Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 388/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 153, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c i art. 135, art. 152
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: ART. 77 PAR.1, ART. 80, ART. 107 PAR. 3, ART. 106 PAR. 1, ART. 67 PAR. 1 I ART. 68 PAR. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 200a ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 164 poz 1365
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Katarzyna Sierszeńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2014 r. sprawy ze skargi M. [...] K. na decyzję Rektora Uczelni A z dnia [...] lutego 2014 r. nr albumu [...] w przedmiocie zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Rektora Uczelni A z dnia [...] 2013 r. nr albumu [...], II. zasądza od Rektora uczelni A na rzecz skarżącej kwotę [...],- zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 22 października 2012 r. M.[...]K. wniosła o przyznanie:

- stypendium doktoranckiego,

- zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej.

Decyzją z dnia [...] 2012 r., nr albumu [...], Prorektor ds. [...] na podstawie art. 94b ust. 1 pkt 5 oraz art. 200a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. u. z 2005 r. nr 164 poz. 1365 z późn. zm.) oraz § 7 ust. 2 Regulaminu przyznawania stypendiów doktoranckich z budżetu państwa na zadania związane z kształceniem uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich oraz zwiększenia stypendiów doktoranckich z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych w uczelni A nie przyznał M.[...]K. zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej na rok akademicki 2012/2013.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że skarżąca nie spełniła warunków, o jakich mowa w § 9 ust. 2-6 Regulaminu.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r., znak [...], Rektor uczelni A – po rozpoznaniu wniosku M.[...]K. o ponowne rozpoznanie sprawy – na podstawie art. 200 ust. 1 i 3 , art. 207 powołanej ustawy, § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 5 października 2011 r. w sprawie studiów doktoranckich oraz stypendiów doktoranckich (Dz. U. nr 225 poz. 1351) w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 z późn. zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] listopada 2012 r. i nie przyznał skarżącej stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej na rok akademicki 2012/2013.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 16 października 2013 r., sygn. akt II SA/Po 312/13, po rozpatrzeniu sprawy ze skargi M..[...]K. (dalej: "skarżąca" lub "doktorantka"), uchylił decyzję Rektora uczelni A (dalej również: Rektor) z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie stypendium doktoranckiego oraz poprzedzającą ją decyzję rektora z dnia [...] 2012 r. nr albumu [...].

Sąd stwierdził, że decyzja Rektora z dnia [...] stycznia 2013 r. jest wewnętrznie sprzeczna, bowiem organ wskazuje w podstawie prawnej tego rozstrzygnięcia na art. 200 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2005 r. nr 164, poz. 1365, z późn. zm.[aktualnie: Dz. U. z 2012 r., poz. 572, z późn. zm.]), który odnosi się do stypendium doktoranckiego, natomiast z uzasadnienia decyzji wynika, że decyzja ta miała raczej dotyczyć zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej. Sąd zwrócił uwagę że oba te świadczenia mają charakter odrębny i nie mogą być ze sobą utożsamiane, a nadto stwierdził, że skarżony organ w sentencji zaskarżonej decyzji odmówił przyznania doktorantce "stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej", a zatem orzekł o świadczeniu pieniężnym, które w ogóle nie występuje w przywołanej ustawie. Wobec tego Sąd stwierdził, że decyzja Rektora z dnia [...] stycznia 2013 r. obarczona jest istotną wadą, gdyż niemożliwe jest na jej podstawie precyzyjne ustalenie przedmiotu, do którego się ona odnosi. Sąd zauważył również, że decyzja z dnia [...] listopada 2012 r., nr albumu [...], poprzedzająca decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r., dotyczyła wyraźnie zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej, wobec czego Sąd, odwołując się do treści art. 200a powołanej ustawy oraz przepisów § 9 ust. 2 i 5 oraz § 9 ust. 3 i 4 Regulaminu przyznawania stypendiów doktoranckich z budżetu państwa na zadania związane z kształceniem uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich oraz zwiększenia stypendiów doktoranckich z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych na Uczelni A - załącznik do zarządzenie nr [...] Rektora Uczelni A z dnia [...] 2012 r. znak [...] (dalej: Regulamin), stwierdził, że zarówno decyzja z dnia [...] stycznia 2013 r., jak i poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] listopada 2012 r., zawierają zbyt lakoniczne uzasadnienie, a w szczególności organ nie wyjaśnił miejsca skarżącej na liście rankingowej doktorantów oraz sposobu obliczenia punktów, od których zależy miejsce na tej liście, które to okoliczności te miały kluczowe znaczenie w sprawie, gdyż determinowały one przyznanie skarżącej rozważanego świadczenia pieniężnego. Sąd uznał za wadliwą argumentację wskazaną w decyzji z dnia [...] stycznia 2013 r., że przyczyną odmowy przyznania skarżącej świadczenia pieniężnego było nieotwarcie przewodu doktorskiego oraz negatywna ocena postępów w przygotowywaniu rozprawy doktorskiej, wystawiona przez promotora skarżącej. Sąd stwierdził, że wszczęcie przewodu doktorskiego zostało wymienione w Dodatkowych kryteriach branych pod uwagę przez Wydziałową Komisję Doktorancką przy przyznawaniu zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej (dalej: Dodatkowe kryteria), jednak Dodatkowe kryteria nie zostały skonstruowane jako warunki konieczne do uzyskania zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej, lecz jedynie jako dodatkowe wytyczne przy ustalaniu listy rankingowej doktorantów. W ocenie Sądu potwierdza to wyraźne klauzula w Dodatkowych kryteriach, w świetle której "za każde dodatkowe kryterium Komisja Doktorancka przyznaje 3 pkt.", tym samym fakt nieotwarcia przewodu doktorskiego przez skarżącą nie pozbawiał jej automatycznie możliwości uzyskania omawianego świadczenie pieniężnego, lecz jedynie mógł pośrednio – poprzez uzyskanie mniejszej liczby punktów – wpływać niekorzystnie na zaszeregowanie jej na liście rankingowej. Sąd przy tym zaznaczył, że kwestia oceny postępów w przygotowywaniu rozprawy doktorskiej nie została ujęta w Regulaminie ani w Dodatkowych kryteriach, wobec czego nie powinna być w ogóle brana pod uwagę przy rozważaniu przyznania skarżącej zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej. Wobec tego Sąd stwierdził, że uwzględnienie takiego kryterium w decyzji z dnia [...] stycznia 2013 r. wskazuje na arbitralność rozstrzygnięcia organu wydającego to rozstrzygnięcie. Ponadto Sąd zaznaczył, że materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy był w istotnym stopniu zdekompletowany i nie obejmował kluczowych dokumentów, takich jak chociażby wniosek o przyznanie zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy czy dokumentów pozwalających na odtworzenie sposobu ustalenia miejsca skarżącej na liście rankingowej i przyznanych jej w tym celu punktów. Mając taki stan rzeczy na uwadze oraz lakoniczność uzasadnienia, Sąd uznał, że zarówno decyzja z dnia [...] stycznia 2013 r., jak i poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] listopada 2012 r. są obarczone zarzutem dowolności, a weryfikacja ich poprawności jest niemożliwa z uwagi na opisane braki, wynikające z naruszenia przepisów art. 7, art., 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.). W wytycznych co do dalszego postępowania Sąd stwierdził, że organ, rozpatrując ponownie sprawę, powinien wskazać właściwą podstawę prawną, orzec spójnie o żądaniu skarżącej oraz przekonująco uzasadnić wydane rozstrzygnięcie.

Orzeczenie powyższe uzyskało przymiot prawomocności wobec niezaskarżenia go przez którąkolwiek ze stron.

W wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania Rektor Uczelni A decyzją z dnia [...] 2013 r., nr albumu [...] nie przyznał skarżącej zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej na rok akademicki 2012/2013. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 200a w zw. z art. 94b ust. 1 pkt 5 oraz art. 207 Prawa o szkolnictwie wyższym oraz § 23 i 24 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 5 października 2011 r. w sprawie studiów doktoranckich oraz stypendiów doktoranckich (Dz. U. Nr 225, poz. 1351 - dalej: rozporządzenie w sprawie studiów doktoranckich) oraz § 6, 7 i 9 Regulaminu

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że skarżąca nie spełniła warunków, o jakich mowa w § 6 ust. 3 pkt 2 oraz § 7 ust. 2 Regulaminu, bowiem nie zmieściła się grupie 30% najlepszych doktorantów.

Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. nr albumu [...] Rektor Uczelni A – po rozpoznaniu wniosku doktorantki o ponowne rozpoznanie sprawy (pisma z dnia 21 grudnia 2013 r.) – na podstawie art. 200a w zw. za art. 94b ust. 12 pkt 5 oraz art. 207 prawa o szkolnictwie wyższym, a także 23 i 24 rozporządzenia w sprawie studiów doktoranckich w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] 2013 r. o nieprzyznaniu zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej na rok akademicki 2012/2013.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że zgodnie z zasadami przyznawania zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej uregulowanymi w § 23 i § 24 ust. 2 przywołanego rozporządzenia w sprawie studiów doktoranckich zwiększenie stypendium może być przyznane doktorantowi na drugim i kolejnych latach studiów doktoranckich, który wyróżnił się osiągnięciami w pracy badawczej lub osiągnięciami artystycznymi w poprzednim roku studiów a zwiększenie to przyznaje rektor uczelni po zaopiniowaniu przez komisję doktorancką. Wskazując, że Komisja Doktorancka Wydziału [...] (dalej: "Komisja Doktorancka" lub "Komisja") w przedstawionej Rektorowi opinii z dnia [...] listopada 2012 r. zaopiniowała negatywnie wniosek skarżącej o przyznanie zwiększenia stypendium z dotacji projakościowej. Rektor odwołał się do treści protokołu z posiedzenia Komisji Doktoranckiej z dnia [...] listopada 2012 r., jak i przedstawił tryb pozyskiwania opinii Komisji w sprawie odwołań doktorantów dotyczących stypendium doktoranckiego i zwiększenia stypendium z dotacji projakościowej oraz potwierdzenie przez Przewodniczącą Komisji w grudniu 2012 r. wcześniejszej (sformułowanej na potrzeby wydania decyzji z dnia [...] listopada 2012 r.) opinii Komisji co do zasadności wydania negatywnej opinii w sprawie. Organ stwierdził, że w związku z tym, iż pisma doktorantki z dnia 12 grudnia 2012 r. i 31 grudnia 2012 r. ani też odwołanie z dnia 2 stycznia 2014 r. nie wskazywały na żadne okoliczności, które wcześniej nie byłyby znane Komisji Doktoranckiej, opinie zebrane w celu rozpatrzenia odwołania doktorantki w sprawie nieprzyznania jej zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej na rok 2012/2013 należało uznać za wystarczające.

Wskazując na brzmienie § 24 ust. 2 rozporządzenia w sprawie studiów doktoranckich oraz § 7 ust. 3 Regulaminu, Rektor uznał za istotną "przesłankę decyzyjną" opinię opiekuna naukowego doktorantki, który ocenił zaawansowanie procesu realizacji rozprawy promocyjnej doktoranta jako "mierne". Wobec tego organ stwierdził, że przyznanie stypendium doktorantowi, którego rozwój naukowy po trzech latach studiów doktoranckich oceniany jest jako "mierny" byłoby zaprzeczeniem istoty zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej, które służy dofinansowaniu zadań projakościowych. Ponadto Rektor powołał się na to, że skarżąca nie może być uznana należącą do grona najlepszych doktorantów, skoro nie wszczęła przewodu doktorskiego w trakcie trzech lat studiów doktoranckich ani w okresie czwartego - ostatniego roku stych studiów, a jest to dodatkowe kryterium (wprowadzone na podstawie § 9 ust. 5 regulaminu przez Radę Wydziału [...] w uchwale z dnia [...] września 2012 r.) brane pod uwagę przez Komisję Doktorancką przy opiniowaniu wniosków o zwiększenie stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej, jak i przez Rektora przy podejmowaniu decyzji stypendialnych. Organ wskazał także na niezgodność danych o publikacjach doktorantki wymienionych w jej sprawozdaniu rocznym ze studiów doktoranckich w roku akademickim 2011/2012 ze stanem faktycznym i wykazem czasopism naukowych i stwierdził, że dorobek publikacyjny skarżącej w wymiarze punktowym wynosi 6, a nie 68 punktów, jak to podała w sprawozdaniu rocznym doktoranta.

Reasumując Rektor stwierdził, że przy rozstrzygnięciu sprawy wziął pod uwagę negatywną opinię opiekuna naukowego o zaawansowaniu realizacji rozprawy doktorskiej przez skarżącą, brak wszczęcia przewodu doktorskiego i faktyczny wymiar dorobku publikacyjnego za rok akademicki 2011/2012, a także kierował się prerogatywami nadanymi organowi w § 23 rozporządzenia w sprawie studiów doktoranckich oraz brzmieniem art. 200a ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym.

W skierowanej do tutejszego Sądu skardze na decyzję Rektora z dnia [...] lutego 2014 r. doktorantka, reprezentowana przez pełnomocnika procesowego, zarzuciła organowi:

1. naruszenie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm. – dalej: p.p.s.a.] poprzez niewykonanie wytycznych co do dalszego postępowania zawartych w wyroku tutejszego Sądu z dnia 16 października 2013 r.;

2. naruszenie art. 200a ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym w zw. z art. 106 § 1 k.p.a. i w zw. z § 7 ust. 2 w zw. z § 9 ust. 6 regulaminu - poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez powtórnego zaopiniowania wniosku o przyznanie stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej przez Komisję Doktorancką;

3. naruszenie przepisu § 9 ust. 6 Regulaminu w zw. z art. 67 § 1 i art. 68 § 2 k.p.a. - poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na niewłaściwym protokole Komisji Doktoranckiej podpisanym jedynie przez Przewodniczącego, a nie wszystkich członków Komisji, a zatem na wydanie decyzji bez właściwego protokołu;

4. zastosowanie przy ocenie zasadności wniosku skarżącej ogólnej regulacji - § 7 ust. 3 Regulaminu zamiast § ust. 2 i 4 Regulaminu, który stanowi, że o przyznaniu zwiększenia stypendium z dotacji projakościowej decyduję miejsce na liście rankingowej;

5. zastosowanie przy ocenie zasadności wniosku skarżącej w zakresie punktacji dorobku naukowego zasad wskazanych w obowiązującym od 16 sierpnia 2012 r. rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 13 lipca 2012 r. w sprawie kryteriów i trybu przyznawania kategorii naukowej jednostkom naukowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 877), podczas gdy nie miało ono zastosowania do oceny dorobku naukowego skarżącej za rok. 2011/2012 oraz nie było stosowane przy punktacji dorobku innych doktorantów za rok. 2011/2012;

6. naruszenie art. 6 k.p.a. poprzez uwzględnienie dodatkowych kryteriów przyjętych przez Radę Wydziału [...] uchwałą z dnia [...] września 2012 r. w przypadku, gdy kryteria te nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.

Ponadto z ostrożności procesowej skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji również naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyczerpujące wyjaśnienie sprawy, w tym istotnych okoliczności, tj. kwestii miejsca, które skarżąca zajęła na liście rankingowej.

Przy tak sformułowanych zarzutach skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji iw całości oraz zasądzenia kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi strona przedstawiła rozwinięcie przywołanych wyżej zarzutów, kwestionując wartość dowodową dokumentu z posiedzenia Komisji Doktoranckiej z dnia [...] listopada 2012 r., któremu nie można w ocenie strony nadać waloru protokołu. Ponadto podobne zastrzeżenia podniosła względem protokołu z posiedzenia Komisji z dnia [...] grudnia 2012 r., w którym to protokole w ogóle nie ma wskazanego nazwiska skarżącej, co wskazuje na brak zaopiniowania jej wniosku przez Komisję jeszcze przed wydaniem decyzji z dnia [...] listopada 2012 r. następnie uchylonej przez tutejszy Sąd. Podkreśliła, że przed wydaniem aktualnie zaskarżonej decyzji Rektor nie powołał przy ponownym rozpoznaniu sprawy komisji doktoranckiej celem zaopiniowania wniosków skarżącej, jak również, że Rektor z uwagi na treść § 9 ust. 2 i 4 Regulaminu, którego nie zastosował, nie powinien brać pod uwagę przy wydaniu decyzji opinii opiekuna naukowego doktorantki oraz faktu niewszczęcia przewodu doktorskiego, gdyż nie są to okoliczności przewidziane w przepisach prawa materialnego, a o przyznaniu zwiększenia stypendium z datacji projakościowej decyduje miejsce na liście rankingowej. Dodała, że organ nie przedstawił w zaskarżonej decyzji listy rankingowej ani nie wskazał miejsca, które na tej liście zajęła skarżąca. Skarżąca przedstawiła także polemiczne względem twierdzeń organu stanowisko co do oceny jej dorobku naukowego (publikacji), który to dorobek Rektor próbuje wszelkimi sposobami umniejszyć.

W odpowiedzi na skargę Rektor, reprezentowany przez pełnomocnika procesowego, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o oddalenie skargi.

Na rozprawie w dniu 12 września 2014 r. pełnomocnicy stron podtrzymali dotychczasowe wnioski i stanowiska w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna, albowiem Rektor Uczelni A przy wydania zaskarżonej decyzji dopuścił się szeregu oczywistych naruszeń przepisów prawa procesowego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W pierwszym rzędzie wskazać należy na naruszenie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm. dalej p.p.s.a.) stanowiącego, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

W prawomocnym wyroku z dnia 16 października 2013 r., sygn. II SA/PO 312/13 tut. Sąd wskazał, iż:

- o przyznaniu zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych decyduje miejsce na liście rankingowej,

- fakt nieotwarcia przewodu doktorskiego przez skarżącą nie pozbawiał jej automatycznie możliwości uzyskania omawianego świadczenie pieniężnego, lecz jedynie mógł pośrednio – poprzez uzyskanie mniejszej liczby punktów – wpływać niekorzystnie na zaszeregowanie jej na liście rankingowej,

- kwestia oceny postępów w przygotowywaniu rozprawy doktorskiej nie została ujęta ani w Regulaminie, ani w Dodatkowych kryteriach, wobec czego nie powinna być w ogóle brana pod uwagę przy rozważaniu przyznania skarżącej zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej.

Wśród uchybień jakich dopuścił się orzekający w sprawie organ Sąd wskazał, natomiast na to, że:

- organ nie wyjaśnił miejsca skarżącej na liście rankingowej doktorantów oraz sposobu obliczenia punktów, od których zależy miejsce na tej liście.,

- materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy był w istotnym stopniu zdekompletowany i nie obejmował (...) dokumentów pozwalających na odtworzenie sposobu ustalenia miejsca skarżącej na liście rankingowej i przyznanych jej w tym celu punktów.

Pomimo wskazanych powyżej jednoznacznych ocen prawnych Sądu dotyczących znaczenia dla sprawy nieotwarcia przewodu doktorskiego przez skarżącą, postępów skarżącej w przygotowywaniu rozprawy doktorskiej oraz jej miejsca na liście rankingowej doktorantów, orzekający w sprawie Rektor Uczelni A w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ponownie powołał się na "mierne" zaawansowanie realizacji rozprawy doktorskiej jako bardzo istotną przesłankę decyzji w sprawie oraz na brak wszczęcia przewodu doktorskiego jako przesłankę odmowy przyznania zwiększenia stypendium z dotacji projakościowej.

Organ nie usunął także żadnego z wskazanych przez Sąd w wyroku z dnia 16 października 2013 r. istotnych uchybień w procedowaniu, w tym w szczególności nie wyjaśnił sposobu obliczenia punktów, od których zależy miejsce na liście rankingowej doktorantów, która to okoliczności miała kluczowe znaczenie w sprawie, gdyż determinowała przyznanie skarżącej rozważanego świadczenia pieniężnego. Organ nie dołączył do akt sprawy oraz nie wskazał w uzasadnieniu decyzji dokumentów pozwalających na odtworzenie sposobu ustalenia miejsca skarżącej na liście rankingowej i przyznanych jej w tym celu punktów.

Już tylko powyższe okoliczności samodzielnie uzasadniały uchylenie zaskarżonej decyzji.

Niezależnie od powyższego zauważyć należy, iż zaskarżona decyzja obarczona były szeregiem innych uchybień, które stanowiły naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. i także samodzielnie uzasadniały jej uchylenie.

W pierwszym rzędzie wskazać należy, iż zarówno w zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji z [...] 2013 r. brak było wskazania miejsca skarżącej w rankingu doktorantów, a więc zasadniczej przesłanki wpływającej zgodnie z § 9 ust. 2 Regulaminu na możliwość przyznania doktorantowi zwiększenia stypendium z dotacji projakościowej.

Skoro bowiem § 9 ust. 2 Regulaminu wprost wskazuje, iż o przyznaniu zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji na dofinansowanie zadań projakościowych decyduje miejsce na liście rankingowej, to oczywistym jest, iż uzasadnienie decyzji wydawanej w tym przedmiocie musi zawierać wskazanie miejsca wnioskodawcy na liście rankingowej, wraz wyjaśnieniem sposobu sporządzenia tej listy, względnie wyjaśnieniem dlaczego osoba ubiegająca się o to świadczenie na liście tej się nie znalazła. Kopia listy rankingowej jako dokumentu w oparciu, o który organ orzeka winna przy tym znajdować się w aktach sprawy.

Kolejnym uchybieniem organu było niezrealizowanie wynikającego z art. 77 § 1 k.p.a. obowiązku wyczerpującego obowiązku rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Odnosząc się do opinii promotora organ ograniczył się jedynie do wskazania, iż zaawansowanie procesu realizacji rozprawy promocyjnej ocenił on jako mierne, pomijając jednocześnie zawarte w tej samej opinii wskazanie, iż skarżąca reprezentuje wręcz wzorowy poziom aktywności publikacyjnej i dydaktycznej oraz ma wysokie oceny zaliczeniowe seminariów doktoranckich.

Nieodniesienie się do tych elementów opinii mogło mieć przy tym istotne znaczenie w sprawie, albowiem zgodnie § 24 ust. 2 rozporządzenia z dnia 5 października 2011 r. w sprawie studiów doktoranckich oraz stypendiów doktoranckich zwiększenie stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych może być przyznane doktorantowi na drugim roku i kolejnych latach studiów doktoranckich, który wyróżniał się osiągnięciami w pracy badawczej.

Przesłanka powyższa jako wskazana w powszechnie obowiązującym akcie prawnym rangi rozporządzenia ma charakter warunku sine qua non przyznania zwiększenia stypendium z dotacji projakościowej i dopiero spośród doktorantów ją spełniających dokonywać należy wyboru w oparciu kryteria wskazane w Regulaminie

Na osiągnięcia w pracy badawczej, zdaje się zaś przynajmniej pośrednio wskazywać pominięta przez organ aktywność publikacyjna skarżącej.

Zauważyć jednocześnie należy, iż tak akcentowana przez organ okoliczność braku postępów skarżącej w przygotowywaniu rozprawy doktorskiej może być w myśl § 15 ust. 3 pkt 2 tego samego rozporządzenia jedną z przesłanek odmowy przyznania stypendium doktoranckiego, a więc świadczenia innego niż to, które było przedmiotem procedowania w niniejszej sprawie.

Kolejnym uchybieniem organu było niewyjaśnie przez organ ile punktów o jakich mowa w § 9 ust. 4 Regulaminu oraz w Dodatkowych kryteriach zdobyła skarżąca i z jakiego tytułu punkty te zdobyła.

Organ nie uargumentował również w sposób wystarczający przesłanek jakimi kierował się ustalając odmiennie niż skarżąca w sprawozdaniu rocznym doktoranta za rok 2011/2012 liczbę uzyskanych przez nią punktów za publikacje naukowe.

Zauważyć bowiem należy, iż organ w uzasadnieniu decyzji zakwestionował wartość punktową poszczególnych publikacji skarżącej, nie wskazując jednakże ich tytułów i miejsca publikacji, lecz jedynie pozycje w w/w dokumencie.

Powyższe w połączeniu z brakiem wyjaśnienia przez organ przesłanek przyjętej w uzasadnieniu decyzji punkcji poszczególnych publikacji uniemożliwia kontrolę decyzji w tym zakresie i przesądza o naruszeniu przez organ art. 107 § 3 k.p.a. wskazującego na wymogi jakim winno odpowiadać uzasadnienie decyzji. Naruszenie to mogło mieć przy tym istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem odpowiednia ilość punktów za autorstwo recenzowanych publikacji lub monografii naukowych jest w świetle § 9 ust. 6 Regulaminu warunkiem umieszczenia doktoranta na liście doktorantów rekomendowanych do przyznania zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych.

Podkreślić należy, iż rzetelnego wyjaśnienia przez organ przesłanek podjętej decyzji, w tym przesłanek odmiennego niż uczyniła to strona wyliczenia punktów za poszczególne publikacje nie może zastępować proste powołanie się na § 8 ust. 3 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z 13 lipca 2012 r. w sprawie kryteriów i trybu przyznawania kategorii naukowej jednostkom naukowym, albowiem, przepis ten stanowiąc, iż do osiągnięć naukowych i twórczych jednostki naukowej nie zalicza się monograficznych artykułów opublikowanych w czasopismach, skryptów i podręczników akademickich, powieści, zbiorów poezji, zbiorów opowiadań i reportaży, pamiętników i dzienników oraz wznowień monografii naukowych, wymienia szereg stanów faktycznych będących przesłanką jego zastosowania. Powyższe oznacza, iż organ powołując się na powyższą regulację winien wskazać, jakie zdarzenie spośród wskazanych w jego hipotezie zaistniało w konkretnym przypadku.

W tej sytuacji należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. uchylić zaskarżoną decyzję z dnia [...] lutego 2014 r. oraz poprzedzającą decyzją z dnia [...] 2013 r. z uwagi na naruszenie przepisów praca procesowego, tj. art. 7, art. 77 § 1 , art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynika sprawy. Uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji jak i decyzji ja poprzedzającej uzasadnione jest ogromnym nagromadzeniem naruszeń przepisów postępowania oraz potrzebą przeprowadzenia postępowania dowodowego w sprawie w zakresie mającym istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Za niezasadny uznać natomiast należy podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 200a ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym w zw. z art. 106 § 1 k.p.a. i w zw. z § 7 ust. 2 w zw. z § 9 ust. 6 Regulaminu - poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez powtórnego zaopiniowania wniosku o przyznanie stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej przez Komisję Doktorancką. Z przywołanych przez skarżącą przepisów nie wynika bowiem konieczność powtórnego opiniowania przez Komisję Doktorancką wniosku o przyznanie zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej. Nietrafnym okazał się również zarzut naruszenia naruszenie przepisu § 9 ust. 6 Regulaminu w zw. z art. 67 § 1 i art. 68 § 2 k.p.a. - poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na niewłaściwym protokole Komisji Doktoranckiej podpisanym jedynie przez Przewodniczącego, a nie wszystkich członków Komisji. Skarżąca nie wskazała bowiem jakiejkolwiek regulacji prawnej, z której wynikałaby konieczność podpisania w/w protokołu przez wszystkich członków Komisji Doktoranckiej.

Rozpatrując ponownie sprawę, organ powinien dokonać zbadania wniosku skarżącej o przyznanie zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej za rok akademicki 2012/2013 pod kątem spełnienia przesłanek określonych w art. 200a ustawy z 27 lipca 2005 r. o szkolnictwie wyższym, § 24 ust. 2 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z 5 października 2011 r. w sprawie studiów doktoranckich oraz stypendiów doktoranckich oraz § 7 i 9 Regulaminu przyznawania stypendiów doktoranckich z budżetu państwa na zadania związane z kształceniem uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich oraz zwiększenia stypendiów doktoranckich z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych w Uczelni A.

Organ winien zebrać kompletny materiał dowodowy i odnieść się do wszystkich przeprowadzonych w sprawie dowodów.

W szczególności organ winien ustalić:

- czy M.[...]K. na moment składania wniosku wyróżniała się osiągnięciami w pracy badawczej,

- czy M.[...]K. znajdowała się w grupie 30% najlepszych doktorantów na poszczególnych latach studiów doktoranckich,

- jak wyglądała lista rankingowa doktorantów na koniec roku akademickiego 2011/2012, w oparciu o jakie kryteria była sporządzana i które miejsce zajmowała na niej skarżąca,

- ile punktów o jakich mowa w § 9 ust. 4 Regulaminu oraz w Dodatkowych kryteriach zdobyła skarżąca, z jakiego tytułu punkty te zdobyła i jaka była liczba punktów umożliwiająca uzyskanie zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej na rok akademicki 2012/2013,

- ile punktów skarżącą zdobyła z tytułu autorstwa/współautorstwa recenzowanych publikacji naukowych i monografii, punkty z tytułu których konkretnie określonych publikacji i w jakiej ilości zostały skarżącej zaliczone.

W uzasadnieniu decyzji organ winien nadto wyjaśnić w oparciu o jakie regulacje ustalono ilość przyznanych skarżącej punktów z poszczególnych tytułów do ich uzyskania wskazanych w § 9 ust. 4 Regulaminu i w Dodatkowych kryteriach.

W przypadku nieuwzględnienia części zgłaszanych przez skarżącą publikacji organ winien nadto wyjaśnić dlaczego nie uwzględniono ich przy ustalaniu liczby punktów wpływających na ustalenie listy rankingowej. Stawisko swoje w tym zakresie organ winien uzasadnić, w tym wyjaśnić jego podstawę prawną wraz z przytoczeniem przepisów prawa. Organ winien nadto odnieść się do stanowiska skarżącej jakoby rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 13 lipca 2012 r. w sprawie kryteriów i trybu przyznawania kategorii naukowej jednostkom naukowym nie powinno być stosowane do oceny zasadności wniosku skarżącej w zakresie punktacji dorobku naukowego.

Wszystkie poczynione przez organ ustalenia faktyczne powinny przy tym znajdować uzasadnienie w materiale dowodowym znajdującym się w aktach sprawy.

Dokonując następnie subsumcji prawidłowo ustalonego stanu faktycznego organ winien uwzględnić oceny prawne wyrażone w prawomocnym wyroku tut. Sądu z dnia 16 października 2013 r., sygn. II SA/Po 312/13 w tym przede wszystkim pamiętać, iż:

- o przyznaniu zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji podmiotowej na dofinansowanie zadań projakościowych decyduje miejsce na liście rankingowej,

- fakt nieotwarcia przewodu doktorskiego nie pozbawia automatycznie możliwości uzyskania przedmiotowego świadczenie, lecz jedynie pośrednio – poprzez uzyskanie mniejszej liczby punktów – może wpływać niekorzystnie na zaszeregowanie jej na liście rankingowej,

- kwestia oceny postępów w przygotowywaniu rozprawy doktorskiej nie powinna być w ogóle brana pod uwagę przy rozważaniu przyznania skarżącej zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej.

Wyniki poczynionych ustaleń faktycznych i prawnych organ winien uzewnętrznić uzasadnieniu wydanej decyzji administracyjnej w spełniającym wymogi określone w art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a., to jest zawierającym jednoznaczne wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, a także przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił mocy dowodowej oraz wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów, które zadecydowały o treści decyzji. Organ musi, zatem zająć stanowisko wobec całego materiału dowodowego oraz uzasadnić jasno i należycie swoje zdanie, w tym w szczególności, na jakiej podstawie uznał pewne fakty za udowodnione. W uzasadnieniu poza składnikami expressis verbis wskazanymi w art. 107 § 3 K.p.a. organ winien nadto szczegółowo odnieść się do argumentów podnoszonych przez stronę w pismach procesowych.

Motywy decyzji muszą być tak ujęte, aby strona nie posiadająca wykształcenia prawniczego i wiedzy specjalistycznej z zakresu prawa szkolnictwa wyższego i metodyki pracy naukowej mogła zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy jej wydaniu. Dopiero bowiem tak sporządzone uzasadnienie daje również rękojmię, iż organ dołożył należytej staranności przy podejmowaniu rozstrzygnięcia.

Stanowczo podkreślić należy, iż Sąd w żadnym stopniu nie przesądza tego jakiej treści decyzję ma wydać organ administracji, bowiem prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego może nastąpić jedynie wtedy, gdy postępowanie przeprowadzone zostało zgodnie z obowiązującą procedurą, a okoliczności sprawy nie budzą wątpliwości, czego nie można jednak stwierdzić w niniejszej sprawie.

O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., uwzględniając poniesiony przez skarżącą koszt wpisu w kwocie 200 zł oraz koszty zastępstwa procesowego zrealizowanego przez profesjonalnego pełnomocnika.

Sąd nie określił w wyroku czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. W ocenie Sądu wykładnia celowościowa art. 152 p.p.s.a. prowadzi do wniosku, że przepis ten odnosi się do aktów lub czynności, które podlegają wykonaniu. Ratio legis niniejszego przepisu wskazuje, iż jego stosowanie ma zabezpieczyć stronę, której skarga została uwzględniona przed ewentualnym wykonaniem przez organ, przed uprawomocnieniem się wyroku, aktu uchylonego przez Sąd. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy lub zakazy, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. W niniejszej sprawie Sąd uchylił decyzje Rektora Uczelni A odmawiające przyznania zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej. Z uwagi zatem na charakter prawny uchylonego aktu, który to akt ma charakter wyłącznie negatywny i nie wiąże się z nałożeniem na stronę jakiegokolwiek obowiązku, bądź przyznaniem uprawnienia, uznać należy, iż jako taki nie nadaje się on do wykonania (nie ma przymiotu wykonalności).

W ocenie Sądu sposób sformułowania przez ustawodawcę art. 152 p.p.s.a. wyraźnie wskazuje, iż obligatoryjnym jest każdorazowe dokonanie przez sąd w przypadku uwzględnienia skargi na akt lub czynność oceny dopuszczalności ich wykonania, przepis ten nie przesądza jednakże w żaden sposób o treści rozstrzygnięcia, na co wskazuje sformułowanie, iż "sąd w wyroku określa, czy (...) zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonywane".

Stąd też nie znaleziono podstaw do orzekania w przedmiocie wykonania uchylonej decyzji w trybie art.152 p. p. s. a.