Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SAB/Gl 119/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2017-06-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
659
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 149,  art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 42d ust. 12-17 i  ust. 19
journal: Dz.U. 2016 poz 1793
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędzia WSA Bożena Miliczek-Ciszewska (spr.), Protokolant Katarzyna Lisiecka-Mitula, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi K. B. na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K. w przedmiocie rozpoznania wniosku o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych za granicą oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu 24 sierpnia 2016 r. do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej też [...]OW NFZ) wpłynął wniosek K.B. (dalej wnioskodawca, strona lub skarżąca) o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej, będących świadczeniami gwarantowanymi, udzielonych na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej - na podstawie art. 42b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tj.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1793, dalej ustawa). Do wniosku załączono: 1) oryginał faktury nr [...] na kwotę 4.566,19 zł, wystawionej w dniu 11 lipca 2016 r. przez placówkę A., w języku [...] i w języku polskim, dotyczącej świadczeń z zakresu stomatologii, udzielonych skarżącej w dniu 24.06.2016 r., 2) oryginał faktury nr [...] na kwotę 92,93 zł, wystawionej w dniu 11 lipca 2016 r. przez placówkę A., w języku [...] i w języku polskim, dotyczącej konsultacji specjalistycznej wykonanej u skarżącej w dniu 24.06.2016 r., 3) pismo specyfikujące dokumentację przekazaną we wniosku dotyczącym zwrotu kosztów leczenia skarżącej, 4) informację ( w języku [...] i polskim), iż konsultacja specjalistyczna jest przeprowadzana przez lekarza specjalistę z zakresu anestezjologii, który w jej trakcie, po przeprowadzeniu badania pacjenta, analizie badań laboratoryjnych, historii choroby, dokonuje kwalifikacji do zabiegu w znieczuleniu ogólnym, 5) dokument "Tabela procedur", 6) kopię orzeczenia o niepełnosprawności skarżącej ( stopień niepełnosprawności znaczny), wydanego w dniu 27 sierpnia 1999 r. przez Powiatowy Zespół Orzekania o Niepełnosprawności w R. (orzeczenie wydano na stałe - dokument w języku polskim).

Pismem z dnia 8 września 2016 r. Dyrektor [...]OW NFZ (dalej organ), wezwał skarżącą do pisemnego uzasadnienia powodu, dla którego data wypełnienia wniosku jest wcześniejsza od daty wystawienia faktur oraz uzupełnienia wniosku o oryginał orzeczenia o stopniu niepełnoprawności lub jego odpis lub wypis sporządzony przez organ, który go wydał lub odpis potwierdzony za zgodność z oryginałem przez notariusza albo występującego w sprawie pełnomocnika

W dniu 8 września 2016 r. organ ustalił, iż skarżąca w dniu 24 czerwca 2016 r. posiadała prawo do świadczeń zdrowotnych, jednocześnie nie został jej wydany dokument SI.

W dniu 13 września 2016 r. do [...]OW NFZ wpłynęło niepodpisane pismo, stanowiące odpowiedź na pismo z dnia 8 września 2016 r., dotyczące uzupełnienia braków we wniosku o zwrot kosztów leczenia skarżącej, do którego załączono uwierzytelnioną notarialnie kopię orzeczenia o niepełnosprawności skarżącej. W piśmie poinformowano również, iż wystawienie faktury odbywa się na żądanie i o ile pacjent wcześniej wypełnił wniosek, przykładowo w dniu po wykonaniu zabiegu, to data wystawienia faktury jest późniejsza.

Pismem z dnia 17 października 2016 r. organ zawiadomił skarżącą o wszczęciu postępowania administracyjnego, mającego na celu, wydanie decyzji administracyjnej na podstawie art. 42 d ustawy.

Pismem z dnia 17 października 2016 r. organ, na podstawie art. 50 k.p.a., wezwał skarżącą do uzupełnienia załączonej do wniosku dokumentacji o oryginał lub potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię - autoryzowaną przez lekarza wykonującego świadczenia (imię nazwisko, prawo wykonywania zawodu) - dokumentacji medycznej zawierającej opis wstępnego badania stomatologicznego, jakie zostało przeprowadzone u skarżącej na terenie C. ( dokumentacja powinna zawierać nadto status zębowy, diagram oraz opis stanu higieny jamy ustnej) oraz dokumentacji z wykonanych procedur medycznych wg ICD-9 wraz z umiejscowieniem obszarów wykonanych świadczeń oraz postawionymi rozpoznaniami wg ICD-10.

W dniu 27 października 2016 r. do [...]OW NFZ wpłynęło niepodpisane pismo, do którego załączono Kartę Choroby skarżącej, podpisaną przez dr A.J. P. z placówki A.

Pismem z dnia 2 listopada 2016 r. organ zawiadomił skarżącą, że ze względu na charakter sprawy termin na wydanie decyzji zostaje przedłużony do dnia 2 grudnia 2016 r.

Pismem z dnia 14 listopada 2016 r. organ zwrócił się do B nam. [...] z prośbą o potwierdzenie, iż dr A.J. P. udzielająca świadczeń stomatologicznych w znieczuleniu ogólnym w placówce A, posiada prawo do wykonywania zawodu na terenie C.

Pismem z dnia 1 grudnia 2016 r., organ powiadomił stronę, iż termin rozpatrzenia sprawy zostaje przedłużony do dnia 29 grudnia 2016 r.

W dniu 14 grudnia 2016 r. do Centrali NFZ wpłynęło zażalenie pełnomocnika skarżącej na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania prowadzonego przez Dyrektora [...]OW NFZ w związku z wnioskiem o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych skarżącej na terytorium [...] w dniu 24 czerwca 2016 r., złożonym na podstawie art. 42b ustawy.

W dniu 15 grudnia 2016 r. do [...]OW NFZ wpłynęła odpowiedź w języku [...], z instytucji pełniącej funkcję [...] punktu kontaktowego do spraw transgranicznej opieki zdrowotnej B. Odpowiedź ta nie została przetłumaczona na język polski.

Pismem z dnia 29 grudnia 2016 r., organ powiadomił stronę, iż termin rozpatrzenia sprawy zostaje przedłużony do dnia 27 stycznia 2017 r.

Postanowieniem nr [...] z dnia [...]r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia postanowił uznać zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania prowadzonego przez Dyrektora [...]OW NFZ w związku z wnioskiem o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych skarżącej na terytorium [...] w dniu 24 czerwca 2016 r., złożonym na podstawie art. 42b ustawy, za nieuzasadnione.

Pismem z dnia 25 stycznia 2017 r. organ zawiadomił skarżącą, że termin wydania decyzji w przedmiotowej sprawie zostaje wydłużony do dnia 27 lutego 2017 r.

Pismem z dnia 24 lutego 2017 r. organ zawiadomił skarżącą o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych materiałów w sprawie oraz poinformował ją, że termin wydania w przedmiotowej sprawie zostaje wydłużony do dnia 24 marca 2017 r. – ze względu na konieczność zapewnienia skarżącej "prawa do ostatniego słowa".

Pismem z dnia 22 marca 2017 r. organ zawiadomił skarżącą, iż termin wydania decyzji został przedłużony do dnia 21 kwietnia 2017 r.

W dnie [...]r. została wydana decyzja administracyjna, odmawiająca skarżącej zwrotu kosztów za świadczenia udzielone jej na terytorium C.

Pismem z dnia 28 lutego 2017 r. pełnomocnik strony skarżącej wniósł skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w przedmiocie rozpoznania wniosku o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej, będących świadczeniami gwarantowanymi, udzielonych na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej - na podstawie art. 42b ustawy. Pełnomocnik strony skarżącej podniósł zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 8, 12, 35 § 1 i 4 k.p.a. i wniósł o:

1) zobowiązanie organu do wydania decyzji administracyjnej w terminie 14 dni od daty doręczenia przez Sąd akt organowi,

2) dokonanie kontroli przewlekłości postępowania administracyjnego, którego dotyczy skarga,

3) orzeczenie w oparciu o art. 149 § 1 p.p.s.a., czy bezczynność miała miejsce

z rażącym naruszeniem prawa,

4) zobowiązanie organu do pociągnięcia do odpowiedzialności dyscyplinarnej pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie,

5) przyznanie od organu na rzecz skarżącej odpowiedniej sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.,

6) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik syntetycznie przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego. Wskazał, że sprawa powinna być załatwiona najpóźniej do dnia 24 października 2016 r. Ponieważ tak się nie stało złożył do organu drugiej instancji zażalenie na przewlekłe prowadzenie sprawy i niezałatwienie sprawy w terminie. Akcentował, że samo złożenie przez niego zażalenia na bezczynność organu – niezależnie od negatywnego rozstrzygnięcia organu drugiej instancji - stanowi przesłankę dopuszczalności skargi.

Następnie pełnomocnik podkreślił, że organ do dnia złożenia skargi nie wydał stosownego aktu administracyjnego. W ocenie pełnomocnika strony skarżącej postępowanie toczy się z uchybieniem terminów oraz w sposób przewlekły; stopień skomplikowania sprawy pod względem medycznym oraz prawnym nie uzasadnia dotychczasowego nierozpoznania sprawy. Pełnomocnik stwierdził, że w jego ocenie część wezwań organu wysyłanych w ramach postępowania wyjaśniającego nie miała charakteru merytorycznego, zatem przedłużanie przez organ terminu rozpoznania wniosku strony świadczy o nierzetelnej analizie przez organ akt sprawy. Przy czym zaznaczył, że organ winien był wezwać stronę tylko jeden raz do uzupełnienia wniosku.

W ocenie pełnomocnika również zwrócenie się przez organ do punktu kontraktowego (art. 42d ust. 15 ustawy ) o opinię nie uzasadnia automatycznie dłuższego niż dwa miesiące terminu rozpatrywania wniosku (jeżeli odpowiedź wpłynie w odpowiednio krótkim terminie), a tym bardziej nie usprawiedliwia wydania decyzji po sześciu miesiącach od wpływu wniosku - co z resztą jeszcze nie nastąpiło. Podkreślono, że termin 2-miesięczny upłynął bezskutecznie w dniu 24 października 2016 r., a organ dopiero w dniu 14 listopada uruchomił tryb skutkujący stosowaniem terminu 6-miesięcznego.

Końcowo pełnomocnik stwierdził, że sprawa nie jest na tyle skomplikowana aby przekroczyć wszelkie terminy jej rozpoznania przewidziane przez ustawę. Powyższe uzasadnia ponadto, w ocenie pełnomocnika, stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa oraz żądanie zasądzenia na rzecz strony skarżącej odpowiedniej sumy pieniężnej od organu.

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu pismem z dnia 20 marca 2017 r. wniósł o oddalenie skargi oraz o zasądzenie od skarżącej na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu opisał szczegółowo przebieg postępowania oraz wskazał, że przepisy szczególne zawarte w ustawie, takie jak art. 42d ust. 14 oraz ust. 15 przewidują inne terminy rozpoznania sprawy niż przepisy k.p.a., bowiem podstawowy termin na rozpoznanie sprawy wynosi 30 dni, jednak gdy zajdzie konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego termin ten wynosi 60 dni. Przy tym do biegu tego terminu nie jest wliczany: 1) okres upływający od dnia wezwania świadczeniobiorcy do uzupełnienia wniosku do dnia otrzymania tego uzupełnienia przez oddział wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia albo do dnia bezskutecznego upływu terminu wyznaczonego na uzupełnienie wniosku, 2) okres upływający od dnia wysłania zapytania do instytucji krajowej do dnia otrzymania przez oddział wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia odpowiedzi tej instytucji.

Natomiast gdy rozpatrzenie wniosku o zwrot kosztów wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przy udziale krajowego punktu kontaktowego do spraw transgranicznej opieki zdrowotnej, działającego w innym niż Polska państwie członkowskim UE, termin wydania decyzji o zwrocie kosztów albo odmowie zwrotu kosztów wynosi 6 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Gdyby pomimo upływu 6-miesięcznego terminu nie dokonano ustaleń pozwalających na jednoznaczne określenie kwoty, zwrot kosztów następuje niezwłocznie po upływie terminu 6 miesięcy w wysokości odpowiadającej kwocie, którą należy uznać

w danym przypadku za najbardziej prawdopodobną podstawę zwrotu kosztów, zgodnie z zasadą rozstrzygania wątpliwości na korzyść świadczeniobiorcy. Właśnie ów 6-miesięczny termin miał zastosowanie w sprawie, gdyż organ skierował zapytanie do czeskiego punktu kontaktowego do spraw transgranicznej opieki zdrowotnej.

Następnie, pełnomocnik organu wyjaśnił różnice pomiędzy bezczynnością organu, a przewlekłym prowadzeniem postępowania przez organ oraz wskazał, czym jest rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a. Po przytoczeniu rozważań prawnych w powyższym zakresie pełnomocnik organu stwierdził, że nie sposób uznać aby organ był bezczynny; a tym bardziej, że bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ podejmował w sprawie szereg czynności mających na celu jej wyjaśnienie - niezbędnych dla ustalenia stanu faktycznego sprawy. Pełnomocnik podkreślił ponadto, że przesłana przez stronę dokumentacja była niepełna i w części niejasna, co uzasadniało prowadzenie postępowania wyjaśniającego. W dalszej części pełnomocnik organu wskazał, że strona skarżąca również nie działała rzetelnie bowiem przesyłane przez stronę dokumenty były niepodpisane, co przemawia przeciwko przyznaniu od organu na rzecz strony skarżącej odpowiedniej sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.

Złożona przez pełnomocnika strony skarżącej skarga z dnia 28 lutego 2017 r. zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 kwietnia 2017 r., na postawie art. 57 § 3 p.p.s.a została rozdzielona na skargę na bezczynność Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w K. oraz skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w K.

Rozpoznawana w niniejszym postępowaniu sprawa dotyczy przewlekłego prowadzenia postępowania przez Dyrektora [...]OW NFZ w K.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 cytowanego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie wyżej wymieniona kontrola, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub w pkt 4a.

Należy podkreślić, że pojęcie przewlekłości postępowania nie zostało ustawowo zdefiniowane, jednakże w orzecznictwie uważa się konsekwentnie, że przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, wykonywanie czynności pozornych, ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy powodujące, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyroki NSA z dnia: 5 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1031/12, 5 lipca 2013 r. sygn. akt II OSK 422/13, 13 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 549/13, 7 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 34/13, a także postanowienia NSA z dnia: 26 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1360/12 i 6 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 1247/12 - opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Tym samym pojęcie przewlekłości postępowania będzie obejmować opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy prowadzące do znaczącego i nieakceptowalnego z punktu widzenia zasad ekonomiki procesowej wydłużenia czasu trwania postępowania. Wnioski stąd wynikające powinny być jednak każdorazowo korygowane przez charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, a także doniosłość sprawy dla strony skarżącej.

Zgodnie z art. 149 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (§ 2).

Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w K. w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 24 sierpnia 2016 r. o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych za granicą.

Oceniając w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi stwierdzić przyjdzie, zważyć, że warunkiem wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania jest uprzednie złożenie do organu wyższego stopnia zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie - art. 37 § 1 k.p.a.

Wyczerpanie trybu zaskarżenia przed wniesieniem skargi, rozpoznawanej w niniejszej sprawie, jest bezsporne. Pełnomocnik skarżącej pismem z dnia 7 grudnia 2016 r. złożył do organu wyższego stopnia tj. Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia zażalenie w trybie art. 37 § 1 k.p.a. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora [...]OW NFZ w K.

Wobec spełnienia wymogu formalnego Sąd może dokonać kontroli merytorycznej złożonej skargi.

Materialnoprawną podstawę działania skarżonego organu administracji stanowią przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Zgodnie z art. 42a pkt 1 ustawy Fundusz finansuje koszty świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych poza granicami kraju na zasadzie zwrotu kosztów, o którym mowa w art. 42b. Następnie art. 42b ust. 1 ustawy stanowi, że świadczeniobiorca jest uprawniony do otrzymania od Funduszu zwrotu kosztów świadczenia opieki zdrowotnej, będącego świadczeniem gwarantowanym, udzielonego na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej, zwanego dalej "zwrotem kosztów". Natomiast według art. 15 ust. 2 pkt 7 ustawy świadczeniobiorcy przysługują świadczenia gwarantowane z zakresu leczenia stomatologicznego. Ponadto art. 42d ust. 1 ustawy mówi, że decyzję administracyjną w sprawie zwrotu kosztów wydaje, na wniosek świadczeniobiorcy lub jego przedstawiciela ustawowego, zwany dalej "wnioskiem o zwrot kosztów", dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania świadczeniobiorcy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jednocześnie zgodnie z art. 42d ust. 12 - ust. 17 oraz ust. 19 ustawy wniosek o zwrot kosztów składa się w terminie 6 miesięcy od dnia wystawienia rachunku za świadczenie opieki zdrowotnej, którego dotyczy ten wniosek. W przypadku gdy rozpatrzenie wniosku o zwrot kosztów nie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, decyzję, o której mowa w ust. 1 albo 2, wydaje się w terminie 30 dni od dnia wszczęcia postępowania. Jednakże w razie gdy rozpatrzenie wniosku o zwrot kosztów wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, wydanie decyzji, o których mowa w ust. 1 i 2, następuje w terminie 60 dni od dnia wszczęcia postępowania. Natomiast w razie gdy postępowanie wyjaśniające wymaga uzupełnienia przez świadczeniobiorcę albo jego przedstawiciela ustawowego wniosku o zwrot kosztów lub prowadzenia korespondencji z instytucją krajową, do tego terminu nie wlicza się okresu: 1) od dnia wezwania do uzupełnienia wniosku do dnia otrzymania tego uzupełnienia przez oddział wojewódzki Funduszu albo do dnia bezskutecznego upływu terminu wyznaczonego na uzupełnienie wniosku o zwrot kosztów; 2) od dnia wysłania zapytania do instytucji krajowej do dnia otrzymania przez oddział wojewódzki Funduszu odpowiedzi tej instytucji. Ponadto w razie gdy rozpatrzenie wniosku o zwrot kosztów wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przy udziale krajowego punktu kontaktowego do spraw transgranicznej opieki zdrowotnej, działającego w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej, zwrot kosztów albo wydanie decyzji odmawiającej zwrotu kosztów następuje w terminie 6 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Jeżeli w powyższym terminie nie dokonano ustaleń pozwalających na jednoznaczne określenie kwoty zwrotu kosztów należnej świadczeniobiorcy, zwrot kosztów następuje niezwłocznie po upływie tego terminu w wysokości odpowiadającej kwocie, którą należy uznać w danym przypadku za najbardziej prawdopodobną podstawę zwrotu kosztów. W postępowaniu wątpliwości rozstrzyga się na korzyść świadczeniobiorcy. Rozpoczęcie rozpatrywania wniosków o zwrot kosztów następuje zgodnie z kolejnością wpływu do właściwego oddziału wojewódzkiego Funduszu. Zwrot kosztów następuje w terminie 7 dni od dnia powzięcia przez oddział wojewódzki Funduszu wiadomości o tym, że decyzja, o której mowa w ust. 1, stała się ostateczna, z zastrzeżeniem art. 42h ust. 1. Natomiast od decyzji, o których mowa w ust. 1 i 2, przysługuje odwołanie do Prezesa Funduszu.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że w dniu 24 sierpnia 2016 r. wpłynął do siedziby organu wniosek strony o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej, związanych z leczeniem stomatologicznym, udzielonych stronie w C.

Organ prowadził postępowanie wyjaśniające albowiem wniosek i złożone wraz z nim dokumenty zawierały wiele niejasności oraz braków. Jak wyżej opisano pismem z dnia 8 września 2016 r. organ wezwał skarżącą do pisemnego uzasadnienia powodu, dla którego data wypełnienia wniosku jest wcześniejsza od daty wystawienia faktur oraz uzupełnienia wniosku o oryginał orzeczenia o stopniu niepełnoprawności lub jego odpis lub wypis sporządzony przez organ, który go wydał lub odpis potwierdzony za zgodność z oryginałem przez notariusza albo występującego w sprawie pełnomocnika. W odpowiedzi, w dniu 13 września 2016 r. do [...]OW NFZ wpłynęło niepodpisane pismo, w którym poinformowano, iż wystawienie faktury odbywa się na żądanie i o ile pacjent wcześniej wypełnił wniosek, przykładowo w dniu po wykonaniu zabiegu, to data wystawienia faktury jest późniejsza. Do pisma załączono uwierzytelnioną notarialnie kopię orzeczenia o niepełnosprawności skarżącej. Kolejno, pismem z dnia 17 października 2016 r. organ, na podstawie art. 50 k.p.a., wezwał skarżącą do uzupełnienia załączonej do wniosku dokumentacji o oryginał lub potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię - autoryzowaną przez lekarza wykonującego świadczenia (imię nazwisko, prawo wykonywania zawodu) - dokumentacji medycznej zawierającej opis wstępnego badania stomatologicznego, jakie zostało przeprowadzone u skarżącej na terenie C. ( dokumentacja powinna zawierać nadto status zębowy, diagram oraz opis stanu higieny jamy ustnej) oraz dokumentacji z wykonanych procedur medycznych wg ICD-9 wraz z umiejscowieniem obszarów wykonanych świadczeń oraz postawionymi rozpoznaniami wg ICD-10. W dniu 27 października 2016 r. do [...]OW NFZ wpłynęło niepodpisane pismo, do którego załączono Kartę Choroby skarżącej, podpisaną przez dr A.J. P. z placówki A. Pismem z dnia 14 listopada 2016 r. organ zwrócił się do B nam. [...] z prośbą o potwierdzenie, iż dr A.J. P. udzielająca świadczeń stomatologicznych w znieczuleniu ogólnym w placówce A, posiada prawo do wykonywania zawodu na terenie C. Jednocześnie w dniu 14 grudnia 2016 r. do Centrali NFZ wpłynęło zażalenie pełnomocnika skarżącej na niezałatwienie sprawy w terminie, które prezes NFZ uznał za niezasadne postanowieniem z dnia [...]r. W dniu 15 grudnia 2016 r. do [...]OW NFZ wpłynęła odpowiedź w języku [...], z instytucji pełniącej funkcję czeskiego punktu kontaktowego do spraw transgranicznej opieki zdrowotnej B. Odpowiedź ta nie została przetłumaczona na język polski. Jednocześnie wskazać trzeba, że pismami z dnia: 2 listopada 2016 r., 1 grudnia 2016 r., 29 grudnia 2016 r., 25 stycznia 2017 r., 24 lutego 2017 r., 22 marca 2017 r. organ poinformował o przedłużeniu terminu do załatwienia wniosku o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej. W piśmie z dnia 24 lutego 2017 r. organ poinformował także skarżącą, że przysługuje jej prawo do wypowiedzenia się w sprawie dowodów i materiałów oraz zgłoszenia uwag – kolejne przedłużenie terminu było związane z zagwarantowaniem stronie "prawa do ostatniego słowa". Decyzja załatwiająca merytorycznie wniosek skarżącej została wydana w dniu [...]r.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że działania organu, pomimo, że były podejmowane w dużym odstępie czasowym, to wynikały z istoty sprawy i nie miały charakteru pozornego. Organ miał bowiem w polu widzenia konieczność uzupełnienia dokumentacji medycznej skarżącej, ustalenia faktycznego przebiegu jej leczenia stomatologicznego oraz wyjaśnienia powstałych wątpliwości i rozbieżności, które należało usunąć przed wydaniem decyzji z dnia [...]r.

Ponadto należy wskazać, iż Sądowi jest wiadome z urzędu, na podstawie oświadczenia pełnomocnika organu złożonego do protokołu rozprawy w sprawie o sygn. akt IV SAB/Gl 59/17, że długotrwałość postępowania administracyjnego wynikała z ilości spraw 321 (łącznie 8.387 spraw o wartości 80 mln zł) w zakresie usług stomatologicznych wykonywanych w jednej placówce medycznej o nazwie A w O. Pełnomocnik wyjaśnił również (pismo skierowane do akt tut. Sądu sygn. akt IV SAB/Gl 65/17), że z uwagi na wątpliwości wynikające ze złożonych wniosków, przykładowo wniosek dotyczył osoby nieżyjącej, organ złożył pół roku temu doniesienie do prokuratury jednakże do chwili obecnej nie zapadło rozstrzygnięcie. Ponadto pełnomocnik stwierdził, iż w większości usługi medyczne dotyczyły osób ubezwłasnowolnionych, względnie o znacznym stopniu niepełnosprawności, najczęściej mieszkańców domów pomocy społecznej z terenu południa [...].

Zdaniem Sądu taka duża liczba wniosków o zwrot kosztów leczenia, musiała mieć wpływ na szybkość ich rozpoznawania albowiem mogła prowadzić do dezorganizacji pracy organu. Podkreślenia wymaga, że w postępowaniu ze skargi na przewlekłość postępowania Sąd nie dokonuje kontroli prawidłowości wydanych rozstrzygnięć, lecz bada przede wszystkim czy podejmowane czynności były niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Wobec tego, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w K. nie prowadził postępowania w sprawie rozpoznania wniosku skarżącej w sposób przewlekły, a zatem jego działania nie można uznać za opieszałe, niesprawne i nieskuteczne natomiast przedłużanie terminu załatwienia sprawy było uzasadnione.

Mając na względzie powyższe Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.