Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 390/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: uchylono decyzję II i I instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Łomnicka Sędziowie WSA Mariusz Kotulski (spr.) WSA Agnieszka Nawara- Dubiel Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi D. G. T. na decyzję Wojewody [...] z dnia 10 lutego 2015 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego D. G. T. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z 19 sierpnia 2014r.,nr [....] , Starosta K. orzekł o odmowie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako działka nr [....] , położonej w obr. [....] , jedn. ewid. [....] m. K. , na rzecz D.T. , M.S. i Gminy K.

Organ I instancji uznał, iż ww. przedmiotowa nieruchomość została zagospodarowana zgodnie z celem jej przejęcia na rzecz Skarbu Państwa oraz, że cel ten został zrealizowany zgodnie z regulacją zawartą w art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Ponadto Starosta K. ustalił, iż w dacie wywłaszczenia przedmiotowa nieruchomość oznaczona wówczas jako parcela l. kat. [....] gm. kat. [....] stanowiła współwłasność: M.T. , i F.T., natomiast aktualnie z odpisu z księgi wieczystej nr [....] wynika, że działka nr [....] obr. [....] jedn. ewid. [....] m. K. stanowi własność Gminy Miejskiej K.

Odwołanie od ww. decyzji Starosty K. z 19 sierpnia 2014 r. złożył D.T.

Wojewoda [....] , rozstrzygnięciem z dnia 10 lutego 2015r., orzekając na podstawie art. 9a ustawy z 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r., poz. 518 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013, poz.267, ze. zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty K. z 19 sierpnia 2014r. nr [....] .

W uzasadnieniu decyzji, wskazano, iż przesłanki zbędności nieruchomości nie muszą być spełnione łącznie. Dla ustalenia, iż wywłaszczona nieruchomość stała się zbędna dla realizacji celu wywłaszczenia wystarczy ustalenie, iż jedna z dwóch wymienionych w art. 137 ust. 1 przesłanek zbędności nieruchomości została zrealizowana w danej sprawie.

Wskazano, że przedmiotowa nieruchomość została wywłaszczona decyzją o wywłaszczeniu i odszkodowaniu z dnia 29 stycznia 1972 r. nr [....] , która stała się ostateczna w dniu 20 lutego 1972 r., wydaną na podstawie przepisów ustawy z 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości z przeznaczeniem pod przebudowę i poszerzenie ulicy [....] [....] [....] [....] zgodnie z decyzją Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Rady Narodowej m. K. , z dnia 1 lutego 1971 r. nr [....] , zatwierdzającą plan realizacyjny ogrodzenia obiektów w otoczeniu [....] i [....] w K. Zgodnie z ww. planem, na przedmiotowej działce miało zostać zlokalizowane przejście piesze łączące ulicę [....] i ulicę [....] , które miało przebiegać ukośnie od jej narożnika południowo-wschodniego do północno-zachodniego. W pozostałej części przedmiotowy teren miał pozostać niezabudowany.

Określając cel wywłaszczenia oparto się na dokumentacji wywłaszczeniowej, z której wynikało, iż przedmiotowa nieruchomość została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa z przeznaczeniem pod przebudowę i poszerzenie ulicy [....] , ulicy [....] , ulicy [....] i ulicy [....] zgodnie z decyzją Prezydium Rady Narodowej m. K. , Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 1 lutego 1971 r. nr [....] , zatwierdzającą plan realizacyjny ogrodzenia obiektów w otoczeniu dworca [....] i dworca [....] . w K. Jak ustalono w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości było to zaplanowane wykonanie przejścia pieszego łączącego ulicę [....] i ulice [....] , które miało przebiegać ukośnie od jej narożnika południowo-wschodniego do północno-zachodniego. W pozostałej części przedmiotowy teren miał pozostać niezabudowany.

Następnie, żeby ustalić czy w terminie 7 lat od daty wywłaszczenia rozpoczęto realizację inwestycji stanowiącej cel wywłaszczenia oraz czy w terminie 10 lat od tej daty, zakończono przedmiotową inwestycję, organ administracyjny pozyskał dowody z dokumentów, oraz zdjęcia lotnicze z Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w W. , przedstawiające teren objęty wnioskiem o zwrot w latach od 1968 do 1982r.

Dokonując porównania planu realizacyjnego ogrodzenia obiektów w otoczeniu [....] . i [....] w K. z pozyskanymi zdjęciami lotniczymi, w szczególności ze zdjęciem lotniczym obejmującym przedmiotową nieruchomość z 1975 r., zdaniem organu odwoławczego – uznano, że cel na jaki miało miejsce wywłaszczenie został zrealizowany lecz z pewnymi modyfikacjami. Planowane przejście piesze łączące ulicę [....] i ulicę [....] miało być szersze od tego, które powstało, co należało faktycznie uznać za dopuszczalną modyfikację celu wywłaszczenia, a nie za jego zmianę. W związku z tym mimo, że wzmiankowane przejście powstało w innym kształcie od zaplanowanego w żaden sposób nie zmieniło swojego charakteru i przeznaczenia. W ocenie Wojewody [....] , widoczny na ww. zdjęciach sposób zagospodarowania nieruchomości oraz uporządkowany, geometryczny kształt wykonanego przejścia dla pieszych świadczy o tym, że zostało ono urządzone na skutek zamierzonej działalności człowieka. Zasadnie wskazano również, iż struktura powierzchni widocznego na zdjęciu przejścia dla pieszego jest tożsama z otaczającymi go chodnikami.

Dodatkowo organ odwoławczy podzielił dalsze ustalenia Starosty K. , że zrealizowanie celu wywłaszczenia potwierdzają zdjęcia lotnicze z roku 1968 oraz z roku 1970, ukazujące, iż w tym okresie (a więc przed wydaniem decyzji wywłaszczeniowej) na przedmiotowej nieruchomości znajdowały się dwa budynki oraz brak było przejścia pieszego łączącego ulicę [....] i ulicę [....] . Wskazuje to zatem faktycznie, że wykonanie przejście dla pieszych wymagało wykonania określonych prac porządkowo-budowlanych polegających na rozebraniu znajdujących się tam obiektów budynkowych i wykonaniu zaprojektowanego przejścia dla pieszych jako wypełniającego cel wywłaszczenia.

Ponadto, zdaniem organu odwoławczego jako dodatkowe potwierdzenie planowego powstania ww. przejścia dla pieszych może stanowić również porównanie zdjęcia lotniczego z 1975 r. z mapą zasadniczą terenu opatrzoną datą 1981 r., na której naniesione zostało ogrodzenie powstałego na nieruchomości parkingu, jednakże mapa ta uwzględnia część pozostałego przedmiotowego przejścia dla pieszych od strony ulicy [....] . Mapa zasadnicza stanowi bowiem dokument kartograficzno-geodezyjny na którym nanoszone są obiekty powstające w wyniku planowej działalności projektowo-budowlanej.

Podsumowując, Wojewoda [....] uznał, że powyższe dowody potwierdzają zasadność twierdzenia, iż cel wywłaszczenia został zrealizowany na przedmiotowej nieruchomości do roku 1975, a więc przed upływem terminów określonych w art. 137 u.g.n. liczonych od dnia 20 lutego 1972r., w którym decyzja o wywłaszczeniu z 29 stycznia 1972r. nr [....] stała się ostateczna.

Na powyższe rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł D.T. , reprezentowany przez adw. [....] , zarzucając naruszenie: przepisów prawa materialnego, w tym art. 136 i art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, oraz naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7, art. 8, art.77 § 1 i 4. 80, art. 84 § 1, art. 107 § 3 i art. 138 § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Swoje zarzuty skarżący rozwinął w uzasadnieniu skargi.

Wojewoda [....] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej powoływana jako P.p.s.a.), z którego wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach.

Mając na względzie wyżej przedstawione warunki oceny legalności zaskarżonej decyzji, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż organy naruszyły przepisy prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na wstępnie zaznaczenie wymaga, iż w przedmiotowej sprawie Starosta K. wydał swoje rozstrzygnięcie z dnia 19 sierpnia 2014r. (utrzymane w mocy zaskarżoną decyzją) na skutek decyzji kasacyjnej Wojewody [....] z dnia 26 czerwca 2013r., opartej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Aktualne brzmienie art. 138 § 2 zdanie drugie ("przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy") nie pozostawia wątpliwości, że organ odwoławczy, podejmując na tej podstawie decyzję, jest obowiązany zawrzeć w jej uzasadnieniu wytyczne/wskazówki/zalecenia, o których mowa w tym przepisie. Organ I instancji natomiast jest związany prawnie wskazanymi przez organ odwoławczy "okolicznościami", jakie należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu tej sprawy. Niewątpliwie wiążące prawnie są także oceny prawne organu odwoławczego w przedmiocie stwierdzonych naruszeń przepisów postępowania". (vide: M. Jaśkowska, Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX 2015).

W nawiązaniu do ww. przepisu, organ odwoławczy w uzasadnieniu swej poprzedniej decyzji stwierdził, m.in. że "...za przedwczesną należy uznać konkluzję organu I instancji o zrealizowaniu celu wywłaszczenia na całej wywłaszczonej nieruchomości objętej wnioskiem o zwrot..." wskazując przy tym że....faktycznie jedynie jej część została zajęta pod przejście, które organ I instancji uznał za zrealizowane, które nawet w owej "zmodyfikowanej" wersji zajmowałoby jedynie pewien fragment przedmiotowej nieruchomości". Wojewoda [....] wskazał również, że "...stwierdzenie zrealizowania inwestycji zostało przez organ I instancji dokonane na podstawie "własnej interpretacji" odbitki pozytywowej zdjęcia lotniczego z 1975r. i to w zakresie wymagającym specjalistycznej wiedzy dotyczącej analizy porównawczej rodzajów nawierzchni różnych fragmentów widocznych w obrębie przedmiotowej nieruchomości oraz otaczających ją ciągów pieszych." Organ II instancji zarzucił także brak "...podania przyczyn odrzucenia zeznań powołanych przez organ I instancji trzech świadków" i sugerował powołanie dowodu z opinii biegłego.

Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności należy wskazać, że sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Sąd orzeka na podstawie akt sprawy art. 133 § 1 P.p.s.a., nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Wydanie prawidłowej decyzji powinno być zatem poprzedzone dokładnym ustaleniem stanu faktycznego i prawnego istotnego w sprawie, stosownie do treści art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. W myśl art. 7 K.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organy administracji publicznej obowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a.), a ponadto oceniają na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 K.p.a.). Realizacja tych zasad wymaga, by organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Tylko prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy może być podstawą prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego i rozstrzygnięcia zgodnego z prawem.

Mając na względzie powyższe należy stwierdzić, że organy orzekające w rozpoznawanej sprawie nie dopełniły ciążącego na nich obowiązku wynikającego z przytoczonych przepisów, a także ze wskazań zawartych w poprzednio wydanej przez Wojewodę [....] decyzji z dnia 26 czerwca 2013r. W przedmiotowej sprawie należy również wziąć pod uwagę specyfikę postępowania o zwrot nieruchomości, które toczy się na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. W art. 137 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ustawodawca zdefiniował pojęcie zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia. Przepis ten stanowi, że nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli: 1/ pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo 2/ pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany. W uzasadnieniu wyroku z dnia 13 grudnia 2012 r. (P12/11, Dz. U. 2012/1472) Trybunał Konstytucyjny wskazał, że obecna treść art. 137 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy "sankcjonuje" trzy rodzaje wadliwości w postępowaniu z nieruchomością nabytą przymusowo w drodze wywłaszczenia, a mianowicie wadliwość polegającą na niezwłocznym zrealizowaniu na wywłaszczonej nieruchomości innego celu niż cel publiczny określony w decyzji o wywłaszczeniu, wadliwość polegającą na zaniechaniu w ogóle realizacji przez wywłaszczyciela wykonania celu publicznego określonego w decyzji o wywłaszczeniu oraz wadliwość przejawiającą się w zrealizowaniu na wywłaszczonej nieruchomości celu wskazanego w decyzji o wywłaszczeniu, ale z przekroczeniem terminów wskazanych w art. 137 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy. Zasada zwrotu nieruchomości, która nie została użyta na ten cel publiczny, który był przesłanką jej wywłaszczenia, ma rangę konstytucyjną i jest oczywistą konsekwencją art. 21 ust. 2 Konstytucji RP, który dopuszczając wywłaszczenie jedynie na cele publiczne tworzy nierozerwalny związek pomiędzy określeniem tych celów w decyzji o wywłaszczeniu i faktycznym sposobem użycia wywłaszczonej nieruchomości. Nakłada to obowiązek dopuszczenia zwrotu wywłaszczonej nieruchomości w tych wszystkich przypadkach, gdy nie zostanie ona wykorzystana na ten cel publiczny, który był przesłanką jej wywłaszczenia. Zasada ta jest z kolei konsekwencją wyjątkowego i szczególnego charakteru instytucji wywłaszczenia, które powinno być stosowane tylko w sytuacjach koniecznych, uzasadnionych celami publicznymi, a celów tych nie można realizować za pomocą innych środków prawnych. Zasadniczym elementem przy rozstrzyganiu sprawy o zwrot jest ustalenie celu wywłaszczenia, który nie może być interpretowany zbyt szeroko. O tym bowiem, czy nieruchomość stała się zbędna, decyduje cel, na który została wywłaszczona i to cel rozumiany bardzo ściśle.

W niniejszej sprawie wywłaszczenia dokonano decyzją o wywłaszczeniu i odszkodowaniu z dnia 29 stycznia 1972 r., nr [....] (stała się ostateczna w dniu 20 lutego 1972 r.), wydaną na podstawie przepisów ustawy z 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości z przeznaczeniem pod przebudowę i poszerzenie ulicy [....] [....] [....] [....] zgodnie z decyzją Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Rady Narodowej m. K. , z dnia 1 lutego 1971 r. nr [....] , zatwierdzającą plan realizacyjny ogrodzenia obiektów w otoczeniu [....] i [....] w K. Zdaniem organów administracyjnych, zgodnie z ww. planem, na przedmiotowej działce miało zostać zlokalizowane przejście piesze łączące ulicę [....] i ulicę [....] , które miało przebiegać ukośnie od jej narożnika południowo-wschodniego do północno-zachodniego. W pozostałej części przedmiotowy teren miał pozostać niezabudowany.

Sposób zagospodarowania tej działki w okresach 7 i 10 lat od daty wywłaszczenia został ustalony na podstawie zdjęć lotniczych wykonanych w latach 1968 do 1975 r. Według organów analiza materiału fotograficznego wskazała, ze cel wywłaszcza, z pewnymi modyfikacjami został zrealizowany do 1975. Uznano, że choć przedmiotowe przejście powstało w innym kształcie od zaplanowanego, to w żaden sposób nie zmieniło swojego charakteru czy przeznaczenia, a zatem został zrealizowany cel wywłaszczenia w ramach czasowych określonych w art. 137 ust. 1 u.g.n.

Ze stanowiskiem tym nie sposób się do końca zgodzić.

Wskazać w pierwszej kolejności należy, iż ustalenia organów w zasadzie w całości opierają się o zdjęcia lotnicze, jakie pozyskano z Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geologicznej i Kartograficznej w W. W istocie w aktach administracyjnych sprawy znajdują się zdjęcia lotnicze z 1968, 1970 i 1975 r., natomiast na podstawie ich analizy nie można w jednoznaczny sposób stwierdzić, że cel wywłaszczenia jakim była: przebudowa i poszerzenie ulicy [....][....][....][....][....] , został zrealizowany. Zdaniem Sądu, materiał ten nie jest wystarczający do ustaleń jakich dokonały organy obu instancji a zatem ustalenia te należy uznać za niejednoznaczne. Zdjęcia lotnicze, o ile są dobrze opisane (obrazują nie tylko szerszą perspektywę krajobrazową, ale także wyraźnie opisują umiejscowienie nieruchomości będącej przedmiotem postępowania) mogą stanowić pomocniczy materiał dowodowy w postępowaniu o zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Nie może być to jednak materiał jedyny. Zdjęcia lotnicze ze swej istoty w ogólnym tylko planie obrazują zagospodarowanie terenu, ale na ich podstawie nie sposób ustalić np. rodzaju lub przeznaczenia budynków czy sposobu wykonania dróg lub innych urządzeń budowlanych widocznych w ujęciu od góry. Na podstawie samych tylko zdjęć nie można ustalić także kto i kiedy dane obiekty wykonał. Nie wynika z nich także czy np. widoczne na zdjęciu przejście powstało jako realizacja celu wywłaszczenia czy też w inny, niezamierzony przez organy administracji sposób tj. czy powstała na skutek celowych działań stosownych służb czy też stanowi drogę gruntową powstałą na skutek "wydeptania skrótu" przez okolicznych mieszkańców.

Sytuację taką mamy w niniejszej sprawie. Zdjęcie lotnicze z 1975 r. w zasadzie wykazuje jedynie to, że przedmiotowa działka jest niezabudowana, a ukośnie od jej narożnika południowo-wschodniego do północno zachodniego przebiega szlak pieszy. Sąd zwraca też uwagę na fakt, że zdjęcia te nie są opisane. Brak bowiem na nich oznaczenia nieruchomości będącej przedmiotem postępowania. Niezależnie od tej wadliwości, zdaniem Sądu ze zdjęć tych nie wynika jednoznacznie, że sposób zagospodarowania działki był taki jak chcą widzieć to organy administracji. Trudno bowiem z całą pewnością stwierdzić, że na tym zdjęciu widnieje przejście dla pieszych wykonane przez stosowne służby jako realizacja celu wywłaszczenia tj. przebudowę i poszerzenie ulicy [....][....][....][....][....] .

Ze zdjęć tych wynika, że między 1970 a 1975 r. na wywłaszczonej działce oznaczonej obecnie nr [....] powstało jakieś przejście, jednakże nie można z całą stanowczością stwierdzić czy ciąg komunikacyjny (jaki jest na zdjęciu z 1975 r.) powstał na skutek zamierzonych działań stosownych służb, a nie "na dziko" poprzez zwykłe wydeptanie. Nie sposób zatem uznać, że organy wykazały, iż ciąg ten powstał jako realizacja celu wywłaszczenia. Gdyby nawet organy sposób prawidłowy ustaliły, że faktycznie ten ciąg komunikacyjny wykonano jako realizacja celu wywłaszczenia – zapewnienie komunikacji między ulicą [....] a [....] , to widoczny na tych zdjęciach brak zagospodarowania pozostałej części nieruchomości nie wykluczał możliwości częściowego jej zwrotu tj. w tej przeważającej części w której realizacja celu wywłaszczenia nie nastąpiła z uwagi na niezagospodarowanie terenu. Brak zatem jakichkolwiek podstaw by uznać, że na terenie co do którego organy nie ustaliły w sposób niewątpliwy, że urządzono przejście piesze przyjąć, iż cel wywłaszczenia został osiągnięty.

Organy administracji w niniejszym postępowaniu winny były zmierzać do wykazania wszelkimi dostępnymi środkami dowodowymi, w tym zeznaniami świadków, istnienia bądź nie okoliczności świadczących o zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia w rozumieniu art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organ powinien również zwrócić się do zarządcy drogi czy (w tym wypadku ZIKiT-u w K. ) w celu ustalenia czy organ ten posiada stosowną dokumentację odnośnie objętego celem wywłaszczenia przedmiotowego terenu.

Przychylając się do zarzutów skargi w tym zakresie Sąd uznał, że postępowanie zakończone kwestionowanymi decyzjami przeprowadzone zostało z uchybieniem przepisów regulujących postępowanie dowodowe, w tym w szczególności art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Organy nie zebrały materiału dowodowego umożliwiającego stwierdzenie, co działo się na nieruchomości w okresach wskazanych w przepisie art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego będzie bowiem możliwe tylko wówczas, gdy zostaną wszechstronnie wyjaśnione wszystkie okoliczności faktyczne sprawy, co w przedmiotowej sprawie nie zostało uczynione.

Podkreślić w tym miejscu należy, że strona nie może zostać pozbawiona starannego wyjaśnienia wszelkich podnoszonych przez nią zarzutów, a organy administracyjne wydając decyzje są zobowiązane zwracać szczególną uwagę na rzetelne ustalenie stanu faktycznego sprawy. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania, organ odwoławczy, co do zasady, zobowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą już decyzją organu I instancji. W niniejszej sprawie organ odwoławczy, wbrew obowiązkom płynącym z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.), ograniczył się do skontrolowania zgodności z prawem decyzji organu I instancji, zamiast powtórnie merytorycznie rozpoznać sprawę w jej całokształcie. Mimo istniejących wątpliwości i braków postępowania dowodowego przeprowadzonego przez organ I instancji, a przede wszystkim mimo podnoszonych przez skarżących zarzutów, organ odwoławczy nie przeanalizował sprawy w sposób umożliwiający prawidłowe ustalenie stanu faktycznego. Zgodnie z obowiązującą w postępowaniu administracyjnym zasadą oficjalności, obowiązek dokładnego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla danej sprawy okoliczności faktycznych spoczywa na organie administracji. A zatem to organ prowadzący postępowanie powinien podjąć z urzędu wszelkie kroki zmierzające do wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego i dopuścić, jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w całości podzielając zarzuty skargi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił decyzje organów administracji obu instancji. Ponownie rozpoznając sprawę organy winny orzekać mając na względzie związanie oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w niniejszym uzasadnieniu. O zwrocie kosztów postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 200 cytowanej ustawy.