Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 726/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2017-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 91 ust. 1, 3, 5
journal: Dz.U. 2016 poz 446
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
article: art. 205 ust. 4, art. 206 ust. 1 i 6, art. 208 ust. 3, 4, 5, art. 210 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2017 poz 60
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk WSA Marcin Kamiński Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2017 r. sprawy ze skargi Gminy Orły na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Podkarpackiego z dnia 21 kwietnia 2017 r.nr P-II.4131.2.59.2017 w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego -skargę oddala-


UZASADNIENIE

W dniu 17 marca 2017 r. Rada Gminy Orły, działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 446 ze zm. – zwana dalej "u.s.g.") oraz art. 210 ust. 1-2, ust. 4 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r., poz. 60 – zwana dalej "ustawą"), podjęła uchwałę Nr XXXVI/183/2017 w sprawie dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego.

Po przekazaniu tej uchwały, Wojewoda Podkarpacki, w dniu 12 kwietnia

2017 r. wszczął postępowanie nadzorcze a następnie rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 21 kwietnia 2017 r. nr P-II.4131.2.59.2017, działając na podstawie art. 85, 86

i art. 91 ust. 1 u.s.g. oraz art. 205 ust. 4, art. 206 ust. 6 w zw. z art. 210 ust. 1-2 ustawy, stwierdził nieważność wskazanej wyżej uchwały Rady Gminy Orłów Nr XXXVI/183/2017 z 17 marca 2017 r. w zakresie:

1) § 6 - 9 w części dotyczącej zapisu "o strukturze organizacyjnej obejmującej klasy I-VI. Uczniowie klas VII, VIII realizują obowiązek szkolny w Szkole Podstawowej im. Orła Białego w Orłach wchodzącej w skład Zespołu Szkolno Przedszkolnego,

z Oddziałami Integracyjnymi w Orłach z siedzibą Orły ul. Szkolna 1, 37-716 Orły",

2) § 10- 11 w części dotyczącej zapisu "o strukturze organizacyjnej obejmującej klasy I-VI. Uczniowie klas VII, VIII realizują obowiązek szkolny w Szkole Podstawowej im. Jana Pawła II w Drohojowie z siedzibą Drohojów 151 A, 37-716 Orły".

W uzasadnieniu podkreślono, że ww. uchwała podjęta została z istotnym naruszeniem art. 205 ust. 4, art. 206 ust. 6 i art. 210 ustawy.

Cytując treść ww. przepisów organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 210 ustawy rada gminy po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty, o której mowa w art. 208 ust. 3 i 4, w terminie do dnia 31 marca 2017 r. podejmuje uchwałę w sprawie dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego, wprowadzonego ustawą - Prawo oświatowe, na okres od dnia 1 września 2017 r. do dnia 31 sierpnia 2019 r. (ust. 1). Jeżeli organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego uwzględnił w uchwale, o której mowa w ust. 1, zmiany wskazane

w opinii kuratora oświaty, o których mowa w art. 208 ust. 4, przyjmuje się, że uchwała uzyskała pozytywną opinię kuratora oświaty (ust. 2). Jeżeli organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego nie uwzględnił w uchwale, o której mowa w ust. 1, zmian wskazanych w opinii kuratora oświaty, o których mowa w art. 208 ust. 4, przyjmuje się, że uchwała uzyskała negatywną opinię kuratora oświaty (ust. 3). Uchwała, o której mowa w ust. 1, stanowi jednocześnie akty założycielskie szkół,

o których mowa w art. 117 ust. 6 i 7, art. 129 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 pkt 1, 2 i 9, art. 182 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 200 ust. 1, art. 201 ust. 1 pkt 1, 3 i 5, ust. 2 pkt 1, 3, 5 i 7 oraz ust. 3 pkt 1, 3, 5 i 7, prowadzonych przez gminę, i w tej części zawiera: 1/ typ, nazwę

i siedzibę szkoły; 2/ dzień rozpoczęcia działalności przez te szkoły, określony zgodnie z art. 129 ust. 2,4 i 6; 3/ rok szkolny, w którym rozpoczyna się kształcenie

w klasie I - w przypadku szkół podstawowych powstałych w wyniku przekształcenia gimnazjów; 4/ wskazanie klas, które będzie obejmowała struktura szkoły podstawowej - w przypadku szkół, o których mowa odpowiednio w art. 117 ust. 6 i 7 oraz art. 200 ust. 1 (ust. 4).

Natomiast art. 205 ust. 4 ustawy przewiduje, że organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może wskazać uczniom oddziałów klasy VI szkoły podstawowej prowadzonej przez tę jednostkę, miejsce realizacji obowiązku szkolnego od klasy VII do VIII, w latach szkolnych 2017/2018-2022/2023,

w publicznej szkole podstawowej, powstałej z przekształcenia gimnazjum, prowadzonej przez tę jednostkę. W tym przypadku przepisu art. 130 ustawy - Prawo oświatowe nie stosuje się.

Z kolei art. 206 ust. 5 pkt 1 i 2 oraz ust. 6 ustawy stanowi, iż podejmując uchwałę, o której mowa w ust. 1, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego dąży do tego, aby ośmioletnie szkoły podstawowe były szkołami

o pełnej strukturze organizacyjnej i funkcjonującymi w jednym budynku lub jego bliskiej lokalizacji. Na podstawie uchwały, o której mowa w ust. 1, nie dokonuje się zakładania szkół, o których mowa w art. 18 ustawy - Prawo oświatowe, w tym szkół podstawowych o niepełnej strukturze organizacyjnej i szkół podstawowych filialnych, likwidacji i przekształceń szkół innych niż dokonywane na podstawie przepisów niniejszej ustawy.

Wojewoda podkreślił, że 28 lutego 2017 r. Rada Gminy Orły podjęła uchwałę Nr XXXV/182/2017 w sprawie projektu dostosowania sieci szkół podstawowych

i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego, wprowadzonego ustawą - Prawo oświatowe. Na mocy art. 208 ust. 1 i 2 ustawy, została ona przekazana Podkarpackiemu Kuratorowi Oświaty w celu zaopiniowania. Pismem z dnia 10 marca 2017 r. (ZEP.540.43.2017) Podkarpacki Kurator Oświaty warunkowo pozytywnie zaopiniował tę uchwałę, wskazując na nieprawidłowości dotyczące nazewnictwa szkół, które Rada Gminy winna uwzględnić w kolejnej uchwale w sprawie dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego. Następnie pismem z dnia 22 marca 2017 r. Podkarpacki Kurator Oświaty po ponownym dokonaniu analizy uchwały Nr XXXV/182/2017 uzupełnił warunkowo pozytywną opinię do tej uchwały. W uzasadnieniu organ nadzoru pedagogicznego stwierdził, że ww. uchwała w § 6 do § 11 zawiera zapisy sprzeczne z prawem,

a w szczególności z ustawą Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe. Jednocześnie Kurator wskazał, iż opinia jest pozytywna pod warunkiem uwzględnienia w uchwale, o której mowa w art. 210 ustawy dodatkowo zmian

w zakresie usunięcia zapisów dotyczących realizacji przez uczniów obowiązku szkolnego w klasach VII-VIII w Szkole Podstawowej im. Orła Białego w Orłach (§ 6-9) oraz usunięcia zapisów dotyczących realizacji przez uczniów obowiązku szkolnego

w klasach VII-VIII w Szkole Podstawowej im. Jana Pawła II w Drohojowie (§ 10-11).

Wojewoda zaznaczył, że po zapoznaniu się z wyżej wskazanym stanowiskiem organu nadzoru pedagogicznego uznał, że Rada w sposób istotny naruszyła prawo. Regulacja art. 206 ust. 5 i 6 ustawy zaleca organowi prowadzącemu dążyć do tworzenia ośmioletniej szkoły podstawowej o pełnej strukturze organizacyjnej, funkcjonującej w jednym budynku lub jego bliskiej lokalizacji oraz zakazuje zakładania szkół podstawowych o niepełnej strukturze organizacyjnej i szkół podstawowych filialnych, a także likwidacji i przekształceń szkół innych niż dokonywane na podstawie przepisów niniejszej ustawy.

Ponadto, w ocenie organu nadzoru, szkoły podstawowe wymienione od § 6 do § 11 uchwały nie są szkołami powstałymi z przekształcenia gimnazjum, co oznacza, że nie spełniają warunku określonego w art. 205 ust. 4 ustawy. Zatem wskazanie przez Radę Gminy Orły miejsca realizacji przez uczniów obowiązku szkolnego

w klasach VII-VIII w Szkole Podstawowej im. Orła Białego w Orłach (§ 6-9) oraz

w Szkole Podstawowej im. Jana Pawła II w Drohojowie (§ 10-11) pozostaje

w sprzeczności z powyższymi przepisami ustawy.

Końcowo Wojewoda zaznaczył, że w świetle art. 210 ust. 2 ustawy, jeżeli organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego nie uwzględnił w uchwale

w sprawie dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego zmian wskazanych w opinii kuratora oświaty, przyjmuje się, że uchwała uzyskała negatywną opinię kuratora oświaty. Brak pozytywnej opinii kuratora oświaty uniemożliwia zaś podjęcie uchwały w sprawie dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego wprowadzonego ustawą - Prawo oświatowe. Podjęcie uchwały bez uzyskania opinii pozytywnej stanowi istotne naruszenie prawa.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Gmina Orły – reprezentowana przez Wójta Gminy Orły wniosła o stwierdzenie nieważności rozstrzygnięcia nadzorczego, jako naruszającego prawo; ewentualnie o jego uchylenie (w przypadku braku podstaw do stwierdzenia nieważności) oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie przepisów postępowania:

1/ art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie materiału i brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym, niewyjaśnienie przyczyn podjęcia przez Gminę rozwiązania dotyczącego realizacji obowiązku szkolnego przez klasy VII i VIII w innej szkole;

2/ naruszenie art. 9 i art. 11 K.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstawy

i przesłanek utrzymania w mocy opinii warunkowo pozytywnie uzupełniającej, która wydana została po terminie i bezprawnie;

3/ art. 107 § 2 i § 3 K.p.a. poprzez dowolność w wydaniu warunkowo pozytywnej opinii uzupełniającej, poprzez niepełne uzasadnienie dlaczego ten sam stan faktyczny i prawny uzasadnia wydanie dwóch różnych opinii w tej samej sytuacji;

4/ naruszenie art. 157 § 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. przez brak wszczęcia

z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności opinii warunkowo pozytywnej uzupełniającej, jako wydanej po terminie z rażącym naruszeniem art. 208 § 2 ustawy;

5/ naruszenie art. 8 K.p.a. poprzez wydanie odmiennych decyzji przy tożsamych stanach faktycznych i prawnych a mianowicie najpierw została wydana opinia warunkowo pozytywna i po zastosowaniu się do jej wytycznych, podjęto 17 marca 2017 r. uchwałę, a następnie wydana została w dniu 24 marca 2017 r. opinia warunkowo pozytywna uzupełniająca.

Strona skarżąca zarzuciła także naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 206 ust. 5 i 6 ustawy, które to regulacje zalecają organowi prowadzącemu dążyć do tworzenia ośmioletniej szkoły podstawowej, a nie nakładają bezwzględny nakaz/obowiązek stanowiący podstawę wydania pozytywnej opinii.

Podkreślono, że organ prowadzący wykonał wszystkie obowiązki wynikające

z ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe i zastosował się do wskazanych zmian w wydanej opinii oraz zachował obowiązujące go terminy.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Podkarpacki wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;

Skarga nie jest zasadna.

Sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się wyłącznie do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem, o czym stanowi art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U.

z 2016 r. poz.1066). Natomiast zgodnie z art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. - zwanej dalej "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Kontrola sądowa aktów nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego, sprawowana jest również wyłącznie na zasadzie kryterium legalności rozumianej jako zgodność z prawem. Stanowi o tym także art. 171 ust. 1 Konstytucji RP, według którego działalność samorządu terytorialnego podlega nadzorowi

z punktu widzenia legalności. Podobnie przewiduje to art. 85 ustawy z 8 marca

1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 2016 r. poz. 446 zm.), wedle którego nadzór nad działalnością gminną sprawowany jest na podstawie kryterium zgodności z prawem. Natomiast w odniesieniu do zaskarżonego aktu nadzoru zarówno przepis art. 148 P.p.s.a. jak również przepisy ustawy o samorządzie gminnym nie określają podstaw jego uchylenia przez sąd administracyjny. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że podstawą do uchylenia tego aktu powinno być każde naruszenie prawa, bez względu na jego materialno-prawny lub procesowy charakter.

Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Podkarpackiego 21 kwietnia 2017 r. stwierdzające nieważność części zapisów uchwały Rady Gminy Orły z 17 marca 2017 r. nr XXXVI/183/2017

w sprawie dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego.

Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły m. in. przepisy ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 446 ze zm. – dalej "u.s.g."). Stosownie do treści art. 91 ust. 1 u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90. Zgodnie z treścią art. 91 ust. 3 u.s.g. rozstrzygnięcie nadzorcze powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pouczenie o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio (art. 91 ust. 5 u.s.g.). W myśl art. 98 ust. 1 u.s.g. rozstrzygnięcia organu nadzorczego dotyczące gminy, w tym rozstrzygnięcia, o których mowa w art. 96 ust. 2 i art. 97 ust. 1, a także stanowisko zajęte w trybie art. 89, podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności

z prawem w terminie 30 dni od dnia ich doręczenia. Do postępowania w sprawach,

o których mowa w ust. 1 i 2, stosuje się odpowiednio przepisy o zaskarżaniu do sądu administracyjnego decyzji w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej (art. 98 ust. 4 u.s.g.).

Orzekając w przedmiotowej sprawie Wojewoda oparł się również na wskazanych w uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego przepisach ustawy z 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 60 – zwana dalej "ustawą"), w szczególności zaś na art. 205 ust. 4, art. 206 ust. 6 i art. 210 ust. 1 i 2 tej ustawy.

Zgodnie art. 210 ust. 1 ustawy rada gminy po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty, o której mowa w art. 208 ust. 3 i 4, w terminie do dnia 31 marca 2017 r. podejmuje uchwałę w sprawie dostosowania sieci szkół podstawowych

i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego, wprowadzonego ustawą - Prawo oświatowe, na okres od dnia 1 września 2017 r. do dnia 31 sierpnia 2019 r. Jeżeli organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego uwzględnił w uchwale, o której mowa w ust. 1, zmiany wskazane w opinii kuratora oświaty, o których mowa w art. 208 ust. 4, przyjmuje się, że uchwała uzyskała pozytywną opinię kuratora oświaty (ust. 2 cyt. przepisu). Zgodnie z ust. 3 cyt. przepisu - jeżeli organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego nie uwzględnił w uchwale, o której mowa w ust. 1, zmian wskazanych w opinii kuratora oświaty, o których mowa w art. 208 ust. 4, przyjmuje się, że uchwała uzyskała negatywną opinię kuratora oświaty. Natomiast ust. 4 stanowi, że uchwała, o której mowa w ust. 1, stanowi jednocześnie akty założycielskie szkół, o których mowa w art. 117 ust. 6 i 7, art. 129 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 pkt 1, 2 i 9, art. 182 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 200 ust. 1, art. 201 ust. 1 pkt 1, 3 i 5, ust. 2 pkt 1, 3, 5 i 7 oraz ust. 3 pkt 1, 3, 5 i 7, prowadzonych przez gminę, i w tej części zawiera:

1) typ, nazwę i siedzibę szkoły;

2) dzień rozpoczęcia działalności przez te szkoły, określony zgodnie z art. 129 ust. 2, 4 i 6;

3) rok szkolny, w którym rozpoczyna się kształcenie w klasie I - w przypadku szkół podstawowych powstałych w wyniku przekształcenia gimnazjów;

4) wskazanie klas, które będzie obejmowała struktura szkoły podstawowej -

w przypadku szkół, o których mowa odpowiednio w art. 117 ust. 6 i 7 oraz art. 200 ust. 1.

Zgodnie zaś z art. 205 ust. 4 ustawy organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może wskazać uczniom oddziałów klasy VI szkoły podstawowej prowadzonej przez tę jednostkę, miejsce realizacji obowiązku szkolnego od klasy VII do VIII, w latach szkolnych 2017/2018-2022/2023, w publicznej szkole podstawowej, powstałej z przekształcenia gimnazjum, prowadzonej przez tę jednostkę. W tym przypadku przepisu art. 130 ustawy - Prawo oświatowe nie stosuje się. Wojewoda wskazał także na art. 206 ust. 5 pkt 1 i 2 oraz ust. 6 stanowiących, że podejmując uchwałę, o której mowa w ust. 1, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego dąży do tego, aby ośmioletnie szkoły podstawowe były szkołami:

1) o pełnej strukturze organizacyjnej;

2) funkcjonującymi w jednym budynku lub jego bliskiej lokalizacji.

Na podstawie uchwały, o której mowa w ust. 1, nie dokonuje się zakładania szkół,

o których mowa w art. 18 ustawy - Prawo oświatowe, w tym szkół podstawowych

o niepełnej strukturze organizacyjnej i szkół podstawowych filialnych, likwidacji

i przekształceń szkół innych niż dokonywane na podstawie przepisów niniejszej ustawy (ust. 6 art. 205).

W tym miejscu zauważyć należy, że objęta kwestionowanym rozstrzygnięciem nadzorczym uchwała Rady Gminy Orły z 17 marca 2017 r. podjęta została w związku z wprowadzeniem w życie regulacji dotyczących tzw. reformy oświaty. Zgodnie z jej założeniami zaistniała konieczność wprowadzenia zmian w sieciach szkolnych, szczególnie w sieciach szkół podstawowych.

W uzasadnieniu do projektu ustawy przepisy wprowadzające Prawo oświatowe wskazano, że aby ułatwić jednostkom samorządu terytorialnego przeprowadzenie w okresie przejściowym, tj. do dnia 31 sierpnia 2019 r., procesu dostosowania sieci szkół do projektowanej zmiany struktury szkolnej, w ustawie przepisy wprowadzające przewidziano, że przepisy art. 59 ust. 1, 2, 2c i 6, art. 17 ust. 4, 5 i 7 dotychczasowej ustawy o systemie oświaty oraz art. 89 i art. 39 ustawy – Prawo oświatowe nie dotyczyły przekształceń szkół publicznych (samorządowych i nie samorządowych) dokonanych na podstawie ustawy przepisy wprowadzające ustawę Prawo oświatowe, a także zmian sieci szkół związanych z tymi przekształceniami.

W przypadku przekształceń, które nastąpią z mocy ustawy, jednostka samorządu terytorialnego będzie zobowiązana do podjęcia, do dnia 30 listopada roku, w którym nastąpi przekształcenie szkoły, uchwał deklaratoryjnych potwierdzających nastąpienie przekształcenia i pozwalających na uporządkowanie kwestii formalno-prawnych wynikających z przekształcenia. Uchwały te będą stanowić jednocześnie akty założycielskie szkół przekształconych z mocy prawa. Natomiast przekształcenia szkół publicznych, podejmowane z inicjatywy organów jednostek samorządu terytorialnego oraz wynikające z tych przekształceń zmiany w sieci szkolnej, są przeprowadzane na podstawie szczególnych uchwał dostosowujących, podejmowanych przez organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego. Uchwały te z jednej strony stanowią formalną podstawę dokonania zmian organizacyjnych, a z drugiej – dostosowują istniejącą sieć szkół publicznych do zmian w strukturze szkolnej. Uchwały dostosowujące będą podejmowane

w dwustopniowej procedurze – o czym stanowi art. 206 (uchwała w sprawie projektu dostosowania sieci szkół do nowego ustroju szkolnego) i art. 210 ustawy (uchwała

w sprawie dostosowania sieci szkół do nowego ustroju szkolnego). Ta ostatnio wskazana uchwała podlega nadzorowi z punktu widzenia zgodności z prawem sprawowanego przez wojewodę. Zauważyć należy także, że jednym z założeń reformy oświaty jest by ustalając sieć szkół gmina winna dążyć do tego, aby szkoła podstawowa była szkołą o pełnej strukturze organizacyjnej - obejmującej klasy I-VIII oraz funkcjonowała w jednym budynku lub jego bliskiej lokalizacji (art. 206 ust. 5 i 6).

W niniejszej sprawie kwestionowanym rozstrzygnięciem Wojewoda stwierdził nieważność części uchwały Rady Gminy Orły z 17 marca 2017 r. w zakresie jej § 6-9 tj. w części dotyczącej zapisu "o strukturze organizacyjnej obejmującej klasy I-VI

i realizacji przez uczniów klas VII, VIII obowiązku szkolnego w klasach VII-VIII

w Szkole Podstawowej im. Orła Białego w Orłach oraz w zakresie jej § 10-11

w części dotyczącej zapisu "o strukturze organizacyjnej obejmującej klasy I-VI

i realizacji przez uczniów klas VII, VIII obowiązku szkolnego w klasach VII-VIII

w Szkole Podstawowej im. Jana Pawła II w Drohojowie.

Zdaniem organu administracji powyższe zapisy uchwały naruszają art. 205 ust. 4 ustawy i art. 206 ust. 5 i 6. Przede wszystkim szkoły wymienione w § 6-11 uchwały (Szkoła Podstawowa w Zadąbrowiu, Szkoła Podstawowa w Nizinach, Szkoła Podstawowa w Walawie, Szkoła Podstawowa w Małkowicach, Szkoła Podstawowa w Kaszycach i Szkoła Podstawowa w Trójczycach) nie są publicznymi szkołami podstawowymi powstałymi z przekształcenia gimnazjum, o czym stanowi art. 205 ust. 4 ustawy. Nadto w wyniku tych zapisów uchwały doszło, do niedozwolonego przekształcenia tych szkół, o czym stanowi art. 206 ust. 6, tj. do założenia szkoły podstawowej o niepełnej strukturze organizacyjnej. Zdaniem Wojewody powyższe zakwestionowane zapisy uchwały pozostają w sprzeczności z wskazanymi wyżej przepisami ustawy.

Dokonując kontroli kwestionowanego rozstrzygnięcia nadzorczego Sąd podziela w tym zakresie stanowisko organu nadzoru. Jak słusznie zauważył Wojewoda z art. 206 ust. 6 ustawy wynika, że na podstawie uchwały, o której mowa w ust. 1, nie dokonuje się zakładania szkół, o których mowa w art. 18 ustawy – Prawo oświatowe, w tym szkół podstawowych o niepełnej strukturze organizacyjnej

i szkół podstawowych filialnych, likwidacji i przekształceń szkół innych niż dokonywane na podstawie przepisów niniejszej ustawy. Oznacza to, że dokonywanie przekształcenia szkoły uchwałą z art. 206 ust. 1 jest możliwe jedynie w wypadkach przewidzianych w ustawie Przepisy wprowadzające ustawę Prawo oświatowe.

Jak wyżej zaznaczono zgodnie z art. 205 ust. 4 ustawy organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może wskazać uczniom oddziałów klasy VI szkoły podstawowej prowadzonej przez tę jednostkę, miejsce realizacji obowiązku szkolnego od klasy VII do VIII, w latach szkolnych 2017/2018-2022/2023,

w publicznej szkole podstawowej, powstałej z przekształcenia gimnazjum, prowadzonej przez tę jednostkę. Jak słusznie zauważył Wojewoda szkoły wymienione w § 6-11 uchwały nie są takimi szkołami, tj. szkołami powstałymi

z przekształcenia gimnazjum. Zatem zapisy uchwały w zakwestionowanej części pozostają w sprzeczności z uregulowaniami zawartymi w przepisach ustawy przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe, tj. art. 205 ust. 4 i art. 206 ust. 6.

Natomiast bez wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie pozostają twierdzenia strony skarżącej o wadliwości uzupełniającej warunkowo pozytywną opinię kuratora.

Z brzmienia art. 210 ust. 1 ustawy wynika, że ustawodawca przewidział określoną sekwencję (chronologię) zdarzeń, a mianowicie opinia kuratora oświaty zawsze poprzedza podjęcie przez organ stanowiący gminy uchwały (jako aktu założycielskiego szkół) w sprawie dostosowania sieci szkół podstawowych

i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego jako aktu założycielskiego szkół. Oznacza to, że opinia kuratora, o której mowa w powołanym przepisie dotyczy uchwały

w sprawie projektu dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego, wprowadzonego ustawą - Prawo oświatowe, o której mowa w art. 206 ust.1 powołanej wyżej ustawy, co wprost wynika z art. 208 ust. 3 tej ustawy. Opinia kuratora oświaty, o której mowa w ust. 3, może wskazywać zmiany, które należy uwzględnić w uchwale, o której mowa w art. 210 (art. 208 ust. 4 ustawy). Co istotne zgodnie z treścią art. 208 ust. 5 ustawy opinia kuratora oświaty, o której mowa w ust. 3, jest wiążąca i nie służy od niej zażalenie. Na opinię służy skarga do sądu administracyjnego. W przepisie art. 210 ust. 3 ustawodawca określił skutek

w przypadku, gdy organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego nie uwzględnił w uchwale, o której mowa w ust. 1, zmian wskazanych w opinii kuratora oświaty, o których mowa w art. 208 ust. 4 , przyjmując, że uchwała uzyskała negatywną opinię kuratora oświaty.

W realiach badanej sprawy pozostaje poza sporem fakt, że Podkarpacki Kurator Oświaty opinią z dnia 10 marca 2017 r. warunkowo pozytywnie zaopiniował uchwałę Rady Gminy Orły z dnia 28 lutego 2017 r. nr XXXV/182/2017 w sprawie projektu dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego wskazując na nieprawidłowości w nazewnictwie szkół. Poza sporem pozostaje też, że nieprawidłowości te zostały usunięte. Jednakże z akt sprawy wynika także, że w dniu 22 marca 2017 r. Podkarpacki Kurator Oświaty uzupełnił warunkowo pozytywną swoją wcześniejszą opinię. Na tę uzupełniającą opinię Gmina Orły złożyła odrębną skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Rzeszowie. Z urzędu Sądowi wiadomym jest, że wyrokiem z dnia 30 sierpnia

2017 r., sygn. II SA/Rz 544/17 WSA w Rzeszowie uchylił ww. uzupełniającą warunkowo pozytywną opinię Podkarpackiego Kuratora Oświaty z dnia 22 marca 2017 r.

Wyjaśnić należy stronie skarżącej, której główne zarzuty skargi dotyczą dowolności i niezgodności z prawem wydanej opinii Kuratora z dnia 22 marca

2017 r., że w niniejszym postępowaniu, którego kontrolą objęto rozstrzygnięcie organu nadzoru Sąd nie może wypowiadać się co do prawidłowości powyższej opinii odnośnie której sąd administracyjny wypowiedział się w odrębnym postępowaniu (wyrok z 30 sierpnia 2017 r.). Stanowisko tam zawarte skład orzekający w pełni popiera. Na tę opinię Gminie Orły przysługiwało prawo do złożenia skargi do sądu administracyjnego i z prawa tego skorzystała.

Natomiast jako nieuzasadnione należy uznać formułowane w skardze zarzuty naruszenia art. 107 K.p.a., gdyż uzasadnienie prawne rozstrzygnięcia nadzorczego jest pełne i w wyczerpujący sposób przedstawia motywację organu, dzięki czemu poddaje się kontroli instancyjnej. Realizuje przy tym podstawowe zasady postępowania, w tym zasadę praworządności i zaufania do władzy publicznej.

Zauważyć przy tym należy, na co słusznie organ nadzoru zwrócił uwagę

w odpowiedzi na skargę, że stosownie do art. 91 ust. 5 u.s.g., w postępowaniu nadzorczym przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio. W postępowaniu nadzorczym nie zbiera się materiałów i dowodów mających na celu ustalenie stanu faktycznego sprawy, a zatem nie mają w nim zastosowania przepisy regulujące gromadzenie i przeprowadzanie dowodów, w tym wskazywana w skardze zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 K.p.a, zasada oficjalności postępowania dowodowego wyrażona w art. 77 K.p.a. i zasada oceny dowodów wyrażona w art. 80 k.p.a. Rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdza bowiem sprzeczność uchwały lub zarządzenia organu gminy z prawem materialnym oraz przepisami ustrojowymi, a nie z przepisami regulującymi postępowanie

w indywidualnych sprawach rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych.

W tych okolicznościach stwierdzić należy, że organ nadzoru prawidłowo zastosował w niniejszej sprawie przepis art. 91 ust. 1 u.s.g. stwierdzając nieważność przedmiotowej uchwały w części w zakresie zapisów wskazanych w rozstrzygnięciu nadzorczym.

Z podanych wyżej względów zarzuty skargi przedstawiają się jako nieuzasadnione to zaś obligowało Sąd do jej oddalenia na podstawie art. 151 P.p.s.a.