Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2090/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-11-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6101 Przekazanie gminie z urzędu lub na wniosek mienia państwowego związanego z realizacją zadań gminy
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie NSA Anna Łukaszewska – Macioch asesor WSA Maria Tarnowska (spr.) Protokolant Magdalena Bocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2005 r. sprawy ze skargi Z. S. i H. D. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] października 2004 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej na rzecz Z. S. i H.D. solidarnie kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] października 2004 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia Z. S. i H. D. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] dotyczące zawieszenia postępowania w sprawie wznowionej nr [...] dotyczącej nieruchomości położonej w miejscowości R. ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka [...] o po w. [...] m2 - utrzymała w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa podała, że Z. S. i H. D. złożyły zażalenie na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2004 r., zawieszające po wznowieniu postępowania w sprawie dotyczącej przekazania na rzecz Gminy R. gruntów Powiatowego Funduszu Ziemi położonych w miejscowości R. ul. [...], oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki określone w osnowie decyzji, zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 kpa przez błędne przyjęcie, iż w przedmiotowym stanie faktycznym istnieje konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego.

Z ustaleń Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej wynika, że stosownie do art. 97 § 1 pkt 4 kpa, organ administracji państwowej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zagadnienie wstępne dotyczy sytuacji, gdy merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy uzależnione jest od wcześniejszego rozstrzygnięcia zagadnienia materialnoprawnego, które z istoty swej należy do kompetencji innego organu administracji, a po wznowieniu postępowania, niniejsza sprawa dotyczyła wydania merytorycznej decyzji dotyczącej komunalizacji nieruchomości na rzecz Gminy R., obejmującej m.in. całą działkę nr [...].

Podstawą do wydania przez Wojewodę [...] postanowienia o wznowieniu postępowania z dnia [...] marca 1998 r. była decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 1997 r. stwierdzająca nieważność decyzji Naczelnika Gminy R. z dnia [...] maja 1997 r. w sprawie przejęcia od M. G., za emeryturę, na własność Państwa gospodarstwa rolnego bez zabudowań, w części dotyczącej 2/3 udziału w gospodarstwie.

Zdaniem organu, podstawą do wydania decyzji komunalizacyjnej z dnia [...] kwietnia 1998 r., która aktualnie jest kwestionowana przez stronę skarżącą, jako niepełna, ponieważ nie zawiera rozstrzygnięcia o 2/3 nieruchomości, stanowiła cytowana wyżej decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 1997 r., stanowiąca podstawę do orzekania w sprawie wznowionej.

Wojewoda [...] wnioskiem z dnia 19 lipca 2004 r. wystąpił do Ministra Rolnictwa o podjęcie czynności procesowych dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 1997 r. Decyzja ta stwierdzała nieważność decyzji Naczelnika Gminy w R. z dnia [...] września 1979 r. w przedmiocie przejęcia od M. G. na rzecz Skarbu Państwa za emeryturę gospodarstwa rolnego bez zabudowań o powierzchni [...] ha w części dotyczącej 2/3 udziału w gospodarstwie (czyli w części, która została pominięta w rozstrzygnięciu organu w sprawie wznowieniowej). A zatem, skoro podstawę dla dalszego prowadzenia wznowionego postępowania komunalizacyjnego stanowiła prawomocna decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 1997 r., to w aktualnym stanie faktycznym rozpatrzenie przedmiotowej sprawy w całości i wydanie właściwej decyzji na podstawie art. 5 ust. 1 cyt. ustawy z dnia 10 maja 1990 r. jest uzależnione od wyniku rozstrzygnięcia przez Ministra Rolnictwa powołanego wyżej wniosku Wojewody [...] z dnia 19 lipca 2004 r., spełnione zostały przesłanki do zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie, określone w art. 97 § 1 pkt 4 kpa.

Skargę na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyły Z. S. i H. D., zarzucając decyzji wydanie jej bez podstawy prawnej (art. 156 § 1 pkt 2 kpa) przez wydanie decyzji w sprawie, w której rozstrzygnięcie powinno zapaść w formie postanowienia (art. 123 kpa w związku z art. 144 kpa) oraz rażące naruszenie prawa poprzez rozstrzygnięcie o utrzymaniu w mocy decyzji, podczas gdy żadna decyzja w sprawie nie została zaskarżona, i wniosły o stwierdzenie nieważności decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] października 2004 r.

W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o oddalenie skargi i podtrzymała stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza prawo, a skarga jest zasadna, chociaż nie w całości przedstawionych w niej zarzutów

W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest utrzymanie w mocy decyzją Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, sprostowaną postanowieniem Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...], postanowienia Wojewody [...] zawieszającego postępowanie w sprawie wznowionej.

Pismem z dnia 19 lipca 2004 r. Wojewoda [...] zwrócił się do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o podjęcie z urzędu działań zmierzających do stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy w R. z dnia [...] maja 1979 r. w przedmiocie przejęcia z wniosku M. G. na rzecz Państwa za emeryturę gospodarstwa rolnego bez zabudowań o powierzchni [...] ha (działki nr [...],[...] i [...]) położonego we wsi R. w części dotyczącej 2/3 udziału w gospodarstwie.

Wojewoda [...], postanowieniem z dnia [...] lipca 2004 r. wydanym na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne przekazane decyzją Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] czerwca 1998 r. do ponownego rozpoznania, po uchyleniu decyzji wydanej w postępowaniu administracyjnym wznowionym postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] marca 1998 r. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...] października 1993 r., dotyczącą przekazania na rzecz gminy R., na podst. art. 18 ust. 1 w związku z art. 15 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 z późn. zm.), gruntów Państwowego Funduszu Ziemi, położonych przy ul. [...] w miejscowości R., oznaczonych w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] m2, do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego związanego z pismem Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2004 r. do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, z prośbą o podjęcie z urzędu działań zmierzających do stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 1997 r. stwierdzającej nieważność decyzji Naczelnika Gminy w R. z dnia [...] maja 1979 r. w przedmiocie przejęcia z wniosku M. G. na rzecz Państwa za emeryturę gospodarstwa rolnego bez zabudowań o powierzchni [...] m2 położonego w miejscowości R..

Decyzją z dnia [...] października 2004 r. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa utrzymała w mocy zaskarżone postanowienie, będące przedmiotem skargi.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji, Sąd w pierwszej kolejności obowiązany był ocenić zaskarżone orzeczenie pod względem formalnym. W tym zakresie Sąd w całości podzielił stanowisko zajęte przez stronę skarżącą, uznając, że orzeczenie to jest wadliwe. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa rozpoznając zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji wydała decyzję, a nie postanowienie, naruszając tym samym art. 104 § 2 oraz art. 123 kpa. Zgodnie bowiem z art. 104 kpa, organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, która rozstrzyga sprawę co do jej istoty w całości lub części, natomiast, zgodnie z art. 123 kpa, w toku postępowania organ administracji publicznej wydaje postanowienia, które dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy. Utrzymanie w mocy postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego nie można uznać za rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty, jest to bowiem rozstrzygnię jedynie kwestii wpadkowej.

Stwierdziwszy taką wadę formalną zaskarżonego orzeczenia, Sąd nie mógł dokonać jego oceny merytorycznej, ponieważ dopiero prawidłowe co do formy orzeczenie może być przedmiotem oceny co do istoty sprawy przez Sąd.

W tych okolicznościach należy stwierdzić, że powyższe uchybienie jest na tyle istotne, że musiało skutkować uwzględnieniem skargi i uchyleniem zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.