Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA 820/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Czesław Zieliński, Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary, Asesor sądowy w WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant - Marianna Igielska, po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi C. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz C. S. A. w W. kwotę 250 (dwieście pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...].01.2003 r. Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...].09.2002 r. Nr [...], którą uznał zgłoszenie celne z dnia 1.10.1999 r. dokonane przez C. za nieprawidłowe.

Jak wynika z uzasadnienia powyższej decyzji, towar objęty uprzednio procedurą składu celnego został zgłoszony w dniu 1.10.1999 r. do procedury dopuszczenia do obrotu według zgłoszenia celnego nr [...]. Do zgłoszenia celnego załączono faktury handlowe nr [...] z [...].01.1999 r., nr [...] z [...].08.1999 r.19006682 z dn., Nr 1905534 z dn.ączono fakturę oraz nr [...] z [...].09.1999 r. wystawione przez eksportera, firmę "A." oraz deklarację wartości celnej. Z powyższych dokumentów, zdaniem organu celnego, wynikało, że wartość towaru wynosiła 26.047,00 DEM.

Towary zostały następnie zwolnione dla użycia w celach określonych przez procedurę celną jaką zostały objęte. W wyniku kontroli przeprowadzonej w dniach 23.11.2001 r. – 29.01.2001 r. przez funkcjonariuszy Działu Powtórnej Kontroli Celnej Urzędu Celnego w W. w siedzibie firmy importera stwierdzono, iż wartość celna towarów została ustalona w sposób nieprawidłowy, ponieważ w trakcie kontroli ujawniona została nota kredytowa "Rechnung No. [...] z dnia [...].11.1999 r. wystawiona przez firmę "A." obniżająca wartość importowanych leków o kwotę 38.414,54 DEM.

Postanowieniem z dnia [...].06.2002 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie deklarowanej wartości celnej towaru i następnie decyzją z dnia [...].09.2002 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej i ponownie orzekł w tym zakresie z uwzględnieniem widocznego na fakturze importowanej rabatu.

Na skutek odwołania złożonego przez C., Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Stwierdził, ze wartością celną towarów jest, zgodnie z art. 23 § 1 Kodeksu celnego, cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalana z uwzględnieniem art. 30 i art. 31 Kodeksu celnego. Na podstawie wniosku o dokonanie zgłoszenia celnego i dokumentów przedstawionych przez importera następuje ustalenie wartości celnej towaru.

Zgodnie z treścią art. 83 § 1 Kodeksu Celnego, organ celny może dokonać kontroli zgłoszenia celnego i zgodnie z § 2 powołanego przepisu kontrolować dokumenty i dane handlowe dotyczące operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem.

Uprawnienie do przeprowadzenia kontroli wynika również z przepisów Kodeksu Wartości Celnej (Porozumienie w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r., załącznik do Dz. U. z 1995 r., poz. 2183).

W tym trybie przeprowadzona kontrola ujawniła zdaniem organu celnego, że wartość celna w dniu dokonywania zgłoszenia celnego została ustalona w sposób nieprawidłowy. Ujawniono notę kredytową - Rechnung No. [...] z dnia [...].11.1999 r. - wystawioną przez firmę "A." - obniżającą wartość importowanego leku o kwotę 38.414,54 DEM, którą odliczono od ogólnej wartości sprzedaży. W miesiącu odpowiadającemu raportowi sprzedaży, powołanemu w tej nocie, C. dokonała zgłoszenia wymienionych wyżej preparatów do procedury dopuszczenia do obrotu wg zgłoszeń celnych SAD nr [...] z dnia [...].10.1999 r., nr [...] z dnia [...].10.1999 r. oraz nr [...] z dnia [...].10.1999 r. Mając ten fakt na uwadze organ celny przyporządkował powyższe zgłoszenia do noty kredytowej, która służyła C. za podstawę rozliczenia z dostawcą przedmiotowych leków, pomniejszając jej zobowiązanie finansowe.

Zdaniem organu celnego, bezsporne jest, że C. przekazywała firmie "A." środki pieniężne już z uwzględnieniem noty. Zatem całkowitą płatnością za przedmiotowy towar (ceną transakcyjną) jest kwota podana na fakturach handlowych, dotycząca preparatu [...] pomniejszona o kwotę wynikającą z tej noty.

W trakcie postępowania wyjaśniającego firma C. wyjaśniała, iż nie znajduje w swych aktach "noty kredytowej refundacji" w dacie zgłoszenia celnego towaru do procedury dopuszczenia do obrotu, tj. w dniu 1.10.1999 r.

Zdaniem organu celnego, C. wiedziała, że cena importowanych leków uległa zmianie i stosownie do treści art. 83 Kodeksu celnego winna była wystąpić z wnioskiem o ponowną kontrolę przedmiotowego zgłoszenia celnego.

Powyższą decyzję zaskarżyła C. wnosząc o jej uchylenie. Zdaniem strony skarżącej w nocie kredytowej uwidoczniony został zarówno kwotowy rabat jak i prowizja z tytułu świadczonych przez stronę usług na rzecz kontrahenta zagranicznego. Zasady rozliczeń określała umowa składu celnego, która w art. 7 przewidywała 10% prowizję z tytułu świadczonych usług składowania. Na podstawie umowy składu skarżąca firma mogła również otrzymywać rabaty o zmiennych wysokościach.

W ocenie skarżącej dokonując korekty wartości celnej organa celne nie wyodrębniły kwoty prowizji z całkowitej wartości dokonanej obniżki. Ponadto, w sposób przypadkowy przyporządkowano notę kredytową do poszczególnych zgłoszeń celnych, co powoduje, iż ocena dowodów dokonana została w sposób pobieżny, dowolny i sprzeczny z zasadą prawdy obiektywnej.

W odpowiedzi na skargę, organ celny wnosił o jej oddalenie. Podniósł argumenty zbieżne z treścią zaskarżonej decyzji. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej, o fakcie, że strona korzystała z rabatu, świadczą następujące dokumenty: zapis o rabacie wyszczególniony na fakturze oraz płatności dokonane z uwzględnieniem powyższego rabatu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi, tak jak w niniejszej sprawie, zostały wniesione do Naczelnego Sądu administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W postępowaniu celnym stosuje się w całości przepisy działu IV Ordynacji podatkowej, a więc również art. 122 i 187. Naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej, a więc organ prowadzący postępowanie ma obowiązek przeprowadzenia z urzędu dowodów mających na celu ustalenie rzeczywistego stanu rzeczy. Następnie organ ma obowiązek zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Dotychczasowe orzecznictwo NSA wskazywało na powinność przyczynienia się strony do zebrania materiału dowodowego z jednoczesnym podkreśleniem obowiązku ustalenia przez organ celny prawdy obiektywnej.

W sprawie niniejszej należy stwierdzić, że organ celny temu obowiązkowi uchybił, bowiem sprawa nie została wyczerpująco wyjaśniona. Głównym problemem jest charakter uwidocznionej w fakturze nr [...] z dnia [...].11.1999 r. pozycji "less discount". Organ celny twierdzi, że jest to rabat mający znaczenie przy ustalaniu wartości celnej, natomiast firma C. wyjaśnia, że w fakturze tej zawarta jest również należna prowizja za prowadzenie składu celnego. Na poparcie swojego twierdzenia strona powołuje treść umowy zawartej z firmą "A." na prowadzenie składu celnego.

Ustalenia co do mechanizmu realizacji umowy oraz wystawiania faktur handlowych prowizorycznych na produkty dostarczane na skład celny a następnie faktur końcowych powinien przeprowadzić organ celny, który ich poniechał.

Z wyjaśnień złożonych przez stronę wynika, że eksporter wystawiał fakturę handlową prowizorycznie na produkty dostarczane do składu celnego. Natomiast faktura, którą "A." przysłała do realizacji była to faktura końcowa po uzyskaniu raportu, co do ilości i rodzaju sprzedanych produktów ze składu celnego poprzedniego miesiąca. Dopiero na podstawie tej faktury C. realizował zapłatę, przy czym zarobioną prowizję mógł realizować przez odjęcie od kwoty należnej za każdy miesiąc od faktury wystawionej zgodnie z art. 6.1 umowy. A więc potrącenie należnej prowizji od sumy należnej za sprzedane produkty przewidziane było w art. 7 umowy.

Aby sprawdzić prawdziwość twierdzeń strony, organ celny winien prześledzić obieg dokumentów i uzyskać szczegółowe wyjaśnienia, w jaki sposób realizowano dostawy, a następnie płacono należności eksporterowi.

Organ celny błędnie uznał, że adnotacja w fakturze handlowej przesądza o jej charakterze w postaci rabatu. Nie można się zgodzić z tą argumentacją, bowiem faktura handlowa jest dokumentem, stwierdzającym wykonanie kontraktu, zawiera szczegółowe dane dotyczące towaru (usługi) oraz rozliczenie należności. Faktura poza wymaganymi danymi może zawierać upusty, bonifikaty, rabaty, skonta, ew. potrącenie zaliczki itd. Z wyjaśnień strony wynika, iżC. wykorzystywał dwie faktury wystawione przez eksportera. Pierwszą z nich była faktura prowizoryczna. Tego rodzaju faktura stanowi wstępne rozliczenie dostarczonej partii towaru i stosowana jest w przypadku, gdy towar dostarczany jest na skład konsygnacyjny i rozliczany następnie wg osiągniętych cen sprzedaży. Natomiast końcowe rozliczenie odbywało się na podstawie faktury ostatecznej, w której wg cyt. wyjaśnień potrącano należną prowizję i która wystawiona była po otrzymaniu przez eksportera zapasu raportu sprzedaży.

Ten stan sprawy wymaga przeprowadzenia dalszego postępowania wyjaśniającego celem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i sprawdzenia, czy wyjaśnienia strony i załączone przykładowo dokumenty, jak raport sprzedaży, faktura i dokument przelewu należności, znajdują swoje odpowiedniki w niniejszej transakcji.

Podnieść należy, że brak odrębnej umowy dotyczącej rabatu, brak dowodów, z których by wynikało, że na konto firmy C. przelewano należności z tytułu prowizji, a jednocześnie fakt zawartej umowy dotyczącej prowadzenia składu celnego i określenia prowizji w wys. 10% - wymaga przeprowadzenia dodatkowych dowodów, bowiem ustalenia i interpretacja zawartej umowy budzą poważne wątpliwości, co do ich rzetelności. Niewątpliwie pomocną może być okoliczność, jeżeli będzie ustalona w toku postępowania, czy strona naliczała podatek VAT od uzyskiwanego przychodu w postaci prowizji.

W związku z powyższym, sąd administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdza , że niniejsze orzeczenie jest prawomocne od dnia 4 czerwca 2004 r.