Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 829/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-08-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 15, art. 107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.) Sędziowie: WSA Mirosław Gdesz WSA Bogdan Wolski Protokolant Anna Traczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Rektora [...] w W. z dnia [...] marca 2010 r. w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia drugiego stopnia 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Rektora [...] w W. na rzecz skarżącego P. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] marca 2010 r. (bez numeru) Rektor Szkoły [...] w W. utrzymał w mocy decyzję Komisji Rekrutacyjnej z dnia [...] lutego 2010 r. (bez numeru) odmawiającą przyjęcia P. K. na studia drugiego stopnia w Szkole [...] w W. w roku akademickim 2009/2010.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Rektor Szkoły [...] w W. stwierdził, że przedmiotem zaskarżonej decyzji Komisji Rekrutacyjnej dla studiów drugiego stopnia z dnia [...] lutego 2010 r. było ustalenie listy przyjętych na studia w [...] w roku akademickim 2009/10. Z decyzją tą nie zgodził się P.K. i w przepisowym terminie złożył odwołanie, które zgodnie z § 28 Zasad przyjęć kandydatów na studia w Szkole [...] w W. w roku akademickim 2009/2010, zostało rozpatrzone przez Komisję Odwoławczą. Po wnikliwym przeanalizowaniu wniosków i zarzutów podniesionych w odwołaniu stwierdzono, iż decyzja Komisji Rekrutacyjnej jest prawidłowa. Odwołujący nie zastosował się do § 7 ust. 1 oraz § 18 ust. 7. Wobec braku podstaw do zmiany decyzji, Komisja Odwoławcza wniosła o utrzymanie w mocy decyzji I instancji.

Na decyzję Rektora Szkoły [...] w W. P. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jej uchylenie, a także uchylenie poprzedzającej ją decyzji Komisji Rekrutacyjnej z dnia [...] lutego 2010 r.

Skarżący wskazał, iż utrzymując w mocy decyzję Komisji Rekrutacyjnej z dnia [...] lutego 2010 r. odmawiającą przyjęcia skarżącego na studia stacjonarne drugiego stopnia na kierunku [...] Rektor [...] nie ustosunkował się w ogóle do zarzutów skarżącego zawartych w jego odwołaniu, podczas gdy odwołujący się nie negował niedotrzymania ustalonego przez Komisję Rekrutacyjną terminu złożenia wymaganych dokumentów a jedynie wskazywał, że niedotrzymanie tego terminu nastąpiło z przyczyn przez niego niezawinionych uzasadniających uwzględnienie jego odwołania.

Zarzucił, że treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie pozwala na poznanie motywów, którymi Rektor [...] kierował się przy załatwianiu sprawy, co skutkuje jej wadliwością z tego powodu, że nie poddaje się kontroli i ocena jej legalności - wobec niespełnienia wymogów formalnych określonych w art. 107 § 1 kpa, jest z tego powodu niemożliwa (por. wyrok NSA z 28 października 1998 r. I SA/Gd 1651/96; wyrok NSA z 14 grudnia 1998 r. II SA 1756/99 i wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 29 grudnia 2008 r. sygn. akt II SA/Bd 867/08, LEX nr 529886 ).

Zaskarżone decyzje powinny być zatem uchylone z powodu naruszenia wyrażonej w art. 7 kpa zasady prawdy obiektywnej statuującej obowiązek organu administracji publicznej dokonania wszechstronnej oceny okoliczności konkretnej sprawy na podstawie analizy całego materiału dowodowego (art. 8 i 77 § 1 kpa; por. również wyrok NSA z 17 października 2001 r. I SA 1110/01, LEX nr 75516). Powyższych kryteriów nie spełniają tak decyzja zaskarżona jak i decyzja ją poprzedzająca.

Jak stwierdził skarżący, warunki i tryb rekrutacji na studia drugiego stopnia w [...] na rok akademicki 2009/2010 reguluje uchwała Senatu [...] nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. w sprawie zasad przyjęć na studia w [...] w roku akademickim 2009/2010. Na jej podstawie i wobec uzyskania przez skarżącego w poprzednich semestrach wymaganej średniej ocen Komisja Rekrutacyjna dla studiów drugiego stopnia, na mocy decyzji z dnia [...] stycznia 2010 r., umieściła skarżącego P. K. na liście rankingowej na studiach stacjonarnych drugiego stopnia dla kierunku [...]. Został on powiadomiony za pośrednictwem poczty elektronicznej, że warunkiem przyjęcia w poczet studentów [...] jest złożenie w Dziekanacie Studium Magisterskiego w nieprzekraczalnym terminie do dnia 27 stycznia 2010 r. kompletu dokumentów wymienionych w § 7 ust. 2 pkt 1,2,3 i 4 Zasad - pod rygorem skreślenia z listy rankingowej.

Skarżący podniósł, że nie mógł złożyć wymienionego w pkt 4 Zasad dyplomu ukończenia studiów pierwszego stopnia ponieważ formalności związane z uzyskaniem absolutorium i organizacją obrony trwały do dnia 10 lutego z przyczyn od skarżącego niezależnych, na które nie miał wpływu. We wrześniu 2009 r. został bowiem poddany operacji rekonstrukcji stawu ramiennego i z tego powodu nie mógł przystąpić do egzaminu końcowego z języka niemieckiego z powodu zakazu wykonywania ruchów w stawie barkowym prawym. W Centrum Nauki Języków Obcych [...] został poinformowany, że nie ma możliwości wyznaczenia dodatkowego terminu egzaminu, gdyż egzamin wymaga obecności komisji. Termin komisyjnego egzaminu został wyznaczony dopiero w dniu 25 stycznia 2010 r. w sesji zimowej, a więc na 2 dni przed upływem terminu wyznaczonego do składania dokumentów. W dziekanacie studiów dziennych poinformowano skarżącego, że tę okoliczność będzie mógł podnosić w postępowaniu odwoławczym i że będzie brana pod uwagę. W dniu 25 stycznia 2010 r. skarżący zdał egzamin końcowy z języka niemieckiego, a następnie w wyznaczonym mu dniu 10 lutego 2010 r. obronił z powodzeniem pracę licencjacką. Skarżący nie może zatem ponosić negatywnych konsekwencji związanych z zaniechaniem przez odpowiednie organy uczelni (ze względów organizacyjnych) wyznaczenia egzaminu komisyjnego we właściwym terminie. Tym bardziej, że - jak dowiedział się ostatnio, a o czym nie został powiadomiony, dla części studentów taki egzamin został zorganizowany w dniu 10 grudnia 2009 r. Na skutek zaniechania przez władze uczelni wyznaczenia skarżącemu terminu egzaminu z jęz. niemieckiego we właściwym terminie i wobec niepowiadomienia go o możliwości złożenia egzaminu w terminie wyznaczonym dla innej grupy studentów uzasadniony jest zarzut ograniczenia skarżącemu równego dostępu do edukacji, który gwarantuje mu art. 70 pkt 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Skarżący podkreślił, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, uczelnia jest autonomiczna we wszystkich obszarach swojego działania na zasadach określonych w ustawie. Konsekwencją przyznanej autonomii jest m.in. swoboda uczelni wyższych w ustalaniu konkretnych zasad i kryteriów rekrutacji na poszczególnych kierunkach. Tak, więc na zasadach i w trybie określonym w ustawie ma prawo do ustalania warunków przyjęć na studia. Zgodnie z treścią art. 169 ust. 2 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, tryb rekrutacji ustala w drodze uchwały senat uczelni wyższej. Jednak - co podkreślił Trybunał Konstytucyjny w swoim wyroku z dnia 5 października 2005 r. SK 39/05 - w demokratycznym państwie prawa, wewnętrzny porządek prawny społeczności autonomicznej nie może wykraczać poza ramy określone w Konstytucji oraz ustawie. Autonomia uczelni wyższych nie jest bowiem nieograniczona. Co za tym idzie, swoboda w określaniu zasad rekrutacji na poszczególnych kierunkach nie może stanowić przesłanki usprawiedliwiającej stosowanie praktyk dyskryminujących czy faworyzujących w stosunku do wybranej grupy kandydatów na studia wyższe.

W § 7 ust. 2 Zasad uchwalonych przez Senat [...], przewidziano między innymi dla kandydatów, którzy kończą studia pierwszego stopnia w roku rekrutacji i nie uzyskali jeszcze dyplomu możliwość złożenia dyplomu ukończenia studiów nie później niż do dnia rozpoczęcia roku akademickiego. Rok akademicki rozpoczął się w zaś w dniu 15 lutego 2010 r. , a dyplom licencjata skarżący uzyskał w dniu 10 lutego 2010 r. Skarżący uważa zatem, że Zasady powinny zawierać również regulację zezwalającą na przedłużenie kandydatowi terminu do złożenia kompletu dokumentów, jeżeli niezłożenie ich w wyznaczonym terminie nastąpiło z przyczyn niezawinionych przez kandydata na studia bądź na uwzględnienie tej okoliczności w postępowaniu odwoławczym.

W przedstawionej sytuacji, wobec naruszenia warunków i trybu rekrutacji na studia zachodzą - zdaniem skarżącego - przesłanki do uwzględnienia odwołania określone w art. 169 ust. 8 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym.

W odpowiedzi na skargę Rektor Szkoły [...] w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w treści zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarzona decyzja narusza przepisy prawa.

Jak wynika z akt sprawy Rektor Szkoły [...] w W. utrzymał w mocy decyzję Komisji Rekrutacyjnej dla studiów drugiego stopnia w Szkole [...] w W. w roku akademickim 2009/2010.

Należy przyznać w zupełności rację skarżącemu, iż treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie pozwala na poznanie motywów, którymi Rektor [...] kierował się przy załatwianiu sprawy, co skutkuje jej wadliwością z tego powodu, że nie poddaje się kontroli, i ocena jej legalności - wobec niespełnienia wymogów formalnych określonych w art. 107 § 1 kpa jest z tego powodu niemożliwa.

Stosownie do art. 107 § 1 i 3 kpa, decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji lub, jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego, powinna być opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Podkreślić należy, że art. 107 kpa obowiązuje wszystkie organy administracji publicznej w jednakowym stopniu (B. Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wydanie 9, Wydawnictwo C.H.BECK, Warszawa 2008, s. 516 i nast.).

Odnosząc się w świetle powyższego do decyzji drugoinstancyjnej, stwierdzić należy, iż z decyzji tej nie wynika, jaki organ tę decyzję wydał, w jakiej dacie – data wskazana w decyzji jest nieprawidłowa, co również wynika z uzasadnienia tej decyzji, decyzja nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego, bowiem zdanie: "Po wnikliwym przeanalizowaniu wniosków i zarzutów podniesionych w odwołaniu stwierdzono, iż decyzja Komisji Rekrutacyjnej jest prawidłowa. Odwołujący nie zastosował się do § 7 ust. 1 oraz § 18 ust. 7. Wobec braku podstaw do zmiany decyzji, Komisja Odwoławcza wniosła o utrzymanie w mocy decyzji I instancji." - nie zawiera faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa, o czym mowa w art. 107 § 3 kpa.

Podkreślić należy, iż zgodnie z art. 15 kpa, postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, co oznacza, że sprawa administracyjna jest dwukrotnie rozpoznana i rozstrzygnięta, po raz pierwszy w pierwszej instancji, a następnie w drugiej instancji. Dwukrotne rozpoznanie sprawy oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego, i konsekwentnie do tego ukształtowane jest postępowanie odwoławcze, którego przedmiotem nie jest weryfikacja decyzji, lecz ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej (B. Adamiak, J. Borkowski – Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2008, s. 100 i nast.).

Stwierdzić wobec powyższego należy, iż naruszona została zasada prawdy obiektywnej, wyrażona w art. 7 kpa, zgodnie z którą w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, art. 77 § 1 kpa, zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, art. 80 kpa, zgodnie z którym organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, oraz, jak wcześniej wskazano, art. 107 § 3 kpa, oraz art. 15 kpa, a uchybienia te mogły mieć wpływ na wynika sprawy.

Z uwagi na niespełnienie wymogów formalnych określonych w art. 107 § 1 i § 3 kpa, a co za tym idzie, z uwagi na niemożność poznania motywów, którymi Rektor [...] kierował się przy załatwianiu sprawy, Sąd nie mógł dokonać kontroli zaskarżonej decyzji oraz ocenić jej legalności.

Ponownie rozpoznając sprawę organ drugiej instancji weźmie pod uwagę powyższe, jak również odniesie się do zarzutów skarżącego P. K. podniesionych w odwołaniu od pierwszoinstancyjnej decyzji Komisji Rekrutacyjnej.

Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.