Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 239/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-06-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit.c, art. 200, art. 3 § 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 105, art. 31 § 1 pkt 2, art. 31 § 3, art. 138, art. 144 art. 105
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Anna Sękowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Łuczaj Sędzia WSA Marzena Milewska – Karczewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 17 czerwca 2020 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] listopada 2019 r., znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz strony skarżącej Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] kwotę 100 zł (sto) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z [...] listopada 2019 r., Nr [...], działając na podstawie art. 105 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. – dalej "kpa"), Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi orzekł o umorzeniu postępowania odwoławczego w zakresie ponownego rozpatrzenia sprawy, zakończonej postanowieniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] sierpnia 2019 r. Nr [...], orzekającym o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu Stowarzyszenia "[...]" w charakterze podmiotu na prawach strony.

Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Burmistrz W. procedując uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, pismem z 31 lipca 2015 r. wystąpił do Marszałka Województwa [...] o zaopiniowanie i przesłanie jego wniosku do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (dalej jako: Minister), dotyczącego wyrażenia zgody na przeznaczenie na cele nierolnicze 0,44 ha gruntów rolnych klasy RIIIa (0,28 ha) i RIIIb (0,16 ha) położonych w obrębie R.. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi

Minister decyzją z [...] kwietnia 2016 r. (Nr [...]) wyraził zgodę na przeznaczenie na cele nierolnicze wnioskowanych gruntów rolnych klas III o powierzchni 0,44 ha. Następnie, przy opracowywaniu podziału nieruchomości nr [...] na działki nr [...] i [...] dokonano ponownego pomiaru i ustalono, że powierzchnia działki nr [...] to 7,8032 ha a nie jak wcześniej podawano 7,5400 ha. Różnica w powierzchni tej działki spowodowała, że dane określające powierzchnie użytków rolnych obarczone były błędem, a wnioskiem powinno zostać objęte 0,5325 ha gruntów klas III (w tym: RIIIa 0,3048 ha i RIIIb 0,2277 ha) zamiast 0,4400 ha. W ocenie Burmistrza okoliczności te dały podstawę do zastosowania przepisu art. 155 kpa i zmiany decyzji z [...] kwietnia 2016 r. Minister decyzją z [...] marca 2019 r. (Nr [...]) odmówił zmiany swojej ostatecznej decyzji z [...] kwietnia 2016 r., wskazując na brak spełnienia przesłanki dotyczącej tożsamości sprawy. Następnie, postanowieniem z [...] maja 2019 r. (Nr [...]) Minister z urzędu wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją Ministra z [...] kwietnia 2016 r.

Pismem z 12 lipca 2019 r. Stowarzyszenia "[...] ", reprezentowane przez D.D., powołując się na art. 31 § 1 pkt 2 kpa, wystąpiło do Ministra o dopuszczenie Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu wraz z wnioskiem o zawieszenie postępowania w sprawie przeznaczenia na cele nierolnicze 0,5325 ha gruntów rolnych klas III położonych w obrębie R., w granicach gminy W.

Minister wskazując na brak spełnienia przesłanek wynikających z art. 31 § 1 pkt 2 kpa, postanowieniem z [...] sierpnia 2019 r. (Nr [...]) odmówił dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu, w charakterze podmiotu na prawach strony.

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem Stowarzyszenie pismem z 23 sierpnia 2019 r. złożyło wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu w charakterze podmiotu na prawach strony. Wniosek ten szeroko uzasadniło występowaniem interesu społecznego w dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu toczącym się przed Ministrem. Dodatkowo odwołało się do Regulaminu Stowarzyszenia, który wg niego świadczy, że ochrona gruntów rolnych mieści się w celach statutowych Stowarzyszenia.

Wskazanym na wstępie postanowieniem Minister umorzył postępowanie odwoławcze.

Organ wyjaśnił, że decyzją z [...] października 2019 r. (Nr [...]) Minister uchylił decyzję z [...] kwietnia 2016 r. (Nr [...]) w całości i wyraził zgodę na przeznaczenie na cele nierolnicze 0,5325 ha gruntów rolnych klas III, położonych na terenie gminy W. w obrębie R., w granicach działek ewidencyjnych nr [...] i [...]. To zaś w ocenie Ministra oznacza, że postępowanie w przedmiocie dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału, na prawach strony, w postępowaniu w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją z [...] kwietnia 2016 r. stało się bezprzedmiotowe, co uzasadnia jego umorzenie. Brak jest w takim wypadku podstawowej i niezbędnej przesłanki uniemożliwiającej merytoryczne rozstrzygnięcie wniosku, to jest pozostawiania postępowania przed organem administracji w toku. Uprawnienie z art. 31 § 1 pkt 2 kpa w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym w danej sprawie istnieje tak długo, jak długo postępowanie jest w toku, bowiem instytucja dopuszczenia do udziału nie funkcjonuje samodzielnie

Dodatkowo organ wyjaśnił, że mimo że grunty rolne są jednym z elementów środowiska, to w procedurach administracyjnych niejednokrotnie występują one w innym ujęciu przed różnymi organami, dlatego też cele statutowe Stowarzyszenia "[...]" dot. ochrony środowiska nie są tożsame z ochroną gruntów rolnych w kontekście ograniczana ich w przeznaczaniu na cele nierolnicze. Wobec tego przesłanka wynikająca z art. 31 § 1 pkt 1 kpa uzasadnienia dopuszczenia do udziału w postępowaniu celami statutowymi nie mogłaby zostać uznana za spełnioną. Również, błędnie wykonana klasyfikacja gruntów rolnych nie mieści się w celach statutowych Stowarzyszenia.

Nadto, organ wyjaśnił, że w toku postępowania wyjaśniającego, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w piśmie z 2 października 2019 r. (znak: [...]) przekazał informację, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty G. z [...] lutego 2015 r. (Nr [...]) orzekającej o zmianie klasyfikacji gruntów w działce nr [...] położonej w obrębie R., gmina W., zostało zakończone decyzją z [...] kwietnia 2019 r. (Nr [...]), umarzającą postępowanie w całości. Oznacza to, że w wyniku przeprowadzenia poprawności postępowania klasyfikacyjnego gruntów, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, że gleboznawcza klasyfikacja gruntów rolnych dokonana w granicach działki ozn. nr ewid. [...] podzielonej na działki nr [...] i [...] odbyła się zgodnie z przepisami prawa. Tym samym podstawowy argument, do którego odwołuje się wnioskodawca stał się nieaktualny.

Skargę na przywołane na wstępie postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] listopada 2019 r., Nr [...] złożyło Stowarzyszenie "[...] ", zarzucając mu:

1. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a to art. 6. 7, 8 § 1, 9 i 10 § 1 kpa, poprzez uniemożliwienie Stowarzyszeniu jakiegokolwiek działania w sprawie wyrażające się w:

a) powiadomienia Stowarzyszenia o tym, że w postępowaniu, w którym czynny udział Stowarzyszenia był konieczny, zapadła decyzja rozstrzygająca sprawę merytorycznie dopiero w treści postanowienia o umorzeniu postępowania o dopuszczeniu Stowarzyszenia do udziału w sprawie, a zatem miesiąc po wydaniu decyzji merytorycznej, podczas gdy oczywistym było, że powyższe zablokuje lub utrudni możliwość uczestniczenia przez Stowarzyszenie w sprawie,

b) wydaniu postanowienia w przedmiocie umorzenia postępowania z przyczyn formalnych, w sytuacji, gdy nie został prawomocnie rozpoznany wniosek Stowarzyszenia o dopuszczenie do udziału w sprawie,

c) doręczeniu Stowarzyszeniu postanowienia w przedmiocie umorzenia dopiero 21 listopada 2019 r. podczas gdy decyzja o uchyleniu decyzji z [...] kwietnia 2016 r. i wyrażeniu zgody na przeznaczenie działki na cele nierolnicze została przekazana Stowarzyszeniu dopiero 11 grudnia 2019 r., a zatem znacznie przesunięta w czasie została możliwość działania Stowarzyszenia na etapie zaskarżenia decyzji merytorycznej,

naruszenie przepisów postępowania, a to art. 8 w zw. z art. 31 § 1 kpa wyrażające się w całkowitym pominięciu roli Stowarzyszenia w postępowaniu po wznowieniu z urzędu postępowania zakończonego ostateczną decyzją MRRiW z [...] kwietnia 2016 r., pomimo istnienia przesłanek, które powinny umożliwić Stowarzyszeniu uczestniczenie w sprawie;

naruszenie art. 44 ust. 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, a wyrażające się w niewłaściwym przyjęciu, że regulamin skarżącego Stowarzyszenia nie pozwala na występowanie w sprawie na zasadach strony, podczas gdy w żadnym razie nie sposób zgodzić się z przyjęciem, że ochrona i przeznaczenie gruntów leśnych i rolnych nie ma związku z ochroną środowiska, zaś:

z treści regulaminu w sposób jasny wynika, że celem Stowarzyszenia jest m.in. podejmowanie wszelkiego rodzaju inicjatyw mających na celu ochronę poprawy środowiska,

zgodnie z powołanym przepisem stowarzyszenia i inne organizacje ekologiczne posiadają, z mocy samej ustawy, szczególne uprawnienia w związku z charakterem ich działalności,

postępowanie, które prowadzone jest w niniejszej wprost kwalifikuje się do katalogu postępowań, w których organizacje ekologiczne mogą uczestniczyć zgodnie z art. 79 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie,

zmiana przeznaczenia gruntów rolnych wywiera wprost skutki w zakresie planistyki (przeznaczenie, zagospodarowanie terenu), zaś ta związana jest bezpośrednio z badaniem oddziaływania na środowisko,

4. naruszenie przepisów art. 97 § 1 pkt 4 kpa. poprzez niezawieszenie postępowania pomimo istnienia zagadnienia wstępnego, które obligowało organ do zawieszenia sprawy z urzędu.

Mając na uwadze tak sformułowane zarzuty Stowarzyszenie wniosło o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia go poprzedzającego.

W uzasadnieniu Stowarzyszenie wyjaśniło, że w jego ocenie w sposób rażący naruszył zasady praworządności i zaufania obywatela do organów administracji. W toku postępowania, mając wiedzę o tym, że Stowarzyszenie stara się wstąpić do postępowania, a zatem istnieje możliwość, że konieczna jest ochrona interesu społecznego, organ całkowicie pominął Stowarzyszenie przy procedowaniu, a w konsekwencji zablokował możliwość działania Stowarzyszenia w sprawie. Postanowienie w przedmiocie umorzenia postępowania wydane zostało z przyczyn formalnych, po zakończeniu przez organ postępowania in meritum, w sytuacji, gdy nie został prawomocnie rozpoznany wniosek Stowarzyszenia o dopuszczenie do udziału w sprawie, a zatem nie zostało przesądzone, jakie prawa i obowiązku przysługują Stowarzyszeniu.

Dalej Stowarzyszenie podważyło ocenę wyrażoną w uzasadnieniu w pierwszej instancji, jak i w końcowej części zaskarżonego postanowienia, co do braku zasadności dopuszczenia go do udziału w sprawie o wznowienie postępowania w zakresie zmiany przeznaczenia gruntów oraz o zasadności wniosku o zawieszenie postępowania.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (jedn. tekst Dz. U. z 2019r., poz. 2325) - dalej zwana "p.p.s.a.", stosownie do art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.).

Badając przedmiotową sprawę według przedstawionych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu bowiem organ orzekający w przedmiotowej dopuścił się naruszenia przepisów prawa procesowego, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie rozważań wskazać należy, że przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi stwierdzające, w oparciu o przepis art. 105 kpa, że postępowanie odwoławcze podlega umorzeniu, z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

Jakkolwiek organowi chodziło zapewne o umorzenie postepowania zażaleniowego, to jednak błąd w tym zakresie należy potraktować jako omyłkę pisarską i okoliczność ta nie wpływa na ocenę, że postanowienie jest wadliwe.

Wyjaśnić natomiast trzeba, że postanowienie o umorzeniu postępowaniu zażaleniowego, stanowi rozstrzygnięcie o charakterze formalnym. Zatem przedmiotem oceny Sądu w rozpoznawanej sprawie jest wyłącznie zagadnienie czy organ II instancji zgodnie z obowiązującymi przepisami stwierdził, że postępowanie zażaleniowe jako bezprzedmiotowe, powinno było zostać umorzone. Z tej przyczyny oceną Sądu nie może być objęte czy organ zasadnie w pierwszej instancji orzekł o odmowie dopuszczeniu skarżącego Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu, ani czy prawidłowa jest ta część uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, która wskazuje na brak przesłanek do dopuszczenia Stowarzyszenia w trybie art. 31 kpa do udziału w postepowaniu dotyczącym wznowienia postępowania w zakresie zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze, ani czy istniały przesłanki do zawieszenia postępowania w przedmiocie wznowienia. Ocena Sądu dotyczy bowiem wyłącznie zasadności umorzenia postępowania.

Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia pod wskazanym względem, wyjaśnić w pierwszym rzędzie należy, że podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 105 § 1 kpa, który stanowi, że organ umarza postępowanie administracyjne, gdy jest ono bezprzedmiotowe. Przy tym postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego toku wystąpi brak chociażby jednego z podstawowych elementów stosunku administracyjnoprawnego (podmiotu, przedmiotu, podstawy prawnej) będącego przedmiotem postępowania. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, z 10 marca 2020 r., sygn. akt I SA/Rz 893/19, LEX nr 2917905).

W niniejszej sprawie organy uznały, że brak jest przedmiotu postępowania z uwagi na fakt, że postępowanie, w którym Stowarzyszenie chciało brać udział na prawach strony, zostało zakończone decyzją, Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] listopada 2019 r., Nr [...].

Sąd jednak z taką oceną się nie zgadza. Jak wskazuje się w orzecznictwie, ze względu na ustrojową zasadę prawa strony do merytorycznego rozpatrzenia jej żądania w postępowaniu administracyjnym i prawa do rozstrzygnięcia sprawy decyzją, art. 105 § 1 kpa przewidujący tzw. obiektywną bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, nie może być interpretowany rozszerzająco. Przepis ten ma bowiem zastosowanie tylko w tych sytuacjach, w których w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania. (por.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 9/20, z 10 marca 2020 r., LEX nr 2895475).

W rozpoznanej sprawie zdaniem Sądu nie mamy jednak do czynienia z taką sytuacją. Oznacza to, że nie doszło do wyekspirowania przedmiotu postępowania w zakresie dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] kwietnia 2016 r. wyrażającej zgodę na przeznaczenie na cele nierolnicze wskazanych w niej gruntów rolnych wskutek zakończenia tego postępowania o wznowienia decyzją Ministra. Okoliczność, że sprawa w której Stowarzyszenie zgłosiło wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, została zakończona decyzją (nieostateczną), nie stanowi bowiem o braku sprawy administracyjnej, ani o braku podmiotu, przedmiotu czy podstawy prawnej do rozstrzygnięcia sprawy.

W podobnym duchu wypowiadano się już w orzecznictwie, gdzie stwierdzono, że nie można uznać, że wygasło uprawnienie organizacji społecznej z art. 31 § 1 pkt 2 kpa do domagania się dopuszczenia do udziału w postępowaniu, gdy wniosek został złożony w toku postępowania, a wnioskodawca nie miał procesowego wpływu na prawomocne rozstrzygnięcie jego wniosku przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie w sprawie i decyzji tej nie mógł zaskarżyć przed prawomocnym rozstrzygnięciem wniosku, a uznanie wniosku za bezprzedmiotowy uniemożliwia organizacji społecznej z tego tylko powodu skuteczne podejmowanie jakichkolwiek czynności procesowych zmierzających do zweryfikowania decyzji. (por. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 8 listopada 2008 r., sygn. akt II OSK 1388/07). W innym zaś wyroku NSA stwierdził: "W sytuacji złożenia przez organizację społeczną wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na podstawie art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a., uprawnienie tej organizacji do dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu na prawach strony (art. 31 § 3 k.p.a.) nie wygasa wskutek wydania decyzji kończącej to postępowanie nawet wówczas, gdy nabyła ona cechę formalnej ostateczności wobec niewniesienia odwołania. Wniosek ten nadal podlega merytorycznemu rozpatrzeniu, a w razie pozytywnego jego załatwienia decyzja ta traci powyższą cechę i podlega doręczeniu tej organizacji stosownie do art. 109 § 1 w zw. z art. 31 § 3 k.p.a.". (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 października 2013 r., II OSK 1217/12).

Dlatego też, wbrew twierdzeniom organu II instancji, w rozpoznawanej sprawie, brak było podstaw do przyjęcia, iż merytoryczne zakończenie postępowania administracyjnego w przedmiocie wznowienia postępowania w zakresie wyrażenia zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze, spowodowało bezprzedmiotowość, złożonego jeszcze przed wydaniem tej decyzji, wniosku Stowarzyszenia "[...]" o dopuszczenie do udziału w tym postępowaniu, co mogłoby uzasadniać umorzenie postępowania zażaleniowego.

Sąd nie podziela stanowiska wyrażonego w wyroku, na który powołał się organ z uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, tj. wyroku o sygn. akt II SA/Gl 696/17. Wskazać wypada, że został on uchylony wyrokiem NSA z 19 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 343/18. Sąd w wyroku tym wskazał: "Nie zasługują na akceptacje także pozostałe wywody Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zmierzające do wykazania, że uprawnienie z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym w danej sprawie istnieje tak długo, jak długo postępowanie jest w toku, bowiem instytucja dopuszczenia do udziału nie funkcjonuje samodzielnie, abstrakcyjnie w oderwaniu do konkretnej sprawy. W rozpoznawanej sprawie Stowarzyszenie nie złożyło wniosku po zakończeniu postępowania, więc takie ogólne stwierdzenie nie może przesądzać o prawidłowości wyroku wydanego przez Sąd I instancji. Wniosek o dopuszczenie do udziału w sprawie został złożony przez skarżące kasacyjnie Stowarzyszenie na etapie postępowania przed organem I instancji." Dalej Sąd zauważył, że "(...) uprawnienie z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu w danej sprawie ma miejsce wówczas, jeżeli postępowanie to jest w toku, bowiem instytucja ta nie funkcjonuje samodzielnie, abstrakcyjnie w oderwaniu od konkretnej sprawy. Przepis ten nie może być jednak rozumiany w sposób, który w danej sprawie prowadzić może do zniweczenia celu i funkcji przepisu art. 31 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie wniosek Stowarzyszenia o dopuszczenie go do udziału w toczącym się postępowaniu został rozpoznany odmownie przed wydaniem decyzji pierwszej instancji. W wyniku złożenia zażalenia na to postanowienie, a następnie skargi do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego, i skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, ponowne rozpoznanie wniosku o dopuszczenie do udziału w sprawie miało miejsce po wydaniu decyzji ostatecznej. Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, iż w takim stanie rzeczy nie można uznać, że wygasło uprawnienie Stowarzyszenia z art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. do domagania się dopuszczenia do udziału w postępowaniu. Wniosek ten został złożony w toku postępowania, wnioskodawca nie miał procesowego wpływu na prawomocne rozstrzygnięcie jego wniosku przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie w sprawie. (...) Uznanie, że postępowanie w sprawie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu staje się bezprzedmiotowe z chwilą ostatecznego zakończenia postępowania w sprawie mimo, że wniosek w tym zakresie złożony został przed zakończeniem tego postępowania prowadziłoby w istocie do pozbawienia przepisu art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. realnego znaczenia. Nierozpatrzenie takiego wniosku przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie w sprawie lub wydanie postanowienia odmownego, a następnie wydanie decyzji kończącej postępowanie w sprawie bez oczekiwania na uprawomocnienie się tego postanowienia, czyniłoby bowiem iluzorycznym uprawnienia organizacji społecznej określone w art. 31 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a."

W świetle powyższych okoliczności wniesiona skarga okazała się zasadna i z tych względów, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a, Sąd orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a.

Ponownie rozpatrując sprawę zatem organ będzie zobowiązany do rozpatrzenia merytorycznego zażalenia skarżącego Stowarzyszenia.

Na marginesie Sąd przypomina, że organ odwoławczy w postępowaniu w drugiej instancji wydaje orzeczenia w oparciu o art. 138 kpa. Stąd to właśnie ten przepis w związku z art. 144 i 105 kpa mógłby ewentualnie stanowić podstawę umorzenia postępowania zażaleniowego, a nie jak to wskazano w zaskarżonym postanowieniu wyłącznie art. 105 kpa. Uchybienie to pozostaje jednak bez wpływu na wynik sprawy, szczególnie że zaskarżone postanowienie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego z innych – przedstawionych powyżej – przyczyn.