Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 504/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2006-09-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędziowie Asesor Barbara Brandys-Kmiecik (spr.) Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Protokolant stażysta Ewelina Kutermankiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2006 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie obowiązku meldunkowego - odmowy podjęcia zawieszonego postępowania w sprawie o wymeldowanie 1) oddala skargę, 2) przyznaje adwokatowi J. W. kwotę [...] zł ([...]) płatną w kasie Sądu tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w kwocie tej został zawarty 22 % podatek VAT.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...], wydanym na podstawie art. 97 § 2, art. 123 i art. 124 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000r. nr 98, poz.1071 ze zm.) oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz.U. z 2001r. nr 87, poz. 960 ze zm.) Prezydenta Miasta P. odmówił A. S. podjęcia zawieszonego postępowania dotyczącego wymeldowania z miejsca pobytu stałego w lokalu nr [...] położonego w P. przy ul. [...] J. S. i jej małoletniej córki J. S.. W motywach rozstrzygnięcia organ I instancji powołał się na podstawę zawieszenia, którą była konieczność uprzedniego zakończenia postępowania karnego o sygn. akt [...] prowadzonego przeciwko A. S. o znęcanie się nad rodziną. Organ wskazał także, że zakończenie spraw cywilnych tj. rozwodowej i majątkowej nie ma wpływu na postępowanie meldunkowe i nie może stanowić przyczyny podjęcia tegoż postępowania. Natomiast rozstrzygnięcie sprawy karnej stanowi zagadnienie wstępne w kwestii dobrowolności opuszczenia mieszkania przez wnioskowane do wymeldowania osoby.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył A. S. wskazując na wydany wyrok rozwodowy i fakt, że przedmiotowy lokal stanowi jego majątek odrębny. Podkreślił również, że zawieszenie postępowania o wymeldowanie byłej żony i córki uniemożliwia zamianę mieszkania na mniejsze i tańsze w eksploatacji, a sam nie jest w stanie utrzymać tego lokalu gdyż jest na zasiłku rehabilitacyjnym.

Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] r. o nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że postępowanie w przedmiocie wymeldowania wiąże się z ustaleniem przez organ czy opuszczenie danego lokalu miało charakter trwały i dobrowolny. Natomiast w tej sprawie postępowanie zostało zawieszone, gdyż wydanie decyzji jest uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego tj. zakończenia sprawy karnej toczącej się w Sądzie Rejonowym w T., Wydział VII Grodzki w P. pod sygn. akt [...] przeciwko A. S. o znęcanie się nad rodziną. Sprawa ta nie została jeszcze do dnia wydania decyzji ostatecznej zakończona.

Z takim rozstrzygnięciem organu odwoławczego nie zgodził się A. S. kwestionując zasadność wydanych postanowień i powołując argumenty będące przedmiotem postępowania zażaleniowego. Podkreślił ingerencję wydanych postanowień w indywidualne prawo własności i ograniczenie sprawowania władztwa nad posiadanym lokalem, gdyż dalsze zameldowanie J. S. i jej córki w tym mieszkaniu uniemożliwia jego zamianę. Zaznaczył, że sprawa karna nie ma żadnego wpływu na rozstrzygnięcie niniejszego postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i odwołał się do argumentacji jaką zaprezentował w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje :

Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz.1269 ze zm./ sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta P. wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Według art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (jednolity tekst Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) organ administracji wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub tymczasowego i jednocześnie nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Zatem – jak wielokrotnie wskazywano w orzecznictwie - konieczną przesłanką warunkującą możliwość wymeldowania jest opuszczenie lokalu. W rozumieniu cytowanego przepisu opuszczenie to musi mieć charakter trwały. Nadto winno ono być następstwem zamiaru osoby opuszczającej, przy czym zamiar ów należy pojmować nie wyłącznie jako wolę wewnętrzną ale wolę dającą się określić na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności. Ustalenie zatem, czy nastąpiło opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu wymaga zbadania zarówno zamiaru danej osoby, wykazania dobrowolności opuszczenia oraz że nastąpiło zerwanie więzi z dotychczasowym miejscem pobytu wskazujące, iż centrum życiowe osoby wymeldowywanej znajduje się w innym miejscu.

Dla jednoznacznego zaś ustalenia powyższych kwestii niezbędnym było uprzednie zakończenie sprawy karnej. Z akt administracyjnych bowiem rozpatrywanej sprawy wynika, że do opuszczenia budynku J. S. została zmuszona nagannym zachowaniem się męża. Przyjęcie takiego stanowiska znalazło potwierdzenie w prowadzonej przeciwko A. S. w Sądzie Rejonowym w T., Wydział VII Grodzki w P. sprawie pod sygn. akt [...] o znęcanie się nad rodziną. Zaznaczyć należy, że przed terminem rozprawy sądowej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach J. S. przesłała wyrok Sądu Okręgowego w G. z dnia [...] r., wydany na skutek apelacji A. S., którym utrzymano w mocy wyrok z dnia [...] r. Sądu Rejonowego w T. o uznaniu skarżącego winnym popełnienia zarzucanego mu czynu z art. 207 § 1 i art. 157 § 2 Kodeksu karnego.

Zatem konieczność rozstrzygnięcia sprawy karnej i w konsekwencji tego ocena charakteru "opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu" w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych bez wątpienia stanowiła zagadnienie wstępne postępowania dotyczącego wymeldowania z miejsca pobytu stałego w lokalu nr [...] położonego w P. przy ul. [...] J. S. i jej małoletniej córki J. S.– w rozumieniu art. 97 § 1 pkt. 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego / t.j. Dz. U. z 2000r. nr 98, poz.1071 ze zm./. W myśl bowiem tego przepisu organ administracji publicznej zawiesza postępowanie m.in. gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zatem brak w dacie orzekania przez organy prawomocnego wyroku Sądu w zainicjowanej przez J. S. sprawie karnej i tym samym nie rozstrzygnięcie zasadności podjętych przez nią działań prawnych umożliwiających również ustalenie okoliczności nieobecności jej i małoletniej córki w przedmiotowym lokalu – musiało skutkować odmową podjęcia przez organ zawieszonego postępowania administracyjnego.

Nadto ustosunkowując się do zarzutów skarżącego o ograniczaniu jego prawa własności do przedmiotowego lokalu należy stwierdzić, że kwestie meldunkowe podlegają regulacjom przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (jednolity tekst Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.), a instytucja zameldowania nie przesądza o prawie do lokalu, ani o uprawnieniu do przebywania w nim, które to uprawnienie jest pochodną tytułu do lokalu. Uprawnień tych można dochodzić w razie sporu na drodze postępowania przed sądem powszechnym.

Dlatego też podnoszone zarzuty nie mają w rozpatrywanej sprawie żadnego znaczenia.

Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu Sąd orzekł stosownie do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).