Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 490/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6060 Poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 149 § 2, art. 150 § 2, art. 151 § 1, art. 156 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (spr.) Sędziowie NSA Anna Robotowska Małgorzata Korycińska Protokolant Beata Kołosowska po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. Spółki z o.o. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 19 listopada 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 1215/12 w sprawie ze skargi K. Spółki z o.o. w K. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od K. Spółki z o.o. w K. na rzecz Ministra Środowiska 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 1215/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę K. Sp. z o.o. w K. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] kwietnia 2012 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zmieniającej koncesję na wydobywanie surowca skalnego.

Przedstawiając stan sprawy Sąd I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. Marszałek Województwa [...] uwzględniając wniosek P. Sp. z o.o. w K., zmienił - przez przedłużenie terminu ważności oraz zmniejszenie terenu górniczego - koncesję Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia [...] maja 1996 r. i decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] września 2001 r. na wydobywanie surowca skaleniowego ze złoża "K." położonego na terenie gminy M.

Wobec tego, że powyższa decyzja, wbrew wymaganiom art. 16 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze (tekst jedn. Dz. U. z 2005r. Nr 228, poz. 1947 ze zm.; dalej: p.g.i g.) w zw. z art. 106 ustawy z dnia z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: k.p.a.), wydana została bez wystąpienia o uzgodnienie przez Ministra Gospodarki, Marszałek Województwa [...] działając z urzędu, wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r., uzyskał brakujące zezwolenie Ministra Gospodarki i dokonał zmiany koncesji decyzją z dnia [...] marca 2007 r. przez przedłużenie terminu jej ważności oraz zmniejszenie terenu górniczego.

Na wniosek P. Sp. z o.o. decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. Marszałek Województwa [...] uzupełnił swoją decyzję z dnia [...] marca 2007 r. o rozstrzygnięcie o uchyleniu decyzji z dnia [...] grudnia 2006 r.

W wyniku złożonych sprzeciwów Prokuratora Okręgowego w J. z dnia 10 marca 2009 r. Minister Środowiska wszczął z urzędu dwa postępowania o stwierdzenie nieważności ostatecznych decyzji Marszałka Województwa [...]: z dnia [...] stycznia 2008 r. i z dnia [...] marca 2007 r.

W konsekwencji powyższego, decyzją z dnia [...] października 2010 r. Minister Środowiska stwierdził nieważność decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. jako wydanej z rażącym naruszeniem art. 58 § 1 i art. 111 § 1 k.p.a. Decyzja ta stała się ostateczna.

Decyzją z dnia [...] października 2010 r. Minister Środowiska stwierdził nieważność decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] marca 2007 r. Uzasadniając rozstrzygnięcie wskazał, że decyzja ta:

po pierwsze: została podjęta w sprawie rozstrzygniętej wcześniej inną ostateczną decyzją tego samego organu (przesłanka z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.), tj. decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r., która pozostała nadal w obrocie prawnym,

po drugie: decyzja której nieważność stwierdzono, rażąco narusza art. 151 k.p.a., gdyż Marszałek Województwa [...] prowadził postępowanie zmierzające do wydania decyzji w trybie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., a podjął decyzję na podstawie art. 155 k.p.a. dokonując jedynie zmiany koncesji, pozostawiając natomiast w obrocie prawnym decyzję z dnia [...] grudnia 2006 r. Decyzja wydana po wznowieniu postępowania administracyjnego, zawierająca takie rozstrzygnięcie, była zatem dotknięta wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.,

po trzecie: organ uznał, że decyzja wydana w wyniku wznowionego postępowania administracyjnego rażąco narusza przepisy art. 20 ust. 2 pkt 3 p.g.i g., który przewiduje, że wniosek o zmianę koncesji na wydobywanie kopaliny metodą odkrywkową powinien zawierać określenie prawa wnioskodawcy do terenu, w ramach którego projektowana działalność ma być wykonywana lub przyrzeczenie jego ustanowienia. Zgodnie z dyspozycją art. 16 ust. 5a p.g.i g., do zmiany koncesji stosuje się odpowiednio przepisy o jej udzielaniu. W aktach sprawy brak tymczasem dowodu, że Spółka P. występując do Marszałka Województwa [...] legitymowała się jakimkolwiek prawem do działki nr [...] stanowiącej drogę gminną, a położonej w granicach projektowanego obszaru górniczego. Nie został również przedłożony dowód przyrzeczenia ustanowienia prawa do spornej działki.

po czwarte: decyzja wydana została przez organ niewłaściwy w sprawie. Skoro bowiem przesłanką wznowienia postępowania było wydanie decyzji bez uzyskania wymaganego prawem uzgodnienia z Ministrem Gospodarki, to doszło do tego w wyniku uchybienia Marszałka Województwa [...]. W tej sytuacji organem właściwym do wznowienia postępowania był organ wyższego stopnia.

Rozpoznając ponownie sprawę Minister Ochrony Środowiska decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] października 2010 r. wskazując brak nowych okoliczności podważających zasadność podjętej decyzji.

W wyniku rozpatrzenia skarg P. Sp. z o.o. i K. Sp. z o.o. na decyzję Ministra Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2010 r., prawomocnym wyrokiem z dnia 12 września 2011 r., sygn. akt. VI SA/Wa 551/11 WSA w W., stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, uznając, że przeniesienie koncesji z P. Sp. z o.o. na K. Sp. z o.o. dokonane decyzją Marszałka Województwa [...] z dnia [...] listopada 2010 r. skutkowało tym, że P. Sp. z o.o. nie jest już podmiotem uprawnionym z koncesji. W konsekwencji zaskarżona decyzja zawierała niewłaściwe określenie strony postępowania, bowiem została doręczona wyłącznie do P. Sp. z o.o., podczas gdy K. Sp. z o.o. jej nie otrzymała.

Minister Środowiska ponownie rozpatrując sprawę zaskarżoną decyzją z [...] kwietnia 2012 r. uznał, że jedyną zmianą w stosunku do stanu sprawy przed wyrokiem sądu jest zmiana adresata koncesji. Postępowanie nie ujawniło nowych okoliczności uzasadniających zmianę bądź uchylenie decyzji z dnia [...] października 2010 r. Ponadto Minister Środowiska stwierdził, że o przeniesieniu koncesji dowiedział się dopiero ze skarg złożonych do WSA w W.

Skargę na powyższą decyzję do WSA w W. wniosła K. Sp. z o.o.

Sąd I instancji rozstrzygając w sprawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), w pierwszej kolejności stwierdził, że miał na uwadze treść art. 153 p.p.s.a. oraz prawomocny wyrok WSA w W. z dnia 12 września 2011 r., sygn. akt. VI SA/Wa 551/11, w którym Sąd ten uznał, że przeniesienie koncesji z P. sp. z o.o. na K. sp. z o.o. decyzją Marszałka Województwa [...] z dnia [...] listopada 2010 r. skutkowało tym, że P. sp. z o.o. nie jest podmiotem uprawnionym z koncesji.

Dalej, Sąd podzielił ocenę Ministra Środowiska, że decyzja z dnia [...] marca 2007r. podjęta została w wyniku wznowienia postępowania. Decyzja ta nie tylko powoływała się na wadliwą podstawę prawną art. 155 k.p.a., ale została podjęta w sprawie rozstrzygniętej wcześniej inną ostateczną decyzją tegoż organu tj. decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r., która pozostaje w obrocie prawnym. Wydanie decyzji z dnia [...] marca 2007 r. dotyczyło zatem sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Oznaczało to kwalifikowaną wadę określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.

Jak podał Sąd I instancji, celem wydania decyzji z dnia [...] grudnia 2006 r. i z dnia [...] marca 2007 r. była zmiana koncesji nr [...] zgodnie z żądaniem P. Sp. z o.o. przedłużenia terminu obowiązywania koncesji oraz zmniejszenia obszaru górniczego - na podstawie art. 155 k.p.a. W tej sytuacji, decyzja z dnia [...] marca 2007 r. podjęta w wyniku wznowienia postępowania "rażąco" naruszała prawo, bowiem jej przedmiot był tożsamy z przedmiotem decyzji z dnia [...] grudnia 2006 r. i - wbrew poglądowi skarżącej - organ prawidłowo ocenił, że zachodziła przesłanka stwierdzenia nieważności określona w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.

WSA stwierdził, że zgodnie z art. 16 ust. 5a p.g.i g. do zmiany koncesji stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące jej udzielenia. Wniosek o dokonanie zmiany koncesji poprzez wydłużenie jej terminu winien zatem odpowiadać wymaganiom wynikającym z art. 18-20 p.g. i g. Art. 20 ust. 2 pkt 3 tej ustawy przewiduje, że wniosek o zmianę koncesji na wydobywanie kopaliny metodą odkrywkową powinien zawierać określenie prawa wnioskodawcy do terenu, w ramach którego projektowana działalność ma być wykonywana lub przyrzeczenie jego ustanowienia. W aktach sprawy brak jest dowodu, że Spółka P. występując do Marszałka Województwa [...] legitymowała się jakimkolwiek prawem do działki nr [...] stanowiącej drogę gminną, a położonej w granicach projektowanego obszaru górniczego. Nie został również przedłożony dowód przyrzeczenia ustanowienia prawa do przedmiotowej działki.

Organ koncesyjny prawidłowo zatem, zdaniem WSA, ocenił, że jeśli zamiarem wnioskodawcy było, by obszar górniczy objęty zmienioną koncesją obejmował działkę nr [...], stanowiąca drogę gminną, to wniosek koncesyjny musiał w tej części odpowiadać wszystkim ustawowo określonym wymaganiom. Jeżeli natomiast wnioskodawca nie zamierzał prowadzić wydobycia w granicach ww. działki, to powinien wnosić o dokonanie zmiany granic obszaru górniczego. Nie budzi też wątpliwości, że przedsiębiorca posiadający koncesję na wydobywanie kopaliny metodą odkrywkową, bądź wstępujący w prawa dotychczasowego koncesjonariusza w wyniku decyzji przenoszącej koncesję, podjętej w dniu [...] listopada 2001 r., musi wykazać się prawem do nieruchomości gruntowych bądź przyrzeczeniem ich ustanowienia.

Sąd podzielił również ocenę i argumentację - zaprezentowaną przez organ -dotyczącą wydania decyzji z dnia [...] marca 2007 r. przez organ niewłaściwy w sprawie.

WSA nie podzielił stanowiska, jakoby decyzja Marszałka Województwa [...] z dnia [...] marca 2007 r. spowodowała nieodwracalne skutki prawne, tym bardziej, że w obrocie prawnym pozostaje decyzja z dnia [...] grudnia 2006 r.

Sąd stwierdził też, że decyzja z dnia [...] marca 2007 r., wydana w trybie postępowania wznowieniowego rażąco narusza art. 151 k.p.a. Marszałek Województwa [...], powołując się na art. 155 k.p.a. dokonał jedynie zmiany koncesji, pozostawiając natomiast w obrocie prawnym decyzję z dnia [...] grudnia 2006 r. Decyzja wydana po wznowieniu postępowania administracyjnego dotknięta jest zatem wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i skutkuje stwierdzeniem nieważności.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła Spółka K. zaskarżając to orzeczenie w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wyrokowi zarzuciła naruszenie:

I. przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 134 § 1 p.p.s.a., poprzez:

a) rozstrzyganie poza granicami sprawy, skutkiem wniesienia skargi na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] kwietnia 2012 r. jedynie przez K. Sp. z o.o. - Sąd I instancji odnosił się do twierdzeń i zarzutów podniesionych przez K. Sp. z o.o. oraz P. Sp. z o.o. w skargach na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] grudnia 2010 r., które zostały rozstrzygnięte prawomocnym wyrokiem WSA w W. z dnia 12 września 2011 r. (sygn. akt: VI SA/Wa 551/11); (...)

b) pominięcie, że we wniesionej skardze K. Sp. z o.o. zarzucała zaskarżonej decyzji naruszenie również art. 156 § 1 pkt 2, art. 156 § 1 pkt 3 oraz art. 156 § 2 k.p.a., przez co Sąd I instancji błędnie określił granice rozpatrywania sprawy, co również mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy,

2. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez:

a) nieodniesienie się przez Sąd I instancji do podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 110, poz. 1190),

b) błędne ustalenie, że celem wydania decyzji z dnia [...] grudnia 2006 r. i z dnia [...] marca 2007 r. była zmiana koncesji nr [...] zgodnie z żądaniem P. Sp. z o.o. przedłużenia terminu obowiązywania koncesji oraz zmniejszenia obszaru górniczego, podczas gdy wniosek P. Sp. z o.o. o zmianę koncesji odnosił się do przedłużenia terminu obowiązywania koncesji oraz zmniejszenia terenu górniczego,

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:

1. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, skutkiem czego przyjęto, że decyzja z [...] marca 2007 r. powołująca się na art. 155 k.p.a., mimo wskazania w uzasadnieniu tej decyzji (stanowiącym jej integralną część), że jest wydawana wskutek wznowienia postępowania - rażąco narusza prawo,

2. art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, skutkiem czego przyjęto, że decyzja Marszałka Województwa [...] z dnia [...] marca 2007 r. dotyczy sprawy rozstrzygniętej już ostateczną decyzją Marszałka Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. - podczas gdy, decyzja Marszałka Województwa [...] z dnia [...] marca 2007 r. wydawana była w trybie wznowienia postępowania w zmienionym stanie faktycznym sprawy, a zatem nie zachodzi tożsamość spraw zakończonych ww. decyzjami,

3. art. 156 § 2 k.p.a., poprzez niezastosowanie tego przepisu w sytuacji, gdy decyzja Marszałka Województwa[...] z dnia [...] marca 2007 r. wywołała nieodwracalne skutki prawne,

4. art. 20 ust. 2 pkt 3) w zw. z art. 16a ust. 5 p.g.i g., poprzez błędną wykładnię tego przepisu, skutkiem czego Sąd I instancji przyjął, że w toku postępowania w sprawie zmiany koncesji wnioskodawca winien przedłożyć dowód istnienia (bądź dowód przyrzeczenia jego ustanowienia) prawa wnioskodawcy do wszystkich nieruchomości gruntowych położonych w granicach obszaru górniczego, nie jedynie do tych nieruchomości, w granicach których ma być wykonywana zamierzona działalność w zakresie wydobywania kopaliny metoda odkrywkową,

5. art. 16 ust. 5a p.g.i g., poprzez błędną wykładnię, skutkiem której pominięto, że do zmiany koncesji jedynie odpowiednio a nie wprost stosuje się przepisy o jej udzieleniu, a zatem organy winny stosować jedynie te przepisy, które pozostają w bezpośrednim związku z dokonywaną zmianą i jej zakresem,

6. art. 20 ust. 2 pkt 3) p.g.i g., poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu, polegające na zastosowaniu przywołanej regulacji w sytuacji, gdy z uwagi na zakres wnioskowanej zmiany koncesji oraz przepis art. 16a ust. 5 p.g.i g. w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] marca 2007r. - organ nie był zobligowany do badania posiadania przez wnioskodawcę tytułu prawnego do nieruchomości, w granicach których ma być wykonywana zamierzona działalność w zakresie wydobywania kopaliny metodą odkrywkową,

7. art. 5 ust. p.g. i g., poprzez niezastosowanie tego przepisu, skutkiem czego Sąd I instancji pominął, że rozpoznając wniosek o zmianę koncesji - organ nie był uprawniony do badania posiadania przez P. Sp. z o.o. tytułu prawnego do działki nr [...],

8. art. 8 k.p.a., poprzez niezastosowanie tego przepisu, skutkiem czego Sąd I instancji pominął, że w świetle wykładni art. 16a ust. 5 p.g.i g. dokonanej przez Ministra Środowiska - przy rozpatrywaniu wniosku o zmianę koncesji "wymagania dotyczące udzielenia koncesji i wynikające z nich procedury powinny znaleźć zastosowanie jedynie wtedy, gdy uzyskana w ich wyniku wiedza byłaby istotna dla dokonania wnioskowanej zmiany",

9. art. 16 oraz art. 7 k.p.a., poprzez niezastosowanie tego przepisu i dokonywanie badania tytułu prawnego do działki nr [...] w sytuacji, gdy decyzja koncesyjna jest ostateczna,

10. art. 151 k.p.a., poprzez błędną wykładnię tego przepisu skutkującą przyjęciem, że w każdej sytuacji, w której wydając rozstrzygnięcie w trybie wznowienia postępowania - organ nie orzekł o uchyleniu decyzji dotychczasowej - ma miejsce rażące naruszenie tego przepisu,

11. art. 150 § 1 w zw. z art. 150 § 2 k.p.a., poprzez błędną wykładnię tego przepisu, skutkiem której uznano, że w każdym przypadku, w którym decyzja wydana została bez wymaganego prawem uzgodnienia, o którym mowa w art. 106 k.p.a. organem właściwym do wznowienia postępowania jest organ wyższego stopnia, nawet w sytuacji, gdy brak uzgodnienia nie był zamierzonego działania organu, który wydał decyzję z dnia [...] marca 2007r.,

12. art. 150 § 2 w zw. z art. 149 § 2 k.p.a. poprzez błędną wykładnię tego przepisu, skutkującą przyjęciem, że w każdym przypadku, w którym decyzja wydana została bez wymaganego prawem uzgodnienia, o którym mowa w art. 106 k.p.a. - organem właściwym do wznowienia postępowania jest organ wyższego stopnia, podczas gdy dopiero po wznowieniu postępowania możliwe jest badanie przyczyn wznowienia,

13. art. 157 § 1 k.p.a., poprzez błędne zastosowanie tego przepisu w sytuacji, gdy decyzja z dnia [...] marca 2007 r. wydawana była po wznowieniu postępowania, a nie w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji,

14. art. 7 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie, skutkiem czego pominięto, że stwierdzenie po ponad 5 latach - nieważności ostatecznej decyzji, której wadliwość nie jest przejawem ewidentnego bezprawia - narusza słuszny interes uprawnionego z koncesji.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Środowiska wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie kosztów postępowania w wysokości 360 zł.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma podstaw uzasadniających wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku.

Wyrokiem tym Sąd I instancji oddalił skargę na decyzję Ministra Środowiska w przedmiocie stwierdzenia nieważność decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] marca 2007 r. nr [...], którą - po wznowieniu postępowania, uprzednio zakończonego decyzją zmieniającą koncesję - ponownie dokonano tożsamej zmiany tej koncesji (przez wydłużenie terminu ważności oraz zmniejszenie terenu górniczego).

Przede wszystkim - wbrew zarzutom skargi kasacyjnej - Sąd I instancji zasadnie uznał, że wskazana wyżej decyzja nr [...] z dnia [...] marca 2007 r., rażąco narusza art. 151 k.p.a. W konsekwencji, stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. trafnie uznał za uzasadnione.

Art. 151 w § 1 k.p.a. stanowił bowiem, że właściwy organ administracji publicznej, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 (tzn. postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy) wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.

Z treści przepisu jednoznacznie wynika więc, że postępowanie w sprawie wznowienia postępowania kończy się wydaniem decyzji, która w zależności od rezultatów przeprowadzonego postępowania wznowieniowego może przybrać jedną ze ściśle prawem przewidzianych postaci. Nie ulega kwestii, że wydanie nowej decyzji, rozstrzygającej o istocie sprawy, może nastąpić wyłącznie po uchyleniu decyzji dotychczasowej.

W tym stanie rzeczy wydanie w postępowaniu wznowieniowym decyzji zmieniającej koncesję - bez uprzedniego uchylenia decyzji wcześniej wydanej w tym przedmiocie, a to decyzji z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] - nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa.

W orzecznictwie ukształtował się bowiem pogląd, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa. (por. np. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2008 r., sygn. akt I OSK 1683/11).

Zdaniem składu orzekającego nie ulega wątpliwości, że przepis art. 151 § 1 k.p.a. jest w swej treści jednoznaczny. Jego naruszenie w tej sprawie jest oczywiste. Skutkiem tego uchybienia jest zaś to, że w obrocie pozostają dwie decyzje w tym samym przedmiocie, dokonujące tożsamych zmian tej samej koncesji - co nie może zostać zaakceptowane.

Nietrafny jest też zarzut, że kontrolowana zaskarżonym wyrokiem decyzja wydana została - czego WSA nie dostrzegł - z naruszeniem art. 156 § 2 k.p.a.

Istotnie, zgodnie z tym przepisem nie stwierdza się nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w § 1 pkt 1, 3, 4 i 7, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne.

Jednakże - jak już wyjaśniono - przyczyną uzasadniającą stwierdzenie nieważności wskazanej wyżej decyzji nr [...] jest naruszenie prawa, a to art. 151 § 1 k.p.a. w sposób rażący w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W tym stanie rzeczy ocena czy skutki decyzji, nieważność której stwierdzono, są nieodwracalne - jest bezprzedmiotowa. Zarzut uchybienia art. 156 § 2 jest więc chybiony.

Sądowi I instancji nie można przy tym postawić skutecznego zarzutu naruszenia art. 134 i 141 § 4 p.p.s.a. Oba przepisy mają bowiem charakter przepisów postępowania, które mogą stanowić skuteczną podstawę kasacyjną tylko jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W orzecznictwie trafnie przyjmuje się, że to na stronie wnoszącej skargę kasacyjną spoczywa obowiązek wykazania nie tylko tego, że zaskarżony wyrok narusza przepisy postępowania, lecz również tego, że naruszenie to mogło mieć wpływ, i to istotny, na wynik sprawy. Skuteczne podniesienie takiego zarzutu wymaga wykazania istnienia związku przyczynowego między wspomnianym naruszeniem a treścią rozstrzygnięcia polegającego na tym, że gdyby do tego uchybienia nie doszło, to treść rozstrzygnięcia byłaby inna (por. np. wyrok NSA z dnia 13 września 2013 r., sygn. akt I FSK 1174/12).

Tymczasem w skardze kasacyjnej nie wywiedziono jakiegokolwiek wpływu na rozstrzygniecie - a tym bardziej istotnego - takich wad jak omyłkowe wskazanie w uzasadnieniu liczby podmiotów wnoszących skargi, zakresu żądanych zmian koncesji czy nieodniesienia się do wszystkich zarzutów. Podnieść należy też, że rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" - w rozumieniu objętego podstawami skargi kasacyjnej art. 134 § 1 p.p.s.a. - oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której skargę wniesiono. Granice sprawy pozostają przy tym w związku z zagadnieniem tożsamości sprawy administracyjnej, na która składają się elementy przedmiotowe i podmiotowe. Granic sprawy, o których mowa we wskazanym przepisie, nie wyznaczają więc zarzuty skargi. Tak więc ewentualne nieodniesienie się wprost do wszystkich zarzutów skargi nie świadczy o istotnym naruszeniu art. 134 § 1 p.p.s.a.

Jak wynika z rozważań zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, Sąd I instancji - kontrolując legalność decyzji w przedmiocie stwierdzenia nieważności - odniósł się do stosowania w sprawie o zmianę koncesji art. 16 ust. 5a oraz art. 20 ust. 2 pkt 3 Prawa górniczego i geologicznego. Wskazał nadto, że decyzja nr [...] z [...] marca 2007 r. wadliwie powoływała w podstawie prawnej art. 155 k.p.a. Co do powyższych przepisów prawa Sąd I instancji nie stwierdził jednak ich rażącego naruszenia w sprawie i nie wiązał ich z przesłankami stwierdzenia nieważności ww. decyzji. Uznać należy więc, że zarzuty sformułowane w pkt od 4 do 8 petitum skargi kasacyjnej w istocie nie dotyczą istoty sprawy i jako takie nie mogą być skuteczne.

Skoro - co już podnoszono - kontrolowana w sprawie decyzja w przedmiocie stwierdzenia nieważności znajduje oparcie w treści art. 156 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z rażącym naruszeniem art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. – to zarzuty naruszenia art. 16 (zasada trwałości decyzji) jak i art. 7 tej ustawy – przez nieuwzględnienie słusznego interesu strony są całkowicie nieuzasadnione.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku nie zasługiwał na uwzględnienie – mimo iż dalej idące zarzuty są częściowo trafne.

W szczególności zgodzić należy się z autorem skargi kasacyjnej, że Sąd I instancji wadliwie - z naruszeniem art. 150 § 2 k.p.a. przyjął, że decyzja, nieważność której stwierdzono, została wydana przez organ niewłaściwy w sprawie.

Według § 1 art. 150 powołanej ustawy organem właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Stosownie do § 2 jeżeli przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu wymienionego w § 1, o wznowieniu postępowania rozstrzyga organ wyższego stopnia, który równocześnie wyznacza organ właściwy w sprawach wymienionych w art. 149 § 2 k.p.a.

Zdaniem składu orzekającego podzielić należy pogląd, że przyczyna wznowienia leżąca po stronie tego organu - w rozumieniu przytoczonej regulacji - ma miejsce w takich sytuacjach jak niezastosowanie instytucji wyłączenia pracownika, świadome i celowe sfałszowanie dokumentu, dopuszczenie się przestępstwa przy wydaniu decyzji. Słowa: "przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu" trafnie interpretowane są jako odesłanie do art. 145 § 1 punktu 2 i 3 k.p.a. (por. komentarz do art. 150 w: B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz"). Tak więc za przyczynę wznowienia leżącą po stronie organu nie może być uznane każde uchybienie proceduralne, którego dopuści się organ w toku postępowania. W tym stanie rzeczy fakt, że w rozpoznawanej sprawie powodem wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. zmieniającą koncesję - przez przedłużenie terminu jej ważności i zmniejszenie terenu górniczego - było naruszenie art. 106 k.p.a. nie uzasadnia określenia właściwości organu na podstawie art. 150 § 2 k.p.a.

Z tych wszystkich względów, mając na uwadze całokształt poczynionych rozważań, skarga kasacyjna podlegała oddaleniu.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania znajduje oparcie w art. 204 pkt 1 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. (tekst jedn. Dz. U z 2013 r. Nr 490).