Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 201/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2018-06-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: § 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 44 poz 262
law: Ustawa z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej
article: § 39 ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 361
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Piotr Popek Sędzia WSA Jarosław Szaro / spr./ Asesor WSA Jacek Boratyn Protokolant sekr. sąd. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego za lata 2011-2014 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi M.P. jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej ARiMR) z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...], o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego za lata 2011-2014.

Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało oparte o następujące okoliczności faktyczne i prawne: W wyniku przeprowadzonego postępowania wszczętego na wniosek M.P. o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...], o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości, przyznał M. P. pierwszą płatność rolnośrodowiskową na 2011 r. w łącznej wysokości 71754,97 zł, w tym do:

- Pakietu 1 - Zrównoważony sposób gospodarowania - wariantu 1.1 - Uprawy rolnicze do powierzchni [...] ha w wysokości 43 194,29 zł;

- Pakietu 8 - Ochrona gleb i wód - wariantu 8.3.1 - Międzyplon ścierniskowy do powierzchni [...] ha w wysokości 28 560,68 zł.

Od tej decyzji strona nie wniosła odwołała. Przyznane środki finansowe zostały przekazane na rachunek bankowy wskazany przez producenta rolnego we wniosku o wpis do ewidencji producentów w dniu [...] lutego 2012 r.

W wyniku przeprowadzonego postępowania w sprawie przyznania drugiej płatności rolno środowiskowej na 2012 r. wszczętego na wniosek (kontynuacyjny) M. P., Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej, przyznał M. P. płatność w łącznej wysokości 57 978, 20 zł, w tym do:

- Pakietu 1 - Zrównoważony sposób gospodarowania - wariantu 1.1 - Zrównoważony sposób gospodarowania do powierzchni [...] ha w wysokości 44 530, 20 zł;

- Pakietu 8 - Ochrona gleb i wód - wariantu 8.3.1 - Międzyplon ścierniskowy do powierzchni [...] ha w wysokości 13 448,00 zł.

Ww. decyzja, jako określająca w całości żądanie strony, pozostała w aktach sprawy. Przyznane środki finansowe zostały przekazane na rachunek bankowy wskazany przez producenta rolnego we wniosku o wpis do ewidencji producentów, w dniu [...] marca 2013 r.

Wynikiem prowadzonego postępowania dotyczącego 2013 r., wszczętego na kontynuacyjny wniosek M. P. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej (PROW 2007-2013) na 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR po uwzględnieniu wyników pokontrolnych z przeprowadzonej kontroli na miejscu w gospodarstwie M.P. (w dniu od [...] listopada 2013 r.) - decyzją z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości - przyznał M.P. płatność na 2013 r. w łącznej wysokości 36 887,99 zł, w tym do:

- Pakietu 1 - Zrównoważony sposób gospodarowania - wariantu 1.1 - Uprawy rolnicze do powierzchni [...] ha w wysokości 29 649,59 zł;

- Pakietu 8 - Ochrona gleb i wód - wariantu 8.3.1 - Międzyplon ścierniskowy do powierzchni [...] ha w wysokości 7 238,40 zł.

Od ww. decyzji strona nie wniosła odwołania. Przyznane środki finansowe zostały przekazane na rachunek bankowy wskazany przez producenta rolnego we wniosku o wpis do ewidencji producentów w dniu [...] kwietnia 2014 r.

W wyniku przeprowadzonego postępowania stwierdzono, iż strona zaniechała prowadzenia działalności rolniczej na powierzchni [...] ha na działkach rolnych objętych zobowiązaniem rolnośrodowiskowym, w związku z czym organ I instancji decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...], ustalił M.P. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego rozpoczętego w dniu [...] marca 2011 r. za lata 2011 i 2012 w łącznej wysokości 46 743, 74 zł. Wskazana kwota nienależnie pobranych płatności została ustalona na skutek ujawnionych w wyniku kontroli na miejscu nieprawidłowości w realizacji podjętego przez M.P. zobowiązania rolnośrodowiskowego, w tym naruszenia obligatoryjnych wymogów pakietowych.

Decyzją z dnia [...] marca 2015 r. nr [...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości, (rozstrzygającą w przedmiocie wniosku kontynuacyjnego przedłożonego przez M.P. w dniu [...] maja 2014 r.) - przyznał M.P. płatność rolnośrodowiskową na 2014 r. w łącznej wysokości 33 411,63 zł, w tym do:

- Pakietu 1 - Zrównoważony sposób gospodarowania - wariantu 1.1 - Uprawy rolnicze do powierzchni [...] ha w wysokości 21 309,91 zł;

- Pakietu 8 - Ochrona gleb i wód - wariantu 8.3.1 - Międzyplon ścierniskowy do powierzchni [...] ha w wysokości 12 101,72 zł.

Strona nie wniosła od ww. decyzji odwołania. Przyznane środki finansowe zostały przekazane na rachunek bankowy M.P. w dniu [...] czerwca 2015 r.

Dnia [...] czerwca 2015 r. do Biura Powiatowe ARiMR wpłynął kolejny kontynuacyjny wniosek M.P. o przyznanie ostatniej płatności rolnośrodowiskowej (PROW 2007-2013) na 2015 r. Weryfikację tego wniosku zakończyło rozstrzygnięcie w postaci decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] czerwca 2016 r. [...] o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej PROW 2007-2013, którą przyznano M.P. płatność na 2015 r. w łącznej wysokości 43 816,40 zł, w tym do:

- Pakietu 1 - Zrównoważony sposób gospodarowania - wariantu 1.1 - Uprawy rolnicze do powierzchni [...] ha w wysokości 32 972,40 zł;

- Pakietu 8 - Ochrona gleb i wód - wariantu 8.3.1 - Międzyplon ścierniskowy do powierzchni [...] ha w wysokości 10 844,00 zł.

Od ww. decyzji strona nie wniosła odwołania. Przyznane środki finansowe zostały przekazane na rachunek bankowy M.P. w dniu [...] czerwca 2016 r.

W dniu [...] sierpnia 2017 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wystosował do M.P. zawiadomienie nr [...], o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia kwot nienależnie pobranych płatności z tytułu programu rolnośrodowiskowego przyznanych M.P. na mocy decyzji:

- nr [...]z dnia [...] stycznia 2012 r. o przyznaniu płatności na 2011 r.;

- nr [...]z dnia [...] stycznia 2013 r. o przyznaniu płatności na 2012 r.;

- nr [...]z dnia [...] marca 2014 r. o przyznaniu płatności na 2013 r.;

- oraz decyzji nr [...]z dnia 20 marca 2015 r. o przyznaniu płatności na 2014 r.;

- wydanych przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR .

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR - ustalił M.P. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego w łącznej wysokości 9 796,85 zł.

Od tej decyzji M.P. wniósł odwołanie, w wyniku rozpatrzenia którego, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia [...] września 2017 r. nr [...] - uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Organ odwoławczy wskazał na konieczność prawidłowego obliczenia kwoty nienależnie pobranych płatności w odniesieniu do wariantu 1.1 - Zrównoważony sposób gospodarowania, z uwzględnieniem prawidłowo wyliczonej średniej stawki płatności za lata 2011 i 2012 biorąc pod uwagę kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego za lata 2011 i 2011 w wariancie 1.1 - Zrównoważony sposób gospodarowania, ustalone ostateczną decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...].

Decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, ustalił M.P. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego w łącznej wysokości 11135, 77 zł, powiększoną o odsetki w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

Od powyższej decyzji M.P. złożył odwołanie podnosząc, iż deklarował powierzchnię ziemi, którą używał, zaś "urzędnik zakwestionował należność dzierżawy Panu R. W ten sposób łamiąc zobowiązania pięcioletniego programu nie przekazując jemu żadnych zobowiązań a mnie obciążając karami za nie dotrzymanie umowy". Wskazał, iż miał kłopoty z dojazdem na dzierżawione pole wynikającym z inicjatywy R. G. oraz był przez niego zastraszany, lecz "nie chcąc pogorszyć sytuacji nie kierował tej sprawy do Sądu". Wniósł o pozytywne rozpatrzenie prośby "umorzenia kary od płacenia" kwoty ustalonej decyzją objętą odwołaniem.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...]- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] grudnia 2017 r. W uzasadnieniu wskazał, że wypłacone nienależnie M.P. środki finansowe z tytułu realizacji płatności rolnośrodowiskowej za lata 2011, 2012, 2013 i 2014 pochodzą z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji oraz ze środków krajowych przeznaczonych na współfinansowanie tj. z funduszy, o których mowa w art. 29 ust. 1 i 2 pkt a ustawy o Agencji.

Organ wskazał, że M.P., składając w dniu [...] maja 2010 r. wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2011 r. zobowiązał się do przestrzegania warunków uczestnictwa w programie rolnośrodowiskowym przez okres 5 lat od dnia rozpoczęcia jego realizacji tj. od dnia 15 marca 2010 r. Powyższe zobowiązanie zostało określone w decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o przyznaniu pierwszej płatności rolnośrodowiskowej (na 2011 r.) z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...], zgodnie z którą jako termin rozpoczęcia 5-letniego okresu zobowiązania jest dzień [...] marca 2011 r., co równocześnie wynikało z § 21 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na łata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r., nr 33, poz. 262, z późn. zm.) - tj. rozporządzenia obowiązującego w dniu podjęcia przez M.P. zobowiązania rolnośrodowiskowego, które zostało z dniem 15 marca 2013 r. zastąpione obowiązującym rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. Określona powierzchnia zobowiązania w wariancie 1.1 - Zrównoważony sposób gospodarowania obejmowała [...] ha.

Dalej organ ustalił, że w wyniku przeprowadzenia postępowania dotyczącego przyznania płatności rolnośrodowiskowej na 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, decyzją z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] stwierdził, iż M.P. zaniechał, w wariancie 1.1 - Zrównoważony sposób gospodarowania, prowadzenia działalności rolniczej na powierzchni [...] ha, zaś obowiązująca - zmniejszona powierzchnia zobowiązania w przedmiotowym wariancie wynosiła [...] ha. W związku z powyższym Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w wyniku wszczętego w dniu [...] listopada 2014 r. postępowania administracyjnego, decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...], ustalił M.P. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego. Przedmiotową decyzją organ ustalił kwotę w wysokości 24 432,39 zł za lata 2011 i 2012 z tytułu zmniejszenia powierzchni użytków rolnych objętych zobowiązaniem w wariancie 1.1 - Zrównoważony sposób gospodarowania oraz kwotę w wysokości 22 311,35 zł za lata 2011 i 2012 z tytułu uchybień w przestrzeganiu przez rolnika wymogów w wariantach płatności rolnośrodowiskowej - określonej w ww. decyzji z [...] listopada 2014 r. kodami 06 oraz W18.

Następnie, jak wynika z ostatecznych decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w z dnia [...] marca 2015 r. nr [...], o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na 2014 r. oraz z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...], w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej PROW 2007-2013 na 2015 r., rolnik ponownie zmniejszył powierzchnię zobowiązania w wariancie 1.1 - Zrównoważony sposób gospodarowania o łącznie [...] ha, gdyż powierzchnia stwierdzona w 2014 r. wynosiła [...] ha, a w 2015 r. wyniosła [...] ha.

Organ powołując się na akta sprawy podał, że M.P. przedkładając w Biurze Powiatowym ARiMR w dniu [...] maja 2011 r. wniosek o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej na 2011 r. na realizację pakietu 1 - Rolnictwo zrównoważone oraz pakietu 8 - Ochrona gleb i wód, przystąpił do programu rolnośrodowiskowego i dobrowolnie podjął 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r, w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone rozporządzeniem wykonawczym Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262, z późn. zm.).

Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z § 58 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 361, z późn. zm.), traci moc Rozporządzenie Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262, z późn. zm.). Zatem w przedmiotowej sprawie zasady i warunki przyznawania płatności rolnośrodowiskowych określa rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r.

Stąd, w myśl § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. l z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych. Zgodnie z art. 88 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. U. UE L 347 z dnia 20 grudnia 2013 r., str. 487), rozporządzenie (WE) nr 1698/2005 straciło moc w dniu 1 stycznia 2014 r., jednak stosuje się je nadal do operacji realizowanych zgodnie z programami zatwierdzonymi przez Komisję na mocy tego rozporządzenia przed dniem 1 stycznia 2014 r. Zatem w myśl art. 39 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 płatności rolnośrodowiskowe udziela się rolnikom, którzy dobrowolnie podejmą zobowiązanie rolnośrodowiskowe na okres co najmniej 5 lat i zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. nie może ulec ono zmianie w trakcie jego realizacji, z wyjątkiem przypadków określonych w § 6 ust. 1, które to sytuacje nie zachodzą w niniejszej sprawie.

Tym samym wskazano, iż M.P. w 2014 i 2015 r. zmienił podjęte zobowiązanie rolnośrodowiskowe poprzez zmniejszenie powierzchni na której powinno być ono realizowane w odniesieniu do wariantu 1.1 - Zrównoważony sposób gospodarowania o [...]ha ([...]ha (tj. powierzchnia stwierdzona w wariancie 1.1 w 2013 r.) - [...] ha (tj. powierzchnia stwierdzona w wariancie 1.1 w 2015 r.)). Dlatego powierzchnia [...]ha jest obszarem, co do którego nie zostało dochowane zobowiązanie rolnośrodowiskowe.

Organ odwoławczy naprowadził, że zgodnie z § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z dnia 14 marca 2014 r. poz. 324), do pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" przyznawanej za realizację zobowiązania, o którym mowa w ust. 1, tj. zobowiązania podjętego na podstawie przepisów dotychczasowych, albo nowego zobowiązania, określonego w ust. 2, tj. nowego zobowiązania wynikającego z przejęcia zobowiązania od innego rolnika, w kolejnych latach jego realizacji stosuje się przepisy dotychczasowe.

W świetle powyższego, zgodnie z § 39 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r., płatność rolnośrodowiskowa podlega zwrotowi również w przypadku, gdy rolnik zmniejszył obszar, na którym powinien realizować zobowiązanie rolnośrodowiskowe, przy czym zwrotowi podlega ta część płatności, która została przyznana do działki rolnej objętej zobowiązaniem.

Ze względu na zmniejszenie powierzchni użytkowanej rolniczo, w podjętym dobrowolnie przez M.P., zobowiązaniu rolnośrodowiskowym, co zostało stwierdzone w wyniku kontroli administracyjnej w wariancie 1.1, organ I instancji, w myśl ww. § 39 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r., dokonał ustalenia nienależnie pobranych płatności za lata: 2011, 2012, 2013 oraz 2014.

Organ odwoławczy wskazał, że obliczona kwota związana z niedotrzymaniem zobowiązania rolnośrodowiskowego wynosi łącznie 11 198,40 zł i stanowi sumę płatności do zwrotu za 2011 r. w wysokości 3 458,12 zł, za 2012 r. w wysokości

3 565,07 zł, za 2013 r. w wysokości 4 112,58 zł oraz za 2014 r. w wysokości 62,63 zł.

W rozpatrywanej sprawie, na kwotę nienależnie pobranych płatności składała się m.in. kwota w wysokości: 3 458,12 zł przyznanej za 2011 r., 3 565,07 zł przyznanej za 2012 r., 4 112,58 zł przyznanej za 2013 r. oraz kwota w wysokości 62,63 zł przyznanej za 2014 r.

Dyrektor Oddziału Regionalnego stwierdził, iż ww. kwoty ustalone na 2011, 2012 i 2013 r. przekraczają kwotę stanowiąca równowartość 100 euro, przeliczoną wyżej na złote według kursu euro, ustalonego zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 883/2006, natomiast, uznana za nienależną, kwota przyznana za 2014 r. - w wysokości 62,63 zł nie przekracza kwoty stanowiącej równowartości 100 euro, stąd w związku z ww. art. 28a ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, podlega odstąpieniu.

Tym samym w odniesieniu do płatności rolnośrodowiskowych przyznanych na 2011, 2012 i 2013 r. nie zachodzi przesłanka uzasadniająca odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności. Dlatego też M.P. zobowiązany jest do zwrotu nienależnie wypłaconych płatności, przyznanych z tytułu Programu Rolno środowiskowego za lata 2011, 2012 i 2013. Powyższe zostało ustalone również decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...], na mocy której M.P. została ustalona kwota nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego w łącznej wysokości 11 135,77 zł.

Kwota do zwrotu z tytułu niedotrzymania zobowiązania rolnośrodowiskowego wynosi zatem 11 135,77 zł i stanowi sumę płatności do zwrotu za 2011 r. w wysokości 3 458,12 zł, za 2012 r. w wysokości 3 565,07 zł i za 2013 r. w wysokości

4 112,58 zł, gdzie ustalona kwota z tytułu niedotrzymania powierzchni zobowiązania rolnośrodowiskowego w 2014 r., wynosząca 62,63 zł - podlega odstąpieniu na podstawie art. 28a ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich.

Odnosząc się do złożonego przez stronę odwołania Dyrektor Oddziału Regionalnego stwierdził, iż nie zawiera ono żadnych wyjaśnień i argumentów mogących mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia, a tym samym nie zasługuje na uwzględnienie. Strona nie przedstawia żadnych argumentów przemawiających za nieuzasadnionym ustaleniem kwoty nienależnie pobranych płatności w decyzji z dnia [...] grudnia 2017 r.

Organ wskazał nadto, że w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki wykluczające obowiązek zwrotu przez M.P. kwoty nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych za lata 2011, 2012 i 2013, określone w art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 oraz art. 54 ust. 1 rozporządzenia nr 1306/2013. W tych okolicznościach M.P. zobowiązany jest do zwrotu nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego w wysokości 11 135,77 zł, powiększonej o odsetki naliczone od dnia następnego po upływie terminu 60 dni od daty doręczenia decyzji z dnia [...] grudnia 2017 r. do dnia zwrotu nienależnie pobranych płatności.

M.P. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] stycznia 2018 r. i wniósł o umorzenie kwoty nienależnie pobranych płatności. Skarżący wyraził swoje niezadowolenie ze sposobu rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy i podniósł, że zaskarżona decyzja jest oparta na nieprawidłowych faktach.

W dniu [...] maja 2018 r. wpłynęło do Sądu pismo z dnia [...] kwietnia 2018 r. zatytułowane jako [...] w którym wyrażono niezadowolenie ze sposobu załatwienia przedmiotowej sprawy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego wniósł o jej oddalenie, z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona. W sprawie zaistniały przesłanki do wydania decyzji o zwrocie nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji programu rolnośrodowiskowego. Organy w tym zakresie trafnie powołały się na unormowania zawarte w przepisach art. 28 ust.1 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich ( t.j. Dz.U. 2017 poz. 1856 z zm ) dalej ustawa oraz Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania " Program Rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 ( Dz.U. 2013 poz.361 z zm. ) zwanym dalej rozporządzeniem rolnośrodowiskowym, a w szczególności przepis § 39 ust.2 tego rozporządzenia

Skarżący M.P. złożył wniosek o udział w dobrowolnym programie rolnośrodowiskowym i przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2011 i zobowiązał się do jego przestrzegania przez okres 5-ciu lat od rozpoczęcia. Terminem rozpoczęcia zobowiązania była data [...] marca 2011 r, zobowiązanie zostało rozpoczęte jako wariant 1.1 – zrównoważony sposób gospodarowania i obejmowało obszar [...] ha.

Na mocy przyjętego zobowiązania skarżący nie mógł zmniejszyć w trakcie jego prowadzenia obszaru na którym go rozpoczęto.

W trakcie prowadzonych kontroli w związku z kolejnymi płatnościami za poszczególne lata w roku 2013 ustalono, że pan M.P. zmniejszył obszar działalności rolniczej o powierzchnię [...] ha co skutkowało wydaniem decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o przyznaniu płatności w pomniejszonej wysokości za ten rok obejmującej jedynie obszar [...] ha a ponadto wydaniem decyzji o określeniu wysokości nienależnie pobranych płatności za lata 2011 i 2012 z tytułu zmniejszenia powierzchni upraw.

Sytuacja ze zmniejszeniem powierzchni upraw miała miejsce również w latach kolejnych, a to w roku 2014, gdzie stwierdzono, że rolnik zmniejszył powierzchnię upraw o łącznie [...] ha i w roku 2015 , gdzie zmniejszono ją o kolejne [...] ha . Decyzje Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w obu przypadkach są prawomocne.

Ustalenie w decyzjach o przyznaniu płatności, że nastąpiło pomniejszenie w kolejnych latach powierzchni gruntów, na których realizowane jest zobowiązanie rolnośrodowiskowe z jednej strony ma charakter wiążący i stanowi dla organów dowód faktu, że powierzchnia ta rzeczywiście został zmniejszona, a więc zobowiązanie rolnośrodowiskowe nie jest przez rolnika kontynuowane na całej powierzchni na jakiej powinno się to odbywać, po drugie zaś obliguje organ do podjęcia postępowania w przedmiocie określenia nienależnie pobranych płatności. Organy w tym zakresie trafnie powołały się na Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego I Rady ( WE ) nr 1698/2005 ( Dz. Urz. UE L 347) w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich ( EFFROW ), które w art. 39 ust.2 przewiduje, że płatności przysługują rolnikom, którzy dobrowolnie podejmą zobowiązanie na okres co najmniej 5-ciu lat.

Przepisy krajowe doprecyzowywują tern przepis stwierdzając w § 6 ust.1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, że nie może ono co do zasady ulec zmianie.

W przedmiotowej sprawie skarżący M.P. nie dotrzymał warunków zobowiązania rolnośrodowiskowego i w ciągu trzech kolejnych lat kontynuacyjnych zmniejszył powierzchnię, na której kontynuował zobowiązanie o wskazane powyżej [...] ha ( co zostało objęte odrębna decyzja ), a następnie o [...] ha i [...] ha, skutki którego to postąpienia zostały objęte decyzją aktualnie zaskarżoną.

Zmniejszenie powierzchni, na której rolnik prowadzi zobowiązanie rolnośrodowiskowe znajduje sankcję w przepisie § 39 ust.2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego ( w brzmieniu obowiązującym do dnia 15 marca 2014 r. ), który stanowi, ze płatność podlega zwrotowi w przypadku, gdy rolnik zmniejszył obszar, na którym realizuje to zobowiązanie, przy czym zwrotowi podlega ta część płatności, która została przyznana do działki objętej zobowiązaniem.

Należy zatem wskazać, że wydanie decyzji o zwrocie nienależnie pobranych płatności jest obowiązkiem organu i jest on zobowiązany w przypadku stwierdzenie zmniejszenia obszaru, na którym realizowane jest zobowiązanie rolnośrodowiskowe do wydania decyzji o zwrocie nienależnie pobranych płatności.

Jednocześnie przepis § 39 ust.2 rozporządzenia określa zasady na których odbywa się określenie wysokości nienależnie pobranych świadczeń wskazując, że chodzi tutaj o powierzchnię do której przyznano dopłaty, ale na której zobowiązanie nie jest kontynuowane.

Podstawą określenia sankcji wskazanej w § 39 ust.2 jest zatem powierzchnia na której zaniechano prowadzenie zobowiązania..

Jak już wyżej wskazano powierzchnia ta wynika z decyzji ostatecznych wydanych przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, które maja status decyzji ostatecznych i z których wynika fakt zmniejszenia powierzchni w roku 2014 o [...] ha, zaś w roku 2015 o [...] ha.

Skutkuje to konicznością określenia nienależnie pobranych płatności za lata 2011, 2012 i 2013 o tę wartość ( organ przyjął [...] ) . Możliwe było także pomniejszenie płatności za rok 2014 o dopłatę uzyskana do działki o powierzchni [...] ha , jednak jak wskazano to w decyzji odstąpiono od określenia sankcji na podstawie przepisu 28a ustawy , gdyż sankcja nie przekroczyła by wartości 100 euro.

Dlatego też nie stanowi naruszenia przepisów prawa materialnego określenie zwrotu części pobranych dopłat za prowadzenie programu rolnośrodowiskowego wobec M.P.

Nie może bowiem budzić wątpliwości w świetle ostatecznych decyzji o przyznaniu płatności do tego programu w pomniejszonej wysokości za poszczególne lata , w tym mające istotne znaczenie dla sprawy lata 2014 i 2015.

Decyzje te jako wiążące strony stanowiły podstawę do stwierdzenia ,że powierzchnia zobowiązania została rzeczywiście zmniejszona i w niniejszym postępowaniu wynikające z nich fakty nie mogły zostać odrzucone, a w szczególności organy nie mogły ustalić innej wartości tej powierzchni lub też wskazać, że do zmniejszenia powierzchni nie doszło.

Bazując na tych ustaleniach były jedynie zobowiązane do określenia wysokości kto podlegających zwrotowi , co rzeczywiście uczyniły. Sposób ustalenia wysokości tych kwot nie jest kwestionowany przez skarżącego i w ocenie sądu nie narusza prawa.

Jednocześnie nie zasługują na uwzględnienie argumenty skarżącego próbującego wykazać okoliczności mające w jego ocenie uzasadniać odstąpienie od określania zwrotu należności, a mające swoje źródło w zachowaniu innego rolnika, który miał " odebrać mu cześć gospodarstwa".

Argumentacja ta nie zasługuje jednak na uwzględnianie. Rozporządzenie rolnośrodowiskowe w przepisie § 39 ust. 4 przewiduje sytuacje, gdy przyznana pomoc nie podlega zwrotowi. Stanowi on mianowicie, że nie podlega ona zwrotowi:

1) w przypadku, o którym mowa w art. 44 ust. 3 rozporządzenia nr 1974/2006;

2) mimo zmniejszenia obszaru, na którym rolnik powinien realizować zobowiązanie rolnośrodowiskowe, jeżeli zmniejszenie to nie przekracza 3% całkowitej powierzchni obszaru objętego tym zobowiązaniem i 2 ha oraz zostało dokonane przed dniem 15 marca 2012 r.

Żadna z sytuacji objętych tym przepisem nie zaistniała w niniejszej sprawie. Nie zachodzi sytuacja przekazania gospodarstwa, a co zatem idzie przejęcia programu rolnośrodowiskowego innej osobie, jak tez zmniejszenie nie zostało dokonane przed 15 marca 2012 r.

Wobec uregulowania sytuacji, w których przyznana pomoc nie podlega zwrotowi w rozporządzeniu rolnośrodowiskowym należało uznać ,że regulacja ta jako kompletnie i enumeratywnie regulująca tę kwestię wyklucza odstąpienie od zwrotu płatności w innych przypadkach, czyli inaczej mówiąc inne sytuacje, w tym taka jak podawana przez skarżącego nie uzasadniają odstąpienia od zwrotu nienależnie pobranych płatności.

Skoro tak, to argumenty o ingerencji innego rolnika w gospodarstwo skarżącego i odebranie mu części tegoż nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze sąd w myśl art. 151 ppsa skargę oddalił.