Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 885/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. art. 29 par. 1, 119 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant st. ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. na postanowienie Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny oddala skargę


UZASADNIENIE

Prezes Urzędu Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej Prezes UOKiK) postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] po rozpatrzeniu sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. (zwanej dalej skarżący) utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r., w sprawie nałożenia grzywny w wysokości 5.000 złotych .

Prezes UOKiK decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. uznał, że rowery [...] model [...] nie są produktami bezpiecznymi i na podstawie art. 24 ust. 4 pkt 1 lit. b oraz pkt 2 lit. b ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów zakazał Skarżącemu wprowadzania tych produktów na rynek i nakazał natychmiastowe wycofanie z rynku produktów, które już zostały na niego wprowadzone. Ponadto, na podstawie art. 33a ust. 2 pkt 2 wskazanej ustawy, nałożył na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 15 000 zł. Po rozpatrzeniu złożonego przez Skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] lutego 2011 r. Prezes UOKiK decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Prezes UOKiK – działając zgodnie z art. 24 ust. 12 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów - określił termin (30 dni od dnia, kiedy decyzja stała się ostateczna) i sposób poinformowania przez Skarżącego o wykonaniu decyzji. W przypadku pierwszego z obowiązków, Skarżący został zobowiązany do podjęcia czynności niezbędnych do przestrzegania zakazu. W przypadku drugiego z obowiązków, Prezes UOKiK wskazał, że rowery należy odebrać od dystrybutorów i przekazać potwierdzające to dowody, gdyby dystrybutorzy tych produktów już nie posiadali. Skarżący został zobligowany do przekazania oświadczeń dystrybutorów. Ponadto, zarówno rowery odebrane od dystrybutorów, jak i te, których Skarżący nie wprowadził na rynek, powinny zostać zniszczone lub zwrócone do ich dostawcy, a potwierdzające te działania dokumenty przekazane Prezesowi UOKiK.

Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie w całości decyzji Prezesa UOKiK oraz decyzji ją poprzedzającej. Skarga nie zawierała wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, w związku z czym w dniu [...] czerwca 2011 r. Prezes UOKiK skierował do Skarżącego upomnienie niepieniężne.

Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Skarżącego.

W związku z nieprzekazaniem przez Skarżącego dowodów potwierdzających wykonanie obowiązków nałożonych na niego w decyzji z dnia [...] stycznia 2011 r., pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. Prezes UOKiK przekazał Wojewodzie [...] tytuł wykonawczy i wniósł o wszczęcie wobec Skarżącego egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym.

Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r. nałożył na Skarżącego grzywnę w wysokości 5.000 złotych w celu przymuszenia wykonania obowiązku wynikającego ze wskazanej wyżej decyzji.

Na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. złożył zażalenie Skarżący, a Prezes UOKiK zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...].

W opinii Prezesa UOKiK powołującego się na art. 119 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Dz. U. z 2005 r. Nr 229. poz. 1954 z późn. zm.), grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. W § 2 tego artykułu wskazano także, że grzywnę nakłada się także, jeżeli nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym.

Organ wskazał, że ustawodawca pozostawiając organowi egzekucyjnemu swobodę wyboru środka egzekucyjnego wskazał okoliczności, które organ powinien rozważyć decydując się na zastosowanie konkretnego środka. W tym zakresie organ powinien kierować się zasadami celowości, skuteczności, niezbędności i proporcjonalności bacząc, by wobec zobowiązanego stosować tylko dolegliwość, która jest niezbędna do realizacji ciążącego na nim obowiązku (wyrok NSA w Szczecinie z dnia 8 grudnia 2010 r.. lI SA/Sz 967/10).

Jego zdaniem, przeprowadzone przez organ administracyjny badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej powinno w szczególności obejmować ustalenie, czy egzekucja oznaczonego obowiązku jest dopuszczalna, czy tytuł wykonawczy jest prawidłowo wystawiony i czy doręczone zostało upomnienie. Uznał, że wszystkie wyżej wskazane warunki zostały spełnione.

Decyzja Prezesa UOKiK, w której nałożono na zobowiązanego obowiązki dotyczące rowerów [...] model [...] została wydana na podstawie ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z późn. zm.) i jest decyzją ostateczną. Prezes Urzędu Ochrony Lonkurencji i Konsumentów uznał, że produkty te nie są bezpieczne i zakazał ich wprowadzania na rynek, a także nakazał wycofanie z rynku tych produktów, które już zostały na niego wprowadzone. Zobowiązany został także zobowiązany do przedstawienia dowodów potwierdzających działania podjęte w celu wykonania decyzji. Nałożone na niego obowiązki mają charakter obowiązków niepieniężnych i w przypadku ich niewykonania podlegają egzekucji administracyjnej.

Zobowiązany nic przedstawił w wyznaczonym terminie dowodów potwierdzających wykonanie tych obowiązków.

W związku z tym Prezes UOKiK skierował do zobowiązanego upomnienie, które zostało przez niego odebrane w dniu [...] czerwca 2011 r. Zdaniem organu konsekwencją braku ustosunkowania się przez zobowiązanego do tego upomnienia i nieprzedstawienia w określonym nim 7 - dniowym terminie dowodów wykonania decyzji z dnia [...] stycznia 2011 r., było skierowanie przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów do Wojewody [...] tytułu wykonawczego, wraz z wnioskiem o wszczęcie egzekucji niepieniężnej w stosunku do zobowiązanego.

W opinii Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, także postanowienie Wojewody [...] spełnia wymagania formalne, określone w art. 122 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ wskazał w jakim terminie powinien wykonać nałożone obowiązki oraz poinformował, że w przypadku ich niewykonania będą nakładane kolejne grzywny.

W opinii Prezesa UOKiK, nałożonej grzywny nie można uznać za nadmierną. Wysokość grzywny w celu przymuszenia została określona w art. 121 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym każdorazowo nałożona grzywna, w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej nie może przekroczyć kwoty 50 000 złotych Wojewoda [...] w zaskarżonym postanowieniu nałożył na zobowiązanego grzywnę w wysokości 5 000 złotych i nie przekroczył ustawowego progu.

Z uwagi na powyższe, Prezes UOKiK postanowił jak w sentencji.

Skargę na powyższe postanowienie skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając:

- obrazę przepisu prawa materialnego - art. 119 ustawy z dnia 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez nieuwzględnienie, iż zobowiązany wykonał decyzję w części dotyczącej nie wprowadzania rowerów [...] model [...] na rynek oraz wycofania ich z rynku, zaś celem nałożenie kary w celu przymuszenia jest przymuszenie zobowiązanego do wykonania niewykonanego obowiązku nałożonego decyzją organu.

i wniósł o:

- uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia z dnia [...] stycznia 2012 r. oraz umorzenie postępowania, względnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania,

- zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

Wskazał, że zgodnie z art. 119 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Celem grzywny jest przymuszenie zobowiązanego do wykonania obowiązku nałożonego przez organ.

Jego zdaniem, nałożenie grzywny w celu przymuszenia nastąpiło w sytuacji, gdy M. wykonała ciążący na niej obowiązek określony w decyzji Prezesa UOKiK z dnia [...] stycznia 2011 r. Uznał, że rowery [...] model [...] były wprowadzone do sprzedaży w sezonie kwiecień - wrzesień 2010 r. M. Sp. z o o. w 2011 i 2012 roku nie wprowadzała i nie wprowadza na rynek przedmiotowych rowerów. Taką informację Skarżący przekazał Prezesowi UOKiK we wniosku o wstrzymanie decyzji w dniu [...] czerwca 2011 r., który złożył za pośrednictwem wierzyciela do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. M. Sp. z o.o. wskazała we wniosku, że na rynku w czerwcu 2011 r. pozostało nie więcej niż 100 rowerów [...] model [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dnia 10 listopada 2011 r. wydał nieprawomocny wyrok utrzymujący w mocy decyzję Prezesa UOKiK z dnia [...] stycznia 2011 r. oraz klauzulę natychmiastowej wykonalności. W związku z tym M. Sp. z o.o. zobowiązała swoich przedstawicieli handlowych do odbioru ze sklepów z terenu kraju pozostałych w sprzedaży rowerów [...].

Zdaniem Skarżący pismem z dnia [...] czerwca 2011 r. poinformował wierzyciela, że nie wprowadza i nie będzie wprowadzał na rynek rowerów [...] model [...], a zatem w tej części zobowiązanie zawarte w decyzji z dnia [...] stycznia 2011 r. zostało wykonane, stąd bezpodstawne było wydanie tytułu wykonawczego w tym zakresie, a w konsekwencji nałożenie na Skarżącego grzywny w celu przymuszenia.

W zakresie drugiego z nałożonych obowiązków, wskazał w zarzutach do postępowania egzekucyjnego z dnia [...] stycznia 2012 r. ,że podjął szereg czynności w zakresie wycofania z rynku rowerów. M. poinformowała UOKiK, że przedstawiciele handlowi, którzy są pracownikami M. Sp. z o.o., zostali zobowiązani do sprawdzenia kto i w jakiej ilości dysponuje przedmiotowymi rowerami na rynku. W wykonaniu polecenia służbowego poinformowali Skarżącego, że na rynku nie ma w ofercie przedmiotowych rowerów.

Nałożenie kary pieniężnej było konsekwencją uznania, że skarżąca nie wykonała obowiązku nałożonego na nią decyzją dnia [...] stycznia 2011 r., co w świetle powyższych argumentów było jej zdaniem nieuzasadnione.

Wobec powyższego wniósł jak na wstępie.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity z 2002 r. poz. 270; dalej także: p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest postanowienie z dnia [...] lutego 2012 r. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymujące w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r., w sprawie nałożenia grzywny w wysokości 5.000 złotych.

Zgodnie z art. 2 Konstytucji, Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Stosownie zaś do art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. W świetle powołanych wyżej przepisów postanowienie, a w szczególności, jak to ma miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy, nakładająca na podmiot obowiązki lub karę, musi być oparte na obowiązującym przepisie prawa i zgodne z jego treścią. Te wymogi spełniają wspomniane wyżej postanowienia o nałożeniu grzywny.

Zobowiązany nie przedstawił w wyznaczonym terminie dowodów potwierdzających wykonanie obowiązków wynikających z decyzji Prezesa UOKiK w którą zakazano wprowadzenie produktów na rynek i nakazano natychmiastowe wycofanie z rynku tych produktów (rowerów [...] model [...]), które już zostały na niego wprowadzone.

Skarżący twierdzi, że we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia [...] czerwca 2011 r. zawiadomił Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, że nie będzie wprowadzał na rynek rowerów [...] model [...].

Zdaniem Sądu, oświadczenie to nie może zostać uznane za wykonanie obowiązku nałożonego na Skarżącego w decyzji. Oświadczenie to skierowane było do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący nie wskazał, jakie działania podjął, by wykonać nałożony na niego obowiązek (do czego został zobligowany w decyzji nr [...]).

Zgodnie z art. 119 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229. poz. 1954 z późn. zm.), grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. W § 2 tego artykułu wskazano także, że grzywnę nakłada się także, jeżeli nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. W tym zakresie organ powinien kierować się zasadami celowości, skuteczności, niezbędności i proporcjonalności bacząc, by wobec zobowiązanego stosować tylko dolegliwość, która jest niezbędna do realizacji ciążącego na nim obowiązku (wyrok NSA w Szczecinie z dnia 8 grudnia 2010 r.. lI SA/Sz 967/10). Zgodnie z art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej: nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Z uwagi na powyższe, w niniejszym postanowieniu Prezes UOKiK słusznie wskazał, że nie może odnieść się do podniesionego przez zobowiązanego argumentu, że wykonał ciążące na nim obowiązki nałożone w decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r.

Przeprowadzone przez organ administracyjny badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej powinno w szczególności obejmować ustalenie, czy egzekucja oznaczonego obowiązku jest dopuszczalna, czy tytuł wykonawczy jest prawidłowo wystawiony i czy doręczone zostało upomnienie. Prezes UOKiK słusznie uznał, że wszystkie wyżej wskazane warunki zostały spełnione.

Skarżący zobowiązany został do przedstawienia dowodów potwierdzających działania podjęte w celu wykonania decyzji. Nałożone na niego obowiązki mają charakter obowiązków niepieniężnych i w przypadku ich niewykonania podlegają egzekucji administracyjnej. Zobowiązany nie przedstawił w wyznaczonym terminie dowodów potwierdzających wykonanie obowiązków wynikających z decyzji Prezesa UOKiK, w której nałożono na zobowiązanego obowiązki dotyczące rowerów [...] model [...].

Słusznie Prezes UOKiK uznał, że konsekwencją braku ustosunkowania się przez skarżącego do upomnienia i nieprzedstawienia w określonym nim 7 - dniowym terminie dowodów wykonania decyzji z dnia [...] stycznia 2011 r. było skierowanie przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów do Wojewody [...] tytułu wykonawczego, wraz z wnioskiem o wszczęcie egzekucji niepieniężnej w stosunku do zobowiązanego. W związku z tym słusznie uznano, że spełnione zostały wszystkie przesłanki wymagane do wszczęcia egzekucji.

Dodatkowo należy zauważyć, z odpowiedzi na skargę (co nie zostało zaprzeczone przez Skarżącego) wynika, że posiada on nadal rowery będące przedmiotem postępowania - nie zostały one zwrócone do dostawcy ani zniszczone (zgodnie z zaleceniem Prezesa UOKiK zawartym w decyzji).

Należy zauważyć, że wyjaśnienia Skarżącego są rozbieżne i niekonsekwentne, co podważa ich wiarygodność. W piśmie z dnia [...] stycznia 2012 r. Skarżący twierdził, że to jego pracownicy - przedstawiciele handlowi - zostali zobowiązani do odbioru ze sklepów znajdujących się tam rowerów. Skarżący twierdzi, że to oni ustalili, że na rynku nie ma już tych produktów. Ponadto, należy zauważyć, że skarżący nie był w stanie przedstawić żadnych dowodów potwierdzających oświadczenia przedstawicieli handlowych (np. oświadczeń dystrybutorów, czy też wydruków korespondencji mailowej).

Skarżący prowadzi zawodowo działalność gospodarczą i jest reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, ma świadomość, że postępowanie administracyjne ma formę pisemną i w takiej formie należy przedstawiać dowody - także te potwierdzające wykonanie nałożonych obowiązków. Obowiązek przekazania dowodów potwierdzających wykonanie decyzji Prezesa UOKiK nr [...] został nałożony na Skarżącego w tej decyzji.

Skarżący nie wykonał nałożonych na niego obowiązków, czego dowodem są wyniki kontroli, przeprowadzonej w dniach [...] kwietnia 2012 r. przez inspektorów [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w jego siedzibie. Kontrola ta wykazała, że Skarżący nadal posiada 16 sztuk rowerów [...] model [...], a dwa rowery znajdują się w należących do niego sklepach. Inspektorzy Inspekcji Handlowej ustalili także, że Skarżący sprzedał 146 dystrybutorom łącznie 1 444 sztuki rowerów. Wezwany do okazania dowodów podjętych działań przedstawił odpowiedzi jedynie od 19 dystrybutorów - trzy z września 2011 r. bez daty i pięć z marca 2012 r. - część z tych oświadczeń nie została podpisana. Twierdził także, że skontaktował się drogą mailową ze wszystkimi dystrybutorami, nie okazał jednak żadnych dowodów (np. wydruków maili), który by te twierdzenia potwierdziły.

Z uwagi na powyższe Skarżący nie wykonał nałożonych na niego obowiązków. Ponadto, nadal znajduje się w posiadaniu produktów, które nie są bezpieczne, a dwa egzemplarze rowerów nadal znajdują się w sklepach.

Zdaniem Sądu, należy jednocześnie uznać, iż organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organy administracji - rozstrzygając sprawę - oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych postanowieniach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.