Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 687/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2014-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 104 ust. 8 i ust. 9
journal: Dz.U. 2011 nr 108 poz 626
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Maria Serafin-Kosowska / spr./ Sędziowie WSA Tomasz Smoleń WSA Kazimierz Włoch Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 listopada 2014r. sprawy ze skargi Ł. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] maja 2014r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu marki BMW X5 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] grudnia 2013r. nr [...], 2) określa, że decyzje wymienione w pkt. 1) nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego Ł. K. kwotę 125 (słownie: sto dwadzieścia pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Celnej ( dalej określany również jako organ odwoławczy lub organ II instancji ) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego ( zwanego dalej organem I instancji ) z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia Ł. K. ( dalej: skarżącemu ) zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki BMW X5, nr VIN: [...], o pojemności skokowej silnika 2993 cm3, roku produkcji 2008 ( dalej w skrócie - samochód osobowy ), w kwocie 6.972,00 zł.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 233 § 1 pkt 1, art. 21 §1 pkt 1 i § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. -Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.- dalej Ordynacja podatkowa), art. 2 ust. 1 pkt 9, art. 3, art. 100 ust. 1 pkt 2, ust. 4, art. 101 ust. 2 pkt 1, art. 102 ust. 1, art. 104 ust. 1 pkt 2, ust. 8, ust. 9, ust. 11, art. 105 pkt 1, art. 106 ust. 2 oraz ust. 3 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2011 r. Nr 108, poz. 626, ze zm.- dalej ustawa o podatku akcyzowym).

Z uzasadnienia decyzji i akt sprawy wynika, że w dniu 21 września 2012 r. skarżący dokonał na terytorium Belgii zakupu uszkodzonego samochodu marki BMWX5, nr VIN: [...] za kwotę 5000 Euro, a następnie w dniu 25 września 2012 r. jego przemieszczenia na terytorium kraju.

Następnie w dniu 9 stycznia 2013 r. złożył w Oddziale Celnym deklarację uproszczoną [...] wraz z wnioskiem o wydanie dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy na terytorium kraju i dokumentami dotyczącymi sprowadzonego samochodu osobowego. Jako podstawę opodatkowania zadeklarował kwotę 20.738 zł., podatek akcyzowy z zastosowaniem obowiązującej stawki 18,6 % - 3.857,00 zł.

Wraz z deklaracją skarżący przedłożył wycenę rzeczoznawcy samochodowego nr [...] z dnia 25 września 2012 r., w której określono wartość bazową brutto samochodu osobowego w stanie jak przed szkodą na kwotę 111.000 zł., zweryfikowaną następnie o korektę za wyposażenie dodatkowe (+3 516 zł.), korektę za pierwszą rejestrację (+7 004,00 zł.), korektę za ogumienie (-2 503 zł.) oraz korekty rożne (- 83 847 zł.) w tym za:

- stan utrzymania i dbałość o pojazd – 3% ( -3.645 zł.),

- korekta ze względu na liczbę właścicieli – 2% ( - 2.430 zł.),

- aktualność badań technicznych – 4 % ( - 4.860 zł.),

- korekta ze względu na serwisowanie pojazdu – 5% ( - 6.076 zł.),

- ubytek wartości z tytułu uszkodzenia i braków – 55% ( -66.836 zł.), otrzymując wartość rynkową brutto w wysokości 35.200 zł. w tym VAT (23%) 6.582,11 zł.

Dokonując analizy przedłożonej wyceny organ I instancji stwierdził, że wysokość zadeklarowanej podstawy opodatkowania w wysokości 20.738 zł., znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej tego samochodu osobowego, wstępnie ustalonej przez organ podatkowy na kwotę 77.462 zł. W związku z powyższym wezwał skarżącego do zmiany wysokości zadeklarowanej podstawy opodatkowania lub pisemnego wykazania przyczyn uzasadniających podanie wysokości podstawy opodatkowania w kwocie znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej samochodu.

W odpowiedzi na powyższe skarżący oświadczył, że cena zakupu odbiega od ceny rynkowej ze względu na stan uszkodzenia pojazdu (po dachowaniu), co poświadcza wycena i zdjęcia rzeczoznawcy dołączone do akt.

Wobec powyższego organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia skarżącemu zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego.

Po bezskutecznym upływie terminu wyznaczonego skarżącemu do zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, Naczelnik Urzędu Celnego, opisaną na wstępie decyzją określił skarżącemu wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, uznając równocześnie, że wskazana przez niego w deklaracji wartość pojazdu znacznie odbiega od jego wartości średniorynkowej.

Organ I instancji przyjął, podobnie jak w ekspertyzie, wartość bazową pojazdu w kwocie 111.000 zł, uwzględnił korekty in plus w łącznej wysokości 10.520 zł w tym za wyposażenie dodatkowe 3.516 zł, za pierwszą rejestrację 7.004,00 zł, oraz korekty in minus – ubytek wartości z tytułu uszkodzenia i braków – 66.836 zł. Ustalona przez niego wartość rynkowa pojazdu w stanie uszkodzonym wyniosła 54.684 zł.

Nie uwzględnił natomiast ujętej w ekspertyzie korekty za ogumienie wskazując, że zużycie ogumienia jest wynikiem normalnej eksploatacji pojazdu i wymaga w każdym przypadku po pewnym okresie wymiany, ponadto jest ono uwzględniane w korekcie wartości rynkowej. Z podobnych przyczyn nie uwzględnił korekty ze względu na stan utrzymania i dbałość o pojazd, podnosząc dodatkowo, że okoliczności te wskazują jedynie na koszty jakie należałoby ponieść, aby odtworzyć pojazd w stanie idealnym, a ponadto, tak jak w przypadku poprzedniego współczynnika, są one wkalkulowane w cenę pojazdu na rynku wtórnym, ustalonej według średnich cen aut. Jako niewymienionego w art. 104 ust. 11 ustawy o podatku akcyzowym nie uwzględnił współczynnika dotyczącego liczby właścicieli.

Podobnie nie uwzględnił korekt z tytułu aktualności badań technicznych, wskazując, że samochód był uszkodzony i wymagał kompleksowych napraw, zaś zastosowanie tego rodzaju korekt jest uzasadnione, gdy zbliża się termin badań technicznych dopuszczających pojazd do ruchu, co wiąże się z koniecznością przeprowadzania napraw i wymiany części, zapewniających uzyskanie wymaganej sprawności. Jako pozostające bez znaczenia ocenił również korekty za serwisowanie.

W ocenie organu I instancji uwzględnienie wyżej wymienionych korekt doprowadziłoby do sytuacji, w której podstawa opodatkowania stałaby się ceną konkretnego samochodu, nie zaś jego średnią wartością rynkową, o której mowa w art. 104 ust. 11 ustawy o podatku akcyzowym.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wskazał, że na ustalenia wartości pojazdu z chwili nabycia wewnątrzwspólnotowego powinny mieć wpływ jedynie te dowody, które odnoszą się do stanu technicznego pojazdu od momentu nabycia tj. 21 września 2012 r. do momentu zadeklarowania obowiązku podatkowego w dniu 9 stycznia 2013 r. Wszystkie pozostałe dowody są "wtórną twórczością mającą bardzo daleki związek z faktyczną wartością samochodu". Dalej, wskazał, że w polskim prawie podatkowym ustawodawca przyznał podatnikowi prawo do zadeklarowania, określenia i wpłacenia podatku samodzielnie. W przedmiotowej sprawie organ podatkowy kwestionując wskazane przez niego wielkości nie udowodnił tego, a nawet nie uprawdopodobnił, iż wartość pojazdu może być inna niż we francuskiej umowie kupna-sprzedaży.

Dyrektor Izby Celnej nie podzielił powyższych zarzutów i wspomnianą na wstępie decyzją utrzymał decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w mocy.

Na etapie postępowania odwoławczego, wezwał rzeczoznawcę samochodowego do wskazania okoliczności stanowiących podstawę zastosowania korekt różnych, a także przyjęcia ich procentowych wielkości; z wyszczególnieniem korekty za ogumienie- zużycie na poziomie odpowiednio 80% i 90% w wysokości - 2 503 zł.

Rzeczoznawca wyjaśnił, że wyliczenia wartości uszkodzonego pojazdu dokonano w oparciu o program Info Ekspert, który zawiera możliwości zastosowania różnych korekt w zależności od zaistniałych okoliczności dotyczących wycenionego pojazdu.

Po wpisaniu ilości procentowej poszczególnych wymienionych pozycji, program automatycznie podaje kwotę w wysokości zależnej od wartości bazowej badanego pojazdu.

Organ odwoławczy podzielił dokonane przez organ I instancji ustalenia dochodząc do tych samych wniosków. Przytaczając obowiązujące w tym zakresie przepisy wskazał na dwa etapy procesu weryfikacji podstawy opodatkowania z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego.

Zwrócił uwagę, że w pierwszej kolejności, w razie powzięcia przez organy celne wątpliwości, to podatnik zobowiązany jest do wskazania przyczyn uzasadniających podanie ceny - podstawy opodatkowania -znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej. W tej fazie postępowania inicjatywa dowodowa należy do podatnika, a organ dokonuje jedynie oceny pod względem wiarygodności i zasadności.

Wynikiem tych działań jest wstępna ocena, czy istniała uzasadniona przyczyna, aby podstawa opodatkowania (cena podana przez podatnika) znacznie odbiegała od wartości rynkowej pojazdu. W sytuacji natomiast, gdy podatnik nie przedłoży przekonywujących wyjaśnień, co do istnienia uzasadnionej przyczyny, ani nie dokona zmiany podstawy opodatkowania organ jest zobowiązany do wszczęcia z urzędu postępowania podatkowego w celu określenia podstawy opodatkowania oraz należnego podatku akcyzowego w prawidłowej wysokości, jak było w niniejszej sprawie.

Skarżący jako przyczynę uzasadniającą podanie podstawy opodatkowania znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej, wskazał duży stopień uszkodzenia pojazdu. Organ odwoławczy stwierdził jednak, tak samo jak organ I instancji, że stopień uszkodzenia pojazdu nie uzasadniał zadeklarowanej podstawy opodatkowania. Zaznaczył przy tym, że "organ nie kwestionował ceny za jaką skarżący nabył samochód, lecz zamiarem organu było ustalenie przyczyn, dla których wysokość podstawy opodatkowania podana przez skarżącego znacznie odbiegała od średniej wartości rynkowej".

Zgodził się z organem I instancji w zakresie nieuwzględnienia korekt z tytułu: ogumienia, stanu utrzymania i dbałości o pojazd, liczby właścicieli, aktualności badań technicznych i serwisowania pojazdu. Katalog INFO – EKSPERT w oparciu o który dokonywano wyceny zawiera, jak wskazał, wyceny używanych pojazdów ustalone na podstawie analizy przeprowadzonej na reprezentatywnej grupie samochodów używanych z całego kraju. Są to średnie ceny transakcyjne uwzględniające różnice pomiędzy cenami wywoławczymi, a faktycznymi cenami zakupu. Podane w nich wielkości uwzględniają również spadek wartości w funkcji wieku i stanu technicznego pojazdu. Zatem korekty ze względu na ogumienie, stan utrzymania, dbałość o pojazd, liczbę właścicieli, aktualność badań technicznych i serwisowanie pojazdu zostały wkalkulowane w uśrednioną cenę pojazdu na rynku krajowym według katalogu samochodowego INFO – EKSPERT, który wraz z jego wytycznymi stanowił podstawę opinii sporządzonej przez rzeczoznawcę.

Ponadto organ odwoławczy zwrócił uwagę na to, że dokonując ustalenia średniej wartości rynkowej nabytego samochodu osobowego, dla określenia podstawy opodatkowania, należy uwzględniać brzmienie art. 104 ust. 11 ustawy o podatku akcyzowym. Jedynie wymienione w nim kryteria mogą być uwzględnione przez organ podatkowy, a więc: marka, model, rocznik, wyposażenie i stan techniczny pojazdu.

Odnosząc się do powołanego przez skarżącego zarzutu dotyczącego nie ustalania stanu technicznego wskazał, że przedłożona przez skarżącego ekspertyza – stanowiąca jednocześnie prywatną opinię, podlegała swobodnej ocenie. Dokonana w tym zakresie przez organ ocena była swobodna lecz nie dowolna, organ należycie uzasadnił które i dlaczego wnioski przyjął za wiążące, a które nie.

W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, jako rażąco i istotnie naruszających przepisy "formalne i merytoryczne" oraz pełną samowolę organów przy ustalaniu wartości nabytego samochodu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

W rozpatrywanej sprawie spór dotyczy kwestii prawidłowości określenia wysokości podstawy opodatkowania w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym samochodu osobowego marki BMW X5, o numerze nadwozia VIN: [...], pojemności skokowej silnika 2993 cm ³, roku produkcji 2008. Organy podatkowe obu instancji zakwestionowały zadeklarowaną przez skarżącego wysokość podstawy opodatkowania, stanowiącą zapłaconą przez niego kwotę za nabyty samochód, uznając, że bez uzasadnionych przyczyn odbiega ona znacznie od wartości rynkowej pojazdu, notowanej na rynku krajowym oraz przyjęły za podstawę opodatkowania średnią wartość rynkową tego samochodu.

Zgodnie z art. 104 ust. 1 pkt. 2 ustawy o podatku akcyzowym, podstawą opodatkowania w przypadku samochodu osobowego jest kwota jaką nabywca jest zobowiązany zapłacić za ten samochód w przypadku jego nabycia wewnątrzwspólnotowego. Jedynie w sytuacji, gdy przywóz samochodu osobowego nie wiąże się z zapłatą kwoty należnej, za podstawę opodatkowania należy przyjąć średnią wartość rynkową samochodu osobowego pomniejszoną o kwotę podatku od towarów i usług oraz o kwotę akcyzy. Jest to zasada, od której ustawodawca wprowadził w art. 104 ust. 8 ustawy o podatku akcyzowym wyjątek, pozwalający na uruchomienie przez organy podatkowe procedury weryfikacji, jednakże tylko w przypadku, gdy wskazana przez podatnika wysokość podstawy opodatkowania (cena nabycia), bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej tego samochodu.

Postępowanie w tych sprawach ma charakter dwuetapowy. Jeżeli w ocenie organu wysokość podstawy opodatkowania, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej tego samochodu osobowego, organ wzywa podatnika do zmiany wysokości podstawy opodatkowania lub wskazania przyczyn uzasadniających podanie jej wysokości w kwocie znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego (art. 104 ust 8 ustawy). Organ podatkowy może samodzielnie określić podstawę opodatkowania, w przypadku braku "uzasadnionych przyczyn" przyjęcia jako podstawy opodatkowania wartości nabycia samochodu osobowego, którego cena nabycia musi "znacznie odbiegać" od wartości rynkowej tego samochodu.

Zatem aby odstąpić od opodatkowania podatkiem akcyzowym podstawy określonej w umowie kupna ( fakturze ), organy muszą ustalić, że:

1) po pierwsze cena w niej zawarta i deklarowana przez podatnika znacznie odbiega od średniej ceny rynkowej,

2) po drugie dzieje się tak bez uzasadnionej przyczyny.

Każdorazowo organ podatkowy musi zająć stanowisko co do tych dwóch elementów pozwalających na przyjęcie podstawy opodatkowania wynikającej z art. 104 ust. 9 ustawy o podatku akcyzowym. W tym zakresie organy powinny się wykazać szczególną starannością przy ustalaniu, że cena zadeklarowana bez uzasadnionej przyczyny różni się od średniej wartości tego typu pojazdu.

Na podstawie samej tylko różnicy cen nie można domniemywać, że jest ona nieuzasadniona (por. wyroki NSA z dnia 12.02.2014 r. sygn. akt I GSK 1197/12; z dnia 12.02.2014 r. sygn. akt I GSK 1204/12; z dnia 12.02.2014 r. sygn. akt I GSK 1205/12 – wszystkie wyroki dostępne w SIP Lex i CBOSA www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W przypadku stwierdzenia, że podstawa opodatkowania znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej danego samochodu osobowego, organ w pierwszej kolejności zobowiązany jest do uwzględnienia wszelkich znanych mu okoliczności, które uzasadniają taką dysproporcję pomiędzy podaną przez stronę podstawą opodatkowania konkretnego samochodu osobowego, a średnią ceną podobnych samochodów zarejestrowanych w kraju. W pierwszej kolejności będą to z pewnością uwarunkowania sprowadzające się do stanu technicznego sprowadzonego samochodu (długoletnia i niewłaściwa eksploatacja, skala i wielkość uszkodzeń), w drugiej uwarunkowania zewnętrzne spowodowane m.in. nadpodażą samochodów używanych na rynku, zdarzeniami losowymi (powodzie, trzęsienia ziemi, inne kataklizmy), względami ekologicznymi (surowsze przepisy, moda na ekologię) czy też finansowymi (z jednej strony podatki, z drugiej dopłaty i inne ulgi zachęcające do kupna nowych samochodów). W efekcie, nie jest uzasadnione automatyczne kwestionowanie ceny nabycia, jeżeli odbiega ona od średniej wartości na rynku krajowym."(wyrok NSA z dnia 25.04.2013 r. sygn. akt I GSK 1720/11).

W świetle powyższych orzeczeń, które skład orzekający w pełni podziela, stwierdzić należy, że organ powinien w sposób szczegółowy i bardzo precyzyjny wykazać dlaczego uznaje, że występująca różnica pomiędzy wartością średnią i deklarowaną w danej sprawie, jest różnicą występującą bez uzasadnionej przyczyny.

Ustalenie, że cena deklarowana przez podatnika w nieuzasadniony sposób odbiega od średniej ceny rynkowej stanowi pierwszy etap dokonania szacowania podstawy opodatkowania i uzasadnia przejście do drugiego etapu, polegającego na określeniu tejże podstawy przez organ w oparciu o przepis art. 104 ust. 9 ustawy o podatku akcyzowym (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 03.07.2013 r. sygn. akt I SA/Bk 131/13).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, pod wątpliwość należy poddać przyjęcie przez organy obu instancji, że zadeklarowana przez skarżącego podstawa opodatkowania w sposób znaczący i nieuzasadniony odbiegała od cen średniorynkowych takich pojazdów.

Z dołączonej przez skarżącego ekspertyzy pojazdu, sporządzonej w dniu 25 września 2012 r. tj. w dniu przemieszczenia pojazdu na terytorium kraju, a która w ocenie skarżącego tłumaczyć miała niską cenę wynikało, że samochód miał oderwaną okładzinę zderzaka przedniego, urwane końcówki; stłuczone lampy przeciwmgielne przednie; zniszczone spryskiwacze lamp reflektorowych; wyłamane osłony wlotu powietrza na chłodnice; zniszczone kratki wlotu powietrza z ramkami; ugięte górą do tyłu wzmocnienie czołowe; zdeformowany otwór pokrywy komory silnika; pogiętą na całej powierzchni pokrywę komory silnika; popękane i częściowo oderwane osłony dolne zespołu napędowego; pękniętą miskę olejową silnika z wyciekiem oleju; stłuczone lampy reflektorowe: prawa i lewa; zniszczony błotnik przedni prawy z tworzywa; urwane dodatkowe nadkole przednie prawe w części przedniej; pęknięty i pogięty zbiornik spryskiwacza szyb; stłuczoną i klejoną szybę czołową; pogięty słupek przedni prawy; wgniecione do wnętrza drzwi przednie prawe; stłuczoną szybę opuszczaną drzwi przednich prawych; pogięty podnośnik szyby drzwi przednich prawych; oderwane lusterko zewnętrzne prawe, pogięte drzwi tylne prawe na całej powierzchni; stłuczone szyby drzwi tylnych prawych 2 szt, pogięty błotnik tylny prawy; stłuczoną szybę boku tylnego; porysowaną listwę obrzeża błotnika tylnego prawego; pogięte nadkole tylne prawe; pogiętą obręcz koła tylnego prawego; stłuczoną lampę zespoloną tylną prawą; urwaną z lewej strony okładzinę zderzaka tylnego, oderwane i pogięte drzwi tyłu nadwozia kpl, ucięte w górnej części słupki drzwi tyłu nadwozia, wyłamaną lampę zespoloną tylną lewą, w przedniej części przecięty, pogięty błotnik tylny lewy; stłuczoną szybę boku tylnego lewego, oderwaną listwę obrzeża błotnika tylnego lewego; wgniecione górą do wnętrza koło tylne lewe; urwany wahacz dolny koła tylnego lewego; wyrwaną z obudowy półoś napędową tylną lewą; ugięty wahacz górny tylny lewy, z lewej strony pogięty drążek stabilizatora tylnego; skręconą belkę zawieszenia tylnego, z lewej strony pogiętą; pogięty i w górnej części ucięty słupek tylny lewy; pogięte górą odgięte na zewnątrz drzwi tylne lewe; pogięty w górnej części ucięty słupek środkowy lewy; oderwana listwa progu lewego; pogięte drzwi przednie lewe; przecięta rama okna; stłuczona szyba opuszczana drzwi przednich; stłuczone lewe lusterko wsteczne zewnętrzne; pogięty w górnej części przecięty słupek przedni lewy; pogięty na całej powierzchni dach nadwozia; oderwana i poprzecinana podsufitka; zniszczony błotnik przedni lewy z tworzywa; zdeformowane dodatkowe nadkole przednie; przemieszczone do tyłu koło przednie lewe; urwany drążek kierowniczy lewy; pogięta kolumna zawieszenia przedniego lewego; z lewej strony ugięty drążek stabilizatora przedniego; z lewej strony pogięta belka zawieszenia przedniego; wystrzelone: poduszka powietrzna kierowcy i kurtyny boczne; brak foteli przednich i kanapy tylnej; wykładzina wnętrza zanieczyszczona.

W ekspertyzie tej rzeczoznawca ustalając wartość pojazdu wskazał na korektę ze względu na stwierdzone ubytki wartości z tytułu uszkodzenia i braków na 55 % skutkujące obniżeniem wartości bazowej o 66.836 zł. Wskazał również na szereg innych korekt zmniejszających wartość pojazdu jak: stan ogumienia, stan utrzymania i dbałość o pojazd, ze względu na liczbę właścicieli, aktualność badań technicznych, czy też ze względu na serwisowanie pojazdu. Ustalona przez niego w opinii wartość pojazdu brutto wynosiła 35.200 zł brutto, w tym podatek VAT 6.582,11 zł.

Tymczasem organ I instancji w oparciu również o program INFO EKSPER ustalił średnią wartość rynkową dla tego rodzaju pojazdu, marki, rocznika na kwotę 77.462 zł netto, wskazując równocześnie, że w sposób znaczący różni się ona od podstawy opodatkowania zadeklarowanej przez skarżącego - 20.738 zł.

Organ I instancji przyjął, a organ odwoławczy te ustalenia w pełni zaakceptował, że powyższej różnicy nie usprawiedliwia dołączona przez skarżącego ekspertyza, nie wskazując jednak żadnych podstaw zajętego przez siebie stanowiska.

W ocenie Sądu takie stanowisko organów nie znajduje usprawiedliwionych podstaw i nie upoważnia organów do ustalenia średniej wartości rynkowej pojazdu.

O ile można zgodzić się z organami, że porównanie zadeklarowanej przez skarżącego podstawy opodatkowania - 20.738 zł. z wstępnie ustaloną przez organ średnią wartością rynkową pojazdu - 77.462 zł. wskazuje na istnienie znacznej różnicy, o tyle organ nie wykluczył, że usprawiedliwiają ją stwierdzone uszkodzenia pojazdu.

Zarówno dołączona do akt ekspertyza, jak też zdjęcia pojazdu z daty przemieszczenia samochodu osobowego na terytorium kraju – 25 września 2012 r., wskazują na to, że samochód znajdował się w stanie nienadającym się do użytku.

Rzeczoznawca stwierdził stan uszkodzenia pojazdu przekraczający połowę – 55%.

W świetle powyższego, porównanie wartości pojazdu z tak stwierdzonymi uszkodzeniami, do ceny standardowego pojazdu tego rocznika, modelu, wyposażenia – 77.462 zł, bez odniesienia się do ewentualnego wpływu stwierdzonych ubytków na faktyczną cenę jego nabycia, czyni nieuzasadnionym podważenie przez organy obu instancji zadeklarowanej podstawy opodatkowania i ustalenie w jej miejsce średniej wartości pojazdu.

Organy powinny były ustalić drugi z koniecznych warunków do przyjęcia średniej wartości rynkowej pojazdu, tj. czy znaczne odbieganie zadeklarowanej podstawy od wartości średniorynkowej nie wynika ze stopnia uszkodzenia pojazdu, czego nie dokonały.

Dopiero podjęte w tym zakresie ustalenia mogły czynić uzasadnionym odrzucenie podstawy opodatkowania wynikającej z ceny nabycia pojazdu i przyjęcie w jej miejsce wartości określonej przez organ. A contrario, uzasadnienie różnicy pomiędzy tymi wartościami nie uzasadnia stosowania trybu z art. 104 ust.9 ustawy o podatku akcyzowym i musi skutkować przyjęciem za podstawę opodatkowania wartości wynikającej z ceny zakupu.

Rozpoznając sprawę ponownie, organ dokona ustaleń, czy występują przyczyny uzasadniające istnienie znacznej różnicy pomiędzy zadeklarowaną podstawą opodatkowania, a średnią wartością pojazdu, czy też przyczyn takich brak. Dopiero w tym ostatnim przypadku uzasadnione będzie ustalenie podstawy opodatkowania na podstawie cen średniorynkowych.

Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję jak i decyzję ją poprzedzająca na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c. w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) W przedmiocie wykonalności Sąd orzekł na podstawie art. 152 wyżej wymienionej ustawy, o kosztach na podstawie art. 200 i 205 § 1 tej ustawy.