Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 266/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 183, art. 174, art. 176, art. 156, art. 197, art. 207, art. 258, art. 227, art. 16
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 77, art. 80, art. 7, art. 8
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 246 par. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia NSA Janusz Zajda Sędzia del. WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Protokolant Marzena Bal-Kuźniarska po rozpoznaniu w dniu 20 października 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej B. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 7 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Łd 647/13 w sprawie ze skargi B. A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty długu celnego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości; 3. prostuje z urzędu w komparycji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 7 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/ Łd 647/13 oczywistą omyłkę w ten sposób, że w decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] lutego 2013 r. w miejsce numeru "[...]" wpisać numer "[...]".


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 7 listopada 2013 r. sygn. akt IIISA/Łd 647/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę B. A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. w przedmiocie odmowy umorzenia należności celnych, z następującym uzasadnieniem:

B. A. wniósł o umorzenie należności celnych oraz odsetek wynikających z decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. z dnia [...] maja 2007 r. z tytułu nielegalnego wprowadzenia na polski obszar celny samochodu osobowego, podając w uzasadnieniu, że od 8 lat przebywa w Zakładzie Karnym w S., nie posiada żadnego majątku, nie może być zatrudniony, a jego sytuacja, zarówno materialna, jak i prawna nie zmieni się do czasu zakończenia kary więzienia, tj. do dnia 31 grudnia 2031 r.

Dyrektor Izby Celnej w Ł. odmówił umorzenia należności celnej i decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. Organ wyjaśnił, że skutkiem uwzględnienia wyjaśnień wnioskodawcy zawartych w piśmie z dnia 25 października 2012 r. było merytoryczne rozpoznanie wniosku, pomimo upływu 3-letniego terminu na jego złożenie, bowiem uznano, że w niniejszej sprawie zachodzi przesłanka z art. 246 § 6 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks Celny (t.j. Dz.U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 ze zm.). Odmawiając umorzenia należności organ stwierdził, że w niniejszej sprawie nie zostały spełnione warunki określone w art. 246 §1 Kodeksu celnego dla umorzenia należności celnych, bowiem określająca dług celny ostateczna decyzja Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. z dnia [...] maja 2007 r. pozostaje w obrocie prawnym, tym samym kwota należności wynikających z tej decyzji jest prawnie należna. Według organu nie wystąpiły również okoliczności wskazane w art. 248 Kodeksu celnego oraz w § 2 i § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 września 2003 r. w sprawie zwrotu lub umarzania należności celnych (Dz.U. Nr 170, poz. 1653), które odnoszą się do towaru, i które mogą być podstawą umorzenia. Organ wyjaśnił, że nie wystąpiły także okoliczności, które mogą skutkować umorzeniem należności celnych, o których mowa w § 4 ww. rozporządzenia Rady Ministrów. Odnosząc się do zarzutów strony organ stwierdził, że powołanie się na nieznajomość języka polskiego, a w konsekwencji prawa polskiego, na obce obywatelstwo czy też brak meldunku w Polsce, brak zezwolenia na pobyt stały lub czasowy, nie może być podstawą do kwestionowania słuszności decyzji wydanej w pierwszej instancji, a odmawiającej umorzenia należności celnych. W kwestii zarzutu odwołania dotyczącego przedawnienia organ stwierdził, że toku postępowania dotyczącego umorzenia należności celnych nie ma możliwości procedowania w sprawie zakończonej ww. decyzją ostateczną z dnia [...] maja 2007 r., którą określono te należności. Organ podkreślił, że postępowanie w sprawie umorzenia jest niewątpliwie postępowaniem następczym w stosunku do postępowania prowadzonego w przedmiocie określenia należności celnych i ustalenia dłużnika ponoszącego odpowiedzialność za jego powstanie.

Oddalając skargę B. A., WSA w Łodzi wyjaśnił, że sprawa dotyczy umorzenia długu, który powstał w dniu 3 grudnia 2003 r. Według Sądu I instancji, organy celne prawidłowo zastosowały art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623 ze zm.), który ustanowił zasadę rozgraniczającą stosowanie dotychczas obowiązujących przepisów oraz przepisów obowiązujących od dnia 1 maja 2004 r. Według tej regulacji przepisy dotychczasowe stosuje się do spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej. W wyniku tego, podstawy prawne postępowania w sprawie umorzenia należności celnych powstałych przed 1 maja 2004 r. zawarte są w ustawie z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny, Dział V, Tytuł VII "Zwrot i umorzenie należności. Sąd I instancji wskazał, że w świetle art. 246 § 1 Kodeksu celnego należności celne są umarzane, jeżeli w chwili zarejestrowania kwota należności nie była prawnie należna lub gdy kwota ta została zarejestrowana pomimo zaistnienia wypadków określonych w art. 229 § 3.

Zgodnie natomiast z art. 229 § 3 Kodeksu celnego, zarejestrowania retrospektywnego nie dokonuje się w wypadkach:

1) o których mowa w art. 226 § 2-4,

2) gdy kwota podlegająca zarejestrowaniu nie przekracza równowartości 10 euro,

3) gdy kwota należności prawnie należnych nie została zarejestrowana na skutek błędu organu celnego, pod warunkiem, że błąd ten nie mógł zostać w żaden sposób wykryty przez dłużnika działającego w dobrej wierze i przestrzegającego przepisów dotyczących zgłoszenia celnego.

Z kolei w myśl art. 226 § 2-4, "Każda kwota należności wynikających z długu celnego, zwana dalej "kwotą należności", jest obliczana przez organ celny z chwilą uzyskania niezbędnych danych i zostaje zarejestrowana (§ 1). § 2. Przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli na podstawie przepisów odrębnych ustanowione zostało tymczasowe cło antydumpingowe lub wyrównawcze. § 3. Jeżeli kwota należności prawnie należnych jest wyższa od tej, która została ustalona na podstawie wiążącej informacji taryfowej, organ celny rejestruje kwotę ustaloną na podstawie wiążącej informacji taryfowej. § 4. Organ celny anuluje zarejestrowaną kwotę należności, o której dłużnik nie został powiadomiony przed upływem terminów, o których mowa w art. 230 § 4 i 4a, z zastrzeżeniem art. 230 § 5 i 6".

WSA w Łodzi przypomniał, że jako argumenty przemawiające za umorzeniem kwoty długu celnego skarżący podnosił w swoim wniosku okoliczności związane z jego sytuacją osobistą (w szczególności - pozostawanie w zakładzie karnym, brak zatrudnienia i nieosiąganie wynagrodzenia). Natomiast na etapie skargi do sądu administracyjnego, reprezentujący skarżącego profesjonalny pełnomocnik skarżącego, postawił także zarzut, iż należności były prawnie nienależne już w chwili zarejestrowania. Uznając argumenty skarżącego za nietrafne WSA w Łodzi wskazał, że decyzją z 18 maja 2007 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł. określił kwotę długu celnego w wysokości 11.617,00 zł oraz określił kwotę należnych odsetek od ww. kwoty liczonych od dnia 3 grudnia 2003 r. do dnia wydania decyzji oraz poinformował o zarejestrowaniu kwoty cła wraz z należnymi odsetkami. Skarga złożona na decyzję organu odwoławczego z dnia [...] listopada 2007 r. została odrzucona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 27 lutego 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 824/07. Postanowienie Sądu stało się prawomocne z dniem 5 kwietnia 2008 r., tym samym decyzja określająca należności celne stała się ostateczna i pozostaje w obrocie prawnym. W tak ustalonym stanie faktycznym i prawnym Sąd I instancji uznał, że organy orzekające prawidłowo przyjęły, iż brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o umorzenie należności celnych z uwagi na niespełnienie przesłanek wynikających z art. 246 § 1 Kodeksu celnego. Zdaniem WSA w Łodzi, zasadnie organ również uznał, że brak jest podstaw do twierdzenia, że w chwili zarejestrowania należności celnych, kwota tych należności nie była prawnie należna. W tym zakresie Sąd I instancji stwierdził, że opisana wyżej decyzja z 7 listopada 2007 r. jest ostateczna i funkcjonuje w obrocie prawnym, dlatego w aktualnie prowadzonym postępowaniu Dyrektor Izby Celnej w Ł. rozpoznając przesłankę umorzenia należności celnych nie może nie uwzględnić rozstrzygnięcia będącego podstawą zarejestrowania kwoty należności celnych. Przepis art. 246 § 1 Kodeksu celnego odnosi się bowiem do chwili zarejestrowania kwoty należności celnych i pozwala na ich umorzenie w sytuacji, gdy w chwili ich zarejestrowania kwota należności nie była prawnie należna. Z powyższych względów Sąd I instancji podzielił argumentację organu, że tylko skuteczne wzruszenie decyzji określającej kwotę należności celnych mogłoby skutkować ewentualnym ich umorzeniem. Tymczasem taka sytuacja nie miała miejsca na gruncie rozpatrywanego przypadku.

Za nietrafny Sąd uznał zarzut skarżącego, zaniechania kontroli instancyjnej w odniesieniu do braku ustalenia właściciela pojazdu, jako towaru, w stosunku do którego określono należność celną oraz okoliczności, w jakich pojazd został wprowadzony na teren RP, gdyż postępowanie w sprawie umorzenia należności jest odrębnym zagadnieniem niż określenie tych należności czy też ustalenie osoby odpowiedzialnej za powstanie długu celnego. Także za całkowicie chybiony Sąd I instancji uznał zarzut B. A. braku pozytywnego rozpoznania sprawy w oparciu o argumenty odnoszące się do sytuacji osobistej skarżącego. W tym zakresie WSA w Łodzi stwierdził, że przepisy Kodeksu celnego, jak i przepisy wykonawcze do niego nie mają charakteru uznaniowego i pozwalają na umorzenie należności celnych jedynie z przyczyn dotyczących sytuacji prawnej towaru. Nie pozwalają natomiast w żadnym razie na umorzenie tychże należności ze względów podmiotowych, a więc w szczególności odnoszących się do sytuacji rodzinnej i materialnej wnioskodawcy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł B. A. reprezentowany przez adwokata ustanowionego z urzędu.

Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: p.p.s.a.) wyrokowi zarzucono:

1) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 246 § 1 Kodeksu Celnego przez uznanie, że dla stwierdzenia, iż kwota należności celnej była w dacie zarejestrowania prawnie należna wystarczającym, na etapie postępowania o umorzenie należności celnej, jest stwierdzenie, że decyzja określająca tą należność pozostaje w obrocie prawnym, w sytuacji gdy z treści art. 246 Kodeksu Celnego wynika wprost, że przesłanka "prawnej należności" należności celnej, stanowi autonomiczną przesłankę postępowania o umorzenie długu celnego, która musi być przez organ rozpatrujący wniosek o umorzenie długu celnego analizowana w sposób odrębny od ustaleń wynikających z decyzji określającej dług, a także przez uznanie, że uwzględnienie wniosku o umorzenie należności celnych z uwagi na istniejącą w obrocie prawnym decyzję określającą kwotę należności celnych wymaga uprzedniego wyeliminowania z obrotu decyzji określającej kwotę prawnie należną, oraz przez uznanie, że decyzja stwierdzająca, iż w chwili zarejestrowania należności celne nie były prawnie należne pozostaje w sprzeczności z decyzją o kwocie prawnie należnej i nie wzrusza skutecznie tej decyzji,

2) naruszenie przepisów art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 75 § 1, 77 § 1 oraz 80 k.p.a., przejawiające się w tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej poprzez zaniechanie kontroli nad decyzją Dyrektora Izby Celnej w Ł.,

a) w zakresie podniesionego przez skarżącego zarzutu, zgodnie z którym w niniejszej sprawie nie można mówić o istnieniu "prawnie należnej" należności celnej, z uwagi na to, że w odniesieniu do pojazdu, jako towaru, w stosunku do którego określono należność celną nigdy nie ustalono, kto był jego właścicielem, w jaki sposób został wprowadzony na teren RP, czy przeprowadzono w związku z tym towarem jakąkolwiek procedurę celną, czy istniała podstawa do przeprowadzenia takiej procedury, np. z uwagi na to, że towar ten był wprowadzony do obszaru celnego jedynie na czas pobytu w nim jego właściciela, zaniechał kontroli postępowania w zakresie procedur celnych uregulowanych w Ordynacji podatkowej i w istocie nie przeprowadził postępowania dowodowego w tym zakresie, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy;

b) błędnie nie uwzględnił podniesionego przez skarżącego w Apelacji od decyzji Izby Skarbowej w Ł. zarzutu dyskryminacji skarżącego z uwagi na to, że jest cudzoziemcem, poprzez nieuwzględnienie podnoszonych przez skarżącego okoliczności związanych z faktem, iż z uwagi na brak po jego stronie obywatelstwa polskiego, brak zameldowania na terenie Rzeczpospolitej Polskiej, przebywanie od 8 lat i przez następny okres do 2031 r. w zakładzie karnym, w którym nie może podjąć pracy, ponieważ jest cudzoziemcem nieposiadającym żadnych dokumentów, nie jest w stanie spłacać ciążącego na nim zadłużenia, co uniemożliwia mu spłatę długu celnego i w konsekwencji uzyskanie ekstradycji do Armenii w sytuacji, gdy gdyby był obywatelem Rzeczpospolitej Polskiej mógłby uzyskać pracę na terenie Zakładu Karnego, spłacać swoje zobowiązania, w tym wynikające z zaskarżonej decyzji i ostatecznie uzyskać ekstradycję do kraju, którego jest obywatelem.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie zarzutów postawionych w jej petitum.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów procesu z uwzględnieniem kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Ewentualnie, w przypadku oddalenia skargi, o zasądzenie na rzecz pełnomocnika kosztów zastępstwa adwokackiego skarżącego, z urzędu, według norm przepisanych, które nie zostały w całości ani w części poniesione. Ponadto z ostrożności procesowej wniósł o zwolnienie skarżącego kasacyjnie od kosztów sądowych w całości, gdyż skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, przebywa bowiem od 8 lat w Zakładzie Karnym, nie osiąga dochodu, nie uzyskuje żadnej pomocy finansowej, nie ma możliwości podjęcia pracy, z uwagi na to, że jest cudzoziemcem, bez prawa do podjęcia pracy, nie posiada żadnego majątku, a nadto posiada inne zadłużenie, tj. alimentacyjne.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie. Stanowisko to zostało poparte na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym przez pełnomocnika organu, będącego radcą prawnym, który wniósł także o zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Dokonując oceny wniesionej skargi kasacyjnej w granicach określonych treścią art. 183 § 1 p.p.s.a. i nie dostrzegając przy tym przesłanek nieważności postępowania, o których mowa w § 2 tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do wniosku, że skarga kasacyjna B. A. nie mogła być uwzględniona, albowiem podniesione w niej zarzuty przeciwko zaskarżonemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi nie zasługują na uwzględnienie.

W myśl art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna powinna odpowiadać wymogom określonym w art. 176 p.p.s.a., przy czym poza przytoczeniem podstaw koniecznym elementem jest ich uzasadnienie. Skarżący zobowiązany jest wskazać konkretny artykuł, paragraf, ustęp, którego zarzut naruszenia dotyczy. W odniesieniu do zarzutu naruszenia prawa materialnego należy wskazać sposób tego naruszenia i wyjaśnić, na czym polega błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa, jak w ocenie skarżącego dany przepis powinien być rozumiany i stosowany. Natomiast w ramach drugiej podstawy kasacyjnej (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) należy wskazać, który przepis (artykuł, paragraf, ustęp) naruszył Sąd I instancji, na czym naruszenie to polegało i jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie skargę kasacyjną oparto na obu podstawach wymienionych w art. 174 p.p.s.a. Należy przy tym dodać, że w sytuacji wystąpienia wad sformułowania zarzutów kasacyjnych, które nie dyskwalifikują wniesionego środka zaskarżenia, Naczelny Sąd Administracyjny ustosunkowuje się do przedstawionych w skardze kasacyjnej argumentów, mając na uwadze stanowisko pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w uchwale z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09 (opubl. ONSAiWSA z 2010 r., z. 1, poz. 1), według którego podstawy kasacyjne mogą być również wydedukowane z uzasadnienia skargi kasacyjnej (por. także J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012, s. 492).

Poczynienie powyższych uwag natury ogólnej było konieczne ze względu na sposób sformułowania zarzutów kasacyjnych w niniejszej skardze. Przy czym należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny, jako zwykłą omyłkę pisarską potraktował wskazanie przez autora skargi w punkcie 2b) jej petitum środka zaskarżenia, jako apelacji zamiast wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia przepisów postępowania przez obrazę art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 i 80 k.p.a. zaznaczyć trzeba, że w rozpoznawanej sprawie nie miały zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego od momentu nowelizacji Kodeksu celnego ustawą z dnia 12 grudnia 1997 r. o zmianie ustawy – Kodeks celny (Dz. U. Nr 160, poz. 1084). Tym niemniej z uzasadnienia tego zarzutu a także powiązanego z nim zarzutu naruszenia prawa materialnego wynika, że autor skargi kasacyjnej podważa przyjęte przez Sąd I instancji stanowisko, że brak było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o umorzenie należności celnych z uwagi na niespełnienie przesłanek wynikających z art. 246 § 1 Kodeksu celnego, co łączy z przepisami ustawy Ordynacja podatkowa. Wbrew zarzutom wnoszącego skargę kasacyjną Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni powyższego przepisu art. 246 § 1 Kodeksu celnego uznając, że przedmiotowa regulacja prawna nie ma charakteru uznaniowego oraz obejmuje warunki dotyczące wprost przedmiotu umorzenia należności. Również zasadnie WSA w Łodzi stwierdził, że jedynie skuteczne wzruszenie decyzji określającej kwotę należności celnych mogłoby skutkować ewentualnym ich umorzeniem. Nie sposób podzielić stanowiska skarżącego kasacyjnie, że "prawna należność" należności celnej stanowi autonomiczną przesłankę postępowania o umorzenie długu celnego, która musi być przez organ analizowana w sposób odrębny od ustaleń wynikających z decyzji określającej dług. Jak bowiem słusznie podnosi Sąd I instancji wprawdzie z przepisów działu V tytułu VII Kodeksu celnego, które regulują tryb postępowania w sprawach zwrotu lub umorzenia należności celnych, nie wynika, że załatwienie wniosku o zwrot lub umorzenie należności celnych powinno być poprzedzone weryfikacją zgłoszenia celnego, jednakże wydanie decyzji określającej kwotę długu celnego zgodnie z przepisami prawa celnego wydaje się być w tej sytuacji uzasadnione. Jak trafnie wskazuje Sąd I instancji, uwzględnienie wniosku o umorzenie należności celnej z uwagi na wystąpienie przesłanki "prawnej należności" należności celnej w sytuacji występowania w obrocie prawnym ostatecznej i prawomocnej decyzji określającej kwotę prawnie należną doprowadziłoby do niedopuszczalnej sytuacji równoległego występowania dwóch sprzecznych ze sobą decyzji, tj. decyzji o kwocie prawnie należnej oraz decyzji, że w chwili zarejestrowania należności celne nie były prawnie należne. Dlatego słuszny jest pogląd Sądu I instancji, że pomimo iż postępowanie w sprawie umorzenia należności celnych jest odrębnym postępowaniem od postępowania w sprawie określenia kwoty długu celnego, to organ rozpoznając przesłankę umorzenia należności celnych nie może nie uwzględnić rozstrzygnięcia będącego podstawą zarejestrowania kwoty należności celnych. Ponadto nie może być uznany za uzasadniony zarzut kasacyjny braku kontroli instancyjnej z uwagi na brak ustaleń dotyczących właściciela pojazdu, okoliczności wprowadzenia pojazdu na terytorium RP, przeprowadzenia w związku z tym towarem jakiejkolwiek procedury celnej. Stanowisko strony pomija bowiem, że postępowanie w sprawie umorzenia należności jest odrębnym zagadnieniem niż określenie tych należności czy też ustalenie osoby odpowiedzialnej za powstanie długu celnego. W tej sytuacji zarzuty sformułowane w punkcie 1 oraz 2a) petitum skargi nie mogą być uwzględnione.

Za pozbawiony usprawiedliwionych podstaw należy także uznać zarzut opisany w punkcie 2b) petitum skargi kasacyjnej. Przepisy ustawy Kodeks celny oraz wydane na jej podstawie przepisy wykonawcze pozwalają na umorzenie należności celnych z przyczyn dotyczących sytuacji prawnej towaru. Dlatego względy podmiotowe, a więc w szczególności odnoszące się do sytuacji rodzinnej i materialnej wnioskodawcy nie pozwalają na uwzględnienie wniosku o umorzenie. Z tej też przyczyny za nietrafny należy uznać argument skarżącego kasacyjnie dotyczący dyskryminacji strony z uwagi na to, że jest cudzoziemcem i nie może podjąć pracy, co uniemożliwia stronie spłatę długu celnego i w konsekwencji uzyskanie ekstradycji do Armenii. Niezależnie bowiem od posiadanego obywatelstwa, wnioskodawca ubiegający się o umorzenie należności celnych na podstawie wzmiankowanego przepisu nie uzyska pozytywnego dla siebie rozstrzygnięcia z powołaniem się na względy podmiotowe.

Mając na uwadze powyższe skargę kasacyjną, jako niezasadną należało na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalić. O sprostowaniu oczywistej omyłki w komparycji zaskarżonego wyroku w zakresie numeru zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie na podstawie art. 156 § 1, 2 i 3 p.p.s.a. w związku z art. 193 tej ustawy. Uznając natomiast, że w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. W tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił argumenty podniesione przez autora skargi kasacyjnej we wniosku sformułowanym, jak wskazano "z ostrożności procesowej". Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznał wniosku ustanowionego dla skarżącego pełnomocnika z urzędu o przyznanie wynagrodzenia z tytułu udzielonej pomocy prawnej. O wniosku tym rozstrzygnie Sąd I instancji. O przyznaniu lub odmowie przyznania pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia orzeka w drodze odrębnego postanowienia, wydanego na posiedzeniu niejawnym, referendarz sądowy (art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a.) albo sąd w składzie jednego sędziego (art. 16 § 2 p.p.s.a). Na postanowienie wydane w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu przysługuje odpowiednio sprzeciw (art. 259 § 1 i § 2 p.p.s.a.) lub zażalenie (art. 227 p.p.s.a.). W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny uprawniony jest do orzekania w przedmiocie wynagrodzenia dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu, w sprawach należących do właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych, w ramach kontroli instancyjnej postanowień rozstrzygających wspomnianą kwestię.