Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 314/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2008-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1 pkt 1 i ust. 7
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Julia Szczygielska, Sędziowie NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca), Asesor WSA Olga Białek, Protokolant Szymon Krzyszczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu demontażu trzonu kuchennego przenośnego w pomieszczeniu kuchennym pierwszego piętra budynku mieszkalnego w Z. Ś. przy ul. K. [...] I. uchyla decyzję I i II instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości; III. przyznano pełnomocnikowi skarżącego adw. A. S. – R. kwotę 309,80 zł. (trzysta dziewięć złotych osiemdziesiąt groszy), w tym 22% VAT od kwoty 240 zł., jako wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budo wlanego w Z. Ś. decyzją nr [...] z dnia [...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 57 ust. 7 oraz art. 83 § 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) oraz art. 104 kpa, po rozpatrzeniu sprawy zgłoszonej przez skarżącego J. K. dotyczącej trzonu kuchennego przenośnego w budynku mieszkalnym położonym na terenie posesji znajdującej się w Z. Ś. przy ul. K. [...], nakazał J. K. wykonanie rozbiórki samowolnie wykonanych robót budowlanych w postaci: dokonania demontażu trzonu kuchennego przenośnego w pomieszczeniu kuchennym pierwszego piętra budynku mieszkalnego położonego w Z. przy ul. K. [...] oraz doprowadzenia ciągu kominowego, do którego był podłączony wyżej wymieniony trzon kuchenny oraz piec C.O. opalany na gaz do stanu poprzedniego, który był przed przystąpieniem do samowolnie wykonanych robót budowlanych.

W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że na wniosek J. K. przeprowadzono kontrolę wyżej wymienionej nieruchomości, w trakcie której stwierdzono, że podłączył on w pomieszczeniu łazienki na pierwszym piętrze do wspólnego przewodu kominowego kuchnię przenośną kaflową. Powołano się również na opinię wydaną przez Rejonowy Zakład Kominiarski w Z. Ś., z której wynika, że kuchnię tę należy odłączyć i zamurować po niej otwór, ponieważ w pomieszczeniu kuchni węglowej na pierwszym piętrze klatka zamontowana jest bezpośrednio w suficie i opary z pomieszczenia gromadzą się w podłodze sufitu z powodu braku komina. Na strychu przy szczycie konstrukcji dachu na kominie widoczne są brunatne plany, brak jest prawidłowej wentylacji w pomieszczeniach kuchni i łazienki. W spisanym protokole oględzin z dnia [...] zobowiązano J. K. oraz H. K. do przedłożenia protokołów kominiarskich świadczących o prawidłowym podłączeniu urządzeń gazowych w budynku mieszkalnym. Ponieważ jednak protokołów powyżej wskazanych nie dostarczono, celem wyeliminowania zagrożenia życia i zdrowia użytkowników wydano decyzję Nr [...] z dnia [...] nakazującą wyżej wymienionym osobom wyłączenie z użytkowania ciągu kominowego w przedmiotowym budynku mieszkalnym z podłączonym piecem centralnego ogrzewania oraz kuchni węglowej. W wyniku odwołania powyższa decyzja została uchylona w całości decyzją Nr [...] z dnia [...] D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Po ponownej kontroli z dnia [...] z udziałem przedstawiciela Komendy Państwowej Powiatowej Straży Pożarnej w Z. Ś. ustalono, że stan podłączeń jest zgodny z ustaleniami protokołu z dnia [...]. Organ I instancji podał następnie, że H. K. bez stosownego zezwolenia w miejsce przewodu giętkiego odprowadzającego spaliny z pieca CO i trzonu kominowego przenośnego na opał stały zainstalowała przewód z rur sztywnych we wspólnym przewodzie dymowym o wymiarach 50x50cm. W dalszym ciągu jednak nie udostępniono organowi do wglądu protokołów kominiarskich świadczących o właściwym podłączeniu urządzeń grzewczych do przewodu dymowego spornego i dlatego organ administracyjny I instancji powołując się na opinię kominiarską nr [...] z dnia [...] oraz postanowienie Komendy Powiatowej Straży Pożarnej z dnia [...] uznał, że wymieniony przewód stanowi zagrożenie dla zdrowia i mienia użytkowników. Opierając się na zebranym w sprawie materiale dowodowym organ stwierdził, że inwestor nie posiada pozwolenia na budowę lub dokonanego zamiaru wykonania robót budowlanych w przedmiotowym zakresie oraz nie posiada zgody współwłaściciela obiektu i w związku z tym naruszony został art. 28 ust 1 ustawy prawo budowlane, który stanowi, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29 i 30. Wskazując na powyższe i powołując się na art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 51 ust. 7 prawa budowlanego, organ nakazał demontaż urządzenia grzewczego zamontowanego przez inwestora oraz doprowadzenie ciągu kominowego do stanu poprzedniego.

W odwołaniu od powyższej decyzji J. K. wniósł o jej uchylenie, zarzucając organowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 51 ust.1 pkt 1 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 7 ustawy - Prawo budowlane, w wyniku czego decyzję tę wydano z rażącym naruszeniem prawa, jak również przekroczenie granic uznania administracyjnego oraz naruszenie przepisów prawa procesowego, to jest art. 7, art. 10, art. 77 § 1 i art. 78, art. 79, art. 81 kpa, pozostające w związku z ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy.

Zdaniem odwołującego się, decyzja wydana na podstawie faktów i dowodów, które przytoczono w niej, nosi cechy dowolności, naruszając przepisy postępowania administracyjnego, traktujące o obowiązku dokładnego wyjaśnienia faktów istotnych dla całokształtu materiału dowodowego w powiązaniu ze słusznym interesem strony, i dlatego jest ona wadliwa. Organ I instancji wydając decyzję naruszył przepisy procedury administracyjnej, nie zebrał i nie rozpatrzył niezbędnego materiału dowodowego w celu wnikliwego zbadania sprawy, a fakty, które przytoczył w uzasadnieniu decyzji, są fałszywe i niezgodne ze stanem faktycznym. Ponadto organ I instancji nie wykazał w materiale dowodowym faktycznego i bezprawnego działania odwołującego się. Skarżący podniósł, że organ I instancji w dniu 19 lipca 2006 r. wydał zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego z zakresu samowoli budowy i podłączenia trzonu kuchennego przez J. K., pouczając go, że w terminie 14 dni od daty otrzymania tego zawiadomienia może on składać wnioski, zastrzeżenia i dokumenty mogące pomóc w prawidłowym prowadzeniu postępowania administracyjnego. Pouczenie to narusza art. 10 kpa, uniemożliwiając stronom prawo udziału w każdym stadium postępowania, skoro zaskarżoną decyzję wydano w dniu [...]. Ponadto, zdaniem skarżącego, organ I instancji naruszył art. 77, art. 7 i art. 81 kpa, powołując się na opinię kominiarską, która jest niezgodna ze stanem faktycznym występującym zarówno w dniu ponownego wszczęcia postępowania administracyjnego, jak i w czasie wydania zaskarżonej decyzji. Osoba wydająca tę opinię w jej treści powołuje się na inną opinię nr [...] z 1989 r., której nie ma w aktach sprawy i z którą nie mogły się zapoznać strony postępowania. Skarżący pokreślił, że nie był zawiadomiony o ponownej kontroli kominiarskiej z dnia [...] z udziałem przedstawicieli straży pożarnej, nie był zawiadomiony o terminie przeprowadzenia oględzin, jak również w nich nie uczestniczył, zatem nie miał możliwości wypowiedzenia się w zakresie przeprowadzenia tego dowodu, co w jego ocenie świadczy o naruszeniu art. 79 i art. 81 kpa. Odwołujący się wywodził, że bezprawne jest powoływanie się na protokół z dnia 4 listopada 2005 r., ponieważ jest to dowód, który został sporządzony przed przystąpieniem do ponownego rozpatrzenia sprawy i jego treść jest niezgodna ze stanem faktycznym. Ponadto J. K. pismem z dnia [...] na podstawie art. 86 kpa w związku z art. 7 kpa złożył do organu I instancji wniosek o przesłuchania go w charakterze strony i dołączenia jego zeznań do materiału dowodowego w przedmiotowej prawie, jak również na podstawie art. 75 kpa wniósł o dołączenie uzasadnienia tego wniosku do materiału dowodowego w sprawie. Organ I instancji nie ustosunkował się do tego wniosku na etapie prowadzonego postępowania i w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W ocenie odwołującego się organ ten naruszył art. 77 i art. 86 w związku z art. 7 kpa traktującym o zasadzie prawdy obiektywnej. Wbrew twierdzeniom organu, odwołujący się nie posiada łazienki na pierwszym piętrze budynku mieszkalnego, jak również nie posiada kuchni przenośnej kaflowej. Posiada natomiast piec stalowy. Nadto odwołujący się zarzucił organowi I instancji, że nie wykazał, na jakiej podstawie stwierdził, iż odwołujący się podłączył trzon kuchenny do przewodu kominowego naruszając przepisy prawa budowlanego oraz nie wskazał stronom postępowania, jaki powinien być pożądany stan poprzedni obiektu budowlanego (ciągu kominowego), skoro stanem poprzednim był stan, w którym do przewodu kominowego przez kilkadziesiąt lat był podłączony tylko piec węglowy. Natomiast bezprawne podłączenie pieca CO opalanego gazem nastąpiło przez inną stronę postępowania – H. K. w pomieszczeniach przez nią zajmowanych i odwołujący się za takie bezprawne działanie nie może odpowiadać.

Decyzją z dnia [...] nr [...] D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przywołał znajdujące się w aktach sprawy opinie kominiarskie, z których wynika, że od 1989 r. przewód kominowy, do którego skarżący podłączył trzon kuchenny, jest przeznaczony do użytkowania gazowego kotła c. o., na parterze przedmiotowego budynku. Wskazują na to dokumenty z okresu, kiedy wykonywano przedmiotową gazową instalację centralnego ogrzewania. W opinii z dnia [...] zawarto zapis, iż przewód kominowy nr 1 może być przeznaczony do podłączenia gazowego kotła c. o., jednak przed jego podłączeniem konieczne jest wyłączenie węglowego kotła c. o. Z opinii z dnia [...] wynika ponadto, że należy odłączyć od przewodu kominowego nr 1 kuchnię węglową przenośną na I piętrze i zamurować po niej otwór, gdyż nie była ona wcześniej podłączona do komina. Wszystkie te dokumenty wskazują jednoznacznie, że J. K. podłączył kuchnię węglową, bez stosownego pozwolenia lub zgłoszenia, do przewodu kominowego użytkowanego przez H. K., co spowodowało niebezpieczeństwo dla życia ludzi i mienia. Oznacza to, że w sprawie zachodzą przesłanki, o których mowa w przepisach art. 50 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane. W tej sytuacji faktycznej organ I instancji zobligowany był wszcząć i prowadzić postępowanie naprawcze, o którym mowa w art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego. Organ podkreślił, że warunkiem wydania decyzji na podstawie art. 51 ustawy Prawo budowlane jest stwierdzenie, że roboty budowlane, których dotyczy postępowanie, zostały wykonane w sposób niezgodny z prawem, przy czym przez zgodność z prawem należy rozumieć tylko i wyłącznie zgodność pod względem techniczno-budowlanym. W razie braku możliwości naprawy, to jest doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, organ winien nakazać, w zależności od charakteru i zaawansowania robót, w drodze decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1, zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, a w przypadku rozbiórki obiektu (lub części) jego odbudowę. Decyzja taka kończy postępowanie. W przypadku, jeżeli istnieje możliwość doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego powinien nałożyć, w drodze decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, obowiązek wykonania określonych czynności lub robót – w celu doprowadzenie inwestycji do stanu zgodnego z przepisami. Wyznaczony w decyzji termin powinien być możliwie krótki, ale prawnie i technicznie uzasadniony. Postępowanie jest wówczas kontynuowane zgodnie z ust. 3 omawianego artykułu. Stosownie do § 141 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późń. zm.) zabronione jest stosowanie zbiorczych przewodów spalinowych i dymowych, z zastrzeżeniem § 174 ust. 3. Zastrzeżenie to dotyczy zbiorczych przewodów systemów powietrzno-spalinowych na paliwo gazowe, przystosowanych do pracy z zamkniętą komorą spalania, wyposażonych w zabezpieczenia przed zanikiem ciągu kominowego. Organ odwoławczy stwierdził, że J. K. podłączył trzon kuchenny na paliwo stałe do przewodu kominowego, który jest wykorzystywany do odprowadzania spalin z gazowego kotła c. o., znajdującego się na parterze budynku przy ul. K. [...] w Z. Ś., użytkowanego przez H. K., przez co naruszył przepis § 141 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ponieważ, z uwagi na treść powołanego przepisu, nie jest możliwe doprowadzenie inwestycji do stanu zgodnego z prawem w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego, poprzez wykonanie określonych czynności lub robót budowlanych, organ nakazał zdemontowanie przedmiotowego trzonu kuchennego. W przekonaniu organu odwoławczego argumenty skarżącego podniesione w odwołaniu są bezzasadne. Zebrany przez organ I instancji materiał dowodowy jest wystarczający do uznania, że odwołujący samowolnie wykonał roboty budowlane polegające na montażu trzonu kuchennego do przewodu dymowego służącego do odprowadzania spalin z kotła gazowego c. o. użytkowanego przez H. K., stwarzając tym samym zagrożenie dla życia, zdrowia i mienia użytkowników budynku. Stan ten jest niezgodny z § 141 ust. 1 pkt 1 wymienionego wyżej rozporządzenia, co obligowało organ I instancji do wydania nakazu demontażu trzonu kuchennego. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 i 81 kpa Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że faktycznie organ I instancji nie wydał przed wydaniem decyzji zawiadomienia o prawie stron do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, niemniej jednak – w ocenie organu odwoławczego – nie jest to na tyle poważne naruszenie procedury administracyjnej, aby skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji. Natomiast co do wniosku o przesłuchanie odwołującego w charakterze strony w trybie art. 75 kpa, to organ II instancji podkreślił, że zgodnie z art. 86 kpa, przesłuchanie strony może nastąpić jedynie w przypadku, jeżeli w postępowaniu wyczerpane zostały środki dowodowe lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. W niniejszym postępowaniu nie zaistniały takie okoliczności. Ustosunkowując się do zarzutu, że skarżący nie został zawiadomiony o terminie oględzin, Wojewódzki Inspektor stwierdził, że zarówno z protokołu z oględzin z dnia [...], jak i protokołu z dnia [...], wynika, że uczestniczył on w oględzinach, przy czym widnieje na nich jego podpis, odpowiadający podpisowi znajdującemu się na innych dokumentach zgromadzonych w sprawie.

Na powyższą decyzję J. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, której zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 51 ust 1 pkt. 1 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, w wyniku czego decyzja jest obarczona wadą kwalifikowaną określoną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Ponadto – w opinii skarżącego – w postępowaniu administracyjnym naruszono przepisy prawa procesowego, to jest art. 7, art. 10, art. 77 § 1, art. 78, art. 79 i art. 81 kpa, przy czym naruszenie powołanych przepisów pozostaje w ścisłym związku z rozstrzygnięciem sprawy, bowiem naruszenie zasady prawdy obiektywnej i błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy poprzez błędną ocenę dowodów doprowadziło do niewłaściwego zastosowania norm prawa materialnego. Skarżący zarzucił, że organ I instancji nie powołał jako dowód w sprawie opinii kominiarskiej nr [...] z dnia [...], która powinna stanowić kluczowy dowód w sprawie, zwłaszcza, że w opinii nr [...] z dnia [...] odniesiono się do opinii nr [...] z dnia [...] Ponadto w cytowanej opinii kominiarskiej z 2005 r. błędnie postawiono tezę, iż według opinii z 1989 r. kuchnia węglowa na pierwszym piętrze nie była wcześniej podłączona do komina. Natomiast opinia z 1989 r. nie daje podstaw do postawienia takiej tezy, bowiem jasno z niej wynika, że kocioł gazowy c. o. umieszczony na parterze można podłączyć do przewodu kominowego dopiero po uprzednim wyłączeniu właśnie kotła węglowego i wykonaniu wentylacji wywiewnej. Zdaniem skarżącego również dokonując wykładni a contrario należy stwierdzić, iż w tej opinii zabroniono podłączenia kotła gazowego c. o. do kanału kominowego nr 1 przy jednoczesnym funkcjonowaniu w tym kanale węglowym kotła węglowego. Wskazując na powyższe skarżący wywiódł, że kocioł węgłowy w dacie sporządzania opinii z 1989 r. był podłączony do przewodu kominowego, natomiast podłączenie kotła gazowego do tego przewodu kominowego nastąpiło wbrew zaleceniom wynikającym z opinii kominiarskiej z 1989 r., a także z naruszeniem przepisów prawa. Owa nieprawidłowość co do bezprawnego i niezgodnego z prawem podłączenia kotła gazowego również została wykazana w opinii z 2005 r., w której wskazano możliwość prawidłowego podłączenia kotła gazowego c. o. Jednakże H. K. - użytkownik tego pieca nie zastosowała się do takich zaleceń. Użytkowała nieprawidłowo i bezprawnie podłączony kocioł gazowy c. o. od 1989 r. do chwili obecnej, co wynika z prowadzonego równorzędnie postępowania administracyjnego przez organ I instancji, zakończonego decyzją nr [...] z dnia [...], jak również decyzją nr [...] z dnia [...] sygn. [...]. J. K. nie zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, który w uzasadnieniu swojej decyzji powołał, iż został naruszony art. 28 ustawy - Prawo budowlane, bowiem skarżący nie wykonywał żadnych robót budowlanych polegających na podłączeniu kotła węglowego do przewodu, w którym jest podłączony kocioł gazowy c. o. Skarżący stwierdził, że kocioł węglowy został podłączony do przewodu kominowego nr 1 wyprzedzająco (wcześniej) przed podłączeniem kotła gazowego c. o., o czym świadczy opinia kominiarska z 1989 r. Błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy i niedostateczne zabranie materiału dowodowego przez organ I instancji spowodowało, iż organ ten dokonał nieprawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Zawarte w rozstrzygnięciu organu II instancji stwierdzenie, że "z akt sprawy wynika, że od 1989 roku przewód kominowy, do którego skarżący podłączył trzon kuchenny jest przeznaczony do użytkowania gazowego" – nie ma oparcia w materiale dowodowym. W przekonaniu skarżącego dowody zebrane i wzięte pod uwagę przez organ II Instancji nie dają podstaw do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. Ponadto organ I instancji w toczącym się postępowaniu naruszył art. 10 i art. 81 kpa, co potwierdził organ II instancji w zaskarżonej decyzji. Organ I instancji prowadzący postępowanie dowodowe nie zapewnił skarżącemu czynnego udziału w każdym postępowaniu i przed wydaniem decyzji nie umożliwił wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, co w ocenie skarżącego miało istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Również strona skarżąca w toku postępowania przed organem I instancji pismem z dnia [...] wnioskowała na podstawie art. 86 w związku z art. 7 kpa o jej przesłuchanie i dołączenie złożonych zeznań do materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie. Jednakże żądania te nie zostały przez ten organ uwzględnione, a przez organ II instancji zostały uznane za zbędne. W ocenie skarżącego doprowadziło to do naruszenia zasady prawdy obiektywnej oraz złamania zasady praworządności. Skarżący zauważył, że organ II instancji w zaskarżonej decyzji odniósł się do dowodu w sprawie, to jest pisma Spółdzielni Kominiarskiej A z dnia [...], z którego wynika, że skarżący nie wpuścił osób dokonujących kontroli przewodów kominowych do pomieszczenia kuchni. W tym stanie rzeczy skarżący uważa, że pracownicy, którzy chcieli dokonać nowej kontroli, nie byli powołanymi przez organ prowadzący postępowanie biegłymi, o których mowa w art. 84 kpa. Organ I instancji jednocześnie naruszył przepisy art. 85 i 79 kpa. Skarżący nie ma obowiązku wpuszczania do domu osób niepowołanych, nie będąc do tego przygotowanym i poinformowanym z dostatecznym wyprzedzeniem. Zatem w ocenie skarżącego opinie w toczącej się sprawie powinny być wydane przez osoby uprawnione - biegłych powołanych przez organ, który prowadzi postępowanie w sprawie.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżoną decyzję i argumenty zawarte w jej uzasadnieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia występują. Skarga zatem zasługiwała na uwzględnienie.

Przepis art. 107 § 3 kpa stanowi, iż uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Obowiązkiem każdego organu administracji jest zatem jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, co wynika również z zasad ogólnych wyrażonych w art. 9 kpa (zasada udzielania informacji) oraz art. 11 kpa (zasada przekonywania, czyli wyjaśniania stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia).

Warunkiem wydania prawidłowej decyzji jest podejmowanie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 7 i art. 77 § 1 kpa).

Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa).

Ponadto, stosownie do art. 10 § 1 kpa, organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Organy administracji publicznej mogą odstąpić od tej zasady tylko w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną (§ 2 art. 10 kpa), przy czym organ administracji publicznej obowiązany jest utrwalić w aktach sprawy, w drodze adnotacji, przyczyny odstąpienia od zasady określonej w § 1 (art. 10 § 3 kpa).

W myśl art. 81 kpa okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2 kpa.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem powyższych zasad i przepisów procedury administracyjnej, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Organy obu instancji podejmując decyzje na podstawie art. 51 ust 1 pkt. 1 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) nie wyjaśniły wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności, co wynikało z wadliwie przeprowadzonego postępowania administracyjnego. W szczególności należało precyzyjnie ustalić, czy bezpośrednio przed podłączeniem trzonu kuchennego przenośnego w pomieszczeniu kuchennym pierwszego piętra budynku mieszkalnego w Z. Ś. przy ul. K. [...] była tam podłączona kuchnia węglowa (kocioł węglowy), czy też do przedmiotowego komina był wówczas podłączony jedynie kocioł gazowy, do kiedy kuchnia węglowa była podłączona do tego komina oraz czy została odłączona przed podłączeniem kotła gazowego centralnego ogrzewania.

Zauważyć przede wszystkim należy, że w aktach administracyjnych brak jest opinii kominiarskiej nr [...] z dnia [...], na którą powołuje się organ odwoławczy oraz do której odwołuje się opinia nr [...] z dnia [...], stanowiąca podstawę rozstrzygnięcia podjętego przez organ I instancji. Brak ten uniemożliwia poddanie kontroli prawidłowości decyzji organów obu instancji i nie pozwala na ocenę trafności zarzutów podnoszonych przez skarżącego, a związanych z tą kwestią.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie podkreślano, iż gwarantowana w art. 10 § 1 kpa zasada czynnego udziału strony w postępowaniu, obliguje organ prowadzący postępowanie do stworzenia stronie prawnych możliwości podejmowania czynności procesowych w obronie swoich interesów. Aby uchronić się od zarzutu niezapewnienia stronie udziału w postępowaniu organ powinien zawiadomić ją o wszczęciu postępowania na wniosek innej strony oraz wezwać do udziału w czynnościach postępowania wyjaśniającego. Niedopuszczenie strony do udziału w postępowaniu skutkuje naruszeniem prawa obligującym do wznowienia postępowania z powodu wypełnienia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa (por. np. wyrok NSA z dnia 19 czerwca 1998 r. sygn. akt I SA/Lu 652/97 - LEX nr 34721).

Naczelny Sąd Administracyjny wskazywał ponadto, że naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu jest przesłanką wznowienia postępowania uzasadniającą uchylenie decyzji przez Naczelny Sąd Administracyjny i to bez względu na to, czy miało ono wpływ na wynik sprawy (treść decyzji), czy też nie miało takiego wpływu (por. np. wyrok NSA z dnia 26 stycznia 1999 r. sygn. akt III SA 979/98 - LEX nr 39458 ).

W rozpatrywanej sprawie poza sporem jest fakt, że organ I instancji naruszył zasady postępowania administracyjnego, w tym m.in. wynikające z art. 10 kpa. Organ odwoławczy, dostrzegając te uchybienia, nie nadał im jednak odpowiedniej rangi i w rezultacie niesłusznie uznał, że pomimo ich istnienia decyzja organu I instancji nie naruszała prawa w stopniu wymagającym usunięcia jej z obrotu prawnego.

Jak już wcześniej podniesiono, Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wskazywał na rangę podobnych naruszeń przepisów proceduralnych i podkreślał, że uzasadniają one uchylenie decyzji i to bez względu na to, czy miały one wpływ na wynik sprawy (treść decyzji), czy też nie miały takiego wpływu.

W pełni podzielając to stanowisko zauważyć wypada, że w niniejszej sprawie uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Gdyby bowiem skarżący mógł zapoznać się z aktami sprawy i wypowiedzieć się co do zebranych w sprawie dowodów przed wydaniem decyzji przez organ I instancji, to być może organ ten w należyty sposób wyjaśniłby wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności oraz dostrzegłby, że w aktach brak jest opinii nr [...] z dnia [...].

Nie można też zgodzić się z kategorycznym stanowiskiem organu odwoławczego, że w niniejszym postępowaniu nie zachodziły okoliczności, o jakich mowa w art. 86 kpa, bowiem to, czy w postępowaniu wyczerpane zostały środki dowodowe lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy można byłoby ocenić, gdyby prawidłowo przeprowadzono postępowanie i rzeczywiście zostały należycie wyjaśnione wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności. W rozpatrywanej sprawie jednak nie wyczerpano jeszcze wszystkich środków dowodowych (np. nie dołączono opinii nr [...] z dnia [...], a zatem nie przeprowadzono dowodu z tej opinii) i nie wiadomo, czy gdyby je wyczerpano, to pozostałyby jeszcze niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Mając na względzie powyższe uznać należy, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają wskazane wyżej przepisy postępowania administracyjnego i to w stopniu uzasadniającym usunięcie tych decyzji z obrotu prawnego.

Mając na względzie powyższe – zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 152 i art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji.