Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 186/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-10-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 2 w zw. z  art. 3 pkt 20
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 28
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Montowski, Sędziowie sędzia WSA Artur Kuś, sędzia WSA Wojciech Sawczuk (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 października 2020r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2019 r. znak [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania organu pierwszej instancji oddala skargę.


UZASADNIENIE

I.

Decyzją z dnia [...]września 2019 r. znak [...] Wojewoda [...], po rozpatrzeniu wniosku W. W. (dalej jako Skarżący), odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...]z [...]lipca 2005 r. nr [...]w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia J. i A. G. pozwolenia na rozbudowę istniejącego budynku warsztatowego, polegającą na dobudowie segmentu budynku magazynowo socjalnego do istniejącego budynku warsztatu produkcji mebli (powierzchnia zabudowy części dobudowanej 117,57 m2, powierzchnia użytkowa 97,28 m2, kubatura 387,98 m3), przewidzianą do realizacji na działce o numerze geodezyjnym [...], w miejscowości [...], gmina [...].

Organ uznał, że decyzja Starosty z 2005 roku jest zgodna z art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. nr 207 poz. 2016 ze zm. - na datę wydania decyzji budowlanej, aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm. - dalej jako P.b.). Decyzja ta nie narusza również art. 35 ust. 1 P.b. bowiem przed jej wydaniem organ dokonał wymaganych sprawdzeń.

Wojewoda wskazał również, że na dzień wydania decyzji - [...]lipca 2005 r. na przedmiotowym terenie nie obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Decyzja z dnia [...]lipca 2005 r. została wydana w oparciu o decyzję Wójta Gminy [...]z dnia [...]grudnia 2004 r. o warunkach zabudowy. Zgodnie z pkt 1.1. tej decyzji, teren działki przeznaczony jest dla usług rzemiosła produkcyjnego wraz z zabudową mieszkaniową jednorodzinną. "Przedmiotowa inwestycja polegać będzie na rozbudowie budynku warsztatowego o pomieszczenia magazynowo-socjalne, co jest zgodne z funkcją istniejącej na sąsiednich działkach zabudowy (rzemieślniczo-usługowa)". Ponadto w pkt 1.4. decyzji stwierdzono, że inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, bowiem nie jest ujęta w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 24 września 2002 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Projekt budowlany w opinii tutejszego organu jest zgodny z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...]grudnia 2004 r. Wobec powyższego zarzut wnioskodawcy o niezgodności powyższej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest całkowicie niezasadny, ponieważ uchwała nr [...]Rady Gminy [...]z dnia [...]marca 2006 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części [...] (rejon ul. [...]) - dalej jako plan miejscowy, weszła w życie ok. rok po zatwierdzeniu przez Starostę [...]projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę z dnia [...]lipca 2005 r.

Rozporządzenie nr [...]Dyrektora [...]w [...]z dnia [...]września 2005 r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej ujęć wody "[...]" także zostało przyjęte już po zatwierdzeniu przez Starostę [...]projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę z dnia [...]lipca 2005 r., zatem zakazy w nim zawarte nie mogły dotyczyć powyższej inwestycji.

Kwestie związane z hałasem dotyczą obecnie prowadzonej działalności gospodarczej o zupełnie innym profilu niż ta prowadzona w 2015 roku przez ówczesnych wnioskodawców, zatem analiza akustyczna (sprawozdanie z badań nr [...]) z dnia [...]sierpnia 2018 r. dołączona do wniosku nie ma w tej sprawie żadnego zastosowania.

II.

Po rozpatrzeniu odwołania W. W. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]listopada 2019 r. znak [...]uchylił w całości zaskarżoną decyzję Wojewody i umorzył postępowanie organu I instancji.

GINB przybliżył istotę postępowania nieważnościowego oraz wskazał na konieczność badania w każdej tego rodzaju sprawie przymiotu strony, z którą wiąże się przesłanka interesu prawnego. Wyjaśnił, że zarówno w postępowaniu budowlanym jak i w postępowaniu nieważnościowym, dotyczącym decyzji o pozwoleniu na budowę, przymiot strony i przesłankę interesu prawnego ustala się przez pryzmat pojęcia obszaru odziaływania, wyznaczanego na podstawie art. 28 ust. 2 w zw. z art 3 pkt 20 P.b.

Skarżący nie brał udziału w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty z [...]lipca 2005 r. a swój interes prawny w niniejszym postępowaniu wywodzi z prawa współwłasności działki nr ewid. [...]położonej obok działki inwestycyjnej.

Projekt budowlany spornej inwestycji obejmuje rozbudowę istniejącego warsztatu produkcji mebli artystycznych o część socjalno-magazynową. Rozbudowywana część budynku jest parterowa, niepodpiwnczona o wysokości max. 4,04 m. W dobudowywanej części znajdować się będzie biuro, 2 magazyny, 2 pracownie snycerskie oraz korytarz spinający całość (zob. projekt budowlany, opis techniczny, str. 25; projekt budowlany, rys. nr [...], przekrój [...]). W ramach spornej inwestycji przewidziano również zmiany w istniejącej części socjalnej warsztatu poprzez wydzielenie dodatkowego WC dostępnego z węzła sanitarnego oraz wydzielenie samodzielnego pomieszczenia socjalnego.

Projektowana część budynku znajduje się w odległości 23,82 m od granicy z działką [...]. Jednocześnie od strony granicy z działką nr ewid. [...], projektowaną część budynku oddziela już istniejący budynek warsztatowy.

Mając na uwadze stan prawny i faktyczny sprawy oraz charakter spornego przedsięwzięcia (rozbudowa budynku o część socjalno-magazynową) w ocenie GINB Skarżący nie posiada legitymacji prawnej do kwestionowania decyzji Starosty [...]z [...]lipca 2005 r.

Sporne przedsięwzięcie nie powoduje jakichkolwiek ograniczeń - które wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa - w zakresie możliwości zagospodarowania działki Skarżącego. W szczególności żadne ograniczenia w swobodzie zagospodarowania ww. nieruchomości związane ze sporną inwestycją nie wynikają z przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 ze zm.). Planowana inwestycja nie powoduje przesłaniania, nie powoduje ograniczeń w zakresie dostępu do światła słonecznego, bądź też możliwości korzystania z szeroko rozumianych mediów (woda, ciepło, prąd, telekomunikacja).

Należy również zauważyć, że jak wynika z akt sprawy, na nieruchomości stanowiącej własność Skarżącego nie przewidziano jakichkolwiek prac związanych z realizacją inwestycji. Nie narusza ona zatem prawa własności jak również nie utrudnia korzystania z nieruchomości zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem.

Odnosząc się do zastrzeżeń Skarżącego wskazujących na źródło legitymacji prawnej wynikające z okoliczności przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu emitowanych na skutek prowadzonej przez [...] Sp. j. działalności, GINB wskazał, że przedłożone przez wnioskodawcę sprawozdanie dotyczy hałasu emitowanego przez instalację do produkcji wyrobów PVC. Jak natomiast wskazano wyżej, w ramach spornej inwestycji przewidziano wyłącznie rozbudowę budynku o część garażową. Należy przy tym wskazać, że dopiero na mocy decyzji Starosty [...]z [...]listopada 2016 r. zmieniona została m.in. funkcja istniejącego budynku warsztatowego na produkcję elementów z PVC.

GINB wyjaśnił również, że postępowanie w sprawie zmiany pozwolenia na budowę wszczynane jest w sprawie nowej w stosunku do rozstrzygniętej wcześniej decyzją o pozwoleniu na budowę i ograniczone merytorycznie tylko do zakresu dokonywanej zmiany projektu budowlanego i decyzji o pozwoleniu na budowę. W związku zatem z faktem, iż rozstrzygnięcie dotyczące zmiany pozwolenia na budowę jest odrębnym postępowaniem administracyjnym, również obszar oddziaływania obiektu powinien, co do zasady, być ustalany odpowiednio do zakresu tejże zmiany. Oznacza to, że legitymację procesową w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 36a P.b. będą mieli, co do zasady, właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania przedmiotowych zmian, o ile zmiany te będą wprowadzały ograniczenia lub uciążliwości w zgodnym z prawem zagospodarowaniu ich nieruchomości.

Na legitymację prawną Skarżącego nie ma wpływu jego przekonanie o wadliwości kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę, która nie uzasadnia jeszcze istnienia interesu prawnego.

Sporne przedsięwzięcie nie powoduje jakichkolwiek ograniczeń - które wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa - w zakresie możliwości zagospodarowania działki Skarżącego. W szczególności żadne ograniczenia w swobodzie zagospodarowania ww. nieruchomości związane ze sporną inwestycją nie wynikają z przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 1065). Planowana inwestycja nie powoduje przesłaniania, nie powoduje ograniczeń w zakresie dostępu do światła słonecznego, bądź też możliwości korzystania z szeroko rozumianych mediów (woda, ciepło, prąd, telekomunikacja).

Na nieruchomości stanowiącej własność Skarżącego nie przewidziano jakichkolwiek prac związanych z realizacją ww. inwestycji, nie narusza ona zatem prawa własności i nie utrudnia korzystania z nieruchomości zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem.

Odnosząc się do zastrzeżeń Skarżącego wskazujących na źródło legitymacji prawnej wynikające z okoliczności przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu emitowanych na skutek prowadzonej przez [...] Sp. j. działalności, GINB wskazał, że przedłożone przez wnioskodawcę sprawozdanie dotyczy hałasu emitowanego przez instalację do produkcji wyrobów PVC. Jak natomiast wskazano wyżej, w ramach spornej inwestycji przewidziano wyłącznie rozbudowę istniejącego warsztatu produkcji mebli artystycznych o część socjalno-magazynową. Dopiero na mocy decyzji Starosty [...]z [...]listopada 2016 r. zmieniona została m.in. funkcja istniejącego budynku warsztatowego na produkcję elementów z PVC.

III.

Skargę na powyższą decyzję wniósł W. W. zaskarżając ją w całości.

Rozstrzygnięciu GINB zarzucił naruszenie:

1. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. polegające na uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji organu wojewódzkiego i umorzeniu postępowania I instancji, podczas gdy właściwym orzeczeniem byłoby uchylenie zaskarżonej decyzji organu wojewódzkiego i orzeczenie co do istoty sprawy, względnie uchylenie zaskarżonej decyzji organu wojewódzkiego i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji;

2. art. 156 § 1 pkt 2 i art. 28 k.p.a. oraz art. 28 ust. 2, art. 3 pkt 20 i art. 5 ust. 1 P.b., § 3 ust. 1 pkt 16 rozporządzenia nr [...]Dyrektora [...]w [...]z [...]stycznia 2004 r., art. 5, art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2019 r., poz. 1396) oraz art. 144 Kodeksu Cywilnego poprzez błędną ich wykładnię i przyjęcie, że zarówno w sprawie o pozwolenie na budowę, jak i w trybach nadzwyczajnych (m.in. stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę) krąg pomiotów uznawanych za strony powinien być ustalany na podstawie art. 28 ust. 2 P.b. wyłącznie w oparciu o jego literalne brzmienie, co w konsekwencji skutkowało brakiem przyznania Skarżącemu legitymacji procesowej do kwestionowania ww. decyzji administracyjnej;

3. art. 7, art. 8 i art. 11 k.p.a. polegającego na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności faktycznych, działaniu w sposób niebudzący zaufania obywatela do organu władzy publicznej, co skutkowało nierozpoznaniem sprawy co do istoty.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o orzeczenie o kosztach.

W uzasadnieniu przedstawił historię aktywności budowlanej na działce nr ewid. [...] wskazując, że od początku chodziło inwestorom o stworzenie zakładu produkcyjnego, przy czym nie jest to kontynuacja funkcji zabudowy o charakterze mieszkalno-usługowym jaka jest na tym trenie dopuszczalna.

Szczególną uwagę Skarżący poświęcił wyrokowi NSA z 15 lutego 2013 r. sygn. akt II OSK 2171/11, z którego wywodzi twierdzenia mające znajdować zastosowanie w niniejszej sprawie, w szczególności o tym, że o braku interesu prawnego nie przesądza to, że inwestycja jest zgodna z przepisami technicznymi. Istotne jest całościowe spojrzenie na inwestycję.

Na sporną inwestycję należałoby zatem w ocenie Strony spojrzeć przez pryzmat całego funkcjonującego w tamtym czasie obiektu - zakładu produkcji mebli.

Obowiązujące na tym terenie rozporządzenie Dyrektora [...]nr [...] zakazywało lokalizowania inwestycji oddziałujących znacząco na środowisko.

Planowana inwestycja była ściśle związana z funkcjonującym w tym miejscu budynkiem warsztatowym. Tej okoliczności GINB nie zbadał. Nie jest to zwykły dom jednorodzinny, w którym parkowałoby auto właściciela. Lokalizacja spornej inwestycji była ściśle powiązana z rozwojem zakładu przemysłowego funkcjonującego na tej działce od jakiegoś czasu. Oczywiste jest, że inaczej wygląda eksploatacja nieruchomości i budynku wykorzystywanych w działalności gospodarczej, a inaczej budynku wykorzystywanego do prywatnych celów właściciela, np. domu jednorodzinnego. Do tej pory, uwadze organów rozpatrujących przedmiotową sprawę uciekał fakt, że rozbudowa istniejącego obiektu musiała skutkować wzmożeniem skali produkcji - bo należy przypuszczać, że taki był cel rozbudowy budynku zakładany przez inwestora. Należy zwrócić uwagę, że znacznemu zwiększeniu ulegają parametry budynku. Starosta [...] wydając swoją decyzję zauważył fakt zintensyfikowania działalności obiektu produkcyjnego po rozbudowie, na co wskazuje nałożony obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie zrealizowanej inwestycji. Jednakże "analiza" obszaru oddziaływania ogranicza się jedynie do stwierdzenia, że obszar ten zamyka się w granicach działki nr [...].

Przedstawione zarzuty łączą się z naruszeniem art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. poprzez brak odczytania i ochrony przez organ uzasadnionych interesów osób trzecich - Skarżącego.

Strona upatruje swej legitymacji procesowej również w przepisach Kodeksu cywilnego - art. 144. Powszechnie przyjmuje się w orzecznictwie i literaturze, że ustalając obszar oddziaływania obiektu powinny być brane pod uwagę również przepisy, tzw. prawa sąsiedzkiego. Jest bowiem oczywiste, że inwestycja objęta spornym pozwoleniem będzie oddziaływać na działkę należącą do Skarżącego. Tak jak bowiem wspominano powyżej, należy w tym wypadku brać pod uwagę całą inwestycję funkcjonującą na działce nr [...], nie zaś tylko jej fragment. Poprzez rozbudowę o dodatkowy segment niewątpliwie zmienił się sposób korzystania z obiektu - wystąpiła znaczna intensyfikacja korzystania z nieruchomości.

Organ odwoławczy nie przeprowadził żadnych dowodów w niniejszej sprawie, bowiem z góry i w sposób niesłuszny przyjął, że Skarżący nie posiada legitymacji procesowej, aby móc skutecznie podważać wskazaną przez niego decyzję. Powyższe uchybienie skutkowało w efekcie naruszeniem art. 8 k.p.a., bowiem poprzez brak zbadania sprawy merytorycznie, organ podważył zaufanie, które powinien był zbudować prowadząc w sposób należyty postępowanie administracyjne.

IV.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

V.

Skarga jest niezasadna.

Oceniając sprawę merytorycznie w pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na przebieg procesu inwestycyjnego na działce ewid. [...]poczynając od roku 2005, co zarówno w tej sprawie, jak i w sprawach o sygn. akt VII SA/Wa 185/20 i VII SA/Wa 580/20 wyraźnie sygnalizował Skarżący. W ocenie Sądu usystematyzuje to zagadnienie inwestycji na działce nr ewid. [...]i pozwoli z pewnej perspektyw spojrzeć na rozwój zdarzeń oraz na zmieniającą się w czasie przesłankę interesu prawnego Skarżącego.

Niewątpliwe jest, że przed 2005 rokiem na działce inwestycyjnej nr ewid. [...]w [...]istniał należący do A. i J. G. budynek warsztatowy produkcji mebli (warsztat stolarski) z częścią mieszkalną o wymiarach 18,12 m x 9,82 m (zob. projekt zagospodarowania działki stanowiący załącznik do decyzji z [...]lipca 2005 r. - w aktach administracyjnych).

Kwestionowaną pośrednio w niniejszym postępowaniu decyzją z [...]lipca 2005 r. nr [...]Starosta [...]zatwierdził projekt budowlany państwa G. i zezwolił im na rozbudowę istniejącego budynku warsztatowego polegającą na dobudowie segmentu budynku magazynowo-socjalnego do istniejącego budynku (produkcji mebli). Planowana rozbudowa miała mieć przy tym powierzchnię zabudowy 117,57 m2, powierzchnię użytkową 97,28 m2 oraz kubaturę 387,98 m3. Żadna ze stron postępowania tej decyzji nie zakwestionowała.

Następnie, na mocy decyzji z [...]czerwca 2015 r. nr [...] Starosta [...]w trybie art. 36a P.b. zmienił swoją ostateczną decyzję z dnia [...]lipca 2005 r. i zatwierdził projekt zmian do projektu budowlanego udzielając zgody na istotne odstąpienie polegające na dobudowie garażu co łącznie miało spowodować, że budynek po tej zmianie miałby wymiary 387,81 m2 - powierzchnia zabudowy, 344,71 m2 - powierzchnia użytkowa i 1.672,98 m3 - kubatura.

Z powyższego zestawienia wynika zatem, że pomiędzy rokiem 2005 a rokiem 2015 wyrażona została zgoda na rozbudowę pierwotnego budynku warsztatowego o pomieszczenia socjalno-magazynowe (2005 rok) oraz o garaż (2015 rok), który został do niego dobudowany. Mamy więc w tej sytuacji do czynienia z odrębnym budynkiem warsztatu produkcji mebli z częścią mieszkalną na piętrze (rozbudowanym na mocy decyzji z 2005 roku) oraz odrębnym garażem (dobudowanym na mocy decyzji z 2015 roku). Inna więc była funkcja i przeznaczenie budynku warsztatowego (rozbudowanego o segment socjalno-magazynowy) a inna funkcja i przeznaczenie budynku garażowego. Tak bowiem rolę i funkcję obu budynków ukształtowali sami inwestorzy wnosząc o wydanie pozwoleń na budowę w 2005 i 2015 roku (to ostatnie jako projekt zamienny).

Następnie na podstawie decyzji z [...]sierpnia 2015 r. nr [...] pozwolenie na rozbudowę z [...]lipca 2005 r., zmienione decyzją z [...]czerwca 2015 r. (w zakresie dobudowy do budynku warsztatowego garażu), zostało na podstawie art. 40 P.b. przeniesione z państwa G. na [...]Sp. j. w [...].

Po tym, decyzją Starosty [...]z [...]listopada 2016 r. nr [...] na mocy art. 36a P.b.:

▪ zmieniono ostateczną decyzję Starosty [...]znak: [...] z dnia [...]lipca 2016 r. (pomyłka organu co do daty decyzji sprostowana postanowieniem - chodzi o decyzję z [...]lipca 2005 r.),

▪ zmienioną ostateczną decyzją Starosty [...][...]z dnia [...]czerwca 2015 r.,

▪ zmienioną ostateczną decyzją Starosty [...][...]z dnia [...]sierpnia 2015 r.

zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę istniejącego budynku warsztatowego, polegającą na dobudowie segmentu budynku magazynowo socjalnego do istniejącego budynku warsztatu produkcji mebli (powierzchnia zabudowy części dobudowanej 117,57 m2, powierzchnia użytkowa 97,28 m2, kubatura 387,98 m3) przewidzianą do realizacji na działce o numerze geodezyjnym [...]w miejscowości [...], gmina [...]

w ten sposób, że:

zatwierdzono projekt budowlany zmian i udzielono pozwolenia na istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego, polegające na rozbudowie pomieszczenia warsztatowego o pomieszczenie gospodarcze (pow. zabudowy rozbudowy 26,6 m2 , pow. użytkowa rozbudowy 22,04 m2 , kubatura rozbudowy 105,00 m3) wraz ze zmianą funkcji budynku warsztatowego na produkcję elementów z PVC.

Jak wskazano, decyzja Starosty z [...]listopada 2016 r. została sprostowana postanowieniem tego organu z [...]maja 2019 r. nr [...]w zakresie błędnie wskazanej daty decyzji pierwotnej tj. "z dnia [...].07.2016" na "z dnia [...]lipca 2005 r.".

VI.1

W kontekście powyższego wyróżnić można 4 etapy "rozbudowy" inwestycji zlokalizowanej na działce nr ewid. [...].

Pierwszy - istniejący przed 2005 rokiem budynek warsztatowy produkcji mebli (warsztat stolarski) z częścią mieszkalną o wymiarach 18,12 m x 9,82 m.

Drugi - zatwierdzona decyzją z [...]lipca 2005 r. zgoda na rozbudowę istniejącego budynku warsztatowego polegająca jednak na dobudowie segmentu budynku magazynowo-socjalnego do istniejącego budynku produkcji mebli.

Trzeci - zatwierdzona decyzją z [...]czerwca 2015 r. zgoda na rozbudowę budynku polegająca na dobudowie garażu.

Czwarty - zatwierdzona decyzją z [...]listopada 2016 r. zgoda na istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego, polegające na drobnej rozbudowie pomieszczenia warsztatowego o pomieszczenie gospodarcze wraz z zasadniczą zmianą dotychczasowej funkcji budynku warsztatowego na produkcję elementów z PVC.

Kontynuując należy zauważyć, że zgodnie z ogólną regułą procesową, w postępowaniu administracyjnym, w myśl art. 28 k.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie interesu prawnego immanentnie związane jest - co do zasady - z normami prawa materialnego, tj. należy ustalić powszechnie obowiązujący przepis prawa, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 lipca 2007 r. sygn. akt I OSK 1559/06). Interes prawny pojawia się zatem zawsze wtedy, gdy ustalony zostanie związek pomiędzy obowiązującą normą prawa materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu, polegający na tym, że akt stosowania normy prawnej może mieć wpływ na sytuację podmiotu ustaloną właśnie przepisem prawa materialnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 1998 r. sygn. akt IV SA 2164/97).

Cechą wyróżniającą interesu prawnego jest przy tym to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i obiektywnie sprawdzalny, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami stosowania danego przepisu prawa.

W postępowaniu budowlanym, dotyczącym decyzji o pozwoleniu na budowę, tak określony interes prawny ustala się na podstawie art. 28 ust. 2 P.b., a więc w nieco węższym podmiotowo zakresie, bowiem odwołującym się do wymienionych w tym przepisie osób tj. inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar oddziaływania obiektu jest przy tym definiowany w art. 3 pkt 20 P.b. i rozumie się go jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy.

W sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, a zatem w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzwyczajnym, ustalenie interesu prawnego następuje także we wskazany sposób, a więc przy uwzględnieniu kręgu podmiotowego określonego w art. 28 ust. 2 P.b. Tryb nadzwyczajny nie zmienia bowiem tego, że nadal mamy w takiej sprawie do czynienia z "kontrolą" udzielonego pozwolenia na budowę (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OSK 598/06; wyroki WSA w Warszawie z dnia 17 czerwca 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 470/08; wyrok z dnia 3 września 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 904/08).

VI.2

W ocenie Sądu w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...]lipca 2005 r. Skarżący nie legitymuje się interesem prawnym, uzasadniającym jego udział w tym postępowaniu, przez co rozstrzygnięcie GINB wydane w sprawie o stwierdzenie nieważności tej decyzji jest zasadne.

Z przywoływanych w skardze argumentów wynika, że Skarżący kwestionuje wskazaną decyzję twierdząc, że jego interes prawny w istocie wynika ze zbioru (swoistego złożenia), norm prawnych zawartych w rozporządzeniu Dyrektora [...]z 2004 roku oraz przepisach chroniących własność nieruchomości, zestawionych ze sobą i następnie odniesionych do docelowego obiektu jaki powstał na terenie działki [...]. Choć w niniejszej sprawie Skarżący wprost tego nie artykułuje, to w ocenie Sądu podnoszone uciążliwości wiąże on w istocie ze zmianą profilu działalności z produkcji mebli na produkcję materiałów z PVC jaka dokonała się dopiero na mocy decyzji z [...]listopada 2016 r. (vide sprawa VII SA/Wa 580/20).

Nie można oczywiście nie zgodzić się ze Skarżącym, że w pewnych sytuacjach działania inwestora, zwłaszcza takie które należałoby widzieć w ujęciu praeter legem, muszą być przez organy i sąd dostrzegane, wychwytywane oraz stosownie do okoliczności oceniane. Mieścić się w tym również musi określone, a więc swoiście łagodniejsze niż "standardowe", spojrzenie na kwestię interesu prawnego podmiotów "krzywdzonych" takim zachowaniem inwestora obchodzącego prawo i intencjonalnie pozbawiającego inne podmioty przymiotu strony, tak aby zapewnić możliwość równej ochrony przysługujących praw.

Niemniej jednak w niniejszej sprawie taka sytuacja nie występuje, a uwagi Skarżącego zmierzają do nadania mu przymiotu strony wbrew obowiązującym przepisom. Samo wyrażenie zgody przez organ na rozbudowę budynku warsztatu o cześć magazynowo-socjalną, która w ocenie Sądu w żaden sposób ani nie zwiększa ani nawet nie intensyfikuje możliwości produkcji mebli istniejącej legalnie w tamtym czasie na działce inwestycyjnej (projekt nawet pośrednio na to nie wskazuje) nie świadczy o tym, że Skarżący ma interes prawny by poprzez ogólnikowe wskazywanie potencjalnego, niezgodnego z prawem wykorzystania tego obiektu w przyszłości, domagać się zapewnienia mu udziału w postępowaniu nadzwyczajnym dotyczącym weryfikacji zgody na jego dobudowę, a więc wykonanie części inwestycji zatwierdzonej zanim zaistnieje stan, w którym Skarżący rzeczywiście będzie mógł mówić o interesie prawnym (zmiana sposobu użytkowania bo o nią tu w istocie chodzi).

Skarżący nie jest zatem w stanie, poza przywołanymi już ogólnikami wskazującymi na potencjalne zwiększenie mocy zakładu produkcji mebli (dodać należy, że w zakładzie produkowano meble artystyczne, co dalece odbiega od kreowanego wyobrażenia "fabryki mebli" powszechnie dostarczającej produkty szerokiemu odbiorcy końcowemu). Podkreślenia wymaga, że istniejący w tamtym czasie stan prawny a więc decyzja o warunkach zabudowy oraz rozporządzenie Dyrektora [...]z 2004 roku inwestycję tą uznawało za całkowicie zgodną z ich przepisami (w szczególności rozporządzenie przewidywało zakaz lokalizowania inwestycji znacząco oddziałujących na środowisko, a taką nie jest rozbudowa małego bądź co bądź warsztatu produkcji mebli artystycznych).

Prawdą jest, że sama zgodność inwestycji z przepisami, w tym technicznymi nie świadczy jeszcze o tym, że osoba znajdująca się w sąsiedztwie takiej inwestycji nie posiada interesu prawnego do jej kwestionowania w trybie nadzwyczajnym. Rzecz jest jednak w tym, że w takiej sytuacji wykazanie istnienia interesu prawnego wymaga szczególnie dokładnego wskazania, dlaczego pomimo zgodności inwestycji z prawem (np. normami odległościowymi), dana inwestycja nadal oddziałuje (chociażby potencjalnie) na chronione dobra innej jednostki będącej właścicielem lub zarządcą nieruchomości, a przez to że owa nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania. Ciężar co najmniej rzetelnego uprawdopodobnienia tej okoliczności spoczywa przy tym na podmiocie twierdzącym, że posiad interes prawny.

W niniejszej sprawie Sąd takich okoliczności nie dostrzega, bowiem rozbudowa warsztatu o cześć socjalno-magazynową, jakkolwiek by jej nie oceniać w przyszłości na skutek działań podjętych już przez nowego właściciela, nie oddziaływała i nie oddziałuje w żaden sposób na chronione interesy Skarżącego (w dacie wydania decyzji). Podkreślić przy tym należy, że organy i Sąd zobowiązane są oceniać przeznaczenie obiektu przewidziane w projekcie, nie zaś te potencjalnie możliwe lub nawet rzeczywiście już wprowadzone, w tym niezgodnie z prawem. Jak wskazuje sprawa VII SA/Wa 580/20 organy i Sąd uznały w niej Skarżącego za stronę, przyjmując że ma on interes prawny związany z wprowadzoną zmianą sposobu użytkowania obiektu. Nie można jednak na tej podstawie twierdzić, że analogiczne uprawnienie przysługuje Skarżącemu w odniesieniu do elementu składowego inwestycji jakim jest budynek socjalno-magazynowy.

W konsekwencji niezasadne są zarzuty skargi wskazujące na błędne nieprzyznanie Skarżącemu przez GINB przymiotu strony.

Niezasadnie Skarżący wskazuje również, że GINB naruszył przepisy procesowe, bowiem nie przeprowadził dowodów i nie wyjaśnił istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności. W postępowaniu nieważnościowym co do zasady w ogóle nie prowadzi się postępowania dowodowego bazując jedynie na dowodach zgromadzonych w postępowaniu zwykłym. Organ miał zatem prawo, kierując się właśnie oceną materiału dowodowego, na który składa się w zasadzie projekt budowlany oraz przepisy prawa obowiązujące w tamtej dacie, do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W powyższej sytuacji Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) oddalił skargę.