Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 589/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6262 Radni
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 383 par. 1  pkt 7 oraz  art. 384 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2011 nr 21 poz 112
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.) Sędzia WSA Andrzej Góraj Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2015 r. sprawy ze skargi M. Z. na uchwałę Rady Gminy N. z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego – oddala skargę –


UZASADNIENIE

Rada Gminy N. uchwałą Nr [...] z dnia [...] marca 2015 r. na podstawie art. 383 § 1 pkt 7 oraz art. 384 § 1 i § 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz. U. Nr 21, poz. 112 z późn. zm.) w zw. z art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 24h ust. 4 i ust. 5 a, art. 24k ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 594 z późn. zm.), stwierdzała wygaśnięcie mandatu radnego Rady Gminy N., wybranego w okręgu wyborczym Nr [...] – M. Z. z KWW Z. [...] - lista nr [...] z powodu niezłożenia w ustawowym terminie oświadczenia o swoim stanie majątkowym.

Rada uchwałę przesłała Wojewodzie [...], Komisarzowi Wyborczemu w W. oraz doręczyła radnemu M. Z. W uzasadnieniu uchwały podano, że M.Z. w wyniku wyborów, które odbyły się w dniu 16 listopada 2014 r. został wybrany na radnego Rady Gminy N.

Zgodnie z art. 24h ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 594 z późn. zm.) radny, wójt, zastępca wójta, sekretarz gminy, skarbnik gminy, kierownik jednostki organizacyjnej gminy, osoba zarządzająca i członek organu zarządzającego gminną osobą prawną oraz osoba wydająca decyzje administracyjne w imieniu wójta są obowiązani do złożenia oświadczenia o swoim stanie majątkowym. Radni składają pierwsze oświadczenie majątkowe w terminie 30 dni od dnia złożenia ślubowania. Kolejne oświadczenia majątkowe są składane przez radnych co roku do dnia 30 kwietnia, według stanu na dzień 31 grudnia roku poprzedniego, oraz na 2 miesiące przed upływem kadencji. Jeżeli termin na złożenie oświadczenia majątkowego przez radnego nie zostanie dotrzymany, przewodniczący rady gminy w terminie 14 dni od dnia stwierdzenia niedotrzymania terminu wzywa osobę, która nie złożyła oświadczenia do jego niezwłocznego złożenia wyznaczając dodatkowy czternastodniowy termin. Termin ten liczy się od dnia skutecznego dostarczenia wezwania.

Złożenie ślubowania przez radnego M. Z. nastąpiło na pierwszym posiedzeniu Rady Gminy N. w dniu [...] grudnia 2014 r. Termin do złożenia pierwszego oświadczenia majątkowego upływał więc dnia 31 grudnia 2014 r. Wobec niedotrzymania powyższego terminu, Przewodnicząca Rady Gminy N. na podstawie art. 24h ust. 5a ustawy o samorządzie gminnym wezwała radnego M. Z. do niezwłocznego złożenia oświadczenia majątkowego, wyznaczając dodatkowy czternastodniowy termin.

Wezwanie Przewodniczącej Rady Gminy wyznaczające dodatkowy termin zostało wysłane radnemu M. Z. za pośrednictwem Poczty Polskiej w dniu 7 stycznia 2015 r., pod adres korespondencyjny wskazany przez radnego. Listonosz nie zastał jednak adresata pod wskazanym adresem, w związku z czym pozostawił w skrzynce oddawczej adresata zawiadomienie o pozostawieniu w dniu 8 stycznia 2015 r. przesyłki w Urzędzie Pocztowym N., ze wskazaniem informacji o możliwości odbioru przesyłki w tym urzędzie. Z powodu nieodebrania przesyłki w terminie 7 dni, listonosz pozostawił w dniu 16 stycznia 2015 r. w skrzynce oddawczej adresata zawiadomienie powtórne. Przesyłka mimo pozostawienia jej w urzędzie pocztowym i dwukrotnym zawiadomieniu pozostawionym w skrzynce oddawczej adresata nie została odebrana. Powyższe okoliczności potwierdzają adnotacje pocztowe na kopercie.

Zgodnie z art. 39 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.) organ administracji doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Powyższy przepis wskazuje podmioty z pośrednictwa których organ administracji może korzystać przy doręczaniu pism. Takie uregulowanie oznacza, że Kodeks postępowania administracyjnego nie wprowadza w tym zakresie jakichkolwiek ograniczeń podmiotowych. Zatem organ administracji może skorzystać z doręczenia pośrednictwem: poczty, swoich pracowników, upoważnione osoby lub organy. Art. 39 K.p.a. ani inne przepisy z rozdziału 8 K.p.a. (Doręczenia) nie ograniczają organu administracji w wyborze podmiotu doręczającego pisma (tak również Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 2821/13).

Zgodnie z art. 44 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego pismo przechowuje się w placówce operatora pocztowego przez okres 14 dni od pierwszej awizacji. Termin na odbiór pisma upłynął zatem dnia 22 stycznia 2015 r. Zgodnie z art. 44 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego doręczenie uznaje się za skuteczne z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 44 § 1 K.p.a. Pismo zostało zatem skutecznie doręczone z dniem 22 stycznia 2015 r. Wyznaczony przez Przewodniczącą Rady Gminy dodatkowy termin upłynął więc z dniem 5 lutego 2015 r. Przewodnicząca Rady Gminy N. zwracała ponadto wielokrotnie uwagę na forum rady o konieczności złożenia oświadczeń majątkowych oraz upływającym terminie na spełnienie tego obowiązku.

Po wysłaniu pisma wzywającego do złożenia oświadczenia majątkowego, Przewodnicząca Rady Gminy N. zwróciła radnemu M. Z. uwagę, że minął termin na złożenie oświadczenia majątkowego oraz poinformowała go o wysłaniu do niego za pośrednictwem Poczty Polskiej pisemnego wezwania wyznaczającego termin na złożenie oświadczenia. Przewodnicząca Rady Gminy przypomniała również radnemu M. Z. o niezłożonym oświadczeniu majątkowym na posiedzeniu komisji w dniu 17 lutego 2015 r. Radny M.Z. posiadał zatem świadomość obowiązku złożenia oświadczenia majątkowego, jak również był wielokrotnie informowany (w tym osobiście przez Przewodniczącą Rady Gminy) o przesłanej korespondencji z wezwaniem oraz uchybieniu terminowi na złożenie oświadczenia. Mimo to radny M.Z. nie złożył do dnia dzisiejszego wymaganego oświadczenia majątkowego.

Zgodnie z dyspozycją art. 383 § 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz. U. Nr 21, poz. 112 z późn. zm.), przed podjęciem niniejszej uchwały, radnemu M.Z. umożliwiono złożenie wyjaśnień ustnie do protokołu z sesji. O możliwości złożenia wyjaśnień radny M.Z. został poinformowany przez Przewodniczącą Rady Gminy N. pismem z dnia 27 lutego 2015 r.

Wobec niezłożenia oświadczenia majątkowego przez radnego M. Z., Rada Gminy N., stosownie do art. 383 § 2 Kodeksu wyborczego i art. 24k ust. 1 pkt 1 ustawy o samorządzie gminnym zobowiązana była do podjęcia uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu najpóźniej w terminie miesiąca od wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu.

Powyższa uchwała stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której M.Z. zaskarżył uchwałę w całości, zarzucając jej naruszenie art. 24 h ust. 5a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594, z późn. zm.) oraz art. 383 § 1 pkt 7 i § 2 Kodeksu wyborczego.

Wskazując na powyższe uchybienie, na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a., wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały Rady Gminy N. nr [...] z dnia [...] marca 2015 r. w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego, oraz o zasądzenie kosztów.

W uzasadnieniu skargi podał, że Rada Gminy przyjęła fikcję doręczenia wezwania do złożenia zeznania majątkowego w dniu 22 stycznia 2015 r. w oparciu o art. 44 K.p.a. Wobec braku złożenia oświadczenia majątkowego w terminie 14 dni od dnia 22 stycznia 2015 r., Rada Gminy N. podjęła zaskarżoną uchwałę w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego.

W ocenie skarżącego uchwała została podjęta z rażącym naruszeniem art. 24h ust. 5a u.s.g. oraz art. 384 § 1 Kodeksu wyborczego.

Art. 24h ust. 5a u.s.g. wyraźnie stanowi, że dodatkowy termin do złożenia oświadczenia majątkowego, wyznaczony przez przewodniczącego rady, liczy się od dnia skutecznego dostarczenia wezwania.

Podkreślił, że ani ustawa o samorządzie gminnym, ani przepisy Kodeksu wyborczego, które odsyłają do tejże ustawy, nie definiują pojęcia "skutecznego dostarczenia wezwania", o którym mowa w art. 24h ust. 5a u.s.g. Definicji tego pojęcia nie zawiera również Kodeks wyborczy, do którego odwołują się przepisy Rozdziału 3 u.s.g. Zaznaczył, że w Kodeksie wyborczym brak jest odwołań do kodeksu postępowania administracyjnego, czy też Kodeksu postępowania cywilnego, które pozwalałyby na odpowiednie stosowanie przepisów o dostarczaniu przesyłek.

Podkreślił, że podmiot, na którego ustawa nakłada obowiązek skutecznego dostarczenia (a nie doręczenia) wezwania winien wybierać taką techniczną metodę, która w największym stopniu gwarantuje sprawność i wspomnianą efektywność, a jednocześnie w największym stopniu zapewnia ochronę dla sfery praw i interesów adresata pisma, którym jest radny gminy.

W myśl regulacji Kodeksu wyborczego w związku z art. 24h ust. 5a u.s.g., jak również art. 11a u.s.g. w zw. z art. 17 K.p.a., stanowiącego o organach gminy, nie znajduje żadnego oparcia w obowiązujących przepisach stosowanie przez przewodniczącego rady gminy przepisów kodeksu postępowania administracyjnego o doręczeniach, w tym przepisu stanowiącego o fikcji doręczenia przez tzw. podwójne awizo. Nie ma także podstaw do stosowania tych przepisów w drodze analogii. W świetle orzecznictwa sądów administracyjnych przewodniczącego rady gminy nie można uznać za organ gminy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 maja 1991 r., sygn. akt SA/Po 159/91, Czesław Martysz Komentarz do art. 11a usg [w:] Dolnicki Bogdan (red.), Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz, ABC, 2010).

Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie mogą mieć zastosowania w drodze analogii. Stosowanie przepisów w drodze analogii dopuszczalne jest tylko wyjątkowo, gdy istnieje wyraźna luka prawna - brak uregulowania określonej kwestii, która wymaga uregulowania. Zastosowanie przepisu w drodze analogii musi też być uzasadnione materią sprawy. Wykluczone jest analogiczne zastosowanie przepisu prawa postępowania do kwestii z zakresu prawa materialnego.

Podkreślił, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego o doręczeniach nie mają także zastosowania do doręczania radnym zawiadomienia o zwołaniu sesji rady gminy (art. 20 ust. 1 u.s.g.). Pomimo tego sesje są skutecznie zwoływane bez potrzeby analogicznego stosowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Taka sama swoboda pozostawiona jest przewodniczącemu rady w przypadku dostarczenia wezwania do złożenia oświadczenia majątkowego, jedynym wymogiem jest skuteczne dostarczenie tego wezwania. Przewodnicząca Rady Gminy N. miała możliwość skutecznie dostarczyć wezwanie skarżącemu, choćby na posiedzeniu komisji Rady Gminy N., czy też w trakcie sesji Rady Gminy, czy wreszcie wraz z zawiadomieniem o zwołaniu sesji.

Wskazał, że nie ma możliwości przywrócenia terminu do złożenia oświadczenia majątkowego jako terminu prawa materialnego (wskazują na to także cytowani wyżej autorzy), jego upływ jest już nieodwracalny. Niedopuszczalne jest stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego o doręczeniach (w tym fikcji doręczenia), skoro nie ma możliwości odwrócenia rygoryzmu takiej fikcji. Właśnie z tego powodu (braku możliwości przywrócenia terminu), ustawa o samorządzie gminnym nakazuje skuteczne dostarczenie wezwania do złożenia oświadczenia majątkowego. W kodeksie postępowania administracyjnego przepisy o doręczeniach mogą być rygorystyczne, gdyż istnieje instytucja przywrócenia terminu, a nawet wznowienia postępowania administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę, organ przypomniał, że radni składają oświadczenie majątkowe w terminie 30 dni od dnia złożenia ślubowania.

Jeżeli termin na złożenie oświadczenia majątkowego przez radnego nie zostanie dotrzymany, przewodniczący rady gminy w terminie 14 dni od dnia stwierdzenia niedotrzymania terminu wzywa osobę, która nie złożyła oświadczenia do jego niezwłocznego złożenia wyznaczając dodatkowy czternastodniowy termin. Termin ten liczy się od dnia skutecznego dostarczenia wezwania.

Złożenie ślubowania przez radnego M. Z. nastąpiło na pierwszym posiedzeniu Rady Gminy N. w dniu 1 grudnia 2014 r. Termin do złożenia pierwszego oświadczenia majątkowego upływał więc dnia 31 grudnia 2014 r. Wobec niedotrzymania powyższego terminu, Przewodnicząca Rady Gminy N. na podstawie art. 24h ust. 5a ustawy o samorządzie gminnym wezwała radnego M.Z. do niezwłocznego złożenia oświadczenia majątkowego, wyznaczając dodatkowy czternastodniowy termin.

Wezwanie Przewodniczącej Rady Gminy wyznaczające dodatkowy termin zostało wysłane radnemu M.Z. za pośrednictwem Poczty Polskiej w dniu 7 stycznia 2015 r., pod adres korespondencyjny wskazany przez radnego. Listonosz nie zastał jednak adresata pod wskazanym adresem, w związku z czym pozostawił w skrzynce oddawczej adresata zawiadomienie o pozostawieniu w dniu 8 stycznia 2015 r. przesyłki w Urzędzie Pocztowym N., ze wskazaniem informacji o możliwości odbioru przesyłki w tym urzędzie. Z powodu nieodebrania przesyłki w terminie 7 dni, listonosz pozostawił w dniu 16 stycznia 2015 r. w skrzynce oddawczej adresata zawiadomienie powtórne. Przesyłka mimo pozostawienia jej w urzędzie pocztowym i dwukrotnym zawiadomieniu pozostawionym w skrzynce oddawczej adresata nie została odebrana. Powyższe okoliczności potwierdzają adnotacje pocztowe na kopercie.

Wobec niezłożenia oświadczenia majątkowego przez radnego M. Z., Rada Gminy N., stosownie do art. 383 § 2 Kodeksu wyborczego i art. 24k ust. 1 p ustawy o samorządzie gminnym zobowiązana była do podjęcia uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu najpóźniej w terminie miesiąca od wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu.

Wezwanie do dostarczenia oświadczenia, jako akt władzy publicznej, podlega doręczeniu jak każde tego rodzaju pismo w trybie art. 39-49 K.p.a. Przepisy te określają precyzyjnie kiedy doręczenie jest poczytywane za skuteczne. Stanowisko takie wyrażone zostało w doktrynie (S. Płażek, komentarz do art. 24h u.s.g. w: Ustawa o Samorządzie Gminnym. Komentarz, red. P. Chmielnicki, LexPolonica, 2013). Na możliwość doręczeń przez przewodniczącego rady w trybie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego wskazał również Naczelny Sąd I Administracyjny w wyroku z dnia 9 stycznia 2014 roku, sygn. akt II OSK 2821/13.

Zgodnie z art. 44 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego pismo przechowuje się w placówce operatora pocztowego przez okres 14 dni od pierwszej awizacji. Termin na odbiór pisma upłynął zatem dnia 22 stycznia 2015 r. Zgodnie z art. 44 § 4 kodeksu postępowania administracyjnego doręczenie uznaje się za skuteczne z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 44 § 1 K.p.a. Pismo zostało zatem skutecznie doręczone z dniem 22 stycznia 2015 r. Wyznaczony przez Przewodniczącą Rady Gminy dodatkowy termin upłynął więc z dniem 5 lutego 2015 r.

Należy również wskazać, że wyjaśnienia radnego M. Z. o niepodejmowaniu korespondencji z powodów osobistych nie mogą dostatecznie usprawiedliwiać niepodjęcia przesyłki zawierającej wezwanie. Wbrew wskazanym okolicznościom radny M. Z. stawił się w dniu 13 stycznia 2015 r. w Sądzie Okręgowym w W. na rozprawie w przedmiocie rozpoznania protestu wyborczego. Zatem wbrew twierdzeniom radnego M.Z. nie był on całkowicie wyłączony z normalnego funkcjonowania. Skoro radny mógł stawić się w gmachu Sądu, miał zatem również możliwość podjęcia wysłanej do niego korespondencji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje zarówno działalność organów samorządu terytorialnego, jak również organów administracji rządowej. Kryterium sprawowania tej kontroli stanowi zgodność z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).

Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego oraz na inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 5 oraz 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) [dalej: ustaw P.p.s.a.). Kryterium legalności, przewidziane przez art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, umożliwia sądowi administracyjnemu stwierdzenie nieważności uchwały lub aktu jednostki samorządu terytorialnego, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy P.p.s.a. w całości lub w części albo stwierdzenie, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 ustawy P.p.s.a.).

W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie zasługiwała na uwzględnienie.

Skarżący ma legitymację do złożenia skargi na przedmiotową uchwałę rady gminy gdyż dotyczy ona jego interesu prawnego. Wniesienie skargi do Sądu nastąpiło z zachowaniem ustawowego terminu do jej wniesienia.

Jako podstawę prawną zaskarżonej uchwały wskazano w niej przepisy art. 383 § 1 pkt 7 oraz art. 384 § 1 i § 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (Dz.U. Nr 21 poz. 112 ze zm.) w zw. z art. 18 ust. 2 pkt 15 , art. 24 h ust. 4 i ust. 5a , art. 24 k ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) w związku z niezłożeniem przez skarżącego w ustawowym terminie oświadczenia majątkowego.

Brak jest także podstaw do uwzględnienia argumentacji skarżącego jakoby nie otrzymał pisma informującego o dodatkowym 14-dniowym terminie do złożenia oświadczenia majątkowego, a korespondencja do niego kierowana zawierała jedynie pisma dotyczące sprawy uzupełnienia stanu osobowego komisji rewizyjnej.

Przechodząc do omówienia zarzutu merytorycznego odnoszącego się do naruszenia art. 24h ust. 5a ustawy o samorządzie gminnym, zdaniem Sądu, zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie.

Stan faktyczny jest w tej sprawie bezsporny: M. Z.jest radnym Rady Gminy N. obecnej kadencji. Przewodnicząca Rady Gminy N. stwierdziła, że dnia 31 grudnia 2014 r. upłynął termin do złożenia oświadczenia majątkowego w związku z czym wezwała radnego do niezwłocznego złożenia tegoż oświadczenia w terminie 14 dni od daty otrzymania wezwania. W wezwaniu tym skarżący został poinformowany, że niezastosowanie się do wezwania wywoła skutki prawne.

Zgodnie z brzmieniem art. 24h ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) radny wójt, zastępca wójta, sekretarz gminy, skarbnik gminy, kierownik jednostki organizacyjnej gminy, osoba zarządzająca i członek organu zarządzającego gminą osobą prawną oraz osoba wydająca decyzje administracyjne w imieniu wójta są obowiązani do złożenia oświadczenia o swoim stanie majątkowym. Radni składają pierwsze oświadczenie majątkowe w terminie 30 dni od dnia złożenia ślubowania. Kolejne oświadczenia majątkowe są składane przez radnych co roku do dnia 30 kwietnia, według stanu na dzień 31 grudnia roku poprzedniego, oraz na 2 miesiące przed upływem kadencji. Jeżeli termin na złożenie oświadczenia majątkowego przez radnego nie zostanie dotrzymany, przewodniczący rady gminy w terminie 14 dni od dnia stwierdzenia niedotrzymania terminu wzywa osobę, która nie złożyła oświadczenia do jego niezwłocznego złożenia wyznaczając dodatkowy czternastodniowy termin. Termin ten liczy się od dnia skutecznego dostarczenia wezwania.

Złożenie ślubowania przez radnego M.Z. nastąpiło na pierwszym posiedzeniu Rady Gminy N. w dniu 1 grudnia 2014 r. Termin do złożenia pierwszego oświadczenia majątkowego upływał więc dnia 31 grudnia 2014 r. Wobec niedotrzymania powyższego terminu, Przewodnicząca Rady Gminy N. na podstawie art. 24h ust. 5a ustawy o samorządzie gminnym wezwała radnego M. Z. do niezwłocznego złożenia oświadczenia majątkowego, wyznaczając dodatkowy czternastodniowy termin.

Zgodnie z art. 24h ust. 5a przewodniczący rady gminy winien wezwać radnego do złożenia oświadczenia majątkowego w terminie 14 dni od dnia stwierdzenia niedotrzymania terminu na złożenie oświadczenia majątkowego. Wezwanie Przewodniczącej Rady Gminy wyznaczające dodatkowy termin zostało wysłane radnemu M. Z. za pośrednictwem Poczty Polskiej w dniu 7 stycznia 2015 r., pod adres korespondencyjny wskazany przez radnego. Listonosz nie zastał jednak adresata pod wskazanym adresem, w związku z czym pozostawił w skrzynce oddawczej adresata zawiadomienie o pozostawieniu w dniu 8 stycznia 2015 r. przesyłki w Urzędzie Pocztowym N., ze wskazaniem informacji o możliwości odbioru przesyłki w tym urzędzie. Z powodu nieodebrania przesyłki w terminie 7 dni, listonosz pozostawił w dniu 16 stycznia 2015 r. w skrzynce oddawczej adresata zawiadomienie powtórne. Przesyłka mimo pozostawienia jej w urzędzie pocztowym i dwukrotnym zawiadomieniu pozostawionym w skrzynce oddawczej adresata nie została odebrana. Powyższe okoliczności potwierdzają adnotacje pocztowe na kopercie.

Na dzień 7 stycznia 2015 r. Biuro Rady Gminy N. nie dysponowało adresem poczty elektronicznej radnego. W okresie od 1 do 15 stycznia 2015 r. nie odbywały się również ani posiedzenia sesji rady, ani komisji problemowych. W celu dotrzymania terminu do wezwania, Przewodnicząca Rady Gminy postanowiła wysłać wezwanie za pośrednictwem Poczty Polskiej, który to operator jest operatorem wyznaczonym w myśl ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz.U. z 2012, poz.1529). Był to jedyny sposób, w którym Przewodnicząca Rady Gminy N. mogła wezwać w ustawowym terminie radnego M. Z. do złożenia oświadczenia majątkowego.

Przewodnicząca Rady Gminy spotkała ponadto radnego M.Z. na korytarzu Sądu Okręgowego w W. przed rozprawą w sprawie rozpatrzenia protestu wyborczego w dniu 13 stycznia 2015 r. Przewodnicząca poinformowała wówczas radnego o wysłanym na jego adres korespondencyjny wezwaniu do złożenia oświadczenia majątkowego, na co w odpowiedzi usłyszała od radnego M.Z., że "rzeczywiście coś w skrzynce się znajduje". Okoliczności te zostały przyznane przez radnego w załączonych do skargi pismach.

Na posiedzeniu komisji statutowej w dniu 4 marca 2015 r. radny przyznał, że miał wiedzę, iż nie złożył w terminie pierwszego oświadczenia majątkowego.

Zgodnie z art. 383 § 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz. U. Nr 21, poz. 112 z późn. zm.), przed podjęciem zaskarżonej uchwały, radnemu M. Z. umożliwiono złożenie wyjaśnień. O możliwości złożenia wyjaśnień radny M. Z. został poinformowany przez Przewodniczącą Rady Gminy N. pismem z dnia 27 lutego 2015 r. Radny M.Z. skorzystał z przysługującego mu prawa i złożył wyjaśnienia na sesji Rady Gminy N. w dniu 6 marca 2015 r.

Wobec niezłożenia oświadczenia majątkowego przez radnego M. Z., Rada Gminy N., stosownie do art. 383 § 2 Kodeksu wyborczego i art. 24k ust. 1 p ustawy o samorządzie gminnym zobowiązana była do podjęcia uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu najpóźniej w terminie miesiąca od wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu.

Zgodnie z art. 44 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego pismo przechowuje się w placówce operatora pocztowego przez okres 14 dni od pierwszej awizacji. Termin na odbiór pisma upłynął zatem dnia 22 stycznia 2015 r. Zgodnie z art. 44 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego doręczenie uznaje się za skuteczne z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 44 § 1 K.p.a. Pismo zostało zatem skutecznie doręczone z dniem 22 stycznia 2015 r. Wyznaczony przez Przewodniczącą Rady Gminy dodatkowy termin upłynął więc z dniem 5 lutego 2015 r.

W ocenie Sądu organ dokonał prawidłowej wykładni art. 39 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Zaznaczyć należy, iż dokonanie doręczenia zawsze spoczywa na organie administracyjnym prowadzącym postępowanie w sprawie. Ten organ, a nie inne podmioty, obciąża zatem wadliwość w dokonaniu doręczenia lub w ogóle brak wykonania takiej czynności. Posłużenie się natomiast przez organ określonym podmiotem doręczającym jest z punktu widzenia adresata kwestią wtórną. Przywołany wyżej przepis art. 39 K.p.a. wskazuje podmioty, z pośrednictwa których organ administracji może korzystać przy doręczaniu pism. Takie uregulowanie oznacza, że Kodeks postępowania administracyjnego nie wprowadza w tym zakresie jakichkolwiek ograniczeń podmiotowych. Zatem organ administracji może skorzystać z doręczenia za pośrednictwem: poczty, swoich pracowników, upoważnione osoby lub organy. Art. 39 K.p.a. ani inne przepisy z rozdziału 8 k.p.a. (Doręczenia) nie ograniczają organu administracji w wyborze podmiotu doręczającego pisma. Należy przy tym nadmienić, że właściwym dowodem, z którym wiąże się domniemanie doręczenia przesyłki przez pocztę jest zwrotne potwierdzenie odbioru (tzw. zwrotka). Pocztowy dowód doręczenia przesyłki stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Pogląd ten należy uznać za ugruntowany w orzecznictwie sądowym (por. post. NSA z dnia 31 marca 2010 r. sygn. akt I FSK 1929/09 i powołane tam orzecznictwo Sądu Najwyższego, m.in. post. SN z dnia 30 kwietnia 1998 r. sygn. III CZ 51/98, opubl. OSNC 1998; wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2008 r. sygn. akt II GSK 555/08, zbiór LEX nr 52569; wyrok WSA w W-wie z dnia 22 maja 2007 r. sygn. III SA/Wa 4015/06, zbiór LEX nr 345902). Taki charakter zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki uzasadnia przyjęcie, że dokument ten korzysta z domniemania prawdziwości. Domniemanie to może zostać obalone przeciwdowodem. Nie można jednak przyjąć, by do obalenia tego domniemania wystarczyło twierdzenie strony, że doręczenie przesyłki było nieskuteczne. Ciężar obalenia domniemania prawdziwości pocztowego dowodu doręczenia pisma spoczywa na zainteresowanym.

W spornej kwestii wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny (w wyroku z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 2821/13) rozpoznając sprawę dotyczącą skutecznego dostarczenia wezwania radnemu odwołał się bezpośrednio do przepisów o doręczeniach zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego. W wyroku tym nie została zakwestionowana możliwość doręczenia wezwania zgodnie z art. 39 K.p.a., a Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przewodniczący ma w tym zakresie swobodę wyboru sposobu doręczenia spośród środków doręczenia wskazanych w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. Wykładnia przedmiotowego orzeczenia skłania do uznania, że przy dostarczaniu wezwania zgodnie z art. 25h ust. 5a mają zastosowanie przepisy rozdziału 8 ("Doręczenia") Kodeksu postępowania administracyjnego. Gdyby przyjąć odmiennie Naczelny Sąd Administracyjny nie powoływałby się na te przepisy oraz wskazał, że nie mają one w tym przypadku zastosowania.

Z przytoczonych przepisów wynika więc jednoznacznie, że jedną z przesłanek wygaśnięcia mandatu radnego jest niezłożenie przez radnego w ustawowo zakreślonym terminie oświadczenia majątkowego. Wygaśnięcie mandatu następuje z mocy prawa na skutek zaistnienia okoliczności powodującej to wygaśnięcie. Stwierdzenie w drodze uchwały rady wygaśnięcia mandatu radnego ma charakter deklaratoryjny. Skoro zatem radny nie złożył w terminie oświadczenia majątkowego, organ podjął prawidłową uchwałę i skarga M. Z. nie zasługuje na uwzględnienie.

Z omówionych powyżej względów działając na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.