Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 621/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-08-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 16 par. 1, 76 par. 1 i 129 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Elżbieta Lenart (spr.) Protokolant referent stażysta Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi A. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] stycznia 2012 r. [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] , po rozpatrzeniu odwołania A. Z. od decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w O., wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta O., z dnia [...] września 2009 r., nr [...] udzielającej skarżącej pomocy w formie świadczenia pieniężnego w postaci zasiłku celowego w wysokości [...] zł przyznanego na wrzesień 2009 r. z przeznaczeniem na zakup żywności – stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało oparte na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych.

Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w O. decyzją z dnia [...] września 2009 r., nr [...] , wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta O., udzielił skarżącej pomocy w formie świadczenia pieniężnego w postaci zasiłku celowego w wysokości [...] zł przyznanego na wrzesień 2009 r. z przeznaczeniem na zakup żywności, wskazując jako podstawę udzielenia pomocy m. in. bezradność skarżącej w sprawach opiekuńczo-wychowawczych.

Opisując dotychczasowy przebieg postępowań powiązanych z zaskarżoną decyzją, Kolegium podało, że w dniu 25 marca 2010 r. skarżąca wystąpiła o sprostowanie 15 decyzji – w tym powyższej decyzji z dnia [...] września 2009 r., [...] – przyznających A. Z. szereg świadczeń z pomocy społecznej. Prezydent Miasta O. postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r., [...] 10 odmówił sprostowania 15 własnych decyzji, które następnie zostały przez Kolegium postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] utrzymane w mocy. To postanowienie Kolegium stało się przedmiotem skargi wniesionej przez A. Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 14 stycznia 2011 r. (a nie jak organ mylnie wskazał z 2010 r.), sygn. akt I SA/Wa 1780/10 oddalił skargę.

Następnie w dniu 10 marca 2011 r. A. Z. złożyła do Kolegium pismo zatytułowane "Wniosek", w którym nawiązała do powyższego wyroku i wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy, który następnie uzupełniła pismem z dnia 6 kwietnia 2011 r. wskazując, że jest to wniosek o ponowne rozpatrzenie ustaleń faktycznych w 16 wymienionych w nim decyzjach, wydanych przez Kolegium i Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w O., w tym decyzji z dnia [...] września 2009 r. W uzasadnieniu swego wystąpienia skarżąca wskazała, że wpisanie przez Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w O. nieprawidłowego stanu faktycznego w postaci bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych jest dla niej krzywdzące. Kolegium potraktowało niniejsze wystąpienie jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej własnym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] i stwierdziło jego niedopuszczalność. Rozstrzygnięcie to A. Z. zaskarżyła do Sądu, który wyrokiem z dnia 5 października 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1123/11 uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając w uzasadnieniu, że żądanie (wniosek) A. Z. "o ponownie rozpatrzenie sprawy SKO w O." i "ponowne rozpatrzenie ustaleń faktycznych 16 wymienionych decyzji" winno się traktować jako odwołanie od wskazanych w nim 16 decyzji, gdyż skarżąca nie zgadza się z ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez organ w powołanych przez nią decyzjach, a ponadto każda sprawa powinna być potraktowana oddzielnie i w każdej powinno zostać wydane osobne rozstrzygnięcie.

Ponownie rozpoznając sprawę Kolegium w postanowieniu z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] podniosło, że z materiału dowodowego rozpatrywanej sprawy wynika, iż kwestionowana decyzja Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w O., wydana z upoważnienia Prezydenta Miasta O., z dnia [...] września 2009 r., nr [...] została doręczona skarżącej do rąk własnych w dniu 2 października 2009 r., co zostało potwierdzone podpisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Wobec powyższego skuteczność środka zaskarżenia byłaby zachowana, gdyby skarżąca wniosła odwołanie w nieprzekraczalnym czternastodniowym terminie, tj. do dnia 16 października 2009 r., bowiem zgodnie z treścią art. 129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Decyzja organu pierwszej instancji zawierała pouczenie o terminie, formie i trybie składania środka zaskarżenia. Tymczasem, jak wynika z pieczęci wpływowej Kolegium, przystawionej na odwołaniu datowanym na 10 marca 2011 r., zostało ono złożone osobiście w dniu 10 marca 2011 r., czyli po upływie ustawowego czternastodniowego terminu. Niedopełnienie przez skarżącą ustawowych wymogów zachowania terminu do wniesienia odwołania powoduje, iż organ odwoławczy zobligowany jest na podstawie art. 134 kpa do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.

Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] stycznia 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła A. Z., zarzucając błędną wykładnię prawa materialnego i nie zgadzając się z ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez organ w decyzji, wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i uwzględnienie terminu do wniesienia odwołania oraz zmianę z urzędu decyzji organu pierwszej instancji w części poczynionych ustaleń faktycznych poprzez nieprawidłowe wpisanie "bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych".

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] stycznia 2012 r. Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ organ wydając to postanowienie nie naruszył prawa, a przy jego podjęciu nie uchybił zasadom i przepisom postępowania administracyjnego.

W świetle art. 129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Termin ten ma charakter zawity (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 1996 r., SA/Ka 1742/95, niepubl.). Z istoty takiego terminu wynika, że nie może być on przedłużony. Zatem warunkiem skuteczności czynności procesowej – w niniejszej sprawie wniesienia odwołania od decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w O., wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta O., z dnia [...] września 2009 r., nr [...] – jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Rozpatrzenie przez organ odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi naruszenie prawa, bowiem oznacza weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, która korzysta z ochrony trwałości na podstawie art. 16 § 1 kpa. W przypadku, gdy w postępowaniu wstępnym okaże się, że odwołanie zostało wniesione po terminie, organ administracji wydaje postanowienie na podstawie art. 134 kpa o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego.

Z akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy wynika, że decyzję Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] września 2009 r. A. Z. otrzymała w dniu 2 października 2009 r., o czym świadczy znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru tejże decyzji. Decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o przysługującym środku prawnym służącym weryfikacji rozstrzygnięcia oraz o sposobie i terminie jego wniesienia. Tymczasem A. Z. od powyższej decyzji złożyła osobiście w kancelarii Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. odwołanie dopiero w dniu 10 marca 2011 r., o czym świadczy data prezentaty organu uwidoczniona na powyższym odwołaniu. Z zestawienia dat: otrzymania przez skarżącą decyzji z dnia [...] września 2009 r. i wniesienia przez nią odwołania od tej decyzji wynika, że odwołanie to złożone zostało z uchybieniem ustawowego terminu, ustanowionego w art. 129 § 2 kpa.

W konsekwencji organ odwoławczy prawidłowo ocenił zebrane w sprawie dowody, dające w pełni podstawę do dokonania weryfikacji zaprezentowanego w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stanowiska, w sposób nie budzący wątpliwości ustalił stan faktyczny w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy i zasadnie stwierdził, iż nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, zaś stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania zamyka drogę do merytorycznego rozpatrzenia tego środka odwoławczego. Tym samym – po dokonaniu przez Kolegium prawidłowej oceny dowodów – data doręczenia decyzji jest datą nie budzącą wątpliwości i prawidłowo ustaloną. Skarżąca nie podważyła skutecznie wiarygodności dokumentu urzędowego, o jakim mowa w art. 76 § 1 kpa, potwierdzającego datę doręczenia decyzji z dnia [...] września 2009 r., jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru, a w konsekwencji stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, bowiem skarżąca nie prowadziła żadnych dowodów przeciwko dokumentowi urzędowemu, które podważyłyby ustalenia organu odwoławczego.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, że potwierdzenie odbioru stanowi dokument urzędowy, który, jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone, bowiem korzysta on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone. Domniemanie to może być obalone, jednakże podejmując próbę dokonania tego należy mieć na względzie, że dokumenty urzędowe są najbardziej wiarygodnymi środkami dowodowymi. Wobec tego dowody przeciwne muszą być zdecydowanie przekonywujące, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

Ponadto podniesione w skardze argumenty odnoszą się w istocie do ustaleń faktycznych zawartych w decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...] września 2009 r. przyznającej skarżącej zasiłek celowy, a zatem odnoszą się do zagadnień nie objętych zaskarżonym postanowieniem, wobec tego nie mogą być brane pod uwagę i nie mogą być rozważane w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia uchybienia terminu.

Wobec bezspornych ustaleń organu odwoławczego co do daty doręczenia decyzji z dnia [...] września 2009 r. i terminu wniesienia odwołania, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.