Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 768/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-12-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138 § 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 153, art. 170
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 20 grudnia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2016 roku sprawy ze skargi G. O. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] sierpnia 2016 roku Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zmian w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę


UZASADNIENIE

Starosta [...] decyzją z dnia [...] 2016 r., nr [...] po ponownym rozpatrzeniu wniosku P. S. z dnia [...] 2011 r., sygn. akt Pa [...] odmówił dokonania zmiany zapisu w ewidencji gruntów i budynków w jednostce rejestrowej [...], dotyczącej działki położonej w obrębie K. gm. O., nr geod. [...] o pow. 0,0967 ha, stanowiącej własność J. K. poprzez zmianę sposobu użytkowania ww. nieruchomości z "tereny mieszkaniowe – B" na "inne zabudowane – Bi", wprowadził do bazy ewidencji gruntów i budynków dane ewidencyjne w pozycji kartoteki budynków 302304_2.0009.G273, dotyczącej budynku usytuowanego na ww. działce w następującej postaci: a) status budynku STS: 1 – wybudowany, b) klasa budynku wg PKOB: 1110 – budynek mieszkalny jednorodzinny, c) główna funkcja budynku: [...] – dom letniskowy.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Wójt G. O. żądającej jej uchylenia w całości i przywrócenia stanu poprzedniego w ewidencji gruntów i budynków.

Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: WWINGiK) decyzją z dnia [...] 2016 r., nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej: K.p.a.) w zw. z art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 520 ze zm., dalej: P.g.k.) umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że niniejszej postępowanie wszczęte zostało na wniosek P. S. z dnia [...] 2011 r. Decyzją z dnia [...] 2011 r. nr [...] Starosta [...] odmówił wprowadzenia zmian zapisów w ewidencji gruntów i budynków dotyczących ujawnienia użytku gruntowego – inne tereny zabudowane – Bi, w miejsce użytku teren zabudowy mieszkaniowej – B, w działce nr [...], m. K. . Odwołania od tej decyzji złożyli P. S. i Wójt G. O.. W wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego WWINGiK decyzją z dnia [...] 2011 r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

P. S. i Wójt G. O. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargi na powyższą decyzję WWINGiK. Rozpatrzenie obu skargi nastąpiło w połączonym postępowaniu sygn. akt IV SA/Po 698/11, w ramach którego po rozpatrzeniu skargi Wójta G. O. Sąd postanowieniem z dnia 19 października 2011 r. odrzucił skargę z uwagi na brak przymiotu strony postępowania administracyjnego skarżącego. Postanowienie to stało się prawomocne w dniu 4 grudnia 2011 r., wobec niezaskarżenia go przez żadną ze stron postępowania.

Po rozpatrzeniu skargi P. S. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 19 października 2011 r., sygn. IV SA/Po 698/11 oddalił skargę.

Na skutek skargi kasacyjnej P. S. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 275/12 uchylił zaskarżony wyrok, i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

W wyniku przeprowadzonego ponownie postępowania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 4 grudnia 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 846/13 uchylił decyzję WWINGiK z dnia [...] 2011 r., nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] 2011 r., nr [...]

Wyrok ten stał się prawomocny z dniem 26 lutego 2016 r. po oddaleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z tego dnia sygn. akt I OSK 569/14 skargi kasacyjnej J. K..

W tej sytuacji organ II instancji uwzględnił, iż decyzja będąca aktualnie przedmiotem prowadzonego postępowania odwoławczego wydana została w tym samym postępowaniu co uprzednia decyzja Starosty [...] z dnia [...] 2011 r. i z udziałem tych samym stron. Organ odwoławczy uznał, że zgodnie z postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 października 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 698/11 Wójt G. O. nie posiada przymiotu strony w tym postępowaniu, powołując stanowisko Sądu zawarte w tymże postanowieniu.

Wójt G. O. reprezentujący G. O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą decyzję Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 10 sierpnia 2016 r., zarzucając organowi naruszenie art. 138 § 1 pkt 3 i art. 28 K.p.a. poprzez błędne umorzenie postępowania odwoławczego w sytuacji gdy Wójt G. O. posiada interes prawny i powinien być stroną niniejszego postępowania. W motywach skargi podniesiono, powołując się na przepis art. 28 K.p.a., że w niniejszym postępowaniu G. O. posiada interes prawny, ponieważ z prawa materialnego, a w szczególności z art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 778 ze zm.) wynika, iż to rada gminy uchwala plan miejscowy, a zgodnie z art. 27 tej ustawy zmiana planu miejscowego następuje w takim trybie, w jakim jest uchwalony. Z powyższego wynika, że postępowanie dotyczące zmiany w planie miejscowym oraz odnośnie sposobu wykorzystywania budynku nie może toczyć się bez udziału gminy, ponieważ to gmina ma w takim postępowaniu interes prawny i powinna być stroną postępowania. Skarżący powołał również przepis art. 71 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm., dalej: P.b.) wskazując, że organy orzekające wydając decyzje w niniejszej sprawie nie zastosowały się do niego. Zdaniem Wójta [...] ponownie rozpatrując sprawę nie uwzględnił uwag i ocen NSA i WSA w Poznaniu, w tym naruszenia art. 71 ust. 2 i 5 P.b., którymi był związany, co oprócz interesu prawnego wynikającego z prawa materialnego w pełni uzasadnia status strony G. O. w toczącym się postępowaniu administracyjnym.

W odpowiedzi Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.

Na rozprawie przed Sądem w dniu 20 grudnia 2016 r. pełnomocnik skarżącej G. O. wskazał, że interes prawny Gminy w niniejszej sprawie wynika z art. 71 P.b., który dopuszczalność zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego uzależnia od uzyskania pozytywnego stanowiska organu Gminy, co do zgodności tej zmiany z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego tej Gminy. Dodał, że interes prawny Gminy w tej sprawie wynika z faktycznego uznania Gminy za stronę przez Naczelny Sąd Administracyjny i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, a uznanie to miało charakter dorozumiany i polegało na wezwaniu Gminy do udziału w postępowaniu toczącym się przed tym Sądem. Jednocześnie podał, że Gmina nie wywiodła środka odwoławczego od postanowienia WSA w Poznaniu z dnia 9 października 2011 r. sygn. akt IV SA/Po 698/11.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się bezzasadna, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Zważyć należy, iż zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718, dalej: P.p.s.a.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Z kolei art. 170 P.p.s.a. przewiduje, iż orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Związanie oceną prawną, o której mowa w art. 153 P.p.s.a. i art. 170 P.p.s.a. oznacza, że ani organ administracji, ani sąd administracyjny, nie mogą w tej samej sprawie w przyszłości formułować nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku i mają obowiązek podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Związanie sądu administracyjnego oceną prawną oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem (por. wyrok NSA z dnia 2 września 2016 r., sygn. akt II OSK 2971/14, Lex nr 2119370). Ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy, zaistniałych po wydaniu wyroku, oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną. Przy czym pojęcie "ocena prawna" w rozumieniu art. 153 P.p.s.a. oznacza wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w związku z rozpoznawaną sprawą. Ocena ta może się odnosić zarówno do przepisów prawa materialnego jak i procesowego. Musi ponadto pozostawać w logicznym związku z treścią orzeczenia sądu administracyjnego, w którym została sformułowana (por. wyrok NSA z dnia 1 września 2016 r., II FSK 2029/14, Lex nr 2118970).

Powyższe rozważania są o tyle istotne, iż w rozpatrywanej sprawie zagadnienie prawne, które było przedmiotem zaskarżonej decyzji Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Geodezyjnego i Kartograficznego, a mianowicie kwestia, czy Wójtowi G. O. przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zmian w ewidencji gruntów i budynków obejmujących działkę nr [...] stanowiącą własność J. K., wypowiedział się już tutejszy Sąd w prawomocnym postanowieniu z dnia 19 października 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 698/11.

Przypomnieć należy, co prawidłowo wyjaśnił organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że niniejsze postępowanie zapoczątkował wniosek P. S. z dnia 10 stycznia 2011 r. rozpoznany decyzją z dnia [...] 2011 r. Starosty [...] o odmowie wprowadzenia zmian zapisów w ewidencji gruntów i budynków dotyczących ujawnienia użytku gruntowego – inne tereny zabudowane – Bi, w miejsce użytku teren zabudowy mieszkaniowej – B, w działce nr [...], m. K. . W wyniku odwołań P. S. i Wójta G. O. Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: WWINGiK) decyzją z dnia [...] 2011 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. P. S. i Wójt G. O. wnieśli do tutejszego Sądu skargi na powyższą decyzję WWINGiK., których rozpatrzenie nastąpiło w połączonym postępowaniu o sygn. akt IV SA/Po 698/11. Skarga Wójta G. O. Sąd postanowieniem z dnia [...] 2011 r. została odrzucona z uwagi na brak przymiotu strony postępowania administracyjnego skarżącego, a postanowienie to stało się prawomocne z dniem 4 grudnia 2011 r. Wyrokiem zaś z dnia 19 października 2011 r. Sąd oddalił skargę skargi P. S.. Niemniej na skutek skargi kasacyjnej prokuratora Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK [...] uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W wyniku przeprowadzonego ponownie postępowania tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 4 grudnia 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 846/13 uchylił decyzję WWINGiK z dnia [...] 2011 r. i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] 2011 r. Wyrok ten stał się prawomocny z dniem 26 lutego 2016 r. po oddaleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z tego dnia sygn. akt I OSK 569/14 skargi kasacyjnej J. K.. W związku z powyższym decyzja Starosty [...] z dnia 27 czerwca 2016 r. wydana w niniejszej sprawie, a od której odwołanie wniósł Wójt G. O., jest następstwem uprzednio prowadzonego postępowania.

Tym samym należy uznać, że powołane rozstrzygnięcia organów obu instancji, jaki sądów administracyjnych, w tym postanowienie tutejszego Sądu z dnia 19 października 2011 r. sygn. akt II SA/Po 698/11, zostały wydane w granicach niniejszej sprawy. W związku z powyższym, stosownie do treści art. 153 i art. 170 P.p.s.a. ocena prawna wyrażona w powołanym prawomocnym postanowieniu tutejszego Sądu wiąże nie tylko organy orzekające w sprawie, lecz i Sąd.

Tymczasem w uzasadnieniu postanowienia z dnia 19 października 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 698/11 Sąd zawarł ocenę prawną co do legitymacji Wójta G. O. również w zakresie wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. Wyjaśnił, że podstawę procesowej legitymacji strony w postępowaniu stanowi interes prawny lub obowiązek jako legitymacja materialnoprawna. Interes prawny, o jakim mowa w art.28 K.p.a. nie zależy od indywidualnego przekonania, że zachodzi związek pomiędzy postępowaniem, a sytuacją zainteresowanych, lecz ma obiektywny charakter i musi wynikać z przepisów prawa materialnego, czyli przede wszystkim z norm prawnych stanowiących podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku.

Wskazując, iż rozpatrywana sprawa dotyczy zmiany zapisu w ewidencji gruntów i budynków poprzez zmianę zapisu przy nieruchomości z "teren zabudowy mieszkalnej B" na "inne tereny zabudowane Bi" Sąd zaznaczył, że materialnoprawną przesłanką wniosku o zmianę zapisu w ewidencji gruntów i budynków stanowią przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010r., nr 193, poz.1287) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. Ewidencja gruntów i budynków (Dz. U. z 2001r., nr 38, poz.454). Zgodnie z zapisami § 45 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji, aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje przez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Z kolei zgodnie § 46 ust. 1 rozporządzenia dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11 rozporządzenia w sprawie ewidencji, przy czym katalog wyszczególnionych wyżej podmiotów jest katalogiem zamkniętym. W odniesieniu do zmian danych ewidencyjnych wprowadzanych w ewidencji odnośnie działki nr [...] Sąd uznał, że Wójt G. O. nie posiada przymiotu strony w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, choć z uwagi na pełnienie funkcji organu podatkowego jest bezpośrednio zainteresowany wynikiem rozstrzygnięć w prowadzonych postępowaniach dotyczących przedmiotowej nieruchomości. Sąd, powołując się na stanowisko dominujące w judykaturze, wyjaśnił, że z faktu wykonywania przez organ samorządu terytorialnego władztwa administracyjnego w związku z pełnieniem funkcji organu podatkowego, czy też z faktu, że powyższa danina – z woli ustawodawcy – jest dochodem własnym gminy (na podstawie art.4 ust.1 pkt1 lit.c ustawy z dnia 13 listopada 2003r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego - Dz.U. z 2008r., nr 88, poz.539 ze zm.) nie można jednak wywodzić interesu prawnego gminy do uczestniczenia w postępowaniu o zmianę danych ewidencyjnych, a jedynie interes faktyczny. Dodał, że interes faktyczny Wójta przejawia się w uzyskiwaniu wpływów z opodatkowania. Przepis prawa materialnego, który stanowi podstawę do wywodzenia interesu prawnego, musi przewidywać w odniesieniu do konkretnego podmiotu i stanu faktycznego możliwość wydania określonej decyzji, czy też podjęcia określonych czynności. Istnienie interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym oznacza konieczność wskazania przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Musi to być jednak taki przepis, z którego dla danego podmiotu wynikają prawa lub obowiązki pozostające w związku z konkretnym rozstrzygnięciem. Brak takiej normy przesądza o braku interesu prawnego wnioskodawcy w niniejszej sprawie. Sąd stwierdził również, że nie można upatrywać interesu prawnego Wójta G. O. w przepisach Prawa budowlanego, ani w przepisach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd uznał, że prowadzone postępowanie nie dotyczy interesu prawnego (obowiązku) Wójta G. O. i dlatego nie może w nich uczestniczyć na prawach strony. Nie przesądza o tym również fakt doręczania skarżącemu pism w toku postępowań i wydanych decyzji.

Zważywszy, że przy wydaniu zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji organ odwoławczy umarzając postępowanie odwoławcze z odwołania Wójta G. O. zastosował się do oceny prawnej wyrażonej w cytowanym prawomocnym postanowieniu tutejszego Sądu z dnia 19 października 2011 r. sygn. akt IV SA/Po 698/11, uznać należy, w świetle norm określonych w art. 153 i art. 170 P.p.s.a., że uczynił prawidłowo.

Podkreślenia wymaga, że niezależnie od faktu związania poglądem prawnym wyrażonym w prawomocnym orzeczeniu, Sąd orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela rozważania zawarte w uzasadnieniu postanowienia z dnia 19 października 2011 r. sygn. akt IV SA/Po 698/11 i przyjmuje je za własne.

Wiążącego charakteru prawomocnego orzeczenia i wyrażonej w nim oceny prawnej nie eliminuje również okoliczność, że orzeczenie to może być obiektywnie wadliwe. Powyższe jest w niniejszej sprawie o tyle istotne, że wątpliwości budzić może orzeczenie przez Sąd w postanowieniu z dnia 19 października 2011 r. o odrzuceniu skargi Wójta G. O. na decyzje organu odwoławczego, która zapadła w między innymi w wyniku merytorycznego rozpoznania odwołania tego podmiotu, któremu organ błędnie przyznał przymiot strony postępowania, co jak się wydaje rodziło potrzebę nie odrzucenia skargi, lecz stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji w części w jakiej wydana ona został w następstwie rozpatrzenia odwołania Wójta G. O..

Dalej wyjaśnić należy, że stosownie do art. 134 K.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Regulacja ta wyznacza zakres postępowania organu II instancji określanego w doktrynie mianem wstępnego, rozpoczynającego działanie organu wyższego stopnia od badania zaistnienia przesłanek formalnych dopuszczalności odwołania. Na tym etapie postępowania organ II instancji jest obowiązany ocenić, czy odwołanie jest dopuszczalne i czy zostało wniesione w terminie. Jeżeli czynności postępowania wstępnego ujawnią brak formalnych przesłanek odwołania, to obowiązkiem organu jest wydanie postanowienia, kończącego ostatecznie postępowanie w sprawie. Akt ten nie tylko kończy zatem etap postępowania wstępnego, lecz jednocześnie całe postępowanie II-instancyjne. Dopiero pozytywny rezultat wskazanych czynności rodzi automatycznie prawo i jednocześnie obowiązek organu II instancji zbadania sprawy i jej rozstrzygnięcia. Ten etap nazywany jest w literaturze przedmiotu postępowaniem rozpoznawczym, podczas którego przeprowadzane jest postępowanie wyjaśniające co do merytorycznych aspektów sprawy. Oznacza to, że jedynie po ustaleniu przez organ wyższego stopnia, że środek zaskarżenia został skutecznie wniesiony, może on badać kwestie materialnoprawne sprawy. Cytowany przepis nie określa jakie warunki decydują o dopuszczalności bądź niedopuszczalności odwołania, wynikają one jednak z innych przepisów procesowych stanowiących o przedmiocie zaskarżenia i toku postępowania. Niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn o charakterze przedmiotowym, jak i podmiotowym. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn przedmiotowych obejmuje przypadki braku przedmiotu zaskarżenia oraz przypadki wyłączenia przez przepisy prawa możliwości zaskarżenia decyzji w toku instancji. Natomiast przesłanka podmiotowa oznacza złożenie odwołania przez legitymowany podmiot - stronę postępowania w sprawie. Skutecznie inicjować postępowanie odwoławcze może jedynie strona, czyli przymiot strony jest niezwykle istotny. Ponieważ jednak interes prawny wynika z prawa materialnego, to nie jest, co do zasady, możliwe by został ustalony już na etapie postępowania wstępnego. Dlatego w doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że zastosowanie art. 134 K.p.a. z przyczyn podmiotowych może mieć miejsce tylko wówczas, gdy ze złożonego odwołania wynika w sposób oczywisty, jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że wnoszący je nie jest stroną postępowania.

W rozpoznawanej sprawie taka oczywistość nie zachodziła, co wynika z wcześniejszych rozważań. Stwierdzić należy, że w sytuacji, gdy zachodziła konieczność zbadania interesu prawnego odwołującego, obowiązkiem organu było zweryfikowanie tej okoliczności w toku postępowania rozpoznawczego, a w przypadku wyniku negatywnego, tj. w razie braku legitymacji odwołującego – umorzenie postępowania odwoławczego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. Stanowisko takie jest ugruntowane w doktrynie i judykaturze (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 942/05, ONSAiWSA 2007/2/50, z dnia 8 lipca 2010 r. sygn. akt I OSK 1192/09 publ. na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 1999 r., sygn. akt OPS 16/98, ONSA 1999/4/119; B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2012, str. 506 -507).

W związku z powyższym należało uznać, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a., albowiem obowiązkiem organu odwoławczego było zastosowanie się do oceny prawnej zawartej w wydanym w niniejszej sprawie postanowieniu tutejszego Sądu z dnia 19 października 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 698/11.

Odnosząc się do argumentów podnoszonych przez skarżącego zauważyć należy, że wobec jednoznacznej oceny prawnej wyrażonej w prawomocnym postanowieniu dnia 19 października 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 698/11 nie mogły mieć one wpływu na wynik sprawy.

Jedynie gwoli wszechstronnego jej wyjaśnienia wskazać w tym miejscu należy, iż z faktu że Wójt G. O. jest organem współdziałającym w sprawie w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, albowiem zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga zgłoszenia właściwemu organowi, a do takowego zgłoszenia należy obligatoryjnie dołączyć między innymi zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 71 ust. 2 pkt 4 Prawa budowlanego), zaś w przypadku samowolnej zmiany użytkowania właściwy organ nadzoru budowlanego przeprowadza postępowanie legalizacyjne, w toku którego nakłada na stronę obowiązek przedłożenia takowego zaświadczenia (art. 71a ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego) nie wynika by wójt (burmistrz, prezydent miasta) miał interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej, przedmiotem której jest zmiana zapisów w ewidencji gruntów i budynków dotycząca niestanowiącej własności gminy działki gruntu na której doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego.

Analogicznie nie sposób wyprowadzić interesu prawnego G. O. do udziału w charakterze strony w postępowaniu w przedmiocie zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków z treści art. 20 ust. 1 i art. 27 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przepis art. 20 ust. 1 stanowi bowiem jedynie, iż plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium, rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu oraz sposobie realizacji, zapisanych w planie, inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych gminy, oraz zasadach ich finansowania, zgodnie z przepisami o finansach publicznych, zaś przepis art. 27 tej samej ustawy, że zmiana planu miejscowego następuje w takim trybie, w jakim jest on uchwalany. Regulacje te nie mają jakiegokolwiek związku z określaniem podmiotów, którym przysługuje przymiot strony w postępowaniu odnośnie zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków dotyczącym nieruchomości położonej na obszarze objętym planem miejscowym. Zauważyć bowiem trzeba, iż podejmowanie rozstrzygnięć odnośnie zmiany tych zapisów w żaden sposób nie wpływa na władcze kompetencje organów gminy związane z wykonywaniem przez nie władztwa planistycznego.

Nie sposób wreszcie podzielić stanowiska skarżącego, który posiadanie przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym wyprowadza z faktu, iż orzekający w tym postępowaniu organ – Starosta [...] - nie zastosował się do wytycznych zawartych we wcześniej wydanych w tej sprawie prawomocnych wyrokach sądów administracyjnych oraz naruszył przepisy prawa materialnego powołane w skardze - art. 71 ust. 2 i 5 Prawa budowlanego, § 3 pkt 7 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, § 35 pkt 6, § 45 ust. 1 pkt 2, § 63 ust. 1f, § 68 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Kwestia posiadania przymiotu strony postępowania i co za tym idzie uprawnienia do wywiedzenia odwołania nie sjest bowiem w jakikolwiek sposób powiązana z oceną zgodności z prawem wydanej decyzji administracyjnej.

Odnosząc się do podniesionego na rozprawie argumentu strony skarżącej, iż interes prawny G. O. w sprawie wynika z faktycznego uznania Gminy za stronę przez Naczelny Sąd Administracyjny oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, które to uznanie miało charakter dorozumiany i polegało na wezwaniu Gminy do udziału w postępowaniu toczącym się przed tymi sądami w następstwie skargi i skargi kasacyjnej prokuratora zauważyć natomiast należy, że stanowisko to nie zasługiwało na uwzględnienie.

Zagadnienie udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym bezpośrednio związane jest bowiem z posiadaniem przymiotu strony tegoż postępowania, a nie w postępowaniu administracyjnym.

Przymiot strony postępowania sądowoadministracyjnego wynikać bowiem może chociażby z faktu wadliwego uznania danego podmiotu za stronę przez organ administracji i skierowania do niego decyzji administracyjnej, względnie z pozbawionego podstawy prawnej rozpoznania przez organ II instancji pochodzącego od takiego, nie będącego stroną postępowania administracyjnego podmiotu środka odwoławczego, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie w przypadku decyzji WWINGiK z dnia [...] 2011 r., nr [...], co pomimo obiektywnego braku po stronie G. O. interesu prawnego w sprawie administracyjnej w rozumieniu art. 28 K.p.a. uzasadniało przyjęcie, iż wynik postępowania sądowoadministracyjnego dotyczy jej interesu prawnego w rozumieniu art. 33 § 1 P.p.s.a.

Zauważyć nadto należy, iż aby ocena prawna wyrażona w prawomocnym orzeczeniu Sądu miała charakter wiążący musi mieć ona charakter wyraźny i jednoznaczny. takiej wiążącej oceny prawnej nie można zaś w żadnym razie domniemywać. zarówno zaś w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK275/12 i z dnia 26 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK569/14, jak i w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 grudnia 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 846/13 brak jest jakichkolwiek rozważań co do istnienia bądź braku po stronie Wójta G. O., względnie G. O. interesu prawnego w rozstrzygnięciu postępowania administracyjnego prowadzonego w kontrolowanej sprawie

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę, o czym orzeczono w sentencji wyroku.