Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 2635/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2004-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 615  Sprawy zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Skarżony organ: Rada Gminy
Powołane przepisy: article: art. 24 ust. 3
journal: Dz.U. 1999 nr 15 poz. 139
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 stycznia 1999 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Teza: Do wymogów ważności uchwały podejmowanej w oparciu o przepisy art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /t.j. Dz.U. 1999 nr 15 poz. 139 ze zm./ należy to, aby autorem uchwały była wyłącznie rada gminy, i to zarówno w odniesieniu do uchwały jak i jej uzasadnienia, a powierzenie wykonania uchwały wójtowi /burmistrzowi, prezydentowi/ nie może sprowadzać się do tego, że organy te sporządzą uzasadnienie uchwały w imieniu własnym i je podpiszą.

TEZY

Do wymogów ważności uchwały podejmowanej w oparciu o przepisy art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /t.j. Dz.U. 1999 nr 15 poz. 139 ze zm./ należy to, aby autorem uchwały była wyłącznie rada gminy, i to zarówno w odniesieniu do uchwały jak i jej uzasadnienia, a powierzenie wykonania uchwały wójtowi /burmistrzowi, prezydentowi/ nie może sprowadzać się do tego, że organy te sporządzą uzasadnienie uchwały w imieniu własnym i je podpiszą.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Asesor sąd. Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant st.ref.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2004 r. przy udziale sprawy ze skargi M.Z., A.Z., J.Z. na uchwałę Rady Miejskiej w D. z dnia 10 października 2003 r. Nr X/67/2003 w przedmiocie zarzutów do projektu planu miejscowego; I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały, II. zasądza od Rady Miejskiej w D. na rzecz skarżących kwotę 10,00zł (dziesięć złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ B. Kamieńska /-/ G. Radzicka


UZASADNIENIE

II SA/Po 2635/03

UZASADNIENIE

Rada Miejska w D. Uchwałą nr X/67/2003 z 10 października 2003 r. odrzuciła zarzuty M., A. i J. Z. wniesione do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta D., a konkretnie do projektowanego sposobu zagospodarowania działek o numerze [...] i [...] w D. przy ul. [...].

W uzasadnieniu do uchwały podpisanym przez Burmistrza stwierdzono, że nowy projekt planu dotyczy działki nr [...], gdzie części działki przeznaczono pod zabudowę jednorodzinną (MN), uprawy rolne i ogrodnicze (RP) oraz łąki i pastwiska (RZ). W ocenie organu projekt planu w zasadniczy sposób nie zmienia dotychczasowego przeznaczenia działki i jako nieuzasadniony winien być odrzucony. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego działki [...] organ zaprzeczył, aby projekt planu przewidywał na niej wysypisko, jakkolwiek przyznał, że władający działką K.W. nawiózł na część działki ziemię i gruz, pochodzące głównie z różnego rodzaju inwestycji prowadzonych na terenie miasta D. Burmistrz podkreślił jednocześnie, że uwzględnił protest K.W. i zaproponował Radzie Miejskiej w D. przeznaczenie części działki nr [...] pod aktywizację gospodarczą z ograniczeniem jej uciążliwości do granic działki, uznając że taka decyzja może przyspieszyć uporządkowanie i racjonalne zagospodarowanie działki. Stwierdzając, że zarzut legalizacji wysypiska w projekcie nie ma miejsca Burmistrz uznał, że zarzut należy odrzucić.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący zakwestionowali przede wszystkim przeznaczenie części działki [...] pod aktywizację gospodarczą oraz podział stref MN, RP i RZ wyjaśniając, że zmiana planu w nieuzasadniony sposób wydłuża grunty orne i skraca teren łąk, co przy położeniu nieruchomości (przy rzece) będzie miało negatywny wpływ na środowisko, i spowoduje zagrożenie zalewania gruntów ornych. Skarżący zarzucili również Burmistrzowi złą interpretację ich zarzutu, bowiem nie twierdzili oni, że na działce [...] powstanie wysypisko, lecz twierdzili, że projekt planu "legalizuje konsekwencje nieusunięcia odpadów z wysypiska".

Podając, że już po wyłożeniu planu nastąpiła zmiana przeznaczenia działki [...], w konkluzji wnosili o to by plan przywrócił pierwotne ukształtowanie terenu na tej działce, i nie zmieniał linii dotyczących funkcji terenu.

W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w D. wniosła o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga jest uzasadniona, jednakże nie z powodów podniesionych w skardze.

Zgodnie z przepisami art. 4 ust. 1 Ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 r. nr 15 poz. 139 ze zm.), - bowiem w oparciu o uregulowania zawarte w przepisach przejściowych (art. 85 ust. 2) ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 nr 80 poz. 717), do miejscowych planów zagospodarowania w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzania lub zmiany planu oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. 11 lipca 2003 r. stosuje się przepisy dotychczasowe - ustalenie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu należy z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych oraz morza terytorialnego, do zadań własnych gminy. Ta swoboda gminy jest jednak ograniczana przepisami ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, bowiem miejscowy plan zagospodarowania jest uchwalany w wyniku stosowania sformalizowanej procedury określonej przepisami ustawy przewidzianej w art. 6 i 18 ustawy, a ponadto treść planu zagospodarowania przestrzennego powinna odpowiadać określonym wymogom prawa materialnego.

Z regulacji zawartej w art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wynika, że zarzuty osób, których interes prawny lub uprawnienie naruszono, są poddawane kontroli dwukrotnie i to w dwóch etapach.

Najpierw mogą być one uwzględnione przez zarząd gminy, poprzez bieżącą zmianę w projekcie planu (art. 18 ust. 2 pkt 8). Następnie może je uwzględnić bądź odrzucić rada gminy (art. 18 ust. 2 pkt 9) w drodze uchwały zawierającej uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 24 ust. 3). Skoro przepis art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym określa kompetencje do załatwienia sprawy i to uchwałą wyłącznie radzie gminy, to rada nie może scedować na żaden inny organ gminy (zarząd, wójta, burmistrza lub prezydenta miasta) tego uprawnienia.

Przepis wyraźnie i jednoznacznie stanowi, że uchwała rady gminy winna posiadać uzasadnienie faktyczne i prawne i w ocenie Sądu do wymogów ważności uchwały podejmowanej w oparciu o przepisy art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz.U. z 1999 r. nr 15 poz. 139 ze zm.) należy to, aby zarówno uchwała jak i jej uzasadnienie stanowiło wyraźnie przejaw woli Rady. Jakkolwiek, projekty uchwał przygotowuje wójt (burmistrz, prezydent miasta) - zgodnie z art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. nr 142 poz. 1591 ze zm.) to organizowanie pracy rady i prowadzenie obrad należy do przewodniczącego bądź wiceprzewodniczącego rady (art. 19 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy).

Skoro w myśl art. 3 ust 1 ustawy o samorządzie gminnym, o ustroju gminy stanowi jej statut, a istotnym załącznikiem statutu jest regulamin rady gminy (miasta), rada ma obowiązek przestrzegania przepisów regulaminu dotyczącego podejmowania uchwał.

W myśl § 34 Regulaminu Rady Miejskiej w D. stanowiącego załącznik nr 2 do Statutu Gminy D., uchwały podpisuje Przewodniczący lub Wiceprzewodniczący Rady. Natomiast w niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że zaskarżoną uchwałę podpisał Przewodniczący Rady Miejskiej w D., natomiast uzasadnienie napisał i podpisał w imieniu własnym Burmistrz Miasta w D. W zasadzie z treści uzasadnienia do uchwały nr X/63/2007 Rady Miejskiej w D. wynika w sposób jednoznaczny, że uzasadnienie jest nie tyle stanowiskiem Zarządu, który przygotowuje na sesję rady projekty uchwał, lecz zostało sporządzone przez Burmistrza w wykonaniu § 2 uchwały nr X/67/2003 będącej przedmiotem skargi gdzie uchwalono, że "wykonanie uchwały powierza się Burmistrzowi Miasta D.".

Takie rozumienie przepisu stanowi rażące naruszenie przepisów art. 24 ust. 3 i art. 18 ust. 2 pkt 9 i 10 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Uzasadnienie uchwały jest bowiem stanowiskiem Rady, a nie Burmistrza, przy czym uzasadnienie faktyczne winno przedstawiać sytuację faktyczną wnoszącego zarzut, tę która jest powiązana z treścią kwestionowanego planu, natomiast uzasadnienie prawne winno przedstawiać związek tej sytuacji faktycznej z tymi normami prawnymi, które wyznaczyły interes prawny skarżących i tłumaczyć na tle tych norm, dlaczego zarzutu Rada, a nie Burmistrz, postanowiła nie uwzględnić.

Ponieważ z mocy art. 27 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym naruszenie trybu postępowania oraz właściwości organów określonych w art. 18 powoduje nieważność uchwały rady gminy, z tych właśnie powodów stwierdzono nieważność uchwały.

Natomiast odnosząc się do zarzutów skarżących należy wyraźnie podkreślić, że są one nieuzasadnione i to zarówno co działki nr [...] stanowiącej ich własność w jakiej kwestionują one linie rozgraniczające tereny określone jako uprawy rolne i ogrodnicze (RP) oraz łąki i pastwiska (RZ), jak i działki [...] będącej własnością innych osób. Kwestia wydłużenia terenu oznaczonego symbolem RP nie zmusza właścicieli do prowadzenia upraw ogrodniczych czy rolnych zgodnie z planem, a jedynie na to zezwala. Nie można więc twierdzić, że powiększenie terenu upraw kosztem łąk narusza interes prawny właścicieli.

Natomiast przeznaczenie części działki nr [...] pod aktywizację gospodarczą wbrew zrzutom skarżących nie zmierza do legalizacji wysypiska. Planowanie przestrzenne polega na określeniu zakresu i sposobu przeznaczenia terenów na określone cele i ustalenie zasad ich zagospodarowania, nie może natomiast rozwiązywać konfliktów indywidualnych poszczególnych właścicieli nieruchomości, a problem ewentualnego skażenia czy wadliwego ukształtowania gruntu należy do innych organów, a w pewnych przypadkach przybiera formę sporów cywilnoprawnych należących do kompetencji sądownictwa powszechnego.

Podkreślając wyrażenie, że treść zarzutów eksponowanych w skardze nie była powodem stwierdzenia nieważności uchwały, za zasadzie art. 147 § 1, 134, 200 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.

/-/D. Rzyminiak-Owczarczak /-/B. Kamieńska /-/G. Radzicka

K.B.