Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 636/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-06-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Wyłączenie sędziego
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 18 i art. 19
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 marca 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 403/15 oddalające wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Wojciecha Jakimowicza w sprawie ze skargi P.P. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w K. z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy uczestników studiów doktoranckich postanawia oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 15 marca 2016 r. oddalił wniosek P. P. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Wojciecha Jakimowicza w sprawie ze skargi P.P. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w K. z dnia [...] stycznia 2015 r. w przedmiocie skreślenia z listy uczestników studiów doktoranckich.

W uzasadnieniu Sąd podał, że skarżący w piśmie z dnia 29 lutego 2016 r. wniósł o wyłączenie sędziego WSA Wojciecha Jakimowicza, zarzucając mu szereg uchybień w toku rozpoznania niniejszej sprawy, zwłaszcza brak bezstronności.

Sędzia Wojciech Jakimowicz złożył na piśmie z dnia 4 marca 2016 r. oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności przewidziane w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), które mogłyby stanowić podstawę wyłączenia go od orzekania w niniejszej sprawie.

Oddalając wniosek Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z przyczyn wyłączenia sędziego Wojciecha Jakimowicza od rozpoznania sprawy z mocy ustawy. Skarżący nie wykazał również w żaden sposób, by zaistniały jakiekolwiek wątpliwości co do bezstronności tego sędziego. Zawarte we wniosku o wyłączenie sędziego twierdzenia w świetle wyjaśnień sędziego należało zaś uznać, zdaniem Sądu

za niepotwierdzone i gołosłowne.

Sąd zwrócił uwagę, że wyłączenie sędziego, o którym mowa w art. 19 p.p.s.a., ma zapewnić obiektywizm sądu i nie może być traktowane jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów. Nie może tym samym służyć umożliwieniu stronie wybierania składów sędziowskich według jej subiektywnego odczucia. W szczególności nie stanowi uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie czy też stronniczo. Subiektywny pogląd strony co do trafności orzeczenia podjętego z udziałem danego sędziego nie stanowi przesłanki wyłączenia sędziego od rozpoznania danej sprawy.

Z tych względów Sąd stwierdził, że nie zachodzą przesłanki wyłączenia sędziego zawarte w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. i oddalił wniosek skarżącego.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł P.P., podtrzymując dotychczasową argumentację dotyczącą braku bezstronności sędziego WSA Wojciecha Jakimowicza wyrażoną wcześniej we wniosku o wyłączenie ww. sędziego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zażalenie nie jest zasadne.

Wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy (art. 18 p.p.s.a.), bądź też na wniosek strony lub żądanie sędziego (art.19 p.p.s.a.). W pierwszym ze wskazanych przypadków przyczyny wyłączenia sędziego zostały enumeratywnie wymienione, a zatem tworzą one katalog zamknięty, co wyłącza możliwość stosowania wykładni rozszerzającej. Natomiast na wniosek strony (bądź na żądanie sędziego) sąd wyłącza sędziego jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie. Zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego. Przy czym stosowanie do treści art. 20 powołanej ustawy, to strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać oraz uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Postanowienie w przedmiocie wyłączenia sędziego, zgodnie z treścią art. 22 § 2 p.p.s.a., poprzedza złożenie wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy. W obu przypadkach celem przyjętych regulacji jest przede wszystkim zapewnienie bezstronności sędziego i eliminacja wpływu, jaki może wywierać występowanie pewnej kategorii powiązań (osobistych, ekonomicznych, służbowych itp.) na orzekanie w postępowaniu sądowym. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego sprowadza się więc do eliminowania wszelkich przyczyn mogących skutkować w otoczeniu jakimikolwiek wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznawaniu określonej sprawy.

Zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, iż w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego Wojciecha Jakimowicza. W sprawie nie występują bowiem żadne okoliczności uzasadniające wyłączenie sędziego z mocy samej ustawy. Brak jest także przesłanek uzasadniających zastosowanie instytucji wyłączenia sędziego w oparciu o art. 19 p.p.s.a. Należy przede wszystkim wskazać, że z oświadczenia złożonego przez sędziego wynika, iż nie zachodzą żadne okoliczności, które mogłyby uzasadniać jego wyłączenie na podstawie art. 18 i 19 p.p.s.a. W świetle zaś utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które podważałyby wiarygodność oświadczenia sędziego. W rozpoznawanej sprawie skarżący zarówno we wniosku, jak również w zażaleniu nie wykazał w żaden sposób, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego objętego wnioskiem. Jak słusznie stwierdził Sąd pierwszej instancji, opisane szeroko we wniosku "zarzuty" dotyczące bezstronności sędziego w świetle złożonych przez niego wyjaśnień należy uznać za gołosłowne

i niepotwierdzone i jakie takie nie mogą stanowić podstawy uwzględnienia wniosku.

Nie jest bowiem wystarczające jedynie subiektywne przekonanie skarżącego o braku bezstronności sędziego. Przyczyny wyłączenia muszą mieć charakter obiektywny i znajdować potwierdzenie w podnoszonych przez stronę okolicznościach faktycznych.

W niniejszej sprawie taka sytuacja nie wystąpiła. Argumentacja zawarta w zażaleniu stanowi natomiast jedynie polemikę ze stanowiskiem zawartym zaskarżonym postanowieniu.

W konsekwencji stwierdzić należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie trafnie uznał, że złożony w sprawie wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługiwał na uwzględnienie.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718), orzekł jak w sentencji postanowienia.