Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 886/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2011-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.1 par.2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art.190,art.145 par.1 pkt 2,art.151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.24 par.3,art.156 par.1 pkt 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art.190 ust.2 pkt 2
journal: Dz.U. 2005 nr 164 poz 1365
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Protokolant st. sekretarz sądowy Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2011 r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję Rektora Uniwersytetu z dnia z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie skreślenia z listy studentów kierunku filologia, specjalność filologia ukraińska z językiem angielskim oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia "[...]" wydaną z upoważnienia Dziekana Wydziału H. Uniwersytetu w O. orzeczono o skreśleniu P. B. z listy studentów studiów stacjonarnych kierunku filologia specjalność - filologia ukraińska z językiem angielskim z powodu nieuczestniczenia w obowiązkowych zajęciach dydaktycznych.

Na skutek wniesionego przez P. B. odwołania decyzją z dnia "[...]" Prorektor Uniwersytetu w O. działający z upoważnienia Rektora uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Wskazano, iż wbrew przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego, który ma zastosowanie w tej sprawie organ pierwszej instancji nie dokonał wszczęcia postępowania skutkującego wydaniem decyzji indywidualnej i nie zapewnił stronie możliwości czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a zatem nie było podstaw do wydania zaskarżonej decyzji. Ponadto podniesiono, iż naruszono przepis art. 107 § 1 kpa, gdyż organ nie podał konkretnej podstawy prawnej wydanej decyzji. Podniesiono przy tym, iż art. 190 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym zawiera wiele różnych podstaw skreślenia z listy studentów, a zatem niezbędne jest podanie właściwej. Wskazano, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia ustawowych wymogów określonych w art. 107 § 3 kpa. Natomiast za niezasadny uznano zarzut, iż nie przytoczono w podstawie prawnej przedmiotowej decyzji zmian w źródłach publikacji cytowanych przepisów, gdyż jest to naruszenie małej wagi, nie wpływające na konieczność uchylenia wydanej decyzji.

Na powyższą decyzję P. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O., lecz prawomocnym postanowieniem Sądu z dnia 19 maja 2009r. (sygn. akt IISA/Ol 424/09) postępowanie sądowe zostało umorzone z uwagi na cofnięcie skargi przez skarżącego.

Postanowieniem z dnia "[...]" Dziekan Wydziału H. Uniwersytetu w O. wszczął postępowanie w sprawie skreślenia P. B. z listy studentów Wydziału H. kierunku filologia - specjalność filologia ukraińska z językiem angielskim, a decyzją z dnia "[...]" orzekł o skreśleniu P. B. z listy studentów Wydziału H. kierunku filologia, specjalność filologia ukraińska z językiem angielskim. W uzasadnieniu podano, iż organizację i tok studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta określa regulamin studiów. Zgodnie z § 24 ust. 1-3 Regulaminu Studiów Uniwersytetu w O. warunkiem zaliczenia semestru (roku) jest uzyskanie przez studenta zaliczenia ćwiczeń i praktyk oraz zdanie egzaminów ze wszystkich przedmiotów przewidzianych planem studiów. Podniesiono, iż w zgodnie z decyzją Rektora Uniwersytetu z "[...]" w sprawach ramowej organizacji roku akademickiego 2008/2009 na studiach stacjonarnych i niestacjonarnych zajęcia dydaktyczne w semestrze zimowym zaczęły się w dniu 2 października 2008r. i trwały do 24 stycznia 2009r., a sesja egzaminacyjna została wyznaczona na okres od dnia 26 stycznia 2009r. do dnia 14 lutego 2009r. Podano, iż P. B. do dnia 16 lutego 2009r.,tj. do dnia rozpoczęcia zajęć dydaktycznych na drugim semestrze nie odebrał karty osiągnięć studenta i nie przystąpił do sesji egzaminacyjnej z wymaganych programem nauczania przedmiotów. Tym samym nie zaliczył pierwszego semestru pierwszego roku studiów. Zgodnie z art. 190 ust. 2 pkt 2 ustawy – Prawo szkolnictwie wyższym kierownik jednostki organizacyjnej może skreślić studenta z listy studentów w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie. Te uregulowania znajdują także odzwierciedlenie w Regulaminie Studiów UWM w O. Podniesiono, iż P.B. zapewniono możliwość czynnego udziału w postępowaniu, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszania żądań przed wydaniem decyzji. Wyjaśniono przy tym, iż zgłoszone przez stronę wnioski o przeprowadzenie dowodu z oględzin dokumentacji znajdującej się u Rektora nie zostały uwzględnione, bowiem w ocenie organu dotyczą one okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami, nie mają znaczenia dla sprawy i w świetle zebranego materiału dowodowego stanowiłoby to jedynie przedłużenie postępowania.

P.B. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, podnosząc, iż została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa i podlega uchyleniu. Wskazał, iż decyzja ta została wydana mimo wcześniejszego wznowienia przez Rektora w O. postępowania w tej samej sprawie. Skoro zatem toczy się wszczęte postępowanie wznowieniowe w sprawie skreślenia z listy studentów kierunku filologii ukraińskiej, to nie może toczyć się żadne inne postępowanie w tej samej sprawie.

Decyzją z dnia "[...]" Rektor Uniwersytetu w O. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podniesiono, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje na słuszność zawartych w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej argumentów oraz powołanych w niej podstaw prawnych. Odnosząc się do kwestii wznowienia postępowania wskazano, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony przez stronę w dniu "[...]", a postępowanie administracyjne w tym przedmiocie zostało zakończone wydaniem przez Rektora decyzji w dniu "[...]", którą odmówiono wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Rektora w O. z dnia "[...]", stwierdzającą, iż podanie zostało wniesione po terminie i nie zachodzą podstawy do wznowienia postępowania. W związku z tym toczące się postępowanie w sprawie wznowienia postępowania nie miało wpływu na wydaną decyzję w sprawie skreślenia P. B. z listy studentów. Podano przy tym, iż organ I instancji był informowany z urzędu o projekcie decyzji w sprawie wniosku o wznowienie postępowania, gdyż ten został rozpatrzony odmownie z uwagi na naruszenie terminu do jego wniesienia. Biorąc pod uwagę materiał zebrany w sprawie przez organ I instancji oraz materiał dowodowy zebrany w postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania oraz decyzję wydaną w jego wyniku w ocenie organu należało stwierdzić, iż mimo wydania decyzji w przedmiocie skreślenia z listy studentów w trakcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego, decyzja ta jest prawidłowa i nie zachodzi naruszenie prawa.

Na powyższą decyzję skargę wniósł P. B., wnosząc o jej uchylenie. Skarżący podniósł, iż w trakcie postępowania odwoławczego został poinformowany o przysługującym mu prawie zgłoszenia żądań. W związku z tym niezwłocznie złożył wniosek o wyłączenie od udziału w postępowaniu pracownika Prof. dr hab. J. G., powołując się na art. 24 § 3 kpa uzasadniając go w ten sposób, iż publiczne wypowiedzi oraz dotychczasowe wadliwe prowadzenie spraw budzi istotne zastrzeżenia co do bezstronności. Jednakże Rektor zignorował ten wniosek i rozstrzygnął sprawę zaskarżoną decyzją. Całkowicie zatem pominięto żądanie strony dotyczące wyłączenia pracownika od udziału w sprawie, którą rozpoznał i rozstrzygnął ten właśnie pracownik, którego wyłączenia domagała się strona.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Odnosząc się do podnoszonego przez skarżącego zarzutu wydania decyzji bez rozpoznania wniosku o wyłączenie pracownika organu podano, iż strona skarżąca złożyła pismo zatytułowane "ostatnie słowo", stanowiące odpowiedź na zawiadomienie organu o możliwości wypowiedzenia się przez stronę co do zebranego materiału w sprawie i zostało to potraktowane jako końcowe wnioski przed wydaniem decyzji, a nie jak oficjalny wniosek o wyłączenie pracownika. Ponadto wskazano, iż strona domagała się wyłączenia osób reprezentujących organ II instancji, a zatem należało wnosić o wyłączenie organu, a nie wskazanych pracowników. Co więcej nie byłoby nawet możliwe wyłączenie organu, gdyż nie ma organu wyższej instancji nad Rektorem.

Wyrokiem z dnia 8 grudnia 2009r. (sygn. akt II SA/Ol 890/09) Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. oddalił skargę P. B. w sprawie skreślenia z listy studentów kierunku filologia specjalność filologia ukraińska z językiem angielskim. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zgodnie z art. 189 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym student zobowiązany jest w szczególności do uczestniczenia w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych zgodnie z regulaminem studiów, a także składania egzaminów, odbywania praktyk i spełniania innych wymogów przewidzianych w planie studiów. Obowiązki te znajdują odpowiednie odzwierciedlenie także w regulaminie studiów obowiązującym na Uniwersytecie, zawartym w uchwale nr 99 Senatu Uniwersytetu w O. z dnia 30 czerwca 2006r. (§ 21 Regulaminu). Podkreślono, że zgodnie z art. 190 ust. 2 pkt 2 powołanej ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie student może być skreślony z listy studentów. Decyzja w przedmiocie skreślenia w takim wypadku ma charakter uznaniowy, a nie obligatoryjny, lecz takie uregulowanie wynika z poszanowania przez ustawodawcę zasady autonomii uczelni. Pozostawienie tej kwestii do swobodnego uznania organów uczelni umożliwia uwzględnienie różnych nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających studentowi wywiązania się z jego podstawowych obowiązków z przyczyn od niego niezależnych. Jedynie zaistnienie takich okoliczności powoduje konieczność ich rozważenia przez organ administracji. Sąd pierwszej instancji wskazał, że w niniejszej sprawie skreślono P. B. z listy studentów z uwagi na fakt niezaliczenia semestru w terminie wyznaczonym przez władze uczelni. Przy czym, jak wskazał Sąd, z uzasadnienia decyzji wynika, iż student nie tylko nie przystąpił do sesji egzaminacyjnej, ale nawet nie odebrał karty osiągnięć studenta. W ocenie Sądu rozstrzygnięcie to nie narusza przepisów prawa mimo, iż organ nie rozważał szczegółowo kwestii uznania administracyjnego, lecz wskazał na fakt naruszenia przez skarżącego podstawowych obowiązków studenta. Nie można uznać za słuszny argument strony skarżącej, iż zaskarżona decyzja została wydana pomimo toczącego się postępowania wznowieniowego w tej samej sprawie. Wprawdzie wnioskiem z dnia "[...]" skarżący wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Rektora z dnia "[...]" w przedmiocie skreślenia z listy studentów, lecz organ postępowania tego nie wznowił. Decyzją z dnia "[...]" Rektor Uniwersytetu odmówił bowiem wznowienia postępowania w tej sprawie. Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie z uwagi na związanie organów wydaną decyzją oraz kasatoryjnym charakterem decyzji organu odwoławczego dziekan, stosownie do zaleceń wynikających z decyzji Rektora Uniwersytetu w O. z dnia "[...]" prowadził postępowanie zawiadamiając o jego wszczęciu z zachowaniem zasad zapewnienia w nim udziału strony oraz umożliwiając jej wypowiedzenie się co do zebranego materiału. Nie jest również zasadne twierdzenie strony skarżącej, iż przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy należało rozstrzygnąć wniosek skarżącego o wyłączenie rektora i prorektora od orzekania w niniejszej sprawie, bowiem wniosek ten nie został przez skarżącego podpisany. Jednak nawet gdyby organ wezwał stronę do uzupełnienia tego braku formalnego, to i tak, zdaniem Sądu, brak było podstaw do orzeczenia o wyłączeniu. Przepis art. 24 § 3 kpa, nie może bowiem, w ocenie Sądu, mieć zastosowania w odniesieniu do osoby, która pełni funkcję organu jednoosobowego. Sąd wskazał, iż zgodnie z tym przepisem, o wyłączeniu pracownika decyduje jego bezpośredni przełożony. Natomiast rektor, jako jednoosobowy organ uczelni, nie ma bezpośredniego przełożonego. Zgodnie bowiem z treścią art. 207 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, decyzje wydawane przez rektora są ostateczne. Nawet zatem minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego nie jest uprawniony do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wydanej przez rektora, o czym stanowi art. 36 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Podkreślono, że brak możliwości wyłączenia osoby piastującej funkcję organu jednoosobowego z powodu wątpliwości co do jej bezstronności nie oznacza, iż decyzje przez nią wydane pozostają poza wszelką kontrolą. Okoliczności dotyczące podstaw wyłączenia są bowiem przedmiotem oceny przez sąd administracyjny w przypadku wniesienia skargi. W niniejszej jednak sprawie, zdaniem Sądu, decyzja wydana przez rektora nie nosi cech stronniczości. Okoliczność zaś, iż nie został rozpoznany wniosek o wyłączenie prorektora uczelni jest o tyle bez znaczenia, że osoba sprawująca tę funkcję nie brała udziału w wydaniu zaskarżonej decyzji. Sąd uznał zatem, że uchybienie to nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Od powyższego wyroku P. B. złożył skargę kasacyjną, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, to jest:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 24 § 3 kpa polegające na wadliwym nieuwzględnieniu skargi w sytuacji naruszenia przez organ art. 24 § 3 kpa, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podniesiono, że Sąd pierwszej instancji winien był zastosować art. 145 § 1 pkt 1 lit. c wskazanej ustawy, gdyż organ drugoinstancyjny wydał zaskarżoną decyzję nierozpoznawszy wcześniej wniosku o wyłączenie tego pracownika organu, który wziął udział w wydaniu zaskarżonej decyzji, a co do którego skarżący zgłosił wątpliwości w zakresie jego bezstronności, bowiem przed rozpatrzeniem sprawy pracownik ów publicznie i wielokrotnie wypowiedział się na ten temat, przesądzając jej wynik — skreślenie z listy studentów. Zupełne zignorowanie wniosku skarżącego o wyłączenie tego pracownika, a następnie wydanie decyzji przez owego pracownika, było — w ocenie autora skargi kasacyjnej — takim naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i winno skutkować uwzględnieniem skargi przez uchylenie zaskarżonej decyzji. Skoro zatem wniosek o wyłączenie mógł zostać rozpatrzony pozytywnie, to decyzja mogła zostać wydana w warunkach wady kwalifikowanej;

2) art. 233 § 1 kpc i art. 244 § 1 kpc w związku z art. 106 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wobec przekroczenia granicy swobodnej oceny dowodu z dokumentu i bezzasadne, wręcz dowolne uznanie, że dowód ten nie świadczy o toczeniu się dwóch postępowań administracyjnych w tej samej sprawie (skreślenia z listy studentów). Zdaniem skarżącego kasacyjnie Sąd naruszył tym samym art. 233 § 1 kpc, gdyż dowód, będący przedmiotem oceny Sądu, bezsprzecznie i zgodnie z zasadami logicznego myślenia świadczy o tym, że w sprawie skreślenia z listy studentów toczyły się jednak jednocześnie dwa postępowania administracyjne: pierwotne i późniejsze, będące przedmiotem skargi. W ocenie autora skargi kasacyjnej, Sąd pierwszej instancji naruszył art. 244 § 1 kpc, gdyż z przedstawionego dowodu z dokumentu bezzasadnie nie wyciągnął wniosku o toczeniu się jednocześnie dwóch postępowań w tej samej sprawie w sytuacji, gdy w dokumencie tym organ poświadczył, że toczą się dwa odmienne postępowania w tej samej sprawie.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że art. 24 § 3 kpa nie uzależnia możliwości skutecznego wniosku o wyłączenie pracownika od tego, czy pracownik ów pełni funkcję organu, czy też nie. Chodzi zatem o każdego pracownika. Wskazano, że bezpośrednim przełożonym pracownika pełniącego funkcję rektora uczelni wyższej, jest minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego. Natomiast kwestia tego, że minister nie jest "organem wyższego rzędu" w rozumieniu art. 17 kpa, wcale nie przesądza, że na potrzeby normy z art. 24 § 3 kpa jest on "bezpośrednim przełożonym" pracownika — rektora. Zgodnie bowiem z art. 33 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, minister sprawuje nadzór nad zgodnością działań uczelni z przepisami prawa. Skoro w pierwotnie prowadzonym postępowaniu z 2008 roku wydano decyzję kasacyjną, to dalej mogło być prowadzone tylko to postępowanie, a wszczęcie kolejnego (z dnia "[...]") było bezzasadne i od początku bezprzedmiotowe. Nie wolno było zatem organowi wydawać w tym postępowaniu decyzji merytorycznych, które były przedmiotem skargi.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rektor Uniwersytetu w O., powtarzając argumentację zawartą w decyzji i podzielając stanowisko Sądu pierwszej instancji, wniósł o jej oddalenie. Zdaniem organu działania strony w niniejszej sprawie zmierzały jedynie do wydłużenia postępowania. Rektor Uniwersytetu w O. wskazał, że co prawda organ pierwszej instancji ponownie rozpoczął prowadzenie postępowania w sprawie nie czekając na to, iż decyzja organu drugiej instancji stanie się prawomocna, jednakże fakt ten nie miał wpływu na przebieg postępowania. Zwrócono uwagę, że organ pierwszej instancji omyłkowo wydał postanowienie z dnia "[...]", które zostało zaskarżone przez skarżącego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. i prawdopodobnie w tej sytuacji zostanie stwierdzona nieważność tego postanowienia wydanego bez podstawy prawnej. Organ zaznaczył przy tym, że gdyby skarżący tego postanowienia nie zaskarżył, to organ sam z urzędu wydałby takie stwierdzenie nieważności. W związku z tym organ uznał, że ustalenia Sądu w tym zakresie są prawidłowe, a wydanie przez organ postanowienia bez podstawy prawnej nie może stanowić o innych ustaleniach faktycznych.

Wyrokiem z dnia 15 czerwca 2010r. (sygn. akt I OSK 335/10) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w O. do ponownego rozpoznania, jednakże nie wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej zostały uznane za trafne. Wskazano, iż zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. stwierdził, że przepis art. 24 § 3 kpa, który stanowił podstawę wniosku o wyłączenie pracownika, nie może mieć zastosowania do Rektora uczelni, a zatem rozpoznanie tego wniosku nie miało wpływu na wynik sprawy. Jednakże zasadniczą kwestią podnoszoną przez stronę skarżącą była okoliczność, że w sprawie skreślenia z listy studentów organ administracyjny wszczął dwa postępowania, przy czym drugie postępowanie zostało wszczęte przed zakończeniem pierwszego. Na poparcie swych twierdzeń skarżący kasacyjnie załączył prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia 18 marca 2010r., (sygn. akt II SA/Ol 1061/09), dotyczący skreślenia skarżącego z listy studentów kierunku filologia ukraińska, w którym to wyroku tenże Sąd stwierdza wprost, że w okolicznościach sprawy zawieszenie postępowania nie znajduje uzasadnienia prawnego, gdyż doszło do sytuacji, w której organ pierwszej instancji wszczął dwa odrębne postępowania administracyjne w tej samej sprawie, to jest skreślenia z listy studentów w stosunku do tej samej strony. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny z akt niniejszej sprawy istotnie wynika, że pierwsze postępowanie we wskazanym wyżej przedmiocie zostało wszczęte w dniu "[...]", a drugie w dniu "[...]". Wskazując na treść art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że prawomocne orzeczenie sądu wiąże inne sądy i organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby. Konsekwencją prawomocnego orzeczenia jest to, że nikt nie może negować faktu istnienia i treści takiego orzeczenia. Pamiętać należy także o tym, że prawomocny wyrok ma powagę rzeczy osądzonej co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, o czym stanowi art. 171 powołanej ustawy. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 106 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skoro w tym samym czasie toczyły się przed tym Sądem dwa postępowania w tej samej sprawie. We wcześniej wszczętym postępowaniu skarga na postanowienie o zawieszeniu postępowania złożona została u Rektora Uniwersytetu w O. w dniu "[...]", a w sprawie wszczętej w dniu "[...]" skarga na decyzję z dnia "[...]" została oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. wyrokiem z dnia 8 grudnia 2009r. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, wpływ na taki stan rzeczy mogło mieć niedopuszczenie dowodu z dokumentów znajdujących się u Rektora Uniwersytetu w O., o które wnioskował skarżący na rozprawie w dniu 1 grudnia 2009r. oraz w piśmie procesowym z dnia 2 grudnia 2009r. Zaznaczono przy tym, iż Sąd pierwszej instancji nie odniósł się w uzasadnieniu wyroku do wniosków dowodowych skarżącego oraz nie zbadał z urzędu podnoszonego przez skarżącego faktu prowadzenia dwóch postępowań.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając zatem skargę na decyzję Sąd dokonuje oceny, czy przy jego wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną.

Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności należy mieć wzgląd na to, iż niniejsza sprawa była przedmiotem oceny dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 czerwca 2010r., w sprawie o sygn. akt II OSK 335/10, mocą którego został uchylony w całości wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia 8 grudnia 2009r., sygn. akt II SA/Ol 890/09, a sprawę przekazano temu Sądowi do ponownego rozpoznania.

Należy również podkreślić, iż zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przez ocenę prawną, o której mowa w art. 190 wskazanej ustawy, należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na sądzie rozpoznającym ponownie daną sprawę, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 czerwca 20101r. wskazał, iż sąd pierwszej instancji nie odniósł się do podnoszonej przez skarżącego kwestii, iż w tej samej sprawie toczą się dwa postępowania administracyjne. Podano, iż okoliczność ta została wyraźnie stwierdzona w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia 18 marca 2010r. (Sygn. akt II SA/Ol 1061/09). Podkreślono, iż oddalenie skargi kasacyjnej spowodowałoby sytuację, w której prawomocne byłyby dwa wyroki odmiennie oceniające kwestię dwóch postępowań w tej samej sprawie. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny nakazał sądowi pierwszej instancji odnieść się do tej kwestii. Uznać zatem należy, iż w sprawie skreślenia P. B. z listy studentów kierunku filologia specjalność filologia ukraińska z językiem angielskim toczyły się dwa postępowania, mianowicie postępowanie wszczęte w dniu "[...]", a także wszczęte w dniu "[...]", zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji w niniejszej sprawie. Wprawdzie w sprawie administracyjnej wino toczyć się jedno postępowanie i organ nie powinien wszczynać kolejnego postępowania w tej samej sprawie, lecz w ocenie Sądu uchybienie to nie jest na tyle istotne, aby miało skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Skoro bowiem doszło do takiej sytuacji, iż to w postępowaniu wszczętym później zapadła ostateczna decyzja o skreśleniu z listy studentów, to ma to taki skutek, iż odpadł przedmiot postępowania wszczętego wcześniej. Nie jest to jednak przedmiotem orzekania w niniejszej sprawie. Ponadto wskazać należy, iż z informacji przekazanej przez pełnomocnika organu wynika, iż w postępowaniu wszczętym w dniu "[...]" nie zapadła żadna decyzja administracyjna. Zatem nie doszło do sytuacji, w której w obrocie prawnym pozostawałyby dwie decyzje zapadłe w tej samej sprawie. W związku z tym nie zaistniała także przesłanka, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, co skutkowałoby koniecznością stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tej sytuacji stwierdzić należy, iż wprawdzie organ dopuścił się uchybienia proceduralnego, to jedynka nie miało ono wpływu na treść rozstrzygnięcia. Nie ulega bowiem żadnej wątpliwości, iż w odniesieniu do skarżącego zostały spełnione przesłanki uzasadniające wydanie decyzji o skreśleniu go z listy studentów. W tym zakresie sąd orzekający w niniejszym składzie całkowicie podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu uchylonego wyroku tut. Sądu z dnia 8 grudnia 2009r. (II SA/Ol 890/09), iż podstawowym obowiązkiem studenta, określonym zarówno w przepisach ustawy z dnia 27 lipca 2005r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2005r. nr 164, poz. 1365 ze zm.) oraz w regulaminie studiów jest uczestniczenie w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych zgodnie z regulaminem studiów, a także składanie egzaminów, odbywania praktyk i spełniania innych wymogów przewidzianych w planie studiów. W przypadku zaś nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie student może być skreślony z listy studentów (art. 190 ust. 2 pkt 2 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym). Ustawodawca wprawdzie pozostawił decyzję w tym zakresie do uznania organom uczelni, jednakże uczynił to ze względu na zasadę autonomii uczelni i możliwość uwzględnienie różnych nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających studentowi wywiązania się z jego podstawowych obowiązków z przyczyn od niego niezależnych. W niniejszej sprawie takich okoliczności jednak nie było, na co także wskazano w uzasadnieniu poprzedniego wyroku WSA w O. Student nie przystąpił do sesji egzaminacyjnej, nie odebrał karty osiągnięć studenta, a w korespondencji prowadzonej z organem wskazywał jedynie na uchybienia proceduralne organu nie podając żadnych okoliczności które uniemożliwiałoby uczestniczenie mu w zajęciach przystąpienie do egzaminów. Nie może być także uwzględniony zarzut skarżącego dotyczący naruszenia art. 24 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. W tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podzieli pogląd wyrażony w poprzednim wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O., iż do organu monokratycznego przepis ten nie ma zastosowania. Pogląd ten jest wiążący w niniejszej sprawie.

Na marginesie należy wskazać, iż skarżący do momentu skreślenia z listy studentów korzystał ze wszystkich praw z tym związanych, w tym z prawa do nauki finansowanej ze środków publicznych. Przy czym nawet po wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia go z listy studentów nie podjął żadnych działań w celu nadrobienia zaległości na uczelni, a jedynie skupił się na kwestionowaniu uchybień formalnych organu. W ocenie Sądu takie postępowanie skarżącego nie zasługuje na ochronę prawną.

W tym stanie rzeczy skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.