Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 144/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2007-06-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Protokolant starszy referent Anna Trzuskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2007 r. sprawy ze skarg J. W. i Polskiego Związku Działkowców na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa decyzji o przejęciu nieruchomości na własność Państwa za spłaty pieniężne 1. uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej J. W. kwotę [...]zł ([...]złotych) oraz na rzecz Polskiego Związku Działkowców [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją Wiceprezydenta Miasta B. z dnia [...] r. Nr [...] wydaną z powołaniem się na treść art. 31 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne /Dz.U. Nr 21 poz. 118, zwaną dalej ustawą z dnia 29 maja 1974 r./ orzeczono o przejęciu na własność Państwa części gospodarstwa stanowiącego własność J. Z. składającego się z działek "nr cz. [...] k.m. [...] o pow. [...] m2 – bez zabudowań", za spłatę pieniężną w kwocie [...] zł.

W piśmie z dnia [...] 1994 r., którego treść co do sformułowanych w nim żądań została sprecyzowana w toku dalszego postępowania /vide protokół SKO w K. z dnia [...] 2006 r./ J. W. działając w imieniu własnym i pozostałych spadkobierców po J. Z., wniosła o stwierdzenie nieważności w/w decyzji zarzucając, że wypłacone za przejętą nieruchomość odszkodowanie nie odpowiadało "cenom prywatnym".

Po rozpoznaniu tego wniosku Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r. nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności objętej postępowaniem decyzji stojąc na stanowisku, że do przejęcia nieruchomości doszło na wniosek strony i w oparciu o obowiązującą wówczas ustawę z dnia 29 maja 1974 r. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane następnie w mocy decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] r. nr [...] wydaną w następstwie rozpoznania odwołania J. W.. Na skutek wniesionej przez J. W. skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 13 października 2005 r. sygn. akt IV SA/Wa 33/05 stwierdził nieważność w/w decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Wojewody [...] stojąc na stanowisku, że zostały one wydane z naruszeniem przepisów o właściwości tych organów. Jednocześnie sąd ten wskazał, że uprawnionym do rozpoznania złożonego wniosku o stwierdzenie nieważności jest właściwe miejscowo samorządowe kolegium odwoławcze. W konsekwencji sprawa została przekazana do rozpoznania Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w K. /dalej SKO w K./, które decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną m.in. na podstawie art. 158 § 1 i § 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 5 i art. 156 § 2 kpa oraz art. 24 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o rodzinnych ogrodach działkowych /Dz.U. Nr 169 poz. 1419, zwanej dalej ustawą o rodzinnych ogrodach działkowych/ stwierdziło, że decyzja Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie przejęcia nieruchomości na własność Państwa za spłaty pieniężne, dotycząca części działki nr [...], k.m. [...] położonej w B., o pow. [...] m2 została wydana z naruszeniem prawa. Orzekło również, że przedmiotowa decyzja była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały oraz iż wywołała ona nieodwracalne skutki prawne. Uzasadniając to rozstrzygnięcie SKO po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy stwierdziło, że zgodnie z art. 1 ustawy z 29 maja 1974 r. za rentę lub spłaty pieniężne mogła być przekazana jedynie nieruchomość stanowiąca odrębny przedmiot własności w rozumieniu art. 46 § 1 Kodeksu cywilnego, nie zaś udział we współwłasności takiej nieruchomości. Wynika to zdaniem SKO również z treści art. 28 ust. 1 tej ustawy. Przejęciu podlegała zatem cała wyodrębniona fizycznie jako część powierzchni ziemskiej działka a istnienie udziałów w jej współwłasności miało znaczenie przy ustalaniu przysługujących poszczególnym współwłaścicielom spłat pieniężnych. Nie było w związku z tym możliwe i dopuszczalne, jak to nastąpiło kwestionowaną decyzją, przejęcie na własność Państwa powierzchni [...] m2, jako odpowiadającej [...]/[...] udziału we własności działki nr [...] o powierzchni [...] m2 bez uprzedniego wydzielenia tego udziału J. Z. w odrębnej działce jako odrębnej nieruchomości. W konsekwencji z tego powodu kontrolowana decyzja o przejęciu była niewykonalna, gdyż bez geodezyjnego wydzielenia [...] m2 powierzchni działki jako odrębnego przedmiotu własności nie sposób stwierdzić, która część działki nr [...] miała być przejęta na własność Państwa. Niewykonalność ta ma przy tym zdaniem SKO charakter trwały gdyż obecnie nie obowiązują już przepisy przewidujące przejmowanie na ówczesnych zasadach nieruchomości za spłaty pieniężne. Nadto po takim wydzieleniu ewentualna decyzja o przejęciu wydzielonej działki miałaby już inną treść i w konsekwencji musiałoby dojść do wydania zupełnie nowej decyzji niż decyzja kontrolowana. W konsekwencji zdaniem SKO w K. decyzja ta została wydana z powodującą jej nieważność wadą o jakiej mowa w art.156 § 1 pkt 5 kpa.

Brak jest jednak zdaniem organu orzekającego podstaw do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji a to z tego względu, że wywołała ona nieodwracalne skutki prawne w rozumieniu art. 156 § 2 kpa. Po jej wydaniu doszło bowiem do przekazania m.in. działki nr [...] w nieodpłatne użytkowanie Polskiemu Związkowi Działkowców, a to wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta B. decyzją Kierownika Rejonowego Zarządu Gospodarki Terenami w B. z dnia [...] r. nr [...]. W konsekwencji na nieruchomości tej zostały urządzone pracownicze ogródki działkowe. Są one wykorzystywane obecnie przez członków Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...]" w B.. Zgodnie zaś z art. 24 ust. 1 ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych "Zasadne roszczenia osoby trzeciej do nieruchomości zajętej przez rodzinny ogród działkowy podlegają zaspokojeniu wyłącznie poprzez wypłatę odszkodowania lub zapewnienie nieruchomości zamiennej". Oznacza to zakaz przywracania w stosunku do takich terenów ich pierwotnego stanu własnościowego. Wówczas bowiem ogród taki funkcjonowałby na terenie nieruchomości stanowiącej własność prywatną, co pozostawałoby też w kolizji z treścią art. 9 tej ustawy zgodnie z którą "Rodzinne ogrody działkowe zakładane są na gruntach stanowiących własność Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego oraz Polskiego Związku Działkowców". Z tego też względu z mocy unormowania zawartego w art. 156 § 2 w zw. z art. 156

§ 1 pkt 5 kpa niemożliwe było stwierdzenie nieważności kontrolowanej decyzji a jedynie orzeczenie na podstawie art. 158 § 2 kpa o jej niezgodności z prawem.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Polski Związek Działkowców wniósł o uchylenie w/w decyzji SKO w K. w całości jako wydanej bez wzięcia pod uwagę przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących współwłasności. Z przepisów tych /art. 195 i n./ wynika bowiem, że w razie gdy nieruchomość stanowi współwłasność w częściach ułamkowych, która to sytuacja zachodziła w rozpoznawanej sprawie, każdy ze współwłaścicieli może bez ograniczeń dysponować swoim udziałem we współwłasności. Rozporządzanie udziałem jest rozporządzaniem ułamkową częścią prawa własności. Jego przedmiotem jest przysługujący współwłaścicielowi udział we współwłasności. Zbycie udziału podlega regułom określonym dla przeniesienia prawa własności. Z tego też względu możliwe było wydanie zdaniem Polskiego Związku Działkowców decyzji o przejęciu na rzecz Państwa udziału J. Z., którego wysokość nie była nigdy kwestionowana. Nie zbadano również kwestii przejęcia pozostałej części współwłasności działki nr [...], co było zdaniem składającego wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, niezbędne dla należytego ustalenia podstaw wydania kontrolowanej przez SKO w K. decyzji. Nie można bowiem wykluczyć, że na własność Państwa przeszła cała działka nr [...], co czyniłoby nietrafną argumentację organu orzekającego w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji objętej postępowaniem.

W piśmie procesowym z dnia [...] 2006 r. nazwanym "Odwołanie" niezadowolenie z decyzji SKO wyraziła również J. W.. Zarzuciła, że skoro orzeczono o wydaniu decyzji o przejęciu nieruchomości jej ojca z naruszeniem prawa to należało przyznać jego spadkobiercom odszkodowanie za rzeczywiście poniesioną szkodę.

Kolejnym pismem, które wpłynęło do SKO w K. dnia [...] 2006 r. J. W. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy powołując się na pouczenie zawarte w w/w decyzji SKO z dnia [...] r. Również w tym piśmie wniosła o orzeczenie stosownej rekompensaty względnie przyznania "gruntu zamiennego".

Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. powołując się na treść art. 134 w zw. z art. 127 § 3 kpa stwierdziło niedopuszczalność w/w odwołania J. W. zawartego w jej piśmie z dnia [...] 2006 r. Uzasadniając to postanowienie stwierdziło, że J. W. została pouczona należycie w treści decyzji SKO z dnia [...] r. o przysługującym od tej decyzji środku odwoławczym w postaci wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz o terminie i sposobie jego wniesienia. Pomimo prawidłowego pouczenia w ustawowym terminie nie złożyła takiego wniosku tylko odwołanie, który to środek zaskarżenia od decyzji SKO nie przysługuje. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyła dopiero w dniu

[...] 2006 r. nie nawiązując w nim jednakże do swojego wcześniejszego pisma procesowego z dnia [...]2006 r. nazwanego "Odwołanie". Skoro odwołanie od decyzji SKO nie przysługuje to należało stwierdzić jego niedopuszczalność na podstawie art. 134 kpa.

Kolejnym postanowieniem nr [...] wydanym również [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło, że wniosek J. W. złożony w dniu [...] 2006 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej omawianą wyżej decyzją tego Kolegium z dnia [...] r. został wniesiony z uchybieniem ustawowo określonego terminu. Jako podstawę prawną tego postanowienia wskazano m.in. art. 134 w zw. z art. 127 § 3 i art. 129 § 2 kpa. W jego uzasadnieniu stwierdzono, że objęta wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzja została doręczona J. W. w dniu [...]r. Zawierała ona prawidłowe pouczenie co do terminu i sposobu złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Termin ten upłynął w piątek [...] 2006 r., gdy tymczasem wniosek ten został przez nią złożony dnia [...] 2006 r. Wniosek ten nie zawierał przy tym ani prośby o przywrócenie uchybionego terminu ani żadnego usprawiedliwienia uchybienia terminowi do jego wniesienia. Nie zawierał on także żadnego odniesienia do pisma procesowego J. W. nazwanego "Odwołanie", złożonego w dniu [...] 2006 r. Brak było zatem podstaw do orzekania z urzędu w przedmiocie przywrócenia uchybionego terminu do złożenia tego wniosku, względnie do potraktowania tego wniosku jako oświadczenia o zmianie charakteru odwołania z dnia [...] 2006 r.

Swoje wnioski zawarte w omawianych wyżej pismach procesowych z dnia [...] i [...] 2006 r. J. W. podtrzymała następnie w piśmie procesowym z dnia [...] 2006 r.

Po rozpoznaniu natomiast wniosku Polskiego Związku Działkowców o ponowne rozpatrzenie sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Nr [...], wydaną z powołaniem się m.in. na treść art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 i art. 158 kpa, utrzymało w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...]r. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia SKO podtrzymało w ogólnym zarysie ustalenia i ich ocenę prawną zawarte w uzasadnieniu swojej wcześniejszej decyzji dnia [...] r. Odnosząc się zaś do treści wniosku Polskiego Związku Działkowców o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdziło, że ustawa z dnia 29 maja 1974 r. zawierała autonomiczne względem przepisów Kodeksu cywilnego uregulowania w zakresie relacji pomiędzy współwłaścicielami przejmowanego na własność Państwa gospodarstwa rolnego. Świadczy o tym treść jej art. 2 i 3. W sprawie nie mogły mieć zatem zastosowania przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące współwłasności. Mają one zastosowanie tylko przy zbywaniu nieruchomości na zasadach ogólnych, a nie w postępowaniu administracyjnym. Podtrzymując stanowisko, że przedmiotem przejęcia na własność Państwa w trybie ustawy z dnia 29 maja 1974 r. nie mógł być udział we współwłasności nieruchomości stwierdziło SKO, że bez znaczenia dla oceny zgodności z prawem decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności miała kwestia ustalenia właściciela pozostałych udziałów we własności działki nr [...] oraz sposobu i okoliczności ich przejęcia na rzecz Skarbu Państwa. W tym względzie podniosło też SKO, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona nie naprowadziła żadnych dowodów, chociaż miała taką możliwość, z których wynikałoby, że odnośnie przejęcia na rzecz Skarbu Państwa działki nr [...] k.m. [...] o pow. [...] m2 wydane były jeszcze inne decyzje. W świetle treści art. 81 kpa uzasadnione było zatem oparcie się przez SKO jedynie na kontrolowanej decyzji Wiceprezydenta Miasta B. z dnia [...] r.

W odniesieniu do stanowiska J. W. organ orzekający stwierdził zaś, że w postępowaniu, którego przedmiotem było żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, nie było możliwe orzekanie ani o prawie do nieruchomości zamiennej ani o odszkodowaniu w związku ze stwierdzeniem wydania kontrolowanej decyzji z naruszeniem prawa.

Skargi do sądu administracyjnego na powyższą decyzję SKO w K. z dnia [...] r. zostały wniesione zarówno przez J. W. jak i przez Polski Związek Działkowców. J. W. wniosła o uchylenie tej decyzji jako wydanej z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem prawa materialnego oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Podała, że zgodnie z treścią art. 127 § 3 w zw. z art. 128 kpa jej pismo z dnia [...] 2006 r. nazwane odwołaniem, z którego wynikało jednoznacznie, iż jest niezadowolona z decyzji z dnia [...] r., powinno być potraktowane jako złożony w terminie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i wniosek ten powinien zostać rozpoznany, czego SKO nie uczyniło. Co najwyżej powinna ona zostać wezwana w trybie art. 64 kpa do sprecyzowania treści tego pisma przy jednoczesnym pouczeniu jej zgodnie z treścią art. 9 kpa o skutkach prawnych ewentualnego podtrzymania stanowiska, że pismo to stanowi odwołanie a nie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W konsekwencji zaskarżona decyzja została wydana jedynie po rozpoznaniu wniosku strony przeciwnej. Należało też rozważyć możliwość zawieszenia postępowania do czasu uprawomocnienia się postanowień o stwierdzeniu uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania.

Polski Związek Działkowców w swojej skardze wniósł zaś nadto o uchylenie decyzji SKO w K. z dnia [...] r. oraz decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zarzucił, że SKO dopuściło się naruszenia prawa materialnego przez niezastosowanie art. 28 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. oraz naruszenia przepisów prawa procesowego a mianowicie art. 6, 7 i 9 kpa przez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz nieinformowania o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków Związku. Zdaniem tego skarżącego, wbrew stanowisku SKO, mogło dojść do przekazania za spłaty pieniężne części nieruchomości, co wynika z art. 28 ustawy z dnia 29 maja 1974 r., którego treści organ orzekający nie wziął pod uwagę. Podtrzymany został też zarzut sformułowany wcześniej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy co do niewyjaśnienia kwestii, kto był współwłaścicielem działki nr [...] w pozostałej części i czy oraz w jakich okolicznościach doszło do przejęcia pozostałego udziału we własności tej działki na rzecz Państwa. Zdaniem Polskiego Związku Działkowców obowiązek wyjaśnienia tej istotnej dla końcowego rozstrzygnięcia kwestii spoczywał na organie orzekającym a nie na pozostałych stronach postępowania.

W odpowiedziach na powyższe skargi SKO w K. wniosło o ich oddalenie podtrzymując w ogólnym zarysie stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. Odnośnie skargi J. W. dodatkowo stwierdziło, że brak było przesłanek do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa w sytuacji gdy postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania i uchybieniu przez tą skarżącą terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy były ostateczne i wykonalne. Odnośnie skargi Polskiego Związku Działkowców stwierdziło zaś, że możliwość przejęcia części nieruchomości, o czym stanowił art. 28 ustawy, nie oznaczała dopuszczalności przejęcia części udziałów we własności nieruchomości, która to sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zaskarżona decyzja SKO ostać się nie może albowiem została wydana zdaniem Sądu zarówno z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego /odnośnie decyzji zaskarżonej – art. 145 § 1 pkt 1b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ustawą p.p.s.a./ jak i bez dostatecznego wyjaśnienia i rozważenia sprawy, które to uchybienie proceduralne mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1c ustawy p.p.s.a. W pierwszej kolejności należy podnieść, że zaskarżona decyzja została oparta m.in. na ostatecznych omówionych wyżej postanowieniach Kolegium z dnia [...] r. o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania i uchybieniu terminu do złożenia przez J. W. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w tym sensie, że została ona wydana jedynie w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy na wniosek Polskiego Związku Działkowców a z pominięciem wniosku J. W.. Tymczasem postanowienia te zostały uchylone wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 czerwca 2007 r. sygn. akt II SA/Gl 141/07 i II SA/Gl 142/07, w których zakwestionowano legalność wydania tych postanowień. Gdyby wyroki te uzyskały przymiot prawomocności, to dawałyby podstawę do wznowienia postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 7 kpa. W postępowaniu wznowieniowym musiałoby dojść przy tym do wzruszenia zaskarżonej decyzji, gdyż obowiązujące przepisy nie przewidują wydania w tej samej sprawie, w trybie art. 127 § 3 kpa, więcej niż jednej decyzji. Decyzja taka powinna bowiem rozstrzygać sprawę po ponownym jej rozpoznaniu w konsekwencji formalnego rozpatrzenia wniosków /złożonych w trybie art. 127 § 3 kpa/ wszystkich stron postępowania, które takie wnioski złożyły zgodnie z obowiązującym prawem.

Z tego też względu nie mogła mieć istotnego znaczenia okoliczność, że faktycznie /ale nie formalnie/ SKO w zaskarżonej decyzji ustosunkowało się również do zarzutów sformułowanych przez J. W. na etapie ponownego rozpatrzenia sprawy. Ponieważ opisana sytuacja jest następstwem naruszenia przez SKO prawa, bliżej sprecyzowanego w uzasadnieniach w/w wyroków, to już tylko z tego powodu zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 7 kpa.

Nadto Sąd nie podziela stanowiska SKO, że bez znaczenia dla wyniku sprawy miała podnoszona przez Polski Związek Działkowców okoliczność niewyjaśnienia kwestii własności działki [...] w dacie wydania kwestionowanej przez J. W. decyzji Wiceprezydenta B. z dnia [...] r. W tym względzie należy co do zasady podzielić stanowisko SKO, że ustawa z dnia 29 maja 1974 r. nie przewidywała przekazywania za spłaty udziału w nieruchomości wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego. Wbrew odmiennemu stanowisku Polskiego Związku Działkowców dopuszczalność przekazania udziału nie wynikała z art. 28 tej ustawy gdzie jest jedynie mowa o części nieruchomości lub gospodarstwa, czego w świetle treści art. 46 i art. 195 Kodeksu cywilnego nie można utożsamiać z udziałem we własności nieruchomości.

Zdaniem Sądu przez część nieruchomości wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego w rozumieniu tego przepisu należy przy tym rozumieć tylko niektóre z nieruchomości stanowiące odrębny przedmiot własności, których rolnik był właścicielem, a nie części danej nieruchomości /działki lub działek/ nie wyodrębnione geodezyjnie. Tak też treść tego przepisu rozumie również SKO. Lektura całości ustawy pozwala zdaniem Sądu na stwierdzenie, że co do zasady mogła być przejęta i przekazana jedynie konkretna nieruchomość w sensie wydzielonej fizycznie i prawnie działki mającej określoną powierzchnię i granice, stanowiąca odrębny przedmiot własności. Chodziło przecież o możliwość jej faktycznego rolniczego wykorzystania i zagospodarowania. Nadto zgodnie z treścią art. 33 ust. 3 omawianej ustawy decyzja o przejęciu nieruchomości stanowiła podstawę do ujawnienia stanu własności w ewidencji gruntów i w księdze wieczystej. Odmiennej konstatacji nie można wyprowadzić też z art. 198 kc. Podzielić bowiem trzeba stanowisko SKO, że omawiana ustawa, według jej brzmienia obowiązującego w dacie wydania kwestionowanej decyzji Wiceprezydenta Miasta B., zawierała szczególne unormowania z punktu widzenia możliwości rozporządzania nieruchomościami wchodzącymi w skład gospodarstw rolnych, stanowiącymi współwłasność, na co w jednoznaczny sposób wskazywała jej treść art. 2 ust. 2 i art. 3 – 6. Zdaniem Sądu wykładnia celowościowa i systemowa przepisów tej ustawy pozwala jednak na przyjęcie, że dopuszczalne byłoby również przekazanie jedynie udziału w nieruchomości rolnej jeżeli w wyniku takiej czynności prawnej Skarb Państwa stawałby się właścicielem całej nieruchomości. Tak zaś byłoby wówczas gdy byłby on już wcześniej współwłaścicielem tej nieruchomości w pozostałej części. Wtedy bowiem faktycznie nabywałby możliwość korzystania z całej nieruchomości jako fizycznie wydzielonej części powierzchni ziemskiej w rozumieniu art. 46 § 1 kc. Wtedy też w następstwie takiego przejęcia Skarb Państwa byłby jedynym właścicielem takiej nieruchomości. Gdyby zatem przyjąć, że kwestionowaną decyzją doszło faktycznie do przejęcia udziału J. Z. we własności działki nr [...], w sytuacji gdy pozostałe udziały przysługiwały Skarbowi Państwa, to takie przejęcie byłoby zdaniem Sądu w świetle przepisów omawianej ustawy dopuszczalne. Wtedy też kwestionowana decyzja Wiceprezydenta B. nie zapadłaby w warunkach nieważności z art. 156 § 1 kpa. Zdaniem Sądu nie byłoby też podstaw do kwestionowania legalności tej decyzji gdyby zostało wykazane, że doszło jednocześnie do nabycia przez Skarb Państwa pozostałych udziałów we własności objętej postępowaniem nieruchomości na podstawie odrębnych decyzji względnie w drodze czynności cywilnoprawnych. Wtedy bowiem również doszłoby faktycznie do przejęcia całej nieruchomości wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego. Z tego też względu zasadnie zarzucił Polski Związek Działkowców, że SKO nie zbadało stanu własności działki nr [...] na dzień [...] r. Należy podzielić też stanowisko tego skarżącego, że obowiązek ten spoczywał na organie orzekającym, a to zgodnie z treścią art. 7 i 77 § 1 kpa. Naruszenie tego obowiązku mogło mieć przy tym, jak wykazano wyżej, istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1c ustawy p.p.s.a., zwłaszcza w sytuacji gdy jak wynika ze znajdujących się w aktach administracyjnych dokumentów, jedynym właścicielem działki [...] Skarb Państwa był już w 1983 r., kiedy to doszło do jej przekazania w użytkowanie Polskiego Związku Działkowców. Ustaleń w tym zakresie poczyni SKO przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Z akt nie wynika bowiem aby w dotychczasowym postępowaniu sprawa została w tym kierunku rozpoznana. W tym względzie nie można podzielić stanowiska SKO, że kwestia ta nie mogła mieć żadnego znaczenia w sytuacji gdy doszło do przejęcia kontrolowaną decyzją jedynie części działki, bez jej wcześniejszego geodezyjnego wydzielenia i "wykreowania" jako odrębnej nieruchomości, co nie było dopuszczalne. Jak już bowiem stwierdzono takie "wykreowanie" nie byłoby potrzebne gdyby współwłaścicielem działki nr [...] był w pozostałej części Skarb Państwa. Wtedy też należałoby przyjąć, że faktycznie doszło jedynie do przejęcia udziału J. Z.. W tym względzie nie może mieć przesądzającego znaczenia okoliczność, że akt własności ziemi, w którym J. Z. został wymieniony jako współwłaściciel tej działki w [...]/[...] części, wydany został dopiero [...] 1975 r., a to w sytuacji gdy zgodnie z treścią art. 1 ust. 1 w zw. z art. 21 ustawy z dnia 26 października 1997 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych /Dz.U. Nr 27 poz. 250 ze zm./, stwierdził on stan prawny na dzień [...] 1971 r. W takiej sytuacji nie można by podzielić też stanowiska SKO, iż kontrolowana decyzja była niewykonalna w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 kpa.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy weźmie też SKO pod uwagę, że zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt II GPS 2/06, art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 zdanie pierwsze kpa ma zastosowanie do członka samorządowego kolegium odwoławczego w postępowaniu wszczętym na wniosek, o którym mowa w art. 127 § 3 tego kodeksu.

Z tych wszystkich względów zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b i c ustawy p.p.s.a. W przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 a o zwrocie kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżących na podstawie art. 200 i 209 w zw. z art. 205 § 1 i § 2 i art. 211 tej ustawy.