Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 146/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 18 ust. 1 i 2, art. 25 ust. 1 i 2, art. 22 ust.2, art. 25 ust. 3
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
article: art. 156 par. 1 pkt 2, art. 77, art. 7
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska – Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2010r. sprawy ze skargi H.J. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego; oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji w L. Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. o stwierdzeniu nieważności, decyzji Nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Modernizacji Rolnictwa w R. w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym :

W dniu 15 maja 2008 r. O.J., złożyła w imieniu męża H.J. w Biurze Powiatowym ARiMR w R. formularz wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2008, w tym : 1) jednolitej płatności obszarowej, 2) płatności uzupełniającej do powierzchni: a) grupy upraw podstawowych, b) uprawy chmielu, 3) płatności do upraw rośli energetycznych, 4) przejściowych płatności z tytułu owoców miękkich – zgodnie z oznaczeniem grupy upraw w części VII wniosku, płatności uzupełniającej do roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatności zwierzęce ) oraz o przyznanie pomocy finansowej tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Wniosek ten nie był wypełniony ani nie dołączono do niego obligatoryjnego załącznika w postaci materiału graficznego. Wobec powyższego dniu 11 czerwca 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w R. wystosował do H.J. wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku i wskazał termin na usunięcie braków wynoszący 7 dni od dat doręczenia w/w wezwania. Wezwanie zostało doręczone w dniu 13 czerwca 2008 r.

W dniu 2 października 2008 r. w Biurze Powiatowym ARiMR w R. stawił się skarżący "z prośbą o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych dla złożonego wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich". Jak wynika z notatki służbowej sporządzonej w dniu 13 października 2008 r. zobowiązał się do przedstawienia do dnia 9 października 2008 r. dokumentów, z których wynikać miałoby, że nie mógł dotrzymać terminu na usunięcie braków w terminie wskazanym w wezwaniu. W dniu 31 października 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w R., w związku z nieusunięciem braków formalnych wymienionych w wezwaniu dnia 11 czerwca 2008 r., wystosował do skarżącego pismo Nr [...] informujące o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2008.

W dniu 3 listopada 2008 r. H.J. złożył do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w R. wniosek o przywrócenie terminu na usunięcie braków we wniosku złożonym w dniu 15 maja 2008 r. wraz z załącznikami w postaci kopi zaświadczenia lekarskiego oraz kopii dwóch zwolnień lekarskich za okres 03.10.-15.10.2008 oraz 22.10.-31.10.2008. Wnioskodawca złożył również dokument korekty wniosku. W dniu 14 listopada 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w R. przywrócił wnioskodawcy termin do usunięcia braków we wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2008. W dniu 17 listopada 2008 r. organ I instancji wystosował do strony postępowania wezwanie do złożenia wyjaśnień Nr [...] dotyczące nieprawidłowości w zakresie deklaracji powierzchni gruntów rolnych na działkach ewidencyjnych nr [...] oraz [...]. W odpowiedzi na powyższe w dniu 25 listopada 2008 r. H.J. złożył korektę wniosku w ten sposób, iż powierzchnię działki rolnej H położonej m.in. na działce ewidencyjnej nr [...] zmniejszył z 6,98 ha do 4,65 ha, zmniejszył powierzchnię działek rolnych P i P1 położonych na działce ewidencyjnej nr [...] z 9,50 ha do 6,47 ha oraz dodeklarował nową grupę płatności – płatności uzupełniające do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych.

W dniu 4 lutego 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w R. wydał decyzję Nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008, na mocy której przyznał H.J. płatności na rok 2008 w łącznej wysokości 318.541,34 zł, w tym jednolitą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 181.401,91 zł, uzupełniającą płatność obszarową w wysokości 127.813,89 zł, uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych w wysokości 9.325,54 zł.

Zawiadomieniem z dnia 9 lipca 2009 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w L. poinformował stronę o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności powyższej decyzji oraz o przysługującym stronie na podstawie art. 10 § 1 Kpa prawie czynnego udziału w postępowaniu, wypowiedzenia się, co do zebranych w sprawie materiałów oraz zgłoszenia wniosków i dowodów.

W dniu [...] sierpnia 2009 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w L. wydał decyzję Nr [...] o stwierdzeniu nieważności decyzji Nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w R.

Po rozpoznaniu odwołania H.J. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy powyższą decyzję. Organ II instancji podzielił pogląd Dyrektora, iż przy wydawaniu decyzji o przyznaniu płatności za rok 2008 doszło do rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. tj takiego naruszenia z którego powodu treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią zastosowanego w niej przepisu.

Prezes ARMiR wskazał, że stosownie do treści art. 7 ust 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008, Nr 170, poz. 1051 z późn. zm.), rolnikowi przysługuje płatność bezpośrednia na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia płatnościami bezpośrednimi zgodnie z art.143b ust 5 zdanie drugie rozporządzenia [...]. Wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie przyznania płatności do gruntów rolnych następuje na wniosek rolnika, który – zgodnie z art. 18 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego – składany jest w terminie od 15 marca do 15 maja. Stosownie do art. 18 ust. 3 w/w ustawy termin na złożenie wniosku nie podlega przywróceniu, Możliwe jest jednak złożenie wniosku w terminie 25 dni kalendarzowych po terminie składania wniosków, jednak za każdy dzień opóźnienia stosowana jest redukcja w wysokości 1% kwoty płatności. W przypadku, gdy ostateczny termin na składanie wniosku o przyznanie płatności przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, sobotę lub niedzielę, to wówczas – w myśl art. 20 rozporządzenia Komisji(WE) Nr 796/2004 – termin ten przypadnie na najbliższy dzień roboczy przypadający po ustalonym terminie. Ponadto, zgodnie z art. 15 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 do dnia 31 maja rolnik ma prawo z własnej inicjatywy złożyć zmianę do wniosku o ile nie został powiadomiony o nieprawidłowościach we wniosku lub powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu oraz gdy taka kontrola na miejscu nie stwierdzi nieprawidłowości. Zmiana do złożonego wniosku o przyznanie danej płatności (schematu pomocowego), składana zgodnie z art.15 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 może polegać na : dodaniu nowych działek ewidencyjnych i rolnych do uprzednio złożonego wniosku o przyznanie tej płatności; dokonaniu zmian w dołączonych do wniosku dokumentach (oświadczenia, umowy, deklaracje), zmianie, w tym zwiększeniu powierzchni zadeklarowanych działek rolnych. Powyższych zmian, zgodnie z art. 21 ust 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 rolnik mógł dokonywać także po 31 maja, ale przed ostatecznym terminem wyznaczonym na składanie wniosków (15 maja +25 dni z uwzględnieniem regulacji płynącej z art. 20 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004). Z przywołanego przepisu wynika, iż ostatecznym terminem na składanie wniosków oraz zmian do złożonych wniosków przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008 był dzień 9 czerwca 2008 r., bowiem opóźnienie wynoszące 25 dni kalendarzowych licząc od dnia 15 maja będącego, zgodnie z art. 18 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, ostatnim dniem składania wniosków, przypadło na dzień 8 czerwca 2008 r. Ze względu na fakt, iż był to dzień ustawowo wolny od pracy (niedziela) ostatecznym terminem wyznaczonym z uwzględnieniem przepisów art. 20 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 był następny dzień powszedni po 8 czerwca 2008 r., tj. 9 czerwca 2008 r. Tym samym złożone po tym terminie wnioski oraz wszelkie zmiany (poprawki) do pojedynczych wniosków nie mogą być uwzględnione przez właściwy organ.

Dalej Prezes ARMiR wyjaśnił, iż przedmiotowe wnioski, stosownie do treści art. 25 ust 1-3 rolnik składa na formularzach udostępnionych przez Agencję. Agencja przesyła formularz oraz materiał graficzny, o którym mowa w art. 22 ust 2 rozporządzenia Rad/ (WE) nr 1782/2003 rolnikowi, który złożył wniosek o przyznanie płatności obszarowych w poprzednim roku. Składając przedmiotowy wniosek na formularzu przesłanym przez Agencję, rolnik dołącza do niego przesłany przez Agencję materiał graficzny. Szczegółowe wymagania, jakie powinny spełniać wnioski o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, o których mowa w ust 1 określił Minister Rozwoju Wsi i Rolnictwa w rozporządzeniu z 14 marca 2008 r. w sprawie szczegółowych wymagań jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 44, poz. 269). Z przepisów rozporządzenia wynika, że aby żądanie strony w złożonym przez nią wniosku o przyznanie pomocy w ramach systemów wsparcia bezpośredniego mogło zostać przez organ ocenione jako wyrażone skutecznie, złożony wniosek, poza elementami podania określonymi w przepisach k.p.a., z wyłączeniem adresu, winien zawierać deklarację posiadanych działek rolnych wykorzystywanych do produkcji rolnej w postaci wypełnienia części VII wniosku oraz zaznaczenia posiadanych działek na dołączonych do wniosku załącznikach graficznych.

Prezes wyjaśnił, że w sprawie niniejszej strona postępowania złożyła wprawdzie w dniu 15 maja 2008 r. formularz spersonalizowanego wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008, jednakże ze względu na fakt iż w przedmiotowym wniosku nie wskazano żadnych działek rolnych ani w sekcji VII wniosku "Oświadczenie i sposobie wykorzystania działek rolnych", ani na załącznikach graficznych, stanowiących obligatoryjny załącznik przedmiotowego wniosku, niemożliwym było ustalenie przedmiotu żądania strony przez organ I instancji.

W ocenie Prezesa w/w regulacje wyraźnie wskazują, że w niniejszej sprawie płatności za rok 2008 zostały przyznane z rażącym naruszeniem prawa, gdyż żądanie strony w tym zakresie zostało zgłoszone po raz pierwszy dopiero we wniosku złożonym w dniu 5 listopada 2008 r. Tym samym doszło do rażącego naruszenia przez kierownika Biura Powiatowego ARiMR w R. art. 21 ust 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, albowiem zmiany do wniosku polegające na zadeklarowaniu do płatności działek rolnych dokonane zostały po ostatecznym terminie składania zmian do wniosku przypadającym na dzień 9 czerwca 2008 r.

W ocenie organu odwoławczego w toku postępowania w przedmiocie przyznania płatności doszło także do rażącego naruszenia art. 58 § 1 k.p.a. poprzez przywrócenie H.J. terminu do usunięcia braków wniosku, gdyż wniosek w tym przedmiocie został złożony dopiero w dniu 3 listopada 2008 r., a więc po prawie 4 miesiącach od otrzymania wezwania do uzupełnienia braków formalnych. Zdaniem organu H. J. załączając do wniosku o przywrócenie terminu kopie zwolnień lekarskich obejmujących okres 03.10.2008 -15.10.2008r. oraz 22.10.2008 – 31.10.2008r. nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminowi. Nie było więc podstaw do przywrócenia terminu dosunięcia braków formalnych wniosku.

Prezes ARMiR nie podzielił zawartych w odwołaniu zarzutów dot. naruszenia przez organ I instancji art. 6, 9, 12 oraz 77 § 1 k.p.a. wskazując na odmienne regulacje zasad rządzących postępowaniem w przedmiocie przyznania płatności wynikających z treści art. 3 ust 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r.

Organ II instancji nie podzielił także zarzutu nie wzięcia pod uwagę okoliczności wskazanych w art. 21 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 w związku z art. 72 wskazanego rozporządzenia, tj. możliwości złożenia wniosków pomocowych po terminie wyznaczonym w wymienionym przepisie pod warunkiem wystąpienia przesłanki wskazanej w art. 40 ust 4 lit b rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003, tj. długookresowej niezdolności rolnika do pracy. Wyjaśnił, żart 72 rozporządzenia nr 796/2004 wskazuje na konieczność pisemnego zgłoszenia przez stronę postępowania wskazanych w przepisie art. 40 ust 4 okoliczności w terminie 10 dni roboczych od daty ich ustania wraz z dowodami potwierdzającymi ich istnienie. Dowody potwierdzające działanie siły wyższej lub wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych zostały określone rozporządzeniu Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. –w sprawie rodzajów dowodów potwierdzających działanie siły wyższej lub wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności ( Dz.U. Nr 46, poz. 308), wydanym na podstawie delegacji art. 20 ust 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. Zgodnie z § 1 pkt 2 tego rozporządzenia długotrwałą niezdolność rolnika do pracy potwierdza zaświadczenie o czasowej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym, wydane na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników. Prezes ARiMR podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie H.J. nie złożył oświadczenia o wystąpieniu okoliczności nadzwyczajnych w rozumieniu w/w art. 40 ust 4 rozporządzenia Rady (WE)nr 1782/2003, a kopie zaświadczeń lekarskich potwierdzających niezdolność do pracy w okresie od 3 października 2008 r. do 15 października 2008 r. oraz od 22 października 2008 r. do 31 października 2008 r. złożone zostały wyłącznie jako uprawdopodobnienie braku winy strony w uchybieniu terminu na uzupełnienie braków formalnych we wniosku z dnia 15 maja 2008 r. Wskazał też, iż przedmiotowe zaświadczenia nie obejmują okresu od ostatniego dnia składania wniosków, tj. 9 czerwca 2008 r. do 3 października 2008 r., a zatem nie można w takim przypadku stwierdzić "długookresowego działania siły wyższej", a w/w zaświadczenia nie dotyczyły przypadku opisanego w art. 72 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, lecz stanowiły załącznik do podania o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych.

Nie znalazł uznania Prezesa ARMiR także zarzut strony, iż organ nie wziął pod uwagę faktu, że nie był to jego pierwszy wniosek, a jedynie jeżeli rolnik występuje po raz pierwszy z wnioskiem przyznanie płatności obszarowych dołącza oświadczenie zawierające wykaz działek ewidencyjnych, na których prowadzona jest uprawa. Organ wyjaśnił, iż płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przyznawane są na podstawie corocznie składanych wniosków zawierających elementy wskazane art. 12 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 oraz w § 3 ust 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Wsi i Rolnictwa z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie szczegółowych wymagań jakie powinny spełniać wnioski (...). Natomiast sformułowany przez stronę zarzut dotyczy konieczności wskazywania przez wnioskodawców płatności bezpośrednich lokalizacji uprawy czterech głównych zbóż: pszenicy, żyta, owsa i jęczmienia. Zgodnie treścią § 4 ust 1 w/w rozporządzenia Ministra Rozwoju Wsi i Rolnictwa z dnia 14 marca 2008 r., w przesłanym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa materiale graficznym, o którym mowa w art. 22 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003, rolnik zaznacza obszar uprawy pszenicy, żyta, jęczmienia i owsa. Natomiast zgodnie z § 4 ust 2 cytowanego rozporządzenia, w przypadku ubiegania się po raz pierwszy przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej rolnik dołącza do wniosku o przyznanie tych płatności oświadczenie zawierające wykaz działek ewidencyjnych, na których jest prowadzona uprawa pszenicy, żyta, jęczmienia i owsa. W sprawie H.J. lokalizacja uprawy wymienionych wyżej gatunków zbóż winna zostać wskazana na przesłanych wraz z wnioskiem spersonalizowanym, załącznikach graficznych.

Od powyższej decyzji H.J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Domagał się w niej uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej wraz z zasądzeniem kosztów postępowania, zarzucając naruszenie :

- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie podstawy prawnej wydanej decyzji,

- art. 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie istotnych okoliczności dla rozstrzygnięcia,

- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 58 k.p.a. i 64 k.p.a. przez niewłaściwe ich zastosowanie,

- art. 21 ust 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia rolników (DZ. U UE L 141, 30/04/2004 P.0018-0058) poprzez błędną jego wykładnię.

W uzasadnieniu skargi H.J. wyraził pogląd, że w dniu 15 maja 2008 r. skutecznie złożył wniosek o przyznanie płatności – w terminie określonym w art. 18 ustawy z 27.01.2007 r. We wniosku określił o jakie płatności się ubiega. Wskazał, że art. 3 w/w ustawy nie wyłącza stosowania art. 64 § 2 k.p.a., co oznacza że powinien być wezwany do usunięcia braków wniosku. Jego zdaniem uzupełnianie braków wniosku nie może być uznane za jego zmianę.

Skarżący nie zgodził się także z poglądem organu, że nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu do usunięcia braków wniosku – wskazał na załączone zaświadczenie lekarskie wykazujące, że od 14.04.2008 r. do 31 października 2008 r. był przewlekle chory, a w okresie od 3 października do 15 października 2008r. oraz od 22 października do 31 października 2008r. przebywał w szpitalu. W jego ocenie złożone dokumenty wyraźnie wskazują także, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia, wobec czego nie można mówić, że postanowienie o przywróceniu terminu zapadło z naruszeniem art. 58 § 2 k.p.a. Dodatkowo zwrócił uwagę na fakt, iż postanowienie to nie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie i uznając zarzuty skargi za bezzasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy bądź przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo też przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, ustalenia dokonane przez organ są prawidłowe a oparte na nich wnioski są spójne i logiczne.

Podstawowym aktem prawnym regulującym kwestię płatności bezpośredniej i płatności uzupełniającej jest ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( tekst jedn. Dz. U. z 2008 r. Nr 170 poz. 1051 ). Zgodnie z art. 18 ust. 1 i 2 tej ustawy płatności obszarowe są przyznawane na wniosek rolnika, złożony w terminie od 15 marca do 15 maja, termin ten nie podlega przywróceniu. Stosownie do treści art. 25 ust. 1 i 2 rolnik składa wnioski w sprawach dotyczących płatności obszarowych, płatności cukrowej, płatności do pomidorów, płatności do krów i owiec i zgody, o której mowa w art. 28 ust. 1, na formularzach opracowanych i udostępnionych przez Agencję. Agencja przesyła formularz oraz materiał graficzny (materiał geograficzny), o których mowa w art. 22 ust. 2 rozporządzenia nr 1782/2003, rolnikowi, który złożył wniosek o przyznanie płatności obszarowych w poprzednim roku. W przypadku, o którym mowa w ust. 2, rolnik składa kolejny wniosek o przyznanie płatności obszarowych na formularzu przesłanym przez Agencję i dołącza do niego przesłany przez Agencję materiał graficzny ( art. 25 ust. 3 ).

Szczegółowe wymagania , jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego określa wydane na podstawie art. 25 ust. 6 ustawy rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 14 marca 2008 r. ( Dz. U. Nr 44 poz. 269 ze zm. ). Zgodnie z § 2 wniosek powinien zawierać m.in. elementy podania określone w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. W świetle powyższego przepisu oraz art. 3 ust. 1 w/w ustawy o płatnościach nie budzi wątpliwości obowiązek organu – w przypadku gdy wniosek posiada braki – do wezwania rolnika do usunięcia braków wniosku w trybie art. 64 § 2 k.p.a.

Jednak tryb usuwania braków wniosku nie może naruszać przepisów szczególnych dot. m.in. terminu składania wniosku i możliwości wnoszenia do niego poprawek. Jak już wyżej wspomniano art. 18 ust. 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich przewiduje , iż wnioski można składać w terminie do 15 maja. I taki wniosek skarżącego wpłynął ostatniego dnia terminu do Biura Powiatowego Agencji. Wniosek ten jednak zawierał braki w zakresie obligatoryjnych elementów – brak załącznika graficznego, a przede wszystkim brak było deklaracji działek rolnych do poszczególnych płatności. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR uznał, ze są to braki, które winny być usuwane w trybie art. 64 § 2 k.p.a. i wystosował w dniu 11.06.2008 r. do rolnika wezwanie do usunięcia braków. Jednak, w ocenie Sądu, do takiego działania organu brak było podstaw prawnych. Obowiązujące bowiem normy prawa unijnego uniemożliwiają usuwanie pewnych kategorii braków wniosku po ostatecznym terminie składania wniosku tj. po 15 maja, a z sankcjami w postaci zmniejszenia płatności za każdy dzień zwłoki w ciągu 25 dni po tej dacie ( art. 21 Rozporządzenia Komisji (WE) 796/2004).

Rolnik ma też prawo, stosownie do art. 15 w/w Rozporządzenia, do złożenia zmiany do wniosku, o ile wcześniej nie był powiadomiony o nieprawidłowościach we wniosku lub powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu – do dnia 31 maja. O tych wszystkich kwestiach organ szeroko pisze w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i nie ma potrzeby ich powtarzania, bowiem są one w całości prawidłowe.

Sąd podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że w realiach sprawy niniejszej brak było możliwości uzupełnienia wniosku o deklarację działek rolnych do poszczególnych płatności po dniu 9 czerwca 2008 r. Wezwanie do usunięcia braków wniosku, następnie przywrócenie terminu do usunięcia braków wniosku zostały dokonane przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji bez podstawy prawnej, co w konsekwencji doprowadziło do przyznania płatności za rok 2008 z rażącym naruszeniem prawa.

Rację ma skarżący, że nie każde naruszenie prawa może prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa ( art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. ). Musi to być takie naruszenie, które zostało wydane wbrew oczywistej treści normy prawnej tj. wynikającej jasno z jej treści a nie być wynikiem wykładni. Z taką sytuacją mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Przytoczone w zaskarżonej decyzji i powtórzone w niniejszym uzasadnieniu jasno brzmiące przepisy prawa nie pozostawiają wątpliwości do kiedy można składać wniosek i dokonywać poprawek do wniosku o przyznanie płatności. Nie jest to w żadnym wypadku kwestia wykładni. Należy w tym miejscu przypomnieć, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej, ale także z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1. Oznacza to, w ocenie WSA w Warszawie, że w sytuacji, gdy wniosek o płatność bezpośrednią zawiera braki związane z deklaracją działek do poszczególnych płatności w ogóle nie ma zastosowania art. 64 § 2 k.p.a. W sprawie niniejszej wniosek był złożony ostatniego dnia terminu, więc sytuacja jest oczywista. Ale nawet gdyby wniosek w takim kształcie jak H.J. był złożony wcześniej, w terminie umożliwiającym wezwanie do usunięcia braków, to w takiej sytuacji także organ nie może wzywać rolnika w trybie art. 64 § 2 k.p.a., bowiem rolnik w terminie do 15 maja ma prawo w każdym czasie uzupełnić wniosek. Organ może ewentualnie ( gdyż zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o płatnościach niezbędnych pouczeń udziela stronom na ich żądanie, a nie z urzędu ) poinformować stronę o stwierdzonych brakach i terminie do ich usunięcia. W sprawie niniejszej, jak wynika z notatki urzędowej znajdującej się w aktach administracyjnych żona skarżącego, która składała wniosek, została poinformowana o brakach wniosku. W ocenie Sądu na tym rola Agencji winna się skończyć i w przypadku nie uzupełnienia braków do dnia 9 czerwca 2008 r. wniosek winien zostać pozostawiony bez rozpoznania.

Nie można się zgodzić z poglądem wyrażonym w skardze, że usuwanie braków wniosku (czy też "uzupełniane wniosku") to nie to samo co zmiana wniosku i wobec powyższego do usuwania braków nie mają zastosowania terminy określone w art. 15 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004. Wskazuje na to przede wszystkim treść art. 15 ust. 1 zdanie 1 :" Po wygaśnięciu limitu czasu na złożenie pojedynczego wniosku, poszczególne działki rolne wraz z ewentualnie towarzyszącymi im uprawnieniami do płatności nie zadeklarowane w pojedynczym wniosku w celu otrzymania pomocy w ramach jakiegokolwiek systemu pomocy obszarowej, mogą być dodane do pojedynczego wniosku pod warunkiem że przestrzegane są wymogi w ramach stosownych programów pomocowych". Przepis ten więc wprost mówi, że wszystkie działki do wszystkich płatności muszą być zadeklarowane najpóźniej do 31 maja . Wywody skarżącego w tym przedmiocie należy uznać za kompletnie chybione.

Nie można także uznać, że w przypadku skarżącego mamy do czynienia z przypadkiem siły wyższej, o której mowa w art. 21 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004. Zgodnie z art. 72 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 przypadki siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności w rozumieniu art. 40 ust. 4 rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 wraz ze stosownymi dowodami zgodnymi z wymogami właściwego organu podlegają zgłoszeniu temu organowi na piśmie w terminie dziesięciu dni roboczych od daty ustania tych okoliczności. Zgodnie zaś z wymogami określonymi w wydanym na podstawie delegacji zawartej w art. 20 ust. 3 ustawy o płatnościach rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie rodzajów dowodów potwierdzających działanie siły wyższej lub wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności ( Dz.U. Nr 46 poz.308 ze zm ) niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym ( a więc także do złożenia wniosku o płatność ) należy wykazać zaświadczeniem wydanym na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników ( § 1 pkt 2 ). Zaświadczenie spełniające takie wymogi H.J. złożył za okres od 3 do 15 i od 22 do 31 października 2008 r. Brak jest natomiast zaświadczeń za okres od 15 maja do 2 października 2008 r., aby można mówić o opóźnieniu usprawiedliwionym działaniem siły wyższej.

Z powyższych względów nie znajdują uzasadnienia zarzuty skargi dot. naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. Z art. 58 i 64 k.p.a. , a także art. 21 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 .

Nie mają uzasadnienia także zawarte w skardze zarzuty dot. naruszenia przepisów art. 107 § 3, 7 i 77 § 1 k.p.a. Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy decyzji określone w art. 107 k.p.a. a nadto organ w uzasadnieniu ustosunkowuje się do zarzutów zawartych w odwołaniu. W szczególności uzasadnienie decyzji zawiera szczegółowe i kompletne wyjaśnienie podstawy prawnej wydanej decyzji i w tym zakresie nie zawiera nawet najmniejszego uchybienia czy też nieścisłości. Uzasadnienie zawiera też wyjaśnienie na czym polega rażące naruszenie prawa w decyzji o przyznaniu płatności za rok 2008. Cała treść uzasadnienia zmierza do wykazania, że doszło do naruszenia jasno brzmiących przepisów prawa. Co do naruszenia art. 7 i 77 k.p.a. to skarżący nie precyzuje na czym miałoby polegać niewyjaśnienie istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności. W ocenie Sądu stan faktyczny jest w sprawie niniejszej bezsporny – wiadomo kiedy i z jakimi brakami wniosek został złożony, kiedy braki wniosku zostały uzupełnione i na jakie okoliczności skarżący powoływał się uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków. Kontrowersja między stronami w całości dotyczy problemów związanych z treścią przepisów prawa.

W świetle powyższego należało stwierdzić, iż brak jest podstaw w sprawie do uznania, że przy wydawaniu skarżonego orzeczenia naruszono przepis art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w R. rażąco naruszała przepisy dot. terminu składania i uzupełniania wniosków o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i wymagała eliminacji z obrotu prawnego.

W związku z powyższym, nie znajdując wystarczających podstaw do uwzględnienia skargi, i działając w oparciu o art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.