Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 7/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Asesor WSA Agnieszka Łąpieś – Rosińska Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2006r. sprawy ze skargi M.B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...] października 2005r.(błędnie oznaczoną jako: z dnia [...] października 2004r.) nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej GITD), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Pana M. B. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą P. z siedzibą w B. (w dalszej części zwanym: skarżącym), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2005r. nr [...] (w dalszej części zwanego: WITD) o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 6000 (sześć tysięcy) złotych za wykonywanie przewozów regularnych bez zezwolenia.

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu [...] grudnia 2004r. przy Centrum Handlowym [...], na miejscu wyznaczonym do zatrzymywania się autobusów i taksówek przeprowadzono kontrolę autobusu marki [...] o nr rejestracyjnym [...], prowadzonego przez Pana P. W. Kierowca zeznał, że świadczy usługi kierowania pojazdu na rzecz skarżącego (protokół kontroli [...]–k.31). Pojazd będący własnością kierowcy, został użyczony przedsiębiorcy na podstawie umowy najmu zawartej w dniu [...] grudnia 2001r. W chwili kontroli w/w pojazd wykonywał przejazd w ramach wykonania umowy zawartej przez skarżącego z E. sp z o.o - wydawcą dziennika E. (k.13). W umowie tej skarżący zobowiązał się do świadczenia usług przewozowych polegających na nieodpłatnym dowozie pasażerów do bydgoskich centrów handlowych. Przewozy wykonywane były w piątki oraz soboty, tą samą trasą na określonych liniach. Odjazdy miały miejsce, co pól godziny, rozpoczynając od godziny 14,00. Inspektorzy powtórnie zatrzymali w/w pojazd podczas przejazdu w ramach przedstawionej wyżej akcji promocyjnej w dniu [...] grudnia 2004r.(v. protokół kontroli [...]). W toku postępowania przed organem I instancji skarżący wyjaśnił, iż w jego ocenie przedmiotowe przewozy mogą odbywać się na podstawie posiadanej przez niego licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób i nie jest konieczne uzyskiwanie dodatkowych zezwoleń. Strona wyjaśniła ponadto, że przewozy odbywały się z wyznaczonego miejsca początkowego i kończyły w wyznaczonym przez wynajmującego miejscu i godzinie.

W przedstawionym stanie faktycznym, [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 92 ust 1, art. 92 ust.4 Ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (t.j. Dz.U. z 2004r,nr 204,poz.2088, dalej jako: ustawa o t.d. ) i l.p.1.2.1. załącznika do w/w ustawy nałożył na Pana M. B. karę pieniężną w wysokości 6000 złotych za wykonywanie transportu bez wymaganego zezwolenia. W uzasadnieniu decyzji podniósł, że zgromadzony materiał dowodowy w szczególności: załączniki do umowy, informacje prasowe oraz zeznania świadków jednoznacznie wskazują, iż przedmiotem umowy zawartej z E. jest świadczenie odpłatnej usługi przewozu na rzecz osoby trzeciej. Usługa była ogólnie dostępna dla każdej osoby, która chciała z niej skorzystać, co sprawiało, że miała charakter publiczny. Przewozy były wykonywane w z góry określonych godzinach i przystankach, na których odbywało się wysiadanie i wsiadanie pasażerów. Informacje o rozkładzie jazdy zostały podane do publicznej wiadomości przez publikacje w dzienniku E. B. W tym stanie rzeczy, zdaniem organu, przewozy miały charakter przewozów regularnych, tym samym wymagały uzyskania zezwolenia, którego strona w chwili kontroli nie posiadała.

W odwołaniu od powyższej decyzji Pan M. B. zarzucił naruszenie art. 4 pkt 7 ustawy o transporcie drogowym. Stwierdził, że nie wykonywał transportu regularnego a jedynie wynajął autobus wraz z kierowcą na rzecz E. sp z o.o. Podniósł, że nie podawał rozkładu jazdy do publicznej wiadomości poprzez ogłoszenia wywieszone na przystankach i dworcach autobusowych. Natomiast informacja o odjazdach była podana do publicznej wiadomości na stronach E. przez najemcę. Ponadto nie pobierał opłaty za przejazd. Zaakcentował, że przepisy ustawy o transporcie drogowym są nieprecyzyjne, gdyż nie odwołują się do częstotliwości przejazdów, które pozwoliłyby w sposób jednoznaczny ustalić, kiedy dany przewóz ma charakter regularnego, a kiedy okazjonalnego.

Po rozpatrzeniu w/w odwołania, Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] października 2005r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 18 ust.1, art. 87 ust.1, 92 ust.1 ustawy o t.d. oraz l.p.1.2.1.załącznika do w/w ustawy, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że w jego ocenie organ I instancji należycie dokonał oceny stanu faktycznego i subsumcji przepisów ustawy o transporcie drogowym, a co za tym idzie zaskarżona decyzja jest prawidłowa. GITD podniósł, że przewóz realizowany w momencie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] grudnia 2004r. był przewozem regularnym publicznym. Odwołując się do definicji słownikowej pojęcia "publiczny" organ stwierdził, iż przewozy osób do centrów handlowych charakteryzują się niewątpliwie ogólną dostępnością, bowiem dotyczą zarówno klientów centrum handlowego, jak i innych osób. Dopuszczalne było wsiadanie i wysiadanie na przystankach, które znajdują się na trasie przewozu. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ stwierdził, że rozkłady jazdy podane były do publicznej wiadomości przez ogłoszenia w gazecie a za przejazd P. pobrało opłatę od E. sp.z o.o. zgodnie z §4 umowy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego, skarżący zarzucił naruszenie przepisów art.4, 18, art. 19a) ust.1, art. 87 ust.1 ustawy o transporcie drogowym. Strona ponowiła argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji WITD i zaakcentowała, że wykonywane przewozy miały charakter, co najwyżej przewozów okazjonalnych, na co nie jest potrzebne zezwolenie. Strona wywodzi, że tym samym pojazdem na całej trasie przewożono tę samą liczbę osób i dowożone one były do miejsca początkowego. Ponadto podkreśliła, że nie stwierdzono, iż pojazd zatrzymywał się na przystankach pośrednich ani też, że przewoził innych pasażerów niż biorących udział w akcji promocyjnej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Ponadto, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 - dalej zwaną p.p.s.a), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kontrolując zaskarżoną decyzję pod kątem powyższych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż organ odwoławczy ostatecznie oparł swoje rozstrzygnięcie na ustaleniach dokonanych podczas kontroli przeprowadzonej [...] grudnia 2004r (v.k.12). Sąd nie podziela stanowiska strony, że w dniu kontroli przeprowadzonej w tym dniu strona wykonywała przewóz okazjonalny o którym mowa w art. 18 ust.3 ustawy o td. Zdaniem Sądu, prawidłowe jest stanowisko organu, że wykonywany był przewóz regularny o którym mowa w art.4 pkt 7 ustawy o t.d. na wykonywanie którego przedsiębiorca winien posiadać zezwolenie zgodnie z art. 18 ust.1 ustawy o td.

W myśl art. 4 pkt.7 ustawy o t.d. przewóz regularny jest to publiczny przewóz osób i ich bagażu:

a)wykonywany według rozkładu jazdy podanego przez przewoźnika drogowego do publicznej wiadomości przez ogłoszenie wywieszone na przystankach i dworcach

b) podczas którego wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywa się na przystankach określonych w rozkładach jazdy

c) w którym należność za przejazd jest pobierana zgodnie z cennikiem opłat podanym do publicznej wiadomości

d)wykonywany zgodnie z warunkami przewozu osób określonymi w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18

W ocenie Sądu, definicja legalna "przewozu regularnego" zawarta w art. 4 pkt 7 ustawy o td może budzić usprawiedliwione wątpliwości, których nie można wyjaśnić li tylko na gruncie wykładni językowej, ale trzeba sięgnąć do wykładni systemowej i funkcjonalnej. Gdyby uznać za prawidłową ocenę prawną zawartą w uzasadnieniu skargi to w konsekwencji należałoby przyjąć, że pod pojęciem "przewóz regularny" można rozumieć jedynie taki publiczny przewóz osób i ich bagażu, który m.in. jest wykonywany zgodnie z warunkami przewozu określonymi w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18 ustawy o td. To zaś prowadziłoby do wniosku, że podmiot, który trudni się publicznym przewozem osób i ich bagażu bez zezwolenia nie wykonuje przewozu choćby spełniał wszystkie pozostałe przesłanki wskazane w art. 4 pkt.7 ustawy o t.d. Rozumowanie takie jest jednak niedopuszczalne, ponieważ prowadziłoby do konkluzji, że unormowanie zawarte w art. 92 ust.1 pkt 2 ustawy o t.d. przewidujące karę pieniężną za wykonywanie przewozów regularnych bez wymaganego zezwolenia jest zbędne. Zdaniem Sądu, dla uznania przewozu za regularny nie jest konieczne wykazanie spełnienia w dosłownym rozumieniu tego słowa – wszystkich przesłanek zamieszczonych w art. 4 pkt7 utd. Przesłanka podania przez przewoźnika rozkład jazdy do publicznej wiadomości, co najmniej poprzez ogłoszenia wywieszone na przystankach też nie może by rozumiana dosłownie (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2006r. w sprawie I OSK 344/05 niepubl). W ocenie Sądu, będzie ona spełniona również w przypadku, gdy ogłoszenia takie zamieszczone będą - tak jak w rozpatrywanym przypadku - w ogólnodostępnej gazecie, gdzie wyszczególniono nie tylko godziny odjazdów, ale także miejsca gdzie będzie zatrzymywał się pojazd zabierający pasażerów. Miejsca te spełniają w istocie rolę przystanków, bowiem sugerują potencjalnemu pasażerowi, że jest przystanek autobusowy, z którego może on udać się w zamierzoną przez siebie podróż. W niniejszej sprawie strona nie wykazała, że tym samym pojazdem na całej trasie przewozu przewoziła tę samą grupę osób i dowoziła ją do miejsca początkowego a zatem, że przewóz spełniał przesłanki przewozu okazjonalnego, który nie wymaga zezwolenia (art. 18 ust.3 pkt.1). Należy zauważyć, że zarówno z treści umowy z dnia [...] listopada 2004r. jak również zlecenia z dnia [...] listopada 2004r. nie wynika, że chodzi o tę samą grupę osób (a nie jak strona wadliwie wywodzi w skardze tę samą liczbę osób). Podzielić zatem należy stanowisko organu, że przewóz do centrów handlowych nawet wykonywany w ramach akcji promocyjnej jest ogólnie dostępny, a zatem jest przewozem publicznym. Jak wspomniano wyżej, wyznaczone były przystanki a zatem pasażerowie (nie tylko klienci Centrum Handlowego) mogli swobodnie decydować zarówno o miejscu rozpoczęcia jak i zakończenia jazdy. Umowa z M. sp. z o.o. przedłożona przez stronę nie wykluczała powyższego, a zatem za uprawnione należy uznać, zdaniem Sądu, omówione wyżej wnioski wyprowadzone przez organ. Ponadto wymaga podkreślenia, że należność za przejazd została ustalona dla pasażerów w wysokości zero złotych, choć w istocie przejazd nie był nieodpłatny, ponieważ skarżący pobrał opłatę od E. sp z o.o. zgodnie z §4 umowy.

Reasumując stwierdzić należy, że w rozpatrywanej sprawie organ prawidłowo zakwalifikował sporny przewóz jako przewóz regularny, o którym mowa w art. 4 pkt 7 ustawy o t.d. bowiem:

1/przewóz wykonywany był według rozkładu jazdy podanego do publicznej wiadomości przez ogłoszenia w prasie, w istocie przez przewoźnika tj skarżącego. Powyższe wynika z §1 umowy z dnia 23 listopada 2004r. a więc z faktu, że usługa miała być wykonana wg złożonego zamówienia. W tym stanie rzeczy należy uznać, że przewoźnik przyjął jako własny zarówno sam rozkład jazdy jak i sposób powiadomienia o nim.

2/ podczas przewozu wsiadanie i wysiadanie odbywało się na przystankach określonych w rozkładzie jazdy

3/ należność za przejazd równa się "0" złotych i była podana do publicznej wiadomości (w gazecie)

Określenie "krajowy transport drogowy" w rozumieniu przepisów ustawy o transporcie drogowym oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy (...) vide art. 4 pkt.1 ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z art. 92 ust.1ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje transport drogowy (...) naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów tejże ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15 000 złotych. Przy czym wysokość kar za poszczególne naruszenia określona jest w załączniku do w/w ustawy. Wobec stwierdzenia, że w dniu kontroli był wykonywany przewóz regularny skarżący winien legitymować się zezwoleniem wydanym przez właściwy organ na podstawie art. 18 ust.1ustawy o transporcie drogowym. Błędne jest zatem stanowisko Pana M. B. który uważa, że posiadana przez niego licencja na wykonywanie transportu drogowego osób była wystarczającym dokumentem uprawniającym skarżącego do wykonywania spornego przewozu. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że organ prawidłowo zastosował prawo materialne oraz nie uchybił przepisom prawa procesowego a nałożona kara jest zgodna z l.p. 1.2.1załącznika do w/w ustawy o t.d., gdzie przewidziano sankcję w wysokości 6000 złotych za wykonywanie transportu drogowego bez zezwolenia.

Uwzględniając przedstawioną argumentację Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. uznając, iż nie znajduje ona usprawiedliwionych podstaw.