Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 184/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Służba zdrowia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 132,  art. 134 ust. 1,  art. 148,  art. 149,  art. 152 ust. 1,  art. 153,  art. 154
journal: Dz.U. 2016 poz 1793
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jedn.
article: art. 7,  art. 77 par. 1,  art. 80,  art. 78,  art. 107 par. 1 i  par. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędzia WSA Sławomir Fularski, Protokolant Sekretarz sądowy Dominika Jeromin, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2018 r. w Radomiu sprawy ze skargi [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w W. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu na zawieranie umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Będącą przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie decyzją

Nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej także jako: "organ"), na podstawie art.154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2016 r poz. 1793 ze zm. dalej jako: "ustawa") po rozpoznaniu wniosku [...] spółka z o.o. z siedzibą w R. (dalej także jako: "odwołująca", "skarżąca"), o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej własną decyzją z dnia [...] września 2017 r. Nr [...] dotyczącej odwołania od rozstrzygnięcia postępowania o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, prowadzonego przez [...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia o kodzie postępowania [...] w rodzaju: Rehabilitacja lecznicza, w zakresie fizjoterapia ambulatoryjna - orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wskazał na następujące faktyczne

i prawne podstawy wydanego rozstrzygnięcia:

- w dniu [...] czerwca 2017 roku Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia ([...]OW NFZ) ogłosił postępowanie nr [...] w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w trybie konkursu ofert, w rodzaju Rehabilitacja Lecznicza w zakresie Fizjoterapia Ambulatoryjna na okres od dnia 1 października 2017 roku do dnia 30 czerwca 2022 roku (dalej jako postępowanie konkursowe), z jednoczesną możliwością zawarcia maksymalnie dwunastu umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

Wartość postępowania na okres rozliczeniowy wynosiła nie więcej niż [...] złotych.

Na postępowanie wpłynęło dwadzieścia osiem ofert, w tym dwie podlegające odrzuceniu. Odwołujący złożył ofertę z zachowaniem terminu określonego w ogłoszeniu o postępowaniu.

Komisja konkursowa dokonała wszechstronnej analizy złożonych ofert, w szczególności pod kątem spełnienia przez oferentów kryteriów określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 roku sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert

w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U. poz. 1372, z późn. zm., dalej jako "rozporządzenie kryterialne") tj. jakości, kompleksowości, dostępności, ciągłości i ceny oraz warunków wskazanych

w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej (Dz.U. z 2013 r. poz. 1522 ze zm., dalej jako "rozporządzenie koszykowe").

Rozstrzygnięcie postępowania nastąpiło w dniu [...] września 2017 r. Do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej wybranych zostało 11 świadczeniodawców w odniesieniu do których dokonano wyboru 12 miejsc udzielania świadczeń, którzy otrzymali najwyższą ilość punktów w rankingu końcowym.

Oferta Wnioskodawcy zajęła trzynaste miejsce w rankingu końcowym i tym samym Oferent nie został wybrany do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej. Ranking końcowy stanowił załącznik do decyzji nr [...] Dyrektora [...]OW NFZ.

Wnioskodawca złożył w dniu 21 września 2017 r. odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wydał w dniu [...] września 2017 r. decyzję, w której nie uwzględnił odwołania.

Następnie pismem z dnia 11 października 2017 r. Wnioskodawca na podstawie art. 154 ust. 4 ustawy, złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Wnioskodawca podniósł naruszenie przepisów tj. art. 134 ust. 1, art. 148 ustawy, art. 11 ust. 1 ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia w zw. z załącznikiem nr 13 Tabela 2 Programy zdrowotne w części II Jakość, punkt 4 do rozporządzenia kryterialnego, art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a.

W ocenie Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy Wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie z następujących przyczyn:

Komisja konkursowa dokonała weryfikacji wszystkich złożonych ofert w jednolity sposób, a więc z poszanowaniem zasady równego traktowania oferentów.

Oferenci przystępujący do przedmiotowego postępowania w sprawie zawarcia umów, prowadzonego w trybie konkursu ofert, oprócz wymagań wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, powinni spełniać wymagania określone przez Prezesa Funduszu, na podstawie art. 146 ust. 1 ustawy w:

- Zarządzeniu Nr 18/2C)17/DSOZ Prezesa Funduszu z dnia 14 marca 2017 roku

w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (ze zm.);

- Zarządzeniu nr 130/2016/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia

30 grudnia 2016 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów

w rodzajach rehabilitacja lecznicza oraz programy zdrowotne w zakresie świadczeń - leczenie dzieci i dorosłych ze śpiączką ze zm.

Jak wynika z dokumentacji zgromadzonej w postępowaniu konkursowym wymagania, wyjaśnienia, informacje oraz dokumenty związane z postępowaniem zostały udostępnione Oferentom biorącym udział w postępowaniu na takich samych zasadach.

Wnioskodawca miał zatem możliwość przygotowania oferty w taki sposób, by otrzymać większą ilość punktów dodatkowych tzw. rankingujących, które wpłynęłyby na jego pozycję w rankingu końcowym.

Wnioskodawca podniósł zarzut naruszenia przepisów k.p.a. tj. art. 77 § 1 k.p.a., art. 7 k.p.a. i art. 80 k.p.a. przejawiające się w niewłaściwym zastosowaniu i niepodjęciu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w ustaleniu czy na dzień składania ofert Oferent – [...] spełniał warunek dodatkowo oceniany jakim jest posiadanie basenu do rehabilitacji. Wnioskodawca kwestionuje ten fakt, na potwierdzenie czego przedstawił stanowisko agencji detektywistycznej. Stanowisko

to w ocenie Organu nie stanowi potwierdzenia braku spełniania powyższego warunku dodatkowo ocenianego, bowiem wniosek, iż ww. oferent nie posiada basenu rehabilitacyjnego nie koresponduje z ustaleniami poczynionymi w treści opisu czynności detektywistycznych. Wniosek ten został wysunięty jedynie w oparciu o rozmowy

z innymi osobami, lecz nie został stwierdzony przez bezpośredni dowód, w postaci empirycznego niestwierdzenia obecności basenu rehabilitacyjnego w miejscu udzielania świadczeń.

W trakcie prowadzonego postępowania konkursowego Komisja konkursowa stwierdziła, podczas wizytacji oferenta [...] posiadanie przez niego basenu do rehabilitacji. Na potwierdzenie powyższego ustalenia Komisji Konkursowej, które kwestionuje Wnioskujący, Organ postanowił przeprowadzić kontrolę u świadczeniodawcy [...] w okresie od dnia 27 listopada 2017 r. do dnia 1 grudnia 2017 r. Protokół kontroli został dopuszczony jako dowód w niniejszym postępowaniu postanowieniem z dnia [...] grudnia 2017 r. W wyniku kontroli ustalono, iż świadczeniodawca posiada basen do rehabilitacji, co zostało utrwalone na fotografii załączonej do akt sprawy. W trakcie kontroli świadczeniodawca złożył wyjaśnienia,

iż basen dla pacjentów dostępny jest od 1 października 2017 r. do chwili obecnej brak było zleceń na zabiegi fizykoterapeutyczne w basenie, stąd nie ma udokumentowania tego typu świadczeń, które utrwalono w protokole kontroli. Jesteśmy przygotowani

w każdej chwili do udzielenia świadczeń w basenie". Warunek dodatkowo oceniany został określony jako posiadanie basenu do rehabilitacji. Okoliczność ta została stwierdzona podczas wizytacji oferenta w trakcie postępowania konkursowego

i potwierdzona w ramach przeprowadzonego dowodu w postaci wyniku kontroli doraźnej świadczeniodawcy. Niesłuszny jest zatem zarzut wadliwości weryfikacji powyższego wskazany przez Wnioskodawcę. Wnioskodawca podniósł jakoby treść protokołu z wizytacji uległa zmianie w trakcie trwania postępowania administracyjnego, co nie znajduje oparcia w aktach sprawy.

W związku z powyższym brak jest możliwości uznania zarzutu Wnioskodawcy za zasadny.

Wnioskodawca podniósł, iż brak spełnienia warunku dodatkowo ocenianego powinien implikować odrzucenie oferty oferenta. Z powyższym nie można się zgodzić. Warunki dodatkowo oceniane określone w rozporządzeniu kryterialnym skutkują po ich spełnieniu pozycjonowaniem oferenta w rankingu. Brak spełnienia jakiegokolwiek warunku nie implikuje odrzuceniem oferty, lecz nieprzyznaniem punktów dodatkowych.

Następnie, Wnioskodawca podniósł jakoby oferenci nie spełniali warunku ocenianego w postaci posiadania elektronicznej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia (Dz. U. z 2017 r. poz. 1845), co powinno skutkować odrzuceniem ich ofert.

Prowadzenie elektronicznej dokumentacji medycznej jest warunkiem dodatkowo ocenianym, jego niespełnienie nie powoduje odrzucenia oferty. W niniejszym postępowaniu Komisja konkursowa stosowała takie same zasady uwzględniania spełnienia powyższego kryterium w stosunku do wszystkich oferentów. Komisja konkursowa przyznawała punktację za to kryterium na podstawie oświadczeń oferentów o posiadaniu EDM w rozumieniu ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia. Jeżeli jednak oferent nie złożył oświadczenia o posiadaniu EDM w rozumieniu ustawy

o systemie informacji w ochronie zdrowia, Komisja konkursowa nie podejmowała

w tym zakresie dalszych czynności. Komisja konkursowa dokonała weryfikacji oferty ww. oferenta w oparciu o przepisy prawa. Natomiast zaistniałe opóźnienia

we wprowadzeniu usług w Projekcie PI blokują jedynie możliwość udostępnienia dokumentacji medycznej za pośrednictwem Systemu Informacji Medycznej. Kryteria oceny ofert w postępowaniu odnoszą się do prowadzenia dokumentacji medycznej przez świadczeniodawców, a nie do jej udostępnienia w centralnym systemie teleinformatycznym. Komisja konkursowa badała powyższe okoliczności i przyjmowała oświadczenia woli za prawdziwe i wiążące. Komisja konkursowa stosowała powyższe

w stosunku do każdego oferenta, wobec czego swoim działaniem nie naruszyła zasady równego traktowania oferentów w postępowaniu.

Wnioskodawca dołączył do przedmiotowego wniosku jedynie oświadczenie przedsiębiorcy [...], w którym to stwierdzono "Wg naszej interpretacji, żaden producent oprogramowania dla opieki zdrowotnej nie może wystawić takiego oświadczenia, gdyż nie ma technicznych możliwości spełnienia wymagań ustawy (...)". Powyższe jest jedynie subiektywną oceną przedsiębiorcy, nie popartą badaniami wszystkich możliwości dostępnych na rynku usług medycznych. W ocenie Organu powyższe stanowisko dowodzi jedynie braku możliwości udostępnienia dokumentacji medycznej w centralnym systemie teleinformatycznym, a nie braku możliwości jej prowadzenia.

Konkludując brak jest przesłanki do korygowania punktacji za niespełnienie tego kryterium.

Ponadto Wnioskodawca w uzasadnieniu wniosku o ponowne rozpatrzenie spawy podniósł, iż nie zostały mu przyznane dodatkowe punkty rankingujące za spełnienie kryterium kompleksowości, bowiem posiadał umowę z NFZ od dnia [...] lipca 2017 r.

W związku z rozbieżnościami pomiędzy treścią oferty, a stanem rzeczywistym Komisja konkursowa dokonała wezwania oferenta do wyjaśnienia kwestii spornej. W odpowiedzi Wnioskodawca wskazał, iż nie posiada na dzień złożenia oferty umowy z Oddziałem. Komisja konkursowa uznała oświadczenie Wnioskodawca jako wiążące, bowiem nie jest uprawniona do ocenia prawdziwości twierdzeń tam wskazanych. Wobec powyższego Organ podtrzymuje argumentację wyrażoną w decyzji nr [...].

Na zakończenie powyższych wywodów organ wskazał, że umowy zawierane są z tymi oferentami, którzy w rankingu końcowym otrzymali największą liczbę punktów, przy uwzględnieniu maksymalnej liczby umów tj. dwunastu o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, które zostaną zawarte po przeprowadzeniu tego postępowania, zgodnie

z planem finansowym oddziału i planem zakupu świadczeń opieki zdrowotnej.

Oferta Wnioskodawcy została sklasyfikowana na pozycji [...] rankingu końcowego. Uzasadnione jest zatem twierdzenie, że bezpośrednią przyczyną nie wybrania oferty Wnioskodawcy do realizacji umowy, był fakt oparcia przebiegu postępowania na przepisach prawa, dokonywania w jego ramach punktacji ofert oraz dokonania rozstrzygnięcia konkursu w ramach realizacji postulatu równego traktowania oferentów, a więc zgodnie z art. 134 ust. 1 ustawy.

Skoro zatem Komisja konkursowa prowadząc postępowanie z zachowaniem dyrektywy, wynikającej z art. 134 ust. 1 ustawy, dokonała prawidłowo rozstrzygnięcia postępowania, nie można stwierdzić naruszenia interesu prawnego Wnioskodawcy.

W tych warunkach organ stwierdził, że brak jest podstaw do uwzględnienia odwołania wniesionego przez Wnioskodawcę.

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismem z dnia 16 stycznia 2018 r. złożyła [...]

sp. z o.o. z siedzibą w R..

Skarżąca wobec kwestionowanej decyzji podniosła następujące zarzuty:

1) obrazę przepisów prawa materialnego mającą wpływ na wynik sprawy, tj:

- § 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2016 r. poz. 1372) dalej: rozporządzenie kryterialne lub r.k.w.o. - w zw. z Załącznikiem nr 5

do r.k.w.o., Tabela nr 1 - Rehabilitacja lecznicza, cz. 2 - Fizjoterapia ambulatoryjna, Lp. I Jakość, pkt 2.5 - Basen rehabilitacyjny ,poprzez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące uznaniem, że oferent wybrany w toku postępowania konkursowego spełnia warunek posiadania basenu rehabilitacyjnego i przedstawił w ofercie prawdziwe informacje w tym zakresie, pomimo iż deklarowany warunek nie został spełniony na dzień składania oferty, co w konsekwencji doprowadziło do wyboru oferty podlegającej odrzuceniu jako zawierającej nieprawdziwe informacje;

- § 5 r.k.w.o. oraz Załącznika nr 5 do r.k.w.o., Tabela nr 2 – Rehabilitacja lecznicza- część wspólna, Cz.II-Jakość, lp.4 w zw. z art.11 ust.4 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011r. o systemie informacji w ochronie zdrowia – dalej jako u.s.i.o.z. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i dokonanie oceny ofert z uwzględnieniem kryterium niemożliwego do spełnienia wobec luki prawnej uniemożliwiającej prowadzenie elektronicznej dokumentacji medycznej w rozumieniu art. 11 ust. 1 u.s.i.o.z. oraz niewłaściwą ocenę oferty świadczeniodawcy deklarującego spełnienie ww. kryterium skutkujące wyborem oferty zawierającej nieprawdziwe informacje;

- art. 134 ust. 1 u.ś.o.z. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przeprowadzenie postępowania z pominięciem zasad równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz dyskryminujące działanie w stosunku do jednego z nich przejawiające się w nieuwzględnieniu treści dodatkowych wyjaśnień złożonych przez Skarżącego w ślad za odwołaniem i nieuwzględnienie na jego poczet dwóch punktów rankingowych w ramach kryterium kompleksowości w związku z realizowaną przezeń umową z Narodowym Funduszem Zdrowia;

2) obrazę przepisów prawa procesowego mającą wpływa na wynik sprawy:

a) art. 149 ust. 1 pkt 2 u.ś.o.z. w zw. z § 5 r.k.w.o. i Załącznikiem nr 5 do r.k.w.o., Tabela nr 1 - Rehabilitacja lecznicza, cz. 2 - Fizjoterapia ambulatoryjna, Lp. I Jakość, pkt 2.5 - Basen rehabilitacyjny

- poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i stwierdzenie braku podstaw do odrzucenia oferty pomimo poświadczenia w niej nieprawdy w przedmiocie posiadania basenu rehabilitacyjnego w dniu składania oferty, co skutkowało wyborem świadczeniodawcy którego oferta powinna być odrzucona;

b) art. 149 ust. 1 pkt 2 u.ś.o.z. w zw. z § 5 r.k.w.o. oraz Załącznik nr 5 do r.k.w.o., Tabela nr 2 - Rehabilitacja lecznicza-część wspólna, Cz. II - Jakość, Lp. 4 w zw. z art. 11 ust. 1 u.s.i.o.z.

- poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i stwierdzenie braku podstaw

do odrzucenia oferty pomimo poświadczenia w niej nieprawdy w przedmiocie prowadzenia elektronicznej dokumentacji medycznej w dniu składania oferty,

co skutkowało wyborem świadczeniodawcy którego oferta powinna być odrzucona;

c) art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy w zakresie dotyczącym spełnienia przez wybranych oferentów warunków zadeklarowanych w ofercie na dzień jej składania, stosownie do wymogów § 5 r.k.w.o;

d) art. 78 § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie wyrażające się

w nieuwzględnieniu wniosku Skarżącego o przeprowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność:

- zgodności odpowiedzi ankietowych oferentów ze stanem faktycznym na moment, o którym mowa w § 5 r.k.w.o, tj. na moment składania ofert w postępowaniu przez Świadczeniodawców oraz

- prawdziwości dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, w szczególności dokumentu stanowiącego wynik wizytacji oferenta CM "[...] " I. A.-D. M. D. spółka cywilna (dalej: [...]), pomimo iż ww. okoliczności mają istotne znaczenie dla sprawy

e) art. 75 § 1 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie wyrażające się w nieuwzględnieniu wniosku dowodowego o przeprowadzenie dowodu z dokumentu stanowiącego sprawozdanie do umowy detektywistycznej z października 2017 sporządzonego przez Agencję detektywistyczną [...] na okoliczność niespełniania przez jednego z oferentów zadeklarowanego w ankiecie konkursowej warunku w postaci dysponowania basenem rehabilitacyjnym zarówno na dzień składania oferty jak i na dzień realizacji umowy;

f) art. 8 k.p.a. oraz 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nie zbadanie sprawy w zakresie wystąpienia podstaw do odrzucenia ofert dwóch spośród wybranych świadczeniodawców z uwagi na oświadczenie nieprawdy w ofercie i nie odniesienie się w uzasadnieniu decyzji do zgłoszonych przez Skarżącego zarzutów w zakresie naruszenia art. 149 ust. 1 pkt 2) u.ś.o.z.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji poprzedzającej I instancji. Wniosła także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj.: Dz.U. 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem,

iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2017 r., poz. 1369; dalej: ustawa p.p.s.a.).

Przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można organom orzekającym w przedmiotowej sprawie skutecznie zarzucić, iż przy rozpatrywaniu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego lub procesowego.

Zasadniczy spór w sprawie koncentruje się wokół kwestii, czy w toku postępowania konkursowego w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: Rehabilitacja lecznicza, w zakresie Fizjoterapia Ambulatoryjna na okres od dn. 1 października 2017r. do dn. 30 czerwca 2022r. interes prawny skarżącej [...] sp. z o.o. doznał uszczerbku poprzez nie wybranie złożonej przez nią oferty

i w konsekwencji nie zawarcie przez NFZ umowy o udzielanie ww. świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Stan faktyczny sprawy został wyżej przedstawiony i będzie przywoływany w zakresie niezbędnym dla oceny legalności zaskarżonej decyzji.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia

27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1793, dalej: "ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej" lub "ustawa"). Unormowania tego aktu dają podstawę powierzenia organom Narodowego Funduszu Zdrowia określenia warunków udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, a także sprawowania kontroli i nadzoru nad finansowaniem

i realizacją tychże świadczeń, jak również są podstawą określenia zadań władz publicznych w zakresie zapewnienia równego dostępu do świadczeń. Realizacja ustawowych obowiązków organów Funduszu we wskazanych obszarach skonkretyzowana została przede wszystkim w dziale VI ustawy, zatytułowanym "postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami".

W myśl art. 139 ust. 1 ustawy, zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej następuje po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert (pkt 1) albo w trybie rokowań (pkt 2). W celu przeprowadzenia postępowania w trybie konkursu ofert Fundusz zamieszcza ogłoszenie, które zgodnie z art. 139 ust. 3 ustawy zawiera m.in. nazwę i adres siedziby zamawiającego, określenie wartości przedmiotu zaskarżenia, wymagane kwalifikacje zawodowe i techniczne świadczeniodawców, określenie obszaru terytorialnego. Prezes NFZ, stosownie do art. 146 ustawy określa przedmiot postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielnie świadczeń opieki zdrowotnej, kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców. Przedmiot zamówienia opisuje się w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dostatecznie dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględniając wszystkie wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty (art. 140 ust. 1 ustawy). Kryteria oceny ofert są jawne i nie podlegają zmianie w toku postępowania (art. 147 ustawy).

Konkurs ofert składa się z części jawnej i niejawnej. W części jawnej komisja konkursowa stwierdza prawidłowość ogłoszenia konkursu ofert oraz liczbę złożonych ofert, otwiera koperty lub paczki z ofertami i ustala, które z ofert spełniają warunki,

o których mowa w art. 146 ust. 1 pkt 3 oraz przyjmuje do protokołu zgłoszone przez oferentów wyjaśnienia lub oświadczenia (art. 142 ust. 2 ustawy). W części niejawnej konkursu ofert komisja może wybrać ofertę lub większą liczbę ofert, nie dokonać wyboru żadnej oferty, może też przeprowadzić negocjacje z oferentami w celu ustalenia liczby planowanych do udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej i ich ceny (art. 142 ust. 5 i ust. 6 ustawy). Zgodnie z art. 148 ustawy, porównanie ofert w toku postępowania

w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej obejmuje

w szczególności: ciągłość, kompleksowość, dostępność, jakość udzielanych świadczeń, kwalifikacje personelu, wyposażenie w sprzęt i aparaturę medyczną, na podstawie wewnętrznej oraz zewnętrznej oceny, która może być potwierdzona certyfikatem jakości lub akredytacją (pkt 1); a także ceny i liczby oferowanych świadczeń opieki zdrowotnej oraz kalkulacje kosztów (pkt 2).

W sytuacji, gdy oferent lub oferta nie spełniają wymaganych warunków określonych w przepisach prawa oraz warunków określonych przez Prezesa Funduszu wówczas komisja konkursowa odrzuca ofertę (art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy). Odrzuca się również ofertę zawierającą nieprawdziwe informacje (art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy).

W postępowaniu w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami mogą wystąpić dwie fazy. Rozstrzygnięcie wydane w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w drodze konkursu ofert, jeśli żaden

z uczestników konkursu nie skorzysta ze środka wymienionego w art. 154 ust. 1 ustawy, co do zasady kończy to postępowanie. Jednakże w przypadku, gdy którykolwiek z uczestników postępowania złoży odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu, rozpoczyna się faza postępowania administracyjnego (wyrok NSA z dnia 15 listopada 2006 r., sygn. II GSK 186/06). Należy więc przyjąć, że odwołanie składane w trybie art. 154 ust. 1 ustawy otwiera postępowanie administracyjne, do którego zastosowanie mają przepisy k.p.a., w zakresie niewyłączonym przez przepisy ustawy o świadczeniach. Jak stanowi art. 152 ustawy, świadczeniodawcom których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154. Środki odwoławcze możliwe do uruchomienia w fazie nieadministracyjnej, wymienione są w art. 153, te zaś, z których można skorzystać w postępowaniu administracyjnym

w art. 154.

Celem procedury uruchamianej na podstawie art. 154 ustawy, jest weryfikacja

w postępowaniu administracyjnym, czy we wcześniejszej, nieadministracyjnej fazie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, nie doznał uszczerbku interes prawny podmiotu powołującego się na naruszenie zasad postępowania. Zatem zakres kontroli dokonywanej przez organ administracyjny jest ściśle związany z pojęciem uszczerbku interesu prawnego, powstałego na skutek naruszenia zasad postępowania. Przy czym zauważyć należy, że zasady postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej są określone

w przepisach ustawy o świadczeniach oraz w dokumentach Prezesa Funduszu, wydanych na podstawie art. 146 ustawy.

Uszczerbek w interesie prawnym uczestnika postępowania (świadczeniodawcy) w procedurze zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może zostać wywołany, gdy naruszenie zasad postępowania przez podmiot prowadzący postępowanie, ma wpływ na ocenę możliwości zawarcia umowy o świadczenie takich usług. Takie ujęcie determinuje sposób postępowania organu administracyjnego, którego zadaniem jest zbadanie okoliczności podnoszonych w odwołaniu i ocena, czy

i w jakim zakresie naruszenie to realnie spowodowało doznanie takiego uszczerbku.

W postępowaniu administracyjnym musi zatem dojść do ujawnienia i wyjaśnienia wszelkich okoliczności związanych z oceną spełnienia wymagań stawianych

w ogłoszeniu. Przyjąć należy, że zadaniem organu NFZ, któremu powierzono przeprowadzenie postępowania administracyjnego jest ustalenie, czy postępowanie konkursowe przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami prawa, z zachowaniem wyrażonej w art. 134 ustawy, zasady równego traktowania świadczeniodawców

w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Chodzi tu zatem nie tylko

o kontrolę postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej pod kątem ewentualnego naruszenia przepisów prawa, ale także zbadanie stanu faktycznego sprawy w takim zakresie, który mógł mieć wpływ na uszczerbek interesu prawnego uczestnika postępowania.

Odnosząc powyższe do ustalonego w sprawie stanu faktycznego należy stwierdzić, że zarzuty skarżącej spółki sprowadzają się do twierdzenia, że do realizacji umowy zostali wybrani oferenci, którzy przedstawili w swoich ofertach nieprawdziwe informacje odnośnie spełnienia kryteriów rankingujących, podczas gdy oferty zawierające nieprawdziwe informacje podlegają obligatoryjnemu odrzuceniu z mocy art.149 ust.1 pkt. 2 u.s.u.z.

Okoliczności powyższe według twierdzeń skarżącej dotyczą dwóch oferentów:

1/ Centrum Medyczne "[...]" s.c., która zadeklarowała że spełnia warunek dodatkowo oceniany o którym mowa w Załączniku nr 5 do r.k.w.o., tj. posiada basen rehabilitacyjny i została wybrana do realizacji umowy na poz. 6 rankingu końcowego

2/ Spółka partnerska lekarzy [...] i partnerzy, która zadeklarowała,

że spełnia warunek dodatkowo oceniany o którym mowa w Załączniku nr 5 do r.k.w.o., tj. prowadzi elektroniczną dokumentację medyczną w rozumieniu przepisu art.11 ust.1 u.s.i.o.z. i została wybrana do realizacji umowy na poz. 5 rankingu końcowego

W ocenie Sądu kontrolowane postępowanie organów NFZ w zakresie zawarcia umów na świadczenie opieki zdrowotnej w zakresie Fizjoterapia Ambulatoryjna w trybie konkursu ofert na i decyzje o nieuwzględnieniu odwołań skarżącej spółki są zgodne

z prawem.

Zanim zostanie przedstawiona argumentacja odnosząca się do przyczyn dla których Sąd ocenił jako niezasadne zarzuty skarżącej, należy przeprowadzić wywód dotyczący pojęcia nieprawdziwej informacji" w rozumieniu art. 149 ust.2 u.s.o.z. gdyż takie zarzuty zostały powołane przez skarżąca spółkę w odniesieniu do ofert obydwu ww. świadczeniodawców.

Wprawdzie w art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy z 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych nie wyjaśniono, co należy rozumieć przez pojęcie, "nieprawdziwe informacje", do którego odwołuje się ustawodawca w tym przepisie, jednakże przyjąć należy, iż przez owe podanie nieprawdziwych informacji uznane winno być takie działanie świadczeniodawcy, który aby uzyskać pozytywne dla siebie rozstrzygnięcie podaje informacje, które nie znajdują odzwierciedlenia

w rzeczywistości. Należy przyjąć, iż "nieprawdziwość" musi dotyczyć okoliczności, które wpływają w jakikolwiek sposób na wynik postępowania, w tym takich, które mogą świadczyć o nieprawidłowym w przyszłości wykonaniu umowy (vide m.in. wyrok WSA

w Poznaniu z dnia 22 listopada 2017r. sygn. akt III SA/Po 640/17, wyrok NSA

z 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II GSK 476/13). Podkreślenia wymaga, że nie każda nieprawdziwa informacja stanowi podstawę do odrzucenia oferty. Pomimo braku takiego zastrzeżenia w treści przepisu, nieprawdziwość musi dotyczyć okoliczności, które wpływają w jakikolwiek sposób na wynik postępowania.

Odnosząc takie rozumienie pojęcia "nieprawdziwe informacje" do ustalonego

w sprawie stanu faktycznego i prawnego należy podzielić oceny organów NFZ,

że podniesione zarzuty są niezasadne.

Przede wszystkim tego rodzaju zarzut co do zasady powinien być podnoszony na etapie postępowania konkursowego w formie protestu. Niezależnie od tego Sąd stwierdza, że organ NFZ w etapie postępowania administracyjnego zweryfikował zarzuty dotyczące dysponowania przez świadczeniodawcę basenem rehabilitacyjnym. W aktach postępowania sprawy znajduje się protokół wizytacji Komisji Konkursowej, która stwierdziła posiadanie przez tego oferenta basenu do rehabilitacji. Ponadto organ przeprowadził kontrolę świadczeniodawcy, która potwierdziła posiadanie ww. urządzenia ( vide postanowienie o dopuszczeniu dowodu z dnia 5 grudnia 2017 r. akta sprawy organu). Tego rodzaju dokumenty, jako dokumenty urzędowe w rozumieniu art.76 k.p.a., korzystają z przymiotu wiarygodności co do okoliczności na ich podstawie stwierdzonych.

Przedstawione przez skarżącą spółkę dowody w postaci sprawozdania

z czynności dokonanych przez działającą na zlecenie skarżącej agencji detektywistycznej, nie mogą być uznane wiarygodne i dające podstawę

do zakwestionowania ustaleń organów NFZ.

Jeżeli chodzi o kwestię prowadzenia elektronicznej dokumentacji medycznej, Sąd dał wiarę argumentacji organu NFZ. Ze stanowiska organu w tym zakresie wynika,

że prowadzenie elektronicznej dokumentacji medycznej jest warunkiem dodatkowo ocenianym, jego niespełnienie nie powoduje odrzucenia oferty.

Komisja konkursowa stosowała takie same zasady uwzględniania spełnienia powyższego kryterium w stosunku do wszystkich oferentów. Komisja konkursowa przyznawała punktację za to kryterium na podstawie oświadczeń oferentów

o posiadaniu EDM w rozumieniu ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia. Jeżeli jednak oferent nie złożył oświadczenia o posiadaniu EDM w rozumieniu ustawy

o systemie informacji w ochronie zdrowia, Komisja konkursowa nie podejmowała w tym zakresie dalszych czynności.

Powyższe pozwala uznać, że w tych warunkach nie doszło do spowodowania uszczerbku w interesie prawnym skarżącej.

W tym miejscu należy wyjaśnić, że Sądowi znany jest pogląd że sankcją

za zawarcie w ofercie nieprawdziwych informacji powinno być odrzucenie takiej oferty, na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2 u.ś.o.z.

Oczywiście, chodzi tu o tego rodzaju informacje – jak np. ww. odpowiedzi

na pytania rankingujące (dodatkowo punktowane) – których podanie w ofercie w sposób niezgodny z prawdą mogłoby mieć, przynajmniej potencjalnie, istotny wpływ na wynik konkursu. Tylko bowiem w takim przypadku interes prawny innych oferentów może doznać uszczerbku, którego wystąpienie, w świetle art. 152 ust. 1 u.ś.o.z., dopiero uprawnia świadczeniodawcę do skorzystania ze środków odwoławczych i skargi na zasadach określonych w art. 153 i 154 u.ś.o.z.

W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie tego rodzaju przesłanki nie zostały spełnione.

Ponadto należy uznać zasadność stanowiska organów NFZ, że zarzut poczyniony w skardze jakoby organ naruszył art. 78 §1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosku o dokonanie weryfikacji odpowiedzi ankietowych oferentów jest chybiony. Organ zbadał w tym przedmiocie legalność działania komisji konkursowej, lecz nie posiada uprawnienia do ponownej weryfikacji odpowiedzi ankietowych. Etap tych czynności mieści się zgodnie z przepisami prawa w trakcie trwającego postępowania konkursowego, podczas którego każdy oferent niezadowolony z czynności komisji ma prawo do złożenia protestu i wówczas komisja konkursowa ma obowiązek dokonania ponownej weryfikacji faktu objętego jego treścią.

Biorąc pod uwagę powyższe, w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie doszło

do naruszenia art. 132 ust. 1, art. 134 ust. 1, art. 148, art. 149, art. 152 ust. 1, art. 153

i art. 154 u.s.o.z., nie doszło również do naruszenia przepisów postępowania wskazywanych w skardze.

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.