Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1413/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr., Sędzia WSA Teresa Zyglewska, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2009 r. sprawy ze skargi A. P. i A. P. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia warunków zabudowy - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska postanowieniem z [...] czerwca 2009r. - zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie -utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...]z [...]lutego 2008r., którym odmówiono uzgodnienia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zagrody rolniczej składającej się z budynku mieszkalnego i gospodarczego wraz ze studnią wierconą oraz szczelnym zbiornikiem na nieczystości płynne, na terenie działki nr [...]położonej we wsi P., gmina B., w granicach obszaru specjalnej ochrony ptaków i obszaru mającego znaczenie dla Wspólnoty Natura 2000 "[...]" oraz Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]".

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, iż planowana inwestycja położona jest w obszarze specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 "[...]"([...]), wyznaczonym rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 21 lipca 2004 r. w sprawie obszarów specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 (Dz. U. Nr 229, poz. 2313, ze zm.), w obszarze mającym znaczenie dla Wspólnoty Natura 2000 "[...]" ([...]) oraz w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]" wyznaczonym rozporządzeniem Nr [...]Wojewody [...]z dnia [...]lutego 2005 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]" (Dz. Urz. Woj. [...]Nr [...], poz. [...]).

Zgodnie z opracowaniem "Opinia na temat potencjalnych przekształceń siedlisk w wyniku realizacji inwestycji budowlanej w okolicach miejscowości P. w P.", którego przedmiotem była ocena istniejących oraz potencjalnych zagrożeń dla środowiska przyrodniczego wynikających z realizacji inwestycji na terenach przyległych do wsi P., pomiędzy miejscowością P. i lasami w uroczysku K. rozciąga się rozległe podmokłe obniżenie terenu - otwarte tereny mokradłowe otoczone przez zwarte kompleksy leśne.

Wobec powyższego oraz analizy zdjęć lotniczych terenu, które potwierdzają występowanie terenów o zwiększonej wilgotności, a także biorąc pod uwagę charakter planowanej inwestycji, organ stwierdził zasadność podniesienia kwestii zmiany stosunków wodnych w przypadku realizacji

Sygn. akt IV SA/Wa 1413/09

przedsięwzięcia, co oznaczałoby naruszenie zakazu zawartego w § 5 ust. 1 pkt 5 w/w rozporządzenia.

Zdaniem organu odwoławczego, wbrew ustaleniom organu pierwszej instancji, nie ma z kolei podstaw do podejrzenia możliwości naruszenia zakazu wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, o którym mowa w § 5 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia. Organ wskazał, iż nie można uznać za prace - w rozumieniu w/w przepisu - robót ziemnych związanych z budową budynku mieszkalnego, budynku gospodarczego, studni wierconej oraz szczelnego zbiornika na nieczystości płynne na stosunkowo płaskim terenie, jak ma to miejsce w przedmiotowej sprawie. Z akt sprawy nie wynika jakoby fragment nieruchomości planowany do zajęcia przez przedmiotową inwestycję charakteryzował się urozmaiconą rzeźbą terenu, która mogłaby ulec zniszczeniu, natomiast z charakteru inwestycji nie wynika konieczność zmiany ukształtowania terenu.

Odnosząc się do kwestii pominięcia słusznego interesu obywatela przy rozpatrywaniu sprawy, organ wskazał, iż postanowienia wydawane w trybie art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie są podejmowane na zasadzie uznaniowości. Organ wydający postanowienie ma za zadanie stwierdzić czy wnioskowana inwestycja, w świetle obowiązujących przepisów, możliwa jest do realizacji. Rozporządzenie w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]" zawiera ścisłe zakazy, bez nadania dowolności ich interpretacji.

Odnosząc się do kwestii obszaru Natura 2000, jednocześnie wskazując na treść art. 33 ustawy o ochronie przyrody, Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska podniósł, iż powyższy przepis stosuje się także do proponowanych obszarów mających znaczenie dla Wspólnoty. Na przedmiotowej działce występuje siedlisko przyrodnicze z załącznika I dyrektywy 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 roku w sprawie ochrony siedlisk naturalnych oraz dzikiej fauny i flory (dyrektywy siedliskowej): łąka rajgrasowa (kod 6510-1), będące podtypem siedliska — niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (kod 6510). Zgodnie ze Standardowym Formularzem Danych (zwanym dalej SDF) dla obszaru Natura 2000 "[...]" siedlisko [...] jest przedmiotem ochrony w tym obszarze. Realizacja przedmiotowej inwestycji spowoduje zniszczenie tego siedliska w obrębie działki. Należy przy tym podkręcić, że przy znacznej

Sygn. akt IV SA/Wa 1413/09

powierzchni całego obszaru Natura 2000 (63 147,6 ha), tereny otwarte takie jak łąki i pastwiska zajmują stosunkowo niewielką jego część - ok. 3 % i ograniczają się jedynie do czterech polan wokół miejscowości: B., T., P. oraz B. W całym obszarze Natura 2000 łąki użytkowane ekstensywnie zajmują jedynie ok. 0,83 % jego powierzchni. Przy czym zarówno w skali całej Polski, jak i w skali obszaru Natura 2000 "[...]" łąki rajgrasowe, a także inne podtypy łąk [...] należą do siedlisk zagrożonych, głównie z uwagi na zaprzestanie dotychczasowych ekstensywnych form ich rolniczego wykorzystywania. W przypadku obszaru Natura 2000 najważniejszym zagrożeniem dla zachowania tego typu siedliska jest narastająca presja na jego zabudowanie. SDF dla tego obszaru wskazuje, jako jedno z głównych zagrożeń dla obszaru, właśnie presję urbanizacyjną na polany puszczańskie, która prowadzi do zmniejszania się powierzchni terenów otwartych oraz występujących tam cennych siedlisk przyrodniczych i siedlisk gatunków związanych z krajobrazem łąkowym. Konsekwencją realizacji inwestycji byłoby wyłączenie części jednej z polan puszczańskich z żerowisk lub potencjalnych terenów lęgowych takich gatunków jak: derkacz, błotnik łąkowy, gąsiorek, a także zainicjowanie urbanizacji terenu dotychczas otwartego.

W przypadku łąk rajgrasowych siedlisko to jest siedliskiem typowym dla gatunków zwierząt, będących przedmiotem ochrony w obszarze Natura 2000 "[...]". Wśród tych gatunków znajdują się gatunki motyli z załącznika II dyrektywy siedliskowej. Według SDF obszar Natura 2000 "[...]" w ocenie znaczenia obszaru dla populacji przeplatki aurinia i czerwończyka nieparka uzyskuje ocenę A (najwyższą), a w przypadku szlaczkonia szafrańca - ocenę B. Siedlisko to jest również dogodnym środowiskiem życia i żerowania dla wielu gatunków ptaków, które również są przedmiotem ochrony w obszarze Natura 2000 "[...]", a także kluczowego dla danego obszaru orlika krzykliwego. Przy tym przedmiotowa działka znajduje się w rejonie obszaru żerowiskowego orlika krzykliwego, który gniazduje ok. 1,5 km na północny - zachód od przedmiotowej działki. Jest to jedyne stanowisko orlika krzykliwego w rejonie polany wokół wsi P. oraz jedno z 20 - 21 w całym obszarze Natura 2000 "[...]". Orlik krzykliwy jest gatunkiem terytorialnym i wykazuje silne przywiązanie do miejsca lęgowego, a swoje gniazda zakłada na drzewach, zwykle na obrzeżu lasu, w pobliżu mokradeł, wilgotnych

Sygn. akt IV SA/Wa 1413/09

łąk, pastwisk oraz upraw z niską roślinnością — terenów otwartych będących jego łowiskami. Podstawowym, a właściwie jedynym zagrożeniem dla populacji tego gatunku w Polsce jest utrata siedlisk żerowania w wyniku zmiany dotychczasowego wykorzystania gruntów rolnych, w tym zarówno intensyfikacja rolnictwa, jak i zaniechanie rolniczego użytkowania gruntów. Podobnie jak derkacz i błotnik, orlik krzykliwy to gatunek, który nigdy nie wykorzystuje do gnieżdżenia czy żerowania, działek zabudowanych. Wymagają one dużych terytoriów, na których mogą zbierać pokarm, wobec czego zabudowa nawet stosunkowo niewielkiego obszaru spowoduje, że ptaki te będą musiały przenieść się w inne rejony lub przestaną się gniazdować. Przy czym, trzeba zwrócić szczególną uwagę na wspomniany wcześniej bardzo ograniczony zasób terenów potencjalnie atrakcyjnych dla gniazdowania i żerowania wymienionych gatunków.

Kolejnym argumentem przeciwko planowanej inwestycji jest kwestia dużego znaczenia otwartych powierzchni, takich jak łąki śródleśne (również wzdłuż brzegu lasu), polany czy zręby, jako ważnego elementu siedliska żubra Bison bonasus -gatunku priorytetowego w obszarze "[...]" ([...]). W [...] w ciągu ostatnich kilku lat kilkukrotnie zmniejszyła się powierzchnia łąk śródleśnych i polan, a ponadto z powodu obniżenia poziomu wód gruntowych notuje się okresowe braki wody dla zwierząt co wpływa na stan populacji żubrów.

W konkluzji organ stwierdził, iż realizacja przedmiotowej inwestycji stanowiłaby zagrożenie zarówno dla siedlisk przyrodniczych, jak i dla populacji gatunków, dla których wyznaczono obszar Natura 2000 "[...]" i naruszyłaby zakaz z § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]".

A. P. i A. P. w skardze wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i utrzymanego nim w mocy postanowienia organu I instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:

art. 33 ust. 1 i ust. 3 oraz art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880, ze zm.);

§ 5 ust. 1 pkt 5 i pkt 7 rozporządzenia Nr [...] Wojewody [...] z dnia [...]lutego 2005r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]";

art. 6, art. 7, art. 8 i art. 77 K.p.a.

Sygn. akt IV SA/Wa 1413/09

Skarżący podnieśli, iż ograniczyli się jedynie do budowy niewielkiego drewnianego domu mieszkalnego, pomieszczenia gospodarczego, studni i zbiornika na nieczystości, a zatem elementów podstawowych, niezbędnych do egzystencji w korelacji z siedliskami różnych gatunków roślin i zwierząt znajdujących się na tym terenie. Gdyby zamiarem skarżących było znaczne pogorszenie wskazanych siedlisk na ich działce mogliby oni intensywnie ją uprawiać, zgodnie z zasadami gospodarki rolnej (np. dokonywać podorywki, sztucznie nawozić, zbierać plony), na co nie potrzebowaliby stosownych pozwoleń, gdyż są to grunty rolne stanowiące ich własność, a co doprowadziłoby do znacznego pogorszenia stanu siedlisk gatunków roślin i zwierząt na tym terenie. Planowana niewielka inwestycja, która jedynie ma służyć zaspokojeniu podstawowych potrzeb bytowych skarżących nie narusza stanu siedlisk przyrodniczych znajdujących się na tym terenie. Oba budynki, które składają się na planowaną inwestycję zajmują mniej niż 1% powierzchni całej działki, gdyż ich ogólna powierzchnia wynosi około 200 m2, natomiast powierzchnia działki nr [...]wynosi 2,24 ha, a zatem zagrożenie jakie inwestycja może stworzyć dla stanu chronionych na tym terenie siedlisk jest znikoma, dodatkowo skarżący rozumieją kwestie ochrony przyrody, współdziałają z organami i gotowi są brać udział we wszelkich aktywnościach zmierzających do jej ochrony, lecz nie kosztem niczym nieuzasadnionego ograniczania własności jaka ma miejsce w ich przypadku.

W zaskarżonych postanowieniach organy nie wykazały, zdaniem skarżących, aby działalność rolnicza skarżących, dla której prowadzenia niezbędna jest planowana inwestycja, miałaby w sposób istotny negatywny wpływać na chronione składniki środowiska przyrodniczego. Wbrew twierdzeniom zawartym w zaskarżonym postanowieniu realizacja inwestycji skarżących nie spowoduje zniszczenia siedliska 0 - łąka rajgrasowa (kod 6510-1), ponieważ z planu inwestycji wynika, iż budowa urządzeń będzie miała miejsce na niewielkim wycinku gruntu będącego własnością skarżących, tj. przy drodze gminnej, gdzie aktualnie występują czynniki negatywnie oddziaływujące na ten obszar, jednakże w myśl postanowień organu inwestycja w postaci drogi nie zagraża występującym na tym obszarze chronionym składnikom środowiska. Skarżący nie zamierzają dokonywać zmiany przeznaczenia gruntu, nadal pozostanie on gruntem rolnym, również nie zmienią sposobu jego użytkowania, a teren wskutek realizacji inwestycji skarżących nie straci charakteru terenu otwartego.

Sygn. akt IV SA/Wa 1413/09

Dalej skarżący wskazali, iż przedmiotowa nieruchomość nie stanowi terenu mokradłowego, gdyby tak było skarżący nie zdecydowaliby się na jej kupno, ponieważ nie mogliby jej wykorzystać w żaden sposób. Na nieruchomości występują niewielkie obszary mokradłowe, ale jedynie w okresie wzmożonych opadów lub też w okresie wiosennym. Jednocześnie w obszarze planowanej inwestycji nie występuje podmokły teren, wymagający ingerencji w postaci dokonywania zmian stosunków wodnych.

Dodatkowo skarżący, powołując się na przepisy aktów unijnych stanowiących źródło programu Natura 2000, podnieśli, iż budowa dwóch niewielkich drewnianych budynków, wtapiających się w architekturę terenu, o łącznej powierzchni 200 m2, czyli na niewielkim wycinku działki skarżących, nie stanowi zagrożenia dla znaczącego pogorszenia stanu siedlisk przyrodniczych w rozumieniu przepisów unijnych oraz przepisów ustawy o ochronie przyrody.

Nie rozważając powyższych kwestii, organy obu instancji naruszyły, zdaniem skarżących, art.7 i art. 77 K.p.a. Raport o oddziaływaniu na środowisko jest niezbędny celem dokonania analizy oddziaływania inwestycji skarżących na obszary Natura 2000, czego nie zawiera żadne z zaskarżonych postanowień. Nadto organy naruszyły zasadę określoną w art. 6 i art. 8 K.p.a., albowiem nie wzięły pod uwagę, iż co do dwóch działek znajdujących się obok działki skarżących (nr [...]i nr [...]) Wojewoda [...]wydał pozytywne postanowienia w zakresie ochrony przyrody, a inwestycje na tych działkach są znacznie rozbudowane w stosunku do proponowanej inwestycji skarżących. Jest to przykład dowolności i braku jednolitego stosowania prawa w stosunku do wszystkich obywateli, a jego skutkiem jest pogłębianie braku zaufania obywateli do organów administracji publicznej.

Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska - w odpowiedzi na skargę - wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a., sprowadzają się do kontroli

Sygn. akt IV SA/Wa 1413/09

działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, iż postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...]stycznia 2009r. i utrzymanie nim w mocy postanowienie Wojewody [...]z [...]lutego 2008r. nie naruszają prawa w stopniu kwalifikującym je do wyeliminowania z obrotu prawnego.

Przedmiotowe postanowienia zostały wydane w ramach postępowania uzgadniającego projekt decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zagrody rolniczej składającej się z budynku mieszkalnego i gospodarczego wraz ze studnią wierconą oraz szczelnym zbiornikiem na nieczystości płynne, na terenie działki nr [...]położonej we wsi P., gmina B. Działka ta znajduje się w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]" utworzonego rozporządzeniem Wojewody [...]z dnia [...]lutego 2005 r. (Dz. Urz. Woj. [...]Nr [...], poz. [...], ze zm.), w obszarze specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 "[...]" ([...]), wyznaczonym rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 21 lipca 2004 r. w sprawie obszarów specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 (Dz. U. Nr 229, poz. 2313, ze zm.) oraz w obszarze mającym znaczenie dla Wspólnoty Natura 2000 "[...]" ([...]).

Zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717, ze zm.) decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z Wojewodą - w odniesieniu do innych niż wymienione pkt 7 obszarów objętych ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody. W odniesieniu do obszarów położonych w granicach parku narodowego i jego otuliny (pkt 7) uzgodnienia dokonuje dyrektor parku narodowego. Uzgodnień dokonuje się w trybie art. 106 K.p.a. (art. 53 ust. 5 cyt. ustawy). Do form ochrony przyrody - stosownie do treści art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880) - zalicza się m. in. obszary chronionego krajobrazu (pkt 4) i obszary Natura 2000 (pkt 5). Zatem Wojewoda [...]jako organ właściwy był zobowiązany do zajęcia stanowiska co do możliwości realizacji

Sygn. akt IV SA/Wa 1413/09

przedmiotowej inwestycji w obszarze położonym w granicach wymienionych wyżej form ochrony przyrody.

Organy obu instancji dokonując oceny planowanej inwestycji pod kątem ochrony przyrody nie naruszyły - w ocenie Sądu - stosowanych przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy i przepisów prawa procesowego, w tym podnoszonych przez skarżących, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Stosownie do art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, obszar chronionego krajobrazu obejmuje tereny chronione ze względu na wyróżniający się krajobraz o zróżnicowanych ekosystemach, wartościowe ze względu na możliwość zaspokajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem lub pełnioną funkcją korytarzy ekologicznych. Na takim obszarze - zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody - mogą być wprowadzone zakazy, w tym m. in. zakaz dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli służą innym celom niż ochrona przyrody lub zrównoważone wykorzystanie użytków rolnych i leśnych oraz racjonalna gospodarka wodna lub rybacka (pkt 6). Przedstawiony zakaz wprowadzono § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Nr [...]Wojewody [...]z dnia [...]lutego 2005r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]" (zwanego dalej: rozporządzeniem) i m. in. na tym zakazie oparto odmowę uzgodnienia w kontrolowanej sprawie.

Podkreślenia wymaga, iż wprowadzone zakazy wynikają z potrzeb ochrony wskazanego obszaru. Nie mają one charakteru dowolnego lecz są wybrane spośród zakazów wymienionych w art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Przepis ten -jak już wyżej zauważono - zawiera katalog zakazów jakie mogą być wprowadzone na obszarze chronionego krajobrazu. Katalog ten nie zawiera bezwzględnego zakazu realizacji wszelkich inwestycji, jednakże wprowadza określone warunki realizacji określonych inwestycji. Przy czym podkreślić należy, iż organy administracji publicznej zobowiązane są odmówić uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia jeżeli stwierdzą, iż naruszać ono będzie którykolwiek z tych zakazów. Nie mogą więc kierować się w podejmowaniu decyzji jakąkolwiek dowolnością, albowiem w/w rozporządzenie ściśle wskazuje jakiego typu inwestycje są zakazane na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]". Na kształt rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie nie może mieć wpływu okoliczność, podnoszona przez skarżących, iż organy pozytywnie uzgodniły inne projekty decyzji o warunkach

Sygn. akt IV SA/Wa 1413/09

zabudowy dla działek sąsiednich z działką skarżących. Z zasady nie ma spraw tożsamych pod względem faktycznym i prawnym. Każda bowiem sprawa jest oceniana indywidualnie, podlega odrębnemu rozpoznaniu, a organy nie kierują się w rozstrzygnięciu analogią. Inwestor wnioskuje o ustalenie warunków zabudowy dla konkretnej inwestycji na konkretnej działce. Ten też tylko projekt podlega ocenie organów z punktu widzenia przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym przepisów z zakresu ochrony przyrody - uzgodnienia.

Analiza akt sprawy wymaga podzielenia stanowiska organu, iż zakaz z § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia w przypadku realizacji przedmiotowej inwestycji zostałby naruszony. Stanowisko to zostało oparte m. in. na "Opinii na temat potencjalnych przekształceń siedlisk w wyniku realizacji inwestycji budowlanej w okolicach miejscowości P. w P.". Prawdą jest, iż powyższa opinia została opracowana na potrzeby innej inwestycji, oddalonej od działki skarżących. Jednakże zawiera ona ocenę zagrożeń dla środowiska przyrodniczego wynikających z realizacji inwestycji budowlanych w P., w tym kluczowy w niniejszej sprawie opis warunków gruntowo - wodnych i odnosi się do rozległego podmokłego obniżenia terenu rozciągającego się pomiędzy miejscowością P. i lasami w uroczysku K. obejmującego również teren przedmiotowej inwestycji. Fakt, iż skarżący planują realizację niewielkiej inwestycji, na zaledwie niewielkim fragmencie działki, nie zmienia sytuacji, albowiem w/w opinia jednoznacznie wskazuje na silne nawilgocenie gruntu w tym rejonie. Te ustalenia zostały nadto potwierdzone na podstawie map tego obszaru, a także zdjęć lotniczych i satelitarnych. Również w skardze strony z jednej strony zaprzeczają, iż przedmiotowa nieruchomość nie stanowi terenu mokradłowego, z drugiej zaś zauważają, iż w okresie wzmożonych opadów lub też w okresie wiosennym występują podmokłe obszary. Tak dokonana analiza nie pozostawia żadnych wątpliwości, iż rozstrzygnięcie organów w tym zakresie zostało wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Niezależnie od ochrony właściwej dla opisanego obszaru chronionego krajobrazu, przedmiotowa inwestycja położona jest także na obszarze Natura 2000 "[...]" o kodzie [...] oraz obszarze mającym znaczenie dla Wspólnoty Natura 2000 "[...]". Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 21 lipca 2004 r. w sprawie obszarów specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 (Dz. U. Nr 229, poz. 2313, ze zm.) zmienionym rozporządzeniem z dnia

Sygn. akt IV SA/Wa 1413/09

27 października 2008 r. (Dz. U. Nr 198, poz. 1226) został wyznaczony obszar specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 pod nazwą "[...]" ([...]). Obszar ten stanowił drugą z przesłanek do odmowy uzgodnienia przedmiotowej inwestycji. Podkreślenia wymaga, iż celem wyznaczenia takiego obszaru jest ochrona populacji dziko występujących gatunków ptaków, utrzymanie i zagospodarowanie ich naturalnych siedlisk zgodnie z wymogami ekologicznymi, przywracanie zniszczonych biotopów oraz tworzenie biotopów. Innymi słowy ochrona obszarów Natura 2000 polega w szczególności na ograniczeniu możliwości ingerencji, które mogłyby prowadzić do negatywnych skutków dla dóbr przyrodniczych objętych taką ochroną. Obszar specjalnej ochrony Natura 2000, znajdujący się na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]" objęty jest ochroną właściwą dla tego obszaru. Niezależnie od powyższego, art. 33 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie przyrody stanowi samodzielną podstawę ochrony obszarów Natura 2000. Zatem obszar "[...]" podlega tym samym rygorom i zakazom odnośnie zagospodarowania terenu. Artykuł 33 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody (w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonego postanowienia) stanowił, że zabrania się podejmowania działań mogących, osobno lub w połączeniu z innymi działaniami, znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000, w tym w szczególności:

1) pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych lub siedlisk gatunków roślin i zwierząt, dla których ochrony wyznaczono obszar Natura 2000 lub

2) wpłynąć negatywnie na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natura 2000, lub

3) pogorszyć integralność obszaru Natura 2000 lub jego powiązania z innymi obszarami.

Przepis ten stosowało się odpowiednio do proponowanych obszarów mających znaczenie dla Wspólnoty Natura 2000 (ust. 2). Nadto przepis ten wskazywał, że ustawa o ochronie przyrody nie zawiera także bezwzględnego zakazu zabudowy w obszarze Natura 2000, a jedynie zabrania lokalizacji inwestycji mogących w znaczący sposób pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych, a także w znaczący sposób wpływać negatywnie na gatunki, dla ochrony których obszar został wyznaczony.

Przedsięwzięcia, które nie są bezpośrednio związane z ochroną obszaru Natura 2000 lub nie wynikają z tej ochrony, mogące znacząco oddziaływać na te

Sygn. akt IV SA/Wa 1413/09

obszary, wymagają przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, na zasadach określonych w ustawie z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (ust. 3). Przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko wymienione są w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573). Projektowana inwestycja nie należy do żadnej z kategorii przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu. Nie wymaga więc - wbrew temu co twierdzą skarżący - sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Dodania również wymaga, iż postępowanie środowiskowe jest postępowaniem niezależnym od postępowania jakie toczy się przed organem uzgadniającym inwestycję z zakresu ochrony przyrody. Oznacza to, iż organ uzgadniający projekt decyzji o warunkach zabudowy pod względem wymagań ochrony przyrody winien dokonać we własnym zakresie oceny jego oddziaływania na środowisko przyrodnicze ze wskazaniem, czy inwestycja może w znaczący sposób pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych i w znaczący sposób wpływać negatywnie na gatunki, dla ochrony których został utworzony obszar Natura 2000.

Organy obu instancji dokonując oceny planowanej inwestycji pod kątem ochrony przyrody zasadnie przyjęły, zdaniem Sądu, iż planowana inwestycja w negatywny sposób wpłynęłaby na stan opisywanych siedlisk przyrodniczych i na gatunki, dla ochrony których został utworzony obszar Natura 2000 oraz naruszyłaby zakaz § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia. Przy tym organy obu instancji dokonały tej oceny w zgodzie z przepisami art. 6, art. 7, art. 8 i art. 77 K.p.a., a jej wynik znalazł odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia sporządzonego zgodnie z wymogami art. 107 § 3 K.p.a.

Nadto należy podkreślić, iż ochrona przyrody musi się odbywać w warunkach zrównoważonego rozwoju, a zatem nie wyklucza jakichkolwiek zmian. Zmiany te nie mogą jednak niszczyć cech charakterystycznych dla danego krajobrazu i muszą odbywać się w ramach obowiązujących przepisów prawa. Podstawowym celem zrównoważonego rozwoju jest opracowanie i urzeczywistnienie takiego modelu gospodarki, w którym zaspokajanie aktualnych potrzeb społeczeństwa nie umniejszy

Sygn. akt IV SA/Wa 1413/09

możliwości użytkowania zasobów środowiska przyrodniczego przyszłym pokoleniom. Ochrona przyrody realizowana jest m. in. przez obejmowanie zasobów, tworów i składników przyrody, formami ochrony przyrody, a następnie opracowywanie i realizację planów ochrony dla obszarów podlegających ochronie prawnej oraz programów ochrony gatunków, siedlisk i szlaków migracji gatunków chronionych. Oczywistym także jest fakt, iż brak uzgodnienia inwestycji pociąga za sobą skutek w postaci daleko idącego ograniczenia prawa własności skarżących, którzy tym samym nie mogą w pełnym zakresie korzystać z nieruchomości stanowiącej teren inwestycji. Niemniej jednak co do zasady ograniczenie to jest dopuszczalne, albowiem za wystarczającą podstawę do jego stosowania należy uznać przepisy ustawy o ochronie przyrody (Konstytucja RP daje bowiem ustawodawcy zwykłemu kompetencje do ograniczania w uzasadnionym zakresie prawa własności). Przyjąć jednak należy, iż ograniczenie prawa własności wymaga jasnego wykazania przez organ, iż przesłanki uzasadniające zastosowanie takiego środka istotnie występują, co też nastąpiło w sprawie. Organy dokonały w sprawie prawidłowego wyważenia interesu skarżących i interesu społecznego. Na przeszkodzie załatwienia sprawy zgodnie ze słusznym interesem skarżących, stanął interes społeczny przemawiający za ochroną przyrody polegającą na zachowaniu, zrównoważonym użytkowaniu tworów i składników przyrody (m. in. takich jak rośliny, zwierzęta objęte ochroną gatunkową, siedliska przyrodnicze, siedliska zagrożonych wyginięciem, rzadkich i chronionych gatunków roślin, zwierząt i grzybów, krajobraz), której celem jest utrzymanie procesów ekologicznych i stabilności ekosystemów, zachowanie różnorodności biologicznej, zapewnienie ciągłości istnienia gatunków roślin, zwierząt wraz z ich siedliskami, przez ich utrzymywanie, ochrona walorów krajobrazowych, utrzymywanie we właściwym stanie siedlisk przyrodniczych, a także pozostałych zasobów, tworów i składników przyrody oraz kształtowanie właściwych postaw człowieka wobec przyrody (art. 2 ustawy o ochronie przyrody).

Sąd badając legalność zaskarżonego postanowienia i utrzymanego nim w mocy postanowienia organu pierwszej instancji, w oparciu o powołane przepisy i w aspekcie uchybień, które byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu, doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Postanowienia zostały wydane zgodnie z prawem, zatem i z przepisami, których naruszenie zarzucili skarżący. W tym stanie rzeczy - na mocy art. 151 P.p.s.a. -orzeczono jak w sentencji wyroku.