Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1482/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-01-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 164, art. 246, art. 132 ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1410
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant sekr. sąd. Jarosław Kielczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi O.Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od organu na rzecz strony skarżącej O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 1617 (jeden tysiąc sześćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] Urząd Patentowy RP unieważnił prawo ochronne na znak towarowy VITALSSS PLUS OMEGA 3 o nr R.239867, udzielonego na rzecz O. (dalej "skarżący" lub "uprawniony"), na skutek sprzeciwu uznanego za bezzasadny wniesionego przez A. (dalej: "wnoszący sprzeciw" lub "uczestnik postępowania").

Podstawą powyższego rozstrzygnięcia był art. 132 ust 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej (Dz. U. 2003 r., nr 119 poz. 1117 ze zm., dalej "p.w.p.") oraz 98 k.p.c w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p.

Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym oraz prawnym.

W dniu 20 czerwca 2012 roku do Urzędu Patentowego RP wpłynął sprzeciw wobec decyzji o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy Vitalsss Plus Omega - 3 o nr R.239867 na rzecz uprawnionego. Jako podstawę prawną swojego żądania wnoszący sprzeciw wskazał art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

Sporny znak towarowy został przeznaczony do sygnowania takich towarów jak: witaminy i dodatki mineralne, tabletki musujące z witaminami i minerałami z klasy 5 Klasyfikacji nicejskiej oraz napoje bezalkoholowe wzbogacone witaminami i minerałami, preparaty do przygotowywania napojów z klasy 32 Klasyfikacji nicejskiej.

Wnoszący sprzeciw podniósł, że jest uprawniony z rejestracji międzynarodowego znaku towarowego słownego VITALIS o numerze IR.894288 z pierwszeństwem od dnia 10 maja 2006 r. przeznaczonego do oznaczania towarów z klas 3, 5 i 21 Klasyfikacji nicejskiej, w tym do oznaczania takich towarów z klasy 5 Klasyfikacji nicejskiej jak: substancje dietetyczne i suplementy żywnościowe do użytku medycznego i niemedycznego, zawierające w szczególności witaminy i oligoelementy, w postaci saszetek, proszku lub kapsułek, w tym produkty multiwitaminowe w postaci tabletek musujących, tabletek do żucia, kapsułek żelatynowych lub proszku musującego; leki dostępne bez recepty, w szczególności preparaty przeciwko katarowi, na przeziębienie, leki na bazie roślin.

Stwierdził, że towary z klasy 5 do oznaczania których przeznaczony jest sporny znak towarowy są podobne, a nawet identyczne do towarów z klasy 5 do oznaczania których przeznaczony jest znak przeciwstawiony. Dodał, iż towary z klasy 32 do oznaczania których przeznaczony jest sporny znak towarowy są podobne do towarów z klasy 5 do oznaczania których przeznaczony jest przeciwstawiony znak towarowy, ponieważ pomimo tego, że jest on przeznaczony do oznaczania napojów bezalkoholowych zawartych w klasie 32, są to napoje wzbogacone witaminami i minerałami, co stanowi bezpośrednie odniesienie do towarów z klasy 5.

W ocenie wnoszącego sprzeciw także występowanie podobieństwa porównywanych znaków towarowych nie powinno budzić żadnych wątpliwości. Podniósł, że wcześniejszy znak towarowy jest znakiem słownym, natomiast znak sporny jest znakiem słowno-graficznym i fakt, iż oznaczenie to zostało zgłoszone w postaci słowno-graficznej nie powinien wpływać na ocenę podobieństwa obu znaków towarowych, gdyż jak podniósł, zgodnie z przyjętym orzecznictwem wspólnotowym i krajowym, w znakach słowno-graficznych to warstwa słowna ma zazwyczaj większą siłę oddziaływania na odbiorców niż warstwa graficzna, bowiem przeciętny odbiorca nie ma w zwyczaju analizować wszystkich szczegółów i najczęściej odwołuje się on do oznaczenia słowno-graficznego przez jego warstwę słowną. Wskazał także, że istotnym jest przy tym również fakt, że wcześniejszy znak towarowy Vitalis jest znakiem słownym, którego ochrona rozciąga się co do zasady na wszelkie formy graficzne, w których może on zostać zapisany.

Wnoszący sprzeciw zauważył, że podstawowe znaczenie z punktu widzenia zdolności odróżniającej spornego znaku towarowego ma wyraźnie wyeksponowany element słowny Vitalsss, który stanowi fantazyjną nazwę własną, natomiast dodatkowe słowne elementy "plus Omega 3" mają charakter wyłącznie opisowy i pozbawione są, w odniesieniu do wszystkich towarów objętych rejestracją, jakiejkolwiek zdolności odróżniającej. Wobec powyższego, w ocenie wnoszącego sprzeciw, zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, o którym mowa w art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

W odpowiedzi uprawniony uznał sprzeciw za bezzasadny i wniósł o jego oddalenie. Wskazał, że o podobieństwie towarów można mówić jedynie w zakresie towarów wskazanych w klasie 5 klasyfikacji nicejskiej. Nie można natomiast uznać, iż takie towarowy jak: napoje zaklasyfikowane w 32 klasie, do oznaczenia których został przeznaczony sporny znak towarowy są podobne do towarów do oznaczenia których został przeznaczony przeciwstawiony znak towarowy. Dodał, że służą one do zaspokajania innych potrzeb, a także są to towary w odmienny sposób oferowane odbiorcom i są sprzedawane z reguły w wyodrębnionych miejscach. Uprawniony nie zgodził się również z twierdzeniem wnioskodawcy, iż oba porównywane znaki towarowe są do siebie podobne w stopniu uzasadniającym ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd. Wskazał, że podobieństwo obu oznaczeń sprowadza się jedynie do występowania w nich wspólnego elementu Vital, przy czym słowo Vital oznaczające w języku angielskim witalny, żywotny jest bardzo często stosowane dla oznaczenia produktów z klasy 5, tym samym nie można mu przypisać samodzielnej zdolności odróżniającej, a o podobieństwie lub jego braku porównywanych oznaczeń decydować będą ich pozostałe elementy. Dodał także, że sporny znak towarowy posiada charakterystyczną grafikę o bogatej kolorystyce oraz zwrócił uwagę na rozmieszczenie poszczególnych elementów znaku, tj. wyrazu "Omega - 3", jak i usytuowaniu wyrazu "plus" nad literami "sss", a także na charakterystyczną końcówkę wyrazu Vitalsss, tj. "sss".

Uprawniony podniósł także, że oznaczenie Vitalis - stanowiące przeciwstawiony znak towarowy - w porównaniu ze spornym znakiem towarowym Vitalsss PLUS Omega - 3 jest oznaczeniem jednowyrazowym składającym się jedynie z siedmiu liter, podczas gdy sporny znak towarowy składa się z czterech elementów słownych. Ponadto dodał, iż oba znaki towarowe są wymawiane w sposób wyraźny również w zakresie końcowych części wyrazów Vitalis oraz Vitalsss, co również w warstwie fonetycznej pozwala wykluczyć ryzyko pomyłki.

Dokonując oceny przeciwstawionych oznaczeń w warstwie znaczeniowej, uprawniony podniósł, iż oznaczenie "Vitalis" oraz element oznaczenia "Vitalsss PLUS Omega 3" mają charakter abstrakcyjny, aczkolwiek ich element "vita" jest rozpoznawany przez odbiorców jako oznaczający witalność, żywotność. Wobec powyższego, w ocenie uprawnionego, porównywane znaki towarowe wykazują znaczne różnice i w konsekwencji nie istnieje ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, w szczególności nie istnieje ryzyko skojarzenia spornego znaku ze znakiem wcześniejszym.

Na rozprawie w dniu [...] kwietnia 2013 roku strony podtrzymały swoje stanowisko w sprawie.

Wnoszący sprzeciw podniósł, że w zakresie porównania towarów oznaczonych przeciwstawionymi znakami w klasie 5 i 32 - wspólną cechą tych towarów jest fakt posiadania mikroelementów, witamin i minerałów, co decyduje o podobieństwie towarów, a ponadto są one przeznaczone do spożycia dla ludzi. W zakresie podobieństwa oznaczeń, wnoszący sprzeciw oświadczył, że człony plus i Omega 3 są opisowe dla rozpatrywanych towarów, a ocenie powinny podlegać jedynie człony Vitalis oraz Vitalsss. Wskazał, że są w nich zawarte identyczne fragmenty początkowe i końcowe, jak człon "Vital" na początku i "s" na końcu. Podniósł także, że konsumenci zwracają szczególną uwagę na początkowe fragmenty oznaczeń oraz dodał, że w odniesieniu do litery "s" w warstwie fonetycznej jest ona w wymowie sycząca, dlatego trudno określić czy jest wymawiana jedna głoska czy więcej. Ogólne wrażenie wywierane przez porównywane znaki na odbiorcach jest zatem zbliżone, co może skutkować ryzykiem wprowadzenia ich w błąd.

Na rozprawie w dniu [...] sierpnia 2014 roku strony ponownie podtrzymały swoje stanowisko w sprawie.

Wnoszący sprzeciw podkreślił, że w związku z wystąpieniem podobieństwa towarów i oznaczeń ryzyko wprowadzenia konsumentów w błąd jest wysoce prawdopodobne i zostały spełnione przesłanki zawarte w art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., co w konsekwencji daje podstawę do unieważnienia spornego prawa ochronnego.

Uprawniony wskazał, że w jego ocenie nie zachodzi podobieństwo pomiędzy porównywanymi towarami z klasy 5 i z klasy 32. Przeznaczenie tych towarów, ich funkcja, charakter, sposób używania, sposób działania i sposób sprzedaży są całkowicie odmienne. Wskazał ponadto, że towary z klasy 5 służą utrzymaniu dobrego stanu organizmu i to jest ich w zasadzie jedyna funkcja, natomiast towary z klasy 32 służą zaspokajaniu pragnienia i to jest ich główna funkcja. Podniósł ponadto, że towary z klasy 5 i towary z klasy 32 nie znajdują się w tym samym miejscu, na tej samej półce w ramach jednego sklepu. Przykładowo towarem z klasy 32 jest np. zwykła woda mineralna, która zawiera minerały, i stoi w zwykłej alejce z innymi napojami - sokami, wodami czy napojami gazowanymi, zaś towary z klasy 5 zajmują zupełnie inne wydzielone miejsce i są sprzedawane także w aptekach.

Uprawniony zauważył także, że inny jest sposób używania tych towarów. Towary z klasy 32 są towarami codziennego, powszechnego użytku, a towary z klasy 5 są używane wtedy. gdy istnieje rzeczywista potrzeba wspomożenia organizmu ludzkiego, dostarczenia witamin i makroelementów. Podniósł, że sama częściowa zbieżność w zakresie składu nie może automatycznie przesądzać o podobieństwie towarów sygnowanych przeciwstawionymi znakami towarowymi, ponieważ jest zdecydowanie więcej istotnych różnic pomiędzy tymi towarami.

Odnośnie podobieństwa oznaczeń uprawniony wskazał, że nie istnieje takie podobieństwo, które mogłoby powodować niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd nabywców ww. towarów, a zbieżność przeciwstawionych znaków towarowych sprowadza się jedynie do zastosowania członu "VITAL" - elementu słabo się wyróżniającego i jednoznacznie kojarzącego się ze zdrowiem, witalnością i żywotnością, co nie może przesądzać o kolizji oznaczeń. Dodał ponadto, iż element ten jest powszechnie wykorzystywany przez wielu niezależnych przedsiębiorców do oznaczenia towarów, takich jak towary z klasy 5.

Uprawniony wskazał także, że rozpowszechnienie i opisany sposób używania elementu ‘VITAL" znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym znajdującym się w aktach sprawy i dlatego też w takiej sytuacji szczególnego znaczenia nabierają różnice występujące pomiędzy przeciwstawionymi znakami, a różnice te dotyczą przede wszystkim odmiennych końcówek oznaczeń. W znaku przeciwstawionym jest to końcówka IS, natomiast w znaku spornym jest to końcówka SSS, bardzo charakterystyczna, gdyż jest to zbitka spółgłosek nie występująca naturalnie w języku polskim. Uprawniony dodał także, że w znaku spornym występuje szereg innych dodatkowych elementów, między innymi grafika, kolory, charakterystyczna czcionka zatem wobec takich różnic nie budzi wątpliwości, że pomiędzy porównywanymi znakami towarowymi nie występuje takie podobieństwo, które mogłoby powodować niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd.

Urząd Patentowy RP w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z [...] sierpnia 2014 r. wskazał, że sporny znak towarowy przeznaczony został do oznaczenia towarów zawartych w klasie 05 takich jak: "witaminy i dodatki mineralne, tabletki musujące z witaminami i minerałami" oraz towarów zawartych w klasie 32 takich jak: "napoje bezalkoholowe wzbogacone witaminami i minerałami, preparaty do przygotowywania napojów", zaś przeciwstawiony znak towarowy przeznaczony został do oznaczenia takich towarów w klasie 5 jak: "substancje dietetyczne i suplementy żywnościowe do użytku medycznego i niemedyczne, zawierające w szczególności witaminy i oligoelementy, w postaci proszku lub kapsułek, w tym produkty multiwitaminowe w postaci tabletek musujących, tabletek do żucia, kapsułek żelatynowych lub proszku musującego, leków dostępnych bez recepty, w szczególności preparaty przeciwko katarowi, leki uspakajające, na przeziębienie, leki na bazie roślin, chusteczki nasączane, chronione przeciw komarom (chusteczki przeciwkomarowe)".

W ocenie organu porównywane znaki towarowe zostały przeznaczone do oznaczenia podobnych towarów w klasie 5 i w klasie 32, gdyż takie towary jak: "witaminy i dodatki mineralne, tabletki musujące z witaminami i minerałami", zawarte w klasie 5 w wykazie spornego znaku towarowego są niewątpliwie podobne do takich towarów jak: "substancje dietetyczne i suplementy żywnościowe do użytku medycznego i niemedyczne, zawierające w szczególności witaminy i oligoelementy, w postaci proszku lub kapsułek, w tym produkty multiwitaminowe w postaci tabletek musujących, tabletek do żucia, kapsułek żelatynowych lub proszku musującego" zawartych w klasie 5, do oznaczenia których został przeznaczony przeciwstawiony znak towarowy. Towary te są tego samego rodzaju, mają takie samo przeznaczenie, służą one poprawie zdrowia, zatem ich krąg odbiorców jest taki sam. Powyższe towary występują także w takiej samej postaci tj. mogą to być zarówno tabletki oraz kapsułki jak i tabletki musujące. Ponadto kwestia podobieństwa tych towarów nie była sporna pomiędzy stronami.

W ocenie Urzędu Patentowego RP także towary z klasy 32, do oznaczenia których został przeznaczony sporny znak towarowy należy uznać za podobne do towarów z klasy 5, do oznaczenia których został przeznaczony przeciwstawiony znak towarowy. Towary te, wbrew twierdzeniom uprawnionego, mogą pełnić taką samą funkcję jak towary z klasy 5 przeciwstawionego znaku, bowiem jako towary wzbogacane minerałami i witaminami służą do poprawy zdrowia, zatem ich krąg odbiorców będzie taki sam. Ponadto towary te mogą występować w tych samych punktach sprzedaży tj. zarówno w sklepach, supermarketach jak i w aptekach czy też w punktach ze zdrową żywnością. Także przeznaczenie towarów, na co wskazuje ich skład tj. występowanie witamin i minerałów jest takie same, służą bowiem do celów zdrowotnych, zatem mogą pełnić taką samą funkcję, wobec czego należało w ocenie organu uznać je za podobne.

Organ stwierdził ponadto, że zachodzi podobieństwo pomiędzy porównywanymi znakami towarowymi w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. Zauważył, że sporny znak towarowy jest znakiem słowno-graficznym składającym się z kilku elementów słownych tj.: "vitalsss", "plus", "omega - 3" oraz grafiki. Na grafikę spornego znaku towarowego składa się fantazyjny napis "Vitalsss" w kolorze czarnym oraz fantazyjny napis "plus" także w kolorze czarnym i napis "omega - 3" w kolorze niebieskim oraz element graficzny w postaci czterech kół w różnych odcieniach koloru niebieskiego. Przeciwstawiony znak towarowy jest znakiem słownym składającym się z jednego elementu słownego, jakim jest słowo VITALIS.

W ocenie Urzędu Patentowego RP porównywane znaki towarowe są do siebie podobne zarówno w płaszczyźnie fonetycznej jak i wizualnej. Organ wskazał, że elementem dominującym w znaku spornym jest niewątpliwe element Vitalsss, o czym świadczy jego umiejscowienie. Jest on wyraźnie wyeksponowany, pisany grubymi literami i większą czcionką, natomiast element "plus" jest znacznie mniejszy umiejscowiony ponad literami "sss" - końcówką napisu "Vitalsss" i dla przeciętnego odbiorcy będzie on niezauważalny. Słowo to zostało także wyeksponowane poprzez nadanie mu fantazyjnej czcionki w kolorze czarnym, co dla odbiorcy będzie wyraźnie zauważalne. Ponadto oznaczenie "Omega 3" występujące w spornym znaku towarowym jest jedynie oznaczeniem ogólnoinformacyjnym wskazującym na skład danego towaru. Elementy dominujące w obu porównywanych znakach towarowych tj. Vitalis oraz Vitalsss mają identyczne początki tj. "vital" oraz identyczne końcówki tj. literę "s". Organ stwierdził, że różnica występująca pomiędzy nimi jest niezauważalna i dla przeciętnego odbiorcy będzie ona trudna do wychwycenia i powyższego faktu nie zmienia również grafika spornego znaku towarowego, gdyż sprowadza się ona jedynie do fantazyjnej czcionki elementów słownych w kolorach czarnym i niebieskim oraz elementu graficznego w postaci czterech okręgów w różnych odcieniach koloru niebieskiego. Nie jest ona zatem fantazyjna i nie wpływa na postrzeganie znaków przez odbiorcę, a co za tym idzie nie różnicuje ona znaków w stopniu eliminującym możliwość pomyłki wśród odbiorców. Także fonetycznie elementy dominujące w obu porównywanych znakach towarowych będą wymawiane w bardzo podobny sposób, a różnica występując pomiędzy nimi tj. litera "i" - występująca w przeciwstawionym znaku towarowym i dwie litery "ss" występujące w spornym znaku towarowym nie eliminują możliwości pomyłki wśród odbiorców, gdyż litery te wkomponowane pomiędzy takie same pierwsze litery "vital" i ostatnia literę "s" będą niewątpliwie wywierały podobne wrażenie na odbiorcy. Wobec powyższego organ uznał, że porównywane oznaczenia są do siebie podobne zarówno w warstwie fonetycznej, i wizualnej.

Urząd patentowy RP wskazał, że jeśli chodzi o warstwę znaczeniową to mimo, iż oznaczenia te będą budziły u odbiorcy skojarzenia ze słowem VITA tj. żywotny, to niemniej jednak są to oznaczenia fantazyjne, zatem trudno tu mówić o podobieństwie znaczeniowym. Pozostały element słowny występujący w spornym znaku towarowym jest jedynie określeniem informacyjnym dotyczącym towaru, jego składu, zatem nie będzie on pełnił funkcji odróżniającej. Oznaczenie słowne "omega 3", występujące w spornym znaku towarowym będzie dla przeciętnego odbiorcy miało jedynie znaczenie ogólnoinformacyjne, które będzie wskazywało na skład towaru. Słowo "plus", także dla przeciętnego odbiorcy będzie to jedynie informacja o towarze, która wskazywać będzie na cechę towaru. Nie jest to natomiast sam w sobie element posiadający zdolność odróżniającą, który różnicuje znaki w sposób eliminujący ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, co do pochodzenia towarów oznaczanych porównywanymi znakami towarowymi.

Oceniając niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców towarów sygnowanych przeciwstawionymi znakami Urząd Patentowy RP rozważył zachowanie przeciętnego odbiorcy. Wskazał, że porównywane znaki towarowe zostały przeznaczone do oznaczania towarów i usług w klasie 5 i 32. Relewantnym kręgiem odbiorców obu znaków są zarówno profesjonaliści (farmaceuci, dietetycy) jak i przeciętni konsumenci jako odbiorcy końcowi. Zważywszy, że obydwa znaki są podobne w warstwie fonetycznej, a także w warstwie wizualnej oraz mając na uwadze, że konsument rzadko będzie miał możliwość bezpośredniego porównania znaków tak, aby analizować różnice między nimi, organ stwierdził, że w zakresie towarów do oznaczenia których został przeznaczony sporny znak towarowy uznanych za podobne do towarów przeciwstawionych istnieje niebezpieczeństwo, iż odbiorcy mogą sądzić, że towary oznaczone tymi znakami pochodzą z tego samego przedsiębiorstwa lub przedsiębiorstw powiązanych ekonomicznie. Dotyczy to w szczególności grupy nieprofesjonalnych nabywców (np. konsumentów nabywających witaminy, tabletki z witaminami, napoje z witaminami).

W konsekwencji Urząd Patentowy RP uznał za zasadny zarzut sformułowany na podstawie przepisu art. 132 ust.2 pkt 2 p.w.p. i uwzględnił żądanie unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy oceniając, że istnieje podobieństwo pomiędzy przeciwstawionymi oznaczeniami i podobieństwo towarów do oznaczenia których zostały przeznaczone oba znaki towarowe. Organ wskazał, że właściwy krąg odbiorców w rozpatrywanej sprawie stanowią zarówno profesjonaliści (lekarze, farmaceuci) oraz nieprofesjonaliści (nabywcy). Stwierdził, że zgromadzone w sprawie dowody nie wskazują, że człon "VITAL", w wyniku używania przez wielu niezależnych od siebie przedsiębiorców, przed datą zgłoszenia spornego znaku, stał się informacją o towarze, jego przeznaczeniu, składzie czy też właściwości w świadomości ustalonego kręgu odbiorców. Porównane oznaczenia zwierają nie tylko identyczne oznaczenie "VITAL", lecz mają także takie same końcówki tj. literę "s" oraz mają identyczną kompozycję tj. pierwsze cztery litery są identyczne podobnie jak ostatnia litera, zatem stopień ich podobieństwa jest wysoki, co w ocenie Urzędu Patentowego może skutkować wprowadzeniem odbiorcy w błąd, w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt. 2 ustawy p.w.p.

Na decyzję Urzędu Patentowego RP z [...] sierpnia 2014 r. uprawiony wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucił:

I. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.), a mianowicie:

1) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak podjęcia wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia sprawy, błędne ustalenia faktyczne, dowolną ocenę materiału dowodowego oraz uzasadnienie zaskarżonej decyzji w sposób, który nie spełnia wymogów uzasadnienia decyzji administracyjnej - w zakresie, w jakim Urząd Patentowy RP przyjął, że towary w klasie 32, dla których został zarejestrowany znak skarżącego oraz towary w klasie 5, dla których został zarejestrowany znak uczestnika postępowania są podobne;

2. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak podjęcia wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia sprawy, błędne ustalenia faktyczne, dowolną ocenę materiału dowodowego oraz uzasadnienie zaskarżonej decyzji w sposób, który nie spełnia wymogów uzasadnienia decyzji administracyjnej - w zakresie, w jakim Urząd Patentowy RP przyjął, że pomiędzy przeciwstawionymi znakami towarowymi istnieje podobieństwo, wymagane do potwierdzenia niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

II. Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), a mianowicie: art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. poprzez jego błędne zastosowanie, wyrażające się w przyjęciu - przy ocenie niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd pomiędzy przeciwstawionymi znakami - wadliwego modelu przeciętnego odbiorcy spornych towarów, który odbiega od unijnego modelu należycie poinformowanego, uważnego i racjonalnego konsumenta.

W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP podtrzymał dotychczasową argumentację i wniósł o jej oddalenie z uwagi na bezzasadność.

Uczestnik postępowania pismem z dnia 15 stycznia 2016 r. wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymał stanowisko prezentowane w dotychczasowym postępowaniu przed Urzędem Patentowym RP i wskazał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. W jego ocenie zaskarżona decyzja organu nie jest dotknięta wskazanymi w skardze wadami w zakresie prawa materialnego oraz postępowania administracyjnego, zwłaszcza takimi, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uczestnik stwierdził, że skarżący de facto przedstawia swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i polemizuje ze ustaleniami poczynionymi w toku postępowania przez organ administracji, które to ustalenia okazały się dla niego niepomyślne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej także: "p.p.s.a.").

Podkreślenia wymaga również, iż stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem jej celowości czy słuszności.

Rozpatrując skargę według powyższych kryteriów Sąd uznał, iż zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu, mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Na wstępie rozważań wskazać trzeba, ze prawo ochronne na znak towarowy może zostać unieważnione na podstawie art. 164 p.w.p. na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny. Do unieważnienia prawa ochronnego może również dojść, jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, przy wykorzystaniu przewidzianej art. 246 p.w.p. instytucji sprzeciwu od decyzji o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy. Podstawą sprzeciwu są okoliczności, które uzasadniają unieważnienie prawa ochronnego, a wśród których znajdują się określone w art. 132 ust. 2 p.w.p. względne przeszkody rejestracji znaku.

Jak stanowi art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego (...) z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym. Oznacza to, że ocenę konfuzyjnego podobieństwa znaków prowadzi się przy zastosowaniu trzech kryteriów:

1. identyczności lub podobieństwa towarów, dla których oznaczania znaki zostały przeznaczone,

2. podobieństwa samych znaków,

3. oceny ryzyka zaistnienia po stronie odbiorców oznaczonych towarów błędu co do pochodzenia tych towarów od określonego producenta.

W orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie przyjmuje się, że badanie, czy zachodzi przeszkoda do udzielenia ochrony ze względu na art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. rozpoczyna się od oceny czy towary, do oznaczania których przeznaczone są przeciwstawione znaki są identyczne lub podobne (wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2012 r. o sygn. akt II GSK 1793/11), a podobieństwo towarów stanowi niezbędną przesłankę dla zastosowania art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. (wyrok NSA z dnia 9 września 2015 r. o sygn. akt II GSK 1498/14). Zgodzić się jednak wypada z twierdzeniem, że przesłanka podobieństwa towarów nie stanowi elementu badania podobieństwa samych znaków, lecz jest samodzielną przesłanką niedopuszczalności udzielenia prawa ochronnego na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. i składa się na końcową ocenę konfuzyjnego podobieństwa znaków. (wyrok NSA z dnia 20 października 2015 r. II GSK 1845/14 wydany na gruncie sporu między tymi samymi stronami).

Przy ocenie podobieństwa towarów i usług, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, należy mieć na uwadze wszystkie istotne czynniki, które charakteryzują wzajemny stosunek tych towarów i usług. Czynniki te obejmują między innymi charakter towarów, ich przeznaczenie, sposób użytkowania, jak również to czy konkurują ze sobą, czy też wzajemnie się uzupełniają (tak m.in. wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 23 października 2002 r. w sprawie T- 388/00 Institut für Lernsysteme v. OHIM, Rec. Str. II 4301, pkt 51).

W pierwszej kolejności w ocenie Sądu, Urząd prawidłowo ustalił i ocenił, że porównywane znaki towarowe zostały przeznaczone do oznaczenia podobnych towarów w klasie 5 i w klasie 32, do oznaczenia których zostały przeznaczone porównywane znaki towarowe. Takie towary jak: "witaminy i dodatki mineralne, tabletki musujące z witaminami i minerałami", zawarte w klasie 5 w wykazie spornego znaku towarowego są bowiem podobne do takich towarów jak: "substancje dietetyczne i suplementy żywnościowe do użytku medycznego i niemedyczne, zawierające w szczególności witaminy i oligoelementy, w postaci proszku lub kapsułek, w tym produkty multiwitaminowe w postaci tabletek musujących, tabletek do żucia, kapsułek żelatynowych lub proszku musującego" zawartych w klasie 5, do oznaczenia których został przeznaczony przeciwstawiony znak towarowy. Towary te są tego samego rodzaju, mają takie samo przeznaczenie, służą one poprawie i zachowaniu zdrowia, zatem ich krąg odbiorców będzie taki sam. Postać w jakiej występują także jest taka sama: tj. mogą to być zarówno tabletki oraz kapsułki, jak i tabletki musujące. Kwestia podobieństwa tych towarów była bezsporna pomiędzy stronami na etapie postępowania administracyjnego.

W ocenie Sądu, prawidłowa jest, wbrew stanowisku skarżącej, także ocena organu w kwestii spornej, dotyczącej oceny istnienia podobieństwa towarów z klasy 32, do oznaczenia towarów z klasy 5 do oznaczenia których został przeznaczony sporny znak towarowy "Vitalsss plus Omega - 3". Towary te, mogą pełnić taką samą funkcję jak towary z klasy 5 przeciwstawionego znaku, bowiem jako wzbogacane minerałami i witaminami służą do poprawy i zachowania zdrowia, zatem ich krąg odbiorców będzie taki sam. Innymi słowy, wspólną cechą charakterystyczną porównywanych towarów jest to, iż są wzbogacone witaminami i mikroelementami, a nie to, jaka jest postać tych produktów; stała (tabletki, proszki, saszetki), czy płynna (napoje). Nie można bowiem wykluczyć, że substancje dietetyczne i suplementy żywnościowe, jako takie mogą występować również w postaci płynnej, czyli napojów do picia. Ich skład, czyli występowanie witamin i minerałów wskazuje na takie same przeznaczenie: do celów zdrowotnych. Skoro mogą pełnić taką samą funkcję, to należy je uznać za podobne. Cechą bowiem wspólną tych towarów jest to, że poprzez swój skład dostarczają organizmowi człowieka zawarte w nich mikroelementy. Natomiast akcentowana przez organ funkcja napojów bezalkoholowych tj. gaszenie pragnienia i postać płynna nie mogą odgrywać decydującego znaczenia, albowiem taką samą rolę mogą spełniać oraz taką samą postać mogą mieć towary z klasy 5. Ponadto towary te mogą występować w tych samych punktach sprzedaży tj. zarówno w sklepach, supermarketach, jak i w aptekach, czy też punktach ze zdrową żywnością.

Należy zaznaczyć, że na gruncie podobnego stanu faktycznego Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 października 2015 r. II GSK 1865/14 wydanego po rozpoznaniu skargi kasacyjnej O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 marca 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 2351/13 w sprawie ze skargi A. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny znak towarowy "kids Vitalsss MULTIWITAMINA DLA DZIECI suplement diety cola" – m.in. uznał za prawidłową ocenę WSA, że towary z klas 5 i 32 są podobne. Podobne stanowisko NSA zajął w wyroku z dnia 3 listopada 2015 r. sygn. akt: II GSK 2380/14.

Odnośnie podobieństwa samych znaków towarowych, to wynika ono z ustaleń faktycznych dokonywanych z perspektywy przepisu prawa materialnego określającego przesłanki niedopuszczalności udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy. W tym sensie badanie podobieństwa znaków towarowych i ocena wyniku tego badania należy do domeny prawa procesowego (podobnie: wyrok NSA z dnia 15 lipca 2015 r. o sygn. akt II GSK 1289/14; ten wyrok i dalej powoływane dostępne w Internecie w CBOSA). Wskazać ponadto należy, że w doktrynie i orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym oceny konfuzyjnego podobieństwa znaków towarowych dokonuje się na zasadzie całościowego ich oddziaływania na płaszczyźnie wizualnej, znaczeniowej i fonetycznej.

Kierując się powyższymi przesłankami, Sąd w składzie orzekającym uznał za zasadny zarzut strony skarżącej dotyczący prawidłowości badania podobieństwa obu znaków towarowych i wywiedzionego stąd wniosku prowadzącego do uznania, że są one podobne w stopniu stwarzającym ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd.

Nie ulega wątpliwości, że istnienie podobieństwa znaków i ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd podlega ocenie całościowej (syntetycznej), przy uwzględnieniu wszystkich czynników istotnych w danym przypadku. Ważne jest bowiem całościowe wrażenie, uwzględniające aspekty: wizualne, fonetyczne i znaczeniowe znaku. Tak więc dokonując oceny ryzyka wprowadzenia w błąd po stronie opinii publicznej, ryzyko to musi być oceniane przy uwzględnieniu wszelkich właściwych dla danej sprawy okoliczności. Oznacza to, że analiza ryzyka wprowadzenia w błąd uwarunkowana jest szeregiem współzależności występujących pomiędzy wszystkimi elementami, które należy wziąć pod uwagę w danej sprawie.

Na gruncie niniejszej sprawy istotnym czynnikiem jest zarzut skarżącego, podnoszony w toku postępowania administracyjnego i w skardze, że uznany przez organ za dominujący w porównywanych znakach element słowny "Vital" był stosowany przez wielu przedsiębiorców dla produktów takich jak objęte niniejszym postępowaniem. W konsekwencji, jako określenie "witalności" czy "żywotności" utrwaliło się w świadomości przeciętnych odbiorców jako wskazówka, że produkty tak oznaczone służą poprawie czy zachowaniu zdrowia. Twierdzenie to skarżący wykazywał złożonym, obszernym materiałem dowodowym na okoliczność, że element "Vital" poprzez powszechne stosowanie utrwalił się w świadomości przeciętnych odbiorców jako wskazówka "witalności/żywotności" dla oznaczania produktów służących poprawie lub zachowaniu zdrowia, stąd należy go zakwalifikować jako znak słaby i faktycznie pozbawiony zdolności odróżniającej. Tym bardziej, że organ administracji wskazał, że relewantnym kręgiem odbiorców obu znaków są zarówno profesjonaliści (farmaceuci, dietetycy) jak i przeciętni konsumenci jako odbiorcy końcowi.

Zdaniem Sądu w przypadku niniejszej sprawy nie została wyjaśniona, ani oceniona podnoszona okoliczność - w całokształcie materiału dowodowego, dowodów złożonych przez uprawnionego ze spornego znaku – dystynktywność elementu "Vital" uznanego za dominujący w obu znakach, co de facto zdeterminowało rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie dokonane z naruszeniem art. 107 § 3 w zw. z art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oceny takiej nie stanowi bowiem jedynie stwierdzenie, że organ dowodów tych nie uwzględnił, co zdaniem Sądu w sprawie niniejszej stanowi naruszenie art. 80 k.p.a. dotyczące dokonywania swobodnej oceny dowodów przez organ, skoro uprawniony wskazał na konkretne dowody, które zostały przez organ pominięte bez podania przyczyny.

Zdaniem Sądu kluczowe znaczenie dla całościowej oceny spornego znaku ma kwestia dystynktywności elementu "Vital". Naczelny Sąd Administracyjny bowiem, w wyroku z dnia 3 listopada 2015 r. II GSK 2380/14, w sprawie dotyczącej prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy "plus Vitalsss COMPLEX" nr R-234105, przeznaczonego do oznaczania towarów i usług z klasy 5 (witaminy i dodatki mineralne, tabletki musujące z witaminami i minerałami) i 32 (napoje bezalkoholowe wzbogacone witaminami i minerałami, preparaty do przygotowywania napojów), któremu także przeciwstawiono znak słowny "Vitalis", w tym samym segmencie klas 5 i 32 stwierdził, że "łączący oba znaki wspólny element "vital" znaczący tyle, co "witalny", "żywotny", jest elementem słabym i nie przyczynia się do wyróżniającego charakteru znaku z wcześniejszym pierwszeństwem".

Co istotne, z uzasadnienia tego wyroku wprost wynika ocena, że "słowo "Vital" często współtworzy znaki towarowe przeznaczone do oznaczania produktów z klasy towarowej 5 i 32. Ocena ta została poczyniona na skutek odmiennych niż w niniejszej sprawie ustaleń Urzędu Patentowego, w tym uwzględniła i powołała inne rejestracje znaków zawierające człon "Vital": "VITALA’S" "VITALIA", "VITALITE", "VITALINEA", "VITALIPID".

Dla podjęcia rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie istotne jest zatem, że w powołanej sprawie doszło w konsekwencji do oceny, że wspólny i identyczny w znakach towarowych element "vital", wobec częstego stosowania, ma słabą zdolność odróżniającą. Co istotne, poddana kontroli przez sądy obu instancji decyzja Urzędu Patentowego z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] o oddaleniu sprzeciwu wobec udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy "plus Vitalsss COMPLEX" okazała się w tym zakresie prawidłowa. Natomiast na gruncie niniejszej sprawy Urząd Patentowy dokonał całkowicie odmiennej oceny, przy pominięciu i braku wypowiedzenia się co do obszernego materiału dowodowego przedłożonego w postępowaniu spornym przez uprawnionego ze spornego znaku.

Tymczasem w wyżej powołanej przez NSA decyzji z [...] listopada 2012 r. nr [...], podając przykłady rejestracji znaków ze słowem "vital", Urząd Patentowy wypowiedział się w kwestii ustalenia występowania tak skonstruowanych znaków dla produktów farmaceutycznych. Podobnie wypowiedział się organ także w innej sprawie, co wynika z uzasadnienia wyroku NSA z dnia 20 października 2015 r., sygn. akt: II GSK 1865/14, dotyczącego prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy "kids Vitalsss MULTIWITAMINA DLA DZIECI suplement diety cola" nr R-233608, przeznaczonego do oznaczania towarów i usług z klasy 5 (witaminy i dodatki mineralne, tabletki musujące z witaminami i minerałami) i 32 (napoje bezalkoholowe wzbogacone witaminami i minerałami, preparaty do przygotowywania napojów).

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja dotknięta jest naruszeniem przepisów postępowania, mającym istotny wpływ na wynik sprawy, wobec naruszenia art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a.

W konsekwencji powyższych ustaleń, poczynionych z urzędu, nie sposób bezrefleksyjnie podzielić odmiennej oceny dokonanej przez Urząd Patentowy na gruncie niniejszej sprawy - w oderwaniu od oceny całokształtu materiału dowodowego.

W tej sytuacji stanowisko organu, że porównywaniu powinny podlegać jedynie słowne elementy oznaczeń tj. "Vitalis" oraz "Vitalsss" z uwzględnieniem, że człon "Vital" ma dominujące dominującego członu spornego znaku towarowego " Vital" i jest sprzeczne z zasadą całościowego porównania znaków, która została wypracowana w praktyce i orzecznictwie sądowym.

Zauważyć w tym miejscu wypada, że z wyroku Sądu Najwyższego z 11 marca 1999 r., sygn. akt III RN 136/98 oraz z wyroku Naczelnego Sądu administracyjnego z dnia 12 maja 2003 r., sygn. akt II SA 1486/02 wynika, że mając na uwadze całościową ocenę znaków towarowych należy zwrócić uwagę na propozycje w sile odróżniającej poszczególnych elementów tych znaków, a także ich oryginalność i sposób ich postrzegania, miejsce w znaku i kontekst, w jakim poszczególne elementy zostały użyte. Dokonanie oceny porównawczej powinno się odbywać na różnych płaszczyznach postrzegania mając na uwadze jednocześnie ogólne wrażenie, jakie znaki wywierają na odbiorcy.

Zdaniem składu Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, Urząd Patentowy nie wyjaśnił również w sposób dostateczny na tle rozpatrywanego przypadku, dlaczego uznał płaszczyznę słowną za dominującą, jednocześnie marginalizując elementy graficzne. Urząd Patentowy przeszedł bez głębszej refleksji nad faktem, iż sporny znak jest znakiem słowno-graficznym stwierdzając w konkluzji, że grafika tego znaku nie ma istotnego znaczenia dla kolizyjnego podobieństwa przeciwstawionego oznaczenia.

W ocenie Sądu, postawienie tezy, że w znakach kombinowanych słowa zawsze mają charakter decydujący, uznać należy za nieuprawnione. Przeczą temu stanowisku zasady formułowane w tym zakresie w literaturze przedmiotu, które nakazują każdy przypadek analizy podobieństwa znaków kombinowanych traktować niezależnie i rozpatrywać indywidualnie (por. np. Urszula Promińska (w:) Naruszenie prawa z rejestracji znaku towarowego, Polska Izba Rzeczników Patentowych 2001).

Również w orzecznictwie odnotowuje się podobne podejście do omawianej kwestii. Na przykład w sprawie T-6/01 (Matratzen Concorde przeciwko OHIM Hukla Germany) Trybunał wskazał, że założenie, iż podobieństwo znaków towarowych jest możliwe jedynie wówczas, gdy istnieje zgodność pod względem dominującego składnika, opisuje tylko określoną kategorię sytuacji. Kategoria ta zostaje uściślona poprzez definicję dominującego składnika znaku towarowego, a mianowicie że składnik ten musi być w stanie "sam zdominować wrażenie tego znaku towarowego, jakie właściwy krąg odbiorców zachowuje w pamięci, tak że wszystkie inne składniki tego znaku towarowego są bez znaczenia w całościowym wrażeniu przez niego wywołanym". Tylko wtedy, gdy wszystkie pozostałe składniki znaku towarowego są bez znaczenia, ocena podobieństwa może zależeć wyłącznie od dominującego składnika.

Grafika znaku nie jest wyłącznie dodatkiem bez znaczenia w znaku słowno-graficznym, dlatego znak mieszany należy oceniać całościowo, a nie wyłącznie przez jeden z jego elementów, którym jest słowo, gdyż o podobieństwie znaków decydują ustalenia faktyczne. Jak podkreślał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 lutego 2007 r. w sprawie II GSK 247/06, nie można z góry zakładać, że w przypadku znaków słowno-graficznych element słowny ma charakter decydujący, z uwagi na jego łatwość zapamiętywania i komunikowania. Przy ocenie podobieństwa oznaczeń należy bowiem uwzględniać ogólne wrażenie, jakie porównywane oznaczenia wywierają na odbiorcę. Poziom uwagi przeciętnego konsumenta może się różnić w zależności od danej kategorii towarów lub usług. W konsekwencji dla celów oceny prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd należy uwzględnić poziom uwagi przeciętnego konsumenta w momencie przygotowywania i dokonywania przez niego wyboru pomiędzy różnymi towarami lub usługami należącymi do tej kategorii, dla której znak towarowy został zarejestrowany.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy przez organ zasadniczą kwestią pozostanie porównanie obu znaków we wszystkich płaszczyznach postrzegania, pod względem ogólnego wrażenia, jakie znaki wywierają na odbiorcy w sytuacji podobieństwa towarów nimi sygnowanych skarżącej i uprawnionej w zakresie klasy 5 i 32 oraz występujących różnic oznaczeń obu znaków. W przypadku uznania, że wspólny element "Vital" nawiązuje do funkcjonującego w języku polskim słowa "witalny", co oznacza "żywotny", oznaczałoby to, że znaki mają aluzyjny charakter, a tym samym nie miałaby zastosowania ugruntowana w orzecznictwie polskim i europejskim zasada silniejszej ochrony tych znaków towarowych, które cechuje większa odróżnialność.

Urząd Patentowy odpowie zatem na pytanie, czy wspólny element "Vital" obu oznaczeń ma zdolność dystynktywną, czy też jest elementem słabym i należy przy ocenie ryzyka skojarzenia znaków uwzględnić faktyczne różnice w przeciwstawionych oznaczeniach. W każdym wypadku należy mieć na uwadze rynek towarów w klasie 5 i 32, których funkcje zdrowotne określa także element "Vital", którego rozumienie w języku polskim nie budzi wątpliwości. Nie jest zatem pozbawione racji twierdzenie skarżącej, powołującej się na przykłady w orzecznictwie, że tego typu określenie stanowi zawoalowaną funkcję informacyjną oznaczonych nim towarów w klasie 5 i 32. Kwestia rejestracji innych znaków ze słowem "vital" dla produktów farmaceutycznych umożliwi ocenę trafności zarzutu uprawnionego, że człon ten jest powszechnie stosowany.

W tych okolicznościach organ dokona ponownej, pogłębionej analizy płaszczyzny fonetycznej, wizualnej i znaczeniowej porównywanych znaków. Jednocześnie przy uwzględnieniu, że element "Vital" jest elementem słabym, oceni niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów oznaczonych spornym znakiem.

Należy przy tym wskazać, że ocena wizualna znaku wymaga badania wyglądu oznaczenia, co ma szczególną doniosłość przy porównywaniu znaków graficznych, słownych i kombinowanych. Ma tu znaczenie liczba, kolejność liter i słów, prezentacja grafiki oraz kolorystyka i wreszcie kompozycja wszystkich tych elementów. Nie bez znaczenia pozostaje, że użyte w spornym znaku słowa: "plus", "vitalsss" oraz "omega – 3", mają zróżnicowaną wielkość czcionki i stanowią określoną kompozycję zarówno pod kątem układu tych słów jak i koloru.

Nie można pominąć w ocenie, że w warstwie fonetycznej znak sporny może być odczytywany przez przeciętnego odbiorcę jako słowa: "plus", "vitalsss", "omega – 3", zaś znak przeciwstawiony jako jedno słowo: "Vitalis".

W warstwie znaczeniowej organ uwzględni także okoliczność, że wspólny element "Vital" nawiązuje do funkcjonującego w języku polskim słowa "witalny", oznaczający "żywotny", co może wskazywać na ich aluzyjny charakter.

Powyższe oznacza, że przeprowadzone w zaskarżonej decyzji porównanie znaków towarowych - przy wyodrębnieniu tylko jednego z elementów znaku, co miało miejsce w niniejszej sprawie - jest działaniem nieprawidłowym, mogącym prowadzić do błędnych wniosków. Organ z jednej strony skupił się wyłącznie na wspólnym w obu znakach elemencie "Vital" przydając mu a priori walor odróżniający dla znaku wcześniejszego, pomijając zupełnie jego aluzyjny charakter dla towarów, do oznaczania których został przeznaczony i odbiorców, których niekwestionowany krąg ustalił.

Z drugiej strony dostatecznie nie wyjaśnił, czy w tej grupie towarów element "Vital" posiada cechy dystynktywne, skoro we wcześniejszych decyzjach Urzędu – w analogicznych sprawach stwierdza, że element ten nie przyczynia się do wyróżniającego charakteru znaku z wcześniejszym pierwszeństwem.

Po trzecie, pominął brak wyjaśnienia, dlaczego przedłożone dowody przez uprawnionego nie mają znaczenia przy ocenie ryzyka konfuzji znaków w sytuacji, gdy Urząd Patentowy wcześniej orzekł odmiennie, co stanowi uchybienie mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Brak jest też wskazania konkretnych przykładów stosowania członu "vital" do oznaczania konkretnych towarów.

Ostatnią badaną przesłankę stanowi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym. Na gruncie niniejszej sprawy dopiero prawidłowo przeprowadzona analiza podobieństwa obu znaków pozwoli na ocenę tej przesłanki.

Mając wszystkie powyższe względy na uwadze, Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a oraz art. 200 w zw. z art. 205 § 2 tej ustawy orzekł, jak w sentencji wyroku.