Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2829/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
6561
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 4, art. 1a ust. 1 pkt 3,
journal: Dz.U. 2010 nr 95 poz 613
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity.
article: art. 14c §1 oraz art. 14b §3
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek, Sędziowie Sędzia WSA Marek Krawczak (sprawozdawca), Sędzia WSA Aneta Lemiesz, Protokolant Maria Nałęcz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2011 r. sprawy ze skargi P. S.A. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Prezydenta m. W. z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości oddala skargę


UZASADNIENIE

Pismem z 15 kwietnia 2010 r., P. S.A. (dalej Spółka lub Skarżąca) zwróciła się do Prezydenta Miasta W. z wnioskiem o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości.

W uzasadnieniu przedstawiła stan faktyczny, z którego wynika, że Spółka jest współwłaścicielem nieruchomości zabudowanej, w skład której wchodzą między innymi parking oraz budynek użytkowy (w którym nie jest wyodrębniona odrębna własność żadnych lokali). Spółka zamierza zawrzeć z drugim współwłaścicielem umowę o podział posiadania wspólnej nieruchomości (tzw. quod usum), zgodnie z którą:

1) do wspólnego posiadania obu współwłaścicieli pozostają te części nieruchomości, które zwyczajowo służą do użytku wszystkich współwłaścicieli

(parkingi, ciągi komunikacyjne, pomieszczenia gospodarcze);

2) do wyłącznego posiadania Spółki przeznaczone są wskazane w umowie pomieszczenia w budynku, obejmujące pokoje oraz sale konferencyjne;

3) do wyłącznego posiadania drugiego współwłaściciela - przeznaczone są pozostałe pomieszczenia (sale wykładowe, konferencyjne, pokoje biurowe), które nie zostały przekazane do wyłącznego posiadania Spółce.

W oparciu o tak przedstawiony stan faktyczny, Spółka zapytała, w jaki sposób i w jakiej wysokości powinien być obliczany łączny podatek od nieruchomości ciążący solidarnie na współwłaścicielach?

Zdaniem Spółki na obu współwłaścicielach przedmiotowej nieruchomości ciąży solidarne zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości, które powinno być obliczone jako suma niżej wymienionych pozycji dotyczących odrębnych kategorii powierzchni tej nieruchomości:

1) kwota podatku dotycząca powierzchni wspólnych (przeznaczonych do wspólnego posiadania przez obu współwłaścicieli (parking, pomieszczenia kuchni, toalety oraz pozostałych pomieszczeń) powinna być obliczona wg wielkości tej powierzchni wspólnej (gruntów i budynków), wg stawki przewidzianej dla gruntów i budynków pozostałych,

2) kwota podatku dotycząca powierzchni przeznaczonych do wyłącznego posiadania przez Spółkę - powinna być obliczona przy założeniu, że Spółka jest wyłącznym posiadaczem przypisanej jej w umowie powierzchni i od tej powierzchni winien być obliczony podatek jak od pomieszczeń zajętych na działalność gospodarczą; Spółka nie jest natomiast posiadaczem powierzchni zajmowanej przez drugiego współwłaściciela i dla celów obliczenia podatku przypadającego na Spółkę, tej powierzchni nie bierze się pod uwagę.

3) kwota podatku dotycząca powierzchni przeznaczonych do wyłącznego posiadania przez drugiego współwłaściciela powinna być obliczona przy założeniu, że drugi współwłaściciel jest wyłącznym posiadaczem przypisanej mu w umowie powierzchni i od tej powierzchni obliczany jest podatek według zasad opodatkowania (stawek, zwolnień, odliczeń) dotyczących wyłącznie tego drugiego współwłaściciela; drugi współwłaściciel nie jest natomiast posiadaczem powierzchni zajmowanej wyłącznie przez Spółkę i dla celów obliczenia opisanej w tym punkcie części podatku nie bierze się pod uwagę powierzchni zajmowanej przez Spółkę.

Spółka wskazała, że co prawda zgodnie z przepisem art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. z 2010 roku Nr 95, poz. 613 dalej u.p.o.l.) nie można ustalić zobowiązania podatkowego odrębnie na każdego ze współwłaścicieli, bowiem zobowiązanie to jest jedno, obliczone od całej nieruchomości wspólnej oraz ciąży na wszystkich współwłaścicielach solidarnie, to jednak przepis ten nie reguluje szczegółowych zasad obliczania tego łącznego podatku w sytuacji, gdy współwłaściciele nie władają jednolicie całą nieruchomością jak współposiadacze, lecz istnieje podział posiadania rzeczy wspólnej pomiędzy współwłaścicielami w ten sposób, że każdy ze współwłaścicieli otrzymuje wydzieloną i oznaczoną część rzeczy wspólnej do wyłącznego posiadania i korzystania (tzw. podział quod usum).

W ocenie Spółki, należy przyjąć, że dla celów określenia kwoty podatku od danej powierzchni decyduje okoliczność jej łącznego współposiadania przez współwłaścicieli bądź wyłącznego jej posiadania przez danego współwłaściciela, tj. zajęcie przez niego danej powierzchni do wyłącznego użytku. Spółka uznała, że zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. skoro strony ustaliły między sobą podział posiadania wspólnej rzeczy, należy przyjąć, że ta powierzchnia wspólnego budynku, która jest przypisana jednemu współwłaścicielowi do wyłącznego posiadania, nie znajduje się tym samym we współposiadaniu innych współwłaścicieli. W konsekwencji, dana powierzchnia gruntu lub budynku pozostająca w wyłącznym władaniu jednego współwłaściciela podlega opodatkowaniu według zasad opodatkowania właściwych wyłącznie dla tego własnie współwłaściciela, z wyłączeniem uznania, iż jest ona współposiadana również przez pozostałych współwłaścicieli. Spółka podkreśliła ponadto, że nie dotyczy to tych powierzchni, które zostały przez współwłaścicieli pozostawione we wspólnym władaniu współwłaścicieli .

W związku z powyższym zdaniem Spółki w przedmiotowej sprawie łączne zobowiązanie podatkowe powinno być kalkulowane jako suma podatków "cząstkowych" obliczanych odrębnie - od powierzchni współposiadanych przez współwłaścicieli oraz (i) od powierzchni posiadanych wyłącznie przez poszczególnych współwłaścicieli, jak opisano to powyżej. Tak obliczony sumaryczny podatek jest należny solidarnie od wszystkich współwłaścicieli.

Interpretacją indywidualną z [...] lipca 2010 r. Prezydent Miasta W. stanowisko Skarżącej uznał za nieprawidłowe.

W uzasadnieniu powołując się na treść art. 3 ust. 4 u.p.o.l. wskazał, że jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach, z zastrzeżeniem ust. 5. Organ podatkowy wskazał, że w przypadku solidarnego obowiązku podatkowego może żądać spełnienia całości lub części świadczeń od wszystkich dłużników łącznie lub od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia z długu pozostałych, przy czym aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani.

Organ podatkowy zaznaczył, że zgodnie z art. 91 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2005 roku Nr 8, poz. 60 ze zm. dalej O.p.), do odpowiedzialności solidarnej za zobowiązania podatkowe, stosuje się przepisy kodeksu cywilnego dla zobowiązań cywilnoprawnych. Zgodnie z art. 366 kodeksu cywilnego kilku dłużników może być zobowiązanych w ten sposób, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych, aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani.

Ponadto organ podatkowy wskazał, że w myśl art. 6 ust. 9 u.p.o.l. w niniejszej sprawie współwłaściciele zobowiązani są do złożenia deklaracji na podatek od nieruchomości z wykazaniem całej powierzchni tej nieruchomości, bez uwzględnienia ustaleń wynikających z zawartej umowy quod usum.

Organ podatkowy odnosząc się do kwestii stawki podatku od nieruchomości za nieruchomości wspólne, przeznaczone do wspólnego użytkowania przez obu współwłaścicieli powołując się na treść art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l, uznał, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę określonej nieruchomości skutkuje tym, że budynek, budowla, grunt są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Tak więc różnego rodzaju obiekty niewykorzystywane w danym momencie lub gdzie prowadzona jest innego rodzaju działalność niż gospodarcza (np. socjalna) należy uznać za związane z działalnością gospodarczą. Organ powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 6 czerwca 2006 r., I SA/Gd 481/05, w którym Sąd stwierdził, że tymczasowy brak wykorzystywania danego obiektu dla celów działalności gospodarczej nie uprawnia do przyjęcia, że nie stanowi on nieruchomości związanej z działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów u.p.o.l.

Organ podatkowy stwierdził ponadto, że skoro drugi współwłaściciel jest przedsiębiorcą (lub innym podmiotem) prowadzącym działalność gospodarczą, uznać należy, że w niniejszej sprawie części budynku użytkowego, służące do wspólnego użytku obu współwłaścicieli, podlegać będą opodatkowaniu również stawką przewidzianą dla budynków związanych z działalnością gospodarczą. Nawet w sytuacji, gdy drugim współwłaścicielem będzie podmiot nie prowadzący działalności gospodarczej (osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej), to podatek od nieruchomości za nieruchomość będącą w posiadaniu przedsiębiorcy (w tym przypadku - budynek użytkowy), należny będzie wg stawki przewidzianej dla budynków związanych z działalnością gospodarczą.

Odnośnie opodatkowania parkingu, który służyć będzie do wspólnego użytkowania obu współwłaściciel, to zdaniem organu podatkowego z przedstawionego stanu faktycznego nie wynika, czy parking ten stanowić będzie budowlę czy też nie. Organ przytaczając treść art. 1 ust.1 pkt 2 u.p.o.l. wskazał, że parking stanowiący współwłasność dwóch podmiotów (w tym prowadzącego działalność gospodarczą) - podlegać będzie opodatkowaniu:

- wg stawki przewidzianej dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą, dotyczących budynków związanych z działalnością gospodarczą - jeżeli nie stanowić będzie budowli w rozumieniu przytoczonego powyżej art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.;

- wg stawki 2% od wartości ustalonej na zasadach określonych w art. 4 ust. 3-7 u.p.o.l.

W wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa Spółka podtrzymała dotychczasową argumentację jednocześnie precyzując, że oba podmioty (współwłaściciele) są objęte różnymi reżimami prawnymi w podatku od nieruchomości, bowiem Spółka prowadzi działalność gospodarczą, natomiast drugi współwłaściciel jest niepubliczną szkołą wyższą, nie prowadzi działalności gospodarczej i zgodnie z przepisami ustawy o podatku od nieruchomości jest od niego zwolniony. Spółka zaznaczyła, że nie zmienia to stanu faktycznego stanowiącego podstawę wydanej interpretacji, gdyż istotą zapytania jest opodatkowanie nieruchomości w sytuacji, gdy co do jej powierzchni pomiędzy współwłaścicielami został ustalony podział posiadania "quod usum", a każdy ze współwłaścicieli jest inaczej opodatkowany.

W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa organ podatkowy nie znalazł podstaw do zmiany stanowiska.

W skardze z 8 października 2010 r. Spółka zarzuciła zaskarżonej interpretacji:

1. błędną wykładnię art. 3 ust. 4 u.p.o.l. poprzez przyjęcie, iż przepis ten statuuje wspólną i jednolitą stawkę podatkową dla wszystkich współwłaścicieli nieruchomości wspólnej, podczas, gdy przepis ten w ogóle nie reguluje sposobu obliczania zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości,

2. naruszenie art. 14c §1 oraz art. 14b §3 O.p. w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez - sprzeczne z aktami sprawy - przyjęcie, iż cała nieruchomość wspólna znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy /Spółki/, skoro z akt sprawy wynika, iż współwłaściciele dokonują między sobą zniesienia współposiadania, w wyniku którego część nieruchomości znajdzie się w wyłącznym posiadaniu drugiego współwłaściciela nie będącego przedsiębiorcą,

3. błędną wykładnię art. 1a ust. 1 pkt. 3 u.p.o.l. w związku z art. 206 kodeksu cywilnego poprzez przyjęcie, iż umowne zniesienie współposiadania /quod usum/ między współwłaścicielami nieruchomości wspólnej nie ma wpływu na zakres posiadania nieruchomości wspólnej przez jednego ze współwłaścicieli będącego przedsiębiorcą i nie ma wpływu na sposób opodatkowania części powierzchni, którą - w wyniku dokonanego zniesienia współposiadania - włada wyłącznie inny współwłaściciel, nie będący przedsiębiorcą,

4. naruszenie art. 14c §1 oraz art. 14b §3 O.p. poprzez wadliwe domniemanie, iż drugi współwłaściciel (oprócz Spółki) jest również przedsiębiorcą, skoro ustalenie to w ogóle nie wynika z akt sprawy i stanowi domniemanie organu.

W uzasadnieniu skargi Spółka podtrzymała dotychczas prezentowaną argumentację jednocześnie podkreślając, że o określonym reżimie opodatkowania decyduje nie stosunek współwłasności nieruchomości między różnymi podmiotami (współwłaścicielami), ale posiadanie nieruchomości lub jej części, to jest możność jej faktycznego wykorzystywania na określone cele oraz stawki opodatkowania właściwe współwłaścicielowi, który nieruchomość tę posiada lub zajmuje. Spółka dodała, że z samego stosunku współwłasności nieruchomości wynika - dla każdego współwłaściciela - ustawowe współposiadanie całej nieruchomości na równi z innymi współwłaścicielami (art. 206 kc), w związku z tym zastosowanie jednolitej podstawy i stawki opodatkowania mogłoby być przedmiotem rozważań wówczas, gdyby wszyscy współwłaściciele byli również współposiadaczami całej powierzchni nieruchomości, tj. gdyby pozostawali w ustawowym reżimie współposiadania.

W ocenie Skarżącej, błędny jest pogląd organu interpretacyjnego, iż nawet w przypadku podziału quod usum nieruchomości i przydzielenia do wyłącznego posiadania określonej powierzchni danemu współwłaścicielowi - inny współwłaściciel jest "tak czy inaczej" posiadaczem całej nieruchomości, co uzasadnia opodatkowanie powierzchni całego budynku według stawek jak od działalności gospodarczej. Zdaniem Spółki wykładnia taka narusza art. 1a ust. 1 pkt 3 w/cyt ustawy, bowiem niezbędne do zastosowania tego przepisu jest ustalenie, iż dana powierzchnia znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy.

W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta W. wniósł o odrzucenie skargi, z uwagi na wniesienie przez Spółkę skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przed upływem ustawowego terminu do udzielenia przez organ podatkowy odpowiedzi na wezwanie Spółki do usunięcia naruszenia prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Na wstępie rozważań należy wskazać, iż za niezasadny należy uznać wniosek Prezydent Miasta W. o odrzucenie skargi, z uwagi na wniesienie przez Spółkę skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przed upływem ustawowego terminu do udzielenia przez organ podatkowy odpowiedzi na wezwanie Spółki do usunięcia naruszenia prawa.

W niniejszej sprawie nastąpiło prawidłowe wniesienie skargi po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa, pomimo tego, iż wniesiono ją przed otrzymaniem odpowiedzi na wezwanie, ale z zachowaniem terminu sześćdziesięciu dni od dnia wezwania. Taka teza znajduje oparcie w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 27 maja 2010 r., sygn. akt II SAB/Bk 18/10) oraz w piśmiennictwie, w którym wyraża się pogląd, że "Za wniesioną [...] w terminie należy uznać skargę wniesioną nie tylko w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa lub gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie - w terminie 60 dni od dnia tegoż wezwania, ale również wówczas, gdy skarżący wniósł skargę nie czekając na odpowiedź organu, jeżeli następnie organ nie udzielił w ogóle odpowiedzi bądź udzielona odpowiedź nie uwzględniała wniesionego wezwania" (G. Dudar, Skarga sądowoadministracyjna na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydawaną w indywidualnej sprawie. Teza nr 3, ZNSA 2008/3/92, LEX nr 89825/3).

Wojewódzki sąd administracyjny, zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta obejmuje kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu podatkowym, a więc to, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zaskarżonej normy prawnej, czy normę tę właściwe zinterpretował i nie naruszył zasad ustalenia określonych faktów za udowodnione.

Biorąc powyższe pod uwagę uchylenie interpretacji indywidualnej może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy jej wydanie narusza prawo materialne lub procesowe, o czym stanowi art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)

W szczególności wskazać należy na art. 14c § 1 O. p., zgodnie z którym interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny, od którego można odstąpić, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie. Stosownie do art. 14c § 2 O. p., w razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym.

Z powołanego przepisu wynika dla organu obowiązek oceny stanowiska pytającego przede wszystkim przez wskazanie, czy jest ono prawidłowe, jak też uzasadnienie dokonanej oceny przez odniesienie się do argumentacji wnioskodawcy. Ocena musi zawierać także wyjaśnienie, uzasadnienie prawne, którego wymaga omawiany przepis. Powinna podatno wyjaśniać z punktu widzenia przepisów prawa, dlaczego stanowisko to i przytoczona na jego poparcie argumentacja są lub też nie są prawidłowe. Ramy oceny dokonywanej przez organ zostają zakreślone przez podmiot występujący o interpretację, bowiem to jego podstawowym obowiązkiem jest wyczerpujące przedstawienie zaistniałego stanu faktycznego, zdarzenia przyszłego oraz przedstawienie własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej stanu faktycznego.

Podkreślić należy, że stan faktyczny przedstawiony we wniosku konstytuuje przedmiotowy zakres sprawy o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego, a przez to i zakres udzielonej interpretacji. Organy podatkowe na podstawie art. 14j § 1 O. p. oceniają bowiem możliwość zastosowania prawa podatkowego w odniesieniu do konkretnego, przedstawionego przez wnioskodawcę, stanu faktycznego i w relacji do tego obszaru dokonują także wykładni przepisów prawa, których potencjalną subsumcję rozważają (J. Brolik, Urzędowe interpretacje prawa podatkowego, LexisNexis, Warszawa 2010, str. 75). Treść wniosku wyznacza zatem obszar, w którym będą badane możliwości zastosowania materialnego prawa podatkowego (J. Brolik, op. cit., str. 61).

W kontekście tak zakreślonych granic, w jakich poruszać się może organ podatkowy, należy w pierwszej kolejności krytycznie ocenić te oceny i twierdzenia zawarte w skardze, które stanowią w istocie modyfikację stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o interpretację. Wykraczają poza klarowny i wyczerpujący stan faktyczny przedstawiony we wniosku stwierdzenia dotyczące faktu, iż drugi współwłaściciel jest niepubliczną szkołą wyższą i zgodnie z przepisami u.p.o.l. jest zwolniony od podatku od nieruchomości.

Istota sporu pomiędzy stronami w tej sprawie, sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy w świetle przepisów u.p.o.l. dopuszczalnym jest oddzielne opodatkowanie współwłaścicieli nieruchomości i zróżnicowanie ich obowiązku podatkowego związanego ze stanowiącą ich współwłasność nieruchomością. Negatywna odpowiedź na tak postawione pytanie zawarta w interpretacji organu podatkowego, nie budzi wątpliwości i nie może być uznana za naruszenie powołanego w skardze przepisu art. 3 ust. 4 u.p.o.l.

Zdaniem Sądu w sprawie koniecznym jest odniesienie się do charakteru podatku od nieruchomości. Podatek od nieruchomości jest podatkiem majątkowym, nakładanym na podatnika nie z tytułu osiągania określonych przychodów, a z tytułu samego posiadania gruntu, budynku czy też budowli. Określone w art. 5 ust. 1 u.p.o.l. stawki tego podatku, zostały zróżnicowanie w oparciu o kryteria przedmiotowe. O zastosowaniu danej stawki podatku, decyduje zatem wyłącznie charakter opodatkowanej nieruchomości, nie zaś przesłanki podmiotowe odnoszące się do osoby podatnika.

Zgodnie z art. 3 ust. 4 u.p.o.l. jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to za wyjątkiem lokali, których własność została wyodrębniona, nieruchomość taka lub obiekt budowlany stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od tego przedmiotu ciąży solidarnie na wszystkich jego współwłaścicielach lub posiadaczach.

Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkami nie mającymi zastosowania w przedmiotowej sprawie, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych.

W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż wnioskodawca prowadzący działalność gospodarczą, o której mowa w art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1807) jest współwłaścicielem nieruchomości. Przedmiotowa nieruchomość spełnia zatem przesłankę uznania jej za nieruchomość związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej w myśl art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Podmiot będący współwłaścicielem nieruchomości obowiązany jest opłacać podatek od nieruchomości według podwyższonych stawek, obowiązujących dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Skoro bowiem o wyborze stawki podatku decyduje gospodarczy charakter przedmiotu opodatkowania, a nie właściwości podmiotowe podatników, a zobowiązanie podatkowe obarcza solidarnie wszystkich współwłaścicieli przedmiotu opodatkowania, nie ma zatem usprawiedliwionych podstaw do różnicowania stawki podatku w oparciu o kryteria podmiotowe.

Solidarny charakter tego zobowiązania wyklucza bowiem możliwość rozdzielenia go na poszczególnych podatników, z zastosowaniem zróżnicowanych, z uwagi na właściwości podmiotowe poszczególnych podatników, stawek opodatkowania. Wobec tego, obciążające wszystkich współwłaścicieli zobowiązanie, ustalić należy od będącego przedmiotem współwłasności przedmiotu opodatkowania, z zastosowaniem jednej właściwej z uwagi na przedmiot opodatkowania, stawki podatkowej (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 24 września 2010 r. sygn. akt I SA/Rz 402/10).

W przedmiotowej sprawie opodatkowana nieruchomość jest przedmiotem współwłasności i znajduje się we władaniu współwłaścicieli. Sąd podziela pogląd wyrażany w orzecznictwie (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2009 roku w sprawie sygn. akt II FSK 830/08), że stosunek współwłasności wyklucza możliwość zastosowania art. 3 ust. 3 u.p.o.l., jeżeli współwłaściciele są jednocześnie współposiadaczami faktycznie władającymi rzeczą. Tego typu sytuacja wyczerpuje bowiem dyspozycję art. 3 ust. 4 u.p.o.l., zgodnie z którym nieruchomość będąca przedmiotem współwłasności stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach. Ustanowienie solidarnego obowiązku zapłaty podatku oznacza, że każdy ze współwłaścicieli jest obowiązany do uiszczenia całej kwoty należności podatkowej, a zapłata dokonana przez jednego bądź kilku ze współwłaścicieli zwalnia pozostałych z obowiązku zapłaty (por. art. 91 Ordynacji podatkowej i art. 366 § 1 Kodeksu cywilnego oraz L. Etel, Podatek od nieruchomości, rolny, leśny., Wyd. Prawn. C.H.Beck Warszawa 2005, str. 185). Charakter odpowiedzialności jest w danym przypadku uniezależniony od stosunków wewnętrznych między współwłaścicielami, sposobu korzystania z nieruchomości oraz wielkości przypadających współwłaścicielom udziałów. Decydujące znaczenie dla przyjęcia opisanych reguł opodatkowania współwłaścicieli należy przypisać istocie prawa współwłasności, która wyraża się w tym, że własność tej samej rzeczy przysługuje niepodzielnie kilku osobom (art. 195 k.c.), a każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania całej rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli (art. 206 k.c.). Podnoszone przez skarżącą okoliczności mogą mieć wpływ na zakres wzajemnych rozliczeń między współwłaścicielami, które pozostają jednak poza obszarem zainteresowań prawa podatkowego. W doktrynie podkreśla się, że nawet prawomocne postanowienie sądu o podziale nieruchomości do korzystania (quo ad usum) nie uprawnia organu podatkowego do dokonania wymiaru podatku osobno dla każdego ze współwłaścicieli, także wówczas, gdy na wydzielonej części nieruchomości prowadzona jest działalność gospodarcza (por. L. Etel, S. Presnarowicz, Podatki i opłaty samorządowe. Komentarz., Dom Wydawniczy ABC 2003, str. 146 - 147). Sąd w składzie rozpoznającym sprawę niniejszą podziela również pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu administracyjnego z dnia 26 czerwca 2007 roku w sprawie sygn. akt II FSK 1748/06 (LEX nr 307625), zgodnie z którym do czasu zniesienia współwłasności, której może żądać każdy ze współwłaścicieli na podstawie art. 210 Kodeksu cywilnego, nie jest dopuszczalne odstąpienie od, wyrażonej w art. 3 ust. 4 u.p.o.l., zasady solidarnego obciążenia obowiązkiem podatkowym w podatku od nieruchomości współwłaścicieli władających nieruchomością.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzekającego w niniejszej sprawie badana interpretacja indywidualna nie narusza wskazanych w skardze przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a przy jej wydawaniu organ podatkowy nie naruszył przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.

Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.