Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 775/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2010 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2009 r. w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 5 000 (pięć tysięcy) złotych z tytułu wykonywania przewozów okazjonalnych z naruszeniem zakazu umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy; 2. w pozostałej części skargę oddala; 3. stwierdza, że decyzje o których mowa w punkcie 1 nie podlegają wykonaniu w uchylonej części; 4. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej J. J. kwotę 800 (osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu [...] października 2009 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874, z późn. zm., zwana dalej w skrócie utd), w zw. z lp. 2.9 ust. 2 załącznika do utd wydał decyzję Nr [...] nakładającą na J. J. karę pieniężną w wysokości 10500 zł za wykonywanie przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu:

- umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy (5 000 zł);

- umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych (5 000 zł);

- wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty (500 zł).

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu [...] maja 2009 r. około godz. [...] przeprowadzono kontrolę pojazdu marki [...] o nr rej [...] kierowanego przez P. G.. Kierowca okazał do kontroli: wypis z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób, dowód rejestracyjny ww. pojazdu, prawo jazdy, dowód osobisty, wydruk z kasy fiskalnej, legalizację urządzenia pomiarowego nr [...] i jego kartę gwarancyjną. Kierowca nie przedstawił do kontroli zaświadczenia potwierdzającego zatrudnienie i spełniania wymogów określonych ustawą. Podczas wykonywanych czynności kontrolnych stwierdzono, że kontrolowany pojazd wyposażony był w drogomierz. Na dachu pojazdu umieszczono baner z nazwą korporacji [...] przewóz osób i nr telefonu [...]. Podobnie na boku pojazdu znajdował się napis G. i nr telefonu [...]. Kontrolujący sporządzili dokumentację fotograficzną i przesłuchali kierowcę, który zeznał, że jechał po pasażera na lotnisko, a na wykonywanie kursów otrzymuje zlecenie z korporacji.

W dniu [...] maja 2009 r. inspektor wojewódzkiego inspektoratu transportu drogowego wykonał telefon na numer znajdujący na kontrolowanym pojeździe.

Sporządzona na tę okoliczność notatka służbowa wskazuje, że pod ww. numer telefonu zgłosiła się korporacja taksówkowa [...] (v. notatka mł. insp. A. R. – k. 61 akt adm.)

Pismem z dnia [...] czerwca 2009 r. strona złożyła wyjaśnienia dotyczące stwierdzonych podczas kontroli naruszeń. Jednakże nie skorzystała z przysługującego jej prawa do wglądu do całości zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie. W piśmie zawarto również wniosek o przesłuchanie w charakterze świadka pasażerów, którzy mieli być w dniu kontroli przewożeni w imieniu skarżącej pojazdem poddanym kontroli.

[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w uzasadnieniu wydanej decyzji podkreślił, iż strona naruszyła zakaz określony w art. 18 ust. 5 b utd. Jako dowód wskazał na sporządzoną notatkę służbową z dnia [...] maja 2009 r., dokumentację fotograficzną, z której jednoznacznie wynika - zdaniem organu - że na pojeździe znajdowało się oznaczenie przedsiębiorcy. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, iż wspomniany zakaz odnosi się nie tylko do pełnej nazwy działalności gospodarczej. Wystarczające jest jego zdaniem by była to nazwa przedsiębiorcy wykonującego usługi w zakresie przewozu osób.

WITD podkreślił ponadto, wskazując dowód w postaci wydruku dziennego z kasy fiskalnej, iż bez żadnych wątpliwości należy uznać, że kontrolowanym pojazdem wykonywano okazjonalny przewóz osób. Oddalił tym samym wniosek dowodowy strony w przedmiocie przesłuchania w charakterze świadków pasażerów, którzy mieli być przewożeni w imieniu skarżącej skontrolowanym pojazdem, w dniu kontroli.

Ponadto zdaniem organu w niniejszej sprawie doszło do złamania wyrażonego w art. 18 ust. 5 pkt c utd zakazu umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, iż urządzeniem technicznym jest każdy przedmiot zamieszczony trwale na dachu pojazdu, który przypomina swoim wyglądem urządzenia umieszczane na dachu taksówek bądź może wprowadzać konsumentów w błąd co do charakteru pojazdu i sugerować, że pojazd jest taksówką.

W dalszej części decyzji organ wskazał, iż zabezpieczenie raportu dobowego z rządzenia rejestrującego było działaniem koniecznym i odbyło się w sposób prawidłowy. W prawidłowy sposób został sporządzony też protokół kontroli.

Organ zwrócił uwagę, że wbrew twierdzeniu strony nie można skutecznie podnosić naruszenia art. 10 kpa, albowiem kontrola miała miejsce przed wszczęciem postępowania w sprawie. W czasie toczącego się postępowania organ zrealizował obowiązek nałożony art. 10 kpa zawiadamiając stronę o wszczęciu postępowania i jednocześnie pouczając stronę o przysługujących jej uprawnieniach.

Ponadto organ I instancji wskazał, iż doszło do wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty (art. 92 ust. 1 i 4 utd).

Od decyzji z dnia [...] października 2009 r. J. J. wniosła odwołanie do Głównego Inspektora Transportu Drogowego, w którym domagała się uchylenia w całości zaskarżonej decyzji nakładającej karę pieniężną i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

W ocenie odwołującej się nie można zgodzić się z wydanym rozstrzygnięciem, albowiem zostało ono oparte na dowolnej ocenie materiału dowodowego, z którego w żadnym wypadku nie wynika, aby w imieniu skarżącej w dniu przeprowadzonej kontroli wykonywano przewóz okazjonalny osób oraz aby skarżąca naruszyła którykolwiek z zakazów z art. 18 ust. 5 utd. Poza tym postępowanie administracyjne o nałożeniu kary pieniężnej przeprowadzono z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego mającym wpływ na wynik sprawy.

Strona wskazała, że decyzja wydana w imieniu [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w dniu [...] października 2009 r. została sporządzona i podpisana przez Inspektora Transportu Drogowego A. R., która wcześniej przeprowadziła kontrolę drogową wobec skarżącej oraz sporządziła i podpisała protokół kontroli, który był podstawą wydania zaskarżonej decyzji administracyjnej. Z przepisów art. 56 ust. 1, art. 93 ust. 1 w związku z art. 89 ust. 1 pkt 2 utd wynika, że "uprawnieni do kontroli inspektorzy" mają prawo do nakładania i pobierania kar pieniężnych zgodnie z przepisami utd. Zdaniem strony odwołującej się, termin "uprawniony do kontroli inspektor" nie oznacza "ten sam inspektor". Stosownie bowiem do treści art. 24 § 1 pkt 1 i 4 kpa pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w sprawie, w której jest stroną albo pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa lub obowiązki, albo w sprawie, w której był świadkiem lub biegłym albo był lub jest przedstawicielem jednej ze stron, albo w której przedstawicielem jednej ze stron jest jedna z osób wymienionych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3 kpa Inspektor, który wydał decyzję administracyjną, uczestniczył we wszystkich czynnościach procesowych w toku kontroli. Ponadto ww. inspektor - jak zaznaczył organ - była świadkiem dokonywanej kontroli w rozumieniu art. 24 § 1 pkt 4 kpa. WITD zwrócił uwagę na okoliczność, że osoba, która przeprowadza kontrolę drogową, nie jest osobą bezstronną w rozumieniu art. 24 § 3 kpa, albowiem wyrabia swoje przekonanie dotyczące naruszenia przepisów utd w oparciu o swoje spostrzeżenia dokonane w toku kontroli, a nie w oparciu o przekonanie wynikające z wszechstronnego rozważenia całości materiału dowodowego zebranego w sprawie. Skoro w wydaniu decyzji brał udział pracownik podlegający wyłączeniu z mocy prawa na podstawie art. 24 kpa, obarczona jest ona kwalifikowaną wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 7 kpa. Niezależnie od powyższego, zaistniała sytuacja narusza art. 7, 8 i 11 kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Kolejne uchybienie wskazane przez stronę to naruszenie przez organ art. 75 i art. 56 ust. 1 utd. Przepis § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2008 r. w sprawie kontroli w zakresie przewozu drogowego jest niezgodny z ww. przepisami utd i wykracza poza umocowanie ustawowe do uregulowania w drodze rozporządzenia uprawnienia do wszczęcia postępowania przez organ administracyjny w celu nałożenia kary pieniężnej. W art. 75 utd znajduje się zamknięty katalog postępowań, które mogą zostać wszczęte w wyniku przeprowadzonej kontroli. Przepis ten nie daje możliwość wszczęcia i prowadzenia postępowania o nałożenie kary pieniężnej za naruszenie art. 18 ust. 5 lit. b-c oraz art. 87 ust. 1 b oraz ust. 2-4 utd na podstawie protokołu kontroli.

Zdaniem odwołującej się, organ I instancji bezpodstawnie odmówił przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka oraz przeprowadzenia oględzin pojazdu. Twierdzenie, że dana okoliczność została udowodniona innymi środkami dowodowymi zebranymi w sprawie, nie może stanowić podstawy do oddalenia żądania strony o przeprowadzenie dowodów mających znaczenie dla sprawy, jeżeli okoliczności, które mają być stwierdzone za ich pomocą, są sporne oraz mają znaczenie dla sprawy, nawet wtedy, gdy okoliczność będąca przedmiotem dowodu została już stwierdzona. Organ winien przeprowadzić wnioskowany przez stronę dowód, albowiem prawo ich przeprowadzenia należy uznać za niezbędne z punktu widzenia zasad określonych w art. 7, 77 § 1, 85 i 80 kpa.

Według oceny skarżącej, doszło do naruszenia art. 18 ust. 5 i art. 92 ust. 1 i 4 w związku z art. 93 utd, albowiem nie ustalono wykonania usługi polegającej na przewozie osób. Z protokołu sporządzonego podczas kontroli wynika okoliczność, że w pojeździe nie znajdowała się żadna osoba poza kierowcą. Organ dopuścił się też naruszenia art. 7 i 77 § 1 kpa albowiem błędnie ocenił materiał dowodowy oraz przyjął odpowiedzialność skarżącej na materiale dowodowym, z którego wynika, że strona nie naruszyła żadnego z zakazów określonych w art. 18 ust. 5 utd.

Niezależnie od powyższego, zdaniem odwołującej się przepisy art. 18 ust. 5 nasuwają istotne wątpliwości interpretacyjne oraz mają zostać uznane ze sprzeczne z Konstytucją, szczególnie z przepisami art. 2, 20 i 22 i pozostają w kolizji z zasadami wynikającymi z ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1807 z późn. zm., dalej: usdg); kolidują też z przyjętymi w prawie Unii Europejskiej zakazami podejmowania działań ograniczających podaż usług transportowych oraz różnicowania warunków działania przewoźników świadczących usługi równoważne.

Strona odwołująca się podkreśliła, że organ błędnie ustalił, iż ciąg cyfr i nazwa umiejscowiona na kontrolowanym pojeździe nie należą do niej.

W dniu [...] stycznia 2010 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję Nr [...]:

• uchylającą decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) z dnia [...] października 2009 r. w całości (pkt 1);

• nakładającą na stronę karę pieniężną w wysokości 10000 zł z tytułu wykonywania przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, z naruszeniem zakazu umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy oraz zakazu umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych (pkt 2);

• umarzającą postępowania w pierwszej instancji w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 500 zł z tytułu naruszenia w postaci wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty (pkt 3).

W uzasadnieniu organ wskazał, iż WITD w sposób prawidłowy i zgodny z prawem nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 10000 zł z tytułu wykonywania przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, z naruszeniem zakazu umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy oraz zakazu umieszczania na dachu lamp lub innych urządzeń technicznych.

Zdaniem organu w sprawie nie został naruszony przepis art. 24 § 1 pkt 1 i 4 kpa, albowiem czynności kontrolne dokonywane przez inspektora w trakcie kontroli drogowej nie powodują zawiązania jakiegokolwiek stosunku prawnego między kontrolującym a kontrolowanym. Poza tym, w niniejszej sprawie kontrolujący inspektor nie składał zeznań w charakterze świadka, nie przedkładał opinii jako biegły, nie dokonywał żadnych czynności w imieniu skarżącej. W tym stanie rzeczy, zdaniem organu, nie można mówić o jakichkolwiek podstawach do wyłączenia inspektora, który przeprowadził kontrolę, od udziału w sprawie.

W opinii organu na uwzględnienie nie zasługują argumenty strony dotyczące braku możliwości wykorzystywania wyników kontroli, tj. protokołu kontroli, do wszczęcia postępowania w zakresie naruszenia utd. Obowiązujące w chwili kontroli rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2008 r. w sprawie kontroli w zakresie przewozu drogowego (§ 11 ust. 1), jak i obowiązujące obecnie rozporządzenie tegoż organu z dnia 2 września 2009 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. Nr 145, poz. 1184) w § 4 ust. 1 stanowi, że stwierdzone w trakcie kontroli naruszenia uzasadniające nałożenie kary pieniężnej kontrolujący zamieszcza w protokole kontroli, który stanowi podstawę do wydania decyzji administracyjnej o nałożeniu kary pieniężnej. Powoływany przez stronę art. 75 utd nie wskazuje zamkniętego katalogu czynności, do których wykorzystane mogą być wyniki kontroli. Przepis ten wskazuje, że wyniki te mogą być wykorzystane w działalności innych służb niż Inspekcja Transportu Drogowego.

O tym, że wyniki kontroli mogą być wykorzystane do nałożenia na przedsiębiorcę wykonującego przewóz kary pieniężnej w drodze decyzji administracyjnej świadczy przepis art. 50, 56 pkt 1, art. 74 ust. 1, 92a ust. 3 i 4 oraz art. 93 ust. 8 utd. Podstawą do wszczęcia postępowania administracyjnego w zakresie naruszeń stwierdzonych podczas kontroli dają przepisy utd.

Główny Inspektor Transportu Drogowego podkreślił, iż nie będzie odnosić się do zarzutu przekroczenia przez Ministra Infrastruktury delegacji ustawowej przy wydaniu przez niego rozporządzenia z dnia 30 kwietnia 2008 r. w sprawie kontroli w zakresie przewozu drogowego, z uwagi na brak kompetencji w tym zakresie.

Zdaniem organu dla ustalenia czy doszło do naruszenia zakazu wymienionego w art. 18 ust. 5 lit. b utd. nie ma znaczenia okoliczność, iż umieszczony na pojeździe numer telefonu nie należy do kontrolowanego przedsiębiorcy. Decydujące znaczenia ma tzw. kryterium dostępności usługi pod wskazanym na pojeździe numerem telefonu.

Jak podkreślił GITD podczas kontroli została potwierdzona możliwość zamówienia pod umieszczonym na pojeździe numerem telefonu usługi przewozowej.

Organ wyjaśnił, powołując się na treść art. 78 § 2 kpa, iż nie uwzględnił zgłoszonego przez strony wniosku dowodowego, albowiem okoliczności, których dowodzić miało przeprowadzenie w omawianej sprawie dowodów postulowanych przez stronę, zostały już udowodnione na podstawie innych dowodów.

Według oceny Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie budzi wątpliwości okoliczność, że strona wykonywała działalność gospodarczą polegającą na przewozie osób, mimo że w czasie kontroli w pojeździe nie znajdował się żaden pasażer. Posiadanie przez stronę licencji i odpowiednie oznakowanie na samochodzie świadczy o tym, że usługa przewozu była oferowana i możliwa do wykonania. W przypadku przewozu osób normalną sytuacją jest oczekiwanie w wyznaczonym miejscu postojowym na klienta, jest to również forma działalności ukierunkowana na osiągnięcie zysku. O wykonywaniu działalności gospodarczej świadczy też pośrednio wydruk z zamontowanej w samochodzie kasy fiskalnej.

Powołując się o przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym organ wyraźnie podkreślił, iż wykonywany przez skarżąca przewóz nie jest przewozem ani regularnym ani regularnym specjalnym. Do podobnych wniosków organ doszedł analizując wskazany w ustawie o transporcie drogowym przewóz kabotażowy, przewóz okazjonalny w międzynarodowym transporcie drogowym oraz przewóz drogowy taksówką.

W opinii organu II instancji koniecznym staje się uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej z tytułu wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty i umorzenie w tym zakresie postępowania w pierwszej instancji. Jako uzasadnienie GITD wskazał, iż analiza akt prowadzonego postępowania nie daje podstaw do uznania, iż doszło do wspomnianego naruszenia. Jak dalej podkreśla GITD organ I instancji nie wskazał w sposób jednoznaczny w jaki dokument strona nie wyposażyła swojego kierowcy, a okoliczność ta nie wynika z protokołu kontroli.

Na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2010 r. skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i zarzuciła jej na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa:

1) naruszenie art. 75 oraz art. 89 ust. 5 utd, bowiem karę pieniężną za naruszenie przepisów utd nałożono decyzją administracyjną, którą wydano na podstawie protokołu sporządzonego podczas kontroli, zaś art. 75 utd zawiera zamknięty katalog postępowań, które mogą być wszczęte na podstawie wyników kontroli, i nie daje możliwości wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego za naruszenie art. 18 ust. 5 lit. c. utd na podstawie protokołu kontroli. Ponadto, obecnie w art. 89 ust. 5 utd ustawodawca nie zawarł umocowania ustawowego do określenia w drodze rozporządzenia prawa organu administracyjnego do wszczęcia i prowadzenia postępowania o naruszenie art. 18 ust. 5 lit. c. utd wykraczającego poza katalog określony w art. 75 utd oraz nie zawarł umocowania do wszczęcia postępowania administracyjnego oraz nałożenia kary pieniężnej za stwierdzone naruszenie utd na podstawie ww. dokumentu;

2) naruszenie przepisów postępowania w postaci naruszenia art. 7 kpa w związku z art. 77 § 1, 10, 107 § 1 i 3 kpa oraz art. 138 kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wobec nieustalenia przez powyższy organ przesłanki przewozu okazjonalnego osób, przesłanki umieszczenia na dachu pojazdu lampy lub urządzenia technicznego, podczas gdy są to podstawowe przesłanki dotyczące odpowiedzialności skarżącej za naruszenie art. 18 ust. 5 lit. c utd;

3) naruszenie art. 75 § 1, 80 kpa w związku z § 6 ust. 4 i 5 obowiązującego w dacie przeprowadzenia kontroli drogowej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2008 r. w sprawie kontroli w zakresie przewozu drogowego poprzez ustalenie rodzaju usługi, wyłącznie na podstawie zeznań świadków - kierowcy skontrolowanego pojazdu, podczas gdy powyższy dowód przeprowadzono z naruszeniem § 6 ust. 4 i 5 obowiązującego w dacie przeprowadzenia kontroli drogowej ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury, gdyż powyższy kierowca w trakcie kontroli drogowej reprezentował faktycznie skarżącą (udostępniał w toku kontroli dokumenty, wnosił uwagi do protokołu, udzielał wyjaśnień w imieniu skarżącej, podpisywał protokół), zaś jego czynności - jako podejmowane w imieniu skarżącej - były wiążące dla skarżącej, zatem winien zostać przesłuchany w charakterze strony po przeprowadzeniu wszystkich dostępnych dowodów, a nie w charakterze świadka w toku kontroli, ewentualnie winien zostać przesłuchany w charakterze świadka w toku postępowania administracyjnego. W konsekwencji dowód z przesłuchania świadka-kierowcy skontrolowanego pojazdu dopuszczono jako dowód sprzeczny z § 6 ust. 4 i 5 ww. rozporządzenia, z mającą wpływ na wynik postępowania obrazą art. 75 § 1 zd. 1 kpa w związku z art. 6 kpa;

4) naruszenie art. 138 § 1 i 2 kpa, art. 140 kpa w związku z art. 24 § 1 pkt 1 i 4 kpa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, poprzez utrzymanie zaskarżonej decyzji w mocy, podczas gdy została ona wydana przez Inspektora Transportu Drogowego, który z uwagi na fakt przeprowadzenia przed wydaniem decyzji kontroli drogowej, z której sporządzono protokół, będący podstawą wszczęcia postępowania i nałożenia kary pieniężnej na skarżącą, oraz który był świadkiem ww. kontroli, podlegał obligatoryjnemu wyłączeniu od sporządzenia decyzji organu I instancji zgodnie z wyżej cytowanym art. 24 § 1 pkt 1 i 4 kpa;

5) naruszenie art. 123 § 1 i 2 oraz art. 124 kpa w związku z art. 78 § 2 kpa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, poprzez niewydanie przez organ I instancji postanowienia o oddaleniu wniosków dowodowych strony, podczas gdy powyższe postanowienie jest zaskarżalne w trybie określonym w art. 142 kpa;

6) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem art. 78 § 1 i 2 oraz art. 80 kpa, gdyż z całokształtu materiału dowodowego nie wynikał rodzaj wykonywanej usługi oraz okoliczności wykonywania przewozu okazjonalnego osób, a także poprzez oddalenie wniosków dowodowych strony, podczas gdy organ nie ustalił okoliczności istotnych w sprawie oraz oddalił wnioski dowodowe strony, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ppsa;

7) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 5 lit. c utd poprzez bezzasadne przyjęcie na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, iż na dachu pojazdu była zamontowana lampa lub urządzenie techniczne, co spowodowało błędne ustalenie stanu faktycznego przez organy administracyjne obydwu instancji w tym zakresie oddalenie odwołania na decyzję wydaną przez organ I instancji;

8) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie art. 4 pkt 11 utd poprzez przyjęcie, że strona wykonywała transport okazjonalny w ramach krajowego transportu drogowego, podczas gdy z akt sprawy nie wynika okoliczność ustalenia przez organy administracyjne przewozu jakiejkolwiek osoby i ustalenia, na czym miałaby polegać usługa wykonywana przez skarżącą;

9) naruszenie art. 20, 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP poprzez nałożenie kary pieniężnej na podstawie art. 18 ust. 5 utd, podczas gdy powyższy przepis jest sprzeczny z ww. przepisami Konstytucji RP.

Podnosząc powyższe zarzuty, skarżąca wniosła:

1) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości z uwagi na naruszenia prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia;

2) na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa o zawieszenie postępowania wobec okoliczności, że pod sygn. TS 224/09 toczy się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowanie dotyczące stwierdzenia niezgodności z Konstytucją art. 18 ust. 5 utd;

3) na podstawie art. 61 ppsa o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji;

4) na podstawie art. 200 ppsa o zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych.

Uzasadniając podniesione zarzuty, skarżąca podała argumentację, jak w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości zarówno materialnych jak i procesowych aspektów stosunku administracyjnoprawnego, skonkretyzowanego w zaskarżonej decyzji. Dla wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu niezbędne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ppsa).

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga J. J. zasługuje na uwzględnienie w części dotyczącej nałożenia na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 5000 zł za wykonywanie przewozu okazjonalnego z naruszeniem zakazu umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą oraz telefonem przedsiębiorcy (art. 18 ust. 5 lit. b) utd).

W rozpatrywanej sprawie organ prawidłowo uznał, że wykonywany przez skarżącą przewóz w dniu [...] maja 2009 r. był przewozem okazjonalnym.

Powyższe ustalenie organu znajduje potwierdzenie w treści zeznań kierującego pojazdem P. G., który po okazaniu kontrolującym aktualnego wypisu z licencji na wykonywanie transportu drogowego osób wydanej na rzecz skarżącej prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą D. wyjaśnił, że w dniu kontroli jechał po pasażera na lotnisko, w ciągu dnia wykonuje około 5 kursów a na wykonanie kursów otrzymuje zlecenie z korporacji (v. zeznania kierowcy k. 60). Biorąc pod uwagę powyższe zeznania organ prawidłowo uznał, że w chwili kontroli był wykonywany przewóz okazjonalny osób. Nie było zatem potrzeby przeprowadzania wnioskowanego przez stronę dowodu z przesłuchania pasażerów, którzy mieli być tego dnia przewożeni skontrolowanym pojazdem. Zgodnie bowiem z art. 78 § 2 kpa organ może nie uwzględnić żądania przeprowadzenia dowodu, jeżeli żądanie to dotyczy okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami. Skarżąca w toku postępowania nie tylko nie wykazała, ale nawet nie uprawdopodobniła, iż zeznania kierującego pojazdem P. G. nie polegają na prawdzie. Z tych względów organ słusznie dał wiarę zeznaniom P. G., który będąc pouczony o treści art. 233 § 1 kk zeznał, że jechał po pasażera na lotnisko, a zlecenie przedmiotowego przewozu otrzymał z korporacji.

Z kolei z dokumentacji fotograficznej znajdującej się w aktach niniejszej sprawy administracyjnej wynika, że samochód m-ki [...] nr rej. [...] był wyposażony w urządzenie umocowane na dachu pojazdu przypominające urządzenie charakterystyczne dla pojazdów wykonujących transport drogowy taksówką.

W ocenie Sądu dla wyjaśnienia użytego przez ustawodawcę pojęcia "urządzenie techniczne" zamieszczonego w art. 18 ust. 5 lit. c utd konieczne jest sięgnięcie nie tylko do wykładni językowej lecz również celowościowej i funkcjonalnej.

Celem zakazów wprowadzonych w art. 18 ust. 5 utd jest, aby pojazdy wykonujące przewozy okazjonalne nie były upodobnione oznakowaniem do taksówek i przez to oznakowanie nie wprowadzały w błąd potencjalnych klientów, co do rodzaju przewozu.

Biorąc pod uwagę powyższe należy jednoznacznie stwierdzić, że umieszczone na dachu pojazdu należącego do skarżącej urządzenie służyło wymienionym celom i niewątpliwie upodobniało zatrzymany pojazd do pojazdów przewoźników wykonujących transport drogowy osób taksówką.

W tym stanie rzeczy organ zasadnie nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 5000 zł za naruszenie zakazu określonego w art. 18 ust. 5 lit. c utd. Wysokość kary określona jest w załączniku do ustawy o transporcie drogowym pod pozycją lp. 2.9 pkt 3. Jednocześnie organ nałożył na skarżącą karę pieniężną za wykonywanie przewozu okazjonalnego z naruszeniem zakazu umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą oraz numerem telefonu przedsiębiorcy uznając, że uwidoczniony na pojedzie poddanym kontroli numer telefonu [...] był numerem telefonu pod którym można było zamówić przewóz wykonywany przez skarżącą.

Zdaniem Sądu powyższe stanowisko organ nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. W tym zakresie Sąd stwierdza naruszenie przez organ art. 7, 77 i 107 § 3 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy co z kolei uzasadnia uchylenie decyzji w tej części na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa.

Z notatki urzędowej na którą powołuje się organ (v. k. 61) wynika jedynie, że pod wybranym numerem telefonu zgłosiła się korporacja taksówkowa [...]. Organ nie ustalił jednak jaki jest "związek" pomiędzy korporacją [...]. a skarżącą, wykonującą działalność gospodarczą pod nazwą D. W szczególności nie ustalił czy pod wskazanym numerem telefonu można było zamówić usługę przewozu osób wykonywaną przez przedsiębiorcę J. J.. Z akt sprawy nie wynika również jaki jest związek z umieszczoną na pojeździe nazwą ("[...]") a skarżącą.

W tym stanie rzeczy co najmniej za przedwczesne (gdyż nie znajdujące potwierdzenia w dotychczas zgromadzonym materiale dowodowym) należy uznać ustalenie organu w zakresie naruszenia przez stronę art. 18 ust. 5 lit. b) utd. Konsekwencją powyższego jest stwierdzenie wadliwości decyzji w zakresie nałożenia na stronę kary pieniężnej w wysokości określonej w lp 2.9 pkt 2 załącznika do utd.

W tej sprawie wyjaśnienia również wymaga, iż w aktach administracyjnych przesłanych do Sądu nie ma pełnomocnictwa dla r. pr. B. S. reprezentującego stronę skarżącą. Jednakże w niniejszych aktach sądowoadministracyjnych znajduje się pełnomocnictwo ogólne udzielone temu pełnomocnikowi przez skarżącą w dniu [...] lipca 2009 r. a więc jeszcze przed wydaniem przez organ decyzji administracyjnej w I instancji. Ponieważ pełnomocnictwo to obejmuje prawo do działania również przed organami administracji Sąd uznał, że powyższe pełnomocnictwo było aktualne również na potrzeby niniejszego postępowania administracyjnego.

Nie można również podzielić zarzutów skargi koncentrujących się na analizie art. 75 oraz art. 89 ust. 5 utd. Stwierdzone podczas kontroli naruszenia powodują przede wszystkim odpowiedzialność przedsiębiorcy określoną przepisami utd (vide art. 92). Ponadto art. 75 utd stanowi o możliwości wykorzystania wyników kontroli do wszczęcia postępowania w zakresie określonym w tym przepisie.

W świetle powyższego należy stwierdzić, że analiza przepisu art. 75 utd w zw. z art. 89 ust. 5 utd tej analizy i wyprowadzone wnioski skarżącej nie są pełne, gdyż pomijają uregulowanie zawarte w art. 92 utd. Tymczasem, w niniejszej sprawie, kara pieniężna została nałożona na podstawie przepisu art. 92 utd w zw. z art. 18 ust. 5 utd. Innymi słowy, możliwość wszczęcia postępowania o jakich mowa w art. 75 utd jest niezależna od wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie bowiem z art. 93 utd uprawnień do kontroli mają prawo nałożyć na przedsiębiorcę karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej m.in. za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązków lub warunków wynikających (m.in.) z ustawy o transporcie drogowym (art. 93 ust. 1 w zw. z art. 92 ust. 1 utd).

Sąd nie uwzględnił także wniosku skarżącej o zawieszenie niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego ze względu na toczące się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowanie w sprawie TS 224/09. W tym zakresie Sąd miał na uwadze wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2009 r. sygn. akt II GSK 189/09.

Naczelny Sąd Administracyjny wyraził w tym wyroku pogląd, że brak jest podstaw do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa, gdyż skarga do Trybunału została złożona w trybie art. 79 ust. 1 Konstytucji RP, natomiast Sąd nie powziął wątpliwości co do zgodności art. 18 ust. 5 utd z Konstytucją RP.

W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie również nie podziela wątpliwości skarżącej co do zgodności art. 18 ust. 5 utd z Konstytucją RP. Zdaniem Sądu, przedsiębiorcy mają równie prawa w doborze formy prawnej wykonywanej działalności gospodarczej (czy na podstawie licencji taxi czy też na podstawie licencji na wykonywanie transportu drogowego osób) a więc ograniczenia przewidziane w art. 18 ust. 5 utd nie naruszają zasady wolności prowadzenia działalności gospodarczej w świetle art. 20 i 22 Konstytucji RP.

W niniejszej sprawie podkreślenia również wymaga, iż sąd dostrzegając uchybienia związane ze sformułowaniem decyzji organu II instancji stwierdził, że nie mają one żadnego wpływu na wynik sprawy dlatego pomimo stwierdzonego naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 kpa z tego powodu zaskarżonej decyzji nie uchylił.

Nie budzi bowiem wątpliwości Sądu, że stwierdzono jedynie dwa naruszenia przepisów utd a łączna kara za stwierdzone przez organ II instancji naruszenia wyniosła 10000 zł. Składały się na nią dwie kary jednostkowe (po 5000 zł każda z nich). Opisane szczegółowo w niniejszym uzasadnieniu, jak i w decyzji GITD z dnia 29 stycznia 2010 r.

Mając powyższe na uwadze na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c należało orzec jak w pkt 1 sentencji.

Jednocześnie ze względów wyżej podanych na podstawie art. 151 ppsa Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie (pkt 2 sentencji).

O niewykonywaniu decyzji w części uchylonej orzeczono na podstawie art. 152 ppsa, natomiast o kosztach postępowania na podstawie art. 200 ppsa w zw. z art. 206 ppsa, gdyż skarga została uwzględniona w połowie.