Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1734/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-11-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
657
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art.34
journal: Dz.U. 2019 poz 1292
law: Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Kaja Angerman Sędzia WSA Anna Sękowska Asesor WSA Paweł Dańczak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 listopada 2020 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. w [...] z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia interpretacji indywidualnej co do zakresu i sposobu zastosowania przepisów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej Sp. z o.o. w [...] (dalej: spółka) wystąpiła do Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: Prezes Wód Polskich) o wydanie interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania przepisów ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2018 r. poz. 2268 ze zm., dalej: Prawo wodne) odnoszących się do złożenia oświadczenia stanowiącego podstawę do ustalenia wysokości opłaty zmiennej za usługi wodne.

Spółka w swoim wniosku sformułowała następujące pytania:

1) Czy cała woda pobierana przez przedsiębiorstwa wodociągowo kanalizacyjne jest wodą do celów realizacji zadań własnych gminy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, o której mowa w art. 274 pkt 4 Prawa wodnego, dla której przewidziano preferencyjne stawki opłat za usługi wodne?

2) Czy odbiorców usług, którzy pobierają wodę na cele związane z prowadzoną działalnością gospodarczą (np. sklep), wykorzystujących pobraną wodę także do celów związanych z potrzebami socjalnymi, należy zakwalifikować do grupy odbiorców usług pobierających wodę na cele określone w art. 274 pkt 2 Prawa wodnego?

3) Na jaki cel dostarczana jest woda do budynków wielolokalowych posiadających zawartą ze Spółką umowę o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków zgodnie z treścią art. 6 ust. 5 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków ("u.z.z.w."), w przypadku którym w części lokali prowadzona jest działalność gospodarcza, natomiast pozostała część lokali wykorzystywana jest na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych?

4) Na jaki cel dostarczana jest woda do budynków wielolokalowych, dla których Spółka zawarła umowę o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków z właścicielem lub zarządcą takiego budynku a jednocześnie odrębne umowy z osobami korzystającymi z poszczególnych lokali (zgodnie z art. 6 ust. 6 lub 7 u.z.z.w.), w przypadku których w części lokali prowadzona jest działalność gospodarcza, natomiast pozostała część wykorzystywana jest na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych?

5) W jaki sposób podmiot pobierający wodę powinien zakwalifikować pobór wody dokonywany w celu jej dalszej hurtowej odsprzedaży podmiotowi bezpośrednio obsługującemu finalnych odbiorców?

6) Jaki cel poboru wody należy przypisać dla strat wody powstałych w wyniku procesu uzdatniania wody surowej?

7) Jaki cel poboru wody należy przypisać dla strat wód powstałych w wyniku jej przesyłu ze stacji uzdatniania wody do finalnych odbiorców usług? Czy cała taka woda winna zostać zakwalifikowana jako pobierana na cel określony w art. 274 pkt 2 lit. "za" Prawa wodnego, czy też opłata za usługi wodne powinna zostać skalkulowana w taki sposób, by "straty" zostały rozliczone proporcjonalnie według finalnej struktury sprzedaży przedsiębiorstwa, czyli np. jeżeli 70% wody przedsiębiorstwo dostarcza na cel określony w art. 274 pkt 4 (woda dla gospodarstw domowych), to za 70% strat wody również uiszczać winno stawkę właściwą dla tego celu?

8) Jaki cel poboru wody należy przypisać dla odbiorcy usług, który posiada zawartą ze spółką umowę o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków w celu zaspokojenia potrzeb gospodarstwa domowego, natomiast za wodomierzem głównym posiada podział (rozgałęzienie) instalacji wewnętrznej i dostarcza wodę do pomieszczenia, w którym prowadzona jest działalność gospodarcza?

9) Na jakiej podstawie (w oparciu o co) spółka ma dokonywać kwalifikacji celów poboru wody przez odbiorców usług?

W dniu [...] marca 2019 r. Prezes Wód Polskich udzielił interpretacji w drodze decyzji nr [...], w której w sześciu punktach wyjaśnił, że:

1) kwalifikując pobór wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne na potrzeby zaopatrzenia w wodę podmiotów prowadzących działalność gospodarczą oraz podmiotów publicznych należy przyjąć cel poboru wód powiązany z działalnością przedsiębiorstwa wodociągowo - kanalizacyjnego, a nie wiązać ten cel ze sposobem jej wykorzystania przez odbiorcę usług. Pobór wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne w celu zaopatrzenia w wodę podmiotów prowadzących działalność gospodarczą oraz podmiotów publicznych odpowiada celowi poboru wód określonemu w art. 274 pkt 2 lit. za) Prawa wodnego, tj. do celów poboru, uzdatniania i dostarczania wody. Pobór wody przez Spółkę w celu jej dostarczenia podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą odpowiada celowi określonemu w art. 274 pkt 2 lit. za) Prawa wodnego, a okoliczność częściowego zużycia dostarczonej wody na potrzeby socjalne przedsiębiorcy i pracowników nie zmienia pierwotnego celu poboru wód przez Spółkę, którym w przedstawionym przypadku jest pobór, uzdatnianie i dostarczanie wody;

2) pobór wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne na potrzeby dostarczenia wody do budynku wielolokalowego na podstawie umowy zawartej z właścicielem lub zarządcą budynku wielolokalowego odpowiada celowi określonemu w art. 274 pkt 4 Prawa wodnego w odniesieniu do wód pobranych w celu zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi zamieszkujących w budynku wielolokalowym. Pobór wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne w celu zaopatrzenia podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w budynku wielolokalowym na podstawie umowy zawartej z właścicielem lub zarządcą budynku odpowiada celowi wskazanemu w art. 274 pkt 2 lit. za) Prawa wodnego;

3) pobór wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne na potrzeby dostarczenia wody do budynku wielolokalowego na podstawie umowy zawartej z właścicielem lub zarządcą budynku wielolokalowego oraz na podstawie umów z podmiotami korzystającymi z poszczególnych lokali odpowiada celowi określonemu w art. 274 pkt 4 Prawa wodnego w odniesieniu do wód pobranych w celu zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi zamieszkujących w budynku wielolokalowym. Pobór wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne w celu zaopatrzenia podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w budynku wielolokalowym na podstawie umowy zawartej z właścicielem lub zarządcą budynku oraz na podstawie umów z podmiotami korzystającymi z poszczególnych lokali odpowiada celowi wskazanemu w art. 274 pkt 2 lit. za) Prawa wodnego. Wymienionych celów poboru wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne nie zmienia fakt wystąpienia różnic pomiędzy wskazaniami wodomierza głównego, a sumą wskazań wodomierzy zainstalowanych przy punktach czerpalnych wody;

4) pobór wody przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne w celu hurtowej sprzedaży wody przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu odpowiada celowi określonemu w art. 274 pkt 2 lit. za) Prawa wodnego, tj. do celów poboru, uzdatniania i dostarczania wody;

5) opłatę zmienną za pobór wód ponosi się za cały wolumen pobranej z ujęcia wody podziemnej lub wody powierzchniowej, z uwzględnieniem jednostkowej stawki opłaty właściwej dla celu poboru wód, niezależnie od strat pobranych wód, do których dochodzi na etapie ich uzdatniania, a także w procesie transportu uzdatnionej wody przy wykorzystaniu sieci wodociągowej. Nie zmienia przy tym celu poboru wód okoliczność poddawania pobranej wody procesom uzdatniania. Realizowany przez Spółkę cel poboru wód jest taki sam dla całego wolumenu pobranych w określonym celu wód, w tym dla strat wód, do których dochodzi w procesie uzdatniania pobranych wód, a także dla strat wód, do których dochodzi w procesie transportu uzdatnionej wody przy wykorzystaniu sieci wodociągowej;

6) pobór wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne na potrzeby dostarczenia wody do budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego do celów związanych z zaspokojeniem potrzeb gospodarstwa domowego odpowiada celowi określonemu w art. 274 pkt 4 Prawa wodnego, niezależnie od tego, że odbiorca usług wykorzystuje dostarczoną wodę dodatkowo do prowadzenia działalności gospodarczej w budynku mieszkalnym lub lokalu mieszkalnym.

Od powyższej decyzji spółka złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Decyzją z [...] maja 2019 r. nr [...] Prezes Wód Polskich utrzymał w mocy decyzję z [...] marca 2019 r.

Decyzja z [...] maja 2019 r. stała się następnie przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który prawomocnym wyrokiem z 27 listopada 2019 r., IV SA/Wa 1869/19 uchylił decyzję z [...] maja 2019 r. w przedmiocie wydania pisemnej interpretacji przepisów prawa wodnego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z [...] marca 2019 r.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że w przypadku, gdy w ramach jednego wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej występuje wiele zapytań interpretacyjnych to wydane rozstrzygnięcie powinna odpowiadać schematowi, iż każdemu pytaniu opartemu o przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) powinien odpowiadać w decyzji odrębny punkt sentencji, do którego również powinien odnosić się wyłącznie jeden, ściśle powiązany z tym konkretnym punktem sentencji fragment uzasadnienia zawierający stosowny i co ważne jak najpełniejszy wywód prawny. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca nią decyzja z dnia [...] marca 2019 r. nie spełniały sformułowanych przez ustawodawcę wymogów prawidłowej interpretacji przepisów, w tym wypadku przepisów Prawa wodnego i jako takie nie powinny ostać się w obrocie prawnym.

Rozpatrując ponownie sprawę Prezes Wód Polskich, decyzją z [...] marca 2020 r. nr [...] rozstrzygnął wniosek spółki w 9 punkach i orzekł w następujący sposób:

1) stanowisko spółki przedstawione w odniesieniu do pierwszego stanu faktycznego jest prawidłowe w części, w której spółka twierdzi, że dokonując poboru wód w celu zbiorowego zaopatrzenia w wodę ludności, podmiotów prowadzących działalność gospodarczą oraz podmiotów publicznych nie pobiera wód wyłącznie w celu zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi oraz nieprawidłowe w części, w której spółka twierdzi, że cele poboru wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne pokrywają się z celami wykorzystania wód przez finalnych odbiorców usług;

2) stanowisko spółki przedstawione w odniesieniu do drugiego stanu faktycznego, iż cel poboru wód przez Spółkę dostarczanej podmiotowi prowadzącemu działalność gospodarczą, która częściowo jest wykorzystana na potrzeby socjalne pracowników wskazanego odbiorcy usług należy ustalać zgodnie z przedmiotem działalności gospodarczej prowadzonej przez odbiorcę usług jest nieprawidłowe;

3) stanowisko spółki przedstawione w odniesieniu do trzeciego stanu faktycznego, z którego wynika, że pobór wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne dostarczanych do budynku wielolokalowego na podstawie umowy zawartej wyłącznie z właścicielem lub zarządcą budynku wielolokalowego, w którym znajdują się zarówno lokale wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej oraz lokale mieszkalne należy w całości zakwalifikować do celu określonego w art. 274 pkt 4 Prawa wodnego, tj. zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi jest nieprawidłowe;

4) stanowisko spółki przedstawione w odniesieniu do czwartego stanu faktycznego, w którym woda jest dostarczana do budynku wielolokalowego na podstawie umowy zawartej z właścicielem lub zarządcą budynku wielolokalowego oraz umów zawartych z podmiotami korzystającymi z poszczególnych lokali jest prawidłowe w części, z której wynika, że dostarczając wodę do lokali mieszkalnych w budynku wielolokalowym, przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne realizuje cel poboru wód określony w art. 274 pkt 4 Prawa wodnego oraz nieprawidłowe w części, z której wynika, że dostarczając wodę do lokali wykorzystywanych do prowadzania działalności gospodarczej cel poboru wód należy określać przez pryzmat przedmiotu działalności gospodarczej wykonywanej w lokalu oraz nieprawidłowe w części stwierdzającej, że cel poboru wód, w ilości stanowiącej różnicę pomiędzy wskazaniami wodomierza głównego, a sumą wskazań wodomierzy zainstalowanych przy punktach czerpalnych wody należy w całości przyporządkować do celu określonego w art. 274 pkt 4 Prawa wodnego;

5) stanowisko spółki przedstawione w odniesieniu do piątego stanu faktycznego, iż w przypadku poboru wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne na potrzeby hurtowej sprzedaży wody przedsiębiorstwu wodociągowo - kanalizacyjnemu z terenu gminy sąsiedniej, cel poboru wód należy ustalać w oparciu o cel wykorzystania wód przez odbiorców usług wodociągowo - kanalizacyjnych świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne, które zakupiło wodę jest nieprawidłowe;

6) stanowisko spółki przedstawione w odniesieniu do szóstego stanu faktycznego, że cel poboru wód dla strat wody powstałej w wyniku procesu uzdatniania wody surowej to zawsze pobór, uzdatnianie i dostarczanie wody, tj. cel określony w art. 274 pkt 2 lit. za Prawa wodnego jest nieprawidłowe;

7) stanowisko spółki przedstawione w odniesieniu do siódmego stanu faktycznego, zgodnie z którym straty wody powstałe w wyniku przesyłu wody uzdatnionej ze Stacji Uzdatniania Wody do odbiorców usług należy kwalifikować proporcjonalnie do struktury sprzedaży poszczególnym kategoriom odbiorców usług jest prawidłowe;

8) stanowisko spółki przedstawione w odniesieniu do ósmego stanu faktycznego, iż celem poboru wód dostarczanych do domu mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego na podstawie umowy o zaopatrzenie w wodę zawierającej oświadczenie, iż woda służy zaspokojeniu potrzeb gospodarstwa domowego, wykorzystywanych także do prowadzenia działalności gospodarczej w domu mieszkalnym albo lokalu mieszkalnym jest cel określony w art. 274 pkt 4 Prawa wodnego, tj. do celów zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę jest prawidłowe;

9) stanowisko spółki przedstawione w odniesieniu do dziewiątego stanu faktycznego, w którym przedstawiony został schemat pozyskiwania danych o sposobie wykorzystania wód przez odbiorców usług będących podmiotami prowadzącymi działalność gospodarczą oraz podmiotami publicznymi w postaci ankiet wypełnianych przez odbiorców usług oraz danych z ogólnodostępnych rejestrów (Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, informacji REGON na stronie internetowej Głównego Urzędu Statystycznego) na potrzeby określenia celu poboru wód przez spółkę jest nieprawidłowe.

W obszernym uzasadnieniu ww. decyzji organ przedstawił argumentację, jaka jego zdaniem przemawiała za takim rozstrzygnięciem wniosku interpretacyjnego spółki.

Wnioskiem z 14 kwietnia 2020 r., nie zgadzając się z ww. decyzją, spółka zwróciła się o ponowne rozstrzygnięcie sprawy.

W następstwie rozpatrzenia ww. wniosku, decyzją z [...] czerwca 2020 r. nr [...], Prezes Wód Polskich utrzymał zaskarżoną decyzję z [...] marca 2020 r.

Spółka nie zgodziła się z powyższym rozstrzygnięciem i wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Zaskarżonej decyzji Strona zarzuciła naruszenie:

1. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 122a § 2 w zw. z art. 8 § K.p.a. oraz w zw. z art. 34 ust. 12 i ust. 16 ustawy Prawo przedsiębiorców, poprzez brak uznania, że w sprawie doszło do milczącego załatwienia sprawy, pomimo iż jak wynika z treści decyzji Organu z dnia [...] kwietnia 2019 r., w niniejszej sprawie opłata za wydanie interpretacji indywidualnej została przez Skarżącego uiszczona, a co za tym idzie brak było podstaw do wzywania Skarżącego do uiszczenia dodatkowej opłaty za wydanie interpretacji indywidualnej w grudniu 2020 r., przez co brak jest podstaw do przyjęcia, że wezwanie to mogło doprowadzić do przedłużenia terminu na wydanie interpretacji indywidualnej), co z kolei doprowadziło do tego, że wydając w dniu [...] stycznia 2020 r. zaskarżoną Decyzję, Organ działał w sprawie, która była już milcząco załatwiona;

2) art. 156 § 1 pkt 3 i art. 6 k.p.a. w zw. z art. 34 ust. 16 ustawy Prawo przedsiębiorców - poprzez wydanie decyzji w sprawie, która została już wcześniej milcząco załatwiona;

3) art. 6 w zw. z art. 8 § 1, 64 § 2 i 122c § 2 k.p.a. oraz w zw. z art. 34 ust. 16 ustawy Prawo przedsiębiorców - poprzez zobowiązanie Skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, pomimo że wcześniej Organ stwierdził, że wniosek jest kompletny i wydał w związku z nim decyzję, co w konsekwencji prowadzi do konieczności przyjęcia, że wezwanie organu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej nie wywołało skutku w postaci przedłużenia Organowi terminu na załatwienie sprawy;

4) art. 107 § 1 pkt 5 w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 34 ust. 5 i ust. 16 ustawy Prawo przedsiębiorców - poprzez brak zamieszczenia w zaskarżonej decyzji jednoznacznego, jasnego i wyraźnego rozstrzygnięcia ze wskazaniem prawidłowego stanowiska (które nie oznaczałoby konieczności wyinterpretowania jego treści z uzasadnienia zaskarżonej decyzji);

5) art. 10 § 1 w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. oraz art. 34 ust. 16 ustawy Prawo przedsiębiorców - poprzez brak umożliwienia Skarżącemu zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie materiałów i dowodów oraz zgłoszonych żądań;

6) art. 11 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. i w zw. z art. 34 ust. 16 ustawy Prawo przedsiębiorców - poprzez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób lakoniczny tzn. przejawiającego się brakiem szczegółowego wyjaśnienia podstawy prawnej i uzasadnienia jej;

2. przepisów prawa materialnego przez:

1) błędną wykładnię art. 270 ust. 1 w zw. z art. 270 ust. 6 w zw. z art. 272 ust. 1 w zw. art. 274 pkt 2 lit. za w zw. z art. 274 pkt 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U z 2018 r. poz. 2268 z późn. zm. - zwanej dalej: "Prawo wodne" lub "p.w.") polegającą na przyjęciu, że przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w ramach wykonania zadania w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę pobiera wodę (podziemną) wyłącznie na cele związane z poborem, uzdatnianiem i dostarczaniem wody (art. 274 pkt 2 lit. za p.w.) oraz realizacją zadania własnego gminy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi (art. 274 pkt 4 p.w.), podczas gdy prawidłowa wykładnia celów poboru wody, o których mowa w art. 274 pkt 2 i 4 nakazuje dojść do wniosku, że cele poboru wody przez podmiot korzystający z usług wodnych będący przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym winny być ustalone w oparciu o cel poboru wody przez odbiorcę usług;

2) błędną wykładnię art. 274 pkt 2 lit za Prawa wodnego polegającego na przyjęciu, że w przypadku kwalifikacji celu poboru wody na potrzeby hurtowej sprzedaży wody przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu należy przypisać cel, o którym mowa w art. 274 pkt 2 lit za p.w., a nie cele poboru wody ustalone w oparciu faktyczne wykorzystanie wody przez finalnych odbiorców usług;

3) błędną wykładnię art. 2 pkt 13 w zw. z art. 20 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2019 r. poz. 1437 ze zm. - zwanej dalej: "ustawa o zbiorowym" lub "u.z.z.w.") w zw. z § 3 pkt 1 lit c w zw. z §4 ust. 1 pkt 3 w zw. z § 5 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 27 lutego 2018 r. w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryfy oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (Dz. U. poz. 472 - zwane dalej: "rozporządzeniem taryfowym") polegającą na przyjęciu, że brak możliwości przyporządkowania odbiorcy usług do dwóch różnych taryfowych grup odbiorców i rozliczenia pobranej wody w oparciu o proporcję nie stanowi uzasadnienia dla pomocniczego stosowania kryterium ustalania celów poboru wody;

4) niezastosowanie art. 9 ust. 3 Prawa wodnego i w konsekwencji czego wydanie zaskarżonej decyzji, w której zostały określone cele poboru wody przez podmiot korzystający z usług wodnych będący przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym jako cele, o których mowa w art. 274 pkt 2 lit. za i art. 274 pkt 4 Prawa wodnego niezależenie od obowiązku ustalenia opłat za ww. usługi zgodnie zasadą zwrotu kosztów usług wodnych, uwzględniających koszty środowiskowe i koszty zasobowe.

Wobec powyższego wniesiono o:

1) stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, z uwagi na załatwienie sprawy w sposób milczący przed wydaniem orzeczenia, ewentualnie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 145a § 1 ustawy p.p.s.a. o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji wobec faktu, iż sprawa będąca jej przedmiotem została załatwiona w sposób milczący przed wydaniem orzeczenia.

2) zasądzenie kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz kwoty 17 zł tytułem zwrotu opłaty sądowej od pełnomocnictwa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Dodatkowo odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że z prawomocnego wyroku WSA w Warszawie z dnia 27 listopada 2019 r. sygn. akt IV SA/Wa 1869/19 wynikało, że każde z zapytań interpretacyjnych zawartych we wniosku Spółki odnosi się do określonego, przedstawionego w tym wniosku stanu faktycznego, na którego tle powstały wątpliwości co do stosowania danego przepisu prawa. Organ wyjaśnił, że na etapie rozpatrywania sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] marca 2019 r. (uchyloną prawomocnym wyrokiem WSA z dnia 27 listopada 2019 r.) uznał, że z okoliczności podanych we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej wynikało, że tworzą one sześć stanów faktycznych, niezależnie od sformułowania we wniosku dziewięciu zapytań interpretacyjnych i ich powiązania z okolicznościami, na tle których Spółka nabrała wątpliwości co do sposobu wypełniania oświadczeń o zakresie korzystania z wód. Konsekwencją powyższego założenia było pobranie opłaty za sześć odrębnych stanów faktycznych, zgodnie z art. 34 ust. 6-8 ustawy Prawo przedsiębiorców oraz zawarcie w sentencji decyzji sześciu punktów odnoszących się do sześciu stanów faktycznych.

Dalej organ zwrócił uwagę, że zwrócone z Sądu do organu w dniu 17 lutego 2020 r. akta administracyjne sprawy zawierały nienależycie opłacony wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, co nie wywołało skutku w postaci uruchomienia 30-dniowego terminu do wydania interpretacji indywidualnej zgodnie z przedsiębiorców w zw. z art. 286 § 2 p.p.s.a. stanowiącym, że termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia organowi akt albo odpisu orzeczenia. W konsekwencji czego niewydanie interpretacji indywidualnej w terminie 30 dni od doręczenia organowi akt zawierających nienależycie opłacony wniosek nie doprowadziło do wystąpienia skutku prawnego określonego w art. 34 ust. 12 Prawa przedsiębiorców. Do uruchomienia 30-dniowego terminu do wydania interpretacji indywidualnej doszło dopiero w dacie uzupełnienia brakującej opłaty, co nastąpiło w 6 marca 2020 r. zgodnie ze znajdującym się w aktach sprawy potwierdzeniem wykonania przez spółkę wskazanej operacji. Decyzja z dnia [...] marca 2020 r. została zatem wydana z zachowaniem 30-dniowego terminu do jej wydania i wbrew zarzutom spółki nie doszło do milczącego załatwienia sprawy.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi organ podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzję.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Na wstępie należy wyjaśnić, że niniejsza spraw została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów, bez przeprowadzenia rozprawy i udziału stron, stosownie do art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374). Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia strony skarżącej, bowiem podnoszone przez nią argumenty, podobnie jak argumenty skarżonego organu, są rozważane w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę. Ponadto dodać należy, że stosownie do treści rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 października 2020 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. z 2020r., poz.1829) począwszy od 17 października 2020 r. miasto na prawach powiatu [...], będące siedzibą tut. Sądu, zostało objęte strefą czerwoną. Powyższe oznacza, że odpowiednie zastosowanie miało również zarządzenie nr 39 Prezesa NSA z dnia 16 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w NSA działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem [...] obszarem czerwonym (§ 1 w zw. z § 3 tego rozporządzenia) oraz zarządzenie nr 21 Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2020 r. w sprawie wdrożenia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażeniem wirusem SARS4 CoV-2 ustalonych w Zarządzeniu nr 39 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2020 r. Mając na uwadze powyższe regulacje, jak już wskazano na wstępie, Sąd rozpoznał niniejszą skargę w dniu 26 listopada 2020 r. na posiedzeniu niejawnym.

Przechodząc do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając na względzie powyższe kryteria, Sąd doszedł do przekonania, że wniesiona w sprawie skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Ustosunkowując się do postawionych w skardze zarzutów, należy w pierwszej kolejności wskazać, że zgodnie z art. 34 ust. 12 ustawy Prawo przedsiębiorców, interpretację indywidualną wydaje się bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w terminie 30 dni od dnia wpływu do organu lub państwowej jednostki organizacyjnej kompletnego i opłaconego wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. W razie niewydania interpretacji indywidualnej w terminie uznaje się, że w dniu następującym po dniu, w którym upłynął termin wydania interpretacji indywidualnej, została wydana interpretacja indywidualna stwierdzająca prawidłowość stanowiska przedsiębiorcy przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.

Jak wynika z akt sprawy poprzednia decyzja Prezesa Wód Polskich została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 listopada 2019 r., sygn. akt IV SA/Wa 1869/19. Akta przedmiotowej sprawy wraz z wyrokiem zostały przekazane organowi 17 lutego 2020 r.. Z dorobku orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że w przypadku uchylenia interpretacji indywidualnej przez sąd administracyjny termin do ponownego rozpoznania wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, wynikający – w tym przypadku z art. 34 ust. 12 ustawy Prawo Przedsiębiorców – należy liczyć od dnia doręczenia organowi interpretującemu prawomocnego wyroku tego sądu (np. wyrok WSA we Wrocławiu z 12 maja 2016 r., I SA/Wr 234/16, LEX nr 2084807). Wobec tego termin, o którym mowa w ww. przepisie liczony jest "od nowa", tak jak gdyby wniosek o wydanie interpretacji wpłynął w dniu doręczenia akt sprawy właściwemu organowi. Kasacyjny wyrok sądu administracyjnego przywraca bowiem stan początkowy z dnia złożenia wniosku (zob. wyrok NSA z 5 maja 2016 r., II FSK 834/14, wyrok WSA we Wrocławiu z 12 maja 2016 r., I SA/Wr 234/16, dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej także: CBOSA).

Organ interpretacyjny stosownie do przepisów art. 34 ust. 12 ustawy Prawo Przedsiębiorców w zw. z art. 286 § 2 p.p.s.a. uzyskuje ponownie 30-dniowy termin do wydania interpretacji (sporządzenia jej i podpisania), liczony od dnia doręczenia temu organowi akt administracyjnych tej sprawy przez sąd administracyjny (wyrok NSA z 7 maja 2015 r., II FSK 1786/14, CBOSA).

W niniejszej sprawie termin 30-dniowy na wydanie interpretacji pisemnej z wniosku Spółki po wyroku Sądu z 27 listopada 2019 r. rozpoczął zatem bieg ponownie w dniu 18 lutego 2020 r. (od dnia następnego po przekazaniu organowi akt wraz z wyrokiem). Termin na wydanie interpretacji minąłby zatem z dniem 18 marca 2020 r.

Milczenie organu przez ten czas (czyli niewydanie interpretacji pisemnej) sprawiłoby, że z upływem tego dnia wystąpiłby skutek fikcji pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia, czy też milczącej zgody organu na to, co spółka wyraziła w skardze.

W niniejszej sprawie należy jednak mieć na uwadze treść art. 34 ust. 6 w zw. z art. 34 ust. 8 ustawy Prawo Przedsiębiorców. Zgodnie z tym pierwszym przepisem wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej podlega opłacie w wysokości 40 zł. Opłatę wnosi się w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku. W przypadku wystąpienia w jednym wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej odrębnych zaistniałych stanów faktycznych lub zdarzeń przyszłych pobiera się opłatę od każdego przedstawionego we wniosku odrębnego zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego (ust. 8).

Trzeba też wskazać, że po przekazaniu akt sprawy organ ma 30 dni na wydanie interpretacji (jak wskazano wyżej). Jeżeli w tym terminie nie podejmie żadnej czynności (np. wezwania do usunięcia braków formalnych) dochodzi "do wydania" interpretacji milczącej. W rozpoznanej sprawie wezwanie strony do uiszczenia opłaty od każdego przedstawionego we wniosku odrębnego zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego, zostało skierowane 6 marca 2020 r., a zatem przed upływem terminu 30 dni na wydanie interpretacji, liczonego od dnia następującego po dniu przekazania organowi akt wraz z wyrokiem.

Stosownie do brzmienia art. 122c § 2 k.p.a., który znajduje zastosowanie na mocy art. 34 ust. 16 ustawy Prawo przedsiębiorców, termin do wydania interpretacji indywidualnej biegłby dopiero od uzupełnienia braków wniosku.

Powyższa interpretację powołanych wyżej przepisów tut. Sąd zaprezentował już w wyroku z 8 października 2020 r., sygn. akt IV SA/Wa 770/20, a skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni ją akceptuje i przyjmuje za własną.

W świetle powyższych Sąd przyjął, że wobec otrzymania przez organ wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 27 listopada 2019 r. wraz z uzasadnieniem i aktami sprawy w dniu 17 lutego 2020 r. i podjęciem przez organ w terminie 30 dni od dnia 18 lutego 2020 r. czynności polegającej na wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych w postaci wniesienia opłaty (wezwanie z 25 lutego 2020 r.), należało przyjąć, że interpretacja indywidualna z dnia [...] marca 2020 r. wydana została prawidłowo i nie dotyczyła sprawy już załatwionej milcząco.

Z tych względów za nieuzasadnione uznał sąd zarzuty dotyczące art. 122a § 2 w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. oraz w zw. z art. 34 ust. 12 i ust. 16 ustawy Prawo przedsiębiorców oraz art. 156 § 1 pkt 3 i art. 6 k.p.a. w zw. z art. 34 ust. 16 Prawa przedsiębiorców.

Bez znaczenie pozostaje również fakt, że w decyzji z [...] marca 2019 r. organ uznał, że wniosek został należycie opłacony. Zdaniem Sądu bowiem wobec sformułowania 9 zapytań we wniosku Spółki, konieczne było uzupełnienie opłaty.

Przechodząc do dalszej oceny postawionych w skardze zarzutów, wskazać trzeba, że wydana interpretacja spełnia wszelkie wymogi odnoszące się do treści interpretacji indywidualnej, o których mowa w art. 34 ust. 5 ustawy z 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2019 r. poz. 1292 ze zm.). Zawiera wyczerpujący opis przedstawionych we wniosku zaistniałych stanów faktycznych, ocenę stanowiska spółki, a także wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym.

Należy ponadto wskazać, że decyzja realizuje wszystkie wskazania wyrażone przez Sąd w prawomocnym wyroku z dnia 27 listopada 2019 r., sygn. akt IV SA/Wa 1869/19 wydanym w tej sprawie, w którym Sąd wskazał, że sentencja decyzji interpretacyjnej sprowadza się do aprobaty lub zanegowania przez organ zaprezentowanego przez wnioskodawcę stanowiska odnośnie do przedstawionego stanu faktycznego lub przyszłego zdarzenia, a uzasadnienie powinno się koncentrować na rozważaniach prawnych mających potwierdzić stanowisko wnioskodawcy albo stanowić kontrargumentację względem tego stanowiska, przemawiając jednocześnie za danym osądem organu udzielającego interpretacji. W związku z powyższym stwierdzić należy, że redakcja sentencji zaskarżonej decyzji zawierająca ocenę stanowiska skarżącego wyrażonego w sprawie jest zgodna z wymogami stawianymi interpretacji indywidualnej, uwzględnia specyfikę przedmiotowego aktu administracyjnego, a przede wszystkim respektuje wskazania Sądu zawarte w ww. wyroku. Organ w uzasadnieniu decyzji przedstawił w sposób klarowny i jednoznaczny własne stanowisko co do sposobu stosowania przepisów ustawy Prawo wodne w poszczególnych przedstawionych przez spółkę stanach faktycznych.

Tym samym zarzuty naruszenia art. 107 § 1 pkt 5 w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 34 ust. 5 i ust. 16 Prawa przedsiębiorców Sąd uznał za nieuzasadnione.

Zdaniem Sądu za nietrafne należało uznać zarzuty naruszenia art. 10 § 1 w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. oraz art. 34 ust. 16 Prawa przedsiębiorców poprzez brak umożliwienia Spółce zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie materiałów i dowodów oraz zgłoszonych żądań. Zakres i przedmiot sprawy o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa konstytuuje treść wniosku wszczynającego postępowanie, a rolą organu prowadzącego to postępowanie jest ocena stanowiska strony w interesującej ją kwestii. Istotą tego postępowania jest zatem uzyskanie przez stronę wyjaśnienia treści przepisów prawa i ich zastosowania w odniesieniu do indywidualnej sytuacji wskazanej we wniosku. Organ wydający interpretację nie może więc ingerować w stan faktyczny opisany we wniosku, podważać go, uzupełniać, czy zmieniać w oparciu o inne źródła lub wiedzę znaną mu z urzędu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 18 września 2014 r., III UK 122/13, wyrok NSA z 9 sierpnia 2017 r. sygn. akt II GSK 3263/16, CBOSA). W postępowaniu w sprawie udzielenia interpretacji indywidualnej organ nie czyni własnych ustaleń stanu faktycznego. Opiera się wyłącznie na opisie przedstawionym przez składającego wniosek o wydanie interpretacji. Organ nie bada i nie sprawdza wiarygodności przedstawionych przez wnioskodawcę zdarzeń i nie dokonuje własnych ustaleń. W sprawach o wydanie interpretacji indywidualnej organ jedynie pozytywnie lub negatywnie ocenia, czy stanowisko zajęte we wniosku jest prawidłowe i znajduje oparcie w okolicznościach przedstawionego zdarzenia. Podstawą dokonywanego w jego toku wyjaśnienia treści przepisów prawa i ich zastosowania jest wyłącznie przedstawiony przez wnioskodawcę stan faktyczny sprawy. Innymi słowy w omawianym postępowaniu organ nie prowadzi postępowania wyjaśniającego, nie gromadzi dowodów i materiałów. Stosowanie w tym wypadku przepisu art. 10 § 1 k.p.a. nakazującego zapewnienie stronom przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań jest zbędne, a ponadto w sposób nieuzasadniony prowadziłoby do wydłużenia postępowania w sprawie udzielenia interpretacji indywidualnej, na wydanie której organ ma 30 dni od dnia wpływu do organu kompletnego wniosku. Całkowicie chybiony jest więc zarzut spółki, że niezastosowanie przez organ art. 10 § 1 k.p.a. świadczy o milczącym załatwieniu sprawy. Przeciwnie, świadczy o prawidłowym prowadzeniu przez organ przedmiotowego postępowania, z uwzględnieniem jego specyfiki i odmienności od postępowania kończącego się wydaniem decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty, które zostało zakończone decyzją interpretacyjną wydaną w zawitym 30-dniowym terminie.

Sąd za niezasadne uznał również zarzuty naruszenia art. 270 ust. 1 w zw. z art. 270 ust. 6 w zw. z art. 272 ust. 1 w zw. z art. 274 pkt 2 lit. za w zw. z art. 274 pkt 4 ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne. Sąd uznał bowiem, że argumentacja przedstawioną w tym względnie przez organ, jest prawidłowa.

I tak za organem wydającym interpretację powtórzyć należy, że pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych stanowi usługę wodną, na którą jest wymagane pozwolenie wodnoprawne (art. 35 ust. 3 pkt 1 oraz art. 389 pkt 1 Prawa wodnego), w którym ustalony zostaje m.in. cel korzystania z wód przez adresata pozwolenia wodnoprawnego (art. 403 ust. 1 Prawa wodnego, a także art. 128 ust. 1 ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, która obowiązywała do dnia 31 grudnia 2017 r.). O doniosłości wskazanego elementu pozwolenia wodnoprawnego świadczy fakt, że zmiana celu i zakresu korzystania z wód jest podstawą do cofnięcia lub ograniczenia bez odszkodowania pozwolenia wodnoprawnego (art. 415 pkt 1 Prawa wodnego). Poboru wód dokonuje podmiot korzystający z usługi wodnej i to na nim spoczywa obowiązek ponoszenia opłaty za usługi wodne (art. 268 ust. 1 pkt 1 oraz art. 298 pkt 1 Prawa wodnego), która składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej uzależnionej od ilości wód pobranych (art. 270 ust. 1 Prawa wodnego). Zgodnie z art. 272 ust. 1 Prawa wodnego wysokość opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty i ilości pobranych wód podziemnych lub wód powierzchniowych, wyrażonej w m3. Przepisy art. 274 pkt 2-4 Prawa wodnego określają górne jednostkowe stawki opłat w formie opłaty zmiennej za usługę wodną polegającą na poborze wód w ramach pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, co wynika explicite z ich treści. Również § 5 ust. 1 pkt 1-41 rozporządzenia Rady Ministrów z 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2502 ze zm., dalej zwane "j.s.o.") określa jednostkowe stawki opłat za usługi wodne za pobór wód w formie opłaty zmiennej, w zależności od ilości pobieranych wód w ramach pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego. Wysokość stawek opłat została zróżnicowana w zależności od celu poboru wód.

Zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa wodnego usługi wodne polegają na zapewnieniu gospodarstwom domowym, podmiotom publicznym oraz podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą możliwości korzystania z wód w zakresie wykraczającym poza zakres powszechnego, zwykłego oraz szczególnego korzystania z wód. Przy czym w myśl ust. 2 art. 35 Prawa wodnego dostęp do tychże usług wodnych jest zapewniony na zasadach określonych w Prawie wodnym. Przepis art. 35 ust. 1 tej ustawy odnosi się zatem do jednej z form korzystania z wód przez gospodarstwa domowe, podmioty publiczne oraz podmioty prowadzące działalność gospodarczą w postaci usług wodnych. Mając na uwadze wyżej wskazane regulacje, należy uznać za słuszne stanowisko organu, że art. 35 ust. 1 Prawa wodnego swoim zasięgiem obejmuje podmioty korzystające z usług wodnych i nie dotyczy odbiorców usług wodociągowo-kanalizacyjnych z zakresu zbiorowego zaopatrzenia w wodę świadczonych przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne. W konsekwencji określone w Prawie wodnym oraz w aktach wykonawczych zasady dostępu do usług wodnych, do których niewątpliwie zaliczyć należy przepisy dotyczące opłat za usługi wodne, odnoszą się wyłącznie do podmiotów korzystających z usług wodnych (a nie odbiorców usług wodociągowo-kanalizacyjnych, którzy pozostają poza ukształtowanym pozwoleniem wodnoprawnym albo pozwoleniem zintegrowanym stosunkiem administracyjnoprawnym) i aktywność tych podmiotów dotycząca zakresu i celu korzystania z wód winna wpływać na kształt obowiązków opłatowych obciążających te podmioty.

Za bezprzedmiotowe Sąd uznał przy tym twierdzenie Spółki, że wykładnia przepisów dotyczących określenia celów poboru wody budzi wątpliwości interpretacyjne, które zgodnie z art. 7a § 1 kpa należy rozstrzygać na korzyść Spółki. Wykładnia językowa, jak i systemowa przepisów art. 274 pkt 2-4 Prawa wodnego oraz § 5 ust. 1 pkt 1-41 rozporządzenia w sprawie j.s.o. z uwzględnieniem ich relacji do art. 35 ust. 1, 2 i 3 pkt 1, art. 268 ust. 1 pkt 1, art. 298 pkt 1, art. 389 pkt 1, art. 403 ust. 1 oraz art. 415 pkt 1 Prawa wodnego, prowadzi w ocenie Sądu, do jednoznacznego wniosku, że cel poboru wód należy oceniać w odniesieniu do celu realizowanego przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, a nie wiązać go ze sposobem wykorzystania wód przez odbiorcę usług. Zauważyć przy tym należy, że użycie przez ustawodawcę w przepisie art. 274 pkt 4 Prawa wodnego pojęcia "ludność" oznacza, że wymieniony cel poboru wód realizuje się w przypadku, gdy przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne pobiera wodę w celu zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, a zatem z wyłączeniem podmiotów prowadzących działalność gospodarczą oraz podmiotów publicznych. Z brzmienia powołanego przepisu wynika zatem wprost, że to kategoria odbiorców usług, którym zostanie dostarczona pobrana przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne woda, a nie sposób jej wykorzystania przez odbiorców usług wpływa na określenie celu poboru wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne. Z tych też przyczyn Sąd nie podzielił poglądów wyrażonych w wyrokach przywołanych przez stronę skarżącą.

Z powyższych także względów Sąd uznał, że zarzut spółki o wewnętrznej sprzeczności i niespójności decyzji wynikający z przyjęcia, że w przypadku gospodarstw domowych cel poboru wód należy określać przez pryzmat finalnego odbiorcy, a w przypadku pozostałych odbiorców usług przez pryzmat celu, na który wodę pobrało przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, jest bezprzedmiotowy. W każdym bowiem przypadku cel poboru wód należy wiązać z przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym, co znajduje wyraz w stanowisku organu wielokrotnie i konsekwentnie przedstawianym w zaskarżonej decyzji.

Przywołany przez spółkę przepis art. 272 ust. 13 Prawa wodnego, z którego wynika obowiązek zapewnienia odrębnego pomiaru ilości pobieranej wody do różnych celów lub potrzeb w żaden sposób nie podważa prawidłowości wydanej interpretacji. Zakresem jego zastosowania jest objęta sytuacja poboru wód do różnych celów lub potrzeb. Zarówno z tenoru kwestionowanej decyzji, jak i z jej uzasadnienia nie wynika, by przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne dokonywało poboru wód w jednym celu. Spółka pobierając wodę w celu zaopatrzenia w wodę ludności, podmiotów prowadzących działalność gospodarczą oraz podmiotów publicznych, pobiera wodę do celów określonych odpowiednio w art. 274 pkt 4 Prawa wodnego oraz w art. 274 pkt 2 lit. za Prawa wodnego i na mocy art. 272 ust. 13 Prawa wodnego ciąży na niej obowiązek zapewnienia odrębnego pomiaru ilości pobieranej wody do wymienionych celów.

Odnosząc się zaś do zarzutu, że zastosowanie się do wykładni organu doprowadzi do sytuacji, w której odbiorcy usług pobierający wodę do produkcji artykułów spożywczych, napojów, substancji farmaceutycznych, leków i pozostałych wyrobów farmaceutycznych płaciliby wyższą cenę za m3 pobranej wody wyłącznie z tego powodu, że pobierają wodę z sieci wodociągowej stwierdzić należy, że sytuacja podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, który dokonuje poboru wód na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego do celów związanych z przedmiotem wykonywanej działalności różni się od sytuacji podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, który korzysta z usług wodociągowo-kanalizacyjnych z zakresu zbiorowego zaopatrzenia w wodę na podstawie umowy o zaopatrzenie w wodę. W pierwszym przypadku podmiot obowiązany jest uzyskać pozwolenie wodnoprawne na korzystanie z wód na warunkach określonych w wymienionym akcie administracyjnym, pozwolenie wodnoprawne na wykonanie urządzenia wodnego do korzystania z zasobów wodnych, w tym również jego wykonanie, a ponadto ciążą na nim obowiązki wynikające z istniejącego stosunku administracyjnego, które nie dotyczą odbiorcy usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne.

Za bezprzedmiotowy uznać również należy zarzut Spółki, że podzielenie stanowiska prezentowanego w zaskarżonej decyzji co do celów poboru wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne doprowadziłoby do sytuacji, w której część z norm prawnych zamieszczonych w Prawie wodnym, które określają cele poboru wód nie znalazłaby zastosowania. Podmiotami dokonującymi poboru wód z zasobów wodnych na podstawie uzyskanego pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego są nie tylko przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne, lecz także inne podmioty, w tym m. in. dokonujące poboru wód na potrzeby przemysłu i rolnictwa. W takim przypadku wymienione podmioty korzystają z usług wodnych, a nie usług wodociągowo-kanalizacyjnych z zakresu zbiorowego zaopatrzenia w wodę. Jako podmioty korzystające z usług wodnych pobierają wodę do celów związanych z przedmiotem wykonywanej działalności i ponoszą opłaty za usługi wodne, w tym opłatę zmienną ustalaną z uwzględnieniem jednostkowych stawek opłat, zależnych od celów poboru wód, których górną wysokość określają przepisy art. 274 pkt 2 i 3 Prawa wodnego. Powoływanie się przez Spółkę na uwarunkowania historyczne oraz praktykę związaną z uiszczaniem opłat za korzystanie ze środowiska na podstawie ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska w celu podważenia prawidłowości wykładni przepisów Prawa wodnego są pozbawione usprawiedliwionych podstaw. Spółka, wskazując na normy uchylonego rozporządzenia Rady Ministrów z 12 października 2015 r. w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska (Dz. U. z 2015 r. poz. 1875), podniosła, że na gruncie poprzednio obowiązujących przepisów nie wywołało żadnych wątpliwości, że wykorzystanie (cel poboru) określany jest przez pryzmat działalności finalnego odbiorcy. Z § 9 ust. 1-3 uchylonego rozporządzenia Rady Ministrów z 12 października 2015 r. wynika, że jednostkowa stawka opłaty za pobór jednego m3: wody podziemnej – wynosi 0,115 zł; wody powierzchniowej śródlądowej – wynosi 0,057 zł (§ 9 ust. 1). Jeżeli pobrana woda zostanie wykorzystana do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia lub na cele socjalno-bytowe, jednostkowa stawka opłaty za pobór jednego m3: wody podziemnej – wynosi 0,068 zł; wody powierzchniowej śródlądowej – wynosi 0,040 zł (§ 9 ust. 2). Jeżeli pobrana woda podziemna zostanie przeznaczona na potrzeby produkcji, w której woda wchodzi w skład albo w bezpośredni kontakt z produktami żywnościowymi, farmaceutycznymi lub na cele konfekcjonowania, jednostkowa stawka opłaty za pobór jednego m3 tej wody wynosi 0,097 zł (§ 9 ust. 3). Z treści powołanych wyżej przepisów wynika, że określony w przepisach § 9 ust. 2 i 3 uchylonego rozporządzenia Rady Ministrów z 12 października 2015 r. cel poboru wód należy oceniać w odniesieniu do wykorzystania pobranej wody. Takiej konstrukcji nie zawiera jednak żadna z norm wynikających z przepisów art. 274 pkt 2-4 Prawa wodnego, określających górne jednostkowe stawki opłat, jak również żadna z norm przepisów rozporządzenia w sprawie j.s.o. Przeciwnie z ich treści jednoznacznie wynika, że normatywnie określone w tych przepisach cele należy odnieść do celu poboru wód przez podmiot korzystający z usługi wodnej na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, a nie do sposobu wykorzystania wód przez odbiorcę usług.

Zawarte w zaskarżonej decyzji stanowisko co do określenia celów poboru wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w ramach zbiorowego zaopatrzenia nie wyklucza możliwości poboru wód przez spółkę do celów odprowadzania i oczyszczania ścieków. Określony w przepisie art. 274 pkt 2 lit. zb Prawa wodnego cel poboru wód realizuje się w przypadku, gdy przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, prowadzące działalność w zakresie zbiorowego odprowadzania ścieków, jednocześnie korzysta z usługi wodnej polegającej na poborze wód z ujęcia do celów odprowadzania i oczyszczania ścieków na podstawie pozwolenia wodnoprawnego.

Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne dokonując poboru wód w celu realizacji postanowień zawartej umowy hurtowej sprzedaży wody przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu z terenu gminy sąsiedniej nie realizuje zadania z zakresu zbiorowego zaopatrzenia w wodę, lecz postanowienia zawartej umowy cywilnoprawnej. Zauważyć przy tym należy, że zgodnie z art. 6 ust. 1a ustawy z 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2019 r. poz. 1437 ze zm.; dalej zwana "z.z.w.z.ś.") do zakupu wody lub wprowadzania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne ścieków do urządzeń kanalizacyjnych niebędących w jego posiadaniu stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego. Jednocześnie z § 6 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z 27 lutego 2018 r. w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryfy oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (Dz. U. z 2018 r. poz. 472, dalej zwane jako "rozporządzenie taryfowe") wynika, że opłaty za usługi wodne oraz koszty zakupionej wody stanowią odrębne składniki ponoszonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne kosztów działalności, które są uwzględniane do ustalania niezbędnych przychodów, na podstawie których określa się taryfę za zbiorowe zaopatrzenie w wodę, po dokonaniu ich alokacji na poszczególne taryfowe grupy odbiorców usług (art. 20 ust. 2 ustawy z.z.w.z.ś.). Innymi słowy przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, które dokonuje zakupu wody od innego podmiotu, w tym przypadku od spółki, opracowując taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę określające ceny i stawki opłat na podstawie których przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne, prowadzi rozliczenia z odbiorcami usług (art. 26 ust. 1 ustawy z.z.w.z.ś.) – uwzględnia w nich koszty zakupionej wody od innego podmiotu. Koszty zakupionej wody znajdują zatem odzwierciedlenie w cenie m3 dostarczanej wody poszczególnym kategoriom odbiorcom usług, w tym również ludności. Powyższe czyni bezprzedmiotowym zarzuty spółki, że prezentowana przez organ interpretacja doprowadzi do nieuzasadnionego poniesienia wyższej daniny publicznej, że różnicuje ona cele poboru wód przez odbiorców usług z uwagi na miejsce ich zamieszkania i fakt przekroczenia wody przez granicę administracyjną miasta, a także, że narusza zakaz subsydiowania skrośnego. W przedstawionym przypadku pobór wód przez spółkę odpowiada w całości celowi określonemu w art. 274 pkt 2 lit. za Prawa wodnego, tj. do celów poboru, uzdatniania i dostarczania wody. Wskazana w tym przepisie sekwencja czynności od strony przedmiotowej odpowiada pojęciu zbiorowego zaopatrzenia w wodę, jednakże brak w nim elementu podmiotowego (tak jak w art. 2 pkt 21 ustawie z.z.w.z.ś) oznacza, że znajduje on zastosowanie również w przypadku hurtowej sprzedaży wody realizowanej przez podmiot korzystający z usług wodnych.

Nie mógł również odnieść zamierzonego skutku zarzut, że zaprezentowana w zaskarżonej decyzji wykładnia przepisów Prawa wodnego przy określaniu celów poboru wody dostarczanej do budynku wielolokalowego jest sprzeczna z przepisami ustawy z.z.w.z.ś. oraz rozporządzenia taryfowego. Adresatami norm prawnych, regulujących zasady ponoszenia opłat za usługi wodne, są podmioty korzystające z usług wodnych, a nie odbiorcy usług wodociągowo-kanalizacyjnych, którzy są objęci regulacjami ustawy z.z.w.z.ś. Odnośne przepisy Prawa wodnego dotyczą kwalifikowania celów poboru wód przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, a nie sposobu rozliczeń spółki z odbiorcami usług, co pozostaje poza zakresem regulacji tej ustawy. Wbrew twierdzeniom spółki rację ma organ, który twierdzi, że z przedstawionej interpretacji przepisów Prawa wodnego nie wynika, aby właściciel lub zarządca budynku wielolokalowego obowiązany był częściowo płacić za dostarczoną wodę wg stawki dla gospodarstw domowych, a w pozostałym zakresie dla taryfowej grupy odbiorców z najwyższą ceną. Konsekwencją kwalifikowania przez Spółkę wód dostarczanych do budynków wielolokalowych z uwzględnieniem obu rzeczywistych celów poboru wód, tj. określonego w art. 274 ust. 2 lit. za Prawa wodnego (dla wód kierowanych do lokali wykorzystywanych do prowadzenia działalności gospodarczej) oraz w art. 274 ust. 4 Prawa wodnego (dla wód kierowanych do lokali mieszkalnych) nie jest konieczność kwalifikowania właściciela lub zarządcy budynku wielolokalowego do dwóch różnych taryfowych grup odbiorców usług, lecz wykazywanie przez spółkę w oświadczeniu o zakresie korzystania z usług wodnych wód pobranych w podziale na rzeczywiste cele poboru tych wód. Ponadto organ w uzasadnieniu decyzji wskazuje sposoby określania przez spółkę ilości wód kierowanych do poszczególnych kategorii lokali w budynku wielolokalowym, które mogą doprowadzić spółkę do ustalenia ilości wód pobranych do celów poboru, uzdatniania i dostarczania wody (art. 274 pkt 2 lit. za Prawa wodnego) oraz ilości wód pobranych do celów zbiorowego zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi (art. 274 pkt 4 Prawa wodnego) dostarczanych do budynku wielolokalowego. W ocenie Sądu, wydana interpretacja w żaden sposób nie ingeruje w sposób wyodrębnienia taryfowych grup odbiorców usług oraz określone w taryfie ceny i stawki opłaty abonamentowej dla poszczególnych taryfowych grup odbiorców usług. Za pozbawiony usprawiedliwionych podstaw uznać zatem należy zarzut, że wydana interpretacja narusza przepisy ustawy z.z.w.z.ś. oraz rozporządzenia taryfowego, w tym doprowadziłaby do naruszenia zakazu subsydiowania skrośnego.

Za chybiony trzeba było uznać także zarzut spółki, że wydana interpretacja narusza zasadę zwrotu kosztów usług wodnych, która wynika z art. 9 ust. 3 Prawa wodnego oraz zasadę konkurencyjności. Uzasadniając wskazany zarzut, spółka odniosła się do sytuacji podmiotu pobierającego wodę na cel związany z produkcją leków z ujęcia własnego oraz podmiotu wykorzystującego wodę dostarczoną przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne do produkcji leków. W pierwszym przypadku jednostkowa stawka opłaty za pobór wód podziemnych do celów produkcji podstawowych substancji farmaceutycznych oraz leków i pozostałych wyrobów farmaceutycznych wynosi 9 groszy zł za 1 m3 pobranych wód podziemnych (§ 5 ust. 1 pkt 12 lit. a rozporządzenia w sprawie j.s.o.), a w przypadku korzystania z wody dostarczonej przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, jak podniosła w skardze spółka, skutkowałoby obciążeniem podmiotu ceną wody zawierającą stawkę 11 groszową za m3 pobranej wody (§ 5 ust. 1 pkt 27 lit. a rozporządzenia w sprawie j.s.o.). Sytuacja podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, który dokonuje poboru wód na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego do celów związanych z przedmiotem wykonywanej działalności różni się od sytuacji podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, który korzysta z usług wodociągowo-kanalizacyjnych z zakresu zbiorowego zaopatrzenia w wodę na podstawie umowy o zaopatrzenie w wodę. W pierwszym przypadku podmiot obowiązany jest uzyskać pozwolenie wodnoprawne na korzystanie z wód na warunkach określonych w wymienionym akcie administracyjnym, pozwolenie wodnoprawne na wykonanie urządzenia wodnego do korzystania z zasobów wodnych, w tym również jego wykonanie, a ponadto ciążą na nim obowiązki wynikające z istniejącego stosunku administracyjnego, które nie dotyczą odbiorcy usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne. Nie bez znaczenia pozostaje także fakt, że woda pobrana z ujęcia jest tzw. wodą surową, która co do zasady wymaga uzdatnienia, podczas gdy woda dostarczona odbiorcy usług w ramach zbiorowego zaopatrzenia w wodę spełnia już normy jakościowe wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. W związku z powyższym zarzut odmiennego traktowania podmiotów pobierających wodę z ujęcia własnego oraz za pośrednictwem sieci spółki, w tym zarzut naruszenia zasady konkurencyjności, uznać należy za chybiony. Z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego wynika, że zasada równości oznacza, iż osoby znajdujące się w takiej samej lub podobnej sytuacji należy traktować tak samo, natomiast osoby znajdujące się w odmiennej sytuacji faktycznej należy traktować odmiennie. Innymi słowy, wszystkie podmioty charakteryzujące się daną cechą istotną (relewantną) mają być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań dyskryminujących, jak i faworyzujących (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 lutego 1997 r., P 4/96). Z literalnej wykładni przepisów art. 274 pkt 2-4 Prawa wodnego oraz § 5 ust. 1 pkt 1-41 rozporządzenia w sprawie j.s.o., która ma pierwszorzędne znaczenie przy ich interpretacji jednoznacznie wynika, że cele poboru wód należy oceniać w odniesieniu do podmiotu korzystającego z tej usługi wodnej. Typowanie jednostkowej stawki opłaty za usługi wodne za pobór wód w formie opłaty zmiennej przez pryzmat celu poboru wód przez podmiot korzystający z usługi wodnej oraz z zastosowaniem współczynników różnicujących przewidzianych w § 5 ust. 2-4 i 7 rozporządzenia w sprawie j.s.o. znajduje podstawę w przywołanych wyżej przepisach prawa oraz z poszanowaniem wynikającej z art. 9 ust. 3 Prawa wodnego zasady zwrotu kosztów usług wodnych (uwzględniających koszty środowiskowe i koszty zasobowe oraz analizę ekonomiczną).

W tym stanie sprawy, oceniając zaskarżoną decyzję w świetle obowiązujących przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie w powiązaniu ze stanami faktycznymi wskazanymi przez skarżącą i przy uwzględnieniu wskazań zawartych w wyroku Sądu z dnia 29 listopada 2019 r., sygn. akt IV SA/Wa 1869/19 wydanym w tej sprawie oraz po rozważeniu podniesionych przez skarżącą zarzutów, Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Z przedstawionych względów Sąd oddalił skargę, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.).