Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 511/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2018-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6321 Zasiłki stałe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 106 ust. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1769
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 listopada 2018 r. sprawy ze skargi B. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego oddala skargę


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...], w sprawie przyznania B. C. zasiłku stałego na okres od 1 maja 2018 r. do odwołania.

Decyzja SKO w B. wydana została przy następujących ustaleniach stanu faktycznego i ocenie prawnej sprawy.

Wnioskiem z dnia [...] maja 2018 r. B. C. zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. o przyznanie mu pomocy finansowej w formie zasiłku stałego.

Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...], przyznał B. C. wnioskowaną pomoc na okres od 1 maja 2018 r. do 31 maja 2018 r. w wysokości 317 zł i na okres od 1 czerwca 2018 r. do odwołania w wysokości 604,00 zł miesięcznie. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ ten wyjaśnił, że wnioskodawca wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] maja 2018 r., sygn. akt [...], został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na stałe. Dochód wnioskodawcy za maj 2018 r. wyniósł 317,00 zł, od 1 czerwca 2018 r. - 0 zł, a więc jest niższy od kwoty 634,00 zł, tj. kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł B. C. wskazując, że wyrok sądowy uznaje, iż niepełnosprawność powstała od dnia [...] maja 2017 r., a zatem zasiłek winien być przyznany od tej daty.

Po rozpoznaniu odwołania, SKO w B. decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ opisał stan faktyczny oraz przywołał przepisy regulujące omawianą materię. Wskazał, że zasiłek stały przysługuje osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, czyli 634,00 zł. Zgodnie natomiast z art. 6 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, całkowita niezdolność do pracy oznacza całkowitą niezdolność do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych albo zaliczenie do I lub II grupy inwalidów lub legitymowanie się znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Zatem decyzja o przyznaniu zasiłku stałego nie jest decyzją uznaniową.

Dalej organ wyjaśnił, że odwołujący jest osobą samotnie gospodarującą, jego dochód w maju 2018 r. wyniósł 317,00 zł z tytułu zasiłku okresowego, a od czerwca 2018 r. wynosi 0 zł. Jest on osobą całkowicie niezdolną do pracy, a więc spełnia warunki do przyznania wnioskowanego zasiłku i pomoc tę przyznano. Odwołujący kwestionuje natomiast początkową datę przyznania tej pomocy. Zdaniem jednak organu, datę przyznania świadczenia ustalono prawidłowo. Stosownie bowiem do art. 106 ust. 3 ustawy, świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, z zastrzeżeniem ust. 7 - 11. W przypadku gdy uprawnienie do świadczenia nie obejmuje pełnego miesiąca, świadczenie przyznaje się za niepełny miesiąc, a kwotę świadczenia ustala się, dzieląc pełne kwoty przez liczbę dni kalendarzowych tego miesiąca i mnożąc przez liczbę dni objętych świadczeniem.

W przypadku natomiast złożenia przez osobę, która nie posiada orzeczenia o całkowitej niezdolności do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych lub orzeczenia o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, wniosku o przyznanie zasiłku stałego wraz z wymaganą dokumentacją oraz potwierdzeniem złożenia wniosku o przyznanie świadczenia uzależnionego od niezdolności do pracy albo wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, wszczyna się postępowanie o ustalenie uprawnienia do zasiłku stałego, a następnie po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego: (1) w przypadku spełnienia warunków, o których mowa w art. 37 ust. 1 i 4, z wyłączeniem warunku całkowitej niezdolności do pracy - postępowanie zawiesza się do dnia dostarczenia orzeczenia; (2) w przypadku niespełnienia któregokolwiek z warunków, o których mowa w art. 37 ust. 1 lub 4, z wyłączeniem warunku całkowitej niezdolności do pracy - odmawia się przyznania zasiłku stałego (ust. 7). Na okres zawieszenia postępowania przyznaje się z urzędu zasiłek okresowy w wysokości i na zasadach określonych w art. 38 (ust. 8). Jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o przyznanie zasiłku stałego wraz z potwierdzeniem, o którym mowa w ust. 7. Do ustalenia kwoty zasiłku stałego za okres pobierania zasiłku okresowego w trakcie zawieszenia postępowania art. 37 ust. 6 nie stosuje się (ust. 9). Należy jeszcze nadmienić, że przepis art. 37 ust. 6 ustawy stanowi, iż przy ustalaniu uprawnienia oraz prawa do zasiłku stałego do dochodu nie wlicza się kwoty zasiłku okresowego. Jeżeli natomiast orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone po upływie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym dostarczono orzeczenie. Do ustalenia kwoty zasiłku stałego za miesiąc, w którym dostarczono orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, nie stosuje się art. 37 ust. 6 w przypadku pobierania zasiłku okresowego w trakcie zawieszenia postępowania (ust. 10). W przypadku niedostarczenia orzeczenia, o którym mowa w ust. 7, w terminie 3 lat od dnia zawieszenia postępowania, zawieszone postępowanie podejmuje się z urzędu (ust. 11).

W ocenie organu odwoławczego, z akt sprawy wynika, że odwołujący wniosek o przyznanie zasiłku stałego złożył [...] maja 2018 r. Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] maja 2018 r. zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie przyznania zasiłku stałego. Na wniosek z dnia [...] maja 2018 r. wydał w dniu [...] maja 2018 r. decyzję Nr [...], przyznającą zasiłek okresowy na okres maja 2018 r., w wysokości 317,00 zł., zasiłek celowy w wysokości 150,00 zł (decyzja Nr [...]) i świadczenie pieniężne w formie zasiłku celowego na zakup żywności (decyzja Nr [...]). Wnioskodawca zasiłku stałego w dniu [...] czerwca 2018 r. dostarczył pracownikowi socjalnemu wyrok Sądu Rejonowego w B. Wydział VI Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2018 r., sygn. akt [...], w którym został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na okres od dnia [...] maja 2017r. na stałe, wraz z orzeczeniem Miejskiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w B. z dnia [...] czerwca 2018 r. zaliczający do lekkiego stopnia o stopniu niepełnosprawności, a także orzeczeniem Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] sierpnia 2017 r., utrzymującym w mocy ww. orzeczenie Miejskiego Zespołu ds. Orzekania. Organ I instancji w dniu [...] czerwca 2018 r. podjął z urzędu postępowanie w sprawie przyznania zasiłku stałego, w wyniku którego wydał zaskarżoną decyzję. W niniejszym więc przypadku, do ustalenia początkowej daty przyznania ma zastosowanie art. 106 ust. 3 ustawy z uwzględnieniem ust. 9. Zatem wnioskowany zasiłek stały przysługuje odwołującemu od dnia 1 maja 2018 r., czyli od miesiąca złożenia wniosku.

Skargę na powyższą decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wniósł B. C., w której zaskarżonej decyzji zarzucił, iż nie uwzględnia ona faktu uzyskania przez skarżącego wyroku sądu powszechnego, w którym zaliczono go do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności na okres od 24 maja 2017 r. na stałe. W oparciu o powyższy zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę SKO w B. podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności, jest zaskarżona decyzja SKO w B. z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...], która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...], w sprawie przyznania B. C. zasiłku stałego na okres od 1 maja 2018 r. do odwołania.

Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz.1769), w tym art. 106 ust. 3, zgodnie z którym świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, z zastrzeżeniem ust. 7-11, oraz art. 106 ust. 9, zgodnie z którym, jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o przyznanie zasiłku stałego wraz z potwierdzeniem, o którym mowa w ust. 7. Do ustalenia kwoty zasiłku stałego za okres pobierania zasiłku okresowego w trakcie zawieszenia postępowania art. 37 ust. 6 nie stosuje się.

W ocenie Sądu, w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, które miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo dawałoby podstawę do wznowienia postępowania. Organy administracji obu instancji ustaliły istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, zastosowały prawidłową podstawę prawną, a także uzasadniły swoje rozstrzygnięcia zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a.

W sprawie niniejszej poza sporem jest kwestia przysługującego skarżącemu świadczenia oraz jego wysokości, spór dotyczy zaś tylko jednej kwestii, a mianowicie daty, od której winno być przyznane przedmiotowe świadczenie. Organy twierdzą, że od 1 maja 2018 r., gdyż wniosek zostało złożony w dniu [...] maja 2018 r. Skarżący stoi zaś na stanowisku, że świadczenie winno być przyznane od [...] maja 2017 r., gdyż sąd powszechny zaliczył go do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności od [...] maja 2017 r.

Zdaniem Sądu, rację mają organy. Przywołany przepis art. 106 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej jednoznacznie statuuje zasadę, że świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, z zastrzeżeniem ust. 7-11. Przepis ten w tym brzmieniu wszedł w życie w dniu 1 stycznia 2017 r. na mocy ustawy z dnia z dnia 2 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 2174). Tą samą ustawą zmieniającą wprowadzono art. 106 ust. 9, który jednoznacznie reguluje, że jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania (jak to miało miejsce w sprawie niniejszej), zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o przyznanie zasiłku stałego wraz z potwierdzeniem, o którym mowa w ust. 7. Skoro więc wniosek, co jest bezsporne, został złożony w dniu 8 maja 2018 r., to świadczenie zasadnie przyznano od dnia 1 maja 2018 r. Zarzut skarżącego jest zatem całkowicie niezasadny.

Reasumując, zdaniem Sądu, podniesiony w skardze zarzut okazał się niezasadny, gdyż postępowanie przed organami zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący i należyty, zaś zgromadzony w sprawie materiał oceniono właściwie. Zostały także prawidłowo zinterpretowane, mające zastosowanie w sprawie, przepisy. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji.

W szczególności, w realiach niniejszej sprawy nie zostały naruszone przepisy prawa procesowego. Stosownie do treści art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. organy administracji podjęły bowiem wszystkie niezbędne czynności mające na celu zebranie całego materiału dowodowego w niniejszej sprawie i dokonały jego rzetelnej oceny. Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 i 107 § 3 k.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne decyzji wraz z przytoczeniem przepisów prawa.

Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że pomimo, iż wynik przeprowadzonego postępowania jest niezgodny z oczekiwaniami strony skarżącej, nie może to oznaczać, że zaskarżona decyzja narusza prawo. Jak słusznie bowiem podniósł organ odwoławczy, decyzje w przedmiocie zasiłku stałego mają charakter decyzji związanych, co oznacza, że sposób rozstrzygnięcia sprawy (samo przyznanie świadczenia, a także jego wysokość) nie został pozostawiony uznaniu organu pomocy społecznej, ale jest ściśle determinowany przepisami prawa.

Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.