Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1971/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-05-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6197 Służba Celna
Hasła tematyczne: Służba celna
Skarżony organ: Szef Służby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 105 pkt 9
journal: Dz.U. 2009 nr 168 poz 1323
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska Sędzia WSA Danuta Kania Sędzia WSA Sławomir Antoniuk (spr.) Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2015 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby – oddala skargę –


UZASADNIENIE

Szef Służby Celnej decyzją z dnia [...] września 2014 r. nr [...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 188 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] zwalniającą S. S.ze służby w Izbie Celnej w [...] .

W uzasadnieniu powyższej decyzji Szef Służby Celnej wskazał, iż zawiadomieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. Dyrektor Izby Celnej w [...] poinformował S. S.o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie zwolnienia ze służby na podstawie art. 105 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej.

Pismami z dnia 28 kwietnia 2014 r. organ I instancji zawiadomił związki zawodowe działające w Izbie Celnej w [...] o postępowaniu prowadzonym w sprawie zwolnienia wymienionego funkcjonariusza ze służby. Związek Zawodowy [...] Zarząd Oddziału w Urzędzie Celnym w [...] poinformował, że S. S.nie jest członkiem związku, dlatego też nie wyraził jednoznacznego stanowiska w sprawie. Nie wypowiedział się również w kwestii zwolnienia z ww. względów, Związek Zawodowy [...] Urzędu Celnego w [...] oraz Związek Zawodowy [...] Województwa [...].

W dniu [...] czerwca 2014 r. Dyrektor Izby Celnej w [...] , na podstawie art. 105 pkt 9 i art. 107 ust. 1 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej, wydał decyzję o zwolnieniu S. S.ze służby w Izbie Celnej w [...] z upływem trzymiesięcznego terminu, liczonego od dnia doręczenia decyzji, tj. [...] lipca 2014 r. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Celnej w [...] wskazał, że zastosowanie wobec funkcjonariusza celnego przepisu art. 105 pkt 9 powołanej ustawy podyktowane było negatywnymi dla Służby Celnej konsekwencjami wynikającymi z częstych nieobecności w służbie oraz uznania, że dalsze przedłużanie takiego stanu rzeczy powoduje zajmowanie etatu mogącego być efektywnie wykorzystanym przez nowo zatrudnionych funkcjonariuszy celnych.

Od powyższej decyzji funkcjonariusz złożył odwołanie, w którym zarzucił wdanie decyzji przez organ I instancji z naruszeniem przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 i 10 k.p.a.

Szef Służby Celnej stwierdził brak podstaw do uwzględnienia odwołania i rozstrzygnięciem z dnia [...] września 2014 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, iż decyzję fakultatywną na podstawie art. 105 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej można wydać, jeżeli dalsze pozostawanie funkcjonariusza w służbie nie gwarantuje należytego wykonywania obowiązków służbowych, w szczególności gdy wymaga tego dobro Służby Celnej lub, gdy nastąpiła utrata zaufania niezbędnego do wykonywania obowiązków służbowych.

S. S.pełnił służbę w Oddziale Celnym Drogowym w [...] i wykonywał m.in. czynności związane z nadawaniem towarom przeznaczenia celnego, sprawowania dozoru i kontroli celnej towarów, środków przewozowych i osób przekraczających granicę Unii Europejskiej oraz kontrolą przestrzegania wymogów, ograniczeń i zakazów dotyczących przywozu i wywozu towarów z obszaru celnego Wspólnoty Europejskiej. Z akt sprawy wynika, że od [...] stycznia 2010 r. do dnia wszczęcia postępowania funkcjonariusz był nieobecny w służbie 710 dni. W aktach sprawy znajdują się zwolnienia lekarskie potwierdzające nieobecności w służbie funkcjonariusza. Tak wysoka absencja negatywnie wpłynęła na funkcjonowanie oddziału celnego, w którym wymieniony pełnił służbę (pismo Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia 16 kwietnia 2014 r.). Naturalną konsekwencją nieobecności w służbie funkcjonariusza jest bowiem konieczność zlecania jego zakresu zadań innym funkcjonariuszom.

W ocenie Szefa Służby Celnej, wbrew stanowisku odwołującego, przedstawione okoliczności potwierdzają, iż dalsze jego pozostawanie w służbie nie gwarantuje należytego wykonywania przez niego obowiązków służbowych. Z uwagi na częste i długotrwałe okresy absencji, wymieniony funkcjonariusz nie wykonywał swoich zadań a dalsze pozostawanie go w służbie nie gwarantowało należytego ich wykonywania także w przyszłości. W ocenie organu odwoławczego zaszły w rozpatrywanej sprawie przesłanki, o których mowa w art. 105 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej. Dyrektor Izby Celnej jest odpowiedzialny z mocy ustawy o Służbie Celnej za realizację zadań powierzonych jego jednostce organizacyjnej i jednostkom podległym, odpowiada też za realizację polityki kadrowej. W przypadku, gdy jak to ma miejsce w rozpatrywanej sprawie, z powodu częstych absencji w służbie oraz po zbadaniu i wykazaniu, że sytuacja ta godzi w dobro służby, a także nie daje gwarancji, co do należytego wykonywania zadań w przyszłości przez Odwołującego, Dyrektor Izby Celnej w [...] mógł dokonać zwolnienia Odwołującego ze służby w oparciu o art. 105 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji podkreślił, iż brak było podstaw do przeprowadzania wnioskowanych przez stronę dowodów na okoliczność czy schorzenia, na które cierpi funkcjonariusz, i z powodu których przebywa na zwolnieniach lekarskich, są związane z pełnionym przez funkcjonariusza stanowiskiem. Znajdujące się w aktach sprawy zwolnienia lekarskie były wystawiane głównie przez lekarza rodzinnego, a funkcjonariusz nie był leczony w poradniach specjalistycznych, czy też szpitalnie. Nadto wobec odwołującego nie stwierdzono przeciwwskazań do służby na zajmowanym przez niego stanowisku (zaświadczenia lekarskie z dnia [...] listopada 2006 r., [...] października 2009 r., [...] września 2012 r. - karty nr 106-108 akt adm.). Gdyby stan zdrowia nie pozwalał na pełnienie służby przez funkcjonariusza, nie zostałby on dopuszczony do wykonywania zadań ze względu na przeciwwskazania zdrowotne. Nadto w przedłożonym przez zainteresowanego zaświadczeniu (podpisanym przez lekarza, który wystawiał odwołującemu zaświadczenia lekarskie o niezdolności do służby) stwierdzono, że leczone schorzenia nie są zaliczane do schorzeń przewlekłych. Wnioskowanie zatem o uzupełnienie materiału dowodowego, nie było przydatne do stwierdzenia czy w rozpatrywanej sprawie zachodzą przesłanki zawarte w art. 105 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej.

Szef Służby Celnej zwrócił także uwagę, iż na dzień [...] kwietnia 2014 r. w Oddziale Celnym Drogowym w [...] na 36 funkcjonariuszy pełniących służbę na zmianie, faktycznie służbę pełniło tylko 30. Z pisma Naczelnika Urzędu Celnego wynika, iż sytuacja taka występowała częściej, grafik służb zaś był planowany zgodnie z normą miesięczną przypadającą na dany miesiąc, uwzględniając urlopy i wypracowane nadgodziny. Ponadto w ww. Oddziale przykładowo od dnia [...] do [...] stycznia 2014 r. było 1826 dni zwolnień lekarskich, a więc średnio przypada 10 dni zwolnienia lekarskiego na każdego funkcjonariusza (do wyliczeń przyjęto liczbę 188 funkcjonariuszy faktycznie pełniących służbę w Oddziale). Nadto w ww. oddziale na dzień [...] marca 2014 r. wypracowano ponad 6.770 godzin przedłużonego czasu służby. Za organizację służby odpowiadają przełożeni odwołującego, oni też mają wiedzę o tym komu i jakie w danej jednostce zlecane są zadania, posiadają informację o obecności wszystkich funkcjonariuszy.

W odniesieniu do aspektu finansowego organ odwoławczy zasygnalizował także, iż Dyrektor Izby Celnej obowiązany jest wydatkować środki publiczne w sposób celowy i oszczędny, przy czym przez celowość należy rozumieć wykorzystanie ich dla efektywnej realizacji zadań jednostki. Nie można natomiast za takie wydatkowanie uznać wypłacania funkcjonariuszom celnym przebywającym na długotrwałych zwolnieniach lekarskich 100% uposażenia w sytuacji, gdy nie przyczyniają się oni do realizacji zadań nałożonych na Służbę Celną.

Organ II instancji podkreślił, iż dyspozycyjność funkcjonariusza pociąga za sobą obowiązek wykonywania zadań w miejscu i w sposób podyktowany dobrem służby. Realizacja zadań nałożonych na Służbę Celną wymaga znacznego zaangażowania się i dyspozycyjności wszystkich jej funkcjonariuszy oraz określonych kwalifikacji, a także odpowiednich predyspozycji psychicznych i zdrowotnych (art. 76 ustawy). Każdy funkcjonariusz podejmując taką służbę, składa rotę ślubowania i zobowiązuje się do respektowania tych zasad oraz takiego zachowania się w służbie i poza nią, które jest zgodne z dobrem macierzystej formacji (art. 83 ust. 1). Funkcjonariuszowi Służby Celnej przysługuje zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego, ale ochrona ta nie ma charakteru bezwzględnego i nie idzie ona tak daleko, jak by oczekiwał odwołujący. Ustawa o Służbie Celnej dopuszcza możliwość zwolnienia ze służby nawet w przypadkach niezawinionych przez funkcjonariusza, gdy są takie potrzeby służby. W tym celu między innymi została wprowadzona instytucja przewidziana w art. 105 pkt 9 ustawy. Ma ona likwidować dotychczasowe i zapobiegać dalszym negatywnym skutkom, jakie między innymi niosą długotrwałe i powtarzające się nieobecności funkcjonariusza w służbie. Skutki, jakie długotrwała i powtarzająca się absencja chorobowa funkcjonariusza niesie dla sprawnego funkcjonowania służby i prawidłowego wykonywania zadań ustawowych, mogą uzasadniać rozwiązanie z funkcjonariuszem stosunku służbowego na podstawie art. 105 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej z uwagi na brak gwarancji należytego wykonywania obowiązków służbowych oraz dobro służby.

Szef Służby Celnej nie podzielił zarzutu naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a., ponieważ organ I instancji dokładnie wyjaśniły stan faktyczny z uwzględnieniem tak interesu społecznego, jak i słusznego interesu strony oraz dopełnił również wymogu zasięgnięcia opinii związków zawodowych w sprawie zwolnienia ze służby funkcjonariusza. Nadto, odwołujący nie uzasadnił zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a. i nie wykazał jaki wpływ miało "wydanie decyzji niezwłocznie po udostępnieniu materiału dowodowego bez umożliwienia złożenia wyjaśnień i złożenia ewentualnych wniosków dowodowych". Wniosek dowodowy złożony przez adwokata strony po dniu wydania skarżonej decyzji, nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia. Kwestia organizacji służby oraz wpływu absencji odwołującego na pełnienie służby, niezależnie od powyższego wniosku była przedmiotem postępowania wyjaśniającego organu, co znalazło wyraz m.in. w treści rozstrzygnięcia sprawy w postaci skarżonej decyzji. Zatem, wobec wystąpienia w sprawie przesłanek określonych wart. 105 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej, należało stwierdzić, iż skarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem i nie zawiera również cech dowolności mieszcząc się w granicach uznania administracyjnego.

Decyzja Szefa Służby Celnej z dnia [...] września 2014 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez S. S.do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonej i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, pełnomocnik skarżącego podniósł zarzut naruszenia:

1) art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez naruszenie ogólnej zasady postępowania administracyjnego, polegającej na przestrzeganiu przez organ praworządności i podejmowaniu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli; w szczególności niezgromadzeniu dowodów wskazujących, iż ze względu na nieobecność odwołującego wykonywanie zadań w jednostkach przygranicznych jest bardziej utrudnione i ma negatywne konsekwencje dla Służby Celnej oraz niewyjaśnieniu i nieuwzględnieniu, czy schorzenia, na które cierpi odwołujący i z powodu których przebywa na zwolnieniach lekarskich, związane są z pełnionym przez funkcjonariusza w Służbie Celnej stanowiskiem,

2) art. 10 k.p.a., poprzez pozbawienie prawa do wypowiedzenia się o całości zgromadzonego materiału dowodowego i złożenia dalszych wniosków dowodowych celem jego uzupełnienia, w szczególności przez wydanie decyzji niezwłocznie po udostępnieniu materiału dowodowego bez umożliwienia złożenia wyjaśnień i złożenia ewentualnych wniosków dowodowych.

Zarzucił także zaskarżonej decyzji naruszenie art. 105 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej, poprzez:

1) błędną wykładnię i zastosowanie w niniejszej sprawie, pomimo tego, że norma ta nie ma zastosowania w sytuacji, gdy absencje chorobowe funkcjonariusza związane są z pełnionym przez niego stanowiskiem,

2) błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegającą na przyjęciu, iż w sprawie zachodzi przesłanka "dobra służby" i w konsekwencji zastosowaniu względem odwołującego przewidzianego tym przepisie zwolnienia ze służby w sytuacji, gdy prawidłowo dokonana jego wykładnia i okoliczności stanu faktycznego nie pozwalają na przyjęcie, iż w sprawie wystąpiło zagrożenie interesu służby, a w związku z tym brak było możliwości zwolnienia ze służby na przywołanej podstawie,

3) zwolnienie odwołującego ze służby bez uzyskania opinii związku zawodowego funkcjonariuszy - Związku Zawodowego [...] pomimo, iż uzyskanie takowej opinii jest obowiązkowe.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony podniósł m.in., iż organ I instancji podjął decyzję bez umożliwienia skarżącemu wypowiedzenia się, co do zebranego materiału w sprawie i zgłoszenia ewentualnych wniosków dowodowych. Skarżący natomiast wskazywał, iż został pozbawiony możliwości obrony swoich praw, złożenia kolejnych wniosków dowodowych, wskazania na przyczyny niektórych absencji, udowodnienia, iż nieobecności nie wpływały negatywnie na pracę jednostki, a przede wszystkim weryfikacji swoich nieobecności, gdyż możliwe, że błędnie wyliczono nieobecności zainteresowanego. Ponadto strona nie mogła powołać się na inne okoliczności przemawiające za pozostawieniem go w służbie m.in. na wyróżniającą ocenę jego pracy i doświadczenie zawodowe. Nie bez znaczenia dla niniejszej sprawy jest, czy zwolnienia lekarskie, na których przebywał skarżący spowodowane są schorzeniami i dolegliwościami związanymi z pełnieniem służby. Co prawda skarżący wskazywał organowi, iż cierpi na zwyrodnienie kręgosłupa oraz nawracające zapalenia zatok i inne dolegliwości laryngologiczne, które związane są z pełnionym przez niego stanowiskiem, jednak organ zupełnie zignorował tę okoliczność. S. S.ukończył 50 lat, jego staż pracy wynosi 30 lat, a w Służbie Celnej pracuje on już od 25 lat. Wysoce prawdopodobne jest, że przez tak długi okres służby stan zdrowia odwołującego pogorszył się właśnie z powodu pełnienia służby na przejściu granicznym w [...] i wieku.

W odpowiedzi na skargę Szef Służby Celnej wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego i przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Sąd jest władny wzruszyć zaskarżoną decyzję jedynie w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa. Art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) określa w jakich sytuacjach decyzje lub postanowienia podlegają uchyleniu.

Dokonując oceny zasadności skargi S. S. na decyzję Szefa Służby Celnej, Sąd doszedł do przekonania, że skarga ta nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z brzmieniem art. 105 pkt 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323 ze zm.) funkcjonariusza można zwolnić ze służby w przypadku zaistnienia innej, niż określone w pkt 1-8, ważnej przyczyny, jeżeli dalsze pozostawanie w służbie nie gwarantuje należytego wykonywania obowiązków służbowych, w szczególności gdy wymaga tego dobro Służby Celnej lub gdy nastąpiła utrata zaufania niezbędnego do wykonywania obowiązków służbowych: zwolnienie funkcjonariusza ze służby może nastąpić w tym przypadku po zasięgnięciu opinii związku zawodowego funkcjonariuszy.

Przepis ten stanowił materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji w przedmiocie zwolnienia S. S. ze służby.

Użycie w tym przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że zwolnienie funkcjonariusza w oparciu o tę podstawę prawną ma charakter fakultatywny i zostało pozostawione tzw. uznaniu administracyjnemu. Organ dysponuje zatem możliwością wyboru skutku prawnego. Możliwość skorzystania przez organ z przyznanych mu w ten sposób przez ustawodawcę uprawnień nie oznacza jednak dowolności i nieograniczonego (arbitralnego) czynienia użytku z przyznanych mu kompetencji. Stąd, decyzje podejmowane na podstawie tego przepisu powinny uwzględniać wymogi przewidziane w art. 7 k.p.a. Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 11 czerwca 1981 r., sygn. akt SA 820/81 (ONSA 1981, z. 1, poz. 57), przyjmuje się, że powinnością organu załatwiającego sprawę w oparciu o uznanie administracyjne jest załatwienie sprawy zgodnie z żądaniem obywatela, o ile interes społeczny nie stoi temu na przeszkodzie, ani nie przekracza to możliwości organu wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków. Sąd administracyjny, badając dopełnienie tego obowiązku, nie ingeruje w celowość rozstrzygnięcia organu, ale ocenia zgodność decyzji z art. 7 k.p.a.

Dla stosowania art. 105 pkt 9 cyt. ustawy niezbędne jest ponadto wykazanie, że rozwiązania z funkcjonariuszem stosunku służbowego wymaga dobro służby. Pojęcie to nie zostało zdefiniowane w ustawie. Zgodnie z powszechnie przyjętym w doktrynie poglądem użycie w tekście pojęcia niedookreślonego zobowiązuje organ do jego doprecyzowania (skonkretyzowania). Organ ustalając znaczenie pojęcia niedookreślonego obowiązany jest nie tylko używać uznanych reguł i metod wykładni prawa, lecz uwzględniać przede wszystkim wszelkiego rodzaju okoliczności faktyczne i normatywne, które są prawnie doniosłe. Z tego punktu widzenia należy przyjąć, że ustalenie znaczenia użytego pojęcia niedookreślonego nie może być dokonane w wyniku abstrakcyjnej wykładni tego pojęcia, lecz powinno przede wszystkim uwzględniać okoliczności konkretnej sprawy. Wymaga to wyczerpującego zebrania dowodów oraz obiektywnej i rzetelnej oceny materiału dowodowego. Dopiero wówczas można stwierdzić, że ustalony stan faktyczny sprawy wyczerpuje przesłankę dobra służby.

W ocenie Sądu organy obu instancji zasadnie uznały w niniejszej sprawie, że zwolnienie skarżącego ze służby mieści się w pojęciu "dobra służby". Pojęcie jakim jest "dobro służby" należy bowiem odczytywać z uwzględnieniem zadań nałożonych na Służbę Celną, jej specyfiki oraz obowiązków funkcjonariusza. Jak wynika z art. 1 ustawy o Służbie Celnej stanowi ona jednolitą, umundurowaną formację, utworzoną w celu zapewnienia ochrony i bezpieczeństwa obszaru celnego Wspólnoty Europejskiej, w tym zgodności z prawem przywozu towarów na ten obszar oraz wywozu towarów z tego obszaru, a także wykonywania obowiązków określonych w przepisach odrębnych, w szczególności w zakresie podatku akcyzowego oraz podatku od gier. Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy podejmując służbę funkcjonariusz w składanym ślubowaniu zobowiązuje się do rzetelnego wykonywania powierzonych obowiązków oraz dbania o dobre imię służby.

W sprawie jest niesporne, że skarżący od [...] stycznia 2010 r. był nieobecny w służbie 710 dni, skutkiem czego nie realizował powierzonych mu zadań w Oddziale Celnym Drogowym w [...]. Z przedłożonego przez skarżącego zaświadczenia o niezdolności do służby wynika, iż leczone schorzenia, powodujące absencję skarżącego, nie są zaliczane do schorzeń przewlekłych. W tym kontekście nie bez znaczenia pozostaje też okoliczność, że trzykrotnie w kolejnych zaświadczeniach lekarskich wystawionych [...] listopada 2006 r., [...] października 2009 r. i [...] września 2012 r. przez lekarzy Medycyny Pracy, w oparciu o przeprowadzone badania profilaktyczne, nie stwierdzono u skarżącego przeciwwskazań lekarskich do pełnienia służby na powierzonym stanowisku.

Jakkolwiek, korzystanie ze zwolnień lekarskich w okresie choroby samo w sobie nie musi jeszcze przemawiać za koniecznością rozwiązania stosunku służbowego z funkcjonariuszem ze względu na dobro służby, to jednak w sytuacji, gdy długotrwałe absencje chorobowe przerywane są jedynie krótkimi okresami formalnej obecności funkcjonariusza w służbie, nie sposób nie dostrzec, że tego rodzaju postawa funkcjonariusza świadczy o świadomym obchodzeniu art. 105 pkt 6 ustawy o Służbie Celnej, który pozwala zwolnić funkcjonariusza w przypadku nieobecności w służbie trwającej dłużej niż rok. Tego rodzaju postępowanie funkcjonariusza Służby Celnej nie może zostać niezauważone w aspekcie interesu służby, który - mierzony interesem społecznym - jako ważny, winien determinować podejmowaną decyzję zwolnieniową, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie.

Funkcjonariusz Służby Celnej, który nie podejmuje służby i nie wykonuje żadnych obowiązków służbowych z uwagi na przebywanie na zwolnieniach lekarskich, przerywanych tylko krótkimi okresami obecności w służbie, a ponadto w świetle zaświadczenia wystawionego przez lekarza z Poradni Medycyny Pracy, wykazuje zdolność do pełnienia służby, nie może skutecznie powoływać się na swój interes. Jego postępowanie wpływa bowiem negatywnie na organizację służby i jej dobro oceniane przez pryzmat zadań Służby Celnej. Nie bez znaczenia są tu względy wynikające z konieczności zapewnienia prawidłowego funkcjonowania danej jednostki (ciągłe przebywanie na zwolnieniach lekarskich, przerywanych krótkotrwałymi okresami pełnienia służby, z pewnością dezorganizuje służbę), jak i najefektywniejszego wykorzystania przydzielonych etatów, co niewątpliwie odpowiada intencjom prawodawcy w zakresie ochrony interesu służby (interesu społecznego), i nie można tego rodzaju ocen postrzegać w kategoriach łamania zasad procedury administracyjnej. Tym bardziej, że organ orzekający w sprawie zobrazował sytuację kadrową w Oddziale Celnym Drogowym w [...] w odniesieniu do danych liczbowych absencji chorobowej funkcjonariuszy i wygenerowanych w tego tytułu godzin służby ponadnormatywnej.

Niewątpliwie taka sytuacja nie leży w interesie służby, prowadzi bowiem do jej dezorganizacji oraz wywołuje negatywne skutki w zakresie efektywności wykonywania zadań. Prowadzi również do negatywnych skutków finansowych związanych z koniecznością wypłaty uposażenia. Oznacza to, że przedłużająca się absencja funkcjonariusza w służbie zwykle godzi w jej dobro i zachowanie w służbie funkcjonariusza, który od dłuższego czasu nie wykonuje swoich obowiązków odbywa się ze szkodą dla służby, co w określonym stanie faktycznym może stanowić ważną przyczynę w rozumieniu art. 105 pkt 9 ustawy, uzasadniającą zwolnienie funkcjonariusza.

Odnosząc się do argumentacji wskazującej na długoletni staż pracy skarżącego należy zauważyć, iż długotrwała absencja skarżącego w służbie powoduje, iż nabyte przez niego wieloletnie doświadczenie w zakresie znajomości i stosowania przepisów celnych, dezaktualizuje się wobec nieustannych nowelizacji przepisów prawa dotyczących działalności Służby Celnej. Natomiast z uwagi na bardzo krótkie okresy faktycznego wykonywania obowiązków w przerwach pomiędzy zwolnieniami, nie ma możliwości uzupełnienia i aktualizacji na bieżąco wiedzy zawodowej niezbędnej do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych. W efekcie prowadzi to do stwierdzenia, że skarżący nie gwarantuje w takiej sytuacji należytego wykonywania obowiązków funkcjonariusza celnego.

W świetle powyższych faktów, oceniając, czy w rozpoznawanej sprawie organy Służby Celnej zachowały warunki do wydania decyzji uznaniowej, należy stwierdzić, że słuszny interes skarżącego (art. 7 k.p.a.) nie stoi w sprzeczności z podjętym rozstrzygnięciem, zaś argumentacja funkcjonariusza, kwestionująca wydane decyzje, nie góruje nad interesem służby (interesem społecznym).

Organy Służby Celnej mogły zatem zwolnić skarżącego ze służby. W brew zarzutom skargi, zaskarżona decyzja w pełni odpowiada kryteriom uznania administracyjnego. W pierwszej kolejności na podkreślenie zasługuje, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało uzasadnione przesłankami dostatecznie zindywidualizowanymi. Organ szczegółowo wyjaśnił stan faktyczny sprawy. Istotne przy tym jest również i to, że organ zgromadził taki materiał dowodowy, którego drobiazgowa analiza stanowi dostateczne uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia.

Odnosząc się do poczynionych ustaleń faktycznych organ precyzyjnie wyjaśnił motywy rozstrzygnięcia, decyzja nie nosi zatem znamion dowolności, zaś przytoczona w uzasadnieniu argumentacja jest wyczerpująca i w pełni przekonywująca.

Absencja skarżącego w służbie trwała 710 dni, a zatem przydzielony jemu zakres obowiązków musiał zostać przejęty przez innych funkcjonariuszy. To z kolei musiało rzutować na poziom i terminowość czynności realizowanych przez pozostałych funkcjonariuszy. Skutki blisko dwuletniej nieobecności skarżącego w służbie, w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego i zasad doświadczenia życiowego, wydają się być zatem dość oczywiste.

Zasadnie tym samym organ uznał, że tak ukształtowana sytuacja faktyczna, tj. długotrwała nieobecność skarżącego w służbie i konieczność realizacji przez pozostałych funkcjonariuszy większej ilości zadań, nie pozostaje bez wpływu na morale innych funkcjonariuszy Służby Celnej.

Interes służby został także oceniony z perspektywy finansowej, którego to aspektu skarżący zdaje się nie zauważać. Skarżący przez okres korzystania ze zwolnień lekarskich otrzymywał uposażenie w pełnej wysokości, co z pewnością mogło zostać ocenione jako nadużycie przysługujących jemu uprawnień i nie pozostaje bez wpływu na wizerunek Służby Celnej w odbiorze społecznym. Reasumując, Sąd w pełni podziela pogląd organu, że niezwykle istotne z punktu widzenia dobra Służb Celnej, jest to, aby osoby pełniące tę służbę w sposób należyty wykonywały przydzielone im obowiązki.

Tymczasem skarżący z uwagi na stan zdrowia, wykazuje zupełny brak dyspozycyjności, który niezależnie od przyczyny, jest w sposób oczywisty sprzeczny z dobrem służby. Dlatego też okoliczność ta, jak też inne wskazane powyżej, zostały zasadnie potraktowane przez organ jako uzasadniające zastosowanie art. 105 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej.

Tym samym nie można skutecznie postawić organowi zarzutu niewłaściwego zastosowania ww. przepisu. Nadto, bez znaczenia dla sprawy jest czy w przyszłości stan zdrowia skarżącego nie będzie przeszkodą do należytego wykonywania obowiązków, ale istotne jest to czy pozostawienie go w służbie daje takie gwarancję. Gwarancje te należy oceniać na podstawie dotychczasowego zachowania funkcjonariusza, jego postawy, a w szczególności zdyscyplinowania i zaangażowania w realizację powierzonych zadań. Dla zastosowania regulacji art. 105 pkt 9 ustawy o Służbie Celnej miarodajny jest zatem stan istniejący bezpośrednio przed podjęciem decyzji o zwolnieniu, a ten wskazywał na brak gwarancji odnośnie tego, że pozostawienie skarżącego w służbie przyczyni się dla jej dobra.

W świetle powyższych ustaleń za nietrafne należy uznać, w ocenie Sądu, podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania tj. art. 7, 77 § 1 k.p.a., ponieważ organy dokładnie wyjaśniły stan faktyczny z uwzględnieniem tak interesu społecznego, jak i słusznego interesu strony. Wbrew sugestiom skarżącego, nie było potrzeby ustalania w oparciu o jego zeznania lub za pomocą opinii biegłego rekomendacji co stanu jego zdrowia na potrzeby prowadzonego postępowania, gdyż to nie ta okoliczność legła u podstaw zwolnienia go ze służby, lecz brak gwarancji należytego wykonywania obowiązków służbowych i dobro służby. Nie było też potrzeby przesłuchiwania świadków i analizy indywidualnych dokumentów kadrowych i płacowych funkcjonariuszy Oddziału Drogowego Celnego w [...], gdyż ze zbiorczych informacji przedstawionych przez organ wynikają niedobory kadrowe generujące godziny nadliczbowe w ww. Oddziale.

Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 10 k.p.a., albowiem pełnomocnikowi skarżącego udostępniono akta postępowania (dokonano kserokopii akt sprawy i przesłano pełnomocnikowi strony przed wydaniem decyzji pierwszoinstancyjnej). Zatem wszelkie zarzuty i wnioski strona mogła podnosić i formułować w postępowaniu odwoławczym, co też uczyniła.

W tym stanie rzeczy nie można uznać zasadności skargi, jak też uwzględnić zawartych w niej zarzutów.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.