Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 3711/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 96  ust. 4
journal: Dz.U. 2016 poz 710
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
article: art. 122,  art. 187  par. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 145  par. 1  pkt 1  lit.  a i c,  art. 135,  art. 134  par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (sprawozdawca), Sędziowie sędzia del. SO Ewa Izabela Fiedorowicz, asesor WSA Agnieszka Wąsikowska, Protokolant starszy referent Magdalena Walkowiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2017 r. sprawy ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zarejestrowania jako podatnika podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z [...] lipca 2016 r nr. [...] 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz A. sp. z o.o. z siedzibą w S. kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. A. spółka z o.o. z siedzibą w Serocku (zwana dalej: "Spółką") złożyła 17 czerwca 2016r. do Urzędu Skarbowego w L.:

a) zgłoszenie rejestracyjne VAT-R w zakresie podatku od towarów i usług (zwany dalej: "VAT"), informując, iż działalność rozpocznie 19 kwietnia 2016r., rezygnuje z prawa do zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 1 lub 9 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2016r. poz. 710 ze zm., zwana dalej: "u.p.t.u.") od 20 czerwca 2016r. Wskazała też, że wybrała możliwość rozliczania się za okresy miesięczne i pierwszą deklarację podatkową VAT-7 złoży za czerwiec 2016r. Zaznaczyła, iż podlegając obowiązkowi rejestracji jako podatnik VAT czynny planuje rozpocząć wykonywania transakcji wewnątrzwspólnotowych od 1 sierpnia 2016r.;

b) zgłoszenie aktualizacyjne w zakresie danych uzupełniających NIP-8, wskazując miejsce prowadzenia działalności: ul. [...], [...] S..

Z danych zamieszczonych w Krajowym Rejestrze Sądowym wynika, iż Spółka w dniu 22 kwietnia 2016 r. została zarejestrowana w Rejestrze Przedsiębiorców pod nr KRS [...]. Prezesem Zarządu jest M. C., uprawniona do samodzielnej reprezentacji Spółki.

2. Pracownicy Urzędu Skarbowego w L. 24 czerwca 2016r. przeprowadzili wizję lokalną pod ww. adresem siedziby Spółki i jednocześnie miejscem prowadzenia działalności, w celu zweryfikowania danych ze zgłoszenia rejestracyjnego. Z notatki z ww. wizji lokalnej wynika, że Spółka do dnia oględzin w tym miejscu działalności nie rozpoczęła, a osoba zastana pod tym adresem – M. C. (była teściowa prezesa zarządu Spółki – M. C.) oświadczyła, iż zawarła umowę najmu z ww. prezes zarządu, ale umowy nie ma przy sobie i zobowiązała się do powiadomienia prezes Spółki o potrzebie skontaktowania się z organem podatkowym. Z ww. notatki wynika, że prezesa Spółki nie zastano też adresem zamieszkania i pod tym adresem również brak oznak prowadzenia działalności gospodarczej.

3. Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. (zwany dalej: "NUS") wezwał Spółkę 8 lipca 2016r., na podstawie art. 155 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015r., poz. 613 ze zm., zwana dalej: "O.p."), do złożenia wyjaśnień dotyczących miejsca wykonywania czynności z zakresu produkcji łodzi wycieczkowych i sportowych i daty rozpoczęcia działalności. Jednocześnie na podstawie art. 200 § 1 O.p. wyznaczył Spółce siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego. Spółka odebrała pisma 13 lipca 2016r., ale nie skorzystała z przysługującego jej prawa do zapoznania się z aktami sprawy, nie przedłożyła wyjaśnień.

4. NUS decyzją z [...] lipca 2016r., na podstawie art. 207 O.p., art. 96 ust. 4 i art. 97 ust 4 u.p.t.u. odmówił zarejestrowania Spółki jako podatnika VAT oraz zarejestrowania i wydania potwierdzenia zarejestrowania jako podatnika VAT-UE.

W uzasadnieniu NUS wskazał, iż w wyniku przeprowadzonych czynności sprawdzających stwierdzono, że Spółka pod zgłoszonym organowi podatkowemu adresem miejsca prowadzenia działalności, będącym również adresem siedziby nie stwierdzono znamion zewnętrznych świadczących o realnym prowadzeniu w tym miejscu działalności gospodarczej, ani też o funkcjonowaniu siedziby Spółki. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie uprawdopodabnia możliwości funkcjonowania w rzeczywistości siedziby Spółki oraz wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu pod wskazanym w ww. zgłoszeniu adresem.

5. Spółka w odwołaniu z 10 sierpnia 2016r. zwróciła się o zmianę ww. decyzji, zarzucając jej niezgodność z rozporządzenia Rady Ministrów z 24 grudnia 2007r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (Dz. U. Nr 251, poz. 1885, zwane dalej: "rozporządzeniem")

W uzasadnieniu Spółka wskazała, że w dokumentach rejestracyjnych zaklasyfikowała swoją działalność do działu 30 Produkcja pozostałego sprzętu transportowego; grupy 30.1 Produkcja statków i łodzi; klasy 30.12 Produkcja łodzi wycieczkowych i sportowych, ze względu na brak odpowiedniejszej klasy. Zgodnie z załącznikiem do ww. rozporządzenia Spółkę należy klasyfikować jako wytwórcę, który zleca podwykonawcom wytwarzanie wyrobów z materiałów własnych lub powierzonych, a wyrób jest produktem finalnym należącym do zleceniodawcy.

6. Dyrektor Izby Skarbowej w W. (zwany dalej: "DIS") decyzją z [...] października 2016r. utrzymał w mocy ww. decyzję NUS, podtrzymując jej podstawę faktyczną i prawną.

W uzasadnieniu DIS wskazał, iż NUS, w związku ze złożonym przez Spółkę zgłoszeniem rejestracyjnym VAT-R, słusznie podjął czynności w celu zbadania czy w sprawie nie zaszły przesłanki uniemożliwiające rejestrację Spółki jako podatnika VAT i ustalił, że Spółka 19 kwietnia 2016r. faktycznie wynajęła lokal w Serocku przy ul. [...] na siedzibę Spółki, ale nie podjęła tam działalności, co ustalono podczas wizji lokalnej pod ww. adresem. Spółka w wyjaśnieniach z 20 lipca 2016r. nie wskazała innego adresu miejsca prowadzenia działalności, poinformowała natomiast, że czynności w zakresie produkcji łodzi wycieczkowych i sportowych będą wykonywane w całości przez podwykonawców.

Zdaniem DIS samo podanie przez Spółkę w formularzu NIP-8 adresu miejsca gdzie ma być prowadzona działalność jest niewystarczające by zarejestrować podmiot jako podatnika VAT. Obowiązek podania adresu siedziby, adresu prowadzenia działalności gospodarczej i adresu przechowywania dokumentacji rachunkowej należy bowiem rozumieć jako obowiązek podania adresu gdzie faktycznie realizowane są te funkcje, a nie jakiegokolwiek adresu, którym Spółka ma prawo się posługiwać. W tym zakresie DIS powołał się na wyrok WSA w Gliwicach z 24 lutego 2015r. sygn. akt III SA/Gl 1527/14 i wskazał, że mając na uwadze jakość i wiarygodność danych zawartych w rejestrze podatników VAT a także bezpieczeństwo uczestników obrotu gospodarczego, zasadna była odmowa rejestracji Spółki, jako podatnika VAT i VAT-UE.

7. Spółka w skardze z 15 listopada 2016r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła o uchylenie ww. decyzji DIS i NUS, z uwagi na naruszenie: a) art. 96 - 98 u.p.t.u. przez ich nieprawidłowe zastosowanie i odmowę rejestracji Spółki jako podatnika VAT, gdy nie spełniono przesłanek uprawniających organ do takiego działania; b) przepisów O.p., przez to, że wyższa instancja dopuściła się błędu ignoratio elenchi; c) rozporządzenia wykonawczego Rady UE 282/2011 z 15 marca 2011r. w ten sposób, iż organ zarzucił Spółce brak możliwości wykonywania czynności w siedzibie, a także nie stwierdził pod niniejszym adresem znamion zewnętrznych świadczących o prowadzeniu działalności, gdy zgodnie z art. 10 ww. rozporządzenia miejscem siedziby działalności gospodarczej podatnika jest miejsce, w którym wykonywane są funkcje naczelnego zarządu przedsiębiorstwa. Organ nie uwzględnił stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, które nie musi być tożsame z miejscem siedziby prowadzenia działalności; d) art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016r. poz. 23 ze zm., zwana dalej: "k.p.a.") przez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności przez brak odpowiedniego sprawdzenia czy podatnik prowadzi działalność gospodarczą w S. przy ul. [...] i czy prowadzenie działalności, którą zarejestrował wymaga specjalistycznego lokalu w miejscu zarejestrowania siedziby; e) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji NUS.

Spółka w uzasadnieniu ww. zarzutów wskazała, iż funkcjonuje, nabywa zobowiązania, reguluje je w terminie, uczestniczy w targach, podpisuje umowy i zmierza do zlecenia produkcji pierwszych łodzi. Nie spełniła więc żadnej z przesłanek uprawniających organ do odmowy zarejestrowania jej jako podatnika VAT. DIS powinien ponadto zlecić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów, bo przeprowadzone oględziny zewnętrzne nieruchomości nie są miarodajne. Spółka zwróciła uwagę, iż od murowanego ogrodzenia do budynku jest 6 metrów i okna zabezpieczone są roletami, natomiast w obecnych czasach do prowadzenia biura wystarczające jest łącze internetowe, biurko i komputer.

8. DIS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

9. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na rozprawie 30 listopada 2017r. dopuścił na mocy art. 106 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r., poz. 1369 ze zm. – zwana dalej: "P.p.s.a.") załączone przez Spółkę do pisma z 15 listopada 2017r. dowody w postaci: 1) aktu notarialnego z 10 listopada 2016r., dokumentującego nabycie przez Spółkę nieruchomości gruntowej o nr [...] w obrębie B., gmina S. oraz udziałów w drodze dojazdowej stanowiącej nieruchomość o nr [...] w obrębie B., gmina S.; 2) pisma Polskiego Związku Z. z 12 czerwca 2017 r. potwierdzającego nadanie Spółce kodu producenta STS; 3) dwie umowy leasingu operacyjnego z 24 marca 2017r. i z 12 października 2016 r. (leasing na maszyny spawalnicze).

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Skarga jest uzasadniona.

2. Zasadniczym przedmiotem sporu w sprawie pozostaje to, czy organy podatkowe mogły odmówić zarejestrowania Spółki skarżącej jako podatnika VAT i jako podatnika VAT-UE.

Organy podatkowe obu instancji uznały, że w stosunku do Spółki nie ma możliwości faktycznego wykonywania działalności pod zgłoszonym adresem, z uwagi na zakres zgłoszonej przez spółkę działalności gospodarczej, postanowienia umowy najmu lokalu oraz dokonanie 24 czerwca 2016r. wizji siedziby Spółki. Na tej podstawie odmówiono zarejestrowania spółki jako czynnego podatnika VAT i VAT-UE.

Spółka natomiast do akt sprawy załączyła dokumenty, które jej zdaniem wskazują na prowadzenie działalności gospodarczej, w postaci: - aktu notarialnego z 10 listopada 2016r., dokumentującego nabycie przez Spółkę nieruchomości gruntowej o nr [...] w obrębie B., gmina S. oraz udziałów w drodze dojazdowej stanowiącej nieruchomość o nr [...] w obrębie B., gmina Serock; - pisma Polskiego Związku Z. z 12 czerwca 2017r. potwierdzające nadanie Spółce kodu producenta STS; 3) dwie umowy leasingu operacyjnego z 24 marca 2017r. i z 12 października 2016 r. (leasing na maszyny spawalnicze)

3. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie zasadnicze znaczenie ma wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie Ablessio, C-527/11, w którym stwierdzono, iż artykuły 213, 214 i 273 dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (zwana dalej: "Dyrektywą 112") należy interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie temu, by organ skarbowy państwa członkowskiego odmawiał nadania numeru identyfikacji podatkowej do celów podatku od wartości dodanej spółce z tego tylko powodu, że w mniemaniu tego organu nie posiada ona środków materialnych, technicznych i finansowych do wykonywania zgłaszanej działalności gospodarczej oraz że właścicielowi udziałów tej spółki uprzednio wielokrotnie nadawano taki numer dla innych przedsiębiorstw, które nie prowadziły rzeczywistej działalności gospodarczej oraz których udziały były przekazywane innym osobom wkrótce po otrzymaniu rzeczonego numeru, jeżeli dany organ skarbowy nie ustali, w świetle obiektywnych czynników, że istnieją poważne przesłanki pozwalające podejrzewać, iż nadany numer identyfikacji podatkowej do celów podatku od wartości dodanej zostanie wykorzystany do popełnienia oszustwa. Do sądu odsyłającego należy dokonanie oceny, czy wskazany organ skarbowy przedstawił poważne przesłanki istnienia groźby oszustwa w sprawie będącej przedmiotem postępowania głównego.

Przedmiotem sprawy rozpoznawanej przez TSUE była odmowa wpisania spółki do rejestru podatników podatku od wartości dodanej. Organy uzasadniały odmowę tym, że skarżąca nie ma zdolności materialnych, technicznych i finansowych do prowadzenia zgłaszanej działalności gospodarczej, polegającej na świadczeniu usług budowlanych.

TSUE wskazał na treść art. 273 akapit pierwszy dyrektywy 112, który stanowi, że Państwa członkowskie mogą nałożyć inne obowiązki, jakie uznają za niezbędne dla zapewnienia poprawnego poboru VAT i zapobieżenia oszustwom podatkowym, pod warunkiem równego traktowania transakcji krajowych i transakcji dokonywanych między państwami członkowskim przez podatników oraz pod warunkiem, że obowiązki te, w wymianie handlowej między państwami członkowskimi, nie będą prowadzić do powstania formalności związanych z przekraczaniem granic. Nadto stwierdził, iż zgodnie z art. 213 ust. 1 akapit pierwszy dyrektywy 112 każdy podatnik powinien zgłosić rozpoczęcie, zmianę i zakończenie działalności jako podatnik. Artykuł 214 ust. 1 dyrektywy 112 zobowiązuje państwa członkowskie do podjęcia niezbędnych środków, aby zapewnić, że podatnicy zostaną zidentyfikowani za pomocą indywidualnego numeru.

TSUE wskazał, iż zasadniczym celem identyfikacji podatników przewidzianej w art. 214 dyrektywy 112 jest zapewnienie prawidłowego funkcjonowania systemu podatku VAT (zob. podobnie wyrok TSUE w sprawie Dankowski, C-438/09, ECLI:EU:C:2010:818, pkt 33).

TSUE stwierdził, iż z przytoczonego orzecznictwa, jak również z brzmienia art. 213 ust. 1 dyrektywy 112 wynika, że za podatników mających prawo do ubiegania się o nadanie numeru identyfikacji podatkowej VAT uznaje się nie tylko osoby wykonujące już działalność gospodarczą, lecz również osoby, które mają zamiar rozpocząć taką działalność i które dokonują pierwszych wydatków inwestycyjnych na ten cel. Wskazane osoby mogą nie być zatem w stanie udowodnić na takim wstępnym etapie swojej działalności gospodarczej, że posiadają już materialne, techniczne i finansowe środki do wykonywania tego rodzaju działalności. W związku z tym dyrektywa 112, a w szczególności jej art. 213 i 214 stoją na przeszkodzie temu, by organ skarbowy państwa członkowskiego odmówił nadania numeru identyfikacji podatkowej VAT wnioskodawcy z tego tylko względu, że nie jest on w stanie wykazać, iż posiada materialne, techniczne i finansowe środki do wykonywania zgłaszanej działalności gospodarczej w chwili złożenia wniosku o wpis do rejestru podatników.

Jednak zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału państwa członkowskie mają uzasadniony interes w podejmowaniu odpowiednich kroków w celu ochrony swych interesów finansowych, a zwalczanie oszustw, unikania opodatkowania i ewentualnych nadużyć jest celem uznanym i wspieranym przez dyrektywę 2006/112 (zob. w szczególności wyroki TS: w sprawie Halifax i in., C-255/02, ECLI:EU:C:2006:121, pkt 71; w sprawie R., C-285/09, ECLI:EU:C:2010:742, pkt 36; a także w sprawie Mednis, C-525/11, ECLI:EU:C:2012:652, pkt 31).

Ponadto państwa członkowskie mają obowiązek zagwarantowania prawdziwości wpisów do rejestru podatników w celu zapewnienia prawidłowego funkcjonowania systemu VAT. Zatem to właściwy organ krajowy powinien sprawdzić, czy wnioskodawca posiada status podatnika, zanim nada mu numer identyfikacji podatkowej VAT (zob. ww. wyrok TS w sprawie Mecsek-Gabona, C-273/11, ECLI:EU:C:2012:547, pkt 63).

Państwa członkowskie mają więc prawo podejmować, zgodnie z art. 273 akapit pierwszy dyrektywy 112, środki mogące zapobiegać nadużywaniu numerów identyfikacyjnych, zwłaszcza przez przedsiębiorców, których działalność – a w konsekwencji status podatnika – jest całkowicie fikcyjna. Jednakże takie środki nie mogą wykraczać poza to, co konieczne dla zapewnienia poprawnego poboru podatków i zapobieżenia oszustwom podatkowym, oraz nie mogą automatycznie podważać prawa do odliczenia podatku VAT, a tym samym neutralności tego podatku (zob. podobnie wyrok TSUE z 27 września 2007r. w sprawie Collée, C-146/05, ECLI:EU:C:2007:549, pkt 26; a także wyroki: w sprawie Nidera, C-385/09, ECLI:EU:C:2010:627, pkt 49; w sprawie Dankowski, C-438/09, pkt 37; w sprawie VSTR, C-587/10, ECLI:EU:C:2012:592, pkt 44).

Zdaniem TSUE z przytoczonego orzecznictwa wynika, że wpis podatnika do rejestru podatników VAT jest wymogiem formalnym, a zatem nie można utrudniać podatnikowi wykonywania jego prawa do odliczenia z tego względu, że nie został on zidentyfikowany do celów VAT przed wykorzystaniem towarów zakupionych w ramach swej działalności podlegającej opodatkowaniu (zob. podobnie ww. wyroki: w sprawie Nidera, pkt 51; a także w sprawie Dankowski, pkt 33, 34, 36).

W związku z tym odmowa nadania numeru identyfikacji podatkowej VAT zasadniczo nie może mieć wpływu na prawo podatnika do odliczenia zapłaconego VAT naliczonego, jeżeli spełnione zostaną przesłanki materialne powstania tego prawa.

Do uznania odmowy identyfikacji podatnika przez nadanie indywidualnego numeru za proporcjonalną wobec celu polegającego na zapobieganiu oszustwom podatkowym, musi ona opierać się na poważnych przesłankach pozwalających obiektywnie stwierdzić istnienie prawdopodobieństwa, iż nadany temu podatnikowi numer identyfikacji podatkowej VAT zostanie wykorzystany do popełnienia oszustwa. Taka decyzja musi być oparta na całościowej ocenie wszystkich okoliczności danej sprawy oraz na dowodach zebranych w ramach weryfikacji informacji, których udzieli zainteresowany przedsiębiorca.

TSUE stwierdził, iż sam fakt nieposiadania przez podatnika środków materialnych, technicznych i finansowych do wykonywania zgłaszanej działalności gospodarczej nie wystarczy jako taki do wykazania prawdopodobieństwa, że podatnik ten zamierza popełnić oszustwo podatkowe. Jednak nie można wykluczyć, że tego rodzaju okoliczności w zestawieniu z innymi obiektywnymi czynnikami rodzącymi podejrzenia zamiaru popełnienia oszustwa przez podatnika mogą stanowić przesłanki, które należy wziąć pod uwagę w ramach całościowej oceny ryzyka oszustwa. Zadaniem sądu odsyłającego jest zbadanie, czy biorąc pod uwagę całość okoliczności danej sprawy, krajowy organ skarbowy wykazał w sposób prawnie wystarczający istnienie poważnych przesłanek pozwalających uznać, że złożony wniosek o wpis tej spółki do rejestru podatników VAT grozi nadużyciem numeru identyfikacyjnego lub innymi oszustwami podatkowymi w zakresie podatku VAT.

4. Sąd, odnosząc się do okoliczności rozpoznawanej sprawy stwierdza, że przedwczesne w świetle okoliczności, które wynikają zarówno z akt rozpoznawanej sprawy, jak też z załączonych do akt sprawy sądowej przez Spółkę dowodów było uznanie przez organy podatkowe obu instancji, że zasadna jest odmowa rejestracji Spółki skarżącej, jako podatnika VAT i VAT-UE.

Jakkolwiek zgodzić się należy z organami podatkowym, że w chwili dokonywania wizji lokalnej siedziby Spółki nie można było stwierdzić odpowiedniej struktury w zakresie zaplecza technicznego, które umożliwiałoby podatnikowi prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie wskazanym w zgłoszeniu rejestracyjnym, tym niemniej w świetle ww. poglądów wyrażonych w ww. orzeczeniach TSUE oraz aprobujących to stanowisko poglądów NSA zaprezentowanych w wyrokach z: 16 lutego 2017r. sygn. akt I FSK 1278/15; 11 kwietnia 2017r. sygn. akt I FSK 1463/15 (dostępne na www.nsa.gov.pl) było to niewystarczające do dokonania odmowy rejestracji podatnika VAT.

Aby odmowę rejestracji można było uznać za proporcjonalną wobec celu polegającego na zapobieganiu oszustwom podatkowym, musi ona opierać się na poważnych przesłankach pozwalających obiektywnie stwierdzić istnienie prawdopodobieństwa, iż zarejestrowanie podatnika VAT zostanie wykorzystane do popełnienia oszustwa. Taka decyzja musi być oparta na całościowej ocenie wszystkich okoliczności danej sprawy oraz na dowodach zebranych w ramach weryfikacji informacji, których udzielił przedsiębiorca.

Oznacza to, że każdy z przypadków oceny czy zachodzą przesłanki odmowy zarejestrowania podatnika jako podatnika VAT lub podatnika VAT-UE powinny być rozpatrywane indywidualnie.

Zważywszy na to, że wpis do rejestru podatników VAT jest wymogiem formalnym, sam fakt przywołany przez organy podatkowe, z uwzględnieniem tego, że nie został on wyczerpująco uzasadniony - braku realnych możliwości prowadzenia działalności we wskazanym miejscu w zestawieniu z okolicznościami sposobu prowadzenia działalności gospodarczej, podniesionymi w odwołaniu - nie wystarczy do wykazania prawdopodobieństwa, że podatnik zamierza popełnić oszustwo podatkowe. Sąd wskazuje ponadto, że organy podatkowe obu instancji w uzasadnieniach wydanych w sprawie decyzji nie odwoływały się również do ewentualnego wystąpienia w sprawie zamiaru popełnienia przez Spółkę oszustwa podatkowego. Spółka natomiast podnosząc okoliczności o charakterze prowadzonej przez nią działalności, jak również załączając do ww. pisma procesowego z 15 listopada 2017r. ww. dokumenty, które Sąd dopuścił do akt sprawy, starała się wykazać, że zamierza prowadzić działalność gospodarczą. Okoliczność ta jest tym bardziej istotna, że organy podatkowe, a w szczególności NUS wydając zaskarżoną decyzję nie wyjaśnił ze Spółką, mając na względzie zasadę prawdy obiektywnej wynikającą z art. 122 i art. 187 § 1 O.p., w jakim charakterze i czy w imieniu Spółki działała osoba o nazwisku Rybiński, która nadesłała 6 lipca 2016r. do pracownika organu pierwszej instancji wiadomość mailową w odpowiedzi na przeprowadzoną w siedzibie Spółki wizję lokalną (k. 10 akt administracyjnych). Z udzielonej przez tą osobę informacji wynika, że załączyła ona umowę najmu lokalu, w którym znajduje się siedziba Spółki oraz wyjaśniła, że Spółka zajmuje się produkcją łodzi i będzie kupować gotowe arkusze blachy i oddawać je do profesjonalnych zakładów spawalniczych.

Na marginesie sprawy należy wskazać, że od 1 stycznia 2017r. znowelizowano art. 96 u.p.t.u. przez rozszerzenie uprawnień organów podatkowych, co do badania słuszności rejestracji oraz wykreślania z rejestru podatników VAT. Oczywiście nowe regulacje nie dotyczą stanu prawnego sprawy ocenianej w postępowaniu, bowiem wykładnia dotyczy przepisów obowiązujących w dacie złożenia wniosku o rejestrację, ale świadczy o tym, że w stanie prawnym obowiązującym przed nowelizacją brak było kryteriów weryfikacji danych podanych w zgłoszeniu, zatem organy powinny ze szczególną ostrożnością i wnikliwością analizować wnioski o rejestrację opierając się na poważnych przesłankach pozwalających obiektywnie stwierdzić istnienie prawdopodobieństwa, iż zarejestrowanie podatnika VAT zostanie wykorzystane do popełnienia oszustwa.

Sąd stwierdza ponadto, odnosząc się do argumentów DIS zamieszczonych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 24 lutego 2015r. sygn. akt III SA/Gl 1527/14, w którym oddalono skargę na decyzję DIS w K. w przedmiocie odmowy rejestracji podatnika VAT i VAT-UE, potwierdza stanowisko organów podatkowych w rozpoznawanej sprawie, został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 16 lutego 2017r. sygn. akt I FSK 1278/15.

5. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy podatkowe będą zobowiązane uwzględnić powyższe rozważania Sądu, mając w szczególności na względzie potrzebę wykazania przy odmowie dokonania zarejestrowania Spółki jako podatnika VAT i podatnika VAT-UE prawdopodobieństwa, że podatnik zamierza popełnić oszustwo podatkowe. Sąd zauważa, że jakkolwiek załączone do akt dokumenty nie istniały w chwili wydawania zaskarżonej decyzji DIS, jak również poprzedzającej ją decyzji NUS, tym niemniej przy ich pomocy Spółka starała się wykazać, że nie zaszły przesłanki do wydania ww. decyzji przez organy podatkowe obu instancji, co w zestawieniu z brakiem analizy przesłanek wynikających z ww. przepisów art. 213, 214 i 273 Dyrektywy 112 oraz wypracowanego na ich podstawie orzecznictwa TSUE, jak również wydanych na podstawie art. 96 ust. 4 u.p.t.u. orzeczeń NSA mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

6. Sąd, mając powyższe na względzie uznał, że z uwagi na art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i a) P.p.s.a. w związku z art. 135 i art. 134 § 1 P.p.s.a. zasadne były uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji DIS, jak również poprzedzającej ją decyzji NUS z 25 lipca 2016r. (punkt pierwszy sentencji).

O kosztach postępowania sądowego (punkt drugi sentencji) Sąd orzekł na mocy art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2016r., poz. 1714 ze zm.), strona skarżąca była reprezentowana przez adwokata, a wpis był stały i wynosił 200 zł.