Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 259/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 1g,  art. 12 ust. 4
journal: Dz.U. 2015 poz 2031
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania  i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Dominika Jeromin, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2017 r. w Radomiu sprawy ze skargi Polskiego Związku Działkowców Stowarzyszenie Ogrodowe w W. Okręg [...] w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania gruntu zastępczego na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w części dotyczącej punktu 2 (drugiego); 2) zasądza od Wojewody [...] na rzecz Polskiego Związku Działkowców Stowarzyszenie Ogrodowe w W. Okręg [...] w W. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] (dalej: Wojewoda, organ odwoławczy) decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. Nr [...], po ponownym rozpatrzeniu odwołania Polskiego Związku Działkowców Stowarzyszenia [...] w W. Okręg [...] (dalej: skarżący, PZD, Stowarzyszenie) od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] października 2015 r. Nr [...] w części dotyczącej punktu 2, dotyczącego odmowy przyznania gruntu zastępczego na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego, zlokalizowanego na nieruchomościach, oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki

o numerach: [...] o powierzchni 2461 m² i [...] o powierzchni 893 m², stanowiących własność Gminy Miasta R., a objętych decyzją Prezydenta Miasta R. Nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pod nazwą: "Budowa dróg gminnych: przedłużenie ulicy O. (bulwar północno-zachodni) oraz połączenie ulicy P. z ulicą J. (bulwar południowo-wschodni)", utrzymaną w mocy decyzją Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r.– utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w części dotyczącej punktu 2 decyzji.

W uzasadnieniu przedstawił następujący stan sprawy:

Decyzją Nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. Prezydent Miasta R. zezwolił na realizację inwestycji drogowej dla dróg gminnych - "Budowa dróg publicznych gminnych: przedłużenie ulicy O. (bulwar północno-zachodni) oraz połączenie ulicy P. z ulicą J. (bulwar południowo-wschodni)", w-g kat. IV, XXV

i XXVI. Wyżej wymienioną decyzją zostały objęte m.in. działka nr [...] o powierzchni 2461 m², powstała z podziału działki nr [...] i działka nr [...] [...] o powierzchni 893 m², powstała z podziału działki numer [...], położone w gminie Miasto R., obręb [...], Z., arkusz mapy [...] . Przedmiotowe nieruchomości, zgodnie z księgami wieczystymi KW Nr [...] oraz KW Nr [...] , prowadzonymi przez Sąd Rejonowy w R., VI Wydział Ksiąg Wieczystych, stanowiły własność Gminy Miasta R.. Na nieruchomościach objętych postępowaniem odszkodowawczym usytuowana była część Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...] " w R. (całkowita powierzchnia ogrodu 6,39 ha, w tym 1,25 ha przy ul. A. K. – N. oraz 5,14 ha przy ul. G.).

Na rozprawie administracyjnej, przeprowadzonej w dniu [...] stycznia 2015 r.

w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za urządzenia i obiekty przeznaczone do wspólnego korzystania przez wszystkich użytkowników działek, służących do zapewnienia funkcjonowania Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...] " przy ulicy A. K. – N. w R. (dalej także: ROD "[...]"), pełnomocnik skarżącego oświadczył, że ogród składał się z 33 działek, z których 13 przeznaczonych zostało pod inwestycję drogową. Inwestycja ta przebiega przez środek ogrodu, gdzie po jednej stronie inwestycji pozostaje 6 działek wraz ze świetlicą oraz studzienką wodociągową i elektryczną, po drugiej zaś stronie pozostaje 14 działek, bez możliwości zaopatrzenia w wodę i energię elektryczną, co w istocie uniemożliwia korzystanie z działek przez działkowiczów. Jednocześnie wystąpił z wnioskiem o zapewnienie gruntu zastępczego na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego.

W toku postępowania o ustalenie odszkodowania w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji

w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 211 ze zm., zwana dalej: specustawą drogową), PZD wnioskiem z dnia 20 stycznia 2015 r. wystąpiło do Prezydenta Miasta R. o stwierdzenie nabycia na rzecz Stowarzyszenia prawa użytkowania terenu zajętego pod ogrody "[...]".

Decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. Prezydent Miasta R. stwierdził nabycie z dniem [...] stycznia 2014 r. prawa użytkowania na czas nieoznaczony, nieodpłatnie nieruchomości, stanowiącej własność Gminy Miasta R., oznaczonej w ewidencji gruntów numerami działek: [...] o pow. 1498 m², [...] o pow. 2461 m², [...] o pow. 1664 m², [...] o pow. 1498 m², położonej przy ul. A. K. N. na rzecz Stowarzyszenia PZD (punkt 1 decyzji) oraz odmówił stwierdzenia nabycia prawa użytkowania na rzecz Stowarzyszenia nieruchomości stanowiącej własność Gminy Miasta R., oznaczonej numerami działek: [...] o pow. 2461 m² i [...] o pow. 893 m², położnej jak wyżej (punkt 2 decyzji). Prezydent uznał, że z dniem zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, nieruchomości stanowiące własność jednostek samorządu terytorialnego, objęte wnioskiem o wydanie takiej decyzji, nie mogą być przedmiotem obrotu w rozumieniu przepisów u.g.n. Czynność prawna, dokonana z naruszeniem tego zakazu, jest nieważna.

Decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2015 r. Prezydent Miasta R. (dalej: Prezydent, organ I instancji), działając na podstawie art. 12 ust. 4, ust. 4a, ust. 4f i ust. 5, art. 18 ust. 1, ust. 1g pkt 2 i 3 , ust. 1h, art. 22 i art. 23 specustawy drogowej w związku z art. 130 ust. 2, art. 132 ust. 1a, ust. 2 ust. 3 , art. 134 ust. 1-4

i art. 151 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2015 r., poz. 782, ze zm., zwana dalej: u.g.n.) oraz art. 61 § 1 i § 4, art. 104

i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2015 r., poz. 782 ze zm., zwana dalej: k.p.a.), ustalił odszkodowanie na rzecz Stowarzyszenia PZD w łącznej kwocie: 119.983 zł za urządzenia i obiekty przeznaczone do wspólnego korzystania przez wszystkich użytkowników działek

i służących do zapewnienia funkcjonowania Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...]" przy ulicy A. K. N. w R., usytuowanego na nieruchomościach, oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki o numerach: [...] o pow. 2461 m² i [...] o pow.893 m², stanowiących własność Gminy Miasta R. (punkt 1 decyzji). Jednocześnie w punkcie 2 tej decyzji Prezydent odmówił przyznania gruntu zastępczego na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego, zlokalizowanego na wyżej opisanych nieruchomościach, z uwagi na odmowę stwierdzenia nabycia przez Stowarzyszenie PZD prawa użytkowania ww. działek, stanowiących własność Gminy Miasta R., decyzją Prezydenta z dnia [...] czerwca 2015 r.

Od decyzji Prezydenta Miasta R. Nr [...] z dnia [...] października 2015 r. w części dotyczącej punktu 2 decyzji, odwołanie wniósł PZD, żądając przyznania gruntu zastępczego na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego, ewentualnie dodatkowego odszkodowania na rzecz Stowarzyszenia jako ekwiwalent w zamian za grunty zastępcze.

Decyzją z [...] lutego 2016 r. Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta z dnia [...] października 2015 r. w części dotyczącej punktu 2 decyzji o odmowie przyznania gruntu zastępczego na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego i umorzył w tym zakresie postępowanie przed organem I instancji.

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda stwierdził, że samo zapewnienie gruntów zastępczych, na których miałby ewentualnie zostać odtworzony rodzinny ogród działkowy, nie odbywa się w drodze aktu administracyjnego i obowiązek ten może być zrealizowany tylko poprzez zawarcie odpowiedniej umowy cywilnej, na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami i ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych.

Na skutek skargi wniesionej do sądu administracyjnego przez Stowarzyszenie na powyższą decyzję Wojewody, WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 4 listopada 2016 r. w sprawie VIII SA/Wa 262/16 uchylił zaskarżoną decyzję dotyczącą umorzenia postępowania w sprawie przekazania gruntu zastępczego za zajętą nieruchomość.

W uzasadnieniu wyroku Sąd stanął na stanowisku, że w sprawie brak było podstaw do umorzenia postępowania z uwagi na fakt, że o wszystkich roszczeniach, objętych art. 18 ust. 1g specustawy drogowej, orzeka się w drodze decyzji administracyjnej, co wykluczało możliwość umorzenia postępowania. Sąd zwrócił uwagę na okoliczność, że obowiązująca od 19 stycznia 2014 r. ustawa z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz.U. z 2014 r., poz. 40, zwana dalej: u.r.o.d.), a ściślej jej art. 61 pkt 2 lit. b, dodała art. 18 ust. 1h do specustawy drogowej. Obecnie ustawa ta reguluje wprost, że obowiązki wynikające z art. 18 ust. 1g specustawy drogowej ustalane są w decyzji wydanej przez organ, który wydał decyzję

o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Brzmienie powyższego przepisu nie pozostawia wątpliwości co do tego, że trybem właściwym do zapewnienia gruntu zastępczego za odtworzony ogród działkowy jest procedura administracyjna,

a w szczególności przesądza o tym art. 18 ust. 1 h specustawy drogowej.

Nadto Sąd podkreślił, że roszczenia, o których mowa w art. 18 ust. 1g specustawy drogowej, stanowią następstwo decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, a więc także względy ekonomiki procesowej oraz względy celowościowe przemawiają za przyjęciem drogi administracyjnej do dochodzenia tych roszczeń. Skoro zatem w niniejszej sprawie organy były zobowiązane orzec

o zapewnieniu gruntu zastępczego na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego, to nie można przyjąć, że postępowanie w sprawie w tym zakresie było bezprzedmiotowe, a w związku z tym umorzyć postępowanie przed organem I instancji.

Ponownie rozpoznając sprawę, Wojewoda decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 9a u.g.n., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta z dnia [...] października 2015 r.

w części dotyczącej punktu 2 decyzji.

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał, że w dacie wydania decyzji

o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla dróg gminnych PZD nie posiadał żadnych praw majątkowych do nieruchomości stanowiących własność Gminy Miasta R., oznaczonych jako działki: nr [...] i nr [...] . Brak posiadania przez PZD prawa użytkowania przedmiotowych nieruchomości powoduje, że Prezydent, w którego interesie nastąpiła częściowa likwidacja ROD "[...] ", zlokalizowanego w części na ww. nieruchomościach, nie jest zobligowany do zapewnienia gruntów zastępczych na jego odtworzenie. W ocenie organu odwoławczego, ustalenia w powyższym zakresie są kluczowe, mające wpływ na ocenę prawidłowości dokonanego przez Prezydenta rozstrzygnięcia w punkcie 2 decyzji Nr [...] .

Od powyższej decyzji Stowarzyszenie, reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosło skargę do sądu administracyjnego, w której zawarło żądanie uchylenia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta z dnia [...] października 2015 r. w części dotyczącej punktu 2 oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonej decyzji zarzuciło naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj:

1) art. 138 § 2 k.p.a. przez jego niezastosowanie w sytuacji, kiedy decyzja organu

I instancji w zaskarżonej części została wydana z naruszeniem prawa, m.in. art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. i art. 18 ust. 1 g specustawy drogowej, ponieważ organ I instancji nie ustalił, czy: - PZD posiadał prawo do przedmiotowej nieruchomości, - na jakich zasadach i w oparciu o co (czyje zgody, zezwolenia) na przedmiotowej nieruchomości funkcjonował kilkadziesiąt lat pracowniczy (później rodzinny) ogród działkowy, - co stanowiło na spornych działkach podstawę lokalizacji rodzinnego ogrodu działkowego,

a później zajmowania tego terenu przez działkowców i PZD, - nie zebrał i nie rozpatrzył żadnych dowodów na tę okoliczność, nie zwracał się do właściwych organów ani archiwów o dokumentację związaną z założeniem rodzinnego ogrodu działkowego na nieruchomości, będącej przedmiotem postępowania i przekazaniem tego terenu wówczas Wojewódzkiemu Zarządowi Pracowniczych Ogrodów Działkowych, - nie wziął pod uwagę, iż art. 18 ust. 1 g specustawy drogowej ustanawia obowiązek, a nie możliwość, zapewnienia gruntów zastępczych na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego, a organ odwoławczy ww. naruszenia usankcjonował;

2) art. 7 k.p.a. przez zaniechanie ustalenia, czy PZD przysługiwało do przedmiotowego terenu prawo użytkowania nabyte na podstawie decyzji administracyjnej lub na mocy wcześniejszych ustaw regulujących funkcjonowanie ROD, ewentualnie zaniechanie ustalenia czy PZD z Gminą Miasta R. (wcześniej ze Skarbem Państwa) łączył nienazwany stosunek zobowiązaniowy, z którego wynikało prawo zajmowania (użytkowania) przez PZD przedmiotowego terenu przez kilkadziesiąt lat (tj. od założenia ROD "[...]" do jego likwidacji w związku z realizacją inwestycji celu publicznego).

Ponadto skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.

- art. 18 ust. 1 g specustawy drogowej przez jego błędną wykładnię w zakresie, w jakim organ uzależnia wydanie decyzji orzekającej o obowiązku zapewnienia gruntów zastępczych na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego od posiadania przez PZD tytułu prawnorzeczowego do przedmiotowego gruntu, który PZD miałby udowodnić za pomocą określonego dokumentu w sytuacji, kiedy PZD nie zajął go bezprawnie, bez wiedzy Skarbu Państwa i bez jego przyzwolenia i zgody, bez dokumentów o lokalizacji ogrodu na przedmiotowym gruncie oraz bez przejęcia tego terenu do użytkowania (nie bez znaczenia też pozostaje, że ROD "Walter" miał status ogrodu stałego).

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, zwanej dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

W sprawie jest bezsporne, iż Prezydent Miasta R. decyzją Nr [...]

z dnia [...] lipca 2012 r. udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej dla dróg gminnych - "Budowa dróg publicznych gminnych: przedłużenie ulicy O. (bulwar północno-zachodni) oraz połączenie ulicy P. z ulicą J. (bulwar południowo-wschodni)". Wyżej wymienioną decyzją Prezydenta została objęta nieruchomość stanowiąca własność Gminy Miasta R.. Na nieruchomościach objętych przedmiotowym postępowaniem odszkodowawczym usytuowana była część ROD "[...] ".

Art. 12 ust. 4 specustawy drogowej stanowi, że nieruchomości lub ich części,

o których mowa w art. 11f ust. 1 pkt 6 tej ustawy, stają się własnością Skarbu Państwa lub odpowiedniej jednostki samorządu terytorialnego, z dniem, w którym decyzja

o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Z tym też dniem ustanowione na nieruchomościach wchodzących w skład pasa drogowego użytkowanie wieczyste wygasa (art. 12 ust. 4d) oraz wygasają ustanowione na nieruchomościach (lub prawie użytkowania wieczystego) ograniczone prawa rzeczowe (art. 12 ust. 4c). Podmiotom, które w ten sposób utraciły własność nieruchomości albo wygasło im użytkowanie wieczyste lub ograniczone prawo rzeczowe, przysługuje odszkodowanie, w myśl art. 12 ust. 4f specustawy drogowej. Do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania, stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami,

z zastrzeżeniem art. 18, a decyzję ustalającą wysokość odszkodowania za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, wydaje organ, który wydał decyzję

o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (art. 12 ust. 4a specustawy drogowej).

Ogólna zasada wypłaty odszkodowania za utracone prawa majątkowe, określona w art. 12 ust. 4f specustawy drogowej, ulega modyfikacji w przypadku, gdy decyzja

o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dotyczy rodzinnych ogrodów działkowych, ustanowionych zgodnie z u.r.o.d. (art. 18 ust. 1g specustawy drogowej). Podmiot, w którego interesie nastąpi likwidacja rodzinnego ogrodu działkowego lub jego części, zobowiązany jest wówczas:

1) wypłacić członkom PZD – odszkodowanie za stanowiące ich własność nasadzenia, urządzenia i obiekty znajdujące się na działkach;

2) wypłacić PZD – odszkodowanie za stanowiące jego własność urządzenia, budynki

i budowle rodzinnego ogrodu działkowego przeznaczone do wspólnego korzystania przez użytkujących działki i służące do zapewnienia funkcjonowania ogrodu;

3) zapewnić grunty zastępcze na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego.

Przepis art. 18 ust. 1g specustawy drogowej ma na celu przyspieszenie procedury pozyskiwania terenów ogrodów na potrzeby inwestycji drogowych. Zgodnie

z art. 11j ww. ustawy, nie stosuje się wówczas trybu likwidacji rodzinnych ogrodów działkowych, określonego w art. 18-24 u.r.o.d. Wprowadzenie do specustawy drogowej przepisu art. 18 ust. 1g nakłada na podmiot, w którego interesie nastąpi likwidacja rodzinnego ogrodu działkowego lub jego części, obowiązek wypłaty odszkodowania za przejęte nieruchomości. Wszystkie wymienione w tym przepisie roszczenia stanowią odszkodowanie za nieruchomości zajęte w związku z decyzją o realizacji inwestycji drogowej (por wyrok WSA w Gliwicach z dnia 22 października 2012 r., sygn. akt II SA/Gl 613/12, publ. Lex nr 1248891).

Prezydent decyzją z dnia [...] października 2015 r. ustalił odszkodowanie

w łącznej kwocie: [...] zł za urządzenia i obiekty przeznaczone do wspólnego korzystania przez wszystkich użytkowników działek i służących do zapewnienia funkcjonowania ROD "[...] ". Jednocześnie w punkcie 2 ww. decyzji odmówił przekazania gruntu zastępczego na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego, zlokalizowanego na powyżej opisanych nieruchomościach, z uwagi na decyzję Prezydenta z dnia [...] czerwca 2015 r. odmawiającą stwierdzenia nabycia przez Stowarzyszenie prawa użytkowania przedmiotowych działek, oznaczonych numerami: [...] i [...] , stanowiących własność Gminy Miasta R., a objętych decyzją Prezydenta Nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r.

Wojewoda w zaskarżonej decyzji, dotyczącej punktu 2 decyzji organu I instancji, zajął podobne stanowisko, iż brak posiadania przez PZD prawa użytkowania ww. nieruchomości powoduje, że Prezydent, w którego interesie nastąpiła częściowa likwidacja ROD, zlokalizowanego w części na działkach nr [...] i nr [...] , nie jest zobligowany do zapewnienia gruntów zastępczych na jego odtworzenie.

Sąd w składzie orzekającym w tej sprawie nie podziela ww. argumentów Prezydenta i Wojewody, co stało się podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji Prezydenta w części dotyczącej punktu 2.

Jak wynika z akt administracyjnych, ROD "[...]" przy ul. A. K. N. o powierzchni 1,25 ha funkcjonował od 1963 r. (potwierdzenie wypisu

z rejestru pracowniczych ogrodów działkowych z dnia[...] czerwca 2005 r. oraz informacja PZD z dnia [...] listopada 2005 r. w formie tabelarycznej o istniejących rodzinnych ogrodach działkowych na terenie R.). W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] czerwca 2015 r. Prezydent stwierdził, że działki wchodzące w jego skład mają charakter ogrodu stałego w rozumieniu art. 33 ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych (Dz.U. z 1996 r. Nr 85, poz. 390). Ww. decyzja na podstawie art. 76 ust. 1 pkt 4 i ust. 2 u.r.o.d. stwierdziła nabycie z mocy prawa z dniem [...] stycznia 2014 r. na rzecz Stowarzyszenia prawa użytkowania części ROD "[...] ", a mianowicie działek o numerach: [...] , [...] , [...] i [...] . Przedmiotowe działki nr [...] i nr [...] w dacie [...] stycznia 2014 r. (dzień wejścia w życie u.r.o.d.) posiadały już inne przeznaczenie, bo zostały objęte decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej z dnia [...] lipca 2012 r. Wynika z tego, że Prezydent, działający w imieniu Gminy Miasta R. -właściciela spornych działek, zlikwidował tę część ROD "[...] " przed [...] stycznia 2014 r. Brak przesłanek z art. 76 ust. 1 pkt 1-4 i ust. 2 u.r.o.d. nie oznacza, że sporne działki nie wchodziły w skład stałego ROD "[...] " przy ul. A. K. N. w R., funkcjonującego od 1963 r.

Zdaniem Sądu, organy orzekające w tej sprawie bezpodstawnie uznały, że zapewnienie gruntów zastępczych na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego,

o którym mowa w art. 18 ust. 1g pkt 3 specustawy drogowej, jest uzależnione od wykazania przez Stowarzyszenie tytułu prawnego - nabycia prawa użytkowania działek nr [...] i [...] w trybie art. 76 ust. 1 pkt 1-4 i ust. 2 u.r.o.d. Odszkodowanie ustalone decyzją Prezydenta z dnia [...] października 2015 r., mające swoją podstawę w przepisie art. 18 ust. 1g specustawy drogowej, stanowi rekompensatę za likwidację części ROD "[...] ", objętej decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. To odszkodowanie w pełnym zakresie, a więc obejmujące również realizację punktu 3 art. 18 ust. 1g specustawy drogowej, przysługuje wówczas działkowcom i stowarzyszeniu ogrodowemu, a nie podmiotowi, który wykaże się prawem użytkowania ustalonym na podstawie art. 76 ust. 1 i ust. 2 u.r.o.d.

Należy zauważyć, że art. 18 ust. 1g specustawy drogowej, a w szczególności jego punkt 3 dotyczący zapewnienia gruntów zastępczych, funkcjonował przed datą wejścia w życie u.r.o.d., tj. 19 stycznia 2014 r., a więc jego realizacja przez podmiot, na rzecz którego nastąpiła likwidacja części ROD "[...]" wskutek przeprowadzenia inwestycji drogowej, nie jest uzależniona od wykazania się przez PZD tytułem prawnym dotyczącym użytkowania przejętych na ten cel działek. Przesłanki wskazane w art. 76 ust. 1 pkt 1-4 u.r.o.d. w związku z art. 75 ust. 1 u.r.o.d. są negatywnymi wobec likwidacji rodzinnego ogrodu działkowego przez właściciela nieruchomości w terminie 24 miesięcy od dnia wejścia w życie tej ustawy, a nie wobec obowiązku zapewnienia gruntów zastępczych przez podmiot, na rzecz którego nastąpiła likwidacja ogrodu

w trybie art. 18 ust. 1g pkt 3 specustawy drogowej.

Zdaniem Sądu, brak jest przepisu prawa, z którego wynikałoby, że grunty zastępcze na odtworzenie rodzinnego ogrodu działkowego należy zapewnić tylko wobec gruntów, co do których orzeczono o prawie użytkowania.

Przepis art. 18 ust. 1g wprowadzony został na podstawie ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. Nr 72, poz. 620) i obowiązuje od 29 maja 2009 r., a od 19 stycznia 2014 r. organy mają obowiązek orzec w tym zakresie w decyzji administracyjnej (art. 18 ust. 1h specustawy drogowej). Natomiast w dacie decyzji Prezydenta o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla dróg gminnych ([...] lipca 2012 r.), która stała się ostateczna na mocy decyzji Wojewody z dnia [...] lutego 2013 r., nie obowiązywała jeszcze u.r.o.d., która umożliwiła stwierdzenie nabycia prawa użytkowania przez Stowarzyszenie PZD.

Sąd podziela wywody Wojewody zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że utratę uprawnień do użytkowania ogrodu działkowego przez stowarzyszenie ogrodowe ma rekompensować obowiązek inwestora do zapewnienia gruntów zastępczych pod urządzenie ogrodu działkowego w postaci odtworzenia w innym miejscu. Z pewnością nie chodzi tu o prawo do użytkowania stwierdzone decyzją wydaną na podstawie art. 76 ust. 1 i ust. 2 u.r.o.d, tylko o faktyczne użytkowanie ogrodu działkowego przez PZD, bowiem w tym zakresie organ odwoławczy cytuje Komentarz do specustawy drogowej M. W. z 2010 r. (Wydawnictwo C.H.Beck, strona 291-293).

W związku z powyższym należy stwierdzić, że organy orzekające

w przedmiotowej sprawie dokonały nieprawidłowej wykładni art. 18 ust. 1g pkt 3 specustawy drogowej w związku z art. 76 ust. 1 i ust. 2 u.r.o.d., a w konsekwencji nie poczyniły pełnych ustaleń dowodowych w kierunku wykazania użytkowania zlikwidowanej części ogrodu przez Stowarzyszenie (niekoniecznie w formie dokumentu z tytułem prawnorzeczowym), naruszając tym samym przepisy art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a.

W ocenie Sądu, przy przyjęciu przez organy, że sporne działki należały do ROD "[...]", który stał się ogrodem stałym (istniejącym od 1963 r.), wobec którego w części nieobjętej decyzją o realizacji inwestycji drogowej Prezydent stwierdził nabycie z dniem [...] stycznia 2014 r. na rzecz Stowarzyszenia prawa użytkowania, to w konsekwencji należało uznać, że w pozostałej części, tj. co do działek nr [...] i nr [...] , ogród był utworzony i użytkowany zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami. Niezrozumiałe jest w tym wypadku odmawianie skarżącemu prawa do żądania od podmiotu, na rzecz którego nastąpiła likwidacja części ROD "[...] ", zapewnienia gruntów zastępczych na odtworzenie ogrodu w ramach uzyskania pełnego odszkodowania.

Ponownie rozpoznając sprawę Prezydent, zgodnie z art. 153 p.p.s.a., uwzględni powyższe wywody Sądu co do wykładni przepisu art. 18 ust. 1g specustawy drogowej, a nadto dokładnie ustali, na jakiej podstawie PZD posiadał i użytkował sporne działki od założenia tego ogrodu do jego częściowej likwidacji w związku z realizacją inwestycji drogowej.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c)

w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania w kwocie [...] zł orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. (wpis sądowy [...] zł, koszty zastępstwa procesowego [...] zł oraz opłata od pełnomocnictwa 17 zł).