Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 18/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-03-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 166 poz 1  art.  61 ust. 1 i 2, art. 65 ust. 2 i 5a
law: Rozporządzenie  Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia  społecznego (Tekst mający znaczenie dla EOG i dla Szwajcarii).
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Sławomir Antoniuk, Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2013 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.


UZASADNIENIE

Marszałek Województwa [...] decyzją nr [...] z dnia [...] września 2012 r., na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) i art. 8 ust. 1 pkt 8 lit. c i ust. 5, art. 71 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. nr 69, poz. 415 ze zm.) oraz § 2 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz. U. nr 136, poz. 1118 ze zm.), w związku z art. 61 i art. 65 ust. 5 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 2004 r. nr 166, poz. 1) oraz art. 11 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 2009 r. nr 284 poz. 1), odmówił M. D. przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.

W uzasadnieniu podał, że M. D. została w dniu [...] sierpnia 2012 r. zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w B. jako osoba bezrobotna i ostatnio była zatrudniona w państwie członkowskim Unii Europejskiej, tj. [...], gdzie przebywała od [...] sierpnia 2007 r. do [...] lipca 2012 r.

W tym okresie ośrodek interesów życiowych wymienionej koncentrował się w [...], czyli państwie ostatniego zatrudnienia, a więc nie może być ona traktowana jako osoba utrzymująca miejsce zamieszkania w Polsce.

W odwołaniu od powyższej decyzji M. D. wniosła o jej uchylenie wskazując, że za granicę wyjechała wyłącznie w celach zarobkowych i nigdy nie miała zamiaru osiąść tam na stałe. Przez cały okres pobytu w [...] utrzymywała stałe kontakty z rodziną w Polsce, przyjeżdżała do kraju średnio 3 razy w roku na okres od 2 do 3 tygodni. Ponadto przyznała, że za granicą przebywała z mężem, jednakże wszystkie ich wspólne oszczędności były kierowane do Polski. Za te środki oraz kredyt wspólnie zakupili w kraju mieszkanie, a przyjazdy do Polski były związane ze sprawami mieszkania.

Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r., na podstawie art. 8 ust. 2 oraz art. 71 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 61 ust. 2 i art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, a także § 2 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku aktywizacyjnego w związku z art. 11, art. 12 ust. 1 i art. 54 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004, po rozpoznaniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 61 ust. 1 rozporządzenia nr 883/2004, bezrobotny ubiegający się o świadczenie z tytułu bezrobocia ma prawo do uwzględnienia, w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich Unii Europejskiej (UE). W myśl art. 61 ust. 2 tego rozporządzenia, uwzględnienie okresów ubezpieczenia społecznego za granicą może nastąpić wyłącznie pod warunkiem spełnienia przez bezrobotnego ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium państwa, w którym ubiega się on o zasiłek.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika jednak, że ostatni okres ubezpieczenia M. D. spełniła na terytorium [...], w związku z tym według art. 61 ust. 2 cyt. rozporządzenia, okres ten nie może być co do zasady uwzględniony przy ustaleniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski.

Wyjątek od powyższej zasady wprowadza art. 65 ust. 2 i 5 powołanego rozporządzenia, stanowiąc, że bezrobotny, który w okresie swojego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek zamieszkiwał w innym państwie członkowskim niż państwo wykonywania pracy i który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa, pozostaje w dyspozycji służb zatrudnienia państwa zamieszkania oraz korzysta ze świadczeń zgodnie z ustawodawstwem tego państwa tak, jakby był tam ostatnio zatrudniony.

Organ podkreślił, że aby bezrobotny mógł korzystać ze świadczeń dla bezrobotnych w państwie, w którym nie był ostatnio zatrudniony, musi nie tylko oddać się do dyspozycji służb zatrudnienia, ale także udokumentować fakt zamieszkania w tym państwie podczas zatrudnienia w innym państwie członkowskim UE. Pogląd ten potwierdza orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości dotyczące wykładni art. 71 rozporządzenia 1408/71 (przepis ten co do istoty odpowiada treści art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/224), w myśl którego art. 71 rozporządzenia 1408/71 nie ma zastosowania do osoby bezrobotnej, która w trakcie wykonywania ostatniej pracy mieszkała w państwie miejsca zatrudnienia. Ponadto Komisja Administracyjna ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego w decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. w sprawie zakresu art. 65 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 dotyczącego uprawnienia do zasiłków dla bezrobotnych osób całkowicie bezrobotnych, innych niż pracownicy przygraniczni, które w okresie ich ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, miały miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego innego niż właściwe państwo członkowskie (Dz. Urz. UE L 106 z dnia 24 kwietnia 2010 r.) stwierdziła, że art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 może być stosowany do pewnych kategorii pracowników, którzy utrzymują bliskie związki z krajem swego pochodzenia. Nie można jednak zaakceptować tego, jak wskazała Komisja, aby z powodu zbyt szerokiej interpretacji pojęcia miejsca stałego zamieszkania, zakres stosowania art. 65 rozporządzenia 883/2004 rozszerzono na wszystkie osoby, które mają stałe zatrudnienie w państwie członkowskim i którzy pozostawili swoje rodziny w kraju swojego pochodzenia.

Jednocześnie w myśl ust. 3 ww. decyzji, do celów ustalenia miejsca zamieszkania danej osoby należy oprzeć się na kryteriach wskazanych w art. 11 rozporządzenia 987/2009.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, przy ustalaniu miejsca zamieszkania danej osoby należy porównać czas trwania i ciągłość pobytu danej osoby w obu państwach, a także dokonać analizy sytuacji osobistej tej osoby, na którą składają się: charakter i specyfika pracy, jej więzi rodzinne, prowadzenie jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym, jej sytuacja mieszkaniowa oraz państwo, w którym dana osoba uważana jest za rezydenta dla celów podatkowych. Natomiast stosownie do art. 11 ust. 2 ww. rozporządzenia, dopiero w przypadku, gdy powyższe kryteria nie pozwolą na jednoznaczne ustalenie miejsca zamieszkania danej osoby, należy brać pod uwagę zamiar tej osoby oraz cel jej wyjazdu do innego państwa.

Organ stwierdził, że co prawda M. D. przed wyjazdem za granicę zamieszkiwała w Polsce nieprzerwanie do dnia wyjazdu, co mogłoby wskazywać, że nie przebywała na stałe za granicą, jednakże w [...] przebywała przez 5 lat i w tym okresie przyjeżdżała do Polski 2 lub 3 razy na okres od 1 do 3 tygodni, co świadczy, że jej pobyt za granicą miał charakter ciągły, a pobyty w Polsce były okazjonalne. Ponadto za granicą przebywała wraz z mężem, tj. najbliższą osobą, natomiast rodzice i siostra mieszkali w Polsce. Przekazywała rodzinie w kraju środki finansowe celem utrzymania wspólnego gospodarstwa domowego, co wskazuje, że prowadziła z mężem gospodarstwo domowe za granicą. Zainteresowana nie była również uważana w Polsce za rezydenta dla celów podatkowych, jej praca za granicą miała charakter ciągły, brak jest zaś jakiejkolwiek informacji o działalności wymienionej o charakterze niezarobkowym czy to w Polsce, czy też na granicą.

Odnosząc się do sytuacji mieszkaniowej M. D., minister wskazał, że w trakcie pobytu za granicą mieszkała pod dwoma adresami w wynajmowanych mieszkaniach, natomiast w Polsce była zameldowana na pobyt stały. Ponadto posiada wraz z mężem mieszkanie na współwłasność zakupione w trakcie pobytu za granicą.

W ocenie organu sytuacja mieszkaniowa zainteresowanej nie była więc stabilna ani w Polsce, ani w [...].

Ustosunkowując się do kwestii wspólnego z mężem zakupu mieszkania w Polsce, organ podniósł, że inwestowanie i wydatkowanie środków finansowych otrzymywanych za granicą, nie jest jednym z kryteriów ustalania miejsca zamieszkania. Również posiadanie w kraju miejsca zameldowania nie jest równoznaczne z posiadaniem w nim miejsca zamieszkania.

W konkluzji minister stwierdził, iż w świetle przytłaczającej większości obiektywnych kryteriów wymienionych w art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, miejscem zamieszkania M. D. podczas pracy na terytorium [...] była właśnie [...]. W tym stanie faktycznym nie jest więc konieczne odwoływanie się do kryteriów subiektywnych z art. 11 ust. 2 ww. rozporządzenia. Tym samym zainteresowana nie może być traktowana jako osoba mająca podczas pracy za granicą miejsce zamieszkania w Polsce, co w konsekwencji powoduje niemożność skorzystania z uprawnień określonych w art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004.

Z tego też względu, wobec niespełnienia przesłanek z art. 71 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nie jest możliwe przyznanie jej zasiłku dla bezrobotnych.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. D. zarzuciła jej naruszenie art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 poprzez uznanie, że skarżąca w okresie swojego ostatniego zatrudnienia nie zamieszkiwała w innym państwie członkowskim, podczas gdy analiza zebranego w postępowaniu materiału dowodowego wskazuje, iż przez cały czas pobytu w [...], jak i po powrocie, miejscem zamieszkania skarżącej była Polska.

W związku z tym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.

W uzasadnieniu wskazała, że w przepisie art. 65 ust. 2 rozporządzenia nr 883/2004 jest mowa o bezrobotnym, który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa. Oznacza to, że dla uzyskania zasiłku w Polsce wystarczającym jest powrót do kraju, a nie fakt permanentnego zamieszkiwania przez cały czas i jednocześnie powrót do kraju. Skoro skarżąca powróciła do kraju, to została objęta dyspozycją art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia nr 883/2004. Ponadto skarżąca podniosła, że decyzja nr [...] z [...] czerwca 2009 r. w sprawie zakresu art. 65 ust. 2 rozporządzenia 883/2004, nie może inaczej definiować pojęcia miejsca zamieszkania aniżeli Kodeks cywilny. Jednocześnie w jej ocenie ww. decyzja nie jest źródłem prawa, a jedynie wskazówką interpretacyjną.

Zgodnie z przepisem art. 25 kc, który winien mieć zastosowanie w sprawie, miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.

W jej przypadku miejscem tym jest B., gdzie skarżąca kupiła mieszkanie i się do niego wprowadziła.

W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne.

Odnosząc się natomiast do kwestii stosowania przepisów Kodeksu cywilnego do oceny miejsca zamieszkania stwierdził, że zgodnie z art. 9 Konstytucji RP, Rzeczpospolita Polska przestrzega wiążącego ją prawa międzynarodowego, w tym również tzw. prawa pochodnego Unii Europejskiej, co potwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 11 maja 2005 r., sygn. akt K 18/2004, część III, pkt 6.4, OTK-A 2005/5/49.

Ponadto termin "zamieszkanie" występujący w przepisach rozporządzenia 883/2004, ze względu na zasadę jednolitości interpretacji i stosowania prawa Unii Europejskiej we wszystkich państwach członkowskich, nie może być interpretowany w oparciu o przepisy prawa krajowego, nawet, jeżeli interpretacja taka byłaby korzystniejsza dla bezrobotnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie.

W rozpoznawanej sprawie bezsporna jest okoliczność, że M. D. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w B. w dniu [...] sierpnia 2012 r., zaś ostatni okres ubezpieczenia spełniła na terytorium [...], co wynika z dokumentu [...] potwierdzającego okres jej ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia na terytorium tego kraju od [...] sierpnia 2007 r. do [...] lipca 2012 r.

Zgodnie z przepisem art. 61 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z dnia 30 kwietnia 2004 r. ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydania specjalne, rozdz. 5, t. 5 ze zm.), dalej "rozporządzenie 883/2004", bezrobotny ubiegający się o świadczenie z tytułu bezrobocia ma prawo do uwzględnienia, w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich Unii Europejskiej (UE). Natomiast w myśl art. 61 ust. 2 powołanego rozporządzenia, uwzględnienie okresów ubezpieczeń społecznych za granicą może nastąpić wyłącznie pod warunkiem spełnienia przez bezrobotnego ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium państwa, w którym ubiega się on o zasiłek.

Wyjątek od powyższej zasady przewidziano w przepisie art. 65 ust. 2 i ust. 5a rozporządzenia 883/2004.

Całkowicie bezrobotny, który w okresie swojego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek miał miejsce zamieszkania w innym państwie członkowskim niż właściwe państwo członkowskie, i który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa, pozostaje w dyspozycji urzędów zatrudnienia państwa członkowskiego, w którym ma miejsce zamieszkania (art. 65 ust. 2 zd. 1). Bezrobotny, o którym mowa w ust. 2 zdanie pierwsze i drugie, otrzymuje świadczenie zgodnie z ustawodawstem państwa członkowskiego, w którym ma on miejsce zamieszkania, tak jak gdyby podlegał temu ustawodawstwu w okresie swojego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek. Świadczenia te udzielane są przez instytucję miejsca zamieszkania (art. 65 ust. 5a).

Warunkiem uzyskania przez bezrobotnego świadczeń dla bezrobotnych w państwie, w którym nie był on ostatnio zatrudniony na podstawie powyższych przepisów, jest oddanie się do dyspozycji służb zatrudnienia tego państwa oraz udokumentowanie zamieszkania w tym państwie w okresie zatrudnienia w innym państwie członkowskim UE.

Stanowisko takie, jak trafnie wskazał organ, wyraził Europejski Trybunał Sprawiedliwości w orzeczeniu w sprawie C-128/83 – Guyot (ECR 1984/9/03507), dotyczącym co prawda wykładni art. 71 rozporządzenia 1408/71, który jednakże co do istoty odpowiada treści art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004. Stwierdził on mianowicie, że art. 71 rozporządzenia 1408/71 nie ma zastosowania do osoby bezrobotnej, która w trakcie wykonywania ostatniej pracy mieszkała w państwie miejsca zatrudnienia.

Interpretacją przepisu art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 zajęła się również Komisja Administracyjna ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego, która zgodnie z jego art. 72 lit. a, odpowiada za rozpatrywanie wszelkich spraw administracyjnych lub dotyczących wykładni, wynikających z przepisów rozporządzenia (WE) nr 883/2004 i rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 284 z dnia 30 października 2009 r. ze zm.), dalej "rozporządzenie 987/2009" w decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. w sprawie zakresu art. 65 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004, dotyczącego uprawnienia do zasiłków dla bezrobotnych osób całkowicie bezrobotnych innych niż pracownicy przygraniczni, które w okresie ich ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, miały miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego innego niż właściwe państwo członkowskie (Dz. Urz. UE C 2010.106.43).

W przedmiotowej decyzji Komisja, mając na uwadze m.in. okoliczność, iż, pomimo że praktyka taka jest obecnie dopuszczalna w przypadku pracowników przygranicznych i pewnych kategorii pracowników, którzy także zachowują bliskie więzi z ich krajami pochodzenia, nie byłoby już dopuszczalne, aby poprzez zbyt szeroką wykładnię pojęcia "zamieszkanie", zakres stosowania art. 65 rozporządzenia (WE) nr 883/2004, został rozszerzony w celu objęcia nim wszystkich osób, które są stale zatrudnione lub stale wykonują pracę na własny rachunek w państwie członkowskim, lecz które pozostawiły ich rodziny w państwie ich pochodzenia, postanowiła, iż do celów stosowania niniejszej decyzji ustalenie państwa miejsca zamieszkania następuje zgodnie z art. 11 rozporządzenia (WE) nr 987/2009.

W myśl art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, przy ustalaniu miejsca zamieszkania danej osoby należy ustalić ośrodek interesów życiowych zainteresowanego w oparciu o ogólną ocenę wszystkich dostępnych informacji dotyczących istotnych okoliczności, które mogą obejmować, w stosownych przypadkach:

a) czas trwania i ciągłość pobytu na terytorium zainteresowanych państw członkowskich,

b) sytuację danej osoby, w tym: charakter i specyfikę wykonywanej pracy, w szczególności miejsce, w którym praca ta jest zazwyczaj wykonywana, jej stały charakter oraz czas trwania każdej umowy o pracę, jej sytuację rodzinną i więzi rodzinne, prowadzenie jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym, w przypadku studentów – źródło ich dochodu, jej sytuację mieszkaniową, zwłaszcza informację, czy sytuacja ta ma charakter stały, państwo członkowskie, w którym osoba uważana jest za mającą miejsce zamieszkania dla celów podatkowych.

Natomiast, stosownie do art. 11 ust. 2 powołanego rozporządzenia, w przypadku, gdy uwzględnienie poszczególnych kryteriów w oparciu o istotne okoliczności wymienione w ust. 1 nie doprowadzi do osiągnięcia porozumienia przez zainteresowane instytucje, zamiar danej osoby, taki jaki wynika z tych okoliczności, a zwłaszcza powody, które skłoniły ją do przemieszczenia się, są uznawane za rozstrzygające dla ustalenia jej rzeczywistego miejsca zamieszkania.

W ocenie organu w niniejszej sprawie przytłaczająca większość obiektywnych kryteriów wymienionych w art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009 wskazuje, że miejscem zamieszkania skarżącej podczas pracy na terytorium [...] był właśnie ten kraj, ponieważ jej pobyt w ww. kraju przez 5 lat miał charakter ciągły, a pobyty w Polsce 2 lub 3 razy w roku po 1 do 3 tygodni, miały charakter okazjonalny. Ponadto co prawda przekazywała środki finansowe rodzinie mieszkającej w Polsce celem utrzymania ich wspólnego gospodarstwa domowego, jednakże działania te nie miały stałego charakteru, co świadczy, że w tym okresie prowadziła z mężem wspólne gospodarstwo domowe za granicą. Praca skarżącej, jak wynika z dokumentu [...], miała charakter stały, zaś w okresie pobytu za granicą nie podlegała obowiązkowi podatkowemu w Polsce od dochodów uzyskanych za granicą, co oznacza, że nie była uważana za rezydenta dla celów podatkowych. Organ stwierdził też, że w trakcie pobytu za granicą skarżąca mieszkała pod dwoma różnymi adresami w wynajmowanych mieszkaniach, natomiast jako miejsce zamieszkania w Polsce wskazała mieszkanie stanowiące ich współwłasność, które zakupili, będąc za granicą. Świadczy to o tym, że jej sytuacja mieszkaniowa nie była stabilna ani w Polsce, ani w [...].

Z tym stanowiskiem organu nie sposób się zgodzić, gdyż określone w art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009 kryteria obiektywne nie pozwalają na jednoznaczne ustalenie miejsca zamieszkania skarżącej podczas jej zatrudnienia za granicą.

W szczególności organ nie wyjaśnił wyczerpująco kwestii jej więzi rodzinnych, oraz więzi z krajem pochodzenia. Okoliczność, że odwiedzała kraj 2-3 razy w roku na okres od 1 do 3 tygodni, nie wyklucza istnienia takich więzi. Aby kategorycznie stwierdzić, iż przyjazdy do Polski miały charakter okazjonalny, należało zbadać również, jaki charakter miała praca skarżącej za granicą, czy pozwalała na częstsze wizyty w Polce, a nadto jakie znaczenie miały koszty związane z przyjazdami do kraju. O istnieniu więzów rodzinnych oprócz przyjazdów do kraju świadczy też utrzymywanie kontaktów telefonicznych lub za pośrednictwem poczty elektronicznej, czego organ nie zbadał.

W ocenie Sądu w takiej sytuacji organ winien do ustalenia miejsca zamieszkania zastosować kryteria subiektywne, wymienione w art. 11 ust. 2 rozporządzenia 987/2009.

Skarżąca zaś konsekwentnie utrzymywała, czego organ nie zakwestionował, że cel jej wyjazdu do [...] był zarobkowy, a zamiarem nie było osiedlenie się na stałe na terytorium tego kraju. Świadczyć o tym może przede wszystkim zaciągnięcie podczas pobytu w [...] kredytu na zakup w Polsce mieszkania i jego spłacanie środkami finansowymi uzyskanymi za granicą. Nie bez znaczenia jest również okoliczność podawana przez skarżącą, że jej wyjazd za granicę był spowodowany trudnościami w uzyskaniu zatrudnienia w kraju.

Niewyjaśnienie powyższych kwestii oraz pominięcie przy ustaleniu miejsca zamieszkania skarżącej kryteriów subiektywnych z art. 11 ust. 2 rozporządzenia 987/2009, wpływają na wadliwość wydanych w sprawie decyzji.

Nie jest natomiast zasadna argumentacja skarżącej, że pojęcie "miejsce zamieszkania" winno być oceniane w oparciu o przepisy Kodeksu cywilnego. Rację ma bowiem organ, wskazując, że zgodnie z art. 9 Konstytucji RP, Rzeczpospolita Polska przestrzega wiążącego ją prawa międzynarodowego, w tym również tzw. prawa pochodnego Unii Europejskiej, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, w którym Trybunał nie ograniczył pierwszeństwa stosowania prawa unijnego wyłącznie do rozporządzeń i dyrektyw. Ponadto z uwagi na zasadę jednolitości interpretacji i stosowania prawa Unii Europejskiej we wszystkich państwach członkowskich, pojęcie to nie może być interpretowane w oparciu o przepisy prawa krajowego.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji wyroku.

O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono w oparciu o przepis art. 152 powołanej ustawy.