Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 168/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6335 Zwrot nienależnego świadczenia
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Sędziowie WSA Ewa Kwiecińska, Anna Mierzejewska, Protokolant Anna Żmijewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2004 r. sprawy ze skargi J.M. na decyzję Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymana nią w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia[...]sierpnia 2003 r. znak: [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. umarza postępowanie w zakresie kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 28 lipca 2003 r. J. M. wystąpiła do Wojewódzkiego Urzędu Pracy - Filii w N. z wnioskiem "o uchylenie decyzji z dnia [...] kwietnia 1999 r. o utrzymaniu w mocy decyzji Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w N. z dnia [...] lutego 1999 r. znak: [...]traktującej o uchyleniu decyzji ostatecznej Kierownika Rejonowego Urzędy Pracy z dnia [...] sierpnia 1996 r. nr [...]w sprawie przyznania wymienionej prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dnia [...] sierpnia 1996 r. w wysokości [...]zł i jednocześnie orzekającej o odmowie przyznania J. M. statusu dla bezrobotnych od dnia [...] sierpnia 1996 r. z powodu posiadania gospodarstwa rolnego stanowiącego dział specjalny produkcji rolnej".

Powołując się na przepis art. 154 oraz art. 156 § 1 pkt 2 kpa wnioskodawczyni wnosiła o uchylenie decyzji jako wydanej z naruszeniem prawa i równocześnie o umorzenie egzekucji.

Po rozpatrzeniu powyższego wniosku Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. znak: [...]wydaną na podstawie art. 154 kpa odmówił uchylenia ostatecznego postanowienia Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w K. z dnia [...] kwietnia 1999 r. znak: [...] stwierdzającego, że odwołanie J. M. od decyzji Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w N. z dnia [...] lutego 1999 r. znak: [...] zostało wniesione po terminie.

W uzasadnieniu podano, powołując się na treść przepisów art. 154 § 1 i 156 § 1 pkt 2, iż wskazany w nich tryb wzruszenia dotyczy decyzji, a nie postanowień.

W odwołaniu J. M. zarzuciła powyższej decyzji błędne przyjęcie, że jej wniosek dotyczy ostatecznego postanowienia Wojewódzkiego Urzędu Pracy odmawiającego rozpatrzenia odwołania pomimo, że z treści wniosku, zwłaszcza z jego uzasadnienia wynika w sposób jednoznaczny, że stronie chodzi o uchylenie ostatecznej decyzji określającej jej prawa podmiotowe, tj. decyzji Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w N. z dnia [...] lutego 1999 r. znak: [...].

Wskazując na powyższe wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zbadanie przesłanek podanych we wniosku, którego celem jest uchylenie wskazanej ostatecznej decyzji Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w N. z dnia [...] lutego 1999 r.

Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 154 kpa, po rozpatrzeniu odwołania J. M., zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu stwierdził, że z treści złożonego wniosku jednoznacznie wynika, że strona wniosła o uchylenie postanowienia Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w K. z dnia [...]kwietnia 1999 r., o czym świadczy powołanie się na znak postanowienia, jak również na datę jego wydania oraz treść. Wobec tego organ administracyjny nie mógł powziąć wątpliwości co do intencji strony.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi J. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. W skardze powtórzono zarzuty podnoszone już w odwołaniu, a mianowicie błędne przyjęcie przez organ, że wniosek dotyczy postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania oraz naruszenie przepisów art. 7 i 10 kpa.

Skarżąca uważa, iż jej "pomyłka" w prawidłowym oznaczeniu decyzji nie zwalniała organu od wnikliwego zbadania sprawy i w przypadku wątpliwości co do zaskarżonego orzeczenia wezwania strony do sprecyzowania wniosku. Natomiast w przedmiotowej sprawie zarówno organ I, jak i II instancji oparły się na formalnym oznaczeniu zaskarżonego orzeczenia w piśmie wszczynającym postępowanie bez badania treści złożonego wniosku. Tymczasem już w odwołaniu od decyzji I instancji podniesiono, że wniosek dotyczył decyzji, a nie postanowienia, a zatem organ odwoławczy powinien był uchylić zaskarżoną decyzję i nakazać rozpatrzenie sprawy w zakresie sprecyzowanym przez stronę.

Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie wskazując, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, a zatem w niniejszej sprawie - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

W myśl art. 1 § 12 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem tych decyzji, i to w dacie jej wydania.

Skarga analizowana w aspekcie tych podstaw zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim podnieść należy, iż we wniosku z dnia 28 lipca 2003 r. J. M. wniosła o uchylenie decyzji, a nie jak przyjęły to organy - postanowienia. Ponadto treść wniosku w żaden sposób nie wskazywała, że zmierza on do wzruszenia rozstrzygnięcia administracyjnego dotyczącego kwestii proceduralnych - stwierdzenia niedopuszczalności wniesionego odwołania. Wprost przeciwnie, z wniosku wynikało, iż strona kwestionuje ostateczną decyzję określającą jej prawa podmiotowe, tj. decyzję Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w N. z dnia [...] lutego 1999 r., znak: [...].

Wobec powyższego organ nie mógł bez wątpliwości przyjąć, że wniosek dotyczy wskazanej w nim sprawy znak: [...]rozstrzygniętej [...] kwietnia 1999 r., a co zatem idzie, miał obowiązek wyjaśnić rzeczywistą wolę strony.

Kodeks postępowania administracyjnego nakłada bowiem na organy administracji obowiązek prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębić zaufanie do organów Państwa (art. 8 kpa). Z zasadą tą pozostaje w związku zasada udzielania informacji określona w art. 9 kpa, zgodnie z którą organy administracji są zobowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Udowodnione naruszenie tego obowiązku, jak wskazał to Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 lipca 1992 r., sygn. akt III ARN 40/92, powinno być rozumiane jako wystarczająca podstawa do uchylenia decyzji szczególnie wówczas, gdy urzędnik stwierdza (lub powinien stwierdzić), że strona zamierza podjąć działania wiążące się dla niej z niekorzystnymi skutkami lub nawet ryzykiem wystąpienia podobnych skutków.

Niezależnie od powyższego zauważyć należy, iż organ nie dostrzegł, że wnioskodawczyni żądała we wniosku uchylenia decyzji w oparciu o art. 154 kpa oraz art. 156 § 1 pkt 2 kpa, jako wydanej z naruszeniem prawa.

Wniosek tak określony wymagał jego sprecyzowania, bowiem wskazane w nim przepisy regulują inne stany prawne. Zatem i z tej przyczyny organ winien był podjąć czynności wyjaśniające.

Dlatego też Sąd, stwierdzając naruszenie wskazanych wyżej przepisów postępowania i uznając, że mogło mieć ono wpływ na wynik sprawy, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

O wykonalności zaskarżonej decyzji rozstrzygnięto zgodnie z art. 152 powołanej ustawy.

Wobec cofnięcia wniosku w przedmiocie zasądzenia kosztów, postępowanie w tym zakresie umorzono na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 w zw. z art. 64 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.