Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 79/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2021-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 818
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020 - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzanna Sałuda Asesor WSA Piotr Pyszny po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi M.W. na rozpatrzenie protestu Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny formalnej wniosku o dofinansowanie środkami unijnymi w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną uchwałą nr [...] z [...] r. Zarząd Województwa [...] (IZ RPO W[...], dalej: IZ) nie uwzględnił protestu M. W. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą "A" W. M. w P. (dalej skarżąca) od negatywnej oceny wniosku nr [...] złożonego w ramach Konkursu nr [...] na dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020 (Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego), dla osi priorytetowej III. Konkurencyjność MŚP dla działania: 3.2. Innowacje w MŚP, typ projektu inwestycje w MŚP. Jako podstawę prawną IZ wskazała m.in. art. 58 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 1 ustawy z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tj. Dz. U. z 2020 r., poz.818 ze zm., dalej ustawa wdrożeniowa), Regulamin konkursu, załącznik nr 2 do Regulaminu, ustawę z 3 kwietnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach wspierających realizację programów operacyjnych w związku z wystąpieniem COVID-19 w 2020 r. (Dz. U., poz.694), rozporządzenie Komisji (UE) nr 651/2014 z 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i art. 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L z 26.06.2014 r., dalej rozporządzenie nr 651/2014).

Rozstrzygniecie zapadło w poniższym stanie faktycznym i prawnym.

Wnioskiem z [...] r. skarżąca wystąpiła o dofinansowanie projektu "Wzrost konkurencyjności przedsiębiorstwa i jego dalszy rozwój dzięki zakupowi nowego środka trwałego", którego celem wskazano utrzymanie i podniesienie poziomu konkurencyjności oraz rozszerzenie profilu działania firmy ,,A’’ poprzez wdrożenie usługi polegającej na załadunku materiałów sypkich m.in,. Kruszywa różnego rodzaju, piasku, żwiru, odpadów surowców naturalnych i innych. Możliwość świadczenia moblinej usługi załadunku pozwoli na dywersyfikację usług firmy dzięki wprowadzeniu nowego produktu na rynku wnioskodawcy. Przedmiotem zakupu miała być ładowarka kołowa. Wniosek o dofinansowanie określał wydatki kwalifikowane w kwocie [...] zł a samo dofinansowanie miało wynosić [...] zł.

Pismem z [...] r. skarżąca została poinformowana przez [...]CP o negatywnej merytorycznej ocenie wniosku, co skutkowało jego odrzuceniem. Zdaniem [...]CP wniosek nie spełniał wszystkich kryteriów zerojedynkowych. Tym samym wniosek nie został rekomendowany do dofinansowania. Do pisma zostały załączone szczegółowe oceny wniosku w postaci karty oceny, z których wynikało, że wnioskodawca w ramach KOM1: Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny został oceniony na 0 pkt, co daje negatywna ocenę. Realność wskaźników również oceniona została na 0 pkt, co daje również negatywna ocenę. W ramach KOM2: wyniki i ocena były tożsame.

W proteście z [...] r., wnioskodawczyni nie zgodziła się z oceną i argumentacją [...]CP. Do protestu dołączyła promesę udzielenia kredytu inwestycyjnego na kwotę [...] zł na sfinansowanie 80% kosztów kwalifikowanych z [...] r. Banku [...] w B. [...]CP nie uznało trafności podniesionej w proteście argumentacji i nie uwzględniło go w trybie autokontroli.

Protest został rozpatrzony negatywnie także przez IZ podjęciem [...] r. zaskarżonej uchwały.

IZ wyjaśniła, że obaj oceniający w przypadku merytorycznego kryterium zerojedynkowego: potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny wnioskodawcy uznali, że nie zostało spełnione. Pierwszy z nich uznał, że przedmiotowy projekt nie jest wykonalny pod względem finansowym, gdyż wnioskodawca nie wykazał wystarczających środków finansowych pozwalających na sfinansowanie wkładu własnego projektu w kwocie [...] zł netto. Udokumentowała wyciągiem bankowym kwotę [...] zł, która jest trzykrotnie niższa od wskazanej we wniosku kwoty wkładu własnego. Jest to kwota zbyt niska aby projekt został pomyślnie zrealizowany zważywszy na jego krótki okres realizacji (6 miesięcy), brak możliwości zaliczkowania dotacji, zakres rzeczowy obejmujący jedną pozycję. Brak też wykazania wystarczającego potencjału do realizacji inwestycji przekraczającej [...] zł. Wynik finansowy skarżącej z ostatnich 3 lat (2017-2019) jest poniżej poziomu wskazującego na gotowość do inwestycji. Przychody są 3,5 razy niższe od wartości projektu. Zyskowność działalności również nie jest wysoka (ok.[...] zł) nie tylko w kontekście kosztów projektu ale i wkładu własnego. We wniosku nie wykazano żadnego innego finansowania niż środki własne. Zastrzeżenia budzi również wykonalność techniczna projektu i organizacyjno-kadrowa. Brak pełnej informacji w tym zakresie nie odpowiada wymogom zaleceń instrukcji wypełniania wniosku w pkt B.10 i B.11. Również drugi oceniający stwierdził, że na podstawie przedstawionych dokumentów finansowych firmy, posiadanych środków finansowych i osiąganych wyników skarżąca nie dysponuje zapleczem finansowym niezbędnym do realizacji projektu. We wniosku skarżąca wskazała finansowanie ze środków własnych oraz kredytu obrotowego, którego jednak nie wykazała żadnym załącznikiem. Z tej przyczyny uznano ten wpis za omyłkę pisarską. Wobec wykazania środków własnych nie wzywano skarżącej do uzupełnienia wniosku w zakresie kredytu obrotowego. Oceniający uznał, że wykazane środki finansowe nie są w stanie zapewnić nawet pokrycia wkładu własnego, który wynosi [...] zł, nie mówiąc o możliwości sfinansowania całego projektu w kwocie [...] zł, która to kwota podlegałaby zwrotowi po realizacji projektu z racji jego jednozadaniowości. Nadto ładowarka ma być posadowiona na terenie dzierżawionym, bez podpisanej umowy dzierżawy z jego właścicielem co poddaje w wątpliwość gwarancję trwałości projektu,, która wynosi 3 lata, zatrudnianie tylko dwóch osób i planowane zatrudnienie tylko kierowcy ładowarki. Nie wykazała zatem potencjału kadrowego i organizacyjnego do realizacji projektu. Wnioskodawca wykazał posiadane zasoby techniczne w postaci koparki gąsienicowej oraz mobilnego zestawu naprawczego, które będą stanowiły ciąg technologiczny systemu do usługi załadunku z zakupywaną ładowarką kołową. Wszystkie niezbędne do świadczenia usług środki trwałe wnioskodawczyni planuje zakupić w ramach projektu. Oceniający podkreślił, że wnioskodawczyni nie posiada doświadczenia w realizacji projektów finansowanych ze środków własnych. Jednakże przedstawione we wniosku informacje oraz jego załączniki nie pozwalają uznać aby opisywane kryterium zostało spełnione.

W proteście skarżąca zarzuciła, że oceny ekspertów są niespójne a we wniosku zawarte są wszystkie informacje, których brak zarzucił ekspert nr 1, gdyż dostrzegł je ekspert nr 2, np. dzierżawa terenu. Błędne było również zaniechanie wezwania skarżącej do uzupełnienia wniosku w zakresie finansowania, gdyż skarżąca posiada promesę kredytową, którą mogła okazać. Również wadliwie przez obu ekspertów zostało cenione Kryterium merytoryczne zerojedynkowe: realność wskaźników. Nie podniesiono jednak konkretnych zarzutów tej wadliwości poza wpływem na jego ocenę negatywnej oceny wcześniej opisanego kryterium: Potencjał finansowy,...szczególne zastrzeżenia budzi ocena w zakresie posiadanych zasobów technicznych i doświadczenia. Skarżąca nie zgadza się ze stanowiskiem enigmatyczności stwierdzenia o podpisaniu umowy dzierżawy terenu, bez wskazania konkretnej nieruchomości ani wykazania dlaczego dotychczasowa siedziba jest niewystarczająca. Wątpliwości te można było wyjaśnić na wezwanie. Nie zgadza się także z uznaniem wskazania źródła finansowania ze środków kredytu obrotowego, bez potwierdzenia za omyłkę pisarską. Informacje w tym zakresie należało uzupełnić, zgodnie z pkt 5.3 pkt 4 i pkt 5.2 pkt 6 w trybie wezwania, czego organ ani ekspert nie uczynił. Skarżąca posiada promesę kredytową i była pewna, że zostanie wezwania do jej okazania.

Podsumowując rozpatrzenie protestu IZ stwierdziła, że podniesione zarzuty nie znajdują umocowania w Regulaminie oraz Instrukcji wypełniania wniosku odnośnie spornych pkt B.10 i B.11. weryfikacja nastąpiła zgodnie z wymogami art. 125 ust. 3 rozporządzenia. Skarżąca znała kryteria weryfikacji wniosku, które sprowadzają się do odpowiedzi na pytania:

- czy posiada odpowiednie zasoby ludzkie (organizacyjne i kadrowe);

- czy posiada odpowiednie zasoby techniczne (posiadana infrastruktura);

- czy zakres projektu, sposób wykonania, okres realizacji, posiadanie pozwolenia, zezwolenia umożliwiającego realizację projektu;

- czy posiada potencjał finansowy zapewniający wykonalność projektu.

Nie było też wątpliwości, że weryfikacja jest prowadzona na podstawie załączonych dokumentów finansowych (m.in. sprawozdań finansowych, dokumentów potwierdzających posiadanie środków na realizację projektu), dodatkowych załączników oraz opisu wniosku o dofinansowanie, w tym prognoz finansowych. W ocenie potencjału ludzkiego oraz technicznego zostanie wzięty pod uwagę stan zastany jak i deklaratywny (wskazany we wniosku jako zakres rzeczowy).

Eksperci odnieśli się do definicji kryteriów i na jej podstawie dokonali oceny, która została poparta uzasadnieniem. Obaj uznali, że skarżąca nie posiada potencjału finansowego do realizacji inwestycji, a w przypadku eksperta nr 1 zastrzeżenia budzi wykonalność techniczna i organizacyjno- kadrowa projektu. Nie są to jednak oceny znacznie/skrajnie rozbieżne, wymagającej ponownej oceny merytorycznej. W przypadku kryterium zerojedynkowego rozbieżność musiałaby sprowadzać się do ocen 1:0 a nie 0:0. Sytuacja taka nie wystąpiła w kontrolowanej sprawie. IŻ podkreśliła, że rozbieżność nie dotyczy kwestii dodatkowych, niewymienionych w kryterium. W spornym kryterium obaj eksperci uznali, że nie zostało spełnione, co powoduje brak rozbieżności. Dalej IZ przywołała Instrukcję wypełniania pkt B.10 i wykazała, że wnioskodawczyni, że przedstawiła wszystkich wymaganych informacji, które to braki skutkowały negatywną oceną. Oceny dokonuje się na podstawie przedstawionych informacji a nie domysłów. Przykładowo prowadzenie działalności od 9 lat nie dowodzi doświadczenia w realizacji podobnych przedsięwzięć. Na podstawie przedstawionego wniosku i jego załączników obaj oceniający uznali, że projekt nie jest wykonalny pod względem finansowym.. Wnioskodawca wykazał zabezpieczenie 1/3 środków niezbędnych dla realizacji projektu a nie całości projektu do czego był zobowiązany. Nie wymagało to wyciągu bankowego z konta na całą kwotę ale udokumentowania stanu sfinansowania całego projektu. Koniczność wykazania finansowania obrazowały także pytania do IOK, które organ przywołał wraz z odpowiedziami zostawiając je z ocenami ekspertów w niniejszej sprawie. Podkreśliła również, że wykazanie częściowego finansowania projektu nie stanowi braku formalnego. Wniosek jest kompletny i nie wymaga uzupełnienia, jak również podlega ocenie w wersji przedstawionej. Nadto wezwanie ekspertów do uzupełnienia wniosku jest ich prawem a nie obowiązkiem. To wnioskodawca jest zainteresowany uzyskaniem dofinansowania i winien przygotować wniosek zgodnie z instrukcją.

Również kryterium merytoryczne punkowe 0/1 Realność wskaźników, w przypadku oceny obu ekspertów nie zostało spełnione, co opisali w dokonanej ocenie, którą IZ przywołała. Skarżąca nie wykazała analizy konkurencji czy opinii o innowacyjności lub innych argumentów potwierdzających przyjęte założenia. Innymi słowy nie wykazała, że zaplanowane do osiągnięcia efekty w postaci wskaźników są możliwe do zrealizowania przy pomocy działań zaplanowanych w projekcie.

Podsumowując IZ stwierdziła, że zgodnie z pkt 4.6 Regulaminu, w pierwszej kolejności na etapie oceny kryteriów merytorycznych, projekt jest weryfikowany pod kątem spełnienia kryteriów punktowych zerojedynkowych. W przypadku skarżącej nie spełniono dwóch z nich (Potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny oraz Realność wskaźników), a dla negatywnej oceny projektu wystarczy jedna ocena negatywna kryterium zerojedynkowego.

Od powyższego rozstrzygnięcia skarżąca wywiodła skargę. Zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o zasadach realizacji programów pomocowych z [...] r. przez przeprowadzenie oceny projektu w sposób naruszający prawo, które miało istotny wpływ na wynik oceny. Wniosła o uchylenie zaskarżonej uchwały i zasądzenie kosztów. W uzasadnieniu podkreśliła, że gwarantowała utrzymanie projektu przez okres 3 lat od zakończenia jego realizacji, nie planowała bowiem zaprzestania działalności ani zmiany jej profilu czy struktury własnościowej. Główna działalność prowadzona byłaby na terenie [...] z możliwością rozszerzenia na cały kraj. Nie zgodziła się też z oceną niewykonalności finansowej projektu. Posiada wystarczające środki na jego realizację, posiada zaplecze finansowe i otrzymała promesę na kredyt z banku, z którego mogłaby go sfinansować. Nie zgadza się ze stanowiskiem IZ, ze nie została wezwana do jego pełnego wykazania. Skarżąca nie popełniła żadnej omyłki pisarskiej, a co najwyżej dopuściła się błędu formalnego i z tej przyczyny wniosek winien być skierowany do ponownej oceny (podrozdział 5.2). Nadto zakwestionowane kryteria podlegają procedurze uzupełnienia w formie wezwania. Potwierdzeniem posiadania środków na sfinansowanie projektu jest załączona do skargi promesa kredytu inwestycyjnego dla realizacji projektu.

W odpowiedzi na skargę, IZ RPO W[...] wniosła o jej oddalenie, jako niezasadnej i podkreśliła, że Konkurs odbywał się na podstawie Regulaminu, który ma zastosowanie w stosunku do wszystkich uczestników. W chwili składania wniosku skarżąca nie posiadała wymaganego potencjału do prawidłowej realizacji projektu (brak środków finansowych wkładu własnego, zbyt niski poziom przychodów), nie wykazała też, że projekt technicznie jest możliwy do realizacji i posiada zdolności kadrowe do jego realizacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

W sprawie kognicja Sądu wynika wprost z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tekst jedn.: Dz. U. z 2020 r., poz. 818 ze zm. - dalej: ustawa, ustawa o zasadach realizacji) w zw. z art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 - dalej: ppsa). Należy wskazać, że ustawa o realizacji zawiera rozwiązania autonomiczne, regulujące wybrane zagadnienia procesowe, w tym także kierunki rozstrzygnięć, jakie może podjąć sąd załatwiając skargę (art. 61 ust. 8). Natomiast w zakresie nieuregulowanym, w postępowaniu sądowoadministracyjnym, odpowiednie zastosowanie znajdą przepisy ppsa (określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem jednak art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 ppsa; art. 64 ustawy). Przypomnieć też należy, że w myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) - sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Do kryterium legalności nawiązał zresztą ustawodawca również w art. 61 ust. 8 pkt 1 ustawy, gdyż w przepisie tym nakazał sądom uwzględnienie skargi w wypadku stwierdzenia, że ocena konkretnego projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą (lub pośredniczącą). Jeżeli wynik kontroli jest pozytywny skarga podlega oddaleniu, stosownie do art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy.

Należy wskazać, że procedura odwoławcza została wyczerpana. Skarżąca po otrzymaniu informacji o negatywnej ocenie projektu, wniosła w terminie przewidzianym ustawą protest, który nie został uwzględniony. Następnie w ustawowym terminie 14 dni złożyła skargę do WSA w Gliwicach na negatywne rozpatrzenie protestu, co powoduje, że zostały zachowane wszystkie wymogi formalne i wyczerpany tryb zaskarżenia określony w ustawie wdrożeniowej, umożliwiając Sądowi dokonanie kontroli zaskarżonego aktu.

Wyjaśnienia wymaga również, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na mocy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału III WSA w Gliwicach z [...] r. wydanego w oparciu o art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. Z 2020 r., poz. 374 z późn. zm.), w związku z zarządzeniem Prezesa NSA z 16 października 2020 r. Podkreślić przy tym należy, iż w skardze została wyrażona aprobata na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, jeżeli ze względu na przepisy szczególne Sąd zadecyduje o rozpoznaniu jej na posiedzeniu niejawnym. Tak też sytuacja miała miejsce z uwagi w/w zarządzenia.

Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy o zasadach realizacji właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu. Regulamin konkursu określa w szczególności kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia, a wraz z załącznikami – jako dokument systemu realizacji – nie może podlegać wykładni, której rezultat byłby nie do pogodzenia z normatywnymi zasadami przejrzystości oraz rzetelności wyboru projektów do dofinansowania oraz z zasadą równego dostępu wnioskodawców do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów. Wynikająca z art. 37 ustawy zasada przejrzystości, rzetelności i bezstronności wyboru projektów oraz równości traktowania wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania dotyczy każdego etapu konkursu, począwszy od momentu przygotowania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego, aż po zakończenie postępowania konkursowego. Zasady te mają charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów w pomocy unijnej, znajdując umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy wywodzącej się z traktatowej zasady równości (por. wyrok NSA z 5.04.2017 r., sygn. akt II GSK 641/17, www. orzeczenia.nsa.gov.pl).

Dokonując kontroli w tak zakreślonych granicach, Sąd stwierdził, że ocena formalno-merytoryczna przedstawionego przez skarżącą wniosku (projektu) przeprowadzona została w sposób zgodny z prawem, w związku z czym brak było podstaw do uwzględnienia skargi.

Istotę sporu przed tut. Sądem stanowi odpowiedź na pytanie czy skarżąca w złożonym wniosku wypełniła jego poszczególne pola zgodnie ze wskazaniami Regulaminu i Instrukcji wypełniania wniosku oraz załączyła niezbędne dokumenty. W tym zakresie Sąd podzielił stanowisko organu uznając, że każde oświadczenie zawarte we wniosku winno podlegać prostej weryfikacji, zwłaszcza w sytuacji gdy dotyczy to kryterium zerojedynkowe, którego niespełnienie skutkuje odrzuceniem wniosku. W tym zakresie Sąd odwołuje się do licznych orzeczeń sądów administracyjnych dotyczących oceny potencjału finansowego wnioskodawcy (I GSK 81/21, III SA/Łd 256/21, III SA/Łd 171/21, III SA/Łd 77/21, I SA/Go 327/20, I SA/Ol 599/20, III SA/Gd 666/20, III SA/Po 458/20, I GSK 337/18, publ. CBIS), które podkreślają znaczenie Regulaminu i Instrukcji przy wypełnianiu wniosku i wykazywaniu spełnienia kryteriów merytorycznych, zerojedynkowych, wykazujących zapewnienie posiadania możliwości finansowych realizacji objętego wnioskiem projektu w niezbędnym zakresie.

Bezsporne w sprawie pozostaje to, że we wniosku z [...] r. skarżąca wskazała, prócz pkt B.10 i B.11 źródło dofinansowania w pkt. D.3.a środki własne [...] zł oraz kredyt [...] zł na łączną kwotę projektu [...] zł. Wśród załączników wniosku wymienionych w poz. G.1 załączniki obowiązkowe pod poz. 16 wskazano wyciąg z konta – dokumenty potwierdzające finansowanie oraz kondycję finansową firmy PIT-36L za rok 2019, 2018 i 2017, dokumenty obrazujące spadek dochodów, sprawozdanie z audytu.

Należy wskazać, że sformalizowanie postępowania konkursowego ma na celu zdyscyplinowanie wnioskodawców, zachowanie ich wysokiej staranności, tak aby w konsekwencji doszło do ułatwienia wyłonienia zwycięzcy konkursu i szybkiego załatwienia sprawy w związku z koniecznością terminowego rozdysponowania środków finansowych (wyrok NSA z 24.05.2017r., II GSK 1028/17, LEX nr 2308603, czy z 7.06.2018 r. I GSK 2236/18). To na podmiocie aplikującym spoczywa ciężar przekonania instytucji dokonującej wyboru projektu o spełnieniu obowiązujących w danym naborze kryteriów opisanych m.in. w Regulaminie i Instrukcji wypełniania wniosku, które wraz z załącznikami stanowi zasadniczy dokument postępowania dowodowego w sprawie dofinansowania unijnego i mają moc wiążącą dla rozstrzygnięcia konkursu. Za wadliwe sporządzenie wniosku winę a właściwie konsekwencje w postaci braku dofinansowania ponosi wnioskodawca (wyrok NSA z 6.12.2017r., II GSK 3765/17, LEX nr 2479178, wyrok NSA z 3.02.2017 r., II GSK 60/17, LEX nr 2232354, wyrok NSA 20.02.2018 r., II GSK 4280/17, LEX nr 2457314, wyrok WSA w Warszawie z 12.10.2017r., V SA/Wa 1585/17, LEX nr 2436178). Wnioski są oceniane według przyjętych kryteriów, tych samych dla wszystkich podmiotów aplikujących i na tych samych zasadach (wyrok WSA we Wrocławiu z 6.12.2017r., III SA/Wr 685/17, LEX nr 2438566). Każdy uczestnik konkursu wyraża akceptację dla zasad konkursu i w dalszych swych działaniach w postępowaniu konkursowym, chcąc uzyskać środki pomocowe, musi się do tychże zasad precyzyjnie stosować. Musi też zapoznać się z Instrukcją wypełniania wniosku, przywołanymi w niej definicjami oraz wskazówkami dla rozumienia niektórych pojęć, które również w przedmiotowej sprawie występowały.

Wniosek skarżącej był rozpatrywany w trybie konkursowym, z zachowaniem zasad równego traktowania wszystkich wnioskodawców (art. 37 ust. 1 ustawy), zgodnie z obowiązującą w tym naborze dokumentacją konkursową (m.in. Regulaminem, Instrukcją wypełniania Wniosku). Oznacza to, że za treść wniosku oraz jego załączników odpowiada wyłącznie skarżąca, która - dla osiągnięcia skutku otrzymania dofinansowania ze środków publicznych - winna sformułować wniosek oraz wypełnić jego załączniki w sposób nie budzący wątpliwości co do spełnienia wymaganych kryteriów (por. art. 37 ust. 2 ustawy), w tym możliwości sfinansowania projektu w całości do czasu otrzymania dotacji.

Ocena formalna wniosku polega w zasadzie na dogłębnej analizie porównawczej jego treści z warunkami konkursu a ocena formalno-merytoryczna dodatkowo ujawnia występujące we wniosku czy innych dokumentach wnioskodawcy sprzeczności. Stosownie do art. 57 ustawy, właściwa instytucja rozpatruje protest, weryfikując prawidłowość oceny projektu w zakresie kryteriów i zarzutów, o których mowa w art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5. Zgodnie natomiast z art. 37 ust. 1 ustawy, właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.

Zasada przejrzystości oceny projektów, której naruszenie skarżąca zarzuca, zdefiniowana jest w ust. 1 art. 37 ustawy i realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów, pozostając w ścisłej korelacji z zasadą rzetelności, która związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru, co odnosi się również do należytego umotywowania dokonanej oceny projektu, przyznanej mu liczby punktów. Sąd nie dopatrzył się naruszenia tej zasady, gdyż wbrew twierdzeniom skarżącej i podniesionym zarzutom nie dopatrzył się ich zasadności. W szczególności podniesione zarzuty dotyczące niespójności oceny ekspertów nie znajduje uzasadnienia. Eksperci działali na podstawie tych samych dokumentów (wniosku i załączników), dokonali ich analizy i doszli do tych samych wniosków akcentując różne elementy. Trudno dopatrzyć się w tej sytuacji niespójności lub sprzeczności.

Należy podkreślić, że reguły i kryteria wyboru projektów powinny być jasne, jednoznaczne, określając w sposób przejrzysty i precyzyjny konsekwencje prawne określonego działania lub zaniechania uczestników konkursu. I takowe były, gdyż procedura konkursowa wyłoniła beneficjentów, którzy je spełnili. Wskazane przez organ opisy dla pkt B.10 i B.11 wniosku, też nie budzi wątpliwości. W sposób jasny informuje o możliwościach wykazania finansowania projektu. Nie stanowi istotnego naruszenia prawa uznanie wskazania finansowania bez dokumentów potwierdzających z omyłkę pisarską. Bezsporne jest, że skarżąca potwierdziła tylko wkład własny wyciągiem bankowym. Innych dokumentów nie przedłożyła, chociaż wskazała kredyt w rachunku bieżącym.

Kontrola sądowa, zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy powinna bowiem zmierzać do oceny, czy argumentacja oceniającego w ramach komisji oceny projektów oraz instytucji zarządzającej w zaskarżonym rozstrzygnięciu protestu nie jest dowolna, tj. mieści się w granicach logicznego rozumowania, jest spójna, wyczerpująca (kompletna), odpowiada generalnym standardom prawa, zasadom doświadczenia życiowego, pozostaje w związku z dokumentami systemu realizacji programu operacyjnego i ustalonymi kryteriami, w sposób jasny i nie budzący wątpliwości prezentując przesłanki wyboru dokonanej oceny, przyznanej punktacji, odnosząc się do ram prawnych danego naboru oraz dokumentacji konkursowej. Tym samym również rozstrzygnięcie protestu przez właściwą instytucję zarządzającą winno zawierać szczegółową, jednoznaczną i rzetelną analizę kwestionowanych przez wnioskodawcę ocen projektu, z rozważeniem zarzutów i uwag zarówno osób oceniających projekt (ekspertów) w kartach oceny merytorycznej, jak i argumentacji i zarzutów zamieszczonych w proteście. Rozstrzygnięcie podlegające ocenie sądu musi zawierać powody, które zdecydowały o nieuwzględnieniu protestu wraz z ich uzasadnieniem. Przy formułowaniu oceny zachowana winna być swoboda - nie powinna ona jednak być dowolna i nacechowana arbitralnością. Dowolna będzie ona wówczas, gdy będzie sprzeczna z obowiązującymi unormowaniami, logiką, wiedzą, doświadczeniem życiowym, pozbawiona spójnego wywodu, gdy niewyjaśnione będą zrozumiale przesłanki oceny.

Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie uczyniono zadość wskazanym regułom i że stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nie nosi znamion arbitralności, czy dowolności. Konkurs został przeprowadzony na podstawie przywołanego wyżej Regulaminu i ustalonych warunków konkursu oraz przyjętych kryteriów.

W przedmiotowej sprawie organ poddał analizie oceny spełnienia kryteriów merytorycznych opisane i wykazane we wniosku skarżącej. Obaj oceniający dokonali negatywnej oceny kryterium: potencjał finansowy, organizacyjny i administracyjny Wnioskodawcy oraz Realność wskaźników. W sporządzonych ocenach, z którymi skarżąca w istocie nie polemizuje, na podstawie analizy dokumentów finansowych skarżącej stwierdzili, że nie dysponuje ona odpowiednim zapleczem finansowym dla realizacji projektu. Podkreślili, że z racji zakupu jednej maszyny, cały projekt jako jednozadaniowy nie podlega zaliczkowaniu, co powoduje, że skarżąca musi pokryć koszty całej inwestycji, w tym wkładu własnego w kwocie [...] zł brutto, [...] netto. Tymczasem kondycja firmy skarżącej nie gwarantuje środków finansowych na realizację wnioskowanego projektu. Wyciąg bankowy potwierdza posiadanie [...] zł a szacowana zyskowność to kwota [...] zł. Skarżąca wskazuje na kredyt obrotowy ale bez jego potwierdzenia jakimkolwiek dokumentem czy oświadczeniem o jego wysokości a na etapie skargi okazuje promesę udzielenia kredytu inwestycyjnego z [...] r. na kwotę [...] zł ważną do [...]r. Zestawiając datę wniosku i datę promesy wskazać należy, że [...] r. (data wskazana przez skarżącą) czy [...] r. (data wskazana przez organ) skarżąca nie dysponowała takim dokumentem ani nie wspomniała o nim we wniosku. Kredyt obrotowy a kredyt inwestycyjny to różne instytucje finansowe i takowa promesa winna zostać złożona wraz z wnioskiem, jak wyciąg bankowy lub skarżąca winna wskazać, że takowe rozmowy prowadzi i promesę na kredyt inwestycyjny ma uzyskać w określonym czasie. Nie uczyniła tego ale zarzuca organowi czy oceniającym, że nie wezwali jej do uzupełnienia wniosku przez przedstawienie dodatkowych załączników w tym zakresie. Zarzuty, te w świetle okazanych dokumentów oraz opisowej oceny kondycji finansowej jej firmy nie znajdują uzasadnienia. Skarżąca przedstawiła niezbędne w jej ocenie załączniki, wśród których wskazała tylko wyciąg z konta. Innych dokumentów potwierdzających posiadanie lub dysponowanie środkami umożliwiającymi przystąpienie do realizacji projektu nie przedłożyła. Zasadnie zatem organ uznał, że przedłożyła wszystkie dokumenty którymi dysponowała. Nie było potrzeby dodatkowego wzywania, skoro oceniający dysponowali dokumentami obrazującymi kondycję finansową firmy skarżącej, jej potencjał kadrowy i sprzętowy, opisem celu wniosku. W istocie zarówno w proteście jak i w skardze skarżąca nie podważa ocen dokonanych w ramach konkursu ale wyłącznie koncentruje się na wadliwości działania [...]CP przy ocenie formalnej wniosku i braku wezwania do jego uzupełnienia. Zarzuty te są chybione, gdyż na tym etapie komisja konkursowa nie może analizować zapisów wniosku i oceniać w istocie ich merytoryczną treść. Nie może oceniać czy załączniki potwierdzają treść zapisów wniosku. Ocena w tym zakresie należy do wnioskodawcy, który dodatkowe informacje otrzymuje w ramach instrukcji wypełniania wniosku. Skarżąca załączyła dokument wykazujący spełnienie kryterium obowiązkowego i ten był przedmiotem oceny. Po złożeniu wniosku a przed upływem terminu ich składania mogła dołączyć dowolny dokument. Po tym czasie było to niemożliwe, gdyż stanowiłoby naruszenie elementarnej zasady konkursu – równego traktowania stron. Okazanie zatem promesy z [...] r. na etapie protestu czy skargi dla rozstrzygnięcia sprawy pozostawało obojętne.

. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego instytucja zarządzająca jest ustawowo umocowana, w ramach nałożonego przepisem art. 26 ust. 1 ustawy obowiązku uwzględnienia zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz obowiązku zapewnienia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów, do wydawania aktów dotyczących oceny i wymogów dokumentacji konkursowej odnoszących się do kryteriów dokonywanej oceny wniosków, w postaci np. Regulaminu Konkursu czy określenia kryteriów wyboru projektów. Takie akty służące realizacji celu ustawowego - sprawnego i rzetelnego przeprowadzania konkursu - uznaje się za zgodne z prawem i uzasadniające domaganie się od uczestników konkursu wypełnienia jego warunków (wyrok NSA z 20.11.2009 r., II GSK 907/09; z 4.08.2010 r., II GSK 790/10, wyrok WSA w Krakowie z 7.01.2016 r., I SA/Kr 1808/15).

Przedmiotem postępowania regulowanego ustawą wdrożeniową jest ocena projektu, wobec czego właściwa instytucja jest związana konkretnym wnioskiem o dofinansowanie konkretnego projektu, co oznacza związanie treścią wniosku o dofinansowanie oraz załączoną do niego przez wnioskodawcę i wymaganą w danym postępowaniu konkursowym dokumentacją. Poza zakres zawartych w nich oświadczeń woli i wiedzy wnioskodawcy kształtujących – w kontekście wymogów określonych regulaminem konkursu – przedmiotowo istotne elementy projektu instytucja ta nie może, więc wykraczać, poprzez uczynienie przedmiotem oceny elementów niewynikających z wniosku o dofinansowanie projektu oraz dołączonej do niego dokumentacji. W konsekwencji nie jest również zobowiązana do dokonywania ustaleń czy też poszukiwania albo domniemywania istnienia innych jeszcze niż wskazane przez wnioskodawcę danych, z punktu widzenia, których projekt mógłby być oceniony, jako spełniający kryteria wyboru do dofinansowania. Byłoby to nie do pogodzenia z istotą oraz logiką omawianego postępowania, które jest postępowaniem konkursowym. Wiodące znaczenie mają w nim zasady szybkości i efektywności instrumentów dystrybucji środków pomocowych adresowanych do podmiotów ubiegających się o dofinansowanie projektowanych przedsięwzięć. Skoro, więc warunkiem koniecznym przyznania dofinansowania jest spełnianie przez projekt określonych regulaminem konkursu i wynikających z przepisów prawa kryteriów wyboru projektów, to w świetle przedstawionych argumentów za uzasadnione uznać należy twierdzenie, że to podmiot wnioskujący o przyznanie wsparcia – a nie instytucja odpowiedzialna za zarządzanie i realizację programu wsparcia – jest zobowiązany wykazać, że zgłaszany przezeń projekt kryteria te spełnia. Zadaniem wymienionej instytucji jest, bowiem ocena spełniania przez projekt tych kryteriów w oparciu o dane przedstawione przez samego wnioskodawcę (por. np. wyroki NSA z: 14.06.2017 r., sygn. akt II GSK 1549/17; 14.12.2016 r., z 12.03.21 r. sygn. akt I GSK 81/21 ).

W obu ocenach ekspertów, jak i ocenie IZ Sąd nie dopatrzył się wadliwości a zwłaszcza sprzeczności czy istotnych rozbieżności. Oceniający innymi słowami i wskazując częściowo inne argumenty dochodzą do tożsamych wniosków. Ich ocena jest spójna i logiczna. Wykazując realne zabezpieczenie finansowe na [...] zł czyli 1/3 wkładu własnego oraz zyskowności na działalności w kwocie [...] zł, po zrealizowaniu inwestycji na kwotę [...] zł. Trudno nie zgodzić się z oceniającymi, że skarżąca nie dysponuje odpowiednim zapleczem finansowym a przynajmniej go nie wykazała we wniosku i jego załącznikach.

Podsumowując stwierdzić należy, że zarzuty protestu, jak i skargi, nie podważają skutecznie prawidłowości dokonanej oceny. Skoro ocena wniosku skarżącej była rzetelna i obiektywna, formalnie poprawna, to nie było podstaw do uwzględnienia protestu, a w konsekwencji do uwzględnienia skargi.

W tym stanie rzeczy, uznając, że nie doszło do naruszenia prawa, Sąd - na mocy art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy - skargę oddalił.