Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 367/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-09-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 132 ust. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 2147
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 7 września 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Paweł Kowalski, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), , Protokolant Referent stażysta Aleksandra Banasiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2018 roku sprawy ze skargi B. J., A. J., M. K., M. D. i W. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy waloryzacji i wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość oddala skargę. a.bł.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...], nr [...], po rozpatrzeniu odwołania B.J., M.D., W.J., A.J. i M.K., utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] [...], wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, z dnia [...] lipca 2017 r., znak: [...] o odmowie waloryzacji i wypłaty odszkodowania.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący:

Wnioskiem z dnia 7 kwietnia 2014 r. B.J., A.J., M.K., W.J. i M.D. wystąpili do Starosty [...] [...] o dokonanie waloryzacji i wypłatę odszkodowania, na podstawie art. 132 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U z 2016 r., poz. 2042, dalej jako: "u.g.n."), za wywłaszczoną nieruchomość, położoną przy ul. A o powierzchni 10.850 m2. Wspomniana nieruchomość stanowiła własność J.J. i zgodnie z decyzją Zastępcy Naczelnika Miasta i Gminy K. z dnia [...] marca 1980 r. nr [...] ustalono odszkodowanie za ww. nieruchomość przejętą na rzecz Państwa na kwotę 198.633 zł. Przyznana kwota - jak wskazali wnioskodawcy - nie została wypłacona nigdy uprawnionemu, ani też złożona do depozytu sądowego.

Starosta [...] [...], wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], orzekł o odmowie waloryzacji i wypłaty odszkodowania za ww. nieruchomość. Wojewoda [...], po rozpoznaniu odwołania wnioskodawców, decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r., znak: [...] uchylił zaskarżoną decyzję Starosty [...] [...] w sentencji i w tym zakresie orzekł o odmowie waloryzacji i wypłaty odszkodowania ustalonego ostateczną decyzją Zastępcy Naczelnika Miasta i Gminy w K. z dnia [...] marca 1980 r., nr [...] orzekającą o odszkodowaniu za nieruchomość przejętą na rzecz Państwa położoną w K. przy ul. A o powierzchni 10.850 m2, oznaczoną wówczas jako działki nr 1673 i nr 1635/1 na rzecz spadkobierców J.J., tj. na rzecz: B.J., M.D., W.J., A.J. i M.K. W pozostałym zakresie utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 29 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Łd 689/16 uchylił decyzje obu instancji.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Starosta [...] [...], decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. orzekł o odmowie waloryzacji i wypłaty odszkodowania za nieruchomość położoną w K. przy ul. A o pow. 10.850 m2, oznaczoną jako działki nr 1673 i 1635/1. W motywach rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, iż zarządzeniem nr [...] Naczelnika Miasta i Gminy w K. z dnia 20 lipca 1979 r. ustalony został teren budowlany między ulicami: B i A oraz jego podział na działki budowlane. Zgodnie z załącznikiem graficznym do powyższego zarządzenia jego działaniem objęta została m.in. działka nr 1673 i działka nr 1635/1 stanowiące własność J.J., zgodnie z księgą wieczystą [...]. Decyzją z dnia [...] marca 1980 r., nr [...] Zastępca Naczelnika Miasta i Gminy w K. ustalił odszkodowanie za ww. nieruchomość przejętą na rzecz Państwa na mocy zarządzenia nr [...] z dnia 20 lipca 1979 r., na kwotę 198.633 zł. Decyzja stała się ostateczna z dniem 15 kwietnia 1980 r. W dokumentacji archiwalnej odnaleziono szacunek z dnia 20 listopada 1979 r. dotyczący działek i upraw rolnych położonych w K. między ul. B i A. Odszkodowanie zostało ustalone na podstawie tego szacunku, zgodnie z którym za działkę nr 1673 o pow. 7.495 m2 ustalono odszkodowanie w wysokości 134.910 zł, za działkę nr 1635/1 o pow. 3.355 m2 w wysokości 60.390 zł. Ustalono również odszkodowanie za naniesienia roślinne (zasiew trawy i żyta) w wysokości 3.333 zł. Łącznie wysokość odszkodowania zgodnie z wyceną określono na kwotę 198.633 zł.

W ocenie Starosty, dokumentem mogącym potwierdzać, iż nastąpiło wykonanie decyzji z dnia 6 marca 1980 r. jest porozumienie zawarte w dniu 29 sierpnia 1995 r. pomiędzy Kierownikiem Urzędu Rejonowego w T., działającym w imieniu Skarbu Państwa a J.J. (synem J.J., działającym jako pełnomocnik J.J.). Porozumienie zostało zawarte w toku postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości. Z treści porozumienia wynika jednoznacznie, iż J.J. zwróci Skarbowi Państwa odszkodowanie jakie otrzymał w 1980 r. za nieruchomość położoną w K. nr działki 1066/3 o powierzchni 0,0545 ha (stanowiącą cześć dawnej działki nr 1635/1) w wysokości przeliczonej na cenę 1 g żyta tj. 433,06 zł. Porozumienie zostało podpisane przez pełnomocnika J.J. – J.J., który został ustanowiony na podstawie aktu notarialnego Rep. [...] z dnia 22 marca 1995 r. stanowiącym umowę przeniesienia roszczeń w zakresie zwrotu nieruchomości.

W ocenie organu, dokumentem potwierdzającym wypłatę odszkodowania jest także pismo Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia 4 lipca 1996 r., nr [...] skierowane do byłego właściciela nieruchomości – J.J. w sprawie terminu spotkania zaplanowanego na 11 lipca 1996 r., na którym miały być wyjaśnione kwestie związane ze zwrotem pobranego odszkodowania za grunty położone pomiędzy ul. C a ul. A a także sposób przywrócenia własności części nieruchomości pomiędzy ulicami B a A. Dokumentem potwierdzającym wypłatę odszkodowania jest także notatka służbowa spisana w dniu 28 sierpnia 1995 r. w Urzędzie Rejonowym w T. na okoliczność rozmowy z J.J., z której wynika, iż J.J. został poinformowany o obowiązku zwrotu wypłaconego odszkodowania za działkę położoną w K. oznaczoną jako działka nr 1066/3 o powierzchni 0,0545 ha.

Organ pierwszej instancji ocenił, iż działki nr 1673 i 1635/1 wchodziły w skład kompleksu gruntów położonego pomiędzy ulicami B i A, przejętego na własność Skarbu Państwa zarządzeniem nr [...] Naczelnika Miasta i Gminy w K. z dnia 20 lipca 1979 r. w sprawie ustalenia terenu budowlanego i jego podziale na działki budowlane. Zarządzenie mogło być podjęte tylko gdy obowiązywał szczegółowy plan zagospodarowania przestrzennego, przeznaczający ten teren pod budownictwo jednorodzinne i zagrodowe. Takiego planu w chwili podejmowania zarządzenia nie było, ale mimo to zarządzenie nadal obowiązuje w systemie prawnym, gdyż nie zostało w żaden sposób z niego wyeliminowane. Wobec tego, zdaniem Starosty, wywłaszczenie nieruchomości objętych tym aktem pozostaje ostateczne, podobnie jak decyzja o ustaleniu odszkodowania.

Ponadto, jak wskazał Starosta, ustalenie czy J.J. był adresatem zobowiązań podatkowych z tytułu własności nieruchomości nie przyniosło niezbędnych informacji, ponieważ nie zachowały się dokumenty z czasów wywłaszczenia nieruchomości i wypłaty odszkodowania, a także z lat późniejszych. Starosta ocenił, na podstawie zebranego materiału dowodowego, iż wypłata odszkodowania ustalonego w decyzji Naczelnika Miasta Gminy w K. z dnia 6 marca 1980 r. nastąpiła.

Kwestionując powyższą decyzję odwołanie wniosła B.J., M.D., W. J., A.J. i M.K., którzy wskazali na naruszenie przepisów: art. 7, art. 8, art. 9, art. 77, art. 80 i art. 81, art. 104 § 2 i art. 107 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej jako: "K.p.a.") oraz art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."). Opierając się na wskazanych zarzutach autor odwołania wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy, względnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Wojewoda [...] wskazaną na wstępie decyzją, po rozpoznaniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując, iż zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w T. z dnia 15 grudnia 2000 r., sygn. akt [...] spadek po J.J. nabył w całości syn J.J.. Zgodnie z treścią postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia 7 sierpnia 2007 r., sygn. akt [...] spadkobiercami J.J. jest B.J. oraz M.K., A.J. i M.J. W sprawie wniosek pochodzi od ww. spadkobierców pierwotnego właściciela i dotyczy żądania wypłaty odszkodowania przyznanego decyzją Naczelnika Miasta i Gminy w K. z dnia 6 marca 1980 r. przy uwzględnieniu waloryzacji.

W sprawie żądania wypłaty odszkodowania przy równoczesnym twierdzeniu, że nie nastąpiła do chwili obecnej jego wypłata koniecznym jest weryfikacja tych twierdzeń zarówno bez względem prawnym tj. obowiązujących wówczas i obecnie przepisów prawnych, jak i faktycznym tj. rzeczywistego stanu rzeczy. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 27, poz. 192, dalej jako: "ustawa z 1972 r."), w terminie 2 miesięcy od dnia wejścia w życie wskazanego zarządzenia nieruchomość przeszła z mocy prawa na własność Państwa. Podstawą prawną decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w K. z dnia 6 marca 1980 r. był art. 10 ust. 1 ustawy z 1972 r., który stanowił, iż za nieruchomości, które przeszły na własność Państwa na podstawie art. 5 ust. 2 wypłaca się odszkodowanie na podstawie przepisów o wywłaszczaniu nieruchomości. Nadto odszkodowanie, ustalone decyzją, podlegało wypłacie na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (tekst jedn. Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64 ze zm., dalej jako: "ustawa z 1958 r."). Przepis art. 12 ustawy z 1958 r. stanowił, że suma pieniężnego odszkodowania za nieruchomość stanowiącą gospodarstwo rolne, rybne, hodowlane lub ogrodnicze oraz za domy jednorodzinne, lokale w małych domach mieszkalnych i za działki pod budowę takich domów jest płatna w ciągu 3 miesięcy od dnia, w którym decyzja ustalająca odszkodowanie stała się ostateczna.

Jak podkreślił organ, żądanie wypłaty odszkodowania ustalonego decyzją ostateczną podlega rozpoznaniu w oparciu o przepisy aktualnie obowiązującej ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 132 ust. 3 u.g.n. wysokość odszkodowania ustalona w decyzji podlega waloryzacji na dzień jego zapłaty. Wobec treści art. 132, art. 5 i art. 227 u.g.n. Wojewoda przyznał rację wnioskodawcom, że roszczenie o wypłatę odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość stanowi roszczenie cywilnoprawne. Jednakże z woli ustawodawcy o roszczeniu tym orzeka się w drodze decyzji w postępowaniu administracyjnym. Oznacza to, iż również wypłaty ustalonej kwoty odszkodowania, wcześniej zwaloryzowanej należy dokonywać na podstawie przepisów prawa administracyjnego, poprzez wydanie stosownej decyzji. Taka forma decyzji administracyjnej wynika z art. 132 ust. 3 u.g.n., który stanowi, iż wysokość odszkodowania ustalona w decyzji podlega waloryzacji na dzień jego zapłaty.

W ocenie Wojewody, organ pierwszej instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające, którego celem było ustalenie czy odszkodowanie za wywłaszczone parcele zostało przekazane do depozytu sądowego, czy tez uprawniona osoba odebrała je bezpośrednio. W poszukiwaniu dokumentacji dotyczącej wypłaty odszkodowania Starosta wystąpił do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej dla Powiatu [...] [...], Urzędu Miejskiego w K., Starostwa Powiatowego w P., Starostwa Powiatowego w T., Archiwum Zakładowego [...] Urzędu Wojewódzkiego w Ł. i w P., Archiwum Państwowego w Ł., Sądu Rejonowego w T. i Sądu Rejonowego w B., a także do F S.A., G S.A. oraz H w P. Uzyskane odpowiedzi nie wniosły niczego nowego do sprawy.

Organ pierwszej instancji dopuścił z urzędu dowód z oświadczeń 8 świadków - byłych pracowników Urzędu Miejskiego w K. oraz J w K. zatrudnionych w ww. instytucjach, w komórkach zajmujących się wypłatami świadczeń pieniężnych w 1980 r., ale z oświadczeń tych osób wynika, iż nie pamiętają one okoliczności wypłaty wskazanego odszkodowania na rzecz osoby uprawnionej. Brak jest również dowodów potwierdzających czy J.J. był płatnikiem zobowiązań podatkowych z tytułu własności działek, co wynika z krótkiego okresu ich przechowywania.

Dokonując oceny podjętych w tej kwestii czynności i dokonanych ustaleń organ odwoławczy nie znalazł uchybień. W sprawie niekwestionowanym jest, że nie zachował się żaden finansowy dowód potwierdzający dokonanie wypłaty odszkodowania. Przy czym - jak wskazał Wojewoda - dokumentacja potwierdzająca wypłatę przyznanego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, jest przechowywana tylko przez okres przewidziany stosownymi przepisami, a po jego upływie podlega zniszczeniu, zatem nie można przyjąć, że jedynym dowodem na dokonanie wypłaty przyznanego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość może być dowód z dokumentu potwierdzającego wypłatę.

Wojewoda sięgając do treści art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 75 § 1 K.p.a. podkreślił, iż podjęte przez organ pierwszej instancji działania doprowadziły do odnalezienia dokumentów, które w ocenie organu odwoławczego mają decydujące znaczenie dla sprawy.

W zasobie akt archiwalnych odnaleziono pismo J.J., skierowane do Urzędu Miasta i Gminy w K. z dnia 28 lutego 1983 r., a stanowiące odpowiedź na decyzję Nr [...] z dnia [...] stycznia 1983 r. w sprawie wywłaszczenia działki gruntu przy ul. A, z którego wynika, że wnioskodawca nie wyraża zgody na wywłaszczenie nieruchomości i podnosi, iż "Urząd wykupił już (...) na terenie miasta pod cele parcelacji domków jednorodzinnych (...) w sumie 1,5 ha ziemi". Decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w K. Nr [...] z dnia [...] stycznia 1983 r. dotyczyła wyłożenia do publicznego wglądu projektu zarządzenia o ustaleniu terenów A, zawierających jednocześnie podział tych terenów na normatywne działki budowlane. W skardze skierowanej do Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej w W. z dnia 14 marca 1984 r. J.J. poinformował, iż "od 1975 r. zaczęto (...) zabierać ziemię potrzebną do rozbudowy miasta. W 1979 r. Urząd Miasta i Gminy wykupił (...) 1,5 ha gruntu pod budownictwo jednorodzinne za niską cenę płacąc 18 zł za 1 m2". Określoną cenę uzyskały będące przedmiotem postępowania działki nr 1673 i 1635/1, co wynika z treści złożonego do akt sprawy szacunku z dnia 20 listopada 1979 r. dotyczącego działek i upraw rolnych położonych w K. między ul. B i A.

W ocenie Wojewody [...] tak sformułowane pisma wskazują, iż J.J. otrzymał stosowne odszkodowanie za działki nr 1673 i 1635/1. W ich treści właściciel wyraźnie potwierdził, iż sporny grunt został od niego wykupiony przez Urząd Miasta i Gminy w K. "za niską cenę płacąc 18 zł za m2". W sytuacji gdyby J.J. nie otrzymał należnego mu odszkodowania za sporny grunt z pewnością ubiegałby się o jego wypłacenie przez właściwe organy. Tym bardziej, że uzyskane dokumenty archiwalne wskazują na ogromne zaangażowanie właściciela w sprawy związane z przejętym gruntem.

Do akt sprawy załączono również dokumentację archiwalną dotyczącą postępowań administracyjnych, których przedmiotem były działki nr 1066/3 i 1001/5 (później 1001/7) oraz 1057, wydzielone z nieruchomości położonej w K. przy ul. A, oznaczonej nr 1635/1 i 1637. Będące przedmiotem badania w sprawie działki oznaczono pierwotnymi numerami 1673 o powierzchni 0,7495 ha i 1635/1 o powierzchni 0,3355 ha stanowiły długi pas gruntu, położony między ulicami A i B, wzdłuż ulicy D, który uległ wielokrotnym podziałom na kilkadziesiąt działek, przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne. Analiza przedłożonych do akt sprawy map oraz wydruki ze zdjęć uzyskanych z portalu internetowego K ([...]) wskazują, iż działka nr 1066/3 o powierzchni 0,0545 ha i 1001/5 o powierzchni 0,0728 ha stanowią nieruchomości narożne, położone przy skrzyżowaniu dróg, ulic A/D oraz ulic B/D, natomiast działka nr 1057 o powierzchni 0,0458 ha położona jest bezpośrednio przy ul. D, wewnątrz terenu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.

Jak następnie wskazał Wojewoda, wnioskiem z dnia 12 listopada 1994 r. J.J. wystąpił "o zwrot niewykorzystanych działek" pochodzących z jego własności przy ul. A i B, przejętych w 1980 r., na mocy zarządzenia nr [...] oraz przy ul. E, na podstawie zarządzenia nr [...]. Z protokołu rozprawy przeprowadzonej w dniu 1 lutego 1995 r. w Urzędzie Rejonowym Oddział w K. wynika, że wnioskowana do zwrotu nieruchomość położona w K. stanowiła m.in. cześć działki nr 1066. Decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w T. z dnia [...] kwietnia 1995 r. znak: [...] umorzone zostało postępowanie o zwrot części, przejętej na Skarb Państwa, nieruchomości położonej w K. przy ul. A ozn. byłym nr 1635/1, obecnie nr 1066/3 o pow. ogólnej 0,545 ha. W uzasadnieniu decyzji zostało zapisane, że J.J. nie utracił własności tej nieruchomości, dlatego też brak było podstaw prawnych do wydania decyzji w trybie art. 69 ustawy z 1958 r. o zwrocie gruntów jako zbędnych na cel jaki zostały przejęte.

W konsekwencji wydanego rozstrzygnięcia ustalone zostało pomiędzy pracownikiem Urzędu Rejonowego w T. a J.J. (synem i pełnomocnikiem J.J.), iż za działkę położoną w K. oznaczoną nr 1066/3 o pow. 545 m2, która nie stała się własnością Skarbu Państwa powinno być zwrócone odszkodowanie. Uzgodniono, iż wypłacone odszkodowanie zostanie wyliczone na podstawie cen żyta w chwili jego ustalenia oraz w chwili obecnej, na co J.J. wyraził zgodę. Zmiana w ewidencji gruntów odnośnie przywrócenia własności działki zostanie wprowadzona po uiszczeniu należności. Na notatce podpis złożył J.J. (notatka służbowa z dnia 28 sierpnia 1995 r.).

W dniu 29 sierpnia 1995 r. zawarte zostało porozumienie pomiędzy Kierownikiem Urzędu Rejonowego a J.J. na okoliczność zwrotu odszkodowania. Ustalone zostało, iż właściciel zwróci Skarbowi Państwa odszkodowanie jakie otrzymał w 1980 r. za nieruchomość położoną w K. ozn. nr działki 1066/3 o powierzchni 0,0545 ha w wysokości 433,06 zł.

Wśród zgromadzonych w ww. aktach sprawy dokumentów odnaleziono także decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w T. z dnia [...] marca 1996 r. znak: [...] o umorzeniu postępowania z wniosku J.J. o zwrot przejętych na Skarb Państwa nieruchomości położonych w K., w obrębie [...], ozn. nr działek 1001/5 i 1057 (przy ul. D). Z decyzji wynika, iż w 1979 r. przejęto od J.J. nieruchomość położoną w K. o pow. ogólnej 1,0850 ha ozn. nr dz. 1673 i 1635/1 po tereny budownictwa jednorodzinnego. Działki o zwrot, których wystąpił były właściciel, nie zostały wykorzystane pod budownictwo jednorodzinne. Działka położona przy ul. D 16 ozn. nr 1057 o powierzchni 0,0458 ha została oddana w użytkowanie wieczyste, druga działka nr 1001/5 o powierzchni 0,0728 ha nie została rozdysponowana i jest przeznaczona pod poszerzenie ul. B.

Wojewoda zwrócił także uwagę, iż w 2006 r. do Starosty [...] [...] wpłynął wniosek J.J. o zwrot działek nr 1001/5 i 1001/4, położonych w K., obręb [...]. Z akt tej sprawy wynika, że wnioskowane do zwrotu działki położone w K. przy ul. B i D stanowiły część dawnej działki nr 1635/1. Sprawa została rozdzielona na dwa odrębne postępowania dotyczące zwrotu działki nr 1001/4 i oraz 1001/5. Ponadto, w celu wydzielenia części podlegającej zwrotowi, przeprowadzony został podział działki nr 1001/5. Mapą sytuacyjną nr 193-256/08 wydzielono działkę nr 1001/7 o pow. 555 m2. Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. znak: [...] orzeczono o zwrocie działki położonej w K. przy ul. B, oznaczonej jako działka nr 1001/7 o pow. 555 m2, na rzecz następców prawnych wnioskodawcy tj. B.J., M.J., A.J., W.J. i M.J. z jednoczesnym odstąpieniem od orzeczenia o zwrocie na rzecz Gminy K. zwaloryzowanego odszkodowania. W treści tej decyzji sięgając do treści art. 140 ust. 1 i 2 oraz art. 217 ust. 2 u.g.n. organ dokonał określenia wartości rynkowej nieruchomości podlegającej zwrotowi oraz określił wysokość zwaloryzowanego odszkodowania. Obliczono, iż kwota, o jaką zmniejszyła się wartość nieruchomości jest większa niż wartość zwaloryzowanego odszkodowania, stąd odstąpiono od orzeczenia o zwrocie zwaloryzowanego odszkodowania.

Natomiast decyzją z dnia [...] maja 2014 r. znak: [...] Starosta [...] [...] orzekł o odmowie zwrotu nieruchomości położonej w K. przy ul. D, oznaczonej w ewidencji gruntów jako część działki nr 1001/4 o pow. 551 m2, z uwagi, iż ww. nieruchomość jest obciążana prawem użytkowania wieczystego, co stanowi prawną przeszkodę do orzeczenia o jej zwrocie.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika również, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi prowadzone było postępowanie ze skargi Starosty [...] [...] na zarządzenie Naczelnika Miasta i Gminy w K. z dnia 20 lipca 1979 r. nr [...] w sprawie ustalenia terenu budowlanego i jego podziału na działki budowlane, stanowiące podstawę dla wydania decyzji odszkodowawczej (decyzja Zastępcy Naczelnika Miasta i Gminy w K. z dnia [...] marca 1980 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 30 września 2009 r. w sprawie sygn. akt II SA/Łd 355/09 odrzucił skargę.

Następnie Wojewoda podkreślił, iż w toku postępowania odwoławczego, stosownie do wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi przesłuchano wnioskodawczynię – B.J. W protokole z dnia 19 grudnia 2017 r. oświadczyła ona, iż weszła w związek małżeński z J.J. (synem J.J., właściciela nieruchomości) w dniu 14 września 1974 r. i mieszkała z teściem J.J. do 1983 r. O sprawie wywłaszczenia działek nr 1673 i 1635/1 na podstawie decyzji z dnia [...]marca 1980 r. strona wiedziała od męża J.J.. Na pytanie: "Czy jest Pani znany fakt, iż za działkę nr 1066/3, która stanowiła część dawnej działki nr 1635/1 J.J. zwrócił odszkodowanie?" strona odpowiedziała: "Mąż zwrócił pieniądze za działki, które były odebrane w latach późniejszych, od ulicy E. Za działki od ul. D teść J.J., ani mąż J.J. nie otrzymali odszkodowania. Wszystkie te działki istnieją na mojej księdze wieczystej nr [...]. Księga przepisana jest teraz na dzieci." W kwestii wydanej decyzji z dnia [...] listopada 1983 r., na mocy której wywłaszczono kolejne działki oraz stwierdzenia jej nieważności w 1996 r. i stanowiącej tego konsekwencji w postaci podpisanego między J.J. a Kierownikiem Urzędu Rejonowego porozumienia odnośnie zwrotu na rzecz Skarbu Państwa odszkodowania za działki nr 307/1 i 307/5 strona wyjaśniła, iż "Mąż zwracał odszkodowanie za działki położone przy ul. E. Zobowiązał się płacić 1.000 zł miesięcznie w ramach zwrotu. Do oddania było 10.000 zł, czyli 10 rat po 1.000 zł". W odpowiedzi na kolejne pytanie: "Czy może Pani wyjaśnić, dlaczego J.J. nie ubiegał się o odszkodowanie za działki nr 1635/1 i 1673, skoro za inne zwrócił odszkodowanie?" strona zeznała, iż "Wszystko było zatuszowane, mąż starał się o odszkodowanie. Mąż pisał pisma do Starostwa. Po śmierci męża napisałam podanie o zwrot działki. Burmistrz wszystko "zatuszował". Co do złożonych do akt sprawy oświadczeń B.J. sprzecznej treści (z dnia 18 stycznia 2010 r. i 23 lipca 2010 r.) strona odpowiedziała: "W dniu 18 stycznia 2010 r. byłam w urzędzie. Pracownik Starostwa kazał mi się podpisać pod oświadczeniem, żebym dostała odszkodowanie. Świadkiem był p. S., który potwierdził że teść wziął pieniądze. Później zwróciłam uwagę pracownikowi, że nastąpił błąd i złożyłam nowe oświadczenie, że teść nie otrzymał odszkodowania. Za inne działki posiadam decyzje, z których wynika że wypłacono pieniądze. Za działki nr 1673 i 1635/1 nigdy nie było zapłacone odszkodowanie z decyzji z 1980 r.".

W ocenie Wojewody [...] przesłuchanie B.J. nie wniosło żadnych nowych okoliczności faktycznych, które mogłyby odnieść wpływ na odmienną od dotychczasowej, ocenę zgromadzonego materiału dowodowego. B.J. nie była właścicielem nieruchomości, pełnomocnikiem właściciela ani też jego następcą prawnym. Strona sama wskazuję, że o sprawie dowiedziała się od męża J.J.

Jak stwierdził Wojewoda, w chwili obecnej zarządzenie Naczelnika Miasta i Gminy w K. z dnia 20 lipca 1979 r. nr [...] obowiązuje w obrocie prawnym, co skutkuje przyjęciem, iż wywłaszczone na jego mocy nieruchomości, stały się własnością Skarbu Państwa. W konsekwencji konieczne jest rozstrzygnięcie, w świetle norm prawa materialnego, czy roszczenie o wypłaty zwaloryzowanego odszkodowania, przyznanego na mocy decyzji z dnia [...]marca 1980 r. jest zasadne. Zdaniem organu odwoławczego nie znajduje oparcia w okolicznościach sprawy twierdzenie skarżących jakoby odszkodowanie nie zostało skutecznie wypłacone J.J. Wniosek taki należy wyciągnąć z odnalezionych materiałów archiwalnych. Wynika z nich przede wszystkim, że właściciel przejętych działek nr 1635/1 oraz 1637 o łącznej powierzchni 10.050 m2 zobowiązał się zwrócić w 1995 r. cześć wypłaconego mu odszkodowania, w wysokości odpowiadającemu wartości, powstałej po podziale ww. gruntu, działki nr 1066/3 o powierzchni 0,0545 ha. Wątpliwym jest, aby J.J. zgodził się na takie rozwiązanie, w sytuacji gdyby wcześniej nie odebrał należnego mu świadczenia pieniężnego. Co więcej, skoro jedyny syn właściciela, zaangażowany w sprawy wywłaszczanych działek – J.J., w toku prowadzonego na jego wniosek postępowania o zwrot kolejnych działek nr 1001/5 i 1001/4, wydzielonych po podziale działki nr 1635/1, nie podnosił żadnych roszczeń odnośnie niewypłaconego w 1980 r. odszkodowania, trudno uznać, aby odszkodowanie to nie zostało skutecznie wypłacone.

W tej sytuacji - zdaniem Wojewody - brak jest racjonalnych przesłanek aby uznać, iż twierdzenie B.J., żony zmarłego J.J., synowej właściciela nieruchomości, odnośnie konieczności dokonania waloryzacji i wypłaty zaległego odszkodowania, odpowiadało rzeczywistości.

Na marginesie Wojewoda dostrzegł, iż wnioskujący o zwrot działki nr 1001/7 (stanowiącej część dawnej działki nr 1001/5) nie zaskarżyli podjętej w sprawie decyzji o zwrocie nieruchomości z dnia 20 grudnia 2011 r., w którym organ odniósł się do wypłaconego byłemu właścicielowi odszkodowania za działki nr 1673 i 1635/1. Z roszczeniem odszkodowawczym spadkobiercy J.J. i J.J. wystąpili dopiero w 2014 r.

Podsumowując Wojewoda napisał, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie świadczy o tym, że odszkodowanie za działki nr 1635/1 i 1673, ustalone w decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w K. z dnia [...]marca 1980 r. zostało wypłacone właścicielowi nieruchomości tj. J.J. Wynika to zarówno z korespondencji kierowanej do Urzędu Miasta i Gminy w K. w 1983 r., jak i skargi do Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z 1984 r. Ponadto, skoro J.J. (pełnomocnik J.J.) zobowiązał się w 1995 r. do zwrotu odszkodowania, jakie otrzymał w 1980 r. za nieruchomość oznaczoną nr 1066/3, a działka ta stanowi cześć nieruchomość oznaczonej w 1980 r. nr 1635/1, to znaczy, że otrzymał całość odszkodowania przyznanego decyzją Naczelnika Miasta i Gminy w K. z dnia [...] marca 1980 r. Decyzja z 1980 r. stanowi o "jednorazowej" wypłacie ustalonego odszkodowania. Tym samym, skoro strona zobowiązała się do zwrotu części otrzymanego odszkodowania (proporcjonalnie do powierzchni działki będącej przedmiotem postępowania) to Wojewoda przyjął, że wypłacono jej jednorazowo całe odszkodowanie. Odmienna interpretacja zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego byłaby sprzeczna z zasadami logiki i racjonalnego rozumowania. Skoro wypłacono odszkodowanie wynikające z ww. decyzji, to brak jest podstaw obecnie do jego waloryzacji i ponownej wypłaty.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 29 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Łd 689/16 stwierdził, iż w przypadku braku bezpośredniego dowodu świadczącego o wypłacie, ustalenie faktu wypłaty odszkodowania powinno być logicznym wynikiem prawidłowej oceny całokształtu okoliczności i dowodów zgromadzonych w sprawie.

W ocenie Wojewody, Starosta przeprowadził szczegółowe postępowanie wyjaśniające, którego celem było ustalenie czy odszkodowanie za wywłaszczone działki zostało przekazane do depozytu sądowego, czy też osoba uprawniona odebrała je bezpośrednio. Dokonując oceny podjętych w tej kwestii czynności i dokonanych ustaleń Wojewoda nie znalazł uchybień. Całokształt okoliczności i zgromadzonych dowodów pośrednich wskazuje, iż odszkodowanie ustalone w decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w K. z dnia [...] marca 1980 r. zostało wypłacone, zatem brak jest podstaw do jego ponownej wypłaty na rzecz spadkobierców J.J.

W skardze na powyższą decyzję B.J., M.D., W.J., A.J. i M.K. wskazały na naruszenie:

a) przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 75, art. 77, art. 78, art. 80, art. 81, art. 81a i art. 86 K.p.a., polegające na ich niepełnym zastosowaniu przy rozstrzyganiu sprawy poprzez niedokładne i niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego, oparcie się w zasadzie tylko na dowodach pośrednich, w tym wyciąganie wniosków w zakresie ustalania przedmiotu sprawy w oparciu o materiał dowodowy dotyczący innych postępowań, w tym nie związanych ze sprawą i dotyczących innych nieruchomości skarżących, poprzez co naruszona została zasada, iż postępowanie administracyjne jest postępowaniem indywidualnym, w którym organ nie jest związany innymi decyzjami w sprawach podobnych, oparcie się przy dokonywaniu ustaleń faktycznych na domniemaniach, niezasadnym i nie opartym na wskazaniu żadnych przyczyn odmówieniu waloru wiarygodności zeznaniom B.J. na fundamentalną okoliczność faktu niewypłacenia odszkodowania za nieruchomość objętą żądaniem przy jednoczesnym braku jakichkolwiek bezpośrednich dokumentów potwierdzających taką wypłatę, oparcie decyzji w istocie na rozumowaniu pośrednim i poszlakach, nie zaś na bezpośrednich dowodach, załatwienie sprawy całkowicie bez uwzględnienia słusznego interesu skarżących, niedochowanie zasady przekonywania strony oraz niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego w sprawie, a zwłaszcza zaniechanie przesłuchania pozostałych stron postępowania, w sytuacji, gdy w sprawie pozostały niewyjaśnione w sposób pewny i przekonujący fakty istotne dla jej rozstrzygnięcia, co wynika z uzasadnienia decyzji, gdyż sam organ wskazuje, iż w sprawie brak jest jakichkolwiek dowodów bezpośrednich mogących stanowić podstawę do wydania orzeczenia rozstrzygającego istotę sprawy oraz nierozstrzygnięcie istniejących w sprawie wątpliwości na korzyść strony, a na korzyść organu;

b) przepisów postępowania, a mianowicie art. 153 P.p.s.a., poprzez jego niepełne zastosowanie w sprawie polegające na nieuwzględnieniu oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Łd 689/16, na mocy którego Sąd nakazał organowi pierwszej instancji wykonać określone czynności dowodowe w sprawie, czego tenże organ nie zrealizował w całości, a zwłaszcza nie dokonał uzupełniającego przesłuchania wszystkich stron postępowania na okoliczności sprawy poprzestając na przesłuchaniu tylko jednej osoby oraz nie wyjaśnił, czemu i z jakich przyczyn w dokumentach Urzędu Rejonowego w T. z 1995 r., rozstrzygano jedynie o zwrocie odszkodowania za część wywłaszczonej nieruchomości, oznaczonej dawniej jako działka o nr 1635/1, skoro J.J. (poprzednik prawny wnioskodawców) domagał się zwrotu całej działki oznaczonej numerem 1635/1;

c) przepisów postępowania, a mianowicie art. 104 § 2 i art. 107 § 4 K.p.a., poprzez ich niezastosowanie w sprawie poprzez dowolność oceny przez organ zebranego w sprawie materiału dowodowego, niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, niewskazanie wszystkich faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz zwłaszcza wskazania przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, w szczególności czemu organ odmówił wiarygodności zeznaniom jednej ze stron postępowania, poprzestając na stwierdzeniu, iż nie wnoszą one niczego do sprawy przy jednoczesnym braku innych bezpośrednich i nie budzących wątpliwości dowodów, a konsekwencji oparcie kolejnej decyzji na błędnej, niepełnej i nielogicznej analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego;

d) przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 136 K.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie przez organ odwoławczy jakiegokolwiek uzupełniającego postępowania dowodowego, pomimo iż dowody zebrane przez organ pierwszej instancji nie mogą stanowić wystarczającej podstawy do wydania decyzji, jako że są to dowody pośrednie, stanowiące poszlaki, zaś rozumowanie organów obu instancji stanowią w istocie domniemania, nie opierają się zaś na dowodach bezpośrednich, co oznacza, iż organ oparł swoją decyzję nie na dowodach, a jedynie na zasadzie swej uznaniowości;

e) prawa materialnego, a mianowicie art. 132 ust. 3 u.g.n. polegające nie jego niezastosowaniu w sprawie na skutek naruszenia ww. przepisów postępowania.

Opierając się na wskazanych zarzutach autor skargi wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania, obejmujących koszty zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w motywach kwestionowanego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 roku, poz. 1302 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" P.p.s.a.). Stosownie do uregulowania art. 151 P.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części, sąd skargę oddala w całości albo w części.

W pierwszej kolejności wskazać, iż stosownie do aktualnego brzmienia art. 153 P.p.s.a. Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, a także sposób ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Może ona dotyczyć ujawnionych w postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego, w szczególności kwestii zastosowania do nich określonych regulacji prawnych. Wskazania co do dalszego postępowania zasadniczo stanowią konsekwencję oceny prawnej, określając sposób i kierunek działania przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Związanie oceną prawną, jak i zawartymi w orzeczeniu wskazaniami, co do dalszego postępowania, powoduje że determinują one działania każdego organu w postępowaniu administracyjnym, podejmowane w sprawie, której dotyczyło postępowanie sądowoadministracyjne, aż do czasu jej rozstrzygnięcia. Ocena prawna i wskazania zawarte w orzeczeniu Sądu tracą moc, gdy przepisy prawne uległy zmianie. Podobny skutek, tj. ustanie mocy wiążącej wspomnianej oceny, może spowodować zmiana – po wydaniu orzeczenia sądowego – istotnych okoliczności faktycznych

W tym miejscu przypomnieć należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zajmował się oceną zgodności rozstrzygnięć organów wydawanych w odniesieniu do kwestii waloryzacji i wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Wyrokiem z dnia 29 listopada 2016 r., sygn. II SA/Łd 689/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy ze skargi B.J., M.D., W.J., A.J. i M.K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie waloryzacji i wypłaty odszkodowania za nieruchomość przejętą na rzecz Państwa, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] [...] z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...] (punkt 1 wyroku) i zasądził od Wojewody [...] na rzecz skarżących solidarnie kwotę 745 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania (punkt 2 wyroku). Przywołany wyrok jest prawomocny od dnia 18 lutego 2017 r.

Sąd w sprawie ww. stanął na stanowisku, że w sprawie nie ma bezpośredniego dowodu świadczącego o wypłacie spornego odszkodowania. Co prawda brak jest – zdaniem Sądu – podstaw do przyjęcia, że dowodem wypłaty odszkodowania może być jedynie odpowiedni dokument (w tym np. dowód księgowy, przelew bankowy lub przekaz pocztowy), ale w przypadku jego braku ustalenie faktu wypłaty odszkodowania powinno być logicznym wynikiem prawidłowej oceny całokształtu okoliczności i dowodów zgromadzonych w sprawie. W sprawie usprawiedliwione było poszukiwanie dowodów pośrednich.

Jak dostrzegł Sąd, J.J. zobowiązał się do zwrotu odszkodowania za część nieruchomości oznaczonej jako działka 1635/1 co może już stanowić pośredni dowód i podstawę do rozważań przyjęcia domniemania, że otrzymał wcześniej odszkodowanie za działkę 1635/1. Jednak – jak argumentował Sąd – to domniemanie musi zostać poprzedzone wnikliwą oceną pozostałego materiału dowodowego, czego w sprawie zabrakło. W toku ponownie prowadzonego postępowania organ uzupełnił wskazane niedociągnięcia, tym razem dokonując rzetelnej i wnikliwej oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Organ w szczególności w toku postępowania wystąpił do archiwów w celu poszukiwania dowodów w sprawie, skierował stosowne zapytania do kilku banków zajmujących się w okresie wywłaszczenia wypłatami odszkodowań. Wszystkie te działania niestety nie pozwoliły na odnalezienie bezpośredniego dowodu wskazującego czy doszło do zapłaty odszkodowania czy nie. Żaden z podmiotów, do których występował organ nie posiada dokumentu bezpośrednio potwierdzającego wypłatę odszkodowania, bądź tezę przeciwną. Z tego powodu organ słusznie zaczął ustalać wskazaną okoliczność za pomocą innych dowodów.

W treści ww. wyroku Sąd wówczas rozpoznający sprawę podkreślił, iż organ nie podjął ustaleń czy zarządzenie nr [...] Naczelnika Miasta i Gminy w K. w sprawie ustalenia terenu budowalnego i jego podziale na działki budowlane, zostało wyeliminowane z obrotu prawnego. W odniesieniu do tej kwestii Wojewoda w motywach kontestowanej decyzji zwrócił uwagę na treść postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 30 września 2009 r., sygn. II SA/Łd 355/09. Sięgając do treści tegoż postanowienia można dostrzec, iż zaskarżonego zarządzenia nie można zakwalifikować do żadnej z grupy aktów prawnych wymienionych w powołanym przepisie art. 3 § 2 P.p.s.a. A ponieważ zaskarżony akt nie był objęty kognicją sądu administracyjnego, skarga podlegała odrzuceniu. Tym samym – jak słusznie przyjęły organy obu instancji – zarządzenie nadal jest elementem obrotu prawnego i wywołuje skutki prawne kształtując sytuację prawną określonych podmiotów.

W ocenie Sądu niezbędnym w sprawie było także ustalenie czy zarządzenie to stało się podstawą wpisu w księdze wieczystej, kto figuruje jako właściciel nieruchomości, w tym czy J.J. był adresatem zobowiązań podatkowych z tytułu własności spornych nieruchomości. Odnosząc się do tej kwestii organy stwierdziły sięgając do treści protokołu z przesłuchania B.J., iż wszystkie działki nadal istnieją w jej księdze wieczystej, w której właścicielami aktualnie są dzieci B.J. Ponadto, jak wskazał Starosta, ustalenie czy J.J. był adresatem zobowiązań podatkowych z tytułu własności nieruchomości nie przyniosło niezbędnych informacji, ponieważ nie zachowały się dokumenty z czasów wywłaszczenia nieruchomości i wypłaty odszkodowania, a także z lat późniejszych.

Reasumując Sąd podkreślił, iż organ winien ustalić, czy w jego ocenie doszło do skutecznego przejęcia na własność Skarbu Pastwa spornych nieruchomości, kto jest ich właścicielem, a następnie ponownie przeanalizować dowody związane z zasadnością roszczenia o odszkodowanie. Sąd za celowe uznał także przesłuchanie B.J. w celu także weryfikacji jej dwóch sprzecznych ze sobą oświadczeń, które znajdują się w aktach sprawy.

Oceniając legalność zaskarżonych decyzji i uwzględniając treść zacytowanego wyroku z dnia 29 listopada 2016 r. Sąd uznał, że organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i wydały rozstrzygnięcie odpowiadające zebranym dowodom oraz przepisom prawa.

Z uwagi na przepis art. 153 P.p.s.a. w przedmiotowej sprawie Sąd oceniał będzie czy ustalenia poczynione przez organy administracji zostały przeprowadzone z poszanowaniem zasad postępowania administracyjnego i czy wnioski zaprezentowane przez organy w treści kontestowanych decyzji odpowiadając zgromadzonym dowodom, a przede wszystkim czy odpowiadają prawu.

W ocenie Sądu, akta sprawy dowodzą, że w toku ponownie prowadzonego postępowania administracyjnego organy orzekające obu instancji rzetelnie skompletowały materiał dowodowy i na jego podstawie prawidłowo oceniły, że wywłaszczony właściciel nieruchomości (J.J.) otrzymał odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość, co uzasadniało orzeczenie o odmowie waloryzacji i wypłaty tegoż odszkodowania. Choć – co nie budzi wątpliwości – okoliczność ta została wykazana za pośrednictwem dowodów o charakterze pośrednim, bowiem zakrojone na szeroką skalę postępowanie dowodowe nie pozwoliło na odnalezienie dowodów bezpośrednio wskazujących na wypłatę odszkodowania. Z tych powodów zawarty w skardze zarzut naruszenia art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 75, art. 77, art. 78, art. 80, art. 81, art. 81a oraz art. 86 K.p.a., jak i art. 153 P.p.s.a. nie znajduje uzasadnienia. Z tych także powodów Sąd nie dostrzegł naruszenia art. 104 § 2 i art. 107 § 4 K.p.a., jak i art. 136 K.p.a. Odnosząc się w szczególności do zarzutu nieprzesłuchania wszystkich wnioskodawców – w ocenie składu orzekającego – po pierwsze sąd poprzednio rozpoznający sprawę wskazał jedynie na taka możliwość, nie formułując w tym względzie nakazu. Okoliczność ta nadto nie ma istotnego znaczenia w sprawie, bowiem zarówno we wniosku inicjującym postępowanie, jak i w składanych w toku postępowania środkach odwoławczych (odwołanie, skarga) skarżący wyrażali swoje stanowisko w sprawie w zakresie stwierdzenia, że odszkodowanie nie zostało wypłacone. Skarżący nie byli właścicielami nieruchomości w dacie wypłacania należnego odszkodowania, zatem ich widza ma co najwyżej charakter pośredni, zaś żądanie wypłaty odszkodowania skierowane w sprawie nie pozostawia wątpliwości co do ich twierdzeń, których weryfikację organ przeprowadził na podstawie innych obiektywnych dowodów powołanych w sprawie i w sposób wyczerpujący uzasadnił swe stanowisko. W sprawie – w obliczu zebranych dowodów – nie można uznać, że doszło do naruszenia art. 132 ust. 3 u.g.n.

Konkludując Sąd uznał działanie organów administracji w przedmiotowej sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się również naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł w wyroku o oddaleniu skargi w całości.

k.ż.