Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 393/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2013-07-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 120, art. 121 § 1 i art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191, art. 194 § 1 i 3, art. 240 § 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 37k ust. 1.
journal: Dz.U. 2004 nr 256 poz 2571
law: Ustawa z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Beata Jezielska, sędzia WSA Adam Matuszak, Protokolant sekretarz sądowy Jolanta Piasecka, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 11 lipca 2013r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie określenia wysokości zobowiązania z tytułu opłaty paliwowej za miesiące od października do grudnia 2004r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, 3) zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na rzecz pełnomocnika skarżącej, kwotę 360 ( trzysta sześćdziesiąt) zł oraz należny od tej kwoty podatek od towarów i usług tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu.


UZASADNIENIE

I SA/OI 393/13

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Dyrektor Izby Celnej po rozpatrzeniu odwołania K.B., Firma A. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia "[...]", odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" 2009r.

Jak wynika z akt sprawy, decyzją Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 1"[...]" 2009r., określono stronie wysokość zobowiązania z tytułu opłaty paliwowej za:

- październik 2004r. w kwocie 4.907,70 zł,

- listopad 2004r. w kwocie 10.418,10 zł,

- grudzień 2004r. w kwocie 8.093,40 zł.

Powyższa decyzja została wydana po przeprowadzeniu postępowania w zakresie określenia wysokości zobowiązania z tytułu opłaty paliwowej za październik, listopad oraz grudzień 2004r. w Firmie A., prowadzonej przez stronę. W wyniku przeprowadzonego postępowania stwierdzono m.in., że strona nie złożyła za okres październik - grudzień 2004r. informacji w sprawie opłaty paliwowej. Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał zaś art. 37k ust. 1 ustawy z dnia 27 października 1994r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (T.j. Dz.U. z 2004r., Nr 256, poz. 2571), zgodnie z którym obowiązek zapłaty opłaty paliwowej powstaje z dniem, w którym podatnik jest zobowiązany do zapłaty podatku akcyzowego od paliw silnikowych.

Podstawą do wszczęcia postępowania była natomiast decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia "[...]" 2006r., określająca zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za październik, listopad oraz grudzień 2004r. Powyższą decyzję po rozpatrzeniu odwołania utrzymał w mocy Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia "[...]" 2007 roku. Natomiast wyrokiem z dnia 13 września 2007r., sygn. akt I SA/Ol 269/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, oddalił skargę na decyzję organu odwoławczego w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym.

Po rozpatrzeniu odwołania, organ odwoławczy decyzją z dnia "[...]" 2009r., utrzymał w mocy własną decyzję określającą wysokość zobowiązania z tytułu opłaty paliwowej.

Pismem z dnia 10 stycznia 2010r. Strona wniosła o wznowienie postępowania, wskazując, iż w niniejszej sprawie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne oraz dowody, które istniały w dniu wydania decyzji i były nieznane organowi, który ją wydał.

Po wznowieniu postępowania, postanowieniem z dnia 17 lutego 2010r., Dyrektor Izby Celnej wydał w dniu "[...]" decyzję, odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" 2009r.

W odwołaniu od decyzji, strona zarzuciła nieprawidłowe ustalenia zdarzeń faktycznych oraz tendencyjność Dyrektora Izby Celnej, żądając jednocześnie jej uchylenia i wznowienia postępowania. Strona wskazała, iż decyzja w sprawie opłaty paliwowej jest oparta wyłącznie na decyzji w sprawie podatku akcyzowego.

Ponadto zarzuciła, iż decyzja w sprawie podatku akcyzowego była oparta na stwierdzeniu, iż spółka "E." od której strona w ramach prowadzonej działalności zakupywała wyroby akcyzowe, nie istnieje. Powyższe stwierdzenie zdaniem strony oparte było na fałszywym dokumencie wystawionym przez Urząd Skarbowy w G. o wykreśleniu z ewidencji podatników VAT spółki "E." z dniem 29 lutego 2004r. na podstawie art. 157 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004r., tj. ustawy, która w dniu wydania zaświadczenia nie obowiązywała. Dokument ten został sprostowany już po uprawomocnieniu się decyzji w sprawie podatku akcyzowego. W opinii strony, powyższy fakt spełnia przesłankę do wznowienia postępowania podatkowego, zawarta w art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej.

Strona podniosła również, iż ostateczna decyzja Dyrektora Izby Celnej w sprawie podatku akcyzowego opierała się na fakcie nieistnienia spółki "E." i fikcyjności wystawianych faktur. Natomiast do wniosku o wznowienie postępowania dołączono dokumenty wskazujące, iż spółka "E." działa do tej pory. Ustalono również prezesa tej Spółki oraz pełnomocnika, którzy funkcjonują w innych instytucjach.

Wskazała również, iż powoływanie się w decyzji na wyroki zarówno Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego utrzymujące w mocy ostateczną decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym jest nieporozumieniem, z uwagi na to, iż w dniu wydania tej decyzji nie znano drugiej firmy o nazwie "E.". Na konto tej firmy, robiono przelewy z konta strony za dostarczone paliwo, na podstawie wystawionych faktur z numerem konta. Do wniosku o wznowienie postępowania dołączono również wyciągi, w których było wskazane do kogo były przelewane pieniądze z konta strony za konkretne dostawy paliwa. Powyższy fakt stanowi również przesłankę do wznowienia postępowania, określoną w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.

Po rozpatrzeniu odwołania, zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ wskazał, iż zgodnie z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który ją wydał. Odnosząc się do ww. przepisu Dyrektor Izby Celnej zauważył, iż nowe okoliczności faktyczne, czy nowe dowody, to takie, które zostały nowo odkryte w sprawie i nie były znane organom podatkowym obu instancji oraz stronie, a także po raz pierwszy zgłoszone przez stronę okoliczności jej znane, ale nieprzedstawione organowi orzekającemu w postępowaniu zwykłym, istniejące jednak w dacie wydania decyzji ostatecznej.

W niniejszej zaś sprawie Strona, po wezwaniu organu podatkowego do przedstawienia wystąpienia nowych okoliczności nieznanych organowi w dniu wydania decyzji ostatecznej, tj. "[...]" 2009r., przedstawiła dokumentację mającą wskazywać istnienie firmy E. sp. z o.o., fakt uczestniczenia przez S. P. w obrocie gospodarczym oraz dostarczanie paliwa przez E. P.H.U. - A. Z.

Organ I instancji po przeanalizowaniu dostarczonej przez dokumentacji stwierdził, iż nie wskazuje ona na nowe dowody lub okoliczności faktyczne, które mają wpływ na ocenę materiału dowodowego zebranego uprzednio w postępowaniu podatkowym toczącym się w sprawie określenia zobowiązania opłacie paliwowej. Przedstawione przez pełnomocnika dokumenty założycielskie firmy E. sp. z o.o. były znane organowi podatkowemu w chwili wydawania decyzji ostatecznej i nie miały wpływu na ocenę zaistniałego w sprawie stanu faktycznego. Także dostarczone przez Stronę dokumenty w postaci: kopii protokołu kontroli podatkowej z dnia 4 maja 2009r., kopii protokołów przesłuchań świadków, kopii pisma z Departamentu Bezpieczeństwa Banku S. (z dnia 4 listopada 2008r.), kopii odpowiedzi Spółki B. (z dnia 5 czerwca 2008r.) oraz kopii pisma Urzędu Regulacji Energetyki (z dnia 29 września 2009r.), nie mogły stanowić podstawy wznowienia postępowania. Jakkolwiek powyższa dokumentacja była nowym dowodem, nieznanym organowi, to jednak nie wniosła ona nowych dowodów ani też nowych okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy określenia zobowiązania w opłacie paliwowej, gdyż nie potwierdziła ona źródła pochodzenia paliwa, które było przedmiotem działalności gospodarczej strony. W związku z powyższym, dowody te nie spełniły przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.

Ponadto organ zauważył, iż dokumenty: kopia porozumienia kompensacyjnego z dnia 28 maja 2004r., kopia protokołu z dnia 4 maja 2009r., nie miały żadnego znaczenia w sprawie z uwagi na to, iż były to tylko wybiórcze części tych dokumentów, z pozostawionymi pustymi obszarami, co może również wskazywać na fakt, iż puste fragmenty mogły zawierać niekorzystne fakty dla Strony.

Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy stwierdził, iż postępowanie prowadzone przed organem I instancji zostało przeprowadzone w sposób właściwy. Dokumentacja dostarczona w trakcie postępowania przez Stronę wnioskującą nie wniosła żadnych istotnych faktów do niniejszej sprawy, nie stanowiła także podstawy do zmiany decyzji ostatecznej. Z przedstawionej dokumentacji wynikało, iż strona zakupywała olej napędowy od firmy nieistniejącej, tj. E. Sp. z o.o. Sposób natomiast rozliczenia z ww. firmą wskazany w dołączonej dokumentacji, polegający na przelaniu części gotówki na konto firmy E. PHU A. Z., nie stanowił istotnego dowodu w niniejszej sprawie. Strona nabywała paliwo od firmy E. Sp. z o.o. regulując płatności w większości przypadków gotówką, w przypadku przelewu wskazując natomiast konto firmy E. PHU. W związku z tym, powyższy fakt nie miał istotnego znaczenia w tej sprawie.

Dyrektor Izby Celnej zaznaczył przy tym, iż uruchomiony przez stronę tryb ograniczył postępowanie nadzwyczajne tylko do badania powołanej przez nią przesłanki. W postępowaniu przed organem odwoławczym, nie mogła być natomiast rozpatrzona kwestia przedstawienia fałszywego dowodu w sprawie dotyczącego dokumentu wystawionego przez Urząd Skarbowy w G. o wykreśleniu z ewidencji podatników podatku VAT spółki E. z dniem 29 lutego 2004r. Powyższy fakt mógł stanowić jedynie przesłankę do złożenia przez Stronę wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. W kwestii fałszywości dowodu powinny się przy tym wypowiedzieć właściwe organy, a w przypadku gdy Strona domaga się wznowienia postępowania na tej podstawie, to musi przedłożyć właściwemu organowi dowód w postaci prawomocnego orzeczenia sądowego stwierdzającego, że dowód na podstawie którego dokonano ustaleń istotnych dla sprawy, był sfałszowany.

Wydając decyzję odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej organ odwoławczy miał również na uwadze fakt, iż prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 13 września 2007r., sygn. akt I SA/Ol 269/07 oddalono skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]"2007r.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie strona wniosła o:

1/ uznanie, iż zaskarżona decyzja wraz z poprzedzającą ją decyzją Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", zostały wydane z naruszeniem:

- przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię

- zasad ogólnych postępowania podatkowego, w szczególności art. 120, art. 121, art. 122, art. 124, art. 187 §1 oraz art. 240 ustawy Ordynacja podatkowa.

2/ uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej i decyzji jej poprzedzającej w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia,

3/ zasądzenie od Dyrektora Izby Celnej w kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżąca podniosła, iż zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Celnej oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wydane tylko i wyłącznie na podstawie prawomocnych wcześniejszych decyzji bez przeanalizowania argumentów, które zostały podniesione przez skarżącą we wniosku o wznowienie postępowania. W opinii skarżącej, Dyrektor Izby Celnej rozpatrzył jej sprawę bardzo powierzchownie oraz nie wziął pod uwagę jej zastrzeżeń, pomimo tego, iż w jej sprawie wyszły na jaw nowe okoliczności i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję.

Dyrektor Izby Celnej nie uwzględnił również nowych okoliczności w sprawie, takich jak pojawienie się firmy E. P.H.U. A. Z., który w istotny sposób uczestniczył w obrocie handlowym z firmą E. sp. z o.o., gdzie skarżąca również była stroną. Istotne są przy tym nazwy firm, konto, które spółka E. Sp. z o.o.. wskazywała na fakturach, zeznania A. Z., który potwierdził współpracę jego firmy ze spółką E. Sp. z o.o.

Skarżąca zarzuciła także, iż Dyrektor Izby Celnej zbagatelizował przedstawione dokumenty założycielskie firmy E. Sp. z o.o., twierdząc, iż dokumenty były mu znane. Skoro powyższe dokumenty były znane organowi w czasie wydania decyzji, to dlaczego w decyzji stwierdzono, że kupowała ona paliwo od firmy nieistniejącej.

Skarżąca wskazała, iż organ wydający decyzję nie wystąpił do Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej o dokumenty w prowadzonej przeciwko niej sprawie, których fragmenty Strona dołączyła do wniosku o wznowienie postępowania.

Ponadto strona podniosła, iż stwierdzenie, że spółka E. jest podmiotem nieistniejącym było oparte na fałszywym dokumencie wystawionym przez Urząd Skarbowy w G. o wykreśleniu z ewidencji podatników podatku VAT Spółki.

W opinii zaś Skarżącej, powoływanie się Dyrektora Izby Celnej na prawomocny wyrok sądu administracyjnego było nieporozumieniem i dowodem na to, że organ nie zapoznał się z tym orzeczeniem oraz powodami oddalenia skargi.

W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 9 czerwca 2011 r. , sygn. akt I SA/OI 712/10 oddalił skargę K.B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie określenia wysokości zobowiązania z tytułu opłaty paliwowej za miesiące od października do grudnia 2004r.

K.B. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości i domagając się jego uchylenia, przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu przed Sądem I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy oraz prawa materialnego, tj.:

1. art. 3, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 120, art. 121 § 1 i art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 194 § 1 i 3 Ordynacji podatkowej poprzez nieuchylenie decyzji naruszającej przepisy postępowania w sposób, który ma istoty wpływ na wynik postępowania,

2. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak ustosunkowania się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do argumentacji Skarżącej potwierdzającej faktyczny stan faktyczny,

3. art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi na decyzję naruszającą przepisy postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy oraz przepisy prawa materialnego,

4. art. 2, art. 7 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483, dalej: Konstytucja RP),

5. art. 1. ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm., dalej: p.u.s.a.),

6. art. 56, art. 124 § 1 pkt 6, art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., które mówią o zawieszeniu postępowania, jeśli występują przesłanki wymienione w tych artykułach,

7. nieprawidłowego ustalenia kosztów pomocy prawnej, zgodnie z § 4 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 31, poz. 153) wynagrodzenie powinno być przyznane zgodnie z § 3 ust. 1 poz. 1 lit. e, tj. 2.400,00 zł plus 552,00 zł podatku VAT.

W uzasadnieniu skarżąca odniosła się do argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przez pryzmat naruszenia zarzucanych norm prawa.

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy, jednakże nie wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej uznał za zasadne. NSA wskazał, że przedmiotem kontroli Sądu I instancji było postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Zakres rozpoznania takiej sprawy przed organami podatkowymi, a co za tym idzie również przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie wyznaczała treść art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., nr 8, poz. 60, ze zm.), który to przepis wskazuje na możliwość wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Sąd odwoławczy uwzględnił zarzuty naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności zarzut naruszenia art. 3, art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., poprzez to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji stwierdził brak naruszenia prawa i odmówił jej uchylenia w sytuacji, gdy organ podatkowy naruszył mające istotny wpływ na wynik sprawy następujące przepisy postępowania: art. 120, art. 121 § 1 i art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 194 § 1 i 3 Ordynacji, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego ustalenia stanu faktycznego.

NSA wskazał, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji nie dostrzegł, że postępowanie w zakresie wniosku strony o wznowienie postępowania w przedmiocie opłaty paliwowej zostało przeprowadzone przez organy podatkowe z naruszeniem przepisów postępowania (Ordynacji podatkowej). Przede wszystkim organy podatkowe nie dokonały pełnych i wszechstronnych ustaleń, co do okoliczności i dowodów, na które powołała się strona skarżąca we wniosku o wznowienie postępowania. Organy podatkowe nie dokonały także pełnej oceny znaczenia tych dowodów i okoliczności z punktu widzenia przesłanki wznowienia postępowania z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że Strona skarżąca podniosła w skardze do Sądu I instancji zarzut naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej. Sąd II instancji wskazał, że oparcie swojego rozstrzygnięcia wyłącznie na ustaleniach poczynionych w postępowaniu w zakresie wymiaru podatku akcyzowego bez oceny okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy jest niedopuszczalne. Ponadto, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przeprowadzona przez organy ocena dowodów naruszała zasadę swobodnej oceny dowodów (art. 191 Ordynacji podatkowej), bowiem organy posłużyły się spekulacjami i przypuszczeniami (szczególnie w zakresie istnienia firmy E. Sp. z o.o.), czego nie dostrzegł Sąd I instancji. Stan faktyczny rozpatrywanej sprawy został zatem ustalony z naruszeniem podstawowych zasad prowadzenia postępowania przez organy podatkowe, co czyni usprawiedliwionym zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, pomimo wadliwie przeprowadzonego postępowania w zakresie wznowienia postępowania, Sąd podzielił trafność rozstrzygnięcia organów podatkowych, odmawiających uchylenia ostatecznej decyzji w przedmiocie opłaty paliwowej, uznając, że nie doszło do naruszenia art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, nie odnosząc się przy tym do postawionych w skardze zarzutów i twierdzeń skarżącej, nie wyjaśniając także podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Odnosząc powyższe do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy wskazał, że lektura pisemnych motywów zaskarżonego wyroku przekonuje, że nie odpowiada ono wymogom sformułowanym w ustawie – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Uzasadnienie wyroku w niedostatecznym stopniu wyjaśnia podstawę prawną rozstrzygnięcia, ponieważ nie koncentruje się na zasadniczej dla rozpoznawanej sprawy kwestii t.j. okolicznościach przestawionych przez stronę skarżącą w trakcie postępowania przed organami podatkowymi i powtórzonych w skardze do sądu administracyjnego. Tym samym Sąd I instancji uchybił treści art. 141 § 4 p.p.s.a. zgodnie, z którym uzasadnienie wyroku powinno zawierać m.in. podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego opisane uchybienia Sądu I instancji miały istotny wpływ na wynik sprawy.

Niezasadny okazał się zarzut naruszenia art. 56 w związku z art. 124 § 1 pkt 6 p.p.s.a.

Zastosowanie instytucji zawieszenia postępowania (z art. 125 § 1 p.p.s.a.) jest uprawnieniem nie zaś obowiązkiem Sądu, to nie można skutecznie stawiać zarzutu naruszenia tego przepisu w sytuacji, gdy Sąd nie skorzystał z tego uprawnienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2012r., poz. 270 .) – zwanej dalej "p.p.s.a.", Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Rozpoznając niniejszą sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie związany jest zatem wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 kwietnia 2013r. , sygn. akt I GSK 1373/11.

Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem skargi było postępowanie Organu w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną.

Zakres rozpoznania takiej sprawy przed organami podatkowymi, a co za tym idzie również przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie wyznaczała treść art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., nr 8, poz. 60, ze zm.), który to przepis wskazuje na możliwość wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził naruszenia przepisów postępowania: art. 120, art. 121 § 1 i art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 194 § 1 i 3 Ordynacji, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego ustalenia stanu faktycznego.

Postępowanie w zakresie wniosku strony o wznowienie postępowania w przedmiocie opłaty paliwowej zostało przeprowadzone przez organy podatkowe z naruszeniem przepisów postępowania (Ordynacji podatkowej). Przede wszystkim organy podatkowe nie dokonały pełnych i wszechstronnych ustaleń, co do okoliczności i dowodów, na które powołała się strona skarżąca we wniosku o wznowienie postępowania. Organy podatkowe nie dokonały także pełnej oceny znaczenia tych dowodów i okoliczności z punktu widzenia przesłanki wznowienia postępowania z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Powyższe spostrzeżenia znajdują oparcie w tezie, że organy podatkowe zobowiązane są każdorazowo rozważyć czy przedstawione przez skarżącą, we wniosku o wznowienie postępowania, okoliczności mogą przesądzać o zasadności jej twierdzeń – w rozpoznawanej sprawie m.in. w zakresie istnienia firmy E. Sp. z o.o. oraz uiszczenia (bądź nie) przez nią podatku akcyzowego. Odrzucenie przez organy podatkowe znaczenia wskazanych przez skarżąca dowodów w postaci dokumentacji opisanej przez skarżąca w skardze , poprzez w zasadzie gołosłowne stwierdzenia, że nie wnosiły ona żadnych istotnych elementów do niniejszej sprawy nie spełnia wymogu prawidłowego prowadzenia postępowania podatkowego. Zgodnie z art. 121 Ordynacji podatkowej organy podatkowe mają bowiem obowiązek prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zgromadzony w sprawie w toku postępowania przed organami podatkowymi materiał dowodowy, nie wykazuje cech kompletności. Strona skarżąca podniosła zresztą w skardze zarzut naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Oparcie swojego rozstrzygnięcia wyłącznie na ustaleniach poczynionych w postępowaniu w zakresie wymiaru podatku akcyzowego bez oceny okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy jest niedopuszczalne. Ponadto, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, przeprowadzona przez organy ocena dowodów naruszała zasadę swobodnej oceny dowodów (art. 191 Ordynacji podatkowej), bowiem organy posłużyły się spekulacjami i przypuszczeniami (szczególnie w zakresie istnienia firmy E. Sp. z o.o.).

Stan faktyczny rozpatrywanej sprawy został zatem ustalony z naruszeniem podstawowych zasad prowadzenia postępowania przez organy podatkowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. O treści określonej w pkt II wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono na podstawie art.250 p.p.s.a. oraz na podstawie § 2 ust.1-3 i § 3 ust.1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U. nr 31, poz. 153) ( pkt III wyroku).