Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 282/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2019-10-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 153; art. 151; art. 170
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 51 ust.1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust.7; art. 50 ust.1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 77 par.1
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski Protokolant Referent Jacek Zięba po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 października 2019 r. sprawy ze skargi Wspólnoty [...] w P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy nakazania wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., znak: [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego - po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty [...] w P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] r. znak: [...] nakładającej na Wspólnotę [...] w P. obowiązek wykonania robót budowlanych polegających na rozbiórce fragmentu ogrodzenia o długości 9,30 m, zlokalizowanego w południowym narożu działki nr ewid.[...] i stanowiącego część ogrodzenia pomiędzy działkami nr ewid.[...] i [...] w P. przy ul. [...], w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem - decyzją nr [...] o warunkach zabudowy z dnia [...] r., wydaną przez Prezydenta Miasta P. oraz decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r. znak: [...] wydaną przez Starostę [...], w terminie do 30 czerwca 2013 r. - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, w związku z art. 51 ust. 7, ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity w Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm., dalej jako "prawo budowlane" lub "p.b") o odmowie nałożenia na W. P. obowiązku wykonania robót budowlanych polegających na rozbiórce fragmentu ogrodzenia o długości 9,30 m, zlokalizowanego w północnym narożu działki nr ewid.[...] i stanowiącym część ogrodzenia pomiędzy działkami nr ewid.[...] i nr ewid. [...], położonymi przy ul. [...] w P..

Rozstrzygnięcie organu zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Na podstawie protokołu oględzin z dnia 30 stycznia 2013 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. stwierdził, że przy ul. [...] w P., pomiędzy działkami nr [...] i [...] znajduje się ogrodzenie z siatki i metalowych słupków o wysokości około 1,60 m. Odległość pomiędzy tym ogrodzeniem a budynkiem przy ul. [...] wynosi około 5,33 m. Odległość pomiędzy tym ogrodzeniem a tarasem budynku przy ul. [...] wynosi około 5,30 m. Ta ostatnia odległość została pomniejszona o około 70 cm przez drewniany płot. Ogrodzenie zostało wzniesione latem 2010 r. Komendant Powiatowej Straży Pożarnej w P. decyzją z [...] r. nakazał Wspólnocie [...] zapewnić drogę pożarową umożliwiającą dojazd do budynku przy ul. [...].

Organ mając na uwadze, że Prezydent Miasta P. w decyzji o warunkach zabudowy z [...] r. nr [...], ustalając warunki zabudowy dla budynku na działkach nr [...], [...] i [...] wskazał, że należy zapewnić obsługę komunikacyjną dla budynku mieszkalnego nr [...] od ul. [...], poprzez działki nr [...] i [...], a Starosta P. decyzją o pozwoleniu na budowę z [...] r., znak: [...] zatwierdził projekt budowlany, w którym przewidziano na działkach nr [...] i [...] wjazd do istniejącego budynku mieszkalnego zlokalizowanego przy ul. [...] (działki nr [...] i [...] zostały przekształcone w działkę nr [...]) - uznał, że ogrodzenie, którego dotyczy sprawa, o długości 9,30 m, zlokalizowane bezpośrednio w południowym narożu działki nr [...], jest usytuowane niezgodnie z prawem.

W wyniku powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z [...] r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, nałożył na W. P. obowiązek wykonania do 30 czerwca 2013 r. robót budowlanych polegających na rozbiórce fragmentu ogrodzenia o długości 9,30 m, znajdującego się przy ul. [...] w P., w południowym narożu działki nr [...], stanowiącego część ogrodzenia pomiędzy działkami nr [...] oraz [...], w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

Po rozpoznaniu odwołania od powyższej decyzji, wniesionego przez Wspólnotę [...], Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i orzekł tak, jak ten organ, zmieniając jedynie termin wykonania obowiązku, a także wskazując, że ogrodzenie, które ma być rozebrane, znajduje się w północnym narożu działki nr [...].

Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu pierwszej instancji. Nadto ustalił, że ogrodzenie, którego dotyczy sprawa, zostało wzniesione już po udzieleniu przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z [...] r. pozwolenia na użytkowanie budynku przy ul. [...]. Przyjął też, że jego wzniesienie nie wymagało zgłoszenia, gdyż nie jest wyższe niż 2,20 m i w całości (w zakresie, który ma być rozebrany) znajduje się na działce nr [...], stanowiącej własność Wspólnoty [...] Niemniej uznał, że organy nadzoru budowlanego mogą zastosować w tej sprawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, gdyż ogrodzenie to "wywiera wpływ na zapewnienie budynkowi mieszkalnemu nr 3A przy ul. [...] w P. obsługi komunikacyjnej oraz drogi pożarowej".

Skargę na tę decyzję wniosła W. P.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 21 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Lu 366/16, oddalił skargę.

Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem przede wszystkim dlatego, że znajduje ona oparcie w art. 50 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, gdyż wykonano roboty budowlane, które mogą spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska. Sąd podzielił stanowisko organu administracji, że takim zagrożeniem może być spowodowany budową ogrodzenia brak obsługi komunikacyjnej budynków mieszkalnych należących do Wspólnoty [...], w szczególności brak drogi pożarowej. W związku z tym za zgodne z prawem uznał odwołanie się do decyzji o warunkach zabudowy i do decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę, w których przewidziano usytuowanie drogi pożarowej.

Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej wniesionej od tego wyroku przez Wspólnotę [...] Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 października 2017 r., sygn. akt II OSK 2604/16, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 23 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Lu 46/18 uchylił decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., stwierdzając, "(...) że nie ma znaczenia, iż ogrodzenie, którego dotyczy sprawa, jest zgodne z obowiązującym planem miejscowym. Zgodność robót budowlanych z planem miejscowym nie wyklucza bowiem możliwości uznania, że stwarzają one zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, co uzasadnia zastosowanie art. 50 ust. 1 pkt 2 obejmującego roboty budowlane zrealizowane w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska."

W związku z powyższym, Sąd nakazał, aby zgodnie z wytycznymi Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartymi w powołanym wyżej wyroku o sygn. akt II OSK 2604/16, organ zbadał, czy przestrzeń pomiędzy budynkiem przy ul. [...] ogrodzeniem, którego sprawa dotyczy spełnia wymogi drogi pożarowej określone w § 13 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych.

Sąd zaznaczył, że okoliczność ta musi być w sprawie jednoznacznie ustalona, ponieważ gdyby okazało się, że przestrzeń określona przez skarżącą jako "przejazd" spełnia parametry drogi pożarowej, to istnienie przedmiotowego ogrodzenia nie byłoby zagrożeniem dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia, a ponadto spełnione byłyby wymogi decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r., znak: [...], na którą powołały się organy administracji.

Mając na uwadze powyższe, organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] r., zlecił Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w P. przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia materiału dowodowego poprzez ustalenie aktualnego stanu faktycznego z uwzględnieniem ewentualnych zmian, jakie zaszły przy przedmiotowym obiekcie po wydaniu decyzji z dnia [...] r., znak: [...] tj. ustalenie odległości pomiędzy budynkiem przy ul. [...] przedmiotowym ogrodzeniem oraz pomiędzy tym ogrodzeniem a tarasem budynku przy ul. [...].

Oględziny dokonane przez organ I instancji wykazały, że odległość przedmiotowego ogrodzenia od narożnika budynku usytuowanego przy ul. [...] w P. wynosi 5,30 m a od rury spustowej zamontowanej przy tym narożniku wynosi 5,14 m, zaś odległość spornego ogrodzenia od tarasu tego budynku wynosi 5,18 m. Przy budynku [...] znajduje się drewniany płotek o wysokości 0,92 cm.

Ostatecznie, organ uznał, że szerokość "przejazdu" jest większa niż 4,0 m, czyli spełnione są parametry drogi pożarowej, co wskazuje, na to, że istnienie przedmiotowego ogrodzenia nie stanowi zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia i spełnia wymogi decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r., znak: [...]

Organ ubocznie podniósł także, że organ I instancji omyłkowo usytuował przedmiotowy fragment ogrodzenia w południowym narożu działki nr ewid.[...], podczas gdy materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji, jak też oględziny dokonane przez organ odwoławczy w dniu 1 lutego 2016 r., wskazują na lokalizację spornego fragmentu ogrodzenia w północnym narożu tej działki.

Biorąc pod uwagę te ustalenia, organ odmówił rozbiórki fragmentu ogrodzenia o długości 9,30 m, zlokalizowanego w północnym narożu działki nr ewid.[...] i stanowiącym część ogrodzenia pomiędzy działkami nr ewid.[...] i nr ewid. [...], położonymi przy ul. [...] w P..

Na powyższe rozstrzygnięcie Wspólnota [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę, w której zarzuciła naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprawidłowe rozpatrzenie materiału dowodowego zebranego w sprawie z uwagi na brak ustalenia, czy droga, poza szerokością drogi jezdnej, spełnia pozostałe przesłanki do uznania jej za drogę pożarową zgodnie z regulacjami rozporządzenia MSWiA w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę z dnia 24 lipca 2009 r.

Ponadto, skarżąca podniosła, że organ dopuścił się naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak wskazania dowodów na podstawie których ustalił, że droga spełnia wszystkie wymogi powołanego wyżej rozporządzenia. Dodatkowym zarzutem skarżącej było wskazanie, że organ nie ustalił, poza szerokością drogi, czy zgodnie ze wspomnianym rozporządzeniem, nachylenie podłużne drogi nie przekracza 5%, bowiem w spornym miejscu gdzie usytuowane jest ogrodzenie - według skarżącej znajduje się wzniesienie, które może przekraczać tę wartość.

Poza tym skarżąca wskazała na naruszenie § 13 ust. 3 rozporządzenia poprzez brak utwardzenia nawierzchni przejazdu, który umożliwiałby przejazd pojazdów o nacisku osi na nawierzchnię jezdni co najmniej 50 kN.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy podnieść, że sprawa, której dotyczy niniejsze postępowanie, była już przedmiotem kontroli i oceny sądowej dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oraz Naczelny Sąd Administracyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 21 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Lu 366/16 oddalił skargę Wspólnoty [...] w P. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych. Na skutek skargi kasacyjnej od tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 października 2017 r., sygn. akt II OSK 2604/16 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie. W wyniku ponownej kontroli decyzji Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 23 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Lu 46/18 uchylił zaskarżoną decyzję.

Zaskarżona w niniejszym postępowaniu decyzja L. Wojewódzkiego

Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. uchylająca decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. i orzekająca o odmowie nałożenia na Wspólnotę [...] w P. obowiązku wykonania robót budowlanych polegających na rozbiórce fragmentu ogrodzenia o długości 9,30 m, zlokalizowanego w północnym narożu działki nr [...] i stanowiącym część ogrodzenia pomiędzy działkami nr ewid.[...] i nr ewid. [...], położonymi przy ul. [...] w P., została podjęta w rezultacie uprzednio dokonanej przez sądy administracyjne oceny prawnej.

Z tego względu kontrola sądowa w niniejszej sprawie uwzględnia przesłanki określone w art. 153 i art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.").

Art. 153 p.p.s.a. wyraża zasadę związania sądu oraz organu, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia, oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu sądu. Ocena prawna, o której stanowi ten przepis, może dotyczyć zarówno samej wykładni prawa, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. Z kolei art. 190 p.p.s.a. stanowi, że sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie oceną prawną, o której mowa w art. 153 i w art. 190 p.p.s.a., oznacza, że takie orzeczenia mają podstawowe znaczenie dla prowadzonych po jego wydaniu postępowań administracyjnych i sądowoadministracyjnych, dotyczących powiązanych przedmiotowo spraw.

Zarówno organ administracji, jak i sąd administracyjny, rozpatrując sprawę ponownie, nie mogą więc formułować nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku sądu i mają obowiązek zastosowania tego poglądu w pełnym zakresie. Ocena prawna sądu traci moc wiążącą jedynie w przypadku zmiany prawa, czyniącej pogląd sądu nieaktualnym, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy (ale tylko zaistniałych po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów i dowodów) oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną (por. wyroki NSA z 26 marca 2013 r., I OSK 2468/12 oraz z 10 stycznia 2012 r., II FSK 1328/10, dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy brak jest przesłanek do odstąpienia od oceny prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 października 2017 r., sygn. akt II OSK 2604/16.

W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny uznał na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, że w sprawie nie zostało uwzględnione, że pomiędzy budynkiem przy ul. [...] i ogrodzeniem, którego dotyczy sprawa, istnieje przejazd który spełnia wymogi drogi pożarowej określone w § 13 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (Dz.U. nr 124, poz. 1030 - dalej jako "rozporządzenie"). Co więcej, Sąd odwoławczy w sposób nie budzący żadnych wątpliwości stwierdził, że "wskazana okoliczność ma przy tym istotne znaczenie ponieważ, gdyby się okazało, że przejazd ten spełnia parametry drogi pożarowej, to odpadłby zasadniczy argument, że roboty budowlane polegające na postawieniu ogrodzenia spowodowały zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Ponadto, gdyby się okazało, że przejazd ten spełnia parametry drogi pożarowej, to spełnione byłyby też wymogi decyzji o pozwoleniu na budowę, na którą powołał się organ administracji".

Jak podkreślił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 23 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Lu 46/18, organ odwoławczy ponownie rozpatrując sprawę powinien ustalić parametry przestrzeni istniejącej pomiędzy budynkiem przy ul. [...] ogrodzeniem, którego sprawa dotyczy i ocenić czy spełnia ona parametry drogi pożarowej określone w § 13 powołanego wyżej rozporządzenia. Spełnienie bowiem tego warunku, jak wskazał NSA będzie skutkowało niezasadnością zarzutu, że roboty budowlane polegające na postawieniu ogrodzenia spowodowały zagrożenie ludzi lub mienia.

Powyższa ocena prawna pozwala na stwierdzenie, że w jej świetle za niezasadne należy uznać zarówno podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego i niepodjęcie wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy jak i zarzut błędów w ustaleniach faktycznych.

Jak wynika z akt administracyjnych sprawy (k. 38 akt adm. II instancji) postanowieniem z dnia 9 stycznia 2019 r. organ odwoławczy zlecił Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w P. przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia materiału dowodowego poprzez ustalenie aktualnego stanu faktycznego z uwzględnieniem ewentualnych zmian, jakie zaszły przy przedmiotowym obiekcie po wydaniu decyzji z dnia [...] r., znak: [...] tj. ustalenie odległości pomiędzy budynkiem przy ul. [...] przedmiotowym ogrodzeniem oraz pomiędzy tym ogrodzeniem a tarasem budynku przy ul. [...].

Oględziny dokonane w dniu 31 stycznia 2019 r. (k. 46 akt adm. II inst.) przez organ I instancji wykazały, że odległość przedmiotowego ogrodzenia od narożnika budynku usytuowanego przy ul. [...] w P. wynosi 5,30 m a od rury spustowej zamontowanej przy tym narożniku wynosi 5,14 m, zaś odległość spornego ogrodzenia od tarasu tego budynku wynosi 5,18 m.

Mając na uwadze, że zgodnie z § 13 ust. 1 ww. rozporządzenia minimalna szerokość drogi pożarowej powinna wynosić co najmniej 4,0 m, a jej nachylenie podłużne nie może przekraczać 5% stwierdzić należy, że przy budowie spornego ogrodzenia zostały zachowane odległości, pozwalające na usytuowanie drogi pożarowej zgodne z powyższymi parametrami rozporządzenia.

Podkreślenia bowiem wymaga, że Wspólnota [...] w P. została zobowiązana decyzją Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w P. z dnia [...] r., znak: [...] do zapewnienia drogi pożarowej do budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w P.. Organ nadzoru budowlanego badał zatem, w niniejszej sprawie czy przestrzeń pomiędzy budynkiem przy ul. [...] ogrodzeniem będącym przedmiotem tego postępowania, spełnia wymogi drogi pożarowej w zakresie jej szerokości, a więc czy można w tej przestrzeni zbudować drogę pożarową spełniającą wymogi § 13 ust. 1 rozporządzenia bez koniecznej rozbiórki spornego ogrodzenia.

Tym samym należy stwierdzić, że organ wziął pod uwagę wskazania, jakie zostały nałożone w rozpatrywanej sprawie w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz następnie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie i przeprowadził według nich postępowanie.

W ocenie Sądu, skoro szerokość spornego obszaru ("przejazdu") jest większa niż 4,0 m, a zatem spełnione są parametry drogi pożarowej, to organ słusznie uznał, że istnienie przedmiotowego ogrodzenia nie stanowi zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia i spełnia wymogi decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r., znak: [...] W konsekwencji prowadzi to do stwierdzenia, że organ zasadnie orzekł o odmowie nałożenia na W. P. obowiązku rozbiórki wskazanego fragmentu ogrodzenia. Samo postawienie ogrodzenia nie wyklucza bowiem zachowania odległości wskazanych w ww. rozporządzeniu. W niniejszym postępowaniu przedmiotem oceny nie jest to, czy faktycznie w terenie istnieje droga o cechach, które mogłaby prowadzić do uznania jej za drogę pożarową w rozumieniu przepisów rozporządzenia, ale o to czy w związku z wykonaniem spornego ogrodzenia poza ogrodzeniem pozostaje obszar, na którym potencjalnie mogłaby zostać urządzona droga pożarowa spełniająca parametry drogi pożarowej. Z akt sprawy wynika, że niewątpliwie taki obszar pozostał zachowany, co stanowi wypełnienie dyspozycji obowiązujących regulacji prawnych.

Odnosząc się do zarzutów strony skarżącej dotyczącej możliwości przekroczenia 5% nachylenia podłużonego terenu pozostawionego poza ogrodzeniem oraz braku utwardzenia nawierzchni tego obszaru stwierdzić należy, że obie te okoliczności pozostają bez wpływu na oceną prawidłowości wydanych w sprawie rozstrzygnięć.

Tytułem wstępu należy zauważyć, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci protokołów kontroli i dokumentacji fotograficznej w powiązaniu z faktem, że przedmiotowy obszar pozostawiony poza ogrodzeniem bezpośrednio przylega do dotychczas użytkowanej drogi, pozwala na stwierdzenie, że teren jest terenem płaskim i nie występują na nim nachylenia, o których mowa w § 13 ust. 1 rozporządzenia. W kwestii zarzutu dotyczącego braku utwardzenia nawierzchni potencjalnej drogi pożarowej zauważyć natomiast należy, że przepisy § 13 ust. 2 i 3 rozporządzenia nie stanowią wprost o konieczności utwardzenia nawierzchni drogi pożarowej, ale o takim jej urządzeniu, które będzie spełniało wymienione w tych normach warunki dotyczące możliwości przejazdu pojazdów o określonych stopniach nacisku osi pojazdu na jezdnię.

Przede wszystkim zarzuty te należy uznać za pozostające bez znaczenia dla wyniku sprawy z uwagi na istotę postępowania, jakie w przedmiocie wzniesienia przedmiotowego ogrodzenia prowadziły organy nadzoru budowalnego.

Prowadzone przez organy postępowanie było tzw. postępowaniem naprawczym z art. 50-51 prawa budowalnego, a jego celem pozostawało ustalenie, czy wzniesione przez inwestora ogrodzenie pobudowane zostało w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 p.b., tj. w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska.

Obowiązkiem organów nie zostawało zatem badanie, czy skarżąca faktycznie posiada już drogę o cecha i parametrach, które pozwalają na uznanie jej za drogę pożarową w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, ale ustalenie czy fakt pobudowania przez inwestora przedmiotowego ogrodzenia wyklucza urządzenie takiej drogi.

W tym kontekście organ odwoławczy ostatecznie trafnie zaś uznał, że wzniesienie przez inwestora przedmiotowego ogrodzenia nie wyklucza urządzenia drogi pożarowej, z tej podstawowej przyczyny, że poza ogrodzeniem nadal pozostaje teren, na którym możliwe jest urządzenie takiej drogi.

W orzecznictwie sądów administracyjnych za utrwalony należy uznać pogląd, że do robót budowlanych i obiektów budowlanych, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę i nie są objęte obowiązkiem zgłoszenia, mogą być stosowane przepisy art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine prawa budowlanego, a także art. 51 ust. 7 tej ustawy, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine (zob. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 października 2016 r., sygn. akt II OPS 1/16, Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach).

Zgodnie z art. 51 ust. 1 p.b. nałożenie na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych możliwe jest tylko wtedy, gdy roboty budowalne zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 p.b.

Przedmiotowe ogrodzenie pobudowane zostało w ramach prac nie związanych z inwestycją realizowaną w oparciu o wydane warunki zabudowy z dnia 31 grudnia 2007 r. i pozwolenie na budowę z dnia 16 maja 2008 r., które dotyczyły budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego w P., przy ul. [...]. W sytuacji, gdy na wykonanie ogrodzenia nie było także wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę lub dokonanie zgłoszenia przedmiotowych prac nie można było kwalifikować jako wykonanych w sposób określony art. 50 ust. 1 pkt 1, pkt 3 i pkt 4 zdanie pierwsze i drugie prawa budowlanego.

Roboty związane z wykonaniem ogrodzenia nie naruszały przepisów, w tym warunków technicznych, co oznaczało, że w sprawie nie mógł znaleźć zastosowania także art. 50 ust. 1 pkt 4 in fine p.b.

W takiej sytuacji nałożenie na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych dotyczących przedmiotowego ogrodzenia byłoby możliwe jedynie wtedy, gdyby prace te wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 p.b.

Na okoliczność tą zwrócił uwagę także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 października 2017 r., sygn. akt II OSK 2604/16, wskazując, że zgodność robót budowlanych z planem miejscowym nie wyklucza możliwości uznania, że stwarzają one zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, co uzasadnia stosowanie art. 50 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego oraz, że podstawą działania organów nadzoru budowlanego w rozpoznawanej sprawie jest art. 50 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.

W tej sytuacji wydanie przez organy nadzoru budowlanego decyzji o nałożeniu na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych byłoby możliwe tylko wtedy, gdy istotnie roboty związane ze wzniesieniem przedmiotowego ogrodzenia spowodowały zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska.

W realiach przedmiotowej sprawy zagrożenie to miałoby się wyrażać w braku możliwości uzyskania przez skarżącego dojazdu pożarowego do budynku przy ul. [...].

W sytuacji, gdy przedmiotowe ogrodzenie zostało posadowione w taki sposób, że poza zasięgiem ogrodzenia nadal pozostał obszar o szerokości wystarczającej do urządzenia drogi pożarowej w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, przy czym obszar ten jest obszarem płaskim, nie odznaczającym się jakimikolwiek nachyleniami uniemożliwiającymi urządzenie drogi pożarowej, nie sposób jest uznać, że fakt pobudowania przedmiotowego ogrodzenia spowodował zagrożenie, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego.

W taki też sposób ocenił tą kwestię Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzając, że gdyby się okazało, że przejazd ten spełnia parametry drogi pożarowej, to odpadłby zasadniczy argument, że roboty budowlane polegające na postawieniu ogrodzenia spowodowały zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia.

W takiej sytuacji istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy nie ma to, czy przedmiotowy obszar jest obszarem utwardzonym, czy też nie.

Z istoty postępowania naprawczego prowadzonego w oparciu o art. 50 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego wynika bowiem, że obowiązkiem organów nie pozostawało badanie, czy skarżący faktycznie posiada już drogę o cechach i parametrach drogi pożarowej, ale ustalenie czy fakt pobudowania przez inwestora przedmiotowego ogrodzenia wyklucza urządzenie takiej drogi.

Innymi słowy w niniejszym postępowaniu przedmiotem oceny nie było to, czy faktycznie w terenie istnieje droga o cechach, które mogłaby prowadzić do uznania jej za drogę pożarową w rozumieniu przepisów rozporządzenia, ale o to czy w związku z wykonaniem spornego ogrodzenia poza ogrodzeniem pozostaje obszar, na którym potencjalnie mogłaby zostać urządzona droga pożarowa spełniająca parametry drogi pożarowej. Z akt sprawy wynika, że niewątpliwie taki obszar pozostał zachowany, co stanowi wypełnienie dyspozycji obowiązujących regulacji prawnych.

Analogicznie należy także ocenić zarzut skarżącego dotyczący tego, że nie jest on właścicielem fragmentu nieruchomości po której przebiegałaby nowa droga pożarowa. Okoliczność ta nie wyklucza bowiem możliwości urządzenia drogi pożarowej również na takim terenie. Po pierwsze nie jest wiadomym czy właściciel tego terenu w ogóle odmówi swej zgody na urządzenie na nim drogi pożarowej dla sąsiedniej nieruchomości, przy czym sposób posadowienia przedmiotowego ogrodzenia, w którym teren ten pozostawiono faktycznie poza zasięgiem ogrodzenia, może sugerować, że w istocie teren ten został pozostawiony do wykorzystania również przez skarżącego. Po drugie i co istotniejsze, nawet brak takiej zgody nie uniemożliwiałby urządzenia tam drogi albowiem w takiej sytuacji istniałaby możliwość zwrócenia się do sądu powszechnego z wnioskiem o ustanowienie służebności drogi koniecznej. Pamiętać należy bowiem, że brak dostępu do drogi publicznej, o którym mowa w art. 145 § 1 kodeksu cywilnego to nie brak jakiegokolwiek dostępu do drogi publicznej, ale brak odpowiedniego dostępu do drogi publicznej.

W sytuacji, gdy w związku z wykonaniem spornego ogrodzenia poza ogrodzeniem pozostał obszar, na którym potencjalnie mogłaby zostać urządzona droga pożarowa spełniająca parametry drogi pożarowej uznać należy także, spełnione zostały także wymogi decyzji o pozwoleniu na budowę, na co zwracał uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 października 2017 r.

W kwestii tej należy natomiast po raz kolejny zwrócić uwagę na to, że sporne ogrodzenie nie zostało pobudowane w ramach prac związanych z inwestycją realizowaną w oparciu o wydane warunki zabudowy z dnia 31 grudnia 2007 r. i pozwolenie na budowę z dnia 16 maja 2008 r., które dotyczyły budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego w P., przy ul. [...]. Przeciwnie ogrodzenie to zostało wzniesione już po zakończeniu tych prac i uzyskaniu przez inwestora decyzji z dnia [...] r. o pozwoleniu na użytkowanie budynku mieszkalnego.

Co istotne podkreślić należy także, że zawarte w wydanych warunkach zabudowy i pozwoleniu na budowę adnotacje o konieczności zapewnienia obsługi komunikacyjnej i zapewniania wjazdu dla budynku mieszkalnego przy ul. [...] przez działki nr [...] i [...] (obecnie działka nr [...]), nie rodzą po stronie skarżącego jakiegokolwiek uprawnień skutecznych poza inwestycją, która była realizowana na podstawie tych decyzji, w tym w szczególności nie rodzą one po stronie skarżącego jakichkolwiek uprawnień o charakterze prawnorzeczowym.

W przypadku decyzji o warunkach zabudowy ocena taka znajduje potwierdzenie w treści art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz.U. z 2018 r., poz. 1945 ze zm.), który stanowi, że decyzja o warunkach zabudowy nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Informację tej treści zamieszcza się w decyzji. W tym zakresie taki sam charakter i znaczenie ma również decyzja o pozwoleniu na budowę.

W zakończeniu zauważyć należy także, że fakt wydania w dniu [...] r. pozwolenie na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy [...] uniemożliwia również badanie zgodności późniejszej, nowej inwestycji polegającej na budowie ogrodzenia, z wydanymi wcześniej warunkami zabudowy i pozwoleniem na budowę. Podkreślić należy też, że inwestycja w postaci budowy spornego ogrodzenia zrealizowana została przez inny podmiot i w innym czasie niż inwestycja objęte przywoływanymi wyżej pozwoleniem na budowę i warunkami zabudowy.

Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.