Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 208/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2022-07-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 17
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Knysiak-Sudyka Sędziowie WSA Renata Czeluśniak WSA Maria Zawadzka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 23 listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 23 listopada 2021 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Wójta Gminy J w dniu [...] 2021 r., znak: [...] odmawiającą przyznania G. K. (dalej: skarżący), świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką M. K.

Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Decyzją z [...] 2021., organ I instancji odmówił przyznania skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawną matką. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że do alimentacji na rzecz matki skarżącego w równym stopniu zobowiązanych jest jeszcze siedmioro rodzeństwa skarżącego. Podano też, że skarżący mieszka wraz z swoją rodziną oraz z ojcem i wymagającą opieki matką i w październiku 2014 r. zrezygnował z pracy w Niemczech, aby tę opiekę nad nią przejąć. Począwszy od 1 stycznia 2015 r skarżący był objęty świadczeniem w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego, które otrzymywał w kolejno następujących po sobie okresach świadczeniowych, ostatnie zostało przyznane na okres od 1 listopada 2020 r. do 31 października 2021 r. Ponadto wskazano, że niepełnosprawność matki skarżącego nie powstała w okresie wskazanym art. 17 ust. 1b ustawy oświadczeniach rodzinnych, warunkującym uprawnienie do wnioskowanego świadczenia co powoduje nie można przyznać wnioskowanego świadczenia. Poza tym organ stwierdził, że w sprawie występuje również negatywna przesłanka przewidziana w art. 17 ust. 5 cyt. ustawy, uniemożliwiająca przyznanie świadczenia, bowiem osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, który nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Przy czym jednocześnie stwierdził, że mąż matki skarżącego ze względu na stan zdrowia (niedosłuch obustronny, niedowład połowiczy prawostronny, przewlekłą chorobę nerek, płuc, przerost prostaty), nie jest w stanie sprawować opieki nad żoną bo sam tej opieki wymaga ze strony syna. Nadto organ wskazał, że w związku ze sprawowaną opieką nad matką skarżącego zostało przyznane świadczenie w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego do 31 października 2021 r.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił:

- błędne zastosowanie art. 17 ust. 5 pkt 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowiącym o braku uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, podczas gdy nie może on mieć zastosowania w sprawach mających za przedmiot przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na rzecz zstępnego;

błędną wykładnię art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy o świadczeniach rodzinnych, polegającą na pominięciu celów ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1518 ze zm.) i przyjęcie, że okoliczność pobierania przez skarżącego specjalnego zasiłku opiekuńczego przyznanego w oparciu o przepisy ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustalenie i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz.U. z 2016 r. poz. 162 ze zm.) stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego;

niezastosowanie art. 27 ust. 5 w zw. z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy o świadczeniach rodzinnych i przez to, nieuwzględnienie, iż w razie zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego osoba uprawniona ma prawo wyboru jednego ze świadczeń, jak wynika z treści art. 27 ust.5 cyt. ustawy.

Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia powołując się na treść art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2020 r., poz. 111 ze zm.) wskazał, że matka skarżącego legitymuje się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności z dnia 29 marca 2017 r., znak [...] zaliczającym ją do osób o znacznym o stopniu niepełnosprawności od 6 sierpnia 2014 r. Ustalono, że orzeczony stopień niepełnosprawności ma charakter stały oraz wskazano, że nie da się ustalić od kiedy niepełnosprawność istnieje. Organ odwoławczy powołując się na treść wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13 stwierdził, że dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego bez znaczenia pozostaje data powstania niepełnosprawności.

Badając kwestię przesłanki określonej w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych tj.: legitymowanie się przez małżonka osoby wymagającej opieki orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności stwierdzono, że wbrew literalnemu brzmieniu art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a cyt. ustawy sam fakt, iż osoba niepełnosprawna pozostaje w związku małżeńskim, zaś jej małżonek nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, nie jest przesądzający dla odmowy przyznania dla skarżącego prawa doświadczenia pielęgnacyjnego. W tym zakresie ustalono, że małżonek matki skarżącego nie jest w stanie sprawować nad nią opieki ponieważ sam jej wymaga z uwagi na wiek, swój stan zdrowia.

Dalej ustalono, że matka skarżącego nie mówi, nie sygnalizuje swoich potrzeb fizjologicznych, wymaga karmienia za pomocą rurki - PEG, jest osobą leżącą, wymaga pomocy przy zmianie pozycji ciała. Ze względu na stan zdrowia wymaga ona pomocy w utrzymaniu codziennej higieny osobistej, karmienia, pojenia, przebierania, utrzymania czystości otoczenia, sadzania. Wskazane wyżej czynności wykonuje skarżący, który oświadczył, że w 2014 r. zrezygnował z pracy za granicą w związku koniecznością zapewnienia opieki. Skarżący jest rolnikiem i dniem 21 września 2020 r. zaprzestał pracy w gospodarstwie rolnym. Stwierdzono, że od momentu zakwalifikowania matki skarżącego do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności do miesiąca złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego skarżący godził opiekę nad matką z pracą w gospodarstwie rolnym, a z załączonych do akt sprawy dokumentów nie wynika aby w ostatnim czasie stan zdrowia matki uległ pogorszeniu. Podkreślono, że oprócz skarżącego do alimentacji względem matki w równym stopniu jest zobowiązana jest jeszcze siódemka rodzeństwa skarżącego. Dodano też, że z aktu notarialnego z dnia 18 sierpnia 2012r. wynika, że matka skarżącego i jej mąż przenieśli na rzecz skarżącego prawo własności nieruchomości, w zamian za co skarżący zobowiązał się zapewnić im dożywotnie utrzymanie, tj. przyjąć matkę i jej męża jako domownika, dostarczać im wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić im odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić im własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym.

Na podstawie powyższych ustaleń i powołanych przepisów Kolegium uznało, że brak jest podstaw do przyznania skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego.

Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W skardze zarzucił naruszenie art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez przyjęcie, że niepodejmowanie pracy zarobkowej przez skarżącego w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie wypełnia przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowani opieki nad osobą legitymizującą się orzeczeniem o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osobie w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji;

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.

Skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozstrzygając w sprawie organy nie naruszyły także przepisów prawa materialnego.

Instytucję świadczenia pielęgnacyjnego reguluje art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2020 r., poz. 111 ze zm.) – dalej ustawa, w którym szczegółowo określono przesłanki, od spełnienia których uzależnione jest pozytywne rozpatrzenie wniosku opiekuna osoby niepełnosprawnej o przyznanie świadczenia mającego choć w niewielkim stopniu rekompensować brak możliwości świadczenia pracy w związku z opieką, jaką sprawuje nad osobą niepełnosprawną. Wskazane przez ustawę przesłanki muszą być spełnione kumulatywnie. Wskazany przepis jednocześnie bezpośrednio wskazuje przesłanki negatywne przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce lub ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom na których zgodnie z przepisami ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Z kolei w myśl art. 17 ust 1b ustawy, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia.

Podkreślić należy, że jakkolwiek ustawa o świadczeniach rodzinnych nie zawiera definicji sprawowania opieki, to jednak z treści art. 17 ust. 1 wynika, że aby można było mówić o opiece w jej rozumieniu musi ona być "stała" lub "długoterminowa". Te określenia - "stała" lub "długoterminowa" - wskazują zaś na to, że nie może to być opieka świadczona niecodziennie, a nawet jeżeli codziennie, to tylko przez część doby, zatem sporadycznie (zob. wyrok NSA z dnia 2 lutego 2017 r., sygn. akt l OSK 2201/15).

Przepis art. 17 ust. 1 ustawy należy zatem stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej, chociażby w niepełnym wymiarze czasu pracy. System świadczeń rodzinnych został bowiem tak skonstruowany, aby rekompensować utratę dochodów z powodu konieczności pielęgnacji członka rodziny wymuszającej rezygnację lub niepodejmowanie zatrudnienia. Jednak wówczas wnioskujący musi sprawować stałą opiekę nad osobą niepełnosprawną i być jej niezbędny w tak znacznym wymiarze, że w związku z tym rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a między obiema tymi okolicznościami zachodzi bezpośredni związek przyczynowo skutkowy.

Zdaniem Sądu za prawidłowe uznać należy stanowisko Kolegium, zgodnie z którym, w obecnej sytuacji prawnej nie jest dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie tej części przepisu art. 17 ust. 1b ustawy, której niekonstytucyjność stwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13. W wyroku tym wskazano bowiem, że art. 17 ust. 1b ustawy w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Tym samym w stosunku do opiekunów tych dorosłych osób niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała później niż w okresach wskazanych w ust. 1b pkt 1 i 2 ustawy, kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności. W odniesieniu do tych osób oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego trzeba dokonywać zatem z pominięciem tego kryterium. Wobec powyższego, Kolegium prawidłowo uznało, że moment powstania niepełnosprawności nie może być podstawą odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, wobec czego brak było podstaw do odmowy przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego tylko z tego powodu, że nie został spełniony warunek z art. 17 ust. 1b ustawy.

Prawidłowe było też stanowisko, w którym przyjęto, że brak legitymowania się przez męża matki skarżącego orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności nie wyklucza automatycznie skarżącego z kręgu osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad matką. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela przedstawiony przez organ odwoławczy pogląd, że wbrew literalnemu brzmieniu art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy należy przyjąć, że sam fakt, iż osoba niepełnosprawna pozostaje w związku małżeńskim, zaś jej małżonek nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, nie jest przesądzający (por. wyroki: WSA w Rzeszowie z dnia 13 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 121/12, WSA w Białymstoku z 11 października 2012 r., sygn. akt II SA/Bk 987/12, WSA we Wrocławiu z 8 marca 2012 r., sygn. akt IV SA/Wr 848/11, WSA w Poznaniu z 13 czerwca 2012 r., sygn. akt II SA/Po 242/12, WSA w Olsztynie z 22 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Ol 1391/12). Organy prawidłowo ustaliły, że mąż matki skarżącego ma 75 lat i cierpi na przelękłą chorobę nerek, chorobę niedokrwienną mięśnia sercowego, dławicę piersiową, cukrzycę typu 2, nadciśnienie tętnicze, chorobę zwyrodnienia kręgosłupa, przerost prostaty, stan po minitoraktotomii prawostronnej z usunięciem zmian guzkowych prawego płuca. Nie jest on w stanie podnieść żony, nie reaguje na jej potrzeby, nie wie czego ona w danym momencie wymaga, ponieważ matka skarżącego nie mówi.

Zatem zasadnie przystąpiono do badania, czy skarżący będący synem podopiecznej spełnia przesłanki do przyznania mu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

W ocenie Sądu organ odwoławczy prawidłowo przyjął także, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki przyznania skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego. Ze stanu faktycznego niniejszej sprawy wynika, że matka skarżącego nie mówi, nie sygnalizuje swoich potrzeb fizjologicznych, wymaga karmienia za pomocą rurki - PEG, jest osobą leżącą, wymaga pomocy przy zmianie pozycji ciała. Wymaga pomocy w utrzymaniu codziennej higieny osobistej, karmienia, pojenia, przebierania, utrzymania czystości otoczenia, sadzania. Wskazane wyżej czynności wykonuje skarżący, który oświadczył, że w 2014r. zrezygnował z pracy za granicą w związku koniecznością zapewnienia opieki. Jednak skarżący jest rolnikiem i dopiero z dniem 21 września 2020r. zaprzestał pracy w gospodarstwie rolnym. Zatem za trafne należało uznać stwierdzenie organu, że od momentu zakwalifikowania matki skarżącego do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności do miesiąca złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego skarżący godził opiekę nad matką z pracą w gospodarstwie rolnym, a z załączonych do akt sprawy dokumentów nie wynika aby w ostatnim czasie stan zdrowia matki uległ pogorszeniu.

Nadto stan faktyczny sprawy prawidłowo ustalony przez organy wskazuje, że na mocy aktu notarialnego z 18 sierpnia 2012 r. matka skarżącego i jej mąż przenieśli na rzecz skarżącego prawo własności nieruchomości, w zamian za co skarżący zobowiązał się zapewnić im dożywotnie utrzymanie, tj. przyjąć matkę i jej męża jako domowników, dostarczać im wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić im odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić im własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym.

Podkreślić jednak należy, że powyższa umowa w żaden sposób nie zwalnia pozostałych dzieci z obowiązków alimentacyjnych wobec matki. W umowie o dożywocie z jednej strony następuje przeniesienie własności nieruchomości na nabywcę, z drugiej zaś strony zostaje on obciążony obowiązkiem spełniania świadczeń na rzecz zbywcy lub osoby trzeciej wskazanej przez zbywcę. O treści i zakresie świadczeń należnych dożywotnikowi przesądza umowa dożywocia, w tym zakresie zasada swobody umów (art. 3531 k.c.) nie doznaje ustawowego ograniczenia. W razie jednak braku szczegółowych ustaleń w umowie zakres świadczeń określa się według art. 908 § 1 k.c. Jednak do ustalenia zakresu świadczeń na rzecz dożywotnika z tytułu umowy dożywocia nie mają zastosowania przepisy odnoszące się do ustalenia zakresu obowiązku alimentacyjnego. Dożywocie i obowiązek alimentacyjny w żadnym przypadku nie mogą być ze sobą utożsamiane.(lex 2014 Andrzej Kidyba, Kodeks cywilny.Komantarz. Tom III Zobowiązania - cześć szczególna, wyd.ll).

Ze stanu faktycznego sprawy wynika, że skarżący ma siedmioro rodzeństwa. Tylko w stosunku do jednej z sióstr zachodzą obiektywne przeszkody uniemożlwiające jej zapewnienie opieki matce, ponieważ ma ona chorego syna, który legitymuje się stosownym orzeczeniem wskazującym, iż wymaga on opieki i pomocy w codziennym bytowaniu. Natomiast pozostałe osoby jako powody nie sprawowania opieki nad matką podały takie okoliczności jak pobyt za granicą czy praca zawodowa lub też odmówiły przeprowadzenia wywiadu środowiskowego. Tymczasem, zgodnie z art. 128 ustawy z dnia Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r., poz. 1359 ze zm.), dalej: "k.r.o." obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby również środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Zgodnie z art. 129 § 2 k.r.o. krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym.

Sąd w składzie orzekającym podziela dominujący w orzecznictwie pogląd, iż wykonywanie zatrudnienia przez dzieci osoby wymagającej opieki czy nawet zamieszkiwanie w innej miejscowości nie stanowią obiektywnej okoliczności przesądzającej o tym, że nie są one w stanie sprawować opieki nad rodzicem (zob. np. wyrok WSA w Opolu z dnia 22 czerwca 2021 r., sygn. akt II SA/Op 79/21, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 12 maja 2021 r., sygn. akt IV SA/Po 66/21, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 11 marca 2021 r., sygn. akt III SA/Gd 1201/20). Przesłanki obiektywne bowiem to takie, które są niezależne od woli, a na ich wystąpienie nie ma się żadnego wpływu. Takimi okolicznościami może być np. przebywanie w zakładzie karnym, przebywanie w zamkniętym zakładzie leczniczym, innym zakładzie administracyjnym, w którym władztwo zakładowe ogranicza sposobność określonego postępowania, a także wiek połączony ze stopniem zniedołężnienia, który obiektywnie nie pozwala na podjęcie się opieki nad osobą niepełnosprawną. Natomiast posiadanie rodziny, praca zawodowa, zamieszkiwanie w innej miejscowości, czy też za granicą niewątpliwie mogą utrudniać sprawowania opieki matką, jednak jej nie uniemożliwiają.

Świadczenie alimentacyjne nie musi bowiem polegać na fizycznym sprawowaniu opieki nad osobą jej wymagającą, lecz może polegać np. na finansowaniu usług opiekuńczych. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 24 maja 1990 r., sygn. akt III CZP 21/90, stwierdził, że: "Obowiązek alimentacyjny należy do kategorii stosunków obligacyjnych, a ze względu na swe źródło należy do zobowiązań prawnorodzinnych. Polega on na czynnościach mających na celu zaspokojenie potrzeb osoby, która sama utrzymać się nie może, a więc na różnorakich świadczeniach. Obejmuje on dostarczanie środków utrzymania, a w razie potrzeby także środków wychowania". Z kolei w doktrynie wskazuje się: "W art. 128 k.r.o. ustawodawca określił również przedmiot świadczenia alimentacyjnego, który stanowią środki utrzymania, a w miarę potrzeby także środki wychowania osoby uprawnionej. W przepisie chodzi o świadczenie pieniężne" (G. Jędrejek, Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2019). Zatem niemożność sprawowania osobistej opieki przez dzieci osoby wymagającej opieki przez wzgląd na pracę, nie stanowi zwolnienia z obowiązku alimentacyjnego, którego celem jest dostarczanie środków niezbędnych do egzystencji osoby uprawnionej. Obowiązek alimentacyjny nie jest bowiem związany z osobistą opieką (zob. także wyrok WSA w Gliwicach z dnia 3 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Gl 1440/20). W konsekwencji powyższego, nie sposób przyjąć, aby w przedmiotowej sprawie istniały obiektywne przeszkody w odniesieniu do wszystkich osób z rodzeństwa skarżącego w wywiązywaniu się przez nich ze swoich obowiązków alimentacyjnych, choćby poprzez przekazanie stosownych kwot pieniężnych, które bądź umożliwiłyby wynajęcie opiekuna, bądź byłyby wynagrodzeniem dla skarżącego z tytułu faktycznego wykonywania przez nią czynności opiekuńczych wobec matki.

Prawidłowe jest zatem stanowisko organu odwoławczego, że okoliczności stanu faktycznego sprawy uzasadniały odmowę przyznania skarżącego wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego, w związku z opieką nad matką.

Zarzuty skargi w tym względzie są nieuzasadnione. Podkreślić należy, że podobnie jak organy, również Sąd nie kwestionował złego stanu zdrowia matki skarżącego i konieczności opiekowania się matką przez syna, jednak sama konieczność sprawowania opieki nie stanowi w świetle art. 17 ust. 1 ustawy, samodzielnej podstawy do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Reasumując, zdaniem Sądu, zaskarżone rozstrzygnięcie zostało oparte na prawidłowej analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, który pozwolił na wyczerpujące ustalenie istotnych okoliczności sprawy. Poczynione ustalenia znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zaskarżona decyzja zawiera wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne podjętego przez organ rozstrzygnięcia, które w ocenie Sądu w całości odpowiada prawu.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2022 r., poz. 329), skargę oddalił jako bezzasadną.