Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1822/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-02-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61 ust. 1 i 11, art. 64 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 58 poz 515
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - t. jedn.
article: art. 13 g ust. 1, art. 40 c ust. 1, art. 41 ust. 4,5,6 oraz lp. 6 pkt 1 lit. d) i e), lp. 6 pkt 9 lit. d) i e) oraz lp. 9 pkt 11 lit. b) załącznika do ustawy o drogach publicznych
journal: Dz.U. 2004 nr 204 poz 2086
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity.
article: art. 7, 10, 75 i 77
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2008 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2007 r., wydaną na podstawie art. 40 c w związku z art. 13g ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2086, z późn. zm.) oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli z dnia [...] stycznia 2007 r. nałożono na przedsiębiorcę – "[...]" M. K. (dalej: przedsiębiorca, skarżący) karę pieniężną w łącznej kwocie 15.780,00 zł za stwierdzone w toku kontroli naruszenia dotyczące nacisków osi i masy całkowitej zespołu.

Powyższą karę nałożono w następującym stanie faktycznym. Mianowicie w dniu [...] stycznia 2007 r. o godz. [...] w miejscowości B. (droga krajowa Nr [...],[...] km, waga) został skontrolowany pojazd członowy (ciągnik marki [...] o nr rej. [...], naczepa marki [...] o nr rej. [...] przewożący drewno z miejscowości P. do fabryki płyt wiórowych P. w W., którym kierował syn przedsiębiorcy. Wyżej wymieniony pojazd członowy został zatrzymany do kontroli na drodze wojewódzkiej nr [...] w B., po której mogą się poruszać pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. i skierowany na wagę stacjonarną w celu sprawdzenia nacisków na osie i dopuszczalnej masy całkowitej. W wyniku dokonanego ważenia na wadze stacjonarnej w B. o nr fabrycznym [...] (protokół kontroli [...]) stwierdzono, że:

- nacisk na podwójnej osi napędowej pojazdu silnikowego (po odjęciu możliwych błędów ważenia) wynosił 19,04 tony i został przekroczony o 4,54 tony, od dopuszczalnej wartości wynoszącej 14,5 tony,

- nacisk na pojedynczej osi nienapędowej naczepy (po odjęciu możliwych błędów ważenia) wynosił 10,13 ton i został przekroczony o 2,13 tony od dopuszczalnej wartości wynoszącej 8 ton,

- nacisk na pojedynczej osi nienapędowej naczepy (po odjęciu możliwych błędów ważenia) wynosił 10,50 tony i został przekroczony o 2,50 tony od dopuszczalnej wartości wynoszącej 8 ton,

- masa całkowita wyżej wymienionego pojazdu członowego (po odjęciu możliwych błędów ważenia) wynosiła 46,98 ton i została przekroczona o 4,98 tony od dopuszczalnej wartości.

Strona prawidłowo zawiadomiona o wszczętym postępowaniu nie wypowiedziała się w sprawie stwierdzonych wyżej naruszeń.

W dniu [...] stycznia 2007 r. podczas kontroli drogowej pojazd członowy przewożący drewno był pojazdem nienormatywnym, co zostało stwierdzone poprzez ważenie na legalizowanej wadze stacjonarnej.

W uzasadnieniu stwierdzono, że zgodnie z art. 61 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym ładunek umieszcza się w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę oraz powinien być zabezpieczony przed zmianą położenia.

Art 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2005 r. Nr 179, poz. 1486) stanowi, że pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespól pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach niniejszej ustawy.

Dopuszczalne naciski na osie pojazdu określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 19 października 2005 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą się poruszać pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t. (Dz. U. Nr 219, poz. 1861). Zgodnie z art. 41 ust. 6 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw drogi inne niż określone na podstawie ust. 4 i ust. 5 stanowią sieć dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. (Dz. U. z 2005 r. Nr 179, poz. 1486).

Ruch pojazdu lub zespołu pojazdów, którego naciski osi są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi, jest dopuszczalny tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia (art. 64 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym).

Za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym, zgodnie z art. 13g ustawy o drogach publicznych wymierza się natomiast karę pieniężną w wysokości określonej w załączniku do tej ustawy.

Za stwierdzone naruszenia nałożono następujące kary pieniężne:

6. Za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczony ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t:

9) dla podwójnej osi napędowej pojazdów silnikowych, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m o sumie nacisków osi:

d) powyżej 16,5 t do 17,5 t

c) za każde rozpoczęte przekroczenie o 1,0 t powyżej 17,5 t dodatkowo.

Powyższą karę nałożono na podstawie art. 40c ust. 1, art. 13g ust. 1 w zw. z lp. 6 pkt 9 lit. d ,e załącznika nr 2 do ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz art. 56 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204 poz. 2088, z późn. zm.), a także art. 61 ust. 11, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym,(Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515, z późn. zm.); wysokość kary za to naruszenie wynosiła: 1740 zł + 2 x 1440 zł =4620 zł.

Z kolei za kolejne dwa stwierdzone w toku kontroli naruszenia, tzn.:

6. za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczony ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t:

1) dla pojedynczej osi napędowej o nacisku osi:

d) powyżej 9,0 t do 9,5 t

e) za każde rozpoczęte przekroczenie o 0,5 t powyżej 9,5 t dodatkowo

Powyższą karę nałożono na podstawie art. 61 ust. 11, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, a także art. 40c ust. 1, art. 13g ust. 1 w zw. z lp. 6 pkt 1 lit. d, e załącznika nr 2 do ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz art. 56 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym; wysokość tej kary wynosiła: 2160 zł + 2 x 1560 zł = 5280 zł ( x 2).

Natomiast karę w wysokości 600,00 zł

9. Za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej

11) pojazdu członowego lub zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy, zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 13 marca 2003 r.

b) powyżej 42,0 ton do 52 ton,

wymierzono na podstawie art. 61 ust 11, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, a także art. 40c ust. 1, art. 13g ust. 1 w zw. z lp. 9 pkt 11 lit. b załącznika nr 2 do ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz art. 56 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Odwołanie od powyższej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2007 r. złożył przedsiębiorca wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, ewentualnie – o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Jednocześnie przedsiębiorca wniósł o uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności zaskarżonej decyzji i wstrzymanie jej wykonania.

Ponadto przedsiębiorca wniósł o dopuszczenie dowodu z dodatkowego przesłuchania kierowcy kierującego pojazdem na okoliczność przyczyny zjechania z trasy krajowej nr [...] na drogę wojewódzką nr [...] B.-P. i dokonanie tegoż przesłuchania w drodze pomocy prawnej przez Inspektorów [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Drogowego w [...].

W uzasadnieniu odwołania przedsiębiorca zarzucił, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7 i 77 k.p.a. Podczas postępowania kontrolnego nie przyjęto bowiem wyjaśnień kierującego co do przyczyny zjechania zestawem z drogi krajowej nr [...] na drogę wojewódzką nr [...], a ponadto nie poinformowano kierującego również o tym, że może wnieść uwagi do protokołu.

Przyczyną zjechania zestawu z drogi krajowej, po której poruszał się zestaw z zachowaniem dopuszczalnych nacisków na oś, były problemy z układem pneumatycznym pojazdu. Kierujący pojazdem miał podejrzenie, że układ hydrauliczny działa wadliwie. Zjechał więc z drogi krajowej nr [...] w kierunku na P. (droga wojewódzka nr [...]) do najbliższego serwisu tego typu urządzeń w P. Z ustaleń zapisanych w protokole wynika jednoznacznie, że ładunek przewożony był na trasie z L. P. w N. S. do miejscowości W. (Zakłady Płyt Wiórowych "P."), a więc w normalnych warunkach nie było żadnej potrzeby zjeżdżania pojazdem z drogi krajowej nr [...] w B. w kierunku P. (a więc w kierunku odwrotnym do trasy przejazdu S.-W.).

Ponadto przedsiębiorca uważa zaskarżoną decyzję za krzywdzącą również z tego względu, że w dniu transportu i w dniach poprzedzających załadunek drewna padały obfite śniegi; w takich warunkach drewno nieokorowane zwiększa swój ciężar (nasiąka wilgocią ze śniegu), a tym samym przy tych samych gabarytach przestrzennych drewna następuje zwiększenie jego ciężaru, nawet przy prawidłowym załadunku drewna, którego kontrolujący nie kwestionowali. Nacisk na oś pojazdu mógł ulec zwiększeniu. Kierujący zestawem samochodowym dołożył należytej staranności przy załadunku drewna, aby dopuszczalny nacisk na oś przy poruszaniu się po drodze krajowej nie przekroczył norm przewidzianych przepisami. Tylko sytuacja wyjątkowa, którą kierujący pojazdem przedstawił kontrolującym spowodowała, że kierowca zmuszony był zjechać na drogę wojewódzką o niższym dopuszczalnym nacisku na oś. Nadto droga nr [...] nie posiada oznakowania określającego dopuszczalny tonaż i nacisk na osi.

Decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2007 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 61 ust. 1 i 11, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, art. 13g ust. 1 oraz art. 40c ust. 1, art. 41 ust. 4, 5 i 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, lp. 6 pkt 1 lit. d, e, lp. 6 pkt 9 lit. d, e oraz lp. 9 pkt 11 lit. b załącznika do ww. ustawy, po rozpatrzeniu odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2007 r. o nałożeniu na ww. przedsiębiorcę kary pieniężnej w wysokości 15.780,00 zł, utrzymano zaskarżoną decyzję w całości w mocy.

W uzasadnieniu przywołano przepisy mające zastosowanie w sprawie oraz przypomniano stan faktyczny sprawy.

Stwierdzono, że skarżący stawia zarzuty złamania przez organ I instancji zasad postępowania administracyjnego poprzez nieuwzględnienie wyjaśnień kierowcy. Strona podnosi, iż przyczyną zjechania na drogę o dopuszczalnym nacisku osi do 8 ton było wadliwe działanie układu pneumatycznego pojazdu i konieczność weryfikacji usterki w najbliższym warsztacie. W odwołaniu od niniejszej decyzji skarżący wnosi o uchylenie decyzji organu I instancji ze względu na fakt, iż specyfika przewożonego ładunku (drewna) charakteryzuje się zmianą ciężaru właściwego pod wpływem zmiennych warunków atmosferycznych, a w dniach bezpośrednio poprzedzających kontrolę występowały silne opady śniegu.

Odnosząc się do zarzutów strony dotyczących naruszeń zasad k.p.a. stwierdzono, iż organ II instancji uznał, iż decyzja organu I instancji została wydana w zgodności z przepisami k.p.a. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nie był zobligowany do podejmowania dodatkowych kroków w celu wyjaśnienia stanu faktycznego. Wynika to ze specyfiki czynności kontrolnych, których efektem końcowym jest protokół kontroli zawierający dokładne informacje o konkretnych naruszeniach, jeżeli takie istnieją (w przypadku kontroli przeprowadzanej pod kątem badania dopuszczalnych nacisków na osie w szczególności, gdy zawiera dokładne wyniki pomiarów dokonanych za pomocą wag posiadających legalizację). W tej sytuacji stan faktyczny był klarowny po dokonaniu ważenia, a w związku z brakiem jakichkolwiek wyłączeń spod ograniczeń nacisków na osie oraz dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu organ I instancji w przedmiotowej sytuacji nie musiał prowadzić dodatkowego postępowania wyjaśniającego.

Wyjaśnienie powyższe nie może stanowić podstawy uwzględnienia odwołania. Z podpisanego bez zastrzeżeń przez kierowcę protokołu kontroli wynika, iż wynik pomiarów nacisków osi oraz masy całkowitej wykazał "nienormatywność" zespołu pojazdów. Funkcjonariusze Inspekcji Transportu Drogowego weryfikują stan faktyczny zastany w chwili kontroli drogowej używając urządzeń, które posiadają ważną legalizację. Na podstawie wyników kontroli nakładane są kary w oparciu o ustawę o drogach publicznych. Pomiarów dokonano za pomocą przenośnych wag do pomiarów statycznych posiadających legalizację Urzędu Miar.

Ustosunkowując się do argumentów strony stwierdzono, iż czynności kontrolnych dokonano zgodnie z obowiązującymi normami, a kwestia zmiany właściwości materiału pod wpływem warunków atmosferycznych jest wyłączną kwestią przedsiębiorcy, gdyż to on dokonując załadunku powinien uwzględnić ww. okoliczności. W jego interesie leży bowiem odpowiednie przygotowanie ładunku do przewozu, tak aby nie powodował on przekroczenia dopuszczalnych parametrów.

Organ odwoławczy wyjaśnił, iż inspektorzy transportu drogowego nie posiadają swobody w zakresie ustalania wysokości nakładanej kary pieniężnej. Zgodnie z art. 13g ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych za przejazd pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej. Wysokość kar precyzyjnie określona została w załączniku nr 2 do ww. ustawy, a organy I jak i II instancji nie mają możliwości ich gradacji.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego wniósł przedsiębiorca wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] lutego 2007 r. o nałożeniu nań kary pieniężnej w wysokości 15.780,00.zł.

Nadto skarżący wniósł ponownie o dopuszczenie dowodu z pisemnego oświadczenia kierującego na okoliczność, że zjechał z drogi krajowej na drogę wojewódzką z powodu podejrzenia, że układ pneumatyczny zestawu działa wadliwie, ewentualnie - o dopuszczenie dowodu z przesłuchania w charakterze świadka kierowcy pojazdu na wyżej opisaną okoliczność.

W uzasadnieniu skarżący zarzucił przedmiotowej decyzji wydanie z rażącym naruszeniem prawa, w tym art. 7, 10 i 77 k.p.a.

Skarżący przypomniał, iż wnosząc odwołanie od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w pkt 4 odwołania wnosił o dopuszczenie dowodu z dodatkowego przesłuchania kierującego pojazdem na okoliczność przyczyny zjechania pojazdu z trasy krajowej nr [...] na drogę wojewódzką nr [...] B.-P. Do złożenia wniosku dowodowego w powyższym zakresie upoważniał skarżącego przepis art. 75 k.p.a. w związku z art. 77 k.p.a. Organ odmawiając dopuszczenia dowodu wnioskowanego przez stronę powinien uzasadnić swoje stanowisko. Tymczasem Główny Inspektor Transportu Drogowego, w żaden sposób nie uzasadnił odmowy dopuszczenia wnioskowanego dowodu, stwierdzając jedynie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nie był zobligowany do podejmowania dodatkowych kroków w celu wyjaśnienia stanu faktycznego. Powyższe stanowisko Głównego Inspektora Transportu Drogowego potwierdza w całej rozciągłości zarzuty odwołującego się co do naruszenia przepisów procedury administracyjnej w zakresie art. 7 i 77 k.p.a.. Ustawa o transporcie drogowym nie wyłącza bowiem stosowania wyżej wskazanych przepisów proceduralnych w związku z kontrolą pojazdów w trybie art. 40c i art. 13g ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych oraz art. 56 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

Przyczyną zjechania zestawu pojazdów z drogi krajowej nr [...] na drogę wojewódzką nr [...] były problemy z układem hydraulicznym pojazdu.

Przyjmując stanowisko Głównego Inspektora Transportu Drogowego w zakresie braku obowiązku ze strony kontrolujących i organu I instancji co do podejmowania dodatkowych kroków w celu wyjaśnienia faktycznej przyczyny zjechania z drogi krajowej można uznać, że organy Inspekcji Transportu Drogowego bardziej zwracają uwagę na formalną stronę przepisów niż na zasady bezpieczeństwa ruchu drogowego. Jadąc bowiem bardzo ruchliwą drogą krajową nr [...] zestawem pojazdów z uszkodzonym układem pneumatycznym mogło dojść do wypadku drogowego.

Skarżący wniósł również, aby w kontekście wyżej wskazanego uszkodzenia układu hydraulicznego pojazdów Wojewódzki Sąd Administracyjny wziął pod uwagę fakt, że kierujący pojazdem nie miał żadnego innego powodu, aby zjechać z drogi krajowej nr [...] (gdzie zestaw spełniał wszystkie wymogi nacisku i ciężaru) na drogę wojewódzką nr [...].

Jak wynika z przedłożonych przez kontrolującego dokumentów, w dniu kontroli zestawu samochodowego należącego do skarżącego przewożono ładunek drewna z L. P. w N. S. do miejscowości W. z przeznaczeniem dla Zakładów Płyt Wiórowych "P.". Trasa przejazdu w normalnych warunkach technicznych biegnie więc cały czas drogą krajową nr [...] do miejscowości O. A więc gdyby nie awaria zestawu, kierujący mógł swobodnie jechać trasą nr [...] jeszcze kilkadziesiąt kilometrów do siedziby odbiorcy ładunku. Tylko sytuacja wyjątkowa spowodowała, że kierowca prowadzący zestaw samochodowy w obawie o bezpieczeństwo własne oraz o bezpieczeństwo innych użytkowników ruchu drogowego zjechał z drogi krajowej na drogę wojewódzką do najbliższego serwisu zajmującego się układami pneumatycznymi pojazdów samochodowych naczep i przyczep. Taka wymuszona sytuacja drogowa, zdaniem skarżącego, nie powinna skutkować nakładaniem na przedsiębiorcę kar, i to w dodatku tak wysokich i dotkliwych dla małej firmy transportowej, grożących firmie utratą płynności finansowej, a więc w konsekwencji i likwidacją firmy.

Z powyższych względów skarżący wniósł również o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia postępowania sądowego. Wykonanie zaskarżonych decyzji, wydanych z naruszeniem prawa skutkować może dla skarżącego utratą jedynego źródła dochodów. Firma transportowa, którą prowadzi, jest firmą rodzinną. Zatrudnia w niej syna, który w dniu kontroli prowadził zestaw.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie.

Organ podniósł, że z uwagi na treść zarzutów, rozważania zawarte w decyzji organu odwoławczego pozostają aktualne dla potrzeb niniejszej odpowiedzi na skargę. Ponadto wskazał, iż w toku postępowania administracyjnego starannie dokonano ustaleń faktycznych, przy pomocy urządzenia posiadającego świadectwo legalizacji, w miejscu, w którym dokonano protokolarnego pomiaru pochylenia terenu. Pomiary dokonane zostały więc prawidłowo. Ponadto protokół z przeprowadzonej kontroli został okazany kierującemu pojazdem na drodze wraz z legalizacjami wag, którymi dokonano ważenia. Zostało to potwierdzone przez kierowcę, który podpisał protokół bez zastrzeżeń

Odnosząc się do zarzutów strony dotyczących naruszenia przez organy przepisów postępowania, w szczególności w zakresie przeprowadzonego postępowania dowodowego, wyjaśniono, że w świetle oczywistego i bezprawnego stanu faktycznego organy inspekcji drogowej nie były zobligowane do podejmowania dodatkowych działań w celu jego wyjaśnienia. Organy te nie mają również swobody w zakresie ustalania wysokości nakładanej kary pieniężnej i uwzględniania okoliczności, które mogą stanowić o jej zmniejszeniu.

Wobec faktu, że strona nie wykazała istnienia przesłanek z art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniosek o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji uznano za nieuzasadniony, a stąd podlegający oddaleniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Głównego Inspektora Transport Drogowego z dnia [...] sierpnia 2007 r., utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2007 r., którą nałożono na przedsiębiorcę karę pieniężną w łącznej kwocie 15.780,00 zł za stwierdzone w toku kontroli naruszenia dotyczące nacisków osi i masy całkowitej zespołu.

W toku kontrolowanego postępowania skarżący podniósł zarzut naruszenia przepisów proceduralnych, a w szczególności art. 7, art. 10, art. 75 i art. 77 k.p.a. Skarżący łączy naruszenie powołanych przepisów przede wszystkim z odmową przesłuchania kierowcy i nieuwzględnieniem jego wyjaśnień dotyczących przyczyn zjazdu przedmiotowego zespołu pojazdów na drogę nr [...], o niższym dopuszczalnym nacisku osi pojazdu i masie całkowitej zespołu.

W związku z tak postawionymi zarzutami należy zauważyć, że odpowiedzialność z tytułu wykonywania przewozów pojazdem nienormatywnym ma charakter zobiektywizowany, niezależny od winy przedsiębiorcy. Organy inspekcji transportu drogowego (lub inne uprawnione organy kontrolne) mają obowiązek orzekania wyłącznie na podstawie dokonanych pomiarów (w rozpatrywanym przypadku – ważenia pojazdu). Nie są one uprawnione (i zobowiązane) do analizy przyczyn stwierdzonego naruszenia. W tej sytuacji dowód z zeznań kierowcy, mającego potwierdzić awarię układu hydraulicznego pojazdu, nie wniósłby nic nowego do sprawy. Odmowa przeprowadzenia tego dowodu nie stanowiła więc naruszenia art. 7 i 77 k.p.a.

Nie ma też racji skarżący zarzucając tym organom przedkładanie wymogów formalnych nad dobro nadrzędne, jakim jest bezpieczeństwo ruchu drogowego. Właśnie w trosce o bezpieczeństwo ruchu drogowego kierowca przedsiębiorcy powinien – w razie stwierdzenia złej pracy układu hydraulicznego zespołu pojazdów – unieruchomić pojazd na drodze, po której się poruszał, a następnie doprowadzić do usunięcia awarii – już to w miejscu postoju, już to, po przeładunku transportowanego towaru, w odpowiedniej stacji serwisowej. Podjęcie kilkudziesięciokilometrowej podróży do stacji naprawczej przeciążonym zespołem pojazdów, po drodze o mniejszym dopuszczalnym tonażu, było najgorszym rozwiązaniem.

Jak zauważył Główny Inspektor Transportu Drogowego, zasady odpowiedzialności za naruszenie przepisów regulujących sprawy transportu drogowego mają charakter szczególny, a jak podnosi strona skarżąca – kary stosowane w takich przypadkach są szczególnie dotkliwe.

Dotkliwość tę pogłębia też charakter wydawanych w tych sprawach decyzji, mających z założenia charakter decyzji związanych, nie pozostawiających organowi administracji żadnych "luzów interpretacyjnych", żadnej możliwości uznania. Wiąże się z tym ustalona w jednolity sposób, sztywna wysokość kar, które są nakładane w zasadzie niezależnie od winy przedsiębiorcy i nie podlegają miarkowaniu. Stąd w tym postępowaniu tak istotne znaczenie ma ścisłe ustalenie stanu faktycznego, który ma stanowić przesłankę do nałożenia kary; w istocie przede wszystkim (jeśli nie wyłącznie) na tym, wstępnym etapie postępowania przedsiębiorca ma wpływ na ewentualne nałożenie kary. Stąd precyzyjne uregulowanie w przedmiotowej ustawie zasad postępowania kontrolnego, posługiwanie się ustalonymi wzorami protokołów kontroli, itp.

W rozpatrywanej sprawie stan faktyczny - stwierdzone naruszenia - ustalony w wyniku kontroli nie jest kwestionowany przez stronę skarżącą, a Główny Inspektor Transportu Drogowego uważa go za dostatecznie wyjaśniony. Skarżący nie kwestionował również ani metody ważenia, ani legalizacji wag.

Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.