Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2960/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-04-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Honorata Łopianowska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz, sędzia WSA Jarosław Trelka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne. oddala skargę.


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy przedstawia się następująco:

Postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. ["DIAS"] z [...] czerwca 2017 r., nr [...], utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. ["NUS"] z [...] kwietnia 2017 r., nr [...], w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne.

Zaskarżone postanowienie zostało wydane w stanie faktycznym i prawnym, w którym NUS prowadził postępowanie egzekucyjne wobec majątku A. sp. z o.o. w W. ["Spółka", "Skarżąca"], na podstawie własnych tytułów wykonawczych wystawionych w dniu 2 lutego 2017 r. o nr [...], obejmujących należności z tytułu podatku od towarów i usług w łącznej kwocie 19 554 666,10 zł należności głównej plus należne odsetki za zwłokę. Jako podstawę prawną tytułów wykonawczych wierzyciel wskazał orzeczenie z dnia 23 grudnia 2016 r. Nr [...].

W celu wyegzekwowania należności dochodzonych na podstawie ww. tytułów wykonawczych, organ egzekucyjny działając na podstawie art. 80 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji [Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm., dalej: "u.p.e.a."], dokonał zajęcia rachunków bankowych w: [...] Bank S.A., Bank [...] S.A., [...] S.A., [...] Bank S.A., Bank [...] S.A., [...] Bank S.A., [...] Bank S.A., Bank [...] S.A., Bank [...] S.A. zawiadomieniami z 6 lutego 2017 r. o nr: [...].

Powyższe zawiadomienia wraz z odpisami tytułów wykonawczych doręczono na adres siedziby Spółki w dniu 15 lutego 2017 r.

Zawiadomieniem z 9 lutego 2017 r., nr [...] dokonano zajęcia innej wierzytelności pieniężnej tj. z tytułu zwrotu podatku VAT za grudzień 2014 r. a zajęcie wierzytelności zostało doręczone do siedziby Spółki w dniu 15 lutego 2017 r.

Pismami z 22 lutego 2017 r. Skarżąca złożyła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej przez NUS na podstawie tytułów wykonawczych z 2 lutego 2017 r. o nr [...].

Postanowieniami z [...] marca 2017 r. o nr 1[...], NUS uznał złożone zarzuty za bezzasadne.

Następnie pismami z 1 marca 2017 r. Skarżąca złożyła skargi na ww. czynności egzekucyjne [akta post. adm., k. 34-43 oraz 44-52] zarzucając:

naruszenie art. 89 § 1 u.p.e.a. w zw. z art. 7 § 2 u.p.e.a., poprzez niezastosowanie się do normy zawartej w tym przepisie i dokonanie zajęcia innej wierzytelności pieniężnej oraz zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych przed rzetelnym zbadaniem stanu majątkowego Spółki i wyjawieniem majątku na skutek realizacji;

naruszenie art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego [Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej: "k.p.a."] oraz art. 8 k.p.a. poprzez nienależyte wykonanie zadań organu poprzez niezbadanie okoliczności rozpatrywanej sprawy pod względem możliwości wystąpienia negatywnych dla Spółki skutków zajęcia innej wierzytelności pieniężnej oraz zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, podczas gdy organ winien należycie rozpatrzeć każdą sprawę.

NUS postanowieniem z [...] marca 2017 r. Nr [...] połączył postępowania w sprawach złożonych skarg wniesionych przez Skarżącą pismami z 1 marca 2017 r. na czynności egzekucyjne dokonane zawiadomieniami z 6 lutego 2017 r. o nr [...] oraz z 9 lutego 2017 r. nr [...].

Po rozpatrzeniu złożonych skarg, postanowieniem z [...] marca .2017r. Nr [...], NUS oddalił skargi uznając, że zaskarżone czynności egzekucyjne dokonane zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Nie godząc się z treścią powyższego rozstrzygnięcia, pismem z 18 kwietnia 2017 r. Skarżąca złożyła na nie zażalenie, zarzucając naruszenie prawa poprzez:

zastosowanie środka egzekucyjnego, który może doprowadzić do powstania nieodwracalnych szkód w prowadzeniu działalności gospodarczej Skarżącej podczas gdy organ egzekucyjny winien stosować środki egzekucyjne z uwzględnieniem indywidualnej sytuacji podatnika;

- naruszenie art. 13 § 1 u.p.e.a. w związku z art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez błędne uznanie, że w sprawie nie zaistniał ważny interes Spółki;

nienależyte wykonywanie zadań organu poprzez niezbadanie okoliczności rozpatrywanej sprawy pod względem możliwości wystąpienia nieodwracalnych dla Spółki skutków zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, tj. m.in. uniemożliwienie Spółce wykonywanie swoich zobowiązań, podczas gdy organ winien należycie rozpatrzyć każdą sprawę, aby prawidłowo wykonywać czynności egzekucyjne.

Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, w uzasadnieniu stwierdzając, że przedmiotem skargi na czynność egzekucyjną mogą być wyłącznie kwestie formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania prowadzonego przez organ egzekucyjny lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formy dokonania czynności egzekucyjnych.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. podkreślił, że Skarżąca w zażaleniu z 18 kwietnia 2017 r. nie kwestionuje prawidłowości dokonanej czynności egzekucyjnej pod względem formalnym, lecz podnosi argumentację nakierowana na wykazanie zastosowania zbyt uciążliwych środków egzekucyjnych co w konsekwencji może doprowadzić do nieodwracalnych szkód w prowadzeniu działalności gospodarczej oraz uniemożliwienie Spółce wykonywania swoich zobowiązań.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. wyjaśnił, że ww. kwestie zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego nie mogą być przedmiotem rozpatrzenia w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 54 u.p.e.a. Zastosowanie przez organ egzekucyjny zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego stanowi podstawę do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a., które składa się w terminie 7 dni od dnia doręczenia tytułu wykonawczego.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że Spółka skorzystała z przysługującego jej prawa i pismami z 22 lutego 2017 r. złożyła zarzuty do prowadzonego postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych z 2 lutego 2017 r. o nr [...] a zarzuty zostały rozpoznane postanowieniami z [...] marca 2017 r., nr [...] przez NUS, który stwierdził ich bezzasadność. Ww. postanowienia zostały zaskarżone przez Spółkę a po rozpatrzeniu ww. zażaleń Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. postanowieniami z [...] czerwca 2017 r., Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienia organu pierwszej instancji.

W opinii Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., sposób dokonania czynności zajęcia rachunku bankowego, oraz prawidłowość jej przeprowadzenia należy rozpatrywać na podstawie regulacji zawartych w przepisach art. 80 u.p.e.a.

Zgodnie z przepisem art. 80 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przestanie do banku, a jeżeli bank posiada oddziały – do właściwego oddziału, zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat, lecz bezzwłocznie przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności albo zawiadomił organ egzekucyjny, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, o przeszkodzie w dokonaniu wpłaty. Natomiast zgodnie z art. 80 § 2 u.p.e.a. – zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu. Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia o zajęciu, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis zawiadomienia skierowanego do banku o zakazie wypłaty zajętej kwoty z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego [§ 3 art. 80 u.p.e.a.]. organ podkreślił, że wydruki zawiadomień o zajęciu wraz z odpisami tytułów wykonawczych Spółce doręczono w dniu 15 lutego 2017 r.

Mając na uwadze brzmienie powołanych przepisów regulujących egzekucję z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego jak również stan faktyczny sprawy, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. stwierdził, że organ egzekucyjny zastosował ww. środek zgodnie z obowiązującym prawem.

Zawiadomienie o zajęciu z 4 listopada 2016 r. nr [...] zawierało elementy określone w art. 67 § 2 u.p.e.a. tj. oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego.

Badając natomiast prawidłowość dokonania czynności zajęcia innej wierzytelności pieniężnej, a równocześnie prawidłowość jej przeprowadzenia, należy rozpatrywać na podstawie regulacji zawartych w przepisie art. 89 u.p.e.a. Organ podkreślił, że zajęcia innej wierzytelności pieniężnej dokonano zgodnie z art. 89 § 1 u.p.e.a. poprzez doręczenie do dłużnika zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej Spółki. Ponadto wezwano dłużnika, aby należnej od niego kwoty do wysokości egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi bez zgody organu egzekucyjnego nie uiszczał Spółce, lecz należną kwotę przekazał organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności. W myśl art. 89 § 2 u.p.e.a., zajęcie wierzytelności jest dokonane z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu. Z kolei postępując zgodnie z § 3 w/w artykułu, organ egzekucyjny jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa powyżej, wezwał dłużnika zajętej wierzytelności, aby w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia złożył oświadczenie dotyczące tego. czy uznaje zajętą wierzytelność zobowiązanego, przekaże organowi egzekucyjnemu z zajętej wierzytelności kwoty na pokrycie należności łub z jakiego powodu odmawia takiego przekazania oraz w jakim sądzie lub przed jakim organem toczy się albo toczyła się sprawa o zajętą wierzytelność. Ponadto zawiadomił Spółkę, że nie wolno jej zajętej kwoty odebrać ani też rozporządzać nią lub ustanowionym dla niej zabezpieczeniem. Zawiadomienie o zajęciu dłużnikowi zajętej wierzytelności doręczono w dniu wydania tj. 9 lutego 2017 r., zaś Skarżącej w dniu 15 lutego 2017 r.

Do zajęcia innej wierzytelności pieniężnej wykorzystano druk "Zawiadomienie o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej", odpowiadał wzorowi określonemu dla druków tego rodzaju w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w prawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych [Dz. U. z 2015 r., poz. 2310] i zawierał elementy określone w art. 67 § 2 u.p.e.a., tj. oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego.

W świetle powyższego czynność egzekucyjna polegająca na zajęciu innej wierzytelności pieniężnej w ocenie – Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. – została przeprowadzona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, zatem żądanie Skarżącej dotyczące uchylenia zaskarżonej czynności egzekucyjnej uznano za nieuzasadnione.

Pismem z dnia 31 lipca 2017 r., Skarżąca – reprezentowana przez pełnomocnika, zaskarżyła postanowienie wydane przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W..

Skarżąca podniosła tożsame zarzuty, które były rozpatrywane bezpośrednio przez wierzyciela, organ egzekucyjny oraz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. w zaskarżonym postanowieniu tj.:

naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 18 art. 54 § 1 i § 5 u.p.e.a. poprzez nieuchylenie postanowienia organu pierwszej instancji, w którym to postanowieniu organ zastosował środek egzekucyjny, który może doprowadzić do powstania nieodwracalnych szkód w prowadzeniu działalności gospodarczej Spółki podczas gdy organ pierwszej instancji winien stosować środki egzekucyjne z uwzględnieniem indywidualnej sytuacji Spółki tj.: organ stosując środek egzekucyjny nie zbadał sytuacji majątkowej oraz biznesowej Skarżącej co może doprowadzić do nieodwracalnych szkód w prowadzeniu działalności gospodarczej przez Spółkę;

naruszenie art. 13 § 1 u.p.e.a. w związku z art. 6, 7, 10 § 1 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez nieuchylenie w postępowaniu egzekucyjnym postanowienia organu pierwszej instancji, w którym to postępowaniu organ błędnie uznał, że w sprawie nie zaistniał ważny interes Skarżącej, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, że ważny interes Skarżącej zaistniał tj.: organ nie ocenił w sposób obiektywny ważnego interesu Spółki, podczas gdy – zdaniem Skarżącej – wystarczającą przesłanką do uznania zwolnienia spod egzekucji jest konieczność regulowania zobowiązań wynikających ze stosunków cywilnoprawnych wynikających z umów zawieranych z kontrahentami Skarżącej;

naruszenie art. 7 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. poprzez nieuchylenie w postępowaniu egzekucyjnym postanowienia organu I instancji, w którym to postępowaniu organ pierwszej instancji nie zbadał okoliczności rozpatrywanej sprawy pod względem możliwości wystąpienia nieodwracalnych dla Spółki skutków zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, podczas gdy organ winien należycie rozpatrzyć każdą sprawę. Organ winien przed dokonaniem zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przeanalizować przedmiotową sprawę i ewentualny wpływ na sytuację Skarżącej, tak by swoim działaniem nie doprowadzić do znacznego utrudnienia prowadzenia działalności gospodarczej Spółki.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. wniósł o oddalenie skargi.

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Kontroli Sądu poddane zostało postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] czerwca 2017 r. w przedmiocie złożonej przez Skarżącą skargi na czynność egzekucyjną, a mianowicie na zajęcie wierzytelności z rachunków bankowych i wkładów oszczędnościowych a także innej wierzytelności pieniężnej tj. z tytułu podatku od towarów i usług w łącznej kwocie 19 554 666,10 zł.

Czynności tych dokonano w postępowaniach egzekucyjnych, w których na podstawie czterech tytułów wykonawczych [akta post. adm., k. 1-4] dochodzono zaległości podatkowych Skarżącej z tytułu podatku od towarów w łącznej kwocie 19 554 666,10 zł należności głównej plus należne odsetki za zwłokę.

Możliwość złożenia skargi na czynność egzekucyjną przewidziana została w art. 54 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego.

W świetle tego przepisu, skarga na czynność egzekucyjną jest instytucją postępowania egzekucyjnego, celem którego jest przymusowe ściągnięcie wymagalnej należności obciążającej zobowiązanego i służy ona kontroli prawidłowości stosowania w tym postępowaniu środków egzekucyjnych wskazanych w art. 1a pkt 12 u.p.e.a., zmierzających bezpośrednio do wyegzekwowania należności.

W ramach skargi na czynność egzekucyjną ocenie podlegają działania organu egzekucyjnego [oraz egzekutora], który na zlecenie wierzyciela egzekwuje należność wskazaną w tytule wykonawczym.

Skarga na czynności egzekucyjne nie jest natomiast środkiem prawnym umożliwiającym kwestionowanie całokształtu postępowania egzekucyjnego oraz podstaw jego prowadzenia.

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, regulując poszczególne etapy postępowania egzekucyjnego, umożliwia zobowiązanemu kwestionowanie podejmowanych w jego toku rozstrzygnięć. Dlatego też zarówno w orzecznictwie [tak: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 lipca 2012 r. sygn. akt II FSK 2555/10 i z 3 grudnia 2013 r. sygn. akt II GSK 1285/12; dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl], jak i piśmiennictwie [zob. M. Romańska w: System egzekucji administracyjnej, pod redakcją J. Niczyporuka, S. Fundowicza, J. Radwanowicza; Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2004, s. 536] przyjmuje się, uwzględniając zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia, że skarga na czynności egzekucyjne służy wyłącznie na czynności o charakterze faktycznym i to tylko takie, które nie mogą być zaskarżone poprzez inny środek prawny przewidziany w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Innymi słowy, skarga na czynności egzekucyjne jest przysługującym zobowiązanemu środkiem prawnym o charakterze subsydiarnym i stanowi uzupełnienie innych środków zaskarżenia, przysługujących zobowiązanemu w postępowaniu egzekucyjnym.

Skarżąca natomiast w postępowaniu wszczętym skargami z 1 marca 2017 r. na czynności egzekucyjne [akta post. adm., k. 34-43 oraz 44-52] kwestionowała przede wszystkim rodzaj zastosowanych środków egzekucyjnych, podnosząc, że są one zbyt uciążliwe i wskazując własną hierarchię ponoszonych zobowiązań i ciężarów, dającą prymat zobowiązaniom cywilnoprawnym. Zdaniem Skarżącej, organ powinien wstrzymać się z zajęciem wierzytelności z rachunków bankowych do wyjawienia majątku a także zbadać ewentualny negatywny wpływ dokonania zajęcia na sytuację zobowiązanego, tak by nie doprowadzić do znacznego utrudnienia prowadzenia działalności gospodarczej. W konsekwencji Skarżąca w obydwu skargach na czynności egzekucyjne [tej kierowanej wobec zajęcia rachunków bankowych jak i w odniesieniu do zajęcia innej wierzytelności] postulowała umorzenie na podstawie art. 59 u.p.e.a. prowadzonej wobec niej egzekucji administracyjnej.

Za trafne, w ocenie Sądu, należy uznać stanowisko Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., że w rozpoznanej sprawie zastrzeżenia Skarżącej w tym zakresie nie mogły być w ogóle rozpatrywane. Tym samym, nie mogły być one również skuteczne w postępowaniu sądowoadministracyjnym, tj. prowadzić do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

W przedmiotowym przypadku Skarżąca niewątpliwie miała możliwość wniesienia innego środka zaskarżenia jakim jest zarzut przeciwegzekucyjny oparty o podstawę wskazaną w art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a. i z możliwości tej skorzystała. W sytuacji zaś, gdy przepisy u.p.e.a. przewidują środki prawne służące kwestionowaniu przez zobowiązanego poszczególnych działań i czynności podejmowanych na kolejnych etapach postępowania egzekucyjnego, brak jest podstaw, aby w ramach skargi obejmującej jedną tylko czynność tego postępowania, gdy podstawy wszczęcia postępowania egzekucyjnego nie zostały skutecznie zakwestionowane w trybie zarzutów, podlegały analizie wszelkie zarzuty i okoliczności związane z dochodzonym obowiązkiem.

Zasadnie zatem organy orzekające przy rozpatrywaniu wniesionej przez Skarżącą skargi na czynność egzekucyjną skupiły się na ocenie formalnej poprawności zakwestionowanych czynności, nie odnosząc się do zagadnień, które mogły podlegać badaniu w ramach innego środka zaskarżenia.

Organy administracji dokonały przy tym szczegółowej analizy prawidłowości dokonanego przez organ egzekucyjny zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych i wkładów oszczędnościowych a także innej wierzytelności. Powołując się na konkretne przepisy u.p.e.a. wykazały, że zajęcia odbyły się zgodnie z tymi przepisami oraz z poszanowaniem praw Skarżącej.

Nie budzi przy tym wątpliwości, że organ egzekucyjny zastosował środki egzekucyjne wymienione w art. 1a pkt 12 lit. a) u.p.e.a. Prawidłowo więc Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznał, że nie doszło do naruszenia przepisów normujących zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanej, tj. art. 80 i art. 81 u.p.e.a.

Zgodnie z art. 80 § 1 u.p.e.a., zajęcie to dokonywane jest przez przesłanie do banku, a jeżeli bank posiada oddziały – do właściwego oddziału, zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz bezzwłocznie przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności albo zawiadomił organ egzekucyjny, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, o przeszkodzie w dokonaniu wpłaty.

W aktach sprawy znajdują się kopie datowanych na 6 lutego 2017 r. zawiadomień o zajęciu praw majątkowych stanowiących wierzytelności z rachunku bankowego [akta post. adm., k. 5-23], które to zawiadomienia doręczono Bankom, o czym świadczą zwrotne potwierdzenia odbioru zawiadomień przez odpowiednie banki a także odpowiedzi banków [akta post. adm., k. 24-33]. Zgodnie z art. 80 § 2 u.p.e.a., w datach odbioru zawiadomień dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego.

Przepis art. 80 § 3 u.p.e.a. stanowi natomiast, że jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 1, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis zawiadomienia skierowanego do banku o zakazie wypłaty zajętej kwoty z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego. W sprawie takie zawiadomienie Skarżącej miało miejsce – w aktach sprawy znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru zawiadomień o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego oraz odpisu tytułu wykonawczego, na którym odnotowano taką właśnie jej zawartość, wpisując odpowiednie numery porządkowe właściwe dla zawiadomień i tytułu wykonawczego [akta post. adm., k. 5]. Z ww. potwierdzenia odbioru wynika, że przedmiotowa przesyłka została wydana adresatowi w dniu 15 lutego 2017 r.

Słusznie zatem organy orzekające przyjęły, że odpisy tytułów wykonawczych i zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego zostały prawidłowo doręczone Skarżącej.

Podkreślić również należy, iż wystawione w sprawie zawiadomienia spełniały wszystkie wymogi formalne, wynikające z przepisów prawa. Zawiadomienia o zajęciu zostały podpisane z upoważnienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. przez uprawnionego pracownika tego Urzędu z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego.

Wobec powyższego Sąd uznał, że dokonana przez organy administracji ocena poprawności zakwestionowanej czynności egzekucyjnej była prawidłowa. Zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego przeprowadzone zostało w sposób właściwy, co skargę Skarżącej czyniło niezasadną.

Podobnie, zajęcie innej wierzytelności dokonane zostało prawidłowo – zgodnie z regulacją zawartą w art. 89 u.p.e.a. Wobec Skarżącej doręczono zawiadomienie o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej, tj. stanowiącej wierzytelność z tytułu zwrotu podatku od towarów i usług [akta post. adm., k. 30]; wezwano też dłużnika, aby należnej od niego kwoty do wysokości egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi bez zgody organu egzekucyjnego nie uiszczał Spółce, lecz należną kwotę przekazał organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności [akta post. adm., k. 31]. W myśl art. 89 § 2 u.p.e.a., zajęcie wierzytelności jest dokonane z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu. Organ egzekucyjny – zgodnie z art. 89 § 3 u.p.e.a. – jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, wezwał dłużnika zajętej wierzytelności, aby w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia złożył oświadczenie dotyczące tego, czy uznaje zajętą wierzytelność zobowiązanego, przekaże organowi egzekucyjnemu z zajętej wierzytelności kwoty na pokrycie należności łub z jakiego powodu odmawia takiego przekazania oraz w jakim sądzie lub przed jakim organem toczy się albo toczyła się sprawa o zajętą wierzytelność. Organ zawiadomił też Spółkę, że nie wolno jej zajętej kwoty odebrać ani też rozporządzać nią lub ustanowionym dla niej zabezpieczenie. Zawiadomienie o zajęciu dłużnikowi zajętej wierzytelności doręczono w dniu wydania tj. 9 lutego 2017 r., zaś Skarżącej w dniu 15 lutego 2017 r.

Do zajęcia innej wierzytelności pieniężnej zastosowano druk "Zawiadomienie o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej", który odpowiadał wzorowi określonemu dla druków tego rodzaju w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w prawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych [Dz. U. z 2015 r., poz. 2310] i zawierał elementy określone w art. 67 § 2 u.p.e.a., tj. oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego.

Tak więc także czynność zajęcia innej wierzytelności została przeprowadzona przez organ egzekucyjny prawidłowo.

Na marginesie wskazać należy, że Skarżąca podnosząc w skardze a wcześniej w środkach odwoławczych wnoszonych w toku postępowania egzekucyjnego oraz skargach na czynności egzekucyjne, że zastosowany środek egzekucyjny, jest zbyt uciążliwy, nie wskazała żadnego alternatywnego środka, który mógłby być zastosowany przez organ egzekucyjny. Zdaniem Skarżącej, wystarczającą przesłanką do uznania zwolnienia spod egzekucji jest konieczność regulowania zobowiązań wynikających ze stosunków cywilnoprawnych wynikających z umów zawieranych z kontrahentami, co ma uzasadniać postawiony w sprawie zarzut naruszenia art. 13 § 1 u.p.e.a. w związku z art. 6, 7, 10 § 1 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.

Przypomnieć zaś należy, że administracyjny organ egzekucyjny dokonuje wyboru środków egzekucyjnych, które zastosuje w trwającym postępowaniu egzekucyjnym. Organ egzekucyjny powinien stosować środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków – środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego [art. 7 § 2 u.p.e.a.]. Wyboru środka egzekucyjnego organ nie powinien dokonywać mechanicznie, lecz mając na względzie sytuację majątkową zobowiązanego. Skoro jednak Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. nie uzyskał od Skarżącej informacji o mniej uciążliwych, alternatywnych środkach egzekucyjnych, to był zobowiązany zastosować skuteczne środki egzekucyjne co do ustalonych i podlegających egzekucji składników majątku Skarżącej. Skarżąca, kontestując zastosowane środki egzekucyjne, także w skardze nie stawia postulatów zastosowania innych, jej zdaniem mniej uciążliwych i adekwatnych do celu postępowania egzekucyjnego środków. Przypomnienia bowiem wymaga, że egzekucja stanowi przymusowy sposób realizacji zobowiązania, w tym wypadku podatkowego, co do którego dłużnik ma możliwość, a wręcz powinność dobrowolnego spełnienia.

Ponadto, zajęcie innej wierzytelności pieniężnej a także zajęcie rachunku bankowego nie jest, co do zasady, uznawane za uciążliwą czynność egzekucyjną. Stanu "uciążliwości" nie wykazała również w sprawie Skarżąca, jak również, że nie wykazała jaką ewentualnie "mniej uciążliwą" czynność powinny podjąć względem niej organy administracji. Egzekucja zawsze stanowi przymusowy sposób realizacji zobowiązania, kiedy dłużnik dobrowolnie nie wypełnia ciążącego na nim obowiązku.

W konsekwencji, nie znalazły potwierdzenia postawione zarzuty naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 18 u.p.e.a. a także art. 54 § 1 i § 5 u.p.e.a. poprzez nieuchylenie postanowienia organu pierwszej instancji. Organy w wystarczającym zakresie wyjaśniły stan faktyczny, z uwzględnieniem sytuacji Skarżącej. Nie znalazł więc potwierdzenia także zarzut naruszenia art. 7 i 8 k.p.a. Nie potwierdził się również zarzut naruszenia art. 13 § 1 u.p.e.a. w związku z art. 6, 7, 10 § 1 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez nieuchylenie w postępowaniu egzekucyjnym postanowienia organu pierwszej instancji – Skarżąca nie wskazała bowiem innego sposobu osiągnięcia celu postępowania egzekucyjnego zaś uciążliwość tego postępowania oraz sam fakt jej prowadzenia nie stanowią okoliczności uzasadniających odstąpienie od zastosowania środka egzekucyjnego.

Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz.U. z 2017 r., poz. 1369], orzekł, jak w sentencji.