Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 657/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2012-09-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 153, art. 190
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 2351
journal: Dz.U. 1998 nr 21 poz 94
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - tekst jednolity
article: § 8 ust. 1, § 5 ust. 1 - 3
journal: Dz.U. 2009 nr 105 poz 869
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.
article: art. 7, art. 77§ 1, art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Protokolant asystent sędziego Agata Brolik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2012 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] o braku podstaw do stwierdzenia u A. M. choroby zawodowej w postaci w postaci: zatrucia ostre albo przewlekle lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne, wymienionej w poz. 1 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. nr 105, poz. 869). Decyzja wydana została z uwzględnieniem wskazań zawartych w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 lipca 2010r., sygn. akt III SA/Łd 243/10, który uchylił wcześniejszą decyzję PWIS z [...] utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...]

Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 235¹ Kodeksu pracy za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych narażeniem zawodowym. Do stwierdzenia choroby zawodowej przez właściwego inspektora sanitarnego konieczne jest orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej wydane przez jednostkę organizacyjną służby zdrowia upoważnioną zgodnie z § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

W ocenie organu odwoławczego organ I instancji wydał decyzję o nie stwierdzeniu u A. M. choroby zawodowej pod postacią przewlekłego zatrucia środkami ochrony roślin w oparciu o informacje z przebiegu pracy zawodowej ( uprawa roli we własnym gospodarstwie w latach 1974- 2003 ), z uwzględnieniem prac chemizacyjnych, oraz orzeczenia lekarskie uprawnionych jednostek orzeczniczych tj. Poradni chorób Zawodowych Przychodni Konsultacyjno-Diagnostycznej WOMP w Ł. oraz Kliniki Chorób Zawodowych i Toksykologii – Oddział Chorób Zawodowych IMP w Ł. Z orzeczeń tych wynika, że charakterystycznym obrazem klinicznym choroby zawodowej wymienionej pod poz. 1 Wykazu chorób zawodowych w przypadku przewlekłego zatrucia środkami ochrony roślin – związkami fosforoorganicznymi – jest występowanie encefalopatii i/lub polineuropatii toksycznej typu aksonalnego oraz zaburzenia w funkcjonowaniu wątroby. Żadnego z tych stanów chorobowych nie stwierdzono u skarżącego, a rozpoznana przewlekła polineuropatia demielinizacyjna nie ma związku z narażeniem na substancje toksyczne, jakimi w tym przypadku miałyby być środki ochrony roślin. Ponieważ WSA w Łodzi w wyroku z dnia 14 lipca 2010 r. sygn. III SA/Łd 243/10 uznał powyższe orzeczenia za niewystarczające z uwagi na ich lakoniczność i brak uzasadnienia oraz wskazał co jednostki orzecznicze powinny uzupełnić i jakim zakresie, orzeczenie WOMP w Ł. z dnia [...] nr [...] zostało uzupełnione w piśmie z dnia 7 grudnia 2010 r, a orzeczenie IMP w Ł. z dnia [...] i [...] uzupełnione zostało w piśmie z dnia 7 lutego 2011 r. Z treści orzeczeń uprawnionych jednostek jednoznacznie wynika, że rozpoznana u zainteresowanego polineuropatia typu demielinizacyjnego nie jest charakterystyczna dla zatruć spowodowanych chemicznymi środkami ochrony roślin. Ponadto podkreślono, że w dokumentacji lekarskiej A. M. brak jest dowodów na przebycie przez niego zatruć związkami fosforoorganicznymi, co dodatkowo nie pozwala wiązać jego stanu zdrowia z narażeniem zawodowym. Badania oraz szczegółowe wyjaśnienia jednostek orzeczniczych dotyczące wyników tych badań wskazują, że rozpoznane schorzenie ma podłoże autoimmunologiczne, czyli wywołane jest przyczynami tkwiącymi w samym organizmie, a nie przyczyną zewnętrzną. Nie zostały zatem spełnione wymogi do stwierdzenia choroby zawodowej.

Na skutek skargi wniesionej ponownie przez A. M., w której zarzucono wydanie decyzji z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 7, 8, 12 oraz 77 § 1 i 80 k.p.a., wyrokiem z dnia 25 listopada 2011 r. sygn. akt III SA/Łd 947/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...]

W skardze Sąd podkreślił, że sprawa była już przedmiotem rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który w wyroku z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt III SA/Łd 243/10, uchylił decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] o braku podstaw do stwierdzenia u A. M. choroby zawodowej.

Sąd wskazał na treść art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ administracji publicznej. Sąd stwierdził, że w toku ponownie prowadzonego postępowania organy inspekcji sanitarnej naruszyły przepisy art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. ponieważ ponownie nie poczyniły pełnych ustaleń faktycznych, które jednoznacznie uzasadniałyby stanowisko organów stwierdzające brak podstaw do uznania u A. M. choroby zawodowej.

Zdaniem Sądu, wskazówki zawarte wyroku z dnia 14 lipca 2010 r. nie zostały w pełni wykonane. W dalszym ciągu nie została rozważona, mająca kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia kwestia, dlaczego rozpoznana u skarżącego przewlekła autoimmunologiczna polineuropatia demielinizacyjna z blokiem przewodzenia nie jest schorzeniem mającym związek z narażeniem zawodowym, jakiemu podlegał skarżący. Kwestii tej organy nie wyjaśniły w sposób jasny i zrozumiały dla osoby nieposiadającej medycznego wykształcenia.. Nie wiadomo także w dalszym ciągu, czy polineuropatia może być uznana za następstwo zatrucia środkami chemicznymi, których używał skarżący prowadząc gospodarstwo rolne. Nie jest również znana inna ewentualna przyczyna powstania schorzenia, na które cierpi skarżący. Nadal nie wyjaśniono, czy nieuznanie u skarżącego polineuropatii za chorobę zawodową jest spowodowane faktem, iż określona ona została jako "autoimmunologiczna" czy jako "demielinizacyjna". Nie wiadomo również, dlaczego tak określonego schorzenia nie może powodować oddziaływanie środków chemicznych, w tym przypadku praca ze środkami ochrony roślin. Nie został zatem wyjaśniony związek między chorobą a zawodowym narażeniem na powyższe substancje chemiczne, kluczowy dla rozstrzygnięcia sprawy.

Informacje z pism nadesłanych przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy oraz Instytut Medycyny Pracy w Ł. nadal, w przekonaniu WSA, budzą wątpliwości. Z pisma WOMP z dnia 7 grudnia 2010 r., mającego stanowić uzupełnienie orzeczenia z dnia [...] wynika, iż polineuropatia rozpoznana u skarżącego ma charakter endogenny i spowodowana jest zaburzeniami odporności organizmu, nie zaś egzogenny, który mógłby być spowodowany czynnikami działającymi z zewnątrz, w tym substancjami o charakterze toksycznym. Wskazano, że pestycydy powodują powstanie polineuropatii o charakterze aksonalnym, nie zaś demielinizacyjnym, nie wiadomo jednak dlaczego. Nie wyjaśniono bowiem na czym polega mechanizm ich działania.

Wątpliwości budzi także pismo IMP z dnia 7 lutego 2011 r. w sprawie uzupełnienia orzeczenia z dnia [...] Dotyczy ono kwestii stwierdzenia u skarżącego potwierdzonych zmian typu aksonalnego, które występują przy polineuropatiach spowodowanych środkami ochrony roślin, a także stwierdzenia ogólnego, że polineuropatie zaliczone są do aksononopatii. W niewystarczającym stopniu zostało w tej sytuacji wyjaśnione, czy możliwe jest, aby stwierdzony u skarżącego rodzaj polieneuropatii demielinizacyjnej, mający co do zasady podłoże autoimmunologiczne, z uwagi na występowanie również zmian typu aksonalnego mógł również mieć związek z pracą skarżącego w narażeniu. Wydaje się bowiem, że nie można wykluczyć obu źródeł tej choroby. Nie można również wykluczyć faktu, że praca w narażeniu była źródłem polineuropatii o podłożu autoimmunologicznym, skoro stwierdzono też zmiany o podłożu aksonalnym.

W ocenie Sądu nie było także jasne, czy istnieje związek pomiędzy chorobą skarżącego a stwierdzoną u niego mielopatią szyjną i guzem prawego płuca, o którym mowa w piśmie IMP z dnia 7 lutego 2011 r. Nie wiadomo także, dlaczego następstwem zatruć związkami chemicznymi może być tylko polineuropatia typu aksonalnego, jak również dlaczego A. M. otrzymał w Instytucie Medycyny Pracy w Ł. dwie Karty Informacyjne Leczenia Klinicznego, obydwie z datą 18 września 2009 i różnymi opisami dotyczącymi wyników badania elektroneurograficznego.

Sąd podkreślił, że w dalszym ciągu opinia medyczna Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy z dnia 25 maja 2009 r. i orzeczenie Instytutu Medycyny Pracy w Ł. z dnia [...] wraz z wyjaśnieniami dotyczącymi treści tych dokumentów nie są wyczerpujące i nie mogą stanowić podstawy prawnej do wydania decyzji przez organy orzekające w niniejszej sprawie.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł., domagając się uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia Sądu I instancji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W jego ocenie, w świetle materiału dowodowego, stanowisko Sądu I instancji, że organy naruszyły przepisy postępowania tj. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., gdyż nie poczyniły pełnych ustaleń faktycznych, które jednoznacznie uzasadniałyby stanowisko o braku podstaw do rozpoznania u A. M. choroby zawodowej, jest błędne. W toku ponownego postępowania uzyskano bowiem od jednostek orzeczniczych dodatkowe wyjaśnienia, usuwające wskazane wątpliwości . Zaś jakiekolwiek dalsze wyjaśnianie wątpliwości podniesionych w zaskarżonym wyroku, nie może wpłynąć na zmianę rozstrzygnięcia, bowiem jednostki orzecznicze zgodnie stwierdzają, że nie ma podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej i zgodnie twierdzą, że przyczyna stwierdzonej choroby jest endogenna. Tymczasem w świetle przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. uchylenie decyzji może nastąpić w przypadku stwierdzenia takich naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik postępowania, czyli takich, których usunięcie może doprowadzić do zmiany rozstrzygnięcia.

Wyrokiem z dnia 5 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 646/12 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 25 listopada 2011 r. sygn. III SA/Łd 947/11 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, odstępując od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że przedmiotowa sprawa toczy się od 2009 r. i postępowanie to było kontrolowane przez sąd administracyjny, który w wyroku z dnia 14 lipca 2010 r. wskazał okoliczności wymagające dodatkowego wyjaśnienia poprzez przeprowadzenie uzupełniających ustaleń przez uprawnione placówki medyczne dla jednoznacznej oceny, czy u skarżącego stwierdza się powstanie choroby wskutek narażenia na kontakt z substancjami chemicznymi. Konkretne zalecenia wynikają z treści i uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 lipca 2010 r.

Po tym wyroku przy ponownym rozpoznaniu sprawy, na żądanie organu, placówki medyczne uzupełniły orzeczenia pod kątem ewentualnego stwierdzenia czy źródłem schorzeń u skarżącego mógł być kontakt ze środkami ochrony roślin.

W wyniku powyższych ustaleń stwierdzono, że wedle obecnego stanu wiedzy medycznej wykluczyć należy, iż źródłem choroby skarżącego mogło być narażenie na środki ochrony roślin podczas czynności w ramach pracy zawodowej. Schorzenie A. M. powstało z przyczyn niezależnych od narażenia na kontakt z substancjami chemicznymi. W ostatecznych wnioskach placówki medyczne wskazały na brak podstaw do przyjęcia, że stwierdzone schorzenie ma związek z charakterem pracy w gospodarstwie rolnym. Powyższe badania i wyjaśnienia placówki medycznej stanowiły podstawę orzekania Inspektora Sanitarnego o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u A. M..

Zważywszy na fakt, że wszystkie orzekające w sprawie placówki medyczne pierwszego stopnia jak i placówki odwoławcze, zgodnie wykluczyły powstanie polineuropatii u skarżącego z powodu narażenia na substancje chemiczne zawarte w środkach ochrony roślin Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska Sądu I instancji, że stan faktyczny w sprawie budzi wątpliwości wobec czego konieczne jest zasięgnięcie dodatkowych opinii medycznych, celem wykluczenia istnienia choroby zawodowej. Za uzasadniony NSA uznał zarzut kasacyjny, że błędnie WSA w Łodzi przyjął, iż stan faktyczny został ustalony nierzetelnie a Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. nie zastosował się do nałożonych wyrokiem z dnia 14 lipca 2010 r. wytycznych.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego organ orzekający w sprawie w świetle powyższych okoliczności zasadnie uznał, że placówki medyczne w sposób wyczerpujący wyjaśniły i uzasadniły swoje stanowisko, wobec czego nie ma potrzeby przeprowadzania dodatkowych dowodów, a zarzut braku zrozumiałości opinii medycznych jest bezpodstawny. Nie można wymagać aby fachowa opinia posługiwała się w całości słownictwem przystępnym dla każdego człowieka, gdyż fachowość pewnych ocen determinuje konieczność używania właściwego danej dziedzinie języka i słownictwa. Poza granicami rozpoznawanej sprawy pozostaje także przyczyna choroby nowotworowej u skarżącego. Postępowanie było prowadzone pod kątem przyczyn powstania polineuropatii, a nie pod kątem choroby nowotworowej.

NSA stwierdził, że rozpoznając sprawę na nowo organy administracji uwzględniły w pełni wskazania Sądu zawarte w ostatnim wyroku, które w myśl art. 153 p.p.s.a. były wiążące i wydając zaskarżoną decyzję zebrały oraz oceniły całość materiału dowodowego. Ocena ta oparta na orzeczeniach lekarskich uzupełnionych i uszczegółowionych w toku ponownego postępowania, pozwalała na zajęcie merytorycznego stanowiska w przedmiocie ustalenia braku choroby zawodowej u A. M. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji winien dokonać legalności zaskarżonej decyzji przy uwzględnieniu uwag wyżej przytoczonych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie rozpoznając sprawę zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 powołanej ustawy).

Kognicja Sądu ograniczona jest do oceny legalności kwestionowanego skargą aktu lub czynności organów administracji publicznej i obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji.

W niniejszej sprawie należy dodatkowo mieć na względzie, że była ona rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny, który uchylił wcześniejszy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 25 listopada 2011 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

W związku z powyższym, wskazać należy, że zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 t.j.), sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie dokonaną przez ten sąd wykładnią ma szeroki zasięg, nie można bowiem oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Wykładnia prawa obejmuje zarówno prawo materialne jak i prawo procesowe, zatem sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, nie ma całkowitej swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia.

Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach wyjątkowych w szczególności, jeżeli stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. wyrok SN z dnia 9 lipca 1998 r., sygn. akt I PKN 226/98, OSNAP 1999, nr 15, poz. 486), jak również w przypadku, gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny, zmienił się stan prawny (tak: H. Knysiak - Molczyk (w:) H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005). Żadna z tych sytuacji nie zachodzi w niniejszej sprawie.

Zaznaczyć jednak należy, że sąd pierwszej instancji nie jest związany oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącą stanu faktycznego sprawy, albowiem ocena ta nie jest wykładnią przepisów prawa. ( patrz: wyrok SN z 21 stycznia 1998 r. IPKN 474/98, OSNAP 2000 nr 5, poz. 177, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005 str. 577, J.P. Tarno "Postępowanie przed sądami administracyjnymi, str. 268, wyrok NSA z dnia 14.12.2005 r. II OSK 342/05 – publ CBOSA ).

Dokonując ponownej oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 235¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy ( Dz. U. z 1998 r, Nr 21, poz. 94 ze zm.) dodanym ustawą z dnia 22 maja 2009 r.( Dz. U. Nr 99, poz. 825), która weszła w życie 3 lipca 2009 r., za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

Stosownie do § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. nr 105, poz. 869), decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Przy czym, jak wynika z § 5 ust. 1-3 rozporządzenia, właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w ustawie o służbie medycyny pracy, zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych I lub II stopnia, wskazanych w tym przepisie. Rozporządzenie reguluje także sposób przeprowadzania oceny narażenia zawodowego.

Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej może być wydana, jeżeli spełnione zostaną łącznie następujące przesłanki: schorzenie zostanie rozpoznane jako choroba zawodowa przez lekarza zatrudnionego we właściwej jednostce orzeczniczej, w środowisku pracy występowały czynniki szkodliwe dla zdrowia i bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem można stwierdzić istnienie związku przyczynowego między stwierdzonym schorzeniem a warunkami pracy.

W rozpatrywanej sprawie Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania ustaleń organów sanitarnych, że nie została spełniona pierwsza z wymienionych wyżej przesłanek koniecznych do wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej. Stanowisko PWIS w Ł. w tym zakresie, w ocenie Sądu rozpoznającego obecnie skargę, znajdowało oparcie w zebranym materiale dowodowym i nie zostało skutecznie podważone. Należy podzielić ocenę wyrażoną w uzasadnieniu wyroku NSA, że z opinii jednostek orzeczniczych wynika jednoznacznie, że w badaniach lekarskich u A. M. nie ujawniono objawów klinicznych ani elektrofizjologicznych encefalopatii czy polineuropatii toksycznej, tj objawów, które są charakterystyczne dla przewlekłego zatrucia substancjami chemicznymi, które znajdują się w środkach ochrony roślin, lub jego następstw. Jak wynika z orzeczeń lekarskich, badania te wskazują natomiast , że rozpoznane u skarżącego schorzenie - przewlekła polineuropatia demielinizacyjna ma podłoże autoimmunologiczne. Wyjaśniono także, że znaczenie pojęć:" "polineuropatia" – zespół objawów powstałych w wyniku uszkodzenia nerwów obwodowych na różnym tle, "schorzenie autoimmunologiczne", które oznacza, że w patogenezie choroby główną i jedyną rolę odgrywa układ odpornościowy, "proces demielinizacji", proces patologiczny w obrębie układu nerwowego polegający na rozpadzie osłonek mielinowych obwodowego układu nerwowego. WOMP w Ł. ( pismo rozwijające uzasadnienie orzeczenia z dnia 7.12.2010 r.), jednoznacznie stwierdził, że polineuropatia rozpoznana u skarżącego ma charakter endogenny i spowodowana jest zaburzeniami odporności organizmu, nie zaś egzogenny, który mógłby być spowodowany czynnikami działającym z zewnątrz. Podkreślił jednocześnie, że pestycydy powodują powstanie polineuropatii o charakterze aksonalnym, nie zaś demielinizacyjnym.

Również Instytut Medycyny Pracy im. [...] w Ł. ( pismo z dnia 7 lutego 2011 r.) uzupełniając swoje orzeczenie wyjaśnił, że rozpoznana u skarżącego polineuropatia demielinizacyjna jest tożsama z przewlekłą autoimmunologiczną polineuropatią demielinizacyjną z blokiem przewodzenia. Wskazał też , jak WOMP , że polineuropatie spowodowane środkami ochrony roślin charakteryzują się zwykle ciężkim przebiegiem, zburzeniami funkcji ruchowych i zmianami typu aksonalnego we włóknach nerwów obwodowych. Instytut wyjaśnił także podnoszoną wcześniej wątpliwość co do rozbieżności w epikryzach kart informacyjnych IMP , wskazując, że nie ma między nimi sprzeczności i uzupełniają się one wzajemnie.

Skoro zaś opinie wydane przez wyspecjalizowane jednostki, po ich uzupełnieniu, są spójne, wyczerpujące i w sposób dostatecznie zrozumiały uzasadnione, organ odwoławczy miał pełne podstawy do ich uwzględnienia. Dokonana przez organ ocena opinii lekarskich nie jest oceną dowolną, znajduje oparcie w ich treści. W powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w obecnym składzie, podzielając tym samym ocenę NSA, nie zgodził się z zarzutem podniesionym w skardze, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W ocenie Sądu, ustalony w sprawie stan faktyczny, w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia, nie budzi wątpliwości. Gdy chodzi o niewyjaśnienie przyczyn choroby nowotworowej u skarżącego zauważyć należy, że postępowanie to ma za zadanie ustalić, czy u danej osoby istnieją podstawy do rozpoznania choroby zawodowej. Nie należy do przedmiotu postępowania ustalanie przyczyn występującej u skarżącego choroby o ile nie ma wątpliwości, że nie jest to choroba zawodowa.

Ponadto, jak wskazał NSA w swoim uzasadnieniu, organ nie naruszył art. 153 p.p.s.a. stosując się wskazań Sądu zawartych we wcześniejszym wyroku z 14 lipca 2010 r. Organ bowiem uzupełnił i uszczegółowił orzeczenia lekarskie, a następnie dokonał ponownie oceny całego zebranego w sprawie materiału, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.

Jak podkreślił w uzasadnieniu swojego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny, utrwalone jest stanowisko orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, przyjmującego związanie organów inspekcji sanitarnej rozpoznaniem podanym w orzeczeniu lekarskim wydanym przez uprawnione podmioty medyczne i w konsekwencji przyjmujące brak podstaw do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej przez te organy prowadzącej do odmiennego rozpoznania choroby (vide wyrok NSA z dnia 24 marca 2000 r. I SA 2334/99, wyrok NSA z dnia 8 listopada 2000 r. I SA 664/00, wyrok z dnia 11 grudnia 2001 r. I SA 746/99). Utrwalone jest także stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który przyjmuje, że organ nie może orzekać bez orzeczenia lekarskiego bądź sprzecznie z nim. Sądy administracyjne także nie są uprawnione do oceny wartości merytorycznej orzeczenia lekarskiego.

Skoro zatem nie został w sprawie spełniony jeden z warunków do uznania choroby zawodowej organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącego.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

p.m.