Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 344/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2004-10-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6212 Równoważnik za brak lokalu mieszkalnego i za remont lokalu mieszkalnego
Skarżony organ: Dyrektor Zakładu Karnego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Protokolant Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2004 r. sprawy ze skargi G. W. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z dnia "[...]" r., nr "[...]" w przedmiocie równoważnika pieniężnego za brak lokalu - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Sygn. akt II SA /Ol 344 / 04

UZASADNIENIE

Dyrektor Okręgowej Służby Więziennej w O. decyzją z dnia 15 kwietnia 2004 r. , Nr "[...]" , utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w B. z dnia 25 marca 2004 r. , wstrzymującą G. W. wypłatę równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał , że Dyrektor Aresztu Śledczego w B., wstrzymując G. W. uprawnienia do wypłaty równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania decyzją z dnia 25 marca 2004 r. , oparł się na art. 91 ust. l pkt 4 ustawy o Służbie Więziennej, stwierdzając , że skarżący posiadał lokal mieszkalny , który następnie przekazał swoim teściom w darowiźnie. Wcześniejszą decyzją Dyrektora Aresztu Śledczego w B. z dnia 6 września 2001 r. G. W. przyznano równoważnik pieniężny z tytułu braku mieszkania od dnia l lipca 2001 r. Wówczas skarżący z członkami rodziny tj. żoną i synem był zameldowany w wynajętym mieszkaniu we wsi P., na podstawie " umowy użyczenia " tego lokalu od swych teściów W. i T. P. , zawartej w dniu 30 października 1999 r. Dzień wcześniej , tj. 29 października 1999r. skarżący wraz z żoną M. W. przekazał ten lokal mieszkalny swoim teściom (personalia jak wyżej), na podstawie aktu notarialnego Nr "[...]" z dnia 29 października 1999 r.

Organ I instancji uznał , iż w związku z wejściem życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 października 2003 r. w sprawie równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania funkcjonariuszy Służby Więziennej , G. W. zbywając mieszkanie , utracił prawo do lokalu mieszkalnego , a tym samym także do równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania jako świadczenia ekwiwalentnego. W myśl art. 91 ust. l pkt 4 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej, lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się funkcjonariuszowi - w razie zbycia przez niego lub jego małżonkę własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego , lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość lub domu , położonych w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej. Szczegółowe zasady w sprawie przyznawania równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania funkcjonariuszy Służby Więziennej określa § l , 2 i

3 ust. 2 cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 października 2003 r. Zgodnie z § 3 ust. 2 tego rozporządzenia , funkcjonariusz powiadamia niezwłocznie organ , o którym mowa w § 4 , o nabyciu przez niego lokalu mieszkalnego, domu lub otrzymania kwatery tymczasowej. O nabyciu lokalu skarżący powiadomił Dyrektora Aresztu Śledczego w B. już w 1998 r.

Wobec powyższego Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w O. uznał , że skarżący zbył nieodpłatnie swym teściom posiadany lokal mieszkalny we wsi P. W razie zbycia przez funkcjonariusza lokalu mieszkalnego zgodnego z przysługującymi mu normami i w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej , nie przysługuje mu prawo do lokalu mieszkalnego , a więc także do równoważnika za brak mieszkania jako świadczenia ekwiwalentnego.

Skargę na powyższą decyzję organu II instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wniósł G. W. , domagając się jej uchylenia .W uzasadnieniu między innymi wskazał, że decyzja organu I instancji , jako podstawę prawną wskazuje art. 91 pkt 4 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej , a przepis taki nie istnieje , zatem decyzja ta Jak również utrzymująca ją w mocy decyzja organu II instancji są nieważne. Przyjmując jednak , że decyzja Dyrektora Aresztu Śledczego w B. oparta jest przepis art. 91 ust. l pkt 4 cytowanej powyżej ustawy , to skarżący mógłby jedynie na tej podstawie nie otrzymać lokalu mieszkalnego , natomiast przepis ten w ogóle nie wskazuje na równoważnik pieniężny z tytułu braku mieszkania, który jest przedmiotem sporu w niniejszej sprawie. Z kolei art. 89 ust. l , 2 i 3 tej ustawy jednoznacznie określa komu przysługuje równoważnik , a skarżący spełnia wszystkie warunki określone ustawowo , by ów równoważnik otrzymać. Dalej skarżący podnosi , że art. 89 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej określa , iż Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z Ministrem Finansów określa w drodze zarządzenia wysokość i szczegółowe zasady przyznawania i wypłaty równoważnika pieniężnego , o którym mowa w ust. l i 2. Tymczasem Minister zamiast zarządzenia wydał rozporządzenie z dnia 20 października 2003 r. , w sprawie równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania funkcjonariuszy Służby Więziennej , co w ocenie skarżącego stanowi wątpliwość , czy jest to zgodne z treścią ustawy o Służbie Więziennej . Powyższe rozporządzenie nie określa , zdaniem skarżącego , sytuacji dotyczącej niniejszej sprawy. Skarżący wskazał , że na dzień 15 maja 2004 r. nie posiada własnego lokalu mieszkalnego , ustawa z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej obowiązywała w momencie wydania pierwszej decyzji, a jego sytuacja mieszkaniowa jest cały czas taka sama, zatem zgodnie z obowiązującymi przepisami, spełnia warunki do otrzymania równoważnika za j ego brak .

Skarżący podniósł , że nie jest prawdą ,iż organ I instancji , a więc Dyrektor Aresztu Śledczego w B. podjął decyzję równocześnie z wejściem w życie rozporządzenia z dnia 20 października 2003 r., a z opóźnieniem , bo dopiero w dniu 25 marca 2004 r. Nadto G. W. wniósł o uznanie go za osobę nie ponoszącą materialnej odpowiedzialności w wypadku utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji Dyrektora Okręgowego w O.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej wniósł o jej oddalenie, przytoczył argumenty użyte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i dodał , że okoliczności podniesione w skardze nie wnoszą nic istotnego do sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonej decyzji wyłącznie w aspekcie jej zgodności z prawem i może ją wzruszyć jedynie wówczas , gdy narusza ona przepisy prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy - art.3 § l w związku z art. 145 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi / Dz. U. nr 153 , poz. 1270 /.

Tego rodzaju naruszenia prawa nie można przypisać wydanej w niniejszej sprawie ostatecznej decyzji administracyjnej .

Podstawę materialne - prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 91 ust. l pkt 4 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r., Nr 207 , poz. 1761 oraz z 2003 r., Nr 90 , poz. 844). W myśl tego przepisu lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się funkcjonariuszowi: w razie zbycia przez niego lub jego małżonka własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego , lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość lub domu , położonych w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej. Z kolei art.89 ust. l cytowanej powyżej ustawy stanowi ,że " funkcjonariuszowi w służbie stałej przysługuje równoważnik pieniężny z tytułu braku mieszkania Jeżeli on sam lub jego małżonek , nie posiadają lokalu mieszkalnego lub domu, a także jeżeli nie przydzielono funkcjonariuszowi kwatery tymczasowej." Ustęp 3 tego przepisu zawiera delegację dla Ministra Sprawiedliwości do określenia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych , w drodze rozporządzenia, wysokość oraz szczegółowe zasady przyznawania i wypłaty równoważnika, o którym mowa w ust. l, uwzględniając właściwości organów w tych sprawach, a także zasady zwrotu nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego , który to przepis obowiązywał w dacie wydania

zaskarżonej decyzji. Zgodnie z powyższą delegacją Minister Sprawiedliwości wydał rozporządzenie z dnia 20 października 2003r.w sprawie równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. z dnia 4 listopada 2003 r. Nr 187 , poz. 1831), które weszło w życie z dniem 19 listopada 2003 r. Z dniem wejścia w życie powyższego rozporządzenia utraciło moc rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 czerwca 2001 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania i wypłaty funkcjonariuszom Służby Więziennej równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania ( Dz. U. Nr 67 , poz. 712 ). Z kolei to rozporządzenie, które weszło w życie z dniem l lipca 2001 r. uchyliło wcześniej obowiązujące zarządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 kwietnia 1997 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania i wypłaty funkcjonariuszom Służby Więziennej równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania ( Dz. Urz.Min. Sprawiedl. Nr 2, poz. 9).

Na powyższe, nie obowiązujące już zarządzenie, w swej skardze powołuje się skarżący, błędnie zarzucając, że mimo delegacji zawartej w art. 89 ust. 3 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej, Minister Sprawiedliwości zamiast zarządzenia wydał rozporządzenie, co zdaniem skarżącego może być niezgodne z treścią ustawy. Zapewne skarżący posługując się wersją archiwalną ustawy o Służbie Więziennej, przeoczył fakt, iż przepis art. 89 ust. 3 został zmieniony przez art. 12 pkt 22 lit. b) ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. (Dz. U. z 2001 r., Nr 81, poz. 877 ), zmieniającą ustawę z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej z dniem 8 listopada 2001 r.

Zgodnie z § 3 ust. 2 wskazanego powyżej, rozporządzenia wykonawczego Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 października 2003 r.-funkcjonariusz powiadamia niezwłocznie organ, o którym mowa w § 4, o nabyciu przez niego lub jego małżonka lokalu mieszkalnego, domu lub otrzymania kwatery tymczasowej. Skarżący nabył lokal mieszkalny w dniu 2 i października 1998 r. w miejscowości P., a o fakcie tym powiadomił w 1998 r. Dyrektora Aresztu Śledczego w B. Lokal ten skarżący zbył umową darowizny z dnia 29 października 1999 r. swoim teściom. Słuszne i zgodne z obowiązującymi przepisami prawa jest stanowisko organu odwoławczego, że w razie zbycia przez funkcjonariusza lokalu mieszkalnego, zgodnego z przysługującymi mu normami i w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, nie przysługuje mu prawo do lokalu mieszkalnego, a więc także do równoważnika za brak mieszkania, jako świadczenia ekwiwalentnego. G. W. w związku z utratą uprawnień do przydziału lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, automatycznie, z dniem zbycia, utracił prawo do świadczenia i ekwiwalentnego za brak takiego lokalu w postaci równoważnika pieniężnego.

Nadto należy wskazać, iż w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do rozważenia kwestii istnienia lub nie istnienia obowiązku ewentualnego zwrotu kwoty nienależnie pobranego przez funkcjonariusza równoważnika pieniężnego, a takiego rozstrzygnięcia domaga się w swej skardze G. W.

W zaskarżonej decyzji organ prawidłowo ustalił stan faktyczny , wyczerpująco wyjaśnił przesłanki dokonanego rozstrzygnięcia i powołał przepisy prawa będące podstawą udzielenia pomocy finansowej .

W tym stanie rzeczy , skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku , a jednocześnie brak jest zarzutów , które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę ,skargę jako pozbawioną słuszności na podstawie art.151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało oddalić.