೊಳಲು), ಡಾ. ರಾಜಶೇಖರ ಮನಸೂರ್ ಮುಂತಾದವರುಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದ ಸಾಥಿ.

ಬಂದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಹಲವಾರು, ಕರ್ನಾಟಕ ಸರಕಾರದ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಮೈಸೂರಿನ ತ್ಯಾಗರಾಜ ಆರಾಧನಾ ಸಮಿತಿಯಿಂದ ‘ಸಂಗೀತಕಲಾ ತಪಸ್ವಿ’, ಧಾರವಾಡದ ಗುರು ಪಂಚಾಕ್ಷರಿ ಸಂಗೀತ ವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ‘ತಾಳ-ಲಯ-ಕಣ್ಮಣಿ’, ಬಸವಗುರು ಕಾರುಣ್ಯ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದಿಂದ ‘ತಬಲ ವಾದ್ಯ ಗಾರುಡಿಗ’ ಮುಂತಾದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು. ಪತ್ನಿ ರೇಣುಕಾ ನಾಕೋಡ್ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಗಾರ್ತಿಯಾದರೆ ಮಗ ರವಿಕಿರಣ್ ನಾಕೋಡ್ ಪ್ರವರ್ಧಮಾನಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿರುವ ತಬಲ ಕಲಾವಿದ.

ಸಂಗೀತಗಾರರು
ಎನ್. ಗಾಯತ್ರಿ

ಡಾ. ಎನ್. ಗಾಯತ್ರಿ : -(೧೭-೧-೧೯೫೭)

ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಇವರ ತಂದೆ ಕೆ.ನಾಗರಾಜರಾವ್ ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಕೆ.ಎನ್.ಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿ. ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವೆಲ್ಲವೂ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲೆ. ಕನ್ನಡ ಎಂ.ಎ. ಮತ್ತು ಮಹಿಳ ಅಧ್ಯಯನದ ಬಗ್ಗೆ ಎಂ.ಎ. ಪದವೀಧರರು. ‘ಆಧುನಿಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಚಳುವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀ ವಸ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ’ ಮಹಾಪ್ರಬಂಧಕ್ಕೆ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪದವಿ. ಬರವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಸಂಘ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಡನೆ ಒಡನಾಟ, ಮಹಿಳೆಯರ ಏಳಿಗೆ, ಜಾಗೃತಿಗಾಗಿ ತುಡಿತ ಮತ್ತು ದುಡಿತ. ಕೆಲವು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಕೃತಿಗಳ ರಚನೆ. ಹಲವಾರು ನಿಯತ ಕಾಲಿಕೆಗಳ ಸಂಪಾದಕತ್ವ. ಮಹಿಳಾ ಜಾಗೃತಿ ಅಧ್ಯಯನ ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ಹೊರತರುತ್ತಿರುವ ‘ಅಚಲ’ ಮಾಸ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರು. ರಿಸರ್ವ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಕನ್ನಡ ಸಂಘ ಹೊರತರುತ್ತಿರುವ ‘ಕಿರಣ’ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕತ್ವ ನವಕರ್ನಾಟಕ ಪ್ರಕಾಶನ ಸಂಸ್ಥೆ ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಮಾಸ ಪತ್ರಿಕೆ ‘ಹೊಸತು’ ಸಹ ಸಂಪಾದಕರು. ಕರ್ನಾಟಕ ಲೇಖಕಿಯರ ಸಂಘದ ಕಾರ‍್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಎರಡು ಬಾರಿ ಆಯ್ಕೆ. ‘ನೆರವು’- ಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಾರ‍್ಯದರ್ಶಿ. ಸಂಘ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಡನೆ ನಿರಂತರ ಒಡನಾಟ, ಮಹಿಳಾ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಪರಿಹಾರದಲ್ಲಿ  ವಿಶೇಷ ಭಾಗಿ. ಹಲವಾರು ಪುಸ್ತಕಗಳ ಪ್ರಕಟಣೆ.

ಫ್ರೆಡರಿಕ್ ಜೋಲಿಯೂ ಕ್ಯೂರಿ (ಅನುವಾದ) ; ಭಗತ್‌ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಅವನ ಸಂಗಾತಿಗಳು (ವ್ಯಕ್ತಿ ಚಿತ್ರ) ; ನಾನೇಕ ನಾಸ್ತಿಕ (ಅನುವಾದ) ; ತ್ರಿವೇಣಿಯವರ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದ ಲೇಖನಗಳ ಸಂಗ್ರಹ (ಸಂಪಾದಿತ) ; ಮಹಿಳೆ-ಬಿಡುಗಡೆಯ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ  ಕೃತಿ ರಚನೆ. ಮುಖಾ-ಮುಖಿ (ಸಂದರ್ಶನಗಳ ಸಂಗ್ರಹ) . ‘ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಪ್ರವೇಶಿಕೆ’ ಮತ್ತು ‘ವಿಮುಕ್ತೆಯ ಹಾದಿ’ (ಎಚ್.ವಿ. ಸಾವಿತ್ರಮ್ಮನವರ ಕೃತಿ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ) ಬಿ.ಎನ್. ಸುಮಿತ್ರಾಬಾಯಿಯವರೊಡನೆ ಸಂಪಾದಿತ ಮತ್ತೊಂದು ಮಹತ್ತರ ಕೃತಿ-ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಧ್ಯಯನದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕೋಶ. ‘AN ENCYCLOPAEDIA OF SOUTH INDIAN CULTURE’ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಪ್ರೊ. ಜಿ. ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ದೇವಿಪ್ರಸಾದ್ ಚಟ್ಟೋಪಾಧ್ಯಾಯರೊಡನೆ ಸಂಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಹಿಳೆ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ  ಕೃತಿಗೆ ಸಾವಿತ್ರಮ್ಮ ದತ್ತಿನಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಹಾಗೂ ಮಹಿಳಾ ಚಳುವಳಿಯ ಮಜಲುಗಳು ಕೃತಿಗೆ ಕ.ಸಾ.ಪದ ದತ್ತಿನಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ. ಹೊಸತು ಪತ್ರಿಕೆಯ ಆಯ್ದ ಸಂಪಾದಿತ ಲೇಖನಗಳು ಪ್ರಕಟಿತ. ಪ್ರಸ್ತುತ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಕ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆ.

ಲೇಖಕಿಯರು
ಪೈಶಾಚೀ

ಪೈಶಾಚೀ ಭಾಷೆಯು ಪಿಶಾಚ ( ಪಂಜಾಬದ ಉತ್ತರ ಭಾಗ ಮತ್ತು ವಾಯುವ್ಯ ಗಡಿನಾಡು ಪ್ರಾಂತ) ಅಂದರೆ   ಕಾಶ್ಮೀರ ಸುತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರಾಕೃತಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. ಪಂಚತಂತ್ರ, ಹಿತೋಪದೇಶ , ಬೇತಾಳ ಪಂಚವಿಂಶತಿ ಯಂತಹ ಅನೇಕ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಾರತೀಯ ನೀತಿಕಥೆಗಳ ಮೂಲ   'ಬೃಹತ್ಕಥೆ'ಯು  ಈ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದು  ಇದನ್ನು  ಗುಣಾಢ್ಯನು ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ.
ಪೈಶಾಚಿ - ಪ್ರಾಕೃತದ ಒಂದು ಉಪಭಾಷೆ. ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಇದು ಪಾಲೀ ಭಾಷೆಗೆ ಸಮೀಪದ್ದೆನಿಸುತ್ತದೆ.

ಉಪಭೇದಗಳು 
ವ್ಯಾಕರಣದಲ್ಲಿ ಪೈಶಾಚಿಯ ಹಲವು ಉಪಭೇದಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದುದು ಚೂಲಿಕಾ ಪೈಶಾಚಿ. ಪೈಶಾಚಿಯ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಅದರ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿದ್ವಾಂಸರಲ್ಲಿ ಮತಭೇದಗಳುಂಟು. ಕೆಲವರು ಇದು ಪಿಶಾಚವೆಂಬ ಜನಾಂಗದ ಭಾಷೆಯೆಂದೂ ಮತ್ತೆ ಕೆಲವರು ಇದು ಪೈಶಾಚೀ ದೇಶದ ಭಾಷೆಯೆಂದೂ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಈ ಭಾಷೆಗೆ ಭೂತಭಾಷೆಯೆಂದೂ ಹೆಸರು ಇದೆ.

ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು
ಇದರ ಭಾಷಿಕ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೆಂದರೆ ವರ್ಗದ 2ನೆಯ ಮತ್ತು 4ನೆಯ ಅಕ್ಷರಗಳು ಅದೇ ವರ್ಗದ ಮೊದಲನೆಯ ಮತ್ತು 3 ನೆಯ ಅಕ್ಷರಗಳಾಗಿ ರೂಪಾಂತರ ಹೊಂದುತ್ತವೆ. ಚೂಲಿಕಾ ಪೈಶಾಚಿಯಲ್ಲಂತೂ ಈ ನಿಯಮ ಶಬ್ದದ ಆರಂಭದ ಅಕ್ಷರಕ್ಕೂ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆ ಮದನ-ಮತನ, ನಗರ-ನಕರ, ಮೇಘ-ಮೇಖ, ಚೂಲಿಕಾ ಪೈಶಾಚಿಯಲ್ಲಿ ದಾಮೋದರ ತಾಮೋತರ, ಗಿರಿ-ಕಿರಿ, ಪೈಶಾಚಿಯಲ್ಲಿ ದಂತ್ಯ ನಕಾವರವೇ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಲಕಾರಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ಳಕಾರ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಂದ ಓದಲಿಕ್ಕೆ ಈ ಭಾಷೆ ತುಸು ವಿಚಿತ್ರವೆನಿಸುತ್ತದೆ.

ಬಳಕೆ
ಗುಣಾಢ್ಯನ ಮಹಾಕಥಾ ಪ್ರಬಂಧವಾದ ಬೃಹತ್ಕಥೆ ಫೈಶಾಚಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಆ ಮೂಲ ಗ್ರಂಥ ಈಗ ಉಪಲಬ್ಧವಿಲ್ಲ. ಪೈಶಾಚಿಯಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ವಾಙ್ಮಯ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ. ಉದ್ಯೋತನನ ಕುವಲಯಮಾಲಾ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಪೈಶಾಚೀ ಪರಿಚ್ಛೇದಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವೆ. ಅನಂತರ ಬಂದ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಪೈಶಾಚೀ ಅಂಶಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವೆ.

ಭಾಷೆಗಳು
ಭಾಷೆ
ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಮಯ್ಯ

ಕನ್ನಡದ ಕಿರುತೆರೆಯ, ಪಾಂಡುರಂಗ ವಿಠಲ  ಜನಪ್ರಿಯ ಧಾರಾವಾಹಿಯ ಪಲ್ಲು ಪಾತ್ರದ  ಶ್ರೀಲಕ್ಷ್ಮಿ ಮಯ್ಯ,, ಮೂಲತಃ ಕರಾವಳಿಯ ಕುಂದಾಪುರದವರು.

ಜನನ ಹಾಗೂ ಪರಿವಾರ
'ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಮಯ್ಯ' ನವರ ತಂದೆ, 'ಆಡುಗೆ ಕಂಟ್ರಾಕ್ಟರ್ ಕೃಷ್ಣ ಮಯ್ಯ',, ತಾಯಿ 'ವಸಂತಿ ಮಯ್ಯ.' ತಂದೆ ತಾಯಿಯವರ ಜೊತೆ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದು ಈಗಾಗಲೇ ೮-೧೦ ವರ್ಷವಾಗಿದೆ. 'ಬಿಕಾಂ ಪರೀಕ್ಷೆ' ಆಗಿದೆ. ಶಾಲಾ ಕಾಲೇಜ್ ಗಳಲ್ಲೇ ಭಾಷಣ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 'ಭೂಕೈಲಾಸ ನಾಟಕದ ನಾರದನ ಪಾತ್ರ'ದ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಡೈಲಾಗ್ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾಯಿತು. ೧೬ ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಣೆ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶವೂ  ಸಿಕ್ಕಿತು. 'ಮುತ್ತೈದೆ ಎನ್ನುವ ಧಾರಾವಾಹಿ'ಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಕಿರುತೆರೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ’ಪಡುವಾರಹಳ್ಳಿ ಪಾಂಡವರು’ ಎಂಬ ಹಾಸ್ಯ ಧಾರವಾಹಿಯಲ್ಲೂ ಅಭಿನಯಿಸಿ 'ಸೈ' ಎನ್ನಿಸಿಕೊಂಡರು.

ಪಲ್ಲು ಪಾತ್ರ
ಸುಮಾರು ೨ ವರ್ಷದಿಂದ ಆ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮೊದಲು ಆಪಾತ್ರವನ್ನು ಬೇರೆಯವರು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಒಂದು ಕಥಾ ಪ್ರಸಂಗಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಬಜಾರಿ, ಕಳ್ಳಿ,, ಹುಚ್ಚಿಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಇಂತಹ ಹಲವಾರು ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶ; ಹೊಸ ಹೊಸ ಅನುಭವಗಳು, ಸವಾಲುಗಳು ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಸೇರಿವೆ. ವಿಠಲನ ಜೊತೆ ಮದುವೆಯಾಗಿದೆ. ಮಗು ತರಹ 'ಪಲ್ಲು ಪಾತ್ರ' ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಮಕ್ಕಳು ಅದನ್ನೇ ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತಾರೆ. ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ಸಮಯದಲ್ಲೂ ಅವರು ಮಗುವಿನ ತರಹವೇ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಿರ್ದೇಶಕ, 'ಮುನಿಸರ್' ಓನಾಮದಿಂದ  ಎಲ್ಲಾ  ಹೇಳಿ ಕಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ನಗಿಸುವಕೆಲಸ ಬಹಳ ಮುದಕೊಡುತ್ತದೆ.

'ಪಲ್ಲು ಪಾತ್ರದ ಅನುಭವ'
ಮೊದಲು ನಾವು ಆರಿಸಿಕೊಂಡ ಯಾವುದೇ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾವು ಒಳಹೊಕ್ಕು ಅದನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದಾಗಲೇ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ಅದನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ತೋರಿಸಿಕೊಡಬಹುದು, ಎನ್ನುವುದು       'ಶ್ರೀಲಕ್ಷ್ಮಿ ಮಯ್ಯ,' ರವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ನಟಿಸಬೇಕಾದ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಹಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತಿ ಅನಿವಾರ್ಯ. ಮುಂದೆ ಬೇರೆ ತರಹದ ಸೀರಿಯಸ್ ಪಾತ್ರವನ್ನೇನಾದರೂ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶಬಂದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಹಾಗೆ ವರ್ತಿಸುವ ಮಾನಸಿಕ ಸಿದ್ಧತೆ ಈಗ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.  ಹಾಸ್ಯ ಒಂದು ತರಹದ ತಾಯಿ ಬೇರಿನ ತರಹ.  ದುಖಃದ ಪಾತ್ರ, ಖಳ ನಾಯಕಿ. ಮೊದಲಾದ ಪಾತ್ರಗಳಿಗೆ, ಈಗ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವ  ಹಾಸ್ಯದ ಪಾತ್ರ, ದಾರಿಯ ತರಹವಾಗಿದೆ.

ವರ್ಗ : ಕನ್ನಡ ಕಿರು ತೆರೆಯ ಹಾಸ್ಯ ನಟಿ
ಚೇರಮಾಂಕ

ಚೇರಮಾಂಕನು ೧೬ನೇ ಶತಮಾನದ ಒಬ್ಬ ವೀರಶೈವ ಕವಿ. ಇವನು ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೫೨೬ರಲ್ಲಿ ಶಿವಭಕ್ತ  ಚೇರಮನನ್ನು  ಕುರಿತಾದ  ಚೇರಮಕಾವ್ಯವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ.

ಈತನ ತಂದೆ ಗಂಗಪ್ಪಸೆಟ್ಟಿ. ಗುರು ಚೆನ್ನವೀರೇಶ. ಗುಬ್ಬಿಯ ಮಲ್ಲಣಾರ್ಯರ ಕೃಪೆಯಿಂದ ತನ್ನ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಬರೆದುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. ತನ್ನನ್ನು ಈತನು "ನವರಸ ಭಾವ ಲಕ್ಷಣಾಲಂಕಾರ ನಿಪುಣ" ಎಂದು ಕರೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. 

ಈತನು ಬರೆದ ಚೇರಮಕಾವ್ಯವು ವಾರ್ಧಿಕಷಟ್ಪದಿಯಲ್ಲಿದ್ದು  ಅದರಲ್ಲಿ ಸಂಸ್ಕೃತವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಳಸದೆ ಹೆಚ್ಚು ಕನ್ನಡವನ್ನು
ಕವಿಯು ಬಳಸಿದ್ದಾನೆ.

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ಡಿಜಿಟಲ್ ಲೈಬ್ರರಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ತಾಣದಲ್ಲಿ "ಚೇರಮಾಂಕ ಕಾವ್ಯ"

ಕವಿಗಳು
ಚೇರಮ

ಚೇರಮನು ಒಬ್ಬ ೬೩ ಶಿವಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನು. ಇವನನ್ನು  ಕುರಿತು ಚೇರಮಾಂಕನು "ಚೇರಮಕಾವ್ಯ"ವನ್ನೂ  ವಿರುಪರಾಜನು "ತ್ರಿಭುವನತಿಲಕ"  ಎಂಬ ಕಾವ್ಯವನ್ನೂ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. 
ಹರಿಹರನೂ ಕೂಡ ಚೇರಮನ ಕುರಿತು ಕಾವ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. 

"ಚೇರಮಕಾವ್ಯ"ದಲ್ಲಿ ನಾರದನ ಸಲಹೆಯಂತೆ  ಶಿವನು  ಭಸಿತಕಾಯನನ್ನು  ವೀರಶೈವಧರ್ಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಭೂಮಿಗೆ ಕಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ಭಸಿತಕಾಯನು ಚೇರಮನಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿ  ನಂಬಿಯಣ್ಣನ ಜತೆಗೂಡಿ ಶೈವಧರ್ಮವನ್ನು ಸಾರಿ  ಶಿವಸಾಯುಜ್ಯವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಚೇರಮಕಾವ್ಯ

೧೬ನೇ ಶತಮಾನದ ವೀರಶೈವ ಕವಿಯಾದ ಚೇರಮಾಂಕನು ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೫೨೬ರಲ್ಲಿ ಶಿವಭಕ್ತ ಚೇರಮನನ್ನು ಕುರಿತಾದ ಬರೆದ ಕಾವ್ಯ. ಇದು ವಾರ್ದಿಕಷಟ್ಪದಿಯಲ್ಲಿದ್ದು   ಕಡಿಮೆ ಸಂಸ್ಕೃತ  ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಕನ್ನಡ ಹೊಂದಿದೆ.

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ಡಿಜಿಟಲ್ ಲೈಬ್ರರಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ತಾಣದಲ್ಲಿ "ಚೇರಮಾಂಕ ಕಾವ್ಯ"

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಚಮಕೇರಿ

ಚಮಕೇರಿ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಅಥಣಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ. ಚಮಕೇರಿ ಗ್ರಾಮವು ವಿಜಯಪುರ- ಬೆಳಗಾವಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಯ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿದೆ. ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರ ಬೆಳಗಾವಿಯಿಂದ ಸುಮಾರು ೧೪೦ ಕಿ. ಮಿ. ಹಾಗೂ ವಿಜಯಪುರದಿಂದ ೮೦ ಕಿ. ಮಿ. ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.

ಚರಿತ್ರೆ

ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿಇತಿಹಾಸ ಪ್ರಸಿದ್ದ ಬಬಲಾದಿ ಶ್ರೀ ಸದಾಶಿವ ಮಠವಿದೆ.

ದೇವಾಲಯಗಳು

ಶ್ರೀ ಸದಾಶಿವ ಮಠ,  ಶ್ರೀ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ  ದೇವಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು  ಶ್ರೀ ಹಣಮಂತ ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು  ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬೀರಲಿಂಗೇಶ್ವರ ಟೆಂಪಲ್

ಮಸೀದಿಗಳು

ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದ  ದರ್ಗಾ ಹಾಗೂ ಮಸೀದಿ ಇದೆ.

ನೀರಾವರಿ

ಗ್ರಾಮದ  ಪ್ರತಿಶತ  ೪೦  ಭಾಗ ಭೂಮಿ ಕಾಲುವೆ, ತೆರದ ಬಾವಿ, ಕೊಳವೆ ಬಾವಿಯಿಂದ ನೀರಾವರಿ ಇದ್ದು  ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ.

ಹಬ್ಬಗಳು

ಪ್ರತಿವರ್ಷ  ಶ್ರೀ ಸದಾಶಿವ ಜಾತ್ರಾ ಮಹೋತ್ಸ ವ,  ಶ್ರೀ ಪಾಂಡುರಂಗ ಸಪ್ತಾಹ(ದಿಂಡಿ), ಕಾರ ಹುಣ್ಣುಮೆ, ಯುಗಾದಿ, ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ, ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ, ಉರಸು ಹಾಗೂ  ಮೊಹರಮ್  ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಶಿಕ್ಷಣ

 ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಕನ್ನಡ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ 
 ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಮರಾಠಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ
 ಶ್ರೀ ಶಿವಯ್ಯಾ ಸ್ವಾಮೀಜಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢ ಶಾಲೆ

ಭೌಗೋಳಿಕ

ಗ್ರಾಮವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ೧೬* ೩೨' ೧೦"x  ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು ೭೫* ೩೧' ೧೯" ಪೂರ್ವ ರೇಖಾಂಶದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.

ಹವಾಮಾನ

 ಬೆಸಿಗೆ-ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಹವಾಗುಣವು  ಹಿತಕರವಾಗಿದ್ದು, ಸಾಧಾರಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಳೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು  ಉಷ್ಣತೆ ಅಂದರೆ ೪೨.೭ ಡಿಗ್ರಿವರೆಗೆ(ಎಪ್ರೀಲನಲ್ಲಿ) , ಅತೀ ಕಡಿಮೆ ಅಂದರೆ ೯.೫ ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸವರೆಗೆ (ಡಿಸೆಂಬರನಲ್ಲಿ) ಉಷ್ಣತೆ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. 
 ಬೇಸಿಗೆಕಾಲ - ೩೫°C-೪೨°C ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್
 ಚಳಿಗಾಲ ಮತ್ತು 
 ಮಳೆಗಾಲ -  ೧೮°C-೨೮°C ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್.
 ಮಳೆ - ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಮಳೆ ೩೦೦ - ೬೦೦ಮಿಮಿ ಗಳಸ್ಟು ಆಗಿರುತ್ತದೆ.
 ಗಾಳಿ -ಗಾಳಿ ವೇಗ  ೧೮.೨ ಕಿಮಿ/ಗಂ (ಜೂನ), ೧೯.೬ ಕಿಮಿ/ಗಂ (ಜುಲೈ)ಹಾಗೂ  ೧೭.೫ ಕಿಮಿ/ಗಂ (ಅಗಸ್ಟ್) ಇರುತ್ತದೆ.

ಜನಸಂಖ್ಯೆ

ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ  ಸುಮಾರು ೨,೫೦೦ ಇದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ೧೩೦೦ ಪುರುಷರು ಮತ್ತು ೧೨೦೦ ಮಹಿಳೆಯರು ಇದ್ದಾರೆ.

ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ

ಅಪ್ಪಟ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಶೈಲಿಯ ಕಲೆಯನ್ನು  ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪುರುಷರು  ದೋತ್ರ, ನೆಹರು ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ  ರುಮಾಲು(ಪಟಕ) ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಮಹಿಳೆಯರು ಇಲಕಲ್ಲ ಸೀರೆ ಮತ್ತು ಖಾದಿ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಭಾಷೆಗಳು

ಗ್ರಾಮದ  ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಇದರೊಂದಿಗೆ  ಹಿಂದಿ, ಮರಾಠಿ ಹಾಗೂ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು  ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಕಾಲುವೆಗಳು

ಕೃಷ್ಣಾ  ನದಿಯ ಕಾಲುವೆಯಿದ್ದು  ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ  ಸಂಪೂರ್ಣ ಕೃಷಿಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.

ಉದ್ಯೋಗ

ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ  ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಇದುವುದರಿಂದ ೭೦% ಜನಸಂಖ್ಯೆ  ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿಯು ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ  ಹೈನುಗಾರಿಕೆ, ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ, ದನಗಳ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಉಪ ಕಸುಬುಗಳಾಗಿವೆ.

ಬೆಳೆಗಳು

ಆಹಾರ ಬೆಳೆಗಳು

ಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಸಜ್ಜೆ , ಕಡಲೆ, ತೊಗರಿ, ಹೆಸರು ಮತ್ತು  ಕಡಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ

ವಾಣಿಜ್ಯ  ಬೆಳೆಗಳು

ದ್ರಾಕ್ಷಿ, ಕಬ್ಬು, ದಾಳಿಂಬೆ, ನಿಂಬೆ, ಮಾವು, ಬಾಳೆ,  ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ಅರಿಸಿಣ, ಪಪ್ಪಾಯಿ, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ) ಮತ್ತು ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ) ಇತ್ಯಾದಿ.

ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳು

ಬದನೆಕಾಯಿ, ಟೊಮ್ಯಾಟೊ, ಹೀರೇಕಾಯಿ, ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ, ಗೆಣಸು, ಗಜ್ಜರಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಮೂಲಂಗಿ, ಅವರೆಕಾಯಿ, ಪಡವಲಕಾಯಿ, ಕುಂಬಳಕಾಯಿ, ಮೆಂತೆ ಪಲ್ಲೆ ಮತ್ತು  ಕೊತ್ತಂಬರಿ ಇತ್ಯಾದಿ.

ಸಾಕ್ಷರತೆ

ಗ್ರಾಮದ  ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ  ಸುಮಾರು ೬೭%. ಅದರಲ್ಲಿ  ೭೫% ಪುರುಷರು ಹಾಗೂ ೫೫% ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೊಂದಿದೆ.

ರಾಜಕೀಯ

ಗ್ರಾಮವು kagwad ವಿಧಾನ ಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕೋಡಿ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖ

ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆ
ಮೇಜರ್ ಸಂದೀಪ್ ಉನ್ನಿಕೃಷ್ಣನ್

೨೦೦೮ ರ ನವೆಂಬರ್ ೨೬ ರಂದು ಪಾಕೀಸ್ತಾನದ ೧೦ ಭಯೋತ್ಪಾದಕರು ಸಮುದ್ರದ ಮೂಲಕ ಭಾರತದ ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ನುಸುಳಿ ೧೬೬ ಜನ ಅಮಾಯಕರನ್ನು ಹತ್ಯೆಗೈದಿದ್ದರು.
ಮುಂಬೈನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ತಾಜ್ ಪ್ಯಾಲೇಸ್ ಹೋಟೆಲ್ ಒಳಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಹಾಕಿಕೊಂಡಿದ್ದ  ಜನರನ್ನು ಪಾರುಮಾಡಲು ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸೆಕ್ಯೂರಿಟೀ ಗಾರ್ಡ್ ಕಮಾಂಡೋ ಆಗಿದ್ದ ಸಂದೀಪ್ ಹೋರಾಡುತ್ತಲೇ ಮಡಿದಿದ್ದರು. ಗುಂಡು ಅವರ ಎದೆಗೆ ನಾಟಿದಾಗಲೂ, " ದಯವಿಟ್ಟು ಮೇಲೆಹತ್ತಿಬರಬೇಡಿ; ನಾನೊಬ್ಬನೇ ಅವರನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತೇನೆ",  ಎಂದು ಹೇಳಿ ನುಗ್ಗಿದ ವೀರ ಯೋಧ  ಸಂದೀಪ್ ನನ್ನು, ಎನ್.ಎಸ್.ಜಿ.ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ನೆನೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಹಿನ್ನೆಲೆ 
ಸಂದೀಪ್ ಉನ್ನಿಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಮಲಯಾಳಿ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬಂದವರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯದ ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಚೆರುವಣ್ಣೂರಿನಿಂದ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಅವರು ನಿವೃತ್ತ ಇಸ್ರೋ ಅಧಿಕಾರಿ ಕೆ.ಉನ್ನಿಕೃಷ್ಣನ್ ಮತ್ತು ಧನಲಕ್ಷ್ಮಿ ಉನ್ನಿಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರ ಏಕೈಕ ಪುತ್ರ.

ಸಂದೀಪ್ ೧೯೯೫ ರಲ್ಲಿ ಐಎಸ್ಸಿ ವಿಜ್ಞಾನ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆಯುವ ಮೊದಲು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ದಿ ಫ್ರಾಂಕ್ ಆಂಥೋನಿ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ೧೪ ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಕಳೆದರು. ಅವರು ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಲು ಬಯಸಿದ್ದರು, ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಕಟ್ನಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಗೆ ಹಾಜರಾಗಿದ್ದರು. ಶಾಲೆಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದ ಉತ್ತಮ ಕ್ರೀಡಾಪಟು ಎಂದು ಅವರ ಗೆಳೆಯರು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಕರು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅವರು ಶಾಲೆಯ ಗಾಯಕರ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರು.

ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಮೇಜರ್ ಸಂದೀಪ್ ಪ್ರತಿಮೆ
'ಯತೀಶ್ ಪ್ರಸಾದ್ ಚಾರಿಟಬಲ್ ಟ್ರಸ್ಟ್'ನವರು ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರದ ಹೊರವರ್ತುಲ ರಸ್ತೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡ ರಾಮಮೂರ್ತಿನಗರದ ಸಿಗ್ನಲ್ ಸಮೀಪ  ಮೇಜರ್ ಸಂದೀಪರ ಪ್ರತಿಮೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿ
೨೦೦೯ ರ ಜನವರಿ, ಮೇಜರ್ ಸಂದೀಪ್ ಉನ್ನಿಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರಿಗೆ ಮರಣೋತ್ತರವಾಗಿ 'ಅಶೋಕ ಚಕ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ'ನೀಡಲಾಯಿತು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
 Official Website 
ಭಾರತೀಯ ಸೈನ್ಯ
ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ
ಯೋಧರು
ಜನ ಸಂಖ್ಯೆ ಸ್ಫೋಟ

ಜನ ಸಂಖ್ಯೆ ಸ್ಫೋಟ ಒಂದು ಪ್ರದೇಶದ ಜನಸಂಖೈಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ತೀವ್ರವಾದ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಸ್ಫೋಟ ಎಂಬ ಶಬ್ದದಿಂದ ಗುರುತಿಸುವರು.ಇಲ್ಲಿ ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೂ ಅಲ್ಲಿಯ ಪರಿಸರ ಕ್ಕೂ ನೇರ ಸಂಬಂಧವಿದೆ.ಈ ರೀತಿಯ ತೀವ್ರವಾದ ಹೆಚ್ಚಳ ಹೆಚ್ಚಾದ ಜನನ ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆಯಾದ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣ ದಿಂದ ಆಗುತ್ತದೆ.

!
List of population concern organizations (en.wikipedia)

ಜನಸಂಖ್ಯೆ
ಜವ್ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ



ಜವ್ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ 

- ಪರಿವರ್ತನೆ ನಮ್ಮ ಮಾತು, ಬದಲಾವಣೆಯೆಡೆಗೆ ನಮ್ಮ ನಡಿಗ

ತಮ್ಮ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ವಿರದ ಈ ದೇಶದ ನವ ಪೀಳಿಗೆಯ ಗತಿಯೇನು? ಎಂಬುದು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಹವಾನಿಯಂತ್ರಿತ ಛೆಂಬರ್ಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಯಾಗಿ ದುಡಿಯುತ್ತಾ ಇರಬಹುದಾಗಿದ್ದ ಕೆಲವು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಆಲೋಚನೆಯಾಗಿತ್ತು. ಇಂಥಾ ಅಲೋಚನೆಯ ಫಲವಾಗಿ  ಜವ್ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ, ಕರ್ನಾಟಕ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡುಗಳ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಯುವ ಜನರ ಪಾಲಿನ ದಾರಿದೀಪವಾಗುವ ಮಹತ್ತರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡಿದೆ. ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಗ್ರ ಪ್ರಗತಿಯ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಭಾರತವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಸದುದ್ದೇಶ ವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಥೆಯು, YOUTH ನಲ್ಲಿರುವ YOU, ವನ್ನು ಪೋಷಿಸಿ, ಬೆಳೆಸುವ, ಎಂದರೆ, ಭಾರತೀಯ ಯುವಕ ಯುವತಿ ಯರಲ್ಲಿ ಸ್ವಂತಿಕೆ ಯನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕರಿಸಿ, ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಮ್]] ರ 2020ರ ಮುನ್ನೋಟ (Vision 2020) ವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವಲ್ಲಿ ನೆರವಾಗುವ ಧ್ಯೇಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಮುಂಚಿನಿಂದಲೂ, ಜವ್ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ತತ್ವವನ್ನು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು, ಶಿಕ್ಷಕರು, ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಮೆಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಹಮೀರ್ ಪುರದಲ್ಲಿರುವ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಇನ್ಸ್ ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ಼್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಂದಿನಿಂದ ಜವ್ ಹಿಂತಿರುಗಿ ನೋಡಿಲ್ಲ. "ಮರಳಿ ಹಳ್ಳಿಗಳೆಡೆಗೆ- ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತ" ಎಂಬ ತತ್ವದಡಿಯಲ್ಲಿ, ಝವ್ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ವಿಕಸನ, ವೃತ್ತಿ ಮಾಗದರ್ಶನ, ಅಣಕು ಸಂದರ್ಶನ ಕಾರ್ಯಾಗಾರಗಳು ಮತ್ತು ಸಂವಾದಗಳನ್ನು ಕರೀರ್ಜ್, ನೀವ್, ಟಸಲ್ 2012, ಪುಸ್ತಕ ದಾನ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಕಾರ, ಯುವಾ ನಾಯಕತ್ವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ನಡೆಸಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಬೆಂಗಳೂರು, ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು, ಹಾಸನ, ಸರ್ಜಾಪುರ, ದಹನು ಮುಂತಾದ ಊರುಗಳ ಶಾಲಾ ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ಈಗಾಗಲೇ ಇಂಥಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ನಡೆದಿವೆ. ಈಮೂಲಕ ಜವ್  ನಾಳಿನ ಸಂಘರ್ಷಗಳಿಗೆ ಇಂದಿನ ಎಳೆಯರನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಡುತ್ತದೆ. ಹಳ್ಳಿ ಜನರು ದಿನನಿತ್ಯ ಎದುರಿಸುವ ಸವಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮ್ಯ ಬದುಕಿನ ತಲ್ಲಣಗಳನ್ನು ನಗರದ ಯುವಕರು ಸ್ವತಹ ಅನುಭವಿಸಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಅವರಿಗಾಗಿ ಇಂಟರ್ನ್ ಷಿಪ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಸಹ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತದೆ. ತನ್ಮೂಲಕ ಕ್ರಾಂತಿಯೊಂದಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡುವುದು ಜವ್ ನ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.
ಮಾರ್ಪಾಡು, ಬದಲಾವಣೆ ಮತ್ತು ಪರಿವರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ನಂಬಿಕೆ.

ಸಂಘ-ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಬಿ. ನಾಗಭೂಷಣ

ಬಿ.ನಾಗಭೂಷಣರು, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಡೊಂಬಿವಲಿಯಲ್ಲಿರುವ 'ದ ಮೈಸೂರು ಸಂಗೀತ ವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪ್ರಾಂಶುಪಾಲೆ', ಶ್ರೀಮತಿ ಉಮಾ ನಾಗಭೂಷಣರ ಪತಿ. ವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪೂರ್ಣ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಹಾಗೂ  ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಪಣಾಭಾವಗಳಿಂದ ನೋಡಿಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕಲಿತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ-ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿಯರು, ಸಂಗೀತ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ, ವಸತಿ ಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನೂ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು. ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಬಳಿಕ ಅವರನ್ನು ಕ್ಷೇಮವಾಗಿ ಮುಂಬಯಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ವರ್ಷವರ್ಷ ನಡೆಸಿಕೊಂಡುಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ನಾಅಭೂಷಣ ದಂಪತಿಗಳು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಸಾರಕ್ಕೆ ತಮ್ಮನ್ನು ದುಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿವರ್ಷವೂ ಬೆಂಗಳೂರು ಇಲ್ಲವೆ ಬೇರೆ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಹಿರಿಯ ಸಂಗೀತ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರನ್ನು ಡೊಂಬಿವಲಿಯ ತಮ್ಮ ಸಂಗೀತ ವಿದ್ಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಕರೆಸಿ ಅವರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ತ್ಯಾಗರಾಜರು ಮತ್ತು ಪುರುಂದರದಾಸರ ಆರಾಧನಾ ಮಹೋತ್ಸವಗಳನ್ನು ಸತತವಾಗಿ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

'ಮುಂಬಯಿಕನ್ನಡ ಸಂಘ, ಮಾಟುಂಗಾ'
ಮಾಟುಂಗಾದ ಮುಂಬಯಿ ಕನ್ನಡ ಸಂಘದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ 'ಶ್ರೀ.ನಾಗಭೂಷಣ' ಹಾಗೂ 'ಶ್ರೀ.ಗುರುರಾಜ ನಾಯಕ್' ರವರ ಪಾತ್ರ ಗಣನೀಯವಾಗಿದೆ.  ಇಬ್ಬರೂ ಸಮಾನ ಮನಸ್ಸಿನ ಗೆಳೆಯರನ್ನು ಕಲೆಹಾಕಿಕೊಂಡು ಕನ್ನಡ ಸಂಘವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಅಪೂರ್ವ ಯೋಗದಾನಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಗಾಗಿ ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ ಮುಂಬಯಿಕನ್ನಡ ಸಂಘ, ತನ್ನ 'ಅಮೃತಮಹೋತ್ಸವ'ವನ್ನು ಕಂಡಿದೆ.

ನವದೆಹಲಿಯ ಕನ್ನಡ ಸಂಘದಲ್ಲಿ

ಮೈಸೂರು ಸಂಗೀತ ವಿದ್ಯಾಲಯ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ
ಈಗ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಡೊಂಬಿವಲಿ ಉಪನಗರದಲ್ಲಿಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದ್ದ ವಿದ್ಯಾಲಯವನ್ನು ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದಿದ್ದಾರೆ. ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಯುವಪ್ರತಿಭೆಗಳಿಗೆ ನಾಗಭೂಷಣ ದಂಪತಿಗಳ ಆಶೀರ್ವಾದ ದೊರೆಯುತ್ತಿದೆ.

ನಿಧನ
ಶ್ರೀ.ನಾಗಭೂಷಣರು ಸ್ವಲ್ಪದಿನಗಳಿಂದ ಅಸ್ವಸ್ಥರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ೧೦, ಆಗಸ್ಟ್, ೨೦೧೭ ರಂದು ನಿಧನರಾದರು.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಮುಂಬಯಿ ಕನ್ನಡ ಸಂಘದ ಪದಾಧಿಕಾರಿಗಳು
ಮುಂಬಯಿ ಕನ್ನಡಿಗರು
ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರಿ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ (ಬೆಂಗಳೂರು)

ಸರ್ಕಾರಿ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ (ಬೆಂಗಳೂರು) ೧೮೬೫ರಲ್ಲಿ ಎಲ್.ಬಿ. ಬೌರಿಂಗ್ ಅವರಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಭಾರತದ ಅತಿ ಹಳೆಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಎರಡನೆ ಅತಿ ಹಳೆಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಈಗ ಇದು ಒಂದು ಪುರಾತತ್ವ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಪುರಾತತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ಸಂಗ್ರಹಗಳನ್ನೂ ಮತ್ತು  ಭೂವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ  ಸಲಕರಣೆಗಳು, ಹಳೆಯ ಆಭರಣಗಳು, ಶಿಲ್ಪಗಳು, ನಾಣ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಶಾಸನಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವು ಪ್ರಸಿದ್ದ ಹಲ್ಮಿಡಿ ಶಾಸನವನ್ನೂ ತನ್ನ ಮಡಿಲಲ್ಲಿರಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ , ಇದುವರೆಗೆ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಅತಿ ಹಳೆಯ ಕನ್ನಡ ಶಾಸನ ಇದಾಗಿದೆ (450 A.D).

ಚಿತ್ರಾವಳಿ

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ಕರ್ನಾಟಕದ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳು
ಭಾರತದ ಪುರಾತತ್ವ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳು
ಬೆಂಗಳೂರು
ಅಮ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಅಮ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮಾತೋಶ್ರೀ ಮಹಾದೇವಮ್ಮ ನಾಗಪ್ಪ ಮುನ್ನೂರ್ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದಿಂದ ಕೊಡಮಾಡುವ ರಾಜ್ಯಮಟ್ಟದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾಗಿದ್ದು , ೨೦೦೦ ರಿಂದ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿರುವವರಿಗೆ ಕೊಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪತ್ರಕರ್ತ, ಲೇಖಕ ಮಹಿಪಾಲರೆಡ್ಡಿ ಮುನ್ನೂರ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಮ್ಮನ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಇದಾಗಿದೆ. ಕನ್ನಡದ ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ಬರಹಗಾರರು ಅಮ್ಮಪ್ರಶಸ್ತಿಗಾಗಿ ತಮ್ಮ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಾರೆ;ಗೌರವಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ವಿವರ
ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ತಲಾ 5000 ರೂ. ನಗದು ಪುರಸ್ಕಾರ, ನೆನಪಿನ ಕಾಣಿಕೆ, ಪ್ರಮಾಣ ಪತ್ರ, ಸತ್ಕಾರ ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.

೨೦೧೦ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು ಮತ್ತು ಕೃತಿಗಳು
 ಡಿ.ಬಿ.ರಜಿಯಾ ಅವರ ಕವಿತೆಗಳು
 ಡಾ.ಲಕ್ಷ್ಮಣಕೌಂಟೆ ಅವರ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಾದಂಬರಿ ಆಂದೋಲನ
 ಬಿ.ಎನ್.ಮಲ್ಲೇಶರ ಬ್ರೇಕಿಂಗ್ ನ್ಯೂಸ್
 ಎ.ಆರ್.ಮಣಿಕಾಂತರ ಅಮ್ಮ ಹೇಳಿದ ಎಂಟು ಸುಳ್ಳುಗಳು
ನವೆಂಬರ್ 26, ೨೦೧೦ ರಂದು ಸೇಡಂನ ಶ್ರೀ ಪಂಚಲಿಂಗೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯದ ಶಾಂಭವಿ ರಂಗಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ಜರುಗಿದ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಅಮ್ಮಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ದಶಮಾನೋತ್ಸವದ ಅಂಗವಾಗಿ

೨೦೧೨ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು ಮತ್ತು ಕೃತಿಗಳು
ಹಿರಿಯ ಲೇಖಕ, ಪತ್ರಕರ್ತ ಜಿ ಎನ್ ಮೋಹನ್ ಅವರ ಅನುವಾದ ಬರ ಅಂದ್ರೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಇಷ್ಟ
ಕಥೆಗಾರ್ತಿ ಸುಧಾ ಚಿದಾನಂದಗೌಡ ಅವರ ಕಥಾ ಸಂಕಲನ ಕನ್ನಡಿಯನ್ನು ನೋಡಲಾರೆ
ಕವಿಯಿತ್ರಿ ಜ.ನಾ.ತೇಜಶ್ರೀ ಅವರ ಕಾವ್ಯ ಅವನರಿವಲ್ಲಿ
 ಸಂಶೋಧಕ ಡಾ.ವಿ.ಜಿ.ಪೂಜಾರ್ ಅವರ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೃತಿ ಗುಲ್ಬರ್ಗಾ ಮತ್ತು ಯಾದಗಿರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತತ್ವಪದಕಾರರ ಸ್ಮಾರಕಗಳು
ಕಾದಂಬರಿಕಾರ ಎಂ.ಆರ್.ದತ್ತಾತ್ರಿ ಅವರ ಕಾದಂಬರಿ ದ್ವೀಪವ ಬಯಸಿ

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
 ೨೦೧೦ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ವಿವರಗಳು ದಟ್ಸ್ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ - http://kannada.oneindia.in/news/2010/11/13/amma-award-for-ar-manikanth-and-three-others.html
https://kannada.yahoo.com/%E0%B2%90%E0%B2%B5%E0%B2%B0-%E0%B2%95-%E0%B2%A4-%E0%B2%97%E0%B2%B3-%E0%B2%97-%E0%B2%85%E0%B2%AE-%E0%B2%AE-%E0%B2%AA-114243331.html
http://www.udayavani.com/news/210680L15-%E0%B2%90%E0%B2%B5%E0%B2%B0-%E0%B2%95-%E0%B2%A4-%E0%B2%97%E0%B2%B3-%E0%B2%97-%E0%B2%85%E0%B2%AE-%E0%B2%AE-%E0%B2%AA-%E0%B2%B0%E0%B2%B6%E0%B2%B8-%E0%B2%A4.html

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
ಬರ ಅಂದ್ರೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಇಷ್ಟ

ಬರ ಅಂದ್ರೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಇಷ್ಟ ಹಿರಿಯ ಲೇಖಕ, ಪತ್ರಕರ್ತ ಜಿ ಎನ್ ಮೋಹನ್ ಅವರ ಅನುವಾದ ಕೃತಿ. ಇದು ಪಿ. ಸಾಯಿನಾಥ್ರ ಎವೆರಿಬಡಿ ಲವ್ಸ್ ಎ ಗುಡ್ ಡ್ರಾಟ್ ಕೃತಿಯ ಕನ್ನಡಾನುವಾದ. ಇದಕ್ಕೆ ೨೦೧೨ರ ಅಮ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಂದಿದೆ.

ಕನ್ನಡ ಪುಸ್ತಕಗಳು
ಸಂಶೋಧನಾ ಕೃತಿ

ಸಂಶೋಧಕರು ಯಾವುದೇ ಒಂದು ವಿಷಯದ ಆಳವಾದ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿ ಆ ಸಂಶೋಧನೆಯ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ವಿವರಣಾತ್ಮಕವಾಗಿ, ಮುಂದಿನ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಗೆ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗುವ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಡುವ ಕೃತಿಯು ಸಂಶೋಧನಾ ಕೃತಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ಸಂಶೋಧನೆ
ಗುಲ್ಬರ್ಗ ಮತ್ತು ಯಾದಗಿರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತತ್ವಪದಕಾರರ ಸ್ಮಾರಕಗಳು

ಗುಲ್ಬರ್ಗ ಮತ್ತು ಯಾದಗಿರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತತ್ವಪದಕಾರರ ಸ್ಮಾರಕಗಳು ಸಂಶೋಧಕ ಡಾ.ವಿ.ಜಿ.ಪೂಜಾರ್ ಅವರ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೃತಿ. ಇದಕ್ಕೆ ೨೦೧೨ನೇ ಸಾಲಿನ ಅಮ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಲಭಿಸಿದೆ. 

ಸಂಶೋಧನಾ ಕೃತಿಗಳು
ಕನ್ನಡಿಯನ್ನು ನೋಡಲಾರೆ

ಕನ್ನಡಿಯನ್ನು ನೋಡಲಾರೆ ಕಥೆಗಾರ್ತಿ ಸುಧಾ ಚಿದಾನಂದಗೌಡ ಅವರ ಕಥಾ ಸಂಕಲನ. ಇದಕ್ಕೆ ೨೦೧೨ರ ಸಾಲಿನ ಅಮ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಲಭಿಸಿದೆ.

ಕಥಾ ಸಂಕಲನಗಳು
ಅವನರಿವಲ್ಲಿ

ಅವನರಿವಲ್ಲಿ ಕವಿಯಿತ್ರಿ ಜ.ನಾ.ತೇಜಶ್ರೀ ಅವರ ಕಾವ್ಯ . ಇದಕ್ಕೆ ೨೦೧೨ರ ಅಮ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಲಭಿಸಿದೆ.

ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
 ಆಚೀಚೆ: ಜ.ನಾ. ತೇಜಶ್ರೀಯವರ ಪ್ರೇಮ ಮತ್ತು ಕಾವ್ಯ ‘ಅವನರಿವಲ್ಲಿ’ , ಕಣಜ
ಕಾವ್ಯಗಳು