Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 12/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-03-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 245
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2008 r. sprawy ze skarg "O. Sp. z o.o. z siedzibą w N. na decyzje Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] października 2007 r. 1) nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy TAURINE MEGA CAPS nr Z-289991 2) nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy GLUTAMINE MEGA CAPS nr Z-289992 1. uchyla zaskarżone decyzje oraz utrzymane nimi w mocy decyzje z dnia [...] maja 2007 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącej "O. Sp. z o.o. z siedzibą w N. kwotę 3234 (trzy tysiące dwieście trzydzieści cztery) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

VI SA/Wa 12/08

UZASADNIENIE

"O. Sp. z o.o. z siedzibą w N. wniosła skargi na decyzje Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2007 r. nr [...] i nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia praw ochronnych na znaki towarowe słowne TAURINE MEGA CAPS oraz GLUTAMINE MEGA CAPS.

Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 17 stycznia 2005 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynęły wnioski "O. Sp. z o.o. z siedzibą w N. o udzielenie praw ochronnych na znaki towarowe słowne TAURINE MEGA CAPS oraz GLUTAMINE MEGA CAPS przeznaczone do oznaczania towarów: w klasie 5 - odżywki wzmacniające zawierające preparaty parafarmaceutyczne stosowane profilaktycznie i dla rekonwalescentów, w klasie 29 - koncentraty i odżywki wysokobiałkowe wzbogacone witaminami, solami mineralnymi i aminokwasami, w klasie 30 - koncentraty i odżywki węglowodanowe i wysokoenergetyczne wzbogacone witaminami i solami mineralnymi.

Urząd Patentowy RP rozpoznając powyższe wnioski decyzjami wydanymi w dniu [...] maja 2007 r., na podstawie art. 129 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej dalej p.w.p. (Dz. U. z 2003 r. Nr 119 poz. 1117, z późn. zm.), odmówił udzielenia praw ochronnych na oznaczenia TAURINE MEGA CAPS oraz GLUTAMINE MEGA CAPS.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż zgłoszone oznaczenia nie posiadają dostatecznych znamion odróżniających, pozwalających zindywidualizować źródło pochodzenia towarów, a wskazują wyłącznie na zawartość i właściwości oferowanych towarów. Ponadto, przedmiotowe oznaczenia zawierają na pierwszym miejscu nazwy TAURINE oraz GLUTAMINE, które nie podlegają zastrzeżeniu, ponieważ są nazwami wpisanymi przez światową Organizację Zdrowia do indeksu leków INN pod numerami 6171 oraz 1413.

"O. Sp. z o.o. wystąpiła do Urzędu Patentowego RP z wnioskami o ponowne rozpatrzenie spraw. We wnioskach tych pełnomocnik Spółki podniósł, iż towary do oznaczania których przeznaczone zostały przedmiotowe znaki TAURINE MEGA CAPS oraz GLUTAMINE MEGA CAPS nie należą do kategorii leków lecz odżywek i suplementów przeznaczonych dla specjalnej grupy osób uprawiającej sporty siłowe. Zezwolenie na produkcję i obrót odżywkami i suplementami dla sportowców, nie będącymi środkami farmaceutycznymi, wydaje Główny Inspektorat Sanitarny, podczas gdy na produkcję i obrót handlowy środkami farmaceutycznymi wydaje Komisja Rejestracji Środków Farmaceutycznych. Fakty te świadczą o tym, że towary objęte zgłoszonymi do rejestracji znakami towarowymi są środkami spożywczymi (suplementami diety), a nie środkami farmaceutycznymi. Zatem zarzut, że użyte w zgłoszonych znakach słowa TAURINE i GLUTAMINE z powodu wpisania ich przez Światową Organizację Zdrowia do indeksu leków INN nie mogą być rejestrowane jako znaki towarowe do oznaczania środków farmaceutycznych, nie znajduje zastosowania w odniesieniu do znaków przeznaczonych do oznaczania produktów nie będących środkami farmaceutycznymi lecz odżywkami i suplementami diety sklasyfikowanymi w klasach 5, 29, 30. Ponadto, zgłoszone oznaczenia jako całość spełniają wymóg dystynktywności, gdyż nie mają charakteru opisowego, lecz stanowią kompozycje fantazyjne składające się z trzech słów. Człony MEGA CAPS w zgłoszonych znakach spełniają zaś w wystarczającym stopniu funkcję odróżniania podobnych towarów na rynku odżywek i suplementów dla sportowców.

Urząd Patentowy RP, w wyniku ponownego rozpatrzenia spraw, decyzjami z dnia [...] października 2007 r. utrzymał w mocy swoje wcześniejsze decyzje z dnia [...] maja 2007 r. o odmowie udzielenia praw ochronnych.

W uzasadnieniu tych decyzji organ, powołując się na treść art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. wskazał, iż nie ma dostatecznych znamion odróżniających znak, który składa się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, bądź jest innym podobnym oznaczeniem nie dającym wystarczających podstaw odróżniających pochodzenie towaru. Tak więc znak towarowy prawidłowo spełnia swoją funkcję, gdy jego stosunek do towarów lub usług, do oznaczania których jest przeznaczony, jest abstrakcyjny lub fantazyjny, tzn. znak nie powinien się bezpośrednio kojarzyć z towarem do oznaczania którego został przeznaczony, jak również musi to być nazwa, do używania której można przyznać wyłączność tylko jednemu podmiotowi. W powyższym rozumieniu oznaczenia TAURINE MEGA CAPS oraz GLUTAMINE MEGA CAPS nie posiadają dostatecznych znamion odróżniających, pozwalających zindywidualizować źródło pochodzenia towarów. Na pierwszym miejscu zawierają bowiem nazwy TAURINE oraz GLUTAMINE, które są nazwami własnymi umieszczonymi przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) w indeksie leków pod numerami 6171 i 1413, nie podlegającymi rejestracji. Fakt, że zgłaszający nie jest producentem leków lecz odżywek i suplementów diety, które zaliczane są do środków spożywczych nie ma natomiast wpływu na ocenę organu. TAURINE (polska nazwa - tauryna) jest nazwą aminokwasu, związku chemicznego. Jest to substancja niezbędna w procesie przemiany białek, wspomaga ich syntezę, poprawia transport kreatyny do mięśni co powoduje ich rozwój, ogranicza wytwarzanie serotoniny, czyniąc organizm odporniejszym na zmęczenie. Tauryna jest składnikiem dostępnych na rynku napojów energetyzujących oraz odżywek dla sportowców. GLUTAMINE (polska nazwa – glutamina) jest zaś nazwą aminokwasu, organicznego związku chemicznego. Jest to substancja stymulująca procesy syntezy białek mięśniowych, zwiększająca poziom hormonów wpływających pozytywnie na nastrój, zmniejszająca czas regeneracji mięśni, wzmacniająca układ odpornościowy. Glutamina jest składnikiem dostępnym na rynku odżywek dla sportowców. Połączenie określeń TAURINE oraz GLUTAMINE z pozostałymi elementami słownymi MEGA CAPS nie powoduje nabycia cech mogących świadczyć o odróżniającym charakterze całych oznaczeń i będzie odbierane przez nabywców jako informacja o zawartości i właściwości oferowanych towarów. Organ podkreślił jednocześnie, że zgłoszone oznaczenia pozbawione są oryginalnej, wyróżniającej je grafiki. Tego typu oznaczenie nie może być przedmiotem prawa wyłącznego, gdyż prowadziłoby to do znacznych utrudnień w obrocie gospodarczym, poprzez zmonopolizowanie określeń, używanych w utrwalonych praktykach handlowych przez innych uczestników obrotu. Przedmiotowe znaki pełnią funkcje informacyjne i nie stanowią fantazyjnych kompozycji słownej, posiadają natomiast znaczenie jedynie opisowe i dosłowne i tylko tak mogą być postrzegane.

Na poparcie zasadności tego stanowiska organ powołał się na orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie "Postkantoor" (nr C-363/99 z dnia 12.02.2004) stwierdzając w konkluzji, iż zestawienie poszczególnych opisowych wyrazów w oznaczeniach TAURINE MEGA CAPS oraz GLUTAMINE MEGA CAPS skutkuje dalej opisowością cech towarów. Natomiast, by znak towarowy mógł prawidłowo pełnić swoją funkcję w obrocie powinien być jak najbardziej abstrakcyjny lub fantazyjny tj. nie powinien się bezpośrednio kojarzyć z towarem lub usługą. Musi to być nazwa do używania, której można przyznać wyłączność tylko jednemu podmiotowi. Wtedy taka nazwa może stać się prawidłową wskazówką pochodzenia danego towaru, czy usługi. Znak towarowy musi bowiem zapewnić kupującemu możliwość dokonania wyboru towaru bez konieczności ustalania, z jakiego źródła on pochodzi, inną drogą niż przez nałożony nań znak towarowy.

W skargach na te decyzje skierowanych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie "O. Sp. z o.o. zarzuciła organowi naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. oraz naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a.

W uzasadnieniu skarg pełnomocnik skarżącej podniósł, iż z przepisu art. 129 ust. 2 pkt 2 i 3 p.w.p. wynika, że nie ma dostatecznych znamion odróżniających znak, który składa się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania rodzaju towarów, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności, względnie wszedł do języka potocznego lub jest zwyczajowo używany w uczciwych i utrwalonych praktykach handlowych. Z powyższego przepisu wynika jednak, że wymienione wyżej oznaczenia mogą być zarejestrowane jako znaki towarowe, jeżeli nie będą wyłącznie (jedynie) stanowić nazwy rodzajowej towaru lub informacji o jego właściwościach. Urząd Patentowy potraktował natomiast sporne znaki towarowe TAURINE MEGA CAPS oraz GLUTAMINE MEGA CAPS tak jakby wskazywały wyłącznie na nazwę rodzajową bliżej nie zdefiniowanego rodzaju towaru sklasyfikowanego w którejś z klas objętych zgłoszeniem tych znaków to jest klas 5, 29 i 30. Organ błędnie także zinterpretował sporny znak towarowy jako całość traktując go tak jakby każdy z jego wyrazów wskazywał na nazwę rodzajową bliżej niezdefiniowanego rodzaju towaru oraz, że wszystkie te wyrazy stanowią oznaczenie ogólnoinformacyjne, co w świetle dokonanej przez Urząd Patentowy RP wcześniej rejestracji słownego znaku MEGA CAPS jest oczywistą nieprawdą. Ponadto wymienione w przepisie art. 129 ust. 2 pkt 2 oznaczenia mogą być zarejestrowane jako znaki towarowe jeżeli nie będą stanowić jedynie nazwy rodzajowej towaru lub informacji o jego właściwościach, co ma miejsce w niniejszym przypadku. W ocenie pełnomocnika skarżącej sporne znaki stanowią jako całość oznaczenia o charakterze fantazyjnym, nie są nazwą rodzajową towaru, ani też nie informują o cechach (właściwościach) towaru. Stanowią one typowy przykład znaków towarowych o charakterze zbliżonym częściowo, z uwagi na pierwszy ich człon, do oznaczeń ogólnoinformacyjnych. Oznaczenia takie nie mogą jednak być uznawane za niedystynkywne tylko dlatego, że sugerują określone cechy zgłoszonych towarów (znaki sugerujące) lub stanowią aluzję do tych cech (znaki aluzyjne). Zdaniem pełnomocnika skarżącej pierwsze człony TAURINE oraz GLUTAMINE w spornych trójczłonowych znakach towarowych mogą sugerować na ich znaczenie aluzyjne wywołujące pewne konotacje (skojarzenia) z konkretnym towarem zdefiniowanym bardzo szeroko w klasach 5, 29 i 30, jednakże z pewnością nie stanowią przykładu oznaczeń opisowych towaru wymienionego w tych klasach. Ponadto błędna interpretacja przez organ przepisu art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. polegała na niewłaściwym potraktowaniu towarów objętych spornymi znakami sklasyfikowanych w 5, 29 i 30 klasach towarowych uznając je jako leki, bazując na wprowadzeniu słowa taurine i glutamine przez Światową Organizację Zdrowia do indeksu leków, podczas gdy faktycznie towarami tymi są odżywki i suplementy diety - nie zaliczane do kategorii leków. Według pełnomocnika skarżącej, w sytuacji gdy organ uznał, że sporne znaki jako całość nie posiadają dostatecznych znamion odróżniających, pozwalających zindywidualizować źródło pochodzenia towarów, oraz jako całość pełnią jedynie funkcje informacyjne i nie stanowią fantazyjnej kompozycji słownej, to powinien powołać się w podstawie prawnej decyzji na przepis art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p., a nie art. 129 ust. 2 pkt 2 tej ustawy. Jednakże i w tym przypadku uzasadnienie przez Urząd Patentowy zaskarżonej decyzji, z powołaniem się na art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. byłoby bezzasadne, gdyż co najmniej dwa człony zgłoszonych znaków to jest wyrazy MEGA CAPS, które są chronione przez skarżącą zarówno w Polsce jak i za granicą prawami ochronnymi, stanowią oznaczenie fantazyjne, posiadające zdolność odróżniającą.

Pełnomocnik skarżącej podniósł ponadto, że Urząd Patentowy RP obowiązany był w sposób wyczerpujący zebrać i ocenić cały materiał dowodowy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Organ pominął natomiast fakt, że dwa ostatnie człony MEGA CAPS spornych znaków towarowych są chronione prawem ochronnym zarówno w kraju (R-169709), jak i zagranicą, w tym w USA, Czechach i Irlandii oraz istnieje zgłoszenie międzynarodowe tego znaku. Poza tym organ pominął istotny dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy fakt, że na rzecz skarżącej został zarejestrowany za nr R-181977 słowny znak towarowy CREATINE MEGA CAPS, którego pierwszy człon CREATINE mógłby, ale nie sugeruje, na nazwę rodzajową towaru. Jest to zatem analogiczny przypadek jaki dotyczy spornych znaków TAURINE MEGA CAPS oraz GLUTAMINE MEGA CAPS. Organ nie wziął również pod uwagę zarejestrowanego w trybie Porozumienia Madryckiego za nr 501184 znaku towarowego TONI TAURINE we Francji, Szwajcarii i krajach Beneluxu dla podobnych towarów sklasyfikowanych w 5 i 29 klasach towarowych. Zgłoszone do ochrony sporne znaki towarowe składają się zaś nie tylko z członów TAURINE i GLUTAMINE, które użyte samodzielnie mogłyby nie posiadać zdolności odróżniającej w rozumieniu art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p., lecz także z dalszych dwóch członów MEGA CAPS wyłączonych z tego przepisu, gdyż są już chronione zarówno w Polsce, jak i zagranicą prawami ochronnymi na rzecz skarżącej. Zatem wyrazy MEGA CAPS wykazują samodzielnie cechy tak charakterystyczne, iż nadają całości spornych znaków zdolność odróżniającą, przy czym zgodnie z doktryną i praktyką orzeczniczą, a także dotychczasową praktyką Urzędu Patentowego RP, badając znamiona odróżniające, organ winien ocenić te znaki jako całość. Użyte w spornych znakach towarowych słowa MEGA CAPS mają zaś charakter fantazyjny, które samodzielnie pozwalają przeciętnemu odbiorcy, wbrew twierdzeniom organu, na odróżnianie opatrzonych trójczłonowym znakiem towarów ze względu na ich pochodzenie. Poza tym sporne znaki towarowe TAURINE MEGA CAPS oraz GLUTAMINE MEGA CAPS od wielu lat używane są przez skarżącej m.in. na opakowaniach jego towarów i stronie internetowej i są kojarzone przez ich odbiorców z firmą O. Sp. z o.o. Użyte w tych znakach słowa MEGA CAPS są dominującymi, zapewniając ścisły związek pojęciowy między tymi oznaczeniami jako całością i firmą skarżącej. Na poparcie zasadności swoich twierdzeń pełnomocnik skarżącej powołał się na wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2003 r. sygn. akt II SA 3865/01 dotyczący znaku towarowego PRENATAL, a także na wyrok WSA w Warszawie z dnia 8 czerwca 2005 r. sygn. akt VI SAWA 2241/04.

W ocenie pełnomocnika skarżącej w niniejszej sprawie doszło także do naruszenia art. 8 k.p.a., gdyż organ nie wyjaśnił w swoich decyzjach, dlaczego rejestrując wcześniej na rzecz skarżącej podobny znak towarowy CREATINE MEGA CAPS, służący do oznaczania podobnych towarów, nie miał żadnych zastrzeżeń formalno-prawnych jakie postawił spornym znakom w zaskarżonej decyzji. Różne traktowanie podobnych przypadków dotyczących znaków towarowych ewidentnie narusza w jego ocenie wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz konstytucyjną zasadę równości państwa prawnego. Urząd Patentowy RP wydając zaskarżoną decyzję dopuścił się także naruszenia art. 77 § 1 k.p.a., gdyż nie oparł się na pełnym materiale dowodowym będącym w dyspozycji organu, m. in. nie uwzględnił w swej ocenie zarejestrowanego znaku MEGA CAPS, co w konsekwencji mogło w istotny sposób wpłynąć na nieprawidłowe zastosowanie normy prawa materialnego wyrażonej w art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

Urząd Patentowy w odpowiedzi na skargi wniósł o ich oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji.

Odnośnie zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. organ wskazał, iż dokonał oceny zgłoszonych oznaczeń uwzględniając informacje opublikowane przez Światową Organizację Zdrowia (WHO). Odnośnie zarzutu naruszenia dyspozycji art. 7 k.p.a. organ podkreślił, iż jest zobowiązany załatwiać sprawy zgodnie ze słusznym interesem obywateli. W omawianym przypadku musiał więc mieć na względzie interes wszystkich podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w swobodnym dostępie do oznaczeń ogólnoinformacyjnych. W ocenie organu zaskarżone decyzje zawierają także prawidłowe uzasadnienie, a tym samym nie doszło do naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Organ podkreślił ponadto, że każdą sprawę rozpatruje indywidualnie, odnosząc się do całości zgromadzonego materiału dowodowego. Udzielenie prawa ochronnego na znak CREATINE MEGA CAPS wynika z zebranego w tamtej sprawie materiału dowodowego. Stan faktyczny w przytoczonej sprawie był zaś odmienny, gdyż nazwa "creatine" nie jest chronioną, opublikowaną przez WHO, nazwą własną substancji czynnej. W ocenie organu w przedmiotowych sprawach został też zebrany cały materiał dowodowy, w wyniku czego zostały wydane decyzje odmawiające udzielenia praw ochronnych zgodnie z art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

W myśl natomiast art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargi wniesione przez "O. Sp. z o.o. z siedzibą w N. zasługują, w ocenie Sądu, na uwzględnienie, gdyż Urząd Patentowy RP rozpoznając sprawy o udzielenie praw ochronnych na znaki towarowe TAURINE MEGA CAPS oraz GLUTAMINE MEGA CAPS dopuściły się naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość dokonanego przez organ rozstrzygnięcia.

Legalność decyzji administracyjnej wymaga jej zgodności nie tylko z prawem materialnym, lecz także z przepisami postępowania administracyjnego. Wydanie decyzji administracyjnej z naruszeniem wymogów procesowych powoduje różne skutki w zależności od rodzaju tych naruszeń. Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne i w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżonych decyzji z prawem.

Zgodnie z art. 252 p.w.p. do postępowania przed Urzędem Patentowym RP stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza, że Urząd Patentowy RP jest obowiązany m.in. przestrzegać zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Z zasady tej wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej, nawet wtedy, gdy decyzje nie uwzględniają ich żądań. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest też określona w art. 7 k.p.a. zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, nakładająca na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy pod względem faktycznym i prawnym. Zasadę tę realizuje szereg przepisów szczegółowych, które nakładają na organ obowiązek wyczerpującego zebrania, rozpatrzenia i oceny całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.).

Pamiętać przy tym należy, że treść uzasadnienia podjętej decyzji powinna dokumentować wypełnienie przez organ wymienionych obowiązków procesowych i odnosić się do zakresu przeprowadzonego postępowania w sprawie. Możliwość dokonania oceny legalności decyzji warunkowana jest zaś spełnieniem wymogów formalnych określonych w art. 107 § 1 k.p.a. Uzasadnienie decyzji ma bowiem na celu wykazanie procesu myślowego, który doprowadził do ustalenia treści rozstrzygnięcia. Tym samym więc uzasadnienie, którego treść nie pozwala na poznanie motywów, którymi organ kierował się przy załatwianiu sprawy skutkuje wadliwością uzasadniającą uchylenie decyzji z tego powodu, że nie poddaje się ona kontroli i ocena jej legalności nie jest możliwa (por. wyrok NSA z 28 października 1998 r., sygn. akt I SA/Gd 1651/96, wyrok NSA z 14 grudnia 1998 r., sygn. akt II SA 1756/99).Taki stan rzeczy zachodzi w ocenie Sądu w rozpoznawanych sprawach.

Zaskarżone decyzje wydane zostały w oparciu o przepis art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. Przepis ten stanowi, że nie mają dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia, które składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności. Art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p., wskazany jako jedyna podstawa prawna odmowy udzielenia praw ochronnych, odnosi się do znaków wyłącznie opisowych, a więc takich, których bezpośrednią i jedyną funkcją jest przekazywanie informacji o towarze, a nie o jego pochodzeniu. Opisowy charakter znaku wyraża się tym, że jedyną i bezpośrednio przekazywaną informacją jest ta, która wskazuje na cechę towaru. Nie mają natomiast opisowego charakteru te znaki, które dopiero drogą pośredniego wnioskowania mogą stanowić oznaczanie takich cech.

Przedmiotem oceny Urzędu Patentowego RP były oznaczenia składające się z trzech elementów słownych TAURINE MEGA CAPS oraz GLUTAMINE MEGA CAPS. Organ zobowiązany był więc do oceny tych oznaczeń jako całości. Odmowa udzielenia praw ochronnych w oparciu o powołany w decyzjach przepis art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. mogła zaś nastąpić w sytuacji, gdyby organ ustalił, że oznaczenia te jako całość składają się wyłącznie z elementów opisowych. W ocenie Sądu organ nie dokonał należytej oceny zgłoszonych oznaczeń jako całości w kontekście zastosowanej podstawy prawnej odmowy udzielenia praw ochronnych.

Podkreślić w tym miejscu należy, iż nie na każdy znak towarowy mający wyłącznie postać wyrazu opisowego w rozumieniu art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. można odmówić udzielenia prawa ochronnego z powodu jego niedystynktywności. Odmowa z tego powodu jest jedynie dopuszczalna w tych przypadkach, gdy wyraz jest opisowy w świetle zapatrywań przeciętnego odbiorcy zgłoszonych towarów lub usług. Oznaczenie nie może być też uznane za niedystynktywne tylko dlatego, że sugeruje ono określone cechy zgłoszonych towarów lub usług (znaki towarowe sugerujące) lub stanowi aluzję do tych cech (znaki towarowe aluzyjne) (vide: W. Włodarczyk - Zdolność odróżniająca znaku towarowego, Oficyna Wydawnicza VERBA, Lublin 2001 str. 81). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 czerwca 2005 r. (sygn. akt II GSK 65/05) zwrócił natomiast uwagę, iż kwestię posiadania bądź nieposiadania przez znak dostatecznych znamion odróżniających nie rozpatruje się in abstracto lecz in concreto. Należy zatem odnosić zgłoszone oznaczenie do konkretnych towarów, wskazanych we wniosku o rejestrację znaku towarowego.

Organ wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji dlaczego, w jego ocenie, umieszczone na pierwszym miejscu w spornych oznaczeniach wyrazy TAURINE oraz GLUTAMINE, które są nazwami wpisanymi przez Światową Organizację Zdrowia do indeksu leków INN, nie mają dostatecznych znamion odróżniających w świetle powołanego przepisu art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. Niezrozumiałe dla Sądu jest jednak stanowisko organu odnośnie pozostałych dwóch członów tych oznaczeń MEGA CAPS, czy organ uznaje je także za elementy słowne opisowe, a jeżeli tak, to na jakie informacje o oznaczanych towarach, w ocenie organu, te elementy słowne wskazują. Organ powinien w tej sytuacji wyjaśnić jednocześnie w decyzjach, dlaczego nie zachodziły przeszkody do udzielenia skarżącej prawa ochronnego na znak towarowy słowny MEGA CAPS zarejestrowany za nr R-169709 przeznaczony do oznaczania m. in. towarów w klasach 5, 29 i 30, a także do udzielenia skarżącej prawa ochronnego na znak towarowy CREATINE MEGA CAPS zarejestrowany za nr R-181977.

Przesłanki odmowy udzielenia praw ochronnych na sporne oznaczenia TAURINE MEGA CAPS oraz GLUTAMINE MEGA CAPS nie zostały więc, w ocenie Sądu, przez organ dostatecznie wyjaśnione, a zatem Sąd nie miał możliwości zbadania, czy ocena dokonana przez organ jest prawidłowa.

Reasumując, w ocenie Sądu, Urząd Patentowy RP nie rozpoznał sprawy w sposób wszechstronny i wyczerpujący, naruszając tym samym przepisy art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji orzeczenia. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności Sąd wydał na podstawie art. 152 p.p.s.a., zaś o zwrocie kosztów postępowania orzekł w oparciu o art. 200 i art. 205 p.p.s.a.