Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 565/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-08-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 153, art. 269 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Bała Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia del. WSA Mirosław Trzecki (spr.) Protokolant Anna Ważbińska-Dudzińska po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 27 grudnia 2012 r. sygn. akt VIII SA/Wa 654/12 w sprawie ze skargi P. A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 27 grudnia 2012 r. sygn. akt VIII SA/Wa 654/12 oddalił skargę P. A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie określenia długu celnego.

Podstawą rozstrzygnięcia Sądu stanowiły następujące ustalenia faktyczne oraz rozważania prawne.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2012 r, po rozpatrzeniu odwołania P. A. (dalej: "skarżący"), Dyrektor Izby Celnej w W. (dalej: "organ odwoławczy" lub "Dyrektor IC") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w R. (dalej: "organ I instancji" lub "Naczelnik UC") z dnia [...] maja 2010 r. Przedmiotem tych decyzji było określenie kwoty długu celnego. Jako podstawę materialnoprawną decyzji Dyrektor IC powołał przepisy art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.: dalej: "O.p."), art. 73 ust. 1, art. 51 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz.U. Nr 68, poz.622 ze zm.); art. 31 ust. 1 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz. WE L 302 z dnia 19 października 1992 r. ze zm.), art. 181 a Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania Rozporządzenia Rady nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z dnia 11 października 1993 ze zm.).

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy przedstawił przebieg postępowania w sprawie. Wyjaśnił, że w dniu [...] maja 2005 r. Agencja celna A., reprezentująca skarżącego, dokonała zgłoszenia celnego, wnioskując o objęcie sprowadzonego ze Szwajcarii samochodu osobowego marki Mercedes-Benz 300 TE-24 wyprodukowanego w 1991 r., nr nadwozia [...], procedurą dopuszczenia do obrotu (SAD nr [...]). Do zgłoszenia celnego Strona załączyła min. umowę kupna sprzedaży z [...] maja 2005 r. określającą cenę zakupionego samochodu na kwotę 115,00 CHF oraz kopię szwajcarskiego dowodu rejestracyjnego. Przedmiotowe zgłoszenie celne spełniało wymogi formalne określone w art. 62 Wspólnotowego Kodeksu Celnego (dalej: "WKC") i stosownie do

postanowień art. 63 WKC zostało przyjęte przez organ celny. Towar został zwolniony do wnioskowanej procedury po uprzednim zaksięgowaniu kwoty należności przywozowych na podstawie danych zawartych w zgłoszeniu celnym. Organ odwoławczy wskazał, iż w związku z niską wartością przedmiotowego pojazdu importowanego ze Szwajcarii, Departament Kontroli Celno-Akcyzowej Ministerstwa Finansów zwrócił się do szwajcarskiej administracji celnej o zweryfikowanie faktur, umowy kupna - sprzedaży oraz innych dokumentów, na podstawie których dokonano zakupu importowanego pojazdu samochodowego. W wyniku weryfikacji władze celne Szwajcarii ustaliły, że wartość samochodu wykazana w fakturach, umowach i rachunkach jest zaniżona i nie odpowiada rzeczywistym cenom rynkowym w Szwajcarii oraz sporządziły wykaz nieistniejących lub nieodnalezionych firm. W ww. wykazie znalazła się m.in. firma A., A. [...], 8105 R. tj. firma, która figuruje jako sprzedawca na umowie kupna-sprzedaży z dnia [...] maja 2005 r., załączonej do zgłoszenia celnego SAD nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. Mając powyższe na uwadze, postanowieniem z dnia [...] lutego 2008 r. Naczelnik UC wszczął z urzędu postępowanie celne w sprawie ustalenia prawidłowej kwoty długu celnego od sprowadzonego pojazdu, a następnie decyzją z dnia [...] marca 2008 r. określił prawnie należną niezaksięgowaną kwotę należności celnych wynikających z długu celnego w kwocie 619,30 zł. Następnie Dyrektor IC, na skutek wniesionego odwołania decyzją z dnia [...] marca 2010 r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję oraz przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.

Rozpoznając sprawę ponownie Naczelnik UC decyzją z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] orzekł o:

* ustaleniu wartości celnej przedmiotowego samochodu na kwotę 7.801 PLN,

* określeniu niezaksięgowanej kwoty należności celnych przywozowych wynikających

z długu celnego w wysokości 724 PLN,

* odstąpieniu od retrospektywnego zaksięgowania kwoty należności celnych

przywozowych wynikających z długu celnego 714 PLN.

Przy ustalaniu wartości celnej importowanego pojazdu Naczelnik UC posłużył się Systemem INFO-EKSPERT Pojazdy Samochodowe Wartości Rynkowe Samochody Osobowe z maja 2005 r. Według powyższego sytemu wartość rynkowa samochodu osobowego marki Mercedes-Benz 300 TE-24 wyprodukowanego w 1991 r. i pojemności skokowej silnika 2959 cm3 wynosiła w miesiącu maju 2005 r. - 19.000

PLN. Wartość ta została pomniejszona o marżę oraz należności celne i podatkowe. Ostatecznie wartość towaru została ustalona na kwotę 7.801 PLN.

Po ponownej analizie akt sprawy oraz zarzutów zawartych w odwołaniu od tejże decyzji, Dyrektor IC decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., który wyrokiem z dnia 21 lipca 2011 r., sygn. akt VIII SA/Wa 261/11, uchylił zaskarżoną decyzję. Powodem uchylenia przez Sąd ww. decyzji był brak w aktach sprawy dokumentu, z którego wynikałoby istnienie upoważnienia dla Zastępcy Naczelnika Urzędu Celnego w R. - Pani E. K.–S. do działania w imieniu organu - Naczelnika UC.

Za uzasadnione Sąd uznał powzięte w toku kontroli postimportowej wątpliwości co do autentyczności i rzetelności załączonej do zgłoszenia celnego dokumentacji, która miała potwierdzać fakt nabycia w Szwajcarii - za określoną kwotę - samochodu, którego wartość celna stanowi przedmiot sporu w niniejszej sprawie. Wątpliwości te dotyczyły bowiem większej liczby przypadków (a nie tylko rozpoznawanej sprawy) i różnych firm występujących w roli zbywców samochodów i potwierdzających wspomniane dane (także - jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji -pochodzenie towaru). Następnym - prawidłowym, jeśli zważyć dyspozycje zawarte art. 181 a rozporządzenia - krokiem było dokonanie weryfikacji dokumentacji nasuwającej wątpliwości. Sąd zauważył, iż w raporcie administracji celnej, w odniesieniu do firmy A.- kontrahenta strony skarżącej (według dokumentacji załączonej do zgłoszenia celnego), organy szwajcarskie wyjaśniły, że firma ta nie widnieje w rejestrze handlowym, ani w innych dostępnych zestawieniach. Ponadto wyjaśniono, że w przypadku, gdy przekazywana jest informacja, że jakaś firma jest nie do odnalezienia, oznacza to, że nie stwierdzono, aby taka firma kiedykolwiek istniała, zarówno w bazach danych, a także pod wskazanym adresem.

Sąd uznał za prawidłowy ostateczny sposób wyliczenia wartości celnej spornego pojazdu samochodowego. Wskazał, iż w trakcie postępowania administracyjnego skarżący nie wykazał - mimo, że miał po temu sposobność -żadnych okoliczności, które mogły mieć wpływ na wielkość dokonanej w ten sposób wyceny. Informacje i dowody dotyczące kosztów napraw wpłynęły już po wydaniu decyzji i w sposób oczywisty nie mogły być w niej uwzględnione.

Rozpoznając sprawę ponownie, mając na względzie ocenę prawną zawartą w ww. wyroku, Dyrektor IC wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] maja 2012 r. utrzymał

w mocy decyzję Naczelnika UC z dnia [...] maja 2010 r. Wskazał, iż organ odwoławczy przeprowadził postępowanie w celu ustalenia, czy decyzja organu I instancji z dnia [...] maja 2010 r. została podpisana przez osobę umocowaną. Wskazał, iż z decyzji Naczelnika UC nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. znak: [...] wynika, iż E. K.-S. powołana na stanowisko Zastępcy Naczelnika Urzędu Celnego w R. została upoważniona m.in. do podpisywania w imieniu Naczelnika Urzędu Celnego w R. decyzji, postanowień, zarządzeń i innych rozstrzygnięć, gdy kwota długu celnego, zobowiązania podatkowego nie przekracza łącznie kwoty 100.000 zł w jednostkowej sprawie (§ 2 ust. 1 pkt 2) lit a) decyzji kompetencyjnej). Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, iż upoważnienie powyższe do momentu wydania decyzji w sprawie, czyli do dnia [...] maja 2010 r. nie zostało zmienione, a określony tą decyzją dług celny nie przekraczał wskazanej kwoty 100.000 zł, zatem należało uznać, iż E. K.-S. jako Zastępca Naczelnika Urzędu Celnego w R. była uprawniona do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie i podpisania decyzji.

W dalszej części uzasadnienia Dyrektor IC wskazał, iż poddał analizie wyjaśnienia skarżącego zawarte w piśmie z dnia [...] grudnia 2010 r. i załączone do niego kopie rachunków. Wskazał, iż żaden z dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego nie zawiera informacji o jakichkolwiek uszkodzeniach pojazdu. Zauważył, iż w polu 31 SAD zgłaszający nie zawarł żadnej wzmianki o niesprawności pojazdu. Nie zostały wniesione również żadne uwagi do stwierdzonego przez funkcjonariusza celnego, w wyniku rewizji, stanu pojazdu - "samochód osobowy bez widocznych uszkodzeń" (na odwrocie dokumentu SAD). Ponadto w polu 25 SAD (rodzaj transportu) zadeklarowany został jako środek transportu - napęd własny, co potwierdza, iż w momencie dokonywania zgłoszenia celnego przedmiotowy samochód był sprawny technicznie. Wskazał, iż przedstawione przez skarżącego rachunki za naprawę pojazdu zostały wystawione w dniach [...] czerwca, [...] lipca oraz [...] sierpnia 2005 r., zatem po miesiącu, dwóch oraz trzech od daty zgłoszenia celnego ([...] maja 2005r.). Nadto na przedmiotowych rachunkach został wskazany, oprócz marki i modelu naprawianego pojazdu również jego numer rejestracyjny ([...]), co - jak stwierdził Dyrektor IC - sugeruje, że samochód po wprowadzeniu do Polski został dopuszczony do ruchu i na tej podstawie zarejestrowany, a jego uszkodzenia miały miejsce już w wyniku eksploatacji na terenie kraju. Wskazał, iż skoro pojazd został zarejestrowany to musiał uzyskać pozytywny wynik badania technicznego w Okręgowej Stacji Kontroli Pojazdów, a zatem należy przyjąć, że był sprawny

technicznie. Dyrektor IC uznał zatem, iż zasadnie do ustalenia wartości celnej przedmiotowego pojazdu metodą "ostatniej szansy", przyjęta została, jako wartość wyjściowa, średnia wartość rynkowa (19.000 zł) samochodu osobowego marki Mercedes-Benz 300 TE-24 wyprodukowanego w 1991 r. o pojemności silnika 2959 cm3 i mocy 162 kW wynikająca z katalogu INFO-EKSPERT Pojazdy Samochodowe Wartości Rynkowe maj 2005 r.

Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący, który pismem z dnia [...] lipca 2012 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wnosząc o: "zmianę zaskarżonych decyzji z dnia [...] maja 2010 r. i decyzji z dnia [...] maja 2012 r. poprzez stwierdzenie ich nieważności bądź ewentualne ich uchylenie z uwagi na to, że są niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa i propagują wyłącznie działania restrykcyjne w stosunku do skarżącego w sposób niedopuszczalny ze strony organów celnych, na co Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. winien zwrócić szczególną rolę w rozpoznaniu niniejszej sprawy".

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że sprawa będąca przedmiotem niniejszego postępowania była już przedmiotem rozstrzygania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., który wyrokiem z dnia 21 lipca 2011 r., sygn. akt: VIII SA/Wa 261/11 uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2010 r. wyłącznie z powodu braku w aktach sprawy dokumentu, z którego wynikałoby istnienie upoważnienia dla Zastępcy Naczelnika Urzędu Celnego w R. – E. K.-S. do działania w imieniu organu - Naczelnika Urzędu Celnego w R. Po tym wyroku wydana została zaskarżona w niniejszym postępowaniu decyzja Dyrektora IC z dnia [...] maja 2012 r.

W świetle art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu, wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ prawidłowo wykonał wytyczne wskazane przez sąd. Przede wszystkim załączył do akt administracyjnych kontrolowanej sprawy decyzję Naczelnika UC nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. znak: [...] z której wynika, iż E. K.-S. powołana na stanowisko Zastępcy Naczelnika Urzędu Celnego w R. została upoważniona m.in. do podpisywania w imieniu Naczelnika Urzędu Celnego w R. decyzji, postanowień, zarządzeń i innych rozstrzygnięć, gdy kwota długu celnego, zobowiązania podatkowego nie przekracza łącznie kwoty 100.000 zł w jednostkowej sprawie (§ 2 ust. 1 pkt 2 lit. a decyzji kompetencyjnej).

W ocenie Sądu organ odwoławczy prawidłowo wywiódł, że E. K.-S. jako Zastępca Naczelnika Urzędu Celnego w R. była uprawniona do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie i podpisania decyzji. Sąd w składzie orzekającym zauważa, iż ani organy, ani sąd nie mogą z wydanym wcześniej wyrokiem Sądu z dnia 21 lipca 2011 r. polemizować, ani podważać zawartej w nim (również w jego uzasadnieniu) oceny prawnej, ani wskazań co do dalszego postępowania. W wyroku tym Sąd przesądził prawidłowość działań organów celnych co do ustaleń i konsekwencji w zakresie zadeklarowanej wartości celnej zaimportowanego towaru oraz procesu określenia jej na innym poziomie, niż wynika to z dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego. Argumentację przywołaną w treści uzasadnienia tegoż wyroku (karta 3-7 niniejszego uzasadnienia wyroku), sąd w składzie orzekającym w całości podziela, nie zachodzi zatem potrzeba ich ponownego przytaczania. Jednocześnie Sąd pragnie zauważyć, iż przedmiotowy wyrok WSA z dnia 21 lipca 2011 r. nie został zaskarżony przez żadną ze stron postępowania i przysługuje mu przymiot prawomocności. Stosownie zatem do art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Zważywszy powyższe, z uwagi na fakt, iż większość przedstawionych w skardze zarzutów stanowi powielenie argumentacji ze skargi będącej już przedmiotem rozpoznania przez Sąd wskazanym wyżej wyrokiem, Sąd w składzie obecnie orzekającym uznał je za bezzasadne. Odnosząc się do nowego zarzutu dotyczącego nieuwzględnienia rachunków świadczących o naprawach przedmiotowego samochodu Sąd stwierdził, że Dyrektor IC zgodnie z wcześniejszymi wskazaniami Sądu, poddał analizie złożone w tej kwestii wyjaśnienia. W ocenie Sądu prawidłowo wywiódł, iż z uwagi na to, iż dokumentowane przez skarżącego naprawy zostały dokonane już po dopuszczeniu pojazdu do ruchu drogowego i zarejestrowaniu w urzędzie komunikacji, nie mogły one zostać uwzględnione przy ustalaniu jego wartości na dzień wprowadzenia na wspólnotowy obszar celny. Jak słusznie zauważył Dyrektor IC, skarżący dokonując zgłoszenia celnego nie zawarł żadnej wzmianki o niesprawności pojazdu, jak i nie zgłosił żadnych uwag do stwierdzonego przez funkcjonariusza celnego w wyniku rewizji stanu pojazdu.

Sąd stwierdził, iż organy orzekające w niniejszej sprawie nie przekroczyły granic swobodnej oceny dowodów. Jest ona zgodna z zasadami logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego. Natomiast skarżący nie przedstawił dowodów przeciwnych,

które skutecznie obaliłyby wartość dowodową pozostałych dowodów, zgromadzonych przez organy. W ocenie Sądu, postępowaniu organów celnych przy ustalaniu wartości celnej pojazdu nie można zarzucić naruszenia żadnej z zasad postępowania celnego, nie ma zatem podstaw do kwestionowania zaskarżonej decyzji w tym zakresie. Za bezzasadny Sąd uznał także zarzut naruszenia normy wynikającej z treści art. 221 ust. 3 WKC w związku z art. 68 § 1 Op. poprzez bezprawne wydanie następnej decyzji (z dnia [...] maja 2012r.) po terminie trzech lat, czyli po upływie terminu przedawnienia. Wbrew bowiem twierdzeniom skarżącego, w niniejszej sprawie nie można mówić o powiadomieniu dłużnika o należnościach celnych, a zatem zaskarżona decyzja nie wypełnia przesłanek z art. 221 WKC, dlatego też bezpodstawny jest zarzut naruszenia tegoż przepisu i wydania decyzji pomimo przedawnienia.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną w imieniu skarżącego złożyła radca prawny D. Ś., zarzucając Sądowi:

1. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 353 k.c. oraz art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego poprzez niezasadne kwestionowanie umowy kupna z dnia [...] maja 2005 r. określającej cenę zakupionego samochodu na kwotę 115 CHF, w tym nie uwzględnienie rachunków z dnia [...] czerwca, [...] lipca i [...] sierpnia 2005 r. świadczących o naprawach zakupionego Mercedesa dokonanych przez skarżącego na łączną kwotę 5.050 zł, z tytułu jego ukrytych wad, które dały o sobie znać dopiero podczas pełnej eksploatacji pojazdu w kraju - dowodzących adekwatności zapłaconej ceny kupna, a nie wartości rynkowej stanu technicznego dokonanej przez Urząd Celny,

2. naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez rozpatrzenie przedmiotowej

sprawy w postępowaniu odwoławczym przez Dyrektora IC w sposób nieobiektywny,

bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i uwzględnienia interesu

społecznego i indywidualnego, co doprowadziło do pogłębienia braku zaufania

skarżącego do organów państwa w oparciu o art. 121 § 1 o.p. i art. 2 Konstytucji RP,

3. naruszenie normy wynikającej z brzmienia art. 210 § 1 pkt 7 o.p. w zw. z art. 107

k.p.a. poprzez nie wykazanie w treści uzasadnienia decyzji z dnia [...] maja 2012 r.,

jakimi przesłankami merytorycznymi kierował się organ celny przyjmując za

wiarygodne dowody przedstawione przez stronę szwajcarską, nie biorąc pod

uwagę, że skarżący nie miał dostępu do programów informatycznych

sprawdzających wiarygodność firm na rysunku szwajcarskim oraz jego dowodów

wskazanych na okoliczność niniejszej sprawy,

4. naruszenie normy art. 42 § 1 k.p.a. w zw. z art. 109 § 1 k.p.a. i art. 144 i 145 § 1 o.p.

poprzez całkowicie nieskuteczne doręczenie skarżącemu postanowienia Naczelnika

UC z dnia [...] maja 2008 r. odnośnie wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie nr [...] w zakresie ustalenia wartości celnej kraju pochodzenia towaru w postaci samochodu osobowego marki Mercedes Benz 300 TE-24 z uwagi odebrania przesyłki poleconej przez osobę nieuprawnioną ze strony skarżącego do

jej odbioru,

5. naruszenie normy wynikającej z art. 31 WKC poprzez nieprawidłowe zastosowanie

przy ustalaniu wartości celnej używanego samochodu osobowego marki Mercedes

Benz 300 TE-24 zaimportowanego ze Szwajcarii wyceny jego na podstawie

systemu INFO-EKSPERT z zastosowaniem metody "ostatniej szansy" przez

naczelnika UC w sytuacji, kiedy nie wchodzi w rachubę ta metoda oraz waluta

polska,

6. naruszenie normy wynikającej z treści art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a.

poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dokumentów dotyczących kupionego

samochodu,

7. naruszenie normy wynikającej z treści art. 221 ust. 3 WKC w zw. z art. 68 § 1 o.p.

poprzez bezprawne wydanie następnej decyzji z dnia [...] maja 2012 r. po terminie

trzech lat po uchyleniu zaskarżonej decyzji Dyrektora IC z dnia [...] grudnia 2010 r.,

8. naruszenie przez WSA w W. wyżej wymienionych przepisów ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu, przed sądami administracyjnymi

wskazanych w zarzutach, co spowodowało w rezultacie sytuacje zezwalającą

organom państwa (w tej sytuacji Ministerstwu Spraw Wewnętrznych i Administracji)

na nie poszanowanie zasad zawartych w art.7-10, art. 77 k.p.a. poprzez nie

podjęcie w toku postępowania działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia

stanu faktycznego,

9. Dyrektor IC, jako organ administracji publicznej, nie postąpił w tym przypadku

zgodnie z zasadą oficjalności postępowania dowodowego, zasadą prawdy

obiektywnej.

Pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Dyrektor Izby Celnej w W. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę przyczyny nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, tym samym zaistniały warunki do rozpoznania skargi kasacyjnej.

Według art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Skarga kasacyjna P. A. nie zawiera właściwego przytoczenia podstaw kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a. Autor skargi kasacyjnej zarzucając zaskarżonemu wyrokowi Sądu I instancji naruszenie szeregu przepisów prawa nie wskazał dostatecznie precyzyjnie, które z nich dotyczą naruszenia prawa materialnego, a które naruszenia przepisów postępowania. Zarzuty skargi kasacyjnej nie zostały podzielone na zarzuty o charakterze materialnym i procesowym. Kasator w ogóle nie wymienił przepisów p.p.s.a. jakich naruszenia dopuścił się Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., wydając zaskarżony wyrok, poprzestając jedynie na zarzucie zezwolenia przez tenże Sąd na nieposzanowanie przez organy celne ogólnych zasad postępowania administracyjnego zawartych w przepisach art. 7, 8, 9, 10 i 77 k.p.a. Kasator nie zauważył istotnej okoliczności, a mianowicie tego, że sąd administracyjny nie stosuje przepisów tej ustawy, a jedynie kontroluje, czy organ przepisy te prawidłowo stosował.

Zauważyć też należy, że opisany w pkt 1 skargi kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego jest chybiony już z tego powodu, iż w istocie jest to zarzut naruszenia prawa procesowego, bowiem nieuwzględnienie rachunków o naprawach zakupionego samochodu dotyczy sfery faktów. Nie można w skardze kasacyjnej skutecznie stawiać zarzutu nietrafnego zastosowania prawa materialnego, gdy z jej uzasadnienia wynika, że wadliwie zostały ustalone okoliczności stanu faktycznego, bez wskazania przy tym, jakie normy postępowania naruszył sąd pierwszej instancji (wyrok NSA z dnia 14 października 2004 r., FSK 568/04, ONSA WSA 2005, nr 4, poz. 67; por. także wyrok NSA z dnia 17 listopada 2005 r., II OSK 209/05, LEX nr 206991). Prawidłowe sformułowanie podstawy skargi kasacyjnej opierającej się na podstawie z

art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie - musi polegać na wskazaniu postaci naruszenia prawa materialnego. Błędna wykładnia to mylne zrozumienie treści przepisu, mylne odczytanie dyspozycji lub sankcji. Z kolei, naruszenie prawa przez niewłaściwe zastosowanie to błąd subsumcji, czyli wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. Niewłaściwe zastosowanie prawa jest często konsekwencją jego błędnej wykładni. Naczelny Sąd Administracyjny będąc związany granicami skargi kasacyjnej nie może samodzielnie uściślać bądź konkretyzować zarzutów, ani tym bardziej domyślać się postaci naruszenia prawa materialnego w sytuacji kiedy skarżący jej nie przytacza poprzez wyraźne wskazanie, że chodzi o błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Skarżący zarzucając Sądowi I instancji błędną wykładnię wskazanych przepisów prawa winien zaprezentować jaka winna być wykładnia prawidłowa tych przepisów, cytując ich treść oraz odwołując się wprost do ich treści. Skuteczną podstawą zarzutów kasacyjnych opartych na podstawie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. może być naruszenie wyłącznie takich przepisów prawa materialnego, które zastosował albo miał zastosować organ administracji publicznej. Przepisy zastosowane to te, które zgodnie z art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej zostały powołane w podstawie prawnej decyzji oraz wyjaśnione w uzasadnieniu prawnym decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Rozpoznając skargi na decyzje lub postanowienia (art. 145 § 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stosuje żadnego przepisu prawa materialnego, w sensie wiążącego ustalenia konsekwencji prawnych stwierdzonych faktów. To, co w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. określono jako "niewłaściwe zastosowanie", jest niczym innym jak nieprawidłową oceną zastosowania prawa materialnego przez organ administracji. Ustawodawca zastosował pewien skrót myślowy, w związku z czym ilekroć mówimy o niewłaściwym zastosowaniu prawa materialnego przez sąd, rozumiemy przez to albo bezzasadne tolerowanie błędu subsumcji popełnionego przez organ administracji, albo wręcz przeciwnie - bezzasadne zarzucenie organowi popełnienia takiego błędu. Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa procesowego należy wskazać, że w ramach tej podstawy kasacyjnej strona wnosząca skargę kasacyjną winna powołać przepisy postępowania sądowoadministracyjnego, którym uchybił sąd pierwszej instancji, uzasadnić ich naruszenie i wykazać, że wytknięte uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Co istotne, nie każde naruszenie przepisów postępowania może stanowić podstawę kasacyjną, ale tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy przed sądem pierwszej instancji. Oznacza to, że

obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest wykazanie, że gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów postępowania nie doszło, to wyrok sądu pierwszej instancji byłby inny (wyrok NSA z dnia 11 marca 2014 r., II GSK 2103/12, LEX nr 1447212).

Tak jak wskazano wyżej, skarga kasacyjna sporządzona przez pełnomocnika P. A. takich wymogów nie spełnia. Tym niemniej niepełne wskazanie podstawy kasacyjnej nie dyskwalifikuje jednak skargi kasacyjnej, a Naczelny Sąd Administracyjny ma obowiązek odniesienia się do zawartych w niej zarzutów. Takie stanowisko jest zgodne z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego w pełnym składzie z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09 (ONSAiWSA 2010, nr 1, poz. 1), w której wyjaśniono, że "Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych".

Mając na uwadze ogólną moc wiążącą powołanej uchwały (art. 269 § 1 p.p.s.a.), Sąd w obecnym składzie po przeprowadzeniu analizy zarzutów skargi kasacyjnej i ich uzasadnienia stwierdza, że wszystkie zarzuty w istocie zmierzają do podważenia prawidłowości ustalenia wartości celnej, tak co do odstąpienia od zasady, że jest nią cena faktycznie zapłacona lub należna za towar, jak i co do przyjętej metody i sposobu obliczenia tej wartości metodą "ostatniej szansy".

Na wstępie przypomnieć należy, że zarówno Sąd I instancji, jak i organy - na mocy art. 153 p.p.s.a. - były związane oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 21 lipca 2011 r. sygn. akt VIII Sa/WA 261/11, który zapadł uprzednio w niniejszej sprawie, tj. przed wydaniem wyroku zaskarżonego skargą kasacyjną. Powodem uchylenia decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2010r. nr [...] był wyłącznie brak w aktach sprawy dokumentu, z którego wynikałoby istnienie upoważnienia dla Zastępcy Naczelnika Urzędu Celnego w R. do działania w imieniu Naczelnika Urzędu Celnego w R.. W wyroku tym Sąd jednoznacznie przesądził o prawidłowości działań organów celnych co do ustaleń i konsekwencji w zakresie zadeklarowanej wartości celnej importowanego samochodu oraz procesu określenia jej na innym poziomie niż to wynika z dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego. Sąd uznał za chybiony zarzut naruszenia art. 29 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, stwierdzając, iż organy celne, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, miały podstawy do odstąpienia od wartości transakcyjnej, jako wartości celnej i wykorzystania do jej ustalenia zastępczej metody "ostatniej szansy", której ramy zostały zakreślone w art. 31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Sąd uznał za prawidłowy ostateczny sposób wyliczenia wartości celnej spornego pojazdu samochodowego. Wskazał, iż w trakcie postępowania administracyjnego skarżący nie wykazał bowiem - mimo, że miał po temu sposobność - żadnych okoliczności, które mogły mieć wpływ na wielkość dokonanej w ten sposób wyceny. Informacje i dowody dotyczące kosztów napraw wpłynęły już po wydaniu decyzji i w sposób oczywisty nie mogły być w niej uwzględnione. Za niesłuszne Sąd uznał także zarzuty skarżącego co do przedawnienia (art. 221 ust. 3 WKC w związku z art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej).

Zdecydowana większość zarzutów skargi kasacyjnej (pkt 1, pkt 2, pkt 3, pkt 4, pkt 5, pkt 6 i pkt 7) stanowi powielenie zarzutów skargi skierowanej przez P. A. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., który w uzasadnieniu prawomocnego wyroku z dnia 21 lipca 2011r. ustosunkował się do nich, stwierdzając ich niezasadność. Zatem zarzuty te należy uznać za niedopuszczalną polemikę (art. 153 p.p.s.a.) ze stanowiskiem (oceną prawną) wyrażonym w prawomocnym wyroku WSA w W. z dnia 21 lipca 2011r. Zgodnie bowiem z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał je za bezzasadne.

Chybione są również zarzuty zawarte w pkt 8 i 9 skargi kasacyjnej. Jak już stwierdzono wyżej zaskarżonemu wyrokowi Sądu I instancji nie można zarzucić naruszenia zasad postępowania administracyjnego z uwagi na fakt, źe postępowanie sądowoadministracyjne regulują przepisy p.p.s.a., a nie przepisy k.p.a. Podtrzymując stanowisko, że brak powiązania w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez sąd I instancji przepisów kodeksu postępowania administracyjnego z naruszeniem stosowanych przez ten sąd przepisów p.p.s.a. nie dyskwalifikuje samej skargi kasacyjnej i nie może prowadzić do nierozpoznania merytorycznego jej zarzutów, Naczelny Sąd Administracyjny pragnie zauważyć, ze taki sposób prezentacji zarzutów kasacyjnych ogranicza w istotnym stopniu ich skuteczność z powodu braku możliwości nałożenia samej kontroli kasacyjnej oraz jej wyniku dokonanej na określoną i

wskazaną w skardze kasacyjnej argumentację, "zwalczającą" argumentację przeprowadzoną w tym zakresie przez sąd I instancji. Wadliwość zgłoszonej podstawy kasacyjnej była zatem możliwa do usunięcia w drodze rozumowania poprzez analizę argumentacji zawartej w uzasadnieniu środka odwoławczego, co nie naruszyło ani autonomii strony postępowania kasacyjnego do stanowienia o formie i treści zarzutów podnoszonych w postępowaniu kasacyjnym, ani związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej na mocy art. 183 § 1 p.p.s.a. Tym samym może być zrealizowany obowiązek, nałożony na Naczelny Sąd Administracyjny, a zawarty w art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 p.p.s.a., w myśl którego w procesie kontroli kasacyjnej należy odnieść się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych.

By ocenić zasadność zarzutów zawartych w pkt 8 i 9 skargi kasacyjnej stwierdzić należy, iż w sprawie miały zastosowanie ogólne zasady postępowania podatkowego zawarte w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa, wobec czego należy zbadać, czy Sąd I instancji prawidłowo uznał, że orzekające w sprawie organy w sposób zgodny z zasadami prowadzenia postępowania dowodowego dokonały ustalenia wartości celnej samochodu osobowego marki Mercedes Benz 300 TE-24 i czy ustalenia te są poczynione prawidłowo i mają oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym.

Naczelny Sąd Administracyjny w całości podtrzymuje stanowisko Sądu I

instancji, że brak jest podstaw do stwierdzenia przekroczenia przez organy celne granic swobodnej oceny dowodów w zakresie ustalanie wartości celnej przedmiotowego samochodu. Poza tym skarżący kasacyjnie nie przedstawił dowodów przeciwnych, które skutecznie obaliłyby wartość dowodową dowodów zgromadzonych przez organy. Nie budzą wątpliwości ustalenia organów celnych – zaaprobowane przez WSA - że dokumentowane przez P. A. naprawy zostały dokonane już po dopuszczeniu pojazdu do ruchu drogowego i zarejestrowaniu w urzędzie komunikacji, wobec czego nie mogły one zostać uwzględnione przy ustalaniu jego wartości na dzień wprowadzenia na wspólnotowy obszar celny. Jak słusznie zauważył Dyrektor IC, skarżący kasacyjnie dokonując zgłoszenia celnego nie zawarł żadnej wzmianki o niesprawności pojazdu, jak i nie zgłosił żadnych uwag do stwierdzonego przez funkcjonariusza celnego w wyniku rewizji stanu pojazdu.

Z przyczyn wyżej wskazanych Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.