Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 294/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2005-04-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Alicja Stępień/spr./ Sędziowie WSA Tomasz Kolanowski NSA Sławomir Kozik Protokolant Agnieszka Zalewska po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi A sp. z o.o. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 8 stycznia 2002 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 2000 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

W wyniku kontroli podatkowej przeprowadzonej w "A" spółka z o.o. stwierdzono, że kontrolowana jednostka dokonując rozliczenia podatku od towarów i usług za wrzesień 2000r. obniżyła kwotę podatku należnego o podatek naliczony w wysokości [...] zł wynikający z faktur otrzymanych we wrześniu 2000 r., podczas gdy towar wykazany w tych fakturach spółka otrzymała w październiku 2000 r. W ocenie kontrolujących doszło zatem do naruszenia przez spółkę art. 19 ust. 3 a ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz.50 ze zm.), cytowanej dalej jako ustawa VAT.

Powyższe ustalenia stanowiły podstawę do wydania przez Inspektora Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej decyzji z dnia 28 września 2001 r.; w której określił spółce "A" za wrzesień 2000 r. kwotę zwrotu różnicy podatku od towarów i usług w wysokości innej niż wynikająca ze złożonej deklaracji, a nadto określił wysokość zaległości podatkowej oraz wysokość odsetek za zwłokę od tej zaległości. Inspektor w wydanej decyzji ustalił także dodatkowe zobowiązanie podatkowe za ten miesiąc.

Izba Skarbowa, po rozpatrzeniu złożonego odwołania, decyzją z dnia 8 stycznia 2002 r. utrzymała w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy wskazał, że prawem podatnika, wynikającym z konstrukcji podatku od towarów i usług, zapisanym w treści art. 19 ustawy VAT, jest możliwość obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Jednocześnie Izba podkreśliła, że podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług w rozliczeniu za miesiąc wskazany w treści art. 19 ust. 3 ustawy VAT (miesiąc otrzymania faktury lub następny -przyp. Sądu), lecz nie wcześniej niż w miesiącu otrzymania przez nabywcę towaru. Warunek ten został zawarty w treści art. 19 ust. 3 a ustawy VAT. Przy czym, jak zauważyła Izba Skarbowa przez otrzymanie towaru należy rozumieć moment objęcia go w posiadanie. W przedmiotowej sprawie podatnik w rozliczeniu za wrzesień 2000 r. dokonał obniżenia podatku na podstawie faktur zakupu wystawionych we wrześniu 2000 r. przez B oraz C. Na podstawie wystawionych przez nadleśnictwa kwitów wywozowych ustalono, że podatnik otrzymał zakupiony towar (drewno) dopiero w październiku 2000 r. , a zatem w ocenie organu odwoławczego prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur dokumentujących zakup tego drewna przysługiwało podatnikowi w październiku 2000 r., a nie jak to uczynił we wrześniu 2000 r. Jednocześnie wskazując, iż w rozstrzyganej sprawie przeniesienie posiadania zakupionego towaru miało miejsce przez odebranie towaru od dostawcy (loco magazyn dostawcy) organ odwoławczy stwierdził, iż objęcie w posiadanie zakupionego towaru nastąpiło z chwilą załadowania towaru i pokwitowania odbioru. Okoliczności te zostały udokumentowane kwitami wywozowymi wystawionymi w październiku 2000 r.

Ponadto organ odwoławczy, ustosunkowując się do złożonego odwołania wyjaśnił, że wskazanie miejsca w lesie gdzie składowane jest drewno i możliwość jego odbioru, wystawienie faktury i przejście na kupującego ryzyka związanego z zakupionym drzewem nie jest równoznaczne z otrzymaniem przez nabywcę towaru w rozumieniu art. 19 ust. 3 a ustawy VAT.

Nie zgadzając się z decyzją organu odwoławczego spółka z o.o. "A" wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając jej, iż została wydana z naruszeniem art. 19 ust. 3 a i 3 b ustawy VAT. Zdaniem skarżącej organy podatkowe bezzasadnie przyjęły, iż wydanie drewna spółce nastąpiło z chwilą jego fizycznego wywiezienia od zbywcy, tj. z nadleśnictwa, podczas gdy faktycznie momentem wydania w znaczeniu prawnym był moment wystawienia spółce faktury przez sprzedającego, tj. przez nadleśnictwo.

Odpowiadając na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie, wywodząc jak w treści zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Na wstępie rozważań należy przypomnieć, iż zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy VAT, w brzmieniu obowiązującym w 2000 roku, podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług. Z kolei w myśl art. 19 ust. 3 pkt 1 obniżenie kwoty podatku należnego następuje nie wcześniej niż w rozliczeniu za miesiąc, w którym podatnik otrzymał fakturę albo dokument celny i nie później niż w rozliczeniu za miesiąc następny. Jednocześnie ustawodawca zastrzegł w art. 19 ust. 3a, że obniżenie to nie może nastąpić wcześniej niż w miesiącu otrzymania przez nabywcę towaru lub wykonania usługi.

Zwrócić w tym miejscu należy uwagę, ze ustawodawca uzależnił możliwość obniżenia podatku należnego od pewnego stanu faktycznego. Przy czym pojęcia otrzymania towaru nie należy interpretować w kategoriach cywilnoprawnych, takich jak zawarcie umowy, posiadanie, nabycie własności. Wprowadzony do ustawy art. 19 ust. 3a jest jednym z tych przepisów, które mają na celu powiązanie obowiązku zapłacenia podatku z rzeczywistym obrotem gospodarczym. Dlatego uprawnienie zawarte w art. 19 ust. 1 może być zrealizowane przez podatnika, gdy faktura dokumentująca sprzedaż towaru nie tylko odpowiada wymaganiom określonym w ustawie VAT (art. 32) oraz w odpowiednim rozporządzeniu Ministra Finansów w sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, ale także jest zgodna ze stanem rzeczywistym, czego dowodzi powiązanie uprawnienia, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy VAT, z otrzymaniem towaru. Przy czym pod pojęciem otrzymania towaru należy rozumieć pewien stan faktyczny, polegający na tym, że podatnik faktycznie dysponuje towarem. Identyczny pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 września 2001 r. sygn. akt I SA/Łd 1190/99 (publ. ONSA 2002/4/160 oraz Prz.Podat. 2003/7/38).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, iż badając prawidłowość dokonanego przez skarżącą obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur dokumentujących zakup drewna od B oraz C organy podatkowe winne były ustalić kiedy faktycznie skarżąca otrzymała zakupiony towar. Przepis analizowanego wcześniej art. 19 ust. 3 a ustawy VAT nie pozwala bowiem na dokonanie obniżenia wcześniej niż w miesiącu otrzymania towaru.

Z ustaleń organów podatkowych, wbrew twierdzeniom skarżącej wynika, że skarżąca otrzymała towar udokumentowany spornymi fakturami dopiero w październiku 2000 r. Uprawnienie do obniżenia podatku należnego wynikającego z treści art. 19 ust. 1 mogła zatem zrealizować, jak słusznie wywiodły organy podatkowe dopiero w październiku 2000 r. Okoliczność fizycznego otrzymania towaru potwierdzają kwity wywozowe. Faktu rzeczywistego odbioru zakupionego drewna z lasu w październiku 2000 r. nie negowała także skarżąca. Przy czym podkreślić należy, że organy podatkowe ustalając rzeczywisty moment otrzymania towaru przez skarżącą nie ograniczyły się wyłącznie do analizy przedstawionych dokumentów. Zwróciły się do Regionalnych Dyrekcji Lasów Państwowych z prośbą o przedstawienie procedury dotyczącej sprzedaży drewna. Z udzielonych odpowiedzi, odpowiednio z dnia 12.09.2001 r. i 05.09.2001 wynika, że jedynym dokumentem potwierdzającym faktyczne wydanie drewna z lasu odbiorcy jest kwit wywozowy.

Dokonując zatem oceny działań organów podatkowych zmierzających do ustalenia rzeczywistego momentu otrzymania przez skarżącą towaru stwierdzić należy, iż nie naruszały one zasad postępowania dowodowego określonych w przepisach ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.)s a w szczególności w art. 122, 187 § 1 i 191 tej ustawy.

W toku przeprowadzonego postępowania organy podatkowe zebrały bowiem wyczerpujący materiał dowodowy, pozwalający na ustalenie zaistniałego w sprawie stanu faktycznego, a następnie dokonały analizy i oceny zebranego materiału, pozwalającej wyprowadzić słuszną tezę, że skarżącej nie przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z tytułu zakupionego drewna we wrześniu 2000 r. w sytuacji gdy zakupiony towar skarżąca rzeczywiście otrzymała w październiku 2000 r. Jednocześnie zauważyć należy, iż dokonanej przez organy podatkowe ocenie zebranego materiału dowodowego nie sposób zarzucić dowolności.

Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, którego kognicja ustalona w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) ogranicza się do badania zaskarżonych decyzji pod względem ich legalności, a więc zgodności z powszechnie obowiązującym prawem materialnym i procesowym, nie stwierdzając naruszenia przy wydaniu zaskarżonej decyzji prawa mającego wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153/02, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.