Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1347/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-05-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6016 Ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 135,145 par. 1 pkt 1 lit. a i c,183,188,189,200,203 pkt 1,205 par. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 28, art. 61 par. 4
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 3 ust. 1 i 2, art. 4 ust. 1 i 1a
journal: Dz.U. 2018 poz 620
law: Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej - tekst jedn.
article: art. 26 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1204
law: Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej.
article: par. 4 ust. 2 pkt 1, par. 9 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 109 poz 719
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych  obiektów budowlanych i terenów.
article: art. 3 pkt 3a, pkt 9
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
article: art. 4 pkt 1a, 2 i 3
journal: Dz.U. 2017 poz 2117
law: Ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym - tekst jedn.
article: par. 9 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 124 poz 1030
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz  dróg pożarowych
article: art. 15 ust. 4a i 4b
journal: Dz.U. 2018 poz 1311
law: Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" - tekst jedn.
article: art. 15 zzs4 ust. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędzia del. WSA Grzegorz Antas (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A S.A. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 5 grudnia 2018 r. sygn. akt II SA/Ke 660/18 w sprawie ze skargi A S.A. z siedzibą w [...] na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] sierpnia 2018 r. znak: [...] w przedmiocie obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia[...]czerwca 2018 r. znak [...]; 2. zasądza od [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej na rzecz A S.A. z siedzibą w [...] kwotę 1120 (jeden tysiąc sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z 5 grudnia 2018 r., II SA/Ke 660/18 oddalił skargę A.S.A. z siedzibą w [...] (dalej: A. S.A.) na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej (dalej: [...]KWPSP) z [...] sierpnia 2018 r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej.

W odniesieniu do ustaleń faktycznych i prawnych, które stały za wydanym orzeczeniem, Sąd I instancji stwierdził, że Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w [...] (dalej: KMPSP) decyzją z [...] czerwca 2018 r., działając na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2017 r. poz. 1204 ze zm.), dalej: u.p.s.p., w związku z art. 4 ust. 1 pkt 2-5 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 620), dalej: u.o.p. i § 3 oraz § 4 ust. 2 pkt 1 i 4 lit. b rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 109, poz. 719), dalej: r.o.p.b., nakazał A. S.A. jako właścicielowi sieci wodociągowej przeciwpożarowej z dwunastoma hydrantami zewnętrznymi wykonanie obowiązków polegających na: 1) doprowadzeniu do pełnej sprawności technicznej dwunastu hydrantów nadziemnych na sieci wodociągowej przeciwpożarowej, [...] [...] - wzdłuż linii kolejowej nr [...] (działki nr ew. [...], [...], [...] i [...]), a ich sprawności udokumentowania pozytywnymi protokołami z przeglądu i konserwacji; 2) oznakowania miejsc usytuowania hydrantów zewnętrznych nadziemnych znakami zgodnymi z Polskimi Normami. W uzasadnieniu powyższej decyzji KMPSP wskazał, że w wyniku przeprowadzonych w dniu [...] maja 2018 r. czynności kontrolno-rozpoznawczych stwierdzono występowanie nieprawidłowości z zakresu ochrony przeciwpożarowej na sieci wodociągowej przeciwpożarowej [...] [...] - wzdłuż linii kolejowej nr [...]. Organ ustalił, że sieć wodociągowa przeciwpożarowa, na której znajduje się dwanaście hydrantów nadziemnych, pozostaje w ewidencji środków trwałych A. S.A. (pismo z 9 kwietnia 2018 r.). Pięć hydrantów nadziemnych zlokalizowanych jest na działkach nr ew. [...] i [...], natomiast pozostałe siedem hydrantów usytuowane jest w obrębie działek nr ew. [...] i [...], które posiadają nieuregulowany stan prawny, a samoistnym użytkownikiem tych działek jest A. S.A.

W wyniku rozpatrzenia odwołania A. S.A. [...]KWPSP decyzją z [...] sierpnia 2018 r. utrzymał w mocy ww. decyzję KMPSP, podzielając w całości przyjęte w niej ustalenia. Zdaniem organu odwoławczego, obowiązki wskazane w rozstrzygnięciu nie mogą spoczywać na właścicielach obiektów, do zabezpieczenia których służą przedmiotowe hydranty, jak twierdzi strona w odwołaniu. Powoływany fakt, że strona nie jest właścicielem budynków, które znajdują się w pobliżu tej sieci, nie mógł być z tego względu uwzględniony.

A. S.A. wniosła skargę na powyższą decyzję, zarzucając jej naruszenie art. 4 ust. 1 i 1a u.o.p. poprzez nałożenie obowiązku na podmiot niebędący zobowiązanym oraz art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu, co doprowadziło do naruszeń praworządności i zasad postępowania dowodowego w sprawie. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że przedmiotem czynności kontrolno-rozpoznawczych były budynki nastawni [...] i [...] [...] [...], których władającym i właścicielem jest B. S.A. (dalej: B. S.A.), a nie A. S.A. W wydanej decyzji dokonano niedopuszczalnej rozszerzającej wykładni przepisów, nakazując odrębnemu podmiotowi prawnemu tj. A. S.A. doprowadzenie do pełnej sprawności technicznej hydranty zewnętrzne w pobliżu budynków, których właścicielem jest B. S.A. w ramach zapewnienia przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę do gaszenia pożaru.

W odpowiedzi na skargę [...]KWPSP wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w uzasadnieniu przywołanego wyżej wyroku stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu I instancji, w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., albowiem ustalenia faktyczne dokonane przez organ są prawidłowe i odpowiadają zebranym dowodom zawartym w aktach administracyjnych. Sąd ustalenia te zaakceptował w całości i uznał za własne. Podkreślił, że przedmiotem czynności kontrolno-rozpoznawczych w rozpatrywanej sprawie była sieć wodociągowa przeciwpożarowa [...] [...] usytuowana wzdłuż linii kolejowej nr [...]. W świetle materiału zawartego w aktach administracyjnych kontrola nie dotyczyła budynku nastawni dysponującej [...] [...] [...], kilometraż [...] i budynku nastawni dysponującej [...] [...] [...], kilometraż [...] - pozostających na stanie środków trwałych i użytkowanych przez B. S.A. Z pisma z 9 kwietnia 2018 r. wynika jednoznacznie, że kontrolowana sieć wodociągowa znajduje się w ewidencji środków trwałych strony skarżącej. Z ksiąg wieczystych prowadzonych dla działek nr ew. [...] i [...] wynika, że działki te zostały oddane w użytkowanie wieczyste A. S.A., natomiast działki nr ew. [...] i [...], które nie posiadają uregulowanego stanu prawnego, są w faktycznym władaniu tejże spółki. Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 3 pkt 3a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm.), dalej: p.b., sieć wodociągowa jest obiektem budowlanym – obiektem liniowym. Stosownie do art. 4 ust. 1 u.o.p., właściciel budynku, obiektu budowlanego lub terenu, zapewniając ich ochronę przeciwpożarową, jest zobowiązany m.in. przestrzegać przeciwpożarowych wymagań techniczno-budowlanych, instalacyjnych i technologicznych, zapewnić konserwację oraz naprawy urządzeń przeciwpożarowych i gaśnic w sposób gwarantujący ich sprawne i niezawodne funkcjonowanie oraz przygotować budynek, obiekt budowlany lub teren do prowadzenia akcji ratowniczej. W ocenie Sądu I instancji, sieć wodociągowa przeciwpożarowa należy do obiektów niezbędnych dla realizacji zadań w zakresie ochrony przeciwpożarowej. W związku z tym organ słusznie stwierdził, że przedmiotowe obowiązki powinny być nałożone na właściciela (użytkownika, zarządcę, podmiot faktycznie władający) tej sieci. Prawidłowo również organ nałożył obowiązki na skarżącą, a nie na B. S.A. jako właściciela budynków nastawni [...] i [...]. Z akt sprawy wynika bowiem jednoznacznie, że kontrolowana sieć wodociągowa znajduje się w ewidencji środków trwałych strony skarżącej. W tym stanie rzeczy Sąd I instancji podzielił stanowisko organu, że to strona skarżąca jest władającym siecią wodociągową przeciwpożarową oraz podmiotem faktycznie władającym terenem, na którym przedmiotowa sieć jest zlokalizowana. W rezultacie, trafna jest argumentacja, że to na skarżącej ciąży obowiązek doprowadzenia do pełnej sprawności technicznej dwunastu hydrantów nadziemnych na przedmiotowej sieci wodociągowej przeciwpożarowej, udokumentowania ich sprawności pozytywnymi protokołami z przeglądu i konserwacji oraz oznakowania miejsc usytuowania hydrantów zewnętrznych nadziemnych znakami zgodnymi z Polskimi Normami. W przekonaniu Sądu, powoływanie się przez stronę skarżącą na § 8 ust. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 124, poz. 1030), dalej: r.p.z.w., jest nieuzasadnione. Powołany przepis dotyczy bowiem zapewnienia wymaganej ilości wody do celów przeciwpożarowych, a nie utrzymywania w pełnej sprawności technicznej istniejącej sieci wodociągowej przeciwpożarowej oraz oznakowania hydrantów zewnętrznych. W ocenie Sądu I instancji, autor skargi błędnie przyjął, że sieć wodociągowa przeciwpożarowa tworzy całość wraz z budynkiem nastawni. Bez wątpienia, przedmiotowa sieć może funkcjonować samodzielnie. Fakt, że stanowi zaopatrzenie w wodę do zewnętrznego gaszenia pożaru dla budynku nastawni [...] i [...], nie wyłącza ani nie ogranicza możliwości korzystania z niej w przypadku wystąpienia innego zagrożenia pożarowego. Sąd wskazał, że nie budzi jego wątpliwości, że z punktu widzenia działań ratowniczo-gaśniczych podstawowym źródłem wody do zewnętrznego gaszenia pożaru jest sieć wodociągowa, na której zainstalowane są hydranty zewnętrzne. Zgodnie z § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 10 września 1998 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle kolejowe i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 151, poz. 987 ze zm.), dalej: r.w.t.b.k., w rozumieniu przepisów o transporcie kolejowym, granica przyległego pasa gruntu powinna być oznaczona w terenie stałymi punktami zwanymi granicznikami i znajdować się w odległości niezakłócającej działania urządzeń związanych z prowadzeniem ruchu kolejowego, a także niepowodującej zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego. Ze znajdującej się w aktach sprawy mapy poglądowej z zaznaczonym przebiegiem sieci wodociągowej przeciwpożarowej oraz lokalizacją hydrantów zewnętrznych wynika, że nie znajduje się ona na przyległym pasie gruntu do linii kolejowej nr [...]. Na aprobatę nie zasługiwała, zdaniem Sądu, również argumentacja strony skarżącej, że sieć wodociągowa przeciwpożarowa stanowi infrastrukturę kolejową. Uważna lektura załącznika nr 1 do ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2117 ze zm.), dalej: u.t.k., pozwala stwierdzić, że sieć wodociągowa przeciwpożarowa nie znajduje się w wykazie elementów infrastruktury kolejowej określonych w tym załączniku.

A. S.A. złożyła skargę kasacyjną, w której zaskarżyła powyższy wyrok w całości. Skarżący zarzucił mu naruszenie przepisów prawa materialnego:

1) art. 3 ust. 1 i 2 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.o.p. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że obowiązki wynikające z tych przepisów obciążają właściciela, zarządcę lub użytkownika obiektu służącego zapewnieniu ochrony przeciwpożarowej innego obiektu budowlanego a nie właściciela, zarządcę lub użytkownika obiektu budowlanego, któremu należy zapewnić ochronę przeciwpożarową;

2) art. 3 ust. 1 i 2 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.o.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że zobowiązanym do wykonaniu obowiązku jest A. S.A., której środkiem trwałym jest sieć wodociągowa służąca ochronie przeciwpożarowej budynkom nastawni [...] i [...] [...] [...], stanowiących własność B. S.A., a nie B. S.A. jako właściciel budynków nastawni, a więc poprzez nałożenie obowiązku na podmiot nie będący zobowiązanym;

3) art. 3 ust. 1 i 2 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.o.p. w zw. z art. 3 pkt 3a i art. 3 pkt 9 p.b. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że sieć wodociągowa służąca ochronie przeciwpożarowej budynkom nastawni [...] i [...] [...] [...] jest obiektem liniowym w rozumieniu art. 3 pkt 3a p.b., a nie urządzeniem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 9 p.b.

Z uwagi na powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku, jak również zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji KMPSP, względnie uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329), dalej: p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek wymienionych w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu, dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku.

Sąd I instancji przyjął w niniejszej sprawie, że skarżący jest podmiotem, o którym mowa w art. 4 ust. 1 u.o.p., stąd obowiązek polegający na zapewnieniu sprawności hydrantów na sieci wodociągowej przeciwpożarowej [...] [...], umożliwiającej ich niezawodne funkcjonowanie jako urządzeń przeciwpożarowych, powinien spoczywać na nim. Wniosek ten został oparty na stwierdzeniu, że sporna sieć jest zlokalizowana na działkach nr ew. [...] i [...] pozostających w użytkowaniu wieczystym skarżącego, natomiast działki nr ew. [...] i [...], przez które sieć wodociągowa przeciwpożarowa również przebiega, nie posiadają uregulowanego stanu prawnego, niemniej są w faktycznym władaniu strony, a ponadto z pisma z 9 kwietnia 2018 r. wynika jednoznacznie, że sieć wodociągowa znajduje się w ewidencji środków trwałych skarżącego. Istota zarzutów kasacyjnych skierowanych względem tejże oceny prawnej sprowadza się do twierdzenia, że Sąd I instancji z naruszeniem art. 3 ust. 1 i 2 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.o.p. przyjął, że obowiązek doprowadzenia do sprawności technicznej hydrantów nadziemnych na sieci wodociągowej przeciwpożarowej [...] [...] - wzdłuż linii kolejowej nr [...] obciąża skarżącego, nie można bowiem, zdaniem skarżącego, wskazanych przepisów traktować jako właściwej podstawy materialnoprawnej wskazanego zobowiązania. Naczelny Sąd Administracyjny w ustalonych okolicznościach faktycznych sprawy tenże wniosek skarżącego w całości podziela, co sprawia, że zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd I instancji powołanych przepisów zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 i 2 u.o.p., osoba fizyczna, osoba prawna, organizacja lub instytucja korzystające ze środowiska, budynku, obiektu lub terenu są obowiązane zabezpieczyć je przed zagrożeniem pożarowym lub innym miejscowym zagrożeniem. Właściciel, zarządca lub użytkownik budynku, obiektu lub terenu, a także podmioty, o których mowa w ust. 1, ponoszą odpowiedzialność za naruszenie przepisów przeciwpożarowych, w trybie i na zasadach określonych w innych przepisach. Powyższą regulację uzupełnia art. 4 ust. 1 u.o.p., stanowiąc, że właściciel budynku, obiektu budowlanego lub terenu, zapewniając ich ochronę przeciwpożarową, jest obowiązany: 1) przestrzegać przeciwpożarowych wymagań techniczno-budowlanych, instalacyjnych i technologicznych; 2) wyposażyć budynek, obiekt budowlany lub teren w wymagane urządzenia przeciwpożarowe i gaśnice; 3) zapewnić konserwację oraz naprawy urządzeń przeciwpożarowych i gaśnic w sposób gwarantujący ich sprawne i niezawodne funkcjonowanie; 4) zapewnić osobom przebywającym w budynku, obiekcie budowlanym lub na terenie, bezpieczeństwo i możliwość ewakuacji; 5) przygotować budynek, obiekt budowlany lub teren do prowadzenia akcji ratowniczej; 6) zapoznać pracowników z przepisami przeciwpożarowymi; 7) ustalić sposoby postępowania na wypadek powstania pożaru, klęski żywiołowej lub innego miejscowego zagrożenia.

W zaskarżonym wyroku Sąd I instancji nadał błędne znaczenie art. 4 ust. 1 u.o.p. w zakresie, w jakim wskazał, akceptując stanowisko organów PSP, że pozostawanie przez skarżącego właścicielem sieci wodociągowej przeciwpożarowej z hydrantami jest okolicznością wystarczającą do obciążenia skarżącego obowiązkiem zapewnienia konserwacji oraz naprawy hydrantów jako urządzeń przeciwpożarowych w celu zagwarantowania ich sprawnego i niezawodnego funkcjonowania. Formułując takie stanowisko, Sąd nie wziął pod uwagę, że wskazanie podmiotu, który jest zobowiązany utrzymywać sprawność tychże urządzeń, powinno wynikać z określenia, na kim spoczywa w danych okolicznościach zapewnienie ochrony przeciwpożarowej budynku, obiektu budowlanego lub terenu. Ich właściciel może być obciążony stosownym nakazem tylko w przypadku, jeżeli można mu postanowić uzasadniony zarzut niezapewnienia ochrony przeciwpożarowej poprzez wyposażenie tego budynku, obiektu budowlanego lub terenu w wymagane urządzenia przeciwpożarowe, w tym również poddanie ich konserwacji oraz koniecznej naprawy w razie niesprawności technicznej wskazanych urządzeń. Skarżący w złożonej skardze kasacyjnej zasadnie podniósł, że na gruncie art. 4 ust. 1 u.o.p. ustawodawca adresatem wyszczególnionych w tym przepisie obowiązków uczynił właściciela budynku, obiektu budowlanego lub terenu, zapewniającego ich ochronę przeciwpożarową.

Określonej sieci wodociągowej może być przypisana cecha kwalifikująca tę sieć jako sieć wodociągową przeciwpożarową (§ 9 ust. 1 r.p.z.w.) w sytuacji, gdy stanowi ona źródło wody do celów przeciwpożarowych. Wskazany cel na potrzeby zastosowania art. 4 ust. 1 u.o.p. nie może być wyznaczany w sposób dowolny, a zatem abstrahujący od warunków prawnych nakazujących zapewnić w danym przypadku wymaganą ilość wody do celów przeciwpożarowych do zewnętrznego gaszenia pożaru i sankcjonujących stan niedopełnienia tego obowiązku możliwością nałożenia na podmiot do tego zobowiązany stosownego nakazu. Sąd I instancji nie wziął pod uwagę powyższego warunku, pomimo że rozróżnienie dokonane w art. 4 ust. 1 u.o.p. nakazywało ustalić, czy hydranty znajdujące się na sieci wodociągowej stanowią urządzenia przeciwpożarowe wymagane przepisami, a jeżeli tak to, czy stanowią one element wyposażenia budynku, obiektu budowlanego, czy terenu w rozumieniu ww. przepisów w celu przygotowania tych miejsc do prowadzenia akcji ratowniczej. Z powyższą regułą pozostaje w łączności dyspozycja powołanego przez organy PSP § 4 ust. 2 pkt 1 r.o.p.b., zgodnie z którym właściciele, zarządcy lub użytkownicy budynków oraz placów składowych i wiat, z wyjątkiem budynków mieszkalnych jednorodzinnych, są zobowiązani utrzymywać urządzenia przeciwpożarowe w stanie pełnej sprawności technicznej i funkcjonalnej.

Z niekwestionowanych ustaleń przyjętych w sprawie przez organy PSP wynika, że sieć wodociągowa przeciwpożarowa z hydrantami nadziemnymi stanowi zaopatrzenie wody do zewnętrznego gaszenia pożaru dla budynków nastawni dysponujących [...] i [...] ([...] [...]) pozostających we władaniu B. S.A. (Pkt 2. Charakterystyka pożarowa obiektu. Protokół ustaleń z czynności kontrolno-rozpoznawczych z [...] maja 2018 r. znak: [...]). W ramach innych ustaleń zamieszczonych w ww. protokole zapisano, że sieć wodociągowa przeciwpożarowa jest w złym stanie technicznym, w szczególności nie pozostaje nawodniona, a ponadto brak jest jej dokumentacji projektowej. Na dołączonej mapie został naniesiony przewidywany przebieg rurociągu sieci, która, jak powtórzono w uwagach do sporządzonego protokołu, służy wyłącznie nastawniom [...] i [...]. Powyższych informacji nie podważył orzekający w sprawie KMPSP, a także [...]KWPSP, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji z [...] czerwca 2018 r. W powołanym kontekście Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku uznał, że fakt, iż sporna sieć stanowi zaopatrzenie w wodę do zewnętrznego gaszenia pożaru dla budynków nastawni [...] i [...], nie wyłącza ani nie ogranicza możliwości korzystania z niej w przypadku wystąpienia innego zagrożenia pożarowego. Powyższy wniosek jest niewątpliwie słuszny, niemniej, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie mogło zostać mu przypisane relewantne znaczenie na płaszczyźnie odnoszącej się do wskazania podmiotu, który powinien zapewnić konserwację oraz naprawę hydrantów jako urządzeń przeciwpożarowych w celu zagwarantowania ich sprawnego i niezawodnego funkcjonowania. To, że z punktu widzenia działań ratowniczo-gaśniczych sieć może stanowić akcesoryjne źródło zaopatrzenia w wodę przy innych zagrożeniach pożarowych, nie wpływa bowiem na treść przepisów r.p.z.w. określających zakres wymagań polegających na zapewnieniu przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę do zewnętrznego gaszenia pożaru. Przez pryzmat tychże wymagań niewątpliwie rozważać trzeba zaś zakres obowiązku zapewnienia ochrony przeciwpożarowej spoczywający na właścicielu budynku, obiektu budowlanego lub terenu w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.o.p. Jakkolwiek nie można podzielić zastrzeżeń skarżącego, że dla prawidłowego zastosowania art. 4 ust. 1 u.o.p. konieczne było w sprawie dokonanie kwalifikacji prawnej spornego obiektu uwzględniającej przepisy p.b. definiujące obiekt budowlany liniowy (art. 3 pkt 3a p.b.) i urządzenie budowlane (art. 3 pkt 9 p.b.), tym niemniej ma rację skarżący, przyjmując, że twierdzenie Sądu sprowadzające się do podkreślenia, iż przedmiotem kontroli w sprawie była sieć wodociągowa przeciwpożarowa z hydrantami zewnętrznymi a nie budynki nastawni, było oczywiście niewystarczające w kontekście znaczenia normatywnego art. 4 ust. 1 pkt 3 u.o.p.

W tych warunkach Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił skargę kasacyjną, podzielając sformułowane w niej stanowisko, zgodnie z którym uznanie skarżącego za właściciela sieci wodociągowej nie mogło stanowić podstawy nałożenia na skarżącego obowiązku wskazanego w zaskarżonej decyzji [...]KWPSP, albowiem skarżącemu kasacyjnie nie mogło zostać w sprawie przypisane naruszenie przepisów przeciwpożarowych (art. 26 ust. 1 u.p.s.p. w zw. z art. 4 ust. 1 u.o.p.). Stwierdzając, że zachodzi podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku, a jednocześnie uznając, iż istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, a także art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 4 ust. 1 i 1a u.o.p. oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w następstwie uchylenia wyroku Sądu I instancji rozpoznał skargę A. S.A. i ją uwzględnił, co prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji [...]KWPSP z [...] sierpnia 2018 r. i poprzedzającej ją decyzji KMPSP z [...] czerwca 2018 r.

Uchylenie objętych kontrolą sądową decyzji powoduje, że sprawa administracyjna powinna być ponownie rozpoznana przez właściwy organ PSP. Ponownie rozpoznając sprawę, organ powinien uwzględnić ocenę prawną sformułowaną w niniejszym wyroku. Powinno to prowadzić do wyeliminowania tych błędów dotyczących oceny dokonanych ustaleń faktycznych i nadawanej przepisom u.o.p. wykładni, których popełnienie decydowało w świetle ujawnionych w wyroku powodów o wadliwości kontrolowanego rozstrzygnięcia czyniącego skarżącego adresatem spornego obowiązku. W toku postępowania organ powinien mieć na uwadze położenie spornego obiektu i pełnione przez niego funkcje kształtowane przepisami u.o.p. oraz u.t.k. Dotyczy to m. in. oceny, czy hydranty nadziemne na sieci wodociągowej przeciwpożarowej [...] [...] są zlokalizowane na terenie linii kolejowej i stanowią jej element. Przy podejmowaniu rozstrzygnięcia organ nie powinien pominąć treści art. 4 ust. 1a u.o.p., a także dyspozycji art. 15 ust. 4a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "A." (Dz. U. z 2018 r. poz. 1311 ze zm.).

W kosztach postępowania za obie instancje Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 200 i art. 203 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, mimo wniosku skarżącego kasacyjnie o rozpoznanie jej na rozprawie. Według art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.), przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W rozpoznawanej sprawie nie można było przeprowadzić rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, ponieważ skarżący zawiadomiony o możliwości przeprowadzenia rozprawy w taki sposób i pouczony o konieczności posiadania warunków technicznych do przeprowadzenia takiej rozprawy nie wskazał w wyznaczonym terminie, aby takie techniczne warunki posiadał.