Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 722/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2021-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1, ust. 1b
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Janina Guść (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 października 2021 r. sprawy ze skargi K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wójt Gminy [...] decyzją z dnia 25 stycznia 2021 r. odmówił K. C. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad ojcem – G. C.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 104, art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), dalej powoływanej jako "k.p.a.", w związku z art. 1, art. 2 pkt 2, art. 3, art. 17 ust. 1, ust. 1a, ust. 1b, art. 20 ust. 2, ust. 3, art. 23, art. 24, art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j.: Dz. U. z 2020 r. poz. 111 ze zm.), dalej powoływanej jako "ustawa" oraz rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 2017 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku, zaświadczeniach i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1466).

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że z treści orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia 17 kwietnia 2009 r. wynika, że ojciec strony jest trwale niezdolny do samodzielnej egzystencji. Na podstawie tego orzeczenia nie można ustalić od kiedy istnieje jego niepełnosprawność, zatem nie można uznać, że niepełnosprawność ta powstała nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Tym samym nie została spełniona przesłanka określona w art. 17 ust. 1b ustawy.

Organ ustalił również, że G. C. pozostaje w związku małżeńskim, a jego żona legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Z uwagi na stan zdrowia nie może ona sprawować opieki nad mężem.

Organ wskazał, że wnioskodawczyni zaprzestała pracy w 2017 r. w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad ojcem. Od dnia 1 maja 2017 r. do dnia 31 października 2020 r. pobierała ona specjalny zasiłek opiekuńczy.

Organ ustalił, że z rodzinnego wywiadu środowiskowego wynika, że ojciec strony (ur. 1 marca 1936 r.) jest po operacji jelita grubego, ma założoną stomię, ma guz nerki o nieznanym charakterze, słaby słuch i wzrok, problemy z samodzielnym poruszaniem się, zaniki pamięci. Strona mieszka w odległości ok 1,5 km od miejsca zamieszkania ojca i odwiedza ojca dwa razy dziennie. W ramach sprawowanej opieki wykonuje takie czynności jak przygotowywanie posiłków, pomoc w dbaniu o higienę i pielęgnację (pomoc przy myciu ciała, obcinanie paznokci), wymiana worków stomijnych 2-3 razy w tygodniu, mierzenie ciśnienia - kilka razy w tygodniu, masowanie ojca, umawianie i jeżdżenie z ojcem na wizyty lekarskie, sprzątanie domu, pranie, prasowanie, realizacja recept, robienie zakupów, opłacanie rachunków, załatwianie spraw urzędowych, palenie w piecu. Strona deklarowała, że czas sprawowanej opieki waha się od 3 do maksymalnie 6 godzin dziennie (w zależności od potrzeby).

Organ stwierdził, że czas oraz zakres sprawowanej opieki nie uniemożliwia podjęcia przez wnioskodawczynię zatrudnienia chociażby w niepełnym lub zmianowym wymiarze czasu pracy, a niepodejmowanie zatrudnienia wynika z wyboru wnioskodawczyni. Organ zaznaczył, że czynności, które wykonuje wnioskodawczyni w związku z opieką nad ojcem są zwykłymi czynnościami związanymi z prowadzeniem każdego gospodarstwa domowego.

Strona odwołała się od decyzji organu pierwszej instancji podnosząc, że organ przy wykładni art. 17 ust. 1b ustawy nie uwzględnił skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13. Nadto wskazała na cel regulacji art. 17 ust. 1 ustawy, twierdząc, że zastosowanie przez organ jedynie literalnej wykładni tego przepisu prowadziłoby do sytuacji pozbawienia jej świadczenia, mimo wykonywania faktycznej opieki nad ojcem.

Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 26 maja 2021 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu stwierdził, że art. 17 ust. 1 ustawy należy stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej. Chodzi tu zatem o sprawowanie stałej, ciągłej opieki wykluczającej podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Świadczenie pielęgnacyjne ma być rekompensatą za rezygnację z pracy z uwagi na konieczność opieki nad osobą bliską, która jej wymaga.

Organ ustalił, że ojciec strony legitymuje się aktualnym orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 17 kwietnia 2009 r., z którego wynika, że jest on trwale niezdolny do samodzielnej egzystencji. Małżonkowie G. i G. C. mają troje dzieci: dwójkę synów którzy pracują oraz córkę (stronę) która - sprawuje opiekę nad ojcem, a także pomaga matce.

W ocenie organu odwoławczego, zakres opieki (faktycznie wymaganej i świadczonej) nie jest tak znaczący, aby strona nie mogła podjąć pracy. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że ojciec strony samodzielnie spożywa posiłki, przyjmuje leki, samodzielnie się porusza (przynajmniej po mieszkaniu), samodzielnie korzysta z toalety. Organ podkreślił, że wnioskodawczyni w złożonym oświadczeniu podała, że przebywa u rodziców "od rana do wieczora", natomiast podczas rodzinnego wywiadu środowiskowego wskazała, że jest u ojca dwa razy dziennie, przy czym zakres czasowy pomocy wynosi od 3 do 6 godzin dziennie. Organ ustalił, że wnioskodawczyni w ramach opieki nad ojcem pomaga w czynnościach związanych z higieną osobistą - (kąpiel, mycie, pielęgnacja, obcinanie paznokci), wymiana worków stomijnych 2-3 razy w tygodniu, przygotowuje posiłki. Zakres czynności opiekuńczych i ich wymiar czasowy nie są na tyle znaczące, że uniemożliwiają stronie podjęcie zatrudnienia, choćby w niepełnym wymiarze godzin. Znacząca część świadczonej pomocy dotyczy faktycznie prowadzenia gospodarstwa domowego obojga rodziców, co należy odróżnić od czynności pielęgnacyjnych i opiekuńczych. Sprzątanie, pranie, zakupy, przygotowanie posiłków, itp. - co do zasady - są wykonywane także przez pracujących dorosłych zstępnych wobec swoich rodziców w podeszłym wieku. Dodatkowo małżonkowie stanowią dla siebie nawzajem wsparcie w codziennym funkcjonowaniu.

Organ odwoławczy zauważył również, że strona pracowała do 30 kwietnia 2017 r. W związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad ojcem od dnia 1 maja 2017 r. do dnia 31 października 2020 r. pobierała specjalny zasiłek opiekuńczy. Na tej podstawie nie można stwierdzić, że zrezygnowała ona z zatrudnienia z powodu konieczności opieki nad ojcem w takim zakresie, że uniemożliwiało jej to wykonywanie zatrudnienia.

Za błędny organ uznał zarzut strony, jakoby podstawę do odmowy ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego stanowił przepis art. 17 ust. 1b ustawy. Organ pierwszej instancji omawiał ten przepis, jednak jako jedyną przesłankę odmowy ustalenia prawa do świadczenia wskazał niespełnienie przesłanki z art. 17 ust. 1 ustawy, tj. brak związku przyczynowo - skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem pracy a koniecznością sprawowania opieki na ojcem.

K. C., reprezentowana przez pełnomocnika, zaskarżyła decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o jej uchylenie, orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyznanie jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ewentualnie przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Ponadto skarżąca wniosła o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przez przyjęcie, że niepodejmowanie pracy zarobkowej przez skarżącą w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie wypełnia przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowani opieki nad osobą legitymizującą się orzeczeniem o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osobie w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.

Skarżąca powtórzyła, że sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym ojcem, która to opieka uniemożliwiała jej podjęcie zatrudnienia.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o oddalenie skargi i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) - dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a.", uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3).

Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wynika, wbrew stanowisku organu odwoławczego, że organ pierwszej instancji analizował dwie przesłanki przyznania świadczenia - przesłankę wynikającą z art. 17 ust. 1 ustawy oraz przesłankę wynikającą z art. 17 ust. 1b ustawy.

W myśl art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Stosownie zaś do art. 17 ust. 1b ustawy, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia.

Regulacja art. 17 ust. 1b ustawy stanowiła przedmiot oceny Trybunału Konstytucyjnego, który wyrokiem z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13, orzekł, że art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.

Skutkiem tego wyroku jest ustalenie, że w odniesieniu do grupy opiekunów osób, których niepełnosprawność wymagająca opieki powstała później, czyli po ukończeniu 18 roku życia, przedmiotowa przesłanka nabycia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego utraciła cechę konstytucyjności. W konsekwencji przysługiwanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tej grupie osób należy rozpatrywać bez tej przesłanki. Wymieniony wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie doprowadził wprawdzie do wyeliminowania niekonstytucyjnej normy z porządku prawnego, jednak jego treść wiąże - w myśl art. 190 ust. 1 Konstytucji RP - i stanowi dla organów administracji oraz sądów administracyjnych istotną wskazówkę interpretacyjną. W konsekwencji organy administracji rozstrzygające o prawie do świadczenia pielęgnacyjnego miały obowiązek procedować w oparciu o przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych z wyłączeniem tej części przepisu art. 17 ust. 1b ustawy, która z dniem wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, tj. w dniu 23 października 2014 r., została ostatecznie uznana za niekonstytucyjną.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela linię orzeczniczą sądów administracyjnych, które w odniesieniu do opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych wnoszących o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego po wyroku Trybunału, dostrzegają jego wpływ na obecną sytuację tych podmiotów i wyrażają stanowisko o konieczności uchylenia decyzji (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 sierpnia 2016 r., sygn. akt I OSK 923/16, oraz wyrok z 4 listopada 2016 r. sygn. akt I OSK 1578/16, wyrok WSA w Warszawie z 2 kwietnia 2015 r. sygn. akt VIII SA/Wa 1026/14, wyrok WSA w Olsztynie z 27 sierpnia 2015 r. sygn. akt II SA/Ol 623/15, wyrok WSA w Bydgoszczy z 1 czerwca 2015 r. sygn. akt II SA/Bd 366/15, wyrok WSA w Gdańsku z 16 marca 2017 r. sygn. akt III SA/Gd 51/17).

Zatem brak zaistnienia przesłanki wskazanej w art. 17 ust. 1b ustawy nie mógł skutkować odmową przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Organy obu instancji jako podstawę odmowy przyznania prawa do świadczenia wskazały brak przesłanki z art. 17 ust. 1 ustawy. Z przepisu tego wynika, że zasadniczym warunkiem przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest by opiekun osoby niepełnosprawnej nie podejmował lub rezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Wyrażone przez organy stanowisko, że opisana w art. 17 ust. 1 ustawy przesłanka przyznania świadczenia pielęgnacyjnego nie zachodzi, nie narusza prawa. Organy prawidłowo, w oparciu o ustalone okoliczności faktyczne stwierdziły, że brak jest bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy sprawowaniem przez skarżącą opieki nad niepełnosprawnym ojcem a niepodejmowaniem lub rezygnacją przez skarżącą z zatrudnienia.

W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że świadczenie pielęgnacyjne jest przyznawane osobom, które nie mogą podjąć zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub które są zmuszone do rezygnacji z zatrudnienia ze względu na konieczność osobistego sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Świadczenie to jest zatem skierowane do osób, które dobrowolnie nie podejmują pracy lub z niej rezygnują w celu wykonywania opieki nad osobą niepełnosprawną. Celem świadczenia pielęgnacyjnego jest częściowe zrekompensowanie opiekunowi niepełnosprawnego strat finansowych spowodowanych niemożnością podjęcia pracy lub rezygnacją z niej w związku z koniecznością opieki nad osobą niepełnosprawną (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 sierpnia 2018 r. sygn. akt I OSK 1124/18). Zaprzestanie aktywności zawodowej przez opiekuna musi być spowodowane koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie zaś innymi przyczynami (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2019 r. sygn. akt I OSK 1549/19).

Wnioskujący o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego musi sprawować stałą opiekę nad osobą niepełnosprawną i być jej niezbędny w tak znacznym wymiarze, że w związku z tym rezygnuje on lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a między obiema tymi okolicznościami zachodzi bezpośredni związek przyczynowo - skutkowy.

Wskazać należy, że okoliczność, iż w treści orzeczenia lekarza orzecznika ZUS znajduje się zapis, zgodnie z którym ojciec skarżącej jest niezdolny do samodzielnej egzystencji, nie przesądza automatycznie, że zakres sprawowanej przez skarżącą opieki musi zostać przez organ uznany za wykluczający możliwość zatrudnienia. Nie zawsze bowiem osoba posiadająca orzeczenie z takim wskazaniem będzie wymagać opieki w stopniu wykluczającym podjęcie przez osobę bliską zatrudnienia. Rolą organów jest ustalenie, czy osoba która ubiega się o przyznanie świadczenia sprawuje opiekę w takim wymiarze, który uniemożliwia jej podjęcie zatrudnienia na podstawie indywidualnych okoliczności danej sprawy.

Ustawa o świadczeniach rodzinnych nie zawiera definicji sprawowania opieki, ale z treści art. 17 ust. 1 tej ustawy wynika, że aby można było mówić o opiece w rozumieniu ustawy, musi ona być stała lub długotrwała. Nie może to być opieka świadczona niecodziennie, a nawet jeżeli codziennie, to tylko przez małą część doby. Przepis art. 17 ust. 1 ustawy należy stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej (por. wyroki NSA z dnia 23 października 2020 r. sygn. akt I OSK 1148/20, z dnia 5 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 2454/11 oraz z dnia 2 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 2201/15). Warunku "stałej" opieki, nie można rozumieć jako wykonywania opieki nieustannie i przez 24 godziny na dobę, lecz ma to być stała, w sensie trwałości, a ciągła w sensie rozciągłości w czasie, opieka nad niepełnosprawną osobą, której zakres wyznaczony jest niepełnosprawnością osoby wymagającej opieki, a więc koniecznością wykonywania czynności warunkujących egzystowanie tej osoby w warunkach godności człowieka (por. wyrok WSA w Krakowie z 9 grudnia 2019 r. sygn. akt III SA/Kr 1164/19).

Świadczenie pielęgnacyjne nie może zostać przyznane w sytuacji gdy czas poświęcony na czynności opiekuńcze zajmuje jedynie część dnia i umożliwia podjęcie zatrudnienia. Nie zachodzi bowiem wówczas wymagana ustawą przesłanka przyznania świadczenia jaką jest rezygnacja z pracy lub niepodejmowanie pracy w uwagi na konieczność sprawowania opieki.

Z ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że sprawowana przez skarżącą opieka nad ojcem, z uwagi na czas wykonywania czynności wspomagających ojca w jego codziennym funkcjonowaniu, nie spełnia wymogów opieki, o jakiej jest mowa w art. 17 ust. 1 ustawy.

Okolicznością bezsporną w sprawie jest, że ojciec skarżącej legitymuje się orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 17 kwietnia 2009 r., który ustalił, że jest on trwale niezdolny do samodzielnej egzystencji. G. C. jest po operacji jelita grubego i założeniu stomni, ma słaby słuch i wzrok, problemy z poruszeniem się samodzielnie, zaniki pamięci. Mieszka wraz z małżonką, która legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Niemniej jednak z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika, że sprawowana przez skarżącą opieka nad ojcem, z uwagi na rodzaj i czasokres czynności wspomagających ojca w jego codziennym funkcjonowaniu nie spełnia wymogów opieki o jakiej jest mowa w art. 17 ust. 1 ustawy. Ustalenia te wynikają z przeprowadzonego wywiadu telefonicznego (w oparciu o przepisy wprowadzone w związku z epidemią), oświadczeń skarżącej oraz wykazu czynności wykonywanych podczas opieki nad ojcem.

Z tego materiału dowodowego wynika, że skarżąca nie mieszka z ojcem, którym się opiekuje, lecz w innym miejscu oddalonym o 1,5 km. Jak wskazała, odwiedza ona rodziców dwa razy dziennie. Matka strony zamieszkuje wraz z mężem, jednak z uwagi na pogorszenie stanu zdrowia nie może uczestniczyć w opiece nad mężem. Obowiązki związane z pomocą ojcu w zdecydowanej większości wykonuje skarżąca. Podczas wizyt u rodziców wykonuje ona zarówno czynności ściśle związane z opieką nad niepełnosprawnym ojcem jak pomoc w dbaniu o higienę i pielęgnację (pomoc przy myciu ciała, obcinanie paznokci), wymiana worków stomijnych 2-3 razy w tygodniu, mierzenie ciśnienia (kilka razy w tygodniu), w razie potrzeby masowanie ojca, umawianie i wyjazdy z ojcem na wizyty lekarskie, jak i czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego, do których należy między innymi gotowanie, sprzątanie, prasowanie, opłacanie rachunków, załatwianie spraw urzędowych.

Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, mimo deklarowania w oświadczeniu z dnia 18 grudnia 2020 r., że skarżąca przebywa u rodziców od rana do wieczora, w wywiadzie skarżąca wskazała, że na opiekę nad ojcem poświęca kilka godzin dziennie – minimalnie są to 3 godziny, maksymalnie 6 godzin. Nadto z wywiadu telefonicznego wynika, że ojciec skarżącej nie jest osobą leżącą, jest samodzielny w takich kwestiach jak chodzenie, spożywanie posiłków, przyjmowanie leków oraz korzystanie z toalety.

Z tych względów, Sąd uznał, że ocena Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], iż w niniejszej sprawie brak jest bezpośredniego i ścisłego związku między niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą, a sprawowaną przez nią opieką nad ojcem w rozumieniu art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy, nie narusza prawa. Uwzględniając czas trwania i charakter czynności jakie wykonuje skarżąca, a także fakt, że ojciec skarżącej z wieloma czynnościami radzi sobie samodzielnie, stwierdzić należy, że wykonywane przez skarżącą czynności nie powodują konieczności rezygnacji przez nią z podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Przy odpowiedniej organizacji zajęć i obowiązków związanych z opieką oraz pomocą ojcu skarżącą winna dysponować taką ilością czasu, który pozwoliłby jej na podjęcie aktywności zawodowej.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, jako niezasadną.

Należy dodać, że w przypadku zmiany okoliczności faktycznych związanych z opieką nad ojcem, pogorszeniem się jego stanu zdrowia bądź sprawności i koniecznością bardziej intensywnej i czasochłonnej opieki, skarżąca, wobec zmiany okoliczności faktycznych, będzie mogła wystąpić z kolejnym wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego.

Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie ustawowym nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.

Orzeczenia sądów administracyjnych powoływane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl).