ಜಾತಿ (ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ)

ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭೇದ ಎಂದರೆ:
 ಒಂದು ವರ್ಗೀಕರಣ ಶ್ರೇಣಿ ಎಂದು (ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ ವರ್ಗೀಕರಣದ ಮೂಲ ಶ್ರೇಣಿ) ಅಥವಾ  
 ಆ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಭಾಗ (ಆ ಸಂಧರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅದರ ಬಹುವಚನ ) "ಪ್ರಭೇದ" ಎಂದರ್ಥ. ಇದನ್ನು ಕೆಲವು ಬಾರಿ  "spec." ಅಥವಾ "sp." ಏಕವಚನ , ಅಥವಾ "spp." ಬಹುವಚನ ) ಎಂದು ಸಂಕ್ಷೇಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 
ಒಂದು ಪ್ರಭೇದ ಯಾವ ಭಾಗ (ಅಥವಾ ಹೇಗಿರಬೇಕು) ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಹಲವಾರು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳಿವೆ.  ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವೆಂದರೆ ಒಂದು ಶರೀರ ರಚನೆಯ ಗುಂಪುಗಳು ಪ್ರಭೇದಗಳ ಬೆರಸುವಿಕೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಹೊಂದಿರುವ ಮತ್ತು ದ್ವಿಲಿಂಗಗಳ ಸಂತಾನಫಲಕೊಡುವ, ಮತ್ತು ಪ್ರಭೇದಗಳ ಬೆರಸುವಿಕೆಯಾಗದಿರುವ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ) ಆ ರೀತಿಯ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ಹೊರಬರುವುದು.  ಇನ್ನಿತರ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು ಡಿಎನ್‌ಎ ಅಥವಾ ಮಾರ್ಫಾಲಜಿಯ ಹೋಲಿಕೆಗೆ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮುಂದೆ ಉಪಜಾತಿಗಳಾಗಿ  ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ ಯಾವ ಮಾನದಂಡವನ್ನು ಬಳಸಬೇಕೆಂದು ಯಾವುದೇ ನಿಯಮವಿಲ್ಲ.

ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಯ ವಿವರಣೆ 
"ಸ್ಪೀಷೀಸ್" ಪದಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸಹುದಾದ ವಿವರಣೆ ಮತ್ತು ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಷಯವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಲು ಹಾಗೂ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಮತ್ತು ಜೀವಸಂಕುಲದ ಮಾಪನಮಾಡಲು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಜಾತಿಗಳ ಗುರುತಿಸಲು ಭರವಸೆಯ ವಿಧಾನಗಳು ಅತ್ಯವಶ್ಯಕವಾಗಿದೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ, ನಿಯೋಜಿತ ಜಾತಿಗಳ ಅನೇಕ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ಹೋಲಿಕೆಯುಳ್ಳ ಗುಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಮೊದಲು ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಮಾಡಲೇಬೇಕು. ಅಳಿದುಹೋದ ಜೀವಿಗಳ ಕೇವಲ ಅವಶೇಷಗಳಿಂದ ನಿಖರವಾದ ವರ್ಗೀಕರಣದ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ನೀಡುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಷ್ಟಕರ.
ಜೀವಧಾತು ವರ್ಗ ಎಂದು ನೋಡುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಾನವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿ ಕೆಲವು ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಸಂಖ್ಯಾತ್ಮಕ ಘಟನೆಯನ್ನಾಗಿ ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಅಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಜಾತಿಯನ್ನು ಏಕ ಗುಂಪು ವಂಶವಾಹಿಯಾಗಿ ರಚಿತವಾಗುವ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ವಿಸ್ತಾರಗೊಳ್ಳುವ ಸಂತತಿ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗುವುದು.  ಅತ್ಯಂತ ಸಮೀಪದ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳ ಹೋಲಿಕೆಯುಳ್ಳ ಸಂತತಿಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಲು ಡಿಎನ್‌ಎ-ಪರಂಪರೆಯಂತಹ ಮತ್ತು ಆಕೃತಿವಿಜ್ಞಾನವು  ಸಹಾಯಕವಾಗಿದೆಯಾದರೂ, ಈ ವಿವರಣೆಯು ಅಸ್ಪಷ್ಟವಲಯವಾಗಿದೆ. ಏನೇ ಆದರೂ, "ಜಾತಿಗಳ" ನಿಖರವಾದ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯು ಇಂದಿಗೂ ವಿವಾದದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರೋಕ್ಯಾರಿಯೋಟ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಜಾತಿಗಳ ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಇನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿಖರವಾದ ಶ್ರೇಣಿಗಳ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರಾದರೂ, ಆದರೆ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಜಾತಿಗಳ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಅವಲಂಭಿಸಿ ನಿಖರವಾದ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಜಾತಿ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಅರ್ಥ ಗುಂಪು, ಪ್ರಬೇಧ, ಬೇರೆ ವರ್ಗ ಎಂಬುದಾಗಿದೆ. ಈ ಅರ್ಥಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಈ ಪದ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದೇ ಮೂಲದ ಸಮುದಾಯ ಎಂಬ ಗ್ರಹಿಕೆಗೆ ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಒತ್ತು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಆ ಕಾರಣಕ್ಕೇ ಜಾತಿ ಎಂಬ ಪದದಲ್ಲಿ ನಾಯಿಜಾತಿ, ಬೆಕ್ಕುಜಾತಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಹಸು, ಆನೆ ಹುಲಿ, ಸಿಂಹ ಮೊದಲಾದ ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸುತ್ತೇವೆ.  ಇವು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಇದ್ದು ಸುಖ- ಸಂತೋಷಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳು ಮಾತ್ರ ಮುಖ್ಯಭಾಗೀದಾರರು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಅರ್ಥಾತ್  ಸ್ವಾರ್ಥ ಮೂಲದ ಮನೋ ಭೂಮಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಸ್ವಜನ ಪಕ್ಷಪಾತದಿಂದ ಒಂದೇ ಮೂಲವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ, ಜೈವಿಕ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಮನೋವೃತ್ತಿವುಳ್ಳ ಗುಂಪಾಗಿ, ಜಾತಿಯವು ಎಂಬ ಅರ್ಥ ಪಡೆದಿವೆ. ಇದು ಜಾತಿ ಪದದಲ್ಲಿ ಅದರ  ಹುಟ್ಟಿನ ಮೂಲ ಸ್ವರೂಪದ ಮೊದಲನೆಯದು. 
 ಎರಡನೆಯದು, ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳದು ಒಂದೇ ಜಾತಿ ಮೂಲವಾದರೂ, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಿನ್ನತೆಯಿಂದ ಆಕಾರ, ಬಣ್ಣ, ಗಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿರುತ್ತದೆ, ಆ ವ್ಯತ್ಯಾಸದ ಒಂದೇ ರೀತಿ ಅಥವಾ ಬಣ್ಣ ಆಕಾರದ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಗುಂಪು ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶ ಅಥವಾ ಆಕಾರದ ಗುಂಪು, ಜಾತೀಯವು ಎಂಬ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮೂಲವನ್ನು ದೃಡಪಡಿಸುವ ಸೂಚಕವಾಗಿ ಜಾತಿ ಪದ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆ- ಮುಧೋಳ ನಾಯಿ,  ಬಿಳಿಹುಲಿ, ಬಿಳಿಕರಡಿ ಮೊದಲಾದವು. ಮನುಷ್ಯನು ಇದರಿಂದ ಹೊರತಲ್ಲ. ಅವನು ಸಹ ಈಗೆಯೇ ಬದುಕಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮಾನವನ ಜಾತಿ ಸೂಚಕ ಪದ  ಇಲ್ಲಿನ ಎರಡನೆಯ ವಿವರಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು.  ಇಂಗ್ಲೀಷಿನ CASTE ಎಂಬ ಪದದ ಮೂಲಕ ಜಾತಿ ಪದವನ್ನು ಸಮೀಕರಿಸಿ ಈ ಎರಡನೇ ಅರ್ಥವನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟು ಹಾಕಿ ಜಾತಿಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವರ್ಗವೆಂಬ ಹಂತಕ್ಕೆ ತಂದು, ಮುಟ್ಟಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ.

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಸ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣಕ್ಕೆ ಬಳಸುವ ಹೆಸರುಗಳು ಕೆಲವುಬಾರಿ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ: ಉದಾಹರಣೆಗೆ, "ಸಿಂಹ", "ಸೀಲ್‌", ಮತ್ತು "ಕರ್ಪೂರದ ಮರ" - ಈ ಎಲ್ಲವು ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ. ಇನ್ನಿತರೆ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ: ಉದಾಹರಣೆಗೆ  ವೃದ್ಧ ಜಿಂಕೆ, ಕೆಂಪು ಜಿಂಕೆ ಮತ್ತು ಕಡವೆ (ಸಾರಂಗ) ಸೇರಿದಂತೆ "ಜಿಂಕೆ"ಯು ೩೪ ಜಾತಿಯ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ. ಜಾತಿಗಳ ಸೀಮೆಯು ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ  ಅರಿವು ಹೇಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಈ ಕೊನೆಯ ಎರಡು ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಏಕಜಾತಿಗಳು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿರುವ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ವಿವಿಧ ಜಾತಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವುದು ಕಷ್ಟಕರ ಏಕೆಂದರೆ, ಯಾವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಾದರೂ ೨ ರಿಂದ ಹಿಡಿದು ಮತ್ತು ೧೦೦ ಮಿಲಿಯನ್‌ನಷ್ಟು ವಿಭಿನ್ನ ಜಾತಿಗಳು ಇವೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಕಾರಗಳೊಳಗಿನ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ 
ಊಹೆಯಂತೆ, ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿ,  ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು ಅಲ್ಲದೆ ಅನೇಕ ಹೆಸರಿರದ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ  (ಕೇವಲ ಅವುಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ ಆದರೆ ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ). ಯಾವಾಗ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆಯೋ, ಆಗ ಅವುಗಳನ್ನು ವಂಶದೊಳಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವೈಜ್ಞಾನಿಕ  ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಜಾತಿಗಳು ಇನ್ನಿತರೆ ಪ್ರಕಾರದ ಜಾತಿಗಳ ಬದಲಿಗೆ ತಮ್ಮ ವಂಶದೊಳಗಿನ (ಯಾವುದಾದರೂ ಇದ್ದಲ್ಲಿ) ಇನ್ನಿತರೆ ಜಾತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ತುಂಬಾ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧವಿದ್ದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧಾಂತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ವಂಶವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಧಾನದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ, ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವರ್ಗೀಕರಣದ ಶ್ರೇಣಿಗಳಾದವೆಂದರೆ:  ಜೀವ, ಪ್ರದೇಶ, ರಾಜ್ಯ, ವಿಭಾಗ, ವರ್ಗ, ಕ್ರಮ, ಕುಟುಂಬ, ಪ್ರಜಾತಿ, ಮತ್ತು ಜಾತಿಗಳು. ಪ್ರಜಾತಿಯ ಈ ನಿಯೋಜಿತಕಾರ್ಯವು ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಮುಂದೆ ವಿವಿಧ  (ಅಥವಾ ಒಂದೇ ಬಗೆಯ) ವರ್ಗೀಕರಣಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಕೆಲವು ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಸರುಗಳು ಬದಲಾಗಿದ್ದರೂ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಪ್ರಜಾತಿಯನ್ನು ಕೂಡ ನೇಮಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಜೈವಿಕವಾಗಿ ನಾಮಕರಣ ಪದ್ದತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ, ಜಾತಿಯ ಹೆಸರು ಎರಡು-ಭಾಗಗಳ ಹೆಸರಾಗಿರುತ್ತದೆ (ಒಂದು ದ್ವಿಪದ ನಾಮ), ಲ್ಯಾಟಿನ್‌ನ ಹಾಗೂ ಅನ್ಯ ಭಾಷೆಯ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅನುವಂಶಿಕ ಹೆಸರನ್ನು ಮೊದಲು ಪಟ್ಟಿಮಾಡುತ್ತಾರೆ (ಅದರ ಮೊದಲಿನ ಅಕ್ಷರವು ದೊಡ್ಡಕ್ಷರವಾಗಿರುತ್ತದೆ), ಅದನ್ನು ಎರಡನೇ ಭಾಗವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಸಿನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಹೆಸರು (ಅಥವಾ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ವಿಶೇಷಣ)ವನ್ನು ಇಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕ್ಯಾನಿಸ್‌ ಲೂಪಸ್‌ ಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬೂದು ತೂತುಗಳುಳ್ಳ ಜಾತಿಗಳು, ಕ್ಯಾನಿಸ್‌ ಲ್ಯಾಟರನ್ಸ್‌ ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೋಯಟಿಸ್‌, ಕ್ಯಾನಿಸ್‌ ಆರೆಯಸ್‌ ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಗೋಲ್ಡನ್‌ ಜ್ಯಾಕಲ್ಸ್‌, ಇತ್ಯಾದಿ., ಮತ್ತು (ಇನ್ನಿತರೆ ಅನೇಕ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಹೊಂದಿರುವ) ಕ್ಯಾನಿಸ್‌  ಪ್ರಕಾರಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉದ್ದಎಲೆಯ ಸೂಚಿಪರ್ಣಮರವಾದ ಪೈನಸ್‌ ಪಾಲಸ್ಟ್ರೀಸ್‌  ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಜಾತಿಗಳ ಹೆಸರು ಕೇವಲ ಎರಡನೆ ಭಾಗ  (ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಹೆಸರು)ವಾಗಿರದೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಪನಾಮವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಉಪನಾಮವು ನಡವಳಿಕೆಯು, ಮುಂದೆ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದ ಕೋಡ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ನಾಮಿನ್‌ಕಲ್ಚರ್‌ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು, ಅದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಲಿಯೋನ್‌ಹಾರ್ಟ್‌ ಫ್ಯೂಚ್ಸ್‌ನಿಂದ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ೧೭೫೩ರಲ್ಲಿ  ಕ್ಯಾರೋಲಸ್‌ ಲಿನ್ನಿಯಸ್‌ನ  ಸ್ಪೀಸೀಸ್‌ ಪ್ಲಾಂಟಾರಮ್‌  (೧೭೫೮ರ ಅವನ ಮುಂದುವರಿದ  ಸಿಸ್ಟಮ್‌ ನಾಚ್ಯುರೇ , ೧೦ನೇ ಸಂಚಿಕೆ)ಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದನು.  ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರ್ಯವಾಗಿ  ದೇವರುಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿತಗೊಂಡ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳೆಂದು ಮತ್ತು ಅವುಗಳು ವಿಕಾಸನಗೊಳ್ಳದ, ಪರಿವರ್ತನೆಗೊಳ್ಳದ ನಿಜವಾದ ವಸ್ತುನಿಷ್ಟಗಳು ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಷಯವಾಗಿತ್ತು, ಆದ್ದರಿಂದ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟವಾದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪದವನ್ನು ಇಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ.

ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಹೆಸರುಗಳು
ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ಲೇಖನಗಳು ಕೆಲವುಬಾರಿ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಗುರುತಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಪದಕ್ಕಾಗಿ  "sp. " ಏಕವಚನ ಅಥವಾ "spp. " ಬಹುವಚನಗಳಾಗಿ ಸಂಕ್ಷೇಪನಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ: ಉದಾಹರಣೆಗೆ   ಕ್ಯಾನಿಸ್‌  sp.  ಇವುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೆಳಗಿನ ವಿಧಾನಗಳ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ:
 ಲೇಖಕರು ಕೆಲವು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಪ್ರಕಾರಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ವಿಶ್ವಾಸವುಳ್ಳವರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ ಆದರೆ ಅವುಗಳು ಯಾವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಖರ ಜಾತಿಗಳೆಂಬುದು ದೃಡೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಇದು ಪಾಲೆಯೋಂಟಾಲಜಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ.
 ಪ್ರಕಾರಗಳೊಳಗಿನ ಹಲವು ಜಾತಿಗಳನ್ನೇನಾದರೂ ಅನ್ವಯಿಸಬೇಕಾದರೆ ಲೇಖಕರು  "spp."ವನ್ನು ಕಿರಿದಾಗಿ ಹೇಳಲು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಇದು ಅದೇ ಪ್ರಕಾರದ ಎಲ್ಲ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು  ಯಾವುದಾದರನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಪ್ರಕಾರದೊಳಗೆ ಅನ್ವಯಿಸಬೇಕಾದ ಉದ್ದೇಶವಿದ್ದರೆ, ಅವರು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಪದವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಪ್ರಕಾರದ ಹೆಸರನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.ಪುಸ್ತಕ ಮತ್ತು ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರಕಾರ ಮತ್ತು ಜಾತಿಗಳ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾಮನ್ಯವಾಗಿ ಇಟ್ಯಾಲಿಕ್‌ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಿಸುತ್ತಾರೆ.  "sp." ಮತ್ತು  "spp." ಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕಾದಲ್ಲಿ, ಇವುಗಳನ್ನು ಇಟ್ಯಾಲಿಕ್‌ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲೇಬಾರದು.

"ಸ್ಪೀಸೀಸ್‌"ನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜಾತಿಗಳ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಗಿರುವ ಅಡಚಣೆ 

ಪ್ರಾಕೃತಿಕವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿರುವ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವ "ಸ್ಪೀಸೀಸ್‌" ಪದವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವುದು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾಗಿ ಕಷ್ಟದಾಯಕ, ಮತ್ತು ಯಾವ ರೀತಿ "species" ಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು  ಜಾತಿಗಳ ಸಮಸ್ಯೆಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ನಿಜವಾದ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. "ಪುನಾರುತ್ಪಾದನೆಯಿಂದ ದೂರವುಳಿಯುವಂತಹ ಇನ್ನಿತರ ಇಂತಹ ಗುಂಪು"ಗಳ ನಿಜವಾದ ಗುಂಪು ಅಥವಾ ಆಂತರಿಕಉತ್ಪಾದಿತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವುಳ್ಳ ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯೇ ಜಾತಿಗಳು," ಎಂಬ ಅರ್ನ್ಸ್ಟ್‌ ಮೇಯರ್ಸ್‌‌ನ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳು ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ. ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಅಥವಾ ಕೃತಕ ಮಿಲನಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸಲು ಈ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯ ಹಲವಾರು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ: 
 ಅವುಗಳು ಗುಲಾಮತನದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ (ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಿಲನದ ಸಂಗಾತಿಯು ಇಲ್ಲದೇ ಇದ್ದಾಗ)  ಅಥವಾ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾದ ಮಾನವನ ವರ್ತನೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.
 ಪ್ರಾಣಿಗಳು ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಕೂಡ ಮಿಲನಕ್ಕೆ ಶಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಆದರೆ ಹಲವುಕಾರಣಗಳಿಂದಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕ್ರೂರತ್ವದಿಂದ ವರ್ತಿಸುವುದಿಲ್ಲ.ಸಾಂಕೇತಿಕ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಹು-ಕೋಶ ಜೀವಿಗಳ ಕುರಿತದ್ದಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಬಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿರುವ ಹಲವಾರು ವಿಧಾನಗಳ ಕುಸಿತ ಕಾಣಬಹುದು:
 ಲೈಂಗಿಕವಾಗಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಈ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ಅಲೈಂಗಿಕತೆಯಿಂದ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ಏಕ-ಕೋಶ ಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಸಂಬಂಧಿಗಳಾದ ಪಾರ್ಥೋಜೆನೆಟಿಕ್‌ ಬಹು-ಕೋಶಗಳ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ.  ಆಗಾಗ್ಗೆ ಇಂತಹ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ "ಫೈಲೋಟೈಪ್‌" ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
 ಎರಡು ಆಕೃತಿಕವಾಕವಾದ ಸಮಾನ ಹೋಲಿಕೆಯುಳ್ಳ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ತಳಿಬೆರೆಸುವಿಕೆಯ "ಸಾಮರ್ಥ್ಯ"ವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಜೀವಶಾಜ್ಞರು ಆಗಾಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯಲಾಗಲಿಲ್ಲ.  
 ತನ್ನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಬಹುದಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದ್ದು, ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಸಂಧರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ತಳಿಗಳ ಸಂಕರಣ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಬಹುದು, ಅಥವಾ ಕೆಲವು ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಜೀವಕೋಶಗಳು ಲೈಂಗಿಕ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮೂಲಕ ತಳಿಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತವೆ.  
 ಕೆಲವು ಸಂಲಗ್ನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಸದಸ್ಯವಾದ ರಿಂಗ್‌ ಸ್ಪೀಷೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ತಳಿಬೆರಸುವುದು ನಡೆದರೆ, ಕೆಲವು ಅಸಂಲಗ್ನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ಇದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. 
 ಕೆಲವೇ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಜಾತಿಯ ಸದಸ್ಯರಾದ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಮಿಲನ ಹೊಂದುವುದು ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ.  ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮಾನವ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಆಕೃತಿಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಾಗುವ ಗರಿಷ್ಟಮಟ್ಟದ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ತೊಂದರೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಅದನ್ನು ಜೀವವಿಙ್ಞಾನದ ತಳಿಗಳ ವಿಷಯದಿಂದ ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸಮಾನ ವಂಶವಾಹಿಗಳ ವರ್ಗಾವಣೆಯು "ಸ್ಪೀಷೀಸ್‌" ಪದದ ಅರ್ಥವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವುದು ಇನ್ನೂ ಕಷ್ಟಕರವನ್ನಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಸಣ್ಣ ಹೋಲಿಕೆಯಿಲ್ಲದ ಪ್ರೋಕ್ಯಾರಿಯೋಟ್ಸ್‌ಗುಂಪುಗಳ ನಡುವೆ ಸಮತಟ್ಟಾದ ವಂಶವಾಹಿ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುವುದಕ್ಕೆ ನಿಖರವಾದ ಪುರಾವೆಗಳಿವೆ ಮತ್ತು ಹೋಲಿಕೆಯಿಲ್ಲದ ಯೂಕ್ಯಾರಿಯೋಟ್ಸ್‌ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆಯಾದರೂ; ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಕ್ರಸ್ಟಸೀನ್ಸ್‌ ಮತ್ತುಎಚಿನೋಡರ್ಮ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಪುರಾವೆಗಳಿವೆ ಎಂದು ವಿಲಿಯಂಸನ್ಸ್‌ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಾನೆ. "ಸ್ಪೀಷೀಸ್‌" ಪದದ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗಳು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದೇನೆಂದರೆ ಜೀವಿಗಳು ತನ್ನ ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ಪೋಷಕರಿಂದ ತನ್ನೆಲ್ಲಾ ವಂಶವಾಹಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದು ಮುಂದೆ ಜೀವಿಗಳಾಗುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಸಮಾನ ಜೀನ್‌ಗಳ ವರ್ಗಾವಣೆಯು ಆ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ತಪ್ಪೆಂದು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಜಾತಿಯ ವ್ಯಾಖ್ಯೆ
ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಇದೇ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿರುವ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಲ್ಲಿ "ಜಾತಿ"ಯನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಹೇಗೆ ಗುರುತಿಸಬೇಕೆಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಎದುರಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಇದರಿಂದಾಗಿರುವ ಸ್ಪೀಷೀಸ್‌ ಸಮಸ್ಯೆಕುರಿತು ಚರ್ಚೆ ತನ್ನತಾನಾಗೇ ಉದ್ಭವವಾಗಿದೆ. ಆನ್‌ ದಿ ಆರಿಜಿನ್‌ ಆಫ್‌ ಸ್ಪೀಷೀಸ್‌ ನ ಎರಡನೇ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಡಾರ್ವಿನ್‌ ಬರೆದಂತೆ::ಯಾವುದೇ ಒಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯೂ ಎಲ್ಲಾ ಪರಿಸರಜ್ಞರನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿಲ್ಲ; ತಳಿಗಳ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪರಿಸರಜ್ಞರು ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿದಿರುತ್ತಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಾಲಾವಧಿಯು ವಿಶಿಷ್ಟವರ್ತನೆಯಳ್ಳ ನಿರ್ಮಿತವಾದವು ಕಂಡರಿಯದ ವಸ್ತುವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ ನಂತರ, ದ ಡಿಸೆಂಟ್‌ ಆಫ್‌ ಮ್ಯಾನ್‌ ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ "ಒಂದು ಪಕ್ಷ ಮಾನವ ಒಂದು ಅಥವಾ ಅನೇಕ ತಳಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾನೆಯೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ" ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡಿದಾಗ, ಡಾರ್ವಿನ್‌ನು ತನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆಂದರೆ::ಕಾಲಾವಧಿಯ "ಜಾತಿ"ಯ ಕೆಲವು ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಇದನ್ನು ಏಕಾಏಕಿ ನಿರ್ಧರಿಸುವುದು ಅಸಂಬದ್ದ ಉದ್ಯೋಗ; ಮತ್ತು ಕಲ್ಪಿತ ವಸ್ತುವಿನ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿರದ ವಸ್ತುವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯೊಳಗೆ ಸೇರಿಸಬಾರದು. 
ಆಧುನಿಕ ವಿಕಾಸವಾದವು "ಸ್ಪೀಷೀಸ್‌" ಗಳ ಮೂಲಭೂತ ಪುನಾವ್ಯಾಖ್ಯೆಯನ್ನು ಅವಲಂಭಿತಗೊಂಡಿದೆ. ಡಾರ್ವಿನ್‌ಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದಲ್ಲಿ, ಪರಿಸರಜ್ಞರು ತಳಿಗಳನ್ನು ಒಂದು ಮಾದರಿ ಅಥವಾ ಸಾಮಾನ್ಯವಿಧವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಾರೆ, ಅವುಗಳನ್ನು ತಳಿಗಳ ಮಾದರಿಯ ವರ್ತನೆಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲ ಲಕ್ಷಣಗಳ ಮೂಲಕ ಉದಾಹರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಡಾರ್ವಿನ್‌ನ ವಿಕಾಸವಾದವು ಏಕರೂಪದಿಂದ ವೈವಿದ್ಯತೆಯೆಡೆಗೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯತೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷತೆಯೆಡೆಗೆ ಗಮನವನ್ನು ಬದಲಿಸಿತು. ಬುದ್ಧಿಜೀವಿ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಲೂಯಿಸ್‌ ಮೆನಂದ್‌  ಪ್ರಕಾರ,:ಒಂದು ಬಾರಿ ನಮ್ಮ ಗಮನ ವ್ಯಕ್ತಿಗತವಾಗಿ ಪುನಾನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರೆ, ನಮಗೆ ಸರ್ವಸಾಧಾರೀಕರಣಿಸಲು ಇನ್ನೊಂದು ದಾರಿ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ನಾವುಗಳು ದೀರ್ಘವಾಗಿ ಮಾದರಿವಿಧಾನದ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ ಬಗ್ಗೆ ನಿಖರವಾಗಿ ತಿಳಿಯಲು ಆಸಕ್ತರಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ; ಪ್ರತ್ಯೇಕಜೀವಿಯು ಇನ್ನೊಂದು ಜೀವಿಗಳೊಂದಿಗಿರುವ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧದ ಬಗ್ಗೆ ನಾವುಗಳು ಈಗ ಆಸಕ್ತಿತೋರುತ್ತಿದ್ದೇವೆ.  ಪರಸ್ಪರ ವರ್ತಿಸುವ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಸಾಧರಣೀಕರಿಸುವುದಕ್ಕೆ, ಸಲಹೆ ನೀಡುವಂತಹ (ಫಿಂಚ್‌ಗಳು (ಒಂದು ಜಾತಿಯ ಸಣ್ಣ ಹಕ್ಕಿ) ಹೇಗಿರಬೇಕೆಂದು ನಮಗೆ ಹೇಳುವ) ಭಾಷೆಯ ಮಾದರಿ ಮತ್ತು ತಿರುಳನ್ನು ನಾವು ಬಿಟ್ಟು ಭವಿಷ್ಯ ಸೂಚಿಸುವ (ಕೆಲವು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಸಂಧರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಫಿಂಚ್ ಪಕ್ಷಿ ಏನು ಮಾಡುತ್ತದೆಂದು ನಮಗೆ ತಿಳಿಸುವ) ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಸಂಭವನೀಯತೆಯ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು.  ವಿಭಾಗಕ್ಕಿಂತ ಸಂಬಂಧವು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದದ್ದು; ಕಾರ್ಯವು ಬೇರೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಅದು ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮುಖವಾದದ್ದು; ವಲಯಗಳಿಗಿಂತ ಬದಲಾವಣೆಯು ಪ್ರಮುಖವಾದದ್ದು; ಪ್ರಧಾನಕ್ಕಿಂತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದದ್ದು.ಈ ಬದಲಾವಣೆ "ಜಾತಿ" ಎನ್ನುವ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗೆ ಹೊಸದೊಂದು ಅನುಸಂದಾನವನ್ನು ತೋರಿಸಿತಲ್ಲದೆ; ಡಾರ್ವಿನ್‌ :ಜಾತಿ ಎಂದರೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಪರಸ್ಪರ ವರ್ತಿಸುವ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಲು ಬಳಸುವ ಉಪಯುಕ್ತ ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಹೇಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ ಎನ್ನುವುದೇ ಆಗಿದೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದ.  "ನಾನು ಜಾತಿ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಒಂದನ್ನೊಂದು ಪರಸ್ಪರ ಹೋಲುವ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ನಮ್ಮ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಇಚ್ಛಾನುಸಾರ ನೀಡಲಾದದ್ದು ಎಂದು ನೋಡಬಯಸುತ್ತೇನೆ" ಎಂದು ಅವನು ಬರೆಯುತ್ತಾನೆ.  ಇದು ಸ್ವಲ್ಪ ಬೇರೆಯಾದ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಅಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನಮೂನೆಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ವಿಭಿನ್ನ ಪದ ಎನ್ನುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನಿಲ್ಲ.  ವಿಭಿನ್ನ ಎನ್ನುವ ಶಬ್ಧವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಿಗತ ವ್ಯತ್ಯಾಸದ ಹೋಲಿಕೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ ಇಚ್ಛೆಗನುಸಾರವಾಗಿ, ಮತ್ತು ಅನುಕೂಲಕ್ಕೋಸ್ಕರ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ, ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಜಾತಿಯನ್ನು ಉನ್ನತ ಸ್ತರದ ವಂಶವಾಹಿ ಹೋಲಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪು  ಎಂದು ಅರ್ಥೈಸಿದ್ದಾರೆ. ಬಹುಶಃ ಇದು ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಗೂಡಿಗೆ, ಮತ್ತು ಒಂದು ಜೀವಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಜೀವಿಗೆ, ಸಾಧ್ಯವಿರುವ ಎಲ್ಲ ವಿಭಿನ್ನ ಮೂಲಗಳ ಮೂಲಕ ವಂಶವಾಹಿ ಅಂಶವನ್ನು ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಾಡುವ ಮಾರ್ಪಾಡನ್ನು ಪ್ರತಿಫಲಿಸಬಹುದು.  ಆ ರೀತಿಯ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ ನಿಖರವಾದ ಹೋಲಿಕೆಯ ಹಂತವೂ ಇಚ್ಛೆಗನುಸಾರವಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಇದು ಕೆಲವು ಸಸ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜೀವಿಗಳಂತಹ ಜೀವಿಗಳು ಅಲೈಂಗಿಕವಾಗಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವ (ಅಲೈಂಗಿಕ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ) ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಳಸಬಹುದಾದ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಾಖ್ಯೆ.ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಜಾತಿಯ ಕಲ್ಪನೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿಖರತೆ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಇದು ಮುಂದೆ ಕೆಲವು ಲೇಖಕರುಗಳು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳ ವಿಕಸನದ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ "ಜಾತಿಯ" ಕಾಲಾವಧಿಯಿಂದ ಉಪಯೋಗವಿಲ್ಲ ಎಂದು ವಾದಿಸುವಂತಾಯಿತು.  ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ಸಂಪೂರ್ಣ ಭಾಗವನ್ನು ಏಕಗುಂಪು ವಂಶವಾಹಿಯನ್ನೊಳಗೊಂಡ ದೂರ-ಸಂಬಂಧಿತ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳ ನಡುವೆಯು ಕೂಡ ವಂಶವಾಹಿಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ಚಲಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಶೇ. ೯೭ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮ್ಯತೆಯಿರುವ 16S rRNA ವಂಶವಾಹಿ ಕ್ರಮವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ Bacteria  ಅಥವಾ Archaea  ತಳಿಗಳನ್ನು, ಅವು ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ತಳಿಗಳಿಗೆ ಸೇರಿವೆಯೇ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದನ್ನು DNA-DNA Hybridization ಮೂಲಕವೇ ತಪಾಸಣೆ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬ ಒಂದು ರೀತಿಯ ನಿಯಮವನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಲಾಯಿತು. ಶೇ.೯೭ರ ಅಂಚು ಅತಿ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ೯೮.೭%ರವರೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ಈ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲಾಯಿತು.
ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಲೈಂಗಿಕವಾಗಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯ ಜೀವಿಗಳ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ, ವಂಶವಾಹಿ ವಸ್ತುವು ಪುನರುತ್ಪಾದನೆ ಮೂಲಕ ಭಾಗವಾಗುತ್ತದೆ, ಎರಡು ಜೀವಿಗಳ ಶಕ್ಯತೆಯು ತಳಿಬೆರೆಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಂತಾನಫಲ ನೀಡುವ ಎರಡೂ ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಆದ್ದರಿಂದ "ಜಾತಿ" ತಳಿಬೆರೆಸುವ ಜೀವಿಗಳ ಒಂದು ಗುಂಪಾಗಿದೆ. ತಳಿಬೆರೆಸುವಿಕೆ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪನ್ನು ಜಾತಿ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಬಹುದು- ಎಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಅವುಗಳ ತಳಿಬೆರೆಸುವಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆಯೋ ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಅವು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬರುವುದು ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿವುದರಿಂದ,  ಇಂದಿಗೂ ಮೀನು ಬೇರೇ ಬೇರೆ ಕೊಳಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದರೂ ಒಂದೇ ಜಾತಿ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ,  ಇನ್ನೊಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಜೀವಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಿಗೆ ತಳಿಬೆರಕೆ ಸಾಧ್ಯವಿರುವಂತಹ ಮೂರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ವಿಭಿನ್ನ ರೀತಿಯ ಜೀವ ಸಮೂಹವಿರುವ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಬಹಳವಿವೆ, ಆದರೆ, ಜೀವಸಮೂಹದಲ್ಲಿನ ಜೀವಿಗಳು ಎರಡೂ ಕಡೆ ಮೇಲೆ ತಳಿಬೆರಕೆ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.  ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ, ಯಾರಾದರೂ ಈ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಒಂದೇ ಜಾತಿ ಅಥವಾ ಭಿನ್ನ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಬಹುದು. ಇದು ವಿರೋದಾಭಾಸವಲ್ಲ; ವಂಶವಾಹಿಗಳ ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಮೂಲಕ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಸಂಕ್ಷೇಪಿಸಲು ಇದು ಪುರಾವೆ ಮತ್ತು ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಇದು ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾದುದಾಗಿದೆ.ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, "ಜಾತಿ"ಗೆ  ಯಾವುದೇ ಒಂದು, ಸಾರ್ವತ್ರಿಕವಾಗಿ ನಿರಂಕುಶ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯು ಅತ್ಯವಶ್ಯಕವಾಗಿದೆ.  ಬದಲಿಗೆ, ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗಳ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನೇ ಸೂಚಿಸಿದ್ದು; ತಮ್ಮ ಸಂಶೋಧನೆಯ ವಿಶೇಷತೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದ ಸ್ವಭಿಪ್ರಾಯದ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಟೈಪೊಲಾಜಿಕಲ್ ಜಾತಿ 
ತಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಸದಸ್ಯರಾಗಿರುವ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಜೀವಕಣಗಳ ಗುಂಪು ಒಂದು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.  ಈ ರೀತಿಯ ನಮೂನೆಯೊಳಗೆ (ಅಂದರೆ ಉದ್ದನೆಯ ಮತ್ತು ಗಿಡ್ಡನೆಯ ಬಾಲವುಳ್ಳ) ಇರುವ ವಿಭಿನ್ನತೆ ಅಥವಾ phenotypes ಗುಂಪುಗಳು ತಳಿಗಳ ಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ವಿಕಾಸವಾದದ ಮೊದಲಿನ ಲಿನ್ನೆಯಸ್ ತಳಿಗಳಂತಹ ಜಾತಿಯನ್ನು ನಿಷ್ಕರ್ಷಿಸಲು ಈ ವಿಧಾನವನ್ನು "ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ" ಪದ್ಧತಿಯಂತೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ವಿಭಿನ್ನ ಫೀನೊಟೈಪ್‌ಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ವಿಭಿನ್ನ ತಳಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದಿಲ್ಲವೆಂಬುದು ಈಗ ನಮಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ:  ಎರಡು ರೆಕ್ಕೆಯುಳ್ಳ ತಾಯಿಗೆ ಜನಿಸಿದ ೪-ರೆಕ್ಕೆಯ ಡ್ರಾಸೋಫಿಲಾವು ವಿಭಿನ್ನ ತಳಿಯದ್ದಲ್ಲ). ಈ ಪದ್ಧತಿಯಂತೆ ತಳಿಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸುವುದನ್ನು ಮಾರ್ಫೋಸ್ಪೀಷೀಸ್‌ ಎಂದು ಕರಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಆಕೃತಿಶಾಸ್ತ್ರ ಜಾತಿ 
ಒಂದು ಜೀವಿ ಅಥವಾ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಆಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಇತರ ಜೀವಿಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ನಾವು ಕೋಳಿ  ಮತ್ತು ಬಾತುಕೋಳಿ ಗಳನ್ನು ಅವು ವಿಭಿನ್ನ ರೀತಿಯ ಕೊಕ್ಕು ಮತ್ತು ಬಾತುಕೋಳಿ ಬಲೆರೂಪದ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಸುಲಭವಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದು. ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವ ಆರಂಭಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮೊದಲು ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ತಳಿಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ವಂಶವಾಹಿಯ ವಿಭಿನ್ನ ಸಂಖ್ಯೆಯು ತೀರಾ ಸಮಾನಹೋಲಿಕೆಯುಳ್ಳದ್ದಾಗಿದ್ದನ್ನು ಇತ್ತೀಚಿನ ವಂಶವಾಹಿಗಳ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಗ್ರಹವು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿತು ಮತ್ತು ಆಕೃತಿಕ ವಿಭಿನ್ನತೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವು ಕೆಲವುಬಾರಿ ತುಂಬಾ ಹತ್ತಿರ ಸಂಬಂಧಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಈ ತಳಿಗಳ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ತುಂಬಾ ಟೀಕಿಸಲಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಬಹಳಷ್ಟು ಗೊತ್ತಿರುವ ತಳಿಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಸ್ವರೂಪಶಾಸ್ತ್ರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ/ ಜಾತಿಯ ಪ್ರೇತ್ಯೇಕತೆ 
ಒಂದು ಗುಂಪಿನ ನಿಜವಾದ ಅಥವಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವುಳ್ಳ ತಳಿಬೆರೆಸುವಿಕೆಯ ಜೀವ ಸಮೂಹ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬದುಕುತ್ತಿರುವ ಜೀವಿಗಳಾದ ಸಸ್ತನಿಗಳು, ಮೀನು ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಇವುಗಳು ಉತ್ತಮ ಸೂತ್ರಗಳಾಗಿದ್ದು, ಲೈಂಗಿಕವಾಗಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡದಿರುವ ಜೀವಕಣಗಳಿಗೆ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಕೃತಕ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿದಂತಹ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಪ್ರಯೋಗದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಒಂದು ವೇಳೆ ಒಂದೇ ತರಹದ ಜೀವಾಣುಗಳು ಒಂದನ್ನೊಂದು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಂದಿಸಿದಾಗ ಏನು ನಡೆಯಬಹುದೆಂದು ಪ್ರತಿಬಿಂಭಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಇಲ್ಲದಿರಬಹುದು. ಇದು ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಜೀವ ಸಮೂಹವನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡಲ್ಲಿ ಆ ರೀತಿಯ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಉಪಯುಕ್ತವೇ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೇ ಎಂದು ಅಳೆಯಲು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
 ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ/ಪ್ರಜನನ ಜಾತಿ  
ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಪುನರುತ್ಪತ್ತಿಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿರುವ ಎರಡು ಜೀವಿಗಳು ಸಂತಾನಫಲಕೊಡುವ ಎರಡೂ ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತವೆ. ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವ ಜೀವಿಗಳು ಆದರೆ ಅವು ಯಾವಾಗಲೂ ಹೇಸರಗತ್ತೆ, ಹಿನ್ನಿ ಅಥವಾ  ಗಂಡು ಹಸುಕೋಣ ಬಂಜರಾದ ಮಿಶ್ರತಳಿಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ,  ಇವುಗಳನ್ನು ಅದೇ ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಜಾತಿಯ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ
ಹಂಚಿಕೆಯ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ಸೇರಿದಂತೆ ಮಿಲನದ ನಡತೆಯ ಮೇಲೆ ಆಧರಿತವಾಗಿದೆ.  ಜಾತಿಯ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯ ಕಲ್ಪನೆಯು ಹಾಗ್‌ ಇ.ಎಚ್‌. ಪ್ಯಾಟರ್‌ಸನ್‌ನಿಂದ ಪರಿಚಯಗೊಂಡಿತು.

 ಸಂಗಾತಿ-ಗುರುತಿಸುವ ಜಾತಿ 
ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪು ಒಂದನ್ನೊಂದು ಗುರುತಿಸುವಂತಿದ್ದರೆ ಅವುಗಳು ಸಂಭವನೀಯ ಸಂಗಾತಿಗಳು.
ಈ ಮೇಲಿನ ಕಲ್ಪನೆಯಂತೆ ತಳಿಗಳ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವುದು, ಕೇವಲ ಲೈಂಗಿಕವಾಗಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಇದು ಅನ್ವಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.  ತಳಿಗಳ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯ ಕಲ್ಪನೆ ಸಂಭವವಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ, ಇದನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಿಲನಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯಿಂದ ಪುನರುತ್ಪಾದಿಸುವುದರ ಮೇಲೆ ಬೆಳಕುಚೆಲ್ಲಲಾಗುತ್ತದೆ.

 ವಿಕಾಸವಾದದ/ ಡಾರ್ವಿನ್‌ ಜಾತಿ 
ಪೂರ್ವಜರ ಅಂಶವನ್ನೊಂದಿರುವ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು; ಒಂದು ಪೀಳಿಗೆಯು ಅದರ ಏಕತೆಯನ್ನು ಕಾಲಾವಧಿ ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶ ಎರಡರ ಮೂಲಕ ಇನ್ನಿತರೆ ಪೀಳಿಗೆಯೊಂದಿಗೆ ನಡೆಸಿಕೊಂಡುಬಂದಿರುತ್ತದೆ. ಈತರಹದ ಗುಂಪಿನ ಪ್ರಗತಿಯ ಕೆಲವು ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ, ಕೆಲವು ಸದಸ್ಯರು ಮುಖ್ಯ ಜೀವಿಗಳಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ಉಪತಳಿಗಳಾಗಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡಿರಬಹುದು, ಒಂದು ವೇಳೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯು (ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಅಥವಾ ಜೈವಿಕವಾಗಿ) ನಡೆದುಕೊಂಡುಬಂದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಕಟ್ಟಕಡೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೊಸ ತಳಿಗಳನ್ನುಂಟು ಮಾಡಬಹುದು. ; Phylogenetic (Cladistic) : ಪೂರ್ವಜರ ಅಂಶವನ್ನೊಂದಿರುವ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು; ಒಂದು ಪೀಳಿಗೆಯು ಅದರ ಏಕತೆಯನ್ನು ಕಾಲಾವಧಿ ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶ ಎರಡರ ಮೂಲಕ ಇನ್ನಿತರೆ ಪೀಳಿಗೆಯೊಂದಿಗೆ ನಡೆಸಿಕೊಂಡುಬಂದಿರುತ್ತದೆ. ಈತರಹದ ಗುಂಪಿನ ಪ್ರಗತಿಯ ಕೆಲವು ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ, ಒಂದರಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ಸದಸ್ಯರು ಹೊರಗುಳಿದಿರಬಹುದು; ಇಂತಹ ಹೊರಗುಳಿದವು ಆಗ ಸಾಕಷ್ಟು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರಬಹುದು, ಇಂತಹ ಎರಡು ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಬೇರೆ ತಳಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ವಿಕಾಸ ಹೊಂದಿದ ತಳಿಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಪೋಷಕ ತಳಿಗಳು ಯಾವಾಗ ಹೊಸತಳಿಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆಯೋ ಆಗ ವರ್ಗೀಕರಣದ ಮೂಲಕ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗಳು ಜೀವಿಗಳು ಈಗ ಹೊಸ ತಳಿಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಉಪಜಾತಿಗಳನ್ನು, ಒಂದು ವೇಳೆ ಜೀವಿಗಳು ಫೈಲೋಜೆನೆಟಿಕ್‌ ಜಾತಿಗಳಾಗಿವೆಯೇ ಅಥವಾ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವರ್ಗೀಕರಣದ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆಯೇ ಎನ್ನುವ ಈ ಅನುಸಂಧಾನದಡಿಯಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. 
 ಜೀವಪರಿಸರದ ತಳಿಗಳು
ಜೀವಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಗುಂಪನ್ನು ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ನಿಕೇತನ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕಲ್ಪನೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ನಾವು ತಳಿಗಳೆಂದು ಗುರುತಿಸುವ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಫೆನೆಟಿಕ್‌ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಈ ಜೀವಿಗಳು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ ಏಕೆಂದರೆ ಜೀವಪರಿಸರ ಮತ್ತು ವಿಕಾಸವಾದದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಆ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಹೇಗೆ ತನ್ನ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ವಿಭಜಿಸಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

 ವಂಶವಾಹಿ ಜಾತಿ 
ಜೆನೆಟಿಕ್‌ ತಳಿಗಳು ಡಿಎನ್‌ಎಯ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಥವಾ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗಳ ಹೋಲಿಕೆ ಮೇಲೆ ಆಧರಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. DNA ಸೇರಿದಂತೆ DNA-DNA ಹೈಬ್ರಿಡೇಶನ್‌, ಮತ್ತು  ಜೆನೆಟಿಕ್‌ ಬೆರಳಚ್ಚು (ಅಥವಾ DNA ಬಾರ್‌ಕೋಡಿಂಗ್‌)ಗಳ ಹೋಲಿಕೆಮಾಡಲು ತಾಂತ್ರಿಕತೆಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಫೆನೆಟಿಕ್‌ ಜಾತಿ
ಫೆನೊಟೈಪ್ಸ್‌ಗಳ ಆಧರಿತವಾಗಿವೆ.
 ಮೈಕ್ರೋಸ್ಪೀಷೀಸ್‌ 
ಮಿಯೋಸಿಸ್‌ಆಗದಂತೆ ಪುನರ್‌ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಅಥವಾ ಗರ್ಭಕಟ್ಟುವ ತಳಿಗಳನ್ನು ಆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪೀಳಿಗೆಯ ಹಿಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯ ವಂಶವಾಹಿಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಪೋಮಿಕ್ಸಿಸ್ ಅನ್ನೂ ನೋಡಿ
 ಸಂಬಂಧಿ ಜಾತಿ 
ಬಹಳಷ್ಟು ಒಳಗೊಳ್ಳುವ ಜೀವಿಗಳ ಜೀವಸಮೂಹವು ಫೆನೊಟೈಪಿಕ್ ಸಂಬಂಧಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸಹಜವಾದ ರಚನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಇದು ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ನಂತರದ ಏಕಾಂತದ ರೀತಿಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುವ ಸಂಗಾತಿ-ಆಯ್ಕೆಯ ತಳಿಗಳ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ವಿಸ್ತರಣೆಯಾಗಿದ್ದು; ಜೀವ ಸಮೂಹ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸಂಕರಣಗೊಂಡಿರದಿದ್ದರೂ, ತಮ್ಮ ಸಂಬಂಧಿತ ವಂಶವಾಹಿ ಪೂಲ್‌ಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೆರಕೆಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಸಂಕರಣದ ವೇಗ ಸಾಕಾಗದಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳು ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಸಂಬಂಧಿ ತಳಿಗಳಾಗಿಯೇ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. 
 ಎವೊಲ್ಯೂಷನರಿಲಿ ಸಿಗ್ನಿಫಿಕೆಂಟ್ ಯುನಿಟ್ (ESU) 
ಎವೊಲ್ಯೂಷನರಿಲಿ ಸಿಗ್ನಿಫಿಕೆಂಟ್ ಯುನಿಟ್ ಇದು ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಉದ್ಧೇಶದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ್ದೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಜೀವ ಕಣಗಳ ಜೀವಸಮೂಹ. ಅದನ್ನು ಜಾತಿ ಅಥವಾ ಒಂದು  ಕಾಡು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಜಾತಿ  ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಒಂದು  ESU ತಳಿಗಳ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಗೆಕೆಯಾಗುವಂತಹ ಹಲವು  ಸಾಧ್ಯವಿರುವ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗಳು ಪದೇ ಪದೇ ಪರಸ್ಪರ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯೆಯಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಒತ್ತು ನೀಡುವ ವಿಷಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಯಾವುದೇ ತಳಿಗಳ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಾಸ್ತವ, ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಬಾರದೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಬಳಸಬಹುದೆಂದು ಎಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿಲ್ಲ. ಜೀವನದಲ್ಲಿನ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಯಿಂದಾಗಿ, ಕೆಲವರು ಆ ರೀತಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗತ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗಳು ಸಂಭಾವ್ಯವಾಗಿ ಸಾಧ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಬಹಳಷ್ಟು ಆಚರಣೆಗೆ ತರಬಹುದಾದ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗೆ ಬರಬೇಕೆಂದು ವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಬಹಳಷ್ಟು ಕಶೇರುಕಗಳಿಗೆ, ಇದು ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ತಳಿಗಳ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ (BSC), ಮತ್ತು ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ (ಅಥವಾ ಬೇರೆಯ ಉದ್ಧೇಶಗಳಿಗೆ) ಫಿಲೋಜೆನೆಟಿಕ್ ತಳಿಗಳ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ (PSC) ಯಾಗಿದೆ.  ಬಹಳಷ್ಟು BSC ಉಪತಳಿ ಗಳನ್ನು PSC ಯ ಕೆಳಗೆ ಬರುವ ತಳಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದ್ದು; BSC ಮತ್ತು PSC ಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು BSC ಯು ಒಂದು ತಳಿಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುವ ವಿಕಾಸವಾದ ಇತಿಹಾಸ ದ ಪರಿಣಾಮ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದರೆ, PSC ಯು ಒಂದು ತಳಿಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುವ ವಿಕಾಸವಾದ ಸಂಭವನೀಯತೆ ಯ ಪರಿಣಾಮ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ.    ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ, ಒಂದು ವಿಕಾಸದ ಸಂತತಿ ಬೇರೆಯಾಗಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ PSC ತಳಿಯನ್ನು "ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ", ಆದರೆ ಯಾವಾಗ ಆ ಸಂತತಿಯ ಬೇರ್ಪಡುವಿಕೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೋ ಆಗ BSC ತಳಿಯು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬರಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತದೆ. ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, PSC ಮತ್ತು BSC ಗಳು ತಮ್ಮ ವರ್ಗೀಕರಣದಲ್ಲಿ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ನಡೆಯುವ ಪರ್ಯಾಯ ವರ್ಗೀಕರಣದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಗೊಂದಲಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳನ್ನು BSC ಮಾದರಿಯಡಿ ಉಪತಳಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಜೇನು ಹುಳುಗಳಲ್ಲಿನ ಅಸಂಖ್ಯ ಉಪತಳಿಗಳು).ಜೀವ ಉತ್ತೇಜಕ ತಳಿಗಳು: ಬಹಳಷ್ಟು ಜಾತಿಬರ, ಮರುಭೂಮಿ, ಪ್ರವಾಹ, ನಂಜು ಮಣ್ಣಿನ, ಜೌಗು ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಮುಂತಾದ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಮತ್ತು ಸಂತಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದು, ನಿಸರ್ಗದ ಅತಿರೇಕಗಳಿಗೆ ವಿಭಿನ್ನ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ತೋರ್ಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹು ಸಂಖ್ಯೆಯ ಜಾತಿಮನುಷ್ಯ, ಹಸುಕರುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಆಹಾರ, ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯ ಮೂಲಗಳಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳನ್ನು ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಉಪಯುಕ್ತವಾದವುಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳು ಜೀವ ಉತ್ತೇಜಕ ತಳಿಗಳೆಂದು ಹೆಸರು ಪಡೆದಿವೆ. ಜೀವಿಗಳ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಸಮೂಹದ ವೈವಿದ್ಯತೆಗಳೆರಡನ್ನೂ ಹೊಂದಿರುವ ಒಳಪ್ರದೇಶದ ಸಮಗ್ರತೆಯ ಸಂಕೇತವನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಮೂಲತತ್ವ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.ಎರಡೂ ಜೀವಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಜಾತಿ ಜೀವಿ ಉತ್ತೇಜಕ ಜಾತಿಗಳಾಗಿವೆ.

ವಿವಿಧ ಜಾತಿಗಳು

ಈ ರೀತಿ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ವರ್ಗೀಕರಿಸುವಾಗ ಆಗುವ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿರಿಸಿಕೊಂಡು, ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳು ಕೇವಲ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಾಗಿವೆ. ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ, ಕೆಳಕಂಡಂತೆ ವಿಭಾಗಗಳಾದವು:

ಒಟ್ಟು ಜಾತಿಗಳು (ಅಂದಾಜಿಸುರುವುದು): ೭–೧೦೦ ಮಿಲಿಯನ್‌ಗಳು (ಗುರುತಿಸಿರುವ ಮತ್ತು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡದಿರುವ),ಇದರಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿರುವವೆಂದರೆ:

೨–೧೦ ಮಿಲಿಯನ್ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ; 
೭೪,೦೦೦–೧,೨೦,೦೦೦ ಫಂಗೈ;

ನಾವು ಹೊಂದಿರುವ ಗುರುತಿಸಿರುವ   ಯುಕ್ಯಾರ್ಯೋಟ್ ಜಾತಿಗಳು:
 ೧.೬ ಮಿಲಿಯನ್, ಇದರಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿರುವವೆಂದರೆ:
೨,೯೭,೩೨೬ ಸಸ್ಯಗಳು, ಇದರಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿರುವವೆಂದರೆ:
 ೧೫,೦೦೦ ಪಾಚಿಗಳು,
 ೧೩,೦೨೫ ಜರೀ ಗಿಡಗಳು ಮತ್ತು ಹಾರ್ಸ್‍ಟೈಲ್‌ಗಳು,
 ೯೮೦ ಜಿಮ್ನೋಸ್ಪರ್ಮ್‌ಗಳು,
 ೨,೫೮,೬೫೦ ಆಂಜಿಯೋಸ್ಪರ್ಮ್‌ಗಳು,
 ೧,೯೯,೩೫೦ ಡಿಕೊಟಿಲಿಡನ್‌ಗಳು,
೫೯,೩೦೦ ಮಾನೊಕೊಟಿಲಿಡನ್‌ಗಳು,
 ೯,೬೭೧ ಕೆಂಪು ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಆಲ್ಗೇ,
 *೨೮,೮೪೯ ಫಂಗೈ & ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲದೆ ಇತರೆಯವು, ಇದರಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿರುವವೆಂದರೆ:
 ೧೦,೦೦೦ ಲಿಚೆನ್‌ಗಳು,
 ೧೬,೦೦೦ ಮಶ್ರೂಮ್‌ಗಳು,
 ೨,೮೪೯ ಕಂದು ಆಲ್ಗೇ,
೧೨,೫೦,೦೦೦ ಪ್ರಾಣಿಗಳು, ಇದರಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿರುವವೆಂದರೆ:
೧೨,೦೩,೩೭೫ ಅಕಶೇರುಕಗಳು:
೯,೫೦,೦೦೦ ಹುಳಗಳು, 
 ೮೧,೦೦೦ ಮೊಲಾಸ್ಕ್‌ಗಳು,
 ೪೦,೦೦೦ ಕ್ರಸ್ಟೇಶಿಯನ್‌ಗಳು,
 ೨,೧೭೫ ಹವಳಗಳು,
೧,೩೦,೨೦೦ ಇತರೆಯವು;
೫೯,೮೧೧ ಕಶೇರುಕಗಳು:
೨೯,೩೦೦ ಮೀನು, 
೬,೧೯೯ ಉಭಯವಾಸಿಗಳು, 
೮,೨೪೦ ಸರೀಸೃಪಗಳು, 
೯,೯೫೬ ಪಕ್ಷಿಗಳು, 
೫,೪೧೬ ಸಸ್ತನಿಗಳು.

ಪ್ರಸ್ತುತ, ಗ್ಲೋಬಲ್‌ ಟ್ಯಾಕ್ಸಾನಮಿ ಇನಿಷಿಯೇಟಿವ್‌, ಯೂರೋಪಿಯನ್‌ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಬ್ಯುಟೆಡ್‌ ಇನ್ಸ್‌ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಆಫ್‌ ಟ್ಯಾಕ್ಸೋನಮಿ ಮತ್ತು  ಸೆನ್ಸಸ್‌ ಆಫ್‌ ಮರೈನ್‌ ಲೈಫ್‌ (ಕೊನೆಯದ್ದು ಕೇವಲ ಜಲಚರ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ) ಮುಂತಾದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ವರ್ಗೀಕರಣದ ಸುಧಾರಣೆ ಮತ್ತು ಈ ಹಿಂದೆ ಸಂಶೋಧಿಸಲ್ಪಡದಿರುವ ತಳಿಗಳನ್ನು ವರ್ಗೀಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ತರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿವೆ.(ಜೈವಿಕಮಂಡಲದ ಜೀವಿಗಳ ಪೈಕಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಭಾಗ ಮಾತ್ರ ನಮಗೆ ತಿಳಿದಿರುವ ಕಾರಣ, ನಮಗೆ ಪರಿಸರದ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯಿಲ್ಲ) ಜೈವಿಕಮಂಡಲದ ಜೀವಿಗಳ ಪೈಕಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಭಾಗ ಮಾತ್ರ ನಮಗೆ ತಿಳಿದಿರುವ ಕಾರಣ, ನಮಗೆ ಪರಿಸರದ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯಿಲ್ಲ. ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಜೇಮ್ಸ್ ಮ್ಯಾಲ್ಲೆಟ್ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಜಟಿಲಗೊಳಿಸಲು, ಹೊಸ ತಳಿಗಳ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ನಾವು ಈ ತಳಿಗಳನ್ನು ಪೂರ್ವಯೋಜಿತವಲ್ಲದ ದರದಲ್ಲಿ ನಾಶಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ.  [85] ಇದರ ಅರ್ಥ, ಯಾವುದೇ ಹೊಸ ತಳಿಯ ಅಧ್ಯಯನ ಆರಂಭಿಸುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಅದು ಆಗಲೇ ಅಳಿಸಿಹೋಗಿರಬಹುದು.

ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದ ವರ್ಗೀಕರಣದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ
ಜಾತಿ ಗಳೆಂಬ ಕಲ್ಪನೆಯು ತುಂಬಾ ಧೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅನೇಕ ಕಾರಣಗಳಿಂಗಾಗಿ ಈ ವರ್ಗೀಕರಣವು ಒಂದು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಹಂತವಾಗಿದೆ:
ಜೀವಿಗಳ ಮೂಲ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು-  ನಾಯಿಗಳನ್ನು ಒಂದು ತಳಿಗಳೆಂತಲೂ, ಬೆಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಇನ್ನೊಂದು ತಳಿ ಎಂತಲು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರು ಹೇಗೆ ನಡೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಇದು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ.
ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಲು ಉನ್ನತವಾದ  ದ್ವಿಪದೀಯ ನಾಮಕರಣಪದ್ಧತಿ (ಅಥವಾ ತ್ರಿಪದೀಯ ನಾಮಕರಣಪದ್ಧತಿ)ಯನ್ನು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಇದು ಅತ್ಯಂತಹೆಚ್ಚಿನ ವರ್ಗೀಕರಣದ ಹಂತವಾಗಿರುವ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಬಳಸಿಕೊಂಡ ನಂತರವೂ, ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿತ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಗುಂಪುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಈ ಕಲ್ಪನೆಯು ಉಳಿಯುವಂತಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಇನ್ನು ಕೂಡ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ.

ಜಾತಿಗಳ ಸ್ಥಾನಮಾನದ ನಿಯೋಗದಲ್ಲಿನ ಅಡೆತಡೆಗಳು
ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸುವಾಗ ವಿಕಸನವಾದದ ಸಂಬಂಧ ಮತ್ತು ಜೀವಿಗಳ ಆ ಗುಂಪಿನ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ ಪ್ರಕಾರ ಹೈಪೋಥಿಸಿಸ್‌   ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಮುಂದಿನ ಮಾಹಿತಿಗಳು ದೊರಕಿದಂತೆ, ಈ ಹೈಪೋಥಿಸಿಸ್‌ವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ತಿರಸ್ಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವುಬಾರಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗತಿಸಿಹೋದ ಸಂವಹನಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದ್ದಾಗ, ವರ್ಗೀಕರಣಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವಿಗಳ ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ ಮುಂದೆ ಅದನ್ನು ಒಂದೇ ತಳಿಗಳೆಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡು ಹೆಸರಿತ ತಳಿಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ತಳಿಗಳೆಂದು ಯಾವಾಗ ಆವಿಷ್ಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆಯೋ, ಪುರಾತನ ತಳಿಗಳ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹೊಸ ತಳಿಗಳ ಹೆಸರನ್ನು ಕೈಬಿಡುವ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸಮಾನರೂಪಕ ವೆಂದು, ಅಥವಾ ಆಡುಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಲಂಪಿಂಗ್‌  ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಗುಣಕಾರವಾಗಿಸಲು ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನು ಭಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನುವಿಭಜಿಸುವಿಕೆ  ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವರ್ಗೀಕರಣಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಆಗಾಗ್ಗೆ "ಲಂಪರ್ಸ್‌" ಅಥವಾ "ವಿಭಜಕರು" ಎಂದು ತಮ್ಮ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳಿಂದ ನಿರ್ದೇಶಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ, ಅದು ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಅಥವಾ ಜೀವಿಗಳ ಮಧ್ಯದ ಸಾಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನು (ಲಂಪರ್ಸ್‌ ಮತ್ತು ವಿಭಜಕರುನೋಡಿ) ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ.ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ, ಸಂಶೋಧಕರು ಶರೀರ ರಚನೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ವಿಭಿನ್ನ ಜೀವಿಸಮೂಹಗಳಲ್ಲಿ ತಳಿಬೆರೆಸುವಿಕೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ತಳಿಗಳೆಂದು ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಗಮನನೀಡುತ್ತಾರೆ; ತಳಿಗಳ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಲು ಶರೀರ ರಚನೆ ಮತ್ತು ಸಂತಾನದ ನಡವಳಿಕೆಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.  ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಮೈಕ್ರೋಬಯೋಲಜಿಕಲ್‌ ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಾಗಿರುವ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ (ಮತ್ತು ಇಂದಿಗೂ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುವ) ಕೌಶಲ್ಯದಿಂದ, ಡಿಎನ್‌ಎ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಸೇರಿದಂತೆ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಲಭ್ಯವಿರುವ ತಳಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಹೋಲಿಕೆಗಳ ಕುರಿತು  ಕಳೆದ ಕೆಲವು ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನ ಹೆಚ್ಚಿದೆ. ಅನೇಕ ಜೀವಸಮೂಹಗಳನ್ನು ಕ್ರಮಾನುಸಾರವಾಗಿ ಬೇರೆಬೇರೆ ತಳಿಗಳೆಂದು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದನ್ನು ಈಗ ಏಕ ವರ್ಗೀಕರಣ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಗುಂಪುಗಳಾಗಿದ್ದ ಅನೇಕ ಜೀವಿಸಮೂಹಗಳು ವಿಭಜನೆಗೊಳಗಾಗಿವೆ. ಯಾವುದೇ ವರ್ಗೀಕರಣದ ಹಂತವು,  (ತಳಿಗಳು, ವಂಶವಾಹಿಗಳು, ಕುಟುಂಬ್, ಇತ್ಯಾದಿ) ಸಮನಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಅಥವಾ ವಿಭಜಕವಾಗಿರಬಹುದು, ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ವರ್ಗೀಕರಣದ ಹಂತದಲ್ಲಿ, ಈ ಪರಿಷ್ಕೃತಗಳು ಇನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಾಢವಾಗುತ್ತಿವೆ. ಶಾಸ್ತ್ರೀಯವರ್ಗೀಕರಣದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡಿದಲ್ಲಿ, ತಳಿಗಳಿಗಿಂತ ಕ್ರಮವಾದ ವರ್ಗೀಕರಣವು ಕೆಳಗಿದೆ ಎಂದು ತಳಿಗಳೊಳಗಿನ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಬಹುದು. ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ  ಉಪತಳಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಹಾಗೆಯೇ  ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ, ಉಪವಿಭಿನ್ನ, ಮತ್ತು ಮಾದರಿ ಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ತಳಿಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಚಿಕ್ಕಪುಟ್ಟ ವಿಭಿನ್ನ ಜೀವಸಮೂಹದ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಬಹುದಾದ ವಿಕಾಸವಾದದ ಗುರುತರ ವಿಭಾಗಗಳ (ESU) ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಜಾತಿಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ

ಈ ಮೊದಲಿನ ವಿಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ, ಸಮಾನ ಹೋಲಿಕೆಯುಳ್ಳ ಅಥವಾ ಸಮೀಪದ ಗುರುತಿಸಲಾಗುವ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಗುಂಪನ್ನು ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜೀವಿಗಳೆಂದು ತಿಳಿಸಿದ್ದವು.  ಆ ಗುಂಪಿನ ಹಿಂದಿರುವ ಯಾವುದೇ ಇನ್ನಿತರ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಿರಲಿಲ್ಲ. ಅರಿಸ್ಟಾಟಲ್‌ನು ಅನುವಂಶಿಕ ಮತ್ತು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ವಿಭಾಗಳನ್ನು ಅರ್ಥೈಸಲು ವಂಶವಾಹಿಗಳು  ಮತ್ತು  ಜಾತಿ  ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದನು.ಅರಿಸ್ಟಾಟಲ್‌ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರೆ ಡಾರ್ವಿನಿಯನ್‌ಗಿಂತ ಮೊದಲಿನ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ರಸಾಯನಿಕ ವಸ್ತುಗಳಗಳಂತಹ "ತಿರುಳು" ಹೊಂದಿರುವ ತಳಿಗಳನ್ನು ಭಿನ್ನವಾಗಿಸಲು ಮತ್ತು ಬದಲಾಯಿಸದಿರಲು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. ಮೊದಲಿನ ನಿರೀಕ್ಷಕರು ಜೀವಂತ ವಸ್ತುಗಳ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು, ಬೇರ್ಪಡಿಸಿದ ತಳಿಗಳನ್ನು ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಈ ಮುಂಚಿನ ಅನೇಕ ನಿಯೋಗದ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಈಗ ವಿಲಕ್ಷಣವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇವುಗಳು ರಕ್ತಸಂಬಂಧಿತ ಬಣ್ಣದ (ಹಳದಿಬಣ್ಣದ ಹೂವುಬಿಡುವ ಎಲ್ಲ ಸಸ್ಯಗಳು) ಅಥವಾ ನಡವಳಿಕೆ (ಹಾವು, ಚೇಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಕಚ್ಚುವ ಇರುವೆಗಳು) ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ. ೧೮ನೇ ಶರಮಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಡಿಶ್‌ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಕ್ಯಾರೋಲಸ್‌ ಲಿನ್ನಿಯಸ್‌ನು  ಪುನರುತ್ಪಾದಿಸುವ ಸಲಕರಣೆಯಲ್ಲಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ವರ್ಗೀಕರಿಸಿದನು. ಆದಾಗ್ಯೂ ಹೋಲಿಕೆಯ ಅಂಶದ ಪ್ರಕಾರ ಜೀವಿಗಳ ಈ ವರ್ಗೀಕರಣದ ಪದ್ದತಿಯನ್ನು ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಹೋಲಿಕೆಯುಳ್ಳ ತಳಿಗಳ ಮಧ್ಯ ಇರುವ ಸಂಬಂಧದ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಹಕ್ಕುಸಾಧಿಸಿಲ್ಲ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಜೀವಿಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಜೈವಿಕ ಸಂಪರ್ಕವಿಲ್ಲವೆಂದು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ನಂಬಲಾಗಿತ್ತು, ಹೇಗೆ ಅವು ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದವು ಎಂಬುದು ಒಂದು ವಿಷಯವೇ ಆಗಿರಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ತಳಿಗಳ ತತ್ವವು  "ಆದರ್ಶ ಮಾದರಿ"ಯಾಗಿ ಜೀವಿಸಿದ್ದವೆಂಬ ಈ ಅನುಸಂಧಾನವು ಕೂಡ ಮಾದರಿಯ ಒಂದು ವಿಧಾನವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜೀವಿಸಮೂಹಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ (ಕೆಲವು ಬಾರಿ ಸಣ್ಣಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ) ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿದ್ದವು, ಲಿನಿಯಸ್‌ನು ಅದನ್ನು ಕೆಲವು ವಿಭಿನ್ನತೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದನು. ಜಾತಿಗಳೆಂದು ಉದಾಹರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಅವನು ಮುಂದಾದನು, ಮತ್ತು ಉದಾಹರಿತವಲ್ಲದ ಜೀವಿಗಳು ವಿಷಯಾಂತರ ಮತ್ತು ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರಲೇಬೇಕೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದನು. 
೧೯ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪರಿಸರವಾದಿಗಳು ಕಾಲಾನಂತರ ಜಾತಿ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಇತಿಹಾಸವು ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಕಾಲಾವಕಾಶವನ್ನು ನೀಡಿದೆ ಎಂದು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡರು.  ಜೀನ್‌-ಬ್ಯಾಪಿಸ್ಟ್‌ ಲಾಮಾರ್ಕ್‌ನು, ತನ್ನ  ೧೮೦೯ರಲ್ಲಿನ  ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರದ ಫಿಲಾಸಫಿ ಯಲ್ಲಿ, ಸೃಜನಕತೆಯ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ತರ್ಕಬದ್ಧವಾದ ವಾದಕ್ಕೆ ಮೊದಲಬಾರಿಗೆ ಅವಕಾಶನೀಡಿದನು. ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ  ಒಂದು ಜಾತಿಬದಲಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಒಂದು ಹೊಸ ವಾಗ್ಬಲವನ್ನುಂಟುಮಾಡಿತು. ಒಂದು ಜೀವಕಣವು ತಾನು ಗಳಿಸಿದ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಲಾಮಾರ್ಕ್ ಸೂಚಿಸಿದ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ,  ಜಿರಾಫೆಯ ಉದ್ದನೆಯ ಕತ್ತನ್ನು ತಲೆತಲಾಂತರದಿಂದಲೂ ಜಿರಾಫೆಗಳು ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಮರದ ಮೇಲಿನ ಎಲೆಗಳನ್ನು ತಿನ್ನಲು ಚಾಚುತಿದ್ದುದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬಂದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಯಿತು (ಈ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಮತ್ತು ಸರಳವಾದ ಉದಾಹರಣೆಯು ಲಾಮಾರ್ಕ್‌ನ ಹೊಳಹುಗಳ ವಿಸ್ತಾರ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯ ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ). ೧೮೬೦ರಲ್ಲಿನ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಡಾರ್ವಿನ್‌ನ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಆಯ್ಕೆಯ ಊಹೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದಾಗಿ,  ಮೂಲ ಸಂಕಲ್ಪವಾದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಲಾಮಾರ್ಕ್‌ನ ಗುರಿ ಕೇಂದ್ರಿತ ವಿಕಾಸ ಎನ್ನುವ ನೋಟಕ್ಕೆ ಗ್ರಹಣ ಬಡಿಯಿತು.  ಇತ್ತೀಚಿನ ವಂಶವಾಹಿಕವಾಗಿ ಸೇರಿಕೊಂಡ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು  ಎಪಿಜೆನೆಟಿಕ್‌ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮೆಥಿಲೇಷನ್‌, ಡಿಎನ್‌ಎ ಅನುಕ್ರಮವನ್ನು ಅದು ಬದಲಾಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ವಂಶವಾಹಿಕ ನಡವಳಿಕೆ ಬದಲಿಗೆ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದೆ. ಹಾಗೆ, ಕೆಲವುಬಾರಿ ನಿಯೋ-ಲ್ಯಾಮಾರ್ಕಿಸಮ್‌ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟರೂ ಇದು ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಆಯ್ಕೆಯ ವಿಕಾಸವಾದಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಒಡ್ಡುವುದಿಲ್ಲ.
ಈಗ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಶಕ್ತಿಯುತ ಅಭಿದಾನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವ  ವಿಕಾಸವಾದವನ್ನು ಚಾರ್ಲ್ಸ್‌ ಡಾರ್ವಿನ್‌ ಮತ್ತು ಆಲ್‌ಫ್ರೆಡ್‌ ವ್ಯಾಲೇಸ್‌ ನೀಡಿದರು. ವಿಕಸನವಾಗಿದ್ದು ಜೀವಿಸಮೂಹ, ಜೀವಿಗಳಲ್ಲ ಎಂದು ಡಾರ್ವಿನ್‌ ವಾದಿಸಿದನು.  ಅವನ ವಾದವು ಲಿನಿಯಸ್‌ನ ವಸ್ತುಜ್ಞಾನದ ಮೂಲ ಸ್ಥಳಾಂತರವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿತು: ಮಾದರಿ ಪದವಾಗಿ ತಳಿಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಕ್ಯಾನಿಸುವ ಬದಲು (ಮಾದರಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಮತ್ತು ತಿರಸ್ಕೃತ ವಿಭಜಕಗಳ ಹುಡುಕುವಿಕೆ),  ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿದ್ದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿನ ವಿಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ಡಾರ್ವಿನ್‍ ಪರಿಗಣಿಸಿದನು. ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗುವಿಕೆಯಿಂದ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯು ತುಂಬಾ ದೂರವಿದ್ದು, ನಿಜವಾಗಿಯು ಅದು ವಿಭಿನ್ನ ತಳಿಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವಿಕೆಯ  ವಿವರಣೆಯನ್ನು  ನೀಡುತ್ತದೆ, ಎಂದು ಅವನು ಮುಂದೆ ವಾದಿಸಿದನು.
ಡಾರ್ವಿನ್ನನ ಕೆಲಸವು ಥಾಮಸ್‌ ಮಾಲ್ತಸ್‌ನೆಡೆಗೆ ಒಳನೋಟವನ್ನು ಸೆಳೆಯಿತು, ಆಹಾರದ ಪೂರೈಕೆಯಂತವು ಜೀವ ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ  ಜೀವಸಮೂಹಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಲೆಕ್ಕವು ಯಾವಾಗಲೂ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿನ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಲೆಕ್ಕವನ್ನು ಮೀರಿಸುತ್ತದೆ.  ಫಲವಾಗಿ, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಸದಸ್ಯರು ಬದುಕುಳಿಯುವುದಾಗಲಿ ಮತ್ತು ಪುನರುತ್ಪಾದನೆ ಮಾಡಲು ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಡಾರ್ವಿನ್‍ ವಾದಿಸಿದನು. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಅವುಗಳು ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಅಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಲ್ಲಿ—ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿನ- ಅವುಗಳನ್ನು ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪಉತ್ತಮವಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಅದು ಮಾಡಿತು  ಒಂದು ವೇಳೆ ಈ ವಿಭಿನ್ನ ಲಕ್ಷಣಗಳು ವಂಶವಾಹಿಯಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಆಗ ಬದುಕುಳಿದ ಸಂತತಿಗಳು ಕೂಡ ಅವುಗಳನ್ನು ಅಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆದರೂ, ಅನೇಕ ಪೀಳಿಗೆಗಳ ನಂತರವೂ, ಮಾರ್ಪಾಟುಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯು ಜೀವಸಮೂಹಗಳಲ್ಲಿ ಬೆರೆತಿದೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರತಿಕೂಲ-ಮಾರ್ಪಾಟಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಹೊರಗಿಡುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ವಿಭಿನ್ನತೆಯು ಮಾರ್ಪಡುವಿಕೆ-ಮಾರ್ಪಡುವಿಕೆಯಾಗಿಲ್ಲದಿರುವಿಕೆಯು ಪರಿಸರವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ; ವಿಭಿನ್ನ ಪರಿಸರವು ವಿಭಿನ್ನ ಲಕ್ಷಣಗಳ ಪರವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಇದು ಒತ್ತಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಯಾವಾಗ ಪರಿಸರವು ಪರಿಣಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಪುನರುತ್ಪಾದಿಸುವ ಜೀವಂತ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆಯೋ, ಈ ಪರಿಸರವೇ ("ಅಸ್ವಿತ್ವದಲ್ಲಿರಲು ನಡೆಯುವ ಹೋರಾಟ"ವನ್ನು) ಆಯ್ದುಕೊಂಡ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನುಮುಂದುವರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿಕೊಂಡ ಇದೇ ವಿಕಾಸವಾದವಾಗಿದೆ.  ಈ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ, ಉದ್ದಕತ್ತಿನ ಪ್ರೋಟೋ-ಜಿರಾಫೆಗಳು ಗಿಡ್ಡನೆಯ ಕತ್ತಿನವುಗಳಿಗಿಂತ ಗುರುತರವಾದ ಪುನರುತ್ಪಾದನೆಯ ಅನುಕೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಜಿರಾಫೆಗಳ ಕತ್ತಿನ ಉದ್ದವನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಲವು ತಲೆಮಾರುಗಳಲ್ಲಿ, ಎಲ್ಲ ಸಮಸ್ತ ಜೀವಿಗಳು ಉದ್ದ-ಕತ್ತಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ತಳಿಗಳಾಗಿದ್ದವು. ೧೮೫೯ರಲ್ಲಿ, ಡಾರ್ವಿನ್‌ನು ತನ್ನ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಆಯ್ಕೆಯ ವಿಕಾಸವಾದವನ್ನು ಪ್ರಕಟಗೊಳಿಸಿದಾಗ, ವಂಶವಾಹಿಯ ಹಿಂದಿರುವ ಯಾಂತ್ರಿಕತೆಯ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಡಾರ್ವಿನ್‌ನು ಹೇಗೆ ಲಕ್ಷಣಗಳು ವಂಶವಾಹಿ(ಪ್ಯಾಂಜೆನೆಸಿಸ್‌)ಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಕೆಲವು ಅನುಮಾನಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿದನು, ಅವನ ವಿಕಾಸವಾದವು  ಹೊರಗುಳಿದ  ಅನುವಂಶಿಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ತೋರಿಸಿತು, ಮತ್ತು ಅವುಗಳು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿದ್ದವು (ಅದು ಅವನ ಕುಶಲತೆಯ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಇನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿಸಿತು.) ಆದಾಗ್ಯೂ ಗ್ರೆಗರ್‌ ಮೆಂಡೆಲ್‌'ನ ಅನುವಂಶಿಕಕುರಿತು ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ೧೮೬೬ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿತು, ಇದರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇದು ೧೯೦೦ನಂತರ ಅವನ ಕಾರ್ಯವನ್ನು  ಹಾಗೋ ಡೆ ವ್ರೈಸ್‌, ಕಾರ್ಲ್‌ ಕೋರ್ರೆನ್ಸ್‌ ಮತ್ತು  ಎರಿಚ್‌ ವಾನ್‌ ಶೆಮಾರ್ಕ್‌ರಿಂದ ಆವಿಷ್ಕರಿಸ್ಪಟ್ಟಿತು, ಡಾರ್ವಿನ್‌ನ ವಿಕಾಸವಾದಲ್ಲಿನ  "ವಂಶಪಾರಂಪರಿಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣ"ಗಳನ್ನು ಜೀನ್‌ಗಳು ಎಂದು ಅವರು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಂಡರು.
ಲಿನ್ನಿಯಸ್ಸನ ವರ್ಗೀಕರಣದ ಹಿಂದಿನ ಊಹೆಗಳನ್ನು ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಆಕ್ಷೇಪಿಸಲು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರತಿಷ್ಟೆಗಳು- ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಆಯ್ದುಕೊಂಡ ತಳಿಗಳ ವಿಕಾಸವಾದದ ಮೂಲಕ ತಳಿಗಳ ಚರ್ಚೆನಡೆಯಲು ಎರಡು ಮಹತ್ವದ ತೊಡಕುಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿದವು. ಮೊದಲಿಗೆ, ಜಾತಿಕೇವಲ ಸಮಾನರೂಪದ್ದಲ್ಲ, ಅವುಗಳು ನಿಜವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾಗಿರಬಹುದು ಎಂದು ಇದು ಸೂಚಿಸಿತು. ಡಾರ್ವಿನ್‌ನ ಕೆಲವು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು  ಎಲ್ಲ  ಜಾತಿಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪೂರ್ವಿಕರಿಂದ ವಂಶಸ್ಥವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದರು. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, "ತಳಿಗಳು" ಸ್ವಜಾತಿಯಾಗಲಿ, ನೆಲೆನಿಂತದ್ದಾಗಲೀ, ಶಾಶ್ವತ ವಸ್ತುಗಳಾಗಲೀ ಅಲ್ಲವೆಂದು ಇದು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತದೆ; ತಳಿಗಳ ಸದಸ್ಯರೆಲ್ಲರು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಸಮಯ ಕಳೆದಂತೆ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ.  ಜಾತಿ ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ವಲಯವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ ಆದರೆ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ವಂಶವಾಹಿ-ಪುನಾರಾವರ್ತನೆಗೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಸಂಖ್ಯೆಗಳ ಚಲನೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮವುಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಒಬ್ಬರು ಇಂದಿಗೂ ಲಿನ್ನಿಯಸ್‌ನ ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಸ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು, ಆದರೆ ಯಾರೂ ಒಂದು ಜಾತಿಯು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಮತ್ತು ಬದಲಾವಣೆಯಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ತುಂಬಾ ಸಮಯದವರೆಗೆ ಯೋಚಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪೋಷಕ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಹೊಸ ತಳಿಗಳನ್ನು ಸ್ಪೀಸಿಯೇಷನ್‌ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಂಶಸ್ಥ ಜಾತಿಗಳಿಂದ ಪೂರ್ವಿಕ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಸ್ಪಷ್ಟದಾರಿಯಿಲ್ಲ.
ಆದಾಗ್ಯೂ ತಳಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸುವಿಕೆಯು ಸೂಚಿಸುವುದೇನೆಂದರೆ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ತಳಿಗಳ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಕಠಿಣವಲ್ಲದ ಅಥವಾ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ದಾರಿ ಇಲ್ಲ, ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಈ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತವಿಕವಾದ ದಾರಿಯನ್ನು ಹುಡುಕುವುದರಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಪುನರುತ್ಪಾದನೆಯ ಬೇರ್ಪಡುವಿಕೆಯ ತಳಿಗಳ ಒಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯೆಂದರೆ; ಒಂದು ವೇಳೆ ಎರಡು ಉತ್ಪಾದಕರು ವಿಭಿನ್ನ ತಳಿಗಳಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಅವುಗಳು ಎರಡೂ ಲಿಂಗದ ಫಲವತ್ತಾದ ಸಂತಾನವನ್ನು ಪುನರುತ್ಪಾದಿಸುವುದಿಲ್ಲ,  ಈ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯು ಅಸಂಖ್ಯಾತ ತಳಿಗಳ ವಲಯವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿತು, ಆದರೆ ಇದು ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯುವಂತಾಯಿತು.  ಅಲೈಂಗಿಕತೆಯಿಂದ ಪುನರುತ್ಪಾದಿಸುವ ತಳಿಗಳ ಕುರಿತು ಏನನ್ನೂ ಹೇಳಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಮತ್ತು ಇದು ಅವನತಿ ಹೊಂದಿದ ತಳಿಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದು ತುಂಬಾಕಷ್ಟಕರ. ಇದರೊಂದಿಗೆ, ತಳಿಗಳ ನಡುವಿನ ಗಡಿಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತದೆ: ಒಂದು ಜೀವಸಮೂಹದ ಸದಸ್ಯರು ಎರಡನೆ ಜೀವಸಮೂಹದ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಫಲವತ್ತಾದ ಎರಡೂ ಲಿಂಗಗಳ ಸಂತತಿಯನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಉದಾಹರಣೆಗಳಿವೆ, ಮತ್ತು ಎರಡನೆ ಜೀವಸಮೂಹದ ಸದಸ್ಯರು ಮೂರನೆ ಜೀವಸಮೂಹದ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಫಲವತ್ತಾದ ಎರಡೂ ಲಿಂಗಗಳ ಸಂತತಿಯನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಮೂರನೆ ಜೀವಸಮೂಹದ ಸದಸ್ಯರು ಫಲವತ್ತಾದ ಸಂತತಿಯನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಏಕ ಲಿಂಗದ ತಳಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡಬಹುದು.  ಫಲವಾಗಿ, ಕೆಲವು ಮಂದಿ ಜಾತಿಗಳ ಈ ವ್ಯಾಕ್ಯೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರು.
ಒಂದು ವೇಳೆ ಎರಡೂ ಜೀವಕಣಗಳು ಒಂದೇ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಕ್ರೋಮೊಜೋಮ್‌ಗಳಿದ್ದರೆ ಅವುಗಳು ಒಂದೇ ಜಾತಿಯವು ಎಂದು ರಿಚರ್ಡ್ ಡಾಕಿನ್ಸ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಕ್ರೋಮೊಜೋಮ್‌ಗೂ, ಎರಡೂ ಜೀವಕಣಗಳು ಒಂದೇ ಸಂಖ್ಯೆಯ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯೋಟೈಡ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ (The Blind Watchmaker , p. ೧೧೮). ಆದಾಗ್ಯೂ, ಎಲ್ಲರೂ ಅಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಬಹಳಷ್ಟು ವರ್ಗೀಕರಣ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಇದನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಹಲವು ಉಭಯಚರಗಳಲ್ಲಿ, ಹೆಚ್ಚಿನವು ನ್ಯೂಜೀಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ  ಲೈಯೋಪೆಲ್ಮ ಕಪ್ಪೆಗಳಲ್ಲಿ, ಜಿನೋಮ್ "ಮಧ್ಯಭಾಗ"ದ ಕ್ರೋಮೊಜೋಮ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅವುಗಳು ಸ್ಥಿರವಾದ ಮತ್ತು ಸಹಾಯಕ ಕ್ರೋಮೊಜೋಮ್‌ಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹು ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಂಭಾವ್ಯ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯೋಜನೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಅದರೂ ಕ್ರೋಮೋಸೋಮ್‌‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಜೀವಸಮೂಹಗಳ ನಡುವೆ ಬಹಳಷ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇವುಗಳು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ತಳಿಬೆರೆಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಮಾಡಬಲ್ಲವು ಮತ್ತು ಏಕ ವಿಕಸನ ಘಟಕವಾಗಿ ಆಕಾರಪಡೆಯಬಲ್ಲವು.  ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿನ ಸರಿಸಮನಲ್ಲದ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಕ್ರೋಮೊಜೋಮ್‌ ಜೋಡಿಗಳು, ಸರಿಯಾದ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಕ್ರೋಮೊಜೋಮ್‌ಗಳ ಜೋಡಿಗಳು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಅಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬರಡಾಗಿರುವುದರಿಂದ ತಳಿಬೆರೆಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ನಿರ್ಬಂಧಗಳೊಂದಿಗೆ polyploidyಯು ಯಥಾಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಒಂದೇ ತೆರನಾದ ವಿಕಾಸದ ಘಟಕಗಳ ಜೀವಿಗಳು ಕೆಲವು ಜೀವಿಗಳೊಂದಿಗೆ ತಳಿಬೆರೆಸುವಿಕೆ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಮಾಡದಿರುವುದರಿಂದಾಗಿ, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳು ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ವಂಶವಾಹಿ ಗುಂಪನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಲು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಕಾರಣದಿಂದ ವಿಷಮ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಫಲಿತಾಂಶ ಹೊರಬೀಳುತ್ತದೆ.
ಪರಮಾಣುಗಳ ಕುರುಹುಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಿಸಲು ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ ಅನುವುಮಾಡಿಕೊಡುವ ತಾಂತ್ರಿಕತೆಯ ಆಧುನಿಕತೆಯಿಂದ ತಳಿಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣದಲ್ಲಿ ಅಗಾಧವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವಬೀರಿದೆ, ೨೦ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್‌ ಸಿಬ್ಲಿ'ನಿಂದ  ರಕ್ತದ ಪ್ಲಾಸ್ಮಾದ  ತುಲನಾತ್ಮಕ ಅಪಕ್ವತೆಯಿಂದ ಆರಂಭಗೊಂಡ ತರಾತುರಿಯ ಲೋಹಶುದ್ಧತೆಯು ೧೯೭೦ನ DNA ಅನುಕ್ರಮ ಕೌಶಲ್ಯದ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನೇ ನಡುಗಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಉನ್ನತ ವರ್ಗೀಕರಣದ ವಿಭಾಗಗಳಾದಂತಹ  (ವಿಭಾಗ ಮತ್ತು ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ) ತಾಂತ್ರಿಕತೆಗಳ ಈ ಪರಿಣಾಮದಿಂದಾಗಿ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿಕವಾಗಿ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿದೆ, ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಪೈಲೋಜೆನೆಟಿಕ್‌ ಮರನ ಅನೇಕ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು   (:  ಪರಮಾಣು ಫೈಲೋಜೆನಿಗಳಲ್ಲು ಕೂಡ ನೋಡಬಹುದು) ಗಳಲ್ಲಿ ಪುನಾ ಕ್ರಮವಾಗಿಡಬೇಕಾಗಿದೆ.  ವರ್ಗೀಕರಣದ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ  ವಂಶಾವಾಹಿಯಯ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಯಾವಾಗಲು ಪರಿಣಾಮವು ಮಿಶ್ರಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ವಿಕಾಸವಾದವು ಪರಮಾಣುಗಳ ಹಂತವನ್ನು ನಿಧಾನವಾಗಿಸುತ್ತದೆ, ಪುನರುತ್ಪಾದನೆಯ ಬೇರ್ಪಡಿಸುವಿಕೆಯ ಕಾಲಾವಧಿಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿರಿಸಿ ಬೆಳೆಯು ಸ್ಪಷ್ಟ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.  DNA-DNA ಸಂಕರಣವು ಪರಿಣಾಮವು ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ದಿಕ್ಕುತಪ್ಪಿಸುತ್ತದೆ, ಪೊಮೆರಿಯನ್‌ ಸ್ಕುವಾ - ಗ್ರೇಟ್‌ ಸ್ಕುವಾ ದಂತಹ ಘಟನೆಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಚಲಿತ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಇನ್ನಿತರೆ ಸರೀಸೃಪಗಳ ಪರಮಾಣುಗಳ ಹಂತದ ವಿಕಸನವನ್ನು ನೋಡಿದರೆ  ಆಮೆಗಳು ಕೇವಲ ಎಂಟನೇ ಒಂದು ಭಾಗದಷ್ಟು ನಿಧಾನಗತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ನಿಶ್ಚಯಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಸ್ಟಾರ್ಮ್‌-ಪೆಟ್ರಲ್ಸ್‌ನ ಸಾಮಿಪ್ಯದ ಸಂಬಂಧವೊಂದಿರುವ ಸಮುದ್ರಪಕ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಪರಮಾಣುಗಳ ವಿಕಸನದ ಗತಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಂಕರಣದ ತಾಂತ್ರಿಕತೆಯು ಈಗ ಇನ್ನೂ ನಿಖರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನಪರಂಪರೆ ಹೋಲಿಕೆಯ ಅನುಸಂಧಾನಕ್ಕೆ ಗಣನೀಯ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದನ್ನು ಬದಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಿಕಾಸವಾದದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಅಣುಗಳ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯವರ್ಗೀಕರಣವು ನೇರವಾಗಿ ಆಧರಿತವಾಗಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬದಲಾವಣೆಯು ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿದೆ. ಪೀಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಬದಲಾವಣೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನುಂಟುಮಾಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು, ಪರಿಸರದಿಂದ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗುವ ಮತ್ತು ಆಯ್ಕೆಯು ಒಂದೇತೆರನಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ.  (see also ಪರಮಾಣುಗಳ ಅವಧಿಯನ್ನು ಕೂಡ ನೋಡಬಹುದು). ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ  DNAವೊಂದೇ ವಿರಳವಾಗಿ ಗುರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ, ಬದಲಿಗೆ ಕಡೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ  DNA ಅನುಕ್ರಮದಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಯು ಕಾಲಾನಂತರದ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದಲೂ ಬಾಳಿಕೊಂಡುಬಂದಿದೆ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಆಯ್ಕೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯ ಟ್ರಾನ್ಸಿಶನ್‍-ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ವರ್ಷನ್‌ಜೋಡಿಗಳು DNA ಅನುಕ್ರಮದ  ಮೆಲ್ಟಿಂಗ್‌ ಪಾಯಿಂಟ್‌ನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಪ್ರೋಟೀನ್‌ನೊಳಗೊಂಡಿರುವಂತಹವನ್ನಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇವು ಸಾಧ್ಯವಿರುವಂತಹ ಉದಾಹರಣೆಗಳಾಗಿವೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ, ಅದಾಗಿಯೇ ಆಗುವ ಔಚಿತ್ಯದ ಬದಲಾವಣೆಯ ಉತ್ಪರಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು ಮತ್ತು ಆಕರಗಳು

ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು

Plant name dictionary ಸುಮಾರು ೨,೦೦೦ ಸಸ್ಯ ಜಾತಿಗಳ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಅರ್ಥಗಳು
http://users.rcn.com/jkimball.ma.ultranet/BiologyPages/S/Speciation.html 
2003-12-31, ScienceDaily: Working On The 'Porsche Of Its Time': New Model For Species Determination Offered Quote: "...two species of dinosaur that are members of the same genera varied from each other by just ೨.೨%. Translation of the percentage into an actual number results in an average of just three skeletal differences out of the total ೩೩೮ bones in the body. Amazingly, ೫೮% of these differences occurred in the skull alone. "This is a lot less variation than I'd expected", said Novak..."
2003-08-08, ScienceDaily: Cross-species Mating May Be Evolutionarily Important And Lead To Rapid Change, Say Indiana University Researchers Quote: "...the sudden mixing of closely related species may occasionally provide the energy to impel rapid evolutionary change..."
2004-01-09 ScienceDaily: Mayo Researchers Observe Genetic Fusion Of Human, Animal Cells; May Help Explain Origin Of AIDS Quote: "...The researchers have discovered conditions in which pig cells and human cells can fuse together in the body to yield hybrid cells that contain genetic material from both species... "What we found was completely unexpected", says Jeffrey Platt, M.D."
2000-09-18, ScienceDaily: Scientists Unravel Ancient Evolutionary History Of Photosynthesis Quote: "...gene-swapping was common among ancient bacteria early in evolution..."
 Stanford Encyclopedia of Philosophy entry
 Barcoding of species
 European Species Names in Linnaean, Czech, English, German and French 
 Catalogue of Life
 VisualTaxa
http://evolution.berkeley.edu/evosite/evo101/VA2OtherSpeciesConcept.shtml 
"Gone", Mother Jones , ಮೇ/ಜೂನ್ ೨೦೦೭.

ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ
ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವರ್ಗೀಕರಣ
ಪ್ರಾಣಿ ವಿಜ್ಞಾನದ ನಾಮಕರಣ ಪದ್ಧತಿ
ಸಮಾಜ ವಿಜ್ಞಾನ