Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1407/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-10-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 5, art. 7, art. 77 par. 1, art. 78 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3.
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c), art. 151, art. 106 par. 3, art. 134 par. 1, art. 141 par. 4.
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędziowie NSA Gabriela Jyż (spr.) Małgorzata Korycińska Protokolant Agata Próchniewska po rozpoznaniu w dniu 21 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej D. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 1 lutego 2013 r. sygn. akt III SA/Gl 1364/12 w sprawie ze skargi D. L. na decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w pomniejszonej wysokości oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z dnia 1 lutego 2013 r. oddalił skargę D. L. na decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Cz. z dnia [...] czerwca 2012 r. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolnej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w pomniejszonej wysokości.

Stan sprawy przyjęty przez Sąd I instancji przedstawiał się następująco:

skarżący wnioskując o przyznanie z tytułu wspierania działalności rolnej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2004 r. zadeklarował do płatności 1153 działki ewidencyjne o łącznej powierzchni użytków rolnych 178,52 ha, na których zlokalizowane zostały 79 działki rolne. Przeważająca cześć działek zgłoszona została jako łąki, pastwiska i trawy na gruntach ornych.

W wyniku przeprowadzonych w dniach 8 - 10 września 2005 r. czynności kontrolnych stwierdzono, że większość z zadeklarowanych działek rolnych nie była użytkowana rolniczo. Nieprawidłowość ta dotyczyła działek: G, H, 1, K, L, S, T, U, W, X, F, J, N, 0, P, R, V, Y, AB, AD, AE, AF, AH, AN, AU, AW, AX, AY, AC, AG, AK, AL, AR, AS, AZ, BD, BI, BK, BL, BN, BA, BB, BC, BE, BE, BG, BJ, BP, BX, CA. Jedynie na działkach AA, D, E i Z inspektorzy stwierdzili uprawy i powierzchnie zadeklarowane przez skarżącego we wniosku. Uznano wobec tego, że wskazane działki nie były na dzień 30 czerwca 2003 r. utrzymane w dobrej kulturze rolnej powinny zostać wykluczone z płatności bieżącej, jaki i w latach następnych bez względu na to kto deklaruje działki do płatności.

Ostateczną decyzją z [...] kwietnia 2005 r., Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B., odmówił przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych z sankcjami w okresie trzech lat kalendarzowych wskazując na różnicę pomiędzy powierzchnią wnioskowaną do płatności (178,52 ha) i powierzchnią stwierdzoną po kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu (45,76 ha) jako podstawę swojego rozstrzygnięcia.

Wnioskiem z dnia 4 października 2011 r. skarżący wystąpił o wznowienie postępowania wskazując na nowe istotne okoliczności sprawy – wyrok Sądu Rejonowego w M. II Wydział Karny z dnia 29 lipca 2011 uniewinniający skarżącego do popełnienia zarzucanego mu czynu w postaci składania fałszywych oświadczeń w treści wniosku o przyznanie płatności na 2004 r.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. decyzją z dnia [...] marca 2012 r. odmówił uchylenia swojej poprzedniej decyzji z 18 kwietnia 2005 r. wskazując, że powołany we wniosku o wznowienie postępowania wyrok Sądu Rejonowego w M. nie miał wpływu na decyzję o odmowie przyznania skarżącemu płatności.

Decyzją z [...] czerwca 2012 r. Dyrektor Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Cz. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. z [...] marca 2012 r., podzielając jego argumentację.

Sąd I instancji oddalając skargę wskazał, że skarżący składając wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego powołał się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej: k.p.a.), która dotyczy wyłącznie nowych, istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, istniejących w dniu wydania decyzji ostatecznej, lecz nie znanych organowi, który ją wydał. Zasadnie, w ocenie Sądu, wobec treści powołanego przepisu i treści wniosku skarżącego organ uznał, że zachodziły przesłanki do wznowienia postępowania. Również trafnie, zdaniem Sądu, organy uznały, że odmienna ocena stanu faktycznego, na którą powoływał się skarżący, zaprezentowana w wyroku Sądu Rejonowego w M., nie stanowiła przesłanki określonej w powołanym art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., skutkującą zmianą decyzji ostatecznej. Wyrok sądu karnego dotyczył, bowiem zarzutu popełnienia przestępstwa polegającego na tym, że w celu uzyskania dofinansowania z tytułu płatności bezpośrednich skarżący złożył wniosek o jego przyznanie zawierający nieprawdziwe informacje co do wielkości działek i rodzaju ich zagospodarowania. Nie dotyczył zaś oceny rolniczego wykorzystania działek wskazanych we wniosku. Odnosząc się do kwestii opinii biegłego J. Sz., sporządzonej w toku postępowania karnego na okoliczność utrzymania przez skarżącego gruntów w dobrej kulturze rolnej i powierzchni spornych działek, Sąd I instancji podzielił stanowisko organów, że opinia ta nie miała znaczenia prawnego w sprawie z uwagi na prawidłową analizę zgromadzonego materiału dowodowego, jakiej dokonał organ. Sąd podzielił przy tym analizę opinii wskazanego biegłego, jaką przeprowadzono w wyroku z dnia 4 lipca 2014 r. o sygnaturze III SA/GL 1894/11 oddalającego skargę siostry skarżącego W. L..

Za niezasadne Sąd I instancji uznał zarzuty naruszenia art. 78 § 1, art. 7, art. 77 k.p.a. poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu z pisemnej opinii biegłego sądowego J. Sz. oraz dowodu z zeznań świadka J. Sz., na okoliczność bezprawnego zakwalifikowania terenów zgłoszonych do wniosku o przyznanie dopłat jako odłogów przez kontrolę terenową przeprowadzoną w dniach 8-10 września 2004 r. oraz poprzez zaniechanie wnikliwego wyjaśnienia jaki w rzeczywistości obszar został objęty wnioskiem oraz art. 75 § 1 k.p.a. poprzez dopuszczenie w charakterze dowodu protokołu z kontroli terenowej oraz dokumentacji fotograficznej jako sporządzonych w sposób sprzeczny z przepisami prawa. W ocenie Sąd organ prawidłowo przeprowadził postępowanie wznowieniowe. W sposób wyczerpujący wyjaśnił, dlaczego wyrok karny i sporządzona w postępowaniu karnym opinia biegłego nie stanowiły przesłanki do wznowienia postępowania administracyjnego jak również ponownie przeanalizował protokół kontroli sporządzony w dniu 10 września 2004 r.

W podstawie prawne wyroku Sąd I instancji podał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.).

D. L. skargą kasacyjną zaskarżył wyrok Sądu I instancji w całości zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania:

art. 1 § 1 i 2 oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku, nieodpowiadające wymogom art. 141 § 4 p.p.s.a., polegające na całkowitym braku rozpoznania dokonania oceny prawnej podniesionego przez skarżącego w skardze zarzutu odwołującego się do nowej okoliczności faktycznej ujawnionej w toku postępowania karnego prowadzonego przed Sądem Rejonowym w M., a to rozstrzygającego w przedmiotowej sprawie faktu, że skarżący we wniosku o przyznanie dopłat świadomie nie zawarł tych części poszczególnych działek, które nie spełniały warunku utrzymania w dobrej kulturze rolnej (tj. terenów zadrzewionych, zakrzewionych, dróg), czego osoby dokonujące w roku 2005 kontroli (geodeci) na miejscu nie wiedziały, przez co (m.in.) swój subiektywny i niekompetentny osąd o stanie istniejącym na gruncie wyrobiły sobie na podstawie terenów, które z uwagi na zakres przedmiotowy, a także nieustosunkowanie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do tego zarzutu jak i nieskonfrontowanie powyższego zarzutów skarżącego ze stanowiskiem organów administracyjnych ze zgromadzonym materiałem dowodowym.

art. 1 § 1 i 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. polegające na oddaleniu skargi oraz nieuchyleniu decyzji organów obu instancji, pomimo iż decyzje te zostały wydane bez zebrania i rozważenia pełnego materiału dowodowego (tak w kwestii wydania decyzji na podstawie ustaleń kontroli terenowej i sporządzonej przez nią protokołu) niezgłoszonych co skutkowało niewskazaniem w uzasadnieniach obu decyzji, na jakich dowodach oparły organy ustalenia faktyczne sprawy.

3) art. 1 § 1 i 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 9 oraz art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. polegające na oddaleniu zamiast uwzględnieniu skargi, a w konsekwencji nieuchyleniu decyzji organów administracji obu instancji, pomimo, iż nie zebrano (brak opinii biegłego o powołanie którego skarżący wnosił we wniosku o wznowienie postępowania, nie przeprowadzono dowodu z zeznań świadka J. Sz.) jak i nie rozważono całego materiału dowodowego w niniejszej sprawie (zestawienie gruntów niezgłoszonych przez skarżącego do wniosku o przyznanie płatności, które nie zostały uwzględnione przez osoby dokonujące kontroli na miejscu), co skutkowało nienależytym i niewyczerpującym wyjaśnieniem skarżącemu w uzasadnieniach obu decyzji okoliczności faktycznych i prawnych.

art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez wybiórcze przedstawienie stanu sprawy, nieodniesienie się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze oraz uchylenie się od dokonania szczegółowej oceny zarzutów i uzasadnienia decyzji uznaniowej.

art. 134 § 1 oraz art. 106 § 3 p.p.s.a. sprowadzające się do stwierdzenia, że sąd I instancji nie będąc związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną nie wyszedł poza ich granicę, mimo że w przedmiotowej sprawie powinien to uczynić, przez co poza zakresem oceny Sądu I instancji pozostała potrzeba:

a. powołania biegłego dla ustalenia:

- zakresu przedmiotowego wniosku o przyznanie płatności, a w szczególności ustalenia czy zgodnie z argumentacją skarżącego, poza zakresem wniosku pozostały te części działki, które nie spełniały warunku dobrej kultury rolnej, o czym nie wiedzieli geodeci dokujący kontroli terenowej i co stało się podstawą do ich błędnych merytorycznych ocen.

- czy uwidocznione na fotografiach części działek obejmują całość zgłoszonego we wniosku terenu.

- czy uwidocznione na fotografiach części działek obejmują całość zgłoszonego terenu, który rzekomo miałby zostać skontrolowany podczas kontroli na miejscu.

- czy uwidoczniony na fotografiach stan gruntów uzasadniał oceny organu I jak II instancji co do liczonej w okresach letnich

b. przeprowadzeniu dowodu z akt postępowania karnego prowadzonego przed Sądem Rejonowym w M., a w nich:

- z zeznań świadka M. K., który słuchany w charakterze świadka potwierdził przed Sądem, że na terenach zgłoszonych do dopłat, w roku 2003 świadek osobiście prowadził gospodarkę rolną

- ze złożonych do akt postępowania faktur VAT potwierdzających zakup w roku 2003 materiału potrzebnego dla prowadzenia działalności rolnej;

art. 7 i 8, 77 § 1, art. 84 § 1 k.p.a. poprzez oddalenie skargi, mimo, że organy I i II instancji bezzasadnie przyjęły, że dla wyjaśnienia sprawy nie są potrzebne wiadomość specjalne, przez co poza zakresem rozpoznania została istota wniosku skarżącego o wznowienie postępowania.

art. 1 § 1 i 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 74 § 2, art. 77 § 1, 78 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i 3 k.p.a. przez błędne przyjęcie, że normy te nie zostały naruszone, jak i przez wykazanie, że naruszenia miały wpływ na wynik sprawy, pomimo że:

a. niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego jak i dowodu z zeznań świadka J. Sz. uniemożliwił wszechstronne wyjaśnienie sprawy, uniemożliwiło przedstawienie stronie jej stanowiska oraz pełnej argumentacji na jej poparcie.

b. prawnie nie do przyjęcia jest argumentacja zgodnie z którą, można oddalić wniosek dowodowy strony w sytuacji, w której organ zebrał dostateczny materiał dowodowy, albowiem strona ma prawo przedstawiać wnioski dowodowe i wnosić o przeprowadzenie dowodów, które prowadzą do uzyskania wniosków i ustalenia stanu faktycznego odmiennych do tych jakie w dotychczasowym postępowaniu uzyskał lub ustalił organ administracji, a ograniczenie tego prawa jest dopuszczalne wyłącznie wówczas gdy w następstwie przeprowadzenia dowodu miałaby zostać ustalona okoliczność już wcześniej przyjęta przez organ za wykazana zgodnie z kierunkiem (oceną) wnioskodawcy.

c. oddalenie wniosku dowodowego nastąpiło bez wydania w tym zakresie stosownego orzeczenia.

Podnosząc te zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie wyroku Sądu I instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach i nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach, której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a., terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze.

Z powyższego wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

W rozpatrywanej sprawie skarga kasacyjna oparta została wyłącznie na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. W jej ramach skarżący kasacyjnie podniósł szereg zarzutów zmierzających do podważenia prawidłowości dokonanej przez Sąd I instancji kontroli rozstrzygnięcia organu, Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Cz., wydanego w trybie nadzwyczajnym, utrzymującego w mocy decyzję odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej w przedmiocie płatności z tytułu wspierania działalności rolnej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.

Wobec faktu, że postępowanie administracyjne wszczęte zostało wnioskiem skarżącego o wznowienie postępowania, którego podstawą było wyjście na jaw nowych istotnych okoliczności sprawy przypomnieć należy, że przesłanka ta, określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., będzie zachodzić wówczas gdy ujawnione nowe okoliczności fatyczne bądź dowody nieznane organowi w dacie wydawania decyzji są istotne dla sprawy, a więc dotyczą przedmiotu sprawy i mają znaczenie prawne wpływające na treść decyzji i kierunek zawartego w niej rozstrzygnięcia. Zauważyć również należy, że nadzwyczajne tryby zaskarżenia, jak określony w art. 145 § 1 k.p.a., powodują, że organy administracji publicznej kontrolujące postępowanie po wniesieniu takiego środka zaskarżenia mogą wyłącznie ocenić, czy w sprawie zmaterializowała się konkretna przesłanka wskazana przez wnioskodawcę. Pozostałe naruszenia prawa nie mogą być natomiast wzięte pod uwagę przez organ rozpoznający wniosek o uruchomienie trybu nadzwyczajnego (por. wyrok NSA z dnia 15 listopada 2011, sygn. akt II OSK 1636/10).

Przypomnienie zasad, jakim podlega postępowanie nadzwyczajnej jest konieczne wobec treści skargi kasacyjnej i podniesionej w niej zarzutów, które w istocie zmierzają do wykazania, że zarówno objęty skargą kasacyjną wyrok jak i decyzje organów, obarczone były wadami w zakresie przyjętego stanu faktycznego sprawy oraz brakami w zakresie materiału dowodowego, jaki w ocenie skarżącego powinien zostać zgromadzony zarówno przez organy, jaki i Sąd I instancji.

Podstawą żądania przez skarżącego wznowienia postępowania zakończonego prawomocną decyzją z dnia 18 kwietnia 2005 r. odmawiającą mu przyznania dopłat do gruntów rolnych (dopłat ONW) na 2004 r. było wyjście na jaw nowych okoliczności i dowodów w postaci wyroku, a którymi w ocenie kasator był wyrok Sądu Rejonowego w M. w sprawie o sygnaturze II K 701/10 i zawarta w nim ocena stanu faktycznego sprawy oraz opinii biegłego z zakresu rolnictwa i ogrodnictwa wydana na potrzeby przeprowadzonego postępowania karnego zakończonego powołanym wyrokiem. W takim stanie sprawy przedmiotem oceny żądania skarżącego w aspekcie przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., było to czy istotnie wskazane we wniosku okoliczności, nie znane organowi, mogły mieć taki wpływ na zakończone postępowanie w przedmiocie przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolnej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania aby wydane przez organ rozstrzygnięcie było innej treści. Rzeczą Sąd dokonującego kontroli decyzji wydanej w trybie wznowieniowym była natomiast ocena prawidłowości tego postępowania i zgodności z prawem wydanej decyzji. Przedmiotem oceny było wobec tego to czy nowo ujawniony dowód lub okoliczności został przez organ, w stanie faktycznym rozstrzygniętej sprawy administracyjnej, oceniony w sposób niewadliwy pozwalający na obiektywne stwierdzenie, że fakt istnienia takiego dowodu czy okoliczności nieznanych wcześniej organowi miałby wpływ na ostateczny kształt decyzji. Nie może być przy tym mowy, aby zarówno organ jak i sąd administracyjny prowadziły postępowanie dowodowe w takim zakresie, aby zmierzało ono do innej oceny bądź zastosowania przedstawionej we wniosku o wznowienie postępowania nowej okoliczności lub dowodu niż ocena jego wpływu na zakończone ostateczną decyzję postępowanie i zwarte w niej rozstrzygnięcie.

Mając na względzie powyższe uwagi za niezasadne uznać należy zarzuty sformułowane w skardze kasacyjnej, zawarte w punktach 1, 2, 3, 6 i 7, zmierzające do podważenia prawidłowości wyroku Sąd I instancji jak i decyzji Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR poprzez nierozważnie całości materiału dowodowego, nie wzięcie pod uwagę okoliczności wynikających tak z treści wyroku Sądu Rejonowego w M. jaki i opinii biegłego J. Sz. oraz nie przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym przede wszystkim dowodu z zeznań świadka – biegłego. Z treści uzasadnienia objętego skargą kasacyjną wyroku wynika bowiem, że Sąd I instancji dokonał oceny zaskarżonej decyzji w aspekcie prawidłowości wzięcia pod uwagę przez organ wymienionych okoliczności, zawartej w wyroku karnym oceny stanu faktycznego sprawy oraz opinii biegłego, i stwierdzenia, że nie mogły one wpłynąć na treść ostatecznej decyzji z dnia [...] kwietnia 2005 r. Ocena Sądu I instancji jest prawidłowa.

Osią wymienionych zarzutów była, zasadnicza w ocenie skarżącego kasacyjnie kwestia opinii biegłego J. Sz., sporządzona na potrzeby postępowania karnego prowadzonego przeciwko niemu oraz nieprzeprowadzenie, a szczegółowiej, odmowa przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka – tegoż biegłego, który to dowód miał doprowadzić do odpowiedzi na pytania związane z prawidłowością przeprowadzonej kontroli terenowej działek, stwierdzeniem, jakie ze zgłoszonych działek poddane zostały tejże kontroli oraz wiedzy osób przeprowadzających kontrolę o możliwości pozostawania części zgłoszonych działek poza wnioskiem z uwagi na ich stan i niespełnienie przez nie warunków utrzymania w dobrej kulturze rolnej. Sąd I instancji prawidłowo uznał, że opinia biegłego nie miała znaczenia prawnego dla rozstrzygnięcia sprawy, czym podzielił podobny pogląd organu i stwierdził jego niewadliwość. Istotnie opinia biegłego J. Sz. nie mogła zostać potraktowana jako nowa okoliczność mająca istotne znaczenie dla sprawy, na podstawie, której należało uchylić decyzję z dnia [...] kwietnia 2005 r. Skoro, bowiem opinia ta, jak prawidłowo ustalił Sąd I instancji opierając się o jej ocenę dokonaną w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 lipca 2012 r., o sygnaturze III SA/Gl 1894/10, została sformułowana nie na podstawie faktów i w oparci o specjalistyczną wiedzę biegłego, ale w oparciu o wynikające z przepisów prawa zasady przyznawania rolnikom dopłat oraz nie poparte, ogólnikowe stwierdzenia o braku wiedzy kontrolerów co do zasad prowadzenia kontroli w pierwszym roku funkcjonowania dopłat, to nie mogła ona stanowić nowego dowodu lub okoliczności istotnych dla sprawy, w tym przede wszystkim okoliczności odnoszących się do stanu faktycznego sprawy ległego u podstaw ostatecznej decyzji odmawiającej skarżącemu przyznania dopłat z sankcjami. Treść tej opinii, w szczególności fakt sformułowania jej wniosków, nie na podstawie faktów dotyczących sprawy dopłaty dla skarżącego a wiedzy, jaką biegły uzyskał w toku konsultacji z organami odnośnie podstaw prawnych i zasad prowadzenia kontroli terenowych, czyniło niemożliwym stwierdzenie aby jako dowód zawierający nowe okoliczności mógł przyczynić się do odmiennego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r., albowiem nie ujawniała ona istotnych okoliczności stanu faktycznego sprawy w zakresie ustaleń kontroli przeprowadzonej w dniach 8 – 10 września 2004 r., o których organ wydający ówcześnie decyzję nie wiedział lub nie były mu wiadome w dacie wydawani tejże decyzji.

Nie było wobec tego również podstaw do powoływania w toku postępowania administracyjnego, a tym bardziej w toku postępowania przed Sądem I instancji, biegłego i przeprowadzania opinii na okoliczność, co wynika z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej, ustaleń stanu faktycznego i prawidłowości dokonanej weryfikacji wniosku skarżącego o przyznanie mu dopłat z tytułu wspierania działalności rolnej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania za 2004 r. Taki dowód mógłby być przeprowadzony w toku postępowania w przedmiocie dopłat zakończonego wymienioną decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r., albowiem zmierzałby on wówczas do zgromadzenia i rozpatrzenia całego materiału dowodowego mogącego mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. W przedmiotowej sprawie gdzie ocenie podlegało ustalenie czy wymienione we wniosku o wznowienie postępowania nowe okoliczności lub dowody nie znane organowi mogły mieć wpływ na ostateczne rozstrzygnięcie, tego typu dowód nie mógł zostać dopuszczony, a co za tym idzie uwzględniony, albowiem nie zawierał się w ramach postępowania wzowieniowego i nie miał wpływu dla oceny wystąpienia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Niezasadne są wobec tego zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., gdyż prawidłowa ocena decyzji odmawiającej skarżącemu wznowienia postępowania w sprawie przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolnej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania za 2004 r., i niestwierdzenie naruszenia przez organ przepisów postępowania w toku postępowania wznowieniowego, musiało prowadzić do oddalenia wywiedzionej przez D. L. skargi nie zaś jej uwzględnienia i uchylenia decyzji Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Cz..

Niezasadne są również zarzuty sformułowane punktach 3 i 5 skargi kasacyjnej, odnoszące się do naruszenia art. 134 § 1 i art. 106 § 3 p.p.s.a., a których to naruszenie skarżący upatruje w niewyjściu przez Sąd I instancji poza granice rozpoznawanej sprawy i nie przeprowadzeniu dowody podczas gdy w ocenie skarżącego istniała potrzeba powołania biegłego oraz przeprowadzenia dowodu z akt sprawy postępowania karnego. Przepis art. 106 § 3 p.p.s.a. określa, że sąd może przeprowadzić dowód uzupełniający z dokumentów jeśli jest to niezbędne dla wyjaśnienia sprawy. Jak wskazano wyżej brak było podstaw, aby Sąd I instancji przeprowadzał dowód z zeznań świadka biegłego, gdyż złożona prze niego na potrzeby postępowania karnego opinia nie miał znaczenia prawnego dla sprawy, tym samym przeprowadzenie dodatkowego dowodu na okoliczności wymienione w punkcie 5 lit. a) skargi kasacyjnej nie prowadziłaby do wyjaśnienia istotnych wątpliwości związanych ze sprawą o wznowienie postępowania administracyjnego. Powołanie biegłego celem ustalenia zakresu wniosku o przyznanie płatności i odpowiedzi na pytania czy uwidocznione na fotografiach części działek obejmują całość zgłoszonego we wniosku terenu, który miałby zostać skontrolowany podczas kontroli na miejscu oraz czy uwidoczniony na fotografiach stan gruntów uzasadniał oceny organu I jak II instancji w istocie zmierzałoby do dokonania ustaleń faktycznych związanych ze sprawą administracyjną zakończoną decyzją z dnia 18 kwietnia 2005 r. Przeprowadzenie takiego dowodu byłoby zatem sprzeczne z treścią powołanego art. 106 § 3 p.p.s.a., albowiem nie miałby on charakteru uzupełniającego i wyjaśniającego istotne wątpliwości w przedmiotowej sprawie, lecz prowadziłby do dokonania ustaleń faktycznych jakie leżały w kompetencji organów rozstrzygających o przyznaniu skarżącemu płatności do gruntów rolnych, a wobec tego byłby również niedopuszczalny. Podobnie ocenić należy kwestię dowodu z akt sprawy postępowania karnego i zawartych w nim zeznań świadków na okoliczność prowadzenia przez skarżącego gospodarki rolnej i zakupu w 2003 r. materiałów potrzebnych do prowadzenia działalności rolniczej. W tych okolicznościach nie mogło być mowy o wyjściu przez Sąd I instancji poza granice rozpoznawanej sprawy z uwagi na niemożność i niezasadność przeprowadzenia opisanego dowodu, przede wszystkim zaś z uwagi na samą treść art. 134 § 1 p.p.s.a., który zezwala sądowi na rozstrzygnięcie wyłącznie w granicach sprawy.

Brak jest także podstaw do uwzględnienia zarzutu sformułowanego w pkt 5 skargi kasacyjnej i w punkcie 1 w zakresie, w jakim podnosi on naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. Stwierdzić należy, że uzasadnienie wyroku Sądu I instancji nie zawiera wad w zakresie elementów, które powinny wchodzić w jego skład. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej kasacyjnie Sąd I instancji nie dokonał wybiórczego przedstawienia stanu sprawy, albowiem ten został przedstawiony przez Sąd w sposób pozwalający na ustalenie przebiegu postępowania administracyjnego zainicjowanego wnioskiem o wznowienie postępowania i związanych z nim podstaw wznowieniowych. Przedstawione został stanowisko skarżącego zawarte w skardze oraz stanowisko organu, którego decyzja stała się przedmiotem tejże skargi. Wreszcie, Sąd instancji dokonał prawidłowej kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia z dnia 11 czerwca 2012 r., czemu dał wyraz w motywach wyroku wskazując na okoliczności stanowiące o prawidłowości tej decyzji.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.