Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2548/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 1 pkt 1, art. 144 w zw. z art. 127 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 256 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Protokolant ref. staż. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2015 r. sprawy ze skargi T. L. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] czerwca 2012 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącego T. L. kwotę 1617 (tysiąc sześćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (zwany dalej organem) decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., nr akt Sp. [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy ze skargi T. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: [...] "Vera Moni" w K. (zwanego dalej wnioskodawcą/stroną/skarżącym) od decyzji Urzędu Patentowego z [...] czerwca 2012 r. w przedmiocie umorzenia postępowania, w sprawie z wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "VERA MONT" o numerze R.[...] udzielonego na rzecz W. GmbH & Co.KG z siedzibą w N., Niemcy (zwanego dalej uprawnionym) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. oraz w zw. z art. 256 ust. 1 ustawy z 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W dniu 7 stycznia 2005 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wniosek skarżącego o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "VERA MONT" o numerze R.[...] udzielonego na rzecz W. GmbH & Co. KG z siedzibą w N., Niemcy. Sporny znak towarowy przeznaczony został do oznaczania ubrań zawartych w klasie 25.

Jako podstawę prawną żądania skarżący wskazał art. 8 pkt 1 ustawy z 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych. Interes prawny w niniejszej sprawie wnioskodawca uzasadnił tym, że uprawniony wniósł o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "VM VERA MONI“ o numerze R.[...] udzielonego na jego rzecz. Wskazał, że podstawą powyższego wniosku o unieważnienie jest kolizja w/w znaku ze spornym znakiem towarowym. Urząd Patentowy RP decyzją z [...] grudnia 2003 r. unieważnił prawo z rejestracji znaku towarowego "Vm VERA MONI" R.[...].

Jego zdaniem zgłoszenie spornego znaku towarowego "VERA MONT" R.[...] nie zostało dokonane w celu używania go w Polsce, bowiem uprawniony nigdy nie wprowadził swoich towarów na polski rynek. Wskazał, że celem zgłoszenia spornego znaku było zablokowanie możliwości korzystania z tego znaku przez inne podmioty.

W odpowiedzi na wniosek, w piśmie z dnia 18 marca 2005 r., uprawniony ze spornego prawa ochronnego wniósł o oddalenie wniosku. Stwierdził, że sporny znak jest używany, zaś przedmiotowy wniosek nie został poparty żadnymi dowodami.

Strona podniosła, że osoba działająca w imieniu uprawnionego na etapie postępowania o unieważnienie ochrony na sporny znak towarowy nie miała należytego umocowania, co skutkuje nieważnością dokonanych przez niego czynności. Wskazał, że jak wynika z analizy wyciągu z rejestru handlowego, osoba, która podpisała to pełnomocnictwo nie była upoważniona do jednoosobowej reprezentacji zgłaszającego, zatem pełnomocnictwo zostało udzielone przez osobę nie mającą umocowania do samodzielnego występowania w imieniu zgłaszającego i nie może być uznane za skuteczne. W ocenie wnioskodawcy Urząd Patentowy RP nie ustalił prawidłowo uprawnionego do rejestracji spornego znaku i dokonał rejestracji na rzecz nieistniejącego podmiotu.

Uprawniony, w piśmie z dnia 8 lutego 2012 r., przedłożył dokumenty na okoliczność używania spornego znaku "VERA MONT" w Polsce w postaci artykułu prasowego, umowy licencyjnej, faktur sprzedaży i zamówień towarów.

Wnioskodawca, w piśmie z dnia 9 marca 2012 r., zakwestionował prawidłowość przedłożonych przez uprawnionego tłumaczeń faktur sprzedaży towarów. Podniósł także, że powyższe dokumenty dotyczą podmiotu innego niż uprawniony i wskazują na śladowe ilości towarów, które według uprawnionego oznaczane były spornym znakiem, zatem uzasadnione jest twierdzenie wnioskodawcy, że zgłoszenie spornego znaku towarowego nie nastąpiło w celu jego używania do oznaczania towarów objętych rejestracją.

Uprawniony, w piśmie z 4 maja 2012 r., podniósł, że wnioskodawca nie udowodnił swoich zarzutów. Wskazał, że zgodnie z art. 169 ust. 4 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej przez używanie znaku towarowego rozumie się również używanie znaku przez osobę trzecią za zgodą uprawnionego. Tymczasem zgodę taką w niniejszej sprawie potwierdzają dwie przedłożone umowy licencyjne. Uprawniony podkreślił, że nie przedłożył wszystkich posiadanych faktur, lecz jedynie przykładowe z różnych okresów danego roku. Ponadto stwierdził, że w Polsce rynek damskich ubiorów wieczorowych jest ograniczony, zaś skala sprzedaży jego produktów na tym rynku była adekwatna do zapotrzebowania. Uprawniony, podniósł, że przedłożone faktury prawidłowo wskazują, że dotyczą sprzedaży produktów oznaczanych znakiem "VERA MONT", dodał także, że wszelkie twierdzenia wnioskodawcy, że udzielenie przez Urząd Patentowy RP prawa ochronnego na sporny znak towarowy nastąpiło z naruszeniem obowiązującego wówczas prawa lub zasad współżycia społecznego są bezzasadne.

Na rozprawie w dniu 22 maja 2012 r. strony podtrzymały swoje stanowiska

w sprawie.

Decyzją z [...] czerwca 2012 r. Urząd Patentowy RP w trybie postępowania spornego umorzył postępowanie wskazując, że przedstawione przez wnioskodawcę okoliczności uzasadniają jedynie jego interes faktyczny, a nie interes prawny w domaganiu się unieważniania spornego prawa ochronnego.

Wnioskodawca we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Urzędu wydaną w dniu [...] czerwca 2012 r., umarzającą niniejsze postępowanie podniósł, iż w jego ocenie w przypadku stwierdzenia braku interesu prawnego wyklucza możliwość wydania decyzji o umorzeniu postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Wskazał, że jego interes prawny w domaganiu się unieważniania spornego prawa ochronnego należał bezspornie do materialnoprawnych przesłanek ustawowych art. 164 ustawy p.w.p. Dodał, że jeśli Urząd miał jakiekolwiek wątpliwości co do istnienia interesu prawnego lub jego braku to powinien wezwać wnioskodawcę do wykazania tego interesu w trybie art. 64 § 2 k.p.a. pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, względnie pod rygorem jego oddalenia. Zarzucił ponadto, że organ naruszył art. 105 § 1 k.p.a. i art. 164 ustawy p.w.p. w związku z art. 104 § 1 k.p.a. i art. 256 ust. 1 poprzez rozstrzygnięcie o interesie prawnym wnioskodawcy w decyzji o umorzeniu postępowania, zamiast wydania decyzji o oddaleniu przedmiotowego wniosku. Jego zdaniem organ naruszył art. 6,10 § 1 i 3 k.p.a. w związku z art. 256 § 1 p.w.p. poprzez niedokonanie wobec niego zawiadomienia w trybie art. 10 § 1 k.p.a., a także przez pominięcie utrwalenia w aktach sprawy przyczyn tego zaniechania, które pozbawiło wnioskodawcę możliwości wykonania w I instancji uprawnień, o których mowa w art. 10 § 1 k.p.a., przedstawienia jeszcze w tej instancji zarzutów podniesionych w tym wniosku i wykazania w I instancji interesu prawnego z art. 164 p.w.p. co miało oczywisty wpływ na fakt wydania, a także na treść decyzji Urzędu z [...] czerwca 2012 r. Jego zdaniem interes prawny w domaganiu się unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy wynika z art. 20 i art. 22 Konstytucji RP, z art. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, z art. 14 ustawy o znakach towarowych, z art. 135 p.w.p. oraz art. 23 - 24 k.c. Ponadto dodał, że w świetle ww. przepisów legitymowanym do wystąpienia z wnioskiem o unieważnienie cudzego prawa ochronnego na znak towarowy jest podmiot gospodarczy, któremu sporny znak przeszkadza w prowadzeniu działalności gospodarczej. Jego zdaniem bezspornym jest, zarówno sam fakt istnienia znaku spornego jak też związane z nim prawo ochronne, przeszkadzające wnioskodawcy w prowadzeniu działalności gospodarczej. Dodał, że jego firma znana jest od 20 lat bardzo szerokiemu kręgowi poważnych i uznawanych w branży odbiorców i kontrahentów, którym od zawsze kojarzy się ona ze znakiem Vera Moni. Wskazał, że sporny znak towarowy koliduje ze znakiem Vera Moni R.[...] należącym do niego i przeszkadza mu w prowadzeniu działalności gospodarczej.

W odpowiedzi na wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy uprawniony wniósł o jego oddalenie. Podniósł, że w dotychczasowym orzecznictwie gdy wnioskodawca jako źródło interesu prawnego wskazuje te najbardziej ogólne normy prawa, tj. art. 20 i art. 22 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, to musi udowodnić szczególne okoliczności, konkretne i realne, które sprawiają, że to właśnie bezpośrednio jemu cudze prawo wyłączne nie pozwala realizować swobody działalności gospodarczej. Wobec tego uznał, że organ słusznie ustalił brak interesu prawnego wnioskodawcy w niniejszej sprawie, a kwestionowana decyzja w pełni odpowiada prawu, a zarzuty stawiane przez wnioskodawcę są niesłuszne.

Organ podtrzymał argumenty zawarte w decyzji z dnia [...] czerwca 2012 r. w przedmiocie umorzenia niniejszego postępowania. Wskazał, że przepisy ustawy Prawo własności przemysłowej nie posługują się własną definicją interesu prawnego i dlatego w postępowaniu spornym dotyczącym unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy znajduje zastosowanie art. 28 k.p.a., według którego stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W jego ocenie prawidłowe jest stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, że wskazane przez wnioskodawcę okoliczności nie potwierdzają, że wnioskodawca miał własny, bezpośredni i aktualny interes prawny w żądaniu unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy w dacie stosowania norm prawa materialnego stanowiących jego podstawę. W ocenie organu interes prawny, o którym mowa w art. 164 ustawy p.w.p., nie może być wyprowadzany z samego tylko faktu istnienia jakiegoś aktu prawnego, czy jakiejś instytucji prawnej, w oderwaniu od określonego stanu faktycznego, lecz musi zachodzić taka sytuacja, która w świetle obowiązujących przepisów prawa materialnego będzie dawała podmiotowi dążącemu do ochrony swych praw uprawnienie do występowania z konkretnym opartym na tej normie wnioskiem. Istotne jest, by zachodził związek o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa a sytuacją prawną danego podmiotu, polegający na tym, że unieważnienie spornego prawa będzie miało wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Organ uznał, że w niniejszej sprawie powyższe okoliczności nie zostały przez wnioskodawcę wykazane. W zaskarżonej decyzji, wbrew twierdzeniom wnioskodawcy, dokonano oceny interesu prawnego w odniesieniu do osoby wnioskodawcy i jego sytuacji prawnej badając, czy na tle okoliczności faktycznych wskazanych we wniosku ma on indywidualny i aktualny przede wszystkim interes prawny w żądaniu unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy także z punktu widzenia wskazanych przez niego podstaw, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie. Wskazał, że to postępowanie jest oparte na zasadzie kontradyktoryjności, uwzględniającej w znacznym stopniu zasadę dyspozycyjności stron postępowania oraz ograniczającej możliwości prowadzenia przez ten organ postępowania dowodowego z własnej inicjatywy. Uznał, że w świetle art. 255 ust. 4 p.w.p. organ rozstrzyga sprawę w trybie postępowania spornego w granicach wniosku i jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę. Podniósł, że opiera się na dokumentacji przestawionej przez spierające się w toku postępowania strony, jak też argumentacji podniesionej podczas rozprawy przed Urzędem Patentowym. Jego zdaniem w tego typu sprawach występuje odmienność w zakresie postępowania dowodowego istotnie modyfikująca rozumienie przepisów art. 7, 77 i 80 k.p.a. w stosunku do standardów proceduralnych ogólnego postępowania administracyjnego. Organ nie dokonuje samodzielnie rekonstrukcji całości stanu sprawy, a jedynie zajmuje stanowisko dotyczące argumentacji prezentowanej przez spierające się strony. Wskazał, że to do stron należy inicjatywa dowodowa, zaś do Urzędu Patentowego ocena przedstawionych dowodów. Nie oznacza to, iż obowiązkiem Urzędu jest ocena dowodów w trakcie trwania postępowania i wzywania do złożenia dodatkowych dowodów w sytuacji uznania za niewystarczające dowodów dotychczasowych. Stanowiłoby to naruszenie zasady równości stron.

W ocenie organu, niesłuszne jest twierdzenie wnioskodawcy, że w przypadku uznania przez Urząd braku interesu prawnego po stronie wnioskodawcy w niniejszej sprawie Urząd winien był oddalić przedmiotowy wniosek o unieważnienie spornego prawa ochronnego. Powołując się na orzecznictwo sądowe organ uznał, że w tym stanie rzeczy należało umorzyć postępowanie.

Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału, co doprowadziło do niepełnego wyjaśnienia stanu faktycznego i w konsekwencji doprowadziło Urząd do błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, iż skarżący nie posiada interesu prawnego w przedmiotowej sprawie. Naruszenie przepisów prawa procesowego tj. naruszenie art. 105 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i umorzenie postępowania spornego, w sytuacji, gdy brak jest bezprzedmiotowości tegoż postępowania. Wskazał, że zgodnie z poglądem przyjętym zarówno przez doktrynę jak i orzecznictwo interes prawny wnioskodawcy jest uzasadniony w sytuacji, gdy uprawniony wystąpił względem niego z żądaniem zaniechania naruszania prawa bądź roszczeniami finansowymi (tak: wyrok WSA w Warszawie z 4 stycznia 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1784/04). Uprawniony podjął względem wnioskodawcy inne kroki prawne związane z używanym przez niego znakiem towarowym. Uprawniony złożył wniosek o wygaśnięcie prawa ochronnego na znaku towarowego VM VERA MONI o nr R.[...], który został uwzględniony. Wskazując na kolejny, korespondujący z powyższym, pogląd orzecznictwa w przedmiocie uzasadnienia interesu prawnego, podnieść należy, że podstawą tegoż interesu jest norma, z której wynikają prawa, obowiązki, korzyści lub wolności prawem chronione, przy czym jest to szeroko rozumiana sytuacja prawna podmiotu prawa. Wskazał, że swój interes prawny wywodzi z art. 20 i art 22 Konstytucji RP, art. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, art 14 ustawy o znakach towarowych, art. 135 p.w.p. oraz art 23

24 k.c. Jego zdaniem każdy z przytoczonych przepisów prawa materialnego w związku z sytuacją faktyczną oraz podnoszonymi przez niego w trakcie postępowania spornego okolicznościami uzasadnia w pełni jego interes prawny skarżącego, stanowiący wymóg z art. 164 p.w.p.

Wnosił o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji z [...] listopada 2013 r. oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji z [..] czerwca 2012 r., ewentualnie z daleko idącej ostrożności procesowej stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu z [...] czerwca 2012 r. w całości oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest decyzja z [...] listopada 2013 r. utrzymująca w mocy decyzję z [...] czerwca 2012 r. w przedmiocie umorzenia postępowania, w sprawie z wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "VERA MONT" o numerze R. R.[...] udzielonego na rzecz W. GmbH & Co.KG z siedzibą w N., Niemcy.

Zgodnie z art. 164 p.w.p. prawo ochronne na znak towarowy może zostać unieważnione w całości lub w części, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże, że nie zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do uzyskania tego prawa. Celem instytucji unieważnienia prawa ochronnego jest zatem eliminacja z obrotu prawnego, na wniosek każdej osoby która ma w tym interes prawny, praw ochronnych na oznaczenia nie spełniające ustawowych przesłanek wymaganych do udzielenia na nie prawa wyłącznego. Przepisy ustawy Prawo własności przemysłowej nie posługują się własną definicją interesu prawnego i dlatego w postępowaniu spornym dotyczącym unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy znajduje zastosowanie art. 28 k.p.a., według którego stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Na gruncie rozpatrywanej sprawy wystąpienie z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego na sporny znak towarowy było uzależnione od wykazania interesu prawnego wnioskodawcy. Przede wszystkim nie są zasadne zarzuty kwestionujące interes prawny w domaganiu się unieważnienia spornego prawa z rejestracji. Jak stanowi wskazany wyżej przepis, prawo ochronne na znak towarowy może być unieważnione w całości lub w części na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże ona, że nie zostały spełnione ustawowe warunki do uzyskania tego prawa. Wykazując interes prawny, osoba żądająca unieważnienia prawa ochronnego inicjuje postępowanie administracyjne, stając się jego stroną. Ustawa Prawo własności przemysłowej nie definiuje pojęcia interesu prawnego, zatem należy w tej materii odwołać się do art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną postępowania administracyjnego jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój obowiązek lub prawo. Interes prawny lub obowiązek, o których mowa w cyt. przepisie znajdować musi oparcie w konkretnej normie prawnej mogącej stanowić podstawę do ich sformułowania, dlatego też pojęcie strony, mimo że jest instytucją prawa procesowego, wyprowadzone może być wyłącznie z prawa materialnego (v: J. P. Tarno Naczelny Sąd Administracyjny, a wykładnia prawa administracyjnego; wyd. Difin; W-wa 1999 r.). Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia określonej potrzeby lub żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (wyrok NSA z 22 lutego 1984 r., sygn. akt I SA 1748/83). Zaznaczyć wypada, iż stanowiąca źródło interesu prawnego norma prawna nie musi przyznawać określonemu podmiotowi praw lub obowiązków, a wystarczy że stworzy takiemu podmiotowi ochronę w sformalizowanym postępowaniu i spowoduje, że będzie się on mógł domagać wydania orzeczenia administracyjnego. Wreszcie podkreślić należy, iż powołanie się na konkretny przepis nie przesądza jeszcze o istnieniu interesu prawnego osoby inicjującej postępowanie, bowiem niezbędne jest wykazanie, że w konkretnej sprawie interes prawny jest realny, indywidualny, własny i bezpośredni (tak samo - wyrok NSA z 23 października 2008 r., sygn. akt II GSK 385/08). Ocena czy w danej sprawie konkretny podmiot posiada tak rozumiany interes prawny zależy od stanu faktycznego w jakim następuje domaganie się konkretyzacji sfery praw lub obowiązków tego podmiotu. Innymi słowy, interes prawny musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które będą uzasadniać zastosowanie przepisu prawa materialnego (J. Borkowski w J. Borkowski, B. Adamiak k.p.a., Komentarz, str. 229). Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 2 czerwca 2009 r. (sygn. akt II GSK 950/08) istnienie interesu prawnego podmiotu żądającego wszczęcia postępowania musi być ustalane na tle okoliczności faktycznych podnoszonych we wniosku oraz adekwatnych do tych okoliczności przepisów prawa materialnego.

Dodać także należy, iż interesem prawnym należy legitymować się w dacie stosowania normy prawa materialnego stanowiącej jego podstawę i tylko ten stan może być brany pod uwagę przy rozważaniu istnienia interesu prawnego.

Jak już wyżej zaznaczono, źródłem interesu prawnego jest konkretny przepis prawa materialnego, stwarzający określonej osobie możliwość uzyskania ochrony w postępowaniu administracyjnym. W orzecznictwie coraz częściej wskazuje się art. 20 Konstytucji i art. 6 ust. 1 ustawy o swobodzie dzielności gospodarczej jako przepisy, które w określonych okolicznościach, mogą stanowić podstawę do wyprowadzenia z nich interesu prawnego podmiotu ubiegającego się o unieważnienie prawa ochronnego z zakresu własności przemysłowej. Powoływanie się na te przepisy w celu uzyskania ochrony w postępowaniu administracyjnym wymaga jednak wykazania ich związku z konkretną sprawą (v. wyrok NSA z 20 listopada 2008 r., sygn. akt II GSK 503/08). Zgodnie z art. 20 Konstytucji RP społeczna gospodarka rynkowa oparta na zasadzie wolności działalności gospodarczej stanowi podstawę ustroju gospodarczego Rzeczypospolitej Polskiej. Wolność działalności gospodarczej ma w świetle Konstytucji dwojaki charakter: jest jednocześnie zasadą ustrojową, lecz również podstawą do formułowania pewnych praw podmiotowych - prawa do własności, wyboru zawodu czy wolnej konkurencji. Jak stwierdził w wyroku z 29 kwietnia 2003 r. Trybunał Konstytucyjny, wolność działalności gospodarczej manifestować się może poprzez działania, które patrząc pod kątem ochrony konstytucyjnej, stanowią realizację innych wolności i praw poręczonych przez Konstytucję (OTK ZU 2003, Nr 4A, poz. 33).

Nie może być wątpliwości, że jedną ze swobód związanych z działalnością gospodarczą jest swoboda w zakresie konkurencji przy zachowaniu reguł wyznaczonych obowiązującymi przepisami np. przepisami dotyczącymi nieuczciwej konkurencji lub ochrony własności intelektualnej i przemysłowej (podobnie: M. Zdyb - Prawo działalności gospodarczej, komentarz do ustawy z 19 listopada 1999 r.; Zakamycze 2000 r.). Powyższe oznacza, że każdy przedsiębiorca prowadzić może swoją działalność gospodarczą w sposób swobodny, jednak z poszanowaniem zasad wynikających z obowiązującego prawa, w tym także z poszanowaniem praw i wartości istotnych z punktu widzenia innych podmiotów konkurujących na danym rynku.

Prawem istotnym z punktu widzenia działalności gospodarczej oraz konkurowania na rynku jest możność wyłącznego korzystania przez podmiot gospodarczy z udzielonego mu prawa ochronnego na znak towarowy, stanowiący wyróżnik w obrocie towarów lub usług jednego przedsiębiorcy od towarów lub usług tego samego rodzaju innego przedsiębiorcy. Przedsiębiorca, który uzyskuje na podstawie ustawy Prawo własności przemysłowej prawo ochronne na znak towarowy, ma wyłączne prawo dysponowania nim w sposób zarobkowy i zawodowy na obszarze Polski (art. 153 p.w.p.). Wynikająca z udzielonego prawa ochronnego możliwość nieskrępowanego wykorzystywania własnego znaku towarowego w prowadzonej działalności gospodarczej jest jednym z przejawów realizowania konstytucyjnej zasady swobody działalności gospodarczej. Stan faktyczny, w którym ze strony innego podmiotu gospodarczego - konkurenta na danym rynku, dochodzi do uniemożliwienia lub ograniczenia korzystania przez właściciela z posiadanego wyłącznego prawa ochronnego lub zagrożenia korzystania z tego prawa, daje ze względu na naruszone prawo swobody prowadzenia działalności gospodarczej, podstawę do domagania się ochrony m.in. w postępowaniu administracyjnym uniemożliwiającym dalsze naruszanie. W ocenie Sądu, konkurent ma interes prawny w żądaniu unieważnienia prawa ochronnego na identyczny co zarejestrowany dla niego znak towarowy, jeżeli dysponujący prawem ochronnym do takiego identycznego znaku jakimkolwiek skierowanym na zewnątrz działaniem będzie domagał się zaprzestania jego używania lub będzie zaprzeczał posiadanemu prawu. Interes prawny stanowi przesłankę legitymującą żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawach z zakresu własności przemysłowej. W orzecznictwie sądowym nie budzi raczej wątpliwości teza, że źródłem interesu prawnego w sprawach własności przemysłowej mogą być nawet najbardziej ogólne normy prawne regulujące prawo do prowadzenia działalności gospodarczej tj. art. 20 i 22 Konstytucji RP, art. 6 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Legitymowanym do wystąpienia z wnioskiem o unieważnienie cudzego prawa ochronnego na znak towarowy będzie więc podmiot gospodarczy, któremu sporny znak towarowy przeszkadza w działalności gospodarczej. Taka sytuacja ma miejsce wówczas, gdy wnioskodawca używa znaku albo ubiega się o udzielenie ochrony na znak kolidujący ze znakiem wskazanym we wniosku. Jednocześnie legitymowanie się interesem prawnym pozwala jedynie wnosić o wszczęcie postępowania administracyjnego lub domagać się dopuszczenia do takiego postępowania, lecz nie gwarantuje korzystnego wyniku tego postępowania. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca powoływał się na toczące a w dacie tego orzeczenia zakończone postępowanie sądowe (sygn. akt VI SA/WA 1570/12) w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji znaku towarowego. W tym stanie rzeczy wnioskodawca jest legitymowany do złożenia wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji spornego wzoru bowiem istnienie takiego prawa może utrudniać lub nawet zablokować temu podmiotowi możliwość wykonywania działalności gospodarczej.

Nie można podzielić pozostałych argumentów strony zawartych w skardze, które zostały wyczerpująco opisane przez organ w zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do zarzutów dotyczących obrazy przepisów postępowania, należy - zdaniem Sądu - stanowczo podkreślić, iż Urząd Patentowy RP wydając zaskarżoną decyzję w sprawie unieważnienia prawa co do zasady uwzględnił wszelkie rygory procedury administracyjnej, określające jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza, że Urząd Patentowy RP jest obowiązany m.in. do przestrzegania zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.).

Zdaniem Sądu organ uwzględniając powyższą zasadę zobowiązany jest dokładnie wyjaśnić okoliczności sprawy, konkretnie ustosunkować się do żądań i twierdzeń strony oraz uwzględnić w decyzji zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes strony. Organ administracji jest ponadto obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i ocenić cały materiał dowodowy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Z tej przyczyny należy stwierdzić, iż w zaskarżonej decyzji brak jest innych uchybień formalnych, które Urząd poczyniłby w toku postępowania administracyjnego, a które uniemożliwiłyby Sądowi dokonania prawidłowej oceny zarzutów skargi i wypowiedzenia się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym.

Co do wniosku o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu z dnia [...] czerwca 2012 r. Sąd uznaje, że nie zostały on uzasadniony a Sąd z urzędu nie dostrzegł takich uchybień, które prowadziłyby do nieważności zaskarżonej i poprzedzającej jej decyzji organu.

W tym stanie rzeczy organ rozpoznając ponownie sprawę weźmie pod uwagę stanowisko Sądu, co do istnienia w tej sprawie interesu prawnego

Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit. a p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku orzeczono na podstawie przepisu art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.