Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 443/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2005-06-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Szafrańska-Falkiewicz, Sędziowie NSA: Maria Myślińska, Janusz Zajda (spr.), Protokolant Agnieszka Romaniuk, po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2005 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] - Spółki z o.o. w Tychach od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 25 listopada 2004 r. sygn. akt 3/I SA/Ka 1910/03 w sprawie ze skargi [...] - Spółki z o.o. w Tychach na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Cieszynie z 7 sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe; 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach; 2. zasądza Dyrektora Izby Celnej w Katowicach na rzecz [...]- Spółki z o.o. w Tychach kwotę złotych 400 (czterysta) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

W Y R O K

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 23 czerwca 2005 r.

Naczelny Sąd Administracyjny

w składzie następującym:

|Przewodniczący |Sędzia NSA |Hanna Szafrańska-Falkiewicz |

|Sędziowie NSA: |Maria Myślińska |

| |Janusz Zajda (spr.) |

|Protokolant |Agnieszka Romaniuk |

po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2005 r.

na rozprawie w Izbie Gospodarczej

skargi kasacyjnej [...] - Spółki z o.o. w Tychach

od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach

z 25 listopada 2004 r. sygn. akt 3/I SA/Ka 1910/03

w sprawie ze skargi [...] - Spółki z o.o. w Tychach

na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Cieszynie

z 7 sierpnia 2003 r. Nr [...]

w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe;

1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach;

2. zasądza Dyrektora Izby Celnej w Katowicach na rzecz [...] - Spółki z o.o. w Tychach kwotę złotych 400 (czterysta) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

U Z A S A D N I E N I E

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 25 listopada 2004 r. sygn. akt 3/I SA/Ka 1910/03 oddalił skargę [...] Spółki z o.o. w Tychach na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Cieszynie z 7 sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe z następującym uzasadnieniem.

W dniu 22 kwietnia 2000 r. przedstawiciel [...] - Spółka z o.o. dokonał zgłoszenia celnego według dokumentu SAD nr [...] towaru w postaci podsufitki z płyty pilśniowej do pojazdów samochodowych. Wartość celną towaru ustalono na podstawie faktury oraz deklaracji wartości celnej. Zagraniczne koszty transportu zadeklarowano w kwocie 265,17 USD. W wyniku późniejszych czynności kontrolnych ujawniono fakturę VAT nr 1503/00 z 4 maja 2000r., wystawioną przez przedsiębiorstwo spedycyjne Unitrans w Ustroniu dla importera, dotyczącą towaru objętego niniejszym zgłoszeniem celnym.

Naczelnik Urzędu Celnego w Bielsku-Białej decyzją z 18 kwietnia 2003 r. nr [...] uznał powyższe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej importowanego towaru. Organ stwierdził, że importowany towar w czasie transportu był umieszczony w pojemnikach zwrotnych, oraz że koszty dotyczące transportu za granicą, zgodnie z art. 30 § 1 pkt 5 Kodeksu celnego, importer winien w całości doliczyć do wartości celnej towaru. Skoro kwota ta wyniosła 2573,31 zł, to według waluty faktury importer winien wskazać kwotę 601,77 USD.

Dyrektor Izby Celnej w Cieszynie orzekając na skutek odwołania strony utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że organ celny I instancji prawidłowo wyliczył kwotę zagranicznych kosztów transportu, to jest 601,77 USD, ponieważ wystawca faktury nie rozdzielił kosztów na transport podsufitek i pojemników oraz dlatego, że w dokumencie potwierdzającym rozliczenie pojemników wskazano jedynie ilość, bez wskazania wartości wynikającej z faktury VAT.

W skardze na powyższą decyzję zarzucono organom celnym naruszenie art. 23 § 1, art. 30 § 1 pkt 5, art. 31 pkt 1 ustawy - Kodeks celny i podniesiono, że nie rozdzielenie w fakturze wystawionej przez przewoźnika kosztów transportu pojemników i podsufitek na odcinku zagranicznym, nie mogło być podstawą podwyższenia wartości celnej importowanego towaru.

Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, że organy celne uznając, że zaistniała uzasadniona przyczyna do zakwestionowania wykazanych w zgłoszeniu celnym zagranicznych kosztów transportu, działały w ramach swoich uprawnień określonych w art. 83 § 3 i w art. 65 Kodeksu celnego. Zdaniem Sądu, organ celny weryfikując zgłoszenie celne miał na uwadze, że z faktury ujawnionej u polskiego przewoźnika wynikało, iż zagraniczne koszty transportu wyniosły 662,37 USD, a nie, jak to zadeklarował przedstawiciel importera - 288,15 USD.

W ocenie Sądu organ odwoławczy skutecznie wykazał, dlaczego w tej sprawie należało uznać w trybie art. 30 § 1 pkt 5 Kodeksu celnego za koszty transportu kwotę wynikającą z faktury wystawionej przez polskiego przewoźnika, a swoje stanowisko należycie uzasadnił, rozważył całość zebranego w sprawie materiału dowodowego, który dodatkowo uzupełnił, nie pomijając żadnego z jego elementów. Trafnie też, zdaniem Sądu, organ odwoławczy uznał, że w niniejszej sprawie zachodziła konieczność określenia wartości celnej przez dodanie do ceny zapłaconej za przywieziony towar poniesionych kosztów transportu na odcinku zagranicznym.

Sąd uznał, że organy celne nie naruszyły przepisu art. 31 pkt 1 Kodeksu celnego, dotyczącego kosztów transportu poniesionych po przekroczeniu granicy państwa, ponieważ do wartości celnej nie doliczono tych kosztów.

Odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż organy celne akceptowały stosowaną dotychczas metodę ustalania kosztów transportu towaru na odcinku zagranicznym poprzez pomniejszenie kosztu ogólnego transportu o koszt transportu samych pojemników, a zdaniem skarżącej w sprawie tej jest możliwe wyodrębnienie kosztów transportu zwrotnych pojemników na odcinku zagranicznym na podstawie faktury wystawionej przez przewoźnika oraz wyliczeń agencji celnej, Sąd stwierdził, że organy administracji celnej mają prawo do zmiany swego stanowiska zawsze wtedy, kiedy nowe stanowisko jest zgodne z prawem i zostało wyrażone w prawnie określonej formie.

Co do metody obliczania kosztów transportu, Sąd podzielił stanowisko organów celnych, które ustaliły, że ujawniona faktura transportowa w całości obciąża kosztami na odcinku zagranicznym jedynie importera towaru, a to ustalenie wynika z zapisów na fakturze. Zdaniem Sądu, w sprawie nie ustalono, aby kwotę stanowiącą różnicę pomiędzy kwotami 662,37 USD a 288,15 USD zapłacił, lub miał zapłacić przewoźnikowi eksporter towaru, natomiast przyjęcie twierdzenia skarżącej, że ona również nie była zobowiązana do zapłaty wskazanej różnicy prowadziłoby do wniosku, że wystawca faktury bez logicznego powodu zawyżył koszty transportu zagranicznego, świadcząc jednocześnie bezpłatne usługi na rzecz eksportera towaru.

Mając to wszystko na uwadze Sąd oddalił skargę, jako nieuzasadnioną.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego [...] - Spółka z o.o. w Tychach wskazała jako jej podstawę:

1. naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie:

- art. 23 § 1 Kodeksu celnego poprzez błędną wykładnię pojęcia towaru sprzedanego,

- art. 23 § 9 i 10 Kodeksu celnego poprzez ich niezastosowanie,

- art. 30 ust. 1 pkt 5 Kodeksu celnego polegające na przyjęciu, iż wartość ujawnionej w trakcie kontroli celnej FV nr 1503/00, dotycząca transportu towarów na odcinku zagranicznym, obejmowała w całości koszty transportu przywiezionego towaru

- art. 31 pkt 1 Kodeksu celnego polegające na przyjęciu, że wyodrębnienie z kosztów przewozu faktycznie zapłaconych ich części, dotyczącej transportu samego towaru, może wynikać jedynie z treści faktury VAT, nie zaś, jak dokonał tego skarżący - poprzez wyliczenie na podstawie innych zgromadzonych w sprawie dowodów, tj. na przesłance wynikającej z art. 174 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej jako P.p.s.a.

2. Naruszenie prawa procesowego, mające wpływ na wynik postępowania, a w szczególności:

- art. 145 § 1 P.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia przez organy celne prawa materialnego oraz niedokonania przez nie prawidłowej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów,

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez niewzięcie pod uwagę całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie w celu stwierdzenia, czy naruszono prawo materialne i czy miało to wpływ na wynik sprawy, a tym samym błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie wskazuje, że zadeklarowany koszt transportu towaru na odcinku zagranicznym został przez skarżącego wyliczony prawidłowo i stanowi rzeczywisty koszt tego transportu po odjęciu kosztów transportu pojemników zwrotnych, to jest na przesłance wynikającej z art. 174 pkt 2 P.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca podniosła, że literalne brzmienie przepisów art. 23 § 1 i art. 30 § 1 pkt 5 Kodeksu celnego wskazuje na wliczanie do wartości celnej ceny oraz kosztów wyłącznie towarów sprowadzonych na polski obszar celny, nie zaś kosztów transportu pojemników zwrotnych. Powołując się na treść art. 23 § 9 Kodeksu celnego stwierdziła, że w niniejszym stanie faktycznym wliczenie kosztów przewozu pojemników byłoby uzasadnione jedynie w sytuacji, gdyby Spółka nabywała je od sprzedawcy z zakupionym towarem, lub ich cena była wliczona do ceny całkowitej nabytego towaru, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca.

Skarżąca podniosła również, że zarówno organy celne, jak i Sąd pominęły treść przepisu art. 23 § 10 Kodeksu celnego. W ocenie skarżącej istotą sporu w niniejszej sprawie było nienależyte, w ocenie organów celnych, wyodrębnienie z całkowitego kosztu przewozu na odcinku zagranicznym, kosztu przewozu samego towaru. Stwierdziła, że organy oparły się wyłącznie na treści faktury przewoźnika, a nie wzięły pod uwagę treści pozostałych dowodów, co pozostaje w sprzeczności z przepisem art. 31 pkt 1 Kodeksu celnego.

Skarżąca stwierdziła, że Sąd naruszył przepisy postępowania, w tym w szczególności art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" P.p.s.a., który nakazuje ustalenie, czy nie doszło do naruszenia prawa materialnego, w związku z art. 141 § 4 Kodeksu celnego, który nakazuje w uzasadnieniu wyroku wskazanie stanu sprawy, którego nie sposób dokonać nie biorąc pod uwagę całokształtu materiału dowodowego.

Skarżąca reasumując podniosła, że Sąd dokonał za organami celnymi obu instancji błędnej interpretacji wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego, a ponadto naruszył omawiane przepisy postępowania sądowoadministracyjnego.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w Katowicach podtrzymał swoje stanowisko odnośnie oddalenia skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Złożona w trybie art. 173 § l ustawy z 30 08 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz.U. Nr 153, poz. 1270; dalej P.p.s.a.] skarga kasacyjna została oparta zarówno na podstawie naruszenia prawa materialnego, jak i naruszenia przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy [art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a.].

Wobec tego w pierwszej kolejności wymaga rozważenia zasadność zarzutów o charakterze procesowym, gdyż zarzuty naruszenia prawa materialnego mogą być przedmiotem oceny Sądu tylko w odniesieniu do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego, stanowiącego podstawę zastosowania prawa materialnego.

Powołując się na naruszenie przepisów postępowania skarżąca akcentowała wadliwe przedstawienie stanu faktycznego sprawy, przyjętego przez Sąd pierwszej instancji do ostatecznego rozstrzygnięcia, w tym błąd w tych ustaleniach polegający na uznaniu, że zgromadzony materiał dowodowy nie wskazuje, że zadeklarowany koszt transportu towaru na odcinku zagranicznym został przez Spółkę wyliczony prawidłowo i stanowi rzeczywisty koszt tego transportu po odjęciu kosztów transportu pojemników zwrotnych.

Wskazanemu zarzutowi kasacji nie można odmówić słuszności.

Ustalenia Sądu pierwszej instancji w zasadniczy sposób różnią się od stanu faktycznego przedstawionego w decyzjach organów celnych obydwu instancji i - jak się wydaje - odnoszą się do rozstrzygnięć celnych z innej sprawy.

Wskazuje na to podanie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nieprawidłowej daty zgłoszenia celnego i numeru dokumentu SAD, nieprawidłowej daty i numeru ujawnionej faktury VAT, nieprawidłowej daty i numeru decyzji organu pierwszej instancji, błędnej daty decyzji organu drugiej instancji, wreszcie podanie kwot zagranicznych kosztów transportu, zarówno deklarowanych, jak i wynikających z faktury polskiego przewoźnika, odbiegających od kwot powołanych w decyzjach organów celnych.

Powyższe okoliczności wskazują, że w sprawie zostały naruszone przepisy postępowania w zakresie mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w następstwie czego ocena prawna zawarta w zaskarżonym wyroku odnosi się do stanu faktycznego, który z akt sprawy nie wynika.

Z kolei, podniesione zarzuty naruszenia prawa materialnego nie mogą być przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego, bowiem ocena taka może mieć miejsce tylko w odniesieniu do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego, stanowiącego podstawę zastosowania prawa materialnego.

Z wymienionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżony wyrok, orzekając o kosztach postępowania ze skargi kasacyjnej stosownie do art. 203 pkt 1 tej ustawy.