Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 150/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2016-01-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6162 Scalanie i wymiana gruntów
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 3a, art. 8, art. 14, art. 17
journal: Dz.U. 2003 nr 178 poz 1749
law: Ustawa z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów - tekst jednolity.
Teza: Celem scalenia jest poprawa struktury obszarowej i uzyskanie korzystnych warunków gospodarowania, co jednak nie oznacza, że cel ten zostanie w równym stopniu osiągnięty w stosunku do każdego z uczestników scalenia.

Poczucie nieuwzględnienia indywidualnych interesów, wynikające z braku akceptacji przyznanego ekwiwalentu, nie jest argumentem wystarczającym dla podważenia legalności decyzji o zatwierdzeniu projektu scalenia, bowiem organ scaleniowy „waży” wiele spornych interesów.

TEZY

Celem scalenia jest poprawa struktury obszarowej i uzyskanie korzystnych warunków gospodarowania, co jednak nie oznacza, że cel ten zostanie w równym stopniu osiągnięty w stosunku do każdego z uczestników scalenia.

Poczucie nieuwzględnienia indywidualnych interesów, wynikające z braku akceptacji przyznanego ekwiwalentu, nie jest argumentem wystarczającym dla podważenia legalności decyzji o zatwierdzeniu projektu scalenia, bowiem organ scaleniowy „waży” wiele spornych interesów.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński,, sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi W. J., M. J., M. J., M. J., D. J., M. K.-K. i H. M. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] maja 2014 r. znak [...] Starosta S. zatwierdził projekt scalenia gruntów obiektu "M. i inne". W podstawie prawnej decyzji wskazał art. 2 ust. 4, art. 3 ust. 1 i 2, art. 8, art. 10, art. 17 ust. 3, art. 28, art. 29 w związku z art. 27 ust. 1, 3 i 4 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (tekst jedn.: Dz. U. z 2003 r. nr 178, poz. 1749 z późn. zm.), powoływanej dalej jako "ustawa scaleniowa". W poszczególnych częściach decyzji Starosta orzekł w sposób następujący:

I. zatwierdził projekt scalenia obiektu "M. i inne" (obręby geodezyjne M. M., B., N., S., gm. D., powiat s.), o łącznej powierzchni 2 876 ha, wynikający z nowego pomiaru granic obrębów, zgodnie z projektem scalenia sporządzonym i wykazanym na mapie obszaru scalenia oraz w rejestrze szacunkowym gruntów wydzielonych w wyniku scalenia, na zasadach objęcia w posiadanie nowo wydzielonych gruntów spisanych w wykazie z dnia 14 listopada 2013 r.;

II. przyjął opracowane w dniu 14 listopada 2013 r. przez geodetę i radę uczestników scalenia następujące zasady objęcia w posiadanie gruntów wydzielonych w wyniku scalenia: 1. wejście w posiadanie – ostateczny termin do dnia 15 września 2014 r., sukcesywnie od okazania projektu scalenia w miarę sprzętu zbóż i okopowych; 2. doprowadzenie dróg do stanu używalności (przy wykorzystaniu środków PROW 2007-2013 "Poprawianie i rozwijanie infrastruktury związanej z rozwojem i dostosowywaniem rolnictwa i leśnictwa przez scalanie gruntów" na podstawie decyzji Marszałka Województwa P. z dnia [...] lipca 2013 r. w sprawie przyznania pomocy finansowej na operację "Scalenia gruntów na obszarze Powiatu S."), wykaz dróg do urządzenia zamieszczono w załączniku nr 1 do decyzji; 3. utrzymanie urządzeń melioracyjnych i działek użyteczności publicznej na dotychczasowych zasadach, z tym że urządzenia melioracyjne (rowy, przepusty, zastawy w stanie używalności) utrzymują instytucje do tego powołane; 4. i 5. – warunki przeniesienia budynków i spłat należności za uprawy leśne i specjalne (nie określono); 6. usunięcie do dnia 30 kwietnia 2014 r., po uzyskaniu odpowiednich zezwoleń, nieoszacowanych drzewostanów usytuowanych na działkach według starego stanu posiadania, odbudowanie płotów w tym samym stylu, przebudowanie ogrodzeń po nowych granicach przez dotychczasowych właścicieli; 7 - 8 zasady dotyczące zbioru upraw wieloletnich i rozliczenia nakładów (nie określono); 9. ustalono dwumiesięczny termin od zakończenia scalenia na dokonanie wypłat rekompensujących niedomiar przyznanego ekwiwalentu (według listy uprawnionych wymienionych w punkcie IV decyzji) i zapłatę za nadwyżkę otrzymanego ekwiwalentu (według listy stanowiącej punkt III decyzji); 10. zobowiązano uczestników scalenia do ochrony znaków granicznych; 11. inne sprawy – ustalono, że do czasu wykonania nowych dróg komunikacja będzie się odbywać drogami i zjazdami dotychczasowymi oraz ustalono zasady rekultywacji terenu części obszaru wsi B.;

V. wskazano sposób wprowadzenia zmian w projekcie scalenia – po rozpoznaniu zgłoszonych uwag do projektu scalenia przez jego uczestników.

Uzasadniając decyzję organ wskazał, że z wnioskiem o przeprowadzenie scalenia wystąpili właściciele gruntów położonych w obrębie ewidencyjnym M. M., B., N., S., gm. D. i wniosek ten spełnia przesłanki ustawowe do podjęcia postępowania, co nastąpiło postanowieniem Starosty z dnia [...] czerwca 2012 r. (odczytanym i wywieszonym na okres 14 dni), następnie zmienionym postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r. poprzez modyfikację powierzchni obszaru scaleniowego (z pierwotnego obszaru 2 878 ha na 2 876 ha), co było wynikiem pomiaru bezpośredniego. Powołano geodetę oraz komisję doradczą, sporządzono aktualizację gleboznawczą klasyfikacji gruntów (operat techniczny, który przyjęto do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego), wyniki oszacowania gruntów ogłoszono uczestnikom scalenia i udostępniono do publicznego wglądu na okres 7 dni. W tym terminie nie zgłoszono zastrzeżeń do szacunku, a w dniu 18 marca 2013 r. większością trzech czwartych głosów uczestnicy scalenia podjęli uchwałę o wyrażeniu zgody na dokonany szacunek gruntów. Następnie w dniach 19 marca – 10 maja 2013 r. zaznajomiono uczestników scalenia (indywidualnie) z proponowanymi zmianami, zebrano stanowiska i wnioski, zaś w dniu 15 stycznia 2014 r. okazano wszystkim zainteresowanym projekt scalenia.

Jak wskazał organ I instancji, podstawą projektowania rozłogów pól i przebiegu dróg były założenia do projektu scalenia gruntów realizowanego w ramach PROW na lata 2007-2013 działanie "Poprawianie i rozwijanie infrastruktury związanej z rozwojem i dostosowywaniem rolnictwa i leśnictwa przez scalanie gruntów", które stanowiły również załącznik do wniosku o przyznanie pomocy na realizację operacji "Scalenie gruntów na obszarze Powiatu S.". Jak wyjaśnił organ: uwzględniono życzenia uczestników scalenia, którzy na piśmie wystąpili o zwiększenie lub zmniejszenie areału ich gospodarstw, wydzielono grunty na własność uczestnikom będącym do tej pory współwłaścicielami (według wielkości udziału), pozostałym zaproponowano grunt o wartości nie przekraczającej ± 3% wartości gruntów przed scaleniem; grunty niezbędne na cele miejscowej użyteczności publicznej, pod ulice i drogi publiczne - wydzielono z gruntów uczestników scalenia, zmniejszając każdemu z nich przysługujący obszar gruntów zgodnie z art. 17 ustawy scaleniowej ze wskazaniem, że grunty w ten sposób wydzielone przechodzą na własność Gminy. Organ wskazał też, że projekt został wyznaczony na gruncie i okazany uczestnikom scalenia, o czym uprzednio poinformowano na tablicach ogłoszeń urzędu i we wsiach objętych scaleniem. Podczas zebrania w dniu 15 stycznia 2014 r. zaznajomiono uczestników z warunkami scalenia i pouczono o możliwości złożenia zastrzeżeń, których zgłoszono 23 spośród 642 uczestników scalenia (była to mniejszość uczestników, co zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy scaleniowej umożliwiło zatwierdzenie projektu scalenia). Zgłoszone zastrzeżenia zostały rozpatrzone przez Komisję, w wyniku czego wprowadzono do projektu zmiany, zaś część zastrzeżeń pozostawiono bez uwzględnienia. O terminach posiedzeń Komisji zawiadamiano uczestników postępowania scaleniowego w sposób zwyczajowo przyjęty (art. 31 ustawy scaleniowej). Jak wyjaśniono, oprócz części geodezyjnej dotyczącej scalenia, do wykonania przewidziano również zagospodarowanie poscaleniowe, obejmujące budowę i przebudowę dróg dojazdowych do gruntów rolnych i zabudowań gospodarczych, zaś ostateczną ilość dróg – jak wskazał organ - zweryfikują ceny rynkowe. Końcowo wskazano, że projekt scalenia został opracowany racjonalnie pod względem gospodarczym i zgodnie z obowiązującymi przepisami, uczestnicy scalenia otrzymali należne ekwiwalenty, różnice zostaną wyrównane dopłatami, zaś słuszne zastrzeżenia do projektu zostały - zdaniem organu - uwzględnione.

Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej "k.p.a."), bowiem, jak wskazał organ I instancji, zakończenie procesu scalenia i wydanie decyzji następuje w takim terminie, że ewentualna korekta projektu scalenia po jego uchyleniu w instancji odwoławczej byłaby w danym roku gospodarczym niemożliwa do zrealizowania. Niemożliwe jest również ustalenie terminów wejścia w posiadanie nowo wydzielonych gruntów bez nadania tego rygoru. Wskazano, że obejmowanie nowych gruntów powinno być dostosowane do cyklu agrotechnicznego.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli:

- S. W., który wniósł o pozostawienie przebiegu granicy między działkami nr [...] i [...] w dotychczasowym stanie;

- M. i S. T., którzy wnieśli o poszerzenie do szerokości 5 m dojazdu od drogi publicznej do głównej części działki nr [...] położonej w obrębie N. z uwagi na wykorzystywanie ciężkiego sprzętu rolniczego w prowadzonym gospodarstwie rolnym;

- M. D., który wskazał, że nowy pomiar granic jest niezgodny z rzeczywistością tj. od 0,5 m do 0,8 m na całej długości działek oznaczonych przed scaleniem nr [...] i [...] (w projekcie scalenia nr [...] i [...]), w części zabudowanej i ogrodowej od strony wschodniej;

- C. S., który wskazał, że w toku postępowania scaleniowego nie zostały uwzględnione jego zastrzeżenia dotyczące przesunięcia granicy działki nr [...] położonej w obrębie N. - z uwagi na spór graniczny z sąsiadem;

- A. Ż., która wskazała, że przed scaleniem działka nr [...] miała powierzchnię 2,02 ha, zaś po scaleniu nadano jej nr [...], a powierzchnia uległa zmniejszeniu do 1,9595 ha (o 0,0605 ha) – na rzecz działki sąsiedniej. Odwołująca się zgłosiła również zastrzeżenia do dwóch innych elementów projektu scalenia: w zakresie działek nr [...] i [...] (przed scaleniem) a obecnie nr [...] (po scaleniu), położonych we wsi N. (w jej ocenie położenie działek oraz ich układ pierwotny nie uległ zmianie, zaś w wyniku scalenia dodano do nich działkę o słabej klasie powiększając jej ogólną powierzchnię, jednakże końcowy skutek tego działania jest nieekonomiczny) oraz w zakresie działek nr [...] i [...] (przed scaleniem), którym w wyniku scalenia nadano nr [...];

- W. J., D. J., M. J., M. J. i M. J., którzy wskazali na naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy; brak racjonalności w projektowaniu scalenia, dowolne przesuwanie granic, dokonywanie wywłaszczenia pod pozorem scalenia; błędne oszacowanie powierzchni gruntów (de facto wywłaszczenie bez odszkodowania); brak oszacowania wartości powierzchni zajętych i przesuniętych w ramach scalenia; utrudnianie i uniemożliwianie uczestnictwa w postępowaniu; nieinformowanie o dokonywanych czynnościach. W piśmie uzupełniającym z dnia 12 sierpnia 2014 r. W. J. zarzucił nadto naruszenie przepisów prawa materialnego tj. przepisów ustawy scaleniowej: art. 24 poprzez nieuwzględnienie zastrzeżenia M. J. do projektu scalenia, zgłoszonego w piśmie z dnia 28 stycznia 2014 r.; art. 17 ust. 2a w zw. z art. 8 ust. 5 poprzez brak uwzględnienia M. J. na liście uprawnionych do dopłat; art. 1 ust. 1 poprzez wydzielenie M. J. gruntu o nieregularnych kształtach; art. 8 ust. 2 poprzez przypisanie do działki siedliskowej M. J. rowu melioracyjnego, co przeczy zasadzie uwzględnienia interesów wszystkich uczestników scalenia; powtórzył zarzut naruszenia art. 7, 77 i art. 107 k.p.a.;

- G. P., który wskazał, że zrzeka się części działki nr [...] celem wykonania wjazdu na działkę nr [...] stanowiącą własność S. W. (który również podpisał odwołanie);

- B. P., który wskazał, że podnoszone zastrzeżenia odnośnie działek nr [...] i [...] nie zostały uwzględnione w toku postępowania scaleniowego;

- J. D., który wskazał, że w toku postępowania scaleniowego nie został uwzględniony jego wniosek o poszerzenie drogi wyjazdowej nr [...] z działki nr [...];

- M. A., który wystąpił o zwrot planowanego do przejęcia na poczet zasobów Gminy D. gruntu o powierzchni 854 m2 wydzielonego w trakcie postępowania scaleniowego z działki nr [...], ewentualnie o rekompensatę w formie innej działki o porównywalnej wartości, bądź wypłatę odszkodowania;

- H. M. L. i M. K. – K., które wskazały, że sprzeciwiają się nieurządzeniu drogi dojazdowej do działki nr [...] położonej w obrębie S. i nieposiadającej dostępu do drogi publicznej przez działkę nr [...] od drogi nr [...] (podczas gdy dostęp ten faktycznie, historycznie istniał).

Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Kolegium wyjaśniło cel przeprowadzenia postępowania scaleniowego, podkreśliło skomplikowany charakter scalenia (z uwagi na objęcie nim obszaru o znacznej powierzchni), występujące sprzeczne interesy właścicieli scalanych gruntów oraz objaśniło uprawnienia organów orzekających o scaleniu (uznaniowość decyzji scaleniowej). Wyjaśniło także wynikające z art. 8 ust. 1 i 2 oraz art. 14 ust. 2 ustawy scaleniowej zasady przeprowadzenia scalenia w zakresie kryteriów przyznawania działek i stosowania dopłat pieniężnych oraz wskazało, że z uwagi na zbiorowość procesu scalenia i jego uznaniowy charakter naruszenie indywidualnego interesu uczestnika postępowania nie może podważać legalności decyzji scaleniowej, jeżeli została zachowana zasada wydzielenia gruntów z art. 8 ust. 1 ustawy scaleniowej.

Organ odwoławczy odniósł się również indywidualnie do zarzutów poszczególnych odwołań i wskazał, że:

- uczestnik scalenia M. A. za wniesione do scalenia grunty otrzymał ekwiwalent o niższej o 637,27 liczbie jednostek szacunkowych z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa wynoszącej ± 1065,30 jednostek szacunkowych (nieprzekraczającej 3% różnicy). Wyjaśniono, że z uwagi na brak na terenie objętym scaleniem gruntów Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, grunty na cele miejscowej użyteczności publicznej oraz pod ulice i drogi wydzielono z gruntów uczestników scalenia, a ustawa nie przewiduje rekompensaty za te grunty w sytuacji jaka dotyczy tego uczestnika;

- uczestniczka scalenia A. Ż. za wniesione do scalenia grunty otrzymała ekwiwalent o wyższej o 559,42 liczbie jednostek szacunkowych z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa wynoszącej ± 10972,32 jednostek szacunkowych. Odnosząc się do zarzutów odwołania tej uczestniczki wskazano, że Komisja poszerzyła fragment działki nr [...] z 3m do 3,80m szerokości, uznano za zasadne przeprojektowanie północnej granicy działki nr [...] polegające na zachowaniu (w starym stanie) granicy działki nr [...] (stary numer) i wydzielenie ekwiwalentu zamiennego wzdłuż działki nr [...]. Kolegium podkreśliło, że decyzją pierwszoinstancyjną zmieniono projekt scalenia gruntów w stosunku do działki nr [...] zgodnie z żądaniem odwołującej się;

- uczestnik scalenia J. D. za wniesione do scalenia grunty otrzymał ekwiwalent o wyższej o 277,50 liczbie jednostek szacunkowych z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa wynoszącej ± 3949 jednostek szacunkowych. Odnosząc się do zarzutów tego uczestnika wskazano, że Komisja nie uwzględniła żądania poszerzenia drogi wyjazdowej nr [...] z działki nr [...], bowiem na rzecz tego uczestnika scalenia wydzielono drogę o szerokości 5 m służącą tylko jednemu właścicielowi jako dojazd (zaproponowano wydzielenie trójkątów widoczności przy wyjeździe na drogę). Nadto Kolegium wskazało, że Starosta decyzją pierwszoinstancyjną zmienił projekt scalenia gruntów w stosunku do działki nr [...] stanowiącej drogę dojazdową do pól zgodnie z życzeniem odwołującego się. Została również wyjaśniona kwestia rozbieżności między stanem poscaleniowym a starym stanem posiadania wynikającym z użytkowania niezgodnie z granicami własności;

- uczestnik scalenia B. P. za wniesione do scalenia grunty otrzymał ekwiwalent o wyższej o 144,75 liczbie jednostek szacunkowych z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa wynoszącej ±8743,64 jednostek szacunkowych. Odnosząc się do zarzutów tego uczestnika wskazano, że jego zastrzeżenia rozpatrzyła Komisja scaleniowa i wyjaśniła, że zostały przyjęte granice z gruntu (zgodnie ze stanem użytkowania). Komisja scaleniowa uznała za niezasadne żądanie przywrócenia granic ewidencyjnych (sprzed scalenia);

- uczestnik scalenia G. P. za wniesione do scalenia grunty otrzymał ekwiwalent o wyższej o 1826,56 liczbie jednostek szacunkowych z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa wynoszącej ±10098,58 jednostek szacunkowych. Odnosząc się do propozycji zrzeczenia się części działki nr [...] na rzecz sąsiada – wskazano na właściwą drogę cywilną do rozstrzygnięcia tej kwestii;

- uczestnik scalenia C. S. za wniesione do scalenia grunty otrzymał ekwiwalent o niższej o 568,05 liczbie jednostek szacunkowych z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa wynoszącej ± 3355,23 jednostek szacunkowych. Wyjaśniono, że zmniejszenie powierzchni działki siedliskowej nr [...] o 1,0970 ha wynika z dawnych błędów w pomiarach oraz z potrąceń pod drogi, natomiast różnica wartości mieści się w dopuszczalnych widełkach. Kolegium wskazało, że niewielka korekta granic działki, jej położenia, praktycznie niezmieniony kształt nie pogorszyły warunków korzystania z nieruchomości;

- uczestnicy scalenia I. i M. D. za wniesione do scalenia grunty otrzymali ekwiwalent o mniejszej o 32,00 liczbie jednostek szacunkowych z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa wynoszącej ±874,19 jednostek szacunkowych. Zdaniem organu odwoławczego, zarzut niezgodnego z rzeczywistością pomiaru na całej długości działek nie został wykazany, a odwołujący się nie wnieśli żadnych zastrzeżeń do projektu scalenia;

- uczestnicy scalenia M. i S. T. za wniesione do scalenia grunty otrzymali ekwiwalent o większej o 1123,04 liczbie jednostek szacunkowych z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa wynoszącej ±4448,55 jednostek szacunkowych. Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium wskazało, że kwestia poszerzenia dojazdu do szerokości 5 m do głównej części działki nr [...] nie była zgłaszana w toku scalenia. Nadto dojazd do działki rolnej nr [...] (po scaleniu) przebiega między gruntami zabudowanymi, został poszerzony z 3m do 4m. Na szerszy dojazd nie wyrazili zgody właściciele bezpośrednio sąsiadujących zabudowanych nieruchomości;

- uczestnik scalenia S. W. za wniesione do scalenia grunty otrzymał ekwiwalent o mniejszej o 521,84 liczbie jednostek szacunkowych z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa wynoszącej ±11713,88 jednostek szacunkowych. Odnosząc się do zarzutów tego uczestnika wskazano, że jego zastrzeżenia rozpatrywała Komisja, a wówczas zlecono zastabilizowanie punktu granicznego 18-00607 (na krawędzi rowu). Odnośnie działek nr [...] i [...] wskazano, że mostek służy dwóm właścicielom nieruchomości sąsiednich i obaj mają możliwość korzystania z niego, ponadto obie działki posiadają dostęp do drogi publicznej (z innej strony). W sprawie umieszczenia orientacyjnego pala granicznego, uznano za zasadne zastabilizowanie o dodatkowe 2 punkty graniczne między działkami nr [...] i [...]. Kolegium wskazało, że na zebraniu skarżący wyraził zgodę na projekt scalenia;

- uczestnicy scalenia H. M. L. i M. K. – K. za wniesione do scalenia grunty otrzymały ekwiwalent o mniejszej o 771,38 liczbie jednostek szacunkowych z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa wynoszącej ± 704,94 jednostek szacunkowych. Odnosząc się do zarzutów odwołania wskazano, że zastrzeżenia te były przedmiotem rozpatrzenia przez Komisję scaleniową, która wyjaśniła, że droga dojazdowa do działki nr [...] położonej w obrębie S., stanowi dojazd nie tylko do działki uczestniczek, ale również do innych gospodarstw. Ponadto droga ta przeznaczona została do urządzenia w ramach zagospodarowania poscaleniowego. Zdaniem Kolegium, zabezpieczono dostęp do drogi publicznej poprzez zaprojektowanie 6-metrowej drogi od wschodniej granicy działki. Załącznik nr 1 do decyzji Starosty przewiduje jej urządzenie. Jak wskazano, trudno doszukać się potwierdzenia żądań w zakresie zaprojektowania drogi od strony zachodniej na gruntach wysokiej klasy (R-IIIb) w sytuacji już zabezpieczonego dostępu do drogi publicznej;

- uczestniczka scalenia M. J. za wniesione do scalenia grunty otrzymała ekwiwalent o mniejszej o 662,02 liczbie jednostek szacunkowych z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa wynoszącej ±12748,22 jednostek szacunkowych. Odnośnie zarzutu nieregularnych kształtów działek, w trakcie zebrania geodeta-wykonawca scalenia wyjaśnił, że w większości działki strony pozostały w starym stanie posiadania, natomiast w działce w której przesunięto granicę - dokonano tego równomiernie z obu stron. Odnośnie zarzutu przypisania rowu do działki siedliskowej geodeta wyjaśnił, że zaprojektowanie przedmiotowej nieruchomości w inny sposób skutkowałoby przekroczeniem dopuszczalnej 3% różnicy w gospodarstwie sąsiednim (sąsiad posiada tylko jedną działkę);

- uczestnicy scalenia (współwłaściciele gospodarstwa rolnego) M. J., M. J., M. J., D. J. i W. J. za wniesione do scalenia grunty otrzymali ekwiwalent o mniejszej o 1 091,66 liczbie jednostek szacunkowych z zachowaniem dopuszczalnej różnicy w powierzchni gospodarstwa wynoszącej ± 1 696,50 jednostek szacunkowych. Kolegium nie podzieliło zarzutów dotyczących błędnych szacunków, bowiem na zasady szacowania wyrazili zgodę (większością głosów) uczestnicy scalenia na zebraniach. Nie zgodziło się z zarzutem utrudniania i uniemożliwiania uczestnictwa w postępowaniu, który nie został potwierdzony. Jak wskazało, otrzymana przez wskazanych uczestników scalenia nieruchomość jest kształtem ogólnie zbliżona do nieruchomości poprzednio posiadanej.

Końcowo Kolegium wskazało, że nie można zarzucić zatwierdzonemu przez Starostę projektowi scalenia naruszenia zasad postępowania scaleniowego (określonych art. 1, 8 i 14 ustawy scaleniowej). Nie naruszono także procedury scaleniowej. Dokonany podział obszaru scalanego wolny jest od dowolności przyjętych rozwiązań. Poczucie krzywdy, wyrządzonej nieakceptowanym przydziałem ekwiwalentu, nie jest argumentem wystarczającym dla podważenia legalności decyzji. Kontrola uznaniowych rozstrzygnięć sprowadza się do oceny prawidłowości "ważenia" interesów i życzeń poszczególnych osób. Treść protokołów posiedzeń komisji scaleniowej dowodzi, że analizowano wnikliwie - w kontekście zarzutów i wniosków poszczególnych uczestników scalenia - przyczyny takiego a nie innego rozdysponowania nowo wydzielonymi działkami. Kolegium podkreśliło, że organy prowadzące scalenie muszą w miarę możliwości uwzględniać interesy wszystkich uczestników scalenia. W postępowaniu scaleniowym decyzja w sprawie indywidualnej jest niejako elementem "decyzji ogólnej", odnoszącej się do całego obszaru scalenia. Nagromadzenie interesów indywidualnych, z natury różnych, powoduje, że ich pełna realizacja w takim postępowaniu nie jest możliwa.

Do tutejszego Sądu administracyjnego wpłynęło kilka skarg na decyzję organu odwoławczego.

W skardze W. J., M. J., M. J., M. J. i D. J. zarzucono:

I. naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: 1). art. 24 ustawy scaleniowej poprzez nieuwzględnienie zarzutów do projektu scalenia, mimo wskazania w nich obiektywnych nieprawidłowości procesu scalenia;

2). art. 17 ust. 2a w związku z art. 8 ust. 5 ustawy scaleniowej poprzez brak uwzględnienia M. J. oraz skarżących (proporcjonalnie) na liście dopłat;

3). art. 1 ust. 1 ustawy scaleniowej poprzez wydzielenie im gruntu o nieregularnych kształtach;

4). art. 8 ust. 2 ustawy scaleniowej poprzez przypisanie do działki siedliskowej M. J. rowu melioracyjnego, co przeczy zasadzie uwzględniania interesów wszystkich uczestników scalenia;

II. naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, w szczególności:

1). art. 7 k.p.a. poprzez dowolność rozstrzygnięcia i niewyważenie interesów wszystkich uczestników scalenia;

2). art. 7, art. 15, art. 77 § 1, art. 80 i art. 136 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym niewyjaśnienie czy projekt scalenia nie godzi w podstawowy cel scalenia tj. stworzenie korzystniejszych warunków gospodarowania, nieuwzględnienie i niezbadanie nieprawidłowości formalnych procedury scaleniowej, brak informowania o czynnościach faktycznych na gruncie, brak wyjaśnienia zasadności podejmowanych rozstrzygnięć scaleniowych.

W uzasadnieniu tej skargi wskazano, że wątpliwości budzi rzetelność realizacji przez przeprowadzone scalenie celu tego postępowania (art. 1 ustawy scaleniowej – w zakresie przyznania M. J. działki o kształcie nieregularnym, z włączonym rowem melioracyjnym dla zachowania wartości szacunkowej poprzedniej powierzchni nieruchomości a z korzyścią dla działki sąsiada). Nadto tryb działania Komisji budzi zastrzeżenia i zdaniem Skarżących działała ona wyłącznie tak, by zmieścić się w ramach wyznaczonego budżetu. Zarzucono również Kolegium dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego sprawy.

W skardze M. K. – K. zarzucono brak urządzenia drogi dojazdowej do jej nieruchomości, która nie posiada obecnie dostępu do drogi publicznej przez działkę nr [...] od drogi nr [...]. Skarżąca wskazała, że od 1960 r. dojazd do jej działki realizowany był przez działkę nr [...], czemu sprzeciwił się właściciel tej ostatniej, mimo że doszło faktycznie do zasiedzenia służebności przejazdu. W projekcie scalenia nabyta przez zasiedzenie służebność przejazdu powinna zostać utrzymana, bowiem nie utraciła znaczenia, nadto konieczny jest dojazd celem rozpoczęcia uprawy rolnej. Wskazała, że niemożliwy będzie zaprojektowany dojazd do działki nr [...] od strony drogi nr [...] ze względu na podmokłość terenu.

Skarga H. M. L. jest identyczna w swej treści jak skarga M. K. – K.

Postanowieniem z dnia 11 czerwca 2015 r. tutejszy sąd prawomocnie odrzucił skargi S. T., M. T., B. P., C. S. (k. 148).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlegała oddaleniu.

Przedmiotem zaskarżonej decyzji jest zatwierdzenie projektu scalenia gruntów o obszarze 2 876 ha, na którym grunty objęte scaleniem posiada kilkuset właścicieli. Zdaniem Sądu, skala przedsięwzięcia wymagała od organu szczególnej staranności tak w zakresie dochowania procedury scaleniowej jak i zasad przyznawania ekwiwalentów poszczególnym właścicielom gruntów, co też nastąpiło.

Przede wszystkim też trafnie i w sposób zrozumiały wyjaśniło Kolegium istotę i cel postępowania scaleniowego, których zachowanie lub nie miało zasadnicze znaczenie dla oceny legalności przedmiotowego, kontrolowanego w sprawie niniejszej postępowania. Celem tym jest stworzenie nowego stanu prawnego w stosunku do wszystkich gruntów objętych postępowaniem scaleniowym, czyli położonych na obszarze scalenia wyznaczonym postanowieniem o wszczęciu postępowania scaleniowego. Istotne jest również, że decyzja scaleniowa jest jedną, integralną decyzją obejmującą obszar scalenia, a nie decyzją obejmującą sumę jednostkowych decyzji skierowanych do poszczególnych działek. Jak wynika z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (tekst jedn.: Dz. U. z 2003 r. nr 178, poz. 1749 z późn. zm.), dalej jako "ustawa scaleniowa", celem scalenia gruntów jest tworzenie korzystniejszych warunków gospodarowania w rolnictwie i leśnictwie poprzez poprawę struktury obszarowej gospodarstw rolnych, lasów i gruntów leśnych, racjonalne ukształtowanie rozłogów gruntów, dostosowanie granic nieruchomości do systemu urządzeń melioracji wodnych, dróg oraz rzeźby terenu. W orzecznictwie zaś wskazuje się, że w sprawach scaleniowych immanentnie powiązane są ze sobą dwa elementy: względy legalizmu i względy celowościowe, bowiem w sprawach tych organy obydwu instancji są zobowiązane nie tylko do legalnej, ale także optymalnej - z punktu widzenia warunków gospodarowania w rolnictwie i leśnictwie - poprawy obszarowej gospodarstw rolnych (vide wyrok z dnia 11 grudnia 2007 r., II OSK 1672/06 oraz z dnia 4 stycznia 2012 r., II OSK 547/11, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA).

Uwzględniając powyższe wymagania skład orzekający w sprawie niniejszej stwierdził, że nie ma podstaw do uznania któregokolwiek zarzutu skargi za uzasadniony. Ocenił też, że zarówno zasady procedury scaleniowej, jak i zasady przyznawania ekwiwalentów nie zostały naruszone, zaś organy uwzględniły w swoich rozstrzygnięciach w równym stopniu przepisy ustawy (legalizm) jak i cel scalenia (względy celowościowe) tj. stworzenie optymalnych warunków gospodarowania na nowo utworzonych działkach.

Bezzasadne pozostają w szczególności zarzuty skargi Państwa J. dotyczące naruszenia przepisów procesowych (art. 7, 15, 77 § 1, 80, 136 k.pa.), w tym zarzut dowolności (arbitralności) rozstrzygnięcia, niewyjaśnienia stanu faktycznego z uwzględnieniem całego materiału dowodowego, nieinformowanie stron o poszczególnych etapach procedury scaleniowej oraz niewyjaśnienia zasadności podjętych rozstrzygnięć. Zaprzecza tym zarzutom treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w której wyjaśniono motywy podjęcia każdego poszczególnego rozstrzygnięcia zawartego w decyzji zatwierdzającej projekt scalenia a zakwestionowanego odwołaniami. Kolegium odwoływało się przy tym do materiału dowodowego, ustaleń Komisji, stanowisk uczestników scalenia wyrażonych na zebraniach uczestników. Jeszcze bardziej szczegółowe jest uzasadnienie decyzji pierwszoinstancyjnej, co dodatkowo ubezskutecznia zarzut niewyjaśnienia stronom procedury scaleniowej motywów podjętych rozstrzygnięć.

Z akt sprawy wynika również, w jaki sposób informowano uczestników scalenia o poszczególnych etapach procedury scaleniowej (zawiadomienia na tablicy ogłoszeń Starostwa oraz we wsiach, których grunty objęto scaleniem), w jaki sposób mogli w niej uczestniczyć i co było przedmiotem poszczególnych etapów (m.in. 15 listopada 2012 r. – ustalenie zasad szacunku na zebraniu uczestników scalenia; 25 lutego 2013 r. – ogłoszenie zebranym wyników oszacowania gruntów, które następnie publicznie udostępniono na okres 7 dni, w trakcie którego to udostępnienia nie zgłoszono zastrzeżeń; 18 marca 2013 r. - uchwała o wyrażeniu zgody na dokonany szacunek porównawczy; 19 marca 2013 r. – 10 maja 2013 r. zapoznanie uczestników z ich indywidualną sytuacją wynikającą z szacunków scaleniowych; 15 stycznia 2014 r. – okazanie projektu scalenia; 11 lutego i 25 lutego 2014 r. – rozpatrzenie zastrzeżeń przez Komisję, co miało miejsce na zebraniach przy udziale zainteresowanych osób). Z akt wynika, że wpływały zastrzeżenia i uwagi uczestników scalenia, w tym wpłynęły zastrzeżenia M. J. i były one przedmiotem rozpatrzenia na zebraniach w dniach 11 lutego i 25 lutego 2014 r. Jednocześnie podnoszący zarzut nieinformowania stron o etapach procedury scaleniowej Państwo J. nie wskazali konkretnie, o czym nie zostali poinformowani i jaki miało to wpływ na ich prawa.

Skład orzekający nie znalazł także powodów do podzielenia zarzutu naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania oraz nieprzeprowadzenia uzupełniającego postępowania wyjaśniającego. Procedowanie przez Kolegium jako organ odwoławczy nie budzi zastrzeżeń Sądu.

Reasumując tę część rozważań stwierdzić zatem trzeba, że sformułowane zarzuty proceduralne nie zasługiwały na uwzględnienie.

Przed przystąpieniem do wyjaśnienia stanowiska Sądu odnośnie zarzutów naruszenia prawa materialnego wskazać natomiast trzeba, że przeprowadzając scalenie organ ma obowiązek zastosować się do dwóch podstawowych zasad (oprócz wskazywanej wyżej zasady optymalizacji struktury obszarowej gospodarstw rolnych – art. 1 ustawy scaleniowej) tj. zasady równej wartości szacunkowej oraz zasady równej wartości powierzchni scalanych i obejmowanych na nowo gruntów.

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy scaleniowej, uczestnik scalenia lub wymiany, z zastrzeżeniem ust. 2 – 3a oraz art. 17 ust. 2, otrzymuje grunty o równej wartości szacunkowej w zamian za grunty dotychczas posiadane. Dopuszczalne wyjątki od tej zasady sprowadzają się do:

- technicznej niemożności lub gospodarczego nieuzasadnienia wydzielenia gruntów o równej wartości szacunkowej – wówczas za równą wartość szacunkową uważa się wartość nieprzekraczającą 3 % (art. 8 ust. 2);

- złożenia wniosku przez zainteresowanych uczestników scalenia o wydzielenie gruntów o innej wartości szacunkowej przy zastosowaniu dopłat (art. 8 ust. 3);

- w przypadku gdy inwestor scalenia nie posiada gruntów albo posiada je o wartości mniejszej niż wartość gruntów niezbędnych na realizację inwestycji celu publicznej (art. 8 ust. 3a);

- braku na terenie objętym scaleniem gruntów Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa i gruntów gminy, z których można by wydzielić grunty na cele użyteczności publicznej, pod ulice i drogi publiczne - wówczas grunty pod drogi dojazdowe do gruntów rolnych lub leśnych wydziela się z gruntów uczestników scalenia, a każdemu z nich zmniejsza się przysługujący mu obszar gruntów o część, której wartość szacunkowa odpowiada stosunkowi wartości szacunkowej gruntów przeznaczonych na wymieniony cel do wartości wszystkich scalanych gruntów (art. 17 ust. 2).

Zgodnie zaś z art. 14 ust. 1 ustawy scaleniowej, jeżeli nie jest możliwe wydzielenie za grunty objęte scaleniem użytków tego samego rodzaju i tej samej jakości, wydziela się inne użytki i stosuje dopłatę pieniężną, odpowiadającą różnicy wartości drzewostanów, drzew i krzewów, a także innych części składowych gruntów. Za zgodą uczestnika scalenia lub wymiany można wydzielić inne użytki odpowiadające wartości dopłaty. Stosownie zaś do treści art. 14 ust. 2 tej ustawy, przy zachowaniu wartości gruntów sprzed scalenia, bez zgody uczestnika scalenia, różnica powierzchni wydzielonych mu gruntów w stosunku do powierzchni gruntów objętych scaleniem nie może przekraczać: 1) 20 % powierzchni gruntów objętych scaleniem; 2) 10 % dotychczas posiadanych gruntów o szczególnie wysokiej przydatności rolniczej lub gruntów przeznaczonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele nierolnicze.

Uwzględniając powyższe zasady za bezpodstawny uznać należy zarzut Państwa J. naruszenia art. 17 ust. 2a i art. 8 ust. 5 ustawy scaleniowej poprzez nieuwzględnienie ich na liście uprawnionych do dopłat za grunty wydzielone pod drogi. Zdaniem Sądu, prawo do dopłat, o których mowa w tych przepisach, należy się uczestnikom scalenia z uwzględnieniem ogólnych zasad tzn. wówczas, gdy wartość szacunkowa gruntów sprzed scalenia i po nim przekracza różnicę 3 % oraz gdy różnica powierzchni wydzielonych gruntów w stosunku do powierzchni gruntów objętych scaleniem przekracza 20 % powierzchni gruntów objętych scaleniem i 10 % dotychczas posiadanych gruntów o szczególnie wysokiej przydatności rolniczej lub gruntów przeznaczonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele nierolnicze. Jak wyjaśniło Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, powyższe wartości nie zostały przekroczone (otrzymana przez tych Skarżących wartość jednostek szacunkowych gruntu jest mniejsza niż przed scaleniem o ±1 696,50, ale mieści się w ustawowych granicach wykluczających z dopłat). Nadto przydział gruntów tym Skarżącym nastąpił według zasad szacunku gruntów zaakceptowanych wolą większości uczestników scalenia. Jednocześnie, wbrew zarzutom zawartym w piśmie M. J. z dnia 28 stycznia 2014 r., wyjaśnić trzeba, że przyznanie gruntu poscaleniowego w granicach wartości ustawowych (tj. nieprzekraczających 3 % różnicy wartości szacunkowej i według zasad z art. 14 ust. 2 ustawy scaleniowej) nie stanowi wywłaszczenia bez odszkodowania.

Nie doszło również, wbrew twierdzeniom Skarżących – Państwa J., do naruszenia art. 24 ust. 1 ustawy scaleniowej, zgodnie z którym uczestnicy scalenia, w terminie 14 dni od dnia okazania projektu scalenia gruntów, mogą zgłaszać na piśmie staroście zastrzeżenia do tego projektu. Rozpoznaje je starosta po zasięgnięciu opinii komisji pełniącej funkcje doradcze (art. 24 ust. 2 tej ustawy). Naruszenie to miało polegać na nierozstrzygnięciu obiektywnych zarzutów do projektu scalenia zgłoszonych w piśmie z dnia 28 stycznia 2014 r. (k. 199 akt adm.) przez M. J. Zauważyć jednak należy, że zarzuty te dotyczyły braku ekwiwalentu powierzchniowego (bezpodstawność stanowiska Skarżących w tej kwestii Sąd już ocenił) oraz przyznania działki o nieregularnym kształcie, co ma dodatkowo naruszać art. 1 ust. 1 ustawy scaleniowej. W tej ostatniej kwestii również trafnie Kolegium wskazało, że stan posiadania Skarżącej M. J. w większości nie uległ zmianie a przesunięcie granicy nastąpiło równomiernie z obydwu stron, zatem nie można mówić o pogorszeniu jej sytuacji. Odnośnie przypisania do jej działki rowu melioracyjnego organ odwoławczy wyjaśnił, że nie było innej możliwości jego usytuowania z uwagi na graniczne wartości szacunkowe przyznane sąsiadowi posiadającemu tyko jedną działkę (art. 8 ust. 2 ustawy scaleniowej). Wyjaśnienie to należy uwzględnić jako wystarczające. W tym miejscu należy też dodać, że poprawa struktury obszarowej i uzyskanie korzystnych warunków gospodarowania to ogólny cel scalenia, co nie oznacza, że w każdym przypadku tej procedury zostanie on w równym stopniu osiągnięty w stosunku do każdego z uczestników scalenia. Jednakże poczucie nieuwzględnienia indywidualnych interesów, wynikające z braku akceptacji dla przyznanego ekwiwalentu, nie jest argumentem wystarczającym dla podważenia legalności decyzji, bowiem organ scaleniowy "waży" wiele spornych interesów. Jeśli zatem sytuacja Skarżącej nie uległa pogorszeniu, a generalnie cel scalenia został osiągnięty – nie można mówić o naruszeniu jej indywidualnego interesu prawnego poprzez naruszenie art. 1 ust. 1 czy art. 8 ust. 2 ustawy scaleniowej. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że powołaniu w skardze zarzutu "wystąpienia obiektywnych nieprawidłowości podczas procesu wytyczania nowych kształtów nieruchomości" nie towarzyszyło wskazanie innych niż wyżej wskazane okoliczności podważających przeprowadzoną procedurę scaleniową.

Sąd nie podzielił również zarzutu dwóch skarg: H. M. L. i M. K. – K. odnośnie niezagwarantowania im dotychczasowego dostępu do drogi publicznej. Zdaniem składu orzekającego w sprawie niniejszej, sytuacja Skarżących w tym względzie uległa poprawie, bowiem przed scaleniem ich działki miały nieformalnie zagwarantowany dostęp do drogi publicznej – przez działkę innego właściciela. Co prawda wskazywały, że ten nieformalny dostęp trwał tak długo, iż prawdopodobnie nastąpiło zasiedzenie służebności przejazdu, jednakże nie przedstawiły na tę okoliczność żadnego dokumentu. Jak też same przyznały, że dostęp ten został im ograniczony w latach 2005-2006 przez właściciela nieruchomości służebnej. Obecnie, po scaleniu, zagwarantowany został dostęp do ich działek drogą o szerokości 6m mającą być urządzoną w ramach zagospodarowania poscaleniowego. W tej sytuacji za uzasadniony uznać należy wniosek Kolegium, iż żądanie poprowadzenia dojazdu po terenie o wyższej gleboznawczej klasie gruntu jest bezpodstawne. Uzasadnienie zatem rozstrzygnięcia scaleniowego w zakresie tych Skarżących nie zostało skutecznie przez nie podważone.

Reasumując dotychczasowe rozważania jeszcze raz podkreślić należy, że proces scalenia jest znacznym przedsięwzięciem o dużym stopniu skomplikowania, ingerującym w prawo własności i interesy wielu osób. W sprawie niniejszej obejmował obszar 2 876 ha i kilkuset uczestników. Oczywiste jest, że w takiej rozbudowanej procedurze formułowane są żądanie, które nie zawsze mogą zostać spełnione, zwłaszcza że każdy z uczestników oczekuje wyłącznie poprawy warunków gospodarowania. Dlatego też, jak trafnie wywodziło Kolegium, organy administracyjne opracowujące projekt scalenia powinny i - według regulacji normatywnych - korzystają z pewnej dozy swobody w ukształtowaniu najlepszego, ich zdaniem, rozwiązania uwzględniającego w miarę możliwości interesy uczestników scalenia lub ich największej liczby. Stąd też rozstrzygnięcie zatwierdzające projekt scalenia, podjęte w ramach uznania administracyjnego, nie może być oceniane w aspekcie słuszności przyjętych rozwiązań, ale w aspekcie tego, czy przekroczyło czy też nie swobodę uznania (vide wyrok z dnia 7 lipca 2011 r., II SA/Kr 546/10 oraz wskazane w nim orzecznictwo, CBOSA).

W niniejszej sprawie zgłaszane w toku postępowania scaleniowego uwagi i zastrzeżenia zostały przez Komisję rozpatrzone po analizie zaproponowanych rozwiązań. Nadto odniósł się do nich organ I instancji oraz – w zakresie uwzględniającym zarzuty odwołania, również organ II instancji. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie dostarcza argumentów podważających ocenę organów i mających wskazywać na słuszność twierdzeń Skarżących. Nadto zarówno zasady szacowania, jak i wyniki szacowania zostały zaakceptowane przez uczestników scalenia zgodnie z procedurą. Także organy obydwu instancji wyjaśniły należycie sposób wyliczania procentowej różnicy wartości gruntów podkreślając zasady wynikające z art. 8, 14, 17 ustawy scaleniowej. Jak wykazały, wszystkie różnice wartości szacunkowej mieszczą się w dopuszczalnym poziomie maksymalnym 3 %. Organ odwoławczy wskazał też, że nowy stan prawny równoważy interesy uczestników scalenia. Niewątpliwie powtarzane i składane wielokrotnie w toku postępowania scaleniowego zarzuty nie mogą odnieść skutku prawnego tylko dlatego, że wyrażają sprzeciw uczestników scalenia wobec przyjętych niektórych rozwiązań. Sam w sobie sprzeciw wobec scalenia nie poddaje się weryfikacji jako zarzut naruszenia prawa. Ustawa nie przewiduje wymogu zgody wszystkich właścicieli gruntów objętych scalaniem na wszczęcie postępowania i jego przeprowadzenie (stąd stanowisko w toku tej procedury ustala się większością głosów). Wynika to z faktu, że ustawa scaleniowa reguluje scalenie jako akcję zmierzającą do globalnego uporządkowania stanu gruntów na danym terenie, inicjowaną i akceptowaną generalnie przez większość, a niekoniecznie przez wszystkie osoby zainteresowane. Interesy tych, którzy akcji takiej nie akceptują co do zasady, chronione są odpowiednią procedurą, w ramach której projektowane rozwiązania mają być ujawniane, uprawnienie do udziału w podejmowaniu najbardziej istotnych decyzji należy do wszystkich zainteresowanych, zgłaszane zastrzeżenia mają być rozpatrywane komisyjnie, wreszcie uczestnicy reprezentowani są przez wybieraną przez siebie radę. Jak wyżej wskazano wymienione elementy procedury w rozpatrywanej sprawie zostały zachowane.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji.