Postanowienie WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 140/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2013-04-29 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie: stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 8 kwietnia 2013 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF, skarżący P. K. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego w wysokości 100 zł. Z oświadczenia wnioskodawcy wynika, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, ojcem oraz małoletnim bratem. Nie posiada żadnego majątku nieruchomego, żadnych oszczędności pieniężnych, jak również przedmiotów wartościowych. Jego rodzice posiadają mieszkanie o powierzchni 54m2. Skarżący nie pracuje, jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w "[...]" bez prawa do zasiłku, utrzymuje się z prac dorywczych w wysokości około 400 zł miesięcznie. Mieszka u rodziców i dokłada się do utrzymania mieszkania. Matka skarżącego otrzymuje świadczenie rentowe w wysokości 450 zł, ojciec otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 1.300 zł netto.

Argumentując wniosek wskazał, iż pozostaje w złej kondycji finansowej, usilnie poszukuje pracy. Wyjaśnił również, iż matka jest schorowana i otrzymuje rentę chorobową z tytułu poważnego zwyrodnienia kręgosłupa. Brat jest chory na astmę oskrzelową. Skarżący o ile pozwalają mu na to jego zdolności finansowe dokłada się do utrzymania mieszkania oraz zakupu leków.

Oceniając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy powinien zbadać sytuację majątkową wnioskodawcy, a w szczególności skonfrontować jego dochody z udokumentowanymi wydatkami. Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona stosownie do przepisu art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a.), jest zobowiązana złożyć na wezwanie,

w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.

Pismem z dnia 12.04.2013 r. skarżący wezwany został do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych oświadczeń w zakresie szczegółowego zestawienia stałych miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem własnym i osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym oraz przedłożenia wyciągów bankowych z wszystkich posiadanych kont własnych oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym za ostatnie trzy miesiące bądź oświadczenia o braku takowych.

W odpowiedzi na wezwanie skarżący wyjaśnił, iż nie posiada jakiegokolwiek rachunku bankowego oraz przedłożył dokumenty, do których złożenia został wezwany.

Z kserokopii wyciągu z rachunku bankowego ojca W. K. za okres od 12.03. 2013r do 10.04.2013r. wynika saldo ujemne rachunku w wysokości - 3.566,95 zł. Z kserokopii wyciągu z rachunku bankowego matki J. K. za okres od 22.02.2013r do 21.03.2013r, wynika wpływ na konto środków z tytułu renty oraz zasiłku rodzinnego. Na podstawie kserokopii decyzji MOPS w "[...]" o przyznaniu zasiłku rodzinnego na dziecko z dnia 16.10.2012r ustalono, iż na brata skarżącego przyznano świadczenie w wysokości 77 zł miesięcznie do dnia 31.10.2013r. Na podstawie kserokopii decyzji MOPS w "[...]" ustalono, iż rodzinie przyznano w okresie 01.12.2012r – 31.05.2013r dodatek mieszkaniowy w wysokości 403,84 zł. Z kserokopii pisma "[...]" Spółdzielni Mieszkaniowej wynika, iż czynsz miesięczny za mieszkanie wynosi 788,52 zł. Skarżący przedłożył również kserokopie dowodów wpłaty za ubezpieczenie PZU rodziców w wysokości 31,10 zł i 45 zł. Przedłożył kserokopię wezwania do zapłaty z Multimedia Polska S.A. na kwotę 337,21 zł, kserokopie wpłat na rzecz Canal + Cyfra w wysokości 78 zł, na rzecz Polskiej Telefonii Cyfrowej w wysokości 40,48 zł, kserokopie wpłat na rzecz PTK Centertel w wysokości około 54 zł oraz na rzecz Santander Consumer Finanse S.A. w wysokości 255,39 zł.

Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych, następuje jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest

w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Instytucja przyznania prawa pomocy posiada wyjątkowy charakter i jest stosowana jedynie w sytuacjach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami,

z których wynika, iż wnioskodawca nie posiada wystarczających możliwości finansowych pokrycia kosztów postępowania związanych z jego udziałem w sprawie.

Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie.

Na podstawie przedłożonych przez skarżącego dodatkowych dokumentów ustalono co prawda, rozbieżności pomiędzy okolicznościami przedstawionymi

w formularzu wniosku a tymi, które wyłoniły się z dodatkowych dokumentów.

Z analizy decyzji MOPS w "[...]" z dnia 26.11.2012 w przedmiocie przyznania dodatku mieszkaniowego wynika, iż dochód gospodarstwa domowego wynosi 3047,58 zł, a nie jak podawał wnioskodawca 1.750 zł, a w gospodarstwie domowym zamieszkuje pięć osób. Podobnie z pisma spółdzielni mieszkaniowej wynika, iż

w mieszkaniu zamieszkuje pięć osób. Powyższe daje podstawę do stwierdzenia, że

w mieszkaniu zamieszkuje jeszcze jedna osoba, która osiąga dochód w wysokości około 1.297 zł. Co do zasady nieujawnienie wszystkich danych istotnych dla oceny rzeczywistej sytuacji materialnej wnioskodawcy (w warunkach niniejszej sprawy – dochodu dodatkowej osoby zamieszkującej wspólnie z rodziną) stanowi podstawę odmowy przyznania prawa pomocy. Rozpoznając jednakże niniejszy wniosek wzięto pod uwagę całokształt sytuacji materialnej, bytowej, rodzinnej i osobistej skarżącego

i stwierdzono, że jest ona bardzo trudna również w sytuacji uwzględnienia dodatkowych środków finansowych w gospodarstwie domowym. Przyjmując zatem, że wszystkie osoby zamieszkujące w mieszkaniu rodziców skarżącego prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, dochód na osobę w rodzinie nie przekraczałby kwoty 609,51 zł, co w dalszym ciągu zmusza rodzinę do korzystania z pomocy opieki społecznej.

Jednocześnie zauważyć należy, że wysokość minimum socjalnego dla pięcioosobowej rodziny w gospodarstwach pracowniczych wynosi 4.103,92 zł., czyli nieco ponad 820 zł. na osobę miesięcznie (dane średnioroczne za 2012r. Instytutu Pracy i Spraw Socjalnych), co wskazuje, że rodzina skarżącego żyje poniżej minimum socjalnego – tj. wskaźnika określającego koszty utrzymania gospodarstw domowych na podstawie "koszyka dóbr" służących do zaspokojenia potrzeb bytowo-konsumpcyjnych na poziomie zapewniającym podtrzymanie życia (tzw. minimum egzystencji) oraz posiadania i wychowania dzieci oraz utrzymania minimum więzi społecznych.

Ponadto zauważyć należy, że trudno wymagać od wnioskodawcy uiszczenia kosztów sądowych w sytuacji, w której zaspokojenie niezbędnych potrzeb materialnych rodziny wymaga sięgania przez jej członków do środków pomocy państwa.

Wskazać zatem należy, iż skarżący wykazał, iż sytuacja materialna rodziny jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie. Na podstawie złożonych oświadczeń i dokumentów stwierdzić można, iż wnioskodawca i jego rodzina utrzymują się z niskich dochodów, których wysokość, może nie wystarczać na zaspokojenie elementarnych potrzeb życiowych. Co potwierdza uzyskanie pomocy finansowej od instytucji zajmujących się pomocą dla najuboższych. Skarżący jest na utrzymaniu rodziców, utrzymuje się również z wykonywania prac dorywczych. Tym samym nie jest w stanie zgromadzić środków pieniężnych na pokrycie przedmiotowych kosztów postępowania sądowego. Zauważyć należy, iż wnioskodawca nie posiada żadnego majątku nieruchomego, oszczędności czy przedmiotów wartościowych, które mogłyby ewentualnie służyć jako źródło pozyskania środków pieniężnych. O trudnej sytuacji finansowej świadczy również debet na koncie ojca skarżącego, zaległości w regulacji rachunków za "Multimedia", czy korzystanie z pożyczki. Nie bez znaczenia jest również fakt, iż matka skarżącego jest osobą schorowaną, a także że leczenia wymaga jego młodszy brat.

W tej sytuacji należało przyjąć, że zaistniały okoliczności warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o co wnosiła strona.

W związku z tym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzec należało jak

w sentencji.