Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 1049/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-01-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1a ust. 3, art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1 pkt 10
journal: Dz.U. 2006 nr 121 poz 844
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 240 poz 2027
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: art. 194 par. 3
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 106 par. 3, art. 151;
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 28 stycznia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędziowie WSA Barbara Koś (spr.) WSA Marek Sachajko Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2015 roku przy udziale sprawy ze skargi A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 15 maja 2014 roku nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 rok oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 15 maja 2014 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu, na podstawie art. 21 § 1 pkt 2, art. 207, art. 210, art. 220 § 2 oraz 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 749), art. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4, art. 5 i art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 z późn. zm.) oraz uchwały Rady Miejskiej nr [...] z dnia 28 listopada 2007 r. w sprawie podatku od nieruchomości położonych na obszarze miasta i gminy M. (Dz. Urz. Woj. Wlkp. z dnia 17 grudnia 2007 r. Nr [...], poz. [...]) utrzymało w mocy decyzję Burmistrza z dnia 19 stycznia 2012 r. nr [...] w sprawie ustalenia A. J. podatku od nieruchomości na 2008 rok w kwocie [...] zł.

Organy orzekały w następującym stanie sprawy.

Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2009 r. Burmistrz wszczął postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości położonej w obrębie M. – D. gmina M., obejmującej działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...].

Pismem z dnia 09 maja 2009r. podatniczka A. J. odmówiła wypełnienia informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych oraz informacji o lasach.

Pismem z dnia 09 listopada 2009 r. podatniczka poinformowała organ, że na terenie omawianej nieruchomości nie była prowadzona działalność gospodarcza, a nieruchomość wraz z zabudowaniami wykorzystywana była jako gospodarstwo rolno - hodowlane oraz mieszkania własne i pomieszczenie gospodarcze dla prowadzonej hodowli.

Decyzją z dnia 19 stycznia 2012 r. nr [...] Burmistrz ustalił A. J. podatek od nieruchomości za rok 2008 w kwocie [...] zł, na który składa się:

- podatek w kwocie [...] zł obliczony dla [...] m2 powierzchni budynków mieszkalnych,

- podatek w kwocie [...] zł obliczony dla [...] m2 powierzchni budynków pozostałych - garaży wolnostojących,

- podatek w kwocie [...] zł obliczony dla [...] m2 powierzchni budynków pozostałych - innych,

- podatek w kwocie [...] zł obliczony dla [...] m2 powierzchni gruntów pozostałych (nieużytków),

- podatek w kwocie [...] zł obliczony dla [...] m2 powierzchni gruntów pozostałych.

W uzasadnieniu organ podatkowy I instancji wskazał, że w ciągu 18 lat posiadania przez podatniczkę nieruchomości będącej przedmiotem opodatkowania zaledwie dwie decyzje ustalające wymiar podatku od tej nieruchomości stały się ostateczne, przy czym jedyną z nich przed wszczęciem niniejszego postępowania była decyzja nr [...] z dnia 15 października 1997 r., ustalająca zobowiązanie za rok 1997. Po dacie jej wydania podatniczka nie składała żadnych wykazów czy informacji na podatek od nieruchomości. Dowodem, na którym między innymi oparto się przy ustalaniu podatku za 1997 rok, był protokół z oględzin nieruchomości z dnia 27 sierpnia 1997r., który stanowi ostatnie źródło informacji zawierających wielkości podstaw opodatkowania. W decyzji tej mowa była o działalności gospodarczej, która została na terenie nieruchomości zlikwidowana, jak wynika z decyzji Burmistrza z dnia 06 stycznia 2000 r. o wykreśleniu z ewidencji gospodarczej wpisu dotyczącego działalności: "usługi turystyczne, zakwaterowanie oraz żywienie zamknięte, gastronomia - bar oraz kawiarnia", zgłoszonej przez M. J. [...].

Celem wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, w tym przeznaczenia nieruchomości, organ wyznaczał dwukrotnie terminy oględzin nieruchomości będącej przedmiotem opodatkowania, tj. na dzień 02 sierpnia i 13 września 2011 r. - każdorazowo podatniczka nie pojawiła się, pomimo prawidłowego wezwania, wobec czego z oględzin sporządzono notatki służbowe odnoszące się do opisu nieruchomości z jej oglądu zewnętrznego. Ostatecznie organ ustalił podstawę opodatkowania w oparciu o dane z ewidencji gruntów i budynków oraz ustalenia dokonane podczas oględzin nieruchomości z 27 sierpnia 1997r. i z 19 września 1996 r., których analizę przeprowadzono w dniu 05 grudnia 2011 r.

Zapisy ewidencji gruntów i budynków wskazują, że w skład nieruchomości położonej w obrębie M.-D. gmina M. należącej do A. J. wchodzą działki gruntu nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] o łącznej powierzchni [...] ha. Grunty o powierzchni [...] ha stanowiące całość działki nr [...] (powierzchnia [...] ha), część działki nr [...] (powierzchnia [...] ha) oraz całość działki nr [...] (powierzchnia [...] ha) sklasyfikowane są jako lasy i w związku z tym, że nie są zajęte na działalność gospodarczą, o której mowa w ustawie z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm.), do której odnosi się regulacja art. 1a. ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.), podlegają opodatkowaniu podatkiem leśnym. Natomiast grunty o łącznej powierzchni [...] ha stanowiące część działki nr [...] (powierzchnia [...] ha) oraz całość działki nr [...] (powierzchnia [...] ha), nr [...] (powierzchnia [...] ha), nr [...] (powierzchnia [...] ha) i nr [...] (powierzchnia [...] ha) sklasyfikowane jako inne tereny zabudowane, a także, w przypadku części działki nr [...], jako nieużytki, w związku z tym, że nie są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a. ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości i to według stawek przewidzianych dla gruntów pozostałych z uwzględnieniem zwolnień ustawowych.

W protokole z oględzin przeprowadzonych 27 sierpnia 1997 r. przy udziale A. J. zapisano powierzchnię użytkową budynków wchodzących w skład nieruchomości. Ustalono ją w następującej wielkości: budynki mieszkalne lub ich części [...] m2, inne niż mieszkalne budynki i ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej [...] m2 oraz garaże wolnostojące [...] m2. Badając rodzaje obiektów określonych jako inne niż mieszkalne budynki i ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej posłużono się danymi z protokołu z oględzin nieruchomości przeprowadzonych 19 września 1996 r. przy udziale A. J. Informacje tam zawarte wskazują, że w skład budynków opisanych 27 sierpnia 1997 r. jako inne niż mieszkalne budynki i ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, o łącznej powierzchni [...] m2, wchodzi wiata o powierzchni [...] m2. Organ wyjaśnił zatem, że od dnia 01 stycznia 2003r. wiaty są zaliczane do budowli i dokonał pomniejszenia powierzchni budynków innych niż mieszkalne, wynikającą z protokołu z dnia 27 sierpnia 1997 r., o [...] m2, a stanowiącą wiatę (z racji zaś nieprowadzenia działalności gospodarczej na terenie omawianej nieruchomości, wiata nie została w ogóle opodatkowana). Ustalona w ten sposób podstawa [...] m2 odnosi się do budynków określonych w 1997 r. jako inne niż mieszkalne budynki i ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej z wyłączeniem wiaty.

W odwołaniu od powyższej decyzji Strona wniosła o jej uchylenie, zarzucając że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa procesowego i materialnego, polegającym na oparciu decyzji na faktach sprzecznych z rzeczywistym stanem rzeczy oraz przeznaczeniem nieruchomości, a także zaniechaniu wnioskowanego przez Stronę postępowania dowodowego, co skutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego. Strona podniosła, że decyzja została oparta jedynie na dokumentach z roku 1996/1997 z pominięciem dokumentów, które złożyła Podatniczka, co skutkowało bezpodstawnym uznaniem budynków mieszkalnych za budynki inne (szopy, garaże i magazyny), a gruntów zalesionych, zadrzewionych i zachwaszczonych za grunty inne ("inne tereny zabudowane"). Organ nie uwzględnił wypisu z rejestru gruntów z roku 1996/1997 oraz okoliczności, że Starosta Powiatowy przyjął w rejestrze oznakowanie pod przyszłe, możliwe zagospodarowanie i przeznaczenie nieruchomości, co oznacza, że działka nr [...] nie powinna być traktowana jako zabudowana, co dotyczy również innych działek, bowiem częściowo zabudowane są jedynie dwie z objętych decyzją. Ponadto Podatniczka podniosła szereg zarzutów dotyczących naruszenia: art. 2 Konstytucji RP, art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 123 § 1, art. 124, art. 181 § 1, art. 187 § 1 i § 2, art. 190 i art. 191 Ordynacji podatkowej oraz art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Organ odwoławczy, rozpoznając sprawę na skutek odwołania, podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną organu I instancji.

Wskazał, że Podatniczka jest właścicielką nieruchomości składającej się z działek o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] o łącznej powierzchni [...] ha. Zgodnie z danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, w roku 2008 wchodzące w skład ww. działek grunty są sklasyfikowane jako lasy ([...] ha), tereny rekreacyjno – wypoczynkowe – od 1 stycznia do 23 czerwca 2008 r., a od 24 czerwca do 31 grudnia 2008 r. – tereny zabudowane ([...] ha) oraz nieużytki ([...] ha). Ponadto według protokołu kontroli z dnia 27 sierpnia 1997 r., na omawianej nieruchomości znajduje się szereg budynków: mieszkalnych o powierzchni [...] m2, innych niż mieszkalne o powierzchni [...] m2 (w tym wiata o powierzchni użytkowej [...] m2) oraz garaży wolnostojących. Do dnia 04 stycznia 2000 r. na nieruchomości tej prowadzona była działalność gospodarcza (jak wynika z decyzji o wykreśleniu działalności gospodarczej z dnia 06 stycznia 2000 r.).

Zdaniem Kolegium organ I instancji słusznie objął opodatkowaniem grunty omawianej nieruchomości sklasyfikowane jako "Bz" i "Bi", wobec gruntów stanowiących nieużytki zastosował zwolnienie od opodatkowania oraz objął opodatkowaniem budynki mieszkalne i budynki pozostałe.

Odnośnie zaś do przyjętej przez organ I instancji do opodatkowania powierzchni użytkowej budynków mieszkalnych, organ odwoławczy stwierdził, że jest to rozwiązanie najbardziej korzystne dla podatnika. W przedmiotowej sprawie brak jakiejkolwiek dokumentacji budowlanej wskazującej na charakter poszczególnych budynków, zatem organ podatkowy przyjął w decyzji całość powierzchni wskazanej w protokole z 1997 roku. Tymczasem biorąc pod uwagę charakter nieruchomości będącej ośrodkiem wczasowym i rodzaj możliwej do prowadzenia na niej działalności gospodarczej, wszelkie dalsze ustalenia w tej mierze mogłyby jedynie pójść w kierunku zmniejszenia powierzchni budynków mieszkalnych, a nie jej podwyższenia. Budynki znajdujące się na omawianej nieruchomości nie są bowiem wykorzystywane przez Skarżącą na potrzeby mieszkaniowe.

Zdaniem organu zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia miały dane z ewidencji gruntów dotyczące roku podatkowego – 2008, a w zakresie rodzaju i wielkości podstaw opodatkowania budynków usytuowanych w obrębie nieruchomości - protokoły z oględzin nieruchomości z roku 1996 i 1997.

Przy czym słusznie w ocenie Kolegium organ podatkowy oparł się na protokole kontroli z dnia 27 sierpnia 1997 r. Pomimo bowiem kwestionowania przez Podatniczkę tego dokumentu. Kolegium nie dopatrzyło się w nim żadnych nieprawidłowości, mogących świadczyć, że rzeczywiste ustalenia były inne od tych, które zostały potwierdzone podpisem Podatniczki. Sama zaś Skarżąca nie przedstawiła w tej mierze żadnego przeciwdowodu.

Jednocześnie nie można uznać, w ocenie Kolegium, za dowód w sprawie składanych przez Podatniczkę wykazów nieruchomości, albowiem nie oddają one stanu rzeczywistego dla potrzeb opodatkowania omawianej nieruchomości w roku 2008. Podobnie nie mogły mieć znaczenia w niniejszej sprawie dotyczącej roku 2008 wypisy z ewidencji gruntów i budynków z roku 1996/1997. Do sprawy nie wniosła również nic istotnego pisemna informacja spisana przez pełnomocnika Skarżącej – M. J. w dniu 18 września 1997 r. nazwana przez niego "protokołem".

Niezależnie od powyższego organ odwoławczy zauważył, że zarówno z wypisu z rejestru gruntów z dnia 06 marca 1995 r. (sporządzonego według stanu na dzień 05 listopada 1992 r.), jak i 03 września 1995 r. wynika, że nieruchomość stanowiąca przedmiot opodatkowania nie była gruntem o charakterze rolnym. Wypisy te znajdują się w aktach sprawy obejmującej inny rok podatkowy. Potwierdził to również Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu rozpoznając skargę Podatniczki na decyzję określającą podatek od nieruchomości za 1997 rok.

Z ewidencji gruntów i budynków dotyczącej stanu na rok 2008 nie wynika, aby grunt wchodzący w skład działek stanowiących nieruchomość Podatniczki, był sklasyfikowany inaczej niż Bz, Ls i N, a zatem nie ma wśród tego gruntu takiego, który miałby znaczenie bonitacyjne właściwe użytkom rolnym lub by były to grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych.

Organ odwoławczy wskazał też na brak informacji, aby Podatniczka zgłosiła jakiekolwiek zmiany danych ewidencyjnych, czy też aby wystąpiła o zmianę wpisów w ewidencji jako błędnych.

Zdaniem Kolegium Strona miała zapewnioną możliwość uczestniczenia w postępowaniu, z czego jednak nie skorzystała z własnego wyboru, w szczególności nie przedkładając informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych oraz nie stawiając się na żaden z wyznaczonych terminów oględzin nieruchomości.

W skardze na powyższą decyzję Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając, że została wydana z rażącym naruszeniem prawa materialnego i procesowego, polegającym na oparciu decyzji na faktach sprzecznych z rzeczywistym stanem faktycznym nieruchomości oraz jej przeznaczeniem, co wynika z treści błędnego materiału dowodowego, stanowiącego podstawę zaskarżonej decyzji, a zwłaszcza pominięcia dowodu z przedłożonego przez Skarżącą pisma Starostwa Powiatowego w M. z dnia 01.10.2010 r.

Ponadto Skarżąca podtrzymała zarzuty odwołania, których zdaniem Skarżącej nie wyjaśniono w całości i nie uwzględniono przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji, co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego i wydania wadliwej decyzji.

Ponadto podniosła, że zachodzi sprzeczność ustaleń Kolegium, polegająca na oparciu zaskarżonej decyzji na notatkach służbowych pracowników organu podatkowego z roku 1996/1997 z treścią pozostałych dowodów, a zwłaszcza dowodu z informacji Starosty Powiatowego, że zmiany w rejestrze gruntów nastąpiły bez wiedzy i udziału podatnika.

Jednocześnie Skarżąca wniosła o dopuszczenie nowych dowodów, których potrzeba powstała po wydaniu zaskarżonych decyzji a mianowicie:

- dowodu z wypisu z rejestru gruntów z roku 1960, o który podatniczka wystąpi do Starosty i przedłoży na rozprawie,

- dowodu z informacji Starosty w przedmiocie dat wpisu zabudowań do kartotek budynków, o którą podatniczka wystąpi i przedłoży na rozprawie,

- dowodu z wypisu z rejestru gruntów z dnia 07.11.1996 r. (w aktach),

- dowodu z informacji Starosty [...] z dnia 01.10.2010 r. (w aktach),

- dowodu z wystąpienia podatnika do Starosty w sprawie skorygowania oznakowania działek w rejestrze gruntów do stanu zgodnego ze stanem faktycznym,

- dowodu z akt Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu SA/Po 245-246-247-248/97.

Ponadto Skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z decyzji podatkowych za lata od 2002 do 2005.

W uzasadnieniu Skarżąca podniosła w szczególności, że załączona mapa ewidencyjna wskazuje, że działka nr [...] o pow. [...] ha zabudowana jest tylko częściowo, a mianowicie na pow. [...] m, a w pozostałej części stanowi grunt nie zabudowany, lecz zalesiony i zakrzewiony, który dopiero po podziale geodezyjnym i wytyczeniu działek budowlanych, przy jednoczesnym wycięciu drzew i krzewów może być uznany za grunt zabudowany. Z tych względów działki te oznakowane były jako Lz i Bz. Ponadto organ podatkowy w żaden sposób nie wykazał i nie udowodnił, że w roku 2007, 2008, 2009, i 2011 budynki, które zakwalifikował jako inne, na dowód czego powołuje wątpliwy dowód z protokołu 1997 r., który w żadnym razie nie odnosi się do stanu sposobu użytkowania i nie wyjaśnia, dlaczego budynki mieszkalne, z których korzystała podatniczka zalicza do innych, a nie przytacza żadnego dowodu, że we wskazanym okresie te budynki były użytkowane jako inne. Kolegium pominęło przy tym, że Podatniczka przedłożyła organowi podatkowemu deklarację podatkową, w której wykazała budynki mieszkalne, a nie inne.

Ponadto Skarżąca podniosła, że zawiadomiła organ podatkowy o wyłączeniu nieruchomości z użytkowania i podjęciu działań mających na celu remont i inwestycje na terenie nieruchomości, w tym wydzielenie przez podział geodezyjny działek budowlanych, czego Kolegium nie miało na uwadze. W zaskarżonej decyzji brak jest również odniesienia do okoliczności, czy budynki objęte nakazem rozbiórki to budynki mieszkalne czy inne, czy też w ogóle nie można mówić, że budynki istnieją jako mieszkalne czy inne wobec decyzji budowlanej, która stanowi, że te budynki nie mogą być użytkowane.

Zdaniem Skarżącej zaskarżona decyzja jest również efektem sprzecznego ze stanem faktycznym uznania, że poszczególne działki, które pierwotnie oznakowane jako Ls, a następnie Lz, jako tereny zadrzewione i zakrzewione, na których dopuszczono możliwość zabudowy - stąd następnie Bz- zostały zabudowane, a działki zostały podzielone geodezyjnie. Podatniczka podkreśla, że nie dokonała żadnego podziału geodezyjnego, żadna działka budowlana nie została wydzielona i zabudowana. Zdaniem Skarżącej teren wyłączony z gospodarki rolno-leśnej, nawet wobec oznakowania w rejestrze gruntów Bz, podlegać będzie opodatkowaniu jako grunt inny dopiero po podziale geodezyjnym, zabudowie i oddaniu zabudowy do użytkowania - zakończeniu budowy, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia 5 stycznia 2015 r. Skarżąca podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko przedstawione w skardze, rozszerzając jej argumentację i podkreślając braki postępowania dowodowego organów podatkowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji w granicach określonych w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., Sąd nie stwierdził naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji ani jej uchylenie na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. Skarga nie zasługiwała zatem na uwzględnienie.

Na wstępie należy zauważyć, że nie stanowi naruszenia prawa wydanie decyzji przez organ odwoławczy po upływie terminu przedawnienia wynikającego z art. 68 Ordynacji podatkowej, gdyż decyzja podatkowa organu I instancji została wydana przed jego upływem, a organ odwoławczy nie zwiększył dokonanego przez organ I instancji wymiaru zobowiązania podatkowego (por. m.in. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt I FSK 131/13, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.), zwanej dalej u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty oraz budynki lub ich części. Przy czym zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty stanowiące nieużytki, użytki ekologiczne, grunty zadrzewione i zakrzewione, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l.).

Natomiast opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 2 ust. 2 u.p.o.l.).

Podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.).

Podatkiem od nieruchomości zostały objęte w niniejszej sprawie grunty i budynki znajdujące się na nieruchomości położonej w obrębie M.-D. gmina M., w skład której wchodzą działki gruntu nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] o łącznej powierzchni [...] ha, a mianowicie:

- grunty pozostałe o powierzchni [...] m2,

- budynki mieszkalne o powierzchni [...] m2,

- budynki pozostałe - garaże wolnostojące o powierzchni [...] m2,

- budynki pozostałe - inne o powierzchni [...] m2.

Natomiast dla pozostałych gruntów o powierzchni [...] m2 jako nieużytków nie naliczono podatku.

Podstawę dokonanych przez organy ustaleń faktycznych co do gruntów (ich rodzaju i powierzchni) stanowiły dane z ewidencji gruntów. Wprawdzie organ I instancji oparł się w tym zakresie na wypisie z ewidencji gruntów z 2009 r., jednak organ odwoławczy pozyskał informację ze Starostwa Powiatowego co do kwalifikacji spornych gruntów w istotnym w sprawie roku 2008. Wynika z niej, że od stycznia 2007 r. do czerwca 2008 r. klasyfikacja użytków gruntowych nie zmieniła się i przedstawiała się następująco:

- działka nr [...] o powierzchni [...] ha – Bz,

- działka nr [...] o powierzchni [...] ha – LsVI,

- działka nr [...] o powierzchni [...] ha – LsVI, N,

- działka nr [...] o powierzchni [...] ha – Bz,

- działka nr [...] o powierzchni [...] ha – LsVI,

- działka nr [...] o powierzchni [...] ha – Bz,

- działka nr [...] o powierzchni [...] ha – Bz.

Natomiast w dniu 24 czerwca 2008 r. w ewidencji gruntów i budynków dokonano zmiany z urzędu (na podstawie rozporządzenia o ewidencji gruntów i budynków z dnia 29 marca 2001 r., Dz. U. Nr 38, poz. 454, instrukcji G-5 oraz zgłoszonej roboty geodezyjnej) polegającej na zmianie użytków "Bz" – tereny rekreacyjno – wypoczynkowe na użytek "Bi" – inne tereny zabudowane.

Ze znajdującego się aktach administracyjnych organu I instancji wypisu z ewidencji gruntów według stanu z 2009 r. wynika, że grunty sklasyfikowane wcześniej (tj. od stycznia 2007 r. do czerwca 2008 r.) jako Bz, w 2009 r. sklasyfikowane były jako Bi, co jednak nie podważa prawidłowości ich opodatkowania za 2008 rok jako "pozostałych". Zarówno bowiem inne tereny zabudowane – Bi jak i tereny rekreacyjno – wypoczynkowe – Bz zalicza się – na podstawie § 68 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454) – do gruntów zabudowanych i zurbanizowanych, co z kolei uprawnia do ich opodatkowania podatkiem od nieruchomości i to jako "grunty pozostałe".

Nie ma przy tym znaczenia podnoszona przez Skarżącą okoliczność, że częściowo niektóre działki, pomimo przeznaczenia do zabudowy i ich kwalifikacji jako budowlane, w istotnym w sprawie roku podatkowym – 2008 nie były zabudowane. Dla wymiaru podatku od nieruchomości istotna jest bowiem w tym przypadku kwalifikacja działek, a więc ich charakter, czyli samo przeznaczenie, a nie rzeczywiste wykorzystanie gruntu. Okoliczność, że działki zaliczone do gruntów zabudowanych i zurbanizowanych, nie były faktycznie zabudowane w roku podatkowym 2008 nie może zatem stanowić o ich wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Natomiast przedłożona przez Skarżącą informacja Burmistrza z dnia 28 maja 2012 r. (k. 38 akt sąd.) potwierdza, że położone na spornej nieruchomości działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] stanowią tereny zabudowy mieszkaniowej oraz obiektów usługowych turystyki. Wspomniany w tej informacji zakaz zabudowy w odległości 100 m od linii brzegowej wód powierzchniowych oraz w obszarze NATURA 2000 czy też częściowe położenie działki nr [...] w strefie ochrony stanowisk archeologicznych nie zmienia przyjętej klasyfikacji gruntów opartej na danych z ewidencji gruntów. Zastrzeżenia Skarżącej w tym zakresie wykraczają poza zakres niniejszego postępowania, natomiast mogą ewentualnie być podstawą wniosku o dokonanie zmiany danych w ewidencji gruntów. Powyższe znajduje również wyraz w treści powoływanej przez Skarżącą informacji Starostwa Powiatowego w M. z dnia 1 października 2010 r. (k. 15-16 akt administracyjnych organu odwoławczego), z której wynika, że w przypadku uznania dokonanej zmiany ewidencyjnej za niezgodną ze stanem faktycznym na gruncie należy złożyć stosowny wniosek do Starosty jako organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków, niezależnie od tego, że wspomniana zmiana dokonana w dniu 24 czerwca 2008 r. polegała jedynie na zmianie kwalifikacji użytków oznaczonych jako "Bz" na "Bi" (zarówno zaś użytki "Bz", jak i "Bi" podlegają opodatkowaniu jako "grunty pozostałe"). W konsekwencji nie mogły też odnieść zamierzonego skutku twierdzenia Skarżącej – jako sprzeczne z danymi z ewidencji gruntów z 2008 roku, że organy podatkowe powinny przyjąć do opodatkowania jako grunty zadrzewione i zakrzewione tereny o powierzchni wskazanej przez Skarżącą.

Prawidłowo organy nie naliczyły podatku od nieruchomości dla gruntów o powierzchni [...] ha jako nieużytków, gdyż w myśl przywołanego wyżej art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l. z podatku od nieruchomości zwalnia się m.in. nieużytki. Powyższe nie było przy tym kwestionowane przez Skarżącą na żadnym etapie postępowania.

Organy prawidłowo również wyłączyły z opodatkowania [...] m2 gruntów sklasyfikowanych jako lasy ("Ls"), które jako nie zajęte jednocześnie na prowadzenie działalności gospodarczej, nie podlegały podatkowi od nieruchomości. Jak bowiem wynika z powołanego wyżej art. 2 ust. 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają m.in. grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Zwolnienie powyższych gruntów z podatku od nieruchomości było również w niniejszej sprawie bezsporne, co nie wymaja dalszej analizy.

Należy podkreślić, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły przedmiot opodatkowania co do gruntów na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów i to według stanu aktualnego dla istotnego w sprawie roku podatkowego 2008 (z uwzględnieniem powyższych wyjaśnień co do wypisu z ewidencji gruntów z 2009 r. znajdującego się w aktach administracyjnych organu I instancji). Przy dokonywaniu wymiaru podatku od nieruchomości dla organów podatkowych wiążące są bowiem dane wynikające z tej ewidencji, jeżeli znajdują się w niej informacje istotne dla odtworzenia podstawy faktycznej rozstrzygnięcia podatkowego (zob. m.in. wyrok NSA z dnia 14 listopada 2014 r., sygn. akt II FSK 2680/12, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wynika to przede wszystkim z treści dodanego z dniem 1 stycznia 2007 r. art. 1 a ust. 3 u.p.o.l., który stanowi, że przez użyte w ustawie określenia:

1) użytki rolne,

2) lasy,

3) nieużytki,

4) użytki ekologiczne,

5) grunty zadrzewione i zakrzewione,

6) grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych,

7) grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi,

8) grunty pod morskimi wodami wewnętrznymi

- rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków.

Ponadto powyższe znajduje wyraz w treści art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), stosownie do którego podstawę wymiaru podatków i świadczeń stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Organy podatkowe mogą przy tym jedynie wyjątkowo odstąpić od obowiązku uwzględnienia danych z ewidencji gruntów, ale tylko wówczas, gdy na podstawie art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej przeciwko ewidencji zostanie przeprowadzony przeciwdowód i gdy dojdą do wniosku, że dane z niej wynikające są zdezaktualizowane, a dokumenty, które są obligatoryjną podstawą wpisu do ewidencji gruntów, zostały pominięte (zob. powołany wyrok NSA o sygn. akt II FSK 2680/12).

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju sytuacja nie miała jednak miejsca. Skarżąca zarówno w toku postępowania podatkowego, jak i sądowego nie wykazała, ażeby skutecznie wystąpiła o zmianę kwalifikacji gruntów w ewidencji gruntów. Powoływała się jedynie na odmienne aniżeli wynikające z ewidencji gruntów, faktyczne wykorzystywanie gruntów (na cele rolno – hodowlane), co jednak nie mogło stanowić przeciwwagi dla dokumentu urzędowego Starosty zawierającego dane z ewidencji gruntów. Podstawę do uznania gruntu jako rolny i wyłączenia go jako takiego z opodatkowania podatkiem od nieruchomości stanowi bowiem również jego sklasyfikowanie w ten sposób w ewidencji gruntów, co wynika z art. 2 ust. 2 w zw. z art. 1a ust. 3 u.p.o.l.

Nie mogły podważyć ustaleń opartych na danych z ewidencji gruntów powoływane przez Skarżącą dokumenty, w tym wypisy z rejestru gruntów, które nie dotyczyły istotnego w sprawie roku podatkowego 2008. Natomiast dokument sporządzony przez pełnomocnika Skarżącej – M. J. w dniu 18 września 1997 r. określony jako "protokół" stanowi dokument prywatny i mógł być potraktowany jedynie jako wyjaśnienia Skarżącej, które również nie były w stanie podważyć ustaleń dokonanych przez organy podatkowe na podstawie obiektywnego materiału dowodowego.

Bez znaczenia pozostawały również podnoszone przez Skarżącą okoliczności dotyczące postępowania w sprawie dokonania zmian w ewidencji gruntów w dniu 24 czerwca 2008 r., gdyż tego rodzaju okoliczności wykraczają poza zakres niniejszego postępowania (winny być podnoszone w postępowaniu przed organem ewidencyjnym). Jednocześnie powyższa zmiana – jak już zauważono powyżej – pozostawała bez wpływu na zasadność opodatkowania w taki sposób jak uczyniły to organy podatkowe, ponieważ zarówno użytki Bz (przed zmianą), jak i użytki Bi (po zmianie) podlegają opodatkowaniu jako "grunty pozostałe".

Co do budynków organy podatkowe, wobec braku danych z ewidencji budynków, prawidłowo oparły się na jedynym dostępnym materiale, który mógł być uznany za miarodajny w tym względzie, a mianowicie na danych wynikających z protokołów kontroli i oględzin nieruchomości z 1996 i 1997 r. Pomimo bowiem kilkakrotnych prób organu podatkowego, Skarżąca nie udostępniła nieruchomości celem dokonania jej oględzin i pomiarów znajdujących się na niej budynków. Skarżąca nie złożyła też innych dokumentów ani wyjaśnień, które mogłyby być wzięte pod uwagę jako miarodajne w powyższym zakresie.

Na podstawie wspomnianych protokołów kontroli i oględzin nieruchomości z 1996 i 1997 r. organy przyjęły zatem do opodatkowania:

- budynki mieszkalne o powierzchni [...] m2,

- budynki pozostałe - garaże wolnostojące o powierzchni [...] m2,

- budynki pozostałe – inne o powierzchni [...] m2.

Natomiast budowlę wiaty o powierzchni [...] m2 organy wyłączyły z opodatkowania z racji nieprowadzenia na nieruchomości działalności gospodarczej (od 2000 roku), co nie stanowiło przedmiotu sporu pomiędzy stronami postępowania.

W tym miejscu należy przede wszystkim podkreślić, że Skarżąca, kwestionując zasadność opodatkowania budynków tak jak uczyniły to organy podatkowe, nie współpracowała z organem podatkowym, uniemożliwiając oględziny i pomiar powierzchni budynków. Jednocześnie nie przedłożyła żadnych dokumentów, które mogłyby być miarodajne w zakresie charakteru i powierzchni budynków położonych na spornej nieruchomości w roku podatkowym 2008. Skarżąca nie uprawdopodobniła też w sposób dostateczny okoliczności, które pozwalałyby na przyjęcie, że część budynków powinna być wyłączona z opodatkowania. Samo faktyczne wyłączenie budynków z użytkowania ze względu na ich remont i modernizację, na które powoływała się Skarżąca, nie powoduje automatycznie wyłączenia z opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Skarżąca nie wykazała też innych okoliczności, które powodowałyby, że danych budynków nie można uznać za budynki w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jak również nie umożliwiła weryfikacji swych twierdzeń w tym zakresie poprzez udostępnienie nieruchomości celem dokonania oględzin. Natomiast opodatkowanie przez organy części budynków jako mieszkalnych w zakresie przyjętym przez organy, a wynikającym z protokołów oględzin nieruchomości z 1996 i 1997 r., jest – jak wyjaśniono w zaskarżonej decyzji, korzystne dla Skarżącej. Z ustaleń organów, niepodważonych przez Skarżącą, wynika bowiem, że aktualnie budynki znajdujące się na przedmiotowej nieruchomości w ogóle nie spełniają funkcji mieszkaniowej. Dalsze ewentualne wyjaśnienia w tym zakresie w odniesieniu do roku podatkowego 2008 mogłyby zatem prowadzić jedynie do zmniejszenia czy wręcz wykluczenia opodatkowania budynków jako mieszkalnych, a zarazem zwiększenia opodatkowania tychże budynków jako pozostałych, a więc według wyższej stawki podatkowej.

Wbrew zarzutom Skarżącej organy podatkowe uwzględniły w sprawie całokształt materiału dowodowego, w tym dokumenty przedłożone przez Skarżącą, przy czym jednak dokonując ich prawidłowej oceny, słusznie przyjęły za miarodajne dane z ewidencji gruntów z roku 2008 oraz protokoły z oględzin nieruchomości z roku 1996 i 1997. Natomiast odmowa mocy dowodowej dokumentom, które nie były aktualne w niniejszej sprawie czy też wyprowadzenie z nich wniosków odmiennych aniżeli domagała się Skarżąca przy prawidłowości tej oceny i wniosków organów, wynikającej z powyższej części rozważań, nie stanowi o naruszeniu prawa. Nie można również potraktować jako naruszenie prawa nieuwzględnienia przez organy podatkowe wniosków dowodowych Skarżącej, które dotyczyły dokumentów nie odnoszących się do istotnego w sprawie roku podatkowego 2008, a tym samym nie mogły przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Wbrew twierdzeniom skargi, organ odwoławczy w sposób dostateczny odniósł się przy tym do zarzutów Skarżącej zawartych w odwołaniu, co znajduje wyraz w treści zaskarżonej decyzji. Natomiast brak kazuistycznego odniesienia się do wszystkich twierdzeń Skarżącej nie stanowi o naruszeniu prawa i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wbrew zarzutom Skarżącej organy zapewniły także Skarżącej czynny udział w postępowaniu, w którym w szczególności Skarżąca mogła składać stosowne wyjaśnienia, wobec czego bezpodstawny jest zarzut Skarżącej co do nieprzeprowadzenia dowodu z jej przesłuchania. Warto przy tym natomiast podkreślić brak współpracy Skarżącej z organami podatkowymi poprzez uniemożliwienie dokonania oględzin nieruchomości oraz nieskładanie informacji podatkowych.

Reasumując Sąd nie stwierdził w niniejszej sprawie naruszenia prawa, w tym zarzucanego w skardze, które uzasadniałoby wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Wbrew zarzutom skargi organy podatkowe prawidłowo – na podstawie dostępnego i prawidłowo ocenionego materiału dowodowego – ustaliły okoliczności faktyczne sprawy istotne w zakresie opodatkowania nieruchomości Skarżącej w 2008 roku i również prawidłowo zastosowały w tym względzie normy prawa materialnego, dokonując ich właściwej wykładni.

Na zakończenie należy dodać, że nie zasługiwały na uwzględnienie wnioski Skarżącej o przeprowadzenie dowodów wskazanych w skardze. Niezależnie od tego, że części z nich Skarżąca nie przedłożyła, należy wyjaśnić, że przed sądem administracyjnym zasadniczo nie jest prowadzone postępowanie dowodowe. Stosownie do art. 106 § 3 P.p.s.a. sąd może przeprowadzić wyłącznie dowody uzupełniające z dokumentów i tylko wówczas, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Tego rodzaju wyjątkowe okoliczności, uzasadniające przeprowadzenie dowodu z dokumentów przez sąd administracyjny, nie zachodziły natomiast w niniejszej sprawie, tym bardziej że powołane przez Skarżącą dokumenty nie odnosiły się do istotnego w sprawie roku podatkowego 2008, a część z nich stanowiła element materiału dowodowego, który był podstawą orzekania przez organy podatkowe. W konsekwencji nie mogły być uwzględnione żadne wnioski dowodowe zgłoszone w skardze.

Mając powyższe na uwadze, skargę jako bezzasadną należało oddalić, o czym Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 P.p.s.a.