Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1914/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 183
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 66 § 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łukaszewska - Macioch Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędzia del. WSA Leszek Kamiński Protokolant st. inspektor sądowy Barbara Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lipca 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 218/09 w sprawie ze skargi W.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...]stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podań w sprawie zasiłku celowego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 1 lipca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...]stycznia 2009 r. w przedmiocie zwrotu podań.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że wnioskiem z dnia [...]października 2008 r. W.K. wystąpił do Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]o zasiłek w wysokości miliarda złotych na udaremnienie czynności prawnych, zaś wnioskiem z dnia [...]listopada 2008 r. o odszkodowanie m. in. za matactwa, niepłacenie za fryzjera, PKP, energię elektryczną.

Postanowieniem wydanym z upoważnienia Burmistrza Gminy [...]z dnia [...]listopada 2008 r. orzeczono o zwrocie W.K. ww. podań.

Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł W.K..

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie postanowieniem z dnia [...]stycznia 2009 r. nr [...]po rozpatrzeniu zażalenia W.K. na postanowienie wydane z upoważnienia Burmistrza Gminy [...]z dnia [...]listopada 2008 r. nr [...]o zwrocie podań, utrzymało w mocy ww. postanowienie.

W uzasadnieniu organ podał, że przedmiotowe podania są w większości nieczytelne z uwagi na charakter pisma, zaś w zakresie, w jakim można uzyskać z nich jakąkolwiek informację, organ pierwszej instancji dokonał właściwej oceny, iż mają one charakter odszkodowawczy za złą działalność OPS i nie realizowanie innych wniosków strony.

Z informacji uzyskanych w OPS wynika zaś, że skarżący odmawia podyktowania pism pracownikowi OPS, tak aby zapewnić czytelność i całkowite zrozumienie żądań i wniosków strony.

Kolegium dodało, iż w zakresie, w jakim organ odwoławczy z uwagi na nieczytelność zażalenia może dokonać oceny postanowienia organu pierwszej instancji, jest ono prawidłowe i nie narusza prawa. Realizacja oraz przyznanie ewentualnych odszkodowań za działalność OPS nie należy do tego organu. Jednocześnie nikła czytelność wniosków powoduje brak możliwości dokładnego wyjaśnienia czego dotyczą, a tym samym istnieje trudność w ustaleniu organów właściwych do ich rozpatrzenia. Dlatego też w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, iż właściwy w sprawie jest sąd powszechny jest w tym stanie faktycznym zasadny.

Na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...]stycznia 2009 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył W.K..

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżanego postanowienia.

Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił, że stosownie do art. 66 § 3 kpa jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.

W ocenie Sądu I instancji, organy obu instancji prawidłowo uznały, że zgłoszone przez W.K. żądania - w zakresie, w jakim treść pism jest czytelna - mają charakter odszkodowawczy (dotyczącą wypłaty miliarda złotych za udaremnienie czynności prawnych, matactwa, niepłacenie za fryzjera, PKP, energię elektryczną) i nie mogą zostać rozpoznane przez organ administracji w drodze decyzji administracyjnej. Brak jest bowiem przepisu prawa materialnego administracyjnego, który by go upoważniał do uwzględnienia, w drodze decyzji administracyjnej, roszczeń odszkodowawczych skarżącego. Sprawy te regulują przepisy kodeksu cywilnego, a te podlegają kognicji sądu powszechnego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 3 w związku z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a. oraz naruszenie art. 45 i 77 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

W świetle art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej zwanej p.p.s.a.) - skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w niniejszej sprawie nie wystąpiły), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.

W ramach podstawy kasacyjnej dotyczącej uchybień procesowych zarzucono naruszenie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w zw. z art. 3 P.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie przez Sąd pierwszej instancji. Zdaniem skarżącego naruszenie to nastąpiło poprzez oddalenie wniesionej przez niego skargi, bez merytorycznego rozpatrzenia sprawy, co naruszyło konstytucyjnie zagwarantowane mu prawa. Zarzut ten jest jednak całkowicie chybiony.

Przede wszystkim należy podkreślić, że przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej, której dotyczy zaskarżony wyrok, jest kwestia dotycząca zwrotu podań skarżącemu w oparciu o przesłankę określoną w art. 66 § 3 K.p.a. W tej sprawie kontrolą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie objęte było ostateczne postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie dotyczące zwrotu podań. Oceny prawnej sądu administracyjnego wymagało zagadnienie, czy organ prawidłowo zastosował w sprawie art. 66 § 3 K.p.a. W granicach tej sprawy Sąd pierwszej instancji uznał, iż żądania skarżącego mają charakter odszkodowawczy, które podlegają kognicji sądu powszechnego, a zatem SKO w Warszawie zwracając podania wniesione w tym przedmiocie prawidłowo zastosowało art. 66 § 3 K.p.a. Stąd całkowicie bezzasadny jest zarzut naruszenia zarówno art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w zw. z art. 3 P.p.s.a., których Sąd pierwszej instancji w ogóle nie stosował, a tym samym nie mógł przepisów tych naruszyć. Wojewódzki Sąd Administracyjny oparł bowiem swoje rozstrzygnięcie o treść art. 66 § 3 K.p.a. i na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił. Wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd pierwszej instancji rozpoznał sprawę merytorycznie, bowiem zbadał prawidłowość postanowienia SKO w Warszawie, a nie jak twierdzi skarżący, skargę odrzucił.

Z powyższych względów, na podstawie art. 184 P.p.s.a, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu, gdyż przepisy art. 209 i 210 P.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w art. 258–261 P.p.s.a. Stosownie do § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) pełnomocnik skarżącego powinien złożyć wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.