Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 710/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2018-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 35, art. 268, art. 271
journal: Dz.U. 2017 poz 1566
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
article: art. 7, art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic Sędzia WSA Michał Ruszyński Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2018 r. sprawy ze skargi Zarządu Dróg Wojewódzkich na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty stałej za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do wód uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

W dniu [...] czerwca 2018 r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni, działając na podstawie przepisu art. 271 ust. 1 pkt ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1566 ze zm., określanej dalej jako u.p.w.) ustaliło - w formie informacji rocznej - Zarządowi Dróg Wojewódzkich (określanemu dalej ZDW) za okres od 1 stycznia 2018 r. do 31 grudnia 2018 r. opłatę stałą w wysokości 272 zł za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do wód, na podstawie pozwolenia wodnoprawnego, zawartego w decyzji Starosty z dnia [...] września 2016 r. nr [...], którą należy uiścić w czterech równych kwartalnych ratach,.

Organ podał, iż opata stała została obliczona zgodnie z art. 271 ust. 4 pkt 1 u.p.w. oraz § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2502 - określanego dalej jako rozporządzenie RM z dnia 22 grudnia 2017 r.), jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty wynoszącej 2,50 zł na dobę za 1 m3/s czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 365 dni i maksymalnego zrzutu określanego w pozwoleniu wodnoprawnym w ilości 1073,49 m3/h i wynoszącym po przeliczeniu 0,29819167 m3/s.

W piśmie z dnia [...] czerwca 2018 r. ZDW złożył reklamację, w której nie zgodził się z wysokością opłaty za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do wód, ustaloną w powołanej powyżej informacji rocznej, podkreślając, że obecnie ponosi koszty z tytułu odprowadzania wód deszczowych do [...] na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. Opłata będzie uiszczana do momentu wygaśnięcia pozwolenia, bądź do momentu zakończenia trwającej inwestycji, dla której została wydana decyzja z dnia [...] września 2016 r. nr [...]. Strona podała, iż na dzień sporządzania reklamacji nie wykonano jeszcze urządzeń wodnych zgodnie z pozwoleniem z 2016r., wobec czego nie jest ono wykorzystywane w zakresie odprowadzania wód opadowych i roztopowych do wód. W przypadku poniesienia kosztów zgodnie z informacją roczną opłata stała zostałaby powielona, więc nie może zdaniem strony zostać zapłacona. ZDW poinformował jednocześnie, iż w pozwoleniu wodnoprawnym nr [...] ujęto zlewnie sześciu wylotów: oznaczonych nr 1, 2 i 3 - gdzie odbiornikiem wód jest [...] oraz wylotów oznaczonych WP1, WP2 oraz WP3 - gdzie odbiornikiem wód jest ziemia. W związku z czym wielkość maksymalnego zrzutu powinna być określona jedynie na podstawie zrzutu wylotami oznaczonymi nr 1, 2 i 3. Decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] Dyrektor Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, działając na podstawie art. 273 ust. 6 w zw. z art. 271 ust. 1, art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 u.p.w. oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm. - określanej dalej jako k.p.a.), określił ZDW, za okres 1 stycznia 2018 r. - 31 grudnia 2018 r. opłatę stałą w wysokości 272 zł za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do wód.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż art. 271 u.p.w. nie wyłącza z obowiązku ponoszenia opłaty stałej przedsięwzięć niezrealizowanych, natomiast pozwolenie wodnoprawne obowiązuje od [...] września 2016 r. do [...] września 2026 r. Opłata stała za usługi wodne określa zatem gotowość środowiska wodnego do korzystania z usług wodnych przez cały rok. Organ wskazał, iż naliczenie opłaty stałej dokonano na podstawie obowiązującego pozwolenia wodnoprawnego, w którym ilość wprowadzanych do wód i do ziemi - wód opadowych i roztopowych podana jest łącznie. Podkreślił również, iż z uwagi na nieuwzględnienie reklamacji, stosownie do art. 273 ust. 6 u.p.w., zobowiązany był określić w przedmiotowej sprawie wysokość opłaty za usługi wodne w drodze decyzji.

Następnie organ podał, iż WZDW korzysta z usług wodnych na podstawie pozwolenia wodnoprawnego [...] z dnia [...] września 2016 r. wydanego przez Starostę, na odprowadzanie do wód lub do ziemi - wód opadowych i roztopowych w ilości: 1073,49 m3/h, co oznacza, że zgodnie z art. 298 pkt 1 u.p.w. obowiązany jest ponosić opłatę za usługi wodne.

Jako podstawę prawną określenia wysokości opłaty stałej organ wskazał art. 271 ust. 1 u.p.w. oraz § 6 rozporządzenia RM z dnia 22 grudnia 2017 r., dodając, iż opłata za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do wód została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty - wynoszącej 2,50 zł, czasu wyrażonego w dniach - wynoszącego 365 dni i maksymalnego zrzutu określonego w pozwoleniu wodnoprawnym w ilości 1073,49 m3/h wynoszącego po przeliczeniu 0,29819167 m3/s.

Na powyższą decyzję ZDW wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., domagając się jej unieważnienia.

Strona skarżąca podała, iż przesłała wielkości zrzutu z każdego wylotu obejmującego przedmiotową decyzję wodnoprawną zgodnie z operatem, na podstawie którego pozwolenie zostało wydane, przy czym łączna wielkość godzinowego maksymalnego zrzutu wód opadowych i roztopowych do wód wynosi 1038,9 m3/h. ZDW wyjaśnił również, iż na dzień dzisiejszy nie wykonano urządzeń wodnych zgodnie z przedmiotowym pozwoleniem, wobec czego nie jest ono wykorzystywane w zakresie odprowadzania wód opadowych i roztopowych do wód, dodając, iż obecnie trwa realizacja inwestycji, dla której Starosta wydał pozwolenie wodnoprawne. Czas budowy przedmiotowych urządzeń to: dla wylotu nr 3 - sierpień 2018 r., zaś dla wylotów nr 1 i 2 - maj 2019 r.

Zdaniem strony skarżącej - wbrew stanowisku organu - nie ma ona obowiązku ponoszenia opłaty stałej za przedsięwzięcia niezrealizowane, wskazując, iż opłata stała za usługi wodne winna być ponoszona za rzeczywiste, a nie hipotetyczne, odprowadzenie wód opadowych i roztopowych do wód. Ponadto zdaniem ZDW w myśl art. 7a § 1 k.p.a. powstałe w sprawie wątpliwości powinny zostać rozstrzygnięte na korzyść strony.

ZDW poinformował ponadto, iż odprowadza część wód opadowych i roztopowych do [...] z terenu wskazanego w decyzji Starosty nr [...] z dnia [...] września 2016 r., zgodnie z decyzją Starosty nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r., z tytułu której uiszcza opłatę stałą za usługi wodne, o czym wspomniano w piśmie nr [...] z dnia [...] czerwca 2018 r., stwierdzając, iż w przypadku poniesienia kosztów zgodnie z zaskarżoną decyzją opłata zostałaby powielona. Skarżący dodał, iż pozostała część wód spływa powierzchniowo z terenu dróg i infiltruje do ziemi, za co nie nalicza się opłaty stałej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi w całości podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej pod względem legalności i w granicach rozpoznawanej sprawy jest decyzja Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie określająca ZDW opłatę stałą w kwocie 272 zł za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych na podstawie pozwolenia wodnoprawnego, zawartego w decyzji Starosty z dnia [...] września 2016 r. nr [...], za okres od [...] stycznia 2018 r. do [...] grudnia 2018 r.

Podstawę materialną wydanej decyzji stanowił art. 268 ust. 1 pkt 3 lit. a , art. 271 ust. 4 u.p.w. i § 6 rozporządzenia RM z 22 grudnia 2017r. Kompetencja do wydania powyższej decyzji dla Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wynika natomiast z art. 271 ust. 1 pkt 1 i art. 273 ust. 6 w zw. z art. 14 ust. 6 pkt 2 u.p.w.

Zgodnie z art. 268 ust. 1 pkt 3 lit. a u.p.w. opłaty za usługi wodne uiszcza się za odprowadzanie do wód wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Stosownie natomiast do art. 271 ust. 4 pkt 1 u.p.w. wysokość opłaty stałej za odprowadzanie do wód: wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast, ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w m³/s, odprowadzanych do wód.

W związku z tym, organ ustalając opłatę za odprowadzanie do wód: wód opadowych lub roztopowych, przyjął jednostkową stawkę opłaty w wysokości 2,50 zł określoną w § 6 rozporządzenia RM z 22 grudnia 2017 r. , ilość dni w roku – 365 oraz maksymalny zrzut określony w pozwoleniu wodnoprawnym wynoszący po przeliczeniu 0,29819167 m³/s. Przepisy u.p.w. nie dostarczają prostej odpowiedzi na pytanie o moment powstania obowiązku uiszczenia opłaty stałej za odprowadzanie do wód - wód opadowych i roztopowych. Ocena prawidłowości wydanej przez organ decyzji wymaga kompleksowego przeanalizowania przepisów u.p.w. w świetle uwarunkowań prawodawstwa unijnego. Wejście w życie, z dniem 1 stycznia 2018 r., u.p.w. było wynikiem realizacji spoczywającego na Polsce obowiązku implementacji do krajowego porządku prawnego Dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz. Urz. WE L 327 z 22.12.2000, str. 1, z późn. zm. - Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 5, str. 275 - zwanej dalej "Ramową Dyrektywą Wodną"). W uzasadnieniu do projektu u.p.w. wskazano, że Ramowa Dyrektywa Wodna podkreśla konieczność zastosowania instrumentów ekonomicznych w celu racjonalizacji użytkowania zasobów i wynikających z tego strat w środowisku. Zgodnie z art. 5 i art. 9 oraz załącznikiem III do Ramowej Dyrektywy Wodnej, kraje członkowskie Unii Europejskiej są zobowiązane do opracowania analiz ekonomicznych korzystania z wody dla każdego obszaru dorzecza z uwzględnieniem zwrotu kosztów usług wodnych, który opiera się w szczególności o zasadę "zanieczyszczający płaci"/"użytkownik płaci". Analiza zwrotu kosztów wymaga również uwzględnienia kosztów środowiskowych oraz zasobowych. Ponadto państwa członkowskie mają zapewnić, że polityka opłat za wodę przewiduje odpowiednie działania zachęcające użytkowników do efektywnego wykorzystania zasobów wodnych i w ten sposób przyczynia się do osiągnięcia celów środowiskowych tej dyrektywy (Druk nr 1529 Rządowy projekt ustawy - Prawo wodne). Z art. 9 Ramowej Dyrektywy Wodnej wynika postulat wprowadzenia systemowego rozwiązania zrównoważonego gospodarowania zasobami wodnymi poprzez zbudowanie systemu usług wodnych opartego na zasadzie zwrotu kosztów usług wodnych i korzystaniu z wód poza zwykłym lub powszechnym korzystaniem. Zasadę tę ujęto w art. 9 ust. 3 u.p.w., zgodnie z którym gospodarowanie wodami opiera się na zasadzie zwrotu kosztów usług wodnych, uwzględniających koszty środowiskowe i koszty zasobowe oraz analizę ekonomiczną. Realizując powyższe wytyczne w przepisach u.p.w. wprowadzono katalog instrumentów ekonomicznych służących gospodarowaniu wodami, który przyczynić ma się do efektywnego i sprawnego gospodarowania zasobami wodnymi oraz do wydatkowania środków na działania związane z zapewnieniem dostępności wód o odpowiednich parametrach jakościowych i we właściwej ilości. Zgodnie z art. 267 pkt 1 u.p.w. jednym z instrumentów ekonomicznych służących gospodarowaniu wodami są opłaty za usługi wodne, w tym za usługi w postaci odprowadzania do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służących do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast (art. 268 ust. 1 pkt 3 u.p.w.). Stosownie do art. 270 ust. 11 u.p.w. opłata za usługi wodne za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej zależnej od istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych. W art. 35 ust. 3 u.p.w. skatalogowano różne usługi wodne, wskazując w pkt 7, że jedną z nich jest również odprowadzanie do wód lub do urządzeń wodnych - wód opadowych lub roztopowych, ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo w systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Natomiast w art. 35 ust. 1 u.p.w. przewidziano, że usługi wodne polegają na zapewnieniu gospodarstwom domowym, podmiotom publicznym oraz podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą możliwości korzystania z wód w zakresie wykraczającym poza powszechne korzystanie z wód, zwykłe korzystanie z wód oraz szczególne korzystanie z wód. Definicja ta, w odniesieniu do celu usług wodnych, odpowiada definicji zawartej w art. 2 pkt 38 Ramowej Dyrektywy Wodnej, zgodnie z którą usługi wodne oznaczają wszystkie usługi, które gospodarstwom domowym, instytucjom publicznym lub każdej działalności gospodarczej umożliwiają korzystanie z wód w określony sposób. W świetle powyższych przepisów wskazać należy, że definicja usług wodnych, z której nie wynikają wyraźnie kryteria pozwalające na zakwalifikowanie określonego korzystania z wód jako usługi wodnej, wymaga każdorazowego sprawdzenia, czy spełnione są kryteria określone w art. 35 ust. 1 u.p.w., czyli cel usług wodnych oraz czy dane korzystanie można zaliczyć do katalogu usług z art. 35 ust. 3 u.p.w. Zdaniem Sądu z art. 35 ust. 3 pkt 7 u.p.w. wynika, że usługa w postaci odprowadzania do wód - wód opadowych lub roztopowych jest immanentnie związana z istnieniem otwartych lub zamkniętych systemów kanalizacji deszczowej służących do odprowadzania opadów atmosferycznych albo istnieniem systemów kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Konsekwentnie z art. 268 ust. 1 pkt 3 u.p.w. wynika, że obowiązek poniesienia opłat za usługi wodne wiąże się z odprowadzaniem do wód - wód opadowych lub roztopowych uprzednio ujętych w oznaczone rodzaje urządzeń wodnych, tzn. w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej. Przez systemy kanalizacji deszczowej rozumie się zbiór urządzeń wodnych, takich jak kanały, rowy, rury, kolektory, przeznaczonych do odprowadzania wód opadowych lub roztopowych. Oznacza to, że o ile rzeczywiście opłata ta wiąże się ze skutkami opadów atmosferycznych, o tyle obowiązek jej ponoszenia dotyczy ściśle określonych sposobów odprowadzania wód opadowych lub roztopowych. Wynika z tego, że ustawodawca wyraźnie ograniczył zakres obowiązku opłatowego do odprowadzania do wód - wód opadowych lub roztopowych wcześniej już ujętych w określone urządzenia wodne: kanalizacji deszczowej bądź systemy kanalizacji zbiorczej. Urządzenia te bowiem służą przechwytywaniu wód opadowych lub roztopowych i ich dalszemu odprowadzaniu do wód. Warunkiem uznania urządzeń wodnych za urządzenia kanalizacji deszczowej bądź kanalizacji zbiorczej jest potwierdzenie, że zostały one wybudowane i oddane do użytku oraz, że funkcjonują realizując przypisaną im funkcję przechwytywania wód opadowych lub roztopowych i dalszego ich odprowadzania do wód. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w poglądach wyrażanych w piśmiennictwie (por. M. Białek, D. Chojnacki, T. Grabarczyk, Opłaty za usługi w nowym prawie wodnym, Warszawa 2018, s. 41), a także w orzecznictwie (por. wyroki WSA w Gdańsku z 1 sierpnia 2018 r., II SA/Gd 297/2018, z 25 lipca 2018 r.,II SA/Gd 295/18, z 11 lipca 2018 r., II SA/Gd 325/2018, wyrok WSA w Warszawie z 24 października 2018 r., VIII SA/Wa 473/18). Z powyższego wynika, że organy uprawione do ustalenia opłaty za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych nie mogą abstrahować od okoliczności faktycznych sprawy i poprzestawać wyłącznie na fakcie uzyskania przez podmiot ostatecznego pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych, gdyż rzeczywista możliwość korzystania z takiej usługi obecnie, zgodnie z u.p.w., aktualizuje się dopiero wówczas, gdy istnieją urządzenia wodne, tzn. otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej, które mogą posłużyć do przechwytywania i odprowadzania opadów atmosferycznych do wód. W braku tego rodzaju urządzeń wodnych, ujmujących uprzednio wody opadowe lub roztopowe zanim zostaną odprowadzone dalej do wód, nie ma możliwości realizowania usługi odprowadzania wód określonej w art. 35 ust. 3 pkt 7 u.p.w. W takiej sytuacji nie można również mówić o ziszczeniu się hipotezy art. 268 ust. 1 pkt 3 u.p.w obligującego podmiot do uiszczenia naliczonej przez organ opłaty. Podkreślić przy tym należy, że z powyższego przepisu wynika, że obowiązek ponoszenia opłat nie powstaje w przypadku odprowadzania wód opadowych lub roztopowych do ziemi. Dlatego też istnienie urządzeń wodnych składających się na otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej jest niezbędne dla możliwości ustalenia opłaty za usługę odprowadzania wód opadowych lub roztopowych do wód. Musi to się zatem odbywać nie powierzchniowo, ale przy pomocy urządzeń kanalizacyjnych, co czyni z ich istnienia warunek niezbędny dla ustalenia opłaty. O ile pozwolenie wodnoprawne jest źródłem danych niezbędnych do ustalenia wysokości opłaty stałej, o tyle samo jego istnienie nie jest warunkiem wystarczającym do określenia tej opłaty. Tego rodzaju wykładnia przepisów u.p.w. odnoszących się do odpłatności za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód jest w pełni zgodna z zasadami odpłatności za usługi wodne wynikającymi z u.p.w., a zwłaszcza z zasadą zwrotu kosztów usług wodnych oraz zasadą "korzystający płaci". Odpłatność za usługę wodną należy się tylko wówczas, gdy podmiot uprawniony ma możliwość korzystania z niej. Natomiast obciążenie tego rodzaju opłatą jest niedopuszczalne w braku urządzeń wodnych, które ujmowałyby wodę opadową lub roztopową. Prawidłowość powyższego stanowiska potwierdza również wykładnia przepisów u.p.w. uwzględniająca charakter opłat za usługi wodne, które są daninami publicznymi. Za daniny publiczne, zgodnie z nauką prawa i orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego uważa się świadczenia powszechne, przymusowe, bezzwrotne, ustalane jednostronnie w drodze ustawy i pobierane na rzecz podmiotu prawa publicznego w celu realizacji zadań publicznych (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 16 marca 2010 r., K 24/08, opubl. OTK-A 2010/3/22; L. Garlicki, M. Zubik (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskie, Komentarz. Tom II, LEX/el. 2016). Jest to zatem świadczenie zależne nie od woli osoby, lecz od zakresu podmiotowego i przedmiotowego ustawy podatkowej (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21 czerwca 2004 r., SK 22/03, publ. OTK-A 2004/6/59). Opłaty za usługi wodne, chociaż nie są tak powszechną daniną publiczną jak podatki, to jednak należy zaliczyć je do tej samej grupy ciężarów i świadczeń publicznych stanowiących źródła dochodów państwa. Skoro tak, to przepisy regulujące problematykę danin publicznych i ich stosowanie musi być zgodne z całokształtem obowiązujących norm i zasad konstytucyjnych. Stosowanie przepisów zobowiązujących do uiszczania opłat za usługi wodne nie może prowadzić do naruszenia wartości objętych ochroną konstytucyjną, a w szczególności nie może prowadzić do tego, ażeby opłaty te stały się instrumentem nadmiernego fiskalizmu. Władczość państwa jako źródło obowiązku opłat za usługi wodne oraz minimalny lub żaden wpływ jednostki na treść tego stosunku prawnego wymagają ścisłego, zgodnego z zakładanym celem ustawy, stosowania przepisów określających ten obowiązek. Podkreślić należy, że system opłat za usługi wodne został, w duchu Ramowej Dyrektywy Wodnej, oparty na zasadzie zwrotu kosztów usług wodnych, co oznacza, że ma tylko za zadanie zapewnienie państwu dochodów umożliwiających pokrycie kosztów usług wodnych, z których korzystają podmioty. Charakter opłat za usługi wodne jako daniny publicznej wymaga od organu stosowania wykładni prawa zawężającej ingerencję w uprawnienia jednostki i stosowania zasady rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych na korzyść strony (art. 7a § 1 k.p.a.). Podkreślić bowiem należy, że decyzje organów władzy publicznej, w których wątpliwości interpretacyjne rozstrzygnięto na niekorzyść strony, istotnie obniżają zaufanie do państwa i stanowionego przez nie prawa. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że z reklamacji oraz z treści skargi wynika, że skarżący ZDW uzyskał zawarte w decyzji Starosty z dnia [...] września 2016r. nr [...] pozwolenie wodnoprawne na wykonanie i likwidację urządzeń wodnych oraz na szczególne korzystanie z wód w zakresie odprowadzania wód opadowych i roztopowych pochodzących z odwodnienia przebudowanej drogi wojewódzkiej nr [...] na odcinku od m. [...] do granicy powiatu [...], jednakże wskazane w tej decyzji urządzenia nie zostały wykonane na dzień zaskarżonej decyzji, a tym samym wody opadowe i roztopowe nie są odprowadzane do [...]. Nie jest trafne stanowisko organu, iż opłata stała związana jest z wydaniem samego pozwolenia wodnoprawnego i związanej z tym gotowości środowiska do odbioru wody. W sytuacji gdy system kanalizacji deszczowej za pomocą, którego wody roztopowe i opadowe mają być wprowadzone do wód nie istnieje, brak jest podstaw do pobierania opłaty stałej, bowiem nie istnieje urządzenie wodne tworzące system kanalizacji deszczowej otwartej bądź zamkniętej, które można byłoby uznać za pełniące funkcję, o której mowa w art. 268 ust. 1 pkt 3 u.p.w.

Sąd zauważa, że ustalenia stanowiące podstawę rozstrzygnięcia organ ograniczył w zasadzie do istnienia pozwolenia wodnoprawnego, choćby bez analizy okoliczności wynikających z jego treści, nie rozpoznał istoty sprawy naruszając przepisy postępowania administracyjnego w postaci art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Pomimo tego, że nie ustalił okoliczności mających istotny wpływ na wynik sprawy, to jednak określił opłatę stałą za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służących do odprowadzania opadów atmosferycznych do wód. W świetle wskazanych wyżej poglądów prawnych, podzielanych przez Sąd, niewątpliwie organ przedwcześnie nałożył na skarżącego ZDW za okres od 1 stycznia 2018r. do 31 grudnia 2018r. opłatę stałą w wysokości 272 zł za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych, z naruszeniem przepisów art. 268 ust. 1 pkt 3 u.p.w. i art. 271 ust. 4 pkt u.p.w. stosując ich dyspozycję do stanu faktycznego, którego nie ustalił w sposób prawidłowy, tak aby w sposób jednoznaczny stwierdzić, iż wypełnia hipotezę powyższych przepisów. W związku z tym organ winien najpierw zweryfikować twierdzenia skarżącego co do kwestii istnienia urządzeń wodnych służących do odprowadzania wód opadowych i roztopowych, a następnie podjąć stosowne rozstrzygnięcie, mając na względzie powyższe wskazania Sądu. Było to w kontrolowanej sprawie tym bardziej istotne, w kontekście możliwości zdublowania opłat w związku z istnieniem wcześniejszego pozwolenia wodnoprawnego, odnoszącego się do urządzeń, które jeszcze istnieją. Ponadto zgodzić się również należy, ze stanowiskiem skarżącego, że nie ma podstaw do naliczenia opłaty stałej w świetle art. 268 ust. 1 pkt 3 lit. a u.p.w. w odniesieniu do wód opadowych i roztopowych, które nie są odprowadzane do wód, ale do ziemi, tj. za pośrednictwem wlotów oznaczonych nr WP1, WP 2 i WP3. To, iż pozwolenie wodnoprawne nie zawierało – jako wydane na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy prawo wodne - odrębnych wielkości odprowadzanych wód, istotnych z punktu widzenia naliczenia opłaty stałej, z rozbiciem na parametry odnoszące się do wód odprowadzanych do wód i do ziemi, nie oznacza, że organ mógł naliczyć łączną opłatę od wszystkich wód odprowadzanych zarówno do wód, jak i do ziemi. Organ w tego rodzaju sytuacji winien był oprzeć się na dokumencie (operacie wodnoprawnym), który stanowił podstawę wydania pozwolenia wodnoprawnego, w celu ustalenie wielkości wód odprowadzanych do wód opadowych i roztopowych do [...].

Mając na uwadze powyżej wskazane naruszenia przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego, które odpowiednio mogły mieć albo miały istotny wpływ na wynik postępowania, Sąd – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ) – uchylił zaskarżoną decyzję.