Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 2422/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2005-06-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Koś Sędziowie NSA Tadeusz M.Geremek(spr.) WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: sekr. sąd. Barbara Dropek po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2005r. sprawy ze skargi S. A. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie klasyfikacji taryfowej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej spółki kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ W. Długaszewska /-/ B. Koś /-/ T.M. Geremek T.M.


UZASADNIENIE

Dyrektor Urzędu Celnego w R., decyzją nr [...] z dnia [...] działając na podstawie przepisów art.13 § 1 i § 3 pkt.1 i 2, art.23 § 1, art.65 § 4 pkt.2,art.83 § 3,art.85 § 1,art.222 § 4 oraz art.262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. (Dz.U nr 75 poz.802 z 2001 r.) §1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000 r.w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U nr119 poz.1253) oraz rozporządzenia Ministra Finansów dnia 20.11.1997 r. w sprawie pobierania odsetek wyrównawczych --- uznał zgłoszenie celne nr [...] z dnia [...] za nieprawidłowe w zakresie klasyfikacji taryfowej, stawek celnych i wymiaru długu celnego dla napojów sojowych o smaku waniliowym, czekoladowym z dodatkiem wapnia i truskawkowym (pozycja 1 SAD) i deserów sojowych o smaku waniliowym i pralinkowym (pozycja 3 SAD BIS).

W uzasadnieniu tej decyzji organ celny I instancji podał, że w dniu [...] Agencja Celna "A" działająca z upoważnienia A. K., M. K., W. K., W. S. w W. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu w pozycji 1 SAD napoje sojowe o smaku waniliowym, czekoladowym z dodatkiem wapnia i truskawkowym, deklarując je wg kodu PCN 2202 90 10 0, ze stawką celną autonomiczną 20% oraz w pozycji SAD3 SAD BIS-desery sojowe o smaku waniliowym i pralinowym deklarując je wg kodu PCN 2106 90 98 0 ze stawką celną obniżoną w wysokości 20%.

Do zgłoszenia celnego dołączono stosowne dokumenty m.in. fakturę i deklarację ze składem surowcowym poszczególnych produktów. Zgłoszenie to zostało przyjęte przez funkcjonariusza celnego.

W wyniku przeprowadzenia weryfikacji przedmiotowego zgłoszenia celnego, stwierdzono nieprawidłowości dotyczące klasyfikacji spornego towaru co spowodowało wszczęcie postępowania celnego.

Strona w toku tego postępowania przekazała pochodzący od producenta zagranicznego proces produkcyjny deserów sojowych oraz deklarację o zawartości skrobi z tapioki, jaka została zużyta do produkcji poszczególnych deserów oraz dostarczyła deklaracje ze składami poszczególnych produktów, opinię Instytutu Żywności i Żywienia z dnia [...] i Państwowego Zakładu Higieny z dnia [...].

Organ celny I instancji uznał po analizie materiałów zebranych w sprawie, że w zgłoszeniu celnym nr [...] w pozycjach 1 i 3 SAD i SAD BIS strona dokonała nieprawidłowego zgłoszenia towaru, co przyczyniło się do wymiaru nieprawidłowej kwoty długu celnego.

Dyrektor Urzędu Celnego w R., określił prawidłową wysokość długu celnego oraz niedobór cła.

Organ celny I instancji powołał przepisy obowiązujące w dniu zgłoszenia celnego oraz wyjaśnił zasady interpretacji tych przepisów, które winny zapewnić, że dany towar jest klasyfikowany zawsze do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę, a nadto przedstawił skład surowcowy przedmiotowych napojów sojowych i deserów sojowych.

W oparciu o powyższe organ celny I instancji uznał, że napoje sojowe winny być sklasyfikowane w pozycji 2202 10 00 0, zaś desery sojowe w pozycji 1901 90 99 ze stawką celną 30%.

W odwołaniu od tej decyzji spółka "A" w nosząc o jej uchylenie podniosła, że przyjęta przez nią klasyfikacja taryfowa na sprowadzone towary jest prawidłowa i podkreśliła m.in., że proces produkcji, w którym do zmielonego ziarna soi dodaje się na końcu wodę, aby uzyskać napój, wskazuje, iż to nie soja jest dodatkiem do wody, lecz odwrotnie woda jest dodawana do soi i stanowi składnik upłynniający.

Proces produkcji nie polega na aromatyzowaniu wody jakąś substancją, lecz jest analogiczny, np. do produkcji soku czy napoju marchwiowego, gdzie woda stanowi upłynniacz przygotowanego w toku produkcji warzywa.

Odwołująca się spółka uważa, że jeżeli chodzi o importowane desery sojowe to klasyfikowanie ich do działu 19-tego taryfy celnej "przetwory ze zbóż, mąki, skrobi lub mleka, pieczywo cukiernicze" i kodu PCN 1901 jest nieodpowiednie dla tego rodzaju wyrobów.

Zmielona soja nie staje się mąką sojową. Żeby otrzymać mąkę sojową należy nasiona soi po oczyszczeniu rozdrobnić, wyłuszczyć, skondycjonować i spłatkować.

Odwołująca się spółka podniosła także, że deklarowane przez nią kody PCN na napoje i desery sojowe obowiązują w Unii Europejskiej.

Dyrektor Izby Celnej w R., decyzją nr [...] z dnia [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i stanowisko prawne organu celnego I instancji podkreślając m.in., że analizując całość zgromadzonego materiału dowodowego a zwłaszcza składy surowcowe oraz opis procesu technologicznego jaki został zastosowany przy obróbce ziarna soi do produkcji spornych deserów należy stwierdzić, iż wskazana przez stronę klasyfikacja taryfowa spornego towaru z poz.1 SAD nie jest właściwa i nie może być przyjęta, ponieważ głównym składnikiem przedmiotowych produktów jest woda słodzona nierafinowanym cukrem trzcinowym, do której dodano obłuszczone ziarno soi w ilości 7,2%.

Bazą produkowanych deserów sojowych (poz.3 SAD) jest mąka sojowa i skrobia modyfikowana (tapioka) a nie jak utrzymuje eksporter mleko sojowe bez względu na to czy składniki te dominują wagowo i objętościowo związku z czym towar ten winien być klasyfikowany do pozycji 1901, podpozycji 1901 90 99 0.

Organ odwoławczy ustosunkowując się do zarzutu odmiennej niż w innych krajach europejskich interpretacji Wyjaśnień do Taryfy celnej wskazał, że Wyjaśnienia te jak i Taryfa celna zostały opracowane na podstawie Polskiej Scalonej Nomenklatury Towarowej Handlu Zagranicznego PCN, która jest zbliżoną do tej stosowanej w krajach Unii Europejskiej z pewnymi zmianami wynikającymi ze specyfiki warunków polskich.

W skardze do Sądu Administracyjnego pełnomocnik A.K. spółka jawna wniósła o uchylenie decyzji organów celnych obu instancji zarzucając im naruszenie art.122 w zw. z art.187 Ordynacji podatkowej przez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego dostępnego materiału dowodowego a w konsekwencji niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy w zakresie istotnym dla prawidłowego ustalenia klasyfikacji celnej przedmiotowych towarów (napoju sojowego i deseru sojowego) a nadto naruszenie;

-art.191 OP w zw. z regułami 1 i 6 Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej oraz Wyjaśnieniami do pozycji 2202 Taryfy celnej polegającej na dowolnym z przekroczeniem zasad swobodnej oceny zebranych dowodów a nadto nie mającym oparcia w zebranym materiale dowodowym stwierdzenia przez organ odwoławczy, że głównym składnikiem importowanych napoi sojowych jest woda słodzona rafinowanym cukrem trzcinowym do której dodane zostało obłuszczone ziarno soi w ilości 7,2% a w odniesieniu do deserów sojowych jakoby ich bazą produkcyjną była mąka sojowa i skrobia modyfikowana.

-naruszenie art.124 OP przez zaniechanie wskazania przesłanek, którymi organy celne kierowały się przy stosowaniu wskazanych wyżej klasyfikacji taryfowych, bowiem wyjaśnienia organów celnych w tym zakresie są zbyt ogólnikowe,

-naruszenie art.120 OP przez pominiecie reguły 3 Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, która wg reguły 2/b/ powinna być stosowana przy klasyfikowaniu wyrobów stanowiących mieszaniny lub składających się z różnych materiałów lub substancji.

W uzasadnieniu skargi podniesiono okoliczności i argumenty podobne jak w toku dotychczasowego postępowania, podkreślając m.in., że okoliczności, że w składzie surowcowym napojów deserowych jest woda jako składnik przeważający wagowo i objętościowo nie jest żadnym wyróżnikiem mogącym mieć znaczenie dla klasyfikacji celnej tych napojów, ponieważ w każdym napoju jest woda występująca w największej ilości. Procent zawartości wody w napoju jest dla klasyfikacji w ramach pozycji 2202 obojętny.

Skarżąca spółka zaprzecza także, aby desery sojowe wywodziły swoje zasadnicze właściwości od skrobi z tapioki, bowiem jest to wyrób na bazie soli a skrobia z tapioki pełni w tym deserze rolę zagęszczacza, podobnie jak mąka ziemniaczana w budyniach.

Skarżąca wykazała także ze do produkcji importowanych deserów sojowych nie używa się mąki sojowej a proces obróbki ziarna soi jest taki sam jak przy produkcji napojów.

Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Problem sporny w niniejszej sprawie sprowadza się do klasyfikacji taryfowej importowanych przez stronę towarów tj. napojów sojowych o smaku waniliowym, czekoladowym z dodatkiem wapnia i truskawkowym zadeklarowanych przez stronę do kodu PCN 2202 90 10 0 oraz deserów sojowych o smaku waniliowym i pralinowym zadeklarowanych do kodu PCN 2106 90 98 0.

Zdaniem organów celnych strona zadeklarowała niewłaściwe kody PCN spornych towarów, co w konsekwencji przyczyniło się do wymiaru nieprawidłowej tj. zaniżonej kwoty długu celnego.

Opierając się zasadniczo na analizie składu surowcowego obu tych produktów organy celne dokonały ich odmiennej klasyfikacji tj. odpowiednio napoje sojowe do kodu 2202 10 00 0 oraz desery sojowe do pozycji 1901 90 99 0 ze stawkami celnymi 30%.

W ocenie organów celnych pozycja 2202 obejmuje; wody, w tym wody mineralne i wody gazowane, zawierające dodatek cukru lub innej substancji słodzącej lub nadającej smak i pozostałe napoje bezalkoholowe z wyjątkiem soków owocowych lub warzywnych objętych pozycją 2009,przy czym pozycja 2202 10 obejmuje wody, w tym wody mineralne i wody gazowane zawierające dodatek cukru lub innej substancji słodzącej.

Dyrektor Izby Celnej w R. uważa, zatem iż skoro woda słodzona nierafinownym cukrem trzcinowym jest głównym składnikiem spornych napojów sojowych zaś obłuszczone ziarno soi stanowi jedynie 7,2 % zawartości tego napoju-to powinien on być sklasyfikowany do pozycji 2202 10.

Stanowisko to jednak w świetle zebranego materiału dowodowego w sprawie nasuwa istotne wątpliwości.

W szczególności skoro brak jest w taryfie celnej pozycji bezpośrednio odpowiadającej spornym napojom sojowym (podobnie jak i deserom sojowym) to przy ustalaniu właściwej pozycji należy kierować się zasadami wynikającymi z Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej.

Stosownie do treści reguły 3 (a) pozycja okeślająca towar w sposób najbardziej szczegółowo, ma pierwszeństwo przed pozycjami określającymi towar w sposób bardziej ogólny. Taryfa celna nie zawiera jednak pozycji opisującej szczegółowo napoje lub desery sojowe (co nie jest sporne), a zatem w myśl reguły 3/b/ ORINC powinno się stosować materiał lub komponent decydujący o zasadniczym charakterze wyrobu.

Nie jest również sporne, że przedmiotowe napoje powinny być klasyfikowane do pozycji 2202 obejmującej napoje bezalkoholowe zdefiniowane w uwadze 3 do działu 22 wyjaśnień do Taryfy celnej-co trafnie podnosi strona. Spór dotyczy jedynie kwestii czy napoje te winny być klasyfikowane do podpozycji "wody w tym wody mineralne i wody gazowane zawierające dodatek cukru lub innej substancji słodzącej lub nadającej smak" czy winny być sklasyfikowane do podpozycji 2202 "pozostałe" obejmującej "inne napoje bezalkoholowe z wyjątkiem soków owocowych lub warzywnych objętych pozycją 2009".

Dla rozstrzygnięcia tej kwestii istotnym jest proces produkcji spornych napojów sojowych i deserów sojowych.

W odniesieniu do napojów sojowych zasadniczo chodzi o ustalenie czy soja jest jedynie dodatkiem do wody (jak utrzymują organy celne), czy soja pomimo swojego niewielkiego udziału w składzie surowcowym tych napojów jest w nich surowcem bazowym, nadającym tym napojom cechy i właściwości, dla których faktycznie jest produkowany.

Strona podnosi, że woda w tym przypadły jest jedynie składnikiem upłynniającym masę uzyskaną ze zmielenia ziarna soi, pomimo że jest ona składnikiem przeważającym wagowo i objętościowo, ale jako napój nie służy tylko do zaspokojenia pragnienia, ale pełni ważną funkcję odżywczą i ma znaczenie medyczne.

Z pisma producenta tych napojów jak i literatury fachowej w tym zakresie wynika ze napoje te traktowane są jako mleko sojowe wykorzystywane przez osoby nietolerujace mleka krowiego.

Słusznie podnosi, zatem strona, że organ odwoławczy nie odniósł się do tych argumentów podniesionych zwłaszcza w piśmie producenta.

Podobnie w odniesieniu do deserów mlecznych organy celne zmieniły zadeklarowany kod PCN analizując ich skład surowcowy.

W konsekwencji uznano, iż desery te winny być sklasyfikowane do pozycji 1901 obejmującej ekstrakt słodowy; przetwory spożywcze z mąki, mączki skrobi lub z ekstraktu słodowego, niezawierające kakao lub zawierające mniej niż 40%`wagowych kakao obliczonych wg całkowicie odtłuszczonej bazy, gdzie indziej niewymienione ani nie wyłączone; przetwory spożywcze z towarów objętych pozycjami od nr 0401 do 0404, niezawierające kakao, obliczonych wg całkowicie odtłuszczonej bazy gdzie indziej nie wymienionej ani nie wyłączone.

Skarżąca spółka podnosi, że organy celne w argumentacji uzasadniającej przypisanie tej pozycji spornym deserom sojowym pomijają fakt, iż z części tych wyjaśnień wynika, że przetwory objęte tą pozycją "są często stosowane w produkcji napojów, kleików, żywności dla niemowląt, żywności dietetycznej itd. przez proste zmieszanie lub gotowanie na mleku lub wodzie lub do wyrobu ciast, puddingów, kremów lub innych podobnych produktów kulinarnych. Przetwory te mogą również stanowić półprodukty dla przemysłu spożywczego".

Desery sojowe importowane prze stronę były przeznaczone do bezpośredniego spożycia bez potrzeby obróbki kulinarnej. Tym bardziej produkty te nie były przeznaczone do dalszego przetworzenia.

Już z powyższego wynika, że klasyfikacja spornych deserów prze organy celne może wywołać uzasadnione wątpliwości.

Wskazane wyżej uwagi i argumenty przemawiają - ocenie sądu - że postępowanie celne w niniejszej sprawie, prowadzone było z naruszeniem art.187 § 1 Ordynacji podatkowej, bowiem nie zebrano i nie rozpatrzono w sposób wyczerpujący całego dostępnego materiału dowodowego i nie wyjaśniono stanu faktycznego w sposób pozwalającym na jednoznaczne rozstrzygniecie sprawy a w konsekwencji na ustalenie prawidłowej klasyfikacji przedmiotowych towarów.

Organ ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art.191 O.P.).

Nie ulega wątpliwości, że wobec możliwości przypisania spornych towarów do różnych pozycji taryfy celnej przy podnoszonych argumentach stron rozstrzygnięciu sprawy wymagane są wiadomości specjalne.

Organ odwoławczy winien, zatem powołać biegłego w celu wydania opinii o zasadniczych cechach spornych towarów, co ułatwiłoby ich przypisanie do prawidłowego kodu PCN.

Z tych uwzględniając skargę w oparciu o art.145 § 1 pkt.1 lit.c oraz art.200 § 1 i art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DzU nr.153 poz.1270) należało orzec jak w sentencji wyroku.

/-/ W. Długaszewska /-/ B. Koś /-/ T.M. Geremek

T.M.