Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 802/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-08-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Służba zdrowia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.154 ust.3, 4,6 i 7art.149 ust.1 pkt.7
journal: Dz.U. 2016 poz 1793
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jedn.
article: art.`106,183,193,141,190,135,134,170
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi P. D. na decyzję Dyrektora "(...)" Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w W. z dnia "(...)" listopada 2017 r. nr "(...)"w przedmiocie odwołania od rozstrzygnięcia postępowania prowadzonego w trybie konkursu ofert w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...], Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia działając na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku P. D. (dalej "strona", "skarżący") o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] października 2017 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 154 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. 2016, poz. 1793 z późn. zm., dalej "ustawa o świadczeniach"), w zw. z art. 104 § 1 k.p.a. i uwzględnił odwołanie S. od rozstrzygnięcia postępowania nr [...], w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej prowadzonego przez Narodowy Fundusz Zdrowia - [...] Oddział Wojewódzki z siedzibą w [...] w trybie konkursu ofert w rodzaju rehabilitacja lecznicza w zakresie lekarska ambulatoryjna opieka rehabilitacyjna.

W wyniku wniesionej przez stronę skargi na powyższe rozstrzygnięcie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 18 maja 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 145/18, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 poz. 1302 ze zm., obecnie Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.") skargę oddalił.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przedstawił stan faktyczny, z którego wynikało, że [...] czerwca 2017r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia ogłosił postępowanie nr [...] w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej prowadzonego przez Narodowy Fundusz Zdrowia - [...] Oddział Wojewódzki z siedzibą w [...] w trybie konkursu ofert w rodzaju rehabilitacja lecznicza w zakresie lekarska ambulatoryjna opieka rehabilitacyjna na okres od 1 października 2017 r. do 30 czerwca 2022 r., wskazując na możliwość zawarcia maksymalnie jednej umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej po przeprowadzeniu postępowania. Wartość postępowania wynosiła 16 498,17 zł.

Do konkursu zgłoszono dwie oferty: P. D. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "D." oraz S.

Komisja konkursowa po dokonaniu analizy złożonych ofert pod kątem spełnienia przez oferentów kryteriów określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U.2016r., poz. 1372 z późn. zm.), tj. ciągłości, kompleksowości, jakości, dostępności oraz ceny, w dniu [...] sierpnia 2017r. dokonała rozstrzygnięcia postępowania wybierając do udzielania świadczeń skarżącego, którego oferta uzyskała najwyższą liczbę punktów.

W dniu [...] sierpnia 2017 r. do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynęło odwołanie S. W odwołaniu wskazano na wadliwość rozstrzygnięcia, polegającą w szczególności na dokonaniu przez Komisję konkursową wyboru oferty, która powinna zostać odrzucona z uwagi na fakt niespełnienia przez tę ofertę szeregu wymagań przewidzianych przepisami prawa, w szczególności odnoszących się do braku dostępu dla niepełnosprawnych oraz innych wymogów określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2012r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki oraz ich usytuowanie (Dz.U. 2015, poz. 422, dalej: "rozporządzenie z 12 kwietnia 2002r."). W odwołaniu podniesiony został również zarzut naruszenia zasady równego traktowania poprzez dopuszczenie do sytuacji, w której pełnomocnikiem oferenta wybranego do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej jest M. M., której matka – H. M. jest pracownikiem [...] OW NFZ, co w ocenie odwołującego mogło doprowadzić do powstania nieuczciwej konkurencji z uwagi na prawdopodobne ujawnienie danych dotyczących oferty odwołującego przez pracownika Funduszu.

W dniu [...] sierpnia 2017 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wydał postanowienie o przeprowadzeniu dowodów w postaci oględzin budynku, w którym świadczeń opieki zdrowotnej udziela podmiot wybrany do udzielania świadczeń, na okoliczność ustalenia, czy w tym budynku zapewnione są dojazdy oraz dojścia dla osób z niepełnosprawnością ruchową. Zwrócił się również do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o udostępnienie informacji dotyczącej spełnienia wymogów określonych w rozporządzeniu z 12 kwietnia 2002r. przez budynek, w którym świadczeń opieki zdrowotnej udziela podmiot wybrany do udzielania świadczeń.

W piśmie z [...] września 2017r. odwołujący wniósł o uwzględnienie dowodu w postaci oświadczenia dr E. R. wykazanej w harmonogramie personelu oferenta wybranego w kwestionowanym postępowaniu jako osoba udzielająca świadczeń opieki zdrowotnej, w którym dr E. R. wskazuje, że nie udostępniała swoich dyplomów w celu wykazania jej jako personelu udzielającego świadczeń. Następnie wskazano, że w trakcie oględzin przeprowadzonych [...] września 2017r. z udziałem stron postępowania, zespół wizytujący stwierdził, że do miejsca udzielania świadczeń w budynku, w którym świadczeń udziela podmiot wybrany w kwestionowanym postępowaniu, możliwe są trzy drogi dojścia dla osób niepełnosprawnych. Natomiast w piśmie z [...] września 2017r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego poinformował, że w budynku zostały zapewnione warunki do korzystania z obiektu przez osoby niepełnosprawne, w szczególności poruszające się na wózkach inwalidzkich.

W dniu [...] października 2017r. Dyrektor [...]OW NFZ przeprowadził dowód z oświadczenia lekarza E. R. z [...] września 2017r. złożonego w odpowiedzi na wezwanie przesłane w równolegle prowadzonym postępowaniu administracyjnym z którego wynika, że nie wyrażała ona zgody na wykazywanie jej przez podmiot wybrany do udzielania świadczeń w ofertach składanych przez ten podmiot w postępowaniach w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej prowadzonych przez [...]OW NFZ w 2017r. w rodzaju rehabilitacja lecznicza.

Decyzją z [...] października 2017r. nr [...] wydaną na podstawie art. 154 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. 2016, poz. 1793 z późn. zm., dalej: "ustawa o świadczeniach") w zw. z art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a.") Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia uwzględnił odwołanie S. od rozstrzygnięcia przedmiotowego postępowania.

W uzasadnieniu decyzji wskazał, że nieuzasadnione są zarzuty dotyczące niespełnienia przez podmiot wybrany do udzielania świadczeń wymogów lokalowych. Podniósł, że zarówno przeprowadzone oględziny, jak i odpowiedź udzielona przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jednoznacznie wskazują, że ww. budynek posiada dostęp dla osób niepełnosprawnych. W ocenie organu nie miał wpływu na wynik postępowania konkursowego również fakt, że pełnomocnikiem oferenta wybranego do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej jest M. M., której matka – H. M. jest pracownikiem [...] OW NFZ. Za uzasadnione organ natomiast uznał oświadczenie E. R. ujawnione na etapie postępowania administracyjnego, zainicjowanego wniesieniem odwołania, że nie udostępniała swoich dyplomów w celu wykazania jej jako personelu udzielającego świadczeń.

Skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zaprzeczył wszelkim twierdzeniom, jakoby pierwotne rozstrzygnięcie było wadliwe, obarczone błędami, w skutek czego doszło do naruszenia interesu S.

Decyzją z [...] listopada 2017r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] października 2017r. Zdaniem organu żadne z oświadczeń złożonych przez E. R. nie zostało przez nią odwołane, a zatem brak jest podstawy do oceny tychże oświadczeń wbrew woli osoby je składającej. Odnosząc się do wniosku o utrzymanie w mocy decyzji ostatecznych i rozpisanie nowego konkursu ofert, z zastrzeżeniem, że na realizację ww. świadczeń zostaną zawarte dwie umowy z dwoma podmiotami, uznał, że jest on całkowicie nieuzasadniony.

Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację z zaskarżonej decyzji.

Pismem procesowym z [...] kwietnia 2018r. organ złożył wniosek o dopuszczenie uzupełniającego dowodu w postaci sprawozdania z kontroli doraźnej z dnia [...] stycznia 2018r. na okoliczność wykazania prawidłowości prowadzonego przez Dyrektora [...]OW NFZ postępowania.

Na rozprawie w dniu 10 maja 2018r., Sąd I instancji oddalił wniosek organu o dopuszczenie uzupełniającego dowodu w postaci sprawozdania z kontroli doraźnej.

Oddalając skargę na decyzję z [...] listopada 2017 r. wskazanym na wstępie wyrokiem z 18 maja 2018 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w pierwszej kolejności powołał treść art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, wskazując, że odrzuca się ofertę, jeżeli oferent lub oferta nie spełniają wymaganych warunków określonych w przepisach prawa oraz w szczegółowych warunkach umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, o których mowa w art. 146 ust. 1 pkt 2. Dalej wskazał, że z oświadczenia lek. E. R. z [...] września 2017r. wynika, że nie wyrażała ona zgody na podawanie i przetwarzanie jej danych osobowych oraz wykazywania jej w charakterze personelu w żadnej ofercie złożonej przez podmiot wybrany do udzielania świadczeń. Sąd I instancji podkreślił, że wśród dokumentów przedstawionych przez skarżącego nie było dokumentu świadczącego o zgodzie E. R. na wykorzystanie jej dyplomów w celu wykazania jej jako lekarza mającego udzielać świadczeń w ramach kontraktu z NFZ oraz na podawanie i przetwarzanie jej danych osobowych oraz wykazywania jako personelu w ofercie złożonej przez skarżącego. Sąd I instancji podkreślił, że skarżący na każdym etapie postępowania zawiadamiany był o czynnościach podejmowanych przez organ i miał możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżący zaskarżył powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

I. Naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a mianowicie:

1) art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy o świadczeniach, wskazującego że odrzuca się ofertę, jeżeli oferent lub oferta nie spełniają wymaganych warunków określonych w przepisach prawa oraz w szczegółowych warunkach umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu w okolicznościach faktycznych przedmiotowej sprawy, i w odniesieniu do wydanej decyzji z [...] listopada 2017r. oraz poprzedzającej jej decyzji z [...] października 2017r., co doprowadziło do tego, że w wyroku nieprawidłowo określono, że wybrana oferta skarżącego zostałaby odrzucona na podstawie, powołanego art. 149 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy i organ w konsekwencji prawidłowo uwzględnił odwołanie uczestnika (S.).

II. Naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1) art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz art. 3 § 2 pkt 1) p.p.s.a. poprzez nienależyte sprawowanie kontroli w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a poprzez wadliwe uzasadnienie wyroku, nieodpowiadające wymogom art. 141 § 4 p.p.s.a., polegające na braku rozpoznania, wyjaśnienia i dokonania oceny prawnej w wyroku podniesionego przez skarżącego w skardze zarzutu sformułowanego w odniesieniu do decyzji [...]OW NFZ, dotyczącego naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest zarzutu: Naruszenia przepisów art. 154 ust. 4 i 6 ustawy o świadczeniach oraz art. 130 § 1 i § 2 k.p.a. w związku z art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach, w szczególności poprzez ponowne przeprowadzenie przez [...]OW NFZ postępowania w sprawie zawarcia umowy, zanim zostało zakończone postępowanie dotyczące złożonego przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] października 2017r. oraz zanim została wydana decyzja z [...] listopada 2017r.", a także nieustosunkowanie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku do tego zarzutu, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

2) art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz art. 3 § 2 pkt 1) p.p.s.a. poprzez nienależyte sprawowanie kontroli w związku z art, 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie wyroku, nieodpowiadające wymogom art. 141 § 4 p.p.s.a., polegające na braku rozpoznania, wyjaśnienia i dokonania oceny prawnej w wyroku podniesionego przez skarżącego w skardze zarzutu sformułowanego w odniesieniu do decyzji [...]OW NFZ, dotyczącego naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest zarzutu: "Naruszenia przez [...]OW NFZ przepisów art. 154 ust. 4 i ust. 6 ustawy o świadczeniach w związku z art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach oraz art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. i art. 15 k.p.a., w szczególności poprzez brak zapewnienia należytej kontroli i weryfikacji prawidłowości decyzji z [...] października 2017r. w ramach prowadzonego postępowania dotyczącego złożonego przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do wydania przez organ nieprawidłowej decyzji z [...] listopada 2017r., a także poprzez naruszenie przez [...]OW NFZ zasad postępowania administracyjnego w stopniu powodującym istotne ograniczenie uprawnień skarżącego oraz naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego", a także nieustosunkowanie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku do tego zarzutu, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

3) art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz art. 3 § 2 pkt 1) p.p.s.a. poprzez nienależyte sprawowanie kontroli w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie wyroku, nieodpowiadające wymogom art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na braku rozpoznania i dokonania oceny prawnej w wyroku podniesionego przez skarżącego w skardze zarzutu sformułowanego w odniesieniu do decyzji [...]OW NFZ, dotyczącego naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest zarzutu: "Naruszenia przez [...]OW NFZ przepisów art. 154 ust. 4 i ust. 6 ustawy o świadczeniach, opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz art. 7 k.p.a., art. 75 k.p.a., 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., 107 § 3 w związku z art. 15 k.p.a., w szczególności polegające na braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia przez organ całego materiału dowodowego, a także polegające na niepodjęciu przez [...]OW NFZ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy w ramach prowadzonego postępowania dotyczącego złożonego przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do wydania przez organ nieprawidłowej decyzji z [...] listopada 2017r. i utrzymania w mocy nieprawidłowej decyzji z [...] października 2017r.," a także nieustosunkowanie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku do tego zarzutu, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

4) art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz art. 3 § 2 pkt 1) p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) w związku z art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach oraz art. 7 k.p.a., art. 75 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a., polegające na oddaleniu w wyroku skargi, zamiast jej uwzględnienia, a w konsekwencji nieuchyleniu decyzji z [...] listopada 2017r. i poprzedzającej jej decyzji z dnia [...] października 2017r., pomimo iż z okoliczności faktycznych przedmiotowej sprawy i w odniesieniu do ww. wydanych decyzji, nie było zapewnione przez [...]OW NFZ równe traktowanie skarżącego i uczestnika, a w konsekwencji dowody i dokumenty przedstawiane przez skarżącego były pomijane lub podważana była ich wartość procesowa przez organ, a także nie została przez organ uwzględniona w prowadzonym postępowaniu kwestia istnienia konfliktu interesów E. R. w stosunku do skarżącego, co w konsekwencji doprowadziło do tego, że w wyroku nieprawidłowo oceniono i wskazano, że bezpodstawny jest zarzut skarżącego dotyczący naruszenia zasady równości;

5) art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz art. 3 § 2 pkt 1) p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) w związku z art. 154 ust. 4 i ust. 6 ustawy o świadczeniach oraz art. 7 k.p.a., art. 75 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a, art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 15 k.p.a., polegające na oddaleniu w wyroku skargi, zamiast jej uwzględnienia, a w konsekwencji nieuchyleniu decyzji z [...] listopada 2017r. i poprzedzającej jej decyzji z [...] października 2017r., pomimo iż nie podjęto wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz nie zebrano oraz nie rozważono całego materiału dowodowego, a w konsekwencji nie rozważono należycie dowodów przeciwstawnych do oświadczeń E. R. i nie rozważono tego, czy skarżący miał prawo ją zgłosić w ramach postępowania przed [...]OW NFZ oraz nie rozważono kwestii istniejącego konfliktu interesów pomiędzy E. R. a skarżącym, co skutkowało wydaniem nieprawidłowej decyzji z [...] listopada 2017r. i utrzymaniem w mocy nieprawidłowej decyzji z [...] października 2017r., a także nieprawidłową oceną wskazaną w wyroku;

6) Naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz art. 3 § 2 pkt 1) p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) w związku z art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach w związku z art. 7 k.p.a., art. 75 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a., polegające na oddaleniu w wyroku skargi, zamiast jej uwzględnienia, a w konsekwencji nieuchyleniu decyzji z [...] listopada 2017r. i poprzedzającej jej decyzji z [...] października 2017r., pomimo iż nie zostało w nich jakkolwiek uprawdopodobnione, że rozstrzygniecie postępowania nr [...] spowodowało naruszenie interesu prawnego S., a mimo to [...]OW NFZ nieprawidłowo uznał za zasadne uwzględnienie odwołania S. i wydanie decyzji z [...] października 2017r., a następnie nieprawidłowo uznane za zasadne podtrzymanie tego rozstrzygnięcia również w decyzji z [...] listopada 2017r., a w konsekwencji doprowadziło to do nieprawidłowej oceny dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumenty na poparcie powołanych w niej zarzutów w szczególności podnosząc, że zarówno decyzja z [...] listopada 2017r. jak i poprzedzająca ją decyzja z [...] października 2017r. nie odnoszą się do stosowania w tej sprawie art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy o świadczeniach i nie wskazują go jako przyczynę uwzględnienia odwołania uczestnika. Skarżący podniósł również, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku nie odniósł się do wskazanego w skardze zarzutu, że [...]OW NFZ ponownie przeprowadził postępowanie w sprawie zawarcia umowy, zanim zostało zakończone postępowanie dotyczące złożonego przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] października 2017r. oraz zanim została wydana decyzja z [...] listopada 2017r., co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Wniósł także o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

W złożonej odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik postępowania, wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej, rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego wedle norm prawem przepisanych.

Pismem procesowym z [...] stycznia 2021r. skarżący wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie, w szczególności ze względu na to, że:

1) zagadnienia będące przedmiotem skargi kasacyjnej mają charakter wieloaspektowy oraz złożony, a przedstawienie ich na rozprawie przez skarżącego pozwoliłoby dodatkowo na ich odpowiednie zebranie i zaprezentowanie z zaznaczeniem kluczowym argumentów;

2) możliwe byłoby udzielenie przez skarżącego dodatkowych wyjaśnień lub odpowiedzi na pytania, dotyczące przebiegu postępowań z udziałem skarżącego oraz prawnych argumentów i aspektów składania ofert oraz rozstrzygania prowadzonych postępowań w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: "[...]OW NFZ" lub "organ");

3) skarżący mógłby na rozprawie stosownie do art. 106 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. wskazywać podstawy prawne i faktyczne swych żądań i wniosków dotyczących sprawy wskazanej w skardze kasacyjnej;

4) w treści skargi kasacyjnej (pkt III. petitum) został zawarty wniosek o rozpoznanie przedmiotowej skargi kasacyjnej na rozprawie i jest on podtrzymywany przez skarżącego. Powyższe również dotyczy sytuacji, jeśli wnioskowana rozprawa miałaby odbyć się w późniejszym terminie ze względu na trwającą epidemię COVID-19 i ograniczenia z tego wynikające.

Skarżący wniósł o uwzględnienie wskazanych w tym piśmie argumentacji i uzasadnienia, polegających w szczególności na powołaniu poglądów wyrażonych w orzecznictwie lub doktrynie, stanowiących dodatkowe uzupełnienie i rozbudowanie przedstawionych i uargumentowanych już w skardze kasacyjnej podstaw kasacyjnych, stosownie do art. 183 § 1. p.p.s.a.

Na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. skarżący wniósł ponadto o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów obejmujących:

1) Pisemne oświadczenie z dnia [...] marca 2014r. E. R., że od dnia [...] marca 2014r. pracuje w przychodni D. zgodnie z harmonogramem pracy i wskazaniem, że nie będzie ona pracowała w innej placówce w wykazanych godzinach;

2) Dyplom E. R., z którego wynika, że uzyskała tytuł specjalisty w dziedzinie rehabilitacja medyczna;

3) Dyplom E. R. (dawniej: C.) o odbyciu studiów wyższych medycznych na kierunku lekarskim i uzyskaniu tytułu lekarza.(dalej łącznie: "dokumenty").

Zdaniem skarżącego przeprowadzenie dowodów uzupełniających z ww. dokumentów jest konieczne dla wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje przy tym nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Wyrokiem z dnia 26 stycznia 2021 r. (sygn. akt II GSK 37/19) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie odpowiada wymaganiom wynikającym z art. 141 § 4 p.p.s.a. i nie spełnia swych funkcji, gdyż Sąd I instancji wbrew treści i powołanych przez organ przepisów przyjął jako podstawę uwzględnienia odwołania S. - art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy o świadczeniach. Natomiast zarówno w treści decyzji z [...] października 2017r. jak również decyzji z [...] listopada 2017r., jako przyczynę uwzględnienia odwołania uczestnika organ wskazał art. 149 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy.

NSA wskazał, że zgodnie z art. 149 ust. 1 odrzuca się ofertę: (...)zawierającą nieprawdziwe informacje (pkt 2); (...); jeżeli oferent lub oferta nie spełniają wymaganych warunków określonych w przepisach prawa oraz w szczegółowych warunkach umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, o których mowa w art. 146 ust. 1 pkt 2 (pkt 7). Tymczasem Sąd I instancji odniósł się do art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy podnosząc wyłącznie okoliczności związane z brakiem zgody E. R. na wykorzystanie jej dyplomów w celu wykazania jej jako lekarza mającego udzielać świadczeń w ramach kontraktu z NFZ oraz na podawanie i przetwarzanie jej danych osobowych oraz wykazywania jej jako personelu w ofercie złożonej przez skarżącego.

Ponadto, NSA zauważył, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku nie odniósł się do wskazanych w skardze zarzutów dotyczących naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, między innymi, że Dyrektor [...]OW NFZ ponownie przeprowadził postępowanie w sprawie zawarcia umowy, zanim zostało zakończone postępowanie dotyczące złożonego przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] października 2017r. oraz zanim została wydana decyzja z [...] listopada 2017r.

Odnosząc się do wniosku skarżącego o dopuszczenie dowodów, zawartego w piśmie z [...] stycznia 2021 r. NSA uznał, że wobec uchylenia zaskarżonego wyroku do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, Sąd ten odniesie się też do złożonych wniosków dowodowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając sprawę zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że sprawa niniejsza jest rozpoznawana w wyniku uchylenia poprzedniego wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie z art. 190 zd. 1 p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W orzecznictwie przyjmuje się, że przez ocenę prawną, o której mowa w tym przepisie, należy rozumieć osąd odnośnie do prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa, tak materialnego, jak i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa, jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji (por. np. wyrok NSA z 21 stycznia 2015 r., I GSK 1498/13, CBOSA). W orzecznictwie jest również utrwalony pogląd, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy wojewódzki sąd administracyjny nie może stosować postanowień art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. bez uwzględnienia brzmienia przepisów art. 168 § 3, art. 183 § 1 oraz art. 190 p.p.s.a. (por. np. wyrok NSA z 20 listopada 2014 r., I OSK 2214/14 oraz cyt. tam wyrok NSA z 20 września 2006 r., II OSK 1117/05, CBOSA). Należy z całą mocą podkreślić, że wojewódzki sąd administracyjny rozpoznając sprawę nie może pominąć wykładni prawa dokonanej w wyroku Sądu drugiej instancji, nie jest również uprawniony do podejmowania próby jej podważania i kontestowania (por. np. wyrok NSA z dnia 15 czerwca 2016 r., II GSK 38/15, CBOSA).

Zgodnie z art. 170 P.p.s.a. prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Jak podnosi się w orzecznictwie sądowym, istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu, o której mowa w art. 170 P.p.s.a. wyraża się w tym, że nie tylko sąd wydając rozstrzygniecie, ale także inne sądy i inne organy muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Moc wiążąca orzeczenia w odniesieniu do sądów oznacza, że muszą one przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Ratio legis art. 170 P.p.s.a. polega na tym, że gwarantuje on zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy (por. wyrok NSA z 6 września 2016 r. sygn. akt II FSK 1901/14). Analogiczne stanowisko konsekwentnie zajmuje Naczelny Sąd Administracyjny w swoim orzecznictwie (por. wyrok NSA z 23 czerwca 2017 r. sygn. akt I FSK 1474/15; wyrok NSA z 31 maja 2016 r. sygn. akt II OSK 2295/14; wyrok NSA z 25 listopada 2015 r. sygn. akt II FSK 2785/15; wyrok NSA z 15 września 2015 r. sygn. akt I GSK 1707/13; wyrok NSA z 25 stycznia 2012 r. sygn. akt II OSK 2127/10; wyrok NSA z 17 listopada 2011 r. sygn. akt I FSK 3/11).

Mając powyższe na uwadze w pierwszej kolejności należy odnieść się do kwestii podstawy uwzględnienia odwołania S., tj. art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach.

Zgodnie z art. 149 ust. 1 ww. ustawy odrzuca się ofertę: (...)zawierającą nieprawdziwe informacje (pkt 2); (...); jeżeli oferent lub oferta nie spełniają wymaganych warunków określonych w przepisach prawa oraz w szczegółowych warunkach umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, o których mowa w art. 146 ust. 1 pkt 2 (pkt 7).

Istota problemu sprowadza się zatem do uznania czy skarżący składając w konkursie ofertę podał w niej nieprawdziwe informacje, w związku z czym jego oferta powinna zostać odrzucona.

W ocenie Sądu, okoliczność ta niewątpliwie wynika z braku zgody E. R. na wykorzystanie jej dyplomów w celu wykazania jako lekarza mającego udzielać świadczeń w ramach kontraktu z NFZ oraz na podawanie i przetwarzanie jej danych osobowych oraz wykazywania jej jako personelu mającego udzielać świadczeń w ramach postępowania konkursowego na lekarską ambulatoryjną opiekę rehabilitacyjną, w złożonej przez skarżącego ofercie. Fakt ten został stwierdzony dopiero na etapie odwołania od konkursu ofert nr [...] i następnie potwierdzony przez organ w ramach uzupełniającego postępowania dowodowego (vide. oświadczenia dr R. z dnia [...] sierpnia 2017 r. oraz z dnia [...] września 2017 r., w aktach administracyjnych sprawy). Zważywszy, że oświadczenie to zostało ujawnione na skutek odwołania podmiotu, który nie został wybrany do udzielania ww. świadczeń, organ w konsekwencji miał zatem wystarczające powody do uwzględnienia tego odwołania.

Skarżący oświadczenia te podważa wskazując na szereg dokumentów, z których w jego ocenie wynika zgoda na podawanie danych ww. lekarza jako personelu medycznego w złożonej przez skarżącego ofercie w przedmiotowym konkursie.

Skarżący powołuje się na przedstawione na etapie postępowania administracyjnego dowody w postaci:

- umowy o współpracy ni [...] zawartej pomiędzy C. s.c. w [...] a D.,

- karty oceny ryzyka zawodowego na stanowisku pracy E. R.,

- listę obecności na szkoleniu z zakresu: "[...]",

- oświadczenia P. D. i M. D. z dnia [...].10.2017 r. dotyczące zawarcia ustnej umowy w sprawie udzielania świadczeń przez E. R. na rzecz D. oraz udostępnienia przez nią godzin, które skarżący mógł wskazać w ofercie,

- wypowiedzenia umowy o pracę z C. s.c. w [...] przez E. R.,

- konfliktu interesów E. R., w związku z jej zatrudnieniem u drugiego z uczestników postępowania.

Dodatkowo już na etapie postępowania sądowoadministracyjnego skarżący powołał się w tym zakresie na nowe dowody w postaci dokumentów obejmujących:

1) Pisemne oświadczenie z dnia [...] marca 2014 r. E. R., że od dnia [...] marca 2014 r. pracuje w przychodni D. zgodnie z harmonogramem pracy i wskazaniem, że nie będzie ona pracowała w innej placówce w wykazanych godzinach;

2) Dyplom E. R., z którego wynika, że uzyskała tytuł specjalisty w dziedzinie rehabilitacja medyczna;

3) Dyplom E. R. (dawniej: C.) o odbyciu studiów wyższych medycznych na kierunku lekarskim i uzyskaniu tytułu lekarza.

W ocenie Sądu dowody które wskazał skarżący, nie mogły skutecznie podważyć złożonych oświadczeń o braku zgody dr E. R. na wykazanie jej – w ofercie skarżącego - jako lekarza mającego udzielać świadczeń w ramach kontraktu z NFZ.

Okoliczność, że skarżący był w posiadaniu dokumentów dotyczących uprawnień zawodowych dr E. R., które zostały złożone za jej zgodą w innym (wcześniejszym od obecnego) postępowaniu konkursowym, nie oznacza automatycznie wyrażenia zgody na wykorzystanie tych danych także w nowym konkursie. Istniejące w tym zakresie domniemanie zostało bowiem skutecznie obalone w wyniku złożenia przez E. R. oświadczeń woli o braku jej zgody na wykorzystywanie jej danych, jako lekarza udzielającego świadczeń zdrowotnych, w przedmiotowym konkursie. Tylko podważenie tego oświadczenia poprzez dowiedzenie, iż faktycznie dr E. R. była w tym zakresie związana ze skarżącym umową ustną mogłoby powodować skutki prawne, czego można było dochodzić nie w postępowaniu administracyjnym lecz przede wszystkim w postępowaniu cywilnym lub karnym.

W związku z powyższym, rozstrzygającą okolicznością w tej sprawie pozostaje fakt, że wśród dokumentów przedstawionych przez skarżącego nie było dokumentu jednoznacznie świadczącego o zgodzie E. R. na wykorzystanie jej dyplomów w celu wykazania ww. jako lekarza mającego udzielać świadczeń w ramach kontraktu z NFZ oraz na podawanie i przetwarzanie jej danych osobowych oraz wykazywania jako personelu w ofercie złożonej przez skarżącego do przedmiotowego konkursu prowadzonego przez [...] Oddział Wojewódzki NFZ, w trybie konkursu ofert, w rodzaju rehabilitacja lecznicza w zakresie lekarska ambulatoryjna na okres od 1 października 2017 r. do 30 czerwca 2022 r. Oświadczenie takie skarżący powinien bowiem niewątpliwie posiadać, aby móc potwierdzić fakt obsady stanowisk lekarskich, zgodnie ze złożoną w tym konkursie ofertą. W sytuacji zatem, gdy organ w ramach przeprowadzonego postępowania uzyskał złożone dwukrotnie oświadczenie woli dr. E. R. o tożsamej treści, a skarżący oświadczeń tych nie podważył w innym postępowaniu, należało uznać, że nie było intencją dr E. R. zgłoszenie jej do oferty złożonej przed skarżącego na prowadzone przez [...]OW NFZ przedmiotowe postępowanie konkursowe.

Jedynie na marginesie sprawy, w związku z argumentacją skarżącego, należy zauważyć, że wystarczająca ilość punktów konkursowych jego oferty, nawet bez uwzględnienia w tym zakresie stanowiska dr E. R., nie mogła mieć w tej sprawie znaczenia, wobec podania przez skarżącego nieprawdziwych informacji.

Zgodnie z wytycznymi NSA w powołanym wyżej wyroku z dnia 26 stycznia 2021 r., odnosząc się do wskazanych w skardze zarzutów dotyczących naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, w szczególności, że Dyrektor [...]OW NFZ ponownie przeprowadził postępowanie w sprawie zawarcia umowy, zanim zostało zakończone postępowanie dotyczące złożonego przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] października 2017 r. oraz zanim została wydana decyzja z [...].listopada 2017 r., zdaniem Sądu ponownie rozpatrującego sprawę, brak jest w tym obszarze istotnego naruszenia przepisów, zarówno prawa materialnego jak i postępowania.

Organ działał bowiem w tym przypadku zgodnie z dyspozycją art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach, gdyż niezbędne było ogłoszenie kolejnego postępowania konkursowego, w sytuacji gdy w przedmiotowym postępowaniu konkursowym na oddzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przewidziano zawarcie tylko jednej umowy. Organ NFZ był więc obowiązany z mocy prawa do podjęcia w tym zakresie działań, tylko ze względu na fakt uwzględnienia odwołania, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. Dla wszczęcia nowego postępowania konkursowego nie mogła zatem mieć znaczenia okoliczność wniesienia przez skarżącego środka odwoławczego w postaci wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, gdyż brak jest w takim przypadku przepisu wyłączającego działanie normy art. 154 ust. 7 ustawy o oświadczeniach. Pozostawałoby to ponadto w sprzeczności z zasadami prowadzenia postępowań konkursowych w przedmiocie realizacji świadczeń opieki zdrowotnej, gdyż powodowałoby trudne do przewidzenia opóźnienie w realizacji zawieranych w tym zakresie umów. Nie znajdują w tym przypadku zastosowania w pełnym zakresie także przepisy k.p.a., dotyczące środków odwoławczych, gdyż przepis art. 154 ust. 7 ustawy o oświadczeniach należy uznać za normę o charakterze lex specialis, ze względu na odrębne uregulowanie w tej ustawie zasad prowadzenia postępowań konkursowych w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

Reasumując, w ocenie Sądu brak jest podstaw faktycznych i prawnych do zakwestionowania rozstrzygnięć dokonanych w rozpoznawanej sprawie przez organy obu instancji.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które Sąd ma obowiązek badać z urzędu, skargę należało oddalić.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.