Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 806/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 1,  art. 156 par. 1, art. 7, art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 35
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, Sekretarz sądowy Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi G. N. i K. P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2017 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania G. N. oraz K. P., reprezentowanych przez r. pr. S. K., od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Uzasadniając decyzję, GINB wyjaśnił, że kontrolowaną przez organ decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia na wniosek G. N. oraz K. P. nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r" nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. M. pozwolenia na budowę: budynku mieszkalnego wielorodzinnego z instalacjami wewnętrznymi (wod.-kan., c.o., gaz, elektryka, teletechnika, went. mechaniczna), instalacją zalicznikową gazu, instalacją kanalizacji sanitarnej i deszczowej, garażem podziemnym, likwidacją istniejącej studni i przyłączy wody, kanalizacji, gazu i prądu, uporządkowaniem zieleni, przebudową istniejącego zjazdu z drogi publicznej, na działkach o nr ewid. [...], obręb [...], przy ul. [...] w [...].

Od powyższej decyzji G. N. oraz K. P., reprezentowane przez r. pr. S. K., złożyły odwołanie. Po rozpatrzeniu odwołania oraz przeanalizowaniu akt sprawy GINB stwierdził, że postępowanie o stwierdzenie nieważności rozstrzygnięcia stanowi wyjątek od przyjętej przez ustawodawcę w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Stwierdzenie nieważności decyzji, będące jednym z trybów godzących w zasadę trwałości decyzji administracyjnej, jest instytucją szczególną, stąd też zaistnienie przesłanki powodującej stwierdzenie nieważności decyzji musi być oczywiste. Do stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia może dojść wyłącznie w przypadku stwierdzenia istnienia którejkolwiek z przesłanek zawartych w art. 156 § 1 k.p.a. Postępowanie nadzorcze jest postępowaniem administracyjnym ograniczonym do oceny legalności decyzji w aspekcie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie jej wydania. Organ nie orzeka zatem co do istoty sprawy rozstrzygniętej w badanej decyzji, lecz jako organ kasacyjny w oparciu o zebrany materiał dowodowy.

GINB wskazał, że jak wynika z dokumentacji projektowej, planowana inwestycja polega m. in. na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego, o wysokości 11,42 m zaprojektowanego na działce nr ewid. [...] oraz przebudowie istniejącego zjazdu z drogi publicznej (działka nr ewid. [...] - ul. [...] w [...] (Projekt budowlany - Opis techniczny - str. 41 i 45; Projekt zagospodarowania terenu - str. 58 A i str. 58 B; Przekrój A-A - str. 65; Elewacja wschodnia - str. 69).

Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity - Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) - wg stanu prawnego na dzień wydania kontrolowanej decyzji), pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym oraz złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Natomiast stosownie do art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego, do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

Wniosek o wydanie pozwolenia na budowę w imieniu Inwestora – A. M. złożył jego pełnomocnik K. G. Wraz z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę złożono oświadczenie A. M. o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością inwestycyjną (działką o nr ewid. [...]) na cele budowlane. Wniosek został uzupełniony pismem z dnia 6 lutego 2014 r. wraz z dołączonym do niego poprawionym oświadczeniem A. M. o posiadanym prawie do dysponowania na cele budowlane działkami o nr ewid. [...] oraz [...], obręb [...]. Ponadto, inwestor uzyskał decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] września 2008 r., Nr [...], ustalającą warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, przeniesionej decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2012 r. Nr [...] na rzecz A. M.

W aktach sprawy znajdują się także postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] września 2008 r., znak: [...] oraz postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...]września 2008 r., znak: [...], prostujące z urzędu oczywiste omyłki pisarskie w ww. decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] września 2008 r., Nr [...].

Ponadto, w aktach znajdują: się decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]stycznia 2009 r. znak: [...], utrzymująca w mocy ww. decyzję Prezydenta [...] z dnia [...]września 2008 r., Nr [...], oraz postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., znak: [...], utrzymujące w mocy ww. postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...]września 2008 r. znak: [...], w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej.

Tym samym, w ocenie GINB, nie uchybiono w stopniu rażącym art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego.

Zgodnie z dyspozycją art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Analiza akt sprawy wykazała w ocenie GINB, że rozwiązania projektowe spornej inwestycji nie naruszają rażąco ustaleń ww. decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] września 2008 r., Nr [...].

GINB wyjaśnił, że parametry projektowanego obiektu nie naruszają w sposób rażący ustaleń zabudowy co do rodzaju zabudowy; nieprzekraczalnej linii zabudowy; powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki budowlanej - maksymalny wskaźnik 41 % (projektowany wskaźnik - 40,4 % - Projekt budowlany - str. 44 i str. 58A); minimalnej powierzchni terenu biologicznie czynnego - 25% (projektowana - 34,6% - Projekt budowlany - str. 44 i str. 58A); geometrii dachu - dach płaski (projektowany - dach płaski o nachyleniu 1% - Projekt budowlany - str. 45 i str. 64), oraz obsługi komunikacyjnej - od drogi publicznej jaką jest ul. [...] z wykorzystaniem istniejącego zjazdu oraz "poprzez istniejącą drogę wewnętrzną dz. nr [...]obr. [...]." (projektowana - przebudowa istniejącego zjazdu z ul. [...] - działka nr ewid. [...]).

Sporna inwestycja nie narusza także rażąco wymogu w zakresie maksymalnej wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki określonej jako przedłużenie krawędzi zaobserwowanej na istniejącej zabudowie - budynku sąsiednim przy ul. [...], tj. na działce nr ewid. [...]. Stosownie bowiem do informacji zawartej w Opisie technicznym do projektu zagospodarowania terenu (str. 45) "najwyższy poziom zaobserwowany na budynku znajdującym się na działce [...] wynosi 11,78 m (232,98 m n.p.m.) (...) Najwyższy poziom projektowanego budynku od średniego poziomu terenu wynosi 11,42 m (232,98 m n.p.m.)".

Kontrolowana decyzja nie narusza także rażąco warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm. – wg. stanu prawnego na dzień wydania kontrolowanej decyzji).

Elewacja północna budynku z otworami została zaprojektowana w odległości od 7,85 m do 7,66 m od granicy z działką drogową nr ewid. [...], natomiast elewacja południowa z otworami w odległości od 4,03 m do 4,01 m od granicy z działką nr ewid. [...] (Projekt zagospodarowania terenu - str. 58 A i str. 58 B).

Projekt zagospodarowania ww. działki inwestycyjnej o nr ewid. [...] oraz pozostała dokumentacja projektowa sprawy wskazują, że elewacja wschodnia spornego budynku zaprojektowana została w odległości od 3,00 m do 3,09 m od granicy z działką nr ewid. [...], natomiast otwory w tej elewacji zostały zaprojektowane w odległości ponad 4 m. Ponadto elewacja zachodnia spornego budynku została zaprojektowana w odległości od 3,03 do 3,7 m od granicy z działką nr ewid. [...], natomiast otwory w tej elewacji zostały zaprojektowane w odległości ponad 4 m.

Tym samym nie sposób zgodzić się z zarzutem z odwołania, że zaprojektowane otwory we wnęce wschodniej ściany budynku, znajdujące się w odległości większej niż 4,00 m od granicy z ww. działką nr ewid. [...], naruszają rażąco § 12 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.

Nie każde naruszenie ma charakter "rażący". Powołując się na poglądy judykatury i orzecznictwa GINB podkreślił, że o "rażącym naruszeniu prawa" można mówić, gdy zachodzą trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze, czyli skutki. Przy korzystaniu z tej wywołującej najdalej idące konsekwencje instytucji wskazane wyżej przesłanki muszą wystąpić łącznie i nie mogą być dorozumiewane, ale jasno wskazane.

Przedmiotowa inwestycja nie narusza rażąco § 13 ww. rozporządzenia z 2002 r. (przesłanianie obiektów budowlanych), § 20 (odległość miejsc postojowych dla samochodów, z których korzystają wyłącznie osoby niepełnosprawne - nie mniejsza niż 5 m od okien budynku mieszkalnego wielorodzinnego - projektowana - 5,24 m) § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi), oraz 60 (m. in. nasłonecznienie pokoi mieszkalnych) ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.

Ponadto, w aktach sprawy znajduje się decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2012 r., znak: [...], zezwalająca A. M. na lokalizację zjazdu o parametrach zjazdu indywidualnego z drogi publicznej (ulica [...] w [...]) na ww. działkę nr ewid. [...].

Zatwierdzony projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane, które to osoby złożyły oświadczenia, stosownie do art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego, o zgodności projektu z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.

Analiza kontrolowanej decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] doprowadziła więc GINB do stwierdzenia, że nie jest ona obarczona żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., tj. nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem przepisów obowiązujących w dniu jej wydania, w tym przepisów ustawy Prawo budowlane oraz aktów wykonawczych. Ponadto decyzja nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną; nie została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie; nie była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność nie miała charakteru trwałego, w razie jej wykonania nie wywołałaby czynu zagrożonego karą oraz nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa.

Stąd też decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r. należało utrzymać w mocy.

Mając na uwadze wniesione przez G. N. oraz K. P. zażalenie z dnia 12 lipca 2016 r. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r., znak: [...], odmawiające wstrzymania wykonania, ww. decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...], GINB wyjaśnił, że zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a., na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Natomiast zgodnie z art. 159 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest ona dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. W myśl art. 159 § 2 k.p.a., na postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji, służy stronie zażalenie. A contrario, ustawodawca nie przewidział możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji. Jedyny środek zaskarżenia tego rodzaju postanowień został przewidziany w przepisie art. 142 k.p.a., zgodnie z którym postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Wprawdzie Wojewoda [...] w powyższym postanowieniu z dnia [...]lipca 2016 r., znak: [...], błędnie pouczył strony postępowania, o tym, że od ww. postanowienia przysługuje zażalenie, niemniej jednak, mając na uwadze powyższe rozważania, należy stwierdzić, że zażalenie na ww. postanowienie nie przysługuje. W związku z tym, mając na uwadze zwłaszcza treść unormowania art. 112 k.p.a., ww. zażalenie z dnia 12 lipca 2016 r. należało potraktować, jako środek zaskarżenia postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r., znak: [...], o którym mowa w art. 142 k.p.a.

Skoro kontrola decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...], nie wykazała, aby istniały podstawy do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji organu stopnia podstawowego, brak jest również podstaw uzasadniających wstrzymanie jej wykonania w trybie art. 159 § 1 k.p.a. Tym samym zaskarżenie postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r., znak: [...], nie zasługiwało na uwzględnienie.

Z tą decyzją nie zgodziły się skarżące, które pismem swego pełnomocnika r. pr. S. K. datowanym na 6 marca 2017 r. wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając ją w całości.

Zaskarżonej decyzji pełnomocnik skarżących zarzucił naruszenie art. 138 § 2 k. p. a.; art. 156 § pkt. 1 pkt 2 k. p. a. w związku z art. 35 ust. 1 pkt z ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, w związku z § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez utrzymanie w mocy decyzji o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej zatwierdzającej projekt budowlany budynku zwróconego ścianą z otworem drzwiowym w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną o numerze ewidencyjnym [...] usytuowanego w odległości 3 metrów od granicy z powyższą działką budowlaną; art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. "poprzez błędne ustalenie, iż decyzja administracyjna, której dotyczy wniosek o stwierdzenie nieważności wydana została dla budynku, zaprojektowanego w odległości 3 metrów od granicy z sąsiednią działką budowlaną i zwrócony ścianą bez otworów okiennych w stronę działką budowlaną o numerze ewidencyjnym [...] obręb [...] jednostka ewidencyjna [...] w [...], gdy w rzeczywistości budynek ten zwrócony jest w stronę powyższej granicy ścianą z otworami okiennymi".

Pełnomocnik skarżących wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji administracyjnej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów postepowania.

Uzasadniając skargę, pełnomocnik skarżących wskazał, że zatwierdzony projekt budowlany przewiduje usytuowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego ścianą zwróconą otworem drzwiowym w stronę sąsiedniej działki budowlanej o nr ewid. [...], obręb [...] w [...]. Projektowany budynek został usytuowany w odległości 3 metrów od powyższej działki budowlanej.

Zgodnie zaś z § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (dalej: "rozporządzenie z 2002 r.") budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 3 m w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.

Prezydent [...] zatwierdził projekt budowlany dla budynku, którego cała bryła usytuowana jest w odległości mniejszej niż 4 metry od granicy z sąsiednią działką budowlaną, natomiast otwór drzwiowy zwrócony w stronę sąsiedniej działki budowlanej jest oddalony od granicy, poprzez umieszczenie go we wnęce - korytarzu, cofniętym w stosunku do lica ściany elewacyjnej.

Rozwiązanie zastosowane w projekcie budowlanym stanowi w ocenie skarżących, naruszenie § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z 2002 r. Jak stwierdził pełnomocnik skarżących "w tym rozwiązaniu cała uciążliwość nowej zabudowy dla użytkowników sąsiadującej z nią działki budowlanej jest taka sama, jak w przypadku, gdyby otwór drzwiowy znajdował się w licu ściany elewacyjnej. Sytuacja ta sprowadza się bowiem do stanu, w którym projektuje się tradycyjny przedsionek, który w projekcie zatwierdzonym przedmiotową decyzją administracyjną został zmniejszony kosztem sztucznie wydzielonej wnęki w ścianie elewacyjnej".

§ 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z 2002 r. sformułowany został w sposób jednoznaczny i mowa w nim odległości budynku od granicy z sąsiednią działką budowlaną, a nie o odległości okna bądź otworu drzwiowego od tejże granicy. Innymi słowy przepis ten dzieli budynki na dwie kategorie, to jest na budynki posiadające otwory okienne lub drzwiowe zwrócone w stronę sąsiedniej działki budowlanej, które to budynki mogą być usytuowane w minimalnej odległości 4 metrów od granicy oraz budynki nieposiadające otworów okiennych lub drzwiowych, które mogą być usytuowane bliżej granicy z sąsiednią działką budowlaną, przy czym w tym drugim przypadku budynki te mogą być usytuowane w odległości minimum 3 metrów od tejże granicy.

Jak napisał pełnomocnik skarżących: "Odległość od okna została natomiast uznana za miarodajna w ocenie legalności usytuowania projektowanej zabudowy wprost w treści § 12 ust. 5 pkt 2, gdzie zgodnie z treścią tego przepisu cyt.: "Odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być mniejsza niż (...) 2) 4 m do zwróconego w stronę tej granicy otworu okiennego umieszczonego w dachu lub połaci dachowej".

W ocenie skarżących, "skoro w tekście rozporządzenia w obrębie jednego paragrafu występuje zróżnicowanie na wskazanie odległości budynku od granicy odpowiednio budynku w ust. 1 oraz odległości okna w ust. 2 pkt 2, to nie można w sposób zgodny z zasadami językowej oraz systemowej wykładni teksu prawnego twierdzić, że sformułowanie użyte w ust. 1 pkt 2 przedmiotowego § 12 rozporządzenia, gdzie wyraźnie mowa o odległości budynku od granicy, należy rozumieć jako odległość otworu okiennego wbrew literalnej treści przepisu".

Działka o nr ewid. [...] zabudowana jest budynkiem mieszkalnym oraz dwoma garażami, wobec czego odpowiada definicji działki budowlanej z art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Powołując się na wskazany w skardze wyrok WSA w Warszawie, pełnomocnik skarżącej wskazał, że wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę z naruszeniem warunków technicznych dotyczących odległości sytuowania budynków w stosunku do granicy działki sąsiedniej oznacza, że decyzja taka wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Przywołany też został wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 listopada 1997 r., sygn. akt III SA 1201/96 "W dotychczasowym orzecznictwie sądowym, a także w doktrynie przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) następuje wtedy gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. W orzecznictwie sądowym wyrażane były także poglądy, iż jako "rażącego" nie można traktować takiego rozstrzygnięcia, które wynika z odmiennej interpretacji danej normy. Rażące naruszenie prawa jest bowiem z reguły wyrazem ewidentnego i jasno uchwytnego błędu w interpretowaniu prawa. Jeżeli zaś przepis dopuszcza rozbieżną interpretację, nawet mniej lub bardziej uzasadnioną - to wybór jednej z takich interpretacji, jeżeli nawet później zostanie uznany za nieprawidłowy, nie może być oceniany jako "rażące" naruszenie prawa. Z rażącym naruszeniem prawa mamy więc do czynienia wtedy, gdy uchybienie prawu ma charakter oczywisty, jasny i bezsporny, niedopuszczający możliwości odmiennej wykładni. Wreszcie w orzecznictwie sądowym wyrażono pogląd, że o "rażącym" naruszeniu prawa można mówić jedynie wtedy, gdy stwierdzone naruszenie ma znacznie większą wagę aniżeli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej".

Jak stwierdził pełnomocnik skarżących, "należy zauważyć, że sytuowanie budynku zwróconego otworem drzwiowym w stronę sąsiedniej działki budowlanej limitowane jest między innymi uciążliwościami, jakie wywołuje komunikacja projektowanego budynku".

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wnosił o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym, z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami i powołaną podstawą prawną.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób nakazujący jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności, zaś skarga jest niezasadna.

Na podstawie prawnej, prawidłowo wskazanej w sentencji decyzji, GINB utrzymał w mocy decyzje organu I instancji. Słusznie wyjaśnił organ, że przedmiotem postepowania nadzwyczajnego, jakim jest postepowanie w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego, jest dokonanie kontroli tego orzeczenia w aspekcie przesłanek, wynikających z art. 156 § 1 k.p.a. Nie jest natomiast przedmiotem postepowania nieważnościowego badanie prawidłowości postępowania w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę; to bowiem postępowanie zostało zakończone ostatecznie.

Na wstępie należy wyjaśnić, że obie skarżące były stronami postępowania w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę, zakończonego kwestionowaną co do jej ważności decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2014 nr [...]. G. N., działająca przez pełnomocnika, odwołała się od ww. decyzji, ale pismem z dnia 29 września 2014 r. cofnęła odwołanie, na skutek czego Wojewoda [...] decyzja z dnia [...] października 2014 r. umorzył postepowanie odwoławcze. Z akt sprawy nie wynika, aby K. P. kwestionowała prawidłowość ww. decyzji Prezydenta [...] w zwykłym trybie.

Skarżąca G. N. pismem z dnia 19 lutego 2014 r., w trakcie postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę, wniosła swoje uwagi i zastrzeżenia odnośnie projektu budowlanego i Prezydent [...] odniósł się do nich w uzasadnieniu swej decyzji. Skarżąca K. P. nie skierowała do organu (a przynajmniej nie wynika to z akt sprawy) żadnych uwag i zastrzeżeń w toku postepowania o udzielenie pozwolenia na budowę.

Podnoszony w toku postępowania nadzwyczajnego zarzut skarżących naruszenia art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. świadczy o tym, że upatrują one rażącego naruszenia prawa w postaci art. 35 ust. 1 pkt 1 Pr. bud. i § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Tym rażącym naruszeniem prawa ma być zatwierdzenie projektu budowlanego "budynku zwróconego ścianą z otworem drzwiowym w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną o numerze ewidencyjnym [...] usytuowanego w odległości 3 metrów od granicy z powyższą działką budowlaną".

Zarzut ten jest niezasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyjaśnia, że naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego przez organ architektoniczno budowlany nastąpiłoby wówczas, gdyby organ ten przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego nie sprawdził:

1. zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a ponadto

2. zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi

- zaś takiego sprawdzenia – co wprost wynika z akt sprawy (w tym uzasadnienia decyzji o pozwoleniu na budowę) Prezydent [...] dokonał; co więcej – uprzednio wzywał inwestora do uzupełnienia braków.

Należy podkreślić, że słusznie uznał GINB i organ I instancji, że na podstawie akt sprawy uznać należy, że projekt budowlany nie naruszał warunków decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] września 2008 r., Nr [...]. Z ustaleń organu – potwierdzonych materiałem zgromadzonym w sprawie – wynika prawidłowość parametrów projektowanego obiektu co do rodzaju zabudowy, nieprzekraczalnej linii zabudowy, powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki budowlanej, minimalnej powierzchni terenu biologicznie czynnego, geometrii dachu oraz obsługi komunikacyjnej.

GINB wykazał też, że projekt nie narusza także wymogu w zakresie maksymalnej wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki określonej jako przedłużenie krawędzi zaobserwowanej na istniejącej zabudowie - budynku sąsiednim przy ul. [...], tj. na działce nr ewid. [...], powołując się na dane z opisu technicznego do projektu zagospodarowania terenu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wobec treści zarzutu skargi o naruszeniu przez organa w trybie nadzwyczajnym art. 35 Pr. bud., zwraca jednakże uwagę, że ani Wojewoda [...], ani GINB tego przepisu w orzekaniu nie stosowały, więc nie mogły go naruszyć. W uzasadnieniach obu decyzji jest on natomiast przywołany, co nie jest tożsame z jego zastosowaniem. Pełnomocnik skarżących nie uzasadnił jednak w skardze, na czym – jego zdaniem – polega owo naruszenie. Tym niemniej Sąd, niezwiązany treścią zarzutów i podstawami prawnym w niej wskazanymi, dokonał ww., własnej kontroli w tym zakresie.

Ponadto, w ocenie tut. Sądu prawidłowo uznał organ I i II instancji, że kontrolowana decyzja nie narusza rażąco warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, o których mowa w cyt. rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w szczególności zaś § 12 ust. 1 pkt 2 ww. tego rozporządzenia.

Jak wynika z analizy projektu zagospodarowania tereny i dokumentów, znajdujących się w aktach sprawy, istotna dla sprawy niniejszej elewacja wschodnia budynku zaprojektowana została w odległości od 3,00 m do 3,09 m od granicy z działką nr ewid. [...], natomiast otwory w tej elewacji zostały zaprojektowane w odległości ponad 4 m.

Wbrew twierdzeniom skarżących, ściana wschodnia budynku nie jest jednolita; nie została poprowadzona w linii prostej w stosunku do granicy z działką nr ewid. [...]. Budynek w części wschodniej posiada bowiem uskok (wnękę sięgającą od powierzchni gruntu do szczytu budynku), powodujący że lico ściany wschodniej wprawdzie w zasadniczym obrysie jest zbliżone do granicy na odległość 3,0 – 3,09 m., ale ściana uskoku budynku (w której znajduje się otwór drzwiowy oraz przeszklenia) jest cofnięta w kierunku zachodnim i przez to oddalona jest od ww. granicy na ponad 4 m. Rację ma więc GINB i Wojewoda [...], że ściana z otworami (a więc ściana budynku cofnięta w kierunku zachodnim, stanowiąca uskok, wnękę w stosunku do zasadniczego wschodniego obrysu budynku) znajduje się w odległości większej niż 4,00 m od granicy z ww. działką nr ewid. [...].

Powyższe oznacza, że § 12 ww. rozporządzenia w ogóle nie został naruszony; tym bardziej więc nie można zasadnie twierdzić o rażącym jego naruszeniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił ponadto pogląd, wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 26 października 2011 r. II OSK 1518/10 uznał, iż "sama niezgodność projektu budowlanego zamiennego z zapisem § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie nie uzasadnia odmowy zatwierdzenia takiego projektu, w sytuacji gdy organ nie stwierdził naruszenia innych przepisów techniczno-budowlanych. Przepis § 12 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia wykracza poza delegację ustawową ograniczając przy tym konstytucyjne prawo własności, co powoduje konieczność odmowy jego zastosowania w sytuacji gdy sposób usytuowania nieruchomości na działce nie wiąże się z konkretnym niebezpieczeństwem dla dobra chronionego prawem. W sytuacji takiej, sposób usytuowania budynku jak już wskazano powyżej ogranicza się wyłącznie do prawa sąsiedzkiego i ewentualnych oddziaływań realizowanej nieruchomości na prawa właściciela działki sąsiedniej, co z kolei jako domena prawa cywilnego może podlegać kontroli sądów powszechnych".

Słusznie też, na podstawie akt sprawy, uznały organa obu instancji, że projekt nie naruszał rażąco § 13 ww. rozporządzenia w zakresie przesłaniania obiektów budowlanych, § 20 w zakresie odległości miejsc postojowych dla samochodów, z których korzystają wyłącznie osoby niepełnosprawne, § 57 w zakresie nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, oraz § 60.

Lokalizacja zjazdu indywidualnego z drogi publicznej jest zgodna z decyzją Prezydenta [...] w tym zakresie, zaś sam projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane Osoby te złożyły wymagane prawem oświadczenia o zgodności projektu z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał też prawidłowość stanowiska GINB, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie wówczas, gdy naruszenie owo jest oczywiste obiektywnie, a za uznaniem kwalifikowanego charakteru naruszenia prawa przemawiają dodatkowo skutki ekonomiczne lub gospodarcze, jakie wadliwe orzeczenie powoduje.

Nie znajdują też potwierdzenia – po analizie akt sprawy – zarzuty skarżących w przedmiocie naruszenia przez organa art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., które to naruszenia miałyby – w ocenie pełnomocnika skarżących - mieć istotny wpływ na wynik sprawy

Art. 7 k.p.a. nakazuje organom stanie na straży praworządności w toku prowadzonego postępowania. W pełni więc w zasadę taka wpisuje się orzeczenie organu o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, która prawa nie narusza. Tym bardziej, utrzymanie w mocy decyzji odmownej przez organ II instancji jest w pełni praworządne.

Zarzut naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. "poprzez błędne ustalenie, iż decyzja administracyjna, której dotyczy wniosek o stwierdzenie nieważności wydana została dla budynku, zaprojektowanego w odległości 3 metrów od granicy z sąsiednią działką budowlaną i zwrócony ścianą bez otworów okiennych w stronę działką budowlaną o numerze ewidencyjnym [...] obręb [...] jednostka ewidencyjna [...] w [...], gdy w rzeczywistości budynek ten zwrócony jest w stronę powyższej granicy ścianą z otworami okiennymi" nie zasługuje na uwzględnienie. Pełnomocnik skarżących w ogóle zresztą nie uzasadnia tego zarzutu w skardze; nie wskazuje również, jakie znaczenie przykłada do takiego zarzutu w aspekcie treści decyzji. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika ponadto, że GINB dokonał prawidłowego opisu ściany wschodniej przedmiotowego budynku i wprost wspomina o "otworach zaprojektowanych w tej elewacji" (s. 3 decyzji). Wobec prawidłowości rozstrzygnięcia GINB i należytego ustalenia stanu faktycznego w uzasadnieniu - ewentualne omyłki w opisie inwestycji nie miałyby jednak i tak żadnego znaczenia dla treści decyzji.

Wobec braku przesłanek, określonych w art. 156 § 1pkt. 1 – 7 k.p.a., ani organ I, ani II instancji nie mogły stwierdzić nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r" nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. M. pozwolenia na budowę: budynku mieszkalnego wielorodzinnego z instalacjami wewnętrznymi (wod.-kan., c.o., gaz, elektryka, teletechnika, went. mechaniczna), instalacją zalicznikową gazu, instalacją kanalizacji sanitarnej i deszczowej, garażem podziemnym, likwidacją istniejącej studni i przyłączy wody, kanalizacji, gazu i prądu, uporządkowaniem zieleni, przebudową istniejącego zjazdu z drogi publicznej, na działkach o nr ewid. [...], obręb [...], przy ul. [...] w [...].

Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.