Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1431/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2017-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 3
journal: Dz.U. 2014 poz 849
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej, Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędzia WSA Dorota Kozłowska (spr.), Protokolant Dominika Zabielska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2017 r. sprawy ze skargi B. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2011 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej: organ odwoławczy) decyzją z dnia [...] r., nr [...], na podstawie art. 207 § 1, § 2, art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm., dalej: O.p.), art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 849 z późn. zm., dalej: u.p.o.l.) oraz art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856 z późn. zm.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ż. (dalej: organ pierwszej instancji) z dnia [...]r., nr [...], w sprawie ustalenia B. H. (dalej: strona, podatnik, skarżący) wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2011 r. w kwocie [...]zł.

Decyzja organu odwoławczego zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...]r. ustalił stronie wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2011 w kwocie [...]zł.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, iż strona w

2011 r. była posiadaczem samoistnym nieruchomości i obiektów budowlanych położonych w Ż., przy ulicy [...], stanowiących: budynek związany z prowadzoną działalnością gospodarczą o powierzchni użytkowej [...] m2, budowle o wartości [...] zł, grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2, które wykazała w złożonej deklaracji na podatek od nieruchomości na 2011 r. oraz zapłaciła należny podatek bez wezwania.

Organ pierwszej instancji w postępowaniu podatkowym uznał za wiarygodny m.in. dowód w postaci wyjaśnień A S.A. Centrala w W. (dalej: Spółka) - użytkownika wieczystego gruntu jak i właściciela budynku magazynowo - biurowego o powierzchni [...] m2, o powierzchni zabudowy [...] m2 i kubaturze [...] m2, co do których Spółka oświadczyła, iż posiadaczem samoistnym do kwietnia 2014 r. był podatnik, który użytkował przedmiotowy budynek bez jakiejkolwiek umowy z A S.A. zachowywał się jak właściciel, płacił podatki od nieruchomości oraz składał deklaracje wskazując siebie jako właściciela. Spółka dodatkowo wskazała, iż przedmiotowa nieruchomość nie znajduje się w ewidencji środków trwałych i w deklaracjach składanych organowi pierwszej instancji nie wykazuje przedmiotowego budynku.

Ponadto organ pierwszej instancji zwrócił uwagę na umowę sprzedaży praw do [...], zawartą w dniu 29 maja 2002 r. pomiędzy B Sp. z o.o. w W., ul. [...], a Firmą Handlowo-Usługową C, [...] J., ul. [...].

Podatnik w dniu 13 maja 2016 r. złożył informacje o nieruchomościach i obiektach budowlanych za 2011 r., w których wykazał: budynek związany z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni użytkowej 0 m2, budowle o wartości 0 zł, grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 0 m2.

Natomiast w dniu 14 maja 2015 r. podatnik złożył wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2010-2012. Organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...]r. odmówił stwierdzenia nadpłaty. Następnie organ odwoławczy decyzją z dnia [...]r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na fakt, iż podatnikowi nie została doręczona decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego za lata 2010-2012. Organ pierwszej instancji, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] r., nr [...], stwierdził nadpłatę w podatku od nieruchomości za lata 2010 - 2012.

W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...]r. strona zarzuciła naruszenie:

1. art. 207, art. 21 § 1, art. 210 O.p. w zw. z art. 6 ust. 7 u.p.o.l. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie i bezpodstawne ustalenie podatku;

2. art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p. w zw. z art. 7a ust. 1 i 2 u.p.o.l., polegające na zaniechaniu przez organ wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego, a w konsekwencji poczynieniu ustaleń w oparciu o niepełny materiał dowodowy, wprowadzeniu dowolnych ustaleń faktycznych, w szczególności pominięcia danych wynikających z ewidencji;

3. art. 3 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 3 ust. 3 u.p.o.l. w zw. z art. 336 ustawy - Kodeks cywilny, poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym uznaniu strony za posiadacza samoistnego nieruchomości i dalej podatnika podatku od nieruchomości.

Strona wniosła o uchylenie w całości decyzji organu pierwszej instancji i ustalenie, że w zakresie nieruchomości, których dotyczy niniejsze postępowanie, nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości za rok 2011.

W uzasadnieniu odwołania strona podniosła, że organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...]r. stwierdził nadpłatę w podatku od nieruchomości w wysokości [...]zł. Decyzja ta jest ostateczna i dotyczy tego samego przedmiotu (tych samych nieruchomości). Ponadto odwołujący się podkreślił, że ewidencja gruntów i budynków nie zawiera żadnych wpisów, które wskazywałyby na niego jako posiadacza samoistnego nieruchomości, zatem ustalenia organu są w tym zakresie całkowicie chybione i sprzeczne z dokumentami urzędowymi.

Organ odwoławczy decyzją z dnia [...]r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...]r.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że podatnikiem podatku od nieruchomości, w myśl art. 3 ust. 1 pkt 1, 2 u.p.o.l. są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące:

1. właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3;

2. posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych.

Z kolei, jeśli przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości ciąży na posiadaczu samoistnym, zgodnie z art. 3 ust. 3 u.p.o.l.

W ocenie organu odwoławczego kluczowym było zatem ustalenie, czy stronie można przypisać status posiadacza samoistnego nieruchomości i obiektów budowlanych, o których mowa w zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy zaznaczył, że przepisy u.p.o.l. nie zawierają definicji legalnej posiadacza samoistnego nieruchomości lub obiektów budowlanych, stąd zasadnym jest odwołanie się do definicji zawartej w art. 336 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 380 z późn. zm., dalej: K.c.), w myśl którego posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny).

Organ odwoławczy akcentował w związku z tym, że na posiadanie składają się dwa elementy - zdolność władania rzeczą w taki sposób, jak podmiot, któremu przysługuje odpowiednie prawo do rzeczy oraz wola wykonywania tego prawa wyrażająca się w takim postępowaniu posiadacza, z którego wynika, iż uważa się on za podmiot prawa do tej rzeczy. Dla przyjęcia samoistności posiadania konieczne jest wykonywanie przez posiadacza czynności faktycznych wskazujących na samodzielny, rzeczywisty i niezależny od woli innej osoby stan władztwa.

Organ odwoławczy zaznaczył, że z akt sprawy wynika, iż strona prowadząc działalność gospodarczą pod nazwą Firma Handlowo-Usługowa C użytkowała przedmiot opodatkowania dla celów zarobkowych, zatem w tym zakresie faktycznie nim władała. W aktach postępowania znajduje się bowiem umowa z dnia 29 maja 2002 r. zawarta pomiędzy firmą B Sp. z o.o. w W. a Firmą Handlowo-Usługową C, której przedmiotem była sprzedaż prawa do [...] na gruncie Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym A, w postaci budynku magazynowego o powierzchni użytkowej [...] m2, murowanego (nr inwentarzowy [...]), rampy załadunkowej i wyładunkowej (nr inwentarzowy [...]) oraz wiaty magazynowej o powierzchni [...] m2 (nr inwentarzowy [...]). Nabycie praw do nakładów determinowało wykonywanie przez stronę czynności zarówno w obszarze uprawnień, tj. czerpania pożytków z przedmiotu opodatkowania, jak i obowiązków, tj. płacenia podatków.

Organ odwoławczy dodatkowo wskazał, że w dniu 28 lutego 2011 r. podatnik złożył deklarację na podatek od nieruchomości na 2011 r. oraz zapłacił należny podatek bez wezwania, podobnie jak w 2012 r. Natomiast dopiero w dniu 13 maja 2016 r. strona złożyła informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych za 2011 r., zawierającą dane o wielkości 0.

W ocenie organu odwoławczego znamiennym pozostaje także fakt, iż A S.A. przez cały okres użytkowania przedmiotu opodatkowania nie kwestionowały faktu, iż strona jest samoistnym posiadaczem nieruchomości, stąd też przedmiotowej nieruchomości spółka ta nie ujęła w ewidencji środków trwałych. Nieruchomość nie znajdowała się też w jej posiadaniu. Ponadto podatnik przez cały okres użytkowania był uważany za posiadacza samoistnego, przez co nigdy nie została zawarta umowa o korzystanie z budynku. Spółka nie pobierała także żadnych opłat od strony za korzystanie z nieruchomości.

Zdaniem organu odwoławczego zachowania podatnika w stosunku do nieruchomości nie zmienia późniejsza decyzja A S.A. o braku dalszej współpracy z nim na skutek braku porozumienia. Organ odwoławczy wskazał na protokół ze spotkania spisany w dniu 17 października 2013 r. pomiędzy Firmą Handlowo-Usługową C a A S.A., z którego wynika, iż podatnik w jednym z proponowanych warunków zawarcia umowy korzystania z przedmiotu opodatkowania przedstawił postulat "pokrycia ewentualnej dzierżawy poprzez scedowanie na A S.A. podatków od nieruchomości płaconych przez Firmę Handlowo-Usługową C od roku 1999."

Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że potwierdzenie przez samego podatnika faktu opłacania od 1999 r. podatku od nieruchomości, jak również deklarowanie organowi podatkowemu przedmiotu opodatkowania, związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą oraz oświadczenie właściciela nieruchomości o bezumownym korzystaniu z nieruchomości, stanowi obiektywną przesłankę uzasadniającą uznanie strony za posiadacza samoistnego nieruchomości i obiektów budowlanych, a tym samym podatnika podatku od nieruchomości.

Organ odwoławczy nie podzielił zarzutu odwołania, iż stwierdzenie nadpłaty skutkuje brakiem możliwości wydania decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2011. Organ odwoławczy zaznaczył, że podstawą stwierdzenia przez organ pierwszej instancji nadpłaty był fakt braku wcześniejszego wydania decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2011, o której mowa art. 6 ust. 7 u.p.o.l. Oznacza to, iż w tamtym postępowaniu organ podatkowy nie określał, czy strona jest podatnikiem podatku od nieruchomości, czy też nie, ze względu na odmienny zakres postępowania w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty a postępowania podatkowego zmierzającego do ustalenia wysokości zobowiązania.

Organ odwoławczy nie podzielił również poglądu zawartego w odwołaniu, iż o tym, że strona nie ma statusu posiadacza samoistnego przedmiotowych nieruchomości i obiektów budowlanych decyduje ewidencja gruntów i budynków, albowiem nie zawiera ona żadnych wpisów w tym zakresie. Organ pierwszej instancji bowiem na podstawie całokształtu materiału dowodowego wykazał, że skarżący miał status posiadacza samoistnego opodatkowanych nieruchomości oraz obiektów budowlanych, pomimo braku stosownego zapisu w ewidencji gruntów i budynków. W skardze, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, na decyzję organu odwoławczego skarżący zarzucił naruszenie:

1. art. 207 w zw. z art. 21 § 1, art. 210 O.p. w zw. z art. 6 ust. 7 u.p.o.l. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie i bezpodstawne ustalenie podatku;

2. art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p. w zw. z art. 7a ust. 1 i 2 u.p.o.l., polegające na zaniechaniu przez organ wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego a w konsekwencji poczynieniu ustaleń w oparciu o niepełny materiał dowodowy, wyprowadzeniu dowolnych ustaleń faktycznych, w szczególności pominięcie danych wynikających z ewidencji gruntów;

3. art. 3 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 3 ust. 3 u.p.o.l. w zw. z art. 336 K.c., poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym uznaniu skarżącego za posiadacza samoistnego nieruchomości i dalej podatnika podatku od nieruchomości.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w całości i o zasądzenie od organu kosztów postępowania.

Uzasadniając skargę skarżący wywodził, że organ odwoławczy w postępowaniu powielił uchybienia organu pierwszej instancji. Skarżący wskazywał, że decyzją z dnia [...]r. organ pierwszej instancji stwierdził nadpłatę w podatku od nieruchomości za 2011 r. a decyzja ta jest ostateczna i dotyczy tego samego przedmiotu - tych samych nieruchomości. Przywołując następnie treść art. 3 ust. 1 u.p.o.l. oraz art. 3 ust. 2 u.p.o.l. skarżący akcentował, że nie jest on ani właścicielem, ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości położonych w Ż. przy ul. [...]. Nie sposób również uznać, aby był on posiadaczem samoistnym tychże nieruchomości. Wskazał, że nie można również przyjmować założenia o samoistnym posiadaniu nieruchomości wbrew woli podmiotu władającego nieruchomością.

Następnie skarżący przywołał postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia [...]r., sygn. akt [...] i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2012 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1085/11 oraz argumentował, że fakt składania deklaracji podatkowych sprzecznych z danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków, fakt nabycia nakładów czy też oświadczenie właściciela nieruchomości nie mają żadnego znaczenia dla określenia charakteru posiadania.

Skarżący stwierdził też, że u.p.o.l. posługując się pojęciem posiadacza samoistnego nie zawiera definicji tego pojęcia, zatem zasadne jest sięgnięcie w tym zakresie do definicji posiadacza samoistnego zawartej w K.c. Wskazywał, że elementami określającymi status posiadania jest element fizyczny (corpus) i psychiczny (animus), zaś rozróżnienie statusu posiadania na samoistne i zależne należy przeprowadzić w oparciu o istotny element posiadania, tj. animus, rozumiany jako zamiar władania rzeczą.

Zdaniem skarżącego, nabycie przez niego [...], czy dobrowolne opłacanie podatku od nieruchomości nie przesądza o właścicielskim charakterze posiadania, gdyż swoim zachowaniem nie pozbawiał właściciela możliwości wykonywania swoich uprawnień właścicielskich. Stwierdził, że animus, jako element nastawienia, nie sposób ustalić z pominięciem stanowiska strony czy też wbrew niemu.

Dalej skarżący stwierdził, że oświadczenie A S.A. jako podmiotu bezpośrednio zainteresowanego tym, aby uniknąć ewentualnego obowiązku podatkowego nie stanowi wiarygodnego źródła informacji odnośnie tego, czy strona była posiadaczem samoistnym nieruchomości czy też nie. Wskazywał, że w sposób wyraźny oświadczył, iż korzystał z przedmiotowych nieruchomości za zgodą użytkownika wieczystego, zatem nie miał zamiaru władania nieruchomościami dla siebie jako właściciel. Zaakcentował również, że ostatecznie opuścił nieruchomość, czym jednoznacznie potwierdził, iż nie czuł się właścicielem i nie zachowywał się jak właściciel. Wyraził pogląd, że już sam fakt prowadzenia przez niego rozmów i korespondencji z użytkownikiem wieczystym nieruchomości wyklucza możliwość traktowania go jako posiadacza samoistnego. Zdaniem skarżącego, organ odwoławczy nie wskazał w uzasadnieniu swojej decyzji ani jednego przykładu zachowania, które wskazywałoby, że skarżący zamanifestował posiadanie samoistne wobec właściciela nieruchomości, jest to zaś okoliczność konieczna dla stwierdzenia samoistnego charakteru posiadania.

Skarżący wskazał, że poczynione przez organ ustalenia w oparciu o niepełny i sprzeczny materiał dowodowy stanowią przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów. Zaznaczył również, że organ z niezrozumiałych względów pominął dane z ewidencji podatkowej nieruchomości, w tym w szczególności z ewidencji gruntów i budynków, co powoduje, iż decyzja wydana została w oparciu o niekompletny materiał dowodowy. Jego zdaniem, organ podatkowy powinien ustalić podmiotowy i przedmiotowy zakres opodatkowania w pierwszej kolejności w oparciu o dane ujawnione w ewidencji gruntów i budynków. Natomiast ewidencja gruntów i budynków nie zawiera jakichkolwiek wpisów, które wskazywałyby na niego jako na posiadacza samoistnego nieruchomości, zatem ustalenia organu są całkowicie chybione i sprzeczne z dokumentami urzędowymi.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 cyt. ustawy).

Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 718, dalej: P.p.s.a.).

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Istotna sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy organy podatkowe prawidłowo uznały, iż skarżący był posiadaczem spornych nieruchomości i obiektów budowlanych a w konsekwencji podatnikiem podatku od nieruchomości

Natomiast poza sporem pozostaje fakt, że w okresie objętym decyzją sporny grunt stanowił własność Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym A S.A., a budynek oraz inne obiekty budowlane znajdujące się na tym gruncie stanowiły własność A S.A.

Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 3. ust.1 u.p.o.l. (w brzmieniu obowiązującym w 2011 r.) podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące:

1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3;

2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych;

3) użytkownikami wieczystymi gruntów;

4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie:

a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa (obecnie Agencją Nieruchomości Rolnych) lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości,

b) jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust. 2.

Co do zasady zatem obowiązek podatkowy obciąża właściciela nieruchomości.

Wyjątek od tej reguły wprowadza ust. 3 wskazanego wyżej przepisu. Jeżeli przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości ciąży na posiadaczu samoistnym.

Istotnie przepisy u.p.o.l. nie zawierają definicji legalnej posiadacza samoistnego nieruchomości lub obiektów budowlanych. W tym miejscu trzeba więc odnieść się do treści art. 336 K.c., który definiuje posiadanie. Wyróżnia się dwa rodzaje posiadania: posiadanie samoistne i posiadanie zależne. Posiadaczem samoistnym rzeczy jest ten, kto nią włada jak właściciel, wyrażając tym samym wolę wykonywania w stosunku do niej prawa własności. Posiadaczem zależnym natomiast jest ten, kto włada rzeczą w zakresie innego prawa niż prawo własności, na przykład użytkowania (art. 252 K.c.), zastawu (art. 306 K.c.), najmu (art. 659 K.c.), dzierżawy (art. 693 K.c.). Na posiadanie składają się dwa elementy: element fizyczny (corpus) i element psychiczny (animus). Corpus oznacza, że pewna osoba znajduje się w sytuacji, która daje jej możliwość władania rzeczą w taki sposób, jak mogą to czynić osoby, którym przysługuje do rzeczy określone prawo. Animus zaś oznacza wolę wykonywania względem rzeczy określonego prawa dla siebie. Wola ta wobec otoczenia wyraża się w takim postępowaniu posiadacza, które wskazuje na to, że uważa się on za osobę, której przysługuje do rzeczy określone prawo (por. J. Ignatowicz (w:) Komentarz, t. I, 1972, s. 768 i n.; A. Kunicki (w:) System prawa cywilnego, t. II, 1977, s. 830; postanowienie SN z dnia 25 marca 2011 r., IV CK 1/11, Lex nr 989138).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy przyznać rację organom podatkowym, że skarżący był posiadaczem samoistnym opodatkowanych nieruchomości i obiektów budowlanych, o których mowa w zaskarżonej decyzji. Po pierwsze skarżący faktycznie władał rzeczą, użytkował sporne nieruchomości oraz obiekty budowlane w 2011 r., prowadził przy ich wykorzystaniu działalność gospodarczą, pobierał pożytki, a budynek magazynowo – biurowy zwrócił A S.A. dopiero w kwietniu 2014 r., co potwierdza treść pisma Spółki z dnia 3 czerwca 2016 r. (k. 5 akt administracyjnych). Skarżący zatem władał rzeczą, zachowując się jak jej właściciel. Spełniony został element posiadania określany jako corpus. Spełniony został także drugi element konstytuujący posiadanie samoistne określany jako animus. Skarżący bowiem składał dobrowolnie deklaracje na podatek od nieruchomości, wskazując w deklaracjach siebie jako właściciela, opłacał podatki (czynił to od 1999 r.). Zatem skarżący wykonywał względem rzeczy prawo dla siebie i manifestował swoją wolę na zewnątrz. Co więcej umowa sprzedaży praw do [...] zawarta w dniu 29 maja 2002 r. oraz protokół ze spotkania z 17 października 2013 r. z przedstawicielami A S.A. wskazują, że skarżący uważał się za właściciela nabytych [...], ewentualna umowa dzierżawy miała dotyczyć tylko gruntu a na poczet zaległego czynszu miały być zaliczone opłacane przez skarżącego podatki od 1999 r. Ponadto skarżący nie zawarł żadnej umowy zobowiązaniowej z A S.A., która wskazywałaby na poosiadanie zależne. Natomiast skarżący nic nie płacił Spółce z tytułu korzystania ze spornych nieruchomości. A S.A. nie ujęły także spornych nieruchomości w ewidencji środków trwałych. Za nieprzekonywującą Sąd uznał więc argumentację skarżącego, że nie zachowywał się jak właściciel.

Nie można się także zgodzić ze skarżącym, że wydanie decyzji o stwierdzeniu nadpłaty powoduje, że nie powinna być wydana decyzja wymiarowa, która dotyczy tych samych nieruchomości. Inny jest bowiem charakter oraz zakres postepowania o stwierdzenie nadpłaty a postępowania podatkowego zmierzającego do ustalenia wysokości zobowiązania.

Sąd nie podzielił także argumentacji skarżącego, że oświadczenie A S.A. jako podmiotu bezpośrednio zainteresowanego tym, aby uniknąć ewentualnego obowiązku podatkowego nie stanowi wiarygodnego źródła informacji odnośnie tego, czy był on posiadaczem samoistnym nieruchomości. Jest to jeden z dowodów w sprawie, który został oceniony przez organy podatkowe, które w oparciu o całokształt okoliczności faktycznych ustaliły, że skarżący był w 2011 r. posiadaczem samoistnym spornych nieruchomości, a w konsekwencji podatnikiem podatku od nieruchomości.

W świetle powyższych rozważań niezasadny okazał się zarzut naruszenia prawa materialnego - art. 3 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 3 ust. 3 u.p.o.l. w zw. z art. 336 K.c.

Przechodząc do zarzutu, że organy podatkowe przy wymiarze podatku nie uwzględniły danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie okolicznością bezsporną było, iż w okresie objętym decyzją sporny grunt stanowił własność Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym A S.A., a budynek oraz inne obiekty budowlane znajdujące się na tym gruncie stanowiły własność A S.A. Co do zasady zatem obowiązek podatkowy obciąża właściciela nieruchomości, czy też użytkownika wieczystego. Jednakże w art. 3 ust. 3 u.p.o.l. wprowadzono wyjątek wskazując, że jeżeli przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości ciąży na posiadaczu samoistnym. Obowiązek podatkowy posiadacza samoistnego wyprzedza niejako obowiązek podatkowy właściciela nieruchomości, czy też użytkownika wieczystego. Posiadanie samoistne jest stanem faktycznym a nie prawnym.

Niezasadne okazały się także zarzuty naruszenia art. 207 O.p. w zw. z art. 21 § 1 O.p., art. 210 O.p. w zw. z art. 6 ust. 7 u.p.o.l. Tym bardziej, że skarżący w uzasadnieniu skargi nie wskazał na czym naruszenie tych przepisów miałoby dokładnie polegać. Natomiast organ podatkowy pierwszej instancji wydał decyzję na podstawie wskazanych wyżej przepisów.

Nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p. w zw. z art. 7a ust. 1 i 2 u.p.o.l. Organy podatkowe zgromadziły bowiem materiał dowodowy niezbędny do wydania decyzji. Dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, oceniły materiał dowodowy zgodnie z zasadami swobodnej oceny dowodów, określonej w art. 191 O.p. Natomiast dokonując ustalenia, że skarżący jest posiadaczem samoistnym spornych nieruchomości nie oparły się w tym względzie na zapisach zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Zatem specyfika stanu faktycznego spowodowała, że dane te nie były dla organów podatkowych wiążące.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co uzasadnia oddalenie skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a.