Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 728/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2010-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 28,  art. 157 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2010 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. R., H. Z., R. Z., R. R., S. S., S. Z., T. K., W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 lipca 2010 r., nr [...] w przedmiocie nieważności decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 maja 2010 r., nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego solidarnie na rzecz skarżących H. Z., S. Z. oraz R. Z. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz R. R. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 4. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz S. S. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 5. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz R. R. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 6. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego solidarnie na rzecz W. K. i T. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 17 pkt 1, art. 127 § 3, art. 157 § 1 i 2 oraz art. 158 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia 7 maja 2010 r. Nr [...], po rozpatrzeniu wniosku Z. i F. S., K. S., W. i T. K., R. R., S., H. i R. Z., S. S., E. S., R. R. oraz T. W., odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy z dnia 18 czerwca 2009 r. [...] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn. "Budowa zespołu elektrowni wiatrowych U2 Możdżanowo - Starkowo", wydanej z wniosku Spółki z o.o. z siedzibą w W.

Uzasadniając swoje stanowisko Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z treścią art. 157 § 2 kpa postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, przy czym - stosownie do art. 28 kpa – stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Podmiot żądający stwierdzenia nieważności danej decyzji musi posiadać interes prawny w postępowaniu administracyjnym w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Interes prawny w postępowaniu administracyjnym oznacza zaś ustalenie powszechnie obowiązującego przepisu prawa materialnego, który formułuje publiczne prawa (obowiązki) podmiotowe jednostki, nadające się do realizacji w drodze postępowania administracyjnego w danej sprawie.

Zdaniem Kolegium wnioskujący nie wykazali posiadania interesu prawnego w postępowaniu o stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji. Z argumentacji wniosku wynika brak normy publicznoprawnej, z której wynikałyby bezpośrednio dla wnioskujących określone prawa lub obowiązki w postępowaniu administracyjnym o wydanie przedmiotowej decyzji. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, niedający podstawy do wszczęcia postępowania z wniosku danej osoby na gruncie postępowania administracyjnego. Interes faktyczny nie może być utożsamiany z interesem prawnym w rozumieniu art. 157 § 2 w związku z art. 28 kpa.

Według Kolegium interesu prawnego nie uzasadniają zarzuty dotyczące wad postępowania organu pierwszej instancji oraz zarzucana wadliwość decyzji. Nie zmienia tej oceny załączona do wniosku opinia dotycząca sporządzonego w sprawie raportu oddziaływania inwestycji na środowisko. Nadto, jak ustaliło Kolegium, z akt sprawy wynika, że żadnej z osób podpisanych pod wnioskiem nie przyznano prawa strony w sprawie prowadzonej przez Wójta Gminy. Również żadna z osób wnioskujących nie ubiegała się o status strony tego postępowania. Kwestionowany przez wnioskujących raport oddziaływania inwestycji na środowisko potwierdza, że planowane przedsięwzięcie nie będzie miało wpływu na otoczenie tej inwestycji (zwłaszcza, co do poziomu przewidywanego hałasu i oddziaływań potencjalnie szkodliwych dla zdrowia ludzkiego). Ponadto Kolegium podniosło, iż zgodnie z art. 20 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.) w związku z art. 49 kpa informowanie o sprawie oraz doręczenie decyzji Wójta Gminy stronom miało miejsce w drodze obwieszczenia, gdyż liczba stron postępowania przekroczyła 20 osób. Organ na każdym etapie postępowania zapewnił wymagany ustawą udział społeczeństwa podając do publicznej wiadomości obwieszczenia dotyczące sprawy, w tym zgodnie z art. 32 ustawy poinformował o prawie do składnia wniosków i uwag dotyczących sprawy.

Kolegium twierdzi, że w okolicznościach niniejszej sprawy brak argumentacji wskazującej na interes prawny w domaganiu się wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy. W przypadku wnioskujących można było mówić, co najwyżej o uprawnieniu do udziału w postępowaniu w ramach wynikającego z ustawy uprawnienia do zgłaszania uwag i wniosków. Wnioskujący pomimo publicznych obwieszczeń nie skorzystali z przysługujących im uprawnień do gwarantowanego ustawą udziału społeczeństwa w postępowaniu. Zaniechanie realizacji tych uprawnień nie daje podstaw do wywodzenia obecnie interesu prawnego w kwestionowaniu decyzji.

R. R., W. i T. K., R. R., S. S. oraz H., S. i R. Z. złożyli wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Zarzucili decyzji SKO naruszenie art. 157 § 2 w związku z art. 28 kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że wnioskujący o stwierdzenie nieważności wymienionej wyżej decyzji Wójta Gminy nie mieli interesu prawnego we wszczęciu i prowadzeniu takiego postępowania. Zdaniem wnioskujących organ nie rozpoznał istoty sprawy, bez której niemożliwym było stwierdzenie, że wnoszącym o stwierdzenie nieważności decyzji nie przysługiwał przymiot strony, tym bardziej, że mieszkają na terenach bezpośredniego oddziaływania planowanej inwestycji.

Ponownie rozpatrujące sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 157 § 2 i art. 28 kpa, decyzją z dnia 6 lipca 2010 r. Nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję własną.

Kolegium stwierdziło, że wnioskodawcy nie wskazują na posiadanie własnego interesu prawnego w stwierdzeniu nieważności decyzji środowiskowej a powołują się wyłącznie na niewyjaśnienie przez Wójta Gminy skumulowanego wpływu inwestycji na faunę zamieszkującą w pobliżu inwestycji oraz migrującą wzdłuż pasa nadmorskiego. Treść tak sformułowanych zarzutów jednoznacznie wskazuje, że wnioskodawcy żądając stwierdzenia nieważności decyzji mają na względzie dobro ogółu, czyli interes społeczny. Odwołanie się do istnienia interesu społecznego we wzruszeniu ostatecznej decyzji administracyjnej przy jednoczesnym braku zindywidualizowanego, konkretnego i sprawdzalnego oraz opartego na przepisie prawa własnego interesu prawnego nie powoduje uzyskania przez wnioskujących zmiany ich statusu prawnego. Nadal posiadają w wnioskowanym przez nich postępowaniu jedynie interes faktyczny, a ten jest niewystarczający do żądania stwierdzenia nieważności decyzji i prowadzenia takiego postępowania w oparciu o art. 157 § kpa na wniosek strony.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku R. R., W. i T. K., R. R., S. S. oraz H., S. i R. Z. domagają się uchylenia obu opisanych wyżej decyzji.

Zdaniem skarżących decyzja Kolegium z dnia 6 lipca 2010 r. została wydana z naruszeniem:

1. art. 107 kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, albowiem SKO nie odniosło się do stawianych przez skarżących zarzutów rozstrzygnięciu SKO z dnia 7 maja 2010 r. tym samym nie rozpoznając istoty wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy;

2. art. 157 § 2 w związku z art. 28 kpa przez ich niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że wnioskujący nie mieli interesu prawnego w postępowaniu o stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji oraz, że w ogóle nie wykazują posiadania własnego interesu prawnego - działając jedynie dla dobra ogółu. Tymczasem z zebranego materiału dowodowego w sposób nie budzący wątpliwości wynika, iż część skarżących mieszka w bliskim sąsiedztwie planowanej inwestycji.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo Kolegium wskazało, iż analiza dokumentów zawartych w aktach sprawy wskazuje, że żaden z wnioskujących nie mieszka i nie posiada działki w bezpośrednim sąsiedztwie działek, na których planowane jest usytuowanie poszczególnych elektrowni wiatrowych. Ponadto Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jednoznacznie podaj, że oddziaływanie elektrowni wiatrowych nie spowoduje przekroczenia standardów środowiska ani na działkach wyznaczonych do lokalizacji elektrowni wodnych ani też w ich sąsiedztwie. Natomiast podnoszone przez skarżących zarzuty dotyczące meritum sprawy podlegałyby rozpatrzeniu w postępowaniu zwykłym. Jednak od decyzji Wójta Gminy żadne odwołanie nie wpłynęło. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji właściwy organ może dokonać weryfikacji zaskarżonej decyzji jedynie w aspekcie istnienia bądź braku przesłanek przewidzianych w art. 156 kpa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl zaś art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i orzeka o ich uchyleniu w sytuacji, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Kontrolując w świetle przedstawionych wyżej kryteriów zaskarżoną decyzję Sąd ocenia, iż została ona wydana z naruszeniem prawa.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 lipca 2010 r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję własną z dnia 7 maja 2010 r. Nr [...] odmawiającą wszczęcia, na wniosek Z. i F. S., K. S., W. i T. K., R. R., S., H. i R. Z., S. S., E. S., R. R. oraz T. W., postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy z dnia 18 czerwca 2009 r. [...] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn. "Budowa zespołu elektrowni wiatrowych U2 Możdżanowo - Starkowo". Kolegium uznało dwukrotnie, iż wnioskujący nie posiadają interesu prawnego w domaganiu się wszczęcia przedmiotowego postępowania, a tym samy nie mieszczą się w kręgu podmiotów wskazanych w art. 28 kpa.

W ocenie Sądu skarga R. R., W. i T. K., R. R., S. S. oraz H., S. i R. Z. zasługuje jednak na uwzględnienie, z przyczyn nieco odmiennych niż w skardze podniesione, gdyż obie decyzje została wydane z naruszeniem przepisów postępowania - art. 7, art. 77 oraz art. 80 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez niedostateczne wyjaśnienie kwestii interesu prawnego skarżących, a co za tym idzie ich pozycji jako stron niniejszego postępowania.

Sąd wyjaśnia, iż wszczęcie na podstawie art. 157 kpa postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji nakłada na właściwy organ obowiązek uprzedniej kontroli, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne warunkujące jego dopuszczalność. Badanie to kończy się bądź wydaniem postanowienia o wszczęciu postępowania, gdy spełnione są warunki formalnoprawne, bądź decyzją o odmowie wszczęcia, gdy warunki te nie są spełnione. Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje w szczególności wówczas, co ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie, gdy żądanie zostało wniesione przez podmiot niebędący stroną w sprawie

Stosownie do treści z art. 157 § 2 kpa postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może być wszczęte jedynie na żądanie strony lub z urzędu. W postępowaniu wszczynanym na żądanie strony organ powinien więc na wstępie zbadać, czy osoba żądająca wszczęcia postępowania jest podmiotem legitymowanym do wystąpienia z takim żądaniem. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym i w doktrynie przyjęto, iż stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest nie tylko strona postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji lecz również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji (por. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1994 r., sygn. akt II SA 2164/92, ONSA 1995/1/32). Według zaś mającego zastosowanie natomiast tej kwestii art. 28 kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku postępowanie dotyczy lub kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

Zatem z powyższych unormowań wynika, iż ustalając krąg stron w postępowaniu nieważnościowym organ administracyjny powinien przede wszystkim ustalić adresata decyzji oraz zasadniczo podmioty, które brały udział w postępowaniu zakończonym decyzją będącą przedmiotem postępowania. Nadto organ winien ustalić, czy osoba, która żąda wszczęcia postępowania (a nie była wymieniona wśród adresatów decyzji) ma w tym interes prawny lub czy skutki stwierdzenia nieważności będą miały wpływ na powstanie obowiązku po stronie żądającego. Istotę interesu prawnego należy upatrywać w jego związku z konkretną normą prawa materialnego. Innymi słowy, ma to być przepis prawa, na podstawie którego w postępowaniu administracyjnym określony podmiot, w określonym stanie faktycznym, może domagać się konkretyzacji jego uprawnień lub obowiązków bądź żądać przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu ochrony jego sfery praw i obowiązków przed naruszeniami dokonanymi tym aktem i doprowadzenia tego aktu do stanu zgodnego z prawem. Dla stwierdzenia interesu prawnego wymagane jest ustalenie tego związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa. Związek ten polega na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2002 r., sygn. akt II SA 4000/01, niepublikowany).

W ocenie Sądu organ ustalając w niniejszej sprawie krąg stron postępowania nieważnościowego nie zebrał i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, do czego zobowiązuje je art. 77 § 1 kpa, jak też nie wykazał należytej dbałości i staranności o dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, zgodnie z art. 7 kpa. Kolegium uzasadniając decyzję odmawiającą wszczęcia postępowania ograniczyło się jedynie do ogólnikowych twierdzeń odnośnie przymiotu strony w postępowaniu, aby następnie wywieść, iż skarżący nie udowodnili interesu prawnego. Swoje ustalenia odnośnie kręgu stron zarówno niniejszego postępowania nadzwyczajnego jak i postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją Wójta Gminy z dnia 18 czerwca 2009 r. organ oparł na informacji uzyskanych od tegoż Wójta. W piśmie z dnia 7 kwietnia 2010 r. (vide: pismo w aktach administracyjnych II instancji) Wójt podaje, iż wykaz stron postępowania został sporządzony na podstawie dostępu do bazy ewidencji gruntów, a osoby wnioskujące o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 18 czerwca 2009 r. posiadają następujące działki:

F. i Z. S. - nr [...] obr. Starkowo,

K. S. – nr [...], obr. Starkowo,

W. i T. K. – [...] obr. Starkowo,

R. R. – [...] obr. Starkowo,

S., H. i R. Z. – [...] obr. Starkowo,

S. S. - brak

E. S. – [...] obr. Starkowo i [...] obr. Możdżanowo, R. R. – [...] obr. Starkowo,

T.W. – [...] obr. Starkowo.

Kolegium ustaliło ponadto (w ślad za pismem Wójta), iż żadna z osób występujących o stwierdzenie nieważności nie występowała z wnioskiem o przyznanie statusu strony zgodnie z art. 28 kpa, jak również nie wykazywała żadnego zainteresowania w czasie toczącego się postępowania administracyjnego.

Sąd zauważa jednak, że we wskazanym piśmie Wójta z dnia 7 kwietnia 2010 r. mowa jest o wykazie stron postępowania zakończonego decyzją Nr [...] z dnia 8 grudnia 2008 r., a przedmiotem niniejszego postępowania jest niewątpliwie decyzja Nr [...] z dnia 18 czerwca 2009 r. Kolegium powinno zatem przede wszystkim ocenić, czy w ogóle przedmiotowa informacja dotyczy niniejszej sprawy, a nie bezkrytycznie opierać się na jej treści. Nadto w aktach administracyjnych dołączonych do decyzji Nr [...] z dnia 18 czerwca 2009 r. znajduje się wykaz działek sąsiadujących z terenem inwestycji, z oznaczeniem ich właścicieli uznanych prawdopodobnie przez Wójta za strony postępowania zakończonego wskazaną decyzją (vide: wykaz w aktach administracyjnych organu I instancji). Wykaz ten nie obejmuje działek wskazanych przez Wójta w piśmie z dnia 7 kwietnia 2010 r.

Na rozprawie przed Sądem, w dniu 2 grudnia 2010 r. (vide: protokół rozprawy k. 110) skarżący R. R. podał, że jest właścicielem między innymi działki rolnej nr [...], znajdującej się w odległości trzydziestu metrów od najbliższego wiatraka. Skarżąca R. R. oświadczyła, iż stanowiąca jej własność działka nr [...] położona jest w "centrum zespołu wiatrakowego". Sąd przy tym zauważa, iż przywołane wyżej pismo Wójta skierowane do SKO nie podaje tego numeru działki wśród działek przypisanych R. R. Z kolei H. Z. jest właścicielką działek (między innymi nr [...]), które położone są według niej nie więcej niż sto metrów od najbliższego wiatraka. H. Z. oświadcza również, iż jej dzieci –S. Z., R. Z. oraz S. S. (z domu Z.), są wraz z nią współwłaścicielami działek, jako następcy prawni po zmarłym S. Z. Wobec treści tego ostatniego oświadczenia brak informacji (w piśmie Wójta z dnia 7 kwietnia 2010 r.) odnośnie własności nieruchomości przy nazwisku S. S. jest błędny, a wręcz mylący.

W świetle uzyskanych informacji Sąd nie jest w stanie jednoznacznie ocenić prawidłowości ustaleń organu co do braku interesu prawnego po stronie skarżących, może być on bowiem powiązany z położeniem nieruchomości skarżących względem inwestycji, której dotyczy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach i ograniczeniami w wykonywaniu prawa własności z uwagi na oddziaływanie tej inwestycji. Sąd nie zastępuje organu i nie czyni ustaleń w tym przedmiocie, a wymaga wyjaśnienia sprawa zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomości stanowiące własność skarżących. Istotne jest przy tym także, czy na działkach skarżących znajduje się zabudowa zagrodowa, czy stanowią one wyłącznie teren rolny niezabudowany siedliskiem, jakie jest wreszcie położenie tych nieruchomości względem terenu przewidzianego pod inwestycję. Do wniosku inwestora dołączone zostały kopie map ewidencyjnych z zaznaczonym terenem inwestycji, z której jednak nie można wyczytać położenia nieruchomości skarżących. Przydatna dla oceny ich interesu prawnego byłaby mapa geodezyjna, która wskazywałaby na położenie ich działek względem planowanego przedsięwzięcia, co z kolei umożliwiłoby organowi właściwe przeprowadzenie postępowania celem ustalenia, czy to przedsięwzięcie może mieć wpływ na wykonywanie przez skarżących przysługującego im prawa własności, co w konsekwencji stanowić będzie o ich interesie prawnym. Oczywiście argumentacja Kolegium, iż skarżący nie byli stroną w postępowaniu przed Wójtem Gminy, ani się o to nie ubiegali, czy tez mogli brać udział a nie brali jako społeczeństwo na podstawie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227) nie ma dla rozstrzygnięcia tej sprawy istotnego znaczenia. Organ prowadzący postępowanie w trybie nieważnościowym samodzielnie musi ustalić, czy podmioty składające wniosek o wszczęcie tego postępowania posiadają w tym interes prawny.

W ocenie Sądu organ nie zgromadził dowodów pozwalających na jednoznaczne ustalenie, że skarżący nie mają interesu prawnego w niniejszym postępowaniu w rozumieniu art. 28 kpa. Zdaniem Sądu ocena przedstawiona w zaskarżonej decyzji jest co najmniej przedwczesna. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien wziąć pod uwagę, że decyzja o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenie nieważności jest rozstrzygnięciem podejmowanym wyjątkowo, wówczas gdy nie ma żadnych wątpliwości co do kwestii podmiotowych lub przedmiotowych (por. wyrok NSA z dnia 16 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 339/06, publ. Lex nr 339467). Sąd podziela przy tym stanowisko, zgodnie z którym art. 157 § 3 kpa ma zastosowanie w sytuacji, gdy z żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wynika w sposób oczywisty, że jednostka wnosząca żądanie nie ma w sprawie interesu prawnego (por. wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OSK 725/05, publ. Lex nr 209119). Wbrew twierdzeniom organu nie można jednak, kierując się wyłącznie treścią żądania skarżących, przesądzić o braku ich interesu prawnego. Z tych przyczyn rozpatrując sprawę ponownie Kolegium uzupełni materiał dowodowy kierując się opisanymi wyżej wskazaniami. Tylko w wypadku całkowitej oczywistości braku wpływu inwestycji na wykonywanie prawa własności przez żądających wszczęcia postępowania może być wydana decyzja przewidziana w art. 157 § 3 kpa, w innym przypadku należy załatwić sprawę w sposób określony w art. 158 kpa.

Zarzuty skarżących odnoszące się do braku rozstrzygnięcia merytorycznego nie mogą zostać uwzględnione na tym etapie postępowania nieważnościowego, zakończonego decyzją o odmowie jego wszczęcia.

Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił obie decyzje Kolegium. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął na wniosek skarżących, zgodnie z art. 200 w związku z art. 210 § 2 p.p.s.a. Na zasądzone koszty, przyznane odrębnie, z uwzględnieniem zasady wynikającej z art. 202 p.p.s.a., składa się wpis sądowy w kwocie po 200,00 zł.

Sąd nie zawarł w wyroku rozstrzygnięcia opartego na przepisie art. 152 p.p.s.a. określającego, czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana, uznając, że jest ono zbędne w niniejszej sprawie.