Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2344/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6132 Kary pieniężne za naruszenie wymagań ochrony środowiska
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 53a
journal: Dz.U. 2005 nr 25 poz 202
law: Ustawa z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji
article: art 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2013 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2012r. nr [...] utrzymano w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2011r., znak: [...], w sprawie wymierzenia K. P., prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą [...], kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł za prowadzenie działalności w zakresie demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji poza stacją demontażu, tj. usuwania z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów niebezpiecznych, wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji przedmiotów wyposażenia lub części nadających się do ponownego użycia oraz wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów nadających się do odzysku lub recyklingu.

W uzasadnieniu swojej decyzji organ centralny wskazał, że w dniach 10, 11 i 15 marca 2011 r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska przeprowadził kontrolę u K. P. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą [...]. Kontrola została przeprowadzona w siedzibie firmy znajdującej się pod adresem [...]oraz w punkcie zbierania pojazdów wycofanych z eksploatacji zlokalizowanym w P. przy ul. [...]. Informacji w trakcie kontroli udzielali K. P. oraz jej mąż T. P.

Ww. kontrola została przeprowadzona w związku z wnioskiem o interwencję dotyczącym prowadzenia przez K. P. i Pana T. P. dołowania odpadów metalowych i tworzyw sztucznych w dawnych stawach rybnych na terenie skupu złomu przy ul. [...] w P. oraz demontażu pojazdów i przepalania kabli celem odzyskania miedzi, zarówno w P., jak również w siedzibie firmy w S. Spalanie odpadów (kabli) stanowi wykroczenie podlegające karze aresztu albo grzywny (art. 71 ustawy o odpadach), w związku z tym [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska odstąpił od zawiadomienia K. P. o zamiarze wszczęcia kontroli, zgodnie z art. 79 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447, z późn. zrn.).

Działalność K. P. obejmuje zbieranie odpadów metali żelaznych i nieżelaznych oraz pojazdów wycofanych z eksploatacji. K. P., w związku z prowadzoną działalnością w zakresie zbierania pojazdów wycofanych z eksploatacji posiada decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2009r., zmienioną następnie decyzją z dnia [...] grudnia 2010r., w związku ze zmianą stacji demontażu, do której mają być przekazywane pojazdy wycofane z eksploatacji zbierane przez nią. Powyższe uregulowania wskazują, iż punkt zbierania pojazdów wycofanych z eksploatacji prowadzony będzie na działce Nr [...] o pow. 0,7375 ha w miejscowości P.

W trakcie oględzin punktu skupu złomu zlokalizowanego w S. ustalono, że K. P. prowadzi działalność na działce o nr ewid. [...], o powierzchni ok. 1000 m , na której znajdują się: częściowo utwardzony plac magazynowy, wydzielone boksy na odpady oraz budynek gospodarczy przeznaczony na magazyn odpadów nieżelaznych. Plac magazynowy nie jest wyposażony w system odprowadzania ścieków deszczowych. Ścieki z terenu zakładu spływają powierzchniowo na przyległe tereny. Teren działki jest ogrodzony i dozorowany.

Na terenie ww. działki na placu magazynowym stwierdzono dwa pojazdy wycofane z eksploatacji (F. i S.), które zgodnie z oświadczeniem T. P. miały zostać przewiezione do punktu zbierania pojazdów w P. Na pojazdy te zostały wystawione zaświadczenia o demontażu. Pojazdy miały usunięte tablice rejestracyjne, które zostały oddane właścicielom tych pojazdów.

Oględziny terenu punktu zbierania pojazdów w P. przy ul. [...] wykazały, że działalność prowadzona jest na działce o nr ewid. [...], o powierzchni ok. 7400 m2, na której znajduje się utwardzony, uszczelniony plac magazynowy wyposażony w system odprowadzania ścieków deszczowych kierowanych do separatora substancji ropopochodnych, budynek magazynowy (przeznaczony na planowaną halę demontażu). Teren przedmiotowej działki jest ogrodzony i dozorowany.

W trakcie oględzin stwierdzono obecność ok. 70 sztuk pojazdów wycofanych z eksploatacji, oczekujących do przekazania do stacji demontażu. Ustalono, że niektóre pojazdy są zdekompletowane, nie posiadają kół, elementów wyposażenia oraz elementów silnika. Żaden pojazd nie posiadał akumulatora. Według oświadczenia T. P. z pojazdów demontowane są niektóre elementy (w tym akumulatory) w celu pozyskania części do dalszej odsprzedaży. Oprócz ww. pojazdów stwierdzono magazynowanie w pryzmie ok. 30 sztuk częściowo zdemontowanych, pogniecionych pojazdów, z których wymontowano silniki, akumulatory oraz koła. Zgodnie z oświadczeniem T. P. pojazdy te zostały przyjęte “na zaświadczenia o demontażu lub zaświadczenia o przyjęciu niekompletnego pojazdu", jednakże nie przedłożył on tych zaświadczeń w trakcie kontroli.

Za budynkiem magazynowym (adaptowanym na halę demontażu) stwierdzono magazynowanie w sposób nieselektywny i niezorganizowany różnego rodzaju odpadów, m.in. pochodzących z demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji (elementy tapicerki, tekstylia, gumy).

Z przeprowadzonych oględzin został sporządzony protokół oględzin, zawierający dokumentację fotograficzną, który K. P. podpisała bez zastrzeżeń i uwag.

Ustalono ponadto, że K. P. przyjęła w latach 2009-2011 następującą liczbę pojazdów:

- w 2009 r. - 22 szt. (wszystkie niekompletne),

- w 2010 r. -191 szt. (w tym 169 szt. pojazdów niekompletnych),

- w 2011 r. (do końca lutego) 57 szt. (w tym 47 szt. pojazdów niekompletnych).

Zgodnie z oświadczeniem T. P. pojazdy przyjmowane w 2011r. w imieniu stacji demontażu "W." Sp. z o.o. nie były jeszcze do tej stacji przekazywane. Także niektóre pojazdy przyjęte w 2010r. w imieniu stacji demontażu "W." Sp. J. nie zostały przekazane do tej stacji. Zgodnie z wyjaśnieniem takich nieprzekazanych pojazdów, znajdujących się na placu magazynowym w P. jest ok. 30 szt.

Kontrola została zakończona sporządzeniem protokołu kontroli, który został podpisany przez K. P. bez zastrzeżeń i uwag.

W dalszej części uzasadnienia decyzji z dnia [...] lipca 2012r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska podał, że biorąc pod uwagę ustalenia kontroli [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska uznał, iż K. P. dokonuje poza stacją demontażu:

• usuwania z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów niebezpiecznych,

• wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji przedmiotów wyposażenia lub części nadających się do ponownego użycia,

• wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów nadających się do odzysku lub recyklingu.

Pismem z dnia 19 kwietnia 2011r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjne w sprawie wymierzenia K. P. kary pieniężnej na podstawie art. 53a ust. 1 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 25, poz. 202, z późn. zm.).

Pismem z dnia 23 kwietnia 2011r. K. P. poinformowała, że teren zakładu został uporządkowany, a odpady przekazano kolejnym posiadaczom. Jednocześnie oświadczyła, że nie prowadzi sprzedaży żadnych części pochodzących z przyjmowanych pojazdów oraz nie prowadzi ich demontażu, gdyż nie posiada takich uprawnień. Przyznała jednakże, że na terenie zakładu demontowane są akumulatory z pojazdów, w celu przekazania kolejnym osobom, a same pojazdy są gniecione i przewożone do stacji demontażu, z którą posiada umowę.

Następnie pismem z dnia 13 czerwca 2011r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska zawiadomił K. P. o zakończeniu postępowania dowodowego i możliwości wypowiedzenia się w sprawie, z czego nie skorzystała.

Odnosząc się do wyjaśnień K. P. zawartych w piśmie z dnia 23 kwietnia 2011r., [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wskazał, iż działania polegające na wymontowaniu elementów niebezpiecznych oraz przetwarzanie odpadów polegające na zgniataniu pojazdów zaliczane są do procesów wykonywanych przez stacje demontażu pojazdów, a nie punkty zajmujące się jedynie zbieraniem takich odpadów. Zgodnie z § 11 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 28 lipca 2005r. w sprawie minimalnych wymagań dla stacji demontażu oraz sposobu demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 143, poz. 1206, z późn. zm.)} demontaż prowadzi się m.in. w sposób polegający na wymontowaniu filtra oleju, akumulatora, szyb, opon, zbiornika na gaz skroplony oraz przedmiotów wyposażenia i części przeznaczonych do ponownego użycia, tak więc działania prowadzone na terenie firmy [...] należy jednoznacznie uznać za demontaż pojazdów wycofanych z eksploatacji. Ponadto zgodnie z § 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 12 października 2005r. w sprawie wymagań dla punktów zbierania pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 214, poz. 1806, z późn. zm.) pojazdy magazynuje się, zabezpieczając przedmioty wyposażenia i części pojazdów przeznaczone do ponownego użycia przed uszkodzeniem. Zgniatanie pojazdów jest zatem praktyką niedopuszczalną, gdyż może doprowadzić do uszkodzenia przydatnych elementów.

Zgodnie z art. 53a ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, kto poza stacją demontażu dokonuje usunięcia z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów lub substancji niebezpiecznych, w tym płynów, wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji przedmiotów wyposażenia lub części nadających się do ponownego użycia, wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów nadających się do odzysku lub recyklingu - podlega karze pieniężnej od 10 000 do 300 000 zł.

Przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska uwzględnił stopień szkodliwości popełnionego przez K. P. czynu, w szczególności zakres naruszeń, ilość odpadów, rodzaj stwarzanego zagrożenia dla środowiska oraz okoliczności uprzedniego naruszenia przepisów o odpadach. Ze względu na fakt, iż przedmiotowe naruszenie przepisów ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji miało miejsce po raz pierwszy, a K. P. przyznała się do wymontowywania z niektórych pojazdów wycofanych z eksploatacji przedmiotów wyposażenia lub części nadających się do ponownego użycia w postaci akumulatorów i opon oraz zgniatania zdemontowanych karoserii przyjętych pojazdów, [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wymierzył jej karę pieniężną w najniższej wysokości, tj. 10 000 zł.

Rozpatrując odwołanie K. P. organ II instancji uznał, iż [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska zasadnie wymierzył karę pieniężną za prowadzenie demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji poza stacją demontażu.

K. P. jako przedsiębiorca prowadzący punkt zbierania pojazdów mogła jedynie zbierać pojazdy wycofane z eksploatacji, a następnie przekazywać je, bez dokonywania na nich jakichkolwiek działań, do stacji demontażu, z którą miała podpisaną umowę (dotyczącą przyjmowania pojazdów zebranych w jej punkcie zbierania pojazdów). Zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje natomiast na to, iż K. P. prowadziła działania składające się na demontaż pojazdów wycofanych z eksploatacji. Z zapisów protokołu oględzin, sporządzonej dokumentacji fotograficznej, oświadczenia T. P. (które zostało podpisane również przez Panią K. P.) oraz zapisów protokołu kontroli wynika jednoznacznie, iż z przyjętych pojazdów wycofanych z eksploatacji wymontowywane były ulatory (elementy niebezpieczne), drobne elementy wyposażenia, elementy silnika i osprzętu do dalszej odsprzedaży (części do ponownego użycia), a także opony (elementy nadające się do odzysku lub recyklingu). Organ podkreślił, że ww. dokumenty zostały podpisane przez K. P. oraz dodatkowo parafowane na każdej ze stron (bez wnoszenia zastrzeżeń i uwag), przez co potwierdziła ona swoim podpisem, stan faktyczny stwierdzony w trakcie kontroli. Biorąc pod uwagę ustalenia kontroli, zdaniem organu odwoławczego, zasadne było wymiereznie kary pieniężnej.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2012r. nr [...] wniosła K. P. zarzucając, iż została ona wydana z naruszeniem prawa.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podała, że istotnie podpisała protokół kontroli, ale go nie przeczytała. Wskazała, że nieprawdą jest, że na działce w P. były demontowane pojazdy. Co prawda, jak podaje skarżąca, mąż przyznał, iż z samochodów gdzie były akumulatory były one zdemontowane, ale w większości samochodów akumulatorów nie było. A te akumulatory, które były, przechowywane są w kwasoodpornym kontenerze.

Ponadto skarżąca podała, że karoserie nie były zgniatane celowo, lecz następowało to przy załadunku ciężkim sprzętem. Skarżąca podała w zakończeniu, że nie dokonywała demontażu pojazdów.

Odpowiadając na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, iż w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekające w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) -zwanej dalej p.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w granicach danej sprawy Sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze.

Rozpoznając skargę w świetle wyżej wskazanych kryteriów należy uznać, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Sąd stwierdza, że postępowanie administracyjne w rozpoznawanej sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa. Zebrany materiał dowodowy został oceniony w sposób prawidłowy, wyciągnięto z niego logiczne wnioski, które znalazły się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Z przedstawionych Sądowi akt sprawy jednoznacznie wynika, że K. P. prowadziła działalności w zakresie demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji poza stacją demontażu, tj. usuwania z pojazdów elementów niebezpiecznych, wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji przedmiotów wyposażenia lub części nadających się do ponownego użycia oraz wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów nadających się do odzysku lub recyklingu. Z pojazdów wymontowywano akumulatory, ogumienie i inne elementy wyposażenia. Zaś karoserie pojazdów były zgniatane.

W trakcie oględzin nieruchomości w P. stwierdzono obecność ok. 70 sztuk pojazdów wycofanych z eksploatacji. Ustalono, że niektóre pojazdy są zdekompletowane, nie posiadają kół, elementów wyposażenia oraz elementów silnika. Żaden pojazd nie posiadał akumulatora. Według oświadczenia T. P. z pojazdów demontowane były niektóre elementy (w tym akumulatory) w celu pozyskania części do dalszej odsprzedaży. Oprócz ww. pojazdów stwierdzono magazynowanie w pryzmie ok. 30 sztuk częściowo zdemontowanych, pogniecionych pojazdów, z których wymontowano silniki, akumulatory oraz koła. Zgodnie z oświadczeniem T. P. pojazdy te zostały przyjęte na zaświadczenia o demontażu lub zaświadczenia o przyjęciu niekompletnego pojazdu, jednakże nie przedłożył on tych zaświadczeń w trakcie kontroli.

Na posesji stwierdzono także magazynowanie w sposób nieselektywny i niezorganizowany różnego rodzaju odpadów, m.in. pochodzących z demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji (elementy tapicerki, tekstylia, gumy).

Z zapisów protokołu oględzin, sporządzonej dokumentacji fotograficznej, oświadczenia T. P. (które zostało podpisane również przez K. P.) oraz zapisów protokołu kontroli wynika jednoznacznie, iż z przyjętych pojazdów wycofanych z eksploatacji wymontowywane były części. Protokóły kontroli zostały podpisane przez K. P. oraz dodatkowo parafowane na każdej ze stron (bez wnoszenia zastrzeżeń i uwag), przez co potwierdziła ona stan faktyczny stwierdzony w trakcie kontroli.

Wobec powyższego stwierdzić należy, że działania polegające na wymontowaniu elementów niebezpiecznych oraz przetwarzanie odpadów polegające na zgniataniu pojazdów zaliczane są do procesów wykonywanych przez stacje demontażu pojazdów, a nie punkty zajmujące się jedynie zbieraniem takich odpadów. Zgodnie z § 11 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 28 lipca 2005r. w sprawie minimalnych wymagań dla stacji demontażu oraz sposobu demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 143, poz. 1206, z późn. zm.)} demontaż prowadzi się m.in. w sposób polegający na wymontowaniu filtra oleju, akumulatora, szyb, opon, zbiornika na gaz skroplony oraz przedmiotów wyposażenia i części przeznaczonych do ponownego użycia, tak więc działania prowadzone na terenie firmy [...] należy jednoznacznie uznać za demontaż pojazdów wycofanych z eksploatacji.

Zgodnie z art. 53a ust. 1 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, kto poza stacją demontażu dokonuje usunięcia z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów lub substancji niebezpiecznych, w tym płynów, wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji przedmiotów wyposażenia lub części nadających się do ponownego użycia, wymontowania z pojazdów wycofanych z eksploatacji elementów nadających się do odzysku lub recyklingu - podlega karze pieniężnej od 10 000 do 300 000 zł.

Zdaniem Sądu, przeprowadzone przez organy obu instancji postępowanie wykazało, że skarżąca prowadziła nielegalny demontaż pojazdów. Za tego typu działania ustawodawca przewidział karę pieniężną w wysokości od 10 do 300 tysięcy złotych. W sprawie niniejszej organ ochrony środowiska zastosował karę na najniższym poziomie wyjaśniając przyczyny takiego rozstrzygnięcia.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.