Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2519/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-06-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 132 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1410
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.) Protokolant p.o. ref. staż. Agnieszka Fidor po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi B. z siedzibą w A. (Francja) na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia sprzeciwu o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z [...] lipca 2017 r. nr [...], Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: "UP RP", "organ"), po rozpoznaniu na rozprawie sprawy o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny BUFFALO WINGS & RINGS o nr [...] (dalej: "sporny znak") udzielonego na rzecz B. LLC z siedzibą w C., Stany Zjednoczone Ameryki (dalej: "uczestnik postępowania"), na skutek sprzeciwu wniesionego przez B. z siedzibą w A., Francja (dalej: "skarżący"), na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 oraz art. 246 i art. 247 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2013 r., poz. 1410 r. ze zm.; dalej: "p.w.p.") oraz art. 98 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., oddalił sprzeciw oraz przyznał uczestnikowi postępowania od skarżącego kwotę w wysokości 1600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Decyzją z [...] lutego 2015 r. UP RP udzielił uczestnikowi postępowania prawa ochronnego na sporny znak przeznaczony do oznaczania usług w klasie 43 takich jak: usługi zaopatrzenia w żywność i napoje, usługi gastronomiczne, usługi restauracji; restauracje, winiarnie, jadłodajnie, stołówki, pizzerie, kawiarnie, kafeterie, bary, bary szybkiej obsługi, fast foody, snack bary, bufety, puby, bistra, cukiernie; usługi kateringowe, obsługa gastronomiczna z własnym zapleczem, produktami i transportem.

Wobec ww. decyzji skarżący wniósł sprzeciw, powołując się na art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. w związku z jego wcześniejszymi prawami do unijnych słowno-graficznych znaków towarowych: znaku BUFFALO GRILL o nr [...], który służy do oznaczania towarów i usług w klasach 29, 30 i 43 oraz znaku BUFFALO GRILL o nr [...] służącego do oznaczania usług w klasie 42 (dalej też: "znaki przeciwstawione"). Wnoszący sprzeciw stwierdził, że usługi sygnowane znakiem spornym są identyczne i podobne (bez względu na numeracje klasyfikacji nicejskiej) - w szczególności dotyczy to usług gastronomicznych – do tych usług, które są objęte wykazami porównywanych znaków towarowych. Oceniając podobieństwo samych oznaczeń skarżący podkreślił, iż pierwszoplanowym elementem słownym wszystkich porównywanych oznaczeń jest słowo BUFFALO, które ma dystynktywny charakter dla oznaczanych nim usług, a ponadto jest dominującym elementem w tych znakach. Właśnie na to słowo (BUFFALO) odbiorcy zwracają największą uwagę. Dodatkową wspólną cechą oznaczeń są rogi bizona/bawoła, które mimo różnic w prezentacji są doskonale widoczne w porównywanych znakach, tworząc tożsamy przekaz. Dodatkowe elementy słowne umieszczone w znakach mają swoje konkretne znaczenie, nie są dominujące i odróżniające i będą postrzegane jako informacje o typie usług nimi oznaczanych. Słowo GRILL wskazuje na sposób przyrządzania potraw, a słowa WINGS oraz RINGS to potoczne określenia w języku angielskim wskazujące na rodzaj serwowanych potraw. Zdaniem skarżącego, pomiędzy ww. słowami istnieje koncepcyjne podobieństwo dotyczące oferty opartej na kuchni amerykańskiej, tj. potrawach z grilla, wśród których znaleźć można skrzydełka i krążki cebulowe. Podobieństwo fonetyczne dotyczy przede wszystkim słowa BUFFALO, które brzmi identycznie w porównywanych znakach, natomiast pozostałe słowa WINGS, RINGS i GRILL ze względu na odmienną strukturę i budowę nie są podobne brzmieniowo. Wspólny element słowny BUFFALO w badanych znakach znaczeniowo odnosi się do zwierzęcia zamieszkującego Amerykę Północną. Słowo to jest zrozumiałe przez przeciętnego odbiorcę jako określenie rodzaju zwierzęcia. Wskazując na orzecznictwo europejskie i krajowe, skarżący stwierdził, iż specyfika usług, dla których zarejestrowano przeciwstawione znaki towarowe, może spowodować błędne przyporządkowanie przez odbiorców usług oznaczonych spornym znakiem. Odbiorcy mogą być również przekonani, że między skarżącym a uczestnikiem postępowania istnieje związek o charakterze gospodarczym, co implikuje ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd.

Ponadto skarżący poinformował, że zgłoszone w Urzędzie Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (dalej: "EUIPO") przez uczestnika postępowania słowno- graficzne znaki towarowe CTM o nr [...] oraz [...] nie zostały zarejestrowane na skutek sprzeciwów skarżącego o nr odpowiednio: [...] oraz o nr [...] (skarżący załączył do sprzeciwu kopie decyzji EUIPO z [...] stycznia 2011 r. dotyczącej zgłoszenia wspólnotowego znaku towarowego nr [...] i decyzji EUIPO z [...] października 2015 r. dotyczącej zgłoszenia wspólnotowego znaku towarowego nr [...] wraz z tłumaczeniem przysięgłym ww. decyzji).

W piśmie z 4 listopada 2016 r. uczestnik postępowania uznał sprzeciw za bezzasadny. Przedstawił własną ocenę podobieństwa przeciwstawionych znaków towarowych w świetle art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. Odnośnie podobieństwa usług przyznał, że w części są one identyczne, a w części podobne. Natomiast w zakresie podobieństwa samych oznaczeń, stwierdził, iż różnią się one w warstwie wzrokowej, fonetycznej oraz znaczeniowej. Wspólny element słowny BUFFALO nie świadczy o podobieństwie znaków, ponieważ słowo to ma słabą zdolność odróżniającą dla szeroko rozumianych usług gastronomicznych. Znaki odróżniają także odmienne elementy słowne: GRILL (w znakach skarżącego) oraz słowa WINGS & RINGS (w znaku spornym), które są całkowicie odmienne w płaszczyźnie znaczeniowej: WINGS - skrzydła, RINGS - pierścienie, a w znakach wnoszącego sprzeciw GRILL - grill. Powyższe elementy słowne różnią się także długością i brzmieniem, dlatego porównywane znaki nie mogą być odbierane znaczeniowo, wizualnie i fonetycznie jako podobne. Oceniając przeciwstawione znaki w warstwie graficznej, uczestnik postępowania zaznaczył, że w znakach tych napis BUFFALO GRILL wykonano stylizowaną czcionką i umieszczono pomiędzy symetrycznymi elementami graficznymi. Natomiast sporny znak ma indywidualny charakter polegający na charakterystycznej grafice znaku, bowiem w centralnej części znaku, na okrągłym polu umieszczono głowę bawołu, w otoku którego znajduje się pierścień z wpisanym napisem BUFFALO WINGS & RINGS, otoczony dwoma cieńszymi pierścieniami. Według uczestnika postępowania, słowny element BUFFALO w porównywanych znakach nie został wyróżniony i nie jest elementem dominującym. W praktyce o podobieństwie znaków nie przesądza okoliczność występowania w znakach identycznego elementu. Oceniając ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, uczestnik postępowania stwierdził, że chronione znakami usługi gastronomiczne przeznaczone są dla szerokiego kręgu odbiorów, lecz są to usługi zindywidualizowane, wybierane z uwagą przez zorientowanych klientów, którzy dostrzegając różnice pomiędzy znakami nie pomylą i odróżnią oznaczane w ten sposób usługi. Brak podobieństwa między znakami wyklucza ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd polegające na skojarzeniu znaków, a porównywane znaki współegzystując na rynku prawidłowo pełnią funkcję odróżniającą informując o źródle pochodzenia oznaczanych nimi usług.

Na rozprawie przed UP RP w dniu [...] lipca 2017 r. uczestnik postępowania wskazał, że wspólny słowny element, tj. słowo BUFFALO odnosi się do zwierzęcia występującego w Ameryce Północnej i mimo, iż jest to słowo w języku angielskim, to przeciętny konsument rozumie je jako rasę bydła mięsnego. To rozumienie jest wzmocnione poprzez występujące w znakach elementy graficzne, kojarzące się z mięsem pozyskiwanym z bydła, a więc z restauracjami specjalizującymi się w daniach z mięsa wołowego, w tym stekami. Dlatego element ten należy uznać za mało odróżniający. Koncepcja wszystkich porównywanych znaków jest wspólna, oparta na elementach graficznych i słownych odnoszących się do potraw mięsnych, w szczególności z mięsa wołowego i jest to zgodne z przeznaczeniem tych znaków do oznaczania usług gastronomicznych, ponieważ elementy te opisują rodzaj restauracji i ich specjalizację. Zdaniem uczestnika postępowania, każdy podmiot może stosować taką koncepcję i dotyczy to także wspólnego elementu BUFFALO, który nie jest fantazyjny. Na zakończenie uprawniony podkreślił specyficzny charakter usług gastronomicznych i wybór klientów wg klucza od kogo pochodzi taka usługa.

Powołaną na wstępie decyzją z [...] lipca 2017 r. UP RP oddalił sprzeciw skarżącego.

W uzasadnieniu tej decyzji organ w pierwszej kolejności porównał wykazy towarów objętych badanymi znakami. W tym zakresie wskazał, iż sporny znak jest znakiem słowno-graficznym przeznaczonym do oznaczania usług w klasie 43 takich jak: usługi zaopatrzenia w żywność i napoje, usługi gastronomiczne, usługi restauracji; restauracje, winiarnie, jadłodajnie, stołówki, pizzerie, kawiarnie, kafeterie, bary, bary szybkiej obsługi, fast foody, snack bary, bufety, puby, bistra, cukiernie; usługi kateringowe, obsługa gastronomiczna z własnym zapleczem, produktami i transportem. Natomiast znaki przeciwstawione to:

• BUFFALO GRILL o nr [...], który służy do oznaczania towarów i usług w klasach 29, 30 i 43, przy czym w klasie 43 są to usługi zaopatrzenia w żywność i napoje; tymczasowe zakwaterowanie; biura [agencje] zakwaterowania hotele, pensjonaty; usługi barowe; kawiarnie; kafeterie [bufety]; usługi świadczone w ramach obozów wakacyjnych (zakwaterowanie); stołówki; żłobki dla dzieci; usługi hotelarskie; wypożyczanie urządzeń do gotowania; wypożyczanie krzeseł, stołów, bielizny stołowej i szklanych naczyń; konstrukcje przenośne (wypożyczanie); wypożyczanie dystrybutorów wody pitnej; wynajmowanie pomieszczeń na pobyt czasowy; wynajmowanie sal na posiedzenia [mityngi, narady]; wypożyczanie namiotów; domy opieki dla osób w podeszłym wieku; domy turystyczne; usługi w zakresie wyposażenia i urządzeń kempingowych; usługi świadczone przez motele; pensjonaty; hotele dla zwierząt; rezerwacje miejsc w hotelach; rezerwacje kwater na pobyt czasowy; pensjonaty rezerwacja miejsc w pensjonatach; bary szybkiej obsługi [snack-bary]; restauracje samoobsługowe; restauracje; usługi kateringowe; usługi barów, kawiarnie, kafeterie, hotele, snack-bary, restauracje samoobsługowe, obsługa gastronomiczna z własnym zapleczem, produktami i transportem (catering) oraz

• BUFFALO GRILL o nr [...], który służy do oznaczania usług w klasie 42, tj. usług restauracyjnych (ww. usługi do VII edycji klasyfikacji nicejskiej były klasyfikowane w klasie 42, a od VIII edycji z 2001 r. są klasyfikowane w klasie 43).

Dokonując porównania usług sygnowanych znakiem spornym i przeciwstawionymi znakami, organ podzielił pogląd skarżącego, że sporny znak został przeznaczony do oznaczania usług z klasy 43, które są identyczne względem usług objętych wykazami znaków wcześniejszych w zakresie klas 42 i 43.

W dalszej kolejności UP RP zbadał podobieństwo samych oznaczeń w trzech płaszczyznach: graficznej, fonetycznej i znaczeniowej.

Wskazał, iż sporny znak w warstwie graficznej wykorzystuje koncepcję odbicia pieczęci, stempla. Po obwodzie zapisano słowa: od góry BUFFALO, u dołu WINGS & RINGS. Litery słów są wyraźne, zapisane w białym kolorze na czarnym tle, między słowami, w centralnej części umieszczono rysunek głowy bizona. Całość znaku jest utrzymana w kolorystyce biało-czarnej. Z kolei znaki przeciwstawione składają się ze słowa BUFFALO i umieszczonego pod nim słowa GRILL. Słowo BUFFALO znajduje się pomiędzy symetrycznie umieszczonymi dwoma elementami graficznymi stylizowanymi na rogi zwierzęcia charakterystycznego dla hodowlanego bydła rogatego. W znaku o nr [...] użyto koloru czerwonego, a w znaku o nr [...] - koloru czarnego.

W płaszczyźnie fonetycznej, wszystkie trzy porównywane znaki mają wspólny początkowy element w postaci słowa BUFFALO. Wszystkie słowa występujące w badanych znakach są odbierane zgodnie z fonetyką języka angielskiego, ale dla polskiego odbiorcy, zaznajomionego ze słowami obcego pochodzenia, w szczególności języka angielskiego, słowa te nie stanowią problemu w prawidłowej artykulacji i odbiorze fonetycznym. Znak sporny składa się z trzech słów, zaś znaki przeciwstawione - z dwóch słów, co wpływa na długość brzmienia całego znaku oraz akcent - zarówno poszczególnych słów (na drugiej sylabie od końca), jak i całych sformułowań (akcent zdaniowy). Zatem różnica w płaszczyźnie fonetycznej porównywanych znaków wynika z różnic w ich strukturze, tj. ilości elementów słownych, które wpływają na odmienne brzmienie znaków.

W płaszczyźnie wizualnej UP RP stwierdził, że przeciwstawione znaki różni przede wszystkim koncepcja graficzna. Sporny znak jest "zamknięty", tj. ograniczony okręgiem, w którym znajdują się elementy słowne i graficzne, natomiast znaki przeciwstawione są "otwarte". W centralnej części znaku spornego umieszczono rysunek łba bizona, a w znakach przeciwstawionych układ słów BUFFALO i GRILL występuje pomiędzy dwoma elementami graficznymi symbolizującymi rogi charakterystyczne dla bydła rogatego, które w całości może rodzić skojarzenia z bawołem. Zatem warstwa graficzna ocenianych znaków różni je w sposób zasadniczy. Chodzi tu o różnice w wyrazie kompozycyjnym, zupełnie odmiennej budowie znaku i jego charakterze, na który wpływ mają różnice w zapisie i ilości słów, a także na użyciu elementów graficznych, w spornym znaku - bezpośrednio wskazującego na łeb bizona, a w znakach przeciwstawionych - budzących skojarzenia z rogami bawołu. Powyższe różnice dostatecznie eliminują jakiekolwiek podobieństwo porównywanych znaków w płaszczyźnie graficznej. Występująca tu zbieżność w zakresie jednego elementu, tj. słowa BUFFALO nie jest wystarczająca do przyjęcia podobieństwa znaków w warstwie wizualnej.

W płaszczyźnie znaczeniowej UP RP ocenił występujące w porównywanych znakach słowa, tj. BUFFALO GRILL (w znakach przeciwstawionych) oraz BUFFALO WINGS & RINGS (w znaku spornym). Słowo BUFFALO – według słownika angielsko-polskiego (dostępnego na ling.pl) – to rzeczownik oznaczający nazwę zwierzęcia - bawołu, bizona; a według słownika języka polskiego (dostępnego na sjp.pl) oznacza nazwę miasta w Stanach Zjednoczonych Ameryki - Buffalo. Słowo GRILL oznacza w słowniku języka angielskiego (ling.pl) ruszt, grill; bar z grillem; kulinaria danie z rusztu/grilla, mięso z rusztu, potrawa z rusztu/grilla, zaś w słowniku języka polskiego (sjp.pl): 1. elektryczny piekarnik z rożnem lub rusztem albo przenośny ruszt opalany węglem drzewnym, służący do pieczenia potraw bez użycia tłuszczu, 2. przyjęcie na świeżym powietrzu, podczas którego piecze się potrawy na takim ruszcie. Z kolei słowo WINGS/WING (ling.pl) jest rzeczownikiem i oznacza - skrzydło; błotnik, tu: użyte w liczbie mnogiej - skrzydła, a słowo RINGS/RING (Iing.pl) występuje także w formie rzeczownika i oznacza kółko, krąg; obręcz, tu: użyte w liczbie mnogiej - kółka, krążki. Znak & ( wikipedia.pl) oznacza Et (ang. ampersand, niem. Kaufmanns - Und), & - znak pisarski będący daleko przetworzonym symbolem łacińskiego spójnika "et", polskiego "i" - stąd potoczna polska nazwa tego znaku - "etka". Norma PN-I-06000 określa ten znak jako "handlowe i" (dosł. z niem.). "Et" jest popularnym znakiem samodzielnym, choć można potraktować go jako nietypową ligaturę.

Zdaniem organu, o ile słowo BUFFALO może być rozumiane dwojako, tj. bizon lub bawół, to wraz z warstwą graficzną porównywanych znaków, użyte w spornym znaku zestawienie słów BUFFALO WINGS & RINGS może oznaczać BIZON SKRZYDŁA I PIERŚCIENIE, przy czym odnosząc te określenia do zakresu usług objętych ochroną, można przyjąć, że chodzi o potrawy z mięsa wołowego, skrzydełka (kurczęce) i kółka - krążki (cebulowe). Natomiast w znakach wcześniejszych BUFFALO GRILL z analogicznym odniesieniem do zakresu usług (serwowanie wołowiny z grilla), treść znaku może oznaczać WOŁOWINA Z GRILLA/ WOŁOWINA GRILLOWANA. Niewątpliwie określenia te dotyczą artykułów spożywczych, przy czym w znaku spornym chodzi o konkretną nazwę takich produktów, tj.: wołowina, skrzydełka, krążki cebulowe, natomiast w znakach wcześniejszych chodzi o sposób przyrządzania - mięso wołowe z grilla. Wobec tego organ należy przyjął, że znaki te wykorzystują odmienne pojęciowo określenia dotyczące szeroko pojętej gastronomii. Koncepcje porównywanych znaków posługują się wprawdzie identycznym elementem w postaci słowa BUFFALO i graficznym wyobrażeniem części ciała, ale różnych zwierząt, tj. bizona i bawołu. Bizon to - według sjp.pl - ssak parzystokopytny z rodziny krętorogich, zwierzę o potężnym ciele, zamieszkujące dawniej w wielkich stadach prerie i lasy Ameryki Północnej, natomiast bawół to - według ww. źródła (tj. sjp.pl) - duże zwierzę podobne do bydła domowego. Zatem bizon i bawół, mimo, że należą do ssaków parzystokopytnych, nie są takimi samymi zwierzętami; różni je budowa całego ciała, w tym w szczególności ukształtowanie rogów na łbie. Odróżnienie bawołu od bizona nie wymaga wiedzy specjalistycznej i jest widoczne w sposób natychmiastowy. Analogicznie więc należy przyjąć, że w porównywanych znakach chodzi o inne zwierzęta. Ponadto elementy graficzne i słowne pełnią w tych znakach inną funkcję. O ile w znakach przeciwstawionych słowo BUFFALO wraz z rysunkiem dwóch rogów tworzy stylizację górnej części łba bawołu, to w znaku spornym, słowo to istnieje niezależnie od znajdującego się niżej rysunku łba bizona. Dodatkowo znak sporny jest ograniczony okręgiem, w który wpisano wszystkie elementy tak słowne, jak i graficzne, co w całości czyni go zwartym, zaś znaki wcześniejsze nie są ograniczone żadnymi ramami, sprawiając wrażenie "otwartych".

Konkludując organ uznał, iż badane znaki nie są podobne. Przede wszystkim różni je odmienna całościowa koncepcja graficzna wykorzystująca, co prawda identyczny element słowny - BUFFALO, ale o podwójnym znaczeniu uzależnionym od rysunku. Także elementy takie jak: ilość i zakres znaczeniowy słów, inne ich brzmienie, rysunki bizona i bawołu oraz koncepcja znaków "otwarta" i "zamknięta" powodują, iż porównywane znaki wywierają odmienne wrażenie.

Biorąc pod uwagę wyraźny brak podobieństwa porównywanych znaków towarowych, ujmowanych jako całość, UP RP stwierdził brak podstaw do przyjęcia, że istnieje realne ryzyko pomylenia analizowanych oznaczeń w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego. Organ nie uznał, iż należycie poinformowani, uważni i rozsądni przeciętni polscy odbiorcy nie mogą sądzić, że identyczne i podobne usługi oznaczone porównywanymi znakami, tj. szeroko rozumiane usługi gastronomiczne pochodzą z tego samego przedsiębiorstwa. Tym samym wykluczył wprowadzenie odbiorców w błąd polegający w szczególności na ryzyku skojarzenia znaku spornego ze znakami wcześniejszym tak, aby mogli przypuszczać, że uczestnik postępowania jest powiązany ze skarżącym organizacyjnie, gospodarczo lub prawnie. Usługi, do oznaczania których służą przeciwstawione znaki towarowe są powszechnie dostępne, a korzystanie z usług gastronomicznych należy do czynności codziennych, niemniej wybór usług gastronomicznych z reguły poprzedzony jest orientacją lub wyborem z polecenia. W takim wypadku stopień uwagi potencjalnych odbiorców jest wyższy niż przeciętny. W konsekwencji wymagany jest wyższy stopień podobieństwa oznaczeń, żeby można było stwierdzić ryzyko wprowadzenia potencjalnych odbiorców w błąd, zaś w niniejszej sprawie takiego stopnia podobieństwa organ się nie dopatrzył.

W skardze do tut. Sądu na powołaną na wstępie decyzję UP RP skarżący zarzucił:

I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

1. art. 1, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.; dalej: "k.p.a.") polegające na braku wyczerpującego zbadania sprawy, pominięciu szeregu istotnych okoliczności mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a także wadliwym ustaleniu stanu faktycznego poprzez:

• brak uwzględnienia zasady współzależności pomiędzy podobieństwem towarów a podobieństwem oznaczeń,

• wadliwą analizę podobieństwa oznaczeń na płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej,

• wadliwe ustalenia odnośnie braku podobieństwa wizualnego, fonetycznego i znaczeniowego oznaczeń BUFFALO GRILL i BUFFALO WINGS&RINGS,

• wadliwe przypisanie dominującego znaczenia warstwie graficznej porównywanych znaków towarowych,

• wadliwe ustalenia dotyczące znaczenia i roli poszczególnych elementów słownych i graficznych porównywanych znaków towarowych w aspekcie całościowego ich postrzegania przez odbiorców,

• wadliwe uznanie, że wspólny identyczny element BUFFALO nie pełni funkcji elementu dominującego w porównywanych znakach towarowych,

• wadliwe ustalenia dotyczące niewielkiej zdolności odróżniającej wspólnego elementu BUFFALO,

• wadliwe ustalenia odnośnie płaszczyzny znaczeniowej oraz skojarzeń wywoływanych przez porównywane oznaczenia,

• wadliwe ustalenia odnośnie znaczenia oznaczeń słownych i przypisanie im nieprawidłowych i sprzecznych ze sobą tłumaczeń,

• wadliwe ustalenia odnośnie znaczenia, roli w znaku i postrzegania przez odbiorców elementów graficznych, w tym zwłaszcza rysunku zwierzęcia i rysunku rogów,

• wadliwe ustalenia odnośnie natychmiastowego i oczywistego różnicowania przez przeciętnego odbiorcę bizona i bawoła,

• wadliwe ustalenia odnośnie postrzegania słowa BUFFALO przez pryzmat różnych zwierząt,

• wadliwe pominięcie tożsamych, odnoszących się do tej samej dziedziny tj. gastronomii skojarzeń wywoływanych przez elementy dodatkowe porównywanych znaków tj. GRILL, WINGS&RINGS i ich wpływu na ustalenie podobieństwa oznaczeń,

• wadliwe ustalenia w zakresie modelu przeciętnego odbiorcy i uznanie, że stopień jego uwagi jest wyższy niż przeciętny oraz że jest w stanie w sposób natychmiastowy odróżnić bawoła od bizona,

• wadliwe pominięcie treści decyzji EUIPO w sprawach sprzeciwów nr [...] i nr [...] w toku oceny sprawy,

2. art. 107 § 3 k.p.a. polegające na braku prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji w zakresie motywów oddalenia sprzeciwu, a także przedstawienie wadliwych, niepełnych i niespójnych przesłanek, na podstawie których rozstrzygnięto o braku podobieństwa oznaczeń;

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na wadliwym rozumieniu przesłanki podobieństwa oznaczeń i przyjęciu nieprawidłowych kryteriów w zakresie jej ustalania, wadliwe przyjęcie, że stopień podobieństwa towarów i usług nie ma wpływu na ocenę dalszych przesłanek tj. podobieństwa oznaczeń i ryzyka konfuzji, a także przyjęciu nieprawidłowych kryteriów w zakresie ustalenia modelu przeciętnego odbiorcy,

2. art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na niezastosowaniu ww. przepisu w stanie faktycznym sprawy.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę UP RP wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), tj. pod względem jej zgodności z prawem, stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja UP RP jest prawidłowa i nie narusza prawa (tak procesowego, jak i materialnego) ani metodologii porównywania znaków towarowych uznanej w nauce prawa i praktyce, a argumenty zawarte w skardze zasadności tego rozstrzygnięcia nie podważają.

W orzecznictwie NSA przyjmuje się, że kwestia podobieństwa bądź niepodobieństwa znaków towarowych nie należy do sfery prawa materialnego, lecz przepisów o postępowaniu administracyjnym, gdyż dotyczy stanu faktycznego, a nie prawa (vide wyrok NSA z 3 lutego 2009 r., sygn. akt II GSK 654/08, LEX nr 513856). Należy stwierdzić zatem, że badanie podobieństwa znaków towarowych nie należy do sfery prawa materialnego, które określa jedynie skutki ustaleń dowodowych i ocen w postaci niedopuszczalności rejestracji znaków w razie zaistnienia określonych przesłanek. O podobieństwie znaków towarowych decydują wyłącznie ustalenia faktyczne (vide wyrok NSA z 24 czerwca 2008 r., sygn. akt II GSK 261/08, LEX nr 512863).

Wydając decyzję administracyjną w sprawie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy, organ jest związany rygorami procedury administracyjnej, określającej jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. Związanie to oznacza, iż na UP RP ciąży obowiązek przestrzegania zasady dochodzenia do prawdy materialnej (art. 7 k.p.a.), a więc do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Jego powinnością jest należyte i wyczerpujące informowanie stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.). Jest zobowiązany zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Działając w oparciu o zasadę oficjalności musi wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzeć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w art. 107 § 3 k.p.a.

Analiza zebranego materiału dowodowego pozwoliła tut. Sądowi przyjąć, że organ nie uchybił powyższym zasadom.

Zgodnie z art. 246 ust. 1 p.w.p., każdy może wnieść umotywowany sprzeciw wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego o udzieleniu patentu, prawa ochronnego lub prawa z rejestracji w ciągu 6 miesięcy od opublikowania w "Wiadomościach Urzędu Patentowego" informacji o udzieleniu prawa. Ustęp 2 tego artykułu stanowi, że podstawę sprzeciwu, o którym mowa w ust. 1, stanowią okoliczności, które uzasadniają unieważnienie patentu, prawa ochronnego lub prawa z rejestracji.

Natomiast w myśl art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy jeżeli jest on identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielono prawo ochronne z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym.

Niedopuszczalne jest więc udzielenie stosownego prawa ochronnego, gdyby w jego wyniku powstało prawo wyłączne, którego zakres pokrywałby się z zakresem prawa z rejestracji (prawa ochronnego) z wcześniejszym pierwszeństwem.

W literaturze podkreśla się, że unieważnienie prawa ochronnego służy naprawieniu błędu popełnionego przy jego udzieleniu. Jedyną przesłanką unieważnienia stanowi więc niespełnienie ustawowych warunków wymaganych przy udzieleniu prawa (vide Prawo własności przemysłowej, red. U. Promińska, Difin, wyd. II, Warszawa 2005, str. 273). Braki te są następstwem specyfiki postępowania zgłoszeniowego, w którym nie bada się w ogóle, czy zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do udzielenia prawa. Stroną postępowania jest wyłącznie zgłaszający, co pozbawia możliwości wszechstronnej i całościowej oceny zgłoszenia, uwzględniającej również prawa i interesy osób trzecich. Dlatego też ciężar wykazania przez te osoby, że przedmiot zgłoszenia nie zasługuje na ochronę, bo nie spełniał ustawowych warunków jej udzielenia, przesuwa się na okres po zakończeniu postępowania zgłoszeniowego. (A. Kisielewicz, Prawo własności przemysłowej w zarysie, Przemyśl 2008, wyd. III, str. 92).

Powyższą ocenę potwierdza wyrok NSA z 20 września 2007 r., sygn. akt II GSK 113/07, LEX nr 372775, w którym stwierdzono, że w art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. ujęto ryzyko skojarzenia ze znakiem wcześniejszym jako kategorię błędu, nie zaś jako "samodzielną" przeszkodę w rejestracji, oderwaną od ochrony funkcji oznaczenia pochodzenia.

Niewątpliwie należy przyjąć, że we wszystkich sprawach, w których powstaje problem podobieństwa znaków towarowych, jest on wypadkową dwóch - ściśle ze sobą powiązanych - elementów: po pierwsze - podobieństwa oznaczeń, a po drugie podobieństwa (jednorodzajowości) towarów, dla których znaki są zgłaszane, zarejestrowane lub używane. Oba te czynniki wyznaczają zakres ochrony znaku towarowego (tak m.in. M. Kępiński [w:] Niebezpieczeństwo wprowadzania w błąd odbiorców co do źródła pochodzenia towarów w prawie znaków towarowych, ZNUJ PWOWI zeszyt nr 28 z 1982 r., s. 10).

Prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd zakłada jednoczesne istnienie identyczności lub podobieństwa pomiędzy znakiem zgłaszanym a znakiem wcześniejszym oraz identyczność lub podobieństwo pomiędzy towarami i usługami, dla których dokonuje się zgłoszenia, a tymi, dla których zarejestrowany został wcześniejszy znak towarowy. Przesłanki te powinny być spełnione kumulatywnie (vide wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z 12 października 2004 r. w sprawie C-106/03 P, Vedial v. OHIM, Rec. s. I-9573, pkt 51).

Przy ocenie jednorodzajowości towarów/usług stosuje się różnorakie kryteria, takie jak przeznaczenie towarów (usług), zasadę działania, krąg odbiorców, do których są skierowane towary (usługi), sposób działania, sposób sprzedaży (dystrybucji) towarów (usług), czas użytkowania, pomocniczo wygląd towarów.

W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że przystępując do porównania znaków towarowych należy najpierw ocenić podobieństwo lub identyczność towarów (usług), do oznaczania których służą znaki. Dopiero przesądzenie o jednorodzajowości towarów (usług) implikuje konieczność dokonania porównania oznaczeń. Z kolei ustalenie ryzyka błędu co do źródła pochodzenia towarów i/lub usług będzie polegało na określeniu wypadkowej identyczności (podobieństwa) towarów i/lub usług oznaczanych przeciwstawionymi znakami towarowymi oraz identyczności (podobieństwa) samych oznaczeń (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 16 stycznia 2009 r., sygn. akt 1671/08, LEX nr 510739).

W orzecznictwie unijnym jako standard przyjęto szczegółowe porównywania przeciwstawionych znaków, w toku ogólnej oceny niebezpieczeństwa wprowadzania w błąd, na trzech płaszczyznach: wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej (vide wyroki Sądu Pierwszej Instancji: z 20 listopada 2007 r. w sprawie T-149/06, Castellani/ OHIM - Markant Handels und Service, pkt 52 i nast. oraz z 10 grudnia 2008 r. w sprawie T-290/07, MIP Metro v OHIM - Metronia, pkt 44 i nast.).

Sprawdzenie podobieństwa powinno prowadzić do obiektywnego bilansu podobieństw i różnic, a ich sumę należy odnieść do przeciętnej uwagi rozsądnego konsumenta. Dla oceny podobieństwa fonetycznego ma znaczenie liczba sylab, ich brzmienie oraz akcent. Podobieństwo wizualne ocenia się z punktu widzenia liczby słów bądź liter w ogóle, liczby słów bądź słów takich samych, ich kształtu, układu, jak i koloru. Dla odbiorcy decydujące znaczenie mają przy tym zbieżne elementy, gdyż przeciętny odbiorca zazwyczaj nie analizuje szczegółowo elementów znaku, lecz odbiera znak na podstawie ogólnego wrażenia. (vide M. Kępiński - Niebezpieczeństwo wprowadzania w błąd odbiorców co do źródła pochodzenia towarów w prawie znaków towarowych).

Zgodnie z orzecznictwem wspólnotowym, przy ocenie ryzyka wprowadzenia w błąd trzeba w szczególności ustalić, jakie są odróżniające i dominujące elementy znaków (vide wyrok ETS z 11 listopada 1997 r. w sprawie C-251/95 SABEL BV przeciwko PUMA AG Rudolf Dassler Sport). Potrzeba ustalenia elementu dominującego w znaku uzasadniona jest powszechnie przyjętym faktem, iż przy postrzeganiu znaków składających się z więcej niż jednego elementu (na przykład –jak w niniejszej sprawie - znaków słowno-graficznych) konsument zwraca uwagę na element dominujący w znaku, który najłatwiej zapada mu w pamięć i stanowi o właściwościach odróżniających znaku.

Przedmiotem oceny na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. jest określony znak jako integralna całość.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, Sąd w całości podzielił stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej decyzji, jako prawidłowo wywiedzione na gruncie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. z ustalonych okoliczności faktycznych. Przy formułowaniu tego stanowiska organ uwzględnił dorobek orzeczniczy sądów unijnych i krajowych oraz zastosował wypracowane przez nie standardy porównywania znaków towarowych - które to porównanie zawsze musi poprzedzać ocena podobieństwa towarów/usług sygnowanych porównywanymi znakami - w celu oceny ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd, co do pochodzenia towarów/usług, do oznaczania których przeznaczony został sporny znak.

Sąd aprobuje stanowisko organu, w myśl którego porównywane znaki przeznaczone są do oznaczania identycznych towarów ujętych w klasie 43, objętych ochroną spornego znaku (usługi zaopatrzenia w żywność i napoje, usługi gastronomiczne, usługi restauracji; restauracje, winiarnie, jadłodajnie, stołówki, pizzerie, kawiarnie, kafeterie, bary, bary szybkiej obsługi, fast foody, snack bary, bufety, puby, bistra, cukiernie; usługi kateringowe, obsługa gastronomiczna z własnym zapleczem, produktami i transportem - catering) względem usług objętych ochroną znaku BUFFALO GRILL [...] (klasa 43 - usługi zaopatrzenia w żywność i napoje, usługi barowe, kawiarnie, kafeterie [bufety], stołówki, żłobki dla dzieci, usługi hotelarskie, bary szybkiej obsługi [snack-bary], restauracje samoobsługowe, restauracje, usługi kateringowe, usługi barów, kawiarnie, kafeterie, hotele, snack-bary, obsługa gastronomiczna z własnym zapleczem, produktami i transportem (catering), restauracje samoobsługowe) oraz wskazanych w wykazie znaku BUFFALO GRILL [...] (klasa 42 - restauracje). W kontrolowanym postępowaniu organ rozważał okoliczności związane z cechami tych usług. Stwierdził w tym kontekście, że wymienione usługi związane są z szeroko rozumianą gastronomią, a sformułowania zawarte w porównywanych wykazach różni sposób uszczegółowienia usług przy zachowaniu tożsamości pojęciowej. W tej sytuacji zasadnie uznał, iż porównywana część usług ma to samo przeznaczenie, jest powszechnie dostępna i skierowana do szerokiej grupy odbiorców korzystających z usług gastronomicznych. Jednakże sama tożsamość towarów nie ma wpływu na podobieństwo znaków towarowych, może jedynie powodować bardziej drobiazgową ocenę stopnia podobieństwa.

W ocenie Sądu w zaskarżonej decyzji, wbrew twierdzeniom skarżącego, UP RP dokonał wszechstronnej analizy podobieństwa kolizyjnych oznaczeń porównując je na wskazanych wyżej trzech płaszczyznach. Przy ocenie podobieństwa badanych znaków organ uwzględnił ogólne wrażenie jakie wywołują one u odbiorcy, dochodząc do właściwego wniosku, iż znaki te są na tyle zróżnicowane, że wywierają odmienne wrażenie u odbiorców. Organ szczegółowo przeanalizował budowę znaków, szatę graficzną, ich wymowę i znaczenie, trafnie przyjmując, iż występowanie w porównywanych znakach identycznego elementu słownego (BUFFALO) nie przesądza o ich podobieństwie. W znakach tych bowiem użyto również innych słownych oznaczeń, co prawda odnoszących się do tej samej dziedziny (gastronomii), lecz wykorzystano rysunki różnych zwierząt tworzące w całości odmienną konwencję graficzną. Wspólny element, posiada niewielką zdolność odróżniającą i kojarzy się z rodzajem mięsa oferowanego w konkretnym lokalu i nie może przeważyć o podobieństwie znaków towarowych. Sąd w składzie orzekającym uznaje rozważania organu w tym zakresie za własne, a tym samym nie zachodzi konieczność ich ponownego przytaczania.

Organ również prawidłowo odwołał się do "modelu właściwego odbiorcy", przez którego należy rozumieć konsumenta należycie poinformowanego, uważnego i rozsądnego (vide wyrok TSUE z 15 marca 2007 r. w sprawie C-171/06).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że przeprowadzając analizę przesłanki ryzyka konfuzji, o której mowa w art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., organ prawidłowo ocenił zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy, trafnie wywodząc, iż nie zachodzi wspomniane ryzyko.

Uwzględniając powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) oddalił skargę.