Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1294/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-06-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6038 Inne uprawnienia  do  wykonywania czynności  i zajęć w sprawach objętych symbolem 603
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: Art. 81  ust. 11  pkt 4 i ust. 12, art. 84  ust. 3  pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: Art. 138 par. 1  pkt 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec (spr.) Sędziowie WSA Ewa Michna WSA Janusz Kasprzycki Protokolant sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnosty skargę oddala


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 1 lipca 2016 r. znak [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia [...] 2015 r. znak [...] o cofnięciu R. S., zwanemu dalej skarżącym, uprawnienia diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów posiadającemu imienne uprawnienie diagnosty nr [...] do wykonywania badań technicznych pojazdów wydane w dniu 6 maja 2015 r. przez Starostę.

Jako podstawa prawna decyzji wskazany został przepis art. 81 ust. 11 pkt 4 i ust. 12, art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t. jedn.: Dz.U. z 2012, poz. 1137 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j., Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.).

Z uzasadnienia powyższej decyzji wynika następujący stan faktyczny:

Starosta wszczął w dniu 28 grudnia 2015 r. z urzędu postępowanie administracyjne wobec skarżącego z powodu przeprowadzenia badania technicznego okresowego z naruszeniem wymagań z przepisu art. 81 ust. 11 pkt 4 oraz art. 81 ust. 12 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Postępowanie zakończyło się wydaniem przez Starostę decyzji w dniu [...] 2015 r. znak [...], na podstawie której cofnięto skarżącemu uprawnienia diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów posiadającemu imienne uprawnienie diagnosty nr [...] do wykonywania badań technicznych pojazdów wydane w dniu 6 maja 2015 r. przez Starostę.

Organ dokonał na podstawie wyników kontroli Starosty z dnia 9 grudnia 2015 r. w zakresie prawidłowości wykonywania badań technicznych pojazdów i prowadzenia wymaganej dokumentacji w okręgowej stacji kontroli pojazdów należącej do przedsiębiorstwa Firma A Sp. j. M D w W ustaleń, iż skarżący, będący diagnostą posiadającym uprawnienia o nr [...], przeprowadził w dniu 18 września 2015 r. z wynikiem pozytywnym badanie techniczne okresowe naczepy ciężarowej marki [...] nr rejestracyjny [...] nr VIN: [...], która jest przystosowana do przewozu paliw płynnych – materiałów niebezpiecznych bez wykonania dodatkowych badań technicznych oraz dokumentów wydanych przez Transportowy Dozór Techniczny stwierdzających sprawność urządzenia technicznego podlegającego dozorowi technicznemu (zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu o nr [...]), czym naruszył przepisy art. 81 ust. 11 pkt 4 raz art. 81 ust. 12 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Organ stwierdził, że diagnosta, przystępując do badania winien był zażądać aktualnych dokumentów stwierdzających sprawność urządzenia technicznego zamontowanego w pojeździe zgodnie z § 6 ust. 7 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów stosowanych przy tych badaniach. W razie braku tych dokumentów wydanych przez Transportowy Dozór Techniczny tj. protokołu z badań i decyzji zezwalającej na eksploatację urządzenia skarżący powinien zakończyć badanie techniczne z wynikiem negatywnym. Z pisma przysłanego przez Transportowy Dozór Techniczny z dnia 5 listopada 2015 r. wynika, że w okresie od dnia 1 września 2014 r. do dnia 18 października 2015 r. ww. naczepa ciężarowa o przeznaczeniu do przewozu paliw płynnych nie posiadała ważnego protokołu z badania technicznego stwierdzającego sprawność urządzenia technicznego podlegającego dozorowi technicznemu wydanego przez właściwy organ, w tym przypadku przez Transportowy Dozór techniczny oraz nie była ujęta w ewidencji Transportowego Dozoru Technicznego.

Organ zwrócił uwagę, że ww. naczepa ciężarowa marki [...] jest zarejestrowana jako naczepa ciężarowa z przeznaczeniem do przewozu paliw płynnych i przystosowana jest do przewozu paliw płynnych – materiałów niebezpiecznych. Wobec tego podlega badaniu technicznemu dodatkowemu oraz powinna posiadać dokumenty wydane przez właściwy organ dozoru technicznego stwierdzające sprawność urządzenia technicznego tj. protokół i decyzję dopuszczającą urządzenie do eksploatacji.

Organ ocenił działanie skarżącego jako zagrażające bezpieczeństwu w ruchu drogowym a w związku z tym życiu lub zdrowiu ludzkiemu oraz mieniu i środowisku.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy Prawo ruchu drogowym poprzez nieprawidłowe uznanie, że diagnosta swoim postępowaniem wypełnił znamiona ww. przepisów prawa. Ponadto zarzucił naruszenie przepisów procedury administracyjnej, tj. art. 7, 8, 77, 80 i 107 § 3 Kpa poprzez niewystarczające i niepełne rozważenie materiału dowodowego, niedokładne wyjaśnienie i określenie stanu faktycznego i prawnego sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego wydania decyzji o cofnięciu skarżącemu uprawnień diagnosty oraz błędne i niepełne uzasadnienie prawne i faktyczne decyzji.

W treści odwołania skarżący zarzucił ograniczenie postępowania dowodowego do adnotacji w dowodzie rejestracyjnym o tym, że naczepa była przystosowana do przewozu paliw płynnych, podczas gdy wymaganym było dokonanie oględzin pojazdu, przesłuchanie właściciela pojazdu oraz kierowcy czy rzeczywiście pojazd ten był w momencie badania przystosowany do przewozu paliw płynnych.

Odwołujący zwrócił uwagę, że pismo Transportowego Dozoru Technicznego z dnia 2 listopada 2015 r., na które powołuje się organ, nie potwierdza, że pojazd w dniu badania był przystosowany do przewożenia paliw płynnych, albowiem sam TDT w swoim piśmie wskazuje, że w okresie od dnia 1 września 2014 r. do dnia 18 października 2015 r. naczepa ta nie posiadała ważnego protokołu z badania technicznego stwierdzającego sprawność urządzenia technicznego podlegającego dozorowi technicznemu wydanego przez właściwy organ, w tym przypadku przez TDT, oraz nie była ujęta w ewidencji TDT. Zdaniem odwołującego, jeśli nie była w tym okresie badana, to TDT nie może mieć wiedzy, jakie faktyczne własności techniczne miała naczepa i do czego służyła. Organ miał obowiązek okoliczność tę dokładnie zbadać oraz ustalić stan i przeznaczenie pojazdu na dzień badania.

Odwołujący wskazał ponadto, że organ zignorował dowód w postaci oświadczenia właściciela przyczepy, w którym podano, że w dniu badania przewoził jedynie materiały sypkie. Wskazał też, że urządzenie techniczne podlegające dozorowi ma być zamontowane a nie tylko wpisane w dokumentach pojazdu na moment badania technicznego. Zdaniem odwołującego to rzeczywiste przeznaczenie pojazdu w dacie badania przesądza o procedurze jego badania, w szczególności, że w przepisie art. 81 ust. 12 ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi się "o zamontowanym urządzeniu" a nie o tym, że tylko zgodnie z dokumentami pojazd ma być przeznaczony do przewozu materiałów niebezpiecznych.

W ocenie odwołującego diagnosta posiada instrumenty prawne i techniczne pozwalające na podjęcie decyzji we własnym zakresie czy dany przypadek kwalifikuje się pod zastosowanie danej normy prawa.

Wskazując, że kontrolowana naczepa nie była w świetle prawa faktycznie urządzeniem podlegającym dozorowi technicznemu, odwołujący podniósł, że tym samym zwrotem co ustawa ("podlegające dozorowi technicznemu") posługuje się rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu. Z treści tych przepisów można zdaniem odwołującego wyprowadzić wniosek, że zbiorniki, w tym cysterny opisane w § 1 ust. 1 lit. g, podlegają dozorowi technicznemu jedynie w przypadku, gdy spełnione są jednocześnie warunki określone w ust. 1 tej normy, tj. muszą być urządzeniami ciśnieniowymi, w których znajdują się ciecze lub gazy pod ciśnieniem różnym od atmosferycznego. A contrario, w przypadku, gdy zbiornik nie jest przystosowany do przewożenia takich substancji, a przykładowo przewozi materiały w stanie stałym lub sypkim, to nie będzie podlegał rygorom prawnym związanym z funkcjonowaniem opiniowanej normy rozporządzenia.

Na koniec odwołujący podniósł, że zastosowana wobec niego sankcja w postaci pozbawienia uprawnień jest zbyt dalekoidącą, gdyż polegała jedynie na ewentualnym naruszeniu przepisów opisujących procedurę badania technicznego. Orzecznictwo sądowe natomiast dopuszcza w takim przypadku miarkowanie konsekwencji. Cofnięcie uprawnień diagnosty jest sankcją adekwatną w sytuacjach dopuszczenia się fałszu intelektualnego w wydawanych dokumentach po stwierdzeniu przez Sąd w postępowaniu karnym wielokrotnego poświadczenia nieprawdy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu opisanej na wstępie decyzji odwoławczej przytoczyło przesłanki cofnięcia diagnostom uprawnień do wykonywania badań technicznych, zgodnie z przepisem art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym sprowadzające się do przeprowadzenia przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania oraz wydania przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami.

W zakresie stanu faktycznego, Kolegium podzieliło ustalenia dokonane na etapie postępowania pierwszej instancji, dodając, że Transportowy Dozór Techniczny w piśmie z dnia 5 listopada 2015 r. zawiadomił Starostę o przeprowadzeniu badania technicznego pojazdu z naruszeniem art. 81 ust. 11 pkt 4 oraz art. 12 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz z naruszeniem § 6 ust. 7 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r. Informację o kwestionowanym badaniu TDT uzyskał podczas weryfikacji wniosku B Sp. z o.o. z dnia 13 października 2015 r. o przyjęcie pod dozór techniczny naczepy.

Organ zaznaczył, że diagnosta nie jest uprawniony do sprawdzenia kompletności, rodzaju i prawidłowości działania wyposażenia urządzenia technicznego zamontowanego na pojeździe, rodzaju przewożonego materiału w cysternie, czy sposobu jej eksploatacji. Tego rodzaju oceny dokonuje wyłącznie właściwy organ dozoru technicznego. Danych do potwierdzenia, czy urządzenie techniczne zamontowane na pojeździe podlega dozorowi technicznemu dostarcza diagnoście w pierwszej kolejności jego tabliczka znamionowa oraz jego konstrukcja.

Kolegium wskazało dalej, że TDT do ww. pisma dołączyło również protokoły z badań pojazdu - urządzenia transportowego do przewozu towarów niebezpiecznych przeprowadzonych w dniu 27 lutego 2012 r. oraz w dniu 19 października 2015 r. Z dokumentów tych wynika, iż badanym urządzeniem transportowym była cysterna stała, przeznaczona do przewozu paliw do silników diesla lub oleju opałowego lekkiego, a także paliwa silnikowego lub gazoliny lub benzyny. W wymaganiach odniesienia zakreślono ADR. W dowodzie rejestracyjnym w rubryce "przeznaczenie" zapisano "przewoź paliw płynnych". W zaświadczeniu wystawionym przez skarżącego o przeprowadzonym w dniu 18 września 2015 r. badaniu technicznym z wynikiem pozytywnym w rubryce "Uwagi" zapisano, że "Wykonano badanie 1.11 BTP: przyczepa (naczepa) ciężarowa i specjalna powyżej 16 t d.m.c". W kwestii natomiast, czy pojazd odpowiada lub nie dodatkowym warunkom technicznym zapisano, że "nie dotyczy".

Podzielając stanowisko prawne organu I instancji Kolegium wskazało, iż na podstawie przepisu art. 81 ust. 11 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz § 3 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Wodnej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzenia badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz.U. z 2015 r., poz. 776) przesłanką podlegania dodatkowemu badaniu jest przystosowanie danego pojazdu do przewozu materiałów niebezpiecznych lub też wyposażenie go w taki sposób, by materiały niebezpieczne przewoził.

W związku z tym w opinii Kolegium poddana badaniu naczepa, która jest przeznaczona do przewozu paliw płynnych zgodnie z zapisem w dowodzie rejestracyjnym, którym dysponował skarżący, była przystosowana do przewozu materiałów niebezpiecznych. Paliwa płynne podlegają bowiem przepisom dotyczących przewozu materiałów niebezpiecznych, co oznacza, że naczepa podlegała dodatkowemu badaniu technicznemu.

Wykluczona jest przy tym możliwość dokonywania samodzielnie przez diagnostę oceny koniecznego zakresu badania technicznego pojazdu.

Ponadto diagnosta, przystępując do badania technicznego był zobowiązany do żądania od właściciela naczepy wykazania się aktualnymi dokumentami stwierdzającymi sprawność urządzenia technicznego zamontowanego w pojeździe zgodnie z § 6 ust. 7 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz.U. z 2015 r., poz. 776) w zw. z art. 81 ust. 12 ustawy Prawo o ruchu drogowym. W przypadku braku aktualnych dokumentów wydanych przez TDT (protokołu z badań i decyzji zezwalającej na eksploatację urządzenia) wynik powinien być negatywny.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, Kolegium wskazało, że dla ustalenia istotnych okoliczności sprawy mają znaczenie dane zawarte w dowodzie rejestracyjnym a samo oświadczenie właściciela poddanego badaniu pojazdu nie może stanowić podstawy do odstąpienia od dodatkowego badania technicznego. Za nieprawidłowe stanowisko skarżącego uznano twierdzenie, że decydujące znaczenie ma faktyczne wykorzystanie pojazdu w dniu badania okresowego. Istotne jest przeznaczenie pojazdu ustalone podczas rejestracji, które jak wynika z akt sprawy, nie zostało zmienione. W związku z tym, Kolegium wskazało, że § 1 pkt 1 lit. g rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu (Dz.U. z 2012 r., poz.1468) dotyczy cystern do przewozu materiałów niezaliczonych jako niebezpieczne. W opinii Kolegium błędne jest stanowisko skarżącego, iż w omawianym przypadku ze względu na treść § 1 pkt 1 tego rozporządzenia cysterna dopuszczona do przewozu paliw płynnych może być uznana za podlegającą dozorowi technicznemu jedynie wtedy, gdy znajdują się w niej ciecze.

Odnosząc się do powołanego przez skarżącego w odwołaniu pisma Instytutu Transportu Samochodowego w Warszawie z dnia 18 marca 2015 r., Kolegium zwróciło uwagę, że jest ono jedynie stanowiskiem co do zakresu obowiązku dozoru technicznego jeśli chodzi o urządzenia przewożące substancje inne, niż ciecze i gazy. Ze względu na brak cech dokumentu urzędowego jest ono niewiążące a ponadto nie dotyczy stanu faktycznego niniejszej sprawy.

Ponadto, jak dalej wskazało Kolegium, nie stosuje się w omawianym zakresie do cystern przewożących paliwa ciekłe rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 20 października 2006 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego w zakresie projektowania, wytwarzania, eksploatacji, naprawy i modernizacji specjalistycznych urządzeń ciśnieniowych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1465), na które powołuje się skarżący w piśmie złożonym w toku postępowania z dnia 7 stycznia 2016 r., Jak stanowi bowiem § 1 ust. 2 rozporządzenia, który określa rodzaje specjalistycznych urządzeń ciśnieniowych, zalicza się do nich m.in. wskazane w punkcie 2 cysterny ciśnieniowe stanowiących zbiorniki transportowe, przy czym przepis precyzuje, iż chodzi o cysterny ciśnieniowe stosowane w ruchu drogowym, kolejowym oraz żegludze śródlądowej do przewozu towarów niezaliczonych do towarów niebezpiecznych.

Skarżący naruszył obie przesłanki z przepisu art. 84 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym – brak wykonania dodatkowego badania technicznego stanowi przeprowadzenie badania niezgodnie z określonym jego zakresem a jednocześnie wydano zaświadczenie niezgodnie ze stanem faktycznym oraz przepisami.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi R. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której zarzucił naruszenie przepisów:

1. Prawa materialnego poprzez błędną wykładnie i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez:

a. nieprawidłowe uznanie, że diagnosta swoim postępowaniem wypełnił znamiona przeprowadzenia badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania jak również wydania zaświadczenia albo dokonania wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami oraz naruszył szereg przepisów rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz. U. z 2015 r., poz. 776 ze zm.),

b. nie uzasadnione i wadliwe wskazanie, że w przypadku przeprowadzenia przez diagnostę badania technicznego niezgodnego z określonym zakresem i sposobem wykonania nie istnieje możliwość zastosowania miarkowania konsekwencji wynikających z naruszeń prawa przez diagnostę (albowiem istnieje "określony zakres i sposób wykonania" badania technicznego pojazdu, który to sposób i zakres może być różny w zależności od sytuacji i realiów konkretnej sprawy), a tym samym nie doszło do rozważenia, czy ciężar popełnionego przez diagnostę uchybienia jest na tyle istotny, że daje podstawę do wydania orzeczenia o cofnięciu uprawnień na okres 5 lat, co skutkowało utrzymaniem w mocy poprzednio zapadłej decyzji Starosty,

2. Prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 84 ust. 3'pkt 1 i 2 w zw. z ust. 4 ustawy w przypadku niezgodności tego uregulowania z wyrażoną w art. 2 i 31 ust.3 Konstytucji RP (Dz. U. z 1997 r., nr 78, póz. 483 z późn. zm.) zasadą proporcjonalności, albowiem przepis ten jako unormowanie o, charakterze sankcyjnym, nie określa gradacji karze względu na stopień winy, co prowadzi do karania diagnosty cofnięciem uprawnień, w każdym przypadku naruszenia przez niego procedury badania albo wydania zaświadczenia z niego, bez względu na "charakter, stopień zawinienia i skutki jego czynu co w konsekwencji prowadzi" do powstania sytuacji uniemożliwiającej ubieganie się o ponowne uprawnienia diagnosty wcześniej niż po upływie pięciu lat od dnia, w którym decyzja o cofnięciu uprawnienia stała się ostateczna (art. 84 ust. 4 ustawy).

3. Procedury administracyjnej tj. art. 7, 8, 77, 80 i 107 Kpa poprzez fragmentaryczne i niewystarczające rozważenie materiału dowodowego, w tym w kontekście także złożonych w postępowaniu odwoławczym zarzutów, niedokładne wyjaśnienie i określenie stanu faktycznego sprawy, sporządzenie błędnego i niepełnego uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji, a także wobec wydania decyzji z pominięciem oceny zachowania diagnosty w kontekście zakresu i pełnego zbadania sposobu przeprowadzenia badania technicznego, a tym samym braku rozważenia przepisów prawa materialnego wskazanych w pkt 1 i 2 zarzutów niniejszej skargi i analizy tego, czy ciężar popełnionego przez diagnostę uchybienia jest na tyle istotny, że daje podstawę do wydania orzeczenia o cofnięcie uprawnień na okres 5 lat.

W treści skargi skarżący przytoczyła argumentację z odwołania

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga wniesiona w niniejszej nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa. Orzekanie – w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Sąd administracyjny nie ma możliwości orzeczenia, co do meritum sprawy, a jedynie ocenia legalność zaskarżonej decyzji, aktu lub czynności rozumiana, jako zgodność z przepisami prawa materialnego oraz zachowanie wymaganych prawem procedur postępowania.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) ppsa), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt.1 lit. c) ppsa). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 ppsa), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa.

Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej kognicji Sąd doszedł do przekonania, że w toku analizowanego postępowania administracyjnego organy administracji, wbrew zarzutom skargi nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też nie doszło do uchybień przepisom postępowania.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2017 poz.1260 ze zm.), dalej p.r.d.

Postępowanie w sprawie zostało wszczęte w wyniku przeprowadzonej przez Starostę w dniu 9 grudnia 2015 r. kontroli stacji kontroli pojazdów należącej do przedsiębiorstwa Firma A Sp. j. M W.

W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji organ powołał przepis art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d.

Stosownie do art. 84 ust. 1 p.r.d., badanie techniczne pojazdów wykonuje zatrudniony w stacji kontroli pojazdów uprawniony diagnosta. Zgodnie z kolei z art. 84 ust. 3 p.r.d. w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji, starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6, stwierdzono: 1) przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania; 2) wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami.

W przypadku cofnięcia diagnoście uprawnienia do wykonywania badań technicznych, ponowne uprawnienie nie może być wydane wcześniej niż po upływie 5 lat od dnia, w którym decyzja o cofnięciu stała się ostateczna (art. 84 ust. 4 p.r.d.).

Stosując powyższy przepis w sprawie, organ odwołał się do naruszenia przez skarżącego w trakcie kontroli następujących przepisów: przepisu art. 81 ust. 11 pkt 4 oraz art. 81 ust. 12. Pierwszy z nich stanowi, że niezależnie od badań, o których mowa w ust. 3-5 (dot. okresowych badań technicznych), dodatkowemu badaniu technicznemu podlega pojazd: który ma być używany jako taksówka, pojazd uprzywilejowany, pojazd do nauki jazdy, pojazd do przeprowadzania egzaminu państwowego lub pojazd odpowiednio przystosowany lub wyposażony zgodnie z przepisami o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych. Ten drugi przepis stanowi z kolei, że badanie techniczne pojazdu z zamontowanym urządzeniem technicznym podlegającym dozorowi technicznemu może być przeprowadzone po przedstawieniu dokumentu wydanego przez właściwy organ dozoru technicznego, stwierdzającego sprawność urządzenia technicznego.

Szczegółowa regulacja dotycząca zakresu dodatkowych badań oraz rodzaju dokumentów wydanych przez właściwy organ dozoru technicznego znajduje się w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz.U. z 2015 r., poz. 776 ze zm.). Zgodnie z § 1 Zakres dodatkowego badania technicznego pojazdu, o którym mowa w art. 81 ust. 11 ustawy: odpowiednio przystosowanego lub wyposażonego zgodnie z przepisami o przewozie towarów niebezpiecznych - obejmuje sprawdzenie i ocenę spełnienia dodatkowych warunków technicznych, w sposób określony w pkt 0 działu I załącznika nr 1 do rozporządzenia oraz w pkt 6 działu I załącznika nr 2 do rozporządzenia. Zgodnie z kolei z § 6 ust. 7 w przypadku badania technicznego pojazdu z zamontowanym urządzeniem technicznym, o którym mowa w art. 81 ust. 12 ustawy, uprawniony diagnosta w rejestrze zamieszcza informację o dopuszczeniu urządzenia technicznego do eksploatacji, podając numer i datę wystawienia protokołu oraz decyzji dopuszczającej urządzenie do eksploatacji wydanej przez właściwy organ dozoru technicznego. Dla zbiorników gazu LPG, dla których nie określono numeru protokołu lub numeru decyzji wydanej przez właściwy organ dozoru technicznego, zamieszcza się numer zbiornika oraz datę ważności decyzji wydanej przez ten organ.

Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżący przeprowadził w dniu 18 września 2015 r. z pozytywnym wynikiem badanie techniczne okresowe naczepy ciężarowej marki [...] nr rej. [...] VIN: [...]. W kopii dowodu rejestracyjnego znajdującej się na karcie nr 11 akt administracyjnych znajduje się informacja, że przeznaczeniem kontrolowanej naczepy ciężarowej jest przewóz paliw płynnych. Skarżący na stronie drugiej dowodu rejestracyjnego zazanczył datę następnego badania 18 września 2016 r. W zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu (karta nr 5 akt administracyjnych) w miejscu na adnotację "Uwagi" wpisano "Wykonano badanie 1.11 BTP: przyczepa (naczepa) ciężarowa i specjalna powyżej 16 t d.m.c". Zapisano jednocześnie w kwestii, czy pojazd odpowiada lub nie dodatkowym warunkom technicznym, że "nie dotyczy".

W ocenie Sądu w świetle przytoczonej wyżej regulacji oraz niekwestionowanych przez strony ustaleń faktycznych należy przyjąć, że zaistniały podstawy do cofnięcia skarżącemu posiadanych uprawnień diagnosty o nr [...] z uwagi na przeprowadzenie badania technicznego niezgodnie z wymaganym w okolicznościach sprawy zakresem i sposobem wykonania, co skutkowało wydaniem zaświadczenia niezgodnie z przepisami (przesłanki z przepisu art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym).

Pierwsza kwestia związana jest z powinnością wykonania przez diagnostę badań dodatkowych. Przeprowadza się je między innymi wówczas, gdy poddany badaniom pojazd jest wyposażony zgodnie z przepisami o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych. Pojazd w niniejszej sprawie spełniał te kryteria. Zgodnie z adnotacją dowodu rejestracyjnego posiadał przeznaczenie do przewozu paliw płynnych, które na podstawie ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych (Dz.U. z 2019 r., poz. 382) oraz umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r. (Dz.U. z 2011 r. poz. 641) zaliczane są do towarów niebezpiecznych.

Nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skarżącego, które sprowadzają się do kwestionowania ustaleń organu w zakresie rodzaju przewożonych materiałów przez poddaną badaniu naczepę a w związku z tym do kwestionowania obowiązku wykonania badań dodatkowych wywodzonych z faktu przeciwstawnych oświadczeń właściciela naczepy. Miał on twierdzić, że w dacie badania przewoził materiały sypkie.

Dowód rejestracyjny jest zgodnie z przepisem art. 76 § 1 k.p.a dokumentem urzędowym sporządzonym w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Co prawda § 3 tego przepisu dopuszcza przeciwdowód, jednak w niniejszej sprawie nie został on skutecznie przez stronę przeprowadzony. Strona, która zaprzecza prawdziwości (autentyczności) dokumentu urzędowego albo twierdzi, że zawarte w nim stwierdzenia, oświadczenia i poświadczenia upoważnionego podmiotu, od którego dokument ten pochodzi, są niezgodne z rzeczywistością, powinna tę okoliczność udowodnić (wyrok SN z 5.10.1995 r., III ARN 38/95, OSNAPiUS 1996/8, poz. 109, w którym stwierdzono, że: "Przepis art. 76 § 3 k.p.a. nie wyłącza możliwości przeprowadzenia dowodów przeciwko treści dokumentu".

Skarżący nie zdołał dowieść, że w poddanym badaniu pojeździe przewożone były inne materiały niż płynne, składał jedynie gołosłowne w tym względzie oświadczenia na piśmie.

Wobec powyższego uznać należy, że skarżący wbrew obowiązkowi zawartemu w przepisach prawnych nie przeprowadził dodatkowych badań.

Druga kwestia związana jest z koniecznością przedstawienia dokumentu wydanego przez właściwy organ dozoru technicznego, stwierdzającego sprawność urządzenia technicznego a związana jest z faktem zamontowania urządzenia technicznego podlegającego dozorowi technicznemu. Wymagane dane i dokumenty to umieszczenie w rejestrze informacji o dopuszczeniu urządzenia technicznego do eksploatacji tj. numeru i daty wystawienia protokołu oraz decyzji dopuszczającej urządzenie do eksploatacji wydanej przez właściwy organ dozoru technicznego.

Nie ulega wątpliwości, że poddana badaniu naczepa spełniała przesłanki, w związku z zaistnieniem których diagnosta winien wymagać od właściciela pojazdu dodatkowych danych (dokumentów).

Wbrew twierdzeniom skarżącego nie leżą w jego kompetencjach sprawdzanie kompletności, rodzaju i prawidłowości działania wyposażenia urządzenia technicznego zamontowanego na pojeździe, rodzaju przewożonego materiału w cysternie czy sposobu jego eksploatacji. Szczegółowy tryb postępowania diagnosty w przypadku przystąpienia bądź nie do badania pojazdu z zamontowanym urządzenia technicznego określa rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz.U. z 2015 r., poz. 776 ze zm.). Diagnosta pozyskuje dane o pojeździe z przedstawionej mu dokumentacji oraz danych zawartych w tabliczce znamionowej, jak ujęto to trafnie w piśmie Transportowego Dozoru Technicznego z dnia 5 listopada 2015 r., zacytowanym w treści skarżonej decyzji.

Argumentacja skarżącego w kontekście tego drugiego zaniechanego również jest nieskuteczna, gdyż twierdząc, że poddany kontroli pojazd nie miał zamontowanego urządzenia, które poddawane jest badaniom technicznym i nie miał obowiązku żądania ww. dokumentów – w gruncie rzeczy próbuje wyjść poza przyjęty przepisami zakres obowiązków diagnosty.

Sąd podziela w całej rozciągłości argumentację Kolegium dotyczącą wykładni § 1 pkt 1 lit. g rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu oraz § 1 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego w zakresie projektowania, wytwarzania, eksploatacji, naprawy i modernizacji specjalistycznych urządzeń ciśnieniowych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1465) jako niemających związku z niniejszą sprawą.

W całokształcie okoliczności sprawy mają istotne znaczenie wydane przez Transportowy Dozór Techniczny zaświadczenia z dnia 27 lutego 2012 r. i z dnia 19 października 2015 r. o badaniu technicznym przedmiotowej cysterny, w której znajdują się między innymi stwierdzenia, że badane urządzenie przeznaczone jest do przewozu towarów niebezpiecznych i posiada odniesienie ADR.

Również zatem w tym drugim przypadku należy stwierdzić, że skarżący wbrew prawnemu obowiązkowi nie zażądał od właściciela naczepy dokumentu wydanego przez właściwy organ dozoru technicznego, stwierdzającego sprawność urządzenia technicznego.

Wobec zaistniałych naruszeń wydał on zaświadczenie niezgodne z przepisami prawa, za co ponosi odpowiedzialność administracyjnoprawną na gruncie ustawy Prawo o ruchu drogowym.

W związku z szeroką argumentacją skargi ukierunkowaną na konieczność miarkowania odpowiedzialności skarżącego w zaistniałym stanie faktycznym, Sąd zwraca uwagę, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie budzi wątpliwości, iż sformułowanie, że uprawniony organ cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych w razie stwierdzenia okoliczności określonych w art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d. jednoznacznie wskazuje, że żadne inne okoliczności nie mogą być brane pod uwagę. Jednolicie przyjmuje się też, że w razie ustalenia, iż okoliczności te zaistniały, organ nie ma swobody w podjęciu decyzji, lecz jest zobligowany do cofnięcia uprawnień. Przepis art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 p.r.d. nie daje również organowi prawa do miarkowania odpowiedzialności diagnosty w zależności od ciężaru stwierdzonych naruszeń i ich znaczenia dla zapewnienia bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Wykonanie badań technicznych pojazdów sprzecznie z wymogami prawa i stanem faktycznym zawsze będzie rodziło po stronie organu obowiązek cofnięcia uprawnień. Sąd podziela w powyższych kwestiach stanowisko organu przytoczone w oparciu o utrwalone w tym zakresie orzecznictwo sądów administracyjnych (por. także wyroki NSA z dnia 24 stycznia 2017 r., II GSK 2832/15, Lex nr 2226736, z dnia 18 listopada 2016 r., II GSK 1099/15, Lex nr 2228108, z dnia 12 kwietnia 2013 r., II GSK 60/12, Lex nr 1337191). Przepis art. 84 ust. 3 p.r.d. jako przepis o charakterze sankcyjnym powinien być stosowany w sposób ścisły, co skutkuje tym, że cofnięcie diagnoście uprawnień do dokonywania badań technicznych pojazdów powinno mieć miejsce w sytuacji zaistnienia jednej z ustawowych przesłanek, po rozważeniu całokształtu okoliczności sprawy, po wyczerpującej i wszechstronnej ocenie zebranego materiału dowodowego, w stanie faktycznym sprawy nie budzącym jakichkolwiek wątpliwości (tak NSA w wyroku z dnia 28 października 2015 r., II GSK 2064/14, Lex nr 1986808). Nakłada to na organy prowadzące postępowanie w przedmiocie cofnięcia uprawnień do wykonywania badań technicznych bezwzględny obowiązek przestrzegania regulacji wynikających z art. 7, 77 § 1, 79 i 80 k.p.a. Na powyższe okoliczności zwrócił uwagę organ i stwierdzić trzeba wbrew zarzutom skargi, że w toku kontrolowanego postępowania zasady wynikające z ww. przepisów zostały uwzględnione.

Sąd posiada wiedzę, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu skierował do Trybunału Konstytucyjnego pytanie prawne (sygn. akt P 16/16) czy art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.) w zakresie, w jakim nakłada na starostę obowiązek cofnięcia diagnoście uprawnienia do wykonywania badań technicznych bez uwzględnienia okoliczności podmiotowych i przedmiotowych, jest zgodny z art. 65 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 oraz art. 2 Konstytucji i Trybunał Konstytucyjny w postanowieniu z dnia 19 grudnia 2017 r. umorzył postępowanie ze względów proceduralnych (niedopuszczalność wydania wyroku, brak przesłanki funkcjonalnej).

Treść przepisu stanowiącego podstawę wydania skarżonej decyzji ewoluowała od jej daty, niemniej nie zmieniła podstawowej zasady odpowiedzialności – obiektywnej, co więcej, jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 października 2018 r. sygn. akt II GSK 1056/18, Lex nr 2583513 odpowiedzialność administracyjna w postaci cofnięcia jest niezależna od ewentualnej odpowiedzialności prawnokarnej. Celem powołanego przepisu jest odsunięcie od czynności diagnostycznych nierzetelnych diagnostów, którzy swoim postępowaniem zagrażają bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Nie sposób w takiej sytuacji uznać, że przepis art. 84 ust. 3 p.r.d. pozostaje w sprzeczności z art. 2 Konstytucji RP.

W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.