Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 607/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-05-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 7, art. 11 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 6 poz 40
law: Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru
article: Art. 1 pkt 2, art. 7 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka (spr.) Sędziowie WSA Janusz Kasprzycki NSA Krystyna Kutzner Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2012 r. sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 28 marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności skargę oddala


UZASADNIENIE

Z. B. złożył w dniu 11.05.2006r. w siedzibie Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosek o przyznanie płatności bezpośredniej do gruntów rolnych (dalej OB.) na rok 2006 obejmujących jednolitą płatność obszarową (JPO) i uzupełniającą płatność obszarową (UPO). Wniosek złożony został przez Z. B., jednak na nazwisko Z. B.

Podczas kontroli wniosku stwierdzono, ze dane zawarte we wniosku odnośnie działek ewid. Nr [...]; [...]; [...]; [...] i powiązanych z nimi działek rolnych są niegodne z informacjami zawartymi w Ewidencji Gruntów i Budynków, co spowodowało wezwania Z. B. do złożenia wyjaśnień. W dniu 1 września 2006 r. w Biurze Powiatowym ARiMR stawił się skarżący Z. B., oświadczając, że jest jedynym spadkobiercą Z. B., która zmarła w dniu 25 grudnia 2004 r. w T.

Postępowanie zainicjowane wnioskiem strony zostało zakończone decyzją Kierownika w/w Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] 2007 r. nr [...]. Decyzja została wydana na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz. U. z 2004 r., Nr 6, poz. 40 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Na mocy w/w decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie przyrzynania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006 w całości. Przyczyną wydania w/w rozstrzygnięcia było stwierdzenie okoliczności, które uniemożliwiały Z. B. ubieganie się o przedmiotowe płatności w imieniu własnym oraz w imieniu swojej matki Z. B. lub też przejęcie tych płatności po zmarłej, z powodu braku rejestracji skarżącego jako producenta rolnego.

W odwołaniu z dnia 1 sierpnia 2007 r. Z. B. podniósł, że decyzja jest dla niego krzywdząca, gdyż nie uwzględnia faktu, że jest on jedynym spadkobiercą Z. B. oraz nie wskazuje jednoznacznie dlaczego przedmiotowe postępowanie zostało umorzone. Do odwołania dołączono wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania.

Postanowieniem z dnia [...] 2007 r. nr [...] Dyrektor OR ARiMR odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Na skutek skargi wniesionej od tego postanowienia przez Z. B., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 7 października 2009 r. sygn. akt III SA/Kr 854/09 uchylił zaskarżone postanowienie stwierdzając, że organ odwoławczy nie dość wnikliwie przeanalizował okoliczności nieterminowego wniesienia odwołania. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Dyrektor OR ARiMR postanowieniem z dnia [...] 2008 r. przywrócił skarżącemu termin do wniesienia odwołani od decyzji nr [...], a następnie decyzją z dnia [...] 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje organu I instancji, od której skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego w Krakowie.

Wyrokiem z dnia 22 października 2010 r. sygn. akt I SA/Kr 819/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzje organu II instancji, wskazując, że zaskarżona decyzja została podpisana przez tą samą osobę, która podpisała decyzje organu I instancji.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Dyrektor OR ARiMR decyzją z dnia 28 marca 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzje organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że skarżący usiłował uzyskać płatności bezpośrednie do gruntów na 2006 r., nie będąc zarejestrowanym producentem rolnym, gdyż złożony wniosek był opatrzony danymi matki skarżącego, podczas, gdy Z. B. zmarła w dniu 25 grudnia 2004r. W/w nieprawidłowości oznaczały brak dochowania przez skarżącego podstawowych wymogów związanych z płatnościami, o jakie starano się w przedmiotowej sprawie. Wynika to w szczególności z ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Zgodnie z art. 11 ust. 1 powołanej ustawy producent podlega wpisowi do ewidencji producentów na podstawie wniosku złożonego do kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę wnioskodawcy. Natomiast art. 7 ustawy nie pozostawia wątpliwości, że dotyczy ona osób żyjących w momencie składania wniosku o przyznanie płatności. Numer producenta jest niepowtarzalny i nie przechodzi na następcę prawnego.

Organ odwoławczy podkreślił, że Z. B. do dnia dzisiejszego nie zarejestrował się jako producent rolny, co skutecznie uniemożliwia mu ubieganie się o wsparcie ARiMR w imieniu własnym. Zatem ponieważ w trakcie rozpatrywania wniosku o płatność OB. za 2006 r. okazało się, że wniosek ten nie został złożony przez osobę, na którą ten wniosek wskazywał, tj. Z. B., a przez osobę, która nie była i nadal nie jest zarejestrowanym producentem rolnym tj. Z. B. - rozpoznanie sprawy skarżącego stało się bezprzedmiotowe. W takiej sytuacji w/w postępowanie nie mogło zakończyć się decyzją merytoryczną np. o odmowie przyznanie przedmiotowej płatności.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Z. B. zarzucił organowi rażące naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, a to art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 156 § 1 pkt 2 i 7 oraz art. 163, art. 107 § 3, art. 156 § 1 pkt 5, art. 105 § 1 oraz art. 67 § 5 i art. 39 pkt 1 "p.p.s.a."

W konsekwencji tych zarzutów skarżący wniósł o "stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji z rażącym naruszeniem przepisów prawa, bądź umorzenie postępowania". Nadto skarżący zarzucił:

1. błędną i niekorzystną dla strony interpretacje jej uprawnień do uzyskania i korzystania z numeru producenta oraz podtrzymanie tej interpretacji zaskarżoną decyzją rozstrzygającą odwołanie,

2. oparcie uzasadnienia faktycznego zaskarżonej decyzji o pomówienia oraz okoliczności i przepisy nie dotyczące sprawy strony,

3. brak merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy strony, tj. poprzez decyzję o przyznaniu lub odmowie płatności OB za 2006 r.,

4. brak wykonania wyroku WSA w Krakowie z dnia 7 października 2009 r., poprzez powtarzające się braki w uzasadnieniach prawnych,

5. brak respektowania obowiązku doręczenia decyzji wydanych w sprawie skarżącego jego pełnomocnikowi ustanowionego przez WSA.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR podtrzymując w całości swe dotychczasowe stanowisko w sprawie wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące przy tym są przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji lub innego aktu może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy ich wydawaniu organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270), tj. w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw dla stwierdzenia zasadności zarzutów naruszenia prawa, procesowego i materialnego, w rozpoznawanej sprawie.

Istota sporu w przedmiotowej sprawie koncentruje się wokół kwestii czy rolnikowi, który nie posiada własnego numeru identyfikacyjnego przysługują płatności bezpośrednie. Podkreślić należy, że nie jest to pierwsza tego rodzaju sprawa, gdyż Z. B. wielokrotnie wcześniej zwracał się do właściwych organów o przyznanie mu płatności bezpośrednich w ten sposób, że wypełniał wniosek o przyrzynanie tych płatności na swoją zmarłą matkę i imieniem matki, bądź też swoim nazwiskiem podpisywał się pod wnioskiem. W takiej sytuacji organy wielokrotnie odmawiały skarżącemu przyznania płatności bezpośrednich oraz informowały go o konieczności dokonania wpisu do ewidencji producentów i uzyskania indywidualnego numeru identyfikacyjnego oraz niemożności przejęcia numeru identyfikacyjnego zmarłej matki.

Art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008r. nr 170, poz. 1051 ze zm.) określa zasady i tryb przyznawania rolnikom płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów oraz wsparcia specjalnego, przeprowadzania kontroli, wypłaty rolnikom ww. płatności w zakresie nieokreślonym w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w pkt. 1 lub przewidzianym w tych przepisach do określenia przez państwo członkowskie Unii Europejskiej.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 powołanej ustawy rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli:

1. posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha;

2. wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

3. przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

4. został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Wszystkie te przesłanki należy spełnić łącznie, gdyż brak chociażby jednej z nich powoduje, iż osoba ubiegająca się o dopłatę nie spełnia wymaganych przez prawo kryteriów. Oznacza to, że nadanie numeru identyfikacyjnego jest warunkiem koniecznym przysługiwania rolnikowi płatności bezpośredniej w danym roku. Jest to czynność materialno-techniczna organu administracji publicznej, która może być dokonana jedynie wówczas, gdy podmiot spełnia warunki przewidziane w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, gospodarstw rolnych oraz wniosków o przyznanie płatności.

Kwestie związane z ewidencjonowaniem producentów, gospodarstw rolnych oraz wniosków o przyznanie płatności reguluje z kolei ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2012, poz. 86). Określa ona zasady tworzenia i prowadzenia, zakres oraz przeznaczenie krajowego systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (art. 1 powołanej ustawy).

W myśl art. 11 ust. 1 tej ustawy producent podlega wpisowi do ewidencji producentów na podstawie wniosku złożonego do właściwego kierownika biura powiatowego Agencji, przy czym jednocześnie z wpisem do ewidencji producentów nadaje się numer identyfikacyjny, który jest niepowtarzalny i nie przechodzi na następcę prawnego (art. 12 ust. 1 i ust. 2 ustawy).

"System" ten ma charakter przede wszystkim ewidencyjny i informacyjny w zakresie umożliwiającym kontrolę dopłat pod względem podmiotowym i przedmiotowym oraz zasad wykorzystania pomocy. Patrz wyrok WSA w Krakowie z dnia 31 stycznia 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 1284/11 – orzeczenie dostępne na stronie internetowej: http// www.nsa.gov.pl)

W rozpoznawanej sprawie organy administracji publicznej (ARiMR) prawidłowo umorzyły postępowanie w sprawie przyznania Z. B. płatności na 2006 r. Podkreślić należy, że organy nie kwestionowały na żadnym etapie postępowania administracyjnego, że skarżący jest rolnikiem posiadającym działki rolne uprawniające go do występowania o dopłaty, nie negowano powierzchni jak i charakteru prowadzonych przez niego upraw. Organy wykazały natomiast, że skarżący nie spełnia wszystkich wymaganych przez prawo kryteriów, albowiem nie został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie powołanych wyżej przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów.

W ocenie Sądu stanowisko organów jest trafne, gdyż zgodnie z art. 12 ust. 1 powołanej ustawy numer identyfikacyjny nadany w trybie ustawy jest niepowtarzalny i nie przechodzi na nadstępce prawnego. Oznacza to, że skarżący nie może przejąć numeru identyfikacyjnego swojej zmarłej matki i wykorzystywać go w dalszym ciągu jako własny. Wbrew temu, co utrzymywał skarżący numer identyfikacyjny, o który toczy się spór nie jest przydzielany do gospodarstwa rolnego, lecz jest nadawany producentowi rolnemu. Ewidencja gospodarstw rolnych zawiera numer identyfikacyjny o którym mowa w art. 12, a więc numer nadany producentowi rolnemu (art. 8 pkt 1 w/w ustawy).

Nadto, zgodnie z art. 11 ust. 3 pkt 3 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, wniosek o wpis producenta do ewidencji producentów składa się nie później niż na 21 dni przed dniem złożenia pierwszego wniosku o przyznanie płatności, z tym, że producenci rolni niewpisani do ewidencji producentów, którzy przejmują posiadanie gospodarstwa rolnego składają wniosek (o wpis do ewidencji) nie później niż w dniu złożenia wniosku o przyznanie płatności na podstawie przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Bezopornym jest, że skarżący nie został zarejestrowany jako producent rolny, a w konsekwencji nie uzyskał własnego indywidualnego numeru producenta rolnego, gdyż takiego wniosku nie złożył, pomimo pouczenia go przez organy o takim obowiązku.

Sąd nie dopatrzył się podniesionych w skardze przez Z. B. naruszeń szeregu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 156 § 1 pkt 2, 5 i 7, art. 163, art. 77 § 1, art. 107 § 3, art. 105 § 1), a także art. 67 § 5, art. 39 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zresztą skarżący w zasadzie w żaden sposób tych zarzutów nie uzasadnił.

Sąd nie podzielił również zarzutów skarżącego odnośnie oparcia uzasadnienia faktycznego zaskarżonej decyzji o pomówienia, okoliczności i przepisy nie dotyczące strony oraz niewykonanie przez organ wyroku Sądu z dnia 7 października 2009 r. poprzez powtarzające się braki w uzasadnieniu. W zaskarżonej decyzji organ wydał prawidłowe rozstrzygnięcie oraz wskazał jego podstawę prawną, obszernie powołując treść przepisów, na których oparł przedmiotowe rozstrzygnięcie.

Odnosząc się do zarzutu braku respektowania przez organ obowiązku doręczenia decyzji wydanych w sprawie pełnomocnikowi skarżącego ustanowionemu z urzędu przez Sąd, podkreślić należy, że w sprawie III SA/Kr 854/09 Sąd faktycznie przyznał skarżącemu pełnomocnika z urzędu, jednak pełnomocnik ten został ustanowiony wyłącznie na potrzeby postępowania sądowego toczącego się przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, zatem organ ponownie wydając decyzję po zakończeniu postępowania sądowego, prawidłowo doręczył zaskarżoną decyzje skarżącemu.

Wobec powyższego skarga nie mogła być uwzględniona, ponieważ wyniki oceny przeprowadzonego postępowania przez organ odwoławczy nie dają podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.