Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2243/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 92a, art. 32a, art. 87 ust. 1 pkt 4, art. 4 pkt 22, art. 87 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2013 poz 1414
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym -  tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 300 poz 72 art. 3, art. 5 ust. 1, ust. 6
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczące wspólnych zasad dostępu do  rynku międzynarodowych przewozów drogowych (Tekst mający znaczenie dla EOG).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) Protokolant referent Julia Murawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi R.S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego, dalej "Główny Inspektor", decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), dalej: "k.p.a.", art. 4 pkt 22 lit. k, art. 32a, art. 87 ust.1 pkt 4, art. 92a ust,1, 2 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. jedn. DZ.U. z 2013 r. poz. 1414 ze zm.), art. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 r. dot. wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych oraz lp. 3.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym (dalej u.t.d.), po rozpatrzeniu odwołania R. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą P., od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, dalej "Wojewódzki Inspektor" z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...], o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Do wydania powyższej decyzji doszło na podstawie następujących ustaleń:

Dnia [...] kwietnia 2016 r. w miejscowości W. na autostradzie [...] w punkcie poboru opłat [...] przeprowadzono kontrolę drogową zespołu pojazdów składającego się z ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] oraz naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem wykonywano międzynarodowy transport drogowy rzeczy w postaci szyb samochodowych z Polski do F.. Transport wykonywano w imieniu i na rzecz R. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą P.

Kontrolowanym pojazdem kierował O. P. obywatel U.. W załodze znajdował się również G. K. lecz w momencie kontroli pojazd prowadzony był przez O. P. Do kontroli okazano licencję na transport międzynarodowy.

Prowadzący pojazd nie okazał jednak do kontroli wymaganego świadectwa kierowcy. Kontrola drogowa została udokumentowana protokołem nr [...], który został podpisany bez zastrzeżeń przez kierowców.

Decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...], orzeczono o nałożeniu na R. S. kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł.

Powodem nałożenia kary był brak wymaganego świadectwa kierowcy, którego nie posiadał prowadzący pojazd obywatel U. O. P.

Za takie naruszenie w załączniku nr 3 lp. 3.3 ustawy o transporcie drogowym przewidziana została kara w wysokości 8 000 zł.

Przepis ten stanowi, że: wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego niezgodnie z przepisami ustawy, umową międzynarodową lub warunkami określonymi w zezwoleniu podlega karze 8000 zł.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, R. S. złożył odwołanie, w którym wniósł o uchylenie ww. decyzji Wojewódzkiego Inspektora. Zdaniem odwołującego sprawa nie została należycie wyjaśniona ponieważ kierowca O. P. nie miał prawa prowadzić pojazdu a jedynie miał przyuczać się do wykonywania funkcji kierowcy.

Przywołaną na wstępie decyzją z [...] sierpnia 2016 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego.

W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy podkreślił, że w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono w sposób niebudzący wątpliwości, że przedmiotowy pojazd prowadził obywatel U. O. P., który nie posiadał wymaganego świadectwa kierowcy.

Organ podkreślił, że zgodnie z Art. 32a. ustawy o transporcie drogowym: Do kierowcy nie będącego obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej, zatrudnionego przez przedsiębiorcę mającego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wykonującego międzynarodowy transport drogowy rzeczy, stosuje się przepisy Unii Europejskiej dotyczące świadectwa kierowcy.

Stosownie do treści art. 3 rozporządzenia nr 1072/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 r. dot. wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych: Wykonywanie przewozów międzynarodowych wymaga posiadania licencji wspólnotowej oraz, jeśli kierowca jest obywatelem państwa trzeciego, świadectwa kierowcy.

W sprawie niniejszej osoba prowadząca pojazd nie posiadała świadectwa kierowcy a jako osoba nie będąca obywatelem UE powinna świadectwo takie posiadać. W związku z powyższym zasadne było nałożenie stosownej kary pieniężnej, której wysokość została określona w przepisach prawa.

GITD podkreślił także, że strona postępowania nie udowodniła, iż nie miała wpływu na powstałe naruszenie i w związku z tym prawidłowo nałożono karę pieniężną.

W skardze na powyższą decyzję R. S. zaskarżonej decyzji zarzucił "rażące naruszenie stosownych przepisów prawa materialnego w odniesieniu do zasadności zastosowania sankcji zdefiniowaną lp. 3.3 załącznika nr 3 ustawy o transporcie drogowym ... "

Skarżący wskazał, że jako przewoźnik dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia prawa. Organ natomiast nie wyjaśnił wszystkich istotnych w sprawie okoliczności.

Skarżący stwierdził, że O. P. miał w czasie feralnego kursu dopiero poznawać zasady pracy kierowcy nie zaś prowadzić pojazd i dlatego nie miał jeszcze świadectwa kierowcy.

Wobec tak sformułowanych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów prowadzonego postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, iż w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekające w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a.", Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając skargę w świetle wyżej wskazanych kryteriów należy uznać, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Sąd stwierdza, że postępowanie w rozpoznawanej sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa. Zebrany materiał dowodowy został oceniony w sposób prawidłowy, wyciągnięto z niego logiczne wnioski, które znalazły się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] kwietnia 2016 r. w miejscowości Wilczna na autostradzie [...] przeprowadzono kontrolę drogową zespołu pojazdów składającego się z ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] oraz naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem wykonywano międzynarodowy transport drogowy szyb samochodowych z Polski do F.. Transport wykonywano w imieniu i na rzecz R. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą P.

Kontrolowanym pojazdem kierował O. P. obywatel U.. W pojeździe znajdował się również G. K. lecz w momencie kontroli pojazd prowadzony był przez O. P. Do kontroli okazano licencję na transport międzynarodowy. Prowadzący pojazd nie okazał jednak do kontroli wymaganego świadectwa kierowcy. Kontrola drogowa została udokumentowana protokołem nr [...], który został podpisany bez zastrzeżeń przez kierowców.

W związku z powyższym orzeczono o nałożeniu na R. S. kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł.

Istota sporu prawnego sprowadza się do oceny, czy organ prawidłowo nałożył na skarżącego karę pieniężną na podstawie 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym.

Sąd stwierdza, iż w rozpoznawanej sprawie zastosowanie mają przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczącego wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych. Powyższe rozporządzenie dotyczy przewoźników zarobkowo trudniących się międzynarodowym przewozem rzeczy i ma na celu, jak wynika z pkt 2 i 3 preambuły, ustanowienie wspólnej polityki transportowej poprzez określenie wspólnych reguł mających zastosowanie do rynku międzynarodowych przewozów drogowych rzeczy i zapewnienie spójnych ram prawnych dla międzynarodowych przewozów drogowych rzeczy we Wspólnocie (Unii Europejskiej).

Dla osiągnięcia tego celu rozporządzenie nr 1072/2009 uzależniło wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy od posiadania licencji wspólnotowej i wprowadziło obowiązek uzyskania świadectwa kierowcy w celu umożliwienia państwom członkowskim skutecznego sprawdzenia, czy kierowcy z państw trzecich są legalnie zatrudnieni lub pozostają do dyspozycji przewoźnika odpowiedzialnego za dany przewóz. Jest to zasada ogólna wyrażona w art. 3 rozporządzenia, zgodnie z którym wykonywanie przewozów międzynarodowych wymaga posiadania licencji wspólnotowej oraz - jeśli kierowca jest obywatelem państwa trzeciego - świadectwa kierowcy. Kontrola ta ma zapobiegać naruszaniu reguł konkurencji przez przewoźników wykonujących zarobkowo międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy.

Krąg przewoźników, wobec których wymagane jest świadectwo kierowcy określa art. 5 ust. 1 powyższego rozporządzenia. Są to przewoźnicy, którzy posiadają licencję wspólnotową (pkt a) oraz legalnie zatrudniają w tym państwie członkowskim kierowcę, który nie jest obywatelem państwa członkowskiego ani rezydentem długoterminowym w rozumieniu dyrektywy Rady 2003/109/WE z dnia 25 listopada 2003 r. dotyczącej statusu obywateli państw trzecich będących rezydentami długoterminowymi, albo w sposób legalny korzystają z usług kierowcy, który nie jest obywatelem państwa członkowskiego ani rezydentem długoterminowym w rozumieniu dyrektywy 2003/109/WE, pozostającego w dyspozycji tego przewoźnika zgodnie z warunkami zatrudnienia i kształcenia zawodowego określonymi w tym państwie członkowskim na mocy przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych oraz w odpowiednich przypadkach lub na mocy układów zbiorowych, zgodnie z regułami stosowanymi w tym państwie członkowskim (pkt b).

Świadectwo kierowcy jest wydawane przez właściwe organy państwa członkowskiego siedziby przewoźnika na wniosek posiadacza licencji wspólnotowej każdemu kierowcy, który nie jest obywatelem państwa członkowskiego ani rezydentem długoterminowym w rozumieniu dyrektywy Rady 2003/109/WE i jest przez tego przewoźnika legalnie zatrudniony, lub każdemu kierowcy pozostającemu w jego dyspozycji, który nie jest obywatelem państwa członkowskiego ani rezydentem długoterminowym w rozumieniu tej dyrektywy. Każde świadectwo kierowcy poświadcza, że kierowca w nim wskazany jest zatrudniony zgodnie z warunkami określonymi w ust. 1 (ust. 2).

Świadectwo kierowcy należy, zgodnie z art. 5 ust. 6 rozporządzenia Nr 1072/2009, do przewoźnika, który przekazuje je do dyspozycji kierowcy wskazanemu w świadectwie, podczas gdy kierowca prowadzi pojazd, korzystając z licencji wspólnotowej wydanej temu przewoźnikowi. Uwierzytelniony wypis ze świadectwa kierowcy wydany przez właściwe organy państwa członkowskiego siedziby przewoźnika jest przechowywany w lokalach przewoźnika, natomiast świadectwo jest okazywane na wniosek każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły również przepisy ustawy o transporcie drogowym. Stosownie do art. 32a ustawy, do kierowcy niebędącego obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej, zatrudnionego przez przedsiębiorcę mającego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wykonującego międzynarodowy transport drogowy rzeczy, stosuje się przepisy Unii Europejskiej dotyczące świadectwa kierowcy. Zastosowanie miały zatem powołane wyżej przepisy rozporządzenia nr 1072/2009, wprowadzające wymóg uzyskania świadectwa kierowcy.

Zgodnie zaś z art. 87 ust. 1 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym, podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92, poz. 879, z późn. zm.), a ponadto w międzynarodowym transporcie drogowym - świadectwo kierowcy, jeżeli jest wymagane.

Powyższe przepisy obowiązywały zarówno w trakcie kontroli, jak i w dacie wydania zaskarżonej decyzji i nie ma żadnych podstaw do ich kwestionowania. Należy zauważyć, że akty prawne organów Unii Europejskiej stanowią integralną część systemu prawnego państwa członkowskiego, które odpowiada za wprowadzenie tych przepisów w życie i ich prawidłowe stosowanie. Przykładem dostosowania przepisów prawa krajowego do prawa unijnego jest właśnie wprowadzenie do ustawy o transporcie drogowym przepisów dotyczących świadectwa kierowcy.

Zgodnie z art. 4 pkt 22 u.t.d. obowiązki lub warunki przewozu drogowego to obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy, czyli ustawy o transporcie drogowym oraz wskazanych w tym przepisie innych ustaw oraz rozporządzeń unijnych, w tym rozporządzenia nr 1072/2009, wymienionego w przytoczonym art. 4 pkt 22 lit.k.

W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że w dniu kontroli kierujący pojazdem skarżącego, będący obywatelem U..., nie okazał świadectwa kierowcy. Bezsprzecznie zatem międzynarodowy przewóz drogowy był wykonywany przez skarżącego z naruszeniem obowiązków przewozu drogowego określonych w art. 5 ust. 6 rozporządzenia oraz w art. 87 ust. 1 pkt 4 u.t.d.

W świetle powyższego błędny jest zatem pogląd skarżącego, że brak świadectwa kierowcy nie stanowi naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Wbrew twierdzeniom skarżącego, prawidłowa jest również wysokość nałożonej na niego kary za stwierdzone naruszenia obowiązków określonych art. 87 ust. 1 pkt 4 u.t.d. Stosownie do art. 92a ust. 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10 000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 6 u.t.d.). Pod pozycją 3.3. załącznika wyszczególniono naruszenie - wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego niezgodnie z przepisami ustawy, umową międzynarodową lub warunkami określonymi w zezwoleniu. Jak już powyżej wskazano, nieokazanie w dniu kontroli, świadectwa kierowcy stanowiło naruszenie obowiązków, o których mowa w rozporządzeniu nr 1072/2009, a także obowiązków określonych art. 87 ust. 1 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym.

Celem nałożenia na przedsiębiorcę kary pieniężnej jest zapewnienie należytego wykonywania działalności gospodarczej w postaci świadczenia przewozów drogowych i zagwarantowanie bezpieczeństwa innym uczestnikom ruchu drogowego. Ma więc ona przede wszystkim znacznie prewencyjne, a nie represyjne (tak jak w przypadku grzywny) i jest narzędziem prawnym służącym do wymuszenia na przewoźnikach respektowania określonych w ustawie nakazów i zakazów.

Podsumowując, w rozpoznawanej sprawie organy prawidłowo przyjęły, że międzynarodowy przewóz drogowy był wykonywany przez skarżącego z naruszeniem obowiązków określonych w art. 5 ust. 6 rozporządzenia nr 1072/2009 oraz w art. 87 ust. 1 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym i zasadnie nałożyły na niego, na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy, karę pieniężną określoną w Lp. 3.3 załącznika nr 3 do ustawy transporcie drogowym. Prawidłowo również przyjęły, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie zostały spełnione przesłanki wskazane w art. 92c ustawy o transporcie drogowym. Skarżący nie podał bowiem jakichkolwiek okoliczności, które wskazywałyby na zaistnienie przesłanek określonych w tym przepisie.

W związku z powyższym Sąd stwierdza, że zasadne było nałożenie stosownej kary pieniężnej, której wysokość została określona w przepisach prawa. Należy także uznać, że strona postępowania nie udowodniła, iż nie miała wpływu na powstałe naruszenie i w związku z tym prawidłowo nałożono karę pieniężną.

Reasumując, w ocenie Sądu, organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego oraz nie naruszyły przepisów postępowania administracyjnego, albowiem podjęły niezbędne czynności w celu pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w oparciu o zebrany w sposób wyczerpujący materiał dowodowy.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.