Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1538/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2022-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 par. 1 pkt 1 i 4
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kornacki, Sędziowie WSA Beata Machcińska, Anna Rotter (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 lutego 2022 r. sprawy ze skargi K. F. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] [...] [...] Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczta Polska S.A. (dalej: organ, wierzyciel) utrzymał w mocy postanowienie organu z dnia [...] r. nr [...] [...] [...] o oddaleniu zarzutu nieistnienia obowiązku oraz uznaniu w całości zarzutu braku uprzedniego doręczenia upomnienia.

Powyższe postanowienie zostało wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021r., poz. 735 ze zm., dalej: K.p.a.) w zw. z art. 18, 34 § 2 i art. 17 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2020r., poz. 1427 ze zm., dalej: u.p.e.a.) oraz w zw. z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz. U. z 2020r., poz. 1689, dalej u.o.a.).

Stan sprawy:

Organ w związku z brakiem realizacji należności z tytułu zaległych opłat abonamentowych przez K. F. (dalej: Skarżąca, Zobowiązana) przekazał do Naczelnika Urzędu Skarbowego M., tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] r. Powyższy tytuł wykonawczy obejmował na dzień [...] r. zobowiązanie z tytułu zaległych opłat abonamentowych za okres od stycznia 2016r. do września 2020r. w kwocie [...] zł, odsetki za zwłokę w wysokości [...] zł oraz koszty upomnienia w kwocie 11,60zł.

Pismem z dnia 21 maja 2021r. Zobowiązana złożyła zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, które mieściły się w katalogu zawartym w art. 33 § 1 pkt 1 i 4 u.p.e.a. W zarzutach podkreślono, iż tytuł wykonawczy wskazuje błędnie miejsce zamieszkania Skarżącej – M. [...] [...] pod, którym to adresem Zobowiązana zamieszkiwała do 1997r. Z pisma Skarżącej wynikało, iż pod powyższym adresem zarejestrowany był odbiornik RTV – do momentu jego wyrejestrowania w placówce pocztowej Poczty Polskiej w M. w 1997r. Skarżąca podkreśliła, iż w roku 1997 po sprzedaży mieszkania (do pisma dołączono akt notarialny sprzedaży mieszkania znajdującego się pod adresem M. [...] [...]), wyprowadziła się do G. Zobowiązana podała, iż wyrejestrowanie odbiornika RTV zostało zgłoszone w Placówce Pocztowej w M. Skarżąca nie podała nowego adresu zamieszkania w momencie wyrejestrowania odbiornika RTV, gdyż było to niecelowe z uwagi na uregulowanie wszystkich należności z tytułu opłat abonamentowych. Zobowiązana zwróciła uwagę, iż w okresie od wyprowadzenia się z M. do G., czyli przez prawie 24 lat nie otrzymała żadnej korespondencji z Poczty Polskiej uzasadniającej wystawienie tytułu wykonawczego. Skarżąca zaznaczyła, że z uwagi na brak przepisu, który by wskazywał na bezterminowe przechowywanie dowodów dotyczących abonamentu RTV oraz na upływ 24 lat od wyrejestrowania odbiornika – nie może okazać dowodów wpłat i wyrejestrowania odbiornika RTV.

W konsekwencji Skarżąca wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz o jego wstrzymanie do czasu rozpatrzenia zarzutów.

Postanowieniem z dnia z dnia [...] r. nr [...] [...] [...] organ oddalił zarzut nieistnienia obowiązku oraz uznał w całości zarzut braku uprzedniego doręczenia upomnienia. Organ wyjaśnił, iż rejestracja odbiornika telewizyjnego używanego pod adresem [...] [...], [...] M. zgłoszona została na imię i nazwisko Skarżącej, a następnie wydano książeczkę radiofoniczną stanowiącą dowód zarejestrowania odbiornika. Następnie organ podał, iż w chwili wejścia w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiornika radiofonicznego i telewizyjnego (Dz. U. Nr 187, poz. 1342, dalej: rozporządzenie z dnia 25 września 2007r.) Skarżącej został nadany indywidualny numer identyfikacyjny. W postanowieniu zwrócono uwagę, że jeśli abonent nie dokona skutecznego prawnie wyrejestrowania odbiorników, to nadal jest zobowiązany do uiszczenia opłat abonamentowych. Zaznaczono, iż Poczta Polska S.A. nie dysponuje dokumentem, który świadczyłby o dopełnieniu przez Skarżącą w placówce pocztowej formalności wyrejestrowania odbiorników RTV. Organ wskazał na treść wyroku WSA w Gliwicach z dnia 28 marca 2017r. sygn. akt I SA/Gl 1372/16, w którym stwierdzono, iż regulacja dotycząca opłat abonamentowych wiąże obowiązek ich wnoszenia wyłącznie z zarejestrowaniem odbiornika i nakazuje przechowywać taki dokument, gdyż wierzyciel ma prawo dochodzić zaległych nieprzedawnionych opłat w czasie nieograniczonym limitowanym wyłącznie terminem początkowym wyznaczonym datą rejestracji odbiornika. Odnosząc się do drugiego z zarzutów, organ zgodził się ze Skarżącą, iż nie doszło do skutecznego zastępczego doręczenia upomnienia, gdyż upomnienie wysłane został na adres [...] [...], [...] M., pod którym to adresem Skarżąca na dzień jego wysłania nie zamieszkiwała.

Zobowiązana reprezentowana przez pełnomocnika wniosła zażalenie na postanowienie organu z dnia [...] r. zaskarżając je w części oddalającej zarzut nieistnienia obowiązku.

Skarżąca zarzuciła postanowieniu:

- brak wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, w szczególności poprzez zaniechanie zgromadzenia dokumentów wskazujących na okoliczności przywołane przez Zobowiązaną, to jest kwestię wyrejestrowania odbiornika i braku otrzymania jakiejkolwiek informacji o rzekomym zadłużeniu przez okres 24 lat,

- niewykazanie spełnienia przez wierzyciela obowiązku informacyjnego – niewykazanie dowodu wysłania Skarżącej zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego z dnia 5 grudnia 2008 r.,

- naruszenie art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej w kontekście wykazania istnienia obowiązku zapłaty abonamentu pomimo braku zgromadzenia jakichkolwiek dokumentów źródłowych.

Zobowiązana wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia w części poprzez uwzględnienie zarzutu nieistnienia obowiązku, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia w części dotyczącej rozpatrzenia zarzutu nieistnienia obowiązku.

W uzasadnieniu do zażalenia podano, iż wierzyciel nie dysponuje żadnym dowodem na okoliczność pierwotnej rejestracji odbiornika, a przedłożył jedynie duplikat "zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego z dnia 5 grudnia 2008r.", który według Skarżącej w żadnej mierze nie potwierdza istnienia obowiązku.

Zdaniem Zobowiązanej powyższy wydruk nie jest dokumentem urzędowym, ponadto brak jest nie tylko dowodu doręczenia zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, ale również dowodu jego wysłania. Według Zobowiązanej, nawet, gdyby przyjąć, iż zawiadomienie zostało skutecznie wysłane, to i tak nie mogłoby być uznane za skutecznie doręczone, gdyż w 2008r. Skarżąca od prawie dekady nie zamieszkiwała w M. W przekonaniu Skarżącej nigdy nie doręczono jej zawiadomienia. Zobowiązana zwróciła uwagę, iż organ nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, w szczególności nie zwrócił się do urzędu pocztowego w M. o nadesłanie pełnej dokumentacji dotyczącej zarejestrowania i wyrejestrowania odbiornika.

Po rozpatrzeniu zażalenia wierzyciel postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy postanowienie organu wydane w I instancji.

Zdaniem organu Skarżąca dopełniła rejestracji odbiornika telewizyjnego używanego pod adresem: [...] [...], [...] M. Fakt ten Skarżąca potwierdziła w piśmie z dnia 21 maja 2021r. wskazując, iż pod adresem [...] [...], [...] M. mieszkała i zarejestrowany był na ten adres odbiornik RTV. Organ zaznaczył, iż stosowanie do rozporządzenia z dnia 25 września 2007r. Skarżącej jako użytkownikowi odbiornika RTV, został przyporządkowany indywidualny numer identyfikacyjny. Natomiast aktualny adres Zobowiązanej: ul. [...] [...], [...] G., wierzyciel potwierdził na mocy posiadanych uprawnień, gdyż operator wyznaczony (Poczta Polska S.A.) uzyskał na mocy ustawy z dnia 23 lipca 2015r. o zmianie ustawy o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2015r., poz. 1324), która weszła w życie z dniem 9 października 2015r., uprawnienia do otrzymania danych z rejestru Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL). Według organu wypełniając obowiązek nałożony rozporządzeniem z dnia 25 września 2007r. w zakresie nadania abonentom indywidualnych numerów identyfikacyjnych, wierzyciel posłużył się zautomatyzowanym procesem technologicznym. Wierzyciel uznał, iż wydruk z bazy danych o abonentach Poczty Polskiej S.A. potwierdza przesłanie dnia 5 grudnia 2008r. pakietu startowego zawierającego zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego wraz ze personalizowanymi blankietami wpłat. W przekonaniu organu § 5 rozporządzenia z dnia 25 września 2007r. nie odwołuje się do przepisów K.p.a., co oznacza, że do przesłania zawiadomień o nadaniu indywidualnego numeru indentyfikacyjnego nie mają zastosowania przepisy o doręczaniu pism w postępowaniu administracyjnym zawarte w rozdziale 8 K.p.a. Dodatkowo w postanowieniu podkreślono, iż nieotrzymanie zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego nie stanowi okoliczności zwalniającej posiadacza odbiorników RTV od obowiązku uiszczenia opłat abonamentowych.

Odnosząc się do twierdzenia Skarżącej, jakoby wyrejestrowała odbiornik RTV w 1997r., organ stwierdził, iż Poczta Polska S.A nie posiada dokumentu potwierdzającego fakt wyrejestrowania odbiornika RTV, a Zobowiązana nie przedstawiła takiego dokumentu na etapie prowadzonego postępowania. Wierzyciel wyraził przekonanie, iż to na Skarżącej ciąży obowiązek wykazania okoliczności znoszącej powstały uprzednio obowiązek w zakresie uiszczania opłat abonamentowych.

Na powyższe postanowienie pełnomocnik Skarżącej wniósł skargę do tut. Sądu zarzucając postanowieniu organu z dnia [...] r. naruszenie:

- art. 7, art. 9, art. 10 oraz art. 80 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia jakichkolwiek czynności zmierzających do wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy, tj. kwestii wyrejestrowania przez Skarżącą odbiornika RTV w 1997r. w Urzędzie Pocztowym w M. poprzez zwrócenie się do odpowiedniego archiwum lub jednostki urzędu, która przejęła dokumentację Urzędu Pocztowego w M. właściwego dla ulicy [...] – ewentualnie – brak udzielenia Skarżącej skonkretyzowanych informacji o wyniku tych czynności i uniemożliwienie wypowiedzenia się w tym zakresie, albowiem operator powołuje się wyłącznie na gołosłowne twierdzenie, że sprawa ta została "dogłębnie zbadana",

- art. 7 § 1, art. 80, art. 81a u.p.e.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez:

a) pominięcie zasady rozstrzygania wątpliwości faktycznych na korzyść strony w zakresie ustaleń dotyczących rejestracji oraz wyrejestrowania odbiornika,

b) odmówienie wiarygodności oświadczeniu Skarżącej, o tym, że odbiornik został wyrejestrowany w 1997r., bez wyjaśnienia podstaw takiej decyzji oraz pomimo, że oświadczenie Skarżącej jest obiektywnie bardziej wiarygodne niż przedstawiony przez wierzyciela wydruk z komputerowego systemu ewidencji zawiadomień o nadaniu numeru identyfikacyjnego wraz z duplikatem zawiadomienia,

c) wybiórczą, podporządkowaną własnemu stanowisku ocenę oświadczeń Skarżącej zawartych w piśmie z dnia 21 maja 2021r. poprzez uznanie, iż Skarżąca przyznała fakt istnienia zobowiązania, podczas, gdy stanowisko Skarżącej nie pozwala na uznanie tego faktu za przyznany, albowiem Skarżąca potwierdziła fakt rejestracji, ale nie na swoją osobę, a na konkretny lokal mieszkalny, a nadto łącznie z tym wskazała, że odbiornik został wyrejestrowany w 1997r., a tym samym wprost zaprzeczyła istnieniu zobowiązania,

d) niewłaściwe zastosowanie § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia z dnia 25 września 2007r. poprzez przyjęcie, że w niniejszej sprawie doszło do skutecznego powiadomienia o nadaniu numeru abonenta, podczas, gdy operator nie dysponuje żadnym dowodem na tę okoliczność, a co więcej przedstawiony wydruk z systemu ewidencyjnego operatora wskazuje, że zawiadomienie nie zostało doręczone – zostało ono zwrócone, co jest oczywiste w świetle faktu, że zostało wysłane na nieprawidłowy adres, pod którym Skarżąca w chwili wysyłki nie mieszkała już od 11 lat,

- naruszenie art. 7 K.p.a. poprzez naruszenie zasady uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli i przyjęcie, że w niniejszej sprawie obowiązek opłacania abonamentu istnieje, pomimo że przez 24 lata Skarżąca nie była w żaden sposób informowana o domniemanym obowiązku, co w sposób oczywisty godzi w interes Skarżącej jako obywatelki, ale również godzi w interes społeczny, albowiem nie daje się pogodzić z zasadami pewności i przewidywalności prawa,

- art. 107 § 3 K.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia postanowień w sposób uniemożliwiający kontrolę toku rozumowania (przemilczanie okoliczności niekorzystnych dla operatora oraz forsowanie arbitralnego stanowiska o zasadności wystawionych tytułów wykonawczych).

Wobec tak przedstawionych zarzutów Skarżąca wniosła o:

- uchylenie zaskarżonego postanowienia organu z dnia [...] r. oraz poprzedzającego je postanowienia z dnia [...] r. w części, w której nie uwzględniono zarzutu nieistnienia wierzytelności,

- zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Skarżąca stanęła na stanowisku, iż w toku postępowania potwierdziła ona jedynie fakt, iż odbiornik był zarejestrowany na mieszkanie, a nie na nią jako abonenta. Z oświadczenia Zobowiązanej nie wynika na jakie nazwisko odbiornik był zarejestrowany, a tym samym nie jest to przyznanie faktu, które umożliwia identyfikację abonenta. Zdaniem Skarżącej, nie sposób wytłumaczyć dlaczego wierzyciel interpretuje jej oświadczenie wybiórczo. Skoro wierzyciel nadaje tak duży walor oświadczeniom Skarżącej, to powinien uznawać je w całości, czyli również, co do faktu wyrejestrowania odbiornika. Jak podkreślono w skardze, z uwagi na brak jakichkolwiek dokumentów źródłowych z okresu sprzed 1997r. (wierzyciel nie dysponuje w swoich archiwach kopiami książeczek lub wnioskiem o rejestrację), fakt zarejestrowania i nieprzerwanego istnienia obowiązku nie został w sprawie udowodniony. W przekonaniu Skarżącej wymaganie, aby przechowywała dokument źródłowy przez ponad 24 lata jest wręcz niedorzeczne, a całkowita bezczynność organu przez 24 lata stanowi o milczącej akceptacji nieistnienia wierzytelności przez wierzyciela. Podjęcie przez organ pierwszych czynności po 24 latach licząc od momentu zaprzestania wnoszenia opłat abonamentowych w 1997r. nie daje się pogodzić, zdaniem Skarżącej, z zasadami uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W piśmie procesowym z dnia 10 lutego 2022r. pełnomocnik Skarżącej zwrócił uwagę, iż Zobowiązana nigdy nie przyznał, iż zarejestrowała odbiornik na swoje dane. Zaznaczono, że nadawanie szczególnego znaczenia wydrukom pochodzącym od poczty tylko dlatego, że jest monopolistą jest nie do pogodzenia z aktualnym ustrojem państwa. Ponadto Skarżąca zaprzeczyła jakoby dnia 2 stycznia 1995r. w M. wymieniła książeczkę opłat, gdyż mieszkała wówczas w S. przy ul. [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu.

Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są podstawowym środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty te – zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. zobowiązany może zgłosić do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od daty doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego i po upływie tego terminu. Przesłanki stanowiące podstawę wniesienia zarzutów enumeratywnie wymienia art. 33 u.p.e.a., zaś procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 tej ustawy.

Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest:

1) nieistnienie obowiązku,

2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:

a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,

b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1,

c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu,

3) błąd, co do zobowiązanego,

4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagalne,

5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części,

6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:

a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,

b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,

c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.

Według art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Zgodnie z § 2 wierzyciel wydaje postanowienie, w którym:

1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej,

2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej:

a) w całości,

b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut,

3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli

a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym,

b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.

Zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej stanowią swoisty środek zaskarżenia służący zobowiązanemu, a ich rola sprowadza się do możliwości weryfikacji czynności organów egzekucyjnych, w celu ochrony adresata tych czynności. Prawo do ich wniesienia istnieje wyłącznie na etapie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, to jest w terminie 7 dni od daty doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego i po upływie tego terminu, o czym poucza się zobowiązanego stosowanie do wymogu, o którym mowa w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a.

W niniejszej sprawie Skarżąca zgłosiła zarzuty w oparciu o art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 4 u.p.e.a. podnosząc zarzut nieistnienia obowiązku oraz braku uprzedniego doręczenia upomnienia. Organ uznał za zasadny zarzut wskazany w art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. i w tym zakresie nie ma sporu między stronami.

W ocenie Sądu podnoszony przez Skarżącą zarzut nieistnienia obowiązku okazał się niezasadny.

Wskazać należy, iż opłaty za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zostały ustawowo uregulowane mocą art. 2 (1) pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o Komitecie do spraw Radia i Telewizji "Polskie Radio i Telewizja" (Dz. U. z 1960 r., poz. 306 ze zm.), dodanego do niej z dniem 1 marca 1985 roku, a ich wysokość była kształtowana przez tzw. Radiokomitet w porozumieniu z Ministrem do aw Cen i ogłaszana w wielokrotnie zmienianym zarządzeniu przewodniczącego Radiokomitetu z dnia 31 października 1985 roku w sprawie opłat za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (M.P. Nr 41, poz. 264, ze zm.).

W dniu 1 marca 1993 roku weszła w życie ustawa z dnia 29 grudnia 1992 roku o radiofonii i telewizji (tj. Dz. U. z 2004 r., poz. 2531 ze zm.). Jej przepisy regulowały problematykę opłat abonamentowych (art. 48) oraz obowiązek rejestracji odbiorników (art. 49). Ustawodawca połączył w niej obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych z faktem posiadania odbiornika, w stosunku do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 roku w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338) posiadacz książeczki radiofonicznej był obowiązany powiadomić urząd pocztowy miedzy innymi o zaprzestaniu używania odbiornika.

Z dniem 16 czerwca 2005 roku weszła w życie u.o.a. Ustawa ta nie zawierała istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy przepisów intertemporalnych. Zgodnie z zasadą natychmiastowego (bezpośredniego) działania prawa, nowe przepisy (jeśli brak przepisów szczególnych stanowiących inaczej) znajdują zastosowanie nie tylko do zdarzeń mających miejsce po wejściu w życie nowej ustawy, ale również do wszystkich sytuacji znajdujących się "w toku", które nie zostały jeszcze zakończone (zamknięte).

Obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych ciążył zarówno na osobach, w stosunku do których powstał on w okresie od wejścia w życie u.o.a., ale również na osobach, które w dniu wejścia w życie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym, a zatem posiadały zarejestrowany odbiornik.

W konsekwencji zarejestrowanie odbiornika pod rządami ustawy o radiofonii i telewizji, a nawet w okresie obowiązywania jeszcze wcześniejszej regulacji, bez jego późniejszego wyrejestrowania, stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z obecnie obowiązującej ustawy o opłatach abonamentowych obowiązku uiszczania opłat za jego używanie, który podlega wyegzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązku o charakterze pieniężnym.

Skarżąca w piśmie z dnia 21 maja 2021r. stanowiącym zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym wskazała, iż zamieszkiwała pod adresem [...] [...] M. i pod tym adresem zarejestrowany był odbiornik RTV. W aktach sprawy znajduje się kserokopia aktu notarialnego umowy sprzedaży lokalu mieszkalnego z dnia [...] r. położonego w M. [...] [...]. Jako właściciel sprzedający powyższy lokal, widnieje Skarżąca.

Ponadto w aktach sprawy znajduje się potwierdzony za zgodność wydruk danych systemowych Poczty Polskiej S.A. potwierdzający rejestrację odbiornika i wymianę książeczki w dniu 2 stycznia 1995r. Jednocześnie ani w zażaleniu z dnia 16 sierpnia 2021r. ani w skardze na postanowienie organu z dnia [...] r. Zobowiązana nie wyjaśnia, kto jej zdaniem dokonał rejestracji odbiornika RTV w sytuacji, gdy to ona była właścicielem mieszkania położonego w M. ul. [...] [...].

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd stwierdza, iż wbrew zarzutom skargi prawidłowo przyjęto w zaskarżonym postanowieniu, iż Skarżąca dopełniła obowiązku rejestracji odbiornika telewizyjnego używanego pod adresem: [...] [...], [...] M.

Skarżąca na wszystkich etapach postępowania podkreślała, iż wyrejestrowała odbiornik RTV w 1997r., co pośrednio również wskazuje, iż to na jej nazwisko dokonano rejestracji odbiornika RTV. Na poparcie faktu wyrejestrowania odbiornika RTV w 1997 r. Zobowiązana nie przedstawia jednak żadnego dowodu, który choć pośrednio mógłby wskazywać, iż takie wyrejestrowanie miało miejsce. Dokumentem takim nie dysponuje również organ.

Odnośnie zarzutu braku obowiązku posiadania dowodu wyrejestrowania odbiornika RTV przez nieokreślony czasookres, wskazać należy na treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 października 2015r. sygn. akt I SA/Gl 481/15, w którym stwierdzono "regulacja dotycząca opłat abonamentowych, która obowiązek ich wnoszenia wiąże wyłącznie z zarejestrowaniem odbiornika nakazuje przechowywać taki dokument w okresie dłuższym niż 5 lat, gdyż wierzyciel ma prawo dochodzić zaległych nieprzedawnionych opłat w czasie nieograniczonym, limitowanym wyłącznie terminem początkowym wyznaczonym datą rejestracji odbiornika i w interesie zobowiązanego było zabezpieczenie dowodu umożliwiającego wykazanie okoliczności wyrejestrowania". Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela zacytowaną powyżej tezę. W przekonaniu Sądu zebrane dane potwierdzają, że sporny obowiązek powstał i nie przestał istnieć.

Stosownie do postanowień art. 2 ust. 1 i 3 u.o.a. za używanie odbiorników RTV pobiera się opłaty abonamentowe, przy czym powstanie obowiązku uiszczenia opłaty wiąże się z dokonaniem rejestracji odbiornika.

Po zarejestrowaniu odbiornika RTV uiszczenie opłaty abonamentowej jest obowiązkiem, który wynika z mocy samego prawa, zatem dla jego realizacji nie jest konieczna konkretyzacja w drodze indywidualnego aktu administracyjnego (decyzji administracyjnej) – por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2010 roku, K 24/08, OTK-A z 2010 r. Nr 3, poz. 22 (Część VI, pkt 3.3.4. uzasadnienia), wyrok WSA w Gliwicach z dnia 26 czerwca 2013 r. sygn. akt I SA/Gl 236/13.

To Skarżąca jako abonent podnoszący nieistnienie obowiązku uiszczenia opłat powinna wykazać wyrejestrowanie tegoż odbiornika (por. wyroki tutejszego Sądu w sprawach: I SA/Gl 650/14, I SA/Gl 518/14, I SA/Gl 376/13, jak również WSA w Poznaniu w sprawie II SA/Po 57/14). Powyższe stanowisko znajduje oparcie w regulacjach zobowiązujących abonenta do powiadamiania urzędu pocztowego. m.in. o zaprzestaniu używania odbiornika, a to w § 4 obowiązującego do dnia 16 czerwca 2005 roku rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338); § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2005 r., poz. 1190); § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007r. (Dz. U. z 2007r., Nr 187 poz. 1342 ze zm.) oraz § 11 – 12 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1676). Na ciążący na użytkowniku odbiorników obowiązek niezwłocznego powiadomienia (poprzez złożenie w placówce "Formularza zgłoszenia danych") m. in. o zaprzestaniu używania odbiorników zwrócił uwagę także Trybunał Konstytucyjny.

Według treści § 5 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia (ust. 2).

Zgodnie z art. 6 ust. 4 u.o.a., który stanowił podstawę wydania powołanego rozporządzenia, minister właściwy do spraw łączności w porozumieniu z Krajową Radą Radiofonii i Telewizji określi w drodze rozporządzenia warunki i tryb rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, uwzględniając dostępność placówek pocztowych operatora wyznaczonego oraz jego organizację. Nie można przyjąć, wobec takiego brzmienia delegacji, aby Minister Transportu mógł stanowić normy statuujące lub znoszące ustawowo określony obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej.

Co istotne u.o.a. nie wiąże obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej z posiadaniem przez zobowiązanego określonej treści lub formy dowodu rejestracji odbiornika RTV. Warunkiem wystarczającym, a zarazem koniecznym istnienia obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej jest przecież używanie odbiornika RTV. Dane rejestracji odbiornika wyznacza termin płatności abonamentu RTV. Ani z ustawy ani z rozporządzenia nie wynika, aby akty wcześniejszej rejestracji odbiorników RTV zostały anulowane. Należy podzielić stanowisko zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2016 r., w sprawie sygn. akt II FSK 2116/16 W swoich wywodach NSA stwierdził, iż u.o.a. statuuje dwa obowiązki posiadaczy odbiorników RTV: jeden w zakresie uiszczania opłaty abonamentowej (art. 2) oraz drugi dotyczący rejestracji (art. 5). Jakkolwiek w ujęciu funkcjonalnym są one powiązane, to w sensie prawnym są to dwa odrębne obowiązki. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w art. 7 ust. 1 u.o.a., który stanowi, że kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator wyznaczony w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 roku – Prawo pocztowe. Obowiązek posiadania dowodu rejestracji odbiornika RTV należy więc odnosić do obowiązku rejestracji, a nie jako przesłankę obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej. Ten drugi obowiązek istnieje bowiem niezależnie od posiadania dowodu ich rejestracji. Tożsame wnioski wypływają z wyroku NSA z dnia 1 czerwca 2016 r., II GSK 913/15.

Jak wynika z powyższych wywodów, obowiązek nadania nowego numeru identyfikacyjnego i powiadomienia użytkownika nie ma wpływu na skutki wynikające z faktu uprzedniego zarejestrowania odbiornika RTV.

W przekonaniu Sądu organ prawidłowo uznał, iż nie należy przypisywać nadaniu numeru identyfikacyjnego i powiadomieniu zobowiązanego inne skutki aniżeli te, które wprost określone zostały w rozporządzeniu, a więc utrata mocy dowodowej dotychczasowych imiennych książeczek opłat abonamentowych. Użyte w § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 25 września 2007 roku wyrażenie "powiadomienie" oznacza, że przesłanie zawiadomienia w zwykłej przesyłce listowej, bez potwierdzenia odbioru na prawidłowy adres strony, czyniło zadość wymogom określonym w § 5 ust. 2 rozporządzenia. Ustawodawca nie określił bowiem żadnej szczególnej formy tego powiadomienia, zastrzegł jedynie, aby odpowiadało ono wzorowi określonemu w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Z powyższej regulacji wynika, że dla skuteczności nadania numeru identyfikacji nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia.

Odnosząc się do zarzutu braku skuteczności doręczenia Skarżącej zawiadomienia o nadaniu Skarżącej indywidualnego numeru identyfikacyjnego z dnia 5 rudnia 2008r. to podnieść należy, że zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 1993r. Nr 70, poz. 338), obowiązującym w 1997r. posiadacz książeczki radiofonicznej był obowiązany powiadomić urząd pocztowy o zmianie nazwiska, miejsca stałego pobytu (siedziby), zagubieniu i zniszczeniu książeczki oraz o zaprzestaniu używania odbiornika. Ponieważ Skarżąca nie powiadomiła o zmianie adresu, organ zasadnie przyjął, iż zawiadomienie został prawidłowo wysłane na adres [...] [...], [...] M.

W rezultacie w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, poświadczona za zgodność z oryginałem kserokopia wygenerowanego zawiadomienia o nadaniu Skarżącej indywidualnego numeru identyfikacyjnego z dnia 5 grudnia 2008r. podpisana przez uprawnionego pracownika operatora, stanowi dowód zarejestrowania odbiorników w rozumieniu § 3 pkt 2 rozporządzenia z dnia 25 września 2007r. Jednocześnie dla skuteczności czynności nadania numeru identyfikacyjnego nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora wyznaczonego (publicznego) dowodem nadania takiej przesyłki (por. wyrok NSA z dnia 22 czerwca 2017r. sygn. akt II GSK 2262/15).

Sąd zauważa, iż nie dołączono do powyższej kserokopii wygenerowanego zawiadomienia o nadaniu Skarżącej indywidualnego numeru identyfikacyjnego dowodu wysłania (choćby kopi koperty). Z uwagi na podniesione powyżej argumenty, ta okoliczność nie ma znaczenia dla przyjęcia, czy w sprawie istniał, czy też nie obowiązek Skarżącej do uiszczenia opłaty. Dla oceny tej okoliczności istotnym jest, że Skarżąca dokonała rejestracji odbiornika RTV.

Z uwagi na powyższe Sąd stwierdza, że organ prawidłowo uznał wniesiony przez Skarżącą zarzut nieistnienia obowiązku za nieuzasadniony.

W konsekwencji zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w sposób opisany w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022r. poz. 329), a zatem skargę w oparciu o art. 151 tej ustawy należało oddalić.