Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1134/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 28
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz / spr. / Sędziowie WSA Ewa Rynczak AWSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2008 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącego W. W. kwotę 500 / pięćset / złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki decyzją nr [...]z dnia[...] r., znak[...] umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne wszczęte w sprawie z wniosku złożonego dnia [...] 2006 r. przez lokatorów budynku przy ul.... w K. - W. W., G. J., A. P., C. S., K.S. oraz A.Z., dotyczącego zajęcia przez PINB stanowiska w formie decyzji w sprawie nieprawidłowego stanu technicznego budynku przy ul.[...] w K.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia[...]r., znak: [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 104 k.p.a. w związku z art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. 2003 r., nr 207, poz. 2016 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania W.W działającego osobiście i przez pełnomocnika - J.W. oraz odwołania G.J., T. P., C. S., K. S., A. Z. działających przez pełnomocnika - J.W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K.-Powiat Grodzki z dnia [...] r., znak: [...] nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części obejmującej podstawę prawną i w tym zakresie orzekł: "na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. 2003 r., nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) oraz art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz.1 071 z poź. zm.)" a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zawiadomieniem z dnia [...] 2006 r. organ pierwszej instancji powiadomił lokatorów budynku przy ul. [...] w K. - W.W., GJ., A.P., C. S, K. S, A. Z. o wszczęciu na ich wniosek postępowania w sprawie nieprawidłowego stanu technicznego budynku przy ul.[...]w K. (k [...] akt organu pierwszej instancji). Do akt sprawy dołączono również protokoły z przyjęcia stron z dnia [...] r. (k [...] i [...] akt organu pierwszej instancji). Następnie decyzją nr [...] z dnia[...] r., znak:[...], PINB w K.-Powiat Grodzki "umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne wszczęte w sprawie z wniosku złożonego dnia [...] r. przez lokatorów budynku przy ul. [...] w K. - W.W, G.J., A. P., C. S, K.S., A.Z., dotyczącego zajęcia przez PINB stanowiska w formie decyzji w sprawie nieprawidłowego stanu technicznego budynku przy ul. [...] w K. ponieważ wniosek nie pochodzi od strony".

Od decyzji organu pierwszej instancji odwołali się w ustawowym terminie W. W. działający osobiście i przez pełnomocnika - J.W. oraz GJ., T.P., C.S., K. S, A. Z. działający przez pełnomocnika - J. W. (pełnomocnictwo w aktach organu pierwszej instancji, k-[...]).

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. stwierdził, że przedmiotem niniejszego postępowania jest badanie, czy w sprawie z wniosku złożonego dnia [...] 2006 r. przez lokatorów budynku przy ul[...]w K. - W.W, G. J., A.P, C. S, K. S., A. Z. zaistniały przesłanki do jego umorzenia. Podniesiono, że na w/w wniosek organ pierwszej instancji wszczął postępowanie w sprawie stanu technicznego budynku przy ul. [...]w K. Następnie umorzono to postępowanie jako bezprzedmiotowe z przyczyn podmiotowych, z tego względu, iż zostało ono wszczęte na wniosek podmiotów, którym w tej sprawie nie przysługuje przymiot strony.

W odniesieniu do ustalenia kręgu stron postępowania w sprawie stanu technicznego przedmiotowego budynku organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji i podniósł, że zgodnie z art. 61 § 4 k.p.a. "postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu". Norma prawna zawarta w w/w przepisie wskazuje jednoznacznie, iż postępowanie administracyjne może zostać zainicjowane przez podmiot posiadający do tego legitymację procesową, zgodnie art. 28 k.p.a. Natomiast wszczęcie postępowania na wniosek nielegitymowanej osoby jest podstawą do wydania decyzji o umorzeniu postępowania. Powołano się przy tym na orzecznictwo, zgodnie z którym wszczęcie postępowania na wniosek nie legitymowanej osoby jest podstawa do wydania decyzji o umorzeniu postępowania.

Organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowej sprawie chodzi o stan techniczny budynku. Kwestie te zostały uregulowane w art. 66 Prawa budowlanego, znajdującego się w Rozdziale 6 tej ustawy, zatytułowanym "Utrzymanie obiektów budowlanych". Rozpoczynający powołany Rozdział przepis art. 62 stanowi, że obowiązek utrzymania substancji budowanej w należytym stanie technicznym spoczywa na właścicielu (współwłaścicielach) lub zarządcy obiektu budowanego. Tylko te podmioty mogą być więc adresatami decyzji administracyjnych wydawanych w sprawach stanu technicznego obiektu budowlanego (lub jego części). Zatem ze względu na to, iż wnioskodawcy, którym przysługuje jedynie spółdzielcze własnościowe prawo do poszczególnych lokali mieszkalnych w budynku przy ul. [...] w K. (k-[..] akt organu pierwszej instancji), nie mają przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie stanu technicznego tego budynku, przedmiotowe postępowanie, jako wszczęte na wniosek podmiotów nie mających w nim interesu prawnego lub obowiązku w rozumieniu art. 28 k.p.a., a jedynie interes faktyczny oparty na przepisach prawa cywilnego, powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe z przyczyn podmiotowych. Nadmieniono przy tym, iż postępowanie w sprawie stanu technicznego może obejmować obiekt budowlany jako całość lub jego część. Za taką część nie uznaje się lokalu mieszkalnego (tak m.in. wyrok NSA IV SA 757/96, Lex nr 43310), co dodatkowo przemawia za tym, iż osobie, której przysługuje jedynie spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego w danym budynku, nie przysługuje przymiotu strony w postępowaniu w sprawie stanu technicznego tego budynku lub jego części.

Organ odwoławczy wskazał jednocześnie, że organ pierwszej instancji nie doprecyzował podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Nie można bowiem uznać za prawidłowe powołanie jako podstawy prawnej decyzji jedynie przepisu prawa procesowego bez wskazania właściwego przepisu prawa materialnego. Bezprzedmiotowość postępowania dotyczy zawsze konkretnej indywidualnej sprawy, w której ono się toczy. Nie można zatem umorzyć postępowania wyłącznie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. in abstracto, nie określając przedmiotu sprawy. W ocenie organu odwoławczego zbędne jest również powołanie w podstawie prawnej decyzji umarzającej postępowanie art. 104 k.p.a. Jednocześnie, mając na uwadze znajdujące się w aktach sprawy materiały, w tym przede wszystkim treść wniosku, który doprowadził do wszczęcia niniejszego postępowania, w ocenie WINB możliwe jest określenie przepisu prawa materialnego, stanowiącego podstawę prawną skarżonego rozstrzygnięcia, dlatego też organ odwoławczy w ramach przysługujących mu kompetencji zreformował zaskarżoną decyzję w tym zakresie.

Co do zarzutów zawartych w odwołaniu, wskazano, iż organ pierwszej instancji umorzył wprawdzie postępowanie w sprawie stanu technicznego budynku przy ul.[...] w K., wszczęte na wniosek skarżących, co w ocenie organu odwoławczego jest prawidłowe, jednakże nie zwalnia go to od podjęcia stosownych działań z urzędu. W zakresie zarzutu pozbawienia J.W. - pełnomocnika wnioskodawców niniejszego postępowania - gwarancji procesowych, wskazano, iż zarzut ten jest częściowo uzasadniony. Nie doręczono jej bowiem zaskarżonej decyzji. To samo dotyczy T.P., który był jednym z wnioskodawców niniejszego postępowania. Jednakże ze względu na to, iż pełnomocnik wniosła odwołanie w terminie przewidzianym dla osób, którym decyzję doręczono oraz w imieniu T.P., w których to imieniu J.W. działa jako pełnomocnik, odwołanie złożone przez G.J.T.P C S. K.S A Z.i W.W .a jej pośrednictwem zostało rozpatrzone. Zatem w niniejszym postępowaniu odwoławczym wadliwość postępowania pierwszoinstancyjnego została w tym zakresie sanowana. Zauważono także, iż w toku postępowania organ pierwszej instancji traktował J.W. jak stronę, o czym świadczy protokół z dnia [...]w tym zapewniono jej możliwość zapoznania się z aktami sprawy. Jednocześnie wskazano, iż niniejsze postępowanie zostaje umorzone z przyczyn formalnoprawnych, a jego zakończenie nie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.

Skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia[...]znak:[...]Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie G.J., W.W.,T. P., K.S., K. S. oraz A. Z.

Postanowieniem z dnia [...] 2007 r., sygn. akt: II SA/Kr 1134/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę G.J.,T.P., K.S., K.S. oraz A. Z..

Przedmiotem rozpoznania jest zatem sprawa ze skargi W.W

Skarżący zarzuca organowi administracji naruszenie art. 6 k.p.a. nakazującemu organom administracji państwowej działanie na podstawie prawa, naruszenie art. 7 k.p.a. przez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, naruszenie art. 28 k.p.a. przez nie przyznanie przymiotu strony osobom zamieszkałym w budynku nr [...], jaki w rzeczywistości nie został przekazany do użytkowania stwarzając sytuację zagrożenia życia, zdrowia i mienia znacznej wartości, naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. przez nie zebranie, nie rozpatrzenie, nie ocenienie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, co miało wpływ na ocenę stanu faktycznego, naruszenie przepisów ustawy Prawo budowlane, w tym art. 66 przez nie nakazanie wykonania robót eliminujących ciągłą destrukcję budynku spowodowaną samowolą budowlaną zgłaszaną przez lokatorów do PINB oraz WINB w ramach skarg od 2001 r., nie uwzględnienie faktu, że przez bezczynność urzędników PINB i WINB w [...] 2002 już wydarzył się incydent zagrożenia życia spowodowany samowolą budowlaną inwestora w zakresie zmiany rodzaju stropu: zamiast wylewanych przewidzianych zatwierdzonym projektem wykonano kanałowe nie zmieniając przy tym technologii wykonania sufitów, co powoduje ciągły stan zagrożenia życia w niektórych pomieszczeniach budynku.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jako naruszającej prawo oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ odwoławczy stwierdzając, że są przesłanki do umorzenia postępowania nie uwzględnił oraz nie ocenił materiału zgromadzonego w tej sprawie od 2001 r., w jakiej postępowanie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego był obowiązany rozpocząć już w 2001 roku na wniosek lokatorów przekazany do PINB pismem[...] z[...]2001 r. Organ nie uwzględnił też skarg indywidualnych i zbiorowych do PINB i WIMB w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu, w jakim samowolnie po jego wybudowaniu, a przed wyłudzeniem pozwolenia na jego użytkowanie dokonano istotnych zmian ingerujących w konstrukcję nośną - uprzednio bez zgody organu nadzoru zmieniając układ obciążeń poprzez zmianę rodzaju stropów oraz skarg emitowanych do PINB w latach [...] w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego ciągów wentylacji grawitacyjnej, jakie to dokumenty wraz z zatwierdzonym przez organ nadzoru projektem stanowiącym załącznik do decyzji o pozwoleniu na budowę PINB obowiązany był przekazać z aktami sprawy, aby organ odwoławczy mógł ocenić wagę problemu, szczególnie, że nieodpowiedni stan techniczny stropów w obiekcie spowodował już sytuację zagrożenia życia w 2002 r. w lokalu nr [...]. Wskazano, że stan wentylacji grawitacyjnej, na ekspertyzę jakiej nie wyraża zgody właściciel nieruchomości, powoduje stan zagrożenia życia we wszystkich mieszkaniach obiektu, a ekspertyza określająca stopień naruszenia statyki zalecona przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w[...] 2004 r. do dnia dzisiejszego nie została wykonana.

Skarżący podnosi, że organ odwoławczy nie zajął stanowiska w sprawie przekazywania informacji potwierdzających nieprawdę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przez pełniącą obowiązki Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego S.G., która w toczącej się od [...] 2004 r. sprawie o bezczynność PINB w zajęciu stanowiska w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu oświadczyła, że Inspektorat wydał już decyzję w tej sprawie, w jakiej do dnia dzisiejszego nawet nie zostało rozpoczęte postępowanie. Opierając się na tym oświadczeniu - WSA skargę na bezczynność PINB w zajęciu stanowiska dotyczącego nakazana wykonania prac eliminujących nieodpowiedni stan techniczny obiektu - oddalił.

Organ odwoławczy nie uwzględnił też faktu, iż rozpatrując sprawę II SAB/Kr 04 Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że członek spółdzielni w sytuacji zagrożenia co najmniej zdrowia ma przymiot strony, tak jak w nakreślonej linii orzecznictwa dotyczącego statusu strony - zilustrowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu z 3 lipca 2001 r., IV SA 1610/099 - przytoczonym w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.

Skarżący podkreśla, że lokatorzy mieszkający w obiekcie, jakiego nieodpowiedni stan techniczny powoduje zagrożenie ich życia, a co najmniej zdrowia i mienia znacznej wartości posiadają zarówno interes prawny jak i faktyczny wymagany art. 28 k.p.a. dla uznania ich jako strony w tym postępowaniu. Jest to szczególnie istotne dla kontroli działania urzędników PINB, którzy popełnili uchybienie wydając pozwolenie na użytkowanie obiektu, a teraz robią wszystko, aby przedłużać postępowanie w tej sprawie i wyłącznie pozorować działanie - czego organ odwoławczy nie dostrzegł oceniając zgromadzony od [...] 2001 r. materiał dowodowy w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu spowodowanego samowolą budowlaną w trakcie realizacji inwestycji i już po wybudowaniu obiekt, a przed jego przekazaniem do użytkowania.

Podniesiono wreszcie w skardze, że organ odwoławczy nie wniknął w meritum sprawy, albowiem mieszkańcy obiektu nie występują w sprawie swoich mieszkań - występują w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego całego obiektu jakim są: ciągi wentylacyjne stwarzające zagrożenie ich życia, elementy odprowadzające wodę powodującą destrukcję elewacji obiektu, pękające ściany na zewnątrz budynku i ściany budynku, jakie usytuowane są w lokalu użytkowym, jak i w poszczególnych mieszkaniach znajdujących się na linii sił związanych z naruszeniem statyki, samowolnie zmieniony rodzaj stropów - do jakich nie dostosowano technologii kładzenia tynku, jaki opadając płatami powoduje zagrożenie życia.

Organ Odwoławczy nie dostrzegł, iż PINB do dnia [...] r. nie podjął z urzędu żadnych działań w tej sprawie zgłaszanej od 2001 r., utrzymując stan zagrożenia życia mieszkańców wirtualnego obiektu przy ulicy[...], jaki nie jest obiektem przewidzianym projektem - jaki to projekt właściciel przedstawił organowi nadzoru, aby otrzymać pozwolenie na użytkowanie po tym, gdy dokonał w obiekcie, już po jego wybudowaniu zgodnie z w/w zatwierdzonym projektem - istotnych samowolnych zmian.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1269), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, iż sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Z istoty kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Ze względu na powyższą zasadę oraz treść art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, konieczne jest podkreślenie, że przedmiotem kontroli Sądu w przedmiotowej sprawie była kwestia zasadności podjęcia przez organ odwoławczy decyzji o charakterze procesowym, tj. decyzji w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. Poza tak określonym przedmiotem kontroli i poza kompetencjami sądu administracyjnego pozostaje możliwość merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Podkreślić należy, że w świetle art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04).

Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. organ odwoławczy ma kompetencję m.in. do uchylenia zaskarżonej decyzji (postanowienia) w całości albo w części i umorzenia postępowania pierwszej instancji. Z kolei zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Przesłanką umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. jest bezprzedmiotowość postępowania "z jakiejkolwiek przyczyny", czyli z każdej przyczyny powodującej brak jednego z elementów materialnego stosunku prawnego w odniesieniu do jego strony podmiotowej lub przedmiotowej. Niewątpliwie stwierdzenie, że wnioskodawca nie ma przymiotu strony postępowania skutkuje bezprzedmiotowością tego postępowania i uzasadnia podjęcie rozstrzygnięcia o jego umorzeniu.

Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że podstawą do umorzenia postępowania w sprawie było stwierdzenie, iż wnioskodawcy postępowania w sprawie nieprawidłowego stanu technicznego budynku przy ul.[...] w K., tj. lokatorzy legitymujący się spółdzielczymi własnościowymi prawami do lokali mieszalnych w tym budynku - W.W., G.J., A.P., C.S., K.S. oraz A. Z. nie mają przymiotu stron w tym postępowaniu.

Podkreślić należy, że obowiązkiem organu administracji publicznej rozstrzygającego indywidualną sprawę administracyjną jest zweryfikowanie z urzędu wszystkich elementów tej sprawy, tj. dokonanie ustaleń prawnych i podjęcie na ich podstawie rozstrzygnięcia na gruncie konkretnego stanu faktycznego. W tym zakresie mieści się również zweryfikowanie interesu prawnego poszczególnych osób - w tym również wnioskodawcy (lub wnioskodawców) - i jego związku z konkretnym postępowaniem administracyjnym. Indywidualny charakter spraw administracyjnych wymaga każdorazowego zbadania, komu w postępowaniu obejmującym określoną sprawę administracyjną służy status strony. Należy to uczynić tym bardziej wtedy, gdy zgłaszane jest żądanie uznania za stronę postępowania, jak to miało miejsce w toku postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją. Organ administracji powinien przy tym uzasadnić, dlaczego określone podmioty traktuje jako strony postępowania administracyjnego bądź też dlaczego odmawia określonym podmiotom tego rodzaju kwalifikacji. Tymczasem przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji motywy odmowy uznania skarżących za strony przedmiotowego postępowania administracyjnego nie zostały należycie wyjaśnione. Organy obydwu instancji przytaczając wyrażony w orzecznictwie ogólny pogląd, iż członkom spółdzielni mieszkaniowych nie przysługują prawa strony w postępowaniu administracyjnym, nie dokonały analizy stanu prawnego i faktycznego niniejszej sprawy w kontekście art. 28 k.p.a., która to regulacja ma w niniejszej sprawie podstawowe znaczenie. Ponadto, organ odwoławczy arbitralnie wskazuje, że z faktu, iż w myśl przepisów Prawa budowlanego obowiązek utrzymania substancji budowanej w należytym stanie technicznym spoczywa na właścicielu (współwłaścicielach) lub zarządcy obiektu budowanego, wynika wniosek, że tylko te podmioty mogą być adresatami decyzji administracyjnych wydawanych w sprawach stanu technicznego obiektu budowlanego (lub jego części). Organy obydwu instancji pomijają jednak całkowicie milczeniem okoliczność akcentowaną przez skarżących zarówno w toku postępowania administracyjnego, jak i w skardze do sądu administracyjnego, a dotyczącą bezpośredniego wpływu stanu technicznego budynku na prawa skarżących wynikające z spółdzielczych własnościowych praw do lokali mieszkalnych. Skarżący podnoszą bowiem, że stan techniczny budynku wpływa na stan techniczny ich mieszkań (wskazują np. we wniosku wszczynającym postępowanie na usterki techniczne dotyczące konstrukcji nośnej budynku, a w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji podnoszą, iż zły stan techniczny budynku wpływa na jego statykę). Nie jest przy tym rozstrzygająca kwalifikacja, czy lokal mieszkalny stanowi czy też nie część lokalu mieszkalnego, lecz zbadanie związku pomiędzy interesami prawnymi wnioskodawców a postępowaniem w sprawie stanu technicznego budynku przy ul. [...] w K., z zastrzeżeniem, że interes prawny musi znajdować poparcie w normach prawnych. Należy bowiem podkreślić, że zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

W ocenie sądu zasadne są te poglądy prezentowane w orzecznictwie sądowadministracyjnym, zgodnie z którymi w szczególnych sytuacjach dopuszcza się udział członka spółdzielni jako strony postępowania administracyjnego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2005 r., VII SA/Wa 473/04, Lex 169406), jednak po spełnieniu pewnych wymogów, a mianowicie: członek spółdzielni musi się legitymować spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu, tj. prawnorzeczowym tytułem do nieruchomości (wnioskodawcy takim tytułem prawnym się legitymują, co znalazło potwierdzenie w zaświadczeniu [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w K. z dnia [...] r. - k. [...]), a postępowanie administracyjne dotyczy obiektu, którego stan techniczny ma bezpośredni wpływ na warunki korzystania z tego lokalu mieszkalnego, które są chronione przepisami prawa materialnego, tj. art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Już we wcześniejszym orzecznictwie sądowoadministracyjnym sygnalizowano dopuszczalność uznania członka spółdzielni za stronę postępowania administracyjnego w sytuacji stwierdzenia, iż w związku z naruszeniem przepisów prawa materialnego naruszony został "własny, zindywidualizowany i skonkretyzowany interes" członka spółdzielni (zob. wyrok NSA z dnia 3 lipca 2001 r., IV SA 1610/99, LEX nr 53445). Pogląd ten sygnalizowany przez skarżących w toku postępowania administracyjnego został przez organy obydwu instancji pominięty bez wyjaśnienia przyczyn tego stanu rzeczy.

Związki interesu prawnego z postępowaniem w określonej sprawie administracyjnej należy badać na gruncie każdego indywidualnego przypadku. Z dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy wynika, że skarżący wskazują, iż nieprawidłowości techniczne budynku dotyczą zasadniczych konstrukcyjnych części tego obiektu i wpływają na sposób korzystania z należących do nich lokali mieszkalnych. Okoliczności powyższych, jak i kwestii związanych z rzeczywistą skalą wad technicznych budynku organy administracyjne nie rozważały w kontekście oceny związków interesu prawnego skarżących z postępowaniem w sprawie nieprawidłowego stanu technicznego budynku przy ul. [...] w K..

Brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego we wskazanym wyżej kierunku wskazuje, że zaskarżone rozstrzygnięcie o charakterze procesowym zostało wydane przedwcześnie. Dopiero zbadanie związku interesu prawnego skarżących legitymujących się własnościowymi spółdzielczymi prawami do lokali w budynku przy ul. [...]w K., da podstawę do oceny ich legitymacji procesowej w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym.

Zważywszy na kategoryczny charakter regulacji art. 28 k.p.a. oraz na konsekwencje, jakie wiążą się ze stosowaniem tego przepisu, wskazać należy, że organy administracji powinny dołożyć szczególnej staranności w ustalaniu katalogu stron postępowania administracyjnego. Tylko wówczas realizowane są przez organ zasady ogólne postępowania administracyjnego, zwłaszcza te określone w art. 7 i 11 k.p.a., zgodnie z którymi w toku postępowania organy administracji publicznej nie tylko stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, ale także powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy. Naruszenie przez organy administracji powyższych regulacji i niewyjaśnienie wszystkich istotnych - wskazanych wyżej - okoliczności sprawy stanowi uchybienie przepisom postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdy się zważy, że naruszenie zasady czynnego udziału stron w postępowaniu (art. 10 k.p.a.) może prowadzić w konsekwencji do wyeliminowania decyzji administracyjnej z obrotu prawnego i ponownego rozstrzygnięcia sprawy w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego.

W tym stanie rzeczy - mając na uwadze treść art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270), należało uchylić zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., znak: [...], jak i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w kierunku oceny legitymacji procesowej wnioskodawców zdeterminował bowiem w sposób bezpośredni rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.

Zgodnie z treścią art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

W przedmiotowej sprawie należy stwierdzić, iż wskazane wyżej uchybienia nie mogą być konwalidowane wyłącznie w postępowaniu przed organem drugiej instancji, gdyż ich wyeliminowanie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w większym zakresie przekraczającym kompetencje organu odwoławczego.

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270).