Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 577/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2009-10-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 152,
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 90 ust. 1 pkt 3, art. 103, art. 104 ust. 1 pkt 3, art. 105 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3, art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędzia WSA Irena Szczepkowska (spr.) Protokolant Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2009 r. sprawy ze skargi Ł.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie prawa jazdy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. WSA/wyr.1 – sentencja wyroku


UZASADNIENIE

Decyzją ostateczną Starosty O. z dnia 22 lipca 2008 r. wydano Ł.P. prawo jazdy kategorii B, gdyż spełnił on wymogi określone przepisami ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.).

Decyzją z dnia 15 kwietnia 2009 r. Starosta O., po wznowieniu z urzędu postępowania, działając w oparciu o art. 151 § 1 pkt 2 i art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) uchylił własną decyzję ostateczną z dnia 22 lipca 2008 r. i odmówił Ł.P. wydania prawa jazdy oraz zobowiązał stronę do zwrotu wydanego uprzednio prawa jazdy w terminie 7 dni od daty doręczenia decyzji. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wywiódł, że po wydaniu przedmiotowej decyzji organ administracji uzyskał informację, że zaświadczenie o ukończeniu kursu na prawo jazdy kat. B z dnia 23 maja 2008 r., dołączone do wniosku strony, zostało wystawione przez podmiot nieuprawniony. Wobec instruktora, który podpisał ten dokument –P.D. wyrokiem Sądu Rejonowego w E. z dnia 25 lipca 2007 r. orzeczono bowiem zakaz wykonywania zawodu instruktora i prowadzenia działalności gospodarczej – ośrodka szkolenia kierowców, na okres 3 lat. Zapadły w tej sprawie wyrok uprawomocnił się w dniu 22 stycznia 2008 r. Ośrodek Szkolenia Kierowców "[...]’" został wykreślony z ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Urząd Miejski w M. oraz z działalności rejestrowanej Starostwa Powiatowego w O. Wobec powyższego, zaświadczenie nie spełniało wymogów z art. 90 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Strona nie spełniła więc wszystkich wymogów warunkujących uzyskanie prawa jazdy.

W złożonym odwołaniu Ł.P. podniósł, że kurs prawa jazdy odbył w Ośrodku Szkolenia Kierowców E.A. i został dopuszczony do egzaminu państwowego. Po trzech negatywnych egzaminach dostarczył do Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w E. zaświadczenie o odbyciu pięciu dodatkowych godzin nauki jazdy wystawione przez Ośrodek Szkolenia Kierowców P.D. Przez miesięczny okres oczekiwania na egzamin nie został poinformowany, że to zaświadczenie nie spełnia wymogów formalnych. Podniósł, że pozytywnie zdał państwowy egzamin. Odwołujący się podkreślił, że tylko pięć dodatkowych godzin nauki jazdy odbył w ośrodku P.D., zaś cały kurs dobył u uprawnionego instruktora.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. decyzją z dnia 11 maja 2009 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy stwierdził

w uzasadnieniu, że w stanie faktycznym sprawy nie budzi wątpliwości, iż zaświadczenie

o ukończeniu kursu nie było zgodne z prawdą. Po otrzymaniu zawiadomienia Sądu Rejonowego w E. o orzeczeniu wobec P.D. zakazu wykonywania zawodu instruktora i prowadzenia działalności gospodarczej – ośrodka szkolenia kierowców na okres lat 3, Burmistrz Morąga decyzją z dnia 29 kwietnia 2008 r. wykreślił z ewidencji działalności gospodarczej wpis dotyczący działalności gospodarczej prowadzonej przez P.D. pod nazwą: "[...]". Następnie, decyzją z dnia 27 października 2008 r. Naczelnik Wydziału Komunikacji i Transportu, działając z upoważnienia Starosty O., wykreślił z rejestru działalności regulowanej ten ośrodek szkolenia kierowców. Wobec powyższego, P.D. nie był uprawniony do wykonywania zawodu instruktora i prowadzenia ośrodka szkolenia kierowców. Wystawione przez niego zaświadczenie nie mogło więc być uwzględnione w postępowaniu o wydanie prawa jazdy. Odwołujący się nie spełnił wymogów przewidzianych w art. 90 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, warunkujących otrzymanie prawa jazdy. Organ odwoławczy, powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 18 października 2007 r., sygn. akt II SA/Sz 368/07, stwierdził, że bez znaczenia jest, która z przesłanej wymienionych w tym przepisie nie została spełniona oraz przyczyna jej niespełnienia.

W złożonej skardze Ł.P. powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu. Podniósł ponadto, że nie tylko nie wiedział o braku uprawnień instruktora i zakazie prowadzenia przez niego działalności gospodarczej, lecz takiej wiedzy nie posiadał także Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego w E., który honorował zaświadczenia wystawiane przez P.D. i dopuszczał kursantów do egzaminu na prawo jazdy. Zauważył, że skoro Morąg nie jest dużą miejscowością, to pracownicy organu pierwszej instancji z pewnością wiedzieli już od dnia 26 marca 2008 r., że ten instruktor szkoli kursantów pomimo sądowego zakazu. Zauważył, że przez siedem miesięcy organ pierwszej instancji nie miał informacji o zakazie prowadzenia tej działalności przez WORD w E. oraz instruktora. W odczuciu skarżącego nie może ponosić on ujemnych konsekwencji, spowodowanych brakiem korelacji i współdziałania między organami administracji publicznej. .Zapewnił, że gdyby wiedział, że Szkoła Nauki Jazdy prowadzona przez P.D. nie miała prawa szkolenia kierowców, to wybrałby innego instruktora.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w E. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniosło, że Sąd Rejonowy nie zawiadomił Starosty O. o treści wyroku z dnia 25 lipca 2007 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez sądową kontrolę zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem. Oznacza to, iż sąd administracyjny w istocie nie może dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy załatwianej zaskarżoną decyzją.

Usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić, między innymi

w przypadku gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organ naruszył prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z przepisu tego wynika, że Sąd obowiązany jest uchylić zaskarżoną decyzję w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, jeżeli naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ustawa nie wymaga w tym przypadku, aby naruszenie przepisów postępowania miało wpływ na wynik sprawy. Wystarczy uznanie, że uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (por. A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, Kabat,

M. Niezgódka - Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, str. 337). A zatem Sąd może zastosować ten przepis

w przypadku jednoznacznego stwierdzenia, że organ dopuścił się "innego naruszenia przepisów postępowania" i naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy

nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

W niniejszej sprawie istnieją podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszają przepisy postępowania administracyjnego w sposób, który może mieć wpływ na wynik sprawy, co nie pozwoliło na pozostawienie tych decyzji w obrocie prawnym.

Wymaga podkreślenia, że prawo do rzetelnej i sprawiedliwej procedury, z uwagi na jej istotne znaczenie w procesie urzeczywistniania prawa i wolności obywatelskich, mieści się w treści zasady demokratycznego państwa prawnego, wynikającej z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Konsekwencją tej zasady jest obowiązek organów orzekających przestrzegania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Prawidłowe stosowanie przepisów procesowych bowiem jest jednym z podstawowych środków gwarantujących sprawiedliwy rezultat prowadzonego postępowania. W państwie prawnym wymagane jest nie tylko zrozumiałe i precyzyjne unormowanie procedury, ale również prawidłowe i ścisłe jej stosowanie w praktyce. Wszelkie uchybienia w tym względzie powodują z reguły istotną wadliwość postępowania i pociągającą za sobą konieczność zastosowania procedur umożliwiających ich usunięcie (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 1993 r., V SA 250/93, ONSA 1994/2/84).

Przepis art. 7 K.p.a. zobowiązuje organ administracji do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada określona w art. 7 K.p.a. realizowana jest przez obowiązek organu określenia z urzędu, jakie dowody są niezbędne do ustalenia stanu faktycznego sprawy i obowiązek przeprowadzenia z urzędu tych dowodów.

Przedmiotem postępowania administracyjnego w wyniku, którego wydana została decyzja objęta przedmiotową skargą jest postępowanie wznowieniowe w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Starosty O. z dnia z dnia 22 lipca 2008 r., na mocy której Ł.P. wydano prawo jazdy kategorii B. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową o charakterze nadzwyczajnym, która stwarza możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną taksatywnie w przepisach prawa procesowego. Mając na względzie zasadę trwałości decyzji ostatecznych (art. 15 K.p.a.) i zasadę ochrony praw nabytych reguły dotyczące wznowienia postępowania należy stosować w sposób ścisły. Konstrukcja procesowa wznowienia postępowania zawiera zamknięty katalog (numerus clausus) przesłanek, sytuacji wzruszenia rozstrzygnięć ostatecznych. Wszelkie działania i stany faktyczne pozostające poza owym katalogiem stanowią okoliczności, w których pod żadnym pozorem nie wolno dokonywać jakichkolwiek zmian wobec orzeczenia organu administracji. W praktyce prawniczej pewien problem stanowi stosowanie prawa omawianym zakresie. Szczególną ostrożność należy zachować w wypadku wykładni przepisów, zwrotów i pojęć ustawowych, zarówno w zakresie prawa administracyjnego procesowego, jak i materialnego. W celu ochrony i bezpieczeństwa obrotu prawnego i praw nabytych nie wolno stosować wykładni rozszerzającej (vide K. Sobieralski, Praktyczne problemy wznowienia postępowania administracyjnego, Wrocław 2005, str. 30).

Przesłanki pozwalające na wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wyliczone zostały enumeratywnie w art. 145 § 1 K.p.a. W niniejszej sprawie wskazaną przez organ I instancji przesłanką wszczęcia postępowania był pkt 5 omawianego przepisu. Zgodnie z jego dyspozycją w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję. Zatem aby zaistniała powołana podstawa do wznowienia postępowania muszą zostać spełnione kumulatywnie trzy przesłanki. Po pierwsze ujawnione okoliczności faktyczne i dowody istotne dla sprawy są nowe. Drugą przesłanką jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych", "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej, zaś trzecią przesłanką jest to, iż "nowe okoliczności faktyczne" i "nowe dowody" nie były znane organowi, który wydał decyzję (por. wyrok NSA z dnia 17 grudnia 1997 r., sygn. akt III SA 77/97, niepubl., wyrok NSA z dnia 17 maja 2000 r., sygn. akt I SA/Lu 9/00, niepubl.). Zatem tylko kumulatywne spełnienie tych warunków uprawnia organ administracji do weryfikacji wcześniejszego stanowiska wyrażonego w ostatecznej decyzji. Należy jednak podkreślić, że ujawnione nowe okoliczności i dowody muszą równocześnie być istotne, to znaczy dotyczyć muszą przedmiotu sprawy oraz mają znaczenie prawne, mające w konsekwencji wpływ na treść decyzji w kwestiach zasadniczych. Tę "istotność" nowych dowodów - nowych okoliczności faktycznych organ musi wykazać (por. wyrok NSA z dnia 7 lutego 2007r. sygn. akt I OSK 429/06, Lex nr 348005).

W rozpoznawanej sprawie Starosta O. decyzją z dnia 15 kwietnia 2009 r., na mocy której wydano prawo jazdy kategorii B. uchylił własną decyzję w sprawie wydania prawa jazdy kat. B Ł.P. i odmówił wydania prawa jazdy. Jako podstawę takiego rozstrzygnięcia wskazano niespełnienie wymogów formalnych przez przedłożenie zaświadczenia wystawionego przez P.D. prowadzącego Ośrodek Szkolenia Kierowców "[...]", w którym skarżący odbył dodatkowe szkolenie w wymiarze 5 godzin. Przedsiębiorca ten, posiadający także uprawnienia instruktora nauki jazdy, został pozbawiony uprawnień zawodowych oraz prowadzenia ośrodka szkolenia kierowców na podstawie wyroku Sądu Rejonowego w E. Wydział VIII Karny z 25 lipca 2007 r. "[...]", co uzasadnia wątpliwość co do legalności wystawionego zaświadczenia. Natomiast w uzasadnieniu decyzji Kolegium z dnia 11 maja 2009 r. stwierdzono, iż zaświadczenie z dnia 23 czerwca 2008 r. wydane przez P. D. nie jest prawdziwe i poświadcza nieprawdę.

Jak wynika z akt sprawy o sygn. akt II SA/Ol 576/09 (w analogicznym stanie faktycznym) organ I instancji powziął wiadomość o zakazie wykonywania zawodu instruktora oraz prowadzenia działalności gospodarczej przez P.D. ze sprzeciwu Prokuratora Prokuratury Rejonowej w O. złożonego do organu w dniu 26 sierpnia 2008 r., czyli po wydaniu decyzji z dnia 22 lipca 2008 r. w przedmiocie przyznania skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami kat. B. i w tych okolicznościach informację tę należało traktować jako nową okoliczność, która nie była znana organowi przed wydaniem decyzji w sprawie. Jednakże, jak wskazano wyżej przy wznowieniu postępowania administracyjnego na podstawie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa niezbędne jest także wykazanie przez organ, że okoliczność ta spełnia wymóg istotności dla rozpoznawanej sprawy.

W niniejszej sprawie organy orzekające nie wyjaśniły najważniejszej kwestii, czy ujawnione nowe okoliczności faktyczne są istotne dla tej sprawy. Nie wyjaśniły w sposób wyczerpujący i należyty, na czym polega "nieprawdziwość" wystawionego zaświadczenia będącego potwierdzeniem odbytego szkolenia, gdyż nieprawdziwość ta stanowi w ocenie Kolegium podstawę do stwierdzenia, że skarżący nie spełniał jednej z formalnych przesłanek do uzyskania prawa jazdy polegającej na nieukończeniu szkolenia podstawowego dla osób ubiegających się o prawo jazdy kategorii B, co narusza art. 90 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, ze zm.). Stanowisko to organ oparł na fakcie wystawienia zaświadczenia o ukończeniu szkolenia przez przedsiębiorcę i instruktora w jednej osobie wobec którego orzeczono zakaz wykonywania zawodu i prowadzenia działalności regulowanej. Z tego właśnie powodu w ocenie organu zaświadczenie jest nieprawdziwe, dotknięte fałszem intelektualnym. Z treści art. 90 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym wynika natomiast, że prawo jazdy otrzymuje osoba która odbyła wymagane dla danej kategorii szkolenie. Z przekazanych akt administracyjnych wynika, że skarżący takie szkolenie odbył i uzyskał zaświadczenie w tym zakresie. Przedmiotem sporu pozostaje natomiast samo zaświadczenie, którego treść budzi wątpliwości organu, skoro uznaje je za nieprawdziwe. Organy orzekające w tej sprawie nie wyjaśniły jednakże, na czym polega nieprawdziwość tego zaświadczenia.

W tym miejscu wskazać należy, iż na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym szkolenie osoby ubiegającej się o wydanie uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym albo tramwajem jest prowadzone:

1) w formie kursu - w ośrodku szkolenia kierowców;

2) w formie zajęć szkolnych dla uczniów - przez szkołę, w której programie nauczania jest przewidziane uzyskanie umiejętności kierowania pojazdem silnikowym.

Ośrodki szkolenia kierowców prowadzą przedsiębiorcy wykonujący działalność gospodarczą, która jest działalnością regulowaną w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 173, poz. 1807 ze zm.). Stosownie do art. 103 ust. 1 i ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym działalność taka wymaga uzyskania wpisu do rejestru przedsiębiorców, prowadzonego przez starostę właściwego ze względu na miejsce wykonywania działalności objętej wpisem. Starosta pełni też nadzór i kontrolę nad ośrodkiem szkolenia. Jest on uprawniony do wydawania decyzji o zakazie prowadzenia przez przedsiębiorcę ośrodka szkolenia kierowców, czego konsekwencją jest skreślenie przedsiębiorcy z rejestru działalności, co może mieć miejsce m.in. w przypadku rażącego naruszenia warunków wykonywania działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia ośrodka szkolenia kierowców, którym jest m.in. szkolenie niezgodnie z obowiązującym programem szkolenia, wydanie niezgodnego ze stanem faktycznym zaświadczenia o ukończeniu szkolenia (art. 104 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym).

Stosownie do art. 105 ust. 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym szkolenie osoby ubiegającej się o uprawnienie do kierowania pojazdem silnikowym albo tramwajem jest prowadzone przez instruktora () i starosta dokonuje wpisu osoby do ewidencji instruktorów, jeżeli spełnia ona warunki określone w art. 105 ust. 2 pkt 1-6 tej ustawy. Przy czym instruktor jest obowiązany posiadać w czasie szkolenia legitymację instruktora i okazywać ją na żądanie (art. 106 ust. 3 tej ustawy).

Mając na uwadze powyższą regulację Kolegium stwierdziło, że zaświadczenie z dnia 23 czerwca 2008 r. jest nieprawdziwe z tego powodu, że wystawił je podmiot do tego nieuprawniony, gdyż jak wskazano wyżej wyrokiem Sądu orzeczono o zakazie wykonywania zawodu instruktora nauki jazdy oraz prowadzenia działalności gospodarczej - ośrodka szkolenia kierowców na okres 3 lata przez P. D. Wskazać należy jednakże, iż wyrok skazujący zawierający orzeczenie w przedmiocie środka karnego jakim jest zakaz wykonywania zawodu, czy prowadzenia określonej działalności odnosi bezpośredni skutek jedynie w stosunku do osoby skazanej. Organy orzekające w sprawie pominęły natomiast okoliczność wiążącej mocy takiego wyroku skazującego wobec osób trzecich. Z regulacji wynikających z ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 101, poz. 1178, ze zm.) - art. 7c pkt 3 i art. 7e ust. 1 pkt 2, ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - art. 68 pkt 1, jak również art. 104 ust. 1 pkt 3 i art. 103 ust. 2 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym wobec treści art. 180 i 181 Kodeksu karnego wykonawczego wynika niezbicie, że orzeczenie zakazujące zajmowania określonego stanowiska lub wykonywania określonego zawodu, jak również prowadzenia określonej działalności gospodarczej sąd przesyła właściwemu organowi administracji rządowej lub samorządowej celem odzwierciedlenia orzeczonego zakazu w prowadzonych rejestrach działalności gospodarczej, czy działalności regulowanej. To organy prowadzące właściwe rejestry działalności gospodarczej, działalności regulowanej mają obowiązek dokonania stosownych wpisów o zakazie wykonywania określonego zawodu, czy prowadzenia określonej działalności gospodarczej w oparciu o zapisy ustaw szczególnych. W rozpoznawanej sprawie takim przepisem jest art. 104 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 103 ust. 2 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Wprawdzie ustawodawca w odniesieniu do rejestru działalności regulowanej nie wprowadził domniemania prawdziwości zawartych w nim danych, co nie oznacza, iż osoby, które działały w zaufaniu do widniejących tam wpisów mających charakter deklaratoryjny nie mogą skutecznie powoływać się na zapisy tam widniejące, skoro rejestry te są jawne i prowadzone w celu zagwarantowania swobody działalności gospodarczej.

Organy orzekające w niniejszej sprawie nie wyjaśniły, w którym momencie nałożone wyrokiem sądu powszechnego ograniczenie uprawnień skutkuje wobec osoby postronnej korzystającej z usług takiego ośrodka szkolenia kierowców. Z akt sprawy wynika bezspornie, iż P.D. pomimo orzeczonego zakazu nadal prowadził działalność regulowaną oraz wykonywał zawód instruktora, co naraża go na sankcję karną z tego tytułu określoną w art. 244 kodeksu karnego. W takiej sytuacji organy orzekające w spawie zobowiązane były do wypowiedzenia się w kwestii, czy orzeczony zakaz jest skuteczny wobec osób szkolonych przed jego uwidocznieniem w rejestrze przedsiębiorców prowadzących działalność regulowaną, gdy działając z zaufaniu do zapisów tam widniejących rozpoczęły naukę w takim ośrodku szkolenia i zakończyły ją przed wykreśleniem działalności w rejestrze działalności regulowanej.

W okolicznościach niniejszej sprawy nie bez znaczenia jest okoliczność, iż skarżący podobnie jak inni kursanci tego ośrodka szkolenia kierowców, przed podjęciem decyzji o odbyciu w nim szkolenia jak i do chwili jego wykreślenia z działalności regulowanej (w dniu 27 października 2008 r.) pozbawieni byli dostępu do informacji o zakazie wykonywania zawodu i prowadzenia ośrodka szkolenia kierowców na skutek braku uwidocznienia tego zakazu w prowadzonych rejestrach przez Starostę O.

Zwrócić należy uwagę, iż skarżący nie posiadał żadnej prawnej możliwości weryfikacji uprawnień instruktora, który w dacie przystąpienia do szkolenia widniał w stosownym rejestrze jako podmiot uprawniony do prowadzenia ośrodka szkolenia kierowców i wykonywania uprawnień instruktora nauki jazdy. Przy czym żaden przepis prawa nie zobowiązuje kursanta do sprawdzenia kwalifikacji instruktora prowadzącego szkolenie, może on jedynie zażądać okazania w czasie szkolenia legitymacji przez instruktora, który ma obowiązek ją posiadać zgodnie z art. 106 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Jeśli zainteresowany zgłasza się do ośrodka szkolenia, który spełnia kryteria ustawowe w zakresie uprawnienia do szkolenia kierowców, to ma prawo oczekiwać, że szkolenie zostanie przeprowadzone tak od strony podmiotowej, jak i przedmiotowej zgodnie z obowiązującymi zasadami wynikającymi z przepisów prawa, zaś wszelkie skutki ewentualnych naruszeń nie będą go obciążać. Wobec powyższego nie można skarżącemu skutecznie postawić zarzutu, że nie dopełnił ustawowego obowiązku, który skutkowałby dla niego negatywnymi konsekwencjami.

W tym miejscu Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 2 sierpnia 2007r., sygn. akt II SA/Bd 372/07 (publikowany w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl) odnośnie charakteru wydanego zaświadczenia, które jako pochodzące od podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą nie ma charakteru dokumentu urzędowego, lecz jest dokumentem prywatnym. Powyższe oznacza, że dokument ten nie jest wyposażony w ustawowe domniemanie zgodności z prawdą złożonego w nim oświadczenia, lecz wyłącznie domniemanie, że osoba, która je podpisała, złożyła określone jego treścią oświadczenie. Oświadczenie to dotyczyło stwierdzenia faktu odbycia szkolenia i odpowiedniego przygotowania do złożenia egzaminu państwowego. W tym aspekcie organy orzekające w niniejszej sprawie nie wyjaśniły, na czym miało polegać podanie nieprawdy w przedłożonym zaświadczeniu, skoro kurs podstawowy na prawo jazdy odbył się przed otrzymaniem w dniu 26 sierpnia 2008 r. informacji o orzeczonym zakazie wobec P. D.

Wyjaśnienie i ustalenie wskazanych wyżej okoliczności mających miejsce na etapie nadzwyczajnego postępowania w przedmiocie wydane prawa jazdy wymagało jednoznacznego ustalenia, czy nowa okoliczność o orzeczonym zakazie wobec instruktora nauki jazdy miała istotny wpływ dla sprawy dotyczącej wydanie prawa jazdy skarżącej. Bez ustalenia tej istotnej okoliczności nie jest możliwe stwierdzenie, że organy orzekające w sprawie w sposób prawidłowy stwierdziły istnienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., tzn. że nowe okoliczności lub dowody są istotne dla sprawy, gdyż dotyczą przedmiotu sprawy oraz mają znaczenie prawne, mające w konsekwencji wpływ na treść wydanej decyzji.

Nadto wskazać pozostaje, iż prawidłowe zredagowanie uzasadnienia decyzji ma istotne znaczenie dla zasady przekonywania obywateli wyrażonej w art. 11 K.p.a, realizowanej na mocy art. 107 § 3 K.p.a. Uzasadnienie faktyczne i prawne winno bowiem wyjaśnić stronie zasadność przesłanek, którymi organy kierują się przy załatwieniu sprawy. Organ odwoławczy rozpoznaje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie stąd jego obowiązkiem jest także rzeczowe i profesjonalnie rozpoznanie wszystkich żądań i wniosków oraz ustosunkowanie się do zarzutów strony. Już sam brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Dowody zebrane w sprawie, a zwłaszcza dokumenty urzędowe, nie mogą zastępować uzasadnienia decyzji, są one tylko podstawą wydania rozstrzygnięcia. Organ administracji ma obowiązek przedstawienia stanowiska w sprawie i podania jego motywów wraz z ich szczegółowym wyjaśnieniem. Powinien przy tym poddać rozwadze podnoszone przez stronę w czasie postępowania zarzuty, odnieść się do nich poprzez wskazanie obowiązujących przepisów prawa i wskazanie powodów takiego, a nie innego zastosowania tych przepisów (por. wyrok NSA z dnia 20 grudnia 1999r. sygn. akt IV SA 274/97, niepubl., wyrok WSA w Krakowie z dnia 12 grudnia 2006 r. sygn. akt III SA/Kr 1185/05, niepubl. ).

Odnośnie powołanego przez Kolegium wyroku Sądu z dnia 28 kwietnia 2009 r. sygn. akt II SA/Ol 121/09, pozostaje stwierdzić, że wyrok ten zapadł w odmiennym stanie faktycznym i prawnym, gdyż postępowanie dotyczyło odmowy wydania prawa jazdy w postępowaniu zwykłym, a nie nadzwyczajnym, jak również odmowa wydania decyzji przez organ I instancji miała miejsce po wykreśleniu przedsiębiorcy z rejestru działalności regulowanej.

Rozpoznając sprawę ponownie organy uwzględnią powyższe rozważania Sądu i przeprowadzą postępowanie w kierunku wskazanym przez Sąd, a swoje stanowisko uzasadnią zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a.

Uznając, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie odpowiadają prawu z przyczyn wyżej wskazanych, należało skargę uwzględnić i orzec o uchyleniu tych decyzji na podstawie art. 145 § 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd podjął rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 powołanej ustawy, zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Sąd nie orzekł o kosztach postępowania z uwagi na brak wniosku skarżącego w tym zakresie, zgłoszonego najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie wyroku w niniejszej sprawie, co wynikało z art. 210 § 1 zd. pierwsze powołanej ustawy.