Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1593/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6213 Inne  świadczenia finansowe związane z lokalem mieszkalnym
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 94 ust. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 355
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak (spr.) Sędziowie WSA Janusz Bociąga WSA Halina Jakubiec Protokolant Aleksandra Grabiec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2017 r. sprawy ze skargi Ł. Ł. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 6 września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2016 r. ([...]) na podstawie art. 104 kpa, art. 94 ust. 1 i art. 97 ust. 5 ustawy o Policji z dnia 6 kwietnia 1990 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 355 ze zm.) §2 pkt 1 oraz 14 ust. 1 pkt 3 ppk b rozporządzenia MSWiA z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2014 r., poz. 1299) w zw. z art. § 3 ust. 1 i §3a ust. 1 pkt 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. z 2014 r., poz. 1242) po rozpatrzeniu wniosku st. Sierż. Ł. Ł. Komendant Powiatowy Policji w O odmówił Ł. Ł. przyznania pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego.

Organ wskazał, że st. sierż. Ł. Ł. jest funkcjonariuszem Komisariatu Policji w B, w służbie stałej - od dnia 16 maja 2010 r. Ww. w dniu 15 czerwca 2016 r. złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego. Do wniosku dołączył kserokopię "Umowy przedwstępnej sprzedaży/kupna" z dnia 23 stycznia 2016 roku dotyczącą lokalu mieszkalnego znajdującego się w O ul. M o pow. 57m²", z której wynika, że zainteresowany wraz z M. M. (wg oświadczenia narzeczoną) - osobą nie będącą członkiem jego rodziny w rozumieniu art. 89 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji uzyska tytuł prawny do ww. lokalu na zasadzie współwłasności (udziały po ½ części). Nadto z umowy tej wynika, że umowa w formie aktu notarialnego zostanie zawarta najpóźniej do dnia 30 czerwca 2016 r. organ przytoczył treść przepisów art. 94 ust. 1 i art. 88 ustawy o Policji i wskazał, że jeżeli policjantowi nie przydzielono lokalu mieszkalnego z zasobów o których mówi art. 90 ust. 1 ustawy o Policji, wtedy pomoc finansowa jest realizowana jako forma zastępcza przydziału lokalu. Członkami rodziny policjanta, których uwzględnia się przy przydziale lokalu mieszkalnego, są pozostający z policjantem we wspólnym gospodarstwie domowym: małżonek, dzieci pozostające na jego utrzymaniu, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez nie 25 lat życia, rodzice policjanta i jego małżonka będący na jego wyłącznym utrzymaniu lub jeżeli ze względu na wiek albo inwalidztwo, albo inne okoliczności są niezdolni do wykonywania zatrudnienia; za rodziców uważa się również ojczyma i macochę oraz osoby przysposabiające.

Wedle organu I instancji uzyskanie przez funkcjonariusza udziału ułamkowego w prawie własności przedmiotowego lokalu mieszkalnego nie będzie stanowiło nabycia tej nieruchomości w rozumieniu art. 94 ustawy o Policji. Ł. Ł. zgodnie z obowiązującymi regulacji prawnymi w przedmiotowym zakresie, nie nabędzie prawa własności do lokalu mieszkalnego znajdującego się w O ul. M, lecz udział we współwłasności w wysokości 1/2, przy czym drugim współwłaścicielem w myśl obowiązujących przepisów będzie osoba obca. Co więcej, przepis art. §3 ust. 2 rozporządzenia z dnia 17 października 2001 r. nie przewiduje możliwości przyznania przedmiotowego świadczenia na rzecz policjanta nabywającego lokal mieszkalny na zasadach współwłasności z osobą obcą.

W odwołaniu od powyższej decyzji Ł. Ł. zakwestionował stanowisko organu w kwestii dotyczącej pomocy finansowej na zakup przez policjanta udziału we współwłasności lokalu, oraz wskazał, że ze współwłaścicielką lokalu są rodzicami trojga dzieci i prowadzą wspólne gospodarstwo domowe.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia 6 września 2016 r. ([...]) na podstawie art. 127 §2, art. 138 §1 pkt 1 kpa oraz art. 94 ust. 1, art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy podał, co następuje:

Kwestie dotyczące mieszkań przeznaczonych dla policjantów regulują przepisy zawarte w rozdziale ósmym ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 o Policji oraz wydane na jej podstawie przepisy wykonawcze. Zgodnie z art. 97 ust. 5 tej ustawy, przydział i opróżnianie mieszkań oraz załatwianie spraw, o których mowa w art. 91, 92, 94 i 95 ust. 2-4, następuje w formie decyzji administracyjnej. Przepis art. 94 ustawy o Policji stwarza podstawy do wydawania decyzji administracyjnych o przyznaniu pomocy finansowej. Zgodnie z art. 94 ust. 1 cyt. ustawy "Policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość." Wykonaniem delegacji ustawowej, określonej w art. 94 ust. 2 w/w ustawy jest rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. z 2013 r., poz. 864). Zdaniem Komendanta Wojewódzkiego Policji nie można przychylić się do stanowiska odwołującego się, iż organ dokonał błędnej interpretacji przepisów uznając, że nie przysługuje mu pomoc finansowa na uzyskanie części lokalu mieszkalnego. Zgodnie bowiem z art. 88 ustawy o Policji, "policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych". Jeżeli organ Policji nie jest w stanie zapewnić policjantowi lokalu w naturze, może przyznać mu pomoc finansową na jego samodzielne uzyskanie przez funkcjonariusza. Tym samym pomoc finansowa, jako prawo policjanta wynikające pośrednio z art. 88 ustawy pragmatycznej, podlega takim samym ograniczeniom jak prawo do lokalu. Tak więc, prawo do pomocy finansowej, określone w art. 94, należy rozpatrywać łącznie z art. 95 ust. 1 pkt 1-4 ustawy o Policji. W konsekwencji jeżeli policjant nie spełnia warunków do otrzymania lokalu mieszkalnego, nie może również otrzymać pomocy finansowej.

Ilość i wielkość norm zaludnienia przysługujących policjantowi określa rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (t.j. Dz. U. z 2013 r., póz. 1170, z późn. zmianami). Zgodnie z § 2 pkt 1 w/w rozporządzenia, "Lokal mieszkalny przydziela się policjantowi według norm zaludnienia: dla policjanta posiadającego rodzinę - po jednej normie zaludnienia dla policjanta i każdego członka jego rodziny, o których mowa w art. 89 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (...)". Z kolei, zgodnie z § 3 w/w rozporządzenia - norma zaludnienia przysługująca policjantowi wynosi od 7 do 10 m2 powierzchni mieszkalnej, którą stanowi powierzchnia pokoi znajdujących się w lokalu mieszkalnym.

Ł. Ł. jest uprawniony do 3 norm zaludnienia (po jednej dla zainteresowanego, córki A. ur. 12 lutego 2013 r. i syna A., ur. 26 stycznia 2015 r.), tj. do lokalu o powierzchni mieszkalnej wynoszącej od 21 do 30 m2. Nabył on ½ lokalu mieszkalnego przy ul. M w O o powierzchni użytkowej wynoszącej 57 m2. Miejscowość B jest miejscowością pobliską dla O, gdyż czas dojazdu nie przekracza w obie strony 2 godzin. Tym samym lokal ten zaspokaja przysługujące zainteresowanemu 3 normy zaludnienia, gdyż powierzchnia mieszkalna kupionego mieszkania, składającego się m.in. z czterech pokoi, przekracza z pewnością 21 m2.

Ł. Ł. nabył ograniczone prawo rzeczowe w postaci spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego przy ul. M w O, na zasadzie współwłasności z osobą obcą. Drugim współwłaścicielem lokalu jest bowiem M. M., nie będąca członkiem rodziny policjanta, która w świetle prawa jest osobą obcą. Nabycie przez funkcjonariusza udziału ułamkowego w prawie własności danej nieruchomości nie stanowi nabycia jej w rozumieniu art. 94 ustawy o Policji, a tym samym nie podlega finansowaniu na podstawie tej ustawy oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. z 2013 r., poz. 864, z późn. zm.). Wynika to z całokształtu regulacji mającej na celu zapewnienie pomocy mieszkaniowej policjanta oraz jego rodzinie. Stąd też w przedmiotowej sprawie Ł. Ł. nie nabył prawa do pomocy finansowej, albowiem miał nabyć jedynie część lokalu mieszkalnego przy ul. M w O, a drugim współwłaścicielem w myśl przepisów jest osoba obca (por. I SA/Wa 470/04).

Nadto dyspozycja przepisu §3 ust. 2 ww. rozporządzenia MSWiA z dnia 17 października 2001 r. nie przewiduje możliwości przyznania przedmiotowego świadczenia na rzecz policjanta nabywającego lokal mieszkalny na zasadach współwłasności z osobą obcą. Dodać należy, iż prawo współwłasności nie stanowi formy uzyskania przez policjanta lokalu mieszkalnego, uprawniającej do ubiegania się o pomoc finansową. Co więcej, z ww. art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, policjant ma ustawowe prawo do lokalu mieszkalnego dla siebie i członków rodziny, celem zaś pomocy finansowej, określonej w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji -jest realizacja tego prawa. Nie znajduje więc uzasadnienia stanowisko, aby pomoc finansowa przysługiwała w innym przypadku współwłasności nabytego lokalu niż małżeńska wspólność majątkowa, do której wprost odwołuje się § 3 ust. 2 cyt. wyżej rozporządzenia MSWiA z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej dla policjantów. Wprawdzie art. 94 ust. 1 ustawy o Policji stanowi tylko, że policjantowi przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego, lecz od charakteru dotyczących lokalu stosunków własnościowych zależy ocena czy doszło do uzyskania lokalu w rozumieniu powołanego przepisu.

Z powyższego wynika, że Ł. Ł. nie może uzyskać pomocy w sytuacji, gdy jest współwłaścicielem lokalu mieszkalnego w częściach ułamkowych z osobą nie będącą członkiem rodziny policjanta. Wynika to z istoty prawa współwłasności, bowiem uprawnienia będące jej atrybutami przysługują wszystkim współwłaścicielom niepodzielnie, co oznacza że żaden ze współwłaścicieli nie ma fizycznie wydzielonej części rzeczy na wyłączną własność, a jego prawo do całości określa ułamkowy udział.

Na powyższą decyzję Ł. Ł. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, wnosząc o jej uchylenie, uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie przepisów art. 94 w zw. z art. 88 ustawy o Policji oraz §3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów poprzez ich błędną wykładnię, która miała wpływ na wynik sprawy. Zdaniem skarżącego przepisy ustawy, ani rozporządzenia nie ograniczają prawa do uzyskania pomocy finansowej jedynie do nabycia lokalu na wyłączną własność, nadto z przepisów kodeksu cywilnego nie wynika, aby współwłaściciel miał uprawnienie do korzystania tylko z takiej części wspólnej rzeczy, która odpowiada wielkości jego udziału.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej "ppsa", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa. Orzekanie - w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 ppsa. Jeżeli zaś sąd nie stwierdzi tego rodzaju naruszeń prawa, oddala skargę.

Kontrola sądowa przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych reguł prowadzi do uznania, że skargę należało uznać za uzasadnioną. Oceniając zaskarżoną decyzję według kryterium zgodności z prawem, Sąd uznał, że została ona wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia w kontrolowanej sprawie stanowi przepis art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz.U. 2015.355 ze zm.), dalej ustawa, umieszczony w rozdziale 8 ustawy, zawierającym unormowania dotyczące mieszkań funkcjonariuszy Policji. Spór w sprawie dotyczy interpretacji pojęcia "uzyskanie lokalu mieszkalnego". Zdaniem organów sytuacja skarżącego, który nabył udział we współwłasności lokalu mieszkalnego wraz z osobą obcą, nie będącą członkiem rodziny w rozumieniu art. 89 ustawy nie uprawnia go do uzyskania pomocy finansowej, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy. Ze stanowiskiem takim nie można się zgodzić z niżej podanych względów :

Zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy, policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Przepis art. 89 ustawy wskazuje, jakich członków rodziny uwzględnia się przy przydziale lokalu. Generalnie zatem policjantowi wraz z rodziną przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego, co należy potraktować jako zasadę. Jeżeli policjant ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, to pomoc taka nie przysługuje. W sprawie niesporne jest, że skarżący nie miał zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych do czasu nabycia udziału we współwłasności lokalu mieszkalnego opisanego w umowie przedwstępnej sprzedaży/kupna z dnia 23 stycznia 2016 r. oraz umowie sprzedaży udziałów we współwłasności spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu z dnia 16 czerwca 2016 r. (Rep. A numer [...]). Nie otrzymał też lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej (oświadczenia skarżącego we wniosku o przyznanie pomocy, k. 21 akt adm.).

Stosownie do art. 94 ust. 1 ustawy, w przypadku, gdy policjant nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, przysługuje mu pomoc finansowa na uzyskanie takiego lokalu w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Z brzmienia wskazanego przepisu wynika, że pomoc finansowa jest alternatywną formą spełnienia prawa do lokalu mieszkalnego i konsekwencją niezrealizowania uprawnienia funkcjonariusza do otrzymania lokalu mieszkalnego, poprzez jego przydział w drodze decyzji administracyjnej. Oba te uprawnienia, tj. przydział lokalu oraz pomoc finansowa, powiązane są ze sobą przesłanką niezaspokojenia potrzeb mieszkaniowych w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej. Z kolei przepis art. 95 ust. 1 pkt 1-4 ustawy enumeratywnie wskazuje przypadki, w których nie przydziela się funkcjonariuszowi lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. Zgodnie z ust. 1 pkt 2 przywołanego wyżej przepisu, nie przydziela się lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej policjantowi posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy. W sprawie nie zachodziły przesłanki negatywne, o których mowa w art. 95 ust. 1 pkt 1-4 ustawy, gdyż skarżący nie posiadał w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej lokalu (domu) o powierzchni mu przysługującej. Za przesłankę wykluczającą przyznanie pomocy finansowej skarżącemu organy uznały natomiast nabycie udziału we współwłasności lokalu mieszkalnego. Zdaniem Sądu, przepisy prawa materialnego jakie zostały w niniejszej sprawie zastosowane przez organy Policji nie dają podstaw do twierdzenia, że pomoc finansowa nie może zostać przyznana na zakup mieszkania stanowiącego przedmiot współwłasności policjanta i innej osoby - w tym wypadku - jego konkubiny. Z treści art. 94 ust. 1 ustawy nie wynika bowiem aby funkcjonariusz Policji dla realizacji przysługującego mu uprawnienia musiał wykazywać, że lokal mieszkalny (dom jednorodzinny) jaki zamierza uzyskać, nabywa na swą wyłączną własność lub w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej. Przytoczony przepis nie uzależnia też przyznania pomocy od zaistnienia innych warunków niż brak decyzji o przydziale lokalu, jak np. nabycie lokalu na wyłączną własność wnioskującego. Prawa do lokalu, a tym samym prawa do pomocy pieniężnej nie wyklucza w analizowanej sytuacji faktycznej także art. 95 ust. 1 ustawy. Dlatego uznać należy, że organy wbrew treści przytoczonych wyżej przepisów prawa materialnego skonstruowały i powołały się na nieistniejącą przesłankę negatywną wykluczającą przyznanie skarżącemu pomocy finansowej. Do takiego stanowiska nie upoważniała jednak ani treść przepisów ustawy, ani – tym bardziej treść § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez policjantów (Dz.U. 2013.864 ze zm.), jak przedstawił to organ pierwszej instancji, ani treść §§ 2 pkt. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (t.j. Dz. U. 2013.1170, ze zm.) w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez policjantów (Dz.U. 2013.864 ze zm.), na którego treść powoływał się organ odwoławczy. Rozporządzenia te nie mogą bowiem dokonać modyfikacji przepisu art. 94 ust. 1 ustawy a po wtóre, ich przepisy, zgodnie z delegacją ustawową regulują (odpowiednio) szczegółowe kwestie proceduralne związane z wykazaniem okoliczności uzasadniających ubieganie się przez policjanta o nabycie prawa do lokalu mieszkalnego, oraz wskazują na normy zaludnienia przysługujące policjantowi i jego rodzinie w przypadku dokonywania przydziału lokalu mieszkalnego. Przepisy rozporządzenia z dnia 18 maja 2005 r. nie stanowią podstawy ubiegania się o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, którą to podstawę stanowi przepis art. 94 ust. 1 ustawy, nie ograniczający – wraz z istnieniem negatywnych przesłanek wynikających z art. 95 ust. 1 - uprawnień policjanta do uzyskania pomocy, ze względu na uzyskanie innego niż wspólność małżeńska prawa do lokalu. W tym miejscu należy przypomnieć, że współwłasność jest prawem niepodzielnie przysługującym współwłaścicielom, wspólne prawo własności nie podlega podziałowi, który by je rozdzielał na odrębne, łączne uprawnienia współwłaścicieli. Żadnemu ze współwłaścicieli nie przysługuje odrębne, a zarazem wyłączne prawo podmiotowe do wydzielonej fizycznie części rzeczy (E. Gniewek: Kodeks cywilny. Komentarz w systemie Lex). Każdy ze współwłaścicieli może rozporządzać swoim udziałem bez zgody pozostałych współwłaścicieli i jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem współwłaścicieli. Dlatego uzyskaniem lokalu w znaczeniu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, jest także nabycie przez policjanta, który nie otrzymał lokalu na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, udział we współwłasności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Musi to być jednak nabycie nie każdego udziału, ale takiego, który pozwala na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych. Warunkiem zatem przyznania pomocy finansowej w przypadku nabycia udziału we współwłasności lokalu mieszkalnego (domu) jest, aby funkcjonariusz był współwłaścicielem lokalu w części odpowiadającej co najmniej normie zaludnienia przysługującej policjantowi pozwalającej na zamieszkanie w tym lokalu. Na powyższą kwestię zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, w wyroku z dnia 21 lutego 2008 r., sygn. akt I OSK 1692/06 (https://sip.lex.pl/#/orzeczenia), dotyczącym kwestii współwłasności w połączeniu z prawem do uzyskania pomocy finansowej. W uzasadnieniu NSA zwrócił uwagę, iż przypadku współwłasności osoby niezaliczane przez ustawodawcę do kręgu osób stanowiących rodzinę policjanta (matka, brat) nie mogą być uwzględnione przy obliczaniu należnej skarżącemu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Samo zaś nabycie przez skarżącego lokalu mieszkalnego na współwłasność nie pozbawia policjanta, który nie ma zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych, prawa do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, o jakiej mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Biorąc pod uwagę powyższe należało stwierdzić, że Sąd w składzie rozpoznającym sprawę nie podziela stanowiska organów w kwestii interpretacji pojęcia "uzyskania lokalu mieszkalnego", ani stanowiska wynikającego z przytoczonych na jego poparcie wyroków sądów administracyjnych. Podziela natomiast stanowisko prezentowane przez przeciwną linię orzeczniczą, wyrażone m.in. w wyrokach : Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach I OSK 795/08, I OSK 188/09, I OSK 629/07, I OSK 12167/12, oraz wojewódzkich sądów administracyjnych w sprawach II SA/Rz 769/12, II SA/Go 636/12, IV SA/Gl 976/10, II SA/Ke 98/12 (wszystkie dostępne w bazie orzeczeń https://sip.lex.pl/#/orzeczenia).

Lokal jaki skarżący nabył we współwłasności składa się z 4 pokoi, kuchni i łazienki o powierzchni użytkowej wynoszącej 57m2. Z przepisów kodeksu cywilnego regulujących współwłasność nie wynika, aby współwłaściciel miał uprawnienie do korzystania tylko z takiej części wspólnej rzeczy, który odpowiada wielkości jego udziału. Z uregulowania § 3 cyt. wyżej rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 18 maja 2005 r. wynika, że norma zaludnienia przysługująca policjantowi wynosi od 7 - 10 m2 powierzchni mieszkalnej, którą stanowi powierzchnia pokoi znajdujących się w lokalu mieszkalnym.

Ponownie zatem rozpoznając sprawę, organ weźmie pod uwagę wyrażone wyżej stanowisko Sądu, w szczególności fakt, iż przepisy ustawy o Policji nie określają, czy zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych policjanta ma nastąpić poprzez nabycie własności czy też współwłasności lokalu mieszkalnego. Wezmą przy tym pod uwagę treść § 3 rozporządzenia MSWiA z 18 maja 2005 r. a także stanowisko zgodnie z którym w przypadku współwłasności osoby niezaliczane przez ustawodawcę do kręgu osób stanowiących rodzinę policjanta nie mogą być uwzględnione przy obliczaniu wysokości należnej skarżącemu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego.

Jak wynika z powyższego, zaskarżona decyzja została oparta na błędnej wykładni przepisów prawa materialnego - art. 94 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 maja 2005 r. Ponieważ miała ona istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadniało to uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ppsa.