Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1637/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2022-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 31zo
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Kraus (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Alicja Stępień Sędzia NSA Sławomir Kozik po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 lutego 2022 r. sprawy ze skargi M.B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 17 grudnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od kwietnia do maja 2020 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 9 września 2020 r. nr [...] 2. zasądza od organu na rzecz skarżącej kwotę 497 (słownie: czterysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

1. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej jako "ZUS" lub "organ"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej jako "k.p.a.") oraz art. 31zq ust. 8 w zw. z art. 31zq ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywoływanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm., dalej jako "ustawa o COVID-19"), utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] 2020 r. odmawiającą prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od kwietnia 2020 r. do maja 2020 r.

2. Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy:

2.1. Wnioskiem z dnia [...] 2020 r. M. B. (dalej jako "Skarżąca") wniosła o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r. – za osoby ubezpieczone. Decyzją z dnia [...] 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. odmówił Skarżącej prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, za okres od marca 2020 r. do maja 2020 r. Wnioskiem z dnia [...] 2020 r. Skarżąca wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za miesiące kwiecień i maj 2020 r. – jako płatnik składek, który ma zgłoszonych do ubezpieczeń społecznych innych ubezpieczonych (również siebie). Pismem z dnia [...] 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. poinformował Skarżącą, że złożony przez nią wniosek nie pozwana na ustalenie prawa do zwolnienia i zwrócił się o udzielenie wyjaśnień i dokonanie korekty wniosku. W piśmie z dnia [...] 2020 r. Skarżąca przedstawiła swoje stanowisko w sprawie.

2.2. Decyzją z dnia [...] 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G., działając na podstawie art. 31zq ust. 7 ustawy o COVID-19 w związku z art. 83 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2020 r., poz. 266 ze zm., dalej jako "u.s.u.s."), odmówił Skarżącej prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od kwietnia 2020 r. do maja 2020 r.

W uzasadnieniu ww. decyzji organ powołał art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19 i stwierdził, że Skarżąca zgłoszona była jako płatnik składek przed dniem 1 lutego 2020 r., w związku z czym wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania składek rozpatrywany jest na dzień 29 lutego 2020 r. Na dzień rozpatrywania wniosku Skarżąca nie zatrudniała tymczasem pracowników, więc jej wniosek jest niepoprawny. W związku z powyższym nie przysługuje jej prawo do zwolnienia z opłacenia ww. należności.

2.3. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Zakład Ubezpieczeń Społecznych, w imieniu którego występował jego Prezes, decyzją z dnia [...] 2020 r. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] 2020 r.

W uzasadnieniu ww. decyzji ZUS ponownie powołał treść art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19 i zauważył, że Skarżąca wystąpiła o ulgę jako pracodawca zatrudniający inne osoby ubezpieczone. Organ stwierdził, że płatnik składek na dzień 29 lutego 2020 r. nie zgłosił żadnych innych osób do ubezpieczeń społecznych. ZUS wskazał przy tym, że pismem z dnia [...] 2020 r. Skarżąca została poinformowana o błędnie wypełnionym wniosku, jednak mimo wezwania nie dokonała jego korekty. W związku z tym decyzja odmawiająca zwolnienia z opłacenia składek za okres od kwietnia 2020 r. do maja 2020 r. została utrzymana w mocy.

3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. Skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika – radcę prawnego, zaskarżyła ww. decyzję ZUS z dnia [...] 2020 r. w całości, zarzucając jej naruszenie:

1) art. 31zo ust. 1, art. 31zq ust. 8 ustawy o COVID-19 poprzez ich błędną wykładnię, a w rezultacie – poprzez nieprawidłowe nieprzyznanie prawa do zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne w sytuacji, gdy spełnione zostały ustawowe przesłanki do przyznania takiego prawa,

2) art. 6, art. 7, art. 77, art. 80, art. 105 § 1 k.p.a. – poprzez rażące naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego, w tym niewyjaśnienie istniejącego stanu faktycznego oraz dowolną ocenę dowodów i pominięcie złożonych w sprawie wyjaśnień, do których udzielenia Skarżąca była wzywana, a których zamiar wniesienia przedstawiono organowi telefonicznie, a nadto brak w istocie ustosunkowania się do zarzutów wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy czy precyzyjnego określenia sentencji i uzasadnienia wydanej decyzji, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego, co skutkowało wydaniem nieprawidłowego orzeczenia, godzącego w słuszny interes Skarżącej poprzez nieprawidłowe uznanie, iż Skarżąca nie spełniła ustawowych przesłanek do przyznania jej prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne.

W związku z powyższym Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji oraz o przekazanie sprawy do rozpoznania organowi pierwszej instancji, o zobowiązanie organu do wydania w określonym terminie decyzji lub postanowienia wskazując sposób załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcie oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz kosztów opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała, że złożyła wnioski o zwolnienie z obowiązków opłacania składek – na własne ubezpieczenie zdrowotne oraz składek z tytułu zgłoszenia do ubezpieczenia jednego pracownika, tj. w zakresie: 1) zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek jako płatnik składek, który ma zgłoszonych do ubezpieczeń społecznych innych ubezpieczonych (za siebie) – za kwiecień i maj 2020 r.; 2) zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za marzec-maj 2020 r. na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych za osoby ubezpieczone, za marzec, kwiecień i maj 2020 r. z dnia [...] 2020 r. W ocenie Skarżącej w żadnej z decyzji ZUS nie wskazano, którego ze złożonych przez Skarżącą wniosków dotyczą wydane decyzje. Kwestia ta została podniesiona we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jednak ZUS w zaskarżonej decyzji w ogóle się do niej nie odniósł. Ponadto zdaniem Skarżącej na żadnym etapie sprawy ZUS nie ustalił ani nie opisał podstaw faktycznych i prawnych odmowy uznania prawa Skarżącej do zwolnienia ze składek związanych z zatrudnieniem pracownika w oparciu o rozwiązania ustawy o COVID-19. Skarżąca wyjaśniła, że zarejestrowała działalność gospodarczą w dniu [...] 2019 r., a pracownika zatrudniła na ½ etatu w okresie od 1 marca do 4 lipca 2020 r. W związku z tym, mając na uwadze treść art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19, Skarżąca była zgłoszona jako płatnik składek przez cały marzec, tj. w okresie od 1 marca do 31 marca 2020 r., a także była zgłoszona jako płatnik składek w dniu 30 kwietnia 2020 r. oraz nie zgłosiła do ubezpieczenia więcej niż dziewięciu ubezpieczonych (zatrudniała tylko jednego pracownika). Tym samym w jej ocenie jej wniosek powinien zostać rozpoznany pozytywnie.

Jednocześnie Skarżąca podniosła, że nawet, gdyby uznać, mając na uwadze prowadzenie przez Skarżącą działalności przed dniem 1 lutego 2020 r. i zgłoszenie jako płatnika składek do ZUS przed tym dniem, że przepis art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19 bierze pod uwagę zatrudnienie na dzień 29 lutego 2020 r., nadal istniałyby podstawy do zwolnienia Skarżącej z ww. składek, ponieważ w dniu 29 lutego 2020 r. zgłosiła mniej niż 10 ubezpieczonych. Skarżąca zwróciła uwagę, że z czasem pierwotne zwolnienie jedynie najmniejszych płatników uległo rozszerzeniu na płatników zgłaszających do ubezpieczeń społecznych od 10 do 49 ubezpieczonych, więc gdyby celem ustawodawcy było zastosowanie innego niż "matematycznego" kryterium zwolnienia, przepis stanowiłby, że zwolnienie przysługuje np. "płatnikom zgłaszającym do ubezpieczeń od 1 do 9 ubezpieczonych". Przy użyciu zwrotu "mniej niż 10 ubezpieczonych" w ocenie Skarżącej należy uznać, że przedziałem uprawniającym do zwolnienia jest przedział od 0 do 9 ubezpieczonych. Inna interpretacja wypaczałaby pomocowy charakter przepisów. Końcowo Skarżąca wskazała, że obie decyzje zostały wydane z naruszeniem prawa przez niewyjaśnienie istniejącego stanu faktycznego oraz dowolną ocenę dowodów i złożonych w sprawie wyjaśnień, a także norm prawa materialnego.

4. W odpowiedzi na skargę ZUS, reprezentowany przez pełnomocnika – radcę prawnego, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę ZUS powołał stan faktyczny sprawy i wskazał, że Skarżąca złożyła wniosek jako płatnik składek, który ma zgłoszonych do ubezpieczeń społecznych innych ubezpieczonych (również siebie). Organ zaznaczył, że Skarżąca na dzień 29 lutego 2020 r. nie zgłaszała do ubezpieczeń żadnych pracowników. Skarżąca zarejestrowała działalność w dniu [...] 2019 r., a pracownika zatrudniała w okresie od 1 marca do 4 lipca 2020 r., tym samym była płatnikiem przed dniem 1 lutego 2020 r. i ilość ubezpieczonych została przeanalizowana na dzień 29 lutego 2020 r. Płatnikowi mogłoby zdaniem organu przysługiwać zwolnienie z obowiązku opłacenia składek za kwiecień i maj 2020 r. jeżeli rozpocząłby prowadzenie działalności w okresie 1 lutego – 29 lutego 2020 r., spełnił kryterium liczby ubezpieczonych i kryterium przychodu.

5. Postanowieniem z dnia [...] 2021 r., sygn. akt [...], Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowił stwierdzić swą niewłaściwość i przekazać sprawę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

6.1. Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

6.2. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

W wyniku takiej kontroli decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje także środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Na podstawie przepisu art. 31zt 1 ustawy o COVID-19, obsługa przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych zwolnienia z obowiązku opłacania składek, o których mowa w art. 31zo, realizowana jest w trybie umorzenia składek. Jak stanowi § 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym spraw z zakresu działania Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz.U. z 2020 r. poz. 1773), rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczących umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 28 i art. 29 u.s.u.s., a także zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy o COVID-19, przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Skarżąca natomiast zamieszkuje na obszarze właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.

Ponadto, w myśl art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.

Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, w trybie uproszczonym, Sąd stwierdził naruszenia prawa, które skutkowały koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji ZUS oraz poprzedzającej jej decyzji z dnia [...] 2020 r.

6.3. Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości wydania przez organ decyzji odmawiającej Skarżącej prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od kwietnia do maja 2020 r., a w szczególności prawidłowości przeprowadzonej przez organ wykładni przepisu art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19.

6.4. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19 na wniosek płatnika składek zwalnia się z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, należne za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek:

1) przed dniem 1 lutego 2020 r. i na dzień 29 lutego 2020 r.,

2) w okresie od dnia 1 lutego 2020 r. do dnia 29 lutego 2020 r. i na dzień 31 marca 2020 r.,

3) w okresie od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 marca 2020 r. i na dzień 30 kwietnia 2020 r.

- zgłosił do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych.

Zdaniem organu skoro Skarżąca, tj. płatnik składek występujący o ulgę jako pracodawca zatrudniający inne osoby ubezpieczone, na dzień 29 lutego 2020 r. nie zgłosiła żadnych innych osób do ubezpieczeń społecznych – a więc nie spełniła warunku określonego w art. 31zo ust. 1 pkt 1 ustawy o COVID-19 – należało odmówić jej zwolnienia z opłacania składek także za okres od kwietnia do maja 2020 r.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie wskazuje, że organ dokonał błędnej wykładni powołanego art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19.

6.5. Sąd orzekający w sprawie wyjaśnia, że możliwe jest zwolnienie strony z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne za kwiecień i maj 2020 r. w sytuacji spełnienia warunku, o którym mowa w art. 31zo ust. 1 pkt 2 i pkt 3 ustawy o COVID-19, a niespełnienia warunku z pkt 1 ww. przepisu. Zauważyć należy, że konstrukcja omawianego przepisu jest złożona i można z niego wyinterpretować normę prawną właściwą dla danego okresu i deklaracji rozliczeniowej za ten okres. Przepis w pierwszej jego części dotyczy trzech okresów rozliczeniowych od marca 2020 r. do maja 2020 r., natomiast poszczególne punkty odnoszą się do każdego z okresów z osobna (zarówno pod względem zgłoszenia jako płatnika składek oraz do zgłoszenia ubezpieczonych).

Odczytując poprawnie ww. przepis, należy przyjąć, że:

1) zwalnia się płatnika z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenia za marzec 2020 r., jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 lutego 2020 r. i na dzień 29 lutego 2020 r. zgłosił do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych;

2) zwalnia się płatnika z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenia za kwiecień 2020 r., jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek w okresie od dnia 1 lutego 2020 r. do dnia 29 lutego 2020 r. i na dzień 31 marca 2020 r. zgłosił do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych;

3) zwalnia się płatnika z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenia za maj 2020 r., jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek w okresie od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 marca 2020 r. i na dzień 30 kwietnia 2020 r. zgłosił do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych.

Powyższe stanowisko prezentowane jest jednolicie w orzecznictwie ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 września 2021 r., sygn. akt I GSK 135/21, wyroki; WSA w Szczecinie z dnia 2 grudnia 2020 r., sygn. akt I SA/Sz 758/20, oraz WSA w Gdańsku z dnia 10 listopada 2021 r., sygn. akt I SA/Gd 831/21 (wszystkie orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako "CBOSA").

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że Skarżąca zarejestrowała działalność gospodarczą w dniu [...] 2019 r., czyli była zgłoszona jako płatnik składek przed dniem 1 lutego 2020 r., a zatem spełniała pierwszy wymóg określony w art. 31zo ust. 1 pkt 1 ustawy o COVID-19. Jednocześnie na dzień 29 lutego 2020 r. Skarżąca nie zgłosiła do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych, a zatem nie spełniła drugiego wymogu, określonego w art. 31zo ust. 1 pkt 1 ustawy o zwalczaniu COVID-19. Niemniej jednak Skarżąca nie złożyła wniosku o zwolnienie ze składek za luty 2020 r., a zatem niespełnienie jednej z wymaganych przez art. 31zo ust. 1 pkt 1 ustawy o COVID-19 przesłanek nie powoduje dla niej negatywnych skutków w postaci odmowy zwolnienia z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek.

Jednocześnie, Skarżąca wskazała, że zatrudniała pracownika na ½ etatu w okresie od 1 marca do 4 lipca 2020 r. Należy zatem zauważyć, że jeżeli Skarżąca zgłosiła do ubezpieczeń społecznych jednego pracownika w okresie późniejszym, po dniu 29 lutego 2020 r., to wymogi określone w art. 31zo ust. 1 pkt 2 i pkt 3 ustawy o COVID-19 mogły zostać spełnione – o ile w okresie od dnia 1 lutego 2020 r. do 29 lutego 2020 r. Skarżąca była zgłoszona jako płatnik składek, a ponadto zgłosiła do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych na dzień 31 marca 2020 r., a także jeżeli była zgłoszona jako płatnik składek w okresie od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 marca 2020 r. i na dzień 30 kwietnia 2020 r. zgłosiła do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych. Możliwość wypełnienia warunków wynikających z art. 31zo ust. 1 pkt 2 i pkt 3 ustawy o COVID-19 nie została tymczasem w ogóle rozważona przez organ, który przyjął, że niezgłoszenie do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych na dzień 29 lutego 2020 r. uzasadniało wydanie decyzji odmawiającej prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od kwietnia do maja 2020 r.

W związku z powyższym należało stwierdzić, że ZUS dokonał błędnej wykładni art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19, a tym samym zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] 2020 r., zostały wydane z naruszeniem prawa, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy i uzasadnione było ich wyeliminowanie z obrotu prawnego.

6.6. Jednocześnie, mając na uwadze twierdzenia Skarżącej, zgodnie z którymi użycie w omawianym przepisie zwrotu "mniej niż 10 ubezpieczonych" oznacza, że do zwolnienia uprawnia zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych od 0 do 9 ubezpieczonych, Sąd wskazuje, że stanowisko takie nie zasługuje na akceptację, bowiem nie daje się pogodzić z wynikami przede wszystkim wykładni językowej, ale też funkcjonalnej. Przede wszystkim sięgnąć należy do wykładni gramatycznej, jako że omawiany przepis statuuje ulgę na zasadzie wyjątku od powszechnego obowiązku opłacania składek i nie może być interpretowany rozszerzająco. Literalny zapis warunku zgłoszenia ubezpieczonych do ubezpieczeń społecznych nie daje się pogodzić z takim jego rozumieniem, że jest on spełniony także wówczas, gdy wnioskodawca nie może się wykazać, w odpowiednim czasie, zgłoszeniem żadnej osoby do ubezpieczenia społecznego. Taki wynik wykładni nie daje się pogodzić z semantyką i logiką wykładanej wypowiedzi ustawodawcy. Zresztą także z logiką i celem omawianego zwolnienia z art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19, bowiem omawiana ulga dotyczy właśnie obowiązku opłacania należności z tytułu składek, a więc musi wystąpić zdarzenie, w związku z którym taki obowiązek powstał, a dana osoba została zgłoszona do ubezpieczenia społecznego (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 9 grudnia 2021 r., sygn. akt I SA/Rz 752/21, CBOSA).

Mając na uwadze wykładnię systemową wewnętrzną należy także zauważyć, że żaden przepis prawa nie jest oderwaną jednostką, lecz występuje w pewnym kontekście systemowym – jest częścią określonego aktu normatywnego, który z kolei jest częścią określonej gałęzi prawa przynależącej do systemu prawa polskiego. Wykładając więc dany przepis prawa, należy brać pod uwagę m.in. jego relacje do innych przepisów danego aktu normatywnego. W ocenie Sądu, prawidłowa interpretacja art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19 musi uwzględniać brzmienie ust. 2 tego przepisu. Łączne odczytanie art. 31zo ust. 1 i ust. 2 ustawy o COVID-19 prowadzi zaś do wniosku, że odrębnie zostały uregulowane prawo do zwolnienia dotyczące należności z tytułu składek za osoby ubezpieczone oraz prawo do zwolnienia dotyczące należności z tytułu składek wyłącznie na własne ubezpieczenia społeczne lub ubezpieczenie zdrowotne. W świetle powyższego, w sytuacji, gdy dany wnioskodawca na dzień 29 lutego 2020 r. zgłosił do ubezpieczeń jako płatnik składek wyłącznie siebie, to także nie spełnia przesłanki określonej w art. 31zo ust. 1 pkt 1 ustawy o COVID. Taka wykładnia art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19 pozostawałaby w kolizji art. 31zo ust. 2 tej ustawy, co byłoby niedopuszczalne (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 25 listopada 2021 r., sygn. akt I SA/Ol 689/21, CBOSA).

6.7. Mając na uwadze powyższe skonstatować należy, wbrew twierdzeniom Skarżącej, że właściwie odkodowany sens zapisu "zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych", zawartego w art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19, należy rozumieć w taki sposób, że warunek ten jest spełniony, gdy płatnik zgłosił do ubezpieczenia społecznego co najmniej 1 osobę, przy czym warunku tego nie spełnia zgłoszenie przez wnioskodawcę do ubezpieczenia wyłącznie siebie.

W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że przedstawiona przez Skarżącą, dotycząca powyższej kwestii argumentacja okazała się chybiona, niemniej jednak ZUS w niniejszej sprawie dokonał nieprawidłowej wykładni art. 31zo ust. 1 ustawy o COVID-19 i w konsekwencji pominął mieszczące się w tym przepisie pkt 2 i pkt 3 zawierające przesłanki zwolnienia, stąd też uzasadnione było uchylenie obu wydanych przez ZUS decyzji.

6.8. Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobowiązany do zastosowania oceny prawnej zaprezentowanej w niniejszym rozstrzygnięciu.

6.9. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję ZUS z dnia [...] 2020 r.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania sądowego składa się opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej w kwocie 480,00 zł, należne na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 ).