Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 42/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-10-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6379 Inne o symbolu podstawowym 637
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komisja Nadzoru Finansowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art.11
journal: Dz.U. 2019 poz 298
law: Ustawa z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym - tekst jedn.
article: art.228, art.46,art.192
journal: Dz.U. 2016 poz 1896
law: Ustawa z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi - tekst jedn.
article: art.77, art.8,
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art.145
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak - Osetek Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędzia WSA Joanna Wegner Protokolant spec. Jarosław Kielczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2020 r. sprawy ze skargi "(...)" S.A. z siedzibą w "(...)" na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia "(...)" listopada 2019 r. nr "(...)" w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności i kary pieniężnej 1.uchyla zaskarżoną decyzję; 2.zasądza od Komisji Nadzoru Finansowego na rzecz "(...)"S.A. z siedzibą w "(...)"kwotę 95017 (dziewięćdziesiąt pięć tysięcy siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Komisja Nadzoru Finansowego (dalej: "Komisja", "KNF", "organ"), decyzją z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096. z póżn. zm., dalej: "k.p.a."), art. 11 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 298, z póżn. zm. dalej "ustawa o nadzorze"), art. 228 ust. 1 c pkt 2 i 3 w zw. z art. 228 ust. 1c pkt 4 oraz art. 228 ust. 1c pkt 2 i 3 w zw. z art. 228 ust. 2 pkt 2 oraz art. 228 ust. 1d, a także art. 228 ust. 5 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1355, z późn.zm.) dalej: "Ustawa", nałożyła na L. Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w W. (dalej: "Strona", "Towarzystwo", "Skarżący") dwie kary pieniężne w łącznej wysokości 7.000.000,00 złotych za naruszenia dokonane przez Towarzystwo oraz zarządzane Fundusze, a ponadto cofnęła zezwolenie na wykonywanie działalności jako Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych.

Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym oraz prawnym.

L. Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w W., działając początkowo pod firmą S. Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w K., zostało wpisane w dniu 30 października 2007 r. do Rejestru Przedsiębiorców KRS pod numerem KRS [...]. W dniu [...] maja 2008r., na podstawie decyzji Komisji Nadzoru Finansowego o numerze [...], Towarzystwo uzyskało zezwolenie na wykonywanie działalności. Następnie, w dniu [...] listopada 2010 r., sąd rejestrowy dokonał wpisu zmiany firmy i siedziby Towarzystwa na T. Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w W.. W dniu [...] marca 2019 r. sąd dokonał zmiany firmy Towarzystwa na L. Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w W..

W dniach od [...] marca 2018 r. do [...] września 2018 r. KNF przeprowadziła kontrolę Towarzystwa.

Zakresem przedmiotowym postępowania objęto następujące fundusze inwestycyjne zamknięte zarządzane przez Towarzystwo, zwane łącznie "Funduszami" albo "Funduszem" w odniesieniu odrębnie do każdego z niżej wymienionych funduszy inwestycyjnych:

1. T. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty), dalej: "T.". wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] stycznia 2016 r., pod nr [...],

2. T. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty), dalej: "T.". wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] stycznia 2016 r., pod nr [...],

3. T. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty), dalej: "T.", wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] lutego 2016 r., pod nr [...],

4. T. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty). dalej: "T.". wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] czerwca 2016 r., pod nr [...],

5. T. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty), dalej: "T." wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] stycznia 2017 r., pod nr [...],

6. T. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty), dalej: "T." wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] grudnia 2016 r., pod nr [...] ,

7. T. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty), dalej: "T.", wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] stycznia 2017 r., pod nr [...],

8. T. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty), dalej: "T.", wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] stycznia 2017 r., pod nr [...],

9. T. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty), dalej: "T.", wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] lutego 2017 r., pod nr [...],

10. T. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty), dalej: "T.", wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] sierpnia 2012 r., pod nr [...],

11. T. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty), dalej: ".", wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] listopada 2013 r., pod nr [...],

12. T. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty), dalej: "T.", wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] kwietnia 2014. pod nr [...],

13. V. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty, dalej: "V.", wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] lutego 2015 r., pod nr [...].

14. T. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty). dalej: "T.", wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] lutego 2015 r., pod nr [...],

15. T. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (obecnie L. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty), dalej: "T.", wpisany do rejestru funduszy inwestycyjnych w dniu [...] czerwca 2016 r., pod nr [...].

Okolicznością wspólną dla funduszy wskazanych w pkt 1-9 (dalej łącznie: "Fundusze T.") było powierzenie przez Towarzystwo zarządzania portfelami inwestycyjnymi obejmującymi sekurytyzowane wierzytelności tych funduszy spółce G. S.A. (obecnie G. S.A. w restrukturyzacji z siedzibą w W., dalej: "G.", "Zarządzający", "Serwiser").

Zgodnie z art. 46 ust. 2a Ustawy, towarzystwo funduszy inwestycyjnych zarządzające sekurytyzacyjnym funduszem inwestycyjnym zamkniętym może zawrzeć umowę powierzenia przedsiębiorcy lub przedsiębiorcy zagranicznemu wykonywania czynności zarządzania całością lub częścią portfela inwestycyjnego obejmującego pule wierzytelności lub sekurytyzowane wierzytelności wyłącznie z podmiotem o którym mowa w art.192 Ustawy tj. podmiotem posiadającym zezwolenie Komisji na zarządzanie sekurytyzowanymi wierzytelnościami funduszu sekurytyzacyjnego. Spółka G. uzyskała zezwolenie Komisji na zarządzanie sekurytyzowanymi wierzytelnościami funduszu sekurytyzacyjnego tj. pełnienie funkcji serwisera, na podstawie decyzji Komisji z dnia [...] września 2012 r.

Towarzystwo powierzyło zarządzanie portfelami inwestycyjnymi Funduszy T. spółce G. w oparciu o następujące umowy:

1 ) umowa zlecenia zarządzania całością portfela inwestycyjnego T. XIV obejmującego sekurytyzowane wierzytelności zawarta [...].05.2016 r.,

2) umowa zlecenia zarządzania całością portfela inwestycyjnego T. XV obejmującego sekurytyzowane wierzytelności zawarta [...].05.2016 r.,

3) umowa zlecenia zarządzania całością portfela inwestycyjnego T. XVI obejmującego sekurytyzowane wierzytelności zawarta [...].05.2016 r.,

4) umowa zlecenia zarządzania całością portfela inwestycyjnego T. XVIII

obejmującego sekurytyzowane wierzytelności zawarta [...].06.2016 r.,

5) umowa zlecenia zarządzania całością portfela inwestycyjnego T. XX obejmującego sekurytyzowane wierzytelności zawarta [...].03.2017 r.,

6) umowa zlecenia zarządzania całością portfela inwestycyjnego T. XXI obejmującego sekurytyzowane wierzytelności zawarta [...].02.2017 r.,

7) umowa zlecenia zarządzania całością portfela inwestycyjnego T. XXII

obejmującego sekurytyzowane wierzytelności zawarta [...].03.2017 r.,

8) umowa zlecenia zarządzania całością portfela inwestycyjnego T. XXIII

obejmującego sekurytyzowane wierzytelności zawarta [...].03.2017 r.,

9) umowa zlecenia zarządzania całością portfela inwestycyjnego T. XXIV

obejmującego sekurytyzowane wierzytelności zawarta [...].05.2017 r.,

dalej jako "Umowy o zarządzanie" lub pojedynczo "Umowa o zarządzanie".

Umowy o zarządzanie były kilkukrotnie aneksowane, m.in. w związku z powierzeniem przez Towarzystwo czynności wyceny aktywów Funduszy T. zewnętrznemu podmiotowi wyceniającemu oraz zmianą wynagrodzenia dla G. za zarządzanie portfelami inwestycyjnymi tych funduszy.

Jednocześnie, w związku z powierzeniem G. zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy T.. Towarzystwo zawarło z G. następujące umowy o współpracy:

1) umowa o współpracy zawarta [...] maja 2016 r., której przedmiotem było ustalenie zasad współpracy pomiędzy Towarzystwem i G. dotyczącej T. XIV w zakresie:

a) bieżącego administrowania funduszem, dokonywania zmian zasad jego prowadzenia oraz przeprowadzania emisji certyfikatów inwestycyjnych.

b) nabycia przez G. certyfikatów inwestycyjnych serii B i objęcia certyfikatów

inwestycyjnych Emisji Gwarancyjnych na zasadach określonych w umowie oraz w

Warunkach Emisji i Statucie.

c) zarządzania aktywami płynnymi i wierzytelnościami

d) współpracy G. i Towarzystwa po realizacji gwarancji wykupu certyfikatów inwestycyjnych od jednego z uczestników i pozostania G. w funduszu jako jedynego uczestnika.

2) umowa o współpracy zawarta [...] maja 2016 r., której przedmiotem było ustalenie zasad współpracy pomiędzy Towarzystwem i G. dotyczącej T. XV w zakresie analogicznym jak w przypadku T. XIV,

3) umowa o współpracy zawarta [...] maja 2016 r., której przedmiotem było ustalenie zasad współpracy pomiędzy Towarzystwem i G. dotyczącej T. XVI w zakresie analogicznym jak w przypadku T. XIV,

4) umowa o współpracy zawarta [...] lipca 2016 r., której przedmiotem było ustalenie zasad współpracy pomiędzy Towarzystwem i G. dotyczącej T. XVIII w zakresie analogicznym jak w przypadku T. XIV, rozszerzonym o nabycie certyfikatów inwestycyjnych serii B1,

5) umowa o współpracy zawarta [...] grudnia 2016 r., której przedmiotem było ustalenie zasad współpracy pomiędzy Towarzystwem i G. dotyczącej T. XX w zakresie analogicznym jak w przypadku T. XIV, rozszerzonym o nabycie certyfikatów inwestycyjnych serii D,

6) umowa o współpracy zawarta [...] grudnia 2016 r., której przedmiotem było ustalenie zasad współpracy pomiędzy Towarzystwem i G. dotyczącej T. XXI w zakresie analogicznym jak w przypadku T. XIV, rozszerzonym o nabycie certyfikatów inwestycyjnych serii D.

7) umowa o współpracy zawarta [...] grudnia 2016 r., której przedmiotem było ustalenie zasad współpracy pomiędzy Towarzystwem i G. dotyczącej T. XXII w zakresie analogicznym jak w przypadku T. XIV, rozszerzonym o nabycie certyfikatów inwestycyjnych serii D,

8) umowa o współpracy zawarta [...] grudnia 2016 r., której przedmiotem było ustalenie zasad współpracy pomiędzy Towarzystwem i G. dotyczącej T. XXIII w zakresie analogicznym jak w przypadku T. XIV, rozszerzonym o nabycie certyfikatów inwestycyjnych serii D.

9) umowa o współpracy zawarta [...] maja 2017 r., której przedmiotem było ustalenie zasad współpracy pomiędzy Towarzystwem i G. dotyczącej T. XXIV w zakresie analogicznyrn jak w przypadku T. XIV.

Ponadto w celu realizacji w. umów o współpracy, Towarzystwo działając w imieniu własnym lub Funduszy T. zawarło z G. z podmiotem powiązanym z G., tj. Kancelaria Prawna G. M.B. spółka komandytowa (dalej: "Kancelaria") lub z K. S.A. i K. I. P. (Luxembourg) S.A. następujące porozumienia i umowy:

1) Porozumienie o przejęciu praw i obowiązków wynikających z umowy gwarancyjnej, zawarte [...] maja 2016 r. pomiędzy T. XIV. K. S.A. iK. I. P. (Luxembourg) S.A. a G..

2) Porozumienie o przejęciu praw i obowiązków wynikających z umowy gwarancyjnej zawarte [...] maja 2016 r., pomiędzy T. XV, K. S.A. i K. I. P. (Luxembourg) S.A. a G.

3) Porozumienie o przejęciu praw i obowiązków wynikających z umowy gwarancyjnej zawarte [...] maja 2016 r. pomiędzy T. XIV. K. S.A. i K. I. P. (Luxembourg) S.A. a G..

4) umowa gwarancyjna zawarta [...] lipca 2016 r. pomiędzy T. XVIII a G.,

5) umowa gwarancyjna zawarta [...] lutego 2017 r. pomiędzy T. XX a G.,

6) umowa gwarancyjna zawarta [...] grudnia 2016 r. pomiędzy T. XXI a G.,

7) umowa gwarancyjna zawarta [...] lutego 2017 r. pomiędzy T. XXII a G.,

8) umowa gwarancyjna zawarta [...] lutego 2017 r. pomiędzy T. XXIII a G.,

9) umowa gwarancyjna zawarta [...] maja 2017 r. pomiędzy T. XXIV a G.,

10) umowa zlecenia obsługi prawnej T. XIV zawarta [...] maja 2016 r. z Kancelarią,

11) umowa zlecenia obsługi prawnej T. XV zawarta [...] maja 2016 r. z Kancelarią,

12) umowa zlecenia obsługi prawnej T. XVI zawarta [...] maja 2016 r. z Kancelarią,

13) umowa zlecenia obsługi prawnej T. XVIII zawarta [...] lipca 2016 r. z Kancelarią,

14) umowa zlecenia obsługi prawnej T. XX zawarta [...] marca 2016 r. z Kancelarią,

15) umowa zlecenia obsługi prawnej T. XXI zawarta [...] marca 2016 r. z Kancelarią,

16) umowa zlecenia obsługi prawnej T. XXII zawarta [...] marca 2016 r. z Kancelarią,

17) umowa zlecenia obsługi prawnej T. XXIII zawarta [...] marca 2016 r. z Kancelarią.

18) umowa zlecenia obsługi prawnej T. XXIV zawarta [...] czerwca 2016 r. z Kancelarią.

Na mocy w. porozumień i umów gwarancyjnych G. działający jako gwarant, zobowiązał się do zapewnienia osiągnięcia rentowności Funduszy T. polegającej na uzyskaniu przez te fundusze dochodów służących wykupieniu certyfikatów inwestycyjnych niepodporządkowanych danej serii po określonej cenie, przy jednoczesnym objęciu przez G. certyfikatów podporządkowanych tych funduszy. Wykup certyfikatów podporządkowanych mógł nastąpić dopiero po wykupieniu certyfikatów niepodporządkowanych, tym samym miał zapewnić uczestnikom Funduszy T. posiadającym certyfikaty niepodporządkowane, możliwość ich wykupienia.

W dniu [...] sierpnia 2017 r. pomiędzy G., a Towarzystwem została zawarta Umowa ramowa na świadczenie usług obsługi portfeli inwestycyjnych funduszy inwestycyjnych zarządzanych przez Towarzystwo (dalej: "Umowa ramowa"). Zgodnie z nią Towarzystwo zobowiązało się, że od dnia zawarcia umowy do dnia [...] czerwca 2022 r., będzie podejmować wszelkie możliwe i niezbędne czynności mające na celu umożliwienie powierzenia zarządzania portfelami inwestycyjnymi obejmującymi sekurytyzowane wierzytelności wszystkich funduszy wyłącznie na rzecz G. lub jej podmioty powiązane o ile G. lub jego podmioty powiązane będą spełniać kryteria umożliwiające Towarzystwu dokonanie takiego powierzenia na ich rzecz, w szczególności kryteria wynikające z art. 45a i art. 46 ust. 2a Ustawy.

Towarzystwo zobowiązało się również, że będzie podejmować wszelkie możliwe i niezbędne czynności mające na celu umożliwienie powierzenia przez fundusze w stosunku do portfeli inwestycyjnych obejmujących sekurytyzowane wierzytelności funduszy, świadczenia obsługi prawnej w zakresie reprezentacji funduszy przy dochodzeniu wierzytelności na drodze sądowej i egzekucyjnej, wyłącznie przez podmiot powiązany z G., tj. Kancelarią Prawną G. M.B. spółka komandytowa ("Kancelaria") lub inną kancelarię wskazaną przez G. z wyłączeniem przypadku odmowy przez Kancelarię świadczenia takich uslug.

Na podstawie Umowy ramowej Towarzystwo zobowiązało się do zawierania wyłącznie odpowiednio z G. lub jej podmiotami powiązanymi oraz Kancelarią umów o zarządzanie portfelem inwestycyjnym obejmującym sekurytyzowane wierzytelności funduszy oraz umów o obsługę prawną tych funduszy, w zakresie reprezentacji przy dochodzeniu wierzytelności na drodze sądowej i egzekucyjnej, a także do podjęcia pozostałych czynności o charakterze przygotowawczym do zarządzania takim portfelem inwestycyjnym lub świadczenia obsługi prawnej w zakresie reprezentacji funduszy przy dochodzeniu wierzytelności na drodze sądowej i egzekucyjnej. Umowy między G., jej podmiotami powiązanymi lub Kancelarią, a Towarzystwem lub zarządzanymi przez Towarzystwo funduszami obowiązujące w dniu zawarcia Umowy ramowej nie mogły być zmieniane na niekorzyść G. i jego podmiotów powiązanych lub Kancelarii, chyba że Strony uzgodniłyby inaczej.

Towarzystwo zobowiązało się podjąć starania mające na celu przygotowanie sieci dystrybucji w celu pozyskiwania w każdym kwartale kalendarzowym począwszy od pierwszego pełnego kwartału kalendarzowego następującego po spełnieniu się warunku, tj. zapłaty przez G. na rzecz Towarzystwa kwoty 40.000.000 zł tytułem wynagrodzenia wpłat na certyfikaty inwestycyjne emitowane przez fundusze w kwotach łącznych wynoszących co najmniej 80.000.000 zł, w tym włączając fundusze w stosunku do których umowa o zarządzanie nie została zawarta zgodnie z Umową ramową, ze względu na fakt, że po wezwaniu przez Towarzystwo, G. lub jego podmiot powiązany nie zawrze z Towarzystwem umowy o zarządzanie portfelem inwestycyjnym obejmującym sekurytyzowane wierzytelności funduszu do którego pozyskano środki.

Zgodnie z Umową ramową, w związku z poniesionymi przez Towarzystwo kosztami dotyczącymi przygotowania do zarządzania portfelami inwestycyjnymi obejmującymi sekurytyzowane wierzytelności funduszy oraz dystrybucji funduszy, G. miał uiścić Towarzystwu zryczałtowane wynagrodzenie w wysokości 40.000.000 zł + podatek VAT w wysokości 23%, płatne w dwóch transzach, pierwsza w wysokości 20.000.000 zł + podatek VAT w terminie 7 dni, liczonych od dnia podpisania Umowy ramowej, a druga w wysokości 20.000.000 zł + podatek VAT w terminie 30 dni, liczonych od dnia podpisania Umowy ramowej.

Opisane wyżej wynagrodzenie miało charakter ryczałtowy i nie podlegało zmianie, modyfikacji lub rozliczeniu w inny sposób.

Zgodnie z oświadczeniem Towarzystwa z dnia [...] czerwca 2018 r., z tytułu Umowy ramowej, Towarzystwo pobrało wynagrodzenie ryczałtowe w kwocie 49.200.000 zł brutto w tym 23% VAT.

Ponadto, z wyjaśnień Towarzystwa wynika, że w przypadku ewentualnego tworzenia przez Towarzystwo nowych funduszy oraz umownego powierzenia zarządzania ich portfelami G.:

1) wyłączona została konieczność zaangażowania kapitałowego G. w tych funduszach, podczas gdy w dotychczasowych funduszach G. był również uczestnikiem,

2) wyłączona została możliwość przeprowadzenia wykupów w nowych funduszach przez pierwszy rok działalności.

3) ustalono w nowych funduszach wykupy bez żądań wykupu w okresach kwartalnych w ramach posiadanych przez fundusz środków płynnych,

4) wyłączono konieczność zobowiązań umownych G. gwarantujących danemu funduszowi osiągnięcie określonych wzrostów wartości aktywów netto na certyfikat

inwestycyjny wraz z zapewnieniem odpowiedniego stanu środków płynnych umożliwiających wykupy certyfikatów inwestycyjnych.

5) wprowadzono karę umowną zabezpieczającą G. przed naruszeniami ze strony Towarzystwa, z wyłączeniem przypadków wypowiedzenia przez Towarzystwo umów zlecenia zarządzania portfelami inwestycyjnymi funduszy lub niezawierania nowych z powodu niespełniania przez G. wymogów Ustawy określonych dla podmiotów, którym Towarzystwo może powierzać zarządzanie lub z uwagi na interes uczestników funduszy. W przypadku naruszenia postanowień Umowy ramowej, z wyłączeniem sytuacji niezależnych od Towarzystwa, kara umowna wynosiłaby 80% środków pozyskanych do danego nowego funduszu, którego dotyczy naruszenie, po uprzednim wezwaniu do usunięcia naruszeń, z możliwością dochodzenia odszkodowania przenoszącego wysokość kary umownej, jednakże do maksymalnej łącznej wysokości równej wynagrodzeniu Towarzystwa wynikającego z Umowy ramowej. Umowa ramowa wprowadziła na rzecz Towarzystwa zryczałtowane wynagrodzenie mające związek z kosztami, jakie Towarzystwo poniosło w zakresie przygotowania do zarządzania portfelami inwestycyjnymi obejmującymi sekurytyzowane wierzytelności oraz dystrybucji certyfikatów inwestycyjnych.

Umowa ramowa przewidywała, że Towarzystwo będzie podejmować wszelkie czynności mające na celu umożliwienie powierzenia zarządzania portfelami inwestycyjnymi obejmującymi sekurytyzowane wierzytelności wszystkich utworzonych po dacie zawarcia Umowy ramowej niestandaryzowanych sekurytyzacyjnych funduszy inwestycyjnych zamkniętych (za wyjątkiem wskazanych w Umowie ramowej wyłączeń) na rzecz G. lub jego podmiotów powiązanych oraz umożliwienia świadczenia obsługi prawnej w zakresie reprezentacji tych funduszy przy dochodzeniu wierzytelności na drodze sądowej i egzekucyjnej wyłącznie przez kancelarię prawną wskazaną w Umowie ramowej. Towarzystwo poinformowało również, że od czasu zawarcia Umowy ramowej Towarzystwo utworzyło tylko jeden niestandaryzowany sekurytyzacyjny fundusz inwestycyjny zamknięty, tj T. XXX Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty, którego zarządzanie portfelem inwestycyjnym obejmującym sekurytyzowane wierzytelności Towarzystwo zleciło kancelarii M. S.A.

Na dzień podpisania Umowy ramowej, rolę serwisera w zarządzanych przez Towarzystwo funduszach pełniły trzy podmioty, a samo Towarzystwo prowadziło w okresie kilku miesięcy poprzedzających podpisanie Umowy ramowej rozmowy z kolejnymi podmiotami zainteresowanymi współpracą w zakresie zarządzania portfelami wierzytelności sekurytyzowanych. Ponadto na szacunki utraconych korzyści miała także wpływ zmiana formuły wynagradzania Towarzystwa dla funduszy tworzonych w oparciu o Umowę ramową w porównaniu ze standardem uzyskiwanym we wcześniej utworzonych funduszach.

Zawarcie Umowy ramowej było jednym z elementów powiązanych ze sobą transakcji, na które składały się:

1) zawarcie Umowy ramowej pomiędzy Towarzystwem a G.,

2) nabycie przez G. akcji Kancelarii M. S.A. od funduszy których organem jest Towarzystwo,

3) złożenie przez fundusze, których organem jest Towarzystwo zapisu na akcje G. w ramach pierwotnej oferty publicznej akcji G..

Zawarcie Umowy ramowej miało uzasadniać poziom ceny sprzedaży przez zarządzane przez Towarzystwo fundusze (tj. T., T. T., V., T. i T) akcji Kancelarii M. SA. na rzecz G., która abstrahowała od wartości godziwej tych akcji oszacowanej w ramach procesu negocjacji prowadzonych przez G. m.in. z Towarzystwem w oparciu o dane ekonomiczno-finansowe w. spółki.

W dniu [...] lipca 2018 r. Towarzystwo złożyło G. oświadczenia o rozwiązaniu ze skutkiem natychmiastowym ww. Umów o zarządzanie oraz umów o współpracy.

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2018 r. KNF wszczęła postępowanie w przedmiocie nałożenia sankcji administracyjnej Towarzystwo, na podstawie art. 228 ust. 1c Ustawy, w związku z podejrzeniem naruszenia art. 48 ust. 2a pkt 2 Ustawy, poprzez zarządzanie funduszami inwestycyjnymi: T. XIV Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. XV Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. XVI Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. XVIII Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. XX Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. XXI Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. XXII Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. XXIII Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym i T. XXIV Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym - w sposób nierzetelny i nieprofesjonalny, niezapewniający zachowania należytej staranności i niezgodny z zasadami uczciwego obrotu, a także nieuwzględniający najlepiej pojętego interesu zarządzanych funduszy oraz uczestników tych funduszy oraz w sposób niezapewniający stabilności i bezpieczeństwa rynku finansowego oraz art. 45a ust, 4a Ustawy, poprzez nieprawidłowe wykonywanie bieżącego nadzoru nad podmiotem, któremu Towarzystwo powierzyło zarządzanie portfelami inwestycyjnymi ww. funduszy.

W trakcie prowadzonego postępowania, pismem z dnia [...] sierpnia 2018 r., Towarzystwo zostało wezwane do złożenia zeznań na piśmie w charakterze Strony, w odniesieniu do kwestii dotyczących m.in. umów powierzenia spółce G. zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy, organizacji współpracy Towarzystwa z G. w ramach wykonywania umów o zarządzanie portfelami inwestycyjnymi Funduszy obejmującymi sekurytyzowane wierzytelności, sposobu realizacji przez Towarzystwo obowiązku bieżącego nadzorowania wykonywania przez G. czynności zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy, zasad wynagradzania spółki G. z tytułu zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy, działań podejmowanych przez Towarzystwo w ramach nadzoru nad czynnościami wykonywanymi przez G. w toku zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy w odniesieniu do umów nabycia/zbycia portfeli wierzytelności zawieranych przez G. na rachunek Funduszy, weryfikacji przez

Towarzystwo wiarygodności kredytowej kontrahentów Funduszy będących stronami umów mających za przedmiot portfele wierzytelności, zawieranych z tymi podmiotami, w tym w szczególności zdolności kontrahentów Funduszy do wywiązania się ze zobowiązań wynikających z umów zawieranych z Funduszami. sposobu dokonywania wyceny wartości portfeli wierzytelności będących przedmiotem umów nabycia portfeli wierzytelności zawieranych przez Fundusze. sposobu ustalania wartości należności z tytułu zawartych umów zbycia portfeli wierzytelności zawieranych przez Fundusze. w szczególności sposobu ustalania wartości godziwej należności, sposobu przeprowadzania wyceny aktywów Funduszy oraz sposobu sprawowania przez Towarzystwo bieżącego nadzoru nad wykonywaniem przez G. czynności w ramach windykacji wierzytelności wchodzących w skład portfeli inwestycyjnych Funduszy.

W dniu [...] września 2018 r., w odpowiedzi na ww. wezwanie Komisji, Towarzystwo wyjaśniło, iż powierzając G. zarządzanie portfelami inwestycyjnymi Funduszy miało przede wszystkim na uwadze, iż G. posiadał zezwolenie na zarządzanie sekurytyzowanymi wierzytelnościami funduszu sekurytyzacyjnego, udzielone decyzją Komisji z dnia [...] września 2012 r. na podstawie art. 192 Ustawy.

W ocenie Towarzystwa fakt dysponowania przez G. przedmiotowym zezwoleniem stanowił potwierdzenie, że podmiot ten będzie zarządzał portfelami sekurytyzowanych wierzytelności Funduszy w interesie ich uczestników. W szczególności mając na względzie brzmienie art. 192a Ustawy, zgodnie z którym G. był obowiązany prowadzić działalność w zakresie zarządzania sekurytyzowanymi wierzytelnościami, z zachowaniem zasad uczciwego obrotu oraz w sposób należycie zabezpieczający interesy uczestników funduszu sekurytyzacyjnego. Towarzystwo stwierdziło, że powierzenie G. wykonywania określonych czynności na podstawie umowy o zarządzaniu uzasadnione było posiadaną przez niego wiedzą specjalistyczną, w zakresie pozyskiwania, zarządzania oraz administrowania portfelami wierzytelności sekurytyzowanych jak również dostępem G. do możliwości pozyskiwania takich portfeli na rynku polskim. Towarzystwo wskazało, że G. oświadczyło, że posiada wszelkie warunki techniczne i organizacyjne wymagane właściwymi przepisami prawa, do zarządzania całością portfela inwestycyjnego funduszu obejmującego sekurytyzowane wierzytelności. Zdaniem Towarzystwa, dobrą kondycję finansową oraz warunki techniczne i organizacyjne G. potwierdzały także — na moment zawarcia Umowy o zarządzanie — publicznie dostępne informacje, w tym sprawozdania finansowe oraz sprawozdania zarządu z działalności G.. Ponadto, na moment podjęcia decyzji o zleceniu G. zarządzania portfelami inwestycyjnymi funduszy, G. posiadał rozległe i udokumentowane doświadczenie w zarządzaniu wierzytelnościami należącymi do funduszy zamkniętych (na koniec 2015 r. G. zarządzał portfelami inwestycyjnymi 9 niestandaryzowanych sekurytyzacyjnych funduszy inwestycyjnych zamkniętych), a dostępne Towarzystwu informacje wskazywały, iż G. znajdował się w bardzo dobrej sytuacji finansowej oraz prezentował bardzo dynamiczne perspektywy rozwoju.

Zgodnie z zeznaniami Towarzystwa, powierzyło ono G. zarządzanie portfelami inwestycyjnymi w zakresie sekurytyzowanych wierzytelności dla pierwszych czterech funduszy, tj. T. XIV, T. XV, T. XVI i T. XVIII w I połowie 2016 r., G. jako podmiot zarządzający odpowiadał za całość procesu inwestycyjnego w ramach którego następowały nabycia poszczególnych składników lokat, co przejawiało się każdorazowym przedstawianiem Towarzystwu w formie rekomendacji planowanych inwestycji. Ponadto G. zajmował się obsługą wierzytelności w ramach czynności windykacji i obsługi księgowej z tym związanej.

Kolejnym istotnym elementem branym pod uwagę przy powierzeniu zarządzania portfelami inwestycyjnymi funduszy: T. XIV, T. XV, T. XVI i T. XVIII była gotowość G. do udzielenia tym funduszom, a pośrednio uczestnikom tych funduszy — atrakcyjnego modelu gwarancji ochrony kapitału oraz osiągnięcia gwarantowanych wyników inwestycyjnych, polegającego na objęciu certyfikatów podporządkowanych, na których zostały ustanowione zabezpieczenia wykonania przez G. obowiązków wynikających z gwarancji udzielonych przez G.. Mechanizm ten miał stanowić "poduszkę bezpieczeństwa" dla pozostałych uczestników funduszy, która chroniła tych uczestników przed spadkiem wartości aktywów funduszy, bowiem wykup certyfikatów podporządkowanych mógł nastąpić dopiero po wykupieniu certyfikatów "zwykłych". Analogiczne przyczyny stanowiły uzasadnienie powierzenia G. zarządzania portfelami inwestycyjnymi kolejnych funduszy inwestycyjnych. tj. T. XX. T. XXI, T. XXII. T. XXIII i T. XXIV.

Towarzystwo stwierdziło, że dopełniło należytej staranności w ocenie spółki G. przed powierzeniem temu podmiotowi zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy oraz w zawartych z G. umowach o zarządzanie i zagwarantowało sobie prawo do kontrolowania i oceny działań G., które to uprawnienie było przez Towarzystwo realizowane. Towarzystwo powtórzyło (tak jak wyjaśniało w trakcie kontroli), że czynności kontrolne Towarzystwa w szczególności koncentrowały się na bieżącym monitorowaniu wykonywania przez G. zawartej odrębnie z każdym z Funduszy umowy o zarządzanie, w zakresie czynności, których prawidłowość i skuteczność ma wpływ na osiąganie celu inwestycyjnego każdego z Funduszy, w szczególności takich jak prowadzenie i koordynowanie w sposób efektywny działań windykacyjnych, uzgadnianie stanu wierzytelności wchodzących w skład portfela wierzytelności sekurytyzowanych, terminowe i poprawne dostarczanie zewnętrznemu podmiotowi wyceniającemu niezbędnych informacji do dokonania wyceny, przeprowadzenie analizy inwestycyjnej otrzymanych ofert nabycia wierzytelności, prowadzenie negocjacji warunków zbycia i zbywanie wierzytelności wchodzących w skład portfela.

Towarzystwo wskazało, że ww. działania nadzorcze były realizowane co do zasady za pośrednictwem poczty elektronicznej i kontaktów telefonicznych pracowników Towarzystwa z G..

Towarzystwo podniosło także, że Inspektor Nadzoru Towarzystwa przeprowadzał kontrole w związku z wykonywaniem umów o zarządzanie przez G., na dowód czego przedstawił następujące dokumenty:

1) protokół z kontroli wewnętrznej w 2016 r. z dnia [...] grudnia 2016 r, (okres objęty kontrolą [...] czerwca 2016-05 grudnia 2016),

2) protokół z kontroli wewnętrznej w 2017 r. z dnia [...] grudnia 2017 r. (okres objęty kontrolą 01 stycznia 2017-28 grudnia 2017),

3) protokół z kontroli wewnętrznej w 2018 r. z dnia [...] lipca 2018 r. (okres objęty kontrolą 01 czerwca 2018-30 czerwca 2018).

Jak wskazało Towarzystwo, wyrazem negatywnej oceny G. w zakresie zarządzania, mającej swoje podstawy również w komunikatach kierowanych do uczestników rynku przez Komisję, było skierowanie przez Towarzystwo do G. oświadczeń o rozwiązaniu Umów o zarządzanie oraz umów ustalających zasady współpracy pomiędzy Towarzystwem i G., w przedmiocie bieżącego administrowania funduszami, obejmowania przez G. certyfikatów funduszy, zarządzania ich aktywami oraz współpracy po realizacji gwarancji. Stosowne oświadczenia zostały skierowane w przypadku każdego z Funduszy zarządzanych przez G. i w każdym z nich zawarte zostało uzasadnienie wskazujące na powody wypowiedzenia współpracy.

Towarzystwo oceniło, że dalsze obowiązywanie umów o zarządzanie zagraża interesowi Funduszy T. i ich uczestników, w kontekście wpływu jaki G. wywiera na główną działalność tych funduszy i wyniki przez nie osiągane, a także z uwagi na zobowiązania gwarancyjne, zaciągnięte bezpośrednio wobec inwestorów.

Decyzja o rozwiązaniu umów o zarządzanie zawartych z G. została podjęta przez Towarzystwo w celu zapewnienia możliwości powierzenia zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy T. nowym, renomowanym podmiotom, co leżało w najlepszym interesie uczestników funduszy. Pierwsze działania. tj. rozmowy z potencjalnymi nowymi podmiotami zarządzającymi w sprawie przekazania tym podmiotom zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy Towarzystwo podjęło w kwietniu 2018 r., tj. niezwłocznie gdy zostały publicznie ujawnione problemy finansowe G. oraz stwierdzono, iż G. nie wypełniał należycie obowiązków informacyjnych czym wprowadzał w błąd uczestników rynku

kapitałowego, w tym Towarzystwo co do swojej kondycji finansowej.

W podsumowaniu Towarzystwo wskazało, iż dokonując na podstawie bieżącego monitoringu i czynności kontrolnych oceny współpracy z G., wyróżnia trzy okresy:

1) W początkowym oraz zaawansowanym etapie współpracy (lata 2016-2017), współpraca przebiegała zasadniczo prawidłowo, a pojawiające się nieprawidłowości miały relatywnie mało istotny charakter (uchybienia formalne w postępowaniach windykacyjnych).

2) Począwszy od końca 2017 r., Towarzystwo zaobserwowało pogorszenie skuteczności działań windykacyjnych względem przyjętych prognoz. W celu ochrony interesów uczestników Funduszy T. Towarzystwo podjęło decyzję o poszukiwaniu możliwości zbycia niektórych portfeli wierzytelności oraz nabycia w ich miejsce innych portfeli, które będą oferowały uczestnikom lepsze perspektywy wzrostu wartości aktywów Funduszy T..

3) W końcowej fazie współpracy (od II kwartału 2018 r.. w tym w szczególności od kwietnia 2018 r.) Towarzystwo stwierdziło szereg naruszeń po stronie G., a wobec niezastosowania się przez G. do żądań Towarzystwa zmierzających do usunięcia tych naruszeń, Towarzystwo przeprowadziło proces wyboru nowych serwiserów i w lipcu 2018 r. zakończyło współpracę z G..

W ocenie Towarzystwa, całokształt okoliczności przedstawionych powyżej daje podstawę do stwierdzenia, że Towarzystwo sprawowało należyty nadzór nad wykonywaniem przez G. czynności powierzonych na podstawie umów o zarządzanie, w szczególności mając na względzie, iż Towarzystwo po dokonaniu oceny stwierdziło brak warunków technicznych i organizacyjnych po stronie G. niezbędnych do prawidłowego wykonania tych umów oraz zapewnienia ciągłego i niezakłóconego prowadzenia działalności, w zakresie objętym tymi umowami, w związku z faktem znajdowania się przez G. w krytycznej sytuacji finansowej, która nie zapewnia możliwości prawidłowego wykonywania umów o zarządzanie, co stanowi brak spełnienia przez G. przesłanek z art. 45a ust. 4 pkt 5 i 6 Ustawy.

W dniu [...] września 2018 r. Strona złożyła wniosek dowodowy o włączenie do akt postępowania następujących dowodów: pisma Towarzystwa z dnia [...] września 2018r. dotyczącego komunikatu prasowego przewodniczącego rady wierzycieli G., zawiadomienie złożone przez Towarzystwo w Prokuraturze Regionalnej w Warszawie w dniu [...] września 2018 r. o podejrzeniu popełnienia manipulacji ceną instrumentów finansowych, zawiadomienie złożone przez Towarzystwo w Komisji w dniu [...] września 2018 r. o podejrzeniu popełnienia manipulacji ceną instrumentów finansowych oraz pismo Towarzystwa do Komisji z dnia [...] sierpnia 2018 r. informujące o planowanych zmianach w statutach niektórych funduszy zarządzanych przez Towarzystwo.

W dniu [...] września 2018 r. Izba Zarządzających Funduszami i Aktywami z siedzibą w Warszawie (dalej: "lZFiA") złożyła na podstawie art. 31 § 1 k.p.a. wniosek o dopuszczenie jej do udziału na prawach strony w postępowaniu w sprawie nałożenia na Towarzystwo sankcji administracyjnej.

W dniu [...] października 2018 r. Komisja wydała postanowienie o dopuszczeniu lZFiA do udziału na prawach strony w przedmiotowym postępowaniu, o czym Towarzystwo zostało poinformowane pismem z dnia 31 października 2018 r.

Pismem z dnia [...] października 2018 r. Strona została zawiadomiona o uwzględnieniu ww. wniosku dowodowego z dnia [...] września 2018 r. i włączeniu do akt postępowania pism i informacji załączonych do tego wniosku.

W dniu [...] października 2018 r., Komisja sporządziła protokół kontroli działalności wykonywanej przez Towarzystwo w następstwie czynności kontrolnych przeprowadzonych w Towarzystwie przez upoważnionych pracowników Komisji. Czynności kontrolnych (dalej: "Kontrola") dokonano w okresie od dnia [...] marca 2018 r. do dnia [...] września 2018 r. w pomieszczeniach zajmowanych przez Towarzystwo.

W odniesieniu do Protokołu Kontroli z dnia [...] października 2018 r., Towarzystwo pismem z dnia [...] listopada 2018 r. zgłosiło zastrzeżenia, na które Komisja odpowiedziała pismem z dnia 18 grudnia 2018 r. W tym samym dniu Komisja wydała w zakresie naruszeń opisanych w Protokole Kontroli pisemne zalecenia pokontrolne dla Towarzystwa dostosowania prowadzonej działalności do przepisów prawa, a w dniu [...] grudnia 2018 r., skierowała do Towarzystwa pismo zawierające sprostowanie do Protokołu Kontroli.

W dniu [...] stycznia 2019 r., Towarzystwo przekazało Komisji pismo informujące o wykonaniu zaleceń pokontrolnych, wskazując jednocześnie, że nie zgadza się w całości z zastrzeżeniami Komisji, jednak działając z najwyższą starannością zreorganizowało swoja działalność, w zakresie wskazanym przez Komisję.

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2019 r. Komisja rozszerzyła przedmiotowe postępowanie w ten sposób, że postępowanie było prowadzone w przedmiocie nałożenia sankcji administracyjnej na T. na podstawie art. 228 ust. 1c oraz art. 228 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 228 ust. 1c Ustawy w związku z podejrzeniem naruszenia przez Towarzystwo:

1. art. 48 ust. 2a pkt 2 Ustawy poprzez zarządzanie funduszami inwestycyjnymi: T. XIV Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. XV Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. XVI Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. XVIII Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym. T. XX Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym. T. XXI Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. XXII Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym. T. XXIII Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym i T. XXIV Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym w sposób nierzetelny i nieprofesjonalny, niezapewniający zachowania należytej staranności i niezgodny z zasadami uczciwego obrotu, a także nieuwzględniający najlepiej pojętego interesu zarządzanych funduszy oraz uczestników tych funduszy oraz w sposób niezapewniający stabilności i bezpieczeństwa rynku finansowego oraz art. 45a ust. 4a Ustawy, poprzez nieprawidłowe wykonywanie bieżącego nadzoru nad podmiotem, któremu Towarzystwo powierzyło zarządzanie portfelami inwestycyjnymi wyżej wymienionych Funduszy,

2) art. 48 ust. 2a pkt 2 Ustawy, poprzez zarządzanie funduszami inwestycyjnymi: T. Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T.P.P. Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, V. Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, T. Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym oraz T. XXI Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym, w sposób nierzetelny i nieprofesjonalny, niezapewniający zachowania należytej staranności i niezgodny z zasadami uczciwego obrotu, a także nieuwzględniający najlepiej pojętego interesu zarządzanych funduszy oraz uczestników tych funduszy oraz w sposób niezapewniający stabilności i bezpieczeństwa rynku finansowego,

3) przez T. XIV Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny

Zamknięty, T. XV Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty. T. XVI Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty, T. XVIII Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty, T. XX Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty, T. XXI Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty, T. XXII Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty, T. XXIII Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty, T. XXIV Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty, T.Fundusz Inwestycyjny Zamknięty, T.Fundusz Inwestycyjny Zamknięty, T.P.P. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty, V. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty. T.Fundusz Inwestycyjny Zamknięty oraz T. XXI Fundusz Inwestycyjny Zamknięty - § 23 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości funduszy inwestycyjnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 249 poz. 1859, dalej: "Rozporządzenie w sprawie rachunkowości funduszy") oraz postanowień statutu w zakresie wyceny aktywów wyżej wymienionych Funduszy.

Pismem z dnia [...] maja 2019 r. (dalej: "Pismo") Towarzystwo odniosło się do informacji zawartych w stanowisku Przewodniczącego Komisji z dnia [...] grudnia 2018 r., stanowiącym odpowiedź na zastrzeżenia do Protokołu Kontroli. Towarzystwo przedstawiło stanowisko zgodnie z którym, w zakresie zawartego w Protokole Kontroli zarzutu, jakoby odzyski znajdowały się poniżej prognoz, ustalenia Komisji dotyczące prognoz odzysków dla portfeli określonych jako "T.I. 01", "T.I. 02" oraz "T.I. 03" nabytych odpowiednio przez fundusze T. XIV, T. XV oraz T. XVI, które zostały zaprezentowane w Protokole Kontroli zostały oparte o błędne dane przekazane w toku kontroli przez Towarzystwo w odpowiedzi na wezwanie z dnia [...] sierpnia 2018 r., które to błędne dane zostały pozyskane od wyceniającego.

W związku z powyższym, w toku postępowania dokonano analizy mającej na celu porównanie nowych danych przekazanych przez Towarzystwo oraz danych przekazanych w toku kontroli, na podstawie których zostały dokonane ustalenia stanu faktycznego oraz stwierdzone naruszenia zawarte w Protokole Kontroli. Z przeprowadzonej analizy porównawczej wynika, że niezależnie od wskazanego przez Towarzystwo stanowiska, zgodnie z którym ustalenia dokonane w toku Kontroli nie są prawidłowe, gdyż bazują na błędnych danych przekazanych przez Towarzystwo w czasie kontroli, również skorygowane dane przekazane przez Towarzystwo w załączeniu do Pisma wskazały na istotny brak realizacji pierwotnych prognoz odzysków zakładanych przy nabyciu pakietu wierzytelności T.do portfela inwestycyjnego funduszu T. XlV.

Towarzystwo wskazało, że poziom realizacji zakładanych pierwotnie prognoz nie przekraczał 61%, przy czym przez większość miesięcy kształtował się na poziomie poniżej 40%, a w niektórych miesiącach nie przekraczał nawet poziomu 20% pierwotnej prognozy (styczeń-kwiecień 2018 r.). Również w ujęciu skumulowanym poziom odzysków w większości miesięcy analizowanego okresu oscylował zaledwie w okolicach 40% zakładanych prognoz, co jednoznacznie wskazuje, że poziom odzysków uzyskiwanych z analizowanego pakietu znacząco odbiegał od zakładanych pierwotnie prognoz, które stanowiły podstawę podjęcia decyzji o nabyciu pakietu przez fundusz T. XIV oraz ustalenia ceny, po której został on nabyty. Przez większość analizowanego okresu uzyskiwane odzyski nie stanowiły bowiem nawet połowy tych pierwotnie zakładanych przez podmiot zarządzający portfelem inwestycyjnym ww. funduszu. tj. G..

Mając na uwadze informacje przekazane przez Towarzystwo w Piśmie, zgodnie z którymi w dniu 27 lutego 2017 r. dokonano odsprzedaży (cesji) istotnej części wierzytelności z funduszy T. XIV, T. XV i T. XVI, przez co wyniki osiągane od marca 2017 r. nie mogły być już porównywalne z założeniami prognozy pierwotnej i aktualnej, które nie uwzględniały tych transakcji w toku postępowania, analizie został poddany również poziom realizacji prognoz przyjętych do wyceny z marca 2017 r. Z przeprowadzonej analizy wynika, że całkowity poziom odzysków zakładanych do uzyskania z pakietu wierzytelności T.I. 01 przed dokonaniem cesji czyli według prognozy z lutego 2017 r. i po jej dokonaniu, czyli według prognozy z marca 2017 r. oraz czerwca 2017 r. uległy tylko nieznacznej zmianie.

Analizie poddane zostały również przekazane w załączeniu do Pisma prognozy odzysków z dni wyceny, które następowały już po dniu [...] lutego 2017 r., czyli po dniu, w którym dokonano cesji części spraw z ww. funduszy. Wynika z nich m.in., iż rzeczywiste odzyski w najlepszym miesiącu nie przekroczyły 60% prognozowanych odzysków, natomiast w kolejnych miesiącach odzyski oscylowały wokół poziomu 30%. Niezależnie od przywołanego przez Towarzystwo faktu odsprzedaży istotnej części wierzytelności, w kolejnych okresach zakładane prognozy odzysków w dalszym ciągu nie były realizowane. Również w przypadku pakietu wierzytelności "T.I. 02" oraz "T.I. 03" nabytych odpowiednio przez fundusz T. XV oraz fundusz T. XVI, poziom odzysków w większości miesięcy analizowanych okresów oscylował w okolicach 40-50% zakładanych prognoz, co jednoznacznie wskazuje, że poziom odzysków uzyskiwanych z analizowanych pakietów znacząco odbiegał od zakładanych przez podmiot zarządzający portfelem inwestycyjnym ww. funduszy, tj. G., pierwotnych prognoz.

W dniu [...] sierpnia 2019 r. Strona złożyła wniosek dowodowy o włączenie do akt postępowania załączonych do wniosku pism i dokumentów na okoliczność podejmowania przez Towarzystwo działań naprawczych, w tym m.in. Skarżący wskazał, iż głównym działaniem Skarżącego w tym zakresie było "samooczyszczenie organizacyjne", które polegało na rozwiązaniu współpracy z kluczowym personelem Skarżącego, w tym z członkami zarządu Skarżącego (zmiany personalne dotyczyły 70% pracowników Skarżącego), których działania lub zaniechania budziły wątpliwości Komisji, w miejsce zwolnionego personelu Skarżącego, Skarżący zatrudnił profesjonalistów dających rękojmię prawidłowego, należytego oraz odpowiedniego wykonywania swoich obowiązków, a tym samym rękojmię wykonywania działalności zgodnie z prawem oraz rękojmię tego, że Skarżący będzie wykonywał prawidłowo swoją funkcję. Podjęto Uchwałę Rady Nadzorczej Towarzystwa z dnia [...] kwietnia 2018 r. w sprawie oddelegowania 3 członków Rady Nadzorczej Towarzystwa do indywidualnego pełnienia funkcji nadzorczych w postaci stałego kontaktu z Zarządem Towarzystwa, w sprawach związanych z G. oraz uchwały Rady Nadzorczej Towarzystwa z dnia [...] kwietnia 2019 r. w sprawie wyznaczenia doradcy prawnego dla Rady Nadzorczej Towarzystwa, w związku z sytuacją G..

Pismem z dnia [...] września 2019 r. Strona została zawiadomiona o uwzględnieniu ww. wniosku dowodowego i włączaniu do akt postępowania pism i informacji załączonych do tego wniosku.

W dniu [...] września 2019 r. przeprowadzona została rozprawa administracyjna, na której zarówno Towarzystwo oraz IZFiA złożyły wyjaśnienia, wskazujące na istotne okoliczności wpływające na ocenę materiału dowodowego sprawy.

Towarzystwo, nie kwestionując zarzutów stanowiących podstawę wszczęcia postępowania sankcyjnego, przedstawiło działania naprawcze, jakie zostały przez nie podjęte i jego akcjonariusza – T. Dom Maklerski S.A., w związku ze zdarzeniami będącymi przedmiotem postępowania, w tym kluczowe działania, których celem było samooczyszczenie organizacyjne, tj. zastosowanie polityki "zero tolerancji" wobec wykrytych naruszeń i wyciągnięcie konsekwencji wobec osób, które nie spełniły standardów należytego postępowania. W konsekwencji tych działań zmiany personalne dotknęły 90% kluczowego personelu w Towarzystwie, a nowo zatrudnione osoby nie łączy żadna relacja z G., ani z wcześniejszym Zarządem Towarzystwa.

Towarzystwo wskazało, że Rada Nadzorcza interweniowała natychmiast po wykryciu problemów i oddelegowała trzech swoich członków do indywidualnego pełnienia funkcji nadzorczych. Rada Nadzorcza zatrudniła Kancelarię Prawną R. i Wspólnicy, jako wsparcie bezpośredniego nadzoru nad działalnością Towarzystwa, której zadaniem było i jest opracowanie i wdrożenie planu ochrony inwestorów w funduszach, których portfelami zarządzał G.. Ponadto, jednym z kluczowych działań zainicjowanych przez Radę Nadzorczą była budowa dedykowanej jednostki organizacyjnej w Towarzystwie poświęconej zarządzaniu funduszami sekurytyzacyjnymi (składającej się z 6 osób), której szefem jest członek Zarządu Towarzystwa. Zadania tej jednostki koncentrują się na zarządzaniu funduszami wierzytelności oraz bieżącym i kompleksowym nadzorze nad podmiotami zarządzającymi portfelami tych funduszy, a także nad procesem wyceny wartości godziwej składników lokat tych funduszy. Jednostka ta doprowadziła m.in. do odzyskania kluczowej dla funduszy dokumentacji, której wydania odmówił G., co miało fundamentalne znaczenie dla zapewnienia działalności windykacyjnej i wyceny aktywów funduszy oraz możliwości ich potencjalnej sprzedaży. Podjęto również decyzję o wypowiedzeniu Umów o zarządzanie dokonując jednocześnie wyboru nowych serwiserów w transparentnej procedurze oraz wypowiedziano wszystkie umowy o obsługę prawną zawartą z Kancelarią Prawną G. M. B. sp.k.

Jako działanie naprawcze Towarzystwo zakwalifikowało także powołanie w dniu [...] października 2018 r., przez T.. Dom Maklerski S.A. do Rady Nadzorczej Towarzystwa Przemysława Kołodzieja, który ze względu na doświadczenie w compliance miał wzmocnić nadzór nad Towarzystwem. Równolegle Rada Nadzorcza przeanalizowała działania ówczesnych członków Zarządu Towarzystwa, tj. p. P. B. i M. J., którzy są jednocześnie znaczącymi akcjonariuszami Towarzystwa. W wyniku tej analizy, w październiku 2018 r. Rada Nadzorcza doszła do wniosku, że działania M. J. i P. B. nie gwarantują w dostatecznym stopniu ochrony interesów inwestorów i zarządzanych funduszy, bowiem osoby te nie potrafiły dostatecznie wyjaśnić nieprawidłowości, które mogły w przeszłości zajść w działalności Towarzystwa. W związku z tym Rada Nadzorcza uznała, że konieczna jest zmiana Zarządu Towarzystwa i przed wydaniem przez Komisję Protokołu z kontroli podjęła uchwały odwołujące z Zarządu Towarzystwa ww. osoby. Rozwiązano także umowę o pracę z J. A. byłym Dyrektorem [...] oraz G. N., byłym Dyrektorem [...].

Kierując się potrzebą zapewnienia wiarygodności w ocenie uczestników zarządzanych Funduszy, Rada Nadzorcza umożliwiła złożenie członkom Zarządu rezygnacji ze skutkiem natychmiastowym, przy czym Towarzystwo podkreśliło, że z braku dostatecznej wiedzy wszystkie wskazane wyżej osoby nie zostały zwolnione dyscyplinarnie. Sporządzając sprawozdanie Rady Nadzorczej za rok obrotowy 2018, Rada Nadzorcza zarekomendowała Walnemu Zgromadzeniu odmowę udzielenia absolutorium M.J. i P. B.. W dniach 29-30 października 2018 r. powołano nowy Zarząd Towarzystwa, którego skład został rozszerzony i obecnie liczy 4 osoby (wcześniej były to 2 osoby). Powołany został m. in. członek Zarządu odpowiedzialny za fundusze sekurytyzacyjne, co było kluczowym krokiem do zapewnienia zarządzania funduszami wierzytelnościowymi na odpowiednim poziomie, w sposób unikalny w skali polskiego rynku.

Pełniącym obowiązki Prezesa Zarządu został R. C. — członek Zarządu T. Domu Maklerskiego S.A., któremu powierzona została misja naprawy Towarzystwa.

Przedstawiciele Towarzystwa wskazali także, że w okresie marzec — lipiec 2019 r. wykonano szereg prac o charakterze porządkowym i weryfikującym elektroniczną bazę danych portfeli wierzytelności oraz zgromadzonej dokumentacji papierowej, w celu przygotowania do przetargu na zbycie portfeli zarządzanych poprzednio przez G.. Celem przetargu jest uzyskanie jak największych środków płynnych, które zostaną przeznaczone na wypłatę dla uczestników w. funduszy. Uchwałą Zarządu Towarzystwa z dnia [...] sierpnia 2019 r. Towarzystwo przyjęło Regulamin organizacyjny procesu zbycia wierzytelności oraz powołało komisję ds. zbycia wierzytelności. Przyjęte regulacje pozwoliły rozpocząć w dniu 30 sierpnia 2019 r. proces zbycia większości portfeli wierzytelności funduszy "post G." poprzez wysłanie zaproszeń do 9 podmiotów zajmujących się w sposób ciągły i profesjonalny nabywaniem wierzytelności z Polski i z innych krajów.

Towarzystwo ponadto zaczęło przekazywać Komisji, z własnej inicjatywy, kompleksowe informacje w sprawie wszystkich istotnych zdarzeń dotyczących Towarzystwa i zarządzanych Funduszy oraz przywróciło terminowość wycen i terminowość sprawozdawczości Funduszy. Towarzystwo zabezpieczyło wszystkie środki pozyskane od G. tytułem wynagrodzenia z Umowy ramowej, które stanowiły wynagrodzenie z tytułu udzielenia G. wyłączności obsługi portfeli inwestycyjnych funduszy. Towarzystwo utworzyło z tych środków rezerwę na rzecz wsparcia uczestników funduszy, których portfelami zarządzał wcześniej G. w celu minimalizacji obciążenia uczestników tych funduszy negatywnymi skutkami problemów G. przy czym jak wskazało Towarzystwo, możliwość zadysponowania tymi środkami wymaga wyjaśnienia sporu z G. w tym zakresie.

Prezes lZFiA występując na prawach strony postępowania, podniósł wątpliwości co do ewentualnej wadliwości postanowienia o wszczęciu postępowania na skutek wszczęcia postępowania w przedmiocie nałożenia sankcji administracyjnej, co zdaniem IZFiA powinno zostać odzwierciedlone w wyniku postępowania, a nie w momencie jego wszczęcia. Zdaniem Prezesa lZFiA, takie działanie Komisji może powodować wątpliwości co do obiektywizmu działania i w związku z tym stanowić podstawę do stwierdzenia naruszenia zasady prawdy obiektywnej. Ponadto podniósł zarzut naruszenia art. 228 ust. 5 Ustawy oraz art. 12 ust. 2 pkt 4 lit. I oraz lit. y ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym, z uwagi na fakt, iż zdaniem lZFiA rozprawa powinna być prowadzona przez Komisję działającą jako organ kolegialny.

Prezes lZFiA wskazał także, że Komisja prowadzi postępowania związane z działalnością G. w stosunku do kilku towarzystw i wielokrotnie podnoszona jest w nich kwestia dotycząca sposobu działania G. jako serwisera, zarówno w ujęciu historycznym, jak i w ujęciu bieżącym w zakresie komunikacji i dostępu do dokumentów w przypadku zmiany serwisera. Prezes lZFiA postulował, żeby w stosunku do G. jako serwisera będącego podmiotem nadzorowanym przez Komisję w tym zakresie, prowadzone było postępowanie wyjaśniające, które mogłoby przyczynić się w sposób bardziej pełny i rzetelny do właściwej oceny materiału dowodowego w przedmiotowym postępowaniu, bowiem brak takiej możliwości i brak takiej oceny może stanowić podstawę do naruszenia zasady prawdy obiektywnej jak i zasady zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu.

Prezes lZFiA podkreślił ponadto, że Towarzystwo musiało się zmierzyć z wadliwie działającym zarządem, pracownikami, istotnym akcjonariuszem i działającym niezgodnie z prawem serwiserem. Działania Towarzystwa w zakresie rozliczania się z historią były stanowcze, zdecydowane pomimo tego, że utrudnione gdyż niekorzystne czynniki były z wielu stron.

Prezes lZFiA nadmienił również, iż przy ocenie historii i przy ocenie możliwości działania w przyszłości istotne jest to, czy organizacja umie się naprawić. Działania przedstawione przez Towarzystwo potwierdzają, że Towarzystwo podjęło realne działania naprawcze, które dotyczą zarówno działań wewnątrz tej spółki, jak i działań na zewnątrz, przy czym były one nastawione przede wszystkim na dbałość o interes klientów. Z tych względów, zdając sobie sprawę z możliwości stosowania różnorodnych sankcji przez Komisję, Prezes lZFiA zwrócił się o niestosowanie sankcji cofnięcia zezwolenia, gdyż Towarzystwo swoim działaniem również w zakresie współpracy z organem nadzoru, pokazało, że jest podmiotem bezpiecznym, mogącym nadał funkcjonować na rynku, a ewentualne cofnięcie zezwolenia miałoby szerokie skutki nie tylko dla Towarzystwa które karę rynkową za swoje działanie już poniosło, ale także dla klientów funduszy i obrazu całego rynku kapitałowego.

W piśmie z dnia [...] września 2019 r., Towarzystwo poinformowało o złożeniu przez Fundusze T. w dniu [...] sierpnia 2019 r. pozwów o zapłatę kwoty wynoszącej łącznie ok. 115 mln złotych z tytułu kar umownych naliczonych z uwagi na niewykonywanie obowiązków przez G. wynikających z umów gwarancyjnych zawartych przez Fundusze T. z G.. W piśmie tym Towarzystwo wyjaśniło, że należyte wykonanie przez G. zobowiązania do zarządzania całością portfeli inwestycyjnych Funduszy T., wynikające z zawartych w przeszłości Umów o zarządzanie, zostało zabezpieczone umowami gwarancyjnymi zawartymi przez Fundusze T.. W umowach gwarancyjnych G. zobowiązał się, że w przypadku nienależytego wykonania zobowiązania do zarządzania portfelem inwestycyjnym danego funduszu i nieosiągnięcia przez ten fundusz rezultatu w postaci uzgodnionego wzrostu wartości aktywów netto, G. obejmie certyfikat inwestycyjny wyemitowany przez fundusz o wartości odpowiadającej różnicy między wartością aktywów netto funduszu jaka miała zostać osiągnięta w wyniku należytego wykonania przez G. zobowiązania do zarządzania portfelem inwestycyjnym funduszu, a faktyczną wartością jego aktywów netto. Na wypadek niewykonania przez G. obowiązku objęcia certyfikatu inwestycyjnego w umowie gwarancyjnej została zastrzeżona na rzecz funduszu kara umowna w wysokości odpowiadającej wartości nieobjętego przez G. certyfikatu inwestycyjnego.

Zdaniem Towarzystwa, G. nienależycie wykonywał zobowiązanie do zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy T., w konsekwencji czego Towarzystwo rozwiązało Umowy o zarządzanie. Tym samym. zgodnie z umowami gwarancyjnymi, powstały podstawy do wyemitowania przez Fundusze T. certyfikatów inwestycyjnych o wartości odpowiadającej różnicy między wartością aktywów netto Funduszy T., jaka miała zostać osiągnięta w wyniku należytego wykonania przez G. zobowiązania do zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy T., a faktyczną wartością ich aktywów netto. Towarzystwo podniosło, że Fundusze T. przeprowadziły emisje certyfikatów po otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego G., na warunkach wynikających z umów gwarancyjnych, które nie doszły do skutku z winy G., gdyż bezpodstawnie odmówił on dokonania zapisu na certyfikaty.

W piśmie złożonym do KNF w dniu [...] września 2019 r. Towarzystwo wniosło o przeprowadzenie dowodu z kolejnych pism i dokumentów na okoliczność podejmowania przez Towarzystwo działań naprawczych, o podjęciu których Towarzystwo informowało już w trakcie rozprawy administracyjnej w dniu [...] września 2019 r., związanych z samooczyszczeniem się organizacji i brakiem tolerancji wobec naruszeń w Towarzystwie. Wśród tych działań wymieniono zintensyfikowanie działań nadzorczych Rady Nadzorczej Towarzystwa, zmiany w Zarządzie Towarzystwa i inne zmiany kadrowe oraz złożenie do Komisji w dniu [...] września 2019 r. wniosku o wszczęcie postępowania w celu pozbawienia M. J. i P. B. prawa głosu z akcji Towarzystwa.

Towarzystwo ponownie podkreśliło, że wszystkie powyższe działania były podejmowane w celu pełnego wyjaśnienia nieprawidłowości w działalności Towarzystwa oraz zapobieżeniu powstania podobnych nieprawidłowości w przyszłości. Towarzystwo wskazało, że przy tych działaniach istotna była pełna transparentność wobec Komisji, stąd Towarzystwo informowało każdorazowo Komisję o swoich działaniach. Towarzystwo podkreśliło, że oprócz podejmowania działań z własnej inicjatywy, Towarzystwo wykonało w stosownym terminie m.in. wszystkie zalecenia pokontrolne odnoszące się do funduszy sekurytyzacyjnych, które zostały skierowane do Towarzystwa przez Komisję w dniu [...] grudnia 2018 r. Towarzystwo poinformowało także, że poza "samooczyszczeniem się organizacji" podjęło skuteczne działania w celu ochrony uczestników funduszy przed negatywnym oddziaływaniem problemów G. na ich sytuację. W związku ze znaczącym wzrostem skali umorzeń certyfikatów inwestycyjnych funduszy przy bardzo istotnym ograniczeniu napływu nowych środków pieniężnych, Towarzystwo wprowadziło mechanizm proporcjonalnej redukcji wykupów w statutach niektórych funduszy zarządzanych przez Towarzystwo, unikając przez to konieczności przeprowadzenia gwałtownych wyprzedaży aktywów funduszy. Towarzystwu udało się także przywrócić płynność w T.P.P. .

Pismem z dnia [...] października 2019 r. Strona została zawiadomiona o uwzględnieniu ww. wniosku dowodowego i włączaniu do akt postępowania pism i informacji załączonych do tego wniosku. Pismem z dnia [...] października 2019 r., doręczonym w dniu [...] października 2019 r., Towarzystwo i IZFiA zostały poinformowane o włączeniu do akt postępowania sprawozdania rocznego Towarzystwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2018 r. i sprawozdania miesięcznego Towarzystwa za okres od 1 do 31 sierpnia 2019 r. oraz o przysługujących im uprawnieniach stosownie do treści z art. 10 k.p.a.

W toku prowadzenia postępowania Towarzystwo dokonało przeglądu akt postępowania w dniu [...] stycznia 2019 r., [...] sierpnia 2019 r. i [...] października 2019r., a IZFiA w dniu [...] listopada 2018 r. i [...] sierpnia 2019 r.

Decyzją z dnia [...] listopada 2019 r., KNF wydała decyzję, w której nałożyła na Towarzystwo dwie kary pieniężne w łącznej wysokości 7.000.000,00 złotych oraz cofnęła zezwolenie na wykonywanie działalności przez Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych.

W uzasadnieniu tej decyzji Komisja wskazała, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniła w oparciu o przepisy prawa (które przytoczyła i szczegółowo omówiła), regulujące funkcjonowanie profesjonalnych uczestników rynku kapitałowego, jakimi są towarzystwa funduszy inwestycyjnych oraz zarządzane przez te towarzystwa fundusze inwestycyjne. Z ustaleń Komisji jednoznacznie wynika, iż Towarzystwo nie dopełniło obowiązku bieżącego nadzorowania wykonywania powierzonych G. czynności zarządzania portfelami sekurytyzowanych wierzytelności Funduszy. Zaniechanie przez Towarzystwo właściwego nadzorowania wykonywania powierzonych mu czynności związanych z działalnością prowadzoną przez Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych należy zdaniem Komisji dodatkowo zakwalifikować jako naruszenie art. 75 lit. f Rozporządzenia 231/2013, w zakresie braku sprawowania faktycznego nadzoru nad wykonywaniem przekazanych funkcji i zarządzania ryzykiem związanym z przekazaniem.

KNF wskazał, że Towarzystwo, w oparciu o postanowienia zawartych z Zarządzającym umów o zarządzanie, obejmujące sekurytyzowane wierzytelności Funduszy T., dysponowało środkami umożliwiającymi Towarzystwu sprawowanie rzeczywistej kontroli nad działaniami podejmowanymi przez Zarządzającego w wykonaniu zawartych umów o zarządzanie. Umowy o zarządzanie portfelami inwestycyjnymi Funduszy T. przewidywały bowiem, że w celu realizacji uprawnień kontrolnych Towarzystwa, G. w ramach zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy T. oraz wykonywania innych czynności z tym związanych obowiązany był m. in. do przygotowania i przedkładania Towarzystwu raportów i informacji wskazanych w ww. umowach, zapewnienia Towarzystwu stałego i niczym nieograniczonego dostępu do informacji i dokumentów stanowiących dokumentację źródeł będących podstawą decyzji inwestycyjnych, dotyczących portfeli inwestycyjnych Funduszy T., jak również do ewidencji zawartych przez te Fundusze transakcji. Ponadto umowy o zarządzanie umożliwiały Towarzystwu żądanie wszelkich innych informacji dotyczących czynności wykonywanych w ramach umów.

Zdaniem KNF, Towarzystwo miało zatem możliwość i jednocześnie obowiązek sprawowania bieżącego nadzoru nad czynnościami wykonywanymi przez podmiot zarządzający na zlecenie Towarzystwa, w szczególności nad poziomem realizacji zakładanej przez podmiot zarządzający strategii windykacyjnej, w tym zarówno w zakresie poziomu faktycznie uzyskiwanych spłat, jak i wysokości kosztów ponoszonych w związku z podejmowanymi działaniami windykacyjnymi. Tymczasem w zeznaniach złożonych w trakcie postępowania, jak i w wyjaśnieniach przedstawionych w trakcie kontroli, Towarzystwo wskazało, że wypełniało swoje zobowiązanie do bieżącego nadzorowania wykonywania przez G. powierzonych temu podmiotowi czynności zasadniczo poprzez monitorowanie za pośrednictwem poczty elektronicznej i kontaktów telefonicznych. Towarzystwo nie przedstawiło przy tym szczegółowego opisu sprawowanego nadzoru, ograniczając się do wskazania obowiązków jakie ciążyły na poszczególnych osobach, które były zaangażowane we współpracę z G.. W szczególności brak jest w ocenie organu dowodów na okoliczność, aby Towarzystwo na odpowiednio wczesnym etapie współpracy reagowało na niską efektywność i nieskuteczność działań windykacyjnych podejmowanych przez G. w ramach zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy T., mimo posiadania wynikających z umowy o zarządzanie stosownych narzędzi do kontrolowania i wpływania na działania Zarządzającego. Tym samym Towarzystwo nie ingerowało skutecznie w wykonywanie czynności powierzonych Zarządzającemu, ograniczając się jedynie do interwencji za pośrednictwem poczty elektronicznej i kontaktów telefonicznych w celu wyjaśnienia stwierdzonych uchybień, co oznacza, że faktycznie realizowany schemat relacji pomiędzy Towarzystwem i Zarządzającym istotnie odbiegał od modelu przewidzianego przepisami Ustawy.

Zdaniem organu, nie można zaaprobować wyjaśnień Towarzystwa, zgodnie z którymi dopełniło ono należytej staranności w ocenie G. przed powierzeniem temu podmiotowi zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy oraz zagwarantowało sobie w zawartych z G. umowach o zarządzanie prawo do kontrolowania i oceny działań G., które to uprawnienia były zdaniem Towarzystwa realizowane. Towarzystwo, jako podmiot zobowiązany do działania w interesie uczestników Funduszy T., poprzez odpowiednią organizację i działania powinno bowiemnie dopuścić do nieprawidłowości w działaniu Zarządzającego w odniesieniu do portfeli Funduszy powierzonych mu w zarządzanie, w szczególności zaś do działań niezgodnych z przepisami prawa i interesem uczestników tych Funduszy. Realizacja powyższego była możliwa wyłącznie poprzez zapewnienie stałego monitorowania działalności G. w zakresie zarządzania portfelami Funduszy T. i odpowiednie reagowanie w przypadku wykrycia nieprawidłowości w tym zakresie, zwłaszcza że umowy o zarządzanie dawały podstawę do przeprowadzania przez Towarzystwo czynności kontrolnych i sprawdzających w odniesieniu do decyzji G. podejmowanych na rzecz tych Funduszy.

W ocenie KNF działania takie nie zostały w sposób wystarczający zapewnione przez funkcjonujący w Towarzystwie system kontroli wewnętrznej, co skutkowało niezidentyfikowaniem nieprawidłowości przy podejmowaniu działań przez G. i doprowadzeniem do naruszenia interesu uczestników funduszy T.. Wytłumaczeniem dla inercji Towarzystwa nie może być, zdaniem Komisji, fakt dysponowania przez G. zezwoleniem KNF na zarządzanie sekurytyzowanymi wierzytelnościami funduszu sekurytyzacyjnego, jak również posiadanie przez G. wiedzy specjalistycznej w zakresie pozyskiwania zarządzania i administrowania portfelami wierzytelności sekurytyzowanych oraz dostęp G. do możliwości pozyskiwania takich portfeli na rynku polskim.

Zdaniem KNF, powyższe nie mogło stanowić wystarczającego uzasadnienia, a zwłaszcza gwarancji, że podmiot ten będzie przez cały okres zarządzał portfelami sekurytyzowanych wierzytelności Funduszy T. w interesie ich uczestników, w okolicznościach niepodejmowania przez Towarzystwo należytego, bieżącego kontrolowania i wpływania na działania Zarządzającego. Organ wskazał, że ustalenia dokonane w oparciu o przeprowadzoną analizę danych przekazanych przez Towarzystwo wskazują jednoznacznie na brak skutecznej realizacji działań windykacyjnych w prognozach, jakie były zakładane przy nabyciu poszczególnych pakietów wierzytelności, co stwarzało zagrożenie odnośnie możliwości realizacji prognoz odzysków przyjmowanych w kolejnych okresach prognozy i mogło stanowić podstawę do dokonania negatywnej oceny prowadzonej przez G. działalności w zakresie zarządzania pakietami wierzytelności funduszy sekurytyzacyjnych.

Organ podkreślił, że ustaleń co do niewystarczających - dla pokrycia wydatków związanych z działalnością operacyjną poszczególnych Funduszy - wpływów uzyskiwanych z tytułu posiadanych przez fundusze T. XIV, T. XV i T. XVI wierzytelności, Towarzystwo mogło dokonać chociażby wyłącznie na podstawie informacji zawartych w sprawozdaniach kwartalnych tych funduszy sporządzonych w 2016 r. i 2017 r. Informacje te powinny wzbudzać uzasadnione wątpliwości Towarzystwa co do efektywności i skuteczności działań podejmowanych przez G., w zakresie zarządzania portfelem inwestycyjnym poszczególnych Funduszy, obejmującym sekurytyzowane wierzytelności, w tym w szczególności działań o charakterze windykacyjnym, w kontekście wysokości kosztów ponoszonych przez dany Fundusz.

Zdaniem Komisji, wykonując z należytą starannością nadzór bieżący nad działalnością G., Towarzystwo powinno było objąć szczegółowym badaniem i przeglądem omawiany obszar działalności G. oraz podjąć interwencyjne czynności wobec G., w związku z niskim poziomem skuteczności i efektywności czynności zarządzania sekurytyzowanymi wierzytelnościami funduszy sekurytyzacyjnych - zdecydowanie wcześniej, niż w II kwartale 2018 r. Już bowiem przed 2018 r. występowały problemy z efektywnym i prawidłowym wykonywaniem przez G. zobowiązań wynikających z umów o zarządzanie, które można było zidentyfikować na podstawie wyników działalności prowadzonej przez G. w zakresie zarządzania portfelami inwestycyjnymi obejmującymi sekurytyzowane wierzytelności T. XIV, T. XV, T. XVI i T. XVIII, w oparciu o które można było dokonać oceny skuteczności działalności tego podmiotu, w tym w kontekście działania w interesie uczestników ww. Funduszy. Podjęcie przez Towarzystwo sprawdzających i weryfikujących czynności nadzorczych wobec działań G. w powyższym zakresie we wcześniejszym okresie mogło ograniczyć negatywne konsekwencje dla uczestników funduszy sekurytyzacyjnych, wynikające z braku należytego wywiązywania się z obowiązków określonych w umowach o zarządzanie sekurytyzowanymi wierzytelnościami Funduszy T..

Towarzystwo nie podejmowało jednak żadnych takich działań, przyjmując informacje o niższych niż zakładane w początkowym okresie odzyskach z portfeli Funduszy T., jako niemiarodajne i niepozwalające na dokonanie oceny sprawności i skuteczności windykacyjnej G. w przyszłości. Mimo okoliczności wskazujących, że począwszy od utworzenia funduszy T. XIV, T. XV i T. XVI uzyskiwane przez te Fundusze przychody z lokat kształtowały się poniżej wartości kosztów ponoszonych przez poszczególne Fundusze, Towarzystwo nie tylko nie przeciwdziałało nieprawidłowościom i nie ingerowało w stosownym czasie w działalność G., w tym nie rozwiązało umów o zarządzanie dotyczących tych Funduszy, ale zawarło z G. w 2017 r. umowy o zarządzanie dla kolejnych funduszy, tj. T. XX, T. XXI, T. XXII, T. XXIII i T. XXIV.

Towarzystwo, posiadając zatem informacje w zakresie niskiej efektywności i skuteczności działań podejmowanych przez G. w ramach zarządzania portfelami inwestycyjnymi obejmującymi sekurytyzowane wierzytelności funduszy sekurytyzacyjnych, których było organem, w tym braku zdolności G. do generowania w ramach czynności windykacyjnych przychodów na poziomie odpowiadającym kosztom ponoszonym przez te Fundusze, zdecydowało o dalszej kontynuacji, a nawet rozszerzeniu współpracy z G..

W kontekście powyższego, informacje o dobrej renomie G., osiąganiu dobrych wyników finansowych przez ten podmiot, jak również postrzegania G. jako potencjalnego przyszłego lidera rynku windykacji wierzytelności w Polsce nie stanowiło wystarczającego uzasadnienia dla podpisania kolejnych Umów o zarządzanie, zwłaszcza, że jak wskazało Towarzystwo, działalności G. towarzyszyło już na początku 2017 r. istotne zadłużenie oraz ze względu na fakt, że znaczna część wyniku finansowego była generowana w oparciu o wyceny wartości portfeli.

W ocenie organu, wbrew wyjaśnieniem Towarzystwa, zabezpieczeniem dla interesu Funduszy T., a co za tym idzie ich uczestników, przy powierzeniu portfeli inwestycyjnych Funduszy T. w zarządzanie G., nie mogły stanowić także postanowienia gwarancyjne zawarte w porozumieniach i umowach gwarancyjnych. Okoliczności w postaci zawarcia umów gwarancyjnych oraz uczestnictwo G. w funduszach poprzez certyfikaty podporządkowane nie mogły i nie znosiły w tym zakresie z Towarzystwa odpowiedzialności, jako podmiotu profesjonalnego, licencjonowanego i zobowiązanego do działania zgodnie z przepisami prawa, w tym wykonywania obowiązków określonych przepisami Ustawy, w szczególności polegających na sprawowaniu bieżącego nadzoru oraz podejmowaniu aktywnych i kompetentnych działań w przypadku występowania nieprawidłowości w czynnościach wykonywanych przez G..

Zdaniem KNF, przyjmując umowy gwarancyjne i mechanizm zaangażowania inwestycyjnego G., jako instrumenty obniżające ryzyko finansowe uczestników, Towarzystwo powinno było jednocześnie przyjąć i stosować odpowiednie instrumenty nadzorcze pozwalające na bieżące monitorowanie efektywności działań windykacyjnych G. oraz badać przyczyny spadku tej efektywności i we właściwym czasie odpowiednio interweniować, a nie biernie przyglądać się działaniom G. i oczekiwać lepszych wyników tych działań w przyszłości. Biorąc pod uwagę, że ewentualne problemy finansowe G. mogłyby skutkować niewywiązaniem się przez ten podmiot z obowiązków zawartych w umowach gwarancyjnych, konstrukcja w. umów de facto eksponowała uczestników Funduszy T. na ryzyko związane z sytuacją finansową tego podmiotu.

Organ wskazał, że zawarcie przez Towarzystwo z G. umów gwarancyjnych i udział G. w funduszach poprzez certyfikaty podporządkowane, które to mechanizmy miały zdaniem Towarzystwa zabezpieczać interes uczestników funduszy poprzez uzależnienie wysokości rzeczywistych korzyści G. związanych z zarządzaniem portfelami sekurytyzowanych wierzytelności funduszy z osiągnieciem przez nie korzystnych wyników inwestycyjnych, należy uznać za niewystarczające w sytuacji braku rzetelnego, bieżącego nadzoru Towarzystwa nad sposobem zarządzania portfelami sekurytyzowanych wierzytelności przez G.. Nieskuteczność ww. zabezpieczeń ziściła się w fakcie złożenia przez Fundusze T. pozwów przeciwko G. o zapłatę kwoty wynoszącej łącznie ok. 115 mln złotych, z tytułu kar umownych, naliczonych z uwagi na niewykonywanie obowiązków przez G. wynikających z umów gwarancyjnych, o czym Towarzystwo poinformowało Komisję w piśmie z dnia [...] września 2019 r.

W ocenie KNF, ustalenia postępowania dowodzą, że przyjęte przez Towarzystwo rozwiązania, przy jednoczesnym braku sprawnego i należytego nadzoru w zakresie sposobu zarządzania portfelami sekurytyzowanych wierzytelności przez G., nie były dostatecznie efektywnymi "instrumentami" zabezpieczającymi interesy uczestników Funduszy, w szczególności nie stwarzały warunków właściwie motywujących podmiot zarządzający do skutecznego wykonywania czynności windykacyjnych. Instrumentem takim nie były również zasady wynagradzania G. za zarządzanie portfelami inwestycyjnymi Funduszy T., bowiem nie uzależniały wysokości należnego temu podmiotowi wynagrodzenia od ściągnięcia z pakietów wierzytelności kwot w wysokości przewyższającej cenę ich nabycia przez te Fundusze, w konsekwencji czego nie motywowały G. w realny sposób do bardziej efektywnego ściągania należności z pakietów wierzytelności, a uzyskiwane z portfeli spłaty wierzytelności nie pokrywały nawet kosztów funkcjonowania Funduszy. Mechanizm zasad wynagradzania określony w umowach o zarządzanie portfelami inwestycyjnymi Funduszy T. nie zabezpieczał zatem w należyty sposób interesu uczestników tych Funduszy.

W ocenie Komisji, za działanie w najlepiej pojętym interesie Funduszy T. oraz uczestników tych funduszy nie można uznać także kontynuowania oraz rozszerzenia współpracy z G., poprzez powierzenie zarządzania portfelami inwestycyjnymi kolejnych funduszy, pomimo dysponowania danymi wskazującymi na nienależyty sposób wykonywania czynności w zakresie zarządzania sekurytyzowanymi wierzytelnościami funduszy przez G., przez co Towarzystwo naruszyło art. 48 ust. 2a pkt 2 Ustawy, który zobowiązywał Towarzystwo do prowadzenia działalności w zakresie zarządzania funduszami inwestycyjnymi zamkniętymi w sposób rzetelny i profesjonalny, z zachowaniem należytej staranności i zgodnie z zasadami uczciwego obrotu, a także w najlepiej pojętym interesie zarządzanych funduszy, uczestników tych funduszy oraz klientów towarzystwa oraz w celu zapewnienia stabilności i bezpieczeństwa rynku finansowego.

Zdaniem organu, szczególnie krytycznie należy ocenić zawarcie w dniu [...] sierpnia 2017 r. pomiędzy Towarzystwem, a G. Umowy ramowej na świadczenie usług obsługi portfeli inwestycyjnych, na mocy której Towarzystwo zobowiązało się podejmować wszelkie możliwe i niezbędne czynności mające na celu umożliwienie powierzenia zarządzania portfelami inwestycyjnymi obejmującymi sekurytyzowane wierzytelności wszystkich funduszy (zarządzanych przez Towarzystwo w dniu zawarcia Umowy ramowej oraz w przyszłości) wyłącznie na rzecz G. lub podmiotów powiązanych. Z ustaleń poczynionych w toku postępowania wynika, że w czasie zawierania Umowy ramowej Towarzystwo powinno było być świadome, że stopień realizacji przez G. prognoz dotyczących portfeli wierzytelności przyjmowanych w momencie nabywania tych portfeli przez Fundusze T. był bardzo niski, a przychody osiągane przez te Fundusze nie były wystarczające do pokrywania kosztów ich funkcjonowania. Tym samym, wobec braku efektywności działań podejmowanych przez G. w zakresie zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy T., nie można uznać, aby kontynuacja i zacieśnienie współpracy Towarzystwa z G. stanowiło właściwe działanie z punktu widzenia interesu uczestników funduszy sekurytyzacyjnych, których organem było Towarzystwo oraz potencjalnych uczestników funduszy sekurytyzacyjnych, które miały być przez Towarzystwo tworzone w przyszłości.

Organ podkreślił, że w czerwcu 2017 r. (tj. w okresie, w którym prowadzone były negocjacje dot. zawarcia Umowy ramowej) pracownicy Towarzystwa określali G. mianem "piramidy". Co więcej, Towarzystwo podpisując Umowę ramową i ograniczając sobie przez to możliwość powierzania zarządzania portfelami wierzytelności sekurytyzowanych do jednego podmiotu, czego było świadome, zgodziło się na zlimitowanie w istotny sposób, przez pięcioletni okres trwania tej umowy, potencjalny wolumen środków możliwych do pozyskania do tego typu produktów, przez co trwale ograniczyło potencjalne przychody Towarzystwa. Jako formę rekompensaty Towarzystwo zagwarantowało sobie zryczałtowane wynagrodzenie w wysokości 40.000.000 zł (plus podatek VAT), podczas gdy to fundusze sekurytyzacyjne, których portfelami inwestycyjnymi miał w przyszłości zarządzać G. było narażone na ryzyko inwestycyjne związane z działalnością tego podmiotu.

Zdaniem organu, na powyższą ocenę działań Towarzystwa, które pomimo niskiej efektywności i skuteczności działań podejmowanych przez G. w ramach zarządzania portfelami inwestycyjnymi funduszy sekurytyzacyjnych, zdecydowało o dalszej kontynuacji, a nawet rozszerzeniu współpracy z G., bez wpływu pozostają dane przekazane przez Towarzystwo w dniu [...] maja 2019 r. Z przeprowadzonej analizy porównawczej tych danych oraz danych pobranych w trakcie kontroli wynika bowiem, że niezależnie od wskazanego przez Towarzystwo stanowiska, zgodnie z którym ustalenia dokonane w toku kontroli nie są prawidłowe, gdyż bazują na błędnych danych przekazanych przez Towarzystwo w czasie kontroli, również skorygowane dane przekazane przez Towarzystwo wskazują na istotny brak realizacji pierwotnych prognoz odzysków zakładanych przy nabyciu pakietu wierzytelności do portfeli Funduszy T.. Analiza danych przekazanych przez Towarzystwo przy Piśmie z [...] maja 2019 r. nie zmienia zatem wniosków Komisji i oceny prawnej stwierdzonego stanu faktycznego.

Organ podkreślił, że fakt przekazania przez Towarzystwo w trakcie kontroli błędnych danych, skutkujących ustaleniem stanu faktycznego odbiegającego od rzeczywistości, świadczy o tym, że Towarzystwo będące profesjonalnym uczestnikiem rynku finansowego, nie dołożyło należytej staranności w zakresie zarządzania funduszami inwestycyjnymi, przy czym Towarzystwo nie może w tym zakresie tłumaczyć się błędnymi danymi przekazanymi Towarzystwu przez Wyceniającego, który pobrał dane z serwera prowadzonego przez G.. Obowiązkiem Towarzystwa jest bowiem właściwie nadzorowanie zarówno podmiotu, któremu powierzyło wykonywanie czynności związanych z działalnością prowadzoną przez Towarzystwo, tj. G., w zakresie zarządzania portfelami inwestycyjnymi Funduszy T., jak również podmiotu wyceniającego, który dokonywał wyceny aktywów Funduszy T..

W ocenie organu, przekazanie błędnych danych świadczy natomiast o niewłaściwym nadzorze i pozostaje w sprzeczności z zapewnieniem przez Towarzystwo wykonywania działalności zgodnie z obowiązującym prawem oraz w sposób staranny, kompetentny i zgodny z interesem zarządzanych przez siebie Funduszy. Zaznaczenia przy tym wymaga, że pobranie błędnych danych nastąpiło, zgodnie z wyjaśnieniami Towarzystwa, we wrześniu 2017 r., a wykrycie tych nieprawidłowości miało miejsce dopiero w kwietniu 2019 r. Powyższe oznacza, że przez ponad półtora roku Towarzystwo posługiwało się błędnymi danymi, przekazując Komisji w tym czasie niewłaściwe informacje w trakcie kontroli. Mając na uwadze wskazane powyżej okoliczności nie można zatem przyjąć, że Towarzystwo działało w sposób rzetelny, profesjonalny i staranny, a także uwzględniający najlepiej pojęty interes zarządzanych funduszy i ich uczestników.

Odnosząc się do naruszenia przez Towarzystwo art. 48 ust. 2a pkt. 2 Ustawy poprzez nieprawidłowe wykonywanie przez Towarzystwo bieżącego nadzoru nad procesem wyceny aktywów Funduszy T. P. oraz funduszy T.A., T. N., T.P.P. , V., T. O. i T. XXI oraz naruszenie przez te Fundusze przepisów § 23 ust. 2 rozporządzenia w sprawie rachunkowości funduszy oraz postanowień statutów funduszy w zakresie wyceny aktywów tych funduszy, organ wskazał, iż należyte ustalanie wartości aktywów netto ma fundamentalne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania funduszy inwestycyjnych, w tym funduszy inwestycyjnych zamkniętych. Wartość aktywów netto i ustalana w oparciu o nią wartość aktywów netto przypadająca na certyfikat inwestycyjny stanowi punkt odniesienia dla oceny przez uczestnika funduszu rentowności inwestycji w certyfikaty inwestycyjne. Na tej podstawie uczestnik funduszu może między innymi podejmować decyzje inwestycyjne związane z wyrażeniem woli dalszego pozostania uczestnikiem tego funduszu lub też zakończenia inwestycji w jego certyfikaty inwestycyjne.

Organ podkreślił, że funkcja nadzoru towarzystwa nad prawidłowością procesu wyceny aktywów funduszu ma doniosłe znaczenie dla ochrony interesu uczestników funduszu, a jej nieprawidłowe wykonywanie prowadzi do naruszenia tego interesu, w szczególności poprzez brak posiadania przez uczestników rzetelnej i prawidłowej informacji o wartości przysługujących im praw majątkowych, co oddziałuje negatywnie na decyzje inwestycyjne związane z rozpoczęciem inwestycji w certyfikaty inwestycyjne danego funduszu, zwiększeniem zaangażowania finansowego albo zakończeniem inwestycji w certyfikaty funduszu inwestycyjnego. Niewłaściwe wykonywanie obowiązków nadzorczych w powyższym zakresie wpływa nie tylko na sytuację uczestników funduszy (w związku z brakiem informacji o rzeczywistym stanie aktywów funduszy inwestycyjnych), lecz także na sytuację pozostałych uczestników rynku finansowego, w tym w szczególności uczestników rynku kapitałowego - zwłaszcza inwestorów, którzy mogą utracić zaufanie do instytucji finansowych działających na tym rynku. Od zaufania inwestorów zależy bowiem niezakłócone funkcjonowanie rynku finansowego, zaś stopień zaufania inwestorów zależy od tego, na ile skutecznie będą oni chronieni przed praktykami niezgodnego z prawem działania instytucji finansowych.

KNF wskazał, że jedynie zgodna z prawem wycena składników lokat funduszu inwestycyjnego zapewnia ochronę interesu jego uczestników. Uczestnik funduszu inwestujący środki finansowe w certyfikaty inwestycyjne powinien bowiem posiadać gwarancję, że wartość nabywanych certyfikatów inwestycyjnych została obliczona w sposób zgodny z przepisami prawa. Stąd też celem regulacji prawnych dotyczących rachunkowości funduszy inwestycyjnych jest zapewnienie, aby wartość aktywów netto funduszu inwestycyjnego, a przez to i wartość certyfikatu inwestycyjnego nie była zawyżona bądź zaniżona w stosunku do ich realnej wartości, ustalonej zgodnie z akceptowanymi zasadami rachunkowości. Innymi słowy uczestnik funduszu inwestycyjnego powinien posiadać gwarancję, że cena certyfikatu inwestycyjnego odzwierciedla jego rzeczywistą wartość, a więc że dokonując inwestycji nie dozna on uszczerbku majątkowego, który nie wynika z naturalnego dla danego funduszu inwestycyjnego ryzyka.

Organ podkreślił, iż w świetle przepisów prawa, gwarantem ochrony interesu uczestnika funduszu inwestycyjnego, w tym zakresie, jest nie tylko depozytariusz funduszu, ale przede wszystkim towarzystwo. Tymczasem wartość portfeli wierzytelności stanowiących przedmiot lokat Funduszy T. wzrastała pomimo braku jakichkolwiek obiektywnych przesłanek uzasadniających zwiększenie poziomu przyszłych odzysków z portfeli, mając na względzie brak realizacji przez podmiot zarządzający sekurytyzowanymi wierzytelnościami prognoz głównych zmiennych ekonomicznych wpływających na wycenę wartości portfeli wierzytelności. Organ wskazał, że zgodnie z postanowieniami obowiązujących metodologii dotyczących wyceny wierzytelności, w ramach przeprowadzanej wyceny pakietów wierzytelności funduszy sekurytyzacyjnych należało w szczególności dokonywać oceny, czy prognozy odzysków oraz prognozy przepływów pieniężnych używane do wyceny w poprzednich kwartałach wiarygodnie odzwierciedlają uzyskiwane wpływy z danego portfela, dokonywać oceny występujących odchyleń oraz dokonywać stosownych aktualizacji prognoz wykorzystywanych w ramach przeprowadzania wyceny pakietów wierzytelności w kolejnych dniach wyceny. W sytuacji, kiedy zakładane wcześniej prognozy odzysków nie były realizowane, w ramach wyceny powinna zostać dokonana stosowna korekta wysokości przewidywanych do uzyskania odzysków, skutkująca obniżeniem przyszłych przewidywanych przepływów pieniężnych, która z kolei powinna prowadzić do zmniejszenia ustalonej na bazie przyjętego modelu wyceny wartości pakietu wierzytelności, a także zmniejszeniem wartości aktywów W. oraz W. I funduszu.

Ponadto, zdaniem organu, mając na uwadze, że poza posiadaniem pakietów wierzytelności Fundusze T. uzyskiwały również środki z tytułu spłat dokonywanych przez dłużników, wycena wartości pakietu wierzytelności, w miarę upływu okresu prognozy powinna się co do zasady zmniejszać, nawet w przypadku gdyby zakładane w ramach przeprowadzania wyceny pakietów wierzytelności prognozy odzysków oraz przepływów pieniężnych były realizowane, a w długim okresie powinna dążyć do zera (w związku z dokonywaniem spłat). W przypadku, gdyby zakładane dla pakietów wierzytelności prognozy były realizowane, skumulowana wartość przyszłych prognozowanych odzysków (przed uwzględnieniem wpływu dyskonta) powinna w kolejnych dniach wyceny ulegać zmniejszeniu o wartość spłat prognozowanych do uzyskania w okresie od poprzedniego dnia wyceny, do bieżącego dnia na jaki jest przeprowadzana dana wycena. Jednocześnie, wzrost posiadanych przez fundusz środków pieniężnych związany z faktem uzyskiwania spłat z posiadanych wierzytelności, w połączeniu z systematycznie zmniejszającą się wyceną posiadanych pakietów, nie powinien skutkować wzrostem wartości aktywów netto oraz wartości aktywów netto przypadającej na certyfikat inwestycyjny funduszu.

W ocenie organu, wzrost wyceny pakietów wierzytelności, powinien być widoczny jedynie w przypadku występowania uzasadnionych przesłanek wskazujących, że rzeczywisty poziom odzysków znacząco przekracza poziom prognoz przyjmowanych w ramach przeprowadzania wyceny pakietu, oraz że obserwowane tendencje mają charakter trwały. Sytuacja, w której prognozy odzysków nie są realizowane, powinna natomiast skutkować obniżeniem prognoz przyjmowanych w modelu wyceny, na skutek czego zmniejszeniu powinna ulegać łączna wartość odzysków, obejmująca odzyski już uzyskane oraz planowane do uzyskania w horyzoncie prognozy, jak również zmniejszeniu powinna ulegać wartość aktywów netto przypadająca na certyfikat inwestycyjny funduszu.

Komisja stwierdziła, iż zaniechanie przez Towarzystwo należytych działań nadzorczych wobec Zarządzającego i pozostawienie Zarządzającemu pełnej swobody w zakresie zarządzania portfelami wierzytelności, jak również niedopełnienie przez Towarzystwo obowiązków w zakresie wyceny aktywów Funduszy doprowadziło do powstania nieprawidłowości skutkujących naruszeniem przez Towarzystwo obowiązujących przepisów prawa. Organ podkreślił, że istotą prawidłowego i zgodnego z przepisami prawa zarządzania funduszami inwestycyjnymi przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych jest należyte wykonywanie nałożonych na towarzystwo obowiązków, w tym w odniesieniu do podmiotów trzecich, którym towarzystwo powierzyło wykonywanie niektórych swoich czynności, przejawiające się w bieżącym realizowaniu w sposób profesjonalny, kompetentny i rzetelny czynności nadzorczych wobec tych podmiotów, co gwarantuje, że nawet w przypadku negatywnych procesów i zjawisk w działalności tych podmiotów, interes uczestników nie będzie naruszony, a w najgorszym scenariuszu zostanie w maksymalnym stopniu zminimalizowany.

Brak należytego i bieżącego nadzoru towarzystwa nad działalnością podmiotów trzecich, w szczególności brak monitoringu i weryfikacji sposobu funkcjonowania tych podmiotów i realizacji nałożonych na nie obowiązków uniemożliwia odpowiednio wczesne, a nawet prewencyjne zapobieganie skutkom wynikającym z czynów i zjawisk niepożądanych w ich działalności zagrażającym interesowi uczestników funduszy inwestycyjnych.

Organ wskazał ponadto na czynniki, które wpłynęły na wysokość nałożonej na Towarzystwo kary oraz na konieczność cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności przez Towarzystwo ze względu na stwierdzone naruszenia.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Towarzystwo wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając:

1. rażące naruszenie przepisów prawa przy wydaniu skarżonej decyzji, tj.:

1) art. 89 § 1 KPA w zw. z art. 93 KPA w zw. z art. 5ust. 1 w zw. z art. 11 ust. 2 oraz art. 12 ust. 2 pkt 4 lit. m) i lit. y) ustawy o nadzorze w zw. z art. 228 ust. 5 u.f.i. przez to, że Komisja przeprowadziła przed wydaniem Decyzji obligatoryjną rozprawę, w której wziął udział wyłącznie jeden członek Komisji w sytuacji, gdy Komisja —- jako organ kolegialny — powinna przeprowadzić rozprawę, w której wezmą udział osoby wchodzące w jej skład, w liczbie zapewniającej możliwość podejmowania uchwal jako Komisja, co powoduje, że przeprowadzona przed wydaniem Decyzji rozprawa nie była "rozprawą", o której mowa w art. 228 ust. 5 u.f.i, co stanowi rażące naruszenie przepisów będące podstawą do stwierdzenia nieważności Decyzji zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2) KPA ("Zarzut 1");

2) art. 228 ust. 1c pkt 2 oraz art. 228 ust. 1d w zw. z art. 61 ust. 4 i ust. 4b u.f.i. w zw. z art. 228 ust. 4b pkt 7) u.f.i. przez to, że Komisja błędnie cofnęła zezwolenie Skarżącemu na prowadzenie działalności uznając, że kara cofnięcia zezwolenia może być zastosowana w każdym przypadku naruszenia przepisów u.f.i. podczas, gdy kara cofnięcia zezwolenia w myśl przepisów u.f.i. jest karą ostateczną (ultima ratio) i może być zastosowana jedynie w wyjątkowych sytuacjach, gdy podmiot rynku finansowego:

a) rażąco naruszył przepisy prawa,

b) nie podejmuje samodzielnie środków służących zapobieżeniu ewentualnym

naruszeniem w przyszłości,

c) nie daje rękojmi prawidłowego prowadzenia działalności podlegającej

nadzorowi Komisji oraz

d) nie spełnia wymogów uzyskania zezwolenia na prowadzenie działalności,

w sytuacji, w której w momencie wydania Decyzji: w działalności Skarżącego nie istniały naruszenia uzasadniające cofnięcie zezwolenia, Skarżący podejmował samodzielnie co najmniej od kwietnia 2018 r. środki służące zapobieżeniu ewentualnym naruszeniem u.f.i. w przyszłości oraz — przede wszystkim — dawał rękojmię prawidłowego prowadzenia działalności podlegającej nadzorowi Komisji, w tym spełniał wszelkie przesłanki uprawniające go do udzielenia mu zezwolenia na wykonywanie działalności towarzystwa funduszy inwestycyjnych, co powoduje, że Komisja nałożyła na Skarżącego tak daleko idącą sankcję (w postaci cofnięcia zezwolenia) nie mając do tego ani podstawy prawnej ani faktycznej, co stanowi rażące naruszenie przepisów stanowiące podstawę stwierdzenia nieważności Decyzji zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2) KPA ("Zarzut Il");

2. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj.: art.6 w zw. z art.7 w zw. z art.28 KPA w zw. z art. 11 ust. 1 i ust.5 Ustawy o Nadzorze w zw. z art. 13 ust. 1 u.n.r.k. przez to, że Komisja wszczęła postępowanie administracyjne w przedmiocie "nałożenia sankcji administracyjnej" na Skarżącego, podczas gdy Komisja mogła prawidłowo wszcząć postępowanie jedynie w przedmiocie "podejrzenia naruszenia" przez Skarżącego przepisów u.f.i., co doprowadziło do naruszenia przez Komisję:

a) zasady praworządności przez brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie ewentualnych naruszeń w działalności Skarżącego, których stwierdzenie mogło dopiero uzasadniać wszczęcie postępowania w przedmiocie "nałożenia sankcji" oraz

b) zasadę prawdy obiektywnej przez założenie z góry, jeszcze przed przeprowadzeniem postępowania administracyjnego, że Komisja nałoży na Skarżącego karę administracyjną ("Zarzut III");

2) art. 107 § 3 KPA przez to, że Komisja nie wskazała w Decyzji czym są "zasady bezpiecznego obrotu", jakich dokładnie "zasad bezpiecznego obrotu" Skarżący nie przestrzegał i w jaki sposób Skarżący w chwili wydania Decyzji "działał z ich naruszeniem", co powoduje, że Decyzja nie zawiera uzasadnienia prawnego, które wskazywałoby podstawę prawną nałożenia na Skarżącego sankcji za naruszenie art. art. 48 ust. 2a pkt 2) u.f.i., a przez to Decyzja nie poddaje się weryfikacji przez Skarżącego ("Zarzut IV");

3) art.7 w zw. z art.77 § 1 w zw. z art. 107 § 3KPA przez to, że Komisja:

a) ustalając stan faktyczny sprawy nie uwzględniła w całości okoliczności wskazujących na:

- środki podjęte przez Skarżącego, których celem było poprawa działalności Skarżącego oraz zapobieżenie ewentualnym naruszeniom w przyszłości, oraz

- ścisłą współpracę Skarżącego z Komisją

oraz nie nadała tym okolicznościom odpowiedniej wagi, co do prowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego w zakresie istnienia podstaw faktycznych, które uzasadniałyby nałożenie na Skarżącego kary cofnięcia zezwolenia oraz kary pieniężnej w wysokości 7.000.000 złotych ("Zarzut V"); ,

b) błędnie ustaliła, ze Skarżący nie nadzorował bieżąco G., zarządzającą portfelami wierzytelności Funduszy NSFIZ w sytuacji, gdy z materiału zebranego w sprawie wynika, że Skarżący sprawował bieżący nadzór nad G., co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i w konsekwencji przyjęcia, że Skarżący naruszył art. 45a ust. 4a w zw. z art. 48 ust. 2a pkt 2 u.f.i. ("Zarzut VI");

c) błędnie ustaliła, że Skarżący umożliwił G. samodzielne zarządzanie Funduszami NSFIZ w sytuacji, gdy z materiału zebranego w sprawie, w tym z korespondencji pracowników Skarżącego z pracownikami G. wynika, że Skarżący wszechstronnie analizował wszystkie czynności, które zamierzał podjąć G., wyrażał na nie uprzednie zgody oraz realizował faktycznie transakcje zawierane przez G., co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i w konsekwencji przyjęcia, że Skarżący naruszył art. 48 ust. 2a pkt 2) u.f.i. ("Zarzut VII");

d) błędnie ustaliła, że wyceny portfeli wierzytelności Funduszy NSFIZ nie odzwierciedlały wiarygodnie oszacowanej wartości godziwej przez to, że nie uwzględniały braku realizacji prognoz windykacji w sytuacji, w której z materiału zebranego w sprawie wynika, że wyceny odzwierciedlały wiarygodnie oszacowana wartość godziwą tych aktywów, co potwierdzały opinie niezależnych od Skarżącego profesjonalnych podmiotów, co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i w konsekwencji przyjęcia, że Skarżący naruszył art. 48 ust. 2a pkt 2) u.f.i. ("Zarzut VIII");

e) ustalając stan faktyczny w zakresie wyceny akcji K. będących własnością Funduszy Akcji:

1) błędnie uwzględniła korespondencję prowadzoną przez Skarżącego z G. odnoszącą się do ewentualnej sprzedaży akcji K. wskazując, że Skarżący wyceniając akcje K. powinien uwzględniać niewiążące propozycje G. dotyczące sprzedaży akcji K. podczas, gdy ta korespondencja nie powinna być uwzględniania przy ustaleniu stanu faktycznego w zakresie wyceny akcji K., bowiem dotyczyła ona jedynie niewiążących rozmów biznesowych na temat potencjalnej transakcji, której prawdopodobieństwo dojścia do skutku było niskie,

2) nie uwzględniła w odpowiedni sposób dwóch wycen przygotowanych przez niezależne od Skarżącego podmioty, z których wynika jednoznacznie i bezspornie, że wycena akcji K. dokonywana przez Skarżącego była prawidłowa i nie odbiegała od wiarygodnie oszacowanej wartości godziwej,

3) nie uwzględniła okoliczności, że wyceny akcji K. dokonywane przez Skarżącego były pozytywnie opiniowane przez biegłych rewidentów oraz depozytariuszy Funduszy Akcji, a sama metodologia wyceny była przedmiotem szerokich konsultacji z depozytariuszami, co prowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego, że wycena akcji K. przyjmowana przez Skarżącego odbiegała od wiarygodnie oszacowanej wartości godziwej i w konsekwencji przyjęcia, że Skarżący miał naruszyć art. 48 ust. 2a pkt 2) u.f.i. oraz § 23 ust. 2 Rozporządzenia w sprawie rachunkowości funduszy ("Zarzut IX");

f) błędnie ustaliła konstrukcję Funduszy NSFIZ, w tym błędnie ustaliła sposób wynagradzania G. — zarządzającej portfelami Fundusz NSFIZ — oraz to, że przyjęty mechanizm gwarancji Funduszy NSFIZ nie zabezpieczał i naruszał interes uczestników tych funduszy w sytuacji, w której z materiału zebranego w sprawie wynika, że konstrukcja Funduszy NSFIZ była prawidłowa, a brak realizacji gwarantowanych wykupów w Funduszach NSFIZ wynikał z okoliczności, za które Skarżący nie ponosi odpowiedzialności, w tym z okoliczności dotyczących bezpośrednio G. (w szczególności rzeczywistego ryzyka upadłości G.), które to nieprawidłowości oraz ich skala były ukrywane przez G. przed uczestnikami obrotu (w tym Skarżącym), a nawet Komisją, co z kolei powodowało, że Skarżący nie mógł mieć wiedzy o ryzyku niewypłacalności G., która rzutowałaby na ryzyko niewykonania przez G. zobowiązań z tytułu gwarancji udzielonych na rzecz Funduszy NS FIZ, co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i w konsekwencji przyjęcie, że Skarżący naruszył art. art. 48 ust. 2a pkt 2) u.f.i. ("Zarzut X");

g) błędnie ustaliła, że zawarcie Umowy Ramowej służyło wyłącznie interesom ekonomicznym Skarżącego w sytuacji, w której z materiału zebranego w sprawie wynika, że Skarżący po zawarciu Umowy Ramowej nie utworzył z udziałem G. — stroną Umowy Ramowej — żadnego nowego funduszu sekurytyzacyjnego, którego portfelem zgodnie z Umową Ramową miałby zarządzać G., a po zawarciu Umowy Ramowej Skarżący działał w interesie uczestników Funduszy NSFIZ, a gdy ujawniły się nieprawidłowości w działalności G., Skarżący jako pierwsze towarzystwo funduszy inwestycyjnych rozwiązał wszelkie umowy wiążące z G., przez co Skarżący działał w najlepiej pojętym interesie uczestników Funduszy NSFIZ, które to błędne ustalenie doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i w konsekwencji przyjęcie, że Skarżący naruszył art. 48 ust. 2a

pkt 2) u.f.i. ("Zarzut XI");

h) błędnie ustaliła, że Skarżący nie podejmował działań nadzorczych wobec G. z uwagi na to, że G. miała nie realizować prognoz windykacji portfeli wierzytelności Funduszy NSIFZ, które to błędne ustalenia nastąpiły przy pominięciu przez Komisję specyfiki Funduszy NSFIZ w sytuacji, gdy z materiału zebranego sprawie wynika, że realizacje prognoz windykacji były prawidłowe i nie mogły powodować zastrzeżeń do zarządzania Funduszami NSFIZ przez G., co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego, że Skarżący naruszył art. 48 ust. 2a pkt 2 u.f.i. ("Zarzut XII");

4) art.7wzw.zart. 77 § 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 3 oraz art. 75 § 1 KPA przez to, że Komisja przyjęła za podstawę wydania Decyzji fragmenty korespondencji byłych pracowników Skarżącego (wewnętrzne e-maile między pracownikami), bez przeprowadzenia dowodu z przesłuchania tych osób w celu ustalenia okoliczności i kontekstu tych wiadomości, przez co Komisja nie podjęła wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy,

co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych Komisji w tym zakresie ("Zarzut XIII");

5.) art. 7 w zw. z art. 77§ 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 84 §1 KPA przez to, że Komisja ustaliła, że wycena portfeli wierzytelności Funduszy NSFIZ oraz akcji K. odbiegała od wiarygodnie oszacowanej wartości godziwej w sytuacji, gdy ustalenie takiej okoliczności ewentualnie ocena poprawności wycen przeprowadzanych przez Skarżącego wymaga wiedzy odpowiedniej specjalności, uwzględniając zwłaszcza pod uwagę okoliczność, że wyceny Skarżącego potwierdzane były przez profesjonalne podmioty posiadające wiedzę odpowiedniej specjalności w zakresie wycen aktywów funduszy inwestycyjnych zamkniętych, co doprowadziło do błędnego ustalenia faktycznego, że wycena portfeli wierzytelności Funduszy NSFIZ oraz akcji K. odbiegała od wiarygodnie oszacowanej wartości godziwej ("Zarzut XIV");

3. naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 45a ust. 4b u.f.i. w zw. z art. 36a ust. 1 pkt 2) u.f.i. przez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie przez Komisję, że Skarżący powinien sprawować realny, rzetelny, profesjonalny i bieżący nadzór nad podmiotem, któremu powierzono wycenę portfele wierzytelności Funduszy NSFIZ podczas, gdy przepisy u.f.i. (w tym przywołane przez Komisję) nie nakładają takiego obowiązku na Skarżącego względem podmiotu, któremu powierzono wycenę portfeli wierzytelności Funduszy NSFIZ ("Zarzut XV");

2) § 23 ust. 2 w zw. z § 2 pkt 20 Rozporządzenia MF w zw. z art. 28 ust. 6 u.o.r. przez ich naruszenie polegające na uznaniu, że wiarygodnie oszacowana wartość godziwa lokat notowanych na aktywnym rynku (tu: akcji K.) powinna być ustalona przez Skarżącego inaczej niż przez ostatnio dostępny kurs tych aktywów na aktywnym rynku podczas, gdy z art. 28 ust. 6 u.o.r. oraz z § 24 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia MF wynika, że wiarygodnie oszacowana wartość godziwa lokat notowanych na aktywnym rynku (tu: akcji K.) musi być wyznaczana przez kurs tych aktywów na aktywnym rynku oraz, że jest to podstawowa metoda wyceny, która powinna być stosowana przez podmiot wyceniający aktywa funduszy inwestycyjnych

zamkniętych ("Zarzut XVI");

3) art. 228 ust. 1c w zw. z art. 228 ust. 4b pkt 6) u.f.i. przez ich naruszenie i uznanie, że okolicznością obciążającą w stosunku do Skarżącego za jego zachowania, które

nastąpiły najpóźniej w kwietniu 2018 r. i które stanowiły podstawę Decyzji, jest uprzednie naruszenie przepisów u.f.i., które zostało stwierdzone nieprawomocną decyzją Komisji z [...] września 2019 r. za zachowania w okresie od sierpnia 2017 r. do czerwca 2018 r., których dopuścił się fundusz inwestycyjny, którego organem był Skarżący (sygn. [...] ("Decyzja II") podczas, gdy:

a) okolicznością obciążającą w rozumieniu u.f.i. może być jedynie sytuacja, w której podmiot w stosunku, do którego stwierdzono już naruszenie przepisów u.f.i., popełnia w przyszłości kolejne naruszenia, a zatem jego zachowanie podejmowane jest niejako w warunkach "recydywy";

b) Komisja jednocześnie nie uwzględniła, że Skarżący od dnia uzyskania zezwolenia Komisji do dnia [...] września 2019 r. (tj. przez 10 lat) nie był w ogóle karany za naruszenie przepisów — co stanowi istotną okoliczność łagodzącą w stosunku do Skarżącego ("Zarzut XVII");

4) art. 228 ust. 4b w zw. z art. 228 ust. 1c pkt 2 i 3, w zw. z art. 228 ust. 1c pkt 4 oraz

art. 228 ust. 1c pkt 2 i 3 w zw. z art. 228 ust. 2 pkt 2 u.f.i. oraz art. 228 ust. 1d u.f.i.

przez przekroczenie przez Komisję granic uznania administracyjnego, które polega na nieuwzględnieniu przy wymierzania kar przesłanek, o których mowa w art. 228 ust. 4b u.f.i. lub nienadaniu im właściwej wagi, co doprowadziło do uznania przez Komisje, że Skarżący rażąco naruszył prawo i do nałożenia na Skarżącego kary pieniężnej w łącznej wysokości 7.000.000 zł i kary cofnięcia zezwolenia na wykonywanie działalności towarzystwa funduszy inwestycyjnych w sytuacji, gdy:

a) waga potencjalnych naruszeń nie była rażąca, gdyż nie został ze strony Skarżącego naruszony interes uczestników Funduszu NSFIZ i Funduszy Akcji lub innych funduszy zarządzanych przez Skarżącego, a Skarżący podjął odpowiednie środki mające na celu zapobiegnięciu ewentualnym naruszeniem w przyszłości;

b) czas naruszenia stwierdzonego przez Komisję dotyczył okresu współpracy tylko z G., a niezwłocznie po wykryciu potencjalnych nieprawidłowości w działalności G., Skarżący zakończył wszelką współpracę z tym podmiotem;

c) stopień odpowiedzialności Skarżącego jest znikomy, gdyż naruszenia, które w opinii Komisji miały zaistnieć wynikały wyłącznie z działań zewnętrznego podmiotu, niezależnego od Skarżącego (tu: G.),

d) Skarżący nie działał w celu osiągnięcia korzyści z potencjalnego naruszenia prawa (brak zamiaru naruszenia prawa);

e) Skarżący był gotów do przekazania środków uzyskanych na podstawie Umowy Ramowej uczestnikom Funduszy NSFIZ, pomimo braku takiego obowiązku;

f) Skarżący współpracował z Komisją przy wyjaśnieniu wszelkich okoliczności sprawy objętej Decyzją oraz nie był wcześniej prawomocnie ukarany za naruszenie u.f.i.;

g) Skarżący podjął nowatorskie, bezprecedensowe środki służące zapobieżeniu jakimkolwiek naruszeniom w przyszłości w postaci samooczyszczenia wewnątrz organizacyjnego, w wyniku którego zostali zwolnieniu wszyscy pracownicy, którzy byli odpowiedzialni za wystąpienie potencjalnych nieprawidłowości wskazanych przez Komisję (które zdaniem Skarżącego w ogóle nie wystąpiły), a w ich miejsce zostały zatrudnione osoby dające rękojmię należytego wykonywania obowiązków, co zostało wprost potwierdzone przez obecnego na (skądinąd nieprawidłowo przeprowadzonej) rozprawie z dnia [...] września 2019 r. przez przedstawiciela Izby Zarządzających Funduszami i Aktywami ("IZFiA") ("Zarzut XVIII").

W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że ewentualne naruszenie przez Skarżącego, jak również Funduszy NSFIZ i Funduszy Akcji, przepisów u.f.i. (pomimo iż zdaniem Skarżącego do takich naruszeń nie doszło) miało charakter wyłącznie formalny, nie doprowadziło do naruszenia jakichkolwiek dóbr chronionych prawem, wzbogacenia się Skarżącego, stopień odpowiedzialności Skarżącego za naruszenia (o ile wystąpiły) jest znikomy, a ponadto Skarżący podjął kroki dążące do wyjaśnienia

sprawy i zapobieżenia ewentualnym naruszeniem w przyszłości. Wobec tego zasadne jest obniżenie kary do minimalnego poziomu, w przypadku stwierdzenia, że do naruszeń w ogóle doszło. Natomiast przede wszystkim Komisja nie powinna w takiej sytuacji cofać zezwolenia Skarżącemu na prowadzenie działalności.

W odpowiedzi na skargę Komisja wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019 poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, ma miejsce kontrola przez Sąd aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności podjętego przez organ administracji rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2019 r. poz. 2325, dalej "p.p.s.a."),

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie.

Strona w skardze na decyzję KNF z dnia [...] listopada 2019 r. podniosła zarówno zarzuty naruszenia przepisów postępowania, jak i prawa materialnego oraz nieważności wydanej decyzji. Sąd w pierwszej kolejności zbadał zasadność naruszenia wskazanych przez stronę przepisów procedury administracyjnej, albowiem dopiero po wykluczeniu ich wystąpienia możliwa jest dalsza ocena prawidłowości zastosowania przez organ prawa materialnego.

Należy podkreślić, że uwzględnienie skargi z powodu stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, poza tymi które uzasadniają wznowienie postępowania administracyjnego bądź też stwierdzenie nieważności decyzji możliwe jest wtedy, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpław na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1lit. c p.p.s.a.). Przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszenia prawa procesowego na treść decyzji administracyjnej.

Podstawą uchylenia skarżonej decyzji było naruszenie przez organ przepisów postępowania w stopniu mającym - w ocenie Sądu - istotny wpływ na wynik sprawy, w kontekście poczynionych przez organ ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy, które należało uznać za niewystarczające dla uzasadnienia wymierzonych w rozpoznawanej sprawie kar administracyjnych. Brak niezbędnych ustaleń uniemożliwił Sądowi weryfikację tego, czy prawidłowo zastosowano przepisy prawa materialnego, odnoszące się nie tylko do podstawy wymiaru kary, ale też problematyki przedawnienia karalności.

Na wstępie rozważań wskazać należy, że do nałożenia na Skarżącego wspomnianych wyżej sankcji doszło w warunkach uznania administracyjnego (a nie decyzji związanej), w związku z czym wymagało rozważenia przez organ wszystkich istotnych okoliczności sprawy i ich wnikliwej oceny, tak aby nie narazić się na zarzut dowolności działania organu.

Zgodnie z unormowaną w art. 7 kpa zasadą prawdy obiektywnej, organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, tak aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego, zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący, a więc przy podjęciu wszystkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2017 r. o sygn. akt: I OSK 790/15).

W kontekście powyższego, nie może być uznana za zgodną z prawem decyzja wydana bez wyjaśnienia okoliczności faktycznych objętych hipotezą przepisów prawa materialnego, znajdujących zastosowanie w danej sprawie i bez rozważenia tych przepisów w świetle prawidłowo ustalonego stanu faktycznego. Obowiązek ten wynika w szczególności z art 7 kpa. Obowiązki określone w powyższym przepisie precyzuje art. 77 § 1 kpa stanowiący, iż organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Podkreślić należy, iż tylko należyte przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i prawidłowe ustalenie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia danej sprawy pozwala na prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego. Tylko bowiem prawidłowe ustalenie stanu faktycznego zaistniałego w danej sprawie pozwala stwierdzić, czy i jakie przepisy prawa materialnego winny znaleźć zastosowanie w tej sprawie. Należyte wyjaśnienie okoliczności objętych hipotezą przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w danej sprawie pozwala na prawidłową subsumcję danej normy prawa materialnego do stanu faktycznego istniejącego w danej sprawie.

Powyższe reguły postępowania organu administracji uzupełnia zasada zaufania obywateli do organów państwa wyrażona w art. 8 kpa, zgodnie z którą organy administracji publicznej mają obowiązek prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Zasada ta jest niezwykle istotna z punktu widzenia tzw. sprawiedliwości społecznej w ujęciu proceduralnym, oznacza ona bowiem obowiązek uzasadnienia przez organ prowadzący postępowanie swojego działania oraz wyjaśnienia jego podstawy.

Podkreślić należy, że zasada zaufania do władzy publicznej ma swoją podstawę także w normach konstytucyjnych. Z ustanowionej w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasady demokratycznego państwa prawnego wyprowadza się bowiem regułę zaufania obywateli do państwa i prawa przez to państwo stanowionego, która rodzi określone obowiązki we wszystkich sferach działalności państwa. Ochrona zaufania realizuje się bezpośrednio w dwóch zasadniczych sferach działania administracji: po pierwsze - w sferze stabilizacji stosunków ustanowionych przez oficjalną wypowiedź organu administracji, a szczególnie przez ostateczną decyzję administracyjną, a po drugie w sferze wyrównywania strat, poczynionych w majątku obywatela przez odwołanie lub zmianę tego rodzaju wypowiedzi.

Z zasady ochrony zaufania można zatem wyprowadzić standard pewności w sferze stosowania prawa, który da się sformułować jako nakaz takiego postępowania organów państwowych, aby wszelkie ich działania, w tym także orzeczenia wydawane w sprawach indywidualnych z zakresu administracji publicznej stanowiły logiczny i naturalny rezultat procesów rządzenia w sprawnie administrowanym państwie. Tym samym za budzące zaufanie może być uznane tylko takie zachowanie organów administracji, które spełnia postulat przewidywalności, a zatem opiera się na przejrzystych i racjonalnych przesłankach.

Dotyczy to niewątpliwie także kwestii nakładania kar administracyjnych, które z racji swej dolegliwości i skutków jakie mogą w praktyce powodować, wymagają od organów szczególnej staranności i przewidywalności podejmowanych działań.

Jak wskazał Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 1 lipca 2014 r., o sygn. SK 6/12: "Stosowanie kar administracyjnych nie może opierać się na idei odpowiedzialności czysto obiektywnej, całkowicie oderwanej od okoliczności konkretnego przypadku, w tym winy sprawcy". Stosując ogólną normę prawną, organ administracji powinien zatem ją zindywidualizować właściwie do okoliczności danej sprawy. Stosowanie przez organ określonych sankcji administracyjnych musi zostać ponadto należycie uzasadnione, mając na uwadze fakt, że stanowią one tylko środek dla realizacji celów, którym służą. W przypadku rozpoznawanej sprawy wyjaśnienia wymaga zatem, w jakim zakresie wartości te zostały w sprawie naruszone poprzez niezgodne z prawem działanie Strony.

Wskazać należy, że przepisy u.f.i. mają w przeważającej części charakter publicznoprawny i służą ochronie nie tylko interesów wierzycieli funduszu, w tym jego uczestników, ale także ochronie szeroko rozumianych interesów uczestników obrotu finansowego. Skoro zatem w przedmiotowej sprawie Towarzystwo było w szczególności ustawowo zobligowane do najpełniejszej ochrony interesów uczestników Funduszy (vide: art. 249 ust. 2 u.f.i.), organ winien wskazać - jakie konkretnie prawnie chronione wartości zostały naruszone i w jakim stopniu, skoro z tego powodu zostały nałożone na stronę skarżącą dwie różne kary.

W szczególności dotyczy to kwestii nałożenia sankcji najdalej idącej, w postaci cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności, jako TFI.

W tym zakresie Sąd podziela co do zasady stanowisko Skarżącego i przywołane w skardze poglądy doktryny oraz orzecznictwa, odnośnie uwarunkowań nakładania sankcji ostatecznej, tj. w sytuacji, gdy w inny sposób nie można osiągnąć pożądanego rezultatu, czyli wskazanych w ustawie o u.f.i i ustawie o nadzorze na rynkiem finansowym celów.

W rozpoznawanej sprawie pozostaje bezsporne, że prowadzone przez KNF ponad półtora roku postępowanie skutkowało wdrożeniem przez Skarżącego stosownych do zaistniałej sytuacji procedur naprawczych, co doprowadziło w praktyce do znaczących zmian w organizacji funkcjonowania Towarzystwa, jako uczestnika rynku kapitałowego. Należy podkreślić, iż Strona dokonała tego zgodnie z zaleceniami pokontrolnymi Komisji, które miały na celu przywrócenie działalności Skarżącego do poziomu dającego gwarancję bezpieczeństwa obrotu. Działania podjęte przez Towarzystwo nie były kwestionowane przez organ, w związku z czym należy uznać, że były one właściwe, co potwierdza protokół rozprawy administracyjnej, jaka miała miejsce w tej sprawie. Tym samym osiągnięto podstawowy cel nadzoru sprawowanego przez KNF nad uczestnikami rynku kapitałowego, jakim jest zapewnienie bezpieczeństwa i stabilności całego rynku finansowego.

Realizując w pełni (nawet w szerszym niż wymagany zakresie) wytyczne KNF Skarżący niewątpliwie działał w zaufaniu do organu, który wyraża art. 8 § 1 kpa, mimo że – co należy podkreślić – nie zgadzał się z ustaleniami kontroli, a w szczególności z ich oceną przez organ.

W tych okolicznościach sprawy, za naruszenie zasady zaufania do organu administracji trzeba uznać zastosowaną w skarżonej decyzji sankcję niweczącą wszystkie dokonane przez Skarżącego działania naprawcze oraz nadzorcze, w tym poczynione nakłady i poniesione koszty, w sytuacji, gdy już zostały osiągnięte rezultaty oczekiwane z punktu widzenia sprawowanego przez KNF nadzoru, a były to – co należy podkreślić - rozwiązania skierowane na przyszłość, służące w szczególności odbudowie strat wizerunkowych Towarzystwa poniesionych w wyniku tzw. "afery [...]" i odzyskiwaniu zaufania inwestorów na rynku kapitałowym.

W takiej sytuacji, wyeliminowanie z rynku Skarżącego - poprzez cofnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności - musi niewątpliwie być uzasadnione ważnymi dla funkcjonowania rynku kapitałowego powodami.

W ocenie Sądu, nie można uznać za wystarczające wyjaśnień organu, że popełnione przez Skarżącego wcześniej naruszenia są na tyle znaczące, że może on w przyszłości dopuścić się kolejnych naruszeń. Powyższe stanowi jedynie domniemanie, zwłaszcza, że organ w tym zakresie nie przedstawia żadnych merytorycznych argumentów uzasadniających taką tezę. Ponadto przyjęcie założenia, że Skarżący może nadal popełniać podobne lub inne naruszenia w przyszłości prowadzi w istocie do zakwestionowania celowości prowadzenia działań naprawczych przez uczestnika rynku kapitałowego, w szczególności w sytuacji, gdy wypełniając zalecenia pokontrolne organu osiągnął on wymagany standard działalności jako TFI, a działania te nie miały charakteru doraźnego lecz skierowane były na przyszłość.

Takie stanowisko organu można by uznać za uzasadnione w sytuacji, gdyby Towarzystwo tego warunku nie spełniło np. w wyniku braku właściwych działań naprawczych, co nie miało jednak miejsca w sprawie. Podkreślić także należy brak spójności, a wręcz sprzeczność w działaniu organu, który prowadząc długotrwałe postępowanie wskazuje na konieczność dokonania działań naprawczych i pozwala na ustabilizowanie sytuacji Towarzystwa jako uczestnika rynku kapitałowego, a następnie wydaje post factum decyzję o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie przez Towarzystwo działalności, nadając jednocześnie tej decyzji klauzulę natychmiastowej wykonalności, co w praktyce oznacza, że działania Skarżącego stwarzają nadal istotne zagrożenie dla rynku oraz inwestorów, bo taki właśnie komunikat płynie dla uczestników rynku kapitałowego.

W ocenie Sądu, nie można w tym zakresie uznać za okoliczność w istotny sposób obciążającą Towarzystwo i uzasadniającą nałożoną sankcję, wcześniejszego ukarania Skarżącego inną karą administracyjną, gdyż na dzień wydania skarżonej decyzji trwało postępowanie sądowoadministracyjne w tej sprawie (vide: wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 grudnia 2019 r. o sygn. akt: VI SA/Wa 2352/19), a na Towarzystwo w okresie jego wieloletniej działalności na rynku nie były nakładane jakiekolwiek kary.

Wskazać ponadto należy, że decyzja o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie działalności przez TFI jest wydawana w warunkach, gdyż podmiot ten rażąco naruszy prawo.

Organ opiera swoje merytoryczne stanowisko w tym zakresie na uznaniu, że Skarżący rażąco naruszył przepisy w zakresie bezpieczeństwa obrotu. Tymczasem nie zostało - zdaniem Sądu - wykazane jednoznacznie przez organ, jakie konkretne zasady bezpieczeństwa obrotu i w jaki sposób zostały przez Skarżącego rażąco naruszone. Za oczywiste należy bowiem uznać, że brak właściwego nadzoru TFI nad zarządzanymi funduszami godzi w taką zasadę.

W rozpatrywanej sprawie sytuacja nie dotyczy jednak nadzoru sprawowanego przez Towarzystwo bezpośrednio nad Funduszami, ale podmiotem Zarządzającym w imieniu Towarzystwa portfelami wierzytelności funduszy, tj. wyspecjalizowaną spółką posiadającą zezwolenie KNF i działającą z powodzeniem od kilku lat na rynku. Ocena naruszenia bezpieczeństwa obrotu, przekładająca się w praktyce na sytuację finansową uczestników rynku kapitałowego – tu zarządzanych funduszy - powinna zatem być dokonywana z uwzględnieniem roli podmiotu pośredniczącego i podejmowanych przez ten podmiot działań, zwłaszcza, jeżeli miały na celu świadome wprowadzanie w błąd uczestników rynku kapitałowego. Ma to bowiem istotne znaczenie dla wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w kontekście odpowiedzialności Towarzystwa za stwierdzone naruszenia, w szczególności za brak nadzoru nad Zarządzającym. Takich jednak ustaleń skarżona decyzja nie zawiera, co niewątpliwie stanowi istotny brak w obszarze stanu faktycznego sprawy.

W ocenie Sądu, wykazane w tym zakresie nieprawidłowości nie wskazują bezpośrednio na zamiar działania Towarzystwa niezgodnego z prawem dla osiągnięcia określonych korzyści, gdyż niewątpliwie zaistniałe naruszenia wynikały przede wszystkim z działań zewnętrznego podmiotu, niezależnego od Skarżącego, jakim był Zarządzający (spółka G.).

W szczególności nie wykazano, w zakresie stwierdzonych naruszeń, celowości działania Skarżącego na niekorzyść Funduszy, a zwłaszcza, aby miało ono charakter przestępczy. Także w wymiarze ekonomicznym - brak odpowiednich działań nadzorczych ze strony Towarzystwa nie doprowadził do powstania znaczących strat po stronie zarządzanych Funduszy, o czym najlepiej świadczy podnoszony przez Skarżącego fakt, iż nikt z uczestników tych Funduszy nie wystąpił na drogę sądową wobec Skarżącego, gdyż wdrożone szybko działania naprawcze i organizacyjne pozwoliły na ustabilizowanie sytuacji finansowej zarządzanych Funduszy.

Wskazać w tym miejscu należy, że naruszenia bezpieczeństwa obrotu w odniesieniu do uczestników Funduszy nie mogą pozostawać abstrakcyjne, gdyż samo narażenie na straty nie jest bowiem penalizowane, gdyż często wynika z okoliczności niezależnych od zarządzającego Funduszem i musi mieć ekonomiczny wymiar, a nie od niego abstrahować (vide: wyrok NSA o sygn. akt II GSK 2392/17) .

Zdaniem organu, Towarzystwo świadomie tolerowało działania G., jako Zarządzającego, gdyż miało wiedzę (lub powinno ją mieć przy prawidłowo sprawowanym nadzorze), o pogarszających się wynikach finansowych zarządzanych Funduszy, w stosunku do zakładanych prognoz. W takiej sytuacji, za szczególnie rażące organ uznał zawarcie z G. Umowy ramowej o dalszej współpracy (zwłaszcza jej pogłębienie na wyłączność), co było szkodliwe dla zarządzanych Funduszy, w obliczu istnienia już "piramidy finansowej" w obrębie działalności G. na rynku.

Zdaniem organu, zebrane w sprawie dowody świadczą o posiadaniu takiej wiedzy, w tym także po stronie organów zarządzających Towarzystwa. Organ wskazuje, że potwierdzającym taką okoliczność dowodem są służbowe maile pracowników Towarzystwa zajmujących się współpracą z G., informujących o problemach w działalności Zarządzającego, jak i akceptujących ten stan rzeczy mailach członków Zarządu i innych organów Towarzystwa, udostępnionych przez Stronę w trakcie przeprowadzonej kontroli.

W ocenie Sądu, okoliczność świadomego działania Towarzystwa w tym zakresie, skutkujące wprowadzaniem w błąd uczestników zarządzanych Funduszy odnośnie ich faktycznej sytuacji finansowej, mogłaby wskazywać na rażące naruszenie przepisów u.f.i. i standardów sprawowanego przez TFI nadzoru nad Zarządzającym.

Jednakże na tą okoliczność nie zostały przeprowadzone jakiekolwiek inne czynności dowodowe, zwłaszcza w postaci przesłuchania ww. osób. Organ przy tym nie wyjaśnia, dlaczego przypisuje korespondencji elektronicznej prymat w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym oraz szczególny walor wiarygodności. Tymczasem w ocenie Sądu przywołana elektroniczna korespondencja (e-mail) wskazywana przez KNF w materiale dowodowym (aktach postępowania) oraz w uzasadnieniu skarżonej decyzji, zawiera także zapisy hasłowe, które można ocenić jako wyrwane z kontekstu problemu i nie uwzględniające rzeczywistego stanu rzeczy i intencji/poglądów jej autorów (zarówno nadawców, jak i jej odbiorców) oraz nie wyjaśnia w pełni procesów decyzyjnych związanych z zarządzaniem Towarzystwem i podejmowanymi decyzjami o obszarze współpracy z G..

Takie postępowanie organu poddaje się pod zarzut, że dokonał on selektywnego i subiektywnego wyboru materiału dowodowego w postaci pozyskanej korespondencji elektronicznej (e-mail) pod z góry przyjętą tezę i argumentację, nie bacząc na fakt, że jest to w istocie jedyne źródło dowodowe w tym aspekcie sprawy. Brak jest bowiem jakichkolwiek dowodów pozwalających za zweryfikowanie ustalonego przez organ stanu rzeczy, także z punktu widzenia działań pracowników i organów spółki G..

Powyższe jest niezwykle istotne dla ustaleń stanu faktycznego sprawy, a w konsekwencji dokonania jego absorbcji pod określoną normę prawa materialnego, w tym przypadku rodzaju i wysokości sankcji administracyjnej, nakładanej na podstawie przepisów u.f.i. za stwierdzone naruszenia uczestników rynku finansowego. Zdaniem Sądu, uprawdopodobnienie przez organ w zebranym materiale dowodowym stanu wiedzy pracowników Towarzystwa odnośnie faktycznej sytuacji finansowej Zarządzającego, tj. braku jego wiarygodności, a co za tym idzie wystarczających ekonomicznych podstaw do dalszej współpracy, w istocie na podstawie wewnętrznej korespondencji mailowej Skarżącego, jest niewystarczające dla wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w tym zakresie. Brak jest bowiem innych dowodów potwierdzających ten fakt, w szczególności złożonych na tą okoliczność zeznań.

W związku z tym należało uznać, że organ naruszył art. 7, w zw. z art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 75 § 1 kpa przez to, że Komisja przyjęła za podstawę wydania skarżonej decyzji fragmenty korespondencji byłych pracowników Skarżącego bez przeprowadzenia dowodu z przesłuchania tych osób w celu ustalenia okoliczności i kontekstu tych wiadomości, ani nie podjęła działań pozwalających na ich weryfikację w inny sposób, przez co Komisja nie podjęła wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, a ustalenia w tym zakresie mogły mieć istotne znaczenie dla jej wyniku.

Uzasadniając swoje stanowisko w przedmiocie dokonanych przez Towarzystwo naruszeń organ wskazuje także na nieprawidłowości w obszarze przeprowadzanych wycen, w szczególności aktywów Funduszy, w kontekście uzyskiwania niższych od zakładanych odzysków z windykacji należności Funduszy przez Zarządzającego, nie spełniających przyjętych wcześniej założeń, z czego w ocenie organu, Towarzystwo zdawało sobie sprawę, nie dokonując ich korekty.

Nie przeprowadzając w tym zakresie żadnych dodatkowych dowodów organ jednak nie wyjaśnił motywów takiego działania Towarzystwa, zwłaszcza czy były one pozbawione w istocie wiarygodnej kalkulacji ekonomicznej, w kontekście sytuacji rynkowej i możliwości "odrobienia strat" w dalszej perspektywie, co wywodzi Skarżący. Towarzystwo wskazuje również na okoliczność dokonywania wycen aktywów Funduszy przez uprawnione do badań finansowych i niezależne od niego podmioty, a tym samym zachowanie przez Skarżącego odpowiednich wymogów formalnych prowadzenia badań finansowych. Dotyczy to w szczególności stwierdzenia przez organ nieprawidłowości wycen aktywów Funduszy, w kontekście małej skuteczność windykacji należności, podczas gdy Towarzystwo nie sprawowało nadzoru nad czynnościami profesjonalnych podmiotów audytowych, gdyż nie miało takiego obowiązku. W ocenie Sądu, organ tego stanowiska nie podważył, gdyż nie wskazał jaka była w tym przypadku właściwa metodologia dokonywania przedmiotowych wycen, tym samym jaka była faktyczna wartość aktywów Funduszy, a także konkretnie przez kogo zostały popełnione w tym zakresie błędy lub naruszenia i na ile były one znaczące (wskazanie przynajmniej proporcji zaniżenia lub zawyżenia wartości aktywów).

Dokonując oceny nadzoru Towarzystwa sprawowanego nad Zarządzającym w kontekście posiadanych uprawnień (określonych zawartymi umowami), należy również wskazać na inne aspekty wzajemnej współpracy, które niewątpliwie mogły mieć wpływ na zakres i sposób wykonywania nadzoru. Dotyczy to w szczególności zabezpieczeń finansowych, jakie miał Skarżący w zawartych z Zarządzającym umowach wzajemnych.

Nie można bowiem nie wziąć pod uwagę okoliczności, że Skarżący posiadał opisane wyżej gwarancje ochrony kapitału i wyników inwestycyjnych zarządzanych Funduszy, na wypadek spadku wartości ich aktywów, skutkiem czego - po rozwiązaniu umów o współpracy z G. – wystąpił on na drogę sądową o wypłatę przez Zarządzającego należnych kar umownych z tego tytułu, w wysokości blisko 119 mln zł.

Organ w swojej argumentacji kontestuje ten fakt, uznając to za wynik braku racjonalności działania Skarżącego i właściwych zabezpieczeń kapitału. Takiej oceny, aby była ona w pełni wiarygodna, należało jednak dokonać adekwatnie do stanu sprawy tj. w warunkach podejmowania przez Towarzystwo określonych decyzji biznesowych, a nie post factum, kiedy było powszechnie wiadomo, że działalność G. okazała się "piramidą finansową" oraz, że spółka ta jest niewypłacalna. Nie wskazywała bowiem na to, w tym okresie, sytuacja finansowa tej spółki na rynku, zwłaszcza, że była notowana na Giełdzie. Ponadto uznać należy, że rzeczywista działalność spółki G. była na tyle ukryta dla uczestników rynku, zwłaszcza wobec przekazywania nieprawdziwych informacji o jej sytuacji finansowej, że nawet Komisja, właściwy dla rynku finansowego jego regulator i nadzorca, piramidy finansowej G. w porę nie dostrzegła, nie wydała bowiem żadnych ostrzeżeń przed tym zagrożeniem, co obrazuje raport Najwyższej Izby Kontroli z dnia [...] grudnia 2019 r. Nr [...].

Zauważyć ponadto należy, że Towarzystwo uzyskało od Zarządzającego kwotę ok 49,2 mln zł – z tytułu zabezpieczenia realizacji Umowy o współpracy (w zakresie wyłączności), które to środki mogły zostać przeznaczone na ew. pokrycie strat zarządzanych Funduszy (taką deklarację złożyło Towarzystwo), co w istocie przeczy stanowisku organu, że konstrukcja taka zabezpieczała jedynie Towarzystwo, a nie uczestników Funduszy.

Z punktu widzenia sprawowanego przez Skarżącego nadzoru nad G., dla oceny bieżącej sytuacji finansowej zarządzanych Funduszy i kontynuowaniu współpracy z Zarządzającym, istotne znaczenie miały niewątpliwie także przeprowadzane corocznie przez Inspektora Nadzoru Towarzystwa kontrole wewnętrzne (w sumie w okresie współpracy było ich trzy), które nie wykazały istotnych problemów w tym zakresie.

W kontekście takich uwarunkowań współpracy Towarzystwa z Zarządzającym oraz wyników kontroli wewnętrznej, uzasadnia to w znacznym stopniu brak intensyfikacji działań nadzorczych, skoro przyjęte rozwiązania wydawały się być dla Towarzystwa korzystne.

Z uwagi na powyższe, zdaniem Sądu, przedmiotową sprawę organ powinien zbadać całościowo, a nie tylko wycinkowo, koncentrując się w istocie na działaniach Towarzystwa (lub ich braku). Wymagało to bowiem szerszej oceny, z uwzględnieniem istniejącej sytuacji na rynku kapitałowym, rzeczywistego charakteru działań spółki G. na tym rynku oraz działań podejmowanych przez organy odpowiedzialne za bezpieczeństwo całego rynku finansowego. Bez przeprowadzenia takiej pogłębionej analizy, w ocenie Sądu, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy (zwłaszcza posiadanych przez Towarzystwo zabezpieczeń finansowych), można jedynie zgodzić się z argumentem odnośnie braku nadzoru Towarzystwa nad G. w ogólności, gdyż należy uznać, że był on nieskuteczny, z uwagi na popełniane przez Towarzystwo uchybienia w nadzorze i inne niedociągnięcia zarządcze. Dlatego też stwierdzone w tym zakresie naruszenia można oceniać bardziej w kategorii błędu w zarządzaniu i nadzorze wewnętrznym oraz zewnętrznym, a nie celowego działania naruszającego interesy finansowe uczestników zarządzanych przez Towarzystwo Funduszy, chyba że zostanie to w pełni dowiedzione przez organ.

W ocenie Sądu, w kontekście powyższego także druga z wymierzonych Towarzystwu sankcji – nałożona kara pieniężna – również budzi wątpliwości co jej wysokości, w odniesieniu do poczynionych przez organ ustaleń w sprawie i stwierdzonego stopnia naruszenia przepisów. W szczególności brakuje w tym zakresie oceny przez organ przesłanki korzyści majątkowej, jaką Skarżący mógł uzyskać w wyniku dokonanych naruszeń lub unikniętych przez niego strat. Zakres stwierdzonych uchybień ma bowiem istotne znaczenie przy wymiarze kary pieniężnej. Z tego względu od organu wymaga się precyzyjnego określenia rodzaju naruszeń i odpowiedniego ich uzasadnienia dla potwierdzenia, że nałożenie kary pieniężnej - w określonej wysokości - było w pełni uzasadnione.

W kontekście obu rodzajów nałożonych na Towarzystwo sankcji, należy także mieć na uwadze kwestię proporcjonalności kar i ich adekwatności do rodzaju i stopnia stwierdzonych naruszeń.

Wskazać trzeba, że system stosowania sankcji administracyjnych, zwłaszcza po nowelizacji kpa z 2017 r. i wprowadzeniu przepisów dotyczących pieniężnych kar administracyjnych, opiera się na zasadzie elastyczności, która pozwala na uniknięcie powstania sytuacji nieproporcjonalności. Dlatego sankcje nakładane powinny być współmierne i adekwatne do ujawnionych naruszeń.

Podkreślić należy, że stosownie do art. 8 § 1 kpa, organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Naruszenie zasady proporcjonalności w istocie sprowadza się do możliwości całkowicie dyskrecjonalnego wymiaru sankcji, co przekłada się de facto na brak gwarancyjnej ochrony praw podmiotu sankcjonowanego. Zasada proporcjonalności wynika przede wszystkim z art. 31 ust. 3 Konstytucji, co nie zaprzecza istnieniu więzi pomiędzy zasadą proporcjonalności, a zasadą demokratycznego państwa prawnego, urzeczywistniającego zasadę sprawiedliwości społecznej, gwarantowaną przez art. 2 Konstytucji (vide: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12 października 2012 r. o sygn. P 21 IW). Zdaniem Trybunału, z zasady sprawiedliwości społecznej wynika nakaz stosowania przez ustawodawcę skutecznych środków prawnych, tj. takich, które mogą doprowadzić do realizacji celów zamierzonych przez ustawodawcę, a więc tylko takich, które zgodnie z zasadą proporcjonalności są niezbędne, aby chronić określone wartości w sposób niemożliwy do osiągnięcia za pomocą innych środków, przy czym muszą być one możliwie najmniej uciążliwe dla podmiotów, których prawa lub wolności ulegną ograniczeniu w wyniku ustanowienia danego uregulowania.

Z kolei w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 30 listopada 2004 r. (o sygn. SK 31/04), wskazano na konieczność stosowania zasady proporcjonalności przy konstruowaniu regulacji prawnych dotyczących sankcji, które nie mogą być nieadekwatne, nieracjonalne czy niewspółmiernie dolegliwe do popełnionego naruszenia przepisów.

Podkreślić w tym miejscu trzeba, że w rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z ingerencją w zasadę swobody prowadzenia działalności gospodarczej (stanowiącej komponent zasad ustrojowych Rzeczypospolitej Polskiej, wymieniony w art. 21 Konstytucji), której kryteria ograniczenia reguluje art. 22 Konstytucji. Skarżący prowadzi co prawda działalność reglamentowaną, lecz rozwinął ją w oparciu o zezwolenie władzy publicznej. Cofnięcie tego zezwolenia, jako sankcja, wymaga dogłębnej analizy i prawidłowego zastosowania testu proporcjonalności z art. 31 ust 3 Konstytucji RP. Szczególnie, gdy dodatkowo nakładana jest przez organ administracji publicznej quasi-prawnokarna kara pieniężna o znacznej wysokości i dolegliwości. Powyższe ma zakotwiczenie konstytucyjne, a zarazem znajduje urzeczywistnienie na szczeblu ustawowym w przepisach kpa.

Zauważyć należy ponadto, że zgodnie z zasadą proporcjonalności wyrażoną w art. 5 ust. 4 Traktatu o Unii Europejskiej (Dz.U. z 2004 roku, nr 90, poz. 864/30), zakres i forma działania UE nie wykraczają poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celów Traktatów. Instytucje UE stosują zasadę proporcjonalności zgodnie z Protokołem w sprawie stosowania zasad pomocniczości i proporcjonalności. Przepis ten ustanawia zasadę proporcjonalności, której istota sprowadza się do konieczności zachowania względnej równości między dolegliwością ingerencji podjętej w imię interesu publicznego, a wartością założonego celu. Reakcja podmiotu stosującego prawo na stwierdzone naruszenie przepisów powinna być więc adekwatna. Jeżeli zatem wystarczające do osiągnięcia założonego celu są środki mniej dolegliwe, to nie należy stosować zwłaszcza środków najdalej idących w skutkach.

Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że zgodnie z przyjętymi w doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych poglądami, organ przy podejmowaniu decyzji obowiązany jest uwzględnić stan faktyczny i prawny obowiązujący w chwili jej wydawania. W ocenie Sądu, zasada ta ma zastosowanie także w razie stosowania sankcji administracyjnych, które z natury rzeczy mają prowadzić do stanu zgodnego z prawem i które nie powinny być nadmierne, a jednocześnie powinny być adekwatne do skali naruszeń – ocenianych na dzień wydania decyzji, zatem także działań naprawczych Towarzystwa.

W tym kontekście jeszcze raz podkreślenia wymaga, że Skarżący wykonał i wdrożył wszelkie zalecenia pokontrolne KNF. Realizując zalecenia wydane przez ten organ, Strona podjęła szereg działań zmierzających do maksymalnego "oczyszczenia" organizacyjnego i wizerunkowego. Jeżeli zatem w Towarzystwie wystąpiły nieprawidłowości, to zostały one wyeliminowane (czemu miały służyć zalecenia pokontrolne), a Skarżący nie tylko nie trwał w naruszeniach, ale wprowadził rozwiązania, które eliminowały możliwość ich wystąpienia w przyszłości.

Tymczasem KNF wskazuje, że niezależnie od działań naprawczych podjętych przez Stronę, nałożona kara stanowi mimo wszystko "adekwatną" sankcję. W ocenie Sądu, organ nie uzasadnił jednak w przekonujący sposób z jakiego powodu nałożona kara została uznana za adekwatną. Zastosowanie zatem sankcji o charakterze najbardziej surowym, jaką jest cofnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności Towarzystwa, niewątpliwie powinno mieć miejsce w ostateczności, po rozważeniu celowości zastosowania innych mniej surowych sankcji .

W tym kontekście ponownej oceny organu wymaga w szczególności kwestia nałożenia kary najdalej idącej, w postaci cofnięcia zezwolenia, w sytuacji prowadzenia przez Towarzystwo także innych rodzajów działalności (przykładowo fundusze nie objęte współpracą z G., czy też fundusze otwarte), do których funkcjonowania nie było ze strony Komisji żadnych zastrzeżeń. Nasuwa się zatem pytanie, dlaczego wydana decyzja dotyczy likwidacji całej działalności Towarzystwa, a nie tylko jej ograniczenia, w stopniu adekwatnym do zakresu działalności, w której nastąpiły znaczące naruszenia. Kwestia ta wymaga niewątpliwie wyjaśnienia przez organ i uzasadnienia jego stanowiska.

Na koniec tej części rozważań należy wskazać, że skarżona decyzja podlega uchyleniu także ze względu na niewskazanie przez organ, w sposób jednoznaczny, kiedy opisywane naruszenia skutkujące nałożeniem sankcji powstały (zmaterializowały się). Termin wskazujący kiedy dane naruszenie faktycznie miało miejsce nie może bowiem pozostawać niedookreślony, ze względu na bieg okresu przedawnienia kary administracyjnej, o którym mowa w art. 189g kpa i innych przepisach kpa stanowiących dyrektywy nakładania kar pieniężnych. Rozróżnienie sankcji z tytułu czynów popełnionych w różnych okresach ma zwłaszcza znaczenie, gdy z ich popełnieniem wiąże się możliwość nałożenia różnego rodzaju sankcji, jak to ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. W tym przypadku, historycznie sprecyzowany moment popełnienia deliktu administracyjnego może mieć istotne znaczenie dla oceny zasadności nałożenia na Skarżącego dwóch różnych kar.

Jedynie na marginesie sprawy należy zauważyć, że Sąd ocenia skarżoną decyzję, a nie odpowiedz na skargę i inne pisma procesowe, które stanowią jedynie dodatkową argumentację wyjaśniającą stanowisko organu i w tym zakresie nie mogą uzupełniać wydanej już decyzji.

Konkludując, z powyższych powodów skarżona decyzja nie poddaje się w pełni ocenie Sądu, gdyż stanowisko organu powinno zostać we wskazanym wyżej zakresie uzupełnione, a także muszą zostać wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy oraz dokonana ocena ich przez organ. KNF dokonując takiej oceny powinna także zindywidualizować stosowane normy prawne do okoliczności całej sprawy, uwzględniając powyższe stanowisko Sądu. W szczególności Komisja powinna mieć na uwadze treść art. 8 kpa, zobowiązujący organ administracji do prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie do organów państwa. Zasada ta ma szczególną wagę, wyraża bowiem ducha przepisów służących ochronie interesów jednostki, a praktyczną dyrektywą realizacji tej zasady jest także zakaz rozstrzygania wątpliwości na niekorzyść strony.

Na tym etapie postępowania, wobec wykazanych wadliwości proceduralnych, jakich dopuścił się organ przy wydaniu zaskarżonej decyzji, przedwczesne, w ocenie Sądu, jest badanie zasadności wskazanych przez Stronę naruszeń prawa materialnego. Podobnie brak było podstaw do umorzenia postępowania administracyjnego, bowiem w realiach rozpoznawanej sprawy nie można uznać, że ziściła się przesłanka jego bezprzedmiotowości.

Za niezasadne Sąd ponadto uznał zarzuty Strony, dotyczące nieważności skarżonej decyzji, ze względu na rażące naruszenie prawa. Dotyczy to zarówno wadliwego przeprowadzenia w tej sprawie przez organ rozprawy administracyjnej, jak i podstaw zastosowanej sankcji w postaci cofnięcia Skarżącemu zezwolenia na prowadzenie działalności.

Odnośnie pierwszego zarzutu należy uznać, że poruszona kwestia została już ugruntowana w doktrynie i przesądzona w orzecznictwie sądowym (vide: wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2018 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1609/17), jak i w praktyce działania KNF w podobnych sprawach. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko, iż zarówno z przepisów kpa, jak i ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym, wynika obowiązek obradowania Komisji z zachowaniem kworum przy podejmowaniu przez ten organ kolegialny uchwał. Brak jest w szczególności regulacji nakazującej zachowania takiego trybu procedowania, w odniesieniu do prowadzenia rozpraw administracyjnych, które odbywają się z udziałem przewodniczącego organu lub innego wyznaczonego członka Komisji (vide: § 15 Regulaminu KNF).

Odnośnie drugiego zarzutu, jego ocena przez Sąd będzie możliwa, jak już wcześniej wskazano, dopiero po ostatecznym ustaleniu stanu faktycznego sprawy i jego ponownej ocenie przez organ pod kątem zastosowanych sankcji prawa materialnego.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł jak w sentencji, działając na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a i § 2 pkt 9 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 265).