Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 16/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2008-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 27 i  art. 91  ust. 2
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 90  ust. 1  pkt 5,  art. 97  ust. 1 i 4
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 4,  art. 5
journal: Dz.U. 1999 nr 90 poz 999
law: Ustawa z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim.
journal: Dz.U.UE.L 1991 nr 237 poz 1  art. 7
law: Dyrektywa Rady  z dnia 29 lipca 1991 r. w sprawie praw jazdy (91/439/EWG)
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 403 poz 18  art. 7  ust. 5
law: Dyrektywa 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie praw jazdy (przekształcenie) (Tekst mający znaczenie dla EOG)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Beata Malcharek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2008r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty G. z dnia [...] r. nr [...], oraz orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem złożonym w dniu [...] roku obecnie skarżący M. K. zwrócił się do Starostwa Powiatowego w G. o wydanie prawa jazdy kategorii [...]. We wniosku skarżący oświadczył m.in., że nie został orzeczony w stosunku do niego prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów, że nie ma zatrzymanego prawa jazdy, nie ma cofniętego uprawnienia do kierowania pojazdami, a także, że przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez co najmniej 185 dni w każdym roku kalendarzowym. Do wniosku zostały dołączone: dowód uiszczenia opłaty (po uprzednim wezwaniu przez organ), orzeczenie lekarskie, zaświadczenie o ukończeniu szkolenia, potwierdzenia zameldowania cudzoziemca na pobyt czasowy oraz zaświadczenie Wojewody S. o zarejestrowaniu pobytu obywatela Unii Europejskiej, a ponadto kserokopia z paszportu wydanego przez władze niemieckie.

W toku postępowania organ pierwszej instancji zwrócił się pismem z dnia [...] roku do [...] we F. (właściwego organu niemieckiego w sprawach praw jazdy) z zapytaniem, czy skarżący posiada niemieckie prawo jazdy oraz czy ma orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych. W odpowiedzi na to pismo, pismem z dnia [...] roku [...] poinformował w języku angielskim, że skarżący nie posiada ważnego niemieckiego prawa jazdy, a ponadto poddał w wątpliwość okoliczność, czy skarżący rzeczywiście posiada miejsce zamieszkania w RP wskazując przy tym na art. 7 ust. 1 lit. b) Dyrektywy Rady EWG z dnia 29 lipca 1991 roku, Nr 91/439/EWG w sprawie praw jazdy (Dz.U.UE.L. Nr 237, poz. 1 z późn. zm.). W aktach sprawy organu pierwszej instancji znajdują się ponadto kopie czterech stron dokumentów (wypełnionych formularzy) sporządzonych w języku niemieckim przez [...].

Decyzją z dnia [...] roku, Nr [...], Starosta G. odmówił skarżącemu wydania wnioskowanego prawa jazdy. Jako materialno-prawną podstawę takiego rozstrzygnięcia organ wskazał art. 97 ust. 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym (Tekst jedn. Dz.U. z 2005 roku, Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) oraz § 7 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2004 roku w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 24, poz. 215 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem MI.

W uzasadnieniu organ stwierdził, że z pisma niemieckiego organu do spraw praw jazdy wynika, iż skarżący ma zatrzymane uprawnienia do kierowania w Niemczech na mocy wyroku sądowego z powodu [...]. Z kolei zgodnie z art. 97 Prawa o ruchu drogowym oraz art. 7 powołanej wyżej Dyrektywy Rady EWG z dnia 29 lipca 1991 roku, kierujący nie może posiadać praw jazdy wydanych przez więcej niż jedno Państwo Członkowskie Unii Europejskiej.

W odwołaniu od tej decyzji pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 97 ust. 4 Prawa o ruchu drogowym oraz § 7 ust. 1 rozporządzenia MI przez uznanie, że przepisy te uzasadniają odmowę wydania prawa jazdy, a ponadto zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że skarżący posiada prawo jazdy wydane w Niemczech. Wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez wydanie skarżącemu prawa jazdy.

W uzasadnieniu wskazano, że ustalenie stanu faktycznego w oparciu o pismo [...] we F. z dnia [...] roku świadczy o nie zapoznaniu się z treścią tego pisma względnie o jego nie zrozumieniu. Z tłumaczenia sporządzonego przez tłumacza przysięgłego na zlecenie skarżącego wynika bowiem, że w treści pisma wskazano wyraźnie, iż skarżący nie posiada ważnego niemieckiego prawa jazdy. Wskazano, że co prawda skarżący posiadał takie prawo jazdy do roku [...], jednakże zostało mu ono odebrane. Ponowne wydanie prawa jazdy w Niemczech wiąże się z koniecznością spełnienia szeregu warunków formalnych. Przepis art. 97 ust. 4 Prawa o ruchu drogowym nie wyklucza uprawnienia strony do otrzymania prawa jazdy. Skarżący spełnił wymagania określone w § 5 ust. 1 w związku z § 5 ust. 4 i w związku z § 7 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia MI. Odnosząc się do wątpliwości organu niemieckiego co do zameldowania na terenie Polski, to dla ich wyjaśnienia pełnomocnik skarżącego dołączył dwa potwierdzenia zameldowania oraz zaświadczenie o zarejestrowaniu pobytu, o których już była mowa na wstępie.

Rozpoznając to odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją utrzymało w całości w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy, opierając się na ustaleniach poczynionych przez organ pierwszej instancji, stwierdził, że skarżący posiadał uprawnienia wydane przez niemiecki organ, które zostały mu odebrane czasowo na podstawie orzeczenia sądu, jednak podlegają powtórnemu wydaniu po spełnieniu określonych warunków. Ponieważ zgodnie z art. 97 ust. 4 Prawa o ruchu drogowym oraz art. 7 ust. 5 Dyrektywy Rady z dnia 29 lipca 1991 roku w sprawie praw jazdy, kierujący może posiadać tylko jedno ważne prawo jazdy, to wobec skarżącego posiadającego uprawnienia i ubiegającego się o wydanie polskiego prawa jazdy zastosowanie znajdzie tryb przewidziany w art. 94 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym. Wydanie prawa jazdy skarżącemu w trybie przewidzianym dla kierowców ubiegających się o taki dokument po raz pierwszy, byłoby w tej sytuacji nieuzasadnione. Prowadziłoby to do posiadania przez stronę dwóch ważnych krajowych praw jazdy, polskiego i niemieckiego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pełnomocnik skarżącego podniósł takie same zarzuty jak w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Treść uzasadnienia skargi stanowi powtórzenie treści i argumentów zawartych we wcześniejszym odwołaniu. Dodatkowo wskazano, że do chwili obecnej upłynął już okres pozbawienia strony prawa prowadzenia pojazdów mechanicznych, co nie oznacza automatycznego odzyskania niemieckiego prawa jazdy, ale jedynie możliwość ubiegania się o jego ponowne wydanie. Zdaniem pełnomocnika skarżącego fakt, że odebrano stronie prawo jazdy nie oznacza, że strona może się o nie ponownie ubiegać jedynie w tym kraju, w którym je poprzednio otrzymał. Do skargi dołączono kopie niemieckich dokumentów, które już wcześniej zostały omówione - jako, że znajdowały się w aktach administracyjnych.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i odwołał się do argumentacji jaką zaprezentował w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazał na art. 7 ust. 5 Dyrektywy 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 roku w sprawie praw jazdy (Dz.U. UE.L. Nr 403, poz. 18), w myśl którego jedna osoba nie może posiadać więcej niż jedno prawo jazdy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie i to nie tylko z przyczyn w niej wskazanych, chociaż nie wszystkiej jej argumenty Sąd podziela.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, wydane zostały w ocenie składu orzekającego z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje, że kierujący może posiadać tylko jedno ważne krajowe prawo jazdy, jak również i to, że przez krajowe prawo jazdy należy rozumieć dokument o takim charakterze wydany przez którekolwiek z Państw Członkowskich UE. Wynika to zarówno z przepisów prawa krajowego (art. 97 ust. 4 Prawa o ruchu drogowym), jak i z przepisów wspólnotowych (jeszcze obowiązujący art. 7 ust. 5 Dyrektywy Rady Nr 91/439/EWG i art. 7 ust. 5 lit. a/ i b/ w związku z art. 17 Dyrektywy 2006/126/WE). Taki stan prawny nie jest zresztą w jakikolwiek sposób podważany przez strony, ani też nie budzi sporów interpretacyjnych. Wskazać jednak przyjdzie w tym miejscu, że powołane przepisy prawa krajowego i wspólnotowego nie są w tej kwestii jednoznaczne. Przepis art. 97 ust. 4 Prawa o ruchu drogowym stanowi bowiem o "jednym ważnym krajowym prawie jazdy" podczas, gdy przepisy wspólnotowe nie wskazują, aby miało chodzić wyłącznie o ważne prawo jazdy. Prawodawca unijny z uwagi na cele przyświecające wprowadzeniu wspólnych unormowań w zakresie praw jazdy, nie ograniczył się do odniesienia tylko do ważnych praw jazdy lecz także do takich, które pomimo, że nie stanowią uprawnienia do kierowania pojazdami w danym momencie, to po spełnieniu określonych warunków formalnych mogą takie uprawnienia ponownie stanowić. W ocenie Sądu taki zabieg prawodawczy miał na celu uniknięcie rozbieżności w rozumieniu ważności dokumentu (prawa jazdy) przez Państwa Członkowskie. Prawodawca unijny ograniczył zatem swobodę interpretacyjną poprzez przyjęcie założenia, że chodzi o sytuacje, w których dana osoba albo posiada prawo jazdy, albo go nie posiada. Przez posiadanie prawa jazdy należy w tym kontekście rozumieć i takie sytuacje, w których prawo jazdy nie jest w danym momencie ważne, ale po spełnieniu przewidzianych prawem okoliczności jego ważność może zostać ponownie przywrócona. Chodzi tu np. o takie zdarzenia, jak upływ terminu ważności samego dokumentu, upływ terminu ważności badań lekarskich, czasowe odebranie dokumentu lub czasowe pozbawienie uprawnień do kierowania pojazdami itp. W takich sytuacjach trudno jest uznać, że osoba w ogóle nie posiada prawa jazdy. Z kolei nie posiadanie prawa jazdy wystąpi wtedy, gdy osoba jeszcze nigdy takiego uprawnienia nie otrzymała, jak również wtedy, kiedy została go pozbawiona na stałe na mocy obowiązujących przepisów prawa i w trybie przewidzianym tymi przepisami. W przeciwieństwie zatem do unormowania zawartego w Prawie o ruchu drogowym, które ogranicza się do ważności prawa jazdy jako dokumentu, przepisy unijne nakazują rozumieć prawo jazdy jako już raz zdobyte uprawnienie i tym samym przywracalne w sytuacjach prawem przewidzianych.

Sporną jest natomiast okoliczność faktyczna, czy skarżący ubiegając się o wydanie prawa jazdy w Polsce posiadał już w tym czasie prawo jazdy wydane przez inne Państwo Członkowskie. Okoliczności tej nie można w żadnej mierze uznać za wyjaśnioną przez organy administracyjne. W szczególności w aktach sprawy brak jest dokumentów w rozumieniu art. 76 kpa, które mogłyby stanowić dowód w sprawie. Z kolei jedynym dowodem zmierzającym do wyjaśnienia, czy skarżący posiadał już prawo jazdy, który może podlegać ocenie w niniejszym postępowaniu, jest pismo [...] we F. z dnia [...] roku i to tylko z uwagi na fakt, że w aktach sprawy znajduje się jego uwierzytelnione tłumaczenie na język polski (nb. sporządzone na zlecenie skarżącego i przez niego dołączone). Z treści tego pisma wynika, że skarżący nie posiada ważnego niemieckiego prawa jazdy. Co prawda, jak wyżej wskazano, fakt, że nie posiada ważnego prawa jazdy nie przesądza o tym, że w ogóle go nie posiada, jednakże, co słusznie podnosi skarżący, sprawa ta w żaden sposób nie została wyjaśniona. Skarżący w toku całego postępowania twierdził, iż nieposiadanie ważnego prawa jazdy jest równoznaczne z sytuacją, kiedy tego prawa jazdy nie ma. Żeby jednak skutecznie obalić to stanowisko należało wyjaśnić, jakie były przyczyny "nieważności" prawa jazdy, a przede wszystkim, jakie to pociągało za sobą skutki prawne. Tymczasem organ pierwszej instancji opierając się na treści wspomnianego pisma [...] stwierdził, że skarżący "ma zatrzymane uprawnienia do kierowania w Niemczech, na mocy wyroku sądowego z powodu [...]". Taki stan rzeczy nie wynika jednak z treści tego pisma, o czym świadczy jego tłumaczenie. Z kolei organ odwoławczy ustalenie to bezkrytycznie zaakceptował i to pomimo dysponowania już na tym etapie tłumaczeniem przysięgłym dołączonym przez skarżącego do odwołania. Organ w żadnym miejscu tłumaczenia tego nie kwestionował i nie podważał.

Jak się wydaje wnioski co do przyczyn "nieważności" niemieckiego prawa jazdy organ wyprowadził z treści znajdujących się w aktach sprawy kopii dokumentów niemieckich, sporządzonych w języku niemieckim i nie przetłumaczonych na język polski. Gdyby nawet poczynić hipotezę, że treść tych dokumentów została przez organy prawidłowo odczytana, to i tak nie zmieni to w niczym faktu, że organy nie wyjaśniły, na czym polega i jakie skutki za sobą pociąga "zatrzymanie uprawnień do kierowania" orzeczone przez niemiecki organ lub sąd.

Z całą stanowczością należy w tym miejscu podkreślić, że językiem urzędowym w Polsce jest język polski (art. 27 Konstytucji RP i art. 4 ustawy z dnia 7 października 1999 roku o języku polskim /Dz.U. Nr 90, poz. 999 z późn. zm./). Z kolei przepis art. 5 ostatnio wymienionej ustawy stanowi, że podmioty wykonujące zadania publiczne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dokonują wszelkich czynności urzędowych oraz składają oświadczenia woli w języku polskim, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej (ust. 1). Przepis ten stosuje się odpowiednio do oświadczeń woli, podań i innych pism składanych organom, o których mowa w art. 4 (art. 5 ust. 2). Zgodnie z art. 4 omawianej ustawy język polski jest językiem urzędowym organów wymienionych w tymże przepisie, a więc m.in. organów orzekających w przedmiotowej sprawie. Wynika z tego obowiązek prowadzenia wszelkich czynności procesowych w języku polskim, do których zalicza się nie tylko czynności dokonywane ustnie, lecz także prowadzenie w tym języku pełnej dokumentacji postępowania, zwłaszcza posługiwania się w postępowaniu tłumaczeniami dokumentów. Dokument sporządzony w języku obcym musi być zgodny z prawem. Niezgodność z prawem w tym wypadku, oznacza naruszenie obowiązku stosowania języka polskiego przy przyjęciu za dowód dokumentu sporządzonego w języku obcym i dokonanie jego oceny. Ponadto zauważyć należy, iż obowiązek posługiwania się w postępowaniu językiem polskim istnieje niezależnie od tego czy organ zażądał, czy nie, przedstawienia urzędowego tłumaczenia. To na nim bowiem ciąży obowiązek zapewnienia, aby całość czynności dokonywana była w języku polskim.

Powyższe rozważania muszą prowadzić do konkluzji, że doszło do naruszenia przez organy orzekające przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, art. 76, art. 77 i art. 80 kpa oraz art. 75 § 1 kpa w związku z art. 4 i art. 5 ustawy o języku polskim, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Dodatkowo stwierdzić przyjdzie, że organy obu instancji naruszyły dyspozycję art. 107 § 3 kpa. Z uzasadnienia decyzji wynika bowiem, jak już wyżej wykazano, sprzeczność dokonanych ustaleń faktycznych z treścią zebranego w sprawie materiału. Wskazać także należy, że organy powołując w treściach uzasadnień przepisy prawa wspólnotowego nie wskazały o jakie konkretnie przepisy chodzi. Organ pierwszej instancji powołał się na "art. 7 Dyrektywy 91/439/ECC w sprawie praw jazdy z dnia 29 lipca 1991 roku", nie wskazując konkretnej normy tego przepisu, nie wyjaśniając, że chodzi o Dyrektywę Rady EWG, nie wskazując numeru i pozycji publikatora, w którym została ogłoszona. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, powołując się na ten sam akt prawny oznaczył go jako "Dyrektywę Rady (...) 91/439/WE", również nie identyfikując jej w sposób precyzyjny. Organy obu instancji powołując się na akty prawa europejskiego nie wyjaśniły stronie, na jakiej podstawie i z jakich przyczyn uznały te właśnie akty za podstawę uzasadnienia swoich rozstrzygnięć. Dodać w tym miejscu przyjdzie, że w dacie wydawania decyzji przez organy obu instancji obowiązywała już Dyrektywa 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) z dnia 20 grudnia 2006 roku w sprawie praw jazdy, przekształcająca dotychczas obowiązujące w tym zakresie przepisy unijne, o czym organy w uzasadnieniach swoich decyzji w ogóle nie wspomniały. Wspomniał o tym organ odwoławczy dopiero w odpowiedzi na skargę, ograniczając się przy tym do powołania się na treść obecnie obowiązującego przepisu wspólnotowego bez dokonywania wymaganego zgodnie z art. 107 § 3 kpa wyjaśnienia zastosowania tej podstawy. Takie naruszenie prawa procesowego w istocie pozbawiało, a co najmniej ograniczało prawa strony w realizacji swoich uprawnień wynikających z art. 11 kpa.

Niezależnie od powyższego, wykraczając poza granice skargi w ramach powołanego już art. 134 § 1 p.s.a., nie sposób nie zauważyć, że organy obu instancji bez dokonania jakichkolwiek rozważań w tym zakresie, przyjęły, iż są właściwe do merytorycznego rozpoznania sprawy. Ta kwestia była podnoszona zarówno przez skarżącego w odwołaniu i w skardze, jak i była sygnalizowana przez organ niemiecki w piśmie, na którego treści oparte zostały rozstrzygnięcia organów. W tym miejscu zwrócić należy uwagę na treść art. 97 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym. Zgodnie z tym przepisem właściwym w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienie do kierowania pojazdem (w tym przypadku prawa jazdy) jest starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o wydanie takiego dokumentu. W uzasadnionych przypadkach może być tym organem starosta właściwy ze względu na miejsce czasowego pobytu. Jest zatem zasadą w prawie polskim, że właściwość organu w sprawach praw jazdy ustala się według miejsca zamieszkania strony. Wyjątkiem są przypadki pobytu czasowego, które muszą być uzasadnione. Tymczasem w rozpatrywanej sprawie w żaden sposób nie zostało rozważone, gdzie skarżący ma swoje miejsce zamieszkania, ani też czy jego pobyt czasowy na terenie Powiatu G. jest uzasadnionym przypadkiem, o którym mowa w art. 97 ust. 1 ustawy. Takie ustalenia pozwoliłyby na rozstrzygnięcie, czy w ogóle organy administracyjne RP, jako Państwa Członkowskiego, są kompetentne do rozpoznania wniosku inicjującego postępowanie w niniejszej sprawie. Gdyby się bowiem okazało, że nie są właściwe terytorialnie (wspólnotowo), to wobec braku możliwości zastosowania w tym przypadku art. 65 § 1 kpa (ma on zastosowanie jedynie w stosunku do organów wymienionych w art. 5 § 2 kpa), postępowanie w sprawie winno zostać umorzone na zasadzie art. 105 § 1 kpa, jako bezprzedmiotowe dla organów Państwa Polskiego. Ustalenie miejsca zamieszkania w rozumieniu przepisów określających tryb wydawania praw jazdy winno nastąpić w oparciu o przepisy prawa cywilnego. Brak jest bowiem jakichkolwiek norm prawnych w prawie administracyjnym, które pozwalałyby na odmienne, aniżeli w prawie cywilnym rozumienie tego pojęcia. Zgodnie z przepisem art. 25 Kodeksu cywilnego miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której ona przebywa z zamiarem stałego pobytu. Ustalenie tego zamiaru powinno być oparte o kryteria zobiektywizowane. O zamieszkiwaniu w jakiejś miejscowości można mówić więc wówczas, gdy występujące okoliczności pozwalają przeciętnemu obserwatorowi na wyciągnięcie wniosków, że określona miejscowość jest głównym ośrodkiem działalności danej dorosłej osoby fizycznej. Tymczasem z akt sprawy nie wynika, aby takie ustalenia zostały poczynione.

W aktach sprawy znajdują się dowody zameldowania skarżącego na pobyt czasowy na terenie Powiatu G. i dowody te nie są kwestionowane. Sam jednak fakt zameldowania na pobyt czasowy nie uzasadnia właściwości organu. Organ, zgodnie z brzmieniem art. 97 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym jest właściwy ze względu na miejsce czasowego pobytu jedynie w uzasadnionych przypadkach. Takiego uzasadnienia w kontrolowanej sprawie nie wykazano. Uzasadnieniem tym, w ocenie Sądu, mogłaby być niewątpliwie okoliczność studiowania w Polsce od co najmniej sześciu miesięcy. Wynika to wprost z art. 7 ust. 1 lit. e) Dyrektywy 2006/126/WE, a wcześniej z art. 7 ust. 1 lit. b) Dyrektywy Rady EWG Nr 91/439/EWG. Pierwszeństwo w stosowaniu wymienionych przepisów ma Dyrektywa z 2006 roku (zgodnie z jej art. 17), jednakże dla rozstrzygnięcia sprawy nie ma pomiędzy nimi sprzeczności. Sprzeczność mogłaby się pojawić przy dokonywaniu porównania treści art. 90 ust. 1 pkt 5 Prawa o ruchu drogowym z przytoczonymi wyżej przepisami wspólnotowymi. Taka sprzeczność jest jednak jedynie pozorna. Przepis art. 90 wspomnianej ustawy określa bowiem wymagania, jakie musi spełnić osoba ubiegająca się o wydanie prawa jazdy. Nie określa natomiast właściwości organu wydającego to prawo jazdy. Wymagania te w zakresie art. 90 ust. 1 pkt 5 ustawy, uznane są za spełnione na podstawie składanego we wniosku oświadczenia, nie zaś na podstawie dokumentów. Trudno zresztą byłoby uznać, że potwierdzenie zameldowania na pobyt czasowy względnie zaświadczenie o zarejestrowaniu pobytu jest jednoznaczne ze stwierdzeniem przebywania na terytorium RP przez co najmniej 185 dni w każdym roku kalendarzowym. Ustalenie tych okoliczności pozostaje w niniejszej sprawie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy w kwestii właściwości organu.

Nadmienić jedynie przyjdzie w uzupełnieniu powyższego, że gdyby doszło do kolizji norm prawa wewnętrznego z normami prawa wspólnotowego, to rozstrzygnięcie takiej kolizji nastąpić by musiało w oparciu o art. 91 ust. 2 Konstytucji RP, co w efekcie doprowadziłoby do wyżej przedstawionych wniosków.

Mając wszystko powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.s.a. W kwestii wykonalności zaskarżonego orzeczenia Sąd orzekł na zasadzie art. 152 p.s.a.

O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.s.a., a na zasądzoną kwotę składa się uiszczony przez skarżącego wpis sądowy, opłata skarbowa od pełnomocnictwa oraz wynagrodzenie radcy prawnego w wysokości określonej w § 14 ust. 2 pkt 1 lit c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (...) (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.).

Wskazówki co do dalszego postępowania wynikają z powyższych rozważań. W pierwszej jednak kolejności organ pierwszej instancji poczyni ustalenia odnośnie miejsca zamieszkania skarżącego, gdyż dopiero te ustalenia pozwolą na dokonanie oceny, czy organy Państwa Polskiego są terytorialnie właściwe w sprawie wydania prawa jazdy. W zależności od tych ustaleń organ bądź umorzy postępowanie, bądź tez ponownie rozpozna merytorycznie wniosek skarżącego o wydanie prawa jazdy, po uprzednim przeprowadzeniu postępowania w sposób odpowiadający obowiązującym przepisom prawa tak, aby wyjaśnić wszystkie okoliczności sprawy.