Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 207/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2020-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 92a ust. 2 i 10, art. 92c, art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4, art. 39j ust. 1, art. 39k ust. 1, art. 39m
journal: Dz.U. 2019 poz 2140
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Sędzia WSA Daria Sachanbińska - spr. po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi B. D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 26 maja 2020 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 14 października 2019 r., nr [...], 2) zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego B. D. kwotę 1000 (tysiąc) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 14 października 2019 r., nr [...], Opolski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w Opolu (dalej w skrócie: OWITD), działając na podstawie art. 92a ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 58 [na dzień orzekania przez organ odwoławczy - Dz. U. z 2019 r. poz. 2140]), zwanej dalej ustawą, nałożył na B. D. (zwanego dalej też skarżącym) karę pieniężną w wysokości 2.000 zł, za naruszenie wskazane pod lp. 4.2. i 4.3. załącznika nr 4 do ustawy. Przedstawiając ustalenia stanu faktycznego, organ podał, że w dniu 17 lipca 2019 r. w miejscowości [...] do kontroli drogowej został zatrzymany samochód osobowy, którym kierował skarżący. W chwili zatrzymania w pojeździe znajdowało się dwóch pasażerów. W dniu kontroli skarżący posiadający aplikację [...] w swoim telefonie, uzyskał informację o zleceniu zabrania dwóch pasażerów z [...] ul. [...] do miejscowości [...] ul. [...]. Organ ustalił też, że pasażerowie opłacili przewóz w formie bezgotówkowej przy pomocy aplikacji [...], a kierowca dostał powiadomienie o uiszczeniu należności za przejazd w wys. 10 zł. Natomiast kierowca na żądanie kontrolującego nie okazał wymaganego orzeczenia lekarskiego oraz orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań do pracy w charakterze kierowcy. Powyższe ustalenia kontroli i stwierdzone naruszenia zostały udokumentowane w protokole z dnia 17 lipca 2019 r., podpisanym przez skarżącego bez zastrzeżeń. W dalszej części uzasadnienia organ wskazał na treść przepisów 39a ust. 1, art. 39f ust. 1, art. 39j ust. 1-4, art. 39k ust. 1 i 3, art. 39l ust. 1 oraz art. 92a ust. 2 ustawy. Następnie stwierdził, że analiza dokumentów zgromadzonych w prowadzonym postępowaniu oraz zeznań skarżącego wykazała, że B. D. wykonywał przewóz okazjonalny osób w krajowym transporcie drogowym. W chwili kontroli skarżący nie prowadził działalności gospodarczej i nie przedstawił żadnej informacji lub dokumentów, że wykonywany transport osób odbywał się na zlecenie innych podmiotów, wobec których strona zobowiązywałaby się wykonywać na ich rzecz przewóz. W konsekwencji powyższego organ uznał, że doszło do naruszenia ujętego w lp. 4.2. załącznika nr 4 do ustawy, tj. wykonywania przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, co skutkowało nałożeniem kary w wysokości 1.000 zł. Ponadto wystąpiło naruszenie opisane w lp. 4.3. załącznika nr 4 do ustawy polegające na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy i z tego tytułu należało nałożyć karę w kwocie 1.000 zł. Zauważył OWITD, że w przypadku obu powyższych naruszeń skarżący nie udowodnił, że nie miał wpływu na ich powstanie, w szczególności nie przedstawił żadnych dowodów w tym zakresie. Poza tym, wedle organu, w sprawie brak jest przesłanek uprawniających skarżącego do zwolnienia się od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia, zgodnie z art. 92c ustawy.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, z późn. zm.), zwanej "K.p.a.", poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności:

- zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak wyjaśnienie, czy wykonywane przez skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, oraz brak zweryfikowania przez organ, czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli,

- pominięcie zeznań złożonych przez stronę oraz dokumentacji w postaci umowy zlecenia zawartej z firmą A Sp. z o.o. w zakresie współpracy - co doprowadziło do poczynienia błędnych ustaleń co do podmiotu odpowiedzialnego za ewentualne naruszenia,

- zaniechanie ustalenia, czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego.

Skarżący sformułował również zarzut naruszenia art. 92a ust. 1 i 6 ustawy z zw. z lp. 4.2. i 4.3. załącznika nr 4 polegającego na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości po 1.000 zł w sytuacji, w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o jakim mowa w art. 4 pkt 1 ustawy, w związku z czym skarżący nie był obowiązany do legitymowania się orzeczeniem lekarskim czy orzeczeniem psychologicznym.

Na podstawie tych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania.

W wyniku rozpatrzenia odwołania, Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej w skrócie: GITD) decyzją z dnia 26 maja 2020 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w całości. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia GITD przedstawił przebieg postępowania i powołał, jako mające zastosowanie w sprawie, przepisy art. 4 pkt 22, art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4, art. 39j ust. 1-4, art. 39k ust. 1-3, art. 39m, art. 92a ust. 2, ust. 4 i ust. 8 ustawy. Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji co do stwierdzonych naruszeń i przyjął, że materiał dowodowy potwierdza, iż skarżący wykonywał okazjonalny przewóz osób w imieniu własnym. Z ustaleń zawartych w protokole kontroli nr [...] wynika też, że kierujący pojazdem nie posiadał ważnego na dzień kontroli orzeczenia lekarskiego i psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Ponadto w trakcie kontroli skarżący zeznał, że kiedyś miał badania lekarskie i badania psychologiczne potwierdzające brak przeciwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, ale nie wie czy są ważne. Wyjaśnił również, że nie był na żadnych badaniach ani kursach w związku ze świadczeniem zarobkowego przewozu osób, a miał je zrobić w trakcie pracy po podpisaniu umowy z B. Organ odnotował, że w trakcie postępowania skarżący przedstawił oryginał orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia 12 sierpnia 2019 r. oraz orzeczenie psychologiczne nr [...] z dnia 12 sierpnia 2019 r. o braku przeciwwskazań do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Jednakże badania te zostały wykonane już po kontroli drogowej, która miała miejsce w dniu 17 lipca 2019 r., natomiast do dnia wydania decyzji skarżący nie przedłożył dowodów na okoliczność posiadania ważnych badań lekarskich i psychologicznych w dniu kontroli drogowej. Uwzględniając powyższe, za prawidłowe GITD uznał nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w łącznej wysokości 2.000 zł za naruszenie z lp. 4.2. i 4.3. załącznika nr 4 do ustawy. W dalszej części uzasadnienia, odnosząc się do zarzutów odwołania, organ podkreślił, że protokół kontroli drogowej jest istotnym dowodem w przedmiotowym postępowaniu i jako dokument urzędowy korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń. Istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny. Dlatego protokół z dnia 17 lipca 2019 r. mógł stanowić podstawę ustaleń dotyczących stwierdzonych naruszeń, zwłaszcza że skarżący podpisał protokół bez wnoszenia jakichkolwiek uwag. Dalej organ dowodził, że istotne dla oceny stanu faktycznego sprawy jest ustalenie, iż usługę przewozu osób zamówioną przez pasażerów za pośrednictwem aplikacji [...] zrealizował skarżący, za co została przez pasażera wniesiona opłata w kwocie 6,69 zł. Powyższe potwierdza protokół kontroli drogowej, protokół przesłuchania świadka S. P. i faktura nr [...] z dnia 17 lipca 2019 r. wystawiona S. P. przez B w imieniu A Sp. z o.o. Organ zaznaczył, że [...] to aplikacja służąca wyłącznie do zamawiania usług przewozu osób i inkasowania bezgotówkowo opłaty za przejazd. Korzystający z tej aplikacji kierowcy, realizując zamówione za jej pośrednictwem zlecenia na przewozy osób, pełnią rolę wykonawców przewozu. Organ odwołał się też do wyroku z dnia 20 grudnia 2017 r. w sprawie C-434/15, w którym Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej poddał analizie charakter usług świadczonych poprzez platformę informatyczną, jaką jest np. aplikacja [...], i stwierdził, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu". Z powyższych względów uznał, że skarżący korzystając z aplikacji [...] przy nawiązywaniu kontaktu z klientem, realizował zamówione za jej pośrednictwem zlecenie na przewóz osób oraz uzyskiwał wynagrodzenie za wykonany przewóz. Dodatkowo skarżący wykonywał te usługi w zakresie transportu drogowego i podejmował je we własnym imieniu i na swoją rzecz. Organ stwierdził również, że wbrew przekonaniu skarżącego częstotliwość realizacji przewozu okazjonalnego, zdefiniowanego w art. 4 pkt 11 ustawy, nie ma wpływu na uznanie, że przewóz spełnia przesłanki przewozu okazjonalnego. Poza tym wykonywanie transportu drogowego będzie zachodziło także wówczas, gdy podmiot nie jest przedsiębiorcą i nie prowadzi trwale działalności gospodarczej, lecz faktycznie świadczy odpłatnie usługę przewozu osób lub rzeczy (nawet jednorazowo), odpowiadającą definicji transportu drogowego zawartej w art. 4 pkt 1 ustawy. Za błędny uznał też organ pogląd, że to wyłącznie na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek zgromadzenia dowodów, które świadczą na korzyść strony i mogą być podstawą do zmniejszenia lub uchylenia kary pieniężnej. Zasada oficjalności postępowania dowodowego nie oznacza bowiem, że w jego toku strona może zachowywać się biernie, ponieważ to na stronie spoczywa ciężar wskazania konkretnych faktów i zdarzeń, z których wywodzi określone, korzystne dla siebie skutki prawne. W ocenie organu odwoławczego, postępowanie przed organem pierwszej instancji zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a materiał dowodowy zawarty w aktach sprawy w pełni potwierdza fakt naruszenia przez skarżącego przepisów ustawy. Podkreślił dodatkowo GITD, że kary pieniężne za naruszenia powstałe na gruncie ustawy są określone w sposób sztywny i nie mają charakteru uznaniowego. Końcowo stwierdził, że brak jest podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy, ponieważ skarżący nie przedłożył żadnych wiarygodnych dowodów na potwierdzenie, iż w sprawie zaistniały okoliczności wyłączające jego odpowiedzialność za popełnienie naruszeń. Skarżący ograniczył się wyłącznie do przedstawienia w odwołaniu tez kwestionujących własną odpowiedzialność.

W skardze na powyższą decyzję B. D., reprezentowany przez pełnomocnika, powtórzył zarzuty odwołania i dodatkowo podniósł zarzut naruszenia art. 92a ust. 10 ustawy polegający na wymierzeniu kary pieniężnej na podstawie załącznika nr 4, podczas gdy za ten sam czyn, będący przedmiotem kontroli, skarżącemu wymierzono karę pieniężną w wysokości 12.000 zł zgodnie z decyzją z dnia 14 października 2019 r., nr [...]. Skarżący sformułował również zarzut naruszenia następujących przepisów K.p.a.:

- art. 138 § 1 pkt 1 poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu pierwszej instancji,

- art. 107 § 3 poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu w zakresie konieczności zweryfikowania, czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy, czy też konieczności wyjaśnienia zasad działalności aplikacji [...],

- art. 8 poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

W związku z tym zarzutami skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zwrot kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi B. D. podniósł, że organ nie ustalił, czy czynności przez niego podejmowane mieściły się w definicji krajowego transportu drogowego, określonego w art. 4 pkt 1 ustawy. W tym zakresie odwołał się do definicji działalności gospodarczej, zawartej w art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i art. 3 ustawy Prawo przedsiębiorców. Zaznaczył, że nie tylko nie posiadał statusu przedsiębiorcy, ale również wykonywane przez niego czynności stwierdzone protokołem kontroli nie mają cech wykonywania działalności gospodarczej. Podkreślił, że nie otrzymał wynagrodzenia za swoje czynności od pasażera w kwocie i w sposób podany przez niego. Zapłata za przejazd odbywa się na rzecz platformy internetowej [...] za możliwość skojarzenia kierowcy i pasażera. Na wysokość tej zapłaty w żaden sposób nie ma wpływu stanowisko samego kierowcy. W dalszej kolejności skarżący zwrócił uwagę, że sam fakt jednorazowego wykonania czynności stwierdzonych protokołem kontroli nie świadczy o tym, że czynności te miały cechy zorganizowania czy ciągłości. Jego zdaniem, nie sposób mówić o wykonywaniu działalności gospodarczej w sytuacji, w której dokonano jednorazowego przewozu. Z samego faktu, że wykonał przejazd na określonej trasie, za którą pasażer miał uiścić opłatę, nie wynika, że czynności wykonywane przez skarżącego nosiły znamiona ciągłości czy zorganizowania, a więc elementów niezbędnych by uznać je za czynniki świadczące o wykonywaniu działalności gospodarczej. Natomiast na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie sposób w żadnym razie stwierdzić, że skarżący wykonywał transport drogowy oraz przewóz okazjonalny. Konsekwencją zaś ustalenia, że skarżący nie wykonywał krajowego transportu drogowego oraz że nie wykonywał ani nie wykonuje pracy na stanowisku kierowcy musi być uznanie, że nie podlega on obowiązkowi posiadania orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 92a ust. 10 ustawy skarżący wskazał, że OWITD zaskarżoną decyzją nałożył na niego karę pieniężną w kwocie 2.000 zł, a dodatkowo decyzją z dnia 14 października 2019 r. karę pieniężną w kwocie 12.000 zł. Obie decyzje zostały wydane w związku z naruszeniami stwierdzonymi podczas jednej kontroli w dniu 17 lipca 2019 r., udokumentowanej jednym protokołem kontroli. Tym samym organ powinien ograniczyć wymierzenie kary wyłącznie do kary określonej w załączniku nr 3 do ustawy.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Odnotować też należy, że Sądowi wiadomo z urzędu, iż decyzją z dnia 26 maja 2020 r., nr [...], GITD utrzymał w mocy decyzję OWITD z dnia 14 października 2019 r., nr [...], o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł za naruszenia sankcjonowane w lp. 1.1. i lp. 2.11. załącznika nr 3 do ustawy. Powyższa decyzja również została zaskarżona przez skarżącego do tut. Sądu i stanowi przedmiot odrębnego postępowania prowadzonego pod sygn. akt II SA/Op 206/20.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167, z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność działania organu administracji publicznej, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, jak również trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd z zastrzeżeniem art. 57a, rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji wykazała, że akty te zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi i podjęcie orzeczenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia w przedmiocie nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł stanowiły przepisy cyt. wcześniej ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, nadal zwanej ustawą. Zgodnie z art. 92a ust. 2 ustawy, zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2.000 złotych za każde naruszenie. Przy czym na zasadzie art. 92a ust. 4 ustawy, suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 3.000 złotych.

Wyjaśnić od razu trzeba, że odpowiedzialność przewidziana w art. 92a ust. 2 ustawy nie jest uzależniona od winy i dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego. Określona w tym przepisie kara nie jest zatem konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz jest następstwem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem. Istotą kary, o której mowa we wskazanej regulacji, jest przymuszenie podmiotów w niej wymienionych do respektowania nakazów i zakazów wynikających z przepisów prawa. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego i przypisanych im wysokości kar pieniężnych zawarty został w załączniku nr 4 do ustawy, do którego odsyła art. 92a ust. 8 ustawy. Określone w tym załączniku kary pieniężne zostały ustalone w sposób sztywny, co powoduje, że ich wysokość nie została pozostawiona uznaniu organów i kara nie może być nałożona w innej wysokości niż określona w załączniku.

Powyższe oznacza, że decyzja o nałożeniu kary ma charakter decyzji związanej i wobec stwierdzenia naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego organ, co do zasady, zobowiązany jest do ustalenia kary pieniężnej określonej w załączniku i nałożenia jej w wysokości wynikającej z art. 92a ust. 2 i 4 ustawy. Odstąpienie od nałożenia kary i zwolnienie się przez wykonującego przewóz z odpowiedzialności możliwe jest bowiem jedynie w sytuacji wystąpienia okoliczności przewidzianych w art. 92c ustawy.

Dodać również można, że postępowanie w przedmiocie ustalenia odpowiedzialności i nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 92a ustawy jest postępowaniem administracyjnym, do którego zastosowanie znajdują przepisy K.p.a. Na podstawie art. 93 ust. 7 ustawy, w postępowaniu tym nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.).

W kontekście zarzutów skargi, badając w pierwszej kolejności legalność działań podejmowanych w niniejszej sprawie przez organy w toku postępowania zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji, Sąd stwierdził, że stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób prawidłowy i organy nie dopuściły się naruszenia przepisów regulujących ich działania w tym postępowaniu. Natomiast ocena przeprowadzona na podstawie przyjętych ustaleń znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym.

Przechodząc już do okoliczności rozpoznawanej sprawy, przypomnieć należy, że organy oceniały okoliczności dotyczące zaistnienia naruszenia określonego pod lp. 4.2. załącznika nr 4 do ustawy, polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, oraz naruszenia opisanego w lp. 4.3. ww. załącznika, dotyczącego wykonywania przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, za które ustawodawca przewidział wysokość kary pieniężnej po 1.000 złotych.

Z prawidłowych ustaleń faktycznych organów, znajdujących potwierdzenie w materiale dokumentacyjnym sprawy wynika, że skarżący w dniu 17 lipca 2019 r. wykonywał samochodem osobowym usługę przewozu osób w [...] z ul. [...] na ul. [...]. Usługa została zamówiona przez pasażerów za pośrednictwem aplikacji [...]. Opłata za przejazd również została uiszczona za pomocą tej aplikacji. Skarżący, który także posiadał zainstalowaną aplikację [...], wykonał zatem czynności polegające na odpłatnym przewozie osób. Z akt sprawy wynika nadto, że skarżący nie okazał kontrolującym i nie posiadał na dzień kontroli wymaganego orzeczenia lekarskiego oraz orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań do pracy w charakterze kierowcy. Natomiast obowiązek legitymowania się takimi orzeczeniami przez kierowcę wykonującego przewóz drogowy wynika wprost z art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4, art. 39j ust. 1 i art. 39k ust. 1 ustawy. W przepisach tych wskazano, że kierowca jest uprawniony do wykonywania przewozu drogowego jeśli nie ma przeciwwskazań zdrowotnych oraz przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, co stwierdza się przez poddanie kierowcy odpowiednim badaniom lekarskim oraz psychologicznym. Po myśli art. 39m ustawy, wymagania wskazane w art. 39a-39l stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy lub innej osoby osobiście wykonującej przewóz drogowy. Skarżący jako osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym (kierowca), zgodnie z art. 39m ustawy, był zatem zobowiązany posiadać stosowne orzeczenie lekarskie i psychologiczne.

W ocenie Sądu, prawidłowo organy uznały, że skarżący wykonywał przewóz osób we własnym imieniu, mieszczący się w pojęciu krajowego transportu drogowego i był to przewóz okazjonalny. Według bowiem z art. 4 pkt 1 ustawy, krajowy transport drogowy to podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju (...), na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Z kolei po myśli art. 4 pkt 11 ustawy, przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Zgodnie z art. 18 ust. 4a ustawy, przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się uwagę, że zwięzłość definicji przewozu okazjonalnego zawartej w ustawie o transporcie drogowym wymusza - celem prawidłowego zdefiniowania tego pojęcia - sięgnięcie do kryteriów charakteryzujących przewóz okazjonalny, wynikających z przepisów prawa wspólnotowego, tj. rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 (Dz. U. UE L 300 s. 88). Zgodnie z art. 2 pkt 4 tego rozporządzenia, za usługi okazjonalne uznaje się usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika. Tak więc przewóz okazjonalny należy rozumieć jako odnoszący się do określonej okazji, okoliczności, sytuacji, wywołany przez nią, dostosowany do niej. W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 września 2007 r., sygn. akt I OSK 1361/06, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W świetle powyżej powiedzianego nie budzi wątpliwości Sądu, że wykonywany w dniu 17 lipca 2019 r. przez skarżącego przewóz osób miał niewątpliwie charakter okazjonalny i zarobkowy. Oceny tej nie zmienia okoliczność, że usługa przewozu została zamówiona przez aplikację internetową [...]. Jak trafnie wskazał organ odwoławczy, w wyroku z dnia 20 grudnia 2017 r. o sygn. akt C-434/15 Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wskazał, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Usługa pośrednictwa w przekazywaniu zleceń przewozowych złożonych za pomocą aplikacji mobilnych, pomiędzy pasażerami a kierowcami nie ogranicza się do usługi pośrednictwa polegającej na umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską. Usługa pośrednictwa polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo to dostarcza aplikację, bez której, po pierwsze, kierowcy nie świadczyliby usług przewozowych, a po drugie, osoby chcące przebyć trasę miejską nie miałyby dostępu do usług tych kierowców.

W tych okolicznościach należy przyjąć, że skarżący korzystając z aplikacji [...] przy nawiązywaniu kontaktu z klientami pełnił rolę przewoźnika w rozumieniu ustawy i we własnym imieniu realizował usługę w zakresie transportu drogowego, niezależnie od tego ile razy świadczył w ten sposób usługi przewozu. W konsekwencji skarżący wykonywał usługi w zakresie transportu drogowego i usługi te były faktycznie przewozem okazjonalnym.

Nie ma również znaczenia dla odpowiedzialności skarżącego za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego to, że nie prowadzi on zarejestrowanej działalności gospodarczej. Wykonywanie transportu drogowego podlegające sankcji jest działaniem faktycznym polegającym na przewozie osób lub rzeczy w taki sposób, że odpowiada on wykonywaniu transportu drogowego. Czynności wykonywane przez skarżącego, aby zostały zakwalifikowane jako wykonywanie transportu drogowego, nie muszą stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, w tym ewidencjonowanej (por. wyrok NSA z dnia 3 kwietnia 2019 r., sygn. akt II GSK 701/17). W kontrolowanej sprawie uznać trzeba, że skarżący wykonywał w dniu kontroli inne czynności związane z przewozem (przewóz okazjonalny) w rozumieniu art. 4 pkt 11 ustawy we własnym imieniu. Niewątpliwie zatem skarżący ponosi odpowiedzialność za brak w dniu kontroli orzeczenia lekarskiego i psychologicznego. W konsekwencji powyższego organy trafnie uznały, że w przypadku skarżącego doszło do naruszenia sankcjonowanego w lp. 4.2. i 4.3. załącznika nr 4 do ustawy.

W ocenie Sądu, pomimo prawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie oraz właściwej kwalifikacji przypisanych skarżącemu naruszeń organy naruszyły normę określoną w art. 92a ust. 10 ustawy. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli czyn będący naruszeniem, o którym mowa w załączniku nr 3 do ustawy, stanowi jednocześnie naruszenie, o którym mowa w załączniku nr 4 do ustawy, w przypadku podmiotu wykonującego przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem będącego jednocześnie osobą, o której mowa w ust. 2, nakłada się wyłącznie karę pieniężną, o której mowa w ust. 1. Na tle wykładni powołanego przepisu w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyrażony został pogląd, który skład orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela, że w przytoczonym przepisie ustawodawca stanął na stanowisku, iż w takim skonfigurowaniu, w którym ten sam czyn realizuje znamiona deliktów administracyjnych wymienionych w załączniku nr 3 i nr 4 do ustawy, karę wymierza się wyłącznie w oparciu o art. 92a ust. 1 ustawy, a więc za naruszenia określone w załączniku nr 3. Poprzez ten sam czyn w kontekście przepisu art. 92a ust. 10 ustawy należy rozumieć jedno zachowanie, jedno działanie, podjęte w przyjętych ramach miejscowo-czasowych, oceniane z perspektywy norm prawnych zrekonstruowanych w oparciu o przepisy tej ustawy. Tak ramy czasowe weryfikowanego działania, jak i jego zlokalizowanie wynikać muszą każdorazowo ze sporządzonego na podstawie art. 74 ustawy protokołu kontroli. Jeżeli tak rozumiany czyn wyczerpuje znamiona deliktów administracyjnych wskazanych w załącznikach nr 3 i nr 4 do ustawy, a podmiot który się ich dopuścił kwalifikuje się i jako podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem (art. 92a ust. 1 ustawy), i jako inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym (art. 92a ust. 2 ustawy), to karę - stosownie do art. 92a ust. 10 ustawy - można wówczas wymierzyć wyłącznie na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy za naruszenia określone w załączniku nr 3. Zgodnie bowiem z art. 92a ust. 7 i ust. 8 ustawy, wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, określa załącznik nr 3 do ustawy, a wykaz naruszeń, o których mowa w ust. 2, określa załącznik nr 4 do ustawy (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 29 października 2020 r., sygn. akt II SA/Ol 599/20; wyrok WSA w Szczecinie z dnia 24 września 2020 r., sygn. akt II SA/Sz 101/20; wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 12 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Bd 698/20; wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 28 października 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 777/20).

Sądowi wiadomo z urzędu, że pod sygn. akt II SA/Op 206/20 została zarejestrowana skarga B. D. na decyzję z dnia 26 maja 2020 r., nr [...], którą GITD utrzymał w mocy decyzję OWITD z dnia 14 października 2019 r., nr [...], o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej - stosownie do treści art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 ustawy - w wysokości 12.000 zł za naruszenia sankcjonowane w lp. 1.1. i lp. 2.11. załącznika nr 3 do ustawy, stwierdzone podczas tej samej kontroli przeprowadzonej w dniu 17 lipca 2019 r.

W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że za ten sam czyn opisany w protokole kontroli z dnia 17 lipca 2019 r., tj. przewóz osób, wymierzono skarżącemu karę zarówno na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy za delikty określone w załączniku nr 3 do ustawy, jak i na podstawie art. 92a ust. 2 ustawy za delikty określone w załączniku nr 4 do ustawy. Organy przypisały skarżącemu odpowiednio status podmiotu wykonującego transport drogowy oraz innej osoby wykonującej czynności związane z przewozem drogowym. W opisanych okolicznościach zastosowanie powinna znaleźć norma kolizyjna określona w art. 92a ust. 10 ustawy, co uszło uwadze organów obu instancji.

Z przyczyn przedstawionych wyżej należało uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję OWITD z dnia 14 października 2019 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 1 sentencji wyroku. Natomiast rozstrzygnięcie o kosztach, zawarte w punkcie 2 sentencji wyroku, uzasadnia przepis art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. Na wysokość tych kosztów składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 900 zł, wynikające z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800, z późn. zm.).

Rzeczą organu przy ponownym rozpatrywaniu sprawy będzie uwzględnienie przedstawionej oceny prawnej i usunięcie dostrzeżonych naruszeń prawa, zgodnie z dyspozycją art. 153 P.p.s.a.