Postanowienie WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1057/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2009-08-03 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Odmówiono przywrócenia terminu
Powołane przepisy: article: art. 86 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 25 września 2007 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2004 r. postanawia odmówić skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 maja 2008 r. oddalającego skargę.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 8 maja 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 25 września 2007 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2004 r. Odpis powyższego wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącemu w dniu 8 lipca 2008 r. (dowód: potwierdzenie odbioru, k. 45).

Wnioskiem z dnia 8 sierpnia 2008 r. skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy obejmującego ustanowienie radcy prawnego.

Postanowieniem z dnia 13 października 2008 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy.

W wyniku wniesionego sprzeciwu powyższe postanowienie utraciło moc, a sprawa podlegała rozpoznaniu przez Sąd, który postanowieniem z dnia 20 listopada 2008 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy.

Skarżący złożył na to postanowienie zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który postanowieniem z dnia 20 marca 2009 r., sygn. akt I FZ 58/09, uchylił postanowienie sądu pierwszej instancji i przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania.

Postanowieniem z dnia 4 maja 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku przyznał skarżącemu prawo pomocy przez ustanowienie radcy prawnego.

Okręgowa Izba Radców Prawnych wyznaczyła na pełnomocnika skarżącego z urzędu radcę prawnego [...], której skarżący w dniu 17 czerwca 2009 r. udzielił pełnomocnictwa do reprezentowania go w sprawie.

W dniu 14 lipca 2009 r. pełnomocnik skarżącego wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, jednocześnie dopełniając uchybionej czynności. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącego wskazała, iż w dacie upływu trzydziestodniowego terminu do sporządzenia skargi kasacyjnej (liczonego od dnia doręczenia stronie orzeczenia wraz z uzasadnieniem) toczyła się przez tut. Sądem sprawa z wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego, niemożliwym było zatem zachowanie tego terminu z uwagi na obowiązujący przy sporządzeniu skargi kasacyjnej przymus adwokacko-radcowski. Nadto pełnomocnik podniosła, że zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym skorzystanie przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną z prawa pomocy w postaci ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie może stawiać jej w sytuacji gorszej od osoby, która z prawa tego nie korzysta i może wnieść skargę kasacyjną bez przeszkód w ustawowym terminie. W takiej sytuacji termin do wniesienia skargi kasacyjnej powinien biec od dnia, w którym pełnomocnik ustanowiony z urzędu powziął wiadomość o wyznaczeniu go przez właściwy organ samorządu zawodowego do reprezentowania oznaczonej osoby w konkretnej sprawie, co w niniejszej sprawie nastąpiło, jak wskazała strona skarżąca, w dniu 15 czerwca 2009 r. Na poparcie swojej argumentacji pełnomocnik skarżącego przywołała postanowienia NSA z dnia 15 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 253/05 oraz z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. akt I FZ 198/06. Reasumując, strona skarżąca wskazała, że z uwagi na to, iż niezachowanie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nastąpiło z przyczyn niezawinionych przez skarżącego, to wniosek o przywrócenie uchybionego terminu jest zasadny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje:

W świetle postanowień art. 87 oraz 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: (1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, (2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, (3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin, (4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, (5) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego.

W niniejszej sprawie rozważenia wymaga wystąpienie przesłanki dotyczącej uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu.

Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W nauce postępowania administracyjnego (por. np. A. Wróbel: K.p.a. II, s. 368-370), ugruntowany jest pogląd, że oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy.

O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z 2 października 2002 r., V SA 793/02, M.Pr. 2002, nr 23, s. 1059).

Odnosząc poczynione uwagi do stanu faktycznego niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że nie została spełniona przesłanka uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu. Podkreślić należy, iż skarżący zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy już po zapadnięciu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrok wraz z uzasadnieniem i stosownym pouczeniem (o terminie i środkach zaskarżenia) skarżący odebrał osobiście w dniu 8 lipca 2008 r. (dowód: potwierdzenie odbioru, k. 45), a z wnioskiem o ustanowienie radcy prawnego zwrócił się dopiero w dniu 8 sierpnia 2008 r., tj. jeden dzień po upływie trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W tych okolicznościach nie można przyjąć, iż skarżący należycie zadbał o swoje interesy, skoro zwlekał 31 dni – aż do upływu ustawowego terminu – ze zwróceniem się o ustanowienie pełnomocnika, który mógłby w jego imieniu sporządzić skargę kasacyjną. Warto w tym miejscu podkreślić, iż złożony wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie wskazuje na żadne okoliczności czy przeszkody, które uniemożliwiły skarżącemu wniesienie o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w terminie otwartym dla zaskarżenia wyroku. Jest za to we wskazanym wniosku gołosłowne twierdzenie pełnomocnika strony, iż wyrok wraz z uzasadnieniem został doręczony jego mandantowi dopiero w dniu 23 lipca 2008 r. Przy czym, co ważne, pełnomocnik skarżącego nie podważa w żaden sposób prawdziwości dowodu na okoliczność daty doręczenia przesyłki, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru, co więcej nawet się do niego nie odnosi. Na znajdującym się w aktach sprawy ZPO widnieje zaś wyraźny podpis skarżącego przy dacie 8 lipca 2008 r., datą tą opatrzony jest również stempel pocztowej placówki oddawczej, co oznacza, że w tym dniu odesłano ZPO do nadawcy. W świetle tego dowodu twierdzenia pełnomocnika strony co do daty doręczenia wyroku należy uznać za niezgodne z prawdą.

Powyższe zachowanie skarżącego świadczy w ocenie Sądu o niedbałym prowadzeniu przez niego własnych spraw, a zatem nie jest okolicznością pozwalającą na uniknięcie negatywnych konsekwencji procesowych związanych z uchybieniem terminu.

Sąd podziela w pełni pogląd wyrażony w przywołanym we wniosku o przywrócenie terminu postanowieniu NSA z dnia 15 kwietnia 2005 r. (II OZ 253/05), iż "skorzystanie przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną z prawa pomocy w postaci ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie może stawiać tej strony w sytuacji gorszej od osoby, która z tego prawa nie korzysta i może wnieść skargę kasacyjną bez przeszkód w ustawowym terminie". Trzeba jednak wskazać stronie, że cytowane przez nią orzeczenie zapadło w innym stanie faktycznym niż zaistniały w niniejszej sprawie. Jak wynika z uzasadnienia postanowienia NSA, prawo pomocy zostało tam przyznane skarżącemu jeszcze przed upływem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, a zatem, co oczywiste, wniosek o przyznanie prawa pomocy także został złożony przed upływem tego terminu.

Na uchybienie terminu w rozpoznawanej sprawie nie miało zaś żadnego wpływu postępowanie w sprawie przyznania prawo pomocy, gdyż wbrew twierdzeniem pełnomocnika skarżącego, w dacie upływu uchybionego terminu procedura ta nie została jeszcze wszczęta.

Wobec niespełnienia wszystkich przesłanek warunkujących przywrócenie terminu, Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.