Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 151/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2021-01-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 35 ust. 1, art. 36
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80 oraz art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit c i art. 135, art. 200 i art. 210 par. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Armański, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 stycznia 2021 r. sprawy ze skarg Gminy M. i D. Ł. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 26 listopada 2019 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewody Świętokrzyskiego na rzecz Gminy M. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. zasądza od Wojewody Świętokrzyskiego na rzecz D. Ł. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 26 listopada 2019 r. znak: [...] Wojewoda Świętokrzyski utrzymał w mocy decyzję Starosty J. nr [...] z 31 lipca 2019 r. znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą firmie [...] Sp. z o.o. pozwolenia na budowę stacji transmisyjnej WA-0187 (dwie anteny radioliniowe o mocy promieniowania izotropowego 79,4W i 63,1W) wraz z wieżą telekomunikacyjną o wysokości całkowitej 611,95 m n.p.t. oraz wewnętrzną linią zasilającą na działce numer ewid. [...].

W uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia Wojewoda wskazał, że postępowanie w sprawie toczyło się z wniosku ww. inwestora złożonego 14 maja 2019 r. wraz z czterema egzemplarzami projektu budowlanego z zaświadczeniami projektantów o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego, oświadczeniem o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a także potwierdzeniem opłaty skarbowej.

W dniu 14 czerwca 2019 r., na żądanie organu pierwszej instancji, inwestor uzupełnił wniosek o: określenie klasyfikacji instalacji radiokomunikacyjnej pod względem oddziaływania na środowisko w oparciu o rozporządzenie Rady Ministrów z 9 listopada 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko; określenie mocy promieniowania izotropowego dla projektowanych anten; odniesienie w projekcie budowlanym do ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...]; opracowanie geodezyjne linii rozgraniczających tereny o różnym przeznaczeniu, linii zabudowy oraz osi ulic i dróg w treści mapy oraz właściwe określenie obszaru oddziaływania inwestycji.

W odpowiedzi na sprzeciwy i obawy mieszkańców pismami z 24 lipca 2019 r. inwestor wyjaśnił, że zrealizowanie przedsięwzięcia w żaden sposób nie ograniczy możliwości wykorzystania okolicznych terenów na cele mieszkaniowe, a ponadnormatywne promieniowanie elektromagnetyczne o wartościach większych niż 0,1 W/m2 będzie występowało wyłącznie w przestrzeni niedostępnej dla ludzi nie wpływając negatywnie na środowisko ani zdrowie mieszkańców. Inwestycja została zlokalizowana poprzez wykonane planowanie radiowe, które ma za zadanie spełnienie budowy sieci efektywnej przy jednoczesnym zapewnieniu odpowiednio wysokich jakości usług świadczonych poprzez operatora.

Po sprawdzeniu zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi oraz kompletności projektu budowlanego Starosta, działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane (tekst jedn.- w dacie wydania aktu - Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm.) zwanej dalej "P.b.", zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorowi pozwolenia na budowę stacji transmisyjnej.

Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym, co do zgodności z przepisami prawa materialnego i formalnego Wojewoda stwierdził, co następuje:

- ww. stację transmisyjną stanowi stalowa wieża typu BOT-E2/60 o trzonie kratowym i wysokości H=61,95 m, służąca do zawieszenia 2 anten sektorowych typu VHLP1-13-1WH/C, posadowiona na sześciokątnej stopie fundamentowej żelbetowej. Dostęp do projektowanej stacji bazowej odbywać się będzie po przedmiotowej działce nr ewid. 284/2. Dojazd do działki możliwy poprzez istniejący zjazd z działki drogowej nr ewid. 371;

- z projektu zagospodarowania działki (kopia mapy sytuacyjno-wysokościowej, opisanej jako mapa do celów projektowych - operat techniczny o numerze ewid. P.2602,2019.962, wpisany do ewidencji państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego prowadzonego przez Starostę 7 czerwca 2019 r.) wynika, że ww. stacja bazowa telefonii komórkowej zaprojektowana jest przy zachodniej granicy działki nr ewid.. Działka ta graniczy z działką nr ewid. - będącą drogą wewnętrzną, od strony zachodniej z działką nr ewid., a od strony południowej z działką nr ewid.. Działka posiada dostęp do drogi publicznej, jest nieogrodzona i niezabudowana, leży poza terenem zwartej zabudowy. Miejscowy plan zagospodarowania gminy ustala przeznaczenie działki nr ewid., jako tereny upraw rolnych, ogrodniczych i sadowniczych;

- na obszarze, na którym znajduje się działka nr ewid. 284/2 obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego uchwalony Uchwałą Rady Miejskiej w Małogoszczu Nr 6/50/07 z 27 czerwca 2007 r. (Dz. Urz. Woj. Św. nr 154, poz. 2218 z 20 sierpnia 2007 r. ze zm.), zwany dalej "mpzp.": § 40.1. mpzp stanowi: "Wyznacza się tereny upraw rolnych, ogrodniczych i sadowniczych oraz dróg dojazdowych do pól, oznaczone na rysunku planu symbolem R, przewidziane do pozostawienia w dotychczasowym użytkowaniu; § 40.3. mpzp - Przeznaczenie dopuszczalne: lokalizacja obiektów kubaturowych integralnie związanych z produkcją rolniczą, ogrodniczą i sadowniczą (gospodarstw rolnych) towarzyszących funkcji podstawowej i infrastruktury technicznej ";

- obszary oddziaływania pola elektromagnetycznego o gęstości mocy przekraczającej 0,1 W/m2, uznawanej za szkodliwą dla ludzi - w myśl rozporządzenia Ministra Środowiska z 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów, znajdują się wyłącznie w miejscach niedostępnych dla ludności, ponad działkami - w okolicy zawieszenia anten, a granica obszaru ich występowania kończy się na wysokości 58,6 m n.p.t. Planowana inwestycja nie spowoduje uciążliwości wywołanych przez wytwarzanie pola elektromagnetycznego w rozumieniu ww. przepisu;

- inwestor wywiódł prawo do realizacji przedmiotowej inwestycji z prawa do dysponowania nieruchomością, które złożono wraz z wnioskiem o pozwolenie na budowę dla ww. inwestycji.

W związku z obowiązkiem sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania terenu z wymogami ochrony środowiska, Wojewoda wskazał, że w projekcie budowlanym znajduje się opracowanie "Analizy środowiskowej", dotyczące oddziaływania na środowisko stacji bazowej telefonii komórkowej, przeznaczonej do realizacji w miejscowości [...] na działce nr ewid.. W opracowaniu tym wskazano, że EIRP - moc równoważna promieniowana izotropowo dla dwóch anten sektorowych, pracujących w paśmie o częstotliwości 12,7 - 13,25 GHz dla RL1 wynosi 79,4 a dla RL2 wynosi 63,1. Maksymalny ponadnormatywny zasięg wartości pól elektromagnetycznych wynosi 8 m. Z wykonanych obliczeń wynika, że obszary pól elektromagnetycznych o wartościach wyższych niż 0,1 W/m2 nie występują w miejscach dostępnych dla ludności.

Wojewoda stwierdził, że lokalizacja stacji transmisyjnej oraz przewidywany zasięg jej oddziaływania, według map udostępnionych przez Ministerstwo Środowiska, nie są objęte obszarem Natura 2000. Najbliżej położony obszar Natura 2000 to obszary siedliskowe - Dolina Białej Nidy PLH260013 w odległości ok. 0,63 km od obiektu. Zatem inwestycja nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko i nie wymaga uzyskania decyzji, o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.

Reasumując Wojewoda stwierdził, że inwestycja nie oddziałuje na otoczenie i nie utrudnia zabudowy terenów sąsiadujących. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 28 ust. 2 P.b. stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Dodał, że charakter sprawy nie pozwalał na przeprowadzenie mediacji.

Skargę na powyższą decyzję Wojewody Świętokrzyskiego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosła Gmina (właściciel działki nr ewid. 371, stanowiącej drogę wewnętrzną), zarzucając temu rozstrzygnięciu naruszenie przepisów postępowania, tj.:

1) art. 7 w zw. z art. 77 oraz art. 10 k.p.a. poprzez niekompletne przeprowadzenie postępowania dowodowego polegające w szczególności na:

- braku ustaleń czy specjalista ds. ochrony środowiska, który opracował na wniosek inwestora "Analizę Środowiskową", miał kompetencję do jej wydania;

- niewyjaśnieniu na jakich danych przekazanych przez Inwestora oraz kartach katalogowych sprzętu opierał się autor ww. opracowania;

- niewyjaśnieniu czy zaprezentowane w ww. analizie obliczenia dotyczą źródła promieniowania obydwu jednocześnie działających anten czy też anten działających oddzielnie;

- zaniechaniu nałożenia na inwestora w zatwierdzonym projekcie budowlanym i udzielonym pozwoleniu na budowę, obowiązku wykonania pomiarów kontrolnych dotyczących rzeczywistego rozkładu gęstości mocy promieniowania elektromagnetycznego na terenach objętych stacją transmisyjną;

- niezgodności projektowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy;

2) art. 80 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu całego materiału dowodowego i oparcie się na problematycznej opinii przedłożonej przez inwestora, przez co została naruszona zasada swobodnej oceny dowodów i oparcie się na faktach, które nie zostały udowodnione.

Gmina wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Skargę na powyższą decyzję Wojewody wniósł również Dionizy Ł. (właściciel działki nr ewid. 271), zarzucając temu rozstrzygnięciu naruszenie:

- art. 28 ust. 2 P.b. w zw. z art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia rzeczywistego zasięgu oddziaływania zamierzenia budowlanego i pominięciu jako stron postępowania właścicieli działek znajdujących się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji co miało wpływ na wynik sprawy;

- art. 7 k.p.a. poprzez niedostateczne rozpoznanie stanu faktycznego bez uwzględnienia słusznego interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli;

- art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. przez zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego w sposób niewyczerpujący, co doprowadziło do błędnego ustalenia obszaru oddziaływania obiektu, polegające na tym, że Starosta dokonał oceny obszaru oddziaływania obiektu jedynie w oparciu o załączoną przez inwestora dokumentację i to w sytuacji gdy wydający zaskarżoną decyzję nie ma wiedzy specjalnej, wymaganej dla oceny rzetelności twierdzeń zawartych w dokumentacji załączonej do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę, kiedy to w tego rodzaju sytuacjach zgodnie z art. 84 k.p.a. wymagane byłoby powołanie właściwego biegłego, który jako specjalista może wypowiedzieć się w tym zakresie co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

- 138 § 1 ust. 1 k.p.a. polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy decyzji Starosty w sytuacji, gdy prawidłowe było uchylenie tego aktu.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargi Wojewoda wniósł o ich oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ odwoławczy podkreślił, że zaskarżona decyzja dotyczy pozwolenia na budowę wieży telekomunikacyjnej z antenami radioliniowymi, której projekt nie przewiduje montażu anten telefonii komórkowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skargi zasługują na uwzględnienie, aczkolwiek z innych powodów niż w nich wskazane.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wyznaczonym wskazanymi przepisami prawa Sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Kontroli sądowej w niniejszym postepowaniu poddana została ocena legalności decyzji "o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę stacji transmisyjnej WA-0187 (dwie anteny radioliniowe o mocy promieniowania izotopowego 79,4W i 63,1W) wraz z wieżą telekomunikacyjną o wysokości całkowitej 611,95 m n.p.t. oraz wewnętrzną linią zasilającą na działce numer ewid. [...]" Tak określony przedmiot postępowania wynika z rozstrzygnięcia zawartego w osnowie decyzji organu odwoławczego. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ odwoławczy kontrolą, jaką przeprowadził w zakresie regulowanym przepisem art. 35 ust. 1 P.b., objął zamierzenie inwestycyjne nazywane zamiennie: "stacja transmisyjna", "stacja bazowa telefonii komórkowej". Jednocześnie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że " (...) w projekcie budowlanym znajduje się opracowanie "Analizy środowiskowej", dotyczące oddziaływania na środowisko stacji bazowej telefonii komórkowej, przeznaczonej do realizacji w miejscowości [...]. W opracowaniu tym wskazano, że EIRP - moc równoważna promieniowana izotropowo dla dwóch anten sektorowych (...)".

Pomijając fakt, że z przywołanej przez organ odwoławczy "Analizy środowiskowej" nie wynika, aby dotyczyła ona "stacji bazowej telefonii komórkowej", to jednocześnie dostrzec należy niespójność terminologiczną jaką posługuje się organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji, która może powodować u stron postępowania uzasadnioną niepewność i wątpliwość co do tego, z jaką inwestycją i w jakim jej zakresie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Z akt wynika bowiem, że zakres urządzeń wnioskowanego zamierzenia ograniczony został wyłącznie do dwóch anten radioliniowych o mocy promieniowania izotopowego 79,4W i 63,1W. W konsekwencji uzasadnione jest stwierdzenie, że stacja ta nie obejmowała "dwóch anten sektorowych".

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz literaturze przedmiotu wskazuje się, że radiolinie są używane w systemach telefonii komórkowej jako system zapewniający transmisję pomiędzy stacją bazową a kontrolerem stacji bazowej, tj. zapewnia bezpośrednią łączność pomiędzy stacjami bazowymi. Z kolei antena sektorowa zapewnia łączność z telefonem komórkowym w stacji bazowej. Aby mówić o stacji bazowej telefonii komórkowej to niewątpliwie należy łączyć ją z równoczesnym zainstalowaniem na niej anten sektorowych ( por. wyroki NSA: z dnia 25 maja 2017 r. sygn. akt II OSK 2422/15; z dnia 8 maja 2015 r. sygn. akt II OSK 827/14, z dnia 3 lipca 2017 r. sygn. akt II OSK 2157/17).

Zdaniem Sądu, organ nie wyjaśnił i jednoznacznie nie ustalił z jaką inwestycją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Ustalenie charakteru i zakresu zamierzenia inwestycyjnego ma istotne znacznie dla ustalenia czy przedmiotowa inwestycja wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, a w konsekwencji czy wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.

Zgodnie z dyspozycją art. 35 ust 1 P.b., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:

1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;

2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;

3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;

4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.

Taka treść tego przepisu oznacza, że procedując w przedmiocie pozwolenia na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej ma obowiązek sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami planu miejscowego, o ile dla terenu na którym inwestycja ma być realizowana plan taki obowiązuje, jeżeli nie - to zgodność projektu budowlanego z ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. Następnie organ ocenia zgodność projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, kompletności projektu budowlanego oraz zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Kontrola zgodności projektu budowlanego z wymaganiami dotyczącymi ochrony środowiska obejmuje także aspekt dotyczący tego czy projekt ten został poprzedzony wydaniem decyzji ustalającej uwarunkowania środowiskowe, jeżeli na podstawie przepisów odrębnych taka decyzja dla tego przedsięwzięcia jest wymagana. Jak trafnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w wyroku z dnia 1 lipca 2020 r. sygn. akt II SA/Ke 238/20 - organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobowiązany sprawdzić, czy projektowana inwestycja wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jeżeli w ocenie takiego organu projektowana inwestycja wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a decyzji takiej nie dołączono, to organ ten jest uprawniony do zastosowania art. 35 ust. 3 P.b. Odmienny sposób rozumienia, w szczególności taki, że art. 35 P.b. nie uprawnia organu administracji architektoniczno-budowlanej do zażądania przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, mimo że taka decyzja zgodnie z przepisami jest wymagana, stanowiłby dysfunkcjonalny element przepisów zapewniających uwzględnienie ochrony środowiska w procesie inwestycyjnym.

Zgodnie z dyspozycją art. 71 ust 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. w dacie wydania zaskarżonej decyzji - Dz. U. z 2018, poz. 2081 ze zm.) uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych:

1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;

2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Z kolei z przepisu art. 72 ust 1 pkt 1 tej ustawy wynika, że wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.

Kwestię określającą kategorię przedsięwzięć, o których mowa w art. 71 ust 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, określało Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko ( tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 71 – dalej jako rozporządzenie). Przepisy te z uwagi na datę wszczęcia postępowania i przepisy przejściowe aktualnej regulacji w tym przedmiocie tj. Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U z 2019 r., poz. 1839) należało stosować w niniejszej sprawie.

Zgodnie z § 2 ust 1 pkt 7 do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż:

a) 2000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 100 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,

b) 5000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,

c) 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,

d) 20 000 W - przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna.

Z kolei przepis § 3 ust 1 pkt 8 rozporządzenia stanowił, iż do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 7, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż:

a) 15 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 5 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,

b) 100 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 20 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,

c) 500 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 40 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,

d) 1000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 70 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,

e) 2000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m i nie mniejszej niż 100 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,

f) 5000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m i nie mniejszej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,

g) 10 000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 300 m i nie mniejszej niż 200 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny - przy czym równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna.

Z kolei zgodnie z regulację zawartą § 3 ust 1 pkt 3 rozporządzenia - do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1; przy czym przez planowane przedsięwzięcie rozumie się w tym przypadku przedsięwzięcie, w stosunku do którego zostało wszczęte postępowanie w sprawie wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, lub dokonano zgłoszenia, o którym mowa w art. 72 ust. 1a tej ustawy.

Organ administracji architektoniczno-budowlanej kontrolując w zakresie zgodności z wymogami dotyczącymi ochrony środowiska przedłożony mu do zatwierdzenia projekt budowlany zamierzenia inwestycyjnego, winien ocenić czy równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny względem osi głównej wiązki promieniowania tej anteny wynosi nie mniej niż wartości poddane tych przepisach, w relacji do podanych tam odległości miejsc dostępnych dla ludności, przy czym jeżeli sprawa dotyczy instalacji wytwarzających promieniowanie o którym mowa w § 3 ust 1 pkt 8 rozporządzenia tj. mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, obowiązkiem organu jest zsumowanie promieniowania wytwarzanego przez wszystkie anteny zamontowane na tej samej stacji bazowej - wieży. Jak zasadnie wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2019 r. II OSK 271/18 w odniesieniu do przedsięwzięć stanowiących instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujących pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300 000 MHz, należy przyjąć, że w przypadku instalacji wieloantenowych kwalifikacja przedsięwzięcia, jako mogącego zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko musi uwzględniać możliwość kumulacji wartości parametrów minimalnej równoważnej mocy promieniowana izotropowego wyznaczonych dla wszystkich pojedynczych anten wchodzących w skład całej instalacji. Wobec tego - po przeprowadzeniu stosownych ustaleń i obliczeń uwzględniających możliwe kierunki (azymuty) promieniowania oraz pochylenia wiązek promieniowania poszczególnych anten - kwalifikacja przedsięwzięcia będącego wieloantenową instalacją w świetle wymogu przeprowadzenia oceny środowiskowej musi być rezultatem uprzedniej oceny możliwości zaistnienia zjawiska interferencji fal elektromagnetycznych skorelowanych (zgodnych) w fazach oraz wynikającej z niego kumulacji wartości mocy promieniowania elektromagnetycznego ustalonych dla wszystkich pojedynczych anten wchodzących w skład danej instalacji. Stanowisko zaprezentowane wyżej w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego znajduje potwierdzenie w licznych wyrokach tego Sądu – przykładowo w wyrokach NSA: z dnia 16 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2706/13; z dnia 29 września 2015 r., sygn. akt II OSK 139/14, z dnia 1 grudnia 2015 r., sygn. akt II OSK 801/14; z dnia 9 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 708/15, z dnia 22 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 1494/15 i z dnia 10 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 2877/17 z dnia 26 lutego 2018 r. sygn. akt II OSK 1050/18). Przywołać można także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2020 r. II OSK 1590/19 w którym wskazano, iż skoro przedłożona przez inwestora kwalifikacja przedsięwzięcia została sporządzona tylko dla pojedynczych anten i pominięto w niej zagadnienie kumulacji wytwarzanych pól elektromagnetycznych, to organy trafnie uznały, że dokument ten wymaga uzupełnienia.

Zdaniem Sądu, jednoznaczne ustalenie przedmiotu i zakresu zamierzenia inwestycyjnego determinuje ocenę czy inwestycja wymaga (czy też nie) przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, a w konsekwencji ustalenia czy wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Dopiero prawidłowe określenie przedmiotu sprawy pozwoli na ocenę rozstrzygnięcia w tym zakresie. Ustalenie rodzaju inwestycji i jej charakteru determinuje bowiem sprowadzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami m.p.z.p.

Z kolei lektura uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji pozwala stwierdzić, że organ dokonał pobieżnego sprawdzenia projektu budowalnego z ustalenia m.p.z.p., o czym świadczy brak przedstawienia szczegółowych rozważań w tym zakresie.

Niezależnie od powyższego należy przypomnieć organom obu instancji, że zgodnie z ogólną zasadą, wyrażoną w art. 11 k.p.a. organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy. Przepis ten znajduje rozwinięcie w art. 107 § 3 k.p.a., znajdującym na mocy art. 140 k.p.a. odpowiednie zastosowanie przed organem odwoławczym. Postępowanie administracyjne cechuje się pełną dwuinstancyjnością (art. 15, art. 138 k.p.a.), co oznacza kompetencję do rozpatrzenia sprawy ponownie, w całości, oraz do jej rozstrzygnięcia co do istoty.

Na podstawie art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Stosownie do art. 8 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do organów władzy publicznej. Z kolei w myśl art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarogodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Reasumując, Sąd stwierdza, że organy dopuściły się naruszenia art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Wykazane naruszenie przepisów postępowania sprawia, że przedwczesne jest odnoszenie się przez Sąd do zarzutów naruszenia prawa materialnego.

Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni wskazane rozważania i wyda stosowne rozstrzygnięcie, które uzasadni zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) w związku z art. 135 oraz art. 200 i art. 210 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.