Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 809/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2020-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.7, art.18 ust.2 , art.3 ust.2
journal: Dz.U. 2018 poz 1312
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski,, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi Z.T. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2018 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzją Nr [...] z dnia [...].08.2019 r., Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Nr [...] Kierownika Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu K. z siedzibą w S. z dnia [...].05.2019 r., którą przyznano rolnikowi Z. T. (dalej "Skarżący") w płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2018 r., pomniejszając jednolitą płatność obszarową przez wykluczenie działki nr [...] o powierzchni [...] ha z uwagi na fakt, że Skarżący nie posiadał na dzień 31.05.2018 r. tytułu prawnego do tejże działki ewidencyjnej.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco.

W dniu [...].06.2018 r., zmienionym w dniu [...].07.2018 r., Skarżący, złożył wniosek o przyznanie płatności na 2018 r. w tym o przyznanie jednolitej płatności obszarowej, płatności za zazielenienie oraz płatności dodatkowej, płatności do krów oraz płatności do bydła. Skarżący zadeklarował do jednolitej płatności obszarowej powierzchnię [...] ha.

W dniu [...].04.2019 r. organ I instancji wezwał Skarżącego do złożenia wyjaśnień lub dokumentów wskazujących na tytułu prawny do działki ewidencyjnej nr [...] zadeklarowanej we wniosku, a znajdującej się w Zasobie Własności Rolnej Skarbu Państwa.

W odpowiedzi na wezwanie Skarżący wskazał, że jest obciążony podatkiem rolnym, ponadto opłaca czynsz dzierżawny. Wskazał również, że KOWR odmówił podpisania umowy dzierżawy i skierował sprawę do sądu. Do wyjaśnień Skarżący dołączył nakaz płatniczy z dnia [...]02. 2018 r., opłaty czynszu dzierżawnego, pismo z ANR (obecnie KOWR) z dnia [...].03.2016 r., umowę dzierżawy nieruchomości nr [...].

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...].05.2019 r. organ I instancji przyznał Skarżącemu jednolitą płatność obszarową, płatność za zazielenienie, płatność redystrybucyjną, płatność do krów, płatność do bydła oraz kwotę z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej. Wymierzając płatność organ uwzględnił powierzchnię [...] ha. Jednocześnie, organ wykluczył z płatności działkę nr [...] o powierzchni [...] ha, ponieważ Skarżący nie posiadał na dzień 31 maja 2018 r. tytułu prawnego do tejże działki ewidencyjnej.

W ustawowym terminie, Skarżący złożył odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o uchylenie decyzji w części dotyczącej działki [...]. Skarżący wskazał, że spełnia warunki do przyznania płatności do spornej działki, ponieważ jest obciążony podatkiem rolnym, opłaca czynsz dzierżawny oraz nie otrzymał decyzji administracyjnej z KOWR o rozwiązaniu umowy dzierżawy nr [...]. Do odwołania dołączył: decyzję Kierownika Biura Powiatowego, nakaz podatku rolnego za 2018 r., opłaty czynszu dzierżawnego, pismo ANR w S. z dnia [...].03.2016 r., umowę dzierżawy [...].

Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego Agencji po rozpatrzeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz po zapoznaniu się ze stanowiskiem Skarżącego zawartym w odwołaniu wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy powołując się na art. 8 ust. 1 i art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2018 poz. 1312 ze zm. – dalej "ustawa o płatnościach") wskazał, że płatność bezpośrednia do działki rolnej wchodzącej w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa przysługuje rolnikowi, który, na dzień 31 maja danego roku, ma do tej działki tytuł prawny.

Odnosząc wskazane przepisy do sprawy, organ odwoławczy wskazał, że Skarżący wraz z odwołaniem przedłożył szereg dokumentów, jednakże żaden z nich nie potwierdza, że posiada do działki [...] tytuł prawny.

W ocenie organu, nakaz płatniczy nie jest tytułem prawnym do spornej działki, ponieważ wysokość podatku ustala się na podstawie złożonego przez podatnika wykazu (deklaracji lub informacji) lub z urzędu jeżeli zaistniały zmiany w ewidencji gruntów i na podstawie zapisów prowadzonych w urzędzie. Zatem w każdym z tych przypadków nie jest badany tytuł prawny do działek w rozumieniu przepisów ustawy o płatnościach bezpośrednich.

Ponadto, z wiedzy organu, dostępnej z urzędu, wiadomym jest również, że dowody uiszczenia opłaty za należności wynikające z umowy dzierżawy (tj. czynsz dzierżawny) nie są jednoznaczne z posiadaniem tytułu prawnego do umowy dzierżawy.

Kolejno, organ zauważył, że z przedstawionego przez Skarżącego pisma z dnia [...].03. 2016 r. wynika tylko, że umowa została przedłużona do [...].03.2017 r. oraz, że jeżeli Skarżący chce przedłużenia umowy, musi złożyć kolejny wniosek. Z powyższego pisma nie wynika, aby Skarżący posiadał tytuł prawny do działki nr [...] na dzień 31.05.2018 r. Natomiast przedłożona umowa dzierżawy nr [...] obowiązywała do marca 2015 r., a Skarżący nie przedłożył do niej aneksów lub nowej umowy, obejmującej swoim okresem 31.05.2018 r.

Organ odwoławczy wskazał, że deklaracja we wniosku działek będących w zasobie obecnego Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa (KOWR) oraz podpisanie wniosku czyli jednoznaczne wskazanie, że Skarżący zna treść punktu 16 w części IX wniosku (Oświadczenia i zobowiązania, w tym oświadczenia "posiadam tytuł prawny do działek ewidencyjnych wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa") nie jest jedynym źródłem informacji jakimi dysponują organy ARiMR aby ustalić, czy Skarżący posiadał tytuł prawny do dzierżawionych gruntów z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa na dzień 31.05.2018 r.

Powołując się na § 3a ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie warunków oraz trybu udostępniania danych przechowywanych w rejestrach i ewidencjach prowadzonych na podstawie odrębnych przepisów (Dz.U.2004.10.90 ze zm.), organ odwoławczy wskazał, że KOWR w terminie do dnia 30 czerwca danego roku, udostępnia z urzędu Agencji, według stanu na dzień 31 maja danego roku, dane dotyczące gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, zawarte w rejestrach lub ewidencjach prowadzonych przez KOWR. Z danych, jakie KOWR przekazał w roku 2018 przy działce ewidencyjnej nr [...], nie widnieje zapis, aby Skarżący nawiązał stosunek prawny, czyli posiadał tytuł prawny do dnia 31.05.2018 r.

Organ odwoławczy, podkreślił, iż organ I instancji opierał się prawidłowo, na przepisach regulujących posiadanie tytułu prawnego do gruntów rolnych, które są własnością Skarbu Państwa, a które strona zgłasza we wniosku o przyznanie płatności. Nie ma tu znaczenia faktyczne użytkowanie działek, ponieważ organy ARiMR zobligowane są przepisami do weryfikowania w pierwszej kolejności czy wnioskodawcy posiadają tytuł prawny do użytkowania działek będących w Zasobie Własności Rolnej Skarbu Państwa.

Sumując, organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uznania decyzji organu I instancji za niezgodną z obowiązującymi w sprawie przepisami. Skoro bowiem Skarżący na dzień 31.05.2018 r. nie posiadał tytułu prawnego do działki nr [...], to organ I instancji w sposób prawidłowy wykluczył ją z prawa do przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Nie ma zatem możliwości, aby uznać żądanie Skarżącego odwołania i przyznać płatność do działki nr [...].

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na powyższą decyzję Dyrektora Z. Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...].08.2019 r., utrzymującej w mocy decyzję Kierownika Biura ARiMR dla Powiatu K. z siedzibą w S. z dnia [...].05.2019 r., przyznającą Skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2018 r., Skarżący wniósł o jej uchylenie..

W treści skargi Skarżący podniósł, że spełnia warunki do przyznania dopłat bezpośrednich za działkę nr [...]. Podkreślił także, że postępuje zgodnie z umową dzierżawy nr [...] i jest władającym działką nr [...] na podstawie ww. umowy, która stanowi tytuł prawny do czasu wydania własności.

Skarżący podkreślił przy tym, że opłaca czynsz dzierżawny zgodnie z umową oraz podatek rolny, a nadto, że nie otrzymał decyzji KROW w K. rozwiązującej umowę dzierżawy [...].

Według Skarżącego, ANR przedłużyła umowę dzierżawy na 1 rok, następnie na kolejny rok, co było niezgodne z postanowieniami umowy, która określa w § 3 sposób przedłużenia na 10 lat. Natomiast po powstaniu KROW w K., Dyrektor KROW odmówił przedłużenia dzierżawy i skierował postępowanie do Sądu.

Skarżący podkreślił, że działka nr [...] stanowi w jego gospodarstwie ok. 40 % powierzchni i utraci zdolność ekonomiczną – brak około [...] zł dopłat rocznie. Podniósł także, że w roku 2019 Skarżący ukończył 60 lat, a zatem nie będzie miał możliwości pracy w gospodarstwie do emerytury.

W konsekwencji Skarżący, deklarując chęć dalszego dzierżawienia działki nr [...], wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i możliwość wypłacenia dopłat bezpośrednich do działki nr [...].

Do skargi Skarżący dołączył zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, odwołanie z dnia [...].06.2019 r., nakaz podatku rolnego, opłaty czynszu dzierżawnego, pismo ANR w S. z dnia [...].03.2016 r., umowę dzierżawy nr [...].

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje.

Skarga jest niezasadna, Sąd bowiem kontrolując zaskarżoną decyzję co do jej zgodności z prawem stwierdził, że organ nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy, czego dla uchylenia zaskarżonego aktu ustawodawca wymaga w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – w skrócie "P.p.s.a.").

Analizując treść skargi Sąd stwierdził, że zarzuty skargi nie znajdują potwierdzenia ani w materiale dowodowym zgromadzonym w niniejszej sprawie, ani też w racjach prawnych. Tym samym skargę należało oddalić, nie zawiera ona bowiem uzasadnionych podstaw prawnych i faktycznych. Argumenty zawarte w skardze skoncentrowane są przede wszystkim na okolicznościach, które nie mają wpływu na treść zaskarżonej decyzji. Kluczowe bowiem w badanej sprawie jest ustalenie, czy Skarżący spełnił wszystkie warunki niezbędne do uzyskania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2018.

Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, organy w badanej sprawie zmniejszyły wnioskowaną na rok 2018 jednolitą płatność obszarową wobec niepodważonego ustalenia wystąpienia nieprawidłowości, a mianowicie, że Skarżący nie posiada na dzień 31.05.2018 r. tytułu prawnego do zadeklarowanej we wniosku działki nr [...] o powierzchni [...] ha, wchodzącej w skład Zasobu Własności Skarbu Państwa, co skutkowało koniecznością jej wykluczenia z wnioskowanej na 2018 rok płatności.

Materialnoprawną podstawą przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2018 były przepisy ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2018 r., poz. 1312 – zwanej w skrócie "ustawą o płatnościach") oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 października 2018 r. w sprawie stawki jednolitej płatności obszarowej za 2018 rok (Dz.U. poz. 1966), a także odpowiednie regulacje wspólnotowe (art. 63 rozporządzenia Rady (WE) nr 1306/2013 w związku z art. 1 i 7 ustawy o płatnościach).

W pierwszej kolejności należy wskazać, że w art. 7 ustawy o płatnościach ustawodawca wprowadził wymogi, jakie producent musi spełnić by otrzymać płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Przepis ten bowiem stanowi, że:

"1. Płatności bezpośrednie są przyznawane rolnikowi, jeżeli:

1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, który może być wykorzystywany do ubiegania się o te płatności, oraz

2) łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym będących w posiadaniu tego rolnika jest nie mniejsza niż 1 ha.

2. Pomimo niespełnienia warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, płatności bezpośrednie są przyznawane, jeżeli:

1) rolnik spełnia warunki do przyznania płatności związanych do zwierząt i złożył wniosek o przyznanie tych płatności oraz

2) łączna kwota płatności bezpośrednich, przed zastosowaniem art. 63 rozporządzenia nr 1306/2013, wynosi co najmniej równowartość w złotych kwoty 200 euro.

3.(uchylony)

4.(uchylony)

5. Przepisu art. 9 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013 nie stosuje się.".

Z przytoczonego wyżej przepisu art. 7 ustawy o płatnościach wprost zatem wynika, że w celu otrzymania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, producent musi spełnić wszystkie bez wyjątku warunki, jakie są wymagane przez prawodawcę krajowego i unijnego. Oznacza to, że brak spełnienia chociażby jednego warunku wymaganego dla przyznania płatności, skutkować będzie na ustalenie wysokości wnioskowanej płatności.

W myśl art. 18 ust. 4 ustawy o płatnościach, płatność bezpośrednia do działki rolnej wchodzącej w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa przysługuje rolnikowi, który, na dzień 31 maja danego roku, ma do tej działki tytuł prawny.

Z analizy akt administracyjnych sprawy wynika, że stan faktyczny w badanej sprawie został przez organ ustalony z zachowaniem zasad przewidzianych w art. 3 ustawy o płatnościach, a tym samym Sąd orzekający w niniejszej sprawie przyjął te ustalenia za podstawę faktyczną swojego rozstrzygnięci.

Zdaniem Sądu, organy obu instancji prawidłowo oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy w kontekście treści złożonego przez Skarżącego wniosku o przyznanie płatności na rok 2018, a także w sposób uprawniony pomniejszyły wnioskowaną na rok 2018 jednolitą płatność obszarową z powodu braku przedstawienia przez Skarżącego jako producenta dokumentów potwierdzających posiadanie według stanu na dzień 31.05.2018 r. tytułu prawnego do zadeklarowanej działki nr [...], gdyż - jak wynika z akt badanej sprawy - mimo wezwania Skarżącego pismem z dnia [...].04.2019 r. do przedstawienia ww. dokumentów, np. wypisu z ewidencji gruntów, aktu notarialnego, umowy dzierżawy, umowy użyczenia, decyzji administracyjnej, aktu własności ziemi, wyjaśnienia z urzędu gminu lub innych, z zastrzeżeniem, że brak ich złożenia tych dokumentów w zakreślonym 7- dniowym terminie będzie miało wpływ na ustalenie wysokości należnej płatności – Skarżący nie przedłożył wymaganego tytułu prawnego do działki nr [...].

W sprawach dotyczących płatności organ ma obowiązek przeprowadzić postępowanie z zachowaniem wymogów określonych w art. 3 ustawy o płatnościach. Przepis ten w ust. 1 określa, że z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej.

Według zaś art. 3 ust. 2 ustawy o płatnościach, w postępowaniach, o których mowa w ust. 1, organ administracji publicznej: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a i art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Natomiast stosownie do art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniach, o których mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Porównanie przytoczonych regulacji z zasadami ogólnymi zawartymi w K.p.a. wskazuje, że ustawodawca w omawianej kategorii spraw uczynił pewien wyjątek od zasady wyrażonej w art. 7 K.p.a. Zgodnie z tą zasadą organy administracji publicznej, w toku postępowania podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W przypadku pomocy przyznawanej choćby w postaci płatności do programu pomocy finansowej z tytułu wsparcia bezpośredniego obowiązek ten został ograniczony jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Przy czym, chodzi tu przede wszystkim o dowody wskazane we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę i ewentualnie innych uczestników postępowania. Organy administracji publicznej nie mają natomiast obowiązku działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Ograniczono również stosowanie zasady informowania stron i innych uczestników postępowania przez organ administracji publicznej (art. 9 K.p.a.) oraz zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 K.p.a.).

W niniejszej sprawie we wniosku Skarżący ubiegał się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej do działek rolnych o łącznej powierzchni [...] ha. Organ jednakże w sposób niepodważony, jak i niekwestionowany przez Skarżącego, ustalił – co szczegółowo wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - że działka ewidencyjna nr [...] o powierzchni [...] ha, położona w obrębie K., gmina U. M., zadeklarowana przez Skarżącego we wniosku o przyznanie płatności na rok 2018 do jednolitej płatności obszarowej, wchodzi w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, zaś Skarżący według stanu na dzień 31.05.2018 r. nie posiadał do tej działki tytułu prawnego.

Zgodnie z przytoczonym już wyżej art. 18 ust. 4 ustawy o płatnościach, płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przysługują rolnikowi, który na dzień 31 maja danego roku posiada tytuł prawny do działki wchodzącej w skład zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa.

Przy czym w myśl § 3 ust. 6 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2018 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2018 r. poz. 535), w przypadku, o którym mowa w art. 18 ust. 4 ustawy, we wnioskach, o których mowa w § 1 pkt 1 lit. a-e, rolnik składa oświadczenie, że ma tytuł prawny do działki rolnej wchodzącej w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, do której ubiega się o przyznanie płatności.

W kontekście przytoczonych wyżej przepisów, w sytuacji zatem gdy organ ustali, że na dzień 31 maja danego roku (tutaj, na dzień 31.05.2018 r.) rolnik nie posiada tytułu prawnego do gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, to nawet w przypadku, gdy w tym dniu rolnik był bezumownym posiadaczem gruntów, płatności bezpośrednie winny zostać odmówione (por. wyrok WSA w Lublinie z 30.01.2018 r., III SA/Lu 350/17).

W realiach niniejszej sprawy, od Skarżącego jako wnioskodawcy nie wpłynął do organu żaden dokument – mimo wezwania organu - którym by potwierdził posiadanie na dzień 31.05.2018 r. tytułu prawnego do działki ewidencyjnej nr [...], zadeklarowanej we wniosku o przyznanie płatności, a wchodzącej w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa. Zatem, wystąpiła podstawa do wykluczenia tej działki ewidencyjnej nr [...] z przyznania wnioskowanej płatności JPO na rok 2018.

Ze skargi wynika, że toczy się postępowanie sądowe w sprawie odmowy przedłużenia umowy dzierżawy, zaś na rozprawie w dniu [...].01.2020 r. przed tutejszym Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie Skarżący wskazał, że przegrał tę sprawę w Sądzie Cywilnym w K..

Trafnie także zauważył organ odwoławczy, że Skarżący wraz z odwołaniem przedłożył szereg dokumentów, jednakże żaden z nich nie potwierdza, że do działki [...] posiada tytuł prawny według stanu na dzień 31.05.2018 r..

Zgodzić się również należało z organem, że ani nakaz płatniczy nie jest tytułem prawnym do spornej działki, ani też dowody uiszczenia opłaty za należności wynikające z umowy dzierżawy (tj. czynsz dzierżawny) nie są równoznaczne z obowiązującą strony umową dzierżawy, a więc z posiadaniem tytułu prawnego do rozporządzania nieruchomością w określonym umową okresie.

Nadto, słusznie organ zauważył, że z przedstawionego przez Skarżącego pisma z dnia [...].03.2016 r. wynika tylko, że umowa dzierżawy nr [...] z dnia [...].03.2000 r. została przedłużona do [...].03.2017 r., zaś jej przedłużenie na dłuższy okres wymagało od Skarżącego złożenia nowego wniosku o przedłużenie umowy dzierżawy. Z pisma z dnia [...].03. 2016 r. nie wynika jednak, aby Skarżący posiadał tytuł prawny do działki nr [...] na dzień 31.05.2018 r. Natomiast przedłożona umowa dzierżawy nr [...] z dnia [...].03.2000 r. została zawarta na okres 15 lat, zatem, obowiązywała do marca 2015 r., natomiast Skarżący nie przedłożył do tej umowy aneksów lub nowej umowy, obejmującej swoim okresem 31.05.2018 r.

Organ odwoławczy zasadnie podniósł, że deklaracja we wniosku działek będących w zasobie obecnego Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa (KOWR) oraz podpisanie wniosku, czyli jednoznaczne wskazanie, że Skarżący zna treść punktu 16 w części IX wniosku (Oświadczenia i zobowiązania, w tym oświadczenia "posiadam tytuł prawny do działek ewidencyjnych wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa"), nie jest jedynym źródłem informacji, jakimi dysponują organy ARiMR, aby ustalić, czy Skarżący posiadał tytuł prawny do dzierżawionych gruntów z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa na dzień 31.05.2018 r.

Powołując się na § 3a ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie warunków oraz trybu udostępniania danych przechowywanych w rejestrach i ewidencjach prowadzonych na podstawie odrębnych przepisów (Dz.U.2004.10.90 ze zm.), organ odwoławczy wskazał, że KOWR w terminie do dnia 30 czerwca danego roku, udostępnia z urzędu Agencji, według stanu na dzień 31 maja danego roku, dane dotyczące gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, zawarte w rejestrach lub ewidencjach prowadzonych przez KOWR. Z danych, jakie KOWR przekazał w roku 2018 przy działce ewidencyjnej nr [...], nie widnieje zapis, aby Skarżący nawiązał stosunek prawny, czyli posiadał tytuł prawny do dnia 31.05.2018 r.

Organ odwoławczy słusznie podkreślił, że organ I instancji, rozstrzygając niniejszą sprawę, opierał się na przepisach regulujących i wymagających od rolnika wykazaniem się posiadania tytułu prawnego do gruntów rolnych, które stanowią własność Skarbu Państwa, a do których strona zgłosiła wniosek o przyznanie płatności. Nie ma tu zatem znaczenia faktyczne użytkowanie działek, ponieważ organy ARiMR, będąc związanymi przepisami prawa, zobligowane są do weryfikowania w pierwszej kolejności, czy wnioskodawcy posiadają tytuł prawny do użytkowania działek wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa.

Wobec tego, w ocenie Sądu, skoro Skarżący nie przedstawił żadnych przeciwdowodów, które by wskazywały na błędy w ustaleniach faktycznych organu co do powierzchni kwalifikującej się do jednolitej płatności obszarowej w 2018 roku (łącznie [...] ha), zasadnie organ pomniejszył tę płatność JPO o powierzchnię działki nr [...].

Podkreślić przy tym należy, że wnioskodawca jest odpowiedzialny za złożenie prawidłowego wniosku o przyznanie płatności, a także przedstawienie organowi w zakreślonym terminie żądanych przez organ dokumentów. Brak zaś zgodności danych zawartych we wniosku ze stanem faktycznym, a także niewykonanie zobowiązania organu w wykonaniu jego wezwania, może mieć wpływ na ustalenie wysokości wnioskowanej płatności, co w realiach badanej sprawy organ wprost zastrzegł w wezwaniu z dnia [...].04.2019 r., i co w konsekwencji niewykonania tego wezwania, skutkowało właśnie zmniejszeniem kwoty płatności JPO na rok 2018.

Zwrócić ponownie należy uwagę, że postępowanie przed organami ARiMR zostało w istotny sposób zmodyfikowane przez prawodawcę w ustawie o płatnościach (ww. art. 3), zyskując charakter szczególny w stosunku do zwykłego postępowania administracyjnego, uregulowanego w przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Z uwagi na funkcjonujące w tym zakresie odrębności, organy ARiMR zostały zobowiązane wyłącznie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, zaś na żądanie strony zobowiązane są zapewnić jej czynny udział w każdym stadium postępowania, umożliwić jej wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Z akt administracyjnych badanej sprawy taka aktywność strony nie wynika. Poza tym, co istotne w niniejszej sprawie, ustawodawca przyjął w ustawie o płatnościach zasadę, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Oznacza to, że jeżyli strona uważa, że twierdzenia organu są niegodne z prawdą, to wówczas to strona zobowiązana jest udowodnić swoją tezę, a mianowicie, że twierdzenia organu są nieprawdziwe. Skarżący jednakże w niniejszej sprawie nie wykazał by na dzień 31.05.2018 r. posiadał tytuł prawny do działki nr [...]. Nie było więc podstaw do poddania w wątpliwość poczynionych przez organ ARiMR w kontrolowanej sprawie ustaleń faktycznych co do wykluczenia z płatności JPO na rok 2018 powierzchni działki ewidencyjnej nr [...]. Ustalenia te, oparte na zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, nie zostały podważone przez Skarżącego żadnym dowodem uzasadniającym postawienie tym ustaleniom zarzutu dowolności.

W wyniku analizy materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie w kontekście okoliczności podniesionych w skardze (opłata czynszu dzierżawnego, opłata podatku rolnego, skierowanie sprawy na drogę postępowania sądowego, wiek rolnika, deklaracja chęci dalszego dzierżawienia działki nr [...]), które nie są równoznaczne z posiadaniem tytułu prawnego do rozporządzania nieruchomością w określonym celu i w danym okresie, a tym samym nie mają wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa w postępowaniu organu ARiMR, jak i w jego merytorycznym rozstrzygnięciu, które mogłyby zostać wzięte pod rozwagę z urzędu.

W tym stanie sprawy Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza ani przepisów prawa materialnego ani też przepisów postępowania w stopniu, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co w konsekwencji stanowiło podstawę orzeczenia o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Powołane wyżej orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego - http://orzeczenia.nsa.gov.pl