Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 485/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-02-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 229, art. 233, art. 136 ust 3 i art 137
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Anna Lech, Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek, Sędzia del. NSA Teresa Rutkowska (spr.), Protokolant asystent sędziego Marcin Rączka, po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 grudnia 2009 r. sygn. akt IV SA/Po 760/09 w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 29 grudnia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lipca 2009 r. (znak [...]) w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku, Sąd I instancji przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Wnioskiem z [...] kwietnia 1997 roku A. W. wystąpił o zwrot nieruchomości położonych w P. przy ul. [...] i ul. [...] oznaczonych w ewidencji gruntów: obręb Ż., arkusz mapy [...], działka [...] o powierzchni 1.6996 ha oraz działka [...] o pow. 1.2335 ha.

Starosta P. decyzją z dnia [...] lutego 2009 roku, działając na podstawie art. 104 § 2 k.p.a. oraz art. 136 ust. 3, art. 137 ust. 1, art. 138 ust. 2, art. 139, art. 140 ust. 1-4, art. 141 ust. 2 i 4 w zw. z art. 216 ust. 1, art. 217 ust. 2, art. 142, art. 227 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 roku Nr 261, poz. 2603 ze zm. – dalej ustawa o gospodarce nieruchomościami) orzekł o zwrocie na rzecz A. W. nieruchomości położonej w P. przy ul. [...] oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb Ż., arkusz mapy [...], działka [...] o powierzchni 1.6996 ha oraz o zobowiązaniu wnioskodawcy do zwrotu na rzecz Miasta P. kwoty [...] zł.

W uzasadnieniu decyzji Starosta P. stwierdził, iż działka [...] (dawniej [...]) stanowiąca własność A. W., nabyta została przez Skarb Państwa na wniosek właściciela w trybie art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1961r. Nr 18 poz. 94 ze zm. – dalej ustawa) w związku z wywłaszczeniem dawnej działki nr [...] na podstawie art. 6 ustawy pod realizację inwestycji "[...]". Cel ten został zrealizowany dopiero po 12 latach od dnia wywłaszczenia. Została zatem spełniona przesłanka zbędności w stosunku do dawnej działki nr [...] i podlegałaby ona zwrotowi. Stąd działka nr [...] zbyta w trybie art. 5 ust. 3 ustawy podlega również zwrotowi. W stosunku do tej działki spełnione zostały również spełnione obie przesłanki zbędności określone w art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, bowiem w terminach przewidzianych w tym przepisie nie rozpoczęto prac związanych z realizacją celu na który została nabyta (poszerzenie ulicy). Stwierdzono, że działka stanowi grunt niezagospodarowany, porośnięty różnorodną roślinnością, rozmieszczoną spontanicznie, z dostępem do drogi publicznej.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyło Miasto P. zarzucając decyzji naruszenie art. 7 i art. 77 §1 k.p.a. oraz art. 140 ust. 2 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu odwołania podano m.in., że organ nie dokonał niezbędnych ustaleń faktycznych w zakresie sposobu zagospodarowania nieruchomości w okresie pierwszych dziesięciu lat od jej przejęcia oraz czy w przeszłości, tj. w terminie 10 lat od dnia dokonania wywłaszczenia, nieruchomość nie była w jakikolwiek sposób wykorzystywana zgodnie z celem wywłaszczenia.

Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...] lipca 2009 roku uchylił w całości zaskarżoną decyzję i w tym zakresie orzekł o odmowie zwrotu na rzecz A. W. nieruchomości położonej P. przy ul. [...] oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb Ż., arkusz mapy [...], działka [...] o powierzchni 1.6996 ha. Organ odwoławczy w uzasadnieniu wskazał, że jedyną dopuszczalną drogą realizacji roszczenia o zwrot nieruchomości przejętej w trybie art. 5 ust. 3 ustawy jest ustalenie, czy został zrealizowany cel na jaki została wywłaszczona działka nr [...], której to wywłaszczenie stanowiło podstawę do żądania przez właściciela, wywłaszczenia pozostałej części jego gospodarstwa, stanowiącego w chwili obecnej przedmiot wniosku. Zatem ewentualny zwrot przedmiotowej nieruchomości mógł nastąpić zdaniem organu odwoławczego jedynie w przypadku, gdy zostanie stwierdzone, że na działce nr [...] nie został zrealizowany cel oznaczony w akcie notarialnym, którym zbyto na rzecz Skarbu Państwa tę nieruchomość, a którym była budowa osiedla mieszkaniowego "[...]" w związku z decyzją o zatwierdzeniu planu realizacyjnego inwestycji "[...]". Z uwagi na powyższe stwierdzając, iż udowodniony został fakt zrealizowania celu wywłaszczenia na dawnej działce nr [...] w terminie określonym w art. 137 ust. 1 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami Wojewoda Wielkopolski odmówił zwrotu działki nr 5/6. Organ odwoławczy wskazał również że, gdyby Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w P. nie zrealizowała celu, na który działka nr [...] została nabyta od A. W. na podstawie art. 6 ustawy, działka nr [...] nie podlegałyby zwrotowi w związku z ustanowieniem na działce nr [...] prawa użytkowania wieczystego i ujawnieniem tego prawa w księdze wieczystej przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, co stanowi powstanie negatywnej przesłanki zwrotu nieruchomości, o której mowa w art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Skargę na powyższą decyzję wniósł A. W. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie prawa, w szczególności art. 136 ust. 3 i art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez uznanie, że został zrealizowany cel, na jaki wywłaszczona została działka nr [...] i brak jest podstaw do uznania, że co do tej działki spełnione zostały przesłanki do jej zwrotu. W uzasadnieniu skargi stwierdzono, iż w przedmiotowej sprawie kluczowe znaczenie miało rozstrzygnięcie, czy na działce nr [...], wywłaszczonej w trybie art. 6 ustawy (umowa sprzedaży z dnia [...].10.1983 r.), zrealizowany został cel wywłaszczenia (realizacja inwestycji "[...]"). W toku postępowania administracyjnego ustalono, że Osiedle [...], którego część posadowiona jest na dawnej działce nr [...], powstawało w latach 1983 - 1998. Realizacja inwestycji podzielona była na trzy etapy (jednostki). Jednostka, w ramach której prowadzono inwestycje na dawnej działce nr [...], realizowana była w latach 1995 - 1998. Należało zatem, zdaniem skarżącego, uznać, że nawet jeżeli przed upływem 7 lat, od dnia nabycia działki nr [...] przez Skarb Państwa rozpoczęto prace związane z realizacją celu wywłaszczenia, to z całą pewnością cel ten został zrealizowany po upływie 10 lat od tego dnia (obiekt odebrano i przekazano do użytku protokołem z dnia [...] czerwca 1997r.). W skardze podkreślono również, że art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami zawiera jedyną przesłankę ubiegania się o zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Tą przesłanką jest zbędność (zdefiniowana w art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami) nieruchomości na cel wywłaszczenia. W ocenie skarżącego, z materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego wynikało jednoznacznie, że dawna działka nr [...] jest zbędna na cel, na jaki została wywłaszczona. Stanowisko Wojewody Wielkopolskiego w tym zakresie było niezrozumiałe i nie znajdowało oparcia w materiale dowodowym. Odnosząc się do części uzasadnienia decyzji organu odwoławczego, w którym Wojewoda Wielkopolski stwierdził, że nawet gdyby przyjąć, że cel wywłaszczenia działki nr [...] nie został zrealizowany to ta działka nie podlegałaby zwrotowi w związku z faktem, że na tej działce ustanowione zostało prawo użytkowania wieczystego przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, skarżący zarzucił, że organ odwoławczy nie wskazuje, kiedy owo prawo użytkowania wieczystego zostało ustanowione. W aktach sprawy brak jest również dokumentów, z których wynikałoby, że miało to miejsce przed dniem 1 stycznia 1998r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 29 grudnia 2009 roku oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji, podkreślił na wstępie, że z uwagi na tryb wywłaszczenia działki nr [...], możliwość jej zwrotu jest zawężona do sytuacji, w której wystąpiłyby przesłanki zwrotu dla dawnej działki nr [...], w związku z którą na wniosek skarżącego wywłaszczono przedmiotową nieruchomość w trybie art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości ( Dz. U. z 1961r. Nr 18, poz.94 ze zm.) Sąd wskazał, że przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami przewidują możliwość zwrotu wywłaszczonej nieruchomości pod warunkiem łącznego spełnienia wszystkich zawartych w niej przesłanek zawartych. Jedną z nich jest przesłanka negatywna zawarta w art. 229 powoływanej ustawy, zgodnie z którym roszczenie o zwrot nieruchomości, nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. Zaistnienie tejże przesłanki zakwestionowano w skardze, gdzie pełnomocnik skarżącego podniósł, że organ odwoławczy nie wskazał, kiedy owo prawo użytkowania wieczystego zostało ustanowione. Skarżący zarzucił również, że w aktach sprawy brak jest dokumentów, z których wynikałoby, że miało to miejsce przed dniem 1 stycznia 1998 roku. Zdaniem sądu I instancji, nie znajduje to jednak potwierdzenia w aktach sprawy. W aktach tych znajduje się bowiem wskazana w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewody decyzja Zarządu Miasta P. z [...] września 1993 roku (k. 350-358 akt adm.), w której organ ten orzekł o odstąpieniu w użytkowanie wieczyste na okres 99 lat działki odpowiadające dawnej działce nr [...]. Na powyższą decyzję – jak wskazał Sąd meriti – powołał się organ odwoławczy w uzasadnieniu swej decyzji, wskazując jednocześnie na ujawnienie tego prawa w księdze wieczystej przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami. Powyższa okoliczność – zdaniem Sądu I instancji – znajduje potwierdzenie w znajdującym się w aktach sprawy (k. 367 akt adm.) zawiadomieniu Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] października 1993r. Kw nr [...] L. dz. Nr [...], z którego wynika, że prawo wieczystego użytkowania ustanowione na działce nr [...] (wcześniej działka nr [...] – vide mapa stanu prawnego k. 397 akt adm.) zostało ujawnione w księgach wieczystych dotyczących tej nieruchomości.

Tym samym, zdaniem Sądu meriti, skoro z niewadliwych ustaleń postępowania administracyjnego wynika, że na nieruchomości w związku z którą na wniosek skarżącego w trybie art. 5 ust. 3 ustawy wywłaszczono nieruchomość objętą zakresem niniejszego postępowania, ustanowione zostało prawo użytkowania wieczystego na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w P., a następnie w dniu [...] października 1993 roku ujawniono je w księdze wieczystej, to zostały spełnione przesłanki z art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Prawo użytkowania dla osoby trzeciej ustanowiono przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, a nadto prawo to ujawniono w księdze wieczystej.

Ponadto Sąd I instancji zwrócił uwagę na fakt, iż jak wynika z akt sprawy (k. 60) na nieruchomości objętej zakresem niniejszego postępowania, ustanowione zostało prawo użytkowania wieczystego na rzecz Spółdzielni [...] im. [...] w P., a następnie w dniu [...] września 1992 roku ujawniono je w księdze wieczystej. Oznaczało to, zdaniem sądu, że również w stosunku do przedmiotowej nieruchomości zostały spełnione przesłanki z art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Reasumując Sąd meriti, stwierdził, że ustalenie tych okoliczności pozwoliło na odstąpienie od badania czy spełnione zostały przesłanki z art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Sąd wskazał przy tym na szereg orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego, w których sąd ten zajmował podobne stanowisko wskazując, że sam fakt utraty władania nieruchomością przez Skarb Państwa stanowi negatywną przesłankę dla orzeczenia o jej zwrocie. Stąd też okoliczność, czy nieruchomość jest wykorzystana zgodnie z celem, na jaki została wywłaszczona, czy też wykorzystano ją na inny cel bądź w ogóle nie wykorzystano, nie mogą mieć w takim wypadku znaczenia dla wyniku sprawy. Nie ma przy tym znaczenia – jak podkreślił Sąd meriti – czy konsekwencją zastosowania art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami winno być umorzenie postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem o zwrot nieruchomości, czy odmowa jej zwrotu. Wskazał, że w tym zakresie poglądy orzecznictwa i doktryny są podzielone, przy całkowitej jednak zgodzie co do tego, że wyłączenie w art. 229 roszczenia o zwrot nieruchomości stanowi samodzielną, negatywną przesłankę zwrotu, wykluczającą badanie merytorycznych uwarunkowań i przesłanek określonych w art. 136 i art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę kasacyjną złożył A. W., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając wyrokowi naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, co dotyczy art. 229 w zw. z art. 136 ust. 3 i art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez uznanie, że ustalenie faktu ustanowienia na wywłaszczonej nieruchomości prawa użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i ujawnienie tego prawa w księdze wieczystej przed dniem wejścia w życie ustawy skutkuje odstąpieniem od badania, czy nieruchomość ta stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu zgodnie z art. 136 ust. 3 i art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a w konsekwencji przyjęcie, że brak jest podstaw do uznania, że co do działki nr [...] spełnione zostały przesłanki zwrotu.

Wskazując na powyższe pełnomocnik A. W. wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku w całości (uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi w trybie art. 188 ustawy p.p.s.a.), ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor powtórzył w zasadzie tezy uzasadnienia zaprezentowane na etapie skargi do Sądu I instancji, wskazując, iż nie zgadza się ze stanowiskiem, zgodnie z którym ustalenie faktu ustanowienia na wywłaszczonej nieruchomości prawa użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i ujawnienie tego prawa w księdze wieczystej przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami skutkuje odstąpieniem od badania, czy nieruchomość ta stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) [dalej p.p.s.a.] skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1/ naruszeniu prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2/ naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej wskazanymi przez stronę.

Ponieważ w rozpoznawanej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania, sprawa mogła być rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny wyłącznie w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.

W niniejszej sprawie skarżący kasacyjnie zarzucił wyrokowi Sądu I instancji naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 229 w zw. z art. 136 ust. 3 i art. 137 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

Błędna wykładnia to mylne zrozumienie treści przepisu , natomiast naruszenie prawa przez niewłaściwe zastosowanie to tzw. błąd subsumcji, czyli wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. W rozpatrywanej sprawie pełnomocnik skarżącego kasacyjnie nie wyjaśnił na czym, w jego ocenie, polegało błędne zrozumienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny treści wskazanych przepisów ustawy ani nie wskazał jak powinna wyglądać ich prawidłowa wykładnia. Zakwestionował jedynie wynik rozumowania Sądu I instancji, że ustalenie faktu ustanowienia na wywłaszczonej nieruchomości prawa użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i ujawnienia tego prawa w księdze wieczystej przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami powoduje, że nie ma już potrzeby badania, czy nieruchomość ta stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. W jego ocenie badanie przesłanej zwrotu nieruchomości również w takim przypadku powinno być przeprowadzone.

Odnosząc się w granicach skargi kasacyjnej do tak sformułowanego zarzutu należy stwierdzić, że nie jest on zasadny.

Przepis art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( tekst jednolity Dz.U. Nr 261, poz. 2603 ) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji stanowi, że roszczenie, o którym mowa w art. 136 ust. 3 , nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej.

Treść art. 229 jednoznacznie wskazuje, na brak możliwości realizacji roszczenia poprzedniego właściciela nieruchomości, jeżeli przed 1 stycznia 1998 r. rozporządzono wywłaszczoną nieruchomością w sposób określony w tym przepisie i fakt ten został ujawniony w księdze wieczystej. Stanowisko takie jest ugruntowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i skład rozpoznający niniejszą skargę kasacyjną również pogląd ten podziela.

Wskazać w tym zakresie należy m.in. na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 30 stycznia 2007 r. sygn. I OSK 386/06 ( LEX nr 290617), z dnia 27 lutego 2007 r. sygn. I OSK 544/06 (LEX nr 32099), z dnia 15 maja 2009 r. sygn. I OSK 722/08 (Wspólnota 2009/30/27) , z dnia 28 lipca 2009 r. sygn. I OSK 648/08 ( LEX nr 552324), z dnia 20 sierpnia 2008 r. sygn. I OSK 1179/07 ( LEX nr 496210), z dnia 13 czerwca 2008 r. I OSK 949/07 (LEX 496171), a także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 grudnia 2008 r. II CSK 275/08 ( LEX nr 484702).

W uzasadnieniach wyroków wielokrotnie podkreślano, że przepis art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami zamieszczony został w Dziale VII tej ustawy zatytułowanym "Przepisy przejściowe, zmiany w przepisach obowiązujących i przepisy końcowe" , jest przepisem przejściowym o charakterze intertemporalnym. Istota tego rodzaju przepisów polega na tym, że odnoszą się one do stosunków prawnych zastanych w momencie wprowadzenia w życie nowej regulacji prawnej i mają na celu specjalne uregulowanie tych stosunków prawnych w świetle wchodzących w życie nowych przepisów prawa. Z samej istoty takich stosunków wynika, że punktem odniesienia jest dotychczasowy stan prawny oraz ukształtowane na jego podstawie stosunki prawne trwające w momencie wejścia w życie nowych przepisów. Ustawodawca w art. 233 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami przyjął zasadę bezpośredniego działania nowego prawa i postanowił, że sprawy wszczęte, lecz nie zakończone decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie tej ustawy, prowadzi się na podstawie jej przepisów. Celem art. 229 ustawy jest usankcjonowanie stanu prawnego powstałego przed wejściem w życie tej ustawy w wyniku sprzedaży wywłaszczonej nieruchomości lub oddania jej w wieczyste użytkowanie, jeżeli prawa nabywcy zostały ujawnione w księdze wieczystej.

Przepis ten stanowi wyjątek od zasady określonej w art. 136 ust. 3 i uniemożliwia dochodzenie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części w przypadku gdy przed 1 stycznia 1998 r. ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej.

Oznacza to, że trafnie Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że ustalenie faktu ustanowienia na wywłaszczonej nieruchomości prawa użytkowania wieczystego i ujawnienie tego prawa w księdze wieczystej przed dniem 1 stycznia 1998 r. czyni zbędnym badanie czy spełnione są przesłanki z art. 136 ust. 3 i 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Bowiem nawet jeżeli istniałyby pozytywne przesłanki zwrotu, gdyż nieruchomość w rozumieniu art. 137 ustawy jest zbędna na cel wywłaszczenia to i tak zwrot nie może być dokonany, jeżeli wystąpi sytuacja określona w art. 229

W rozpatrywanej sprawie nie budziły wątpliwości, i nie były kwestionowane w skardze kasacyjnej, fakt ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na nieruchomości, w związku z którą na wniosek skarżącego wywłaszczono przedmiotową nieruchomość oraz data ujawnienia tego prawa w księdze wieczystej. Ponadto, także na nieruchomości, której dotyczy postępowanie ustanowione zostało prawo wieczystego użytkowania, które zostało ujawnione w księdze wieczystej przed wejściem w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, na co wskazał w swoim uzasadnieniu Sąd I instancji ( s. 6-7 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Oznacza to, że w sprawie spełnione zostały przesłanki z 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami .

Z powyższych względów skarga kasacyjna jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.