Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 643/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku: Stwierdzono, iż bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i w pozostałym zakresie umorzono postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt4 lit. a tiret pierwszy
journal: Dz.U. 2014 poz 782
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity
article: art. 67a
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk, Olga Żurawska-Matusiak (spr.), Protokolant referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2015 r. sprawy ze skargi A. Z. na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] maja 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2. umarza postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w pozostałym zakresie, 3. zasądza od Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] na rzecz skarżącego A.Z. kwotę 357 (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z 28 maja 2014 r. A. Z. (dalej jako skarżący) zwrócił się do Naczelnego Urzędu Skarbowego [...] w [...] o udostępnienie informacji publicznej w postaci wszystkich decyzji pozytywnych wraz z uzasadnieniem wydanych na podstawie art. 67a Ordynacji podatkowej, tj. decyzji w sprawie przyznania przez organ ulg w zapłacie zobowiązań podatkowych z różnych tytułów za okres od 1 czerwca 2013 r. do 31 grudnia 2013 r.

Pismem z 10 czerwca 2014 r., w odpowiedzi na wniosek skarżącego, organ poinformował, iż udzielenie informacji zgodnie z wnioskiem wiąże się z koniecznością poniesienia dodatkowych kosztów, uznając jednocześnie, że żądana informacji jest informacją przetworzoną. Szacowany koszt wykonania kopii decyzji organ określił na 256, 80 zł, wskazując konto, na które tak wyliczona kwota winna być wpłacona.

W piśmie z 9 lipca 2014 r. skarżący zakwestionował powyższą opłatę, podnosząc, iż dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny.

Jednocześnie wskazał jako alternatywną formę udostępnienia wnioskowanej informacji zeskanowany plik w formacie pdf umieszczony w Biuletynie Informacji Publicznej wraz z pisemną informacją o miejscu i adresie umieszczenia wnioskowanej informacji.

W skardze na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący zarzucił naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej poprzez nieudostępnienie informacji publicznej zgodnie ze złożonym wnioskiem w ustawowym terminie.

Wniósł o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 28 maja 2014 r. i zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż żądana informacja jest informacją publiczną i jest w posiadaniu organu, do którego złożono wniosek o jej udostępnienie. Nie została jednak udostępniona, co sprawia, iż organ zobowiązany do jej udostępnienia pozostaje w bezczynności.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie.

W pierwszej kolejności podał, że informacja ,o którą występuje skarżący nie jest informacją publiczną.

Następnie przybliżył na czym polega przetworzenie informacji i proces anonimizacji oraz wskazał jak zostały wyliczone koszty, o których mowa w piśmie organu z 10 czerwca 2014 r.

Podkreślił również, że wnioskowane informacje stanowią tajemnicę skarbową, a także, iż z tego powodu nie ma zastosowania ustawa o dostępie do informacji publicznej.

Organ podał, iż anonimizacja obejmowałaby około 7/8 treści całego dokumentu, zaś pozostała treść zawiera odniesienia do aktów prawa materialnego, na podstawie których sformułowana została decyzja. Zmiana formy udostępnienia informacji do formy pliku PDF skutkowałaby natomiast zaangażowaniem dodatkowych osób z uwagi na ograniczenia sprzętowe.

W dalszej kolejności organ wskazał na wydanie w przedmiotowej sprawie decyzji.

W piśmie z 27 lutego 2015 r. skarżący wniósł o umorzenie postępowania i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, wskazując na wydaną, już po wniesieniu skargi na bezczynność organu, decyzję odmawiającą udostępnienia informacji publicznej, a także na udostępnienie mu informacji po uchyleniu tej decyzji przez organ II instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjny sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej zwana jako "P.p.s.a."). obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów.

Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana został zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowany akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86).

Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wyłącznie wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Ma ona miejsce wówczas, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej powoływana jako "u.d.i.p".) terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2 miesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej.

W rozpoznawanej sprawie został spełniony zarówno zakres podmiotowy, jak i przedmiotowy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] w [...] jest bowiem organem zobowiązanym do udzielenia posiadanej informacji publicznej, zaś żądana przez skarżącego informacja w postaci kopii decyzji wydanych na podstawie art. 67 a Ordynacji podatkowej, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwszy u.d.i.p., ma charakter informacji publicznej.

Sąd ocenia skargę na bezczynność na moment jej wniesienia, niemniej zobowiązany jest uwzględnić wszelkie okoliczności zaistniałe od tego zdarzenia prawnego do chwili orzekania. Biorąc pod uwagę datę złożenia wniosku o dostęp do informacji publicznej (30 maja 2014 r.) i zestawiając ją z datą skierowania skargi (25 sierpnia 2014 r.) nie można przyjąć, by skarga na moment jej wniesienia była nieuzasadniona.

Organ podejmował wprawdzie czynności związane z wnioskiem skarżącego, ale do momentu wystąpienia do Sądu ze skargą na bezczynność organu Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] nie udostępnił wnioskowanej informacji, jak również nie wydał decyzji odmownej.

Wniosek skarżącego został załatwiony dopiero 29 sierpnia 2014 r. poprzez wydanie decyzji odmawiającej udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej.

Tym samym organ, podejmując stosowny akt w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej realizujący wniosek skarżącego, uwolnił się od zarzutu zwłoki, co nastąpiło jednak po wniesieniu skargi, a przed jej rozpoznaniem.

Zgodnie z art. 149 P.p.s.a., Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Uwzględniając okoliczności przedmiotowej sprawy, a zwłaszcza treść pisma kierowanego przez organ do skarżącego w odpowiedzi na jego wniosek, Sąd uznał, że bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w [...] nie stanowiła bezczynności kwalifikowanej.

Rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, Lex nr 1218894). Tymczasem regulacje ustawy o dostępie do informacji publicznej mogą powodować i niejednokrotnie powodują wątpliwości interpretacyjne, a zatem wymagają dokonywania ich wykładni, a nie wyłącznie mechanicznego stosowania. Tak więc nawet ich niewłaściwa interpretacja czy zastosowanie, nie mogą stanowić o tym, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W rozpoznawanej sprawie organ miał zdecydowane problemy tak z wykładnią, jak i z zastosowaniem przepisów ww. ustawy, o czym świadczą tak treść pisma z 10 czerwca 2014 r., jak i treść odpowiedzi na skargę. Nie oznacza to jednak, że nie dążył do załatwienia wniosku skarżącego. Zauważyć należy, że skarżący wnioskowane informacje uzyskał.

W myśl art. 149 P.p.s.a. Sąd nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania w kierunku wydania wyroku zobowiązującego organ do rozpatrzenia wniosku, jeżeli w dniu orzekania zarzucana w skardze bezczynność już nie występuje, bo organ podjął stosowną decyzję, czy też dokonał czynności, jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. W takiej sytuacji postępowanie sądowe wszczęte skargą na bezczynność staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a., orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku, zaś w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., jak w punkcie drugim. Wniosek o odrzucenie skargi, który nie został przez organ umotywowany, nie mógł być uwzględniony, ponieważ nie zaistniały przesłanki z art. 58 § 1 P.p.s.a, które uzasadniałyby takie rozstrzygnięcie.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 201 § 1, art. 205 § 1 oraz art. 209 P.p.s.a., uznając, że w dacie wniesienia skargi organ pozostawał w bezczynności.

Sąd zasądził od Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w [...] na rzecz skarżącego A. Z. kwotę 357 zł, na którą składają się kwota 100 zł z tytułu uiszczonego wpisu do skargi oraz kwota 240 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego i 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.