Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 714/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6299 Inne o symbolu podstawowym 629
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 16 § 1, art. 145 § 1 pkt 5, art. 145 § 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit a, art. 15, art. 200, art. 205 § 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2010 r. sprawy ze skargi Gminy K. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Ministra Finansów na rzecz skarżącej Gminy K. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. Minister Finansów na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000, Nr 98, poz. 1071 tj. ze zm.), zwanej dalej "kpa" utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2000 r. w części dotyczącej punktów 11, 12 i 13 stwierdzającą w całości nieważność orzeczenia Okręgowego Urzędu Likwidacyjnego w K. z dnia [...] kwietnia 1950 r. w sprawie przejścia na własność Państwa mienia pozostałego po osobach przesiedlonych do Z.S.R.R., zamieszkałych uprzednio w K.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

1. Wnioskiem z dnia 18 listopada 1997 r. B. P. (jeden ze spadkobierców M. P.) na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i 7 kpa wniósł o stwierdzenie nieważności orzeczenia Okręgowego Urzędu Likwidacyjnego w K. z dnia [...] kwietnia 1950 r. w sprawie przejścia na własność Państwa mienia pozostałego po osobach przesiedlonych do Z.S.R.R., zamieszkałych uprzednio w K. w części dotyczącej przejęcia mienia A. P., M. P. i L. P. wymienionych w pkt 11, 12 i 13 orzeczenia.

2. Decyzją z dnia [...] lipca 2000 r. Minister Finansów na podstawie art. 157 § 1, art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa stwierdził nieważność orzeczenia z dnia [...] kwietnia 1950 r. w całości.

Zdaniem Ministra orzeczenie z dnia [...] kwietnia 1950 r. nie wskazuje żadnych danych świadczących, że nastąpiło rzeczywiście przesiedlenie M. P. Nie odnaleziono w zbiorach archiwalnych żadnej dokumentacji dotyczącej przesiedleń z terenu K. Stwierdzono wyłącznie, że rozkazem Nr [...] Naczelnego Dowództwa Wojska Polskiego z dnia [...] sierpnia 1945 r. przeprowadzona została częściowo demobilizacja, jeśli więc syn M. P. był zmobilizowany do wojska na ziemiach polskich włączonych następnie do Z.S.R.R., to istotnie po zwolnieniu z wojska mógł być skierowany na ziemie na których był mobilizowany, a matka rzeczywiście mogła pojechać go przywitać. M. P. z Z.S.R.R. została wypuszczona dopiero w 1958 r. (dokładnej daty powrotu M. P. nie ustalono) w ramach tzw. Drugiej repatriacji obywateli Polskich i 18 grudnia 1958 r. zamieszkała na pobyt stały w K., gdzie dnia 7 kwietnia 1965 r. zmarła.

Następnie Minister stwierdził, iż orzeczenie z dnia [...] kwietnia 1950 r. istotnie jest wadliwe gdyż nie zawiera podpisu władzy (co prawda nie odnaleziono oryginału orzeczenia lecz orzeczenie które stało się podstawą wpisu własności Skarbu Państwa jest identyczne z innymi kopiami i również nie zawiera podpisu). Ponadto, nawet gdyby orzeczenie było podpisane to w dalszym ciągu obarczone byłoby wadą, gdyż brak jest powołania się na upoważnienie władzy do działania w jej imieniu osoby wskazanej pod orzeczeniem (mgr Z. S.). Kolejną wadą orzeczenia jest brak uzasadnienia.

W sprawie nie mogły mieć zastosowania negatywne przesłanki stwierdzenia nieważności, gdyż okoliczności takie w niniejszej sprawie nie występują. Nieruchomości wymienione w pkt 1 -10 decyzji stanowią własność Skarbu Państwa, natomiast w pkt 11 – 13 własność gminy K. (decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 1991 r.), więc nie nastąpiły nieodwracalne skutki prawne.

3. Pismem z dnia 10 sierpnia 2000 r. Zarząd Gminy K. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy i o odmowę stwierdzenia nieważności orzeczenia z dnia [...] kwietnia 1950 r. w części obejmującej pkt 11 - 13.

4. Decyzją z dnia [...] września 2000 r. Minister Finansów utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] lipca 2000 r.

5. Wyrokiem z dnia 2 grudnia 2000 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt IV SA 2370/00), po rozpoznaniu skargi Gminy K., stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji w części dotyczącej utrzymania w mocy decyzji Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2000 r. w stosunku do pkt 1 - 10 wymienionych w tej decyzji, ponadto uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej punktów 11 - 13 w zakresie utrzymania w mocy decyzji Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2000 r.

6. Decyzją z dnia [...] lipca 2004 r. Minister Finansów uchylił własną decyzję z dnia [...] lipca 2000 r. w zakresie pkt 11 – 13 oraz umorzył postępowanie w sprawie ze względu na brak właściwości rzeczowej.

7. Wyrokiem z dnia 9 marca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt IV SA/Wa 800/04) uchylił decyzję Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2004 r. wskazując, iż jest on właściwy do orzekania w sprawie

8. Wymienioną na wstępie decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. Minister Finansów utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2000 r. w części dotyczącej punktów 11, 12 i 13 stwierdzającą w całości nieważność orzeczenia Okręgowego Urzędu Likwidacyjnego w K. z dnia [...] kwietnia 1950 r.

Minister Finansów zwrócił się do szeregu podmiotów celem ustalenia wszystkich stron niniejszego postępowania wskazując, że cel ten osiągnął.

W sprawie zastosował instytucję odtworzenia akt celem dotarcia do oryginału orzeczenia z dnia [...] kwietnia 1950 r. Uzyskano egzemplarz przedmiotowego orzeczenia, który został złożony w aktach księgi wieczystej KW Nr Ar. [...]. Dokument ten ma w ocenie Ministra Finansów niedookreślony status. Mianowicie nie posiada pieczęci Okręgowego Urzędu Likwidacyjnego w K., nie jest podpisany pod rozstrzygnięciem, zaś podpis widnieje pod klauzulą prawomocności wraz z datą 12 lipca 1950 r. Ponadto na samym końcu dokumentu znajduje się sprostowanie omyłki maszynowej datowane na dzień 30 maja 1953 r. wraz z adnotacją, że dany dokument to odpis. Wątpliwości co do takiego statusu budzi odręczny podpis pod klauzulą prawomocności osoby, która, jak to wynika z maszynopisu, również miała podpisać się pod rozstrzygnięciem. Dodatkową niepewność wnosi brak na dokumencie formuły "na oryginale właściwe podpisy", która jest powszechnie praktykowana przy wydawaniu odpisów oraz upływ trzech lat pomiędzy datą orzeczenia a sprostowaniem. Dodać należy, iż np. orzeczenie Okręgowego Urzędu Likwidacyjnego w K. z dnia [...] sierpnia 1949 r., sygn. [...], oparte o te same podstawy prawne, a jedynie odnoszące się do innych osób i mienia jest podpisane właściwie.

Z uwagi na nie odszukanie egzemplarza orzeczenia, który nie budziłby wątpliwości Ministra Finansów organ wezwał strony do złożenia oświadczeń co do treści orzeczenia oraz dowodów na zawarte w nim twierdzenia (w tym prywatnych odpisów, pism notatek pomocnych przy odtworzeniu akt). Ponadto Minister oddelegował pracowników do dokonania osobistego wglądu do ksiąg wieczystych nieruchomości objętych orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 1950 r., dokonania kwerendy akt pozostających w dyspozycji Urzędu Gminy

K., przesłuchania świadków w osobach A. P., B. P. i M. J. na okoliczność wyjazdu M P. do Z.S.R.R. oraz posiadania oryginału orzeczenia Okręgowego Urzędu

Likwidacyjnego w K., przeprowadzenia kwerendy akt związanych z wydawcą [...] Dziennika Wojewódzkiego oraz działalnością Okręgowego Urzędu Likwidacyjnego w K. w zasobach Archiwum Państwowego w K., dokonania kwerendy akt pozostających w dyspozycji Oddziału Archiwum Państwowego w N. pod kątem odnalezienia oryginału orzeczenia z dnia [...] kwietnia 1950 r.

Zgromadzony w ten sposób materiał dowodowy zdaniem organu, pozwalał przyjąć, iż orzeczenie z dnia [...] kwietnia 1950 r. obarczone jest wadą rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 in fine kpa), co przemawia za utrzymaniem w mocy decyzji Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2000 r. w części dotyczącej punktów 11 - 13.

Za utrzymaniem w mocy rozstrzygnięcia z dnia [...] lipca 2000 r. przemawiały:

- brak podpisu władzy pod orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 1950 r., jak tego wymagał przepis art. 75 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 r. o postępowaniu administracyjnym (Dz. U. R. P. Nr 36, poz. 341 ze zm.), dalej jako "rozp. o post. adm.",

- przedmiotowe orzeczenie nie zawiera prawnego i faktycznego uzasadnienia, do czego obligował art. 75 ust. 2 rozp. o post. adm.,

- błędne zakwalifikowanie przymusowego zatrzymania M. P.

na terytorium Z.S.R.R. jako przesiedlenia.

W dalszej części uzasadnienia decyzji wskazano, że z treści orzeczenia nie można wywieść na jakiej podstawie Okręgowy Urząd Likwidacyjny w K. ustalił fakt przesiedlenia do Z.S.R.R. wskazanych w nim osób i w rezultacie na jakiej zasadzie stwierdzono objęcie ich zapisami dekretu z dnia 5 września 1947 r. o przejściu na własność Państwa mienia pozostałego po osobach przesiedlonych do Z.S.R.R. (Dz. U. Nr 59, poz. 318), zwanego dalej "dekretem". Ponadto orzeczenie pozbawiające prawa własności jest bezsprzecznie na tyle doniosłe, iż obligatoryjnie powinno zawierać uzasadnienie w myśl art. 75 ust. 2 rozp. o post. adm. oraz uwzględniać elementy przewidziane w § 3 rozporządzenia Ministrów Skarbu oraz Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 15 lipca 1948 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Administracji Publicznej w sprawie trybu orzekania o przejściu na własność Państwa mienia pozostałego po osobach przesiedlonych do Z.S.R.R. (Dz. U. Nr 37, poz. 271), zwanego dalej "rozp. wykonawczym". Przedmiotowa wada, stanowi zatem zdaniem Ministra Finansów przesłankę do stwierdzenia nieważności wiadomego orzeczenia (art. 156 § 1 pkt 2 in fine kpa).

W kwestii okoliczności wyjazdu M. P. z Polski do Z.S.R.R. ustalono, że opuszczenie Polski nie miało charakteru przesiedlenia lecz nosiło cechy imperatywnego pozbawienia swobody powrotu do kraju, które post factum, zostało wadliwie uznane jako przesiedlenie. Z zeznań świadków wynika, że M. P. miała wolę powrotu do kraju, z kolei brak uzasadnienia orzeczenia z dnia [...] kwietnia 1950 r. nie pozwala przyjąć na jakiej podstawie, dokumentu/decyzji organów przesiedleńczych, uznano fakt przesiedlenia.

Odnosząc się do zarzutu Gminy K., iż decyzja Ministra Finansów narusza zasadę trwałości decyzji administracyjnych stwierdzono, iż jest on chybiony. Wskazano, że zarówno w doktrynie, jak też w judykaturze utrwalony jest pogląd, że stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej stanowi wyjątek od ogólnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Gmina K. (następca Gminy K.) zaskarżonej decyzji zarzuciła nie odniesienie się do zarzutów podniesionych w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 października 2000 r. (innych niż orzekanie na podstawie odpisu) które nadal pozostają aktualne, w szczególności, że:

- brak jest przesłanek które pozwoliłyby przyjąć, że orzeczenie z dnia [...] kwietnia 1950 r. nie było podpisane,

- zaskarżona decyzja naruszyła zasadę trwałości decyzji administracyjnej oraz przekroczył swobodę w ocenie materiału dowodowego.

Oceniając bowiem rozstrzygnięcie podjęte po 50 latach od jego wydania i prowadząc w tym zakresie postępowanie dowodowe nie można przyjmować na podstawie li tylko i wyłącznie twierdzeń i oświadczeń stron, które są zainteresowane wynikiem postępowania. W skardze zawarto również wniosek o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

Minister Finansów w odpowiedzi na skargę w całości podtrzymał pogląd przedstawiony w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Odnośnie pierwszego zarzutu skargi Minister wskazał, iż podjął wszelkie możliwe kroki celem dotarcia do oryginału orzeczenia. W kwestii trwałości decyzji administracyjnej powtórzył argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Natomiast na zarzut przekroczenia swobody w ocenie materiału dowodowego zauważono, że w ramach swobody oceny dowodów nie zostały przekroczone granice dowolności. Minister Finansów kierował się prawidłami logiki i doświadczenia, zaś zebrane dowody zostały potraktowane obiektywnie. Natomiast strona skarżąca nie przedstawiła w toku postępowania innych dowodów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja narusza prawo, co do obowiązku właściwej oceny zgromadzonego materiału dowodowego.

Organ administracji wprawdzie prawidłowo wykonał wytyczne Naczelnego Sądu administracyjnego (sprawa o sygn. akt IV SA 2370/00) w zakresie obowiązku poszukiwania materiałów dowodowych, jednak wobec ograniczonych skutków tych działań nie wywiódł z tego właściwych wniosków w kontekście możliwości stwierdzenia nieważności orzeczenia. Przytoczone przez Ministra przesłanki nie mogą, bowiem stanowić przesłania uznania, iż orzeczenie z dnia [...] kwietnia 1950 r. jest dotknięta wadą nieważności w części dotyczącej pkt 11-13.

Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji określa enumeratywnie art. 156 § 1 kpa. Przepisy dotyczące stwierdzania nieważności decyzji, jako stanowiące wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnej (art. 16 § 1 kpa), nie mogą być interpretowane rozszerzająco. W rozpatrywanym przypadku przywoływaną w kwestionowanej decyzji podstawą stwierdzenia nieważności jest art. 156 § 1 pkt 2 kpa, w świetle którego wadą nieważności dotknięte są decyzje wydane z rażącym naruszeniem prawa. Koniecznym warunkiem dla ustalenia występowania tej przesłanki nieważności decyzji jest stwierdzenie oczywistego charakteru naruszenia normy prawa materialnego przez organ orzekający w sprawie lub dokonanie przez ten organ oceny materiału dowodowego w sposób oczywiście sprzeczny ze zgromadzoną w aktach dokumentacją sprawy lub innymi oczywistymi, znanymi temu organowi faktami.

W rozpoznawanej sprawie organ administracji nieważność decyzji wywodzi z szeregu przesłanek, przy czym żądań nich nie może być uznana, jako uzasadniająca stwierdzenie nieważności decyzji.

Procedując w sprawie organ administracji był obowiązany podjąć działania w celu odszukania oryginału decyzji bądź odtworzenia jej treści (wytyczne wyroku NSA w sprawie sygn. akt IV SA 2370/00). Jak wyjaśniono, oryginału decyzji nie udało się odnaleźć. Organ dysponował jedynie jego tekstem opublikowanym w [...] Dzienniku Wojewódzkim (egzemplarz na podstawie, którego dokonano publikacji nie zachował się) oraz dwoma jego odpisami, przy czym jak określa to organ charakter jednego z nich budził wątpliwości, gdyż był on opatrzony klauzulą prawomocności oraz zamieszczono na nim adnotację o sprostowaniu oczywistej omyłki podpisana przez osobę, która formalnie miałaby podpisać też samą decyzję. W tej sytuacji organ odtworzył treści decyzji na podstawie jej odpisów. Jednak sam fakt, iż na odpisach brak jest klauzuli "na oryginale właściwe podpisy" nie pozwala na domniemanie, iż podpisów takich w istocie nie było. Wadliwość decyzji nie może być bowiem domniemana, lecz musi być oparta na określonych dokumentach lub innych niekwestionowalnych ustaleniach (patrz tak samo wyrok NSA sygn. akt I OSK 1415/09 dostępny na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych prowadzonej przez NSA). W rozpoznawanej sprawie, wobec podjęcia wszelkich stosownych kwerend, dostępne materiały archiwalne pozwalają jedynie na ustalenie, iż decyzja w istocie została wydana oraz, jaka była treść rozstrzygnięcia, co w ogóle jest warunkiem prowadzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności orzeczenia (w innym przypadku brak byłoby przesłanek do prowadzenia postępowania w tym przedmiocie). Jednak nie jest możliwe ustalenie na podstawie dostępnej dokumentacji, że nie została ona prawidłowo podpisana, gdyż konkluzje w tym zakresie nie mogą być oparte na domniemaniu, zwłaszcza w kontekście określonych wadliwości odpisów decyzji (np. wskazany brak klauzuli "na oryginale właściwe podpisy").

Nie zasadna jest również teza, co do rażącego naruszenia prawa w kontekście uchybienia art. 75 ust. 2 rozp. o post. adm. Przepis ten odnosi się bowiem expressis verbis do decyzja "odmownych". Orzeczenie z dnia [...] kwietnia 1950 r., pomimo iż jego charakter jest w istotnie stosunkowo daleko idący (wyzbycie prawa własności) nie jest stricte decyzją odmową. Stąd nie można uznać, iż brak uzasadnienia w sposób oczywisty narusza wymagania wskazanej normy prawnej. Dodatkowo należy wskazać, iż z treści przepisów wykonawczych do dekretu – rozp. wykonawczego - także nie można wywieść obowiązku uzasadnienia decyzji, bowiem wskazując jej obligatoryjne części nie wymieniono obowiązku jej uzasadniania (§ 3). Należy wskazać, iż nie dokonując oceny legalności orzeczenia z dnia [...] kwietnia 1950 r., w kontekście treści normatywnej wskazanego rozporządzenia organ administracji uchybił obowiązkowi wykonania wytycznych zawartych w wyroku sygn. akt. IV SA 2370/00 (w orzeczeniu przywołano wyłącznie § 3 wskazanego rozporządzenia). Jedynie na marginesie odnotować wypada, iż decyzja w przedmiocie przejścia nieruchomości na Skarb Państwa nie miała stricte charakteru uznaniowego w rozumieniu art. 75 § 3 rozp. o post. adm. (patrz art. 3 ust. 1 dekretu). Również więc i z uwagi na tą regulację nie wynikał jednoznaczny obligatoryjny obowiązek uzasadnienia orzeczenia z dnia [...] kwietnia 1950 roku (w kontekście ewentualnego rażącego naruszenia prawa).

Nie można w końcu uznać, iż o rażącej wadliwości może świadczyć sam fakt, iż doszło do przejęcia gospodarstwa, którego właściciel nie był przesiedlony, lecz został przymusowo zatrzymany na terytorium Z.S.R.R. Okoliczność ta mogłaby mieć znaczenie jedynie w przypadku, o ile istniałyby dowody, iż organowi administracji wiadoma była ta okoliczność w dniu orzekania, bądź oczywiście winna być wiadoma przy zachwalaniu wymaganej prawem minimalnej staranności, gdy chodzi o zgromadzenie wymaganej dokumentacji. O ile okoliczność ta nie była znana organowi (gdy nie naruszono rażąco obowiązku zgromadzenia dowodów w sprawie) mogłoby to stanowić wyłącznie przesłankę wznowienia postępowania (przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 kpa), co wyklucza kwalifikację, jako rażące naruszanie prawa (zasada niekonkurencyjności postępowań w trybie nadzwyczajnym).

W rozpoznawanej sprawie nie zachowanie się stosownej dokumentacji (ewentualnie obiektywny brak możliwości jej odnalezienia na chwilę obecną) wyklucza uznanie, iż okoliczność przymusowego zatrzymania M. P. (o ile w istocie miało to miejsce, jak obecnie zeznają świadkowie) była znana organowi orzekającemu w sprawie bądź, iż materiał dowodowy został zgromadzony bez dochowania wymaganej staranności. Trzeba jednocześnie odnotować, iż obowiązujące ówczesne prawodawstwo nie nakładało na organy administracji obowiązku precyzyjnego ustalenia okoliczności wiążących się z przesiedleniem, w tym potwierdzania jej określonymi dokumentami. Wręcz przeciwnie, w myśl § 3 ust. 1 lit c rozp. wykonawczego organowi określającemu termin przejęcia mienia postawiono szeroki zakres uznania, co do określenia daty, kiedy nastąpiło przesiedlenie (w szczególności w stosunku do konkretnych osób nie musiało to być potwierdzane żadnymi konkretnymi dokumentami, lecz powiązane z zakończeniem ogólnie akcji przesiedleńczej). W takiej sytuacji uznanie gospodarstwa faktycznie opuszczonego na terenach, gdzie odbywały się przesiedlenia za mienie osoby, która została przesiedlona nie może być kwalifikowane samo przez się za rażące naruszenie prawa. W tym kontekście bezzasadne są wywody skargi w tym zakresie, iż faktyczne okoliczności wyjazdu M. P. nie zostały w obecnym postępowaniu jednoznacznie wyjaśnione. Kwestie te nie mają bowiem, ze wskazanych wcześniej przyczyn, znaczenia w sprawie, której przedmiotem jest stwierdzenie nieważności przedmiotowego orzeczenia z dnia [...] kwietnia 1950 roku.

W końcu wypada zauważyć, iż organ administracji wywodzi mylne wnioski z faktu, iż jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. akt IV SA 2370/00, decyzja w przedmiocie stwierdzenia nieważności z [...] lipca 2000 r., w zakresie gdzie nie wniesiono odwołania stała się ostateczna. Nie oznacza to, iż ówcześnie, w ocenie Sądu decyzja w przedmiocie nieważności w tym zakresie była niewadliwa. Sąd wprawdzie nie jest związany granicami skargi, jednak może badać legalność orzeczeń tylko w zakresie, w jakim zostały one skutecznie zaskarżone. Z kolei niezbędnym warunkiem zaskarżenia do sądu administracyjnego jest uprzednie wniesienie odwołania. Skoro co do części decyzji środek ów nie został wniesiony, trafnie Sąd skonstatował, iż orzekanie przez organ w zakresie nieobjętym środkami odwoławczymi nie było dopuszczalne. Nie była w tym kontekście także możliwa kontrola legalności orzeczenia organu I instancji przez Sąd niejako z urzędu (poza granicami skutecznego zaskarżenia).

Wskazane w kpa przesłanki stwierdzenia nieważności należy kwalifikować, jako przepisy prawa materialnego. Orzekanie przez organ administracji o nieważności w obliczu braku dowodów na okoliczność, iż określone orzeczenie jest istotnie dotknięte kwalifikowana wadą stanowi naruszanie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Wskazane wyżej uwarunkowania nie wykluczają, w razie odnalezienia w przyszłości dodatkowych istotnych dokumentów lub ujawnienia nieznanych dotąd okoliczności, wznowienia postępowania w niniejszej sprawie, w myśl art. 145 § 1 pkt 5 kpa.

Mając na względzie wykazane wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako "ppsa" orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.

Kierując się treścią art. 152 ppsa w pkt II sentencji wyroku orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Orzekając w punkcie III wyroku Sąd miał na względzie, iż zgodnie z art. 200 ppsa w przypadku uwzględnienia skargi, skarżącemu należy się od organu administracji publicznej, który wydał zaskarżony akt, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na podstawie tego przepisu w zw. z art. 205 § 2 ppsa zasądzono na rzecz skarżącego koszty postępowania sądowego, na które składają się: wpis sądowy od skargi – 200 zł oraz wynagrodzenie dla radcy prawnego reprezentującego skarżącą Gminę – 240 zł. Wysokość wynagrodzenia ustalono zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).