Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2437/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-06-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6255 Pozwolenia i urządzenia radiowe
Hasła tematyczne: Radiofonia i telewizja
Skarżony organ: Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 123 ust. 7 pkt 2
journal: Dz.U. 2004 nr 171 poz 1800
law: Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne
article: art. 18 ust. 5
journal: Dz.U. 2000 nr 39 poz 443
law: Ustawa z dnia 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach (spr.) Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia del. WSA Małgorzata Jużków Protokolant Karolina Mamcarz po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. P. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 8 września 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 666/11 w sprawie ze skargi A. P. w W. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia radiowego na używanie urządzenia radiowego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A. P. w W. na rzecz Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 8 września 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 666/11, oddalił skargę A. P. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] stycznia 2011 r. w przedmiocie wydania pozwolenia radiowego, z następującym uzasadnieniem.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. Prezes UKE udzielił A. O. im. [...] z siedzibą w P. (dalej: A. O.) pozwolenia radiowego na używanie pokładowej stacji lotniczej typu IC-A-24E o mocy nadajnika 5W w zakresie częstotliwości 118-135,975 MHz w szybowcu [...] nr [...]. Decyzja ta stała się ostateczna.

Następnie A. O. wystąpił o wydanie pozwolenia radiowego na używanie stacji pokładowej typ [...] na ww. szybowcu na okres 5 lat. Wniosek ten zmodyfikowano o wydanie pozwolenia radiowego na używanie dwóch radiostacji: [...] i [...], na okres 10 lat. Podkreślano, że szybowiec będzie poruszał się w przestrzeni klasy G (nie ma transpondera), w której nie jest wymagana łączność.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej na podstawie art. 143 ust. 1 i ust. 2, art. 148 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 123 ust. 7 pkt 2 oraz art. 148 ust. 1 pkt 2 ppkt d) ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 ze zm., dalej: Pt), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (j.t.: Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, dalej: k.p.a.) w zw. z art. 206 ust. 1 Pt, odmówił wydania A. O. pozwolenia radiowego na używanie urządzenia radiowego Unimor typ [...], zainstalowanego w szybowcu [...] o znaku rozpoznawczym [...]. Prezes UKE, powołując się na Konwencję Chicagowską z 7 grudnia 1944 r. ratyfikowaną przez Polskę 20 listopada 1958 r. (Dz. U. z 1959 r. Nr 35, poz. 212 ze zm.) oraz przepisy wykonawcze do tej Konwencji (załączniki przyjęte Oświadczeniem Rządowym z dnia 20 sierpnia 2003 r.) oraz na Załącznik nr 10 do Konwencji (Tom III część II rozdział 2.1 i Tom V Tabela 4-1) stwierdził, że radiostacja [...] nie spełnia wymagań tego załącznika. Radiostacja ta pracuje w ograniczonym zakresie częstotliwości: 122,2 – 122,9 MHz umożliwiając pracę tylko na 9 kanałach o ustalonych na stałe częstotliwościach w wymieniony zakresie. Tymczasem zgodnie z Załącznikiem nr 10 do Konwencji pokładowa stacja lotnicza VHF musi mieć możliwość pracy w pełnym zakresie częstotliwości 117,975 – 137 MHz z możliwością pracy na częstotliwości alarmowej 121,5 MHz, rezerwowej częstotliwości alarmowej 123,1 MHz i na częstotliwości do łączności powietrze-powietrze 123,45 MHz.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy na skutek wniosku A. O. Prezes UKE decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ podkreślił, że odmowa udzielenia zezwolenia na używanie urządzenia radiowego Unimor typ [...] zainstalowanego na szybowcu [...] wynikała ze spełnienia przesłanki z art. 123 ust. 7 pkt 2 Pt – naruszenie umów międzynarodowych, których Rzeczpospolita Polska jest stroną. Organ wskazał ponownie, że za taką umowę należy uznać Konwencję Chicagowską. Utworzona na podstawie tej Konwencji Międzynarodowa Organizacja Lotnictwa Cywilnego (ICAO) ustaliła w zakresie radiokomunikacji szczegółowe przepisy wykonawcze do Konwencji w Załączniku nr 10. Załącznik ten został przyjęty przez Radę Wykonawczą ICAO i zgodnie z art. 37 Konwencji został oznaczony jako Załącznik nr 10 do Konwencji Chicagowskiej. Zgodnie z Oświadczeniem Rządowym z dnia 20 sierpnia 2003 r. w sprawie mocy obowiązującej załączników do Konwencji Chicagowskiej (Dz. U. z 2003 r. Nr 146, poz. 1413) Rzeczpospolita Polska jest związana załącznikami do Konwencji Chicagowskiej, przyjętymi przez ICAO. Tę moc obowiązującą załączników do Konwencji organ administracji wywodził również z treści art. 3 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. – Prawo lotnicze (j.t. Dz. U. z 2006 r. Nr 100, poz. 696 ze zm.).

W ocenie organu stacja radiowa [...] (pracując w ograniczonym zakresie widma 122,2-122,9 MHz) nie spełnia wymagań pkt 3.6.1. Załącznika nr 10 Tom II do Konwencji Chicagowskiej, a więc nie powinna być dopuszczona do użytku, jako pokładowa stacja lotnicza.

Odnosząc się do błędnej interpretacji Załącznika nr 10 do Konwencji zdaniem organu przepisy Tomu II korespondują z przepisami Tomu III w taki sposób, że zapis w rozdziale 2.1 pkt 2.1.1.3 części II Tomu III "Wykorzystywane częstotliwości radiowe będą stanowić częstotliwości z zakresu 117,975-137 MHz" związany jest z przepisem pkt 3.6.1. Tomu II nakazującym każdej stacji radiowej zapewnienie wymiany korespondencji. W warunkach możliwości pracy urządzenia [...] wymaganie to nie może być spełnione.

Oddalając skargę A. P. w W. na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska skarżącego, że Załącznik nr 10 do Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym, podpisanej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r. (Dz. U. z dnia 22 sierpnia 2003 r.). nie jest umową międzynarodową podkreślając jego nieobowiązywanie w systemie prawa polskiego, jednocześnie zarzucając organowi błędną jego interpretację.

Sąd wyjaśnił, że umową międzynarodową regulującą kwestie związane z lotnictwem cywilnym jest Konwencja Chicagowska (Konwencja o międzynarodowym lotnictwie cywilnym, podpisana w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r. ratyfikowana przez Polskę 20 listopada 1958 r. (Dz. U. z 1959 r. Nr 35, poz. 212 ze zm.). Zgodnie z art. 31 Konwencji Wiedeńskiej z 1969 r. o prawie traktatów, załączniki do traktatu stanowią jego integralną część, na co wskazują również przepisy art. 8, art. 11, art. 16, art. 19 i art. 24 ustawy z 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych.

W ocenie Sądu ponieważ skarżący nie podważał zasadności uznania przez organ administracji Konwencji Chicagowskiej za umowę międzynarodową, to należy uznać w konsekwencji Załącznik nr 10 do Konwencji – w świetle art. 31 Konwencji Wiedeńskiej z 1969 r. o prawie traktatów – za część umowy międzynarodowej, a jego postanowienia także jako nie tylko zalecenia lecz również wymagania (normy) dotyczące lotnictwa cywilnego.

Prezes ULC, jako posiadający kompetencje i obowiązki "władzy" w rozumieniu § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych zasad działania telekomunikacji lotniczej (Dz. U. Nr 58, poz. 479), obwieszczeniem z dnia 11 lutego 2005 r. wprowadził jako załącznik do tego obwieszczenia Załącznik nr 10 Tom II – Procedury telekomunikacyjne. Zgodnie z pkt 3.6.1 Załącznika każda stacja powinna odpowiadać na wywołanie do niej skierowane przez inne stacje służby lotniczej zapewniając wymianę korespondencji. Pokładowe lotnicze stacje radiowe i stacje naziemne (lotniskowe i lądowisk) pracują w przedziale częstotliwości 117,975-137 MHz. W tych warunkach staje się oczywiste, że stacja [...] pracująca na częstotliwościach 122,2-122,9 MHz nie ma możliwości skomunikowania się z inną stacją pokładową lub naziemną niepracującą na tych częstotliwościach.

W ocenie Sądu przykładem prawidłowego rozumienia problemu jest stanowisko zarządu lądowiska K. (lądowisko macierzyste szybowca nr [...], na którego wystąpiono o pozwolenie zamontowania radiostacji [...]), w którym wyrażono prośbę o przyznanie innych od posiadanych częstotliwości z uwagi na konieczność komunikowania się z przelatującymi statkami powietrznymi nad tym lotniskiem. To, że chodziło o statki przelatujące, a nie lądujące wskazuje na potrzebę również i takiej komunikacji ze względu na bezpieczeństwo ruchu powietrznego. Wskazanie przez Prezesa UKE na powyższą prośbę miało, w ocenie Sądu orzekającego w sprawie, uzasadnienie w motywacji zaskarżonej decyzji.

Zdaniem Sądu wymagania organu względem urządzenia były zasadne. Radiowe lotnicze urządzenie pokładowe powinno dawać możliwość pilotowi skomunikowania się z innym takim urządzeniem oraz ze stacją naziemną pracującą na jednej częstotliwości przyznanej dla konkretnego lotniska lub lądowiska. Wymaganiu temu nie uchybia możliwość pracy na pokładzie szybowca [...] drugiej (przenośnej) radiostacji spełniającej warunki pracy w pełnym zakresie podanych częstotliwości.

Zdaniem Sądu zasadnym jest stwierdzenie organu, że wydając pozwolenie na użytkowanie radiostacji pokładowej nie ma podstawy do brania pod uwagę istnienia (lub nie) na szybowcu innej stacji. Konkretne urządzenie radiowe wnioskowane do pozwolenia powinno spełniać wymagania skomunikowania się z inną radiostacją.

Sąd wskazał, że A. O. dostrzega potrzebę funkcjonowania na szybowcu [...] pokładowej stacji lotniczej zaznaczając, iż takowej stacji (przenośnej) na tym szybowcu się używa. Niezrozumiałe zatem jest żądanie udzielenia pozwolenia na zamontowanie stacji o dużo mniejszych możliwościach komunikacyjnych niż te, które posiada stacja mobilna.

W ocenie Sądu argumentacja A. dotycząca braku dostatecznych funduszy na stację pracującą w warunkach podanych w decyzji UKE nie stanowi przesłanki do uchylenia decyzji, organ administracji bowiem przyjął prawidłowe założenie, że loty statków powietrznych powinny być prawidłowo zabezpieczone od strony ich bezpieczeństwa, dlatego kwestie ewentualnych środków finansowych klubu nie mogą wpływać na zmniejszenie tego bezpieczeństwa.

A. P. skargą kasacyjną zaskarżył w całości wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.):

Art. 148 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 123 ust. 7 pkt 2 Pt przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że "umową międzynarodową której Rzeczpospolita jest stroną" w rozumieniu powołanej normy prawa materialnego jest Załącznik 10 ("Łączność lotnicza") do Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym podpisanej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r. (dalej: Załącznik 10 ICAO), podczas gdy normy i zalecenia zawarte w tym Załączniku mogą być uznane wyłącznie za przepisy prawa krajowego, a to ze względu na charakter prawny tego załącznika, jak i wobec treści rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych zasad działania telekomunikacji lotniczej (Dz. U. Nr 58, poz. 479), wydanego na podstawie art. 132 pkt 5 ustawy – Prawo lotnicze. Dlatego też normy i zalecenia zawarte w Załączniku 10 ICAO nie mogły stanowić prawnej podstawy do odmowy udzielenia pozwolenia radiowego z powołaniem się na przesłankę, o której mowa w art. 148 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 123 ust. 7 pkt 2 Pt, jaką jest "naruszenie umowy międzynarodowej, której Rzeczpospolita jest stroną";.

Załącznika 10 ICAO przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że Załącznik ten należy uznać za integralną część umowy międzynarodowej - Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym podpisanej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r., podczas gdy zgodnie z art. 37 i 38 oraz art. 54 lit. I) tej Konwencji, wspomniany załącznik jest uchwałą Rady Międzynarodowej Organizacji Lotnictwa Cywilnego ICAO zawierającą "normy i zalecone metody postępowania". Owe "normy i zalecone metody postępowania" jedynie dla "większej dogodności oznacza się jako załączniki do Konwencji" (art. 54 lit. I Konwencji), gdyż stanowią dla prawodawcy krajowego wzorzec dla przyjmowania przepisów wewnętrznych (art. 37 Konwencji), z jednoczesną możliwością ustanawiania przepisów wewnętrznych odmiennych od norm i zaleceń przyjętych przez Radę ICAO (art. 38 Konwencji). Prawidłowe rozumienie Załącznika 10 ICAO jako "uchwały organizacji międzynarodowej ustanowionej na podstawie ratyfikowanej konwencji międzynarodowej" potwierdza jednoznacznie brzmienie art. 3 ust. 2 ustawy Prawo lotnicze, w którym ustawodawca wyraźnie wskazał, iż za takie właśnie uchwały należy uznać "przyjęte przez Organizację Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego (ICAO) załączniki do Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym podpisanej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r., oraz ich zmiany";

§ 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych zasad działania telekomunikacji lotniczej przez jego błędną wykładnię, albowiem "właściwa władza" w rozumieniu Załącznika 10 nie jest uprawniona do obwieszczania tekstu tego Załącznika, a jego publikacja w Dzienniku Urzędowym ULC wynikała z art. 23 ust. 2 p. 1 w z zw. z art. 3 ust. 2 ustawy Prawo lotnicze;

art. 31 Konwencji Wiedeńskiej przez jego błędną wykładnię w odniesieniu do Załącznika 10 ICAO polegającą na wadliwym przyjęciu, iż Załącznik ten jest "integralną częścią umowy międzynarodowe"' - Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym podpisanej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r.;

art. 18 ust. 5 ustawy o umowach międzynarodowych przez jego błędną wykładnię w odniesieniu do Załącznika 10 ICAO, albowiem Załącznik ten nie jest ani aneksem, ani załącznikiem "dołączonym do umowy międzynarodowej", odnośnie którego mogłaby znaleźć zastosowanie procedura, o której mowa w art. 18 ust. 5 ustawy o umowach międzynarodowych;

Z ostrożności procesowej wnoszący skargę kasacyjną – na wypadek, gdyby Naczelny Sąd Administracyjny podzielił pogląd wyrażony w wyroku, że normy i zalecenia zawarte w Załączniku 10 ICAO mogą być uznane za "umowę międzynarodową, której Rzeczpospolita jest stroną" w rozumieniu art. 148 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 123 ust. 7 pkt 2 Pt - zaskarżonemu wyrokowi zarzucono błędną wykładnię przepisów prawa materialnego polegającą na uznaniu, że normy i zalecenia zawarte w Załączniku 10 ICAO (w szczególności normy i zalecenia powołane w uzasadnieniu wyroku: tom II, pkt 3.6.1; tom III, część II, pkt 2.1.1.3) – mające zastosowanie na mocy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych zasad działania telekomunikacji lotniczej – wymagają bezwzględnie, aby każde radiowe lotnicze urządzenie pokładowe pracowało w całym paśmie lotniczych częstotliwości radiowych, a więc umożliwiało nadawanie i odbiór na każdej częstotliwości radiowej z zakresu 117,975 do 137 MHz.

W ocenie skarżącego, prawidłowa interpretacja norm i zaleceń Załącznika 10 ICAO, uwzględniająca także zasady korzystania z przestrzeni powietrznej, w tym brak obowiązku łączności radiowej w przestrzeni lotów klasy G (niekontrolowanej) prowadzi do odmiennego wniosku, a mianowicie iż lotnicza radiostacja pokładowa pracująca w ograniczonym zakresie częstotliwości (mieszczącym się w paśmie lotniczych częstotliwości radiowych) odpowiada wymogom Załącznika 10 ICAO. Zaskarżony wyrok opiera się zatem na wadliwym rozumieniu norm i zaleceń Załącznika 10, ustanawiających wymogi techniczne dla radiostacji pokładowych, myląc owe wymogi techniczne z zasadami i warunkami korzystania z przestrzeni powietrznej (różnych jej klas). Radiostacja [...], pomimo pracy na ograniczonym zakresie częstotliwości, jest w stanie odpowiedzieć na każde zapytanie skierowane do niej przez inną radiostację, a zatem odpowiada wymogom pkt 3.6.1 zawartego w tomie II Załącznika 10 ICAO. Zupełnie inną kwestią jest zaś to, czy statek powietrzny wyposażony w taką radiostację ma obowiązek nawiązywania łączności z innymi radiostacjami, w szczególności radiostacjami służb kontroli lotów lub służb lotniskowych, które są zapewniane wyłącznie w tzw. przestrzeni kontrolowanej.

Wyrokowi zarzucono również naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, co odnosi się do zawartego w tomie V, tabela 4-1 Załącznika 10 ICAO -mającego zastosowanie na mocy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych zasad działania telekomunikacji lotniczej – przewidującego jako częstotliwość alarmową 121,5 MHz albowiem prawidłowe rozumienie tego zapisu nie oznacza, iż prawnym wymogiem dla pokładowej radiostacji lotniczej jest konieczność pracy na tej właśnie częstotliwości. Zgodnie z uwagami wstępnymi do tomu V Załącznika 10 ICAO (punkt 2.1, częstotliwości ratunkowe), jak i zgodnie z zapisem 5.3.1.5. tomu II Załącznika 10 ICAO, korzystanie z częstotliwości ratunkowej jest fakultatywne, nie jest w żadnym wypadku obowiązkiem prawnym, gdyż zasadniczo korespondencja w sytuacji awaryjnej powinna być wymieniana na częstotliwości, na której została rozpoczęta.

Podniesiono również, że zaskarżony wyrok narusza prawo materialne, jakim jest rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 5 listopada 2004 r. przez błędną jego wykładnię sprowadzającą się do stwierdzenia, że "za zasadne należy przyjąć stwierdzenie organu, iż wydając pozwolenia na użytkowanie radiostacji pokładowej nie ma podstawy do brania pod uwagę istnienia (lub nie) na pokładzie innej stacji", podczas gdy wspomniane rozporządzenie wprowadzając wymóg posiadania częstotliwości ratunkowej 121,5 MHz zawiera wyraźny zapis w punkcie 7.1.7 Załącznika 2, w myśl którego dla spełnienia wymagań bezpiecznej eksploatacji statków powietrznych dopuszcza się zabudowę kilku oddzielnych urządzeń radiowych, jak to ma miejsce w przypadku szybowca o znakach [...] A. O.

Wyrokowi zarzucono również naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.):

art. 3 § 1 i 2 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 i 151 oraz art. 133 § 1 zd. 1, art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. przez dokonanie kontroli działalności Prezesa UKE nie tylko pod względem zgodności z prawem, ale z odwołaniem się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do kryteriów pozaprawnych, związanych z bezpieczeństwem lotniczym i to poprzez ich powołanie na kanwie hipotetycznych i dowolnych sytuacji, niemających uzasadnienia ani w aktach, ani w granicach rozpoznawanej sprawy. Oddalenie skargi w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja naruszała prawo materialne w sposób mający wpływ na wynik sprawy, narusza art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz art. 151 p.p.s.a.;

art. 3 § 1 i 2 pkt 1 w zw. z art. 151 oraz art. 133 § 1 zd. 1, art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. przez oparcie wyroku na samodzielnie dokonanym, całkowicie dowolnym ustaleniu, niemającym oparcia w aktach sprawy oraz wykraczającym poza jej granice, jakoby "ograniczone możliwości emisji i odbioru informacji z uwagi na ograniczone możliwości radiostacji pokładowej [...] może być przyczyną katastrofy lotnicze";.

art. 3 § 1 i 2 pkt 1 w zw. z art. 151 oraz art. 133 § 1 zd. 1 i art 134 § 1 p.p.s.a. przez oparcie wyroku na samodzielnie i dowolnie dokonanym ustaleniu, że macierzystym lądowiskiem szybowca [...] jest K., podczas gdy szybowiec ten jest użytkowany przez A. O. (lotnisko P.), co narusza także art. 141 § 4 p.p.s.a.

Art. 3 § 1 i 2 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 i 151 oraz art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. przez zaniechanie wyczerpującej kontroli sądowej zaskarżonej decyzji Prezesa UKE i brak jakiegokolwiek odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zarzutu skargi, iż pismo zarządzającego w K. nie powinno w ogóle być dowodem w przedmiocie pozwolenia radiowego dla radiostacji typu [...], gdyż pismo to nie dotyczyło w ogóle szybowców z radiostacjami typu [...] (wniosek dotyczył udzielenia częstotliwości poza zakresem działania radiostacji [...]), co zdaniem skarżącego naruszało art. 77 § 1 k.p.a. Ponadto, odwołanie się w zaskarżonym wyroku do stanowiska zarządzającego lądowiskiem w K. jest w ocenie skarżącego wykroczeniem poza granice sprawy i narusza art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a.;

art. 3 § 1 i 2 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 i 151 oraz art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. przez zaniechanie wyczerpującej kontroli sądowej zaskarżonej decyzji Prezesa UKE i brak jakiegokolwiek odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zarzutów zawartych w skardze A. P. tj. art. 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 106 § 1 k.p.a., których naruszenia Prezes UKE dopuścił się w toku postępowania administracyjnego, dopuszczając jako dowód w sprawie opinię Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia 17 września 2011 r. Owa "milcząca" akceptacja naruszeń procedury administracyjnej skłania skarżącego do postawienia zaskarżonemu wyrokowi także zarzutu naruszenia art. 145 § 1 lit. c) oraz art. 151 p.p.s.a. przez oddalenie skargi A. P. pomimo naruszenia przez Prezesa UKE przepisów art. 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 106 § 1 k.p.a. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Istotny, bowiem uzasadnienie zaskarżonej decyzji Prezesa UKE jest w istocie rzeczy rozwinięciem stanowiska Prezesa ULC zawartym w opinii, dopuszczonej jako dowód w postępowaniu prowadzonym przez Prezesa UKE.

Wnoszący skargę kasacyjną na podstawie art. 193 w zw. z art. 106 § 3 p.p.s.a. wniósł o dopuszczenie dowodu uzupełniającego z dokumentu znajdującego się w aktach sprawy WSA (wniosek skarżącego z dnia 31 maja 2011 r.) tj. niemieckiego pozwolenia radiowego (przydziału częstotliwości do celów eksploatacji radiowej) wydanego [...] kwietnia 2010 r. na radiostację typu [...], jako dowodu niezbędnego dla wyjaśnienia istotnych wątpliwości i umożliwiających dokonanie ustaleń przydatnych dla oceny prawnej decyzji Prezesa UKE, jak i zaskarżonego wyroku.

W piśmie procesowym z dnia 24 maja 2013 r. Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej, zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego oraz oddalenie wniosków dowodowych wnoszącego skargę kasacyjną jako niedopuszczalnych, względnie – jako nieistotnych dla rozstrzygnięcia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom określonym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Z kolei art. 183 tej ustawy stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany był granicami skargi kasacyjnej.

Według art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Autor skargi powinien wskazać konkretne, naruszone przez Sąd zaskarżonym orzeczeniem przepisy prawa materialnego i procesowego. W odniesieniu do prawa materialnego powinien wykazać, na czym polegała dokonana przez Sąd I instancji ich błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa i właściwe zastosowanie. Podobnie przy naruszeniu prawa procesowego należy wskazać przepisy tego prawa naruszone przez Sąd oraz podać, na czym polegało uchybienie tym przepisom i dlaczego uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo, że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd przepis prawa materialnego (wyrok NSA z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt FSK 618/04, ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 120). Podzielając ten pogląd należy podkreślić, że wskazana zasada może mieć wyjątki, ponieważ w pewnych sprawach kolejność może być odwrotna lub też kontrola może odbywać się równolegle.

Skarga kasacyjna A. P. opiera się na obu podstawach z art. 174 p.p.s.a. Za podstawę zaskarżonego wyroku Sąd I instancji przyjął ustalenia stanu faktycznego dokonane przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej, z których wynika że A .O. wystąpił o wydanie pozwolenia radiowego na używanie radiostacji [...]. Jak zauważył Sąd I instancji organ administracji stwierdził wystąpienie przesłanki z art. 123 ust. 7 pkt 2 Pt - naruszenia umów międzynarodowych, których Rzeczpospolita Polska jest stroną, co stanowiło podstawę do odmowy wydania wnioskowanego pozwolenia na używanie radiostacji.

Wobec braku postawienia zarzutu naruszenia art. 80 k.p.a., zasadnym jest skontrolowanie w pierwszej kolejności procesu subsumcji zaaprobowanego przez WSA stanu faktycznego pod zastosowane przepisy prawa materialnego, tj art. 148 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 123 ust. 7 pkt 1-3 Pt. Jak stanowi art. 148 ust. 1 pkt 1: "Z zastrzeżeniem ust. 4, pozwolenie wydaje się podmiotowi, który spełnia wymagania określone ustawą, oraz jeżeli nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 123 ust. 7 pkt 1-3. W okresie ważności rezerwacji częstotliwości można odmówić wydania lub cofnąć pozwolenie radiowe na używanie urządzenia radiowego wykorzystującego częstotliwości objęte rezerwacją z tytułu wystąpienia jednej z następujących okoliczności: naruszenia umów międzynarodowych, których Rzeczpospolita Polska jest stroną."

W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. kasator zarzucił naruszenie wskazanych przepisów Pt przez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu, że umową międzynarodową, której Rzeczpospolita Polska jest stroną jest Załącznik 10 ICAO, podczas gdy normy i zalecenia zawarte w tym załączniku mogą być uznane wyłącznie za przepisy prawa krajowego ze względu na charakter prawny tego załącznika, jak i wobec treści rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych zasad działania telekomunikacji lotniczej.

Błędna wykładnia to mylne zrozumienie treści przepisu. Sąd administracyjny nie stosuje żadnego przepisu prawa materialnego, w sensie wiążącego ustalenia konsekwencji prawnych stwierdzonych faktów lecz jedynie kontroluje, czy organ administracji prawidłowo zrozumiał treść przepisu i czy prawidłowo dokonał subsumcji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. podzielając stanowisko Prezesa UKE prawidłowo uznał Załącznik 10 do Konwencji Chicagowskiej za umowę międzynarodową, o której mowa w art. 123 ust. 7 pkt 2 Pt. Umową międzynarodową regulującą kwestie związane z lotnictwem cywilnym jest Konwencja Chicagowska (Konwencja o międzynarodowym lotnictwie cywilnym, podpisana w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r. ratyfikowana przez Polskę 20 listopada 1958 r. (Dz. U. z 1959 r. Nr 35, poz. 212 ze zm.). Trafnie Sąd I instancji odwołał się do przepisu art. 31 ust. 2 Konwencji Wiedeńskiej z 1969 r. o prawie traktatów, zgodnie z którym dla celów interpretacji traktatu kontekst obejmuje, oprócz tekstu, łącznie z jego wstępem i załącznikami (...). Z kolei, według art. 18 ust. 5 ustawy o umowach międzynarodowych, w uzasadnionych przypadkach, odpowiednio Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej lub Prezes Rady Ministrów mogą odstąpić od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw lub Monitorze Polskim dołączonego do umowy międzynarodowej aneksu lub załącznika, jeżeli zawierają one szczegółowe przepisy o charakterze specjalistycznym, niezastrzeżone do regulacji ustawowej, dotyczące niewielkiej liczby podmiotów i nieodnoszące się do praw obywateli. W takim przypadku oświadczenie rządowe, ogłoszone wraz z umową międzynarodową w Dzienniku Ustaw lub Monitorze Polskim, zawiera informację o miejscu udostępniania lub publikacji tekstu aneksu lub załącznika. Zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy Prawo lotnicze, wiążące uchwały organizacji międzynarodowych ustanowionych na podstawie ratyfikowanych umów międzynarodowych, w tym przyjęte przez Organizację Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego (ICAO) załączniki do Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym, sporządzonej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r. oraz ich zmiany ogłaszane są bez zbędnej zwłoki wraz z oświadczeniami rządowymi dotyczącymi ich obowiązywania. Oświadczenia rządowe ogłaszane są w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej ze wskazaniem miejsca publikacji uchwał będących przedmiotem ogłoszenia. W oświadczeniu rządowym opublikowanym w Dzienniku Ustaw z 2003 r. stwierdzono związanie Rzeczpospolitej Polskiej Załącznikiem nr 10 do Konwencji Chicagowskiej z podaniem miejsca dokonania publikacji Załącznika w Dzienniku Urzędowym Urzędu Lotnictwa Cywilnego. Z kolei, według § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych zasad działania telekomunikacji lotniczej, warunki i sposób działania telekomunikacji lotniczej określają normy i zalecane metody postępowania zawarte w tomach I-V Załącznika 10 do Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym, podpisanej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r. Natomiast zgodnie z § 2 ust. 1 tego rozporządzenia, kompetencje i obowiązki "właściwej władzy", "władzy kontrolującej", "władzy rejestrującej" oraz "władzy narodowej", o której mowa w Załączniku 10 do Konwencji, pełni Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, zwany dalej "Prezesem Urzędu". Kompetencje i obowiązki "władzy" w rozumieniu pkt 2.4.1 tomu II Załącznika 10 do Konwencji, pełni Prezes Urzędu w porozumieniu z Prezesem Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Według § 4 wskazanego rozporządzenia, dokumenty (Doc) opublikowane przez Organizację Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego (ICAO), o których mowa w Załączniku 10 do Konwencji, stosuje się od dnia wejścia w życie rozporządzenia wydanego na podstawie art. 3 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. – Prawo lotnicze, wprowadzającego do stosowania poszczególne dokumenty, do których odwołuje się Załącznik 10 do Konwencji.

W kontrolowanej kasacyjnie sprawie Sąd I instancji zasadnie uznał, że organ administracji publicznej działał na podstawie i w granicach prawa stosując przepisy prawa krajowego, zgodne z porządkiem konstytucyjnym. Według art. 87 ust. 1 Konstytucji RP, źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia. Natomiast zgodnie z art. 91 Konstytucji RP, ratyfikowana umowa międzynarodowa, po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, stanowi część krajowego porządku prawnego i jest bezpośrednio stosowana, chyba że jej stosowanie jest uzależnione od wydania ustawy. Umowa międzynarodowa ratyfikowana za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie ma pierwszeństwo przed ustawą, jeżeli ustawy tej nie da się pogodzić z umową. Jeżeli wynika to z ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską umowy konstytuującej organizację międzynarodową, prawo przez nią stanowione jest stosowane bezpośrednio, mając pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami. Załącznik 10 do Konwencji Chicagowskiej będący częścią umowy międzynarodowej w trybie przewidzianym Konstytucją RP oraz ustawami stał się źródłem powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej.

W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. kasator zarzucił ponadto błędną wykładnię Załącznika 10 ICAO polegającą na przyjęciu, że stanowi on integralną część umowy międzynarodowej podczas gdy zgodnie z art. 37 i 38 oraz art. 54 lit. l Konwencji Chicagowskiej wskazany załącznik jest uchwałą ICAO zawierającą normy i zalecone metody postępowania, co potwierdza brzmienie art. 3 ust. 2 ustawy Prawo lotnicze.

Odnosząc się do tego zarzutu należy wskazać, że art. 37 i art. 38 Konwencji Chicagowskiej zawarte są w CZĘŚĆI I. ŻEGLUGA POWIETRZNA Rozdziale VI Międzynarodowe normy i zalecone metody postępowania. Według Artykułu 37 Przyjęcie międzynarodowych norm i zasad postępowania, każde Umawiające się Państwo zobowiązuje się współpracować w celu zapewnienia najwyższego możliwego w praktyce ujednostajnienia przepisów, norm, zasad postępowania i organizacji w odniesieniu do statków powietrznych, personelu, dróg lotniczych i służb pomocniczych we wszelkich przypadkach, w których takie ujednostajnienie może ułatwić i ulepszyć żeglugę powietrzną. W tym celu Organizacja Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego będzie przyjmować i zmieniać co pewien czas w miarę potrzeby międzynarodowe normy oraz zalecone metody i zasady postępowania, odnoszące się, między innymi do systemów łączności. Z kolei, zgodnie z Artykułem 38 Odchylenia od międzynarodowych norm i zasad postępowania, każde Państwo, które uważa za niemożliwe w praktyce zastosowanie się pod każdym względem do którychkolwiek ze wspomnianych międzynarodowych norm lub zasad postępowania albo całkowite dostosowanie wprowadzonych przez siebie przepisów lub metod postępowania do międzynarodowych norm i zasad postępowania w przypadkach ich zmian, albo które uważa za konieczne wprowadzenie przepisów lub metod postępowania, różniących się pod jakimkolwiek względem od przepisów i metod postępowania ustalonych zgodnie z normami międzynarodowymi, powinno niezwłocznie podać do wiadomości Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego różnice zachodzące między jego własną praktyką a praktyką ustaloną przez normy międzynarodowe. Natomiast Artykuł 54 Czynności obowiązkowe Rady zawarty jest w CZĘŚCI II. ORGANIZACJA MIĘDZYNARODOWEGO LOTNICTA CYWILNEGO. Według Artykułu 54 Czynności obowiązkowe Rady lit. l), Rada przyjmuje zgodnie z postanowieniami rozdziału VI niniejszej Konwencji międzynarodowe normy i zalecone metody postępowania, które dla większej dogodności oznacza jako załączniki do niniejszej Konwencji, oraz powiadamia wszystkie Umawiające się Państwa o krokach podjętych w tym przedmiocie.

Należy podkreślić, że Organizacja Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego została powołana w 1944 r., zaś faktyczną działalność rozpoczęła w kwietniu 1947 r. Według Konwencji Chicagowskiej, jako organizacja wyspecjalizowana będzie przyjmować i zmieniać co pewien czas w miarę potrzeby międzynarodowe normy oraz zalecone metody i zasady postępowania, odnoszące się, między innymi do systemów łączności. Jedną z czynności obowiązkowych Rady jest przyjmowanie międzynarodowych norm i zaleconych metod postępowania, które oznacza się jako załączniki do Konwencji. Rzeczpospolita Polska jest związana załącznikiem nr 10 do Konwencji – "Łączność lotnicza", którego tekst został ogłoszony obwieszczeniem Prezesa ULC z dnia 11 lutego 2005 r. w sprawie Załączników do Konwencji Chicagowskiej (Dz. Urz. ULC Nr 3, poz. 21). Prawotwórcza działalność Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego w art. 3 ust. 2 i 5 Prawa lotniczego została określona jako wiążące uchwały organizacji międzynarodowej ustanowionej na podstawie umowy międzynarodowej zwane dalej "przepisami międzynarodowymi".

Skoro w Artykule 37 Konwencji, Organizacja Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego została wprost umocowana do przyjmowania i zmiany międzynarodowych norm odnoszących się, między innymi do systemów łączności to nie można podzielić stanowiska kasatora, że uchwały tej organizacji stanowią dla prawodawcy krajowego jedynie wzorzec do przyjmowania przepisów wewnętrznych. Prawodawca krajowy określił wprost uchwały Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego jako przepisy międzynarodowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie naruszył też prawa materialnego przez błędną wykładnię § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych zasad działania telekomunikacji lotniczej, które zostało wydane z mocy delegacji ustawowej zawartej w art. 132 pkt 5 ustawy - Prawo lotnicze. Nie wskazując jednostki redakcyjnej lub jednostek redakcyjnych § 2 składającego się z czterech ustępów kasator upatrywał błędnej wykładni prawa w braku uprawnień Prezesa ULC do obwieszczenia tekstu Załącznika nr 10 w Dzienniku Urzędowym ULC.

Zgodnie z art. 23 ust. 2 pkt 1 i art. 3 ust. 2 ustawy Prawo lotnicze, Prezes Urzędu wydaje Dziennik Urzędowy Urzędu Lotnictwa Cywilnego. W dzienniku urzędowym ogłasza się w szczególności przepisy międzynarodowe, o których mowa w art. 3 ust. 5. Według tego ostatniego przepisu, uchwały organizacji międzynarodowych, o których mowa w ust. 2, oraz wymagania międzynarodowe, o których mowa w ust. 4, zwane są dalej "przepisami międzynarodowymi". Obwieszczenie Prezesa ULC z dnia 11 lutego 2005 r. w sprawie Załączników do Konwencji Chicagowskiej (Dz. Urz. ULC Nr 3, poz. 21) zostało zatem ogłoszone w ramach kompetencji i obowiązków tego organu administracji publicznej, sprawującego zarazem kompetencje i obowiązki "właściwej władzy", "władzy kontrolującej", "władzy rejestrującej" oraz "władzy narodowej", o której mowa w Załączniku 10 do Konwencji. Należy przy tym podkreślić, że również z mocy oświadczenia rządowego z dnia 20 sierpnia 2003 r. w sprawie mocy obowiązującej załączników do Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym, podpisanej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r. Prezes ULC został zobowiązany do opublikowania tekstów załączników do Konwencji w Dzienniku Urzędowym Urzędu Lotnictwa Cywilnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. nie naruszył również art. 31 Konwencji Wiedeńskiej z 1969 r. o prawie traktatów oraz art. 18 ust. 5 ustawy o umowach międzynarodowych poprzez błędną wykładnię tych przepisów. Odwołując się do art. 31 Konwencji Sąd I instancji stwierdził, że załączniki do traktatu stanowią jego integralną część, szerzej jednak swego stanowiska nie uzasadniając. Artykuł 31 Ogólna reguła interpretacji zawiera cztery ustępy, w tym ustęp 2 o następującym brzmieniu: "Dla celów interpretacji traktatu kontekst obejmuje, oprócz tekstu, łącznie z jego wstępem i załącznikami (...)." Organizacja Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego składa się, między innymi z Rady, której jedną z czynności obowiązkowych jest przyjmowanie zgodnie z postanowieniami rozdziału VI międzynarodowych norm i zaleconych metod postępowania, które oznacza się jako załączniki do Konwencji. Prawotwórcza działalność Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego posiada wprost umocowanie w Konwencji, a w porządku krajowym jej uchwały maja status "przepisów międzynarodowych". Według art. 18 ust. 5 ustawy o umowach międzynarodowych, w uzasadnionych przypadkach odpowiednio Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej lub Prezes Rady Ministrów mogą odstąpić od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw lub Monitorze Polskim dołączonego do umowy międzynarodowej aneksu lub załącznika (...). W takim przypadku oświadczenie rządowe, ogłoszone wraz z umową międzynarodową w Dzienniku Ustaw lub Monitorze Polskim, zawiera informację o miejscu udostępniania lub publikacji tekstu aneksu lub załącznika. Jak to już wcześniej wyjaśniono, z mocy oświadczenia rządowego z dnia 20 sierpnia 2003 r. Prezes ULC został zobowiązany do opublikowania tekstów załączników do Konwencji w Dzienniku Urzędowym Urzędu Lotnictwa Cywilnego.

Mając na uwadze powyższe, wszystkie podniesione przez kasatora w ramach podstawy z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzuty nie są trafne.

Skarga kasacyjna nie ma również usprawiedliwionej podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., ponieważ podniesione w tych ramach zarzuty są niejako wtórne, do tych podniesionych wcześniej w ramach omówionej już podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. nie naruszył art. 3 § 1 i 2 pkt 1, art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., ponieważ sprawując kontrolę działalności administracji publicznej zastosował środek określony w ustawie oddalając skargę z mocy art. 151 p.p.s.a. Zastosowanie tego przepisu przez Sąd I instancji jest wynikiem sprawy, w której stwierdzono obiektywny brak istnienia przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 3 p.p.s.a. Sąd I instancji, zgodnie z art. 133 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. wydał wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy rozstrzygając w granicach sprawy i nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zarzucając Sądowi I instancji naruszenie wskazanych przepisów prawa kasator nie powołując się na art. 1 § 2 p.u.s.a. wyraził pogląd, że Sąd sprawując kontrolę działalności administracji publicznej wykroczył poza ustawowe kryterium legalności wskazane w tym przepisie przez to, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku odwołał się do bezpieczeństwa w ruchu lotniczym dokonując przy tym dowolnego ustalenia, co do technicznych możliwości radiostacji pokładowej [...]. Ponadto Sądowi I instancji zarzucono błędne ustalenie macierzystego lądowiska szybowca [...], a także brak odniesienia się do zarzutu skargi, co do wykorzystania dowodowego pisma zarządzającego lądowiskiem w K., który to zarzut powiązano dodatkowo z art. 77 § 1 k.p.a. Według kasatora, odwołanie się przez Sąd I instancji do tego pisma stanowi o wykroczeniu poza granice rozpoznawanej sprawy, Sąd I instancji naruszył art. 76 §, art. 77 § 1 i art. 106 § 1 k.p.a. akceptując naruszenie tych przepisów przez Prezesa UKE, a tym samym art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. W szczególności dopuszczenie dowodu z opinii Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego naruszało wskazane przepisy prawa.

Odnosząc się do tych zarzutów należy jeszcze raz podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego sprawy, lecz jedynie ocenia, jak z tego obowiązku wywiązał się organ administracji. Mając powyższe na względzie a także fakt, iż Sąd I instancji nie przeprowadził uzupełniającego postępowania dowodowego w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a, uznając stan faktyczny za niewątpliwy, zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące dokonania wadliwych ustaleń faktycznych należy uznać za chybione. Sądowi I instancji nie można też zarzucić, jak tego chce kasator, zaniechania dokonania wyczerpującej kontroli sądowej. WSA skoncentrował się na ewidentnie spornej między stronami kwestii dotyczącej prawidłowości wykładni i zastosowania przepisów prawa materialnego. Powyższe jasno wynika z uzasadnienia wyroku.

Uzasadnienie wyroku powinno zawierać podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Ten obowiązek ustawowy Wojewódzki Sąd Administracyjny spełnił, ponieważ jako podstawę prawną wskazał art. 151 p.p.s.a., a w ramach jej wyjaśnienia przedstawił wykładnię przepisów stanowiących podstawę prawną rozstrzygnięcia zawartego w decyzji ostatecznej oraz wyjaśnił dlaczego właściwy organ administracji prawidłowo zastosował wskazane w podstawie prawnej decyzji przepisy prawa i dlaczego zaprezentowaną wykładnię prawa przyjął, w sytuacji kiedy strona przedstawiła wykładnię odmienną. Odwołanie się do bezpieczeństwa w ruchu lotniczym oraz przedstawienie własnego poglądu, co do technicznych możliwości radiostacji pokładowej [...] mieści się w granicach wytyczonych Sądowi I instancji w art. 141 § 4 p.p.s.a. Wyjaśnianie podstawy prawnej nie doznaje ograniczeń, co do doboru argumentów i języka, poza tymi wynikającymi wprost z Konstytucji i ustaw, którym sędzia podlega.

Mając na uwadze stanowisko kasatora, że stan faktyczny sprawy zakończonej decyzją ostateczną jest nieskomplikowany oraz wobec braku postawienia zarzutu naruszenia art. 80 k.p.a. można stwierdzić, że zarzuty przeprowadzenia w postępowaniu administracyjnym dowodu z dokumentu – pisma zarządzającego lądowiskiem w K., a także dowodu z opinii Urzędu Lotnictwa Cywilnego jako wadliwie sformułowane nie poddają się kontroli kasacyjnej. Skoro kasator nie kwestionuje ustaleń stanu faktycznego sprawy przyjętych przez Sąd I instancji za podstawę zaskarżonego wyroku, to tym samym jednoczesne wykazywanie, że doszło do naruszenia przepisów postępowania, które jednak nie miało wpływu na wynik sprawy staje się zbędne z punktu widzenia zasadności podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Stawiając zarzuty naruszenia prawa procesowego kasator nie wskazał dlaczego uchybienie tym przepisom oraz jaki miało istotny wpływ na wynik sprawy, jaki byłby stan sprawy gdyby uchybień nie popełniono. Istotnym wpływem na wynik sprawy nie jest przecież posłużenie się przez Prezesa UKE w uzasadnieniu decyzji ostatecznej argumentacją mającą wsparcie w opinii Prezesa ULC przedstawioną jako własną.

Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a., sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Istotą tego przepisu jest to, aby w sprawie najpierw obiektywnie pojawiły się istotne wątpliwości, a w razie ich pojawienia się, aby ich wyjaśnienie było niezbędne dla sprawy. Skoro stan faktyczny sprawy jest niesporny, i jak to określił kasator – nieskomplikowany, to tym samym brak jest istotnych wątpliwości wymagających wyjaśnienia.

Odnosząc się do wniosku kasatora o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego ze wskazanego w skardze kasacyjnej dokumentu należy przypomnieć, że zgodnie z przepisami p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną w jej granicach oddalając ją jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu, a w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej uchyla zaskarżone orzeczenie w całości lub w części i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał orzeczenie. Z tych przepisów wynika zatem jednoznacznie, że Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznaje już po raz czwarty, jako organ władzy publicznej sprawy administracyjnej, lecz orzeka jedynie, co do usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej opartej na podstawach naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną jako niemającą usprawiedliwionych podstaw, podlegającą oddaleniu na mocy art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.