Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 147/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2013-05-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 151 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędziowie: Sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędzia WSA Renata Owczarzak Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 maja 2013r. sprawy ze skargi I.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2012r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] października 2012r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

II SA/Bd 147/13

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2012 r., nr [...] Burmistrz S. uchylił decyzję własną z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...], którą przyznał I. K. prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą Lakiernictwo i Blacharstwo Pojazdowe W., ul. W., dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika – M. W. za 21 miesięcy i 9 dni nauki zawodu w kwocie [...] złotych i ustalił nowy okres, za który należy się dofinansowanie tj. od [...] października 2010 r. do [...] października 2011 r. tj. za 12 miesięcy oraz wezwał I. K. do zwrotu częściowego dofinansowania nienależnie pobranego w kwocie [...] złotych.

Nie zgadzając się z dokonanym przez organ I instancji rozstrzygnięciem skarżący złożył odwołanie wnosząc o uchylenie powołanej decyzji w całości.

Skarżący podniósł, że organ nie wziął pod uwagę istotnych okoliczności sprawy, naruszając tym samym zasadę praworządności. Zarzucono również, że Burmistrz dokonał nadinterpretacji § 14 rozporządzenia z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania.

Wskazał również, że w przypadku młodocianego ucznia nie było żadnych podstaw do zaliczenia mu roku poprzednich praktyk, ze względu na to, że nie był on wyszkolony.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze B. zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy ustalił, że w sprawie bezsporne jest, że młodociany pracownik M. W. ukończył naukę zawodu oraz, że w terminie 3 miesięcy od zdania przez niego egzaminu, wpłynął wniosek I. K. o dofinansowanie kosztów nauki. Nie kwestionowano również, że pierwotny pracodawca – R. K. miał kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianego. Umowę o naukę zawodu z młodocianym pracownikiem zawarto [...] sierpnia 2009 r., a rozwiązano za porozumieniem stron [...] sierpnia 2010 r. Młodociany pracownik ukończył naukę zawodu u innego pracodawcy, co potwierdza zaświadczenie o szkoleniu ucznia oraz świadectwo czeladnicze. Egzamin kończący naukę zawodu uczeń zdał w dniu [...] lipca 2012 r.

W motywach rozstrzygnięcia organ przytoczył brzmienie art. 70b ustawy o systemie oświaty i wskazał, że ustawodawca przewiduje tylko jedną sytuację, w której dzieli się kwotę dofinansowania. Mianowicie, jeżeli umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego została rozwiązana z przyczyn niezależnych od pracodawcy, a młodociany pracownik podjął naukę zawodu na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego u innego pracodawcy - przysługującą kwotę dofinansowania dzieli się między wszystkich pracodawców, proporcjonalnie do liczby miesięcy prowadzonej przez nich nauki zawodu, co miało miejsce w niniejszej sprawie.

Organ podkreślił, że do przyznania dofinansowania konieczne jest spełnienie warunków dofinansowania wymienionych w art. 70b ust. 1 ustawy o systemie oświaty. W niniejszej sprawie skarżący spełnił powyższe warunki dofinansowania kosztów kształcenia. Zawarł bowiem z młodocianym pracownikiem stosowną umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, osoby przez niego zatrudnione posiadały wymagane kwalifikacje do prowadzenia przygotowania zawodowego, jak również młodociany ukończył naukę i zdał egzamin. Po spełnieniu określonych przesłanek organ l instancji decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. przyznał skarżącemu dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika za 21 miesięcy i 9 dni nauki zawodu, która zakończyła się zdaniem egzaminu.

Organ odwoławczy podniósł, że skarżący składając wniosek o przyznanie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika nie poinformował organu, że młodociany pracownik zawarł z prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe "L." R. K. umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego na okres od [...] września 2009 r. do [...] sierpnia 2011 r., która dnia [...] sierpnia 2010 r. została rozwiązana na mocy porozumienia stron.

Podał również, że organ I instancji po otrzymaniu w dniu [...] sierpnia 2012 r. od R. K., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe "L.", wniosku o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika M. W. w okresie od [...] września 2009 r. do [...] sierpnia 2010 r. pismem z dnia [...] września 2012 r. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego ww. pracownika.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że zagadnienie zatrudniania młodocianych pracowników regulują przepisy Kodeksu pracy, zaś szczegółowo zasady i warunki odbywania przygotowania zawodowego zostały uregulowane w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz. U. z 1996 r. Nr 60, poz. 278 ze zm.). W myśl § 1 rozporządzenia przygotowanie zawodowe młodocianych pracowników może odbywać się poprzez naukę zawodu lub poprzez przyuczenie do wykonywania określonej pracy. W ramach takiego przygotowania pracodawca zawiera z młodocianym pracownikiem umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego odbywanego w formie nauki zawodu, przy czym nauka taka trwa nie krócej niż 24 miesiące i nie dłużej niż 36 miesięcy (§ 5 i 6 ust. 1). Przepisy przewidują - w pewnych sytuacjach - możliwość przedłużenia umowy o pracę, jednak nie dłużej niż do 12 miesięcy (§ 12). Zgodnie z § 12 ust. 1 powołanego rozporządzenia "jeżeli młodociany dokształcający się w zasadniczej szkole zawodowej nie otrzymał promocji do klasy programowo wyższej lub nie ukończył szkoły, pracodawca, na wniosek młodocianego, albo izba rzemieślnicza, na wniosek pracodawcy będącego rzemieślnikiem i młodocianego, może przedłużyć czas trwania nauki zawodu, nie więcej jednak niż o 12 miesięcy, w celu umożliwienia dokończenia nauki w szkole, a w innych uzasadnionych przypadkach nie więcej niż o 6 miesięcy. Z kolei § 14 ust. 1 stanowi, że w razie przerwania nauki zawodu i podjęcia jej w tym samym lub pokrewnym zawodzie u innego pracodawcy, czas odbytej poprzednio nauki zawodu wlicza się młodocianemu do okresu wymaganego do obycia przygotowania zawodowego, po sprawdzeniu stopnia opanowania zawodu, jeżeli przerwa w nauce zawodu nie trwała dłużej niż 12 miesięcy.

Organ podkreślił, że skarżący nie przedłożył dokumentu potwierdzającego uzyskanie zgody na przedłużenie czasu trwania nauki zawodu przez M. W., nie więcej jednak niż o 12 miesięcy, w celu umożliwienia dokończenia nauki w szkole.

W konsekwencji powyższego, organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu I instancji była prawidłowa.

Nie zgadzając się z dokonanym rozstrzygnięciem I. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu skargi wskazał, że organ I instancji uznał, że powinien on zwrócić część otrzymanego dofinansowania, ze względu na to, że szkolony uczeń pierwszy rok nauki odbył w innym zakładzie pracy. Skarżący podniósł, że nie zaliczył młodocianemu pierwszego roku praktyk i naukę zawodu zaczął odbywać w zakładzie skarżącego od początku. Zdaniem skarżącego, młodociany pracownik nie posiadał żadnej wiedzy praktycznej w zawodzie, w którym się szkolił tj. lakiernika. Skarżący wskazał, że przedłużenie praktycznej nauki zawodu odbyło się w porozumieniu z rodzicami ucznia, na ich wniosek i w porozumieniu ze szkołą. Ponadto skarżący zarzucił niewyjaśnienie kwestii, czy młodociany pracownik wystąpił z wnioskiem do pracodawcy o przedłużenie trwania nauki. Zdaniem skarżącego, organ winien brać pod uwagę jego wyjaśnienia złożone po wszczęciu postępowania.

Decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania i wskazał, że organ nie wykazał się żadnymi działaniami zmierzającymi do ustalenia stanu faktycznego sprawy.

Organowi odwoławczemu zarzucił, że nie ustosunkował się do zarzutów zawartych w odwołaniu. W konsekwencji, zarzucił też naruszenie zasady prawdy obiektywnej.

Ponadto skarżący zarzucił, że Burmistrz dokonał wykładni rozszerzającej przepisów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Na wstępie należy podnieść, że po myśli art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) - zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Zgodnie zaś z treścią art. 134 § 1 przywołanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą zatem ulec uchyleniu wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy też procesowego, jeżeli miało ono bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przekładając powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) wykazała bowiem, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja zapadła w pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego oraz przepisów postępowania, a w rezultacie nie mogą one pozostać w obrocie prawnym.

Kryteria warunkujące przyznanie pracodawcy dofinansowania kosztów kształcenia młodocianych pracowników określone zostały w art. 70b ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.) Stosownie do treści przywołanego unormowania pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli:

1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania;

2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1.

Na podstawie akt sprawy ustalono, iż bezsporne jest, że skarżący- I. K., prowadzący zakład "Lakiernictwo i Blacharstwo Pojazdowe" ul. [...], N., w dniu [...] października 2010 r. zawarł z młodocianym M. W. umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego zaznaczając, że nauka zawodu będzie trwała do [...] października 2012 r. Z załączonego do akt sprawy Świadectwa Ukończenia Zasadniczej Szkoły Zawodowej przez M. W. z dnia [...] czerwca 2012 r. wynika, że młodociany ukończył Zasadniczą Szkołę Zawodową w roku szkolnym 2011/2012. Świadectwo czeladnicze w zawodzie lakiernik uzyskał w dniu [...] lipca 2012 r. i zdał w tym samym dniu egzamin czeladniczy przed Komisją Egzaminacyjną K.-P. Izby Rzemiosła i Przedsiębiorczości w B.

Sporne natomiast są ustalenia stanu faktycznego poczynione przez organ, że R. K. prowadzący Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe "L." ul. [...] zawarł z młodocianym M. W. urodzonym w dniu [...] r. umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego w celu nauki zawodu lakiernik od dnia [...] września 2009 r. do dnia zdania egzaminu czeladniczego/sprawdzającego, nie dłużej jednak niż do dnia [...] sierpnia 2011 r. W ocenie Sądu organ przyjmując jako dowód w sprawie ww. umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego młodocianego pominął okoliczność, że dokument ten został podpisany wyłącznie przez pracodawcę – R. K. Na umowie brak jest podpisu młodocianego pracownika, jak również jego opiekuna prawnego. W ocenie Sądu organ powinien dokładnie wyjaśnić z opiekunem prawnym młodocianego oraz z samym młodocianym, czy powyższa umowa rzeczywiście została zawarta. Powyższe ustalenia będą miały jednocześnie wpływ na załączone do akt sprawy świadectwo pracy, które wskazuje, że młodociany był zatrudniony u ww. pracodawcy do [...] sierpnia 2010 r., po czym rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło za porozumieniem stron na podstawie art. 30 § 1 pkt 1 ustawy - Kodeks pracy.

Powyżej przedstawione okoliczności sprawy potwierdzają, że edukacja M. W. trwała dłużej niż przewidywała to umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego zawarta z pracodawcą R. K. o cały jeden rok szkolny. Ukończenie edukacji przez młodocianego zbiega się z datą zakończenia nauki zawodu wskazaną w umowie o pracę w celu przygotowania zawodowego zawartą pomiędzy skarżącym a młodocianym pracownikiem.

W tym stanie rzeczy organ powinien zweryfikować twierdzenia skarżącego zawarte w odwołaniu, że rok praktyk zawodowych młodocianego pracownika u R. K. nie został w ogóle uwzględniony w cyklu kształcenia młodocianego ze względu na to, że uczeń ten nie ukończył pierwszej klasy szkoły zawodowej. Skarżący w odwołaniu wskazał, że rodzice dziecka podjęli decyzję o rozpoczęciu nauki w szkole oraz podjęciu praktyk w nowym zakładzie pracy całkowicie od początku.

W ocenie Sądu, powyższe stanowisko skarżącego jest istotne z punktu widzenia ocenianej sprawy, ponieważ dowodzi, że organ nie dokonał dokładnego ustalenia stanu faktycznego.

Z akt przedmiotowej sprawy po pierwsze nie wynika, w jaki sposób doszło do rozwiązania umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego z pierwszym pracodawcą w roku szkolnym 2019/2010, oraz czy ta umowa w ogóle została podpisana przez wszystkie strony.

W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że ustalenia w powyższym zakresie wymusza art. 70b ust. 5 ustawy o systemie oświaty, który stanowi, że jeżeli umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego została rozwiązana z przyczyn niezależnych od pracodawcy, a młodociany pracownik podjął naukę zawodu na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego u innego pracodawcy - przysługującą kwotę dofinansowania dzieli się między wszystkich pracodawców, proporcjonalnie do liczby miesięcy prowadzonej przez nich nauki zawodu. Dofinansowanie nie przysługuje temu pracodawcy, z którym umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego została rozwiązana z winy pracodawcy.

Przekładając wymogi powyższego przepisu na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że organ po pierwsze nie ustalił, czy w ogóle została zawarta umowa z młodocianym pracownikiem w celu przygotowania zawodowego u pierwszego pracodawcy, a jeżeli tak to czy została rozwiązana. W przypadku rozwiązania powyższej umowy organ winien ustalić z czyjej winy to nastąpiło. Podkreślić należy, że art. 70b ust. 5 ustawy o systemie oświaty wyraźnie wskazuje przesłanki, spełnienie których dopiero daje możliwość dzielenia przysługującej kwoty dofinansowania między wszystkich pracodawców, proporcjonalnie do liczby miesięcy prowadzonej przez nich nauki zawodu.

Z uwagi na powyższe należy zarzucić organowi, że nie ustalił, czy młodociany kontynuował naukę zawodu, czy też rozpoczął ją na nowo według decyzji rodziców oraz, czy rozwiązanie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego nastąpiło z przyczyn niezależnych od pracodawcy, czy też z winy pracodawcy.

Dopiero w wyniku powyższych ustaleń organ będzie mógł zbadać, czy stan faktyczny sprawy daje podstawy do zastosowania art. 70 ust. 5 ustawy o systemie oświaty.

Na dzień wydawania zaskarżonej decyzji oraz decyzji jej poprzedzającej brak było dowodów dających podstawę do zastosowania przez organ art. 70b ust. 5 ustawy o systemie oświaty.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że organy przy wydawaniu kontrolowanych decyzji naruszyły przepis prawa materialnego art. 70 ust. 5 ustawy o systemie oświaty, gdyż pominęły zbadanie spełnienia przesłanek do podziału przysługującej kwoty dofinansowania między wszystkich pracodawców. Nie ustaliły, czy miało miejsce rozwiązanie umowy o pracę z młodocianym pracownikiem u pierwszego pracodawcy z przyczyn niezależnych od niego, czy też z jego winy.

W tym stanie rzeczy, w oparciu o powyżej zacytowane przepisy, należy przyjąć, że o możliwości proporcjonalnego podziału kwoty dofinansowania pomiędzy pracodawców - wbrew twierdzeniom orzekających w sprawie organów - nie decyduje tryb, w jakim stosunek pracy z młodocianym pracownikiem został rozwiązany, lecz okoliczności, w następstwie których doszło do tego rozwiązania. Podział taki może bowiem nastąpić zarówno wówczas, gdy stosunek pracy został wypowiedziany przez młodocianego pracownika, jak i wtedy, gdy rozwiązano go za porozumieniem stron, o ile tylko przyczyna rozwiązania była niezależna od pracodawcy. Pod pojęciem "przyczyn niezależnych od pracodawcy" należy natomiast, zdaniem Sądu, rozumieć okoliczności, które nie są związane z osobą pracodawcy lub jego świadomym zachowaniem. Trzeba zaznaczyć, że nie chodzi tu tylko o okoliczności dotyczące pracownika, lecz także o inne, niezwiązane z żadną ze stron stosunku pracy. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że przyczynami takimi są np. zmiany organizacyjne lub likwidacja działalności, skutkujące niemożliwością dalszego zatrudniania młodocianego. Domniemywa się przy tym, że pracodawca, który złożył wniosek, jest uprawniony do dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego. Odmowa dofinansowania z powodu, o którym mowa w ust. 5 zdanie drugie omawianego przepisu wymaga więc od organu udzielającego dofinansowania wykazania tego, że stosunek pracy został rozwiązany "z winy pracodawcy", a więc z powodu okoliczności bezprawnych, za które pracodawca ponosi odpowiedzialność (por.: M. Pilch - Ustawa o systemie oświaty. Komentarz. wyd. II, ABC 2008 - rozważania dotyczące art. 70b tej ustawy).

W niniejszej sprawie organy obydwu instancji nie zbadały, jakie przyczyny legły u podstaw porozumienia stron pomiędzy skarżącym i poprzednim pracodawcą, na mocy którego doszło do rozwiązania wiążącej ich umowy o pracę.

Zdaniem Sądu, brak ustaleń w powyższym zakresie stanowi naruszenie zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 i art. 77 §1 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Ponadto zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz. U. z 1996 r. Nr 60, poz. 278 ze zm.) umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego odbywanego w formie nauki zawodu zawiera pracodawca z młodocianym w terminie przyjęć kandydatów do zasadniczych szkół zawodowych.

Organ powinien ustalić, czy skarżący jako pracodawca umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego odbywanego w formie nauki zawodu zawarł z młodocianym w terminie przyjęć kandydatów do zasadniczych szkół zawodowych. Istotne jest wyjaśnienie, czy młodociany na nowo został przyjęty do szkoły, czy został skierowany na powtarzanie roku.

Ma to znaczenie z punktu widzenia § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia, który stanowi, że jeżeli młodociany dokształcający się w zasadniczej szkole zawodowej nie otrzymał promocji do klasy programowo wyższej lub nie ukończył szkoły, pracodawca, na wniosek młodocianego, albo izba rzemieślnicza, na wniosek pracodawcy będącego rzemieślnikiem i młodocianego, może przedłużyć czas trwania nauki zawodu, nie więcej jednak niż o 12 miesięcy, w celu umożliwienia dokończenia nauki w szkole, a w innych uzasadnionych przypadkach nie więcej niż o 6 miesięcy.

Wyjaśnienie powyższego będzie miało wpływ na stanowisko, czy praca u nowego pracodawcy stanowiła przedłużenie czasu trwania nauki zawodu, czy też była nowym cyklem szkolenia zawodowego.

Powyższy przepis dopuszcza możliwość przedłużenia czasu trwania nauki zawodu, ale jest to działanie na wniosek. Brak stosownego wniosku, którego decydentem jest w szczególności młodociany uniemożliwia przedłużenie czasu trwania zawodu. Brak wniosku złożonego na podstawie § 12 ust. 1 rozporządzenia młodocianego skutkuje tym, że praca u skarżącego stanowiła jeden cykl czasu trwania nauki zawodu.

Za powyższym przemawia również treść § 14 ust. 1 ww. rozporządzenia, który stanowi, że w razie przerwania nauki zawodu i podjęcia jej w tym samym lub zbliżonym zawodzie u tego samego albo innego pracodawcy czas odbytej poprzednio nauki zawodu wlicza się młodocianemu do okresu wymaganego do odbycia przygotowania zawodowego, jeżeli przerwa w nauce zawodu nie trwała dłużej niż 12 miesięcy, a w przypadku podjęcia nauki zawodu u innego pracodawcy - dodatkowo po sprawdzeniu stopnia opanowania zawodu.

Należy jednak pamiętać, stosownie do ust. 2 powyższego przepisu, że zliczenia praktycznej nauki zawodu dokonuje pracodawca, który przyjął młodocianego w celu dokończenia nauki zawodu, a zaliczenia przedmiotów teoretycznych - w zakresie zrealizowanym w okresie odbywania przygotowania zawodowego u poprzedniego pracodawcy - dokonuje podmiot prowadzący teoretyczne kształcenie zawodowe tego młodocianego w czasie odbywania przez niego przygotowania zawodowego ponownie u tego samego albo u innego pracodawcy.

Oznacza to, że ważny jest stopień opanowania zawodu przez młodocianego, aby mogło nastąpić wliczenie czasu odbytej poprzednio nauki zawodu młodocianemu do okresu wymaganego do odbycia przygotowania zawodowego w razie przerwania nauki zawodu i podjęcia jej w tym samym lub zbliżonym zawodzie u innego pracodawcy.

Z odwołania skarżącego i skargi wynika, że poprzedni pracodawca nie przygotował młodocianego i umiejętności jego nie można było zaliczyć.

W tym stanie rzeczy organ nie zweryfikował, czy została spełniona przesłanka § 14 ust. 2 rozporządzenia, ponieważ zaliczenie praktycznej nauki zawodu należy do kompetencji pracodawcy który przyjął młodocianego w celu dokończenia nauki zawodu, a zaliczenia przedmiotów teoretycznych - w zakresie zrealizowanym w okresie odbywania przygotowania zawodowego u poprzedniego pracodawcy - dokonuje podmiot prowadzący teoretyczne kształcenie zawodowe tego młodocianego w czasie odbywania przez niego przygotowania zawodowego ponownie u tego samego albo u innego pracodawcy.

W tym stanie rzeczy organ błędnie zastosował § 14 ust. 2 rozporządzenia.

W niniejszej sprawie organy obydwu instancji nie zbadały, jakie przyczyny legły u podstaw porozumienia stron pomiędzy skarżącym i poprzednim pracodawcą na mocy którego doszło do rozwiązania wiążącej ich umowy o pracę.

Zdaniem Sądu, brak ustaleń w powyższym zakresie stanowi naruszenie zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 i art. 77 §1 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, gdyż odmowę przyznania spornego świadczenia bez zbadania wspomnianych okoliczności faktycznych należy uznać za przedwczesną.

Równocześnie trzeba zaakcentować, że zaskarżone rozstrzygnięcie narusza nadto art. 70b ust. 1 ustawy o systemie oświaty. Z dołączonego do akt sprawy zaświadczenia K.-P. Izby Rzemiosła i Przedsiębiorczości w B. - które jest wszak dokumentem urzędowym korzystającym z domniemania prawdziwości - wynika jednoznacznie, że młodociany w zakładzie skarżącego odbywał praktyczną naukę zawodu we wskazanym okresie, a nie ją kontynuował (k- 6 akt administracyjnych). Na obecnym etapie postępowania, w świetle danych potwierdzonych mocą tego dokumentu, brak jest zatem podstaw do formułowania wniosku, że młodociany pracownik kontynuował naukę zawodu u skarżącego.

Dlatego ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji w pierwszej kolejności ustali, jakie przyczyny spowodowały, że R. K. i M. W. mocą porozumienia stron rozwiązali istniejący między nimi stosunek pracy. W tym celu zasadne będzie przesłuchanie każdego z nich, a następnie poddanie złożonych w tym zakresie oświadczeń ocenie pod kątem istnienia winy skarżącego w rozwiązaniu omawianego stosunku prawnego oraz co do tego, czy była to przyczyna od niego niezależna. Dopiero po wyjaśnieniu tej kwestii, organ pierwszej instancji, uwzględniając zawarte w niniejszym wyroku wskazania dotyczące wykładni art. 70b ust. 1 i 5 ustawy o systemie oświaty rozważy, czy okoliczności sprawy uzasadniają przyznanie stronie spornego świadczenia z zachwianiem przesłanek § 12 i § 14 rozporządzenia. W celu wyjaśnienia tych przesłanek organ przesłucha M. W., skarżącego oraz R. K. odnośnie kontynuacji nauki, jak również wyjaśni okoliczności niezaliczenia pierwszego roku nauki zawodu na podstawie informacji udzielonej przez szkołę.

Dodatkowo należy stwierdzić, że organ II instancji utrzymując w mocy decyzję organu I instancji w zakresie zwrotu nienależnego świadczenia rażąco naruszył prawo. Organ I instancji wydając decyzję w ramach wznowionego postępowania nie mógł jednocześnie orzec o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia. Ewentualna decyzja przypisująca zwrot świadczenia powinna zostać wydana w odrębnym postępowaniu po uprawomocnieniu się decyzji wydanej w wyniku wznowionego postępowania w przedmiocie kosztów kształcenia młodocianego pracownika.

Z uwagi jednak na okoliczność, że Sąd dostrzegł konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego całości wydanych orzeczeń organów I i II instancji z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, wadliwość rozstrzygnięcia wydanego w zakresie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia została usunięta poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu wyroku.

Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy orzekł jak w sentencji wyroku działając na podstawie art. 135 i art. 145 §1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. Na podstawie art. 152 tej ustawy stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.