Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 6317/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i stwierdzono nieważność uchwały w części

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędziowie Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Maciej Kobak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Śląskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 marca 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 628/20 w sprawie ze skargi Wojewody Śląskiego na uchwałę Rady Miejskiej w B. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie określenia wzoru wniosku o wypłatę dodatku energetycznego I. uchyla w całości zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach; II. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej załącznik do tej uchwały, w zakresie danych zawartych w pkt 1 wzoru wniosku: "PESEL", pkt 2 wzoru wniosku: "Telefon kontaktowy", pkt 4 wzoru wniosku; III. zasądza od Rady Miejskiej w B. na rzecz Wojewody Śląskiego kwotę 720 (siedemset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania za obie instancje.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 17 marca 2021 r. sygn. III SA/Gl 628/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: "WSA"), po rozpoznaniu sprawy ze skargi Wojewody Śląskiego (dalej w skrócie: "Wojewoda") na uchwałę Rady Miejskiej w B. (dalej: "Rada Miejska") z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie określenia wzoru wniosku o wypłatę dodatku energetycznego – oddalił skargę.

Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

W dniu 26 sierpnia 2019 r. Rada Miejska działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 713 z późn. zm. - dalej "u.s.g.") oraz art. 5d ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 755 z późn. zm.) podjęła uchwałę Nr [...] w przedmiocie określenia wzoru wniosku o wypłatę dodatku energetycznego.

W skardze do WSA na ww. uchwałę Wojewoda powołując się m. in. na art. 93 ust. 1 u.s.g., wniósł o stwierdzenie nieważności powyższej uchwały w całości, jako sprzecznej z art. 5d ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 13c ustawy Prawo energetyczne w zw. z art. 32 Konstytucji RP.

Wojewoda zakwestionował wymóg podania we wniosku o wypłatę dodatku energetycznego numeru PESEL wnioskodawcy, jako niesłużący określeniu "zamieszkiwania w miejscu dostarczania energii elektrycznej", a także stanowiący ograniczenie kręgu wnioskodawców do osób legitymujących się numerem PESEL. Analogicznie Wojewoda zakwestionował wymóg podania we wniosku numeru telefonu wnioskodawcy. Wojewoda zauważył, że podanie numeru telefonu jako czynnik (ewentualnie) mogący przyspieszyć i usprawnić kontakt powinien być elementem fakultatywnym, nie zaś - jak uczyniono to w przedmiotowym przypadku - częścią obligatoryjną wniosku.

Wojewoda wskazał ponadto, że wzór wniosku o wypłatę dodatku energetycznego nie zawiera żadnej alternatywnej formy przekazania dodatku energetycznego w stosunku do przewidzianej w pkt 4 wzoru wypłaty dodatku przelewem na rachunek bankowy. Powyższe czyni wniosek o wypłatę ww. dodatku niekompletnym, a jednocześnie naruszającym prawa niektórych osób, pozostających w kręgu uprawnionych przez ustawę. Żaden przepis prawa nie nakazuje bowiem, aby osoby fizyczne posiadały rachunek bankowy. Zatem brak możliwości odebrania dodatku w kasie urzędu gminy lub możliwość przekazania przyznanego dodatku na konto np. przedsiębiorcy energetycznego, sprawia, że przyjęte regulacje uchwały należy uznać za naruszające zasadę równości, wyrażoną w art. 32 Konstytucji RP.

Na zakończenie Wojewoda wskazał, że w dniu [...] listopada 2019 r. została podjęta przez Radę Miejską uchwała Nr [...] w sprawie określenia wzoru wniosku o wypłatę dodatku energetycznego, uchylająca (w § 3) kwestionowaną uchwałę własną nr [...]. Jednakże sporna uchwała nr [...], będąca aktem prawa miejscowego, obowiązywała w okresie od 30 sierpnia 2019 r. do 2 grudnia 2019 r. i wywołała skutki prawne.

W odpowiedzi na skargę Rada Miejska wniosła o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, bowiem na mocy uchwały nr [...] Rady Miejskiej z dnia [...] listopada 2019 r., kwestionowana przez Wojewodę uchwała straciła moc, skarga dotyczy więc uchwały nieobowiązującej w momencie wniesienia skargi, ewentualnie o oddalenie skargi, albowiem dane wnioskodawców, jakie były wymagane we wzorze wniosku o wypłatę dodatku energetycznego były zgodne z prawem i przyspieszały wydanie rozstrzygnięć w sprawach. Odnosząc się do braku we wniosku innej formy wypłaty przyznanego świadczenia niż na rachunek bankowy, Rada Miejska wyjaśniła, że MOPR w B. wypłaca świadczenia we wskazanej formie przez klienta, tj. m.in. w kasie Ośrodka lub w sytuacjach tego wymagających przekazem pocztowym. Nie odnotowano również jakiejkolwiek skargi, w zakresie przetwarzania danych osobowych, w związku z prowadzonymi postępowaniami w sprawie przyznania dodatku energetycznego.

Opisanym na wstępie wyrokiem, WSA oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku WSA oceniając dopuszczalność procedowania w sprawie zauważył, że zaskarżona uchwała wprawdzie utraciła swój byt z mocy nowej uchwały z 25 listopada 2019 r., ale ze skutkiem ex nunc. Tymczasem w okresie od wejścia w życie spornej uchwały do czasu wejścia w życie nowej zakwestionowane regulacje obowiązywały i wywoływały wynikające z jej treści skutki. Zatem wyeliminowanie uchwały zgodnie z kierunkiem skargi nie przesądza o jej bezprzedmiotowości - inne bowiem skutki prawne niesie ze sobą uchylenie (bądź ewentualnie zmiana) uchwały, a inne stwierdzenie jej nieważności. Mianowicie, uchylenie (zmiana) uchwały wywołuje skutki od daty uchwalenia, na przyszłość - ex nunc, pozostawiając w mocy skutki powstałe na podstawie uchylonej (lub zmienionej) uchwały, natomiast stwierdzenie jej nieważności wywołuje skutki dalej idące i sięga wstecz, aż do daty jej podjęcia - ex tunc, co oznacza, że taki akt prawny od samego początku nie mógł skutecznie kształtować praw i obowiązków jego adresatów. W konsekwencji uchylenie zaskarżonej uchwały przed wydaniem wyroku nie czyniło bezprzedmiotowym rozpoznania wniesionej skargi.

Badając legalność zaskarżonej uchwały WSA wskazał, że w judykaturze ugruntowany jest pogląd, że tylko istotne naruszenie prawa powoduje konieczność stwierdzenia przez organ nadzoru albo sąd administracyjny nieważności uchwały organu gminy. Istotne naruszenie prawa ma miejsce wówczas, gdy uchwała pozostaje w sprzeczności z normą prawną, która jest oczywista i wynika wprost, bezpośrednio, z treści przepisu prawa. Natomiast w skardze Wojewoda przedstawił sprzeczność spornej uchwały z art. 5d ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 13c ustawy Prawo energetyczne, w związku z art. 32 Konstytucji RP. Zdaniem WSA nie są to argumenty, które mogłyby uzasadnić tezę o istotnym naruszeniu prawa przez Radę Miejską.

WSA stwierdził, że żaden przepis prawa nie uregulował elementów, ani nie wskazał konkretnych, wymagalnych składników treści wniosku o wypłatę dodatku energetycznego. Przesłanki warunkujące przyznanie dodatku ujęte zostały w art. 3 pkt 13c ustawy Prawo energetyczne z odwołaniem się do art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, i te normy ustawowe mają decydujące znaczenie w przyznaniu albo odmowie prawa do dodatku. Natomiast wzór wniosku określa wyłącznie formę podania, techniczną podstawę umożliwiającą prawidłową jego wypłatę. Skoro więc do wniosku ma być dołączona kopia umowy kompleksowej lub umowy sprzedaży energii elektrycznej, to koniecznym i uzasadnionym jest ujęcie w podaniu o dodatek - stąd wzór wniosku - niezbędnych danych uprawnionego podmiotu, aby prawidłowo świadczenie wypłacić. W tym zakresie WSA nie stwierdził, aby sporna uchwała rażąco naruszała wskazywane przez Wojewodę przepisy prawa. Numer PESEL służy do zidentyfikowania konkretnej osoby uprawnionej, numer rachunku bankowego dla dokonania przelewu świadczenia, a telefon komórkowy do szybkiego i bezpiecznego kontaktu w razie stwierdzenia uchybień w dokumentacji. Zdaniem WSA powyższe jest tym bardziej uzasadnione w dobie pandemii i ograniczeniach z nią związanych.

Skoro żaden przepis ustawowy nie określa elementów składowych wniosku, a Rada Miejska nie uzależniła wypłaty dodatku od podania wszystkich danych określonych w rubrykach wzoru - WSA nie znalazł podstaw do stwierdzenia naruszenia Konstytucji RP poprzez brak równości wobec prawa i dyskryminacji.

Wojewoda wywiódł skargę kasacyjną od ww. wyroku, zaskarżając go w całości, zarzucając:

I. Naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie, a mianowicie:

1) art. 91 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 5d ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 13c ustawy Prawo energetyczne w zw. z art. 32 i art. 94 oraz art. 7 Konstytucji RP poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, iż zamieszczenie w treści pkt 1 załącznika do uchwały wyrażenia: "PESEL:" oraz następującej po nim rubryki, a także zawarcie w pkt 2 załącznika do uchwały wyrazów: "Telefon kontaktowy":

a) nie jest istotnym naruszeniem prawa;

b) jest działaniem dopuszczalnym, koniecznym i niezbędnym dla określenia danych podmiotu uprawnionego, służącym prawidłowemu wypłaceniu tego świadczenia,

c) nie jest nieuprawnionym tworzeniem przez organ stanowiący dodatkowych, nieprzewidzianych ustawowo kryteriów przyznania dodatku energetycznego oraz nie stanowi ograniczenia kręgu wnioskodawców do osób legitymujących się numerem PESEL, jak również posiadających telefon komórkowy (a pomijającego przypadki, w których wnioskodawca nie dysponuje takim numerem lub nie posiada telefonu),

d) stanowi należyte wypełnienie upoważnienia ustawowego do ustanowienia aktu prawa miejscowego;

2) art. 5 ust. 1 lit. c rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że wymaganie podania numeru PESEL oraz numeru telefonu kontaktowego i rachunku bankowego nie narusza zasady minimalizacji danych osobowych;

3) art. 91 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 5d ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 13c ustawy Prawo energetyczne w zw. z art. 32 i art. 94 oraz art. 7 Konstytucji RP poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, iż wskazanie w treści pkt 4 załącznika do uchwały jedynej formy przekazania dodatku energetycznego, tj. dokonania przelewu na rachunek bankowy wnioskodawcy:

a) nie jest istotnym naruszeniem prawa,

b) nie stanowi ograniczenia kręgu wnioskodawców do osób posiadających rachunek bankowy (a pomijającego wnioskodawców nie dysponujących takim rachunkiem,

c) stanowi należyte wypełnienie upoważnienia ustawowego do ustanowienia aktu prawa miejscowego.

II. Naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

1) art. 141 § 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm. – dalej: "p.p.s.a.") poprzez:

a) błędne uznanie w uzasadnieniu wyroku, że żaden przepis ustawowy nie określa elementów składowych wniosku, jak również, że Rada Miejska nie uzależniła wypłaty dodatku od podania wszystkich danych określonych w rubrykach wniosku, podczas gdy w obrocie prawnym istnieją przepisy prawa, które uniemożliwiają uwzględnienie we wzorze wniosku pewnych elementów, a wymóg podania przez wnioskodawców numeru PESEL, telefonu kontaktowego czy numeru rachunku bankowego narusza art. 32 Konstytucji oraz art. 5 ust. 1 lit. c rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r.,

b) błędne uznanie, że Rada Miejska nie uzależniła wypłaty dodatku od podania wszystkich danych określonych w rubrykach wzoru, podczas gdy w postępowaniu o wypłatę dodatku energetycznego stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 z późn. zm. – dalej: "k.p.a."), a zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a. jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa (przez które należy rozumieć również akty prawa miejscowego), należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, a w przypadku nieusunięcia braków podanie pozostawiane jest bez rozpoznania,

c) poprzez błędne wyprowadzenie w uzasadnieniu wniosku, iż skoro do wniosku dołączana jest kopia umowy kompleksowej lub umowy sprzedaży energii elektrycznej, to w umowie tej znajduje się i tak numer PESEL i telefon kontaktowy, podczas gdy do zawarcia tych umów nie trzeba posiadać numeru PESEL i telefonu kontaktowego,

d) poprzez brak wskazania w uzasadnieniu wyroku argumentacji dotyczącej braku naruszenia przez uchwałę art. 32 Konstytucji RP poza szczątkowym stwierdzeniem, iż WSA nie znalazł podstaw do stwierdzenia naruszenia Konstytucji RP poprzez brak równości wobec prawa i dyskryminacji;

2) art. 147 § 1 p.p.s.a. poprzez brak jego zastosowania, a w konsekwencji brak stwierdzenia nieważności uchwały w całości, w sytuacji w której naruszała ona przepisy prawa w sposób istotny;

3) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 7 p.p.s.a. poprzez ich zastosowanie polegające na oddaleniu skargi w całości i uznaniu, że uchwała nie narusza przepisów prawa.

Mając na uwadze powyższe zarzuty Wojewoda wniósł o:

1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały, ewentualnie:

2) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA,

3) zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Wojewoda przedstawił argumentację na poparcie postawionych zarzutów, stanowiącą w znacznej części powtórzenie stanowiska zaprezentowanego w skardze do WSA.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wobec oświadczenia wnoszącego skargę kasacyjną o zrzeczeniu się rozprawy i braku żądania jej przeprowadzenia przez pozostałe strony, sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym – art. 182 § 2 p.p.s.a.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.

Skarga kasacyjna podlega uwzględnieniu.

Stosownie do postanowień art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. akty prawa miejscowego podlegają kontroli przez sądy administracyjne pod kątem ich zgodności z prawem. Zgodnie zaś z treścią art. 147 § 1 p.p.s.a. uwzględniając skargę na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, sąd stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Istotą sądowej kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne jest ocena legalności zaskarżonych aktów i czynności według stanu prawnego i faktycznego sprawy z daty ich podjęcia. Stwierdzenie nieważności uchwały wywołuje skutki od chwili jej podjęcia (ex tunc) i wówczas taką uchwałę (bądź jej część) należy traktować tak jakby nigdy nie została podjęta.

Wprowadzając sankcję nieważności jako następstwo naruszenia prawa, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa, które prowadziłoby do zastosowania tej sankcji. Brak ustawowego zdefiniowania naruszenia prawa, stwarza konieczność sięgnięcia do stanowiska wypracowanego w tym zakresie w doktrynie i w orzecznictwie. Za "istotne" naruszenie prawa uznaje się uchybienie, prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Do takich zalicza się między innymi naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego, a także przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (zob. M. Stahl, Z. Kmieciak, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny, Samorząd Terytorialny 2001, z. 1-2, str. 101-102).

Stwierdzenie nieważności uchwały może zatem nastąpić tylko wtedy, gdy pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym. Dokonując oceny legalności zaskarżonej uchwały należy mieć też na uwadze zasadę praworządności, wynikającą z art. 7 Konstytucji RP. Wymaga ona, aby materia regulowana wydanym aktem prawa wynikała z upoważnienia ustawowego, nie przekraczała zakresu tego upoważnienia, ale także realizowała wszystkie obowiązki z upoważnienia tego wynikające. Zgodnie bowiem z art. 94 Konstytucji RP, organy samorządu terytorialnego wydają akty prawa miejscowego, obowiązujące na obszarze działania tych organów, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawach. Akty prawa miejscowego, jako źródło powszechnie obowiązującego prawa o ograniczonym zasięgu terytorialnym (art. 87 ust. 2 Konstytucji RP), są aktami normatywnymi niższego rzędu, które powinny być zgodne z aktami prawnymi wyższego rzędu. Organ uchwałodawczy gminy ma zatem obowiązek przestrzegać zakresu upoważnienia udzielonego w ustawie w zakresie tworzenia aktów prawa miejscowego.

Na gruncie niniejszej sprawy sądowej kontroli podlegała uchwała Rady Miejskiej w B. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie określenia wzoru wniosku o wypłatę dodatku energetycznego.

Zgodnie z art. 5c ust. 1 ustawy Prawo energetyczne zryczałtowany dodatek energetyczny przysługuje odbiorcy wrażliwemu energii elektrycznej. Zgodnie z definicją ustawową pod pojęciem odbiorcy wrażliwego energii elektrycznej należy rozumieć osobę, której przyznano dodatek mieszkaniowy w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2021), która jest stroną umowy kompleksowej lub umowy sprzedaży energii elektrycznej zawartej z przedsiębiorstwem energetycznym i zamieszkuje w miejscu dostarczania energii elektrycznej – art. 3 pkt 13c ustawy Prawo energetyczne. Wysokość zryczałtowanego dodatku energetycznego uzależniona jest od liczebności gospodarstwa domowego odbiorcy wrażliwego – art. 5c ust. 3 i ust. 4 ustawy Prawo energetyczne. Dodatek energetyczny wypłacają gminy, jako zadanie zlecone z zakresu administracji rządowej – art. 5f ust. 1 ustawy Prawo energetyczne. Dodatek energetyczny przyznaje wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji, na wniosek odbiorcy wrażliwego energii elektrycznej. Do wniosku dołącza się kopię umowy kompleksowej lub umowy sprzedaży energii elektrycznej – art. 5d ust. 1 ustawy Prawo energetyczne.

Zgodnie z art. 5d ust. 2 ustawy Prawo energetyczne rada gminy określa, w drodze uchwały, wzór wniosku o wypłatę dodatku energetycznego. Wyrażone w art. 5d ust. 2 ustawy Prawo energetyczne upoważnienie ustawowe do wydania aktu prawa miejscowego, w którym ma dojść do określenia wzoru wniosku o przyznanie dodatku energetycznego nie wskazuje żadnych obligatoryjnych elementów tego wniosku. Nie może to jednak oznaczać, że organ uchwałodawczy gminy dysponuje w tym zakresie swobodą. Istotą aktów prawa miejscowego jest możliwość korzystania przez prawodawców lokalnych ze swobody prawotwórczej, której zakres każdorazowo określa ustawodawca, konstruując upoważnienie ustawowe do stanowienia danego rodzaju aktów prawa miejscowego. Z art. 94 Konstytucji RP wynika bowiem, że organy lokalne są upoważnione do stanowienia aktów prawa miejscowego "na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie". Nie oznacza to prawa do dowolności prawodawców lokalnych, akty prawa miejscowego pozostają bowiem nadal aktami podustawowymi, wykonawczymi do ustawy, ale też nie wiąże się ich z upoważnieniem ustawowym w sposób tak wąski, jak w przypadku rozporządzeń (art. 92 ust. 1 Konstytucji). Jeżeli więc ustawodawca w upoważnieniu ustawowym nie zawarł wytycznych dotyczących treści aktu prawa miejscowego, to oznacza to, iż powinna ona być kształtowana przez pryzmat celu, jakiemu ma ten akt służyć. Na gruncie art. 5d ust. 2 ustawy Prawo energetyczne oznacza to, że wzór wniosku o przyznanie dodatku energetycznego powinien obejmować wyłącznie takiej elementy, które pozwolą rozstrzygnąć, czy osoba która ubiega się o ten dodatek spełnia ustawowe przesłanki do jego przyznania. Wniosek powinien więc obejmować informacje pozwalające ustalić, czy wnioskodawca jest odbiorcą wrażliwym energii elektrycznej, jaka jest liczebność jego gospodarstwa domowego oraz czy zamieszkuje w miejscu dostarczania energii elektrycznej.

Z tych względów domaganie się od wnioskującego o przyznanie dodatku energetycznego podania numeru PESEL, numeru telefonu kontaktowego i numeru rachunku bankowego należy ocenić jako nieuzasadnione i niemieszczące się w granicach upoważnienia ustawowego wynikającego z treści art. 5d ust. 2 ustawy Prawo energetyczne w związku z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP. Przedmiotowe dane nie są informacjami, od których ustawa Prawo energetyczne uzależnia przyznanie dodatku energetycznego. Tymczasem, zgodnie z pkt 9 będącej elementem wzoru wniosku "Informacji o przetwarzaniu danych osobowych zgodnie z art. 13 ust. 1 i ust. 2 RODO" niepodanie danych żądanych zgodnie z wzorem wniosku uniemożliwi przyznanie dodatku energetycznego. W istocie więc postanowienia wzoru wniosku wprowadzają dodatkowe, nieprzewidziane ustawą wymogi przyznania dodatku energetycznego.

Zasadnie zarzucono w skardze kasacyjnej, że domaganie się ujawnienia we wniosku numerów: PESEL, telefonu kontaktowego i rachunku bankowego narusza postanowienia RODO. Zgodnie z wyrażoną w art. 5 ust. 1 lit. c RODO zasadą minimalizacji dane osobowe muszą być adekwatne, stosowne oraz ograniczone do tego, co niezbędne do celów, w których są przetwarzane. Z kolei po myśli art. 6 ust. 1 lit. c i e RODO przetwarzanie danych osobowych jest dopuszczalne, gdy jest niezbędne do wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze (lit. c) lub jest niezbędne do wykonania zadania realizowanego w interesie publicznym lub w ramach sprawowania władzy publicznej powierzonej administratorowi (lit. e). Ponieważ żaden przepis prawa nie wymaga podania numerów: PESEL, telefonu kontaktowego i rachunku bankowego, jako warunku, od którego uzależnia się przyznanie dodatku energetycznego, obowiązek ich ujawnienia we wniosku należy ocenić jako nadmiarowy i nieznajdujący uzasadnienia. Dopuszczalność przetwarzania danych osobowych w zakresie numeru telefonu kontaktowego i numeru rachunku bankowego można byłoby rozważyć, w celu ułatwienia kontaktu z organem władzy, jednakże wyłącznie na podstawie dobrowolnej zgody osoby, której dane dotyczą - art. 6 ust. 1a w zw. z art. 4 pkt 11 RODO. W ocenianym wzorze wniosku o przyznanie dodatku energetycznego dane te potraktowano jednak jako obowiązkowe, gdyż od ich ujawnienia uzależniono możliwość przyznania tego świadczenia - pkt 9 klauzuli informacyjnej.

Z podanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 188 w zw. z art. 193 i art. 147 § 1 p.p.s.a. uchylił w całości wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach i stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej załącznik do tej uchwały, w zakresie danych zawartych w pkt 1 wzoru wniosku: "PESEL", pkt 2 wzoru wniosku: "Telefon kontaktowy", pkt 4 wzoru wniosku".

O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200, art. 203 pkt 2, art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, Dz. U. 2018 r. poz. 265 ze zm.