Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1165/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły (spr.), Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2010 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na rzecz skarżącego K. P. kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez K. P. jest decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] kwietnia 2010 r. nr [...], wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją z [...] października 2004 r. Komisja do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego, na podstawie § 2 rozporządzenia Ministra Kultury i Sztuki z dnia 9 marca 1999 r. w sprawie powołania Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców oraz szczegółowego określenia jej zadań, składu i trybu działania (Dz. U. Nr 27, poz. 250), ustaliła, że K. P. od dnia 1 lutego 1964 r. do dnia 31 grudnia 1978 r. wykonywał działalność artystyczną jako muzyk - kontrabasista. Decyzja ta stała się ostateczna.

Pismem z [...] października 2006 r. K. P. zwrócił się do Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego "z prośbą o ponowne rozpatrzenie" jego sprawy zakończonej decyzją z [...] października 2004 r. W uzasadnieniu pisma wskazał, iż ww. decyzja została wydana w oparciu o zaświadczenie P.[...] o latach jego pracy wykonywanej za granicą. Zaświadczenie to zawierało jednak wiele nieścisłości, m.in. nie wykazywało pracy wykonywanej przez zainteresowanego za granicą w charakterze muzyka od 1979 do 1988 roku. Na potwierdzenie wykonywania pracy za granicą za pośrednictwem P. [...] po roku 1978, zainteresowany załączył m.in. oświadczenia dwóch świadków.

Decyzją z [...] października 2006 r. nr [...] Komisja do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego, na podstawie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku K. P. z [...] października 2006 r., odmówiła zmiany powyższej decyzji ostatecznej z [...] października 2004 r. W uzasadnieniu Komisja wskazała, że jako działalność artystyczną uznaje pracę wykonywaną na terytorium Polski lub za granicą za pośrednictwem polskiej instytucji artystycznej. K. P. złożył jedynie oświadczenie, iż w latach 1979-1988 pracował w [...] za pośrednictwem P. [...], nie przedstawiając żadnych dokumentów. Informacji tej nie potwierdzili także świadkowie.

Od powyższej decyzji K. P. wniósł odwołanie, zwracając się o uznanie, iż od dnia 1 stycznia 1979 r. do dnia 16 września 1988 r. wykonywał działalność artystyczną za pośrednictwem Agencji [...]. Skarżący załączył zaświadczenie wydane przez Agencję, potwierdzające jego współpracę w latach 1972-1979 oraz 1980-1988. Powołał się również na dodatkowe oświadczenia zgłoszonych uprzednio świadków stwierdzające, iż w latach 1974-1988 pracował on w Orkiestrze Symfonicznej w [...] pełniąc funkcję kontrabasisty, na podstawie kontraktu z Agencją [...].

Decyzją z [...] września 2007 r. nr [...] Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego na podstawie art. 155 k.p.a., odmówił zmiany ostatecznej decyzji Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 19 października 2004 r., ustalającej okres działalności artystycznej K. P. w charakterze muzyka – kontrabasisty od 1 lutego 1964 r. do 31 grudnia 1978 r.

Powyższa decyzja została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 marca 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 47/08, po rozpoznaniu skargi wniesionej przez K. P. Uchylając zaskarżoną decyzję, Sąd stwierdził naruszenie art. 138 k.p.a., gdyż kontrolowane rozstrzygnięcie winno mieścić się w katalogu rozstrzygnięć wymienionych w przepisie art. 138 k.p.a. Tymczasem decyzja organu z 4 września 2007 r. została wydana tak, jakby działał on w pierwszej instancji. Ponadto Sąd wskazał, że decyzja ta była obarczona także innymi wadami, polegającymi na: braku w aktach sprawy listy obecności osób podejmujących w pierwszej instancji uchwałę o odmowie zmiany decyzji ostatecznej z [...] października 2004 r., braku uzasadnienia w zakresie dopuszczalności zmiany decyzji ostatecznej z uwagi na przepisy szczególne, nieprawidłowościach w ocenie dowodów przedstawionych przez skarżącego. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Sąd zalecił m.in. przeprowadzenie stosownego postępowania wyjaśniającego przez organ oraz dokonanie oceny przedstawionych przez skarżącego dokumentów w postaci tłumaczenia przysięgłego oświadczeń z 2 sierpnia 2006 r., dotyczących zatrudnienia skarżącego w orkiestrze w [...] na stanowisku kontrabasisty głównego od 1 czerwca 1979 r. do 16 września 1988 r.

Decyzją z [...] czerwca 2009 r. o nr [...], orzekając na skutek ww. wyroku Sądu, Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego ponownie w oparciu o art. 155 § 1 k.p.a., odmówił zmiany ostatecznej decyzji Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] października 2004 r., ustalającej okres działalności artystycznej K. P. w charakterze muzyka.

Po rozpoznaniu skargi K. P. na powyższą decyzję, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 listopada 2009 r. sygn. akt VII SA/Wa 1468/09 uchylił decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

W uzasadnieniu wyroku Sąd przede wszystkim wskazał na to, iż Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego orzekał w sprawie ponownie (na skutek wyroku Sądu z 17 marca 2008 r.), i ponownie w sprawie naruszył art. 138 k.p.a. (pomimo wytycznych Sądu w tym zakresie). Zauważył, iż zaskarżoną decyzję organ wydał po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] października 2006 r., odmawiającej zmiany decyzji ostatecznej tej Komisji z [...] października 2004 r. Przepisem prawnym regulującym zakres możliwych rozstrzygnięć organu drugiej instancji jest art. 138 k.p.a. Tymczasem organ odwoławczy wydał rozstrzygnięcie w oparciu o art. 155 k.p.a., a więc tak, jakby działał w pierwszej instancji, odmawiając zmiany decyzji ostatecznej. Następie Sąd stwierdził, iż w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ nie odniósł się do obowiązku sprawdzenia, czy decyzja organu I instancji zapadła zgodnie z wymogami rozporządzenia Ministra Kultury i Sztuki z dnia 9 marca 1999 r. w sprawie powołania Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców oraz szczegółowego określenia jej zadań, składu i trybu działania. Ponadto Sąd stwierdził, iż organ odwoławczy po raz kolejny nie uzasadnił swojego rozstrzygnięcie w zakresie dopuszczalności zastosowania w przedmiotowej sprawie art. 155 k.p.a., a mianowicie nie wskazał, czy przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie decyzji ostatecznej, stosownie do art. 155 k.p.a. Sąd podzielił również zarzuty zawarte w skardze, dotyczące nieprawidłowości w zakresie przeprowadzonego przez organ postępowania dowodowego.

Decyzją z [...] kwietnia 2010 r. nr [...] Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. postanowił utrzymać w mocy decyzję Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] października 2006 r., odmawiającą zmiany decyzji ostatecznej Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców z [...] października 2004 r. W uzasadnieniu orzeczenia organ, mając na uwadze -jak wskazał- zalecenia Sądu zawarte w wyroku z 16 listopada 2009 r. w pierwszej kolejności wyjaśnił, iż zapoznał się z listą obecności z posiedzenia Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] października 2004 r. i stwierdził, że w sprawie K. P. Komisja orzekała w składzie zgodnym z wymogami rozporządzenia Ministra Kultury i Sztuki z dnia 9 marca 1999 r. Następnie, organ wskazał, iż bezspornym w sprawie jest fakt, że K. P. do 1 czerwca 1967 r. do 16 września 1988 r. pracował w Orkiestrze Symfonicznej w [...]. Jednakże nie ma możliwości zaliczenia tego okresu do działalności artystycznej, gdyż Komisja ustala czas działalności artystycznej wykonywanej na terytorium Polski lub za granicą za pośrednictwem polskiej instytucji artystycznej. I dalej, organ wskazał, iż w piśmie z [...] czerwca 2008 r. P. [...] jednoznacznie stwierdziła, że w latach 1980-1988 zainteresowany nie współpracował z Agencją, a przeprowadzone dowody (w tym: świadkowie), nie dały podstaw do podważenia stanowiska Agencji zajętego w sprawie. Tym samym organ uznał, iż decyzja Komisji z [...] października 2006 r. odpowiada prawu.

W skardze na powyższą decyzję z [...] kwietnia 2010 r., K. P. wniósł o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] października 2006 r. jako naruszających prawo, w szczególności art. 7, art. 75 § 1, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż organ po raz kolejny nie uwzględnia wskazań Sądu. Zauważył, że w wyroku z 17 marca 2008 r. Sąd wskazał, iż na Ministrze jako instancji odwoławczej ciążył obowiązek sprawdzenia, czy decyzja podjęta przez organ I instancji zapadła zgodnie z wymogami rozporządzenia Ministra Kultury i Sztuki z dnia 9 marca 1999 r. . w sprawie powołania Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców oraz szczegółowego określenia jej zadań, składu i trybu działania. W wyroku z 16 listopada 2009 r. Sąd ponownie podkreślił konieczność wykonania tego obowiązku. Tymczasem organ wykonał ten obowiązek jedynie pozornie, albowiem zapoznał się z listą obecności Komisji z [...] października 2004 r., a powinien zapoznać się z listą obecności na posiedzeniu Komisji w dniu [...] października 2006 r., gdyż to do tej właśnie czynności został zobowiązany przez Sąd. Tym samym, w ocenie skarżącego, już tylko z tej przyczyny decyzja zaskarżona zasługuje na uchylenie.

Skarżący podniósł również, iż zaskarżona decyzja zawiera także inne uchybienia, na które w obu wyrokach zapadłych w sprawie była już mowa. Rozwijając to stwierdzenie skarżący podniósł, iż sposób oceny materiału dowodowego w sprawie -pomimo wskazań zawartych w ww. wyrokach- nie zmienił się i nadal decydującym dowodem w sprawie jest oświadczenie Agencji [...], a pozostałe dowody traktuje się podrzędnie i ocenia je jedynie w takim zakresie, w jakim ewentualnie mogłyby podważyć stanowisko Agencji [...]. Tymczasem kolejno wydawane oświadczenia Agencji [...] okazywały się wewnętrznie sprzeczne. W końcu Agencja oświadczyła, że nie posiada całości akt w swoich zasobach archiwalnych i nie może ani potwierdzić ani zaprzeczyć, że pośredniczyła w zatrudnianiu skarżącego w [...] w spornym okresie. Skarżący podniósł również, że obie decyzje wydane w sprawie zawierają braki. Jako wydane w trybie przewidzianym w art. 155 k.p.a. winny zawierać ocenę sprawy pod kątem przesłanek, których mowa w tym przepisie, a tego żadna decyzja nie zawiera.

Reasumując powyższe skarżący wskazał, iż w jego przekonaniu, ocena materiału dowodowego dokonana zarówno przez Ministra jak i przez organ I instancji świadczy o tendencyjności postępowania dowodowego, gdzie wszystkie wątpliwości czy też braki w materiale dowodowym były rozstrzygane na niekorzyść skarżącego. Minister w ogóle nie dąży do ustalenia prawdy obiektywnej, a wręcz pozostał przy swoich ustaleniach zakresie oceny materiału dowodowego, naprawiając -jedynie pozornie- wady formalne wydanej uprzednio decyzji.

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Sąd podzielił w całości zarzuty w niej podniesione i uznał, iż zaskarżona decyzja została wydana w szczególności naruszeniem art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), a to czyniło koniecznym zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c tej ustawy.

Przede wszystkim zauważyć trzeba, że kontrolowana przez Sąd sprawa została zainicjowana wnioskiem skarżącego z [...] października 2006 r., a Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wydając zaskarżoną decyzję orzekał w tej sprawie po raz trzeci, na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 47/08 oraz wyroku tego Sądu z dnia 16 listopada 2009 r. sygn. akt VII SA/Wa 1468/09, którymi uchylono z przyczyn procesowych poprzednie decyzje Ministra wydane w niniejszej sprawie.

Okoliczność ta jest istotna dla oceny kontrolowanej obecnie przez Sąd decyzji Ministra z [...] kwietnia 2010 r., albowiem zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ponieważ ocena ta i wskazania, stosownie do art. 141 § 4 p.p.s.a., formułowane są w uzasadnieniu wyroku, zatem moc wiążącą ma nie tylko samo rozstrzygnięcie ale i uzasadnienie. Przez ocenę prawną należy rozumieć wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Ocena prawna może dotyczyć zarówno samej wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią natomiast z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie administracyjne.

Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd orzekając ponownie w tej samej sprawie nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Przy czym, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu ww. przepisu oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełni oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej. Nadto dodać trzeba, iż bezwzględny obowiązek zastosowania się przez organ administracji do poglądu prawnego i wynikających z niego wytycznych co do dalszego biegu postępowania może być wyłączony tylko w razie istotnej zmiany stanu faktycznego lub zmiany przepisów prawa, a także po wzruszeniu tego orzeczenia w przewidzianym do tego trybie (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 maja 2009 r. sygn. akt II OSK 691/08, lex nr 574442).

Zwrócenie uwagi na treść art. 153 p.p.s.a. w okolicznościach sprawy Sąd uznał za konieczne. Uzasadnienie skarżonej decyzji wskazuje bowiem na to, iż Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego orzekając kolejny raz w tej samej sprawie, tj. kolejny raz rozpatrując odwołanie skarżącego od decyzji Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego z [...] października 2006 r., nie uwzględnił wytycznych zawartych w wyroku Sądu z dnia 17 marca 2008 r., co było już powodem uchylenia przez Sąd wyrokiem z dnia 16 listopada 2009 r. poprzedniej decyzji Ministra z [...] czerwca 2009 r. Oba wskazane wyroki Sądu są prawomocne, a okoliczności sprawy nie uległy zmianie. Tym samym organ zobligowany był do podporządkowania się uwagom zawartym w obu wyrokach wydanych w sprawie i poprowadzenia postępowania zgodnie z wytycznymi, które zostały w nich przedstawione.

-Dostrzegając powyższe wskazać trzeba, iż jedną z kwestii, na którą w wyroku z dnia 17 marca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwrócił uwagę jest to, że w aktach administracyjnych nie ma listy obecności osób podejmujących w pierwszej instancji uchwałę o odmowie zmiany ostatecznej decyzji Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców z [...] października 2004 r. podczas, gdy zgodnie z § 6 rozporządzenia Ministra Kultury i Sztuki z dnia 9 marca 1999 r. w sprawie powołania Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców oraz szczegółowego określenia jej zadań, składu i trybu działania, Komisja orzeka przy udziale co najmniej trzech członków stałych oraz przedstawiciela zainteresowanego stowarzyszenia spośród członków niestałych. Tym samym Sąd uznał, iż Minister jako organ odwoławczy miał obowiązek sprawdzenia, czy podjęta przez organ pierwszej instancji decyzja zapadła zgodnie z wymogami ww. rozporządzenia.

W uzasadnieniu kontrolowanej decyzji z [...] kwietnia 2010 r. organ nadal (pomimo wskazań w tym zakresie zawartych również w wyroku Sądu z dnia 16 listopada 2009 r.), nie odniósł się do powyższego obowiązku i nie sprawdził, czy decyzja organu I instancji z [...] października 2006 r. zapadła zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Kultury i Sztuki z dnia 9 marca 1999 r. Należy w tym miejscu podkreślić, iż chodzi tu o decyzję zapadłą w I instancji w tym postępowaniu administracyjnym, tj. prowadzonym w trybie przewidzianym w art. 155 k.p.a. (wszczętym wnioskiem skarżącego z [...] października 2006 r.), a nie o decyzję wydaną w postępowaniu zwykłym w dniu [...] października 2004 r. Wynika to w sposób wyraźny z uzasadnienia wyroku Sądu z dnia 17 marca 2008 r. Dlatego też uzupełnienie akt administracyjnych o listę obecności z posiedzenia Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców z [...] października 2004 r. (co Sąd dostrzega) oraz wskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż decyzja z [...] października 2004 r. zapadła w składzie zgodnym z przepisami ww. rozporządzenia, nie może stanowić o wywiązaniu się Ministra Kultury z zaleceń Sądu w powyżej omówionym zakresie. Jednocześnie Sąd stwierdza, iż w aktach administracyjnych przekazanych wraz ze skargą brak jest listy obecności Komisji z posiedzenia tej Komisji z [...] października 2006 r.

Powyższe świadczy o wydaniu zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 153 p.p.s.a., a naruszenie to stanowi wystarczający powód do uchylenia kontrolowanego orzeczenia, co zasadnie zostało podniesione w treści skargi.

-Zasadnie też zostało wywiedzione w skardze, iż Minister Kultury nie uwzględnił pozostałych wytycznych zawartych w wydanych w sprawie wyrokach. Dotyczy to m.in. przeprowadzonego w sprawie postępowania dowodowego, a właściwie sposobu oceny zgromadzonego w tym postępowaniu materiału dowodowego.

Zastrzeżenia w tym zakresie zostały podniesione już w wyroku Sądu z dnia 17 marca 2008 r. Już wówczas Sąd zauważył, że w aktach sprawy pozostają sprzeczne ze sobą oświadczenia Agencji [...] dotyczące zatrudnienia skarżącego, z których m.in. wynika, że Agencja nie posiada całości akt w swoich zasobach archiwalnych. W tych okolicznościach (które to nie uległy zmianie), wskazane jest -jak podniósł już wówczas Sąd- oparcie się na innych dowodach, świadczących o tym, że w spornym okresie skarżący wykonywał działalność artystyczną za pośrednictwem Agencji (np. na oświadczeniach świadków). W wyroku z dnia 16 listopada 2009 r. Sąd ponownie zauważył, iż w materiale dowodowym znajdującym się w aktach sprawy istnieją rozbieżności w zakresie ustalenia okresu zatrudnienia skarżącego za pośrednictwem Agencji [...]. Sąd stwierdzając powyższe wskazał na oświadczenie Agencji z [...] stycznia 2007 r. i z [...] czerwca 2008 r., i podniósł, że jeśli dowód z oświadczenia Agencji nie jest wystarczający dla jednoznacznego wyjaśnienia powstałych w sprawie wątpliwości, to rozstrzygnięcie organu powinno zostać oparte na pozostałych możliwych do przeprowadzenia dowodach.

Do tych wytycznych Minister Kultury zupełnie się również nie zastosował. Dokonując oceny zgromadzonych dowodów, jako najbardziej wiarygodne dla ustalenia istotnych w sprawie okoliczności związanych z zatrudnieniem skarżącego za granicą (w charakterze muzyka, po roku 1978), ponownie potraktował oświadczenie Agencji [...]. Powołał się na pismo Agencji z [...] czerwca 2008 r., które Sąd wskazał jako zawierające informacje niepokrywające się z innym oświadczeniem tego podmiotu wydanym w dniu [...] stycznia 2007 r. W konsekwencji, w oparciu o oświadczenie Agencji [...] uznał, że skarżący wprawdzie pracował w latach 1979-1988 za granicą jako muzyk, ale nie za pośrednictwem polskiej instytucji artystycznej. Wskazał przy tym, że Agencja [...] w swoim piśmie z 16 czerwca 2008 r. stwierdziła jednoznacznie, iż w spornym okresie skarżący z Agencją nie współpracował. W tym miejscu trzeba zauważyć, iż we wspomnianym piśmie Agencja wskazała, że nie posiada żadnych dokumentów potwierdzających współpracę skarżącego z Agencją w latach 1980 – 1988. W innym swoim piśmie wskazała zaś, iż w związku z likwidacją archiwum, spowodowaną koniecznością opuszczenia dotychczasowej siedziby firmy, zniszczone zostały dokumenty i w chwili obecnej Agencja nie posiada kontraktów zawieranych z K. P. Zatem, z powyższych pism Agencji wynika jedynie tyle, że nie może ona ani zaprzeczyć, ani potwierdzić współpracy ze skarżącym w spornym okresie. Tym samym -w ocenie Sądu- czynienie w oparciu o ww. oświadczenie Agencji z 16 czerwca 2008 r. jednoznacznych stwierdzeń w sprawie stanowi nie tylko o naruszeniu art. 153 p.p.s.a. (z uwagi na wytyczne dotyczące oceny dowodów zawarte w wyrokach wydanych w sprawie), ale także o naruszeniu zasad rządzących postępowaniem dowodowym.

W postępowaniu tym, organ jest zobligowany do wyczerpujące rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art.7, art. 77 § 1 k.p.a.). To zaś oznacza, iż ma on obowiązek ustosunkować się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów z osobna oraz łącznie, tj. z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między tymi dowodami, i dopiero na podstawie całokształty materiału dowodowego może ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Takiego postępowania w sprawie organ nie przeprowadził. Skoncentrował się głównie na wyjaśnieniach Agencji Pagart. Nie poddał pełnej ocenie pozostałego materiału dowodowego, co do wszystkich okoliczności z tego materiału wynikających (a mających znaczenie dla końcowego wyniku postępowania), w tym dotyczących sposobu zatrudniania w spornym okresie muzyków za granicą. Oceny w sprawie organ odwoławczy dokonał w efekcie na podstawie wybiórczej analizy materiału dowodowego, m.in. bez uwzględnienia treści wniosku skarżącego wszczynającego to kontrolowane przez Sąd postępowanie, a także bez pełnego odniesienia się do oświadczeń świadków, którzy przyznali, że skarżący wykonywał pracę w charakterze muzyka za granicą za pośrednictwem Agencji do 1988 r. Organ nie dając wiary oświadczeniom świadków nie podał przyczyn, z powodu których dowodom tym odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

Konkludując, Sąd uznał, iż również z uwagi na przeprowadzoną w sprawie ocenę dowodów decyzję Ministra z [...] kwietnia 2009 r. jako naruszającą art. 153 p.p.s.a., a w efekcie wydaną również z uchybieniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. należało uchylić.

-Naruszenia art. 153 p.p.s.a. w związku z wyrokami zapadłymi w tej sprawie Sąd dopatrzył się również w kontekście art. 155 k.p.a.

W wyroku z dnia 17 marca 2008 r. Sąd zwrócił uwagę, że decyzja wydana na podstawie art. 155 k.p.a. musi zawierać uzasadnienie prawne i faktyczne, również w zakresie dopuszczalności zmiany decyzji "pierwotnej" (którą w niniejszej sprawie jest ostateczna decyzja Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców z [...] października 2004 r.), a mianowicie, czy przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji. Przy czym każdorazowo w takiej sytuacji należy uwzględnić, iż zmiana ostatecznej decyzji administracyjnej na podstawie art. 155 k.p.a jest dopuszczalna tylko wówczas, gdy obowiązują przepisy prawne, na podstawie których decyzja ta została wydana.

Minister Kultury wskazał w ww. zakresie jedynie tyle, że przepisy rozporządzenia ustanawiają szczegółowe warunki, w jakich wykonywana działalność podlega zaliczeniu do okresów działalności artystycznej w rozumieniu tego rozporządzenia, a niespełnienie tych przesłanek powoduje, że nie jest możliwe rozstrzygnięcie zgodnie z art. 155 k.p.a. W żaden sposób powyższego stwierdzenia organ jednak nie rozwinął i nie wyjaśnił, nie zawarł też żadnych innych rozważań w kontekście trybu w jakim w sprawie orzekał. W konsekwencji, w ocenie Sądu, należało uznać, iż zaskarżona decyzja wydana w trybie nadzwyczajnym nie zawiera prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego.

Organ orzekając na podstawie art. 155 k.p.a. powinien kierować się przesłankami, o których mowa w tym przepisie. W trybie tym mogą być zmieniane lub uchylane zarówno decyzje wadliwe (przy czym nie w stopniu kwalifikowanym), jak i decyzje nie dotknięte żadnymi wadami, wyłącznie jeżeli ich wzruszenie jest podyktowane względami interesu społecznego lub słusznym interesem strony, a przepis szczególny się temu nie sprzeciwia. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie wskazuje na to, aby Minister Kultury orzekając w sprawie kierował się treścią ww. regulacji prawnej, tj. żeby miał na względzie, iż prowadzi postępowanie w trybie zakreślonym przesłankami, o których mowa powyżej. Wady w tym zakresie zawiera również decyzja wydana w sprawie w I instancji, na co zwrócił uwagę Sąd w wyroku z dnia 17 marca 2008 r. Wskazał przy tym, iż brak rozważań w kontekście art. 155 k.p.a. w zasadniczy sposób obarcza decyzję organu odwoławczego, gdyż działanie tego organu jest również działaniem merytorycznym.

Konkludując, zaskarżona decyzja jako wydana z naruszeniem art. 153 p.p.s.a. z przyczyn powyżej podniesionych nie mogła się ostać. Minister Kultury orzekając ponownie w sprawie winien wziąć pod uwagę poczynione uwagi Sądu oraz uwzględnić wskazania Sądu zawarte w wyroku z dnia 17 marca 2008 r. i z dnia 16 listopada 2009 r.

Z tych też przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 153 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji. O kosztach Sąd orzekł w oparciu o art. 200 p.p.s.a. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w pkt 2 wyroku.