Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SAB/Bd 75/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2014-10-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 659
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 par. 2 pkt 8
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Dominika Znaniecka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 października 2014 r. sprawy ze skargi S. P. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie wydania decyzji o warunkach zabudowy oddala skargę.


UZASADNIENIE

S. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na przewlekłość postępowania Wójta Gminy O., któremu zarzuciła, że bezzasadnie przewleka postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o warunkach zabudowy, prowadząc je od dnia [...] kwietnia 2012 r.

Skarżąca zarzuciła naruszenie: -art. 7 i art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez wszczęcie postępowania w stosunku do osób zmarłych oraz niepodjęcie przewidzianych prawem czynności w celu zakończenia postępowania w ustawowym terminie; -art. 12 k.p.a., poprzez działanie organu, które powoduje, iż postępowanie w niniejszej sprawie przedłuża się bez przyczyny, co skutkuje naruszeniem zasady szybkości postępowania; -art. 35 § 1 i § 3 k.p.a., poprzez niedochowanie terminu załatwienia sprawy, co doprowadziło do braku wydania decyzji w niniejszej sprawie; -art. 28 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a., poprzez brak ustalenia przez organ kręgu stron postępowania i przenoszenie tego obowiązku na skarżącą, co prowadzi do znacznego przedłużenia postępowania; -art. 30 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie, że M. i Z. P. byli stronami postępowania, mimo że zmarli przed jego wszczęciem, co doprowadziło do przewlekłości postępowania; -art. 10 § 1 k.p.a w zw. z art. 61 § 4 k.p.a., poprzez niezawiadomienie o wszczęciu postępowania wszystkich osób będących stronami w sprawie, co doprowadziło do nieustalenia kręgu tych osób; -art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 30 § 5 k.p.a., poprzez brak ustalenia czy spadek po zmarłych w trakcie postępowania osobach został objęty czy też nie, co skutkuje brakiem podjęcia stosownych czynności przez organ; -art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez niewskazanie terminu, do którego strona miałaby wystąpić z odpowiednim wnioskiem do Sądu oraz zawieszenie postępowania, mimo niepodjęcia próby zweryfikowania spadkobierców zmarłych stron we własnym zakresie przez organ; -art. 100 § 3 k.p.a., poprzez niewystąpienie o wyjaśnienie zagadnienia wstępnego i zaniechanie podjęcia niezbędnych kroków w celu usunięcia przeszkody w postępowaniu, co skutkuje jego przedłużaniem.

Na gruncie powyższego, skarżąca wniosła o:

-zobowiązanie organu do wydania w określonym terminie decyzji o warunkach zabudowy dla zmiany zagospodarowania terenu polegającej na budowie budynku mieszkalnego na terenie działki nr [...] w miejscowości O. i stwierdzenie, że przewlekle prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa;

-orzeczenie o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania oraz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych (wraz z opłatą od pełnomocnictwa).

W uzasadnieniu skarżąca podała, że:

Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2012 r. zwróciła się do Wójta Gminy O. o wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla zmiany zagospodarowania przestrzennego terenu polegającej na budowie budynku mieszkalnego na terenie działki nr [...] w miejscowości O.

W toku postępowania Wójt wezwał do wzięcia w nim udziału osoby zmarłe – Z. i J. P., co doprowadziło do błędnego ustalenia stron postępowania.

Następnie, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. Wójt Gminy O. zawiesił postępowanie z urzędu z uwagi na fakt, że w sprawie zaistniało zagadnienie wstępne, wymagające uprzedniego rozstrzygnięcia przez sąd, a mianowicie ustalenie kręgu spadkobierców zmarłych osób, które według organu, miały status strony postępowania, mimo że zmarły jeszcze przed jego wszczęciem.

Skarżąca wniosła zażalenie na ww. postanowienie, zaś organ odwoławczy je uwzględnił w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Następnie, Wójt Gminy O. w dniu [...] października 2012 r. ponownie zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy.

Skarżąca podkreśliła, że z uwagi, na fakt, że przez okres blisko dwóch lat organ nie podjął przewidzianych przepisami prawa czynności, próbując przenieść na skarżącą obowiązek ustalenia stron postępowania, skarżąca wniosła w dniu [...] maja 2014 r. zażalenie na przewlekle prowadzenie postępowania i niezałatwienie sprawy w terminie do SKO w B., jednakże zażalenie to zostało uznane za niezasadne.

Zdaniem skarżącej, organ swoim działaniem dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, poprzez niepodejmowanie niezbędnych czynności procesowych i próbę przeniesienia obowiązków organu na stronę.

W ocenie skarżącej sprawa nie była skomplikowana i gdyby organ odpowiednio zaplanował postępowanie (w szczególności wszczął je w stosunku do osób będących stronami), nie doszłoby do przewlekłości. Organ ustalił jednak błędnie krąg osób mających status strony, co doprowadziło do zawieszenia postępowania, a także zaniechał podjęcia czynności, które pozwoliłyby na zakończenie postępowania w ustawowym terminie.

W ocenie skarżącej, dopiero w sytuacji, w której zaszłaby konieczność uzyskania postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. powinno ulec zawieszeniu do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, jakim jest ustalenie kręgu osób uprawnionych do udziału w sprawie. W niniejszej sprawie organ - zawieszając postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. - zaniechał wystąpienia o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego, jednak zobowiązał do tego stronę nie wyznaczając terminu. Tym samym wydał zaskarżone postanowienie z naruszeniem art. 100 § 1 i art. 7 k.p.a., ponieważ zawiesił postępowanie na okres nie ograniczony jakimkolwiek zdarzeniem, na którego zajście miałby wpływ organ administracji, względnie strony, co powoduje przewlekłość.

Ponadto, zdaniem skarżącej, obowiązek ustalenia kręgu stron postępowania spoczywa na organie, który w razie śmierci strony powinien wezwać do udziału w sprawie spadkobierców. Organ powinien więc ustalić domniemanych spadkobierców byłych współwłaścicieli i wezwać ich do udziału w postępowaniu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że postępowanie o ustalenie warunków zabudowy jest zawieszone na mocy postanowienia znak: [...] z dnia [...] października 2012 r. Przyczyny, dla których zawieszono to postępowanie nie ustały. Organ podał, że postępowanie zostało zawieszone z tego powodu, że do chwili obecnej nie są ustaleni następcy prawni po zmarłych Z. P. i M. P., które to osoby nadal figurują w ewidencji gruntów i budynków jako współwłaściciele działki, której miałaby dotyczyć przedmiotowa decyzja o warunkach zabudowy.

Organ podkreślił, że to w interesie skarżącej jest podjęcie czynności zmierzających do ustalenia następców prawnych właścicieli przedmiotowej działki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270), obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Przedmiotem oceny Sądu jest skarga na przewlekłość postępowania Wójta Gminy O. w związku z wnioskiem skarżącej z dnia [...] kwietnia 2012 r. o wydanie decyzji o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego na dz. ewid. nr [...] gm. O.

Skarżąca skargę do Sądu poprzedziła zażaleniem na przewlekłe prowadzenie postępowania i niezałatwienie sprawy w terminie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. Organ wyższego stopnia działając na podstawie art. 37 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] uznał wniesione zażalenie za nieuzasadnione. Wobec powyższego należy uznać, że skarżąca wyczerpała środki zaskarżenia przed wniesieniem skargi na podstawie art. 52 § 1 p.p.s.a.

W aktualnym stanie prawnym przepis art. 149 § 1 i § 2 p.p.s.a. zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.) polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność (przewlekłość) miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzeniu grzywny. W orzecznictwie przyjmuje się również, że sąd administracyjny ma kompetencję do odrębnego orzekania wyłącznie w zakresie stwierdzenia, czy bezczynność (przewlekłość) miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a zatem drugorzędne znaczenie ma stan sprawy administracyjnej w momencie wszczęcia postępowania przed sądem administracyjnym, a także w dacie wyrokowania.

W przedmiotowej sprawie należy podkreślić, że organ administracji postanowieniem z dnia [...] października 2012 r. nr [...], na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 101 § 1 i § 3, art. 103, art. 123- 126 k.p.a. zawiesił postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy z wniosku skarżącej do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd. Jednocześnie w tym samym dniu, a więc [...] października 2012 r. organ działając na podstawie art. 100 § 1 k.p.a. wezwał skarżącą o wystąpienie do Sądu Rejonowego w B., II Wydziału Cywilnego o przeprowadzenie postępowania spadkowego po zmarłym M. P. i Z. P. określając termin na dokonanie tej czynności.

Z akt administracyjnych nie wynika, aby powyższe postanowienie zostało zaskarżone w trybie art. 101 § 3, poprzez złożenie przez skarżącą zażalenia.

Zgodnie z art. 103 k.p.a., zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie. Skargę do Sądu skarżąca złożyła już po zawieszeniu postępowania. Wobec powyższego od daty zawieszenia postępowania do daty rozpoznawania sprawy przez Sąd organ nie pozostawał w stanie bezczynności i jednocześnie przewlekłości postępowania. Natomiast rolą Sądu, w związku z wniesioną skargą, jest ocena, czy organ przed wydaniem postanowienia z dnia [...] października 2012 r. o zawieszeniu postępowania pozostawał bezczynny lub przewlekle prowadził postępowanie.

Analizując akta administracyjne sprawy w powyższym zakresie należy stwierdzić, że organ nie pozostawał bezczynny. Postępowanie administracyjne było prowadzone bez zbędnej zwłoki. Czynności organ podejmował z zachowaniem terminów wynikających z art. 35 k.p.a.

-[...] kwietnia 2012 r. skarżąca złożyła wniosek o ustalenie warunków zabudowy;

-[...] kwietnia 2012 r. informacja z rejestru gruntów;

-[...] kwietnia 2012 r. zapytanie organu skierowane do skarżącej o udzielenie informacji czy zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe po zmarłych Z. P. oraz M. P., doręczenie [...] kwietnia 2012 r.;

-[...] kwietnia 2012 r. odpowiedź skarżącej, że nie jest w posiadaniu postanowienia sądu o nabyciu spadku przez kogokolwiek oraz, że nie posiada wiedzy na temat ewentualnych następców prawnych;

-[...] maja 2012 r. wpłynęło zapytanie skarżącej (k- 27);

-[...] maja 2012 r. odpis skrócony aktu zgonu Z. P.;

-[...] czerwca 2012 r. odpis skrócony aktu zgonu M. P.;

-[...] maja 2012 r. zapytanie organu skierowane do Sądu Rejonowego w B. o postępowanie spadkowe po zmarłych (doręczenie [...] maja 2012 r.);

-[...] czerwca 2012 r. zawiadomienie o wszczęciu postępowania z wniosku skarżącej z dnia [...] kwietnia 2012 r. i doręczenie stronom;

-[...] czerwca 2012 r. postanowienie o zawieszeniu postępowania.

W niniejszej sprawie stwierdzić należy, że organ nie pozostawał w bezczynności i nie prowadził postępowania przewlekle. W sprawie bowiem organ – Wójt Gminy O. – zmieścił się z czynnościami w terminie dwóch miesięcy od dnia [...] kwietnia 2012 r. do dnia [...] czerwca 2012 r. Zażalenie skarżącej w dniu [...] czerwca 2012 r. wpłynęło do organu I instancji, a w dniu [...] czerwca 2012 r. zostało ono przesłane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. Organ zachował termin 7 dni wynikający z art. 133 k.p.a., zgodnie z którym, organ administracji publicznej, który wydał decyzję, obowiązany jest przesłać odwołanie wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu w terminie siedmiu dni od dnia, w którym otrzymał odwołanie, jeżeli w tym terminie nie wydał nowej decyzji w myśl art. 132.

Wskazać należy, że z akt sprawy wynika, że w dniu [...] czerwca 2012 r. Sąd Rejonowy odpowiedział, że nie toczyło się postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku.

W dniu [...] czerwca 2012 r. organ udzielił odpowiedzi na pismo skarżącej z dnia [...] maja 2012 r. (k- 54 i k-27).

Następnie, w dniu [...] lipca 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. uchyliło postanowienie o zawieszeniu postępowania z dnia [...] czerwca 2012 r.

W tym miejscu wyjaśnić należy, że okresu od zawieszenia postępowania do postanowienia o jego uchyleniu nie wlicza się do okresu bezczynności i przewlekłości postępowania przed organem I Instancji.

Następnie, dnia [...] lipca 2012 r. organ skierował zapytanie do Kancelarii Notarialnej w B. o informację czy został sporządzony akt poświadczenia dziedziczenia po zmarłych. Pismo doręczono [...] lipca 2012 r.

-W piśmie z dnia [...] sierpnia 2012 r. poinformowano skarżącą o prowadzonych przez organ czynnościach. Pismo doręczono skarżącej w dniu [...] sierpnia 2012 r.

-Natomiast, w piśmie z dnia [...] sierpnia 2012 r. notariusz ustosunkował się do zapytania organu wskazując, że nie może udzielić żądanej odpowiedzi, z uwagi na fakt, że na podstawie art. 18 ustawy Prawo o notariacie zobowiązany jest do zachowania tajemnicy.

-Dnia [...] września 2012 r. miało miejsce poszukiwanie informacji w rejestrze aktów poświadczenia dziedziczenia.

-Postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. organ zawiadomił o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do dnia [...] grudnia 2012 r. uzasadniając je obowiązkiem ustalenia następców prawnych po zmarłych.

-Postanowieniem z dnia [...] października 2012 r. Wójt Gminy O. zawiesił postępowanie w sprawie.

Oceniając w świetle powyższych ustaleń stan rozpatrywanej sprawy należało uznać za błędne stanowisko skarżącej, aby organ administracji pozostawał w zwłoce zarówno w dacie wniesienia skargi, jak też w dacie jej rozpoznawania. Sąd w przedmiotowej sprawie zbadał czy doszło do bezczynności (przewlekłości) na etapie postępowania poprzedzającym wydanie postanowienia o zawieszeniu postępowania. W sytuacji zatem, gdy Sąd uzna, że zawieszenie postępowania administracyjnego czyni niemożliwym zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w wyznaczonym terminie, to nie oznacza, że zwolniony jest od oceny czy w toku całego postępowania doszło do bezczynności lub przewlekłości w działaniach organu. W szczególności konieczne jest zbadanie stanu sprawy na etapie poprzedzającym wydanie postanowienia o zawieszeniu postępowania. Zauważyć przy tym trzeba, że w myśl art. 35 § 5 k.p.a. okresów zawieszenia postępowania nie wlicza się do terminów ustawowych przewidzianych na załatwienie spraw. Tak więc, poza okresem zawieszenia o prawidłowości przebiegu postępowania decydować będzie zachowanie przez organ terminów prawnie określonych według art. 35-36 k.p.a. oraz realizacja zasad ogólnych wynikających z art. 7, art. 8 oraz art. 12 k.p.a. Sąd badając akta administracyjne w powyższym zakresie nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania.

Czynności podejmowane przez organ świadczą, że starano się w toku postępowania ustalić krąg stron postępowania. Przekroczenie terminu załatwienia sprawy od [...] września 2012 r. (dwa miesiące od wpływu postanowienia SKO w dniu [...] lipca 2012 r. do organu I instancji) do [...] września 2012 r., a więc dokładnie 3 dni nie stanowi o bezczynności, a jedynie o naruszeniu przepisu postępowania. Sąd rozpatrując skargę na bezczynność organu administracji nie jest uprawniony do oceny zasadności wydanego w sprawie postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego. Weryfikacja tego orzeczenia powinna odbyć się w odrębnie wszczętym postępowaniu sądowym.

Trzeba przyjąć, że w zależności od zakresu przeprowadzonej kontroli w zakresie zawieszenia postępowania administracyjnego różne będą jej skutki dla sprawy w przedmiocie bezczynności lub przewlekłości. Jeżeli strona wyczerpie drogę sądowoadministracyjną, to oczywiście prawomocne orzeczenie w przedmiocie zawieszenia postępowania, korzystając z powagi rzeczy osądzonej, będzie wiążące w każdej innej sprawie (art. 170, 171 p.p.s.a.). Gdy jednak postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego poddane zostanie tylko administracyjnej kontroli instancyjnej, to wówczas sąd będzie mógł objąć to postanowienie oceną merytoryczną i w konsekwencji zastosować środki przewidziane ustawą, jeżeli będzie to niezbędne dla końcowego rozstrzygnięcia sprawy.

Założyć trzeba, że sąd administracyjny orzekając w sprawie bezczynności (przewlekłości) uprawniony jest na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. – zobowiązać organ administracji do podjęcia zawieszonego postępowania i wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności (por. wyrok NSA z dnia 26 listopada 2013 r. sygn. akt I OSK 2704/13). Właściwe wykorzystanie instytucji unormowanej w art. 135 p.p.s.a. niewątpliwie stwarza warunki do bardziej efektywnej kontroli sądowej w sprawach dotyczących bezczynności lub przewlekłości w postępowaniach administracyjnych. Za takimi kompetencjami orzeczniczymi w omawianych sprawach opowiedział się już Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z 23 września 1986 r. (sygn. IV SAB 12/86) uwzględnił skargę i mimo zawieszenia postępowania administracyjnego zobowiązał organ administracji na podstawie art. 216 § 4 k.p.a. do wydania decyzji w wyznaczonym terminie, przy czym sformułował tezę, że zarzut bezczynności organu jest uzasadniony także wówczas, gdy organ administracji zawiesił postępowanie administracyjne mimo oczywistego braku przesłanek określonych w art. 97 § 1 k.p.a. i w celu uchylenia się od wydania decyzji. Powyższy przykład potwierdza, że taka formuła orzekania przez sąd administracyjny może znaleźć zastosowanie również w aktualnym stanie prawnym.

Podkreślić jednocześnie należy, że wprowadzone nowe unormowania w zakresie przeciwdziałania bezczynności i przewlekłości w postępowaniach administracyjnych, miały zapewnić bardziej skuteczną ochronę przed negatywnymi następstwami związanymi z nieterminowym załatwianiem spraw. Realizacja tego celu jest natomiast możliwa wówczas, gdy wymóg efektywności będzie dotyczył nie tylko działań organów administracji, ale też procedury sądowoadministracyjnej.

Dla ochrony interesu strony istotne jest jak najszybsze uzyskanie końcowego rozstrzygnięcia sprawy, co uwarunkowane jest sprawnym przeprowadzeniem postępowania nie tylko przez organy administracji, ale też przez sąd administracyjny.

Ubocznie należy zauważyć, że wobec braku definicji legalnej "bezczynności" oraz "przewlekłości" rozróżnienie tych stanów dokonywane jest w orzecznictwie sądowym i literaturze prawniczej. Przykładowo Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 5 lipca 2012 r. II OSK 1031/12 wskazał na konieczność reinterpretacji pojęcia "bezczynności" poprzez ograniczanie jego rozumienia do niewydawania w terminie decyzji wymienionych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Natomiast przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny. Ponadto przyjmuje się, że pojęcie "przewlekłości postępowania" obejmuje opieszale, niesprawne i nieskuteczne działania organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym. Przypadkiem przewlekłości będzie też w określonych okolicznościach stan, w którym dojdzie do nieuzasadnionego niepodejmowania zawieszonego postępowania bądź nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy w trybie art. 36 k.p.a. (por. Z. Kmieciak, Przewlekłość postępowania administracyjnego, "Państwo i Prawo" 2011, z. 6, s. 33; M. Miłosz, Bezczynność organu administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym, Lex a Wolter Kluwer business, Warszawa 2011, s. 289-290; A. Kabat, B. Dauter, B. Gruszczyński, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2013, s. 51; wyrok WSA w Łodzi z 9 października 2012 r., sygn. akt II SAB/Łd 108/12; wyrok WSA w Białymstoku z 17 kwietnia 2012 r., II SAB/Bk 15/12.

Oceniając zasadność zawieszenia postępowania na podstawie art. 135 p.p.s.a. należy podkreślić, że w przedmiotowej sprawie jeszcze przed złożeniem wniosku skarżącej o warunki zabudowy M. P. i Z. P. zmarli. Organ miał możliwość w celu ustalenia kręgu stron postępowania zastosować art. 100 § 1 k.p.a., który odnosi się wyraźnie wyłącznie do zawieszenia na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W sprawie nie miał zastosowania art. 99 k.p.a., który przewiduje obowiązek organu, który zawiesił postępowanie poczynienia niezbędnych kroków w celu usunięcia przeszkody do dalszego prowadzenia postępowania przyczyny określonej w art. 97 § 1 pkt 1-3 k.p.a.

W niniejszej sprawie organ nie był zobowiązany i uprawniony do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłych, ponieważ organ nie ma legitymacji prawnej w tej materii. Po myśli art. 506 k.p.c. postępowanie nieprocesowe, bo w takim trybie rozpoznawane są te sprawy, może być wszczęte na wniosek (zainteresowanego), albo z urzędu. Do wszczęcia postępowania z urzędu brak podstaw. Tymczasem, jak głosi art. 510 § 1 k.p.c. zainteresowanym jest każdy, czyich praw dotyczy wynik postępowania. Przeto organ prowadzący postępowanie administracyjne nie jest zainteresowanym w rozumieniu tego przepisu. Natomiast mają ten przymiot strony tego postępowania. Zatem zasadnie zobowiązano skarżącą do wystąpienia z wnioskiem do sądu powszechnego w tej materii. Podobnie orzekł NSA w wyroku z dnia 12 grudnia 2013 r. sygn. akt I OSK 1094/12.

Z akt przedmiotowej sprawy nie wynika, czy ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 2 k.p.a. zgodnie z którym, gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania, organ administracji publicznej podejmie postępowanie z urzędu lub na żądanie strony. Skoro nie zostali ustaleni następcy prawni byłych zmarłych współwłaścicieli nieruchomości to nie ustały przyczyny, dla których postępowanie w sprawie zostało zawieszone. Okoliczność ta stanowi negatywną przesłankę do podjęcia zawieszonego postępowania.

Podkreślić należy, że fakt pominięcia udziału w postępowaniu prowadzonym przez Wójta Gminy O. jako stron, właścicieli i użytkowników wieczystych działki nr [...] pozostającej we wspólności ustawowej, prowadzi do istotnego naruszenia zasady z art. 10 § 1 k.p.a., ze skutkiem wystąpienia przesłanki do jego wznowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (por. wyrok z dnia 1 czerwca 2010 r. sygn. akt II OSK 861/09, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl.) Zgodnie z art. 28 k.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Organy administracji publicznej mają zatem obowiązek zbadać, jakie podmioty posiadają przymiot strony w konkretnym postępowaniu, zawiadomić je o wszczęciu postępowania (art. 61 § 1 i 4 k.p.a.), zapewnić możliwość czynnego udziału w sprawie (art. 10 § 1 k.p.a.) oraz następnie doręczyć wydane decyzje (art. 109 § 1 k.p.a.).

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.