Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 416/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2011-09-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: § 2 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2009 nr 33 poz 262
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
article: art. 30 ust. 2
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Maria Serafin-Kosowska Sędziowie WSA Grzegorz Panek /spr./ WSA Tomasz Smoleń Protokolant ref.st. Joanna Migacz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 września 2011r. spraw ze skargi D. Ż. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości na 2010 rok - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] w przedmiocie przyznania D. Ż. płatności rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości na rok 2010.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. Nr 98, poz. 634 ze zm.), art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.), § 2 ust. 1 pkt 2, § 4 ust. 1 pkt 2, § 7 pkt 2, § 8 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2009 roku Nr 33, poz. 262 ze zm.) art. 51 ust. 1 Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 roku ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. UE L 141 str. 18 ze zm.) w związku z art. 86 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. UE L 316 str. 65 ze zm.) oraz art. 17 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 roku ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. U. UE L 30, str. 16).

Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych wynika, że w dniu 17 maja 2010 r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wpłynął wniosek kontynuacyjny D. Ż. o przyznanie płatności na rok 2010, w tym o przyznanie płatności bezpośredniej, specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych, uzupełniającej płatności podstawowej, płatności rolnośrodowiskowej (PROW 2007-2013) oraz pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. We wniosku D. Ż. zadeklarowała realizację Pakietu 2 - rolnictwo ekologiczne i w jego ramach warianty:

Wariant 2.1 - trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) na powierzchni 9,90 ha,

Wariant 2.5 - uprawy warzywne (z certyfikatem zgodności) na powierzchni 0,40 ha.

W dniach 3 i 4 sierpnia 2010 roku przeprowadzona została kontrola w wyniku, której stwierdzono zawyżenie powierzchni działek rolnych oznaczonych literami C, D, E, H, K, L oraz M.

Wobec powyższego decyzją z dnia 3 lutego 2011 r., Nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa orzekł o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości na rok 2010.

Utrzymując powyższą decyzję w mocy Dyrektor Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazał, że brak jest podstaw do kwestionowania ustaleń dokonanych w trakcie kontroli w dniach 3 sierpnia 2010 r. oraz ponownej kontroli z dnia 13 listopada 2010 r. Zarówno z protokołu z czynności kontrolnych jak również z dokumentacji fotograficznej bezspornie wynika iż na działkach rolnych oznaczonych we wniosku jako E, H, K, L oraz M znajdują się tereny nieużytkowane rolniczo tj. zadrzewienia oraz zakrzaczenia oraz zabudowa i las na działce rolnej L. Tymczasem zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. płatność rolno środowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a) rozporządzenia 73/2009 jeżeli łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi" stanowi co najmniej 1 ha. Artykuł 3 pkt 7 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r. Nr 10 poz. 76 ze zm.) odsyła w przedmiocie definicji działki rolnej do art. 2 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., zgodnie z którym termin "działka rolna" oznacza zwarty obszar gruntu, zgłoszony przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw; jednak w przypadku gdy w kontekście niniejszego rozporządzenia wymagane jest oddzielne zgłoszenie użytkowania pewnego obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, granice działki rolnej są wyznaczane na podstawie tego konkretnego użytkowania. Zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. zobowiązanie rolnośrodowiskowe może być realizowane w ramach pakietu rolnictwo ekologiczne. Wówczas zgodnie z § 7 pkt 2 w/w rozporządzenia płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana jeżeli rolnik prowadzi produkcją rolną zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym przepisami Rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z 20.07.2007, str. 1 ze zm.) oraz przepisami wydanymi w trybie przepisów tego rozporządzenia, w szczególności w zakresie uprawy roślin. Tym samym płatność rolnośrodowiskowa przyznawana jest do działek rolnych - § 8 pkt 1 w/w rozporządzenia i nie przysługuje do nieużytków lub terenów zabudowanych. Zatem wobec stwierdzenia na działkach E, H, K, M zadrzewień oraz zakrzaczeń a na działce L zabudowy i lasu, organ odwoławczy uznał decyzję organu I instancji, wyłączającą z płatności tereny, na których znajdowały się owe nieużytki za prawidłową.

Odnosząc się natomiast do zarzutu dotyczącego działek oznakowanych literami B, C i D organ odwoławczy wskazał, że wbrew twierdzeniom odwołującej, dla działki rolnej B, płatność została przyznana w całości. Zapis w decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR na stronie 3 w kolumnie klasyfikacja błędu oznaczał, iż z płatności wyłączono jedynie działkę podrzędną B1. Natomiast odnośnie do działek C i D zastosowano zmniejszenia, ale było to spowodowane zawyżeniem powierzchni deklarowanej odpowiednio o 0,02 ha oraz 0,01.

Niesłuszny w ocenie organu odwoławczego okazał się również zarzut błędnego przyporządkowaniu trzech działek ewidencyjnych o numerach 1407,1401 oraz 1400 do działek rolnych oznaczonych we wniosku literami L oraz M. Jak wyjaśnił organ nieprawidłowość ta została skorygowana jeszcze przed przystąpieniem do czynności kontrolnych tj. w dniu 3 listopada 2011 r.

Nie zgadzając się z takim stanowiskiem organów D. Ż. Złożyła w tutejszym Sądzie skargę. Podniosła w niej, że nie zgadza się z wynikami kontroli przeprowadzonej przez Geokart International, żąda przeprowadzenia kontroli przez pracowników Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i zapoznania się przez nich z raportami z kontroli z dnia 19 października 2009 r., w których stwierdzono prawidłowość zadeklarowanych działek.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie podtrzymując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej w dalszej części p.p.s.a., stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).

Dopełnieniem powyższych regulacji jest art. 134 § 1 p.p.s.a., który określa granice sądowej kontroli wskazując, że sąd wiążą jedynie granice sprawy a nie formułowane przez strony zarzuty, wnioski czy też wskazana podstawa prawna.

Oceniając zaskarżoną decyzję w tak określonych granicach, Sąd nie znalazł podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Podstawą prawną określającą warunki i tryb udzielania producentom rolnym płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolno środowiskowych w krajowym porządku prawnym jest rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. W ustawodawstwie unijnym podstaw prawnych należy szukać w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. U. UE L z 2004 r. Nr 141, poz. 18, dalej jako rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004). Wprawdzie rozporządzenie powyższe straciło moc z dniem 1 stycznia 2010 r., ale zgodnie z art. 86 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. UE L 2009 r. Nr 316 str. 65) rozporządzenie to stosuje się nadal w odniesieniu do wniosków o przyznanie pomocy dotyczących lat gospodarczych lub okresów premiowych rozpoczynających się przed dniem 1 stycznia 2010 r.

W związku z tym, że przedmiotowy wniosek dotyczył płatności na rok 2010 należało przyjąć, że mają do niego zastosowanie przepisy rozporządzenia nr 796/2004.

Spór w niniejszej sprawie dotyczył stwierdzonej przez organ powierzchni działek kwalifikującej się do przyznania wnioskowanych płatności, która była mniejsza od zadeklarowanej i doprowadziła w konsekwencji do przyznania płatności w pomniejszonej wysokości. Nieprawidłowości dotyczyły następujących działek B, C, D, E, H, K, L, M, odpowiadających działkom ewidencyjnym nr: 139/1,139/2, 981, 982,1058, 1399, 1407, 1400, z czym nie zgadzała się skarżąca.

Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit.c rozporządzenia nr 73/2009, zwanych dalej działkami rolnymi, wynosi co najmniej 1 ha.

Przez działalność rolniczą rozumie się, zgodnie z powołanym wyżej przepisem, produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, włączając w to zbiory, dojenie, chów zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt do celów gospodarskich, lub utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska.

Zgłoszona we wniosku działalność rolnicza dotyczyła upraw rolniczych oraz upraw warzywnych w pakiecie ekologicznym.

Z ustaleń organu wynikało, iż na działkach E, H, K oraz M znajdowały się zadrzewienia oraz zakrzaczenia, na działce zaś oznakowanej literą L zabudowa oraz las, zaś działki C i D okazały się zajmować mniejszą powierzchnię niż została zadeklarowana we wniosku o 0,02 ha oraz 0,01 ha.

Ustalenia te znajdują odzwierciedlenie w zebranym materiale dowodowym, przede wszystkim w wynikach przeprowadzonych na te okoliczności kontrolach administracyjnych. Kontrolom tym nie sposób odebrać mocy dowodowej. Zostały przeprowadzone przez uprawnione do tego podmioty, w granicach przysługujących im uprawnień i zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami. Za niesłuszny należy uznać zarzut przeprowadzenia kontroli przez Geokart International a nie, jak chciała tego skarżąca przez pracowników Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051 ze zm.) Prezes Agencji może powierzyć przeprowadzenie kontroli jednostkom organizacyjnym dysponującym odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi. Z powyższego wynika, że nie ma ustawowego obowiązku dokonywania kontroli wyłącznie przez pracowników Agencji, a kontrola przeprowadzona na zlecenie tego organu będzie tożsama, z prawnego punktu widzenia, z kontrolą przeprowadzoną przez sam organ.

Ponadto wyniki kontroli znajdują potwierdzenie w zebranej dokumentacji fotograficznej, na których widać, iż na działkach E, H, K oraz M znajdują się drzewa oraz krzaki zaś na działce L las i budynek. Zdjęcia, jak wynika z dołączonego do nich opisu zostały wykonane w 2010 r. zatem należy przyjąć, iż przedstawiają stan faktyczny odpowiadający rzeczywistości.

Na tle powyższych dokumentów twierdzenia skarżącej wydają się być gołosłowne i nie mogą skutecznie konkurować z argumentacją organu, który swoje ustalenia opiera na komputerowym systemie informacji geograficznych.

Powyższych ustaleń nie mogą również podważać twierdzenia skarżącej o tym, iż organ dysponował błędnymi numerami działek, z którego błędu organ wytłumaczył się w uzasadnieniu decyzji wskazując, że nieprawidłowość miała charakter omyłki powstałej podczas drukowania formularza protokołu z czynności kontrolnych, i że została skorygowana jeszcze przed przystąpieniem do czynności kontrolnych.

Odnośnie działki B płatność została przyznana w całości do powierzchni zadeklarowanej. W przypadku tej działki z płatności wyłączono jedynie działkę podrzędną B1.

Nie wytrzymuje również krytyki zarzut niezgodności wyników kontroli z wynikami kontroli przeprowadzonej w dniu 19 października 2009 r. Zadaniem organu, zgodnie z art. 23 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, jest badanie zachowania wymogów do przyznania płatności tak, aby skutecznie zweryfikować zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. Przepis ten stwarza nie tylko uprawnienie ale i obowiązek organu, do sprawdzania prawdziwości i aktualności zgłoszonych informacji. Problem aktualności wyłania się w przypadku wniosków o kontynuację. Organ rozpoznając taki wniosek na kolejne lata przyznania płatności, nie może poprzestać na informacjach dołączonych do pierwotnego wniosku, które z upływem czasu mogą ulec zmianie. Idąc dalej tym tokiem rozumowania, stwierdzić należy, że wyniki poprzednio przeprowadzonej kontroli nie przesądzają o prawidłowości kolejnego wniosku opartego na tych wynikach. Nie można wykluczyć sytuacji, że informacje te co roku będą ulegały zmianie. Zadaniem wnioskodawcy jest prawidłowe zadeklarowanie powierzchni aktualnie kwalifikującej się do dopłat a organu jego zweryfikowanie.

W świetle powyższego stwierdzić należy, że organy uprawnione były do podjęcia decyzji o przyznaniu płatności w pomniejszonej wysokości. Wysokość ta została prawidłowo obliczona na podstawie art. 51 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, nie była również kwestionowana przez skarżącą.

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.