Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 462/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2017-10-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 24 par. 1 i par. 3, art. 77 par. 1, art. 80, art. 125
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 55, art. 60, art. 64, art. 67
journal: Dz.U. 2016 poz 1870
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jedn.
article: art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 10 października 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, , Protokolant Referent stażysta Aleksandra Banasiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2017 roku sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy częściowego umorzenia opłaty planistycznej i rozłożenia tej opłaty na raty oddala skargę. LS


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016r., poz. 23 ze zm.) – w skrócie: "K.p.a." – utrzymało w mocy decyzję Burmistrza P. z dnia [...], nr [...], którą organ I instancji odmówił J. R. częściowego umorzenia opłaty planistycznej oraz rozłożył jej spłatę na 24 raty miesięczne po 2650 zł.

Kolegium przedstawiło stan faktyczny sprawy, z którego wynika, że ostateczną już decyzją z dnia [...], nr [...], Burmistrz P. ustalił jednorazową opłatę w kwocie 63.000,00 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości o powierzchni 0,9383 ha położonej w P., nr działki ewid. 56/17, na skutek uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w związku ze zbyciem tej nieruchomości przez J. R.w dniu 25 listopada 2014 roku i do wniesienia opłaty zobowiązał byłą właścicielkę tej nieruchomości – J. R..

W dniu 10 października 2016r. J. R. wystąpiła o rozłożenie ustalonej powyższą decyzją opłaty planistycznej na raty. W uzasadnieniu wniosku J. R. powołała się na brak świadomości istnienia tego typu opłaty, fakt rozdysponowania otrzymanej ze sprzedaży kwoty pomiędzy dzieci oraz na b. niskie dochody, trudną sytuację życiową. Pierwsza decyzja Burmistrza P. z dnia [...], uwzględniająca wniosek została wyeliminowana z obrotu prawnego w toku kontroli instancyjnej. Organ odwoławczy wskazał na konieczność wyczerpującego wyjaśnienia sytuacji rodzinnej i majątkowej wnioskodawczyni.

W toku ponownego rozpatrywania sprawy w dniu 20 grudnia 2016r. J. R. złożyła wniosek o częściowe umorzenie należności do wysokości 80% jej aktualnego wymiaru oraz o zawieszenie postępowania w sprawie rozłożenia należności na raty do czasu rozpoznania wniosku o częściowe umorzenie należności.

Organ I instancji połączył do łącznego rozstrzygnięcia obydwa wnioski. Następnie w dniu [...] wydał przytoczoną na wstępie decyzję [...]. Jako podstawę prawną decyzji organ powołał art.64 ust.1, art. 60 pkt 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. Burmistrz w uzasadnieniu szeroko przytoczył przebieg postępowania wyjaśniającego. Na podstawie pisemnych wyjaśnień wnioskodawczyni organ ustalił, że jest ona właścicielką 3,7414 ha ziemi, ukończyła 88 lat, jest osobą schorowaną, o znacznym stopniu niepełnosprawności, cierpi na przewlekłą niewydolność serca, utrwalone migotanie przedsionków, kamicę pęcherzyka żółciowego i nerek, nadciśnienie tętnicze, otyłość, chorobę Parkinsona. Organ ustalił też, że J. R. otrzymuje emeryturę w wysokości 967,80 zł miesięcznie, zamieszkuje z córką I.S. oraz zięciem S. S.. Nie prowadzi z nimi wspólnego gospodarstwa domowego, sporadycznie korzysta z ich pomocy finansowej. Córka od ponad pół roku ma problemy zdrowotne, które uniemożliwiają jej prowadzenie działalności gospodarczej, obowiązki w tym zakresie przejął zięć S.S.. Według jej wiedzy, z działalności gospodarczej córka i zięć osiągają dochody w wysokości około 2.000 zł miesięcznie. Córka obecnie korzysta ze świadczenia rehabilitacyjnego. PP S. odmówili przedstawienia dowodów na okoliczność ich sytuacji dochodowej argumentując, że nie prowadza z J. R. wspólnego gospodarstwa. Kwotę uzyskaną ze sprzedaży nieruchomości skarżąca rozdysponowała między dzieci.

W odwołaniu od ww. decyzji organu I instancji J. R. zarzuciła naruszenie:

- art. 24 § 3 K.p.a. poprzez fakt, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez organ l instancji po uchyleniu decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, kolejne orzeczenie w tym samym przedmiocie wydał ten sam pracownik organu l instancji;

- art. 39 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym poprzez brak stosownego upoważnienia pracownika wydającego decyzję w imieniu organu l instancji do dokonania tej czynności;

- art. 8 K.p.a. w zw. z art. 220 § 2 K.p.a. poprzez żądanie od strony postępowania oraz osób trzecich (I. i S. małż. S.) zaświadczeń o osiąganych dochodach bez podania podstawy prawnej żądania;

- art. 8 K.p.a. w zw. z art. 67a Ordynacji podatkowej poprzez pominięcie wskazanego przepisu przy rozpoznaniu sprawy;

- art. 128 § 1 K.p.a. w zw. z art. 125 § 1 i art. 98 § 1, a także art. 15 K.p.a. poprzez całkowite zignorowanie przez organ l instancji wniosku strony o zawieszenie postępowania o rozłożenie opłaty planistycznej na raty, do czasu ostatecznego zakończenia postępowania w przedmiocie rozpoznania przez organ wniosku strony z dnia 20 grudnia 2016r. o częściowe umorzenie rzeczonej należności;

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 78 K.p.a. poprzez brak przesłuchania w sprawie świadków w osobach I. i S. S., pomimo wnioskowania przez stronę o przeprowadzenie dowodu z zeznań wskazanych osób;

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez brak uwzględnienia słusznego interesu obywatela, polegający na zobowiązaniu strony do dokonywania spłat nałożonej na nią opłaty planistycznej w comiesięcznych ratach, w wysokości przekraczającej faktyczne możliwości płatnicze strony;

- art. 64 ust. 1 ustawy o finansach publicznych w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu strony i odmowę częściowego umorzenia kwoty opłaty planistycznej, w sytuacji gdy zarówno jej stan zdrowia jak i obecna sytuacja materialna nie pozwalają na uiszczenie ciążących na stronie zobowiązań publicznoprawnych;

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i 4 K.p.a. poprzez ustalenie, iż strona posiada zdolność do natychmiastowego przystąpienia do ratalnego spłacania nałożonej na nią kwoty opłaty planistycznej, gdyż posiada nieruchomość o wartości umożliwiającej pokrycie kwoty posiadanych zobowiązań publicznoprawnych, z jednoczesnym pominięciem okoliczności, iż rodzaj i położenie tych nieruchomości uniemożliwia ich natychmiastowe zbycie, gdyż jak wskazują zasady doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania, proces poszukiwania nabywców na tego typu działki zwykle trwa miesiące, a nawet lata.

Organ odwoławczy, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta P. w uzasadnieniu swej decyzji podkreślił, że istotne znaczenie w niniejszej sprawie ma treść art. 64 u.f.p., którego treść organ przytoczył. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zastosowanie ulgi w spłacie należności wymaga złożenia należycie uzasadnionego wniosku. Dłużnik powinien wykazać swój ważny interes, szczególnie fakt, że z uwagi na sytuację rodzinną, majątkową i wysokość dochodów nie jest w stanie uiścić wymaganej należności, a jej ściągnięcie w drodze egzekucji spowodowałoby dla niego i jego rodziny nadmierne obciążenie majątkowe lub inne ciężkie skutki.

Kolegium wyjaśniło również, że przy rozpatrywaniu sprawy i wydaniu rozstrzygnięcia w przedmiocie omawianej ulgi organ korzysta ze swobody uznania administracyjnego przewidzianej art. 64 i art. 55 u.f.p., organ ma prawo wyboru rozstrzygnięcia, może zatem, w przypadku stwierdzenia przesłanki, uwzględnić wniosek lub odmówić jego uwzględnienia. Rozstrzygnięcie nie może mieć jednak charakteru dowolnego, lecz musi być wynikiem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 K.p.a.), zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całokształtu materiału dowodowego sprawy (art. 77 § 1 K.p.a.) oraz jego właściwej oceny (art. 80 K.p.a.), zaś decyzja winna spełniać wymogi określone w art. 107 § 1 i § 3 K.p.a.

SKO uznało, że organ I instancji właściwie wywiązał się z zaleceń zawartych w decyzji kasacyjnej. Rozpatrując kolejny raz przedmiotową sprawę organ I instancji zgromadził niezbędne do podjęcia rozstrzygnięcia dowody. Zebrane w sprawie materiały dają wyczerpujący obraz sytuacji strony z punktu widzenia istotnych dla wydania tego rodzaju decyzji okoliczności. Należycie rozpoznana została jej sytuacja rodzinna, stan zdrowia oraz kwestie dochodowe i majątkowe (sytuacja materialna). Ustalone zostały zatem w ocenie organu II instancji wszystkie kwestie wymagane do podjęcia przedmiotowego rozstrzygnięcia. Z treści odwołania wynika, że sama strona także nie podważa dokonanych przez organ I instancji ustaleń faktycznych, choć zarzuca pewne zaniechania w zakresie postępowania dowodowego oraz zbyt szeroki zakres badanych przez organ I instancji okoliczności. Poza tym jednak zastrzeżenia strony budziły raczej wnioski formułowane przez organ pierwszej instancji na podstawie dokonanych ustaleń niż sam materiał dowodowy.

Jednakże zdaniem organu II instancji zarzuty stawiane przez stronę nie były przekonujące i nie dawały podstaw do zakwestionowania decyzji organu I instancji. Podkreślono, że zasadnicze znaczenie dla oceny sytuacji strony ma ustalenie, że jest ona właścicielką nieruchomości składającej się z dwóch działek (o nr ewidencyjnych 55/7 i 56/16), położonych w P. o łącznej powierzchni 3,714 ha. Fakt ten pozwalał zupełnie inaczej spojrzeć na jej sytuację majątkową i możliwości spłaty przedmiotowej należności. W świetle tego ustalenia, nie można w rozważaniach na temat materialnego położenia strony odwoływać się tylko do jej bieżących dochodów i wydatków. Kolegium wskazało, że gdyby w niniejszej sprawie strona dysponowała jedynie emeryturą w wysokości 967,80 zł miesięcznie oraz zasiłkiem opiekuńczym, to biorąc pod uwagę jej wiek, stan zdrowia i wydatki ponoszone na pokrycie niezbędnych potrzeb, występowałyby poważne wątpliwości, czy jest ona w stanie sprostać obowiązkowi zapłaty renty planistycznej. Jednak fakt posiadania wskazanego powyżej majątku, zwłaszcza jeżeli weźmie się pod uwagę przeznaczenie terenów, na których leżą wymienione nieruchomości według zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, diametralnie ocenę w tym zakresie zmienia.

Organ II instancji uznał za nieprzekonujące argumenty odwołania podnoszące, że nieuwzględnienie wniosków strony narazi ją na prowadzenie postępowania egzekucyjnego. Wyjaśniono bowiem, że prowadzenie postępowania egzekucyjnego jest częścią porządku prawnego, oparte jest na legalnych procedurach, które określają prawa i obowiązki zarówno organu je prowadzącego jak i strony, zawierają też szereg przepisów o charakterze ochronnym - zabezpieczających dłużnika przed działaniami zagrażającymi podstawom jego egzystencji. Z tych względów za nietrafne Kolegium uznało argumenty, które przyznanie ulg w spłacie wiążą z zapobieżeniem prowadzeniu egzekucji. Podkreślono fakt, że ewentualne postępowanie egzekucyjne, skierowane do wymienionych powyżej działek, nie będzie dotyczyć nieruchomości służących zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych strony, a więc i z tego punku widzenia jego dolegliwość będzie ograniczona.

Organ odwoławczy nie podzielił także stanowiska strony w zakresie konieczności wyłączenia pracownika, bowiem ponowne rozpoznanie sprawy nie jest braniem udziału w wydaniu zaskarżonej decyzji. Zdaniem organu II instancji nie budziło żadnych wątpliwości, że zaskarżona decyzja została wydana przez uprawnioną osobę (stosowne upoważnienie w aktach sprawy).

W ocenie Kolegium strona nie miała również racji podnosząc kwestię zasadności zawieszania postępowania o rozłożenie na raty należności do czasu rozpatrzenia wniosku o jej częściowe umorzenie. Przyjętą praktyka w takich przypadkach jest prowadzenie jednego postępowania w sprawie wszystkich ulg w spłacie zobowiązania o charakterze publicznoprawnym. Rozdzielanie tych postępowań byłoby niezasadne z punktu widzenia przedmiotowej więzi obu rodzajów ulg oraz zasad ekonomii postępowania.

Odnośnie zarzutu strony, że organ winien rozpatrzyć jej wniosek przy uwzględnieniu przesłanek określonych w art. 67a Ordynacji podatkowej Kolegium podkreśliło, że w literaturze sygnalizuje się występowanie wątpliwości na tle stosowania wspomnianego odesłania zastosowanego w art. 64 u.f.p. l tak prezentowany jest pogląd, że konstrukcja komentowanego przepisu zawiera odesłanie do art. 55 oraz art. 60 u.f.p., natomiast należy również wziąć pod uwagę regulacje zawarte w art. 56 - 59 u.f.p., które to dopiero analizowane łącznie stanowią całość. W sytuacji, w której powyższe założenie zostałoby pominięte, podmioty nieprowadzące działalności gospodarczej zostałyby pozbawione uzyskania ulgi ze względu na fakt, że ani w art. 64, ani w art. 55 oraz 60 u.p.f. nie zawarto przesłanek zastosowania takich ulg. Sugeruje się więc sięganie po, między innymi, art. 56 i 57 u.f.p., określające przesłanki stosowania umorzeń. W orzecznictwie jednak przeważa pogląd, że do zastosowania ulg wymienionych w art. 64 ustawy o finansach publicznych zastosowanie ma art. 67a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017r., poz. 201 ze zm.) – powoływana dalej jako: "O.p.". Stanowisko to jest wywodzone z regulacji przyjętej w art. 67 u.p.f., że do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej.

W ocenie Kolegium treść decyzji wskazuje, że organ I instancji rozpatrzył wniosek pod kątem wymienionych w art. 67a Ordynacji podatkowej przesłanek i przedstawił swoją ocenę ich spełnienia. W swych rozważaniach brał bowiem pod uwagę wymienione w tym przepisie przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Zdaniem organu odwoławczego wnioski wyciągnięte w decyzji organu I instancji w tym zakresie należało uznać za słuszne. Organ II instancji ponadto podzielił stanowisko zaprezentowane w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 listopada 2015r., sygn. akt l SA/Gd 1125/15, w którym stwierdzono, że umorzenie zaległości podatkowych jest instytucją nadzwyczajną, skoro zasadą jest płacenie podatków, nie zaś zwalnianie podatników z tego obowiązku. Rozpatrywanie ważnego interesu podatnika, będącego jedną z przesłanek udzielenia ulgi w postaci umorzenia należności podatkowej, nie można utożsamiać z subiektywnym przekonaniem podatnika o potrzebie umorzenia tej należności. Przeciwnie, przyjmuje się, że przez ważny interes podatnika należy rozumieć nadzwyczajne względy, które mogłyby zachwiać podstawami egzystencji podatnika i że umorzenie należności podatkowych uzasadnione będzie jedynie w takich wypadkach, które spowodowane zostały działaniem czynników, na które podatnik nie może mieć wpływu i które są niezależne od sposobu jego postępowania. O istnieniu ważnego interesu podatnika świadczy m.in. utrata możliwości zarobkowania lub utrata majątku. Zawsze więc, w każdej sprawie wszczętej na wniosek podatnika w trybie art. 67a Ordynacji podatkowej, przesłanka ważnego interesu podatnika wymaga od organu ustalenia sytuacji majątkowej podatnika oraz skutków ekonomicznych, jakie wystąpiłyby w wyniku realizacji zobowiązania przez podatnika.

Na koniec Kolegium podkreśliło, że powołany przepis art. 64 u.f.p. wskazuje, że rozstrzygnięcie w tym zakresie podejmowane jest w ramach tzw. uznania administracyjnego. Świadczy o tym użyte w nim sformułowanie "właściwy organ, na wniosek zobowiązanego, może udzielać". Oznacza to, że nawet gdy w sprawie występują okoliczności świadczące o spełnieniu określonych przepisami przesłanek, umożliwiających umorzenie kosztów egzekucyjnych, organ egzekucyjny może należność umorzyć albo odmówić jej umorzenia. Uznanie administracyjne nie wyraża się bowiem w swobodzie oceny w danym stanie faktycznym sprawy, ale w możliwości negatywnego dla wnioskodawcy rozstrzygnięcia, nawet przy ustaleniu istnienia przesłanek umorzenia. W niniejszej sprawie Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji stwierdził, że nie zaistniały przesłanki umorzenia należności, tj. za zastosowaniem ulgi nie przemawia ani ważny interes strony ani interes publiczny.

Na ostateczną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. skargę do sądu administracyjnego złożyła J. R., podnosząc tożsame zarzuty, co zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Skargę uzupełniono dodatkowo o zarzut naruszenia art. 62 K.p.a. poprzez łączne rozpoznanie w jednym postępowaniu dwóch spraw tej samej strony - pierwszej z wniosku o rozłożenie należności na raty oraz drugiej z wniosku o częściowe umorzenie należności, podczas gdy w obecnie obowiązującym stanie prawnym brak jest możliwości łącznego rozpoznania kliku spraw tej samej strony w jednym postępowaniu.

Na tej podstawie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Zakres kontroli sądu wyznacza art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.Dz.U.2017.1369 ze zm.), stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Nie jest trafny zarzut naruszenia art. 24 § 3 k.p.a. (w uzasadnieniu skargi błędnie wskazano na §2 , ale to oczywista pomyłka, bowiem przytaczana jest argumentacja dotycząca §3 ). Przepis ten stanowi, że "bezpośredni przełożony pracownika jest obowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony albo z urzędu wyłączyć go od udziału w postępowaniu, jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności niewymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika". Wprawdzie wniosek taki, złożony na etapie postępowania odwoławczego powinien zostać rozstrzygnięty postanowieniem, ale wskazanie w uzasadnieniu decyzji organu II instancji na przyczyny jego nieuwzględnienia można uznać za wystarczające. Należy bowiem wziąć pod uwagę, że rozstrzygnięcie organu o odmowie wyłączenia pracownika nie podlega zaskarżeniu, zatem kontroli sądu zostaje ono poddane dopiero na etapie rozpatrywania skargi na rozstrzygnięcie kończące postępowanie w sprawie. Tak więc pomimo braku formalnego rozstrzygnięcia wniosku sąd jest w stanie ocenić stanowisko organu odwoławczego wobec zawarcia motywów oceny wniosku w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji

Jako przesłankę wyłączenia pełnomocnik skarżącej wskazał wydanie ponownej decyzji przez tego samego pracownika organu, który podpisał decyzję uchyloną przez organ odwoławczy. Trafnie Kolegium uznało, że nie jest to przesłanka uzasadniająca wyłączenie pracownika ex lege. Okoliczność, że upoważniony pracownik rozpoznaje sprawę w tej samej instancji po uchyleniu decyzji przez organ odwoławczy nie przesadza o braku bezstronności. Organ I instancji związany jest zasadami postępowania, wyrażonymi w art. 6 – 9 k.p.a., obligującymi każdego pracownika do działania w ramach prawa, wnikliwego rozpatrzenia wszelkich okoliczności, z poszanowaniem uprawnień stron, a także do uwzględnienia wskazówek co do przebiegu postępowania, zawartych w uzasadnieniu decyzji kasatoryjnej. Przy wykładni przesłanek wyłączenia wskazanych w przytoczonym art. 24 § 3 odnieść się można do treści art. 24 § 1 k.p.a., w którym wśród przesłanek wyłączenia pracownika wskazano m.in. branie udziału w wydawaniu zaskarżonej decyzji. Powyższa regulacja wskazuje na intencję ustawodawcy zapobieżenia sytuacji, gdy pracownik w trybie instancyjnym ocenia decyzję, którą wcześniej wydał. Chodzi więc o uniknięcie sytuacji, w której pracownik bierze udział w postępowaniu odwoławczym i weryfikuje wydaną przez siebie decyzję. Takiej sytuacji dotyczy też powołane przez skarżącą orzeczenie NSA, wydane na bazie orzekania przez ten sam organ , ale po wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, a więc w postępowaniu dwuinstancyjnym. Tymczasem w niniejszej sprawie organ (upoważniony pracownik) rozpatruje sprawę ponownie, niejako od nowa, dokonuje ponownych ustaleń faktycznych, ich oceny i subsumpcji prawnej, zgodnie z uwagami organu II instancji. Sytuacja jest zatem inna, niż w powołanym w skardze orzeczeniu. Reasumując, sam fakt udziału w postępowaniu zwykłym przed organem I instancji po uchyleniu orzeczenia nie przesądza o trafności zarzutu bezstronności. Tak więc zarzut naruszenia art. 24 § 3 k.p.a. nie może odnieść skutku.

Należności z tytułu opłaty planistycznej stanowią dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw, o jakich mowa w art. 60 pkt 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2016, poz. 1870) – zwanej dalej: "u.f.p." – i są zaliczane do kategorii niepodatkowych należności budżetowych o charakterze publicznoprawnym. W analizowanym przypadku opłata planistyczna wynika z ostatecznej decyzji Burmistrza P. z dnia [...], nr [...].

Podstawę orzekania organów w sprawie wniosku o częściowe umorzenie bądź rozłożenie na raty opłaty planistycznej stanowią przepisy art. 60 w zw. z art. 55 ustawy o finansach publicznych (u.f.p.), bowiem w świetle orzecznictwa (załączonego do materiałów) opłata planistyczna jest należnością o charakterze publiczno-prawnym i stanowi dochód gminy.

Zgodnie z art. art. 64 u.f.p. właściwy organ, na wniosek zobowiązanego, może udzielać określonych w art. 55 u.f.p. ulg w spłacie zobowiązań z tytułu należności, o których mowa w art. 60 u.f.p. Artykuł 55 u.f.p. wymienia następujące rodzaje ulg: umorzenie należności w całości albo w części, odroczenie spłaty i rozłożenie spłaty na raty. Przepisy u.f.p. nie określają przesłanek, jakimi należy kierować się przy stosowaniu ww. ulg, zatem stosownie do art. 67 u.f.p. należy stosować przepisy K.p.a.

Nie ulega żadnych wątpliwości, że zarówno umorzenie należności, jak i rozłożenie ich na raty mieści się w ramach uznania administracyjnego. Z tego wniosek, że organ może ale nie musi uwzględnić żądania strony. Co więcej, przepisy wprost nie nakazują badania sytuacji materialnej strony zobowiązanej. Skoro jednak stosuje się przepisy K.p.a., to organ ma jedynie obowiązek wszechstronnie prowadzić postępowanie i w sposób wyczerpujący ustalić okoliczności faktyczne sprawy, a następnie uzasadnić, czy dać prymat indywidualnemu interesowi strony, czy może uwzględniać interes społeczny. Innymi słowy organ powinien dokonać wyważenia tych interesów i zdecydować, który z nich zasługuje na większą ochronę. Oczywistym jest, ze badając słuszny interes strony przy rozważaniu obowiązków finansowych należy ustalić sytuację materialną strony.

Prawidłowo organ rozpoznał łącznie wniosek o rozłożenie na raty i o umorzenie należności. Takie procedowanie jest zgodne z zasadą ekonomiki procesowej, nie narusza też przepisów prawa materialnego. Wniosek o zastosowanie każdej z tych ulg rozpoznaje ten sam organ, obydwa wnioski oparte są na tych samych przesłankach, organ musi poczynić tożsame ustalenia faktyczne, a wiec zmuszony byłby do prowadzenia zdublowanego postępowania wyjaśniającego. Nie może więc odnieść skutku zarzut naruszenia art. 125 § 1 k.p.a. przez niezawieszenie postępowania w sprawie wniosku o rozłożenie spłaty renty planistycznej na raty do czasu rozpoznania wniosku o jej umorzenie.

Nie może odnieść skutku zarzut naruszenia przepisów postępowania, skutkującego niewyjaśnieniem okoliczności faktycznych, istotnych dla rozstrzygnięcia. Organ w stopniu wystarczającym ustalił stan zdrowia skarżącej, wyjaśnił też, że skarżąca utrzymuje się z bardzo niskich dochodów, że jej bieżąca sytuacja materialna jest trudna. Nie budziło wątpliwości organu, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. W tej sytuacji, wobec odmowy udzielenia informacji przez zamieszkujących z J. R. córkę i syna informacji o ich sytuacji dochodowej zaniechanie dalszego postępowania dowodowego w tym zakresie nie było uchybieniem, które mogło skutkować uchyleniem zaskarżonych rozstrzygnięć. Organy bowiem nie zanegowały twierdzeń o trudnej sytuacji materialnej skarżącej.

Natomiast zgodzić się trzeba z tezą, że dla oceny możliwości zastosowania ulgi w spłacie opłaty planistycznej istotna jest ocena pełnego stanu majątkowego, jej sytuacji finansowej, a nie tylko bieżących dowodów i wydatków. Trafnie organy wzięły pod uwagę, że skarżąca jest właścicielką kolejnych (nie objętych sprzedażą) nieruchomości w P., przeznaczonych pod zabudowę magazynową i produkcyjną. To wskazane w uzasadnieniach decyzji działki o nr ewidencyjnych 55/7 i 56/16, ich powierzchnia wynosi 3,714 ha. Słusznie w takim stanie faktycznym organy wywodzą, że skarżąca dysponuje majątkiem, z którego może uiścić zobowiązania wobec państwa, co prowadzi do wniosku, ze stan finansowy skarżącej, wbrew jej twierdzeniom, pozwala na zapłatę renty planistycznej. Słusznie organy wskazują, że zasoby materialne w postaci jeszcze dwóch nieruchomości przeznaczonych pod zabudowę produkcyjną przesądzają o możliwości poniesienia kolejnych wydatków. Zgodzić się przyjdzie z organami orzekającymi w niniejszej sprawie, że również fakt rozdysponowania pomiędzy dzieci kwoty uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości nie stanowi okoliczności usprawiedliwiającej zaniechanie pobrania opłaty planistycznej.

Powyższe okoliczności faktyczne, ustalone przez organy w sposób zgodny z wymogami art. 7, 77 § 1 k.p.a. i ocenione stosownie do dyspozycji art. 80 k.p.a. spłaty renty planistycznej k.p.a. prowadzą do wniosku, że organ, odmawiając J. R. częściowego umorzenia należności z tytułu renty planistycznej nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Nie narusza również zasad uznania administracyjnego rozłożenie płatności renty na dwa lata na raty w wysokości po 2625 zł miesięcznie. Wysokość rat została zdeterminowana okresem spłaty. W tym przypadku również organ powołały się na ogólną sytuację majątkową skarżącej.

Reasumując, z uwagi na brak uzasadnionych zarzutów skargi oraz fakt, że organy orzekające w niniejszej sprawie nie przekroczyły granic uznania administracyjnego sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

a.tp.