Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt I SA/Op 18/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2019-09-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób prawnych
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 par. 1, par. 2 pkt 2, par. 3, par. 4 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Gocki Sędzia WSA Marta Wojciechowska Protokolant Starszy inspektor sądowy Iwona Bergiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2019 r. sprawy ze skargi A Spółki z o.o. [...] w [...] na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 26 listopada 2018 r., nr [...] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za okres od stycznia do grudnia 2017 r. wraz z odsetkami za zwłokę oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A sp. z o.o. [...] w likwidacji z siedzibą w [...] (dalej też: Strona, Spółka) jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 26 listopada 2018 r., którą utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu z 2 lipca 2018 r., określającą przybliżoną kwotę zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za okres od 1 stycznia 2017 r. Do 31 grudnia 2017 r. W wysokości 10.425.109 zł oraz odsetki za zwłokę należne na dzień wydania decyzji w wysokości 205.646 zł i dokonującą zabezpieczenia na majątku Strony.

Z akt sprawy wynika, iż decyzją z dnia 2 lipca 2018 r. nr [...] Naczelnik Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu, działając na podstawie art. 33 § 1, § 2 pkt 2, § 3 i § 4 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800 z późn. zm.; dalej: Op.) w związku z art. 80 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508 z późn. zm.), określił Spółce A [...] w likwidacji przybliżoną kwotę zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2017 r. w wysokości 10.425.109 zł oraz kwotę odsetek za zwlokę należnych od przybliżonej kwoty zobowiązania na dzień wydania przedmiotowej decyzji w wysokości 205.646 zł i dokonał zabezpieczenia na majątku Strony: zobowiązania w łącznej kwocie 4.921.767 zł, obejmującej kwotę do zapłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2017 r. w wysokości 375.231 zł oraz niezrealizowaną nadpłatę w tym podatku w kwocie 4.546.536 zł wykazaną w deklaracji CIT-8 (zdaniem tego organu nienależnie) i odsetek za zwłokę w kwocie 7.402 zł.

Decyzja ta wydana została w toku kontroli celno-skarbowej, wszczętej na podstawie upoważnienia Naczelnika Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu (dalej tez: organ I instancji) z dnia 14 maja 2018 r. nr [...], doręczonego likwidatorowi Spółki A w dniu 15 maja 2018 r.

Uzasadniając podjęte w przedmiocie zabezpieczenia rozstrzygnięcie organ I instancji wskazał, że w toku prowadzonych czynności kontrolnych Spółka nie udokumentowała w wystarczający sposób wydatku w kwocie 25.904.034,86 zł, wykazanego jako koszt usługi prawnej wykonanej przez Kancelarię B i zaliczonego w koszty uzyskania przychodu w złożonym za 2017 r. zeznaniu podatkowym CIT-8.

Spółka (reprezentowana przez pełnomocnika - radcę prawnego R. S.) wniosła odwołanie, w którym - wnosząc o uchylenie decyzji - zarzuciła organowi podatkowemu I instancji naruszenie przepisów art. 121 § 1, art. 122 w związku z art. 187 § 1 oraz art. 33 § 1, § 2 pkt 2 i § 3 Op.:

- poprzez przyjęcie, że wydatek w kwocie 25.904.034,86 zł na rzecz Kancelarii prawnej B z siedzibą w [...] za usługę prawną nie został wyczerpująco udokumentowany, gdyż w ocenie Spółki wszechstronna analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego powinna prowadzić do wniosku, że brak jest jakichkolwiek podstaw do zakwestionowania ww. kosztów;

- poprzez przyjęcie wystąpienia przesłanki uzasadnionej obawy, że należności w podatku dochodowym od osób prawnych za 2017 r. w łącznej wysokości 382.633 zł nie zostaną uregulowane, gdy tymczasem gdyby organ przeprowadził należytą kontrolę stanu finansowego Spółki doszedłby do wniosków odmiennych. Zdaniem Spółki potwierdzeniem nieistnienia obawy niewykonania zobowiązania jest również to, że kwota należności z CIT pozostaje w gestii organu oraz fakt, iż wymagalne zobowiązania uiszczane są w terminie dobrowolnie, bez podejmowania jakichkolwiek kroków w celu ewentualnego udaremnienia egzekucji - co zresztą zostało pominięte przez organ. Ponadto, termin ewentualnego przedawnienia należności publicznoprawnych jest bardzo odległy i nie zachodzi z tego tytułu konieczność dokonania zabezpieczenia, zwłaszcza że Strona nie posiada żadnych zaległości podatkowych.

W uzasadnieniu tego środka zaskarżenia podkreślono, że Naczelnik Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu nie przeprowadził postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący (co w konsekwencji oznacza, że nie oparł decyzji na całokształcie występujących okoliczności faktycznych) oraz dokonał nieprawidłowej wykładni przesłanek uzasadniających dokonanie zabezpieczenia na majątku Spółki. Przede wszystkim Strona Skarżąca nie zgodziła się z zakwestionowaniem zasadności uznania kosztów poniesionych na obsługę prawną świadczoną przez kancelarię prawną B (Kancelaria B) z siedzibą w [...]. Uzasadniając z kolei drugi z zarzutów odwołania, tj. nieuzasadnione przyjęcie przez organ I instancji wystąpienia przesłanki uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania, Spółka podkreśliła, że w pojęciu tym mieszczą się m.in. sytuacje, w których podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję a zdaniem Strony, w ramach prowadzonego przez Naczelnika Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu postępowania, żadna z tych okoliczności nie występuje - Spółka nie dokonuje bowiem rozporządzeń mogących prowadzić do uszczuplenia majątku, nie występuje również trwałość przy nieuiszczaniu wymagalnych zobowiązań publicznoprawnych. W ocenie Spółki w przedmiotowej sprawie nie przeprowadzono żadnego dowodu bezpośrednio wskazującego na okoliczność uzasadniającą obawę niewykonania zobowiązania podatkowego. Strona zauważyła, że w stosunku do niej nie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne; że nie zbywa, ani nie ukrywa swego majątku. Ponadto organ I instancji nie ustalił rzeczywistej wartości majątku Spółki, wobec czego twierdzenie, że nie wystarcza on na zaspokojenie zobowiązań nie zostało udowodnione. Majątek A, zwłaszcza w świetle otrzymanych środków pieniężnych z tytułu realizacji ugody, jest wystarczający do zapłaty w przewidywanym terminie ewentualnych należności podatkowych. Zaskarżona decyzja ma charakter uznaniowy, a w okolicznościach przedmiotowej sprawy dokonanie zabezpieczenia nie było celowe.

Decyzją z dnia 26 listopada 2018 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Opolskiego Urzędu Celno- Skarbowego w Opolu z dnia 2 lipca 2018 r. Na ww. decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu pełnomocnik Spółki wniósł skargę.

W skardze na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu - wnosząc o jej uchylenie, uchylenie decyzji organu I instancji, zasądzenie na rzecz Strony kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, oraz rozpoznanie sprawy również pod nieobecność Strony – wysunięto zarzuty naruszenia następujących przepisów Ordynacji podatkowej: art. 121 § 1, art. 122 w związku z art. 187 § 1 oraz art. 33 § 1, § 2 pkt 2 i § 3.

W uzasadnieniu tego środka zaskarżenia wskazano, że postępowanie w przedmiotowej sprawie nie zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący, w konsekwencji czego decyzja organu odwoławczego nie została oparta na całokształcie występujących okoliczności faktycznych. Zdaniem Strony Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu nie rozpoznał w sposób prawidłowy zarzutów podniesionych w odwołaniu, mimo kategorycznego wskazania uchybień, których dopuścił się organ I instancji. Powyższe oznacza, że decyzja organu nie odpowiada prawu, narusza przepisy postępowania, w konsekwencji czego nie może ostać się w obrocie prawnym.

W odpowiedzi na zarzuty zawarte w skardze Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu podtrzymał dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi.

Na rozprawie w dniu 3 lipca 2019 r. Pełnomocnik Strony rozszerzył zarzuty skargi podnosząc, iż organ wadliwieokreślił wysokość przybliżonej kwoty zobowiązania przyjmując w swoich wyliczeniach stawkę 19% podatku zamiast 15% 2 sytuacji, gdy należało Spółkę zakwalifikować jako “małego podatnika" z uwagi na udokumentowaną wysokość obrotu. W piśmie procesowym z dnia 17 lipca 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu, odnosząc się do nowych, wskazanych na rozprawie w dniu 3 lipca 2019 r., zarzutów Strony wskazał, iż określenie w trybie postępowania zabezpieczającego przybliżonej kwoty zobowiązania nie zastępuje postępowania podatkowego w zakresie weryfikacji ustaleń co do wysokości zobowiązania podatkowego. Organ prowadzący postępowanie w przedmiocie zabezpieczenia musi jedynie uprawdopodobnić, że zaległość w określonej w sposób przybliżony wysokości istnieje. W tym trybie organ określa przybliżoną kwotę zobowiązania z uwzględnieniem wstępnych danych posiadanych przez organ podatkowy. A jak wynika z akt sprawy Strona sama złożyła zeznanie za 2017 rok na formularzu CIT-8, jak i rownież później – jego korektę, wykazujac w obu deklaracjach stawkę podatku w wys. 19%. W związku z tym oceniono zarzut dotyczący posiadania statusu tzw. małego podatnika i związanej z tym stawki podatku – jako nieuzasadniony, wskazując jednocześnie, iż argumentację w tym zakresie Spółka może prezentować w toku postępowania wymiarowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Skargę należało oddalić.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej jako P.p.s.a.).

Rozpatrując sprawę na podstawie tych kryteriów, Sąd stwierdził, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 33 § 1 i § 2 pkt 2, § 3 i § 4 pkt 2 Op., w związku z art. 80 ust. 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, zobowiązanie podatkowe przed terminem płatności może być zabezpieczone na majątku podatnika, a w przypadku osób pozostających w związku małżeńskim także na majątku wspólnym, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie zostanie ono wykonane, a w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję. Zabezpieczenia można dokonać również w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej, przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Wówczas zabezpieczeniu, z zastrzeżeniem art. 54 § 1 pkt 1 Op., podlega również kwota odsetek za zwłokę należnych od zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu. Organ podatkowy na podstawie posiadanych danych co do wysokości podstawy opodatkowania określa w decyzji o zabezpieczeniu przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego oraz kwotę odsetek za zwłokę należnych od tego zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu, jeżeli zabezpieczenie następuje przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego.

Jak wynika ze wskazanych regulacji art. 33 Op. ustawową przesłanką do wydania decyzji zabezpieczającej zobowiązanie podatkowe na majątku podatnika jest, z jednej strony, wskazanie przybliżonej wysokości zobowiązania, co do którego toczy się postępowanie, a z drugiej strony, ustalenie zaistnienia uzasadnionej obawy, że takie zobowiązanie podatkowe może nie zostać wykonane.

Zdaniem Sądu, słusznie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu uznał, iż Naczelnik Opolskiego Urzędu Celno- Skarbowego w Opolu w decyzji z dnia 2 lipca 2018 r. nr [...] w sposób prawidłowy określił przybliżoną kwotę zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2017 r. w wysokości 10.425.109 zł w miejsce zadeklarowanego w wysokości 5.503.342 zł oraz kwotę odsetek za zwłokę należnych od przedmiotowego zobowiązania na dzień wydania decyzji w wysokości 205.646 zł. Ustalając wysokość przybliżonej kwoty zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2017 r. oparto się na ustaleniach dokonanych w toku kontroli, gdzie zakwestionowano wysokość kosztów uzyskania przychodów, do których Strona Skarżąca zaliczyła kwotę 25.904.034,54 zl, określoną jako honorarium wypłacone za usługę prawną Kancelarii prawnej B z siedzibą w [...].

Z uwagi na powyższe prawidłowo ustalono kwotę przybliżonego zobowiązania na poziomie 10.425.109 zł (5 503 342 zł + 4.921.766.56 zł), tj. w kwocie o 4.921.766,56 zł wyższej niż zadeklarowana przez Stronę Skarżącą. W rezultacie takiego rozliczenia wystąpiła kwota podatku do zapłaty w wysokości 375.231 zł (przybliżona kwota zobowiązania - suma wpłaconych zaliczek, tj. 10.425.109 zł - 10.049.878 zł). Jednocześnie wykazana w zeznaniu CIT - 8 za 2017 r. nadpłata w kwocie 4 546 536 zł okazała się nienależną i jako niepodlegająca zwrotowi została zabezpieczona. W przypadku bowiem jej zwrotu traktowana byłaby jako zaległość podlegająca rygorowi z art. 52 § 1 i § 2 Op., tj. zwrotowi bez wezwania organu podatkowego, co, ze względu na sytuację finansowo - ekonomiczną Spółki, mogłoby nie zostać wykonane.

Odnosząc się do kwestii zabezpieczenia zobowiązania na majątku Spółki, w toku kontroli celno- skarbowej, przed wydaniem decyzji określającej ww. zobowiązanie podatkowe należy podkreślić, iż zabezpieczenie należności podatkowych na majątku podatnika stanowi szczególną formę zagwarantowania skutecznego egzekwowania zobowiązań podatkowych. Jego celem jest ochrona przyszłych należności budżetu państwa. Zabezpieczenie nie prowadzi do wykonania przez zobowiązanego (podatnika) obowiązku, a jedynie gwarantuje, że w przyszłości dojdzie do jego wyegzekwowania.

Przytoczone powyżej sformułowanie “uzasadniona obawa" jest klauzulą generalną umożliwiającą organom podatkowym dokonanie stosownej do okoliczności kwalifikacji zdarzenia prawnego. Slusznie, w ocenie Sadu, organy uznały, iż "uzasadniona obawa" to stan, w którym w oparciu o obiektywne przesłanki, zachodzi niepewność co do skutku bądź następstwa czegoś. To z kolei w kontekście przyszłej realizacji zobowiązania podatkowego oznacza sytuację, w której organ podatkowy ma obiektywne podstawy do uznania, że podatnik zobowiązania nie wykona (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 12 sierpnia 2014 r. sygn. akt I SA/Wr 1402/14, wyrok NSA z dnia 4 lutego 2016 r. sygn. akt I FSK 2029/14, opublikowany w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych zwanej dalej CBOSA).

Przepis art. 33 § 1 Op. nie wymienia w sposób enumeratywny przypadków uzasadniających skorzystanie przez organy podatkowe z instytucji zabezpieczenia, o czym świadczy użyte w nim sformułowanie "w szczególności". Nie ma tym samym przeszkód, aby organ podatkowy wskazał także na inne niż wymienione przez ustawodawcę okoliczności uzasadniające istnienie obawy, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane. "Uzasadnioną obawę" należy rozumieć jako znaczne prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania wynikające z całokształtu okoliczności sprawy. Organy podatkowe mogą więc za pomocą wszelkich argumentów, popartych ustalonymi w sprawie okolicznościami, wykazywać, że istnieje groźba niewykonania zobowiązania podatkowego w przyszłości, uzasadniająca sięgnięcie do instytucji zabezpieczenia, albowiem trudno przy tego rodzaju instytucji rozpatrywać stan obawy w kontekście tradycyjnie pojmowanych dowodów. Z jednej strony nawiązują one do sytuacji już istniejącej (stan obawy), z drugiej natomiast do przyszłości (groźba niewykonania zobowiązania podatkowego). Uzasadniona obawa musi istnieć już w chwili rozstrzygania w przedmiocie zabezpieczenia, jednak obawa ta odnoszona jest zarazem do zdarzenia, które jeszcze nie nastąpiło. W odniesieniu do przyszłości zawsze bowiem przedmiotem rozważań jest pewien stan hipotetyczny, co sprawia, że ocenie (a także wykazywaniu argumentów mających wskazywać na rzecz tej oceny), podlegać może tylko możliwość ziszczenia się tego stanu (por. wyroki NSA: z dnia 19 listopada 2009 r. sygn. akt I FSK 1383/08 i z dnia 7 czerwca 2013 r. sygn. akt I FSK 970/12).

Prawidłowe jest stanowisko organów, iż w przedmiotowej sprawie uzasadnioną obawę niewykonania przybliżonego zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2017 r. należy upatrywać przede wszystkim w sytuacji finansowej Strony. Jak wynika z akt sprawy Strona od 1 stycznia 1992 r. postawiona jest w stan likwidacji. Inaczej niż uważa Strona, już ta okoliczność jest wystarczająca do uznania, iż występuje uzasadniona obawa niewykonania zobowiązania podatkowego, w stosunku do którego nie została jeszcze wydana decyzja określająca jego wysokość .

Spółka nie posiada żadnych nieruchomości, jest jedynie właścicielem urządzeń technicznych i maszyn o wartości 6.627,95 zł (według sprawozdania finansowego za 2017 r.).

W odwołaniu Strona, kwestionując zajęte przez organ podatkowy I instancji stanowisko o finansach i majątku Spółki, wskazała, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz okoliczności znane organowi podatkowemu I instancji z urzędu wskazują na dobrą kondycję finansową Spółki oraz na posiadanie przez nią majątku mogącego potencjalnie służyć uregulowaniu zobowiązania podatkowego wykazanego w zaskarżonej decyzji. Niemniej jednak formułując powyższe Spółka nie przedstawiła dowodów, ani nie powołała okoliczności za tym przemawiających (poza wskazaniem na przychód z tytułu ugody). Również w skardze Spółka w sposób ogólnikowy odniosła się do argumentów odnośnie dokonanej przez organy podatkowe oceny sytuacji finansowej Spółki, wskazując ponownie jedynie na przychód z tytułu ugody w kwocie 81.741.144,99 zł. Niewątpliwie prawem podatnika w postępowaniu podatkowym jest bierna postawa przy gromadzeniu dowodów zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia przez organy podatkowe stanu faktycznego sprawy. Niemniej jednak w takiej sytuacji należy liczyć się z konsekwencjami takiego zachowania, a mianowicie z tym, że dokonane przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu ustalenia bazować będą na materiale, którym dysponują organy podatkowe.

Odmienne zaś wnioski od prezentowanych przez Stronę odnośnie możliwości wykonania zobowiązania podatkowego w wysokości określonej zaskarżoną decyzją wynikają wprost z analizy sprawozdania finansowego złożonego przez Spółkę za 2017 r. Zgodnie z tym dokumentem zobowiązania krótkoterminowe Spółki wynoszą 1.815.559.479,45 zł, i prawie czterysta razy przewyższają należności krótkoterminowe, które zostały wykazane w wysokości 4.570.595,97 zł. Według rachunku zysków i strat za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2017 r. Spółka wykazała stratę netto w kwocie 16.582.242,06 zl. Z bilansu sporządzonego na koniec 2017 r. wynika z kolei, że na dzień:

- 31 grudnia 2016 r. kapitał własny miał wartość ujemną i wynosił (-) 1.782.312.104,56 zł, a zobowiązania krótkoterminowe wyniosły 1.836.215.401,96 zł i nie znajdowały pokrycia w majątku obrotowym, który wynosił 100.875.891,46 zł, w tym należności krótkoterminowe 88.293.519,65 zł,

- 31 grudnia 2017 r. kapitał własny miał wartość ujemną i wynosił (-) 1.798.894.346,62 zł, a zobowiązania krótkoterminowe wyniosły 1.815.559.479,45 zł i nie znajdowały pokrycia w majątku obrotowym, który wynosił 16.663.197,06 zł, w tym należności krótkoterminowe 4.570.595,97 zł.

Ujemny kapitał własny oznacza, że aktywa nie wystarczają na pełne pokrycie zadłużenia, albo inaczej - zobowiązania są wyższe od wartości bilansowej majątku. Wskazuje jednocześnie, że jedynymi źródłami fmasowania składników majątku są kapitały obce, że brak kapitałów własnych powoduje trudności płatnicze oraz konieczność ponoszenia dodatkowych kosztów w postaci obsługi długów (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt I SA/Po 774/11).

Zważywszy na wynikający ze sprawozdania finansowego obraz sytuacji finansowej Spółki uzyskane w wyniku ugody środki pieniężne nie mogą stanowić gwarancji zapłaty ewentualnego zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2017 r. Łączna bowiem kwota zobowiązań krótkoterminowych (1.815.559.479,45 zł) ponad 22 krotnie przewyższa uzyskany w ramach ugody przychód (81.741.144,89 zł), a zatem wskazywany przychód pokrywa zaledwie w 4,5 % zobowiązania Spółki wskazane w sprawozdaniu finansowym za 2017 r.

Słusznie w zaskarżonej decyzji z dnia 2 lipca 2018 r. Naczelnik Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu, zważywszy na informacje wynikające ze składanych przez Spółkę od lipca 2017 r. w Urzędzie Skarbowym w [...] deklaracji podatkowych, zwrócił uwagę na specyfikę przychodów Spółki. I tak: z dokumentów VAT-7 wynika, że wykazywana przez Spółkę wartość sprzedaży stale kształtuje się na tym samym poziomie, wynoszącym ok. 400 zł miesięcznie. Niska wartość sprzedaży jest niewspółmierna do wartości pozostałych nabyć, które w 2017 r. w okresie od lipca do grudnia ponad 30 krotnie przewyższyły dokonaną sprzedaż (pozostałe nabycia 80.110 zł / sprzedaż 2.615 zł), a w 2018 r. w okresie od stycznia do maja przewyższyły dokonaną sprzedaż ponad 28 razy (pozostałe nabycia 57.908 zł / sprzedaż 2.066 zł). Jak wynika z protokołu z czynności sprawdzających spisanego w dniu 15 listopada 2017 r. przez pracownika Urzędu Skarbowego w [...] z likwidatorem Spółki – K. M. na pozostałe nabycia składały się m.in.: zakup benzyny, dzierżawa samochodu, usługa holowania samochodu, usługi telekomunikacyjne, czynsz najmu lokalu wraz z opłatami eksploatacyjnymi, usługi serwisowe systemu alarmowego, obsługa prawna i usługa księgowa. Natomiast dostawy oraz świadczenie usług dotyczyły dzierżawy samochodu osobowego. Z deklaracji CIT-8 za 2017 r. wynika, że 99 % wszystkich przychodów ujętych przez Spółkę w zeznaniu rocznym stanowią środki otrzymane z tytułu ugód (82.183.854,05 zł przychody razem, 81.741.144,89 zł przychody z tytułu ugód). Jak słusznie zauważył Naczelnik Opolskiego Urzędu Celno - Skarbowego charakter osiąganych przychodów nie daje gwarancji zapłaty przyszłego zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2017 r., określonego w przybliżeniu w zaskarżonej decyzji na kwotę aż 10.425.109 zl, w miejsce zadeklarowanego w wysokości 5.503.342 zł, wraz z odsetkami za zwłokę na dzień wydania decyzji w wysokości 205.646 zł.

Nie bez znaczenia dla wykonania określonego w przybliżeniu zaskarżoną decyzją zobowiązania jest również sama jego wysokość. I choć Spółka na poczet podatku dochodowego od osób prawnych za 2017 r. wpłaciła w formie zaliczek kwotę 10.049.878 zł, co spowodowało, że kwota do zapłaty według decyzji z dnia 2 lipca 2018 r. wynosi 375.231 zł, należy wziąć pod uwagę, że wg stanu wprowadzonego decyzją o zabezpieczeniu wynikająca z tego tytułu nadpłata jest nienależna (dzięki zastosowaniu instytucji zabezpieczenia doszło do zablokowania ww. środków na poczet przyszłego zobowiązania; niewydanie zaskarżonej decyzji oznaczałoby konieczność zwrotu wykazanej w zeznaniu, na dzień dzisiejszy nienależnej, nadpłaty). Stąd kwota, która została zabezpieczona decyzją z dnia 2 lipca 2018 r. obejmuje nie tylko kwotę 375.231 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 7.402 zl, ale również kwotę 4.546.536 zł, co w sumie daje zobowiązanie w wysokości 4.921.767 zł.

Za bezpodstawne należy zatem uznać zarzuty Spółki odnośnie nieudowodnienia uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania.

Z kolei odnosząc się do wskazywanych przez Spółkę naruszeń art. 121 § 1, art. 122 w związku z art. 187 § 1 Op. w odniesieniu do wydatku w kwocie 25.904.034,86 zł, który Spółka zaliczyła do kosztów uzyskania przychodów w rozliczeniu za 2017 r. oraz do argumentacji wskazującej na pominięcie przez organ ustaleń dotyczących statusu Strony, jako małego podatnika zauważenia wymaga, iż podnoszona argumentacja sprowadza się tak naprawdę do podważania ustaleń jeszcze niezakończonej kontroli celno-skarbowej i jako taka nie może być rozpoznawana w ramach postępowania w sprawie zabezpieczenia. Celem tego postępowania jest bowiem stwierdzenie zaistnienia przesłanek uzasadniających zabezpieczenie i - w konsekwencji - dokonanie tego zabezpieczenia przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania. Decyzja o zabezpieczeniu nie rozstrzyga natomiast o wymiarze zobowiązania; jedynie uprawdopodabnia wysokość zaległości. Rozstrzygnięcie czy Spółka zostanie obciążona i w jakiej wysokości podatkiem dochodowym od osób prawnych za 2017 r. zostanie podjęte po zakończeniu kontroli celno-skarbowej, na podstawie zebranego w jej trakcie materiału dowodowego. Spółka, nie zgadzając się z ustaleniami kontroli celno-skarbowej, będzie mogła je kwestionować.

W tych okolicznościach Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i wobec tego ją oddalił, a to na podstawie art. 151 P.p.s.a.