Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 487/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2009-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1a ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka,, Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.), Protokolant Beata Radomska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 października 2009 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy w sprawie podatku od nieruchomości za 2009 rok na kwotę [...]zł.

Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz Miasta i Gminy ustalił wysokość podatku od nieruchomości za 2009 r. należnego od Państwa [...] za będący ich własnością grunt oznaczony jako działka nr [...]o powierzchni [...] m², położonego w [...]. Do opodatkowania organ podatkowy przyjął stawkę właściwą dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Państwo [...] zakwestionowali tę decyzję i wnieśli odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w którym zażądali zmiany zaskarżonej decyzji poprzez zmniejszenie podatku. W uzasadnieniu podnieśli, że gruntu tego nie wykorzystują pod działalność gospodarczą. Na przeszkodzie takiemu wykorzystywaniu stoi fakt nie uzyskania od kilku lat decyzji zatwierdzającej plan zagospodarowania nieruchomości. Ponadto skarżąca podnosi, że ma prawo ubiegania się o zmniejszenie podatku, ponieważ wraz z mężem jest jedynym żywicielem 6-osobowej rodziny, a jedynym źródłem utrzymania jest ich firma, która nie przynosi takich dochodów, aby utrzymać się płacąc takie podatki dla Miasta.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia z dnia [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano iż zgodnie z art. 2 ust. 1 opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części, oraz budowle lub ich części. Zgodnie zaś z art. 3 ust. 1 ustawy podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nie posiadające osobowości prawnej będące:

właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych (...),

posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych,

użytkownikami wieczystymi gruntów,

posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie (..) wynika z umowy zawartej z właścicielem (...), lub z innego tytułu prawnego.

Odnosząc się do zarzutów skarżących, że grunt nie jest wykorzystywany do działalności gospodarczej i nie powinien być opodatkowany stawką najwyższą, organ wskazał, iż stawka podatku wynika ze związku gruntu z działalnością gospodarczą. Związek gruntu, budynku i budowli wyznacza osoba posiadacza. Związek ów decyduje też o rodzaju stawki podatkowej. Status właściciela gruntu, budynku i budowli decyduje o tym, że grunt, budynek i budowla są z mocy prawa związane z działalnością gospodarczą. Przedsiębiorcą jest osoba zarejestrowana, zgodnie z ustawą o swobodzie działalności gospodarczej, w którymś z rejestrów lub ewidencji jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą, konsekwencje podatkowe są takie, że wszystkie grunty posiadane przez taką osobę z mocy prawa związane są z działalnością gospodarczą. Organ wskazał iż takie stanowisko wynika z treści art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W ocenie organu jeżeli nieruchomość ma kilku właścicieli to wystarczy aby jeden z nich był przedsiębiorcą aby wszystkie współposiadane nieruchomości były związane z działalnością gospodarczą.

Dalej organ wskazał iż bez znaczenia jest sposób wykorzystywania nieruchomości. Na jego wysokość wpływa tylko powierzchnia gruntu i budynku (wartość budowli), status posiadacza (przedsiębiorca, nie przedsiębiorca) oraz stawka podatkowa, która w przypadku gruntów zróżnicowana jest zależnie od tego, czy grunt jest, tzw. gruntem pozostałym (posiadany przez nie przedsiębiorcę lub leżący pod budynkiem mieszkalnym), lub gruntem związanym z działalnością gospodarczą (czyli posiadanym przez przedsiębiorcę). Inne okoliczności, np. stan majątkowy posiadacza, stan rodzinny, wysokość dochodu z majątku nieruchomego, sprawy związane z jego zagospodarowaniem, itp. rodzaju, nie mają wpływu na wysokość podatku od nieruchomości. Organ podkreślił, że podatek od nieruchomości za grunt oblicza się mnożąc powierzchnię gruntu ze stawką podatkową, wysokość której zależy od statusu podatnika. Jeśli podatnik jest przedsiębiorcą, automatycznie zastosowanie ma stawka jak za grunty związane z działalnością gospodarczą.

Pani B. K. jest przedsiębiorcą na podstawie wpisu pod numerem [...] w ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Burmistrza Miasta i Gminy [...]. I to wystarczy do uznania wszystkich posiadanych i współposiadanych przez nią gdziekolwiek na terytorium Polski gruntów niezwiązanych z budynkiem mieszkalnym i budynków niemieszkalnych za związane z mocy prawa z działalnością gospodarczą. Burmistrz [...] dokonał prawidłowych ustaleń co do powierzchni gruntu i co do statusu podatnika i zgodnie z prawem do opodatkowania przyjął stawkę podatkową przewidzianą dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą, bowiem te grunty są w posiadaniu przedsiębiorcy. Stawki podatkowe zastosowane w zaskarżonej decyzji zgodne są ze stawkami określonymi w Uchwale Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] roku w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości.

Zarzuty natury formalnoprawnej zawarte w odwołaniu w ocenie organu również nie znalazły potwierdzenia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Pani B. K. zarzuciła wydanej decyzji rażące naruszenie prawa w szczególności przepisów o opodatkowaniu nieruchomości poprzez błędne przyjęcie iż urząd nie bada czy dane grunty są wykorzystywane pod działalność gospodarczą, gdy tymczasem zgodnie z orzecznictwem NSA jest taka możliwość.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła także naruszenie przepisów kpa poprzez jej wydanie bez podania podstawy prawnej

W uzasadnieniu wskazała, iż nie kwestionuje, iż jest współwłaścicielem gruntu o powierzchni [...] m² położonego w [...].

Dalej wskazuje, iż strona skarżąca podziela stanowisko zawarte w uzasadnieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego , iż posiadacze nieruchomości podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Jednak nie zgadza się, iż wykładnia tego przepisu nie zawiera odstępstw od tej reguły. W orzecznictwie NSA ustalono od wielu lat wyjątek od tej reguły. I tak zdaniem skarżącej z takiego obowiązku jest zwolniony podmiot gospodarczy który z nie swojej winy nie może prowadzić na terenie którym by podlegał podatkowi działalności gospodarczej.

Skarżąca nie mogła prowadzić takiej działalności z winy Urzędu Gminy w [...]. W tej sytuacji skoro ten sam Urząd uniemożliwia jej prowadzenia działalności gospodarczej na tym terenie to nie może jednocześnie żądać od niej stosownego podatku,. Byłoby to bowiem nadużycie uprawnień. Burmistrz Miasta i Gminy [...]. Skutecznie od wielu lat nie udziela stosownych zezwoleń od których zależy możliwość prowadzenia działalności gospodarczej.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji z prawem.

W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)-c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a.

Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż nie zachodzą podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z definicją zawartą w art. 1a ust. 1 pkt. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych budynki, budowle i grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą (z dwoma wyjątkami: budynki mieszkalne i zajęte pod nie grunty pod jeziorami, zajęte na zbiorniki wodne, retencyjne lub elektrowni wodnych), uważa się za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, chyba że przedmiot opodatkowania nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Należy zatem stwierdzić, przychylając się do stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że o tym, czy przedmiotowa nieruchomość podlega opodatkowaniu stawkami podatkowymi w podwyższonej wysokości decyduje sam fakt posiadania jej przez podmiot posiadający status przedsiębiorcy, wpisany do rejestru przedsiębiorców, a nie sposób, w jaki faktycznie jest ona wykorzystywana.

Z treści art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wyraźnie wynika, że czynnikiem decydującym o uznaniu nieruchomości za związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej jest kryterium posiadania

W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy stwierdził, że na mocy art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych organ podatkowy w celu określenia prawidłowej stawki podatkowej jest uprawniony jedynie do ustalenia statusu podatnika i charakteru gruntu lub budynku, natomiast nie jest uprawniony do badania rodzaju związku łączącego nieruchomość z prowadzoną przez właściciela nieruchomości działalnością gospodarczą.

Odnosząc się do powyższego stwierdzenia należy wskazać, że w myśl zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 122 Ordynacji podatkowej, obowiązkiem organu podatkowego prowadzącego postępowanie podatkowe jest dążenie do wszechstronnego zbadania sprawy, tak pod względem faktycznym, jak i prawnym w celu ustalenia stanu rzeczywistego sprawy. Realizację tej zasady zapewniają gwarancje zawarte w przepisach regulujących postępowanie dowodowe, a zwłaszcza w art. 187 Ordynacji podatkowej, w myśl którego organ podatkowy zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek zebrania całego materiału dowodowego w postępowaniu podatkowym oznacza, że organ podatkowy winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, konieczne, jego zdaniem, do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz winien gromadzić w aktach sprawy także dowody wskazane lub dostarczone przez stronę, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy.

W stanie niniejszej sprawy oznacza, to, iż brak było podstaw prawnych do prowadzenia przez organ podatkowy postępowania dowodowego na okoliczność wykorzystywania nieruchomości (w sensie ekonomicznym) przez jej posiadaczkę, zwłaszcza że fakt posiadania nie był przedmiotem sporu. Podstawą ustalenia podatku w podwyższonej stawce jak dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą, było przyjęcie przez organ, że nieruchomość ta jest w posiadaniu osoby fizycznej, która była w tym czasie przedsiębiorcą. Stanowisko organów podatkowych znajduje oparcie w przepisach ustawy podatkach i opłatach lokalnych, z których wynika, że w przypadku gdy posiadaczem nieruchomości jest podmiot mający status podmiotu gospodarczego, wówczas ma zastosowanie art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a w konsekwencji opodatkowanie takiej nieruchomości podatkiem od nieruchomości w podwyższonej stawce. Zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie i doktrynie do uznania gruntu za związany z prowadzeniem działalności gospodarczej nie jest konieczne faktyczne wykorzystywanie nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą, wystarczy bowiem sam fakt jej posiadania przez danego przedsiębiorcę (zob. m.in. L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, ABC, 2008 - komentarz do art. 1a ustawy; wyrok WSA w Białymstoku z 1 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Bk 128/06; wyrok WSA w Poznaniu z 16 kwietnia 2008 r., sygn. akt I SA/Po 33/08, M. Podat. 2008/10/40).

Uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.