Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 591/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 92a ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1414
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym -  tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 26 października 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Szymon Widłak (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Górecka WSA Mirella Ławniczak Protokolant: ref. staż. Marta Chocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi T. D. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2017r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z [...] czerwca 2017 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania T. D. (dalej: "strona"), prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...], od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. z [...] lutego 2017 r., nr [...], o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.

W dniu [...] marca 2016 r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości [...] funkcjonariusze celni zatrzymali do kontroli zestaw pojazdów składający się z samochodu ciężarowego marki Mercedes Sprinter o numerze rejestracyjnym [...] oraz przyczepy ciężarowej marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] (przyczepa typu laweta do przewożenia samochodów), którego łączna dopuszczalna masa całkowita wyniosła 7.000 kilogramów. Kierowcą zestawu był G. I.. Na żądanie kontrolujących kierowca nie okazał do kontroli wypisu z zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne, zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji na wykonywanie transportu drogowego. W kierowanym pojeździe stwierdzono brak urządzenia rejestrującego. Kierowca przesłuchany w charakterze świadka zeznał, że jest zatrudniony u strony na podstawie umowy o pracę i przewozi dwa samochody osobowe: 1) marki Mercedes Benz o numerze rejestracyjnym [...], zakupiony w miejscowości [...] i należący do strony, oraz 2) marki Volkswagen Golf, zakupiony w miejscowości [...] i należący do kontrolowanego kierowcy. Kierowca nie posiadał jakichkolwiek dokumentów dotyczących przewożonych samochodów. Podkreślił, że samochód marki Mercedes Benz został zakupiony na polecenie pracodawcy.

Naczelnik Urzędu Celnego w P., w wyniku przeprowadzonego postępowania, decyzją z [...] lutego 2017 r. nałożył na stronę karę pieniężną w łącznej wysokości 10.000 zł z tytułu: - wykonywania transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji ([...] zł); - wykonywania przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące ([...] zł). Ograniczenie łącznego wymiaru kary do 10.000 zł wynikało z art. 92a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym.

W odwołaniu strona, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania, zarzuciła: 1) błąd w ustaleniach faktycznych, mający wpływ na treść wydanej decyzji, polegający na przyjęciu, że odwołujący ponosi odpowiedzialność za dokonanie stwierdzonych naruszeń w sytuacji, gdy prawidłowa analiza materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy prowadzi do wniosków przeciwnych, 2) naruszenie art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, przez jego niezastosowanie i wszczęcie postępowania, w sytuacji w której w świetle zgromadzonego materiału dowodowego odwołujący nie miał wpływu na powstanie naruszeń przewidzianych w ustawie, 3) naruszenie art. 89 Kodeksu postępowania administracyjnego, przez jego niezastosowanie i nieprzeprowadzenie z urzędu rozprawy administracyjnej, pomimo że zachodziła konieczność wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków, w szczególności wyjaśnienia stanowisk odwołującego i G. I.. Argumentując złożony środek zaskarżenia odwołujący podniósł przede wszystkim, że nie może ponosić odpowiedzialności za działanie kierującego G. I., który bez jego wiedzy i zgody dokonał samochodem służbowym przewozu samochodu Volkswagen Golf, a który to przewóz nie był wykonywany w ramach obowiązków pracowniczych.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, wyjaśnił, że tytuł prawny do dysponowania samochodem ciężarowym marki Mercedes Sprinter posiadał odwołujący na mocy zawartej umowy leasingowej, z kolei przyczepa pożyczona została przez kierowcę od [...], bez sporządzania umowy w formie pisemnej. Przedmiotowy zestaw pojazdów składał się ze wskazanego samochodu ciężarowego o nadwoziu zamkniętym i specjalistycznej lawety do przewozu samochodów. Obydwa przewożone pojazdy, to jest Mercedes Benz oraz Volkswagen Golf, transportowane były jednocześnie na jednej lawecie. W ocenie organu odwoławczego nie można wobec tego traktować odrębnie przewozu samochodu osobowego marki Mercedes Benz i Volkswagen Golf, a w konsekwencji twierdzić, że jeden z nich przewożony był w ramach obowiązków pracowniczych, a drugi po ich wykonaniu. Wynika z tego również, że już sam fakt zlecenia kierowcy przewozu Mercedesa Benz skutkował koniecznością pożyczenia i użycia przyczepy za zgodą i wiedzą przedsiębiorcy, bowiem w przeciwnym przypadku przewóz tego pojazdu niebyłby możliwy. Bezzasadna jest także sugestia, na co w dalszej kolejności wskazał organ odwoławczy, jakoby przewożony Mercedes Benz przeznaczony był dla celów prywatnych odwołującego, ponieważ z nadesłanej faktury wynika wprost, że został on zakupiony na firmę odwołującego. Dlatego Dyrektor Izby Administracji Skarbowej nie podzielił zarzutu odwołującego, jakoby zaistniał jakikolwiek błąd w ustaleniach faktycznych, mający wpływ na treść wydanej decyzji. Wręcz przeciwnie zdaniem organu II instancji kierowca G. I. na polecenie pracodawcy dokonywał w dniu kontroli w ramach świadczenia obowiązków pracowniczych przewozu należącego do odwołującego samochodu osobowego Mercedes Benz. Natomiast drugi z przewożonych pojazdów Volkswagen Golf stanowił własność samego kierowcy, w konsekwencji czego nie został spełniony jeden z określonych w art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym warunków do uznania wykonywanego przewozu za przewóz na potrzeby własne. Organ odwoławczy podkreślił przy tym, że za działania kierowcy odpowiedzialność ponosi jego pracodawca (odwołujący).

Zważywszy na powyższe organ II instancji za w pełni zasadne uznał zastosowanie art. 5 ust. 1 i art. 5a ustawy o transporcie drogowym, stosownie do których podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub odpowiedniej licencji wspólnotowej. Na marginesie organ ten zauważył jednak, że nawet gdyby warunek z art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym, a dotyczący własności przewożonego samochodu marki Volkswagen Golf, został spełniony to i tak zaistniałe zdarzenie, co prawda po zmianie kwalifikacji prawnej na wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia, skutkowałoby karą pieniężna w tej samej wysokości.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej za prawidłowe uznał konsekwencje prawne naruszenia powyższego obowiązku wynikające z art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. W załączniku nr 3 do tejże ustawy w lp. 1.1. za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji ustawodawca przewidział bowiem karę pieniężna w wysokości [...] zł.

Odnosząc się do drugiego ze stwierdzonych naruszeń, a więc wykonywania przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, organ odwoławczy, powołując się na regulacje rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014 r., stwierdził, że skontrolowany przewóz miał charakter handlowy, co skutkuje z jednej strony wynikającym z art. 3 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 obowiązkiem stosowania tachografu, a z drugiej strony wyklucza zastosowanie wobec niego wyłączenia przewidzianego w art. 3 lit h rozporządzenia nr 561/2006. Odwołujący nie wykazał ponadto, aby w sprawie mogło mieć zastosowanie którekolwiek z innych wyłączeń wynikających z art. 3 oraz art. 13 ust. 1 rozporządzenia nr 561/2006. Organ II instancji podkreślił przy tym, że poddany kontroli przewóz drogowy wykonywany był zestawem pojazdów, którego łączna dopuszczalna masa całkowita przekraczała 3,5 tony, przez co – mając na uwadze art. 2 ust. 1 lit a rozporządzenia nr 561/2006 – miały do niego zastosowanie przepisy tegoż rozporządzenia.

Jako że pojazd ciężarowy wchodzący w skład zestawu pojazdów, przy pomocy którego realizowany był przedmiotowy przewóz powinien być wyposażony w tachograf, brak tego urządzenia wypełnił dyspozycję art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym stanowiąc naruszenie opisane w pkt 6.1.1. załącznika nr 3 do tej ustawy – wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące – co podlega karze pieniężnej w wysokości [...] zł.

Wymierzenie odwołującemu kary pieniężnej w łącznej kwocie nie przekraczającej 10.000 zł pozostawało w zgodzie z art. 92a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym.

Organ odwoławczy za bezzasadny uznał zarzut naruszenia art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym. Przywołując treść tej regulacji wskazał, że istnieje domniemanie odpowiedzialności przedsiębiorcy, a zwolnienie od niej odnosi się do przypadków niespodziewanych, nie dających się przewidzieć w normalnych warunkach, całkowicie niezależnych od przedsiębiorcy. Argument zawinienia kierowcy nie spełnia wymogów zastosowania wskazanej regulacji.

Ponadto, zdaniem organu II instancji rozstrzygnięcie w sprawie wydane zostało w oparciu o prawidłowo zgromadzony materiał dowodowy. Nie wymagało ono dokonywania dodatkowych, wskazanych przez odwołującego, czynności (przeprowadzenia rozprawy administracyjnej), jako że wszystkie przywołane przy tym osoby – odwołujący oraz świadkowie G. I. oraz [...] – złożyli już stosowne wyjaśnienia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, skarżący zarzucił naruszenie: 1) art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, poprzez jego niezastosowanie i wszczęcie postępowania w sytuacji, w której w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszeń przewidzianych w ustawie o transporcie drogowym, 2) art. 89 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez jego niezastosowanie i nieprzeprowadzenie z urzędu rozprawy administracyjnej, pomimo że zachodziła konieczność wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków, w szczególności wyjaśnienia stanowisk skarżącego i G. I..

W uzasadnieniu skargi strona ponownie wskazała zwłaszcza na błędne przyjęcie jej odpowiedzialności za działanie kierującego pojazdem marki Mercedes Sprinter – G. I.. Po pierwsze, jak ustalił organ, [...] użyczył przyczepę G. I. zawierając z nim ustną umowę użyczenia. Po drugie, sam G. I. wskazał, że przewóz samochodu marki Volkswagen Golf nie był wykonywany w ramach obowiązków pracowniczych, a samochód ciężarowy, którym się poruszał wykorzystywany był przez niego prywatnie, po wykonaniu obowiązków pracowniczych na rzecz skarżącego. Samochód Volkswagen Golf pozostawał w dyspozycji G. I.. Skarżący nie miał natomiast wiedzy o jego przewozie służbowym samochodem. W związku z tym skarżący nie może ponosić odpowiedzialności za eksces swojego pracownika i to dokonującego przewozu po zakończeniu czynności objętych stosunkiem pracy. Gdyby skarżący miał świadomość przewozów o komercyjnym charakterze wymienionego pojazdu, zestawem powyżej 3,5 tony, wówczas uzyskałby zezwolenia na drogowy przewóz towarów oraz zaopatrzyłby pojazd w urządzenie rejestrujące czas pracy.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] czerwca 2017 r. nie narusza ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania w stopniu, który zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") uzasadniałby jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. W kontrolowanej sprawie nie zaszły także przesłanki powodujące konieczność stwierdzenia nieważności tej decyzji, stosownie do art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.

W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm., dalej: "u.t.d."). Zgodnie z art. 92a ust. 1 tej ustawy podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 zł za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć kwoty 10.000 zł, o czym stanowi już art. 92a ust. 2 u.t.d. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa natomiast załącznik nr 3 do ustawy, co wynika z art. 92a ust. 6 u.t.d.

Powyżej przywołane regulacje przewidują odpowiedzialność administracyjną podmiotu wykonującego przewóz drogowy z tytułu naruszenia obowiązków lub warunków tego przewozu. Istota odpowiedzialności administracyjnej sprowadza się do tego, że aby pociągnąć do niej określony podmiot (podmiot administrowany) konieczne jest zaistnienie wyłącznie dwóch zasadniczych przesłanek: po pierwsze, podmiot ten musi charakteryzować się cechami wyrażonymi w normie prawnej stanowiącej podstawę odpowiedzialności oraz po drugie, musi on wyczerpać określone w tej normie znamiona działania lub zaniechania lub znamiona tegoż zachowania muszą zostać wyczerpane przez inny podmiot – o ile norma prawna przypisuje zachowanie innego podmiotu lub skutek tego zachowania wspomnianemu podmiotowi administrowanemu (delikt administracyjny). Zaistnienie powyższych przesłanek jest co do zasady wystarczające, aby podmiot administrowany poniósł z tytułu popełnionego deliktu administracyjnego ujemne konsekwencje (sankcję administracyjną). Zbędne staje się badanie jakichkolwiek innych dodatkowych okoliczności, jak na przykład wina podmiotu administrowanego, które nie mają wpływu ani na poniesienie przez niego odpowiedzialności, ani na wymiar nakładanej na niego sankcji administracyjnej.

W realiach kontrolowanej sprawy organ administracji publicznej, na skutek przeprowadzonej kontroli drogowej, stwierdził, że skarżący dopuścił się deliktów administracyjnych określonych w lp. 1.1. oraz 6.1.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Naruszenia te polegają na wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji, za co ustawodawca przewidział karę pieniężną w wysokości [...] zł (lp. 1.1. załącznika nr 3 do ustawy), a także na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące z karą pieniężną w wysokości [...] zł (lp. 6.1.1.).

Ustalenia faktyczne, które legły u podstaw stwierdzenia powyżej wskazanych deliktów administracyjnych, są w zasadzie bezsporne pomiędzy stronami niniejszego postępowania. Skarżący nie kwestionuje bowiem, że jego pracownik G. I. w dniu [...] marca 2016 r. kierował zestawem pojazdów o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej 7.000 kilogramów, na który to zestaw składał się samochód ciężarowy marki Mercedes Sprinter, będący w dyspozycji prawnej skarżącego, oraz przyczepa ciężarowa marki [...] (typu laweta), która stanowiła własność [...], a która od osoby tej pożyczona została – na podstawie ustnej umowy – przez rzeczonego kierowcę. Nie jest także podważane, że powyższym zestawem (na przyczepie) przewożone były jednocześnie dwa samochody osobowe: po pierwsze, należący do skarżącego samochód marki Mercedes Benz, którego dowód zakupu przez skarżącego stanowi faktura VAT nr [...] z [...] marca 2016 r., oraz po drugie, należący do kierowcy G. I. samochód Volkswagen Golf. Wreszcie skarżący nie oponuje, aby ostatnio wskazany Mercedes Benz zakupiony został na jego polecenie w ramach realizacji przez kierowcę G. I. obowiązków pracowniczych. Nie budzi również jakichkolwiek wątpliwości, że skarżący nie legitymował się przy tym ani zezwoleniem na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, ani licencją wspólnotową, z kolei samochód ciężarowy Mercedes Sprinter nie został na potrzeby tego zadania przewozowego wyposażony w urządzenie rejestrujące. Skarżący zwraca natomiast uwagę na fakt, że Volkswagen Golf – należący przecież do jego pracownika – przewożony był bez jego zgody i wiedzy, prywatnie przez samego kierowcę.

Powyżej wykazane bezsporne okoliczności faktyczne są wystarczające, by przypisać skarżącemu wskazane delikty administracyjne określone w lp. 1.1. oraz lp. 6.1.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Na ich tle bezsprzecznie bowiem skarżący z jednej strony wykonywał transport drogowy rzeczy (przy czym był to przejazd drogowy wykonywany pomocniczo do działalności gospodarczej skarżącego, o którym stanowi art. 4 pkt 3 lit. a u.t.d.) nie legitymując się zwłaszcza wymaganym do tego zezwoleniem na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego (zob. art. 5 ust. 1 u.t.d.), z drugiej natomiast strony samochód ciężarowy, którym transport ten były wykonywany – wbrew istniejącemu w tym względzie obowiązkowi (zob. art. 3 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, Dz. Urz. UE Serial L z 2014 r. Nr 60, poz. 1, w zw. z art. 2 ust. 1 lit. a rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, Dz. Urz. UE Seria L z 2006 r. Nr 102, poz. 1, dalej: "rozporządzenie 561/2006") – nie został wyposażony w wymagane urządzenie rejestrujące. Podkreślić w tym miejscu trzeba, na co słusznie zwrócił uwagę organ administracji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że brak jest podstaw do uznania, że o ile należący do skarżącego samochód osobowy Mercedes Benz przewożony był na przyczepie w ramach obowiązków pracowniczych kierowcy, to znajdujący się tam – w tym samym czasie – Volkswagen Golf przewożony był już po zakończeniu przez kierowcę wykonywania tych obowiązków. Bez wątpienia skarżący zlecił swojemu pracownikowi przewóz drogowy samochodu osobowego marki Mercedes Benz, co nie tylko nie jest przez niego kwestionowane, lecz nadto znajduje potwierdzenie w całokształcie zgromadzonego materiału dowodowego i pozostaje w zgodzie z zasadami logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego. Wymienionym powyżej zestawem pojazdów wykonywany był wobec tego transport drogowy, realizowany przez pracownika skarżącego G. I., na jego polecenie. Eksponowana z kolei przez skarżącego okoliczność, że Volkswagen Golf przewożony był przy tym przez kierowcę samowolnie, nijako przy okazji transportu samochodu osobowego pracodawcy, może co najwyżej podlegać ocenie w kontekście zaistnienia przesłanki egzoneracyjnej z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., do czego zmierza zresztą sam skarżący.

Zgodnie z przywołanym ostatnio art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d., na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.

Skarżący dąży do uwolnienia się od odpowiedzialności administracyjnej, w powołaniu na cytowaną regulację, wskazując na wykonany bez jego wiedzy i zgody, samowolny przewóz należącego do kierowcy samochodu osobowego marki Volkswagen Golf. Organ administracji publicznej podnosi natomiast, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy brak jest podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.

W ocenie Sądu za trafne należy uznać to ostatnie stanowisko organu orzekającego co do tego, że nie zaistniały przesłanki z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Przepis ten reguluje bowiem sytuacje, w których doszło do naruszenia prawa, jednakże naruszenie to nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot realizujący przewóz nie mógł przewidzieć ani nie miał na nie wpływu. Utrwalony jest w tym względzie pogląd, że w pierwszej kolejności okolicznością egzoneracyjną jest siła wyższa, rozumiana jako zdarzenie pochodzące z zewnątrz, którego następstwa nie można było przewidzieć i którego następstwom nie można było zapobiec, pomimo dołożenia należytej staranności. Za okoliczność egzoneracyjną uznawana jest również wyłączna wina osoby trzeciej, za której działania osoba naruszająca prawo nie ponosi odpowiedzialności. Za okoliczność taką nie można natomiast uznać zachowania – nawet zawinionego – pracownika, którym przedsiębiorca posługuje się przy realizacji danego zadania przewozowego. Art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. dotyczy okoliczności wyjątkowych i nadzwyczajnych oraz niezależnych od przedsiębiorcy, co prowadzi do wniosku, że przedsiębiorca wykonujący przewóz drogowy nie jest zwolniony z odpowiedzialności, gdy wyłączna wina za powstanie naruszenia spoczywa na kierowcy. To na przedsiębiorcy ciąży obowiązek ustalenia, czy kierowcy, którymi się posługuje przy wykonywaniu przewozu, dopuszczają się naruszeń i to jego obciążają negatywne konsekwencje zaniedbań, zaniechań lub świadomych działań tych osób, skutkiem których jest poniesienie odpowiedzialności administracyjnej. Wpływ przedsiębiorcy na pracę realizujących przewóz w jego imieniu i na jego rzecz kierowców polega bowiem przede wszystkim na właściwej organizacji tej pracy, w sposób wykluczający możliwość popełnienia naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym, a także na odpowiednim w tym względzie doborze kadry. Przesłanki egzoneracyjne z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d odnoszą się do okoliczności o charakterze obiektywnym, a więc takich, których przy najdalej idących staraniach przedsiębiorca nie mógł i nie był w stanie przewidzieć. Nie można więc skutecznie powoływać się na treść tego przepisu w sytuacji, gdy to działający w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy kierowca – w ramach powierzonych mu zadań – dopuszcza się działań, za które ustawa przewiduje nałożenie kary.

Przyjmuje się jednocześnie, że okoliczności wskazane w powyższym przepisie powinien udowodnić przedsiębiorca, gdyż to on wywodzi skutki prawne stąd wynikające, które zwalniają go z odpowiedzialności za wykroczenie kierowcy pojazdu będącego jego pracownikiem (por. wyroki NSA z 25 maja 2011 r., sygn. akt II GSK 510/10 oraz z 20 października 2010 r., sygn. akt II GSK 936/09, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W realiach kontrolowanej sprawy nie sposób zatem uznać, aby skarżącego nie obciążała okoliczność przewożenia przez jego pracownika G. I. należącego do tego pracownika samochodu marki Volkswagen Golf, nawet gdyby przyjąć, że do przewozu tego samochodu doszło bez wiedzy i zgody skarżącego. Nota bene trzeba przy tym zwrócić uwagę na okoliczność, na którą wskazuje zresztą i sam skarżący, a z której wynika, że to jego pracownik użyczał od znajomego [...] przyczepę do realizacji powierzonego mu zadania przewozowego – powierzonego, co najmniej jeżeli chodzi o stanowiący własność skarżącego samochód osobowy marki Mercedesa Benz. Już ta okoliczność wyklucza możliwość uznania, że skarżący dołożył przy organizacji tego transportu należytej staranności, dbając o to, aby przy jego wykonaniu nie doszło do jakiegokolwiek naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Co więcej, nawet gdyby wbrew powyższemu przyjąć, że okoliczność samowolnego przewożenia przez pracownika skarżącego rzeczonego samochodu osobowego marki Volkswagen Golf stanowi okoliczność, na którą skarżący nie miał wpływu i której nie mógł przewidzieć w rozumieniu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., jak chce tego skarżący, to i tak doprowadziłoby to jedynie do zmiany kwalifikacji prawnej jednego ze stwierdzonych naruszeń, bez zmiany wymierzonej skarżącemu sankcji administracyjnej. Brak podstaw do obciążenia skarżącego przewozem powyższego samochodu, który nie stanowił jego własności, prowadziłby do tego, że odpadłaby jednocześnie podstawa, która w rozpatrywanym przypadku uniemożliwiała przyjęcie, że skarżący wykonywał niezarobkowy przewóz drogowy (przewóz na potrzeby własne, wykonywany pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej skarżącego, zob. art. 4 pkt 4 u.t.d.), skoro pozostałe przewożone rzeczy (samochód osobowy marki Mercedes Benz) stanowiły wyłączną własność skarżącego (por. art. 4 pkt 4 lit. c u.t.d.). Przewóz ten byłby jednak w takim przypadku wykonywany przez skarżącego bez wymaganego prawem zaświadczenia (zob. art. 33 ust. 1 u.t.d.), co prowadziłoby do przypisania mu – zamiast aktualnego naruszenia z lp. 1.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym – naruszenia z lp. 1.3. tego załącznika, za które przewidziana jest kara pieniężna w tej samej wysokości (8.000 zł). Nadal natomiast samochód ciężarowy Mercedes Sprinter, wykorzystany do realizacji przewozu drogowego wbrew obowiązkowi nie byłby wyposażony w urządzenie rejestrujące, przez co wciąż aktualne byłoby przypisanie skarżącemu naruszenia z lp. 6.1.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. W sprawie nie mogłoby znaleźć zwłaszcza zastosowania wyłączenie z art. 3 lit. h rozporządzenia 561/2006. Niehandlowy przewóz rzeczy, o którym mowa w art. 3 lit. h rozporządzenia nr 561/2006, to przewóz rzeczy pojazdem lub zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 tony, niepozostający w związku z prowadzoną przez przewoźnika działalnością gospodarczą lub inną działalnością zarobkową, w szczególności zaś – niewykonywany w ramach działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 lipca 2013 r., sygn. akt II GSK 516/12, z 17 października 2012 r., sygn. akt II GSK 1354/11, CBOSA). Z tą ostatnią okolicznością, zważywszy przede wszystkim na zakup samochodu osobowego marki Mercedes Benz na potrzeby prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej (o czym świadczy wystawiona faktura VAT), nie mamy w kontrolowanej sprawie do czynienia.

W ocenie tut. Sądu organ rozstrzygający rozpatrywaną sprawę wyczerpująco zbadał wszystkie istotne do tego okoliczności faktyczne oraz przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej, dokonując jednocześnie wszechstronnej oceny zebranego materiału dowodowego, który legł u podstaw zaskarżonej decyzji, stąd nie doszło do istotnego naruszenia art. 7, art. 77, czy art. 80 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej: "K.p.a."). Ponadto, stanowisko wyrażone w decyzji organ ten uzasadnił w sposób wymagany przez normę określoną w art. 107 § 3 K.p.a. W tych okolicznościach brak było dostatecznych podstaw do przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, o której stanowi art. 89 § 1 K.p.a. Jej przeprowadzenie nie doprowadziłoby ani do przyspieszenia, ani do uproszczenia postępowania. Przeprowadzenie tej rozprawy nie było także wymagane przez przepis szczególny. Zresztą sam skarżący nie precyzuje wyjaśnieniu jakim okolicznościom faktycznym miałoby służyć przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, ograniczając się jedynie do uznania konieczności konfrontacji wyjaśnień strony oraz świadków w osobie kierowcy G. I. i właściciela przyczepy [...].

Wobec powyższego, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalono.