Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 701/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61 ust. 8 pkt 2
journal: Dz.U. 2014 poz 1649
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska – Urbaniak, Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant: - sekr. sąd. Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. w Warszawie na rozstrzygnięcie Centrum Projektów Europejskich zawarte w piśmie z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu: oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej jest ocena wniosku o dofinansowanie realizacji projektu złożonego przez M. Sp. z o.o. w W. (dalej jako: "skarżąca" lub "spółka") w ramach Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój, Oś priorytetowa IV: "Innowacje społeczne i współpraca ponadnarodowa", Działanie 4.3 "Współpraca ponadnarodowa" dokonana przez Centrum Projektów Europejskich (dalej jako: "CPE" lub "organ"). Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:

Skarżąca złożyła wniosek o dofinansowanie realizacji projektu pt. "[...]" (suma kontrolna: [...]), złożonego w ramach konkursu nr [...].

Po przeprowadzeniu oceny merytorycznej spółka została poinformowana pismem z [...] grudnia 2016 r., nr [...], że wniosek został odrzucony, na skutek czego nie może być wybrany do dofinansowania. Do pisma załączono karty oceny merytorycznej zawierające szczegółowe uzasadnienie oceny dla wniosku strony, z których wynika, że projekt nie jest zgodny z prawodawstwem krajowym w zakresie odnoszącym się do sposobu realizacji i zakresu projektu. Wyjaśniono, że w projekcie wystąpiły przesłanki dotyczące pomocy publicznej (pomocy de minimis), a skarżąca mimo powyższego nie dołączyła do wniosku załącznika o pomocy.

Rozpoznając sprawę na skutek złożonego protestu organ pismem z [...] marca 2017 r., nr [...] poinformował, że podtrzymuje stanowisko wyrażone w piśmie z [...] grudnia 2016 r. i tym samym negatywnie rozstrzygnął protest.

W pierwszej kolejności CPE wyjaśniło, że zgodnie z Regulaminem konkursu, w ramach składanych wniosków o dofinansowanie nie przewiduje się występowania pomocy publicznej. Jeżeli jednak ona wystąpi, będzie udzielana w ramach zasady de minimis. Zatem najpierw należy sprawdzić, czy w projekcie występuje pomoc publiczna, opierając się na przesłankach wskazanych w art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu UE. Jeśli okaże się, że projekt spełnia te przesłanki oznacza to, że pomoc występuje i będzie udzielana na zasadzie de minimis. Wówczas należy wyliczyć jej wartość, wpisać w odpowiednich miejscach we wniosku o dofinansowanie oraz załączyć załączniki odnoszące się do pomocy de minimis, o których mowa w Regulaminie konkursu. Sprawą pierwotną jest zatem zbadanie wystąpienia pomocy publicznej w projekcie w ogóle.

CPE powołało treść art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (dalej TfUE) i wyjaśniło, że środek krajowy jest uznawany za pomoc państwa, kiedy spełnia kumulatywnie poniższe kryteria określone tym przepisem:

dofinansowanie udzielane jest przez Państwo lub przy użyciu zasobów państwowych;

przedsiębiorca uzyskuje korzyść ekonomiczną rozumianą jako wsparcie udzielone na warunkach korzystniejszych od warunków rynkowych;

dofinansowanie ma charakter selektywny, rozumiane jako uprzywilejowanie określonego lub określonych przedsiębiorców lub produkcję określonych towarów/świadczenia usług;

fakt udzielenia dofinansowania grozi zakłóceniem lub zakłóca konkurencję na rynku oraz wpływa na wymianę handlową między krajami członkowskimi UE.

W odniesieniu do pierwszej z przesłanek wskazano, że ze względu na źródło finansowania dotacji oraz fakt udzielania dofinansowania przez państwową jednostkę budżetową – zawsze uważa się ją za spełnioną.

Co do drugiej z wymienionych przesłanek wyjaśniono, że może być spełniona ale nie musi bowiem w ramach działania 4.3 za korzyść ekonomiczną uznaje się każdą korzyść uzyskaną przez wnioskodawcę w związku z wdrożeniem rozwiązania. Jeżeli wnioskodawca wdraża produkt na warunkach korzystniejszych od warunków na jakich będą mogły wdrożyć ten sam produkt inne zainteresowane podmioty, będzie to stanowiło dla niego pomoc publiczną.

Przesłankę nr 3 – podobnie jak przesłankę nr 1 – zawsze uznaje się za spełnioną, ponieważ wsparcie dotyczy grupy podmiotów wskazanych w dokumentacji konkursowej, co do których instytucja udzielająca dofinansowania podejmuje decyzję o jego przyznaniu. Wsparcie z natury nie obejmuje wszystkich podmiotów działających na terenie Polski, a więc przesłanka selektywności jest spełniona.

Co do drugiej z wymienionych przesłanek wyjaśniono, że może być spełniona ale nie musi bowiem w ramach działania 4.3 za korzyść ekonomiczną uznaje się każdą korzyść uzyskaną przez wnioskodawcę w związku z wdrożeniem rozwiązania. Jeżeli wnioskodawca wdraża produkt na warunkach korzystniejszych od warunków na jakich będą mogły wdrożyć ten sam produkt inne zainteresowane podmioty, będzie to stanowiło dla niego pomoc publiczną.

Również przesłanka nr 4 może być spełniona ale nie musi. Podkreślono jednakże, iż w ramach działania 4.3 przyjmuje się, że jeżeli wsparcie udzielone beneficjentowi będącemu przedsiębiorcą w rozumieniu wspólnotowym spełnia trzy powyższe przesłanki, należy stwierdzić, że i ta przesłanka również jest spełniona.

Wobec powyższego organ przeszedł do badania kwestii wystąpienia w projekcie przewagi konkurencyjnej, czy też uprzywilejowania w związku ze wsparciem udzielanym w ramach projektu.

W pierwszej kolejności podniesiono, że w kartach oceny wniosku wskazano między innymi, że poprzez szkolenia, w których wezmą udział także pracownicy wnioskodawcy "podniosą oni swoją wiedzę w obszarze, w jakim działa M. Sp. z o.o., a co za tym idzie będą mogli tą wiedzę wykorzystać nie tylko na potrzeby realizacji niniejszego projektu, ale także w trakcie bieżącej pracy u wnioskodawcy zarówno w czasie trwania projektu, jak i po jego zakończeniu. Wobec powyższego wnioskodawca może zyskać przewagę konkurencyjną w stosunku do innych podmiotów działających na rynku". Organ zwrócił uwagę na fakt, że szkolenia pracowników wnioskodawcy odbędą się przed udostępnieniem przez niego rozwiązania do wykorzystania przez inne podmioty. Dlatego też podniesiony w proteście argument, mówiący że "fakt, iż każdy podmiot może skorzystać z oferty wsparcia w ramach projektu oznacza, że nie wystąpi uprzywilejowanie jakiegokolwiek z nich" nie jest zasadny. Organ wskazał tu na kwestię czasu bowiem wnioskodawca (jego pracownicy) nabędzie wiedzę (poprzez szkolenia w ramach projektu) przed udostępnieniem rozwiązania innym podmiotom. Przeszkolenie pracowników wnioskodawcy spowoduje iż M. Sp. z o.o., będzie sytuować się w pozycji bardziej uprzywilejowanej ze względu na możliwość wykorzystania wiedzy nie tylko na potrzeby wdrażania projektu, ale także podczas swojej działalności biznesowej. Pozycja M. Sp. z o.o. jest zatem odmienna od wszystkich innych podmiotów, które będą korzystać z rozwiązania po jego udostępnieniu przez wnioskodawcę. W ocenie organu ta korzyść stanowi pomoc publiczną.

Odnośnie zarzutu wskazującego, iż jeden z oceniających błędnie stwierdził, że "IOK pozwala na realizowanie projektów objętych zasadą de minimis wyłącznie w odniesieniu do wnioskodawców, a nie wszystkich podmiotów uczestniczących w projekcie", oraz że w dokumentacji konkursowej nie ma takiego ograniczenia w związku z czym ocena został przeprowadzona błędnie, organ wyjaśnił, że chodzi tutaj o postanowienia umowy o dofinansowanie projektu (§ 4), stanowiącej załącznik do Regulaminu konkursu, które stanowią, że w przypadku wystąpienia pomocy publicznej w odniesieniu do partnerów lub użytkowników projektu, pełnienie obowiązków podmiotu udzielającego pomoc spoczywa na beneficjencie. Dalej zaznaczono, że w ramach konkursu przyjęto, iż CPE, jako Instytucja Organizująca Konkurs, udziela pomoc (na zasadach de minimis) wyłącznie w odniesieniu do wnioskodawcy, w oparciu o zawartą z nim umowę o dofinansowanie. Oznacza to, że w przedmiotowym konkursie za pomoc uznane zostają tylko te sytuacje, w których spełnione są przesłanki występowania pomocy w odniesieniu do wnioskodawcy. W pozostałych przypadkach na poziomie projektu, nie ma mowy o występowaniu pomocy, a jeśli wystąpi ona w odniesieniu do partnerów i użytkowników, do jej udzielania zobowiązany jest wnioskodawca.

Następnie odniesiono się do zarzutu wskazującego, iż kwestia ewentualnych wydatków objętych pomocą nie powinna być oceniana na etapie kryterium horyzontalnego, a budżetu. CPE wyjaśniło, że zbadanie poprawności wyliczeń kwot uznanych za pomoc publiczną powinno nastąpić na etapie oceny budżetu, zaś sam fakt wskazania lub nie tych kwot jest już jedną z przesłanek weryfikacji kryterium horyzontalnego dotyczącego zgodności z prawodawstwem w zakresie występowania pomocy publicznej. Zaznaczono, iż oceniający odnosi się do tego drugiego aspektu, tj. nie wskazania w projekcie wydatków dotyczących pomocy publicznej.

Odnośnie twierdzenia skarżącej, że zarzuty oceniających nie dotyczą "sposobu realizacji i zakresu projektu", o czym jest mowa w przedmiotowym kryterium, a jedynie braku załącznika wskazano, że załączenie odpowiednich dokumentów do wniosku - w przypadku wystąpienia pomocy publicznej - jest integralnym elementem spełnienia lub nie przedmiotowego kryterium, ponieważ wynika to z Regulaminu konkursu, który precyzuje, że w przypadku występowania pomocy projektodawca ma obowiązek załączyć do wniosku o dofinansowanie właściwe załączniki odnoszące się do pomocy de minimis. Ocena przedmiotowego kryterium polega na sprawdzeniu w pierwszej kolejności, czy w projekcie występuje pomoc publiczna, jak precyzuje kryterium "w zakresie odnoszącym się do sposobu realizacji i zakresu projektu", a następnie - w przypadku, gdy występuje - sprawdzeniu, czy załączono odpowiednie załączniki, zgodnie z ww. wymogami Regulaminu konkursu. Skoro zatem oceniający stwierdzili, że w ramach projektu pomoc występuje, to stwierdzenie braku odpowiednich załączników jest na etapie oceny przedmiotowego kryterium właściwe.

Podkreślono również, że brak było możliwości wezwania strony do uzupełnienia braku w postaci załącznika dotyczącego pomocy de minimis. Brak załącznika dotyczącego pomocy publicznej jest częścią oceny kryterium horyzontalnego i nie podlega uzupełnieniu. Sytuacja uzupełnienia wniosku o brakujące załączniki byłaby możliwa, gdyby wnioskodawca zawarł we wniosku o dofinansowanie informację o wystąpieniu pomocy publicznej, ale nie załączył wymaganego dokumentu. Natomiast w sytuacji, gdy nie wykazał pomocy publicznej, nie mógł być wezwany do uzupełnienia załącznika, ponieważ na etapie weryfikacji braków formalnych lub oczywistych omyłek nie jest dokonywana ocena zgodności projektu z poszczególnymi kryteriami, w tym kryterium dot. zgodności z prawem.

Pismem z 12 kwietnia 2017 r. strona złożyła skargę na ww. rozstrzygnięcie CPE z [...] marca 2017 r. Zaskarżanemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. w szczególności:

1) art. 37 ust. 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 217 ze zm., dalej: ustawa wdrożeniowa) poprzez oparcie rozstrzygnięcia o przesłanki inne niż kryteria oceny wyboru - stanowiące załącznik do Regulaminu konkursu [...];

2) art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez przeprowadzenie ponownej oceny wniosku w sposób nierzetelny oraz niezgodny z ustawą wdrożeniową, zwłaszcza z naruszeniem zasad przejrzystości, bezstronności i rzetelności reguł stosowanych przy ocenie projektów;

3) art. 58 ust. 3 ustawy wdrożeniowej poprzez niedokonanie prawidłowej, powtórnej weryfikacji projektu w zakresie podniesionych zarzutów i nieuwzględnienie w rozstrzygnięciu protestu zapisów zawartych w treści wniosku o dofinansowanie i jego załącznikach;

4) art. 60 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 24 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016r., poz. 23 ze zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 49 ust. 7 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 24 § 1 i § 2 k.p.a., z uwagi na brak możliwości weryfikacji czy oceny wniosku i protestu dokonywały osoby, podlegające wyłączeniu z mocy ustawy;

5) art. 58 ust. 2 pkt 1 ustawy wdrożeniowej polegające na błędnym nieuwzględnieniu protestu.

Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez instytucję pośredniczącą oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi strona szczegółowo rozwinęła powyższe zarzuty.

W odpowiedzi na skargę CPE podtrzymało dotychczasową argumentację i wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga okazała się niezasadna.

Uprawnienie sądu administracyjnego do rozstrzygania w niniejszej sprawie wynika z art. 61 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.).

W myśl art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego, skoro w przepisach tych przewidziano uwzględnienie skargi w wypadku stwierdzenia, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1. Wprowadzając w art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 50, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Wyklucza to weryfikację zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w k.p.a. Z drugiej strony może budzić wątpliwości kwestia dopuszczalnej sądowej oceny procesu weryfikacji wniosków o dofinansowanie zamierzonych przedsięwzięć. Praktyka sądów administracyjnych wypracowana na podstawie ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2014 r., poz. 1649 ze zm.) wskazywała, że przy interpretacji przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, przyjąć należy stanowisko, które dopuszcza możliwość posługiwania się, w ramach sądowej kontroli ocen projektów ubiegających się o dofinansowanie – postanowieniami systemu realizacji programu, łącznie z odpowiednimi przepisami prawa powszechnie obowiązującego. W ocenie sądu tę wypracowaną praktykę należy stosować także w odniesieniu do rozpoznawania spraw na podstawie ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020, z uwzględnieniem zmian wskazanych w tej ustawie.

Uznać zatem należy, że prawo jako wzorzec kontroli sądowej, wedle którego badana jest legalność oceny projektu, to nie tylko przepisy prawa wspólnotowego, i ustawy, ale także postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego.

Kontrolując w takim zakresie legalność oceny projektu dokonanej przez CPE, jak również legalność działań podejmowanych w toku procedury odwoławczej, które znalazły ostateczny wynik w informacji z [...] marca 2017 r., stwierdzić wypada, że odpowiadają one prawu.

Ocena sądu sprowadza się do zbadania zgodności postępowania CPE z prawem, w tym zgodności z:

- ustawą z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020;

- Regulaminem konkursu, Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój, Oś priorytetowa IV Innowacje społeczne i współpraca ponadnarodowa, Działanie 4.3 Współpraca ponadnarodowa, Konkurs numer [...] wraz z załącznikami w tym: wzorem umowy o dofinansowanie projektu w ramach PO WER i instrukcją wypełniania wniosku o dofinansowanie projektu w ramach PO WER.

Dokonując oceny zaskarżonej informacji w pierwszej kolejności należy zauważyć, że projekt skarżącej nie spełnił kryterium horyzontalnego nr 2 "Zgodność z prawodawstwem krajowym w zakresie odnoszącym się do sposoby realizacji i zakresu projektu". Organ orzekający bowiem wyjaśnił, że w projekcie strony występuje pomoc publiczna, o której mowa w art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii europejskiej (Dz.U. z 2004, nr 90, poz. 864/2 ze zm.). Dlatego też skarżąca zobowiązana była wyliczyć jej wartość, wpisać w odpowiednich miejscach we wniosku o dofinansowanie oraz załączyć załączniki odnoszące się do pomocy de minimis, o których mowa w Regulaminie konkursu. Zatem w sprawie przede wszystkim sporne jest czy występuje pomoc publiczna.

Zgodnie z pkt 3.6 "Pomoc publiczna" Regulaminu konkursu w ramach konkursu nie przewiduje się występowania pomocy publicznej. Jeżeli w projektach wystąpi pomoc publiczna, będzie udzielana w ramach zasady de minimis, zgodnie z zapisami Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie udzielania pomocy de minimis oraz pomocy publicznej w ramach programów operacyjnych finansowanych z Europejskiego Funduszu Społecznego na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 poz. 1073). Dodatkowo wyjaśniono, że w przypadku występowania pomocy de minimis, projektodawca ma obowiązek załączyć do wniosku o dofinansowanie właściwe załączniki odnoszące się do pomocy de minimis wskazane w par. 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie udzielania pomocy de minimis oraz pomocy publicznej w ramach programów operacyjnych finansowanych z Europejskiego Funduszu Społecznego na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 poz. 1073), zgodnie z wzorami dostępnymi na stronie internetowej Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (www.uokik.gov.pl).

W myśl Szczegółowego Opisu Osi Priorytetowych Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój 2014-2020 z 22 października 2015 r. w ramach działania 4.3 pomoc publiczna (pomoc de minimis) mogła zostać przeznaczona na szkolenia i/lub doradztwo i/lub subsydiowanie zatrudnienia.

Skarżąca składając swój wniosek zadeklarowała, że współpraca ponadnarodowa w Projekcie będzie miała charakter transferu nowoczesnych rozwiązań i ich zaadaptowanie oraz wdrożenie. W Regulaminie konkursu (pkt 1.5) wyjaśniono, że współpraca z partnerem/-ami zagranicznym/i zakładająca transfer, zaadaptowanie oraz wdrożenie nowych rozwiązań, opiera się na założeniu, że jeden z partnerów dysponuje: produktem, usługą, gotowym rozwiązaniem lub jakąś jego częścią, które pozwolą pełniej, efektywniej i skuteczniej rozwiązać zidentyfikowany problem. Partner ten pełni wówczas wiodącą funkcję, polegającą na dzieleniu się swoją wiedzą i doświadczeniem z pozostałymi partnerami, odnosząc przy tym także określone korzyści w postaci możliwości czerpania wiedzy i doświadczenia od innych partnerów.

Przechodząc do zasadniczego sporu należy zauważyć, że zgodnie z art. 107 ust. 1 TfUE z zastrzeżeniem innych postanowień przewidzianych w Traktatach, wszelka pomoc przyznawana przez Państwo Członkowskie lub przy użyciu zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, jest niezgodna z rynkiem wewnętrznym w zakresie, w jakim wpływa na wymianę handlową między Państwami Członkowskimi.

Z powyższego przepisu wynika, że aby mówić o pomocy publicznej to winno zaistnieć łącznie pięć przesłanek: 1) jakakolwiek forma interwencji państwa lub użycie zasobów państwowych; 2) korzyść (sprzyjanie) dla pewnych przedsiębiorstw lub produkcji niektórych towarów; 3) korzyść selektywna niedostępna dla innych podobnych przedsiębiorstw; 4) zakłócenie konkurencji lub groźba jej zakłócenia; 5) wpływ na wymianę handlową między państwami członkowskimi.

Prawidłowo zatem CPE w odpowiedzi na protest dokonało analizy sprawy pod kątem zaistnienia powyższych przesłanek i wyjaśniło, że strona w szczególności spełnia przesłankę pierwszą, gdyż ubiega się o dofinansowanie realizacji projektu ze środków europejskich.

Prawidłowo wywiedziono również, że strona uzyska korzyść ekonomiczną rozumianą jako wsparcie udzielone na warunkach korzystniejszych od warunków rynkowych. W tym zakresie należy zwrócić uwagę na szkolenie, w którym weźmie udział Wnioskodawca, jako jeden z trzech podmiotów wdrażających rozwiązanie, przez co podniesie on swoją wiedzę w obszarze w jakim działa, a co za tym idzie będzie on mógł tę wiedzę wykorzystać także w ramach swojej ogólnej działalności, niezwiązanej stricte z realizowanym projektem. Jak wskazano w treści wniosku, w ramach przygotowania do wdrażania oraz wdrożenia rozwiązań projektowych zaplanowano między innymi "jednodniowe szkolenie z technik wdrażania innowacyjnych rozwiązań w biznesie (podmiotach szkol.) - przeszkolenie os. odpowiedzialnych za wdrażanie z zakresu efektywnych technik wdrożeniowych. Trenerem będzie ekspert z sektora biznesu, który odpowiednio dopasuje treść szkolenia do typów instytucji wdrażających oraz do charakterystyki rozwiązania, które będzie implementowane." Z wniosku o dofinansowanie wynika jednoznacznie, że szkolenia zostały przewidziane dla 3 podmiotów szkoleniowych, w tym dla Wnioskodawcy. W konsekwencji uzyskania wsparcia szkoleniowego, które nastąpi przed udostępnieniem przez stronę rozwiązania do wykorzystania przez inne podmioty, wnioskodawca może zyskać przewagę konkurencyjną w stosunku do innych podmiotów działających na rynku. Jak bowiem wskazano we wniosku "Podmioty wdrażające zaczną wyróżniać się na rynku, staną się bardziej konkurencyjne oraz atrakcyjne dla potencjalnych klientów". Powyższej oceny nie zmienia powołana przez stronę okoliczność, że "jeśli podczas realizacji projektu do wnioskodawcy zgłoszą się inne podmioty szkoleniowe zainteresowane wdrażaniem rozwiązań projektowych, również zostanie im udostępniona możliwość wdrożenia rozwiązań we własnej działalności szkoleniowej". Istotnym bowiem jest, że oceniając wystąpienie pomocy publicznej należy wziąć pod uwagę nie udostępnienie rozwiązania do wdrożenia w ogóle lecz uzyskanie korzyści przez wnioskodawcę przed udostępnieniem rozwiązania innym podmiotom.

Należy także zauważyć, że zgodnie z § 23 wzoru umowy o dofinansowanie beneficjent zobowiązuje się do zawarcia z Instytucją Pośredniczącą odrębnej umowy przeniesienia autorskich praw majątkowych, łącznie z prawem do udzielenia zezwoleń na wykonywanie zależnego prawa autorskiego, do utworów wytworzonych w ramach Projektu, z jednoczesnym udzieleniem licencji na rzecz Beneficjenta na korzystanie z ww. utworów. Umowa, o której mowa w zdaniu pierwszym, jest zawierana na pisemny wniosek Instytucji Pośredniczącej w terminie określonym w tym wniosku w ramach dofinansowania, o którym mowa w § 2 ust. 2 pkt 1. Również w regulaminie konkursu wskazano, że beneficjent ma obowiązek zapewnić prawo do korzystania z wypracowanych produktów (prawa własności intelektualnej). Tym samym trzeba zwrócić uwagę, że po zrealizowaniu projektu, to strona automatycznie będzie posiadała licencję na korzystanie z autorskich praw majątkowych. Takiej licencji automatycznie nie będą posiadały inne podmioty działające na rynku. Będą mogły one co najwyżej zwrócić się do Instytucji Pośredniczącej o jej udzielenie. Co więcej do czasu zawarcia takiej umowy, to strona będzie posiadała całość praw wynikających z tego projektu. Powyższe stanowi korzyść w rozumieniu przepisów o pomocy publicznej.

Nie zmienia tego również w żaden sposób fakt, że strona ma obowiązek przygotowania (opracowania i wydrukowania) podręcznika zawierającego: instrukcje i rekomendacje dotyczące zastosowania technologii [...] w edukacji oraz 2 eksperymentalnych filmów szkoleniowych, katalog dobrych praktyk, szczegółowe opisy przedmiotowych technologii i narzędzi technicznych, metody wdrożeniowe, gdyż podręcznik oraz filmy stanową całość wypracowanego rozwiązania. Konkurencja strony do tych dwóch elementów nie będzie miała żadnych praw, chyba, że uzyska wymaganą licencję.

Mając powyższe na względzie należy zgodzić się z organem, że skutkiem w przedmiotowym projekcie będzie większa wiedza wnioskodawcy. Jak wskazała sama strona efektem szkolenia będzie "podniesienie efektywności i jakości funkcjonowania instytucji szkoleniowych w zakresie nowych technologii w edukacji".

Powyższe oczywiście wpisuje się w pojęcie transferu nowych rozwiązań i ich zaadoptowania oraz wdrożenia, a więc rodzaju działania ponadnarodowego, które może zostać sfinansowane w ramach tego konkursu i w ramach którego strona złożyła wniosek. Trzeba wyjaśnić, że – jak wskazano we wniosku –"(...) niezbędna jest współpraca z partnerem, który stosuje ww. technologie w swojej działalności eduk. i posiada szerokie know-how z zakresu ich adaptacji do edukacji. Bez wiedzy, doradztwa i konsultacji partnera przygotowanie projektu (podręcznika, filmów) oraz wdrożenie rozwiązania nie byłoby możliwe". Jak wynika z wniosku projekt będzie obejmował współpracę umożliwiającą "wzajemne uczenie się" . H. partner spółki dysponuje zatem produktem (gotowym rozwiązaniem) i będzie dzielił się swoją wiedzą i doświadczeniem ze stroną, a więc ewidentnie będzie stronę szkolił. Co więcej strona otrzyma również pełnię informacji o funkcjonującym u Partnera gotowym rozwiązaniu. A więc strona znajduje się w uprzywilejowanej pozycji w stosunku do innych podmiotów.

Słusznie także zauważył organ, że strona w odniesieniu do warunku otrzymania selektywnej korzyści, także wypełnia tę przesłankę, gdyż pomoc w ramach projektu otrzymują wybrane podmioty, tj. podmioty wdrażające.

Analizując przesłankę odnoszącą się do zakłócenia lub groźby zakłócenia konkurencji prawidłowo powołano się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości i wskazano, że środek przyznany przez państwo zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji, jeżeli może on powodować poprawę pozycji konkurencyjnej beneficjenta w porównaniu z pozycją innych przedsiębiorstw, z którymi beneficjent konkuruje. Zatem skoro skarżąca będzie przygotowywała rozwiązanie we współpracy z partnerem ponadnarodowym, to powyższe spowoduje spełnienie przesłanki poprawy pozycji konkurencyjnej wobec innych podmiotów konkurencyjnych względem strony, które z założenia nie będą miały w szczególności dostępu do działań w ramach tego zadania.

Odnośnie zaś wpływu pomocy na wymianę handlową wskazać należy, że spełnienie tej przesłanki nie musi polegać na ustaleniu, że pomoc ta ma faktyczny wpływ na wymianę handlową. Wystarczająca jest potencjalność wpływu na wymianę handlową. Skarżąca, w wypadku otrzymania dofinansowania umocni swoją przewagę konkurencyjną w stosunku do swojej konkurencji zarówno krajowej jak i unijnej (swoboda przepływu usług). Trzeba bowiem ponownie wskazać, że tylko skarżąca będzie miała najpierw całość praw do wypracowanego rozwiązania, a następnie otrzyma automatycznie licencję. Takich praw nie będą miały podmioty konkurujące zarówno ze stroną, tj. zarówno podmioty krajowe jak i unijne, gdyż wszyscy oni będą mogli co najwyżej ubiegać się o licencję. Co więcej mimo opublikowania określonych dokumentów (podręcznik) nie będą mieli takiej wiedzy jaką zdobyła strona w toku realizacji Projektu.

Słusznie zatem CPE wskazało, że w chwili posiadania gotowego rozwiązania, strona wdraża je u siebie, na warunkach korzystniejszych od warunków na jakich będą mogły wdrożyć to rozwiązanie inne zainteresowane podmioty i będzie to stanowiło dla niej pomoc publiczną. W związku z tym należy podkreślić, że wystąpi korzyść ekonomiczna, ponieważ pracownicy wnioskodawcy uzyskają bezpłatny dostęp do wiedzy związanej z funkcjonowaniem technologii [...] w edukacji, zdobytej w trakcie przygotowywania i wdrożenia do użytkowania. Taka wiedza pośrednio przyniesie korzyści ekonomiczne wnioskodawcy, ponieważ w ramach projektu pracownicy za darmo podniosą swoje kompetencje, zamiast np. uczestniczyć w płatnych szkoleniach tym zakresie. Tym samym w sprawie występuje pomoc publiczna, którą strona winna po pierwsze obliczyć i wpisać w odpowiednich miejscach wniosku, a po wtóre winna złożyć załącznik odnoszący się do pomocy de minimis wskazany w § 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktur i Rozwoju w sprawie udzielenia pomocy de minimis oraz pomocy publicznej w ramach programów operacyjnych finansowanych z Europejskiego Funduszu Społecznego na lata 2014-2020.

W związku z powyższym organ w sposób prawidłowy dokonał oceny przedmiotowego kryterium nie naruszając wskazanych w skardze przepisów art. 37 ust. 1, art. 58 ust. 3 i 58 ust. 2 pkt 1 ustawy wdrożeniowej.

Bezzasadny jest zarzut naruszenia art 37 ust. 2 ustawy wdrożeniowej poprzez oparcie rozstrzygnięcia o przesłanki inne niż kryteria oceny wyboru. Odnosząc się do powyższego należy wskazać, że kryterium, którego strona nie spełniła brzmi "Czy projekt jest zgodny z prawodawstwem krajowym w zakresie odnoszącym się do sposobu realizacji i zakresu projektu?". Regulamin konkursu w zakresie tego kryterium nie zawiera szerszego opisu i w istocie stanowi powtórzenie zapisu który znajduje się w Szczegółowym Opisie Osi Priorytetowych Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój. W ocenie sądu zatem słusznie organ wskazał, że w ramach tego kryterium dokonuje się oceny wniosku w zakresie zaistnienia w nim pomocy publicznej. Sposób realizacji i zakres projektu obejmuje bowiem kwestie pomocy publicznej. Kwestia natomiast braku dołączenia do wniosku odpowiedniego dokumentu ma charakter wtórny. Zgodnie z tym co zostało wskazane wyżej dołączenie określonego załącznika wymagane jest tylko w wypadku zaistnienia pomocy publicznej w Projekcie. I skoro w sprawie po sprawdzeniu merytorycznym wniosku (jego przeczytaniu) ujawniono, że pomoc występuje, a strona mimo to nie wypełniła określonych pól wniosku wskazujących na występowanie pomocy publicznej, to słusznie uznano, to kryterium za niespełnione. Z tym kryterium związana jest również konieczność załączenia określonych dokumentów, tj. wniosku o udzielenie pomocy wraz z załącznikami. Dołączenie tych dokumentów do wniosku - w przypadku wystąpienia pomocy publicznej - wynika wprost z cytowanych powyżej zapisów Regulaminu konkursu (pkt 3.6). Oceniający prawidłowo stwierdzili, że w ramach projektu pomoc występuje, dlatego zarzut braku odpowiednich załączników jest na etapie oceny przedmiotowego kryterium niezasadny.

Niezasadnie skarżąca wskazuje na możliwość uzupełnienia wniosku o wskazany załącznik dotyczący pomocy de minimis.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w razie stwierdzenia we wniosku o dofinansowanie projektu braków formalnych lub oczywistych omyłek właściwa instytucja wzywa wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku lub poprawienia w nim oczywistej omyłki w wyznaczonym terminie nie krótszym niż 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Uzupełnienie wniosku o dofinansowanie projektu lub poprawienie w nim oczywistej omyłki nie może prowadzić do jego istotnej modyfikacji (art. 43 ust. 2).

Natomiast pkt 4.2 Regulaminu konkursu wskazuje, że w razie stwierdzenia we wniosku o dofinansowanie braków formalnych lub oczywistych omyłek (np. brak wypełnienia pkt. 3.4 we wniosku o dofinansowanie, brak pieczątki/podpisu lub strony w wydruku papierowej wersji wniosku, brak tłumaczenia na język polski listu intencyjnego zawartego w innym języku), IOK wzywa projektodawcę do uzupełnienia lub korekty pod warunkiem, że korekta nie będzie prowadziła do istotnej modyfikacji wniosku o dofinansowanie. Poprzez istotną modyfikację, co do zasady rozumie się jedynie taką modyfikację, która nie spowoduje zmiany sumy kontrolnej wniosku o dofinansowanie względem wersji wniosku zarejestrowanego w systemie SOWA. Jedynym wyjątkiem od tej zasady, tj. powyższej definicji istotnej modyfikacji, jest brak formalny dotyczący braku wypełnienia pkt. 3.4 we wniosku o dofinansowanie.

Trzeba wskazać, że to nie tylko brak załącznika był powodem uznania spornego kryterium za niespełnione. Organ rozpoznający protest słusznie wskazał, że w wypadku gdy pomoc de minimis występuje strona jest zobowiązana ją wyliczyć i wpisać do określonych pól wniosku, a także dołączyć załącznik odnoszący się do tej pomocy. Strona tego nie wypełniła. Hipotetycznie trzeba wskazać, że gdyby skarżąca tę pomoc wyliczyła i wpisała do wniosku, a jedynie nie złożyła załącznika, to taki błąd mógłby zostać uznany za brak formalny podlegający uzupełnieniu. W każdym innym wypadku umożliwienie skorygowania zapisów wniosku o dofinansowanie o wymagane elementy dotyczące pomocy de minimis spowodowałoby zmianę sumy kontrolnej wniosku, co byłoby niezgodne z założeniami konkursu opisanymi w Regulaminie konkursu i prowadziło do nierównego traktowania wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w omawianym konkursie.

Należy podkreślić, że przedmiotem poprawy i usuwania mogą być tylko omyłki oczywiste. Brakami formalnymi i oczywistymi omyłkami (ich przykłady podaje cyt. wyżej Regulamin konkursu) będą braki, które uniemożliwiają nadanie biegu wnioskowi. Innymi słowy brakami formalnymi będą takie braki, które już na tzw. pierwszy rzut oka są widoczne. Natomiast brakami formalnymi nie będą braki, które dopiero zostaną odkryte, po szczegółowej analizie wniosku dokonywanej w zakresie ocenianych kryteriów. Inne rozumienie terminu braków formalnych prowadziłoby do możliwości uzupełniania wniosku o treści wymagane przy ocenie wniosku w ramach, np. kryteriów merytorycznych. Powyższe byłoby sprzeczne z ideą konkursu, gdzie premiowane winny być wnioski najlepiej sporządzone i najlepiej wpisujące się w cel danego programu. Na marginesie wypada wskazać, że samo wezwanie strony o dołączenie wymaganego załącznika, bez uzupełnienia treści wniosku również nie spowoduje, że to kryterium strona wypełni.

Sąd wyjaśnia, że organ na żądanie skarżącej podał nazwiska osób oceniających jej projekt, a więc strona miała możliwość weryfikacji, czy oceny wniosku i protestu dokonywały osoby podlegające wyłączeniu. Po sprawdzeniu tych nazwisk sąd wskazuje, że nie został naruszony art. 24 § 1 k.p.a. w zw. z art. 60 ustawy wdrożeniowej.

Na zakończenie sąd wskazuje również, że podnoszony zarzut przekroczenia czasu na rozpoznanie wniosku o dofinansowanie nie miał i nie mógł mieć, w realiach sprawy, wpływu na merytoryczne rozpoznanie sprawy. Tym samym sąd mimo zasadności zarzutu uznał go za zarzut, który nie mógł przyczynić się do uwzględnienia skargi.

Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na zasadzie przepisu art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy orzekł jak w sentencji.