Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 755/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 3 ust. 3
journal: Dz.U. 2014 poz 849
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 520
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Bogdan Lubiński, Sędzia NSA Andrzej Jagiełło, Sędzia NSA (del.) Anna Maria Świderska (sprawozdawca), Protokolant Bernadetta Pręgowska, po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2018 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 listopada 2016 r. sygn. akt I SA/Po 194/16 w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia 3 sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 23 listopada 2016 r., w sprawie sygn. akt I SA/Po 194/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile ustalającą wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2015.

Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym ustalonym w toku postępowania podatkowego i przyjętym przez sąd I instancji.

Wójt Gminy L. decyzją z 21 maja 2015 r. na podstawie art. 2 ust. 1, art. 3 ust 1, art. 4, art. 5, art. 6 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 849 ze zm.), dalej: "u.p.o.l.", art. 21 § 1, art. 21 § 5, art. 207 i art. 210 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), dalej: "O.p." ustalił podatnikowi zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2015 r. w kwocie 58 zł płatne w dwóch ratach. Z decyzji wynika, że wysokość podatku została ustalona na podstawie informacji podatkowej i ewidencji gruntów, przy zastosowaniu obowiązującej stawki podatku na rok 2015.

Z uzasadnieni decyzji wynika, że Wójt Gminy L. pismem z 23 stycznia 2015 r. wezwał podatnika do złożenia informacji w sprawie podatku na 2015 r. Jednocześnie wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w stosunku do podatnika w zakresie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2015 r. Pismami z 19 marca 2015 r. i z 10 kwietnia 2015 r. wystąpił do Starostwa Powiatowego w Z. o wskazanie na 1 stycznia 2014 r. oraz na 1 stycznia 2015 r. powierzchni działki nr [...] położonej w L. będącej własnością podatnika. Podstawę wymiaru podatku od nieruchomości stanowią bowiem dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków (art. 21 ust.1 ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - Dz. U. 2015 r., poz. 520).

Starosta przekazał informację z rejestru gruntów, w której wskazał działkę [...] jako tereny zabudowy mieszkalnej o ogólnej powierzchni 0,0059 ha.

Podatnik 4 maja 2015 r. odebrał pismo informujące o możliwości zapoznania się z aktami sprawy.

Wójt zważył, że 14 marca 2008 r. podatnik złożył informację w sprawie podatku od nieruchomości na 2008 r., w której zadeklarował, że budynek mieszkalny ma powierzchnię 64 m2 natomiast powierzchnia gruntów przynależnych do zamieszkałych budynków i lokali mieszkalnych wynosi 60 m2. Na podstawie tej deklaracji Wójt Gminy L. ustalił podatek od budynku mieszkalnego, natomiast podatek od gruntu obliczył opierając się na informacji z rejestru gruntów, z której wynika, że powierzchnia gruntu wynosi 59 m2.

W odwołaniu podatnik wniósł o uchylenie w całości decyzji organu I instancji i wydanie decyzji nowej merytorycznej przywracającej brakującą powierzchnię jego nieruchomości zgodnie z treścią wymienionych w odwołaniu ksiąg wieczystych oraz o zobowiązanie Wójta lub Starosty Powiatowego w Z. do przesłania dokumentów z operatu geodezyjnego gruntów, kartotek i wykazów tego operatu, kopii dokumentów z adnotacją o ich zatwierdzeniu ostateczną decyzją administracyjną, na okoliczność ustalenia rzeczywistej wielkości gruntu podatnika.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Pile decyzją z 3 sierpnia 2015 r. utrzymało w mocy decyzję organu podatkowego I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że Wójt wszczął z urzędu postępowanie i wezwał podatnika do złożenia informacji w sprawie podatku od nieruchomości na rok 2015. Podatnik nie złożył nowej informacji o nieruchomościach. Starostwo Powiatowe w Z. wezwane o podanie aktualnych na 2015 r. danych co do powierzchni działki podatnika podało, że powierzchnia ta wynosi 59 m2.

Wójt powiadomił podatnika o prawie do zapoznania się z materiałami postępowania, z czego podatnik skorzystał przez pełnomocnika - T. B. (notatka służbowa z 7 maja 2015 r.). W rezultacie Wójt uwzględniając dane z ewidencji gruntów odnośnie powierzchni nieruchomości oraz niekwestionowane i wynikające z ostatnio złożonej przez podatnika informacji z 14 marca 2008 r., dane o powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, wydał zaskarżoną decyzję wymiarową za 2015 r. Uznał niezasadny zarzut niezapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu podatnik wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i wydanie nowej decyzji przywracającej na gruncie skarżącego jego brakującą powierzchnię. Decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 123 § 1 i art. 200 § 1 O.p., poprzez niewyznaczenie 7 dniowego terminu do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem zaskarżonej decyzji,

- art. 79 § 1 i art. 2 K.p.a., poprzez uniemożliwienie podatnikowi wzięcia czynnego udziału w postępowaniu podatkowym, przede wszystkim w czynnościach uzgodnienia stanu faktycznego nieruchomości, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,

- art. 122, art. 187, art. 194 O.p., poprzez nieudzielenie podatnikowi odpowiedzi na pytanie z 13 marca 2014 r., dlaczego organ wydał decyzję podatkową za 2014 r. mimo że podatnik nie został wezwany do uzgodnienia dokumentów do gminy mimo, że o to w tym piśmie wnosił,

- art. 7 K.p.a., poprzez zaniechanie wszechstronnego zbadania sprawy oraz zaniechanie obowiązku należytego i wyczerpującego informowania podatnika o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na jego prawa i obowiązki będące przedmiotem postępowania.

Ponadto w skardze podatnik wniósł, aby Kolegium, jako organ nadrzędny:

- wymusiło na Wójcie lub Staroście dostarczenia sądowi i podatnikom ewidencji gruntów z adnotacją zgodną z art. 43.1 ustawy i § 47 ust. 3 i § 42 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa, ponieważ ani Starosta ani Wójt nie odpowiadają na żądania podatnika,

- przedstawiło sądowi i podatnikowi zwrotne potwierdzenia doręczenia podatnikowi zawiadomienia o wyznaczeniu 7 dniowego terminu do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem powyższej decyzji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Pile w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.

Oddalając przedmiotową skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazał, że bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 122, art. 187, art. 194 O.p., polegający na nieudzieleniu podatnikowi odpowiedzi na pytanie z 13 marca 2014 r. o podstawy wydania decyzji podatkowej za 2014 r. Całkowicie chybione są zarzuty naruszenia art. 79 § 1 K.p.a., oraz art. 7 K.p.a., poprzez zaniechanie należytego ustalenia stanu faktycznego i niezapewnienie podatnikowi czynnego udziału w postępowaniu. Sąd wyjaśnił, że w postępowaniu podatkowym nie znajdują zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego lecz przepisy obowiązującej od 1 stycznia 1998 r. ustawy z 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.). Odpowiednikiem art. 7 K.p.a. w Ordynacji podatkowej jest art. 122, zgodnie z którym w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Z kolei odpowiednikiem art. 79 § 1 K.p.a. jest art. 189 O.p.

W opinii sądu w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości organy podatkowe nie naruszyły zasady zaufania wyrażonej w art. 121 § 1 O.p. Sąd wyjaśnił, że zasada ta nie może być ona rozumiana jako konieczność wydawania decyzji sprzecznych z prawem. Zasada ta musi być stosowana z uwzględnieniem zasady legalizmu czyli zasady, że organy działają na podstawie prawa i w granicach prawa (art. 120 O.p.). O naruszeniu tego przepisu nie może stanowić wydanie rozstrzygnięcia odmiennego od oczekiwanego przez podatnika, w sytuacji, gdy organ prawidłowo zebrał materiał dowodowy oraz wskazał i wyjaśnił zastosowaną podstawę prawną.

Sąd ocenił, że organy podatkowe przeprowadziły postępowanie w sprawie wymierzenia podatku za 2015 r. bez naruszenia procedury podatkowej. W szczególności, wbrew zarzutom skargi, nie naruszyły ustanowionej art. 122 O.p. zasady prawdy obiektywnej nakładającej na organy podatkowe obowiązek ustalenie stanu faktycznego zgodnie ze stanem rzeczywistym. Sąd wyjaśnił, że ów obowiązek nie polega na zbieraniu wszelkich informacji dotyczących, zjawisk i zdarzeń, a jedynie tych, które są przedmiotem postępowania dowodowego, które winno doprowadzić do zrekonstruowania konkretnego prawnopodatkowego stanu faktycznego, czyli winno obejmować te fakty i dowody, które mają prawne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej.

Zdaniem sądu I instancji Wójt zasadnie wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku. W toku tego postępowania, w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, podjął niezbędne czynności procesowe, tj. przede wszystkim wezwał podatnika do złożenia informacji w sprawie podatku od nieruchomości na rok 2015. Włączył także do materiału dowodowego informację z 14 marca 2008 r. w sprawie podatku od nieruchomości na 2008 rok, w której podatnik wskazał powierzchnię budynku mieszkalnego - 64 m² oraz powierzchnię gruntów przynależnych do zamieszkałych budynków i lokali mieszkalnych - 60 m².

Wykonując pisemne wezwanie organu podatkowego I instancji Starostwo Powiatowe - Wydział Geodezji, Kartografii, Katastru i Gospodarki Nieruchomościami w Z. dostarczyło dowód w postaci aktualnej informacji z rejestru gruntów, w której stanowiąca własność podatnika działka [...] została opisana jako tereny zabudowy mieszkalnej o ogólnej powierzchni 0,0059 ha. Wójt włączył do materiału dowodowego otrzymane ze Starostwa Powiatowego pisma z 29 lutego 2012 r. i 25 kwietnia 2012 r. wyjaśniające stan postępowania po wniesionych przez podatnika zarzutach odnośnie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków po modernizacji operatu w 2009 r. Sąd ocenił, że organy podatkowe przeprowadziły wystarczające postępowanie dowodowe, w którym zebrały materiał dowodowy, istotny dla rozstrzygnięcia.

Ponadto sąd stwierdził, że znany mu jest z urzędu prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu sygn. akt II SA/Po 765/12 oddalający skargę X. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Poznaniu z 22 czerwca 2012 r. w przedmiocie odrzucenia zarzutów do danych zawartych w operacie opisowo-kartograficznym po przeprowadzonej w 2009 r. modernizacji w obrębie L., gminie L., powiat z., dotyczących działki [...]. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 21 października 2015 r. (sygn. akt I OSK 167/14) oddalił skargę kasacyjną ten wyrok wniesioną skutecznie tylko przez podatniczkę X. B. Pomimo, że stroną postępowania w tamtym postępowaniu była X. B. (skarga J. B. nie mogła być rozpatrywania z powodu braku interesu prawnego), to jednak sąd wziął ów wyrok pod uwagę z uwagi na treść jego uzasadnienia wskazującą na prawidłowość przeprowadzonego postępowania modernizacyjnego.

Mając na uwadze powyższe orzeczenia sąd stwierdził, że podatnik bezpodstawnie domaga się, jak to w skardze określił, wymuszenia na Wójcie lub Staroście Powiatu dostarczenia sądowi i podatnikom ewidencji gruntów " z adnotacją zgodną z § 47 ust. 3 i § 42 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 29.03.2001r. Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa" w sprawie ewidencji gruntów budynków. W świetle oceny sądów administracyjnych obydwu instancji, decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Poznaniu z dnia 22 czerwca 2012 r. w przedmiocie odrzucenia zarzutów do danych zawartych w operacie opisowo-kartograficznym, po przeprowadzonej w 2009 r. modernizacji w obrębie L., gminie L., powiat z., dotyczących działki [...], okazała się prawidłowa.

Brak zdaniem sądu podstaw do uznania za zasadny zarzut naruszenia art. 123 § 1 i art. 200 §1 O.p., poprzez jego niezastosowanie tj. niewyznaczenie 7 dniowego terminu do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Podatnik 4 maja 2015 r. otrzymał od Wójta pismo z 16 kwietnia 2015 r. informujące o wyznaczeniu 7 dniowego terminu do wypowiedzenia się że przed wydaniem decyzji w sprawie zebranego materiału dowodowego. Podatnik uczynił to działając poprzez pełnomocnika T. B. który, jak wynika z notatki służbowej z 7 maja 2015 r. podpisanej przez tegoż pełnomocnika, zawnioskował o ponowne wystąpienie do Starostwa Powiatowego w Z. o dostarczenie dokumentów, dotyczących zmian po modernizacji w ewidencji gruntów i budynków, a zwłaszcza decyzji ostatecznej zatwierdzającej te zmiany, zgodnie z § 47 ust. 3 i § 42 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. W aktach administracyjnych, po powyższej notatce, zmieszczone zostały dowody w postaci kopii pism z 2012 r. wymienianych pomiędzy Wójtem i Starostwem Powiatowym, wskazujące na prowadzone ówcześnie przez Wójta czynności ustalające, w kwestii podniesionej po raz kolejny w notatce służbowej z 7 maja 2015 r. Sąd ocenił, że niewyznaczenie w tym przypadku ponownie terminu do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji w sprawie tego materiału dowodowego nie ma żadnego wpływu na wynik sprawy podobnie jak niewyznaczenie tego terminu przez organ odwoławczy, który żadnego postępowania dowodowego nie przeprowadzał.

W opinii sądu zasadnie organy podatkowe przyjęły, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne organ podatkowy jest związany zapisami wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków. Stan faktyczny sprowadza się do tego, że podatnik na 1 stycznia 2015 r. pozostawał właścicielem podlegającej opodatkowaniu nieruchomości. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie postępowania kwestionującego zapisy ewidencji nie jest możliwe, gdyż w postępowaniu wymiarowym organ podatkowy nie ma podstaw prawnych do zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

W skardze kasacyjnej skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego podatnik zaskarżył w całości wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 23 listopada 2017 r. sygn. akt I SA/Po 194/16 i wniósł o uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił w trybie art. 174 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zwanej dalej p.p.s.a.) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 121 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że organ prawidłowo prowadził postępowanie i udzielił skarżącemu wystarczającej informacji dotyczącej operatu opisowo-kartograficznego dla działki [...], dotyczącej umieszczenia na nim adnotacji o jego zatwierdzeniu stosownie do § 43 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r., a tym samym ocenę iż nie doszło do naruszenia wyrażonej w art. 121 Ordynacji podatkowej zasadę pogłębiania zaufania i nieuchylenie zaskarżonej decyzji SKO;

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 187 § 1 i art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że organ prawidłowo ustalił stan faktyczny i dokonał właściwej oceny kompletnie zebranego materiału dowodowego materiału dowodowego i nieuchylenie zaskarżonej decyzji SKO mimo że organ nie dochował obowiązku podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli;

3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. art. 123 § 1 w zw. z art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji SKO mimo że organ uniemożliwił skarżącemu wypowiedzenie się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, polegającego na tym, że organ nie zawiadomił skarżącego o takiej możliwości po dołączeniu do akt postępowania nowych dokumentów wskutek wcześniej zgłoszonych przez skarżącego uwag;

4) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. art. 200a § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji SKO mimo że organ nie przeprowadził rozprawy choć istniały przesłanki do przeprowadzenia jej z urzędu, tj. potrzeba wyjaśnienia istotnych okoliczności stanu faktycznego sprawy przy udziale świadków oraz w drodze oględzin; co w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy wadliwej decyzji SKO

5) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewystarczające rozważanie w uzasadnieniu wszystkich zarzutów skargi.

Organ nie skorzystał z prawa do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W szczególności na uwzględnienie nie zasługuje zarzut art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 121 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, polegający w ocenie strony skarżącej na tym, że sąd pierwszej instancji ocenił, że organ prowadził postępowanie prawidłowo i udzielił skarżącemu wystarczającej informacji dotyczącej operatu opisowo-kartograficznego dla działki będącej własnością skarżącego.

Stosownie do art. 121 § 2 Ordynacji podatkowej organy podatkowe w postępowaniu podatkowym obowiązane są udzielać niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania.

Zarzut powyższy jest niezasadny, ponieważ organy podatkowe prowadzące postępowanie w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości, nie mają obowiązku udzielania podatnikowi informacji na temat operatu opisowo-kartograficznego. Nie jest to bowiem informacja o przepisach prawa podatkowego pozostająca w związku z przedmiotem tego postępowania. W konsekwencji sąd nie podzielił również zarzutu, że na skutek nieudzielenia informacji w powyższym zakresie, doszło naruszenia zasady zaufania do organów podatkowych, przewidzianej w art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd pierwszej instancji trafnie stwierdził, że o naruszeniu tego przepisu nie może stanowić wydanie rozstrzygnięcia odmiennego od oczekiwanego przez podatnika, w sytuacji, gdy organ prawidłowo zebrał materiał dowodowy oraz wskazał i wyjaśnił zastosowaną podstawę prawną.

W ocenie sądu nie doszło również do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 187 § 1 i art. 122 Ordynacji podatkowej. Wbrew stanowisku strony skarżącej sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że organy podatkowe przeprowadziły postępowanie dowodowe w stopniu umożliwiającym ustalenie zobowiązania skarżącego z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2015. Aby ustalić wysokość podatku od gruntu i budynku mieszkalnego organy podatkowe mają obowiązek ustalić powierzchnię użytkową budynku i powierzchnię gruntu, co wynika z art. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Organy podatkowe ustaliły te dane. Powierzchnię użytkową budynku ustalono na podstawie złożonej przez podatnika w dniu 14 marca 2008 r. informacji o nieruchomościach, w której podatnik zadeklarował, że budynek mieszkalny ma powierzchnię 64 m2. Ustalenie powierzchni budynku na podstawie ww. dokumentu nastąpiło dlatego, że skarżący pomimo wezwania, nie złożył informacji o nieruchomościach w roku 2015. Sporną powierzchnię gruntu ustalono na podstawie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Organ podatkowy pierwszej instancji wyjaśnił, że oparł się w tym zakresie na danych z tej ewidencji ponieważ obowiązek taki wynika z art. 21 ust.1 ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie stoi na stanowisku, że na podstawie przywołanego przepisu organy podatkowe są związane danymi z ewidencji w zakresie wielkości gruntu, w sposób bezwzględny (por. wyrok NSA z 16 listopada 2017 r. sygn. akt II FSK 1600/17). Nie są w związku z powyższym uprawnione do ustalania powierzchni gruntu we własnym zakresie. Nie mają również obowiązku uwzględniać żadnych wniosków dowodowych podatników, którzy w postępowaniu podatkowym kwestionują powierzchnię gruntu ujawnioną w ewidencji. Wobec jednoznacznego nakazu uwzględnienia przy wymierzaniu podatku danych wynikających z ewidencji, takie żądania nie prowadzą bowiem do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Słusznie zatem sąd pierwszej instancji uznał za bezpodstawne żądanie skarżącego o przedstawienie przez organy podatkowe źródłowych dokumentów ewidencji gruntów w postaci operatu kartograficznego z umieszczonymi na nim adnotacjami o jego zatwierdzeniu zgodnie z § 43 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. Jedyną prawnie dopuszczalną drogą do zakwestionowania powierzchni ujawnionej w ewidencji jest postępowanie przed organem prowadzącym ewidencję. Z zaskarżonego wyroku wynika, że skarżący podjął takie działania, ale nie przyniosły one zamierzonych skutków, o czym świadczy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 18 września 2013 r. sygn. akt II SA/Po 765/12 oddalający skargę X. B. i J. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Poznaniu z dnia 22 czerwca 2012 r. w przedmiocie odrzucenia zarzutów do danych zawartych w operacie opisowo-kartograficznym po przeprowadzonej w 2009r. modernizacji oraz wyrok oddalający skargę kasacyjną X. B. od ww. wyroku (wyrok NSA z 21 października 2015 r. sygn. akt I OSK 167/14).

Sąd nie uwzględnił również zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. art. 123 § 1 w zw. z art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił i wyjaśnił, że 4 maja 2015 r. podatnik otrzymał od Wójta Gminy L. pismo z 16 kwietnia 2015 r. informujące o wyznaczeniu 7 dniowego terminu do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji w sprawie zebranego materiału dowodowego. Podatnik uczynił to działając poprzez pełnomocnika T. B. który, jak wynika z notatki służbowej z 7 maja 2015 r. podpisanej przez tegoż pełnomocnika, zażądał ponownego wystąpienie do Starostwa Powiatowego w Z. o dostarczenie dokumentów, dotyczących zmian po modernizacji w ewidencji gruntów i budynków. Niewyznaczenie ponownie terminu do wypowiedzenia się w sprawie, po wymianie korespondencji miedzy organem podatkowym, a Starostą nie ma żadnego wpływu na wynik sprawy. Sąd pierwszej instancji nie miał zatem podstaw do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. Autor skargi kasacyjnej nie wykazał, że powtórne zawiadomienie podatnika o prawie do zapoznania się z aktami sprawy doprowadziłoby do wydania innej decyzji o wysokości zobowiązania podatkowego.

Zdaniem sądu nie zachodziły również podstawy do przeprowadzenia z urzędu rozprawy przed organem odwoławczym. Stosownie do art. 200a § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej organ odwoławczy przeprowadzi w toku postępowania rozprawę z urzędu jeżeli zachodzi potrzeba wyjaśnienia istotnych okoliczności stanu faktycznego sprawy przy udziale świadków lub biegłych, albo w drodze oględzin lub sprecyzowania argumentacji prawnej prezentowanej przez stronę w toku postępowania.

Jak wskazano wyżej w postępowaniu w sprawach ustalenia wysokości zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości organ podatkowy ma obowiązek przyjąć za podstawę obliczenia podatku powierzchnię gruntu wynikającą z ewidencji gruntów i budynków. Nie może tego dowodu zastąpić dowodem z oględzin ani dowodami ze świadków lub biegłych.

W ocenie sądu nie zasługują na uwzględnienie argumenty strony skarżącej zaczerpnięte z uzasadnienia wyroku WSA w Poznaniu z 18 października 2007 r. sygn. akt I SA/Po 1256/07 uwzględniającego skargę J. B. na decyzję podatkową. Jak wynika z przytoczonego w skardze kasacyjnej fragmentu uzasadnienia przywołanego orzeczenia, WSA w Poznaniu uwzględnił skargę podatnika w przywołanej sprawie mając na uwadze konieczność wyjaśnienia jaką działkę posiada J. B. i czy uzasadnione są jego twierdzenia, iż jej część znajduje się w posiadaniu samoistnym innego podmiotu. Wydaje się, że przede wszystkim konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego w tej kwestii spowodowała uwzględnienie skargi. Sąd podziela stanowisko autora skargi kasacyjnej, że w takim przypadku zasadnicze znaczenie ma ustalenie jaka część nieruchomości znajduje się we władaniu właściciela, a jaką część posiada posiadacza samoistny. W tym przypadku organ podatkowy nie może poprzestać na danych zawartych w ewidencji gruntów. Wynika to z art. 3 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zgodnie z którym, jeżeli przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości ciąży na posiadaczu samoistnym. Podkreślić jednak należy, że taka sytuacja nie zachodziła w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego za rok 2015, w zatem zarzuty oparte na argumentacji zawartej w przywołanym wyroku są nieadekwatne do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy.

Z tych też względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej. W odniesieniu do wniosku pełnomocnika skarżącego ustanowionego w ramach prawa pomocy o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne, należy stwierdzić, że w niniejszym wyroku nie zawarto rozstrzygnięcia dotyczącego tej kwestii. Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpatruje bowiem wniosku pełnomocnika ustanowionego z urzędu o przyznanie wynagrodzenia z tytułu udzielonej pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym, gdyż orzeka o tym w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, w drodze odrębnego postanowienia, wydawanego na posiedzeniu niejawnym przez referendarza sądowego (art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a.) albo przez sąd w składzie jednego sędziego (art. 16 § 2 p.p.s.a).