Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 631/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2020-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135, art. 200 w zw. z art. 205, art. 153
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: § 8 ust. 1 i 2 , § 11 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2012 poz 462
law: Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy  projektu budowlanego
article: art. 30
journal: Dz.U. 2020 poz 276
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
article: art. 50 ust. 1 pkt 4 oraz ust. 2, 4 i 5 , art. 51 ust. 1 pkt 3. art. 36a ust. 5
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Armański (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Asesor WSA Agnieszka Banach, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 listopada 2020 r. sprawy ze skargi A. B. i C. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz A. B. i C. D. solidarnie kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach (dalej WINB) utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej PINB) z dnia [...], którą nałożono na A. C. B. obowiązek przedłożenia w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w terminie do dnia 30 września 2020 r. czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego realizowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na dz. nr ewid. 621 w miejscowości [...], uwzględniającego zmiany dokonane w trakcie budowy w stosunku do projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Starosty Kieleckiego o pozwoleniu na budowę nr 2131/2015 z dnia 24 listopada 2015 r. znak: B-I.6740.7.57.2015 wydaną dla A. C. B..

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie WINB wskazał, że jak wynika z akt sprawy organu I instancji w wyniku interwencji [...] inspektorzy PINB przeprowadzili w dniu 12 lutego 2020 r. kontrolę budowy ww. budynku mieszkalnego. Podczas kontroli ustalono, że Starosta Powiatu decyzją z dnia 24 listopada 2015 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. C. B. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego z instalacjami wewnętrznymi: wodno-kanalizacyjną, centralnego ogrzewania i elektryczną oraz zbiornika na ścieki sanitarne o poj. 9,90 m3 na ww. działce. Według projektu zagospodarowania działki wchodzącego w skład projektu budowlanego, projektowany budynek usytuowany został w odległości 20 m od krawędzi jezdni drogi powiatowej oraz w odległości 5,0 m od zachodniej granicy działki nr 621 z działką nr 620, jak również w odległości 3,20 m od wschodniej granicy działki nr 621 z działką nr 622. Ponadto projektowany budynek został usytuowany według treści projektu zagospodarowania działki w odległości 7 m od znajdującego się w budowie budynku na działce nr 622, realizowanego przez [...]. Według treści projektu budowlanego realizowany budynek jest dwukondygnacyjny, z podpiwniczeniem, projektowany poziom posadzki parteru miał wynosić 302,00 m nad poziom morza. Poziom kalenicy dachu miał wynosić plus 7,10 m, poziom terenu od strony wschodniej miał wynosić minus 0,33 m, poziom terenu od strony zachodniej miał wynosić minus 1,50 m, a poziom wykończonej posadzki w piwnicy miał wynosić minus 2,54 m. Stwierdzono, że inwestorzy A. C. B. po otrzymaniu pozwolenia na budowę zatrudnili uprawnionego kierownika budowy, dziennik budowy jest prowadzony. Według zapisów dziennika budowy w dniu 29 grudnia 2015 r. uprawniony geodeta dokonał wytyczenia budynku na gruncie. Pomiędzy działką nr 621 a istniejącą obecnie działką nr 622/2 (powstałą z podziału działki nr 622) nie ma wybudowanego ogrodzenia. Organ I instancji podczas kontroli ustalił, że realizowany budynek A. C. B. usytuowany jest w odległości 7 m od budynku zrealizowanego przez [...] na działce nr 622/2 i jest to wartość odpowiadająca wartości określonej w projekcie zagospodarowania działki. Ponadto ustalono, że narożnik południowo-zachodni realizowanego budynku usytuowany jest około 20 m od krawędzi jezdni drogi powiatowej, co również odpowiada wartości z projektu zagospodarowania działki. Jednocześnie organ I instancji ustalił, że aktualna rzędna posadzki parteru budynku wynosi około 302,70 m nad poziom morza i jest to jeszcze posadzka bez warstw podłogowych, podczas gdy projektowana rzędna posadzki wynosiła 302,00 m nad poziom morza. W związku z powyższym zwiększyła się wysokość budynku mierzona od poziomu terenu do kalenicy. W dniu kontroli budynek był w stanie surowym zamkniętym z zamontowaną zewnętrzną stolarką budowlaną oraz z wykonaną wewnętrzną instalacją elektryczną. C. B. oświadczył, że zmiana rzędnej zera budynku o około 80 cm wynikała z ukształtowania terenu, natomiast usytuowanie budynku w poziomie jest zgodne z wytyczeniem wykonanym przez uprawnionego geodetę. [...] do protokołu kontroli oświadczył, że budynek na działce nr 621 usytuowany jest w części na działce nr 622/2, a konkretnie zajmuje pas około 20 cm. Zażądał usunięcia części budynku z działki stanowiącej własność jego i żony. Ponadto oświadczył, że granica prawna była ustalana przy rozgraniczeniu w latach 1966-1967 przez Okręgowe Przedsiębiorstwo Miernicze w Białymstoku. Organ I instancji zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, realizowanego w sposób istotnie odbiegający od projektu budowlanego. Następnie organ ten wydał postanowienie z dnia 18 lutego 2020 r., którym nakazano A. C. B. wstrzymać roboty budowlane związane z budową ww. budynku. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyli [...]. Postanowieniem z dnia 30 marca 2020 r. WINB utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. Następnie PINB wydał decyzję z dnia 7 kwietnia 2020 r., która stała się przedmiotem postępowania odwoławczego.

Dokonując ponownej oceny zebranego w aktach sprawy materiału dowodowego organ II instancji stwierdził, że odwołanie wniesione przez [...] nie zasługuje na uwzględnienie. Zobowiązanie do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego orzeczone na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego jest obowiązkiem organu w sytuacji stwierdzenia wykonania istotnych odstępstw od projektu budowlanego. Powołując się na treść art. 36a ust. 1, ust. 5 pkt 1 i 2 oraz ust. 5a Prawa budowlanego organ podniósł, że w przedmiotowym przypadku zmiana wysokości budynku oznacza zmianę większą niż dopuszczalne ustawą dwa procent, co oznacza istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie projektu zagospodarowania działki oraz charakterystycznego parametru obiektu budowlanego, tj. wysokości. Organ podkreślił jednocześnie, że kwestionowana przez skarżących decyzja PINB nie oznacza faktycznie ostatecznego rozwiązania sprawy. Jeśli bowiem inwestor nie złoży projektu budowlanego zamiennego zgodnego z obowiązującymi przepisami prawa, albo gdy złożony projekt nie jest zgodny z prawem, wówczas właściwy organ odmówi zatwierdzenia takiego projektu i może dojść do wydania decyzji rozbiórkowej. Wydając decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego organ szczebla powiatowego wybrał taki środek prawny, który zapewnia, że zgodność prowadzonych prac budowlanych z przepisami prawa obowiązującego będzie zachowana. Obowiązkiem organu jest sprawdzenie projektu zamiennego w zakresie określonym w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, mającym zastosowanie odpowiednio na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 tej ustawy. Dopiero zatem treść przedłożonego przez inwestora projektu budowlanego zamiennego stanowi wyznacznik dalszego postępowania organów nadzoru budowlanego. Odpowiadając na zarzuty odwołania organ stwierdził, że zadaniem organu nadzoru budowlanego jest ocena zgodności wykonywanych robót budowlanych z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę i na tym zadaniu skupił się Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego. Rozgraniczenie nieruchomości, a więc ustalenie przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami, regulują przepisy Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Organy nadzoru budowlanego nie są upoważnione do kontrolowania przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami, ani ustalania czy w danym przypadku było przeprowadzone postępowanie rozgraniczeniowe. Działanie polegające na ustaleniu przebiegu granicy pomiędzy działkami należy do organów właściwych w sprawach geodezji oraz do sądów cywilnych, ostatecznie orzekających o przebiegu granic w sprawach spornych. Także tylko sąd może orzec o losie budynku w sytuacji gdy po rozgraniczeniu okazuje się, że przekracza on granicę. Żądania skarżących domagających się uznania przez organ nadzoru budowlanego, że odległość pomiędzy budynkiem znajdującym się na działce nr 621 a budynkiem na działce nr 622/2, określona w pozwoleniu na budowę jako równa 7 m (i tyle wynosząca podczas pomiarów dokonanych przez pracowników PINB w terenie), powinna wynosić 10 m oraz żądających z tego powodu dokonania rozbiórki części budynku mieszkalnego od strony wschodniej, posadowionego bezprawnie na części działki nr 622/2, nie mogą zostać uwzględnione. Projekt zagospodarowania działki nr 621 został sporządzony bowiem na mapie do celów projektowych opracowanej przez uprawnionego geodetę i przyjętej do zasobów Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Kartograficznej Starostwa Powiatowego. Geodeta, który sporządził fałszywą mapę, może odpowiadać na podstawie art. 271 § 1 Kodeksu karnego, jeżeli popełnił przestępstwo umyślnie. Jeżeli w postępowaniu karnym sąd ustali, iż sporządzona mapa jest fałszywa, to takie ustalenie będzie wiązać organy administracji publicznej.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na powyższą decyzję złożyli [...], w części – jak podnieśli – "dotyczącej nie rozpoznanej sprawy w przedmiocie błędnego wytyczenia budynku mieszkalnego na nieruchomości o nr ew. [...] będącego w budowie". Jak wskazali, przedmiotowa inwestycja jest realizowana bez sporządzonego projektu zagospodarowania terenu dla w/w nieruchomości, co spowodowało bezprawne obciążenie nieruchomości sąsiedniej o nr 622/2 oraz niezachowanie wyznaczonej odległości 10 mb pomiędzy budynkami, co oznacza, że podana podstawa w sentencji decyzji WINB ich sprawy absolutnie nie dotyczy. Skarżący wskazali w tym zakresie na przepisy art. 47 w zw. z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zarzucili także naruszenie art. 7, 8, 11 oraz art. 107 § 2 i 3 kpa, polegające w szczególności na niedostatecznym wyjaśnieniu podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, jak również błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie w jakim organ przyjął, iż sprawa zależy od wstrzymania budowy budynku mieszkalnego opartych o przyczynę inną niż właściwa, a wreszcie naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W konsekwencji skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. Uzasadniając swe stanowisko podnieśli m.in., że stan prawny należącej do nich nieruchomości (nr działki 622/2) został rozstrzygnięty sporządzeniem mapy do celów projektowych w oparciu o dane źródłowe z mapy zasadniczej powstałe w latach 1966-1969r. wg. ewidencji gruntów i budynków w działaniach prowadzonych na zlecenie Powiatowej Rady Narodowej w Kielcach w tamtych latach. Przedmiotowe ustalenia w latach 1966-1969 nadal są obowiązujące i są wykorzystywane do dnia dzisiejszego przez służby geodezyjne, o czym świadczy dowód ze sporządzonej mapy przez geodetę uprawnionego w 2009r. (operat nr 2275-70/2009) zalegającej w aktach sprawy, na podstawie której został sporządzony projekt zagospodarowania terenu dla działki nr 622 (obecnie 622/2) dla realizacji budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego opatrzonego stosownymi decyzjami Burmistrza oraz Starosty. Zgodnie z ustaleniami dokonanymi w latach 1966-1969 szerokość działki nr 622 wynosiła 22,50 mb i taką szerokością działki (o nr 622/2) obecnie dysponują, co zostało potwierdzone przez geodetę uprawnionego oraz postanowieniem Burmistrza z dnia 18 marca 2013 r. Ubocznie skarżący wskazali na fakt, że w dniu 12 sierpnia 2012 r. w Kielcach został podrobiony dokument w postaci wniosku o zmianę powierzchni działki nr ew. 622 poprzez podrobienie na nim podpisu [...].

W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 z późn. zm.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy lub przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wyznaczonym wskazanymi przepisami prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, podobnie jak poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przeprowadzone przez organy postępowanie administracyjne zostało zainicjowane wnioskiem skarżących datowanym na dzień 7 stycznia 2020 r., w którym wskazywali przede wszystkim na prowadzenie budowy domu mieszkalnego na działce nr 621 w sposób częściowo obciążający ich działkę o nr 622/2 oraz bez zachowania wymaganej między budynkami odległości 10 m. W wyniku przeprowadzonej kontroli organy nie stwierdziły nieprawidłowości w zakresie wytyczenia realizowanego budynku. Stwierdzono jednak istotne odstępstwo od projektu budowlanego w postaci podniesienia poziomu posadzki, a w konsekwencji zwiększenia wysokości budynku mierzonej od poziomu terenu do kalenicy. Ustalenie to skutkowało wydaniem – na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 oraz ust. 2, 4 i 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. – na datę wydania zaskarżonej decyzji – z 2019 r. poz. 1186 ze zm.), dalej jako "u.P.b.", postanowienia z dnia [...] o wstrzymaniu robót budowlanych, utrzymanym następnie w mocy przez organ II instancji. Skarga wywiedziona przez skarżących na postanowienie tegoż organu została oddalona wyrokiem tut. Sądu z dnia 15 lipca 2020 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Ke 514/20.

Zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 4 u.P.b. w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Decyzją zaskarżoną w niniejszej sprawie utrzymano w mocy decyzję PINB wydaną w konsekwencji orzeczenia o wstrzymaniu robót budowlanych na podstawie przytoczonego przepisu. Podstawą takiego rozstrzygnięcia PINB był art. 51 ust. 1 pkt 3 u.P.b., zgodnie z którym przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.

Ocena, czy istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę ma miejsce i w jakim zakresie, należy do organu nadzoru budowlanego, który jest tu związany postanowieniami art. 36a ust. 5 u.P.b. Ocenę taką co do istnienia odstępstw, ich charakteru i zakresu organ powinien mieć już wtedy, kiedy wstrzymywał roboty budowlane na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 u.P.b. W trakcie dalszego postępowania, kontynuowanego już na mocy przepisów art. 51 ust. 1, ocena ta może zostać jednak zweryfikowana, ponieważ po ustaleniu, jakie konkretnie odstępstwa od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę miały miejsce w toku prowadzonych robót budowlanych, organ nadzoru budowlanego winien - w decyzji określonej w art. 51 ust. 1 pkt 3 u.P.b. - nałożyć na inwestora obowiązek zarówno przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, jak również - w razie konieczności - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Istotne odstąpienia od pozwolenia na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego mogą mieć charakter odstępstw, które nie naruszają przepisów prawa materialnego i wówczas będą mogły podlegać legalizacji, oraz odstępstw, które nie będą mogły być przez organ zaakceptowane. Ponadto, przyjęta przez organ podstawa prawna wstrzymania robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 nie może wiązać organu w dalszej fazie postępowania prowadzonego na podstawie przepisów art. 51 ust. 1, gdyż jest to jedno i to samo postępowanie administracyjne – postępowanie naprawcze (por. A. Gliniecki [red.], "Prawo budowlane. Komentarz", wyd. III, opubl. WK 2016, t. 11 do art. 51 u.P.b.; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 7 listopada 2019 r., sygn. II SA/Gd 584/19).

Zgodnie z art. 36a ust. 5 u.P.b. istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie:

1) projektu zagospodarowania działki lub terenu, z wyjątkiem urządzeń budowlanych oraz obiektów małej architektury;

2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji obiektu budowlanego, z zastrzeżeniem ust. 5a;

3) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z obiektu budowlanego przez osoby niepełnosprawne, o których mowa w art. 1 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r., w tym osoby starsze;

4) zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części;

5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu;

6) wymagającym uzyskania lub zmiany uzgodnień lub pozwoleń, które są wymagane do uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia:

a) budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, lub

b) przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1b.

Jak ustaliły organy, zgodnie z treścią projektu zagospodarowania działki wchodzącego w skład zatwierdzonego projektu budowlanego, projektowany budynek usytuowany został w odległości 20 m od krawędzi jezdni drogi powiatowej oraz w odległości 5,0 m od zachodniej granicy działki nr 621 z działką nr 620, jak również w odległości 3,20 m od wschodniej granicy działki nr 621 z działką nr 622 oraz w odległości 7 m od znajdującego się w budowie budynku na działce nr 622, realizowanego przez [...]. Jak wynika z protokołu kontroli z dnia 12 lutego 2020 r., z dokonanych pomiarów wynika, że odległość między budynkami usytuowanymi na działkach nr 621 i 622 jest zgodna z założeniami projektowymi. Granica pomiędzy działką 621 a działką nr 622/2 (powstałą w wyniku podziału działki nr 622) nie jest utrwalona. W terenie w związku z powyższym brak jest możliwości podczas kontroli dokonania pomiaru sprawdzającego usytuowanie budynku w stosunku do tej granicy. Jak dalej wynika z protokołu, biorąc jednak pod uwagę zgodność usytuowania realizowanego budynku w stosunku do istniejącego budynku na działce nr 622/2, zgodność usytuowania w stosunku do drogi oraz zapis geodety w dzienniku budowy o zgodności wytyczenia budynku z zatwierdzonym projektem, nie stwierdzono niezgodności w zakresie usytuowania kontrolowanego budynku.

Jak można wywnioskować z kserokopii projektu zagospodarowania działki nr 621 (mimo częściowo słabej czytelności) został on sporządzony na mapie do celów projektowych przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Z projektu tego wynika, jak przyznają organy, że odległość projektowanego budynku od wschodniej granicy działki z działką 622 ma wynosić 3,20 m. Tak przyjęta odległość spełnia zarazem wymóg przewidziany w § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1065), zgodnie z którym jeżeli z przepisów § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż:

1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy;

2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy.

Z kserokopii mapy znajdującej się w aktach postępowania (mapa do celów projektowych, sygnowana podpisem geodety uprawnionego) przedłożonej przez skarżących wynika, że budynek na ich działce został usytuowany w odległości 7,20 m od granicy z działką nr 621. Powyższa mapa została sporządzona w tej samej skali (1:500) co mapa, na której sporządzono projekt zagospodarowania działki nr 621, co pozwala ocenić, że szerokość działki nr 622 (a w konsekwencji też działki nr 621) na obu tych mapach jest różna (różnica ta może wynosić ponad 3 m), co wynika z różnego położenia zachodniej granicy działki nr 622, tj. granicy rozdzielającej obie nieruchomości. To z kolei powoduje istotną różnicę w usytuowaniu budynku realizowanego na działce nr 621 względem wschodniej granicy tej działki. Jak wynika z treści mapy przedłożonej przez skarżących, została ona również przyjęta do zasobu Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w roku 2009, a granice nieruchomości na niej uwidocznione przyjęto według ewidencji gruntów.

Zgodzić się należy ze stanowiskiem WINB, że organy nadzoru budowlanego nie są powołane do ustalania przebiegu granic nieruchomości ani rozstrzygania sporów granicznych. Kwestie te należą bowiem do właściwości sądów powszechnych, a w ograniczonym zakresie, dotyczącym administracyjnego etapu postępowania rozgraniczeniowego, do wójtów (burmistrzów, prezydentów miast) – art. 30 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, t.j. Dz.U. z 2020 poz. 276. Niemniej jednak nie wyklucza to dokonania czynności, które w ramach swoich kompetencji organy nadzoru budowlanego mogą wykonać, a które prowadziłyby do usunięcia zaistniałych istotnych wątpliwości i dokonania pełnych ustaleń faktycznych. Należy zauważyć, że skarżący w toku postępowania powoływali się na "wadliwość sporządzonej z błędem mapy do celów projektowych działki oznaczonej nr ewid. 621" oraz "wadliwą sporządzoną mapę dla celów inwentaryzacji powykonawczej dla działki nr ewid. 622/2 przez geodetę w dniu 11.10.2016 [operat nr P.2604.2016.6485]". Mapa, na której sporządzono projekt zagospodarowania działki nr 621, została przyjęta – jak wynika z jej treści – do materiałów zasobu w roku 2015, zaś mapa przedłożona przez skarżących, jak wspomniano, w roku 2009. Należało zatem ustalić – poprzez zwrócenie się do organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków o informację czy w latach 2009-2015 dochodziło do zmian (aktualizacji) w zakresie przebiegu przedmiotowej granicy, a jeśli tak to na podstawie jakiej dokumentacji. Zdaniem skarżących bowiem, jak można wnosić choćby na podstawie treści skargi, stan ten w tym czasie nie ulegał zmianie. Porównanie przedstawionej przez nich mapy oraz mapy, na której sporządzono projekt zagospodarowania działki nr 621 prowadzi do odmiennych wniosków.

Pełnemu wyjaśnieniu sprawy mogła służyć także analiza tzw. szkicu tyczenia, zwłaszcza, że organ powoływał się na stwierdzenie przez geodetę prawidłowości wytyczenia budynku z projektem zagospodarowania działki. Dokument taki winien zawierać pomierzone kontrolnie elementy zagospodarowania, od których to zostały z kolei określone miary lokalizujące projekt. Posiadając taki dokument, organy nadzoru budowlanego mogły zweryfikować prawidłowość lokalizacji budowanego budynku, nawet pomimo braku możliwości ustalenia granicy prawnej.

Ponadto należy zauważyć, że choć przedmiotem prowadzonego postępowania naprawczego było ustalenie ewentualnych istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, akta postępowania zawierają, jak należy wnioskować, jedynie fragmenty tego projektu, tj. jego część rysunkową, i to w formie niepoświadczonych za zgodność z oryginałem kserokopii – choć skarżący kwestionowali prawidłowość mapy, na której sporządzono projekt zagospodarowania działki. Powyższe pozwala sądzić, że badając występowanie ewentualnych odstępstw organ oparł się na niekompletnym materiale dowodowym. Ograniczenie materiału dowodowego tylko do ww. części projektu, z pominięciem części opisowej, którą powinien zawierać projekt zagospodarowania działki oraz projekt architektoniczno-budowlany – zgodnie z § 8 ust. 1 i 2 oraz § 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia (obowiązującego w dacie sporządzania przedmiotowego projektu) Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2012 r. poz. 462 ze zm.) – uniemożliwia także sądowi weryfikację prawidłowości ustaleń organów co do zakresu ewentualnych odstępstw. Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny jest kształtowany w oparciu o materiał faktyczny i dowodowy, który legł u podstaw wydania zaskarżonego aktu administracyjnego lub czynności i znajduje się w nadesłanych przez organ aktach sprawy. Zadaniem sądu administracyjnego jest w rezultacie ustalenie, czy zebrany w postępowaniu przed organem administracyjnym i znajdujący się w przedstawionych sądowi aktach sprawy materiał dowodowy jest pełny, czy został prawidłowo oceniony i czy jest wystarczający do wydania zaskarżonego aktu administracyjnego lub czynności. Jeżeli ustalenie to wypadło dla organów administracji negatywnie, sąd administracyjny jest uprawniony i zarazem zobowiązany do usunięcia zaskarżonego aktu lub czynności z obrotu prawnego (por. m.in. wyrok NSA z dnia 14 listopada 2019 r., sygn. II FSK 3949/17).

Mając na uwadze powyższe uchybienia przepisom postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. uchylił decyzje organów obu instancji. Prowadząc postępowanie ponownie organ I instancji, zgodnie z art. 153 p.p.s.a., uwzględni poczynione wyżej uwagi, wyeliminuje dotychczasowe uchybienia i wyda stosowne rozstrzygnięcie.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a. w pkt II wyroku. Na zasądzone koszty złożyła się kwota dokonanego wpisu od skargi w wysokości 500 zł.