Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1020/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6193 Funkcjonariusze Straży Granicznej
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. art. 8a, 13b, 15c, 22a, 24a
journal: Dz.U. 2016 poz 708
law: Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony  Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Andrzej Góraj, Protokolant referent stażysta Joanna Mazur po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2019 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowa wyłączenia stosowania przepisów ustawy oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r.

o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. z 2016 r. poz. 708, z późn. zm.), dalej ustawa zaopatrzeniowa,

po rozpatrzeniu wniosku J. K. (wnioskodawca, skarżący) postanowił odmówić wyłączenia stosowania wobec wnioskodawcy art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej .

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym

i prawnym.

J. K. wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2017 r., wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin.

W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku szczegółowo opisał przebieg swojej służby, wyszczególniając okresy pełnienia służby oraz zajmowane stanowiska. Wnioskodawca poinformował, że został skierowany do Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], gdzie przydzielono go jako podoficera do Wydziału [...]

i w ramach tego przydziału w okresie od czerwca 1977 r. do lipca 1990 r. pełnił służbę w Wydziale "[...]" wskazanej powyżej komendy. W wydziale tym, jak zaznaczył, realizował zadania związane z podsłuchami dla wszystkich struktur podległych Ministerstwu Spraw Wewnętrznych. Wskazał także, że ww. czynności polegały

na odsłuchiwaniu taśm i pisaniu stenogramów z rozmów, a sprawy te i nagrania podsłuchu telefonicznego były realizowane na zamówienie różnych podmiotów, głównie Wydziału Przestępczości Gospodarczej. Wnioskodawca oświadczył, że

w czasie służby w Wydziale "[...]" Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] nie prowadził pracy operacyjnej, nie werbował do współpracy żadnych działaczy opozycji, osób duchownych, ani innych osób. Dodatkowo zainteresowany podniósł, że jego służba przyczyniła się do pomocy dla wskazanych wydziałów Milicji Obywatelskiej, które zwalczały przestępczość kryminalną i gospodarczą. Następnie ww. dodał, że w 1990 r. został przeniesiony do Policji i w dalszej kolejności skorzystał z możliwości przejścia na wcześniejszą emeryturę. Jednak, jak stwierdził skarżący, mając na utrzymaniu rodzinę z dniem [...] listopada 1996 r. ponownie podjął służbę

w Sudeckim Oddziale Straży Granicznej. Pan J. K. wyszczególnił, że podczas służby w Straży Granicznej prowadził m. in. wiele procedur operacyjnych różnych kategorii w ramach wydziału operacyjno-śledczego, które dotyczyły przemytu samochodów, przemytu wyrobów alkoholowych i tytoniowych, z pominięciem opłat celnych i skarbowych. Wnioskodawca nadmienił, że jego służba pełniona była

w ciągłym stresie i trudnych warunkach atmosferycznych, co przyczyniło się do powstania uszczerbku na zdrowiu, czego potwierdzeniem jest orzeczona wobec jego osoby, przez właściwą komisję lekarską trzecia grupa inwalidzka. Ponadto strona stwierdziła, że brak jest podstaw, aby wyłącznie ze względu na służbę przed dniem

1 sierpnia 1990 r. pozbawiać ją możliwości uwzględnienia służby na rzecz Państwa Polskiego po tej dacie w wymiarze wynikającym z prawa obowiązującego w chwili nabycia poszczególnych uprawnień.

Z akt sprawy wynika, że Pan J. K. został zwolniony ze służby w Straży Granicznej w dniu [...] sierpnia 2007 r. i ma ustalone prawo do emerytury, której wysokość ustalono z uwzględnieniem art. 15c ustawy zaopatrzeniowej.

Z pisma z dnia [...] kwietnia 2017 r. Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, tj. informacji o przebiegu służby

Nr [...] wynika, że wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, w okresie służby od dnia [...] czerwca 1977 r. do dnia [...] grudnia 1990 r.

W sprawie ustalono, że całkowity okres służby ww. wynosi 26 lat, 8 miesięcy

i 12 dni, z czego okres służby na rzecz totalitarnego państwa wynosi 13 lat,

2 miesiące. Do służby został zaliczony również okres zasadniczej służby wojskowej, który trwał 3 lata, 11 miesięcy i 20 dni.

Z kopii akt osobowych o sygn. [...], przekazanych pismem z dnia

[...] grudnia 2017 r. (znak: [...]) przez Instytut Pamięci Narodowej – Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie wynika, aby Pan J. K. nierzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r.

Komendant Główny Straży Granicznej w piśmie z dnia [...] października

2017 r., poinformował, że ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, że J. K. po dniu 12 września 1989 r. rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki. Wnioskodawcy wielokrotnie przyznano zwiększony dodatek służbowy do uposażenia, wyróżniano nagrodami pieniężnymi. W aktach sprawy nie stwierdzono informacji

o wymierzonych wobec ww. karach dyscyplinarnych. Brak jest również dokumentów wprost odnoszących się do zdarzeń zaistniałych z narażeniem zdrowia i życia skarżącego. Komendant Główny Straży Granicznej wskazał, że skarżący wykonywał zadania w pionie operacyjno-śledczym m.in. z rozpoznaniem środowisk obcokrajowców, przyczyniając się do zatrzymania wielu osób, które nie posiadały prawnie uregulowanego pobytu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. W związku

z powyższym Komendant Główny Straży Granicznej stwierdził, że można wskazać na możliwość zaistnienia sytuacji związanych z narażeniem życia i zdrowia. Skarżący posiada odznaki Straży Granicznej oraz Brązowy i Srebrny Krzyża Zasługi.

Komendant Główny Policji w piśmie z dnia [...] stycznia 2018 r. ([...]) wskazał, że z uwagi na krótkotrwałą służbę Pana J. K. po dniu

12 września 1989 r. nie odnaleziono dokumentów mogących świadczyć o rzetelności służby po wskazanej dacie. Podkreślono jednak, że skarżącemu przyznano zwiększony dodatek służbowy do uposażenia oraz awansowano go w stopniu.

W aktach sprawy nie stwierdzono informacji o wymierzonych wobec wnioskującego karach dyscyplinarnych. Jednocześnie poinformowano, że wśród materiałów zgromadzonych w przedmiotowej sprawie brak jest dokumentów potwierdzających udział wymienionego w zdarzeniach, które mogły stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, iż na podstawie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia.

Wskazane w tym artykule przesłanki muszą być spełnione łącznie.

W dalszej części uzasadnienia organ wyjaśnił, że przy rozstrzyganiu spraw z zakresu art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, znaczenie fundamentalne ma fakt, że zawiera on w istocie dwie przesłanki formalne, których spełnienie otwiera możliwość zastosowania go względem konkretnej osoby, jednakże nakłada także na organ obowiązek weryfikacji, czy rozpatrywana sprawa stanowi szczególnie uzasadniony przypadek. Wyłącznie w takiej sytuacji ustawodawca dopuszcza możliwość wyłączenia względem wnioskującego stosowania przepisów ogólnych, to jest art, 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej.

Organ wyjaśnił ,że przesłanki zawarte w art.8 a ustawy zaopatrzeniowej mają charakter nieostry. W dalszej części uzasadnienia przytoczył jak należy rozumieć przesłanki z art.8a ustawy zaopatrzeniowej.

Wskazał, że przesłanka krótkotrwałości musi być oceniana każdorazowo w sposób indywidualny. Winna być ona rozpatrywana przede wszystkim w ujęciu bezwzględnym, jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. Dodatkowo organ winien ocenić powyższą przesłankę w aspekcie proporcjonalnym, tj. w porównaniu stosunku służby na rzecz totalitarnego państwa do całości okresu służby byłego funkcjonariusza. Oznacza to, że obok oceny czy dany okres czasu może być uznany jako "krótkotrwały" w ujęciu ogólnym, powinien on być także oceniony abstrakcyjnie, jako stosunek tego czasu do całego okresu służby.

Organ powołał się również na Wielki słownik wyrazów bliskoznacznych, Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005 r. przytaczając synonimy słowa ,,krótkotrwały,, tj.; doraźny, niedługi, niestały, nietrwały, okresowy, przejściowy, przemijający, tymczasowy, krótkookresowy, czasowy, trwający krótko, niedługo trwający, nieustabilizowany, szybki, epizodyczny"

Analizując drugą z przesłanek formalnych organ wyjaśnił ,że rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r. w szczególności z narażeniem zdrowia i życia to sumienne, solidne i dokładne wykonywanie swojej pracy - przyjętych na siebie obowiązków.

Również w tym przypadku organ przytoczył ze słownika wyrazów bliskoznacznych synonimy powyższego słowa rzetelny : "akuratny, całościowy, dogłębny, dokładny, drobiazgowy, gorliwy, niestrudzony, niezawodny, obowiązkowy, oddany, ofiarny, pedantyczny, pewny, pilny, pracowity, precyzyjny, przenikliwy, skrupulatny, solidny, staranny, sumienny, uczciwy, wierny, wnikliwy, wszechstronny, wytrwały" (Wielki słownik wyrazów bliskoznacznych. Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005 r.).

Zdaniem organu postawa rzetelnego funkcjonariusza charakteryzuje się wzorowością w działaniu służbowym, nie tylko w zakresie podejmowania

i nienagannej realizacji zadań obligatoryjnych, ale także wykazywania inicjatywy

i realizowania obowiązków dodatkowych. Ponadto istotna jest także postawa funkcjonariusza w służbie i poza nią. rygorystyczne przestrzeganie prawa, dyscypliny i etyki zawodowej, a także honoru funkcjonariusza służb publicznych.

W ocenie organu zwrot "szczególnie z narażeniem zdrowia i życia" traktować należy jako dodatkowy czynnik wpływający na ocenę wartości rzetelnej służby funkcjonariusza.

"Szczególnie uzasadniony przypadek", w ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji spełnienie tego warunku trzeba postrzegać przez pryzmat całkowitego braku jakichkolwiek faktów mogących stawiać rzetelność służby osoby zainteresowanej pod znakiem zapytania. Prawidłowość powyższego wywodu wynika z faktu, że "szczególnie uzasadniony przypadek" znalazł się w ustawie obok dwóch pozostałych przesłanek. Oznacza to, że krótkotrwałość służby na rzecz państwa totalitarnego i rzetelność służby pełnionej po dniu 12 września 1989 r" nawet z narażeniem zdrowia i życia, nie wystarczą do oceny, czy zastosowanie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej jest zasadne. "Szczególnie uzasadniony przypadek",

w ocenie Ministra zachodzi wówczas, gdy strona - poza spełnieniem dwóch wskazanych wyżej przesłanek formalnych, legitymuje się wybitnymi osiągnięciami

w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy.

Jak wynika z powyższego, uprawnienie z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej ma charakter wyjątkowy i dotyczy wyłącznie osób, w przypadku których "krótkotrwałość" jest niezaprzeczalna, a "rzetelność" służby oczywista, bezdyskusyjna i poparta nadzwyczajnymi osiągnięciami, bowiem tylko wówczas można uznać, że w sprawie zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek".

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy organ wskazał, że służba zainteresowanego pełniona była na rzecz totalitarnego państwa przez okres 13 lat

i 2 miesięcy, czyli 49% całego okresu służby, podczas gdy całkowity okres służby strony włącznie z okresem służby pełnionej w ramach powszechnego obowiązku obrony, wynosi 26 lat, 8 miesięcy i 12 dni. W ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych

i Administracji przedmiotowy okres służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno

w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym - stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniony jako krótkotrwały.

Co znamienne, okresu ponad 13 lat pozostawania w służbie na rzecz totalitarnego państwa nie można uznać za krótkotrwały, mając na uwadze powyżej przytoczone znaczenie tego słowa. Kilkunastoletni okres realizacji obowiązków służbowych nie ma charakteru tymczasowego, doraźnego, czy epizodycznego

i z całą pewnością strona przez ten okres dokładnie zaznajomiła się ze specyfiką realizowanych zadań oraz ich charakterem.

Organ nie kwestionował rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez Pana J. K. w trakcie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r.,

w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. W dokumentacji otrzymanej

z Komendy Głównej Straży Granicznej nie zakwestionowano rzetelnego wykonywania obowiązków służbowych w całym okresie pełnienia przez stronę służby w Straży Granicznej. Komendant Główny Straży Granicznej stwierdził ponadto, że charakter wykonywanych przez zainteresowanego zadań mógł wskazywać

na możliwość zaistnienia sytuacji stanowiących zagrożenie życia i zdrowia, o których mowa w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy zaopatrzeniowej.

Odnosząc się do pisma Pana J. K. z dnia [...] września 2017 r. (data wpływu do organu: [...] września 2017 r.) oraz pisma pełnomocnika wnioskodawcy

z dnia [...] czerwca 2018 r. (data wpływu do organu: [...] czerwca 2018 r.), w których zawnioskowano o przeprowadzenie dowodu przesłuchania świadków na okoliczność rzetelności pełnionej służby, a także przeprowadzenie dowodów z załączonych przez stronę orzeczeń sądowych, organ uznał ww. wniosek za bezprzedmiotowy w świetle powyżej zaprezentowanego stanowiska w tym zakresie. Załączone wyroki sądowe dotyczą weryfikacji wysokości pobieranego przez stronę świadczenia na podstawie wcześniej obowiązujących przepisów prawa i nie mają znaczenia w sprawie rozpatrywanej w oparciu o aktualne obowiązujące regulacje prawne.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie wywiódł skarżący. Domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz zasadzenia kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił:

1. naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a. art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA) stanowiącego o zasadzie praworządności, której podstawą jest art. 7 Konstytucji RP, poprzez nieuwzględnienie rzeczywistej treści przepisu prawa powszechnie obowiązującego w zakresie przesłanki "krótkotrwałości" zawartej w art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r.

o zaopatrzeniu emerytalnym, a tym samym wydanie decyzji administracyjnej

z przekroczeniem granic prawa;

b. art. 7 KPA poprzez niedopełnienie obowiązku podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy i pominięcie obowiązku uwzględnienia interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli w sprawie dotyczącej tak istotnej materii jak prawo do zabezpieczenia społecznego;

c. art. 7b i 8 KPA poprzez naruszenie zasady proporcjonalności poprzez brak rozważenia słusznego interesu Skarżącego (prawa do wypracowanej z narażeniem zdrowia i życia emerytury) w relacji do interesu społecznego, a tym samym zastosowanie przepisu ustawy (art. 8a) de facto wbrew woli Ustawodawcy;

d. art. 77 § 1 KPA oraz art. 80 KPA polegające na niedostatecznym zebraniu materiału dowodowego w sprawie oraz niepełnym rozeznaniu zebranego materiału dowodowego, w szczególności faktów i dowodów świadczących o ponadprzeciętnym zaangażowaniu Skarżącego w obowiązki na rzecz demokratycznej Ojczyzny

i warunkach pełnionej służby;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego mające bezpośredni wpływ na wynik sprawy, tj.:

a. art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tj. Dz. U. z 2016 r. poz. 708) poprzez jego błędną wykładnię, a w efekcie odmowę wyłączenia stosowania przepisów ustawy, pomimo ujawnionego stanu faktycznego;

b. art. 67 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP poprzez naruszenie prawa do odpowiedniego zabezpieczenia społecznego w sytuacji spełnienia przesłanek pozwalających na zastosowanie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym, spowodowanego pominięciem

w zakresie dokonywania wykładni art. 8a zasad wyrażonych w przywołanych przepisach Konstytucji RP.

W uzasadnieniu skargi rozwinął poszczególne jej zarzuty oraz wskazał wnioski dowodowe na okoliczność związaną z przesłankami z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej p.p.s.a.).

Oceniając zaskarżone rozstrzygnięcie w świetle wskazanych wyżej kryteriów, Sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarga na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania wobec wnioskodawczyni art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...), w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) (Dz.U. z 2016 r., poz. 2270), jest dopuszczalna na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a..

Podkreślić również należy, że przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu jest wyłącznie ww. decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych

i Administracji z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] nie zaś decyzje Dyrektora ZER MSWiA o ponownym ustaleniu wysokości emerytury.

Ustawa z 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) przewiduje obniżenie emerytur i rent inwalidzkich wszystkim funkcjonariuszom, którzy pozostawali w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r. i którzy w okresie od dnia 22 lipca 1944 r. do dnia 31 lipca 1990 r. pełnili służbę w wymienionych w ustawie instytucjach i formacjach (tzw. służba na rzecz państwa totalitarnego). Obniżeniu podlegają także renty rodzinne, pobierane po funkcjonariuszach, którzy taką służbę pełnili.

Zgodnie z art. 15c ust. 1 powołanej ustawy, w przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, i która pozostawała w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r., emerytura wynosi: (1) 0% podstawy wymiaru - za każdy rok służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b; (2) 2,6% podstawy wymiaru - za każdy rok służby lub okresów równorzędnych ze służbą, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, 1a oraz 2-4.

Przepisy art. 14 i art. 15 ust. 1-3a, 5 i 6 stosuje się odpowiednio. Emerytury nie podwyższa się zgodnie z art. 15 ust. 2 i 3 ustawy zaopatrzeniowej, jeżeli okoliczności uzasadniające podwyższenie wystąpiły w związku z pełnieniem służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b (ust. 2). Wysokość emerytury ustalonej zgodnie z ust. 1 i 2 nie może być wyższa niż miesięczna kwota przeciętnej emerytury wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ogłoszonej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 3). W celu ustalenia wysokości emerytury, zgodnie z ust. 1-3, organ emerytalny występuje do Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z wnioskiem o sporządzenie informacji,

o której mowa w art. 13a ust. 1 (ust. 4). Przepisów ust. 1 - 3 nie stosuje się, jeżeli osoba, o której mowa w tych przepisach, udowodni, że przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjęła współpracę i czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego (ust. 5).

Zgodnie natomiast z art. 22a ust. 1 omawianej ustawy w przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, rentę inwalidzką ustaloną zgodnie z art. 22 zmniejsza się o 10% podstawy wymiaru za każdy rok służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b. Przy zmniejszaniu renty inwalidzkiej okresy służby, o której mowa w art. 13b, ustala się

z uwzględnieniem pełnych miesięcy.

W przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa,

o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, i została zwolniona ze służby przed dniem 1 sierpnia 1990 r. rentę inwalidzką wypłaca się w kwocie minimalnej według orzeczonej grupy inwalidzkiej (ust. 2). Wysokość renty inwalidzkiej, ustalonej zgodnie z ust. 1, nie może być wyższa niż miesięczna kwota przeciętnej renty z tytułu niezdolności do pracy wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych

z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ogłoszonej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 3). W celu ustalenia wysokości renty inwalidzkiej, zgodnie z ust. 1 i 3, organ emerytalny występuje do Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z wnioskiem o sporządzenie informacji, o której mowa w art. 13a ust. 1. Przepisy art. 13a stosuje się odpowiednio (ust. 4).

Przepisów ust. 1 i 3 nie stosuje się, jeżeli osoba, o której mowa w tych przepisach, udowodni, że przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjęła współpracę i czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego (ust. 5).

Stosownie zaś do treści art. 8a ust. 1 powołanej ustawy, minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: (1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz (2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24 (ust. 2).

W tym miejscu należy wskazać ,że Sąd stoi na stanowisku ,że wskazany powyżej przepis zawiera dwie przesłanki tj. krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r. Zwrot "w szczególności z narażeniem życia i zdrowia" wskazuje jedynie jak należy rozumieć i co może wpłynąć na ocenę rzetelność wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r.

Przesłanki z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej powinny być spełnione łącznie

i jednocześnie uprawdopodobnione. Niespełnienie którejkolwiek z przesłanek powoduje niemożność zastosowania wyłączenia wobec danej osoby przepisów

art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej.

Decyzje wydawane przez organ na podstawie ww. przepisu mają charakter decyzji uznaniowych, gdyż określone w nim przesłanki nie są jednoznaczne

i pozostawiają organowi swobodę dokonania ich oceny, oczywiście na podstawie ustalonego stanu faktycznego sprawy znajdującego potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Zakres badania decyzji posiadającej cechy uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z odpowiednim zachowaniem procedury administracyjnej. Wybór natomiast rozstrzygnięcia

w ramach uznania administracyjnego, dokonywany na podstawie kryteriów słuszności i celowości pozostaje poza kontrolą sądowoadministracyjną (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1488/08, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Kontrola zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny sprowadza się zatem do oceny, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy wyboru tego rozstrzygnięcia dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności.

W sprawie niniejszej, w ocenie Sądu, organ dokonał istotnych ustaleń stanu faktycznego, co do okresów pełnienia służby oraz rzetelności wykonywania zadań

i obowiązków, a także braku informacji o narażeniu zdrowia i życia. Dokonał również w ocenie Sądu prawidłowej analizy materiału dowodowego zgromadzonego

w sprawie, a następnie prawidłowej subsumcji stanu faktycznego sprawy

do odpowiednich przepisów prawa.

Skarżący w swojej skardze kwestionował ustalenia organu, co do długości okresu jego służby na rzecz totalitarnego państwa, inaczej oceniając ten okres, wskazując, że podejmowane przez niego działania przed okresem 31 lipca 1990 r. trudno uznać jako działania na rzecz państwa totalitarnego i w związku z tym spełnia przesłankę krótkotrwałości służby, o której mowa w art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej.

Jak wynika z akt sprawy rozważając przesłankę z art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej, organ ustalił w oparciu cały okres służby, z którym porównany został okres służby na rzecz totalitarnego państwa, o którym mowa w art. 13b. Zgodnie z art. 13a ust. 1 i 6 ustawy zaopatrzeniowej Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu sporządza na podstawie posiadanych akt osobowych, informacji o przebiegu służby wskazanego funkcjonariusza na rzecz totalitarnego państwa, o którym mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej. Podkreślenia wymaga, że do tej informacji nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, w tym

z pisma z dnia [...] kwietnia 2017 r. Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu dotyczącego informacji o przebiegu służby Nr [...] wynika, że wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, w okresie od dnia

1 czerwca 1977 r. do dnia 31 lipca 1990 r., tj. przez okres 13 lat, 2 miesięcy. Całkowity okres służby ww. wynosi 26 lat, 8 miesięcy i 12 dni. Ustalenia te

w ocenie Sądu są prawidłowe i znajdują odzwierciedlenie w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej.

Jedną z przesłanek umożliwiających organowi zastosowanie wobec skarżącego art. 8a ustawy o zaopatrzeniu jest "krótkotrwałość" służby na rzecz totalitarnego państwa. Ustawa o zaopatrzeniu nie zawiera definicji pojęcia "krótkotrwała służba". Zdaniem Sądu, odkodowanie powyższej klauzuli dokonane przez organ w zaskarżonej decyzji jest prawidłowe. Definiując pojęcie krótkotrwałości służby organ posłużył się słownikiem wyrazów bliskoznacznych wskazując

na synonimy wyrazu "krótkotrwały".

W niniejszej sprawie wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa przez okres 13 lat, 2 miesiące, a całkowity okres służby strony wynosił 26 lata, 8 miesięcy i 12 dni, zatem strona pełniła przez około 49% całego okresu służby służbę na rzecz państwa totalitarnego. Reasumując służba na rzecz totalitarnego państwa, w ocenie Sądu, zarówno w ujęciu bezwzględnym – długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym – stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniona jako krótkotrwała. Trafnie organ wskazał w decyzji, że krótkotrwałość musi być każdorazowo oceniana indywidualnie. I trafnie w niniejszym przypadku przeprowadził ocenę tej krótkotrwałości uznając, że skarżący nie spełnia powyższej przesłanki.

Zgadzając się z organem, co do tego, że każdy przypadek należy rozpatrywać indywidualnie, stwierdzić należy, że jako krótkotrwała może być rozumiana służba, której czas trwania w porównaniu do całego okresu służby nie był długi, trwał

w porównaniu do tego okresu krótko. Taka sytuacja jednak w niniejszej sprawie nie występuje. Nie można bowiem w przypadku skarżącego stwierdzić, że jego służba na rzecz totalitarnego państwa była służbą, która nie charakteryzowała się trwałością.

W stanie faktycznym tej sprawy przyjąć należy, że okres 13 lat, 2 miesięcy, nie był okresem krótkotrwałym, epizodycznym. Okres służby skarżącego na rzecz totalitarnego państwa był na tyle długi, że nie można mówić o chwilowości, czy też przejściowości tej służby, jak również o jej tymczasowości. Sąd nie uważa również, aby praca skarżącego w Wydziale "[...]" Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] była epizodyczna, czy tez doraźna. Podkreślenia wymaga, że zarówno w ujęciu bezwzględnym – długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym – stosunku długości tego okresu do całego okresu służby okres trwający 13 lat, 2 miesięcy, nie może być uznany za krótkotrwały. Reasumując w sytuacji, gdy służba na rzecz totalitarnego państwa wynosi jedną drugą okresu służby, nie jest to w ocenie Sądu służba krótkotrwała.

Niezasadny tym samym okazał się zarzut naruszenia art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej. Reasumując skarżący nie spełnił jednej z przesłanek

z art. 8a ust. 1, które muszą być spełnione łącznie, tak więc w stosunku do niego nie można było zastosować powyższego przepisu.

Ustawodawca wymaga też, aby osoba, w odniesieniu do której organ może zastosować art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) rzetelnie wykonywała zadania i obowiązki po dniu 12 września 1989 r., wskazuje przy tym, że to rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków ma miejsce w szczególności wówczas, gdy służba była pełniona z narażeniem zdrowia i życia.

Komendant Główny Straży Granicznej w sprawie niniejszej nie kwestionował, że skarżący rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki po 12 września 1989 r. Komendant Główny Straży Granicznej wskazał, że były funkcjonariusz rzetelnie wykonywał swoje obowiązki służbowe po dniu 12 września 1989 r. W ocenie Sądu zwrot "szczególnie z narażeniem zdrowia i życia" traktować należy jako dodatkowy czynnik wpływający na ocenę wartości rzetelnej służby funkcjonariusza natomiast zwrot ten nie może w żaden sposób niweczyć rzetelności służby w rozumieniu wskazanym powyżej zarówno przez Sąd jak i Komendanta Główny Straży Granicznej w sprawie.

W ocenie Sądu, dokonując ustaleń w zakresie długości okresu służby pełnionej na rzecz totalitarnego państwa oraz rodzaju tej służby zgodnie z treścią

art. 13a ustawy zaopatrzeniowej, organ jest związany treścią informacji o pełnieniu służby sporządzoną przez Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu. Stosownie do art. 13a ust. 5 ustawy zaopatrzeniowej informacja o przebiegu służby, o której mowa w ust. 1, jest równoważna z zaświadczeniem o przebiegu służby sporządzanym na podstawie akt osobowych przez właściwe organy służb. W myśl art. 13a ust. 6 ustawy zaopatrzeniowej do informacji, o której mowa w ust. 1, nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji jest zatem związany treścią informacji o pełnieniu służby sporządzoną przez Instytut Pamięci Narodowej – Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, w myśl przepisu art. 76 § 1 Kpa., zgodnie z którym dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone.

Biorąc powyższe pod rozwagę działając na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), orzekł jak w sentencji.