Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 3137/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-07-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 33 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2007 nr 124 poz 859
law: Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów.
article: art. 25 ust. 4
journal: Dz.U. 2013 poz 21
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski /spr./ Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Stahl sędzia del. WSA Mirosław Gdesz Protokolant starszy inspektor sądowy Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej P. Sp. z o.o. z siedzibą w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lipca 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 34/14 w sprawie ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 34/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę P. Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, zwanego dalej "GIOŚ", z dnia [...] października 2013 r., nr [...], w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.

Decyzją z dnia [...] maja 2013 r., nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska, zwany dalej "WIOŚ", nałożył karę pieniężną w wysokości 90000 zł na P. Sp. z o.o., która jako odbiorca odpadów, przywiezionych z Ukrainy na podstawie decyzji GIOŚ z dnia [...] września 2011 r., nr [...], nie wypełniła obowiązku potwierdzenia dokonania unieszkodliwienia odpadów o kodzie 07 04 07*.

W trakcie kontroli organ I instancji ustalił, że w ramach ww. decyzji z 2011 r. Spółka przyjęła 82 transporty o łącznej masie 1550,882 Mg. Z tego 45 transportów o łącznej masie 856,424 Mg zostało unieszkodliwionych w terminie roku kalendarzowego od dnia przyjęcia odpadów. Z załącznika 18 do protokołu kontroli [...] WIOŚ z dnia 27 marca 2013 r. wynika, że w przypadku 7 transportów o łącznej masie 126,927 Mg potwierdzenie dokonania unieszkodliwienia odpadów nastąpiło po upływie roku kalendarzowego od dnia przyjęcia ww. odpadów. Do dnia 18 marca 2013 r. P. Sp. z o.o. nie potwierdziła unieszkodliwienia pozostałych 29 transportów o łącznej masie 567,531 Mg. Zgłoszenie jednego transportu zostało anulowane.

Odwołanie od ww. decyzji wniosła skarżąca Spółka.

Zaskarżoną decyzją GIOŚ utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. Sp. z o.o., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji.

Skarżąca Spółka sformułowała zarzuty dotyczące naruszenia art. 25 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21 ze zm.), art. 33 ust. 1 pkt 5 i art. 34 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. z 2007 r. Nr 124 poz. 859 ze zm.) oraz art. 7, art. 77, art. 8 K.p.a.

W odpowiedzi na skargę GIOŚ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 lipca 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 34/14, oddalając skargę wskazał, że ustawa o odpadach, w tym art. 25 tej ustawy określają zasady ogólne w zakresie magazynowania odpadów. W tej sprawie, która dotyczy odpadów przywiezionych z Ukrainy, obowiązki skarżącej Spółki wynikają z zasad szczegółowych uregulowanych w ustawie o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów oraz rozporządzeniu nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. U. UE L z dnia 12 lipca 2006 r. Nr 190, s. 1 ze zm.). Z art. 16 lit. e rozporządzenia nr 1013/2006 wynika zaś, że unieszkodliwienie odpadów powinno nastąpić m.in. nie później niż w terminie roku kalendarzowego od otrzymania odpadów. Ponadto obowiązek został nałożony na skarżącą Spółkę w decyzji GIOŚ z dnia 7 września 2011 r., wydanej na podstawie przepisów rozporządzenia nr 1013/2006, zezwalającej na przywóz ww. odpadów oznaczonych kodem 07 04 07* z Ukrainy do Polski. Dlatego w tej sprawie nie ma znaczenia dla wymierzonej kary to, że okres magazynowania nie przekroczył 3 lat, o czym stanowi art. 25 ust. 4 ustawy o odpadach.

Odnosząc się do zarzutu braku badania przez organ czy skarżąca naruszyła przepisy określające jej obowiązki umyślnie czy nieumyślnie, Sąd stwierdził, że czyn, o którym mowa w art. 33 ustawy o międzynarodowym przemieszczeniu odpadów może być popełniony choćby nieumyślnie.

Sąd wyjaśnił też na czym polega istota kary administracyjnej, która ma przede wszystkim funkcję motywacyjną dla odbiorcy odpadów, który za naruszenie obowiązków dotyczących gospodarowania odpadami, w tym w zakresie unieszkodliwiania odpadów, ponosi odpowiedzialność administracyjną. Wynika to z funkcji prewencyjnej przepisów ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Instrumentem prawnym tej funkcji jest kara pieniężna. Wymierzona przez organ kara pieniężna w niniejszej sprawie jest także konsekwencją obowiązywania zasady ponoszenia kosztów gospodarowania odpadami wyrażonej w art. 22 ustawy o odpadach. W ocenie Sądu, nie zasługują na uwzględnienie argumenty skarżącej Spółki dotyczące znaczenia okoliczności towarzyszących ustalonym przez organ faktom, bowiem kara jest nakładana bez względu na stwierdzenie zawinienia, tj. za sam fakt zachowania niezgodnego z przepisem. Wobec tego stwierdzonego przez organ stanu naruszenia przepisów nie może zmienić twierdzenie przez skarżącą, że unieszkodliwienie odpadów zaistniało z przyczyn od niej niezależnych, tj. że zmniejszenie jej czasu pracy i spadek wydajności, był spowodowany zwielokrotnieniem przez nią nakładów na remonty bieżące i konserwacje instalacji, mające służyć magazynowaniu i przetwarzaniu odpadów bez zagrożenia dla środowiska. Z art. 33 ust. 1 pkt 5 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów przewiduje jasno sformułowany nakaz postępowania skierowany do odbiorcy odpadów.

Sąd nie zgodził się ze stanowiskiem jakoby wzmożone kontrole były przyczyną niedotrzymania terminów unieszkodliwiania odpadów. W jego ocenie zrealizowanie przywozu odpadów w przedziale 3-4 miesięcy było jedną z istotnych przyczyn braku możliwości zagospodarowania tak dużej masy odpadów przez skarżącą. Ponadto Spółka z uwagi na planowaną modernizację spalarni ostatecznie zagospodaruje odpady pod koniec 2014 r. Oznacza to, że odpady zostaną zagospodarowane po upływie 3 lat od ich przyjęcia. Także termin jednego roku zostanie przekroczony o kolejne dwa lata. Powyższe ustalenia zdaniem Sądu, potwierdzają trafność oceny organu, dotyczącej odebrania przez skarżącą zbyt dużej ilości odpadów niebezpiecznych z Ukrainy, które nie mogły zostać zagospodarowane w instalacji należącej do spółki, w terminach przewidzianych w przepisach regulujących międzynarodowe przemieszczanie odpadów.

Jako niezasadny Sąd ocenił zarzut dotyczący ekspertyzy sporządzonej przez E. Sp. z o.o. Ekspertyza nie została wykorzystana w postępowaniu w sprawie nałożenia kary pieniężnej. Wyniki ekspertyzy wykazały, że przy spalaniu odpadów przekraczana była maksymalna wydajność masowa określona w pozwoleniu zintegrowanym. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego nierzetelności wyników ekspertyzy należy stwierdzić, że ekspertyza została zlecona niezależnej, profesjonalnej firmie, która prowadzi działalność w obszarze ochrony środowiska, gospodarki wodnej i zarządzania środowiskowego. Wyniki ekspertyzy uzyskano na podstawie badań, podczas których opierano się m.in. na danych, dotyczących pracy instalacji, dostarczonych m.in. przez skarżącą.

Odnosząc się do zarzutu skarżącej dotyczącego wysokości kary pieniężnej Sąd zauważył, że organ I instancji, wymierzając karę, wziął pod uwagę wszystkie kryteria wymienione w art. 34 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, również fakt, że uprzednio skarżąca nie naruszyła przepisów tej ustawy oraz rozporządzenia nr 1013/2006, a także przyjął do wiadomości stwierdzenie skarżącej o działaniu w dobrej wierze. Powyższe okoliczności nie mogły jednak stanowić podstawy do obniżenia kary pieniężnej do minimalnej wysokości ze względu na ilość, tj. 694,458 Mg niezagospodarowanych w terminie odpadów niebezpiecznych oraz charakter tych odpadów – zawartość chlorowcopochodnych zaliczanych do trwałych zanieczyszczeń organicznych. W opinii GIOŚ ww. odpady stanowiły poważne zagrożenie dla środowiska. Sąd w niniejszej sprawie podziela stanowisko organów w kwestii rzetelnego przeanalizowania kryteriów, które należało uwzględnić przy naliczeniu kary pieniężnej i jej wymierzenia wymiarze odpowiadającym stwierdzonym nieprawidłowościom, tj. w wysokości 90000 zł.

Sąd nie uwzględnił zarzutu naruszenia art. 8 K.p.a. i nie doszukał się sprzeczności w uzasadnieniu decyzji, która stanowiłaby wadę wynikającą z naruszenia art. 107 § 1 K.p.a., mającą istotny wpływ na wynik sprawy. Skoro nałożenie kary oparte jest o przesłanki niezwiązane z winą, to wzięcie pod uwagę okoliczności wpływających na miarkowanie kary nie powoduje sprzeczności w rozumowaniu organu. Ponadto zasadnie organy wywodziły, że podczas kontroli badaniu podlegało wypełnienie warunków każdej z posiadanych przez skarżącą Spółkę decyzji na przywóz odpadów indywidualnie. Ponieważ stwierdzono naruszenia w przypadku każdej z sześciu decyzji GIOŚ, dotyczących różnych rodzajów odpadów o różnej masie, na organie I instancji ciążył obowiązek wszczęcia sześciu odrębnych postępowań administracyjnych w sprawie poszczególnych stwierdzonych naruszeń i w konsekwencji wydania sześciu odrębnych decyzji administracyjnych w sprawie nałożenia kary pieniężnej. Jednocześnie podczas każdego postępowania organ I instancji odrębnie rozpatrywał przesłanki do ustalenia wysokości kary pieniężnej, zawarte w art. 34 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, ustalając każdorazowo indywidualną wysokość kary w stosunku do naruszeń określonej decyzji GIOŚ. Ze względu na odrębność sprawy administracyjnej (w rozumieniu art. 1 pkt 1 i art. 104 K.p.a.) takie działanie organu nie stoi w sprzeczności z treścią art. 33 ust. 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, ponieważ organ I instancji wydając każdą z sześciu decyzji w sprawie wymierzenia kary pieniężnej zobowiązany był nałożyć karę w przedziale od 30000 do 150000 zł. W ocenie Sądu, przedstawione przez skarżącą uzasadnienie ustalenia zbiorczej wysokości kar nie zasługuje na aprobatę, z tego względu, że odpady zostały przyjęte na podstawie i wykonaniu zawartej przez skarżącą umowy, a zatem w wyniku działania przedsiębiorcy, który ponosi jej ryzyko. Wynikająca z art. 8 K.p.a. zasada zaufania obywateli do organów państwa nie została naruszona wobec wydania przez organy decyzji na podstawie przepisów prawa, przy jednoczesnym uwzględnieniu dopuszczalnych w świetle prawa okoliczności wpływających na mniejszą wysokość kary.

Ponadto Sąd stwierdził, że rozstrzygnięcie, czy skarżąca magazynowała odpady zgodnie z zapisami pozwolenia zintegrowanego, czy też nie, nie ma znaczenia w kwestii zasadności nałożenia kary pieniężnej. Kara pieniężna została nałożona na skarżącą, która jako odbiorca odpadów, przywiezionych z Ukrainy w terminie 30 dni od dokonania unieszkodliwienia odpadów, nie później jednak niż w terminie jednego roku kalendarzowego od dnia otrzymania odpadów, nie wypełniła obowiązku potwierdzenia dokonania unieszkodliwienia odpadów o kodzie 07 04 07*. Sposób magazynowania ww. odpadów nie miał żadnego znaczenia przy nałożeniu kary zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 5 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Niezasadny jest także zarzut skarżącej, dotyczący naruszenia art. 7 oraz art. 77 K.p.a. przez nieuzasadnione twierdzenia organu, że znacząca część odpadów o kodzie 07 04 07*, przechowywana była poza miejscami wyznaczonymi w pozwoleniu zintegrowanym, podczas gdy taka sytuacja nie miała miejsca.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłankach z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożyła P. Sp. z o.o., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; wstrzymanie wykonania w zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji; a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj.

- art. 25 ust. 4 ustawy o odpadach przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przedmiotowy przepis dopuszczający magazynowanie odpadów przez okres nieprzekraczający 3 lat, jeżeli konieczność magazynowania wynika z procesów technologicznych lub organizacjąnych i nie przekracza terminów uzasadnionych zastosowaniem tych procesów, nie znajduje w niniejszym stanie faktycznym zastosowania, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że na skarżącą Spółkę prawidłowo nałożona została na podstawie art. 33 ust. 1 pkt 5 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów kara pieniężna za niewypełnienie obowiązku potwierdzenia dokonania unieszkodliwienia odpadów w terminie 30 dni od dnia ich unieszkodliwienia, nie później jednak niż w terminie jednego róku kalendarzowego od dnia otrzymania odpadów;

- art. 33 ust. 1 pkt 5 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że w niniejszym stanie faktycznym zaszły przesłanki do wymierzenia skarżącej Spółce kary pieniężnej za niewypełnienie obowiązku potwierdzenia dokonania unieszkodliwienia odpadów w terminie 30 dni od dnia ich unieszkodliwienia, nie później jednak niż w terminie jednego roku kalendarzowego od dnia otrzymania odpadów, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie przedmiotowego przepisu na skutek błędnego przyjęcia, że kara pieniężna może zostać nałożona niezależnie od zawinienia ze strony skarżącej oraz że do niezachowania terminu do dokonania zawiadomienia o unieszkodliwieniu odpadów doszło z przyczyn zależnych od skarżącej Spółki.

Ponadto zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpłw na wynik sprawy, tj.

- art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), zwanej dalej "p.u.s.a.", w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. przez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w z w. z art. 33 ust. 1 pkt 5 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów przez błędne przyjęcie, że zostały spełnione przesłanki do nałożenia na skarżącą kary pieniężnej, mimo że do niedokonania potwierdzenia unieszkodliwienia odpadów w maksymalnym terminie jednego roku kalendarzowego od ich przjąęcia doszło z przyczyn niezależnych od skarżącej;

- art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w z w. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. przez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w zw. z art. 34 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów przez uznanie, że nałożona na skarżącą Spółkę kara pieniężna ma charakter adekwatny do rodzaju naruszenia, podczas gdy całokształt okoliczności niniejszej sprawy – ilość, rodzaj i charakter odpadów, fakt ich bezpiecznego magazynowania, brak zwiększenia możliwości wystąpienia zagrożeń dla ludzi i środowiska powodowanych przez te odpady, fakt niemożności dokonania potwierdzenia unieszkodliwienia odpadów w maksymalnym terminie jednego roku kalendarzowego od dnia ich otrzymania z przyczyn niezależnych od Skarżącej, a także brak uprzedniego naruszenia przez skarżącą ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów i rozporządzenia nr 1013/2006, nie uprawniały do nałożenia na skarżącą kary pieniężnej w tak znacznej wysokości;

- art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8 oraz art. 77 K.p.a. przez oddalenie skargi oraz nieuchylenie decyzji organów obu instancji, mimo że organy dokonały błędnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz wydały rozstrzygnięcie mimo sprzecznych ustaleń w zakresie przyczyn opóźnienia w potwierdzeniu unieszkodliwienia odpadów, bez uwzględnienia szczególnych okoliczności sprawy, na jakie wskazywała skarżąca, w tym niedokonanie potwierdzenia unieszkodliwienia odpadów w maksymalnym terminie jednego roku kalendarzowego od ich otrzymania z przyczyn niezależnych od skarżącej przez nieuwzględnienie przesłanek umożliwiających zastosowanie najniższej kary pieniężnej stosownie do art. 34 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, a także poprzez bezpodstawne przyjęcie stanowiska organów, że znacząca część odpadów przechowywana była poza miejscami wyznaczonymi w pozwoleniu zintegrowanym, podczas gdy taka sytuacja nigdy nie miała miejsca.

Postanowieniem z dnia 2 grudnia 2014 r., sygn. akt II OSK 3137/14, Naczelny Sąd Administracyjny wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia prawa materialnego i procesowego.

Podmiot prowadzący działalność gospodarczą polegającą na unieszkodliwianiu odpadów powinien liczyć się z tym, że prowadzenie tego rodzaju działalności obarczone jest określonymi obowiązkami. Brak ich dochowania wiąże się z nieuchronnością poniesienia kary. Określony podmiot powinien zatem liczyć się z ryzykiem związanym z prowadzeniem takiej działalności. Oznacza to, że podmiot, który wziął na siebie odpowiedzialność za unieszkodliwienie odpadów, powinien realnie kalkulować, czy będzie w stanie sprostać prawnym obowiązkom, tak aby nie narazić się na karę i jej potencjalne skutki. Kara taka bowiem związana jest ze stosowną dolegliwością, co w konsekwencji może prowadzić do problemów finansowych. Jednak podmiot gospodarczy prowadzący w sposób nienależyty wykonywaną działalność (niewłaściwe zarządzanie) musi liczyć się z takimi konsekwencjami. W zasadzie przepisy obowiązującego prawa dotyczące odpadów, z uwagi na swoją restrykcyjność, powinny stanowić dla danego podmiotu gospodarczego impuls dla wykonywania swojej działalności w sposób, który nie będzie wiązał się z negatywnymi konsekwencjami związanymi z poniesieniem ciężaru wymierzonej kary lub kilku kar. Z omawianą kalkulacją ryzyka związane jest prawo danego podmiotu do złożenia stosownego wniosku do właściwego organu, w którym wskazuje na wielkość odpadów, które zamierza przywieźć, a tym samym i poddać unieszkodliwieniu. Z takim uprawnieniem wiążą się zatem określone obowiązki, za których wykonanie odpowiedzialność ponosi podmiot przywożący odpady celem ich unieszkodliwienia. Owe reguły zostały przyjęte i powszechnie obowiązują na terenie Unii Europejskiej, w tym w ustawodawstwie Polskim. W przedmiotowej sprawie skarżąca Spółka właśnie uzyskała stosowne zezwolenie na przywóz odpadów o masie 6000 Mg z Ukrainy (decyzja GIOŚ z [...] września 2011 r., znak: [...]). Na tej podstawie przyjęła odpady o masie 1550,882 Mg. W międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, co nie jest kwestionowane w niniejszej sprawie, stosownie do treści art. 16 lit. e rozporządzenia nr 1013/2006 w związku z art. 34 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów tego rodzaju odpady powinny zostać unieszkodliwione w przeciągu 1 roku od daty ich przyjęcia. W tej sprawie, co również nie jest kwestionowane, Spółka unieszkodliwiła 856,424 Mg odpadów w terminie roku kalendarzowego od dnia przyjęcia odpadów, a 126,927 Mg po upływie roku kalendarzowego od dnia przyjęcia odpadów. W skardze kasacyjnej w związku z zastosowanym przez organy terminem "1 roku" wskazywana jest norma prawna zawarta w art. 25 ust. 4 ustawy o odpadach, z której wynika nieprzekraczalny termin unieszkodliwienia odpadów "3 lat". Po pierwsze, norma ta ma zastosowanie do gospodarki odpadami na terenie kraju. Nie ma więc wprost zastosowania do międzynarodowego przemieszczania odpadów. Po drugie, z uwagi na ogólność tej normy prawnej, która określa tylko górną granicę terminu, w którym powinno nastąpić unieszkodliwienie odpadów, możliwe jest między innymi określenie terminu "1 roku", jako terminu na unieszkodliwienie odpadów. Wynika z tego uprawnienie wywodzone z art. 25 ust. 4 ustawy o odpadach zawiera także uprawnienie do unieszkodliwienia odpadów w terminie "1 roku". W tym zakresie pomiędzy treścią art. 25 ust. 4 ww. ustawy nie zachodzi sprzeczność z uprawnieniem wynikającym z art. 16 lit. e rozporządzenia nr 1013/2006 w związku z art. 34 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Artykuł 16 lit. e rozporządzenia nr 1013/2006 należy odczytywać jako doprecyzowanie normy zawartej w art. 25 ust. 4 ustawy o odpadach w stosunku do szczególnego rodzaju odpadów jakimi są te podlegające międzynarodowemu przemieszczeniu. Z faktu międzynarodowego przemieszczenia odpadów wynika bowiem określony rygoryzm, który wiąże się z obowiązkiem unieszkodliwienia odpadów w przeciągu 1 roku od dnia przyjęcia odpadów. Zresztą takie prawne rozwiązania wynikają także z prawniczych reguł wykładni – argumentum a maiori ad minus, komu nakazane jest czynić więcej, temu nakazane jest czynić mniej. W tej sprawie oznacza to, że skoro ogólna norma prawna przyznaje uprawnienie do unieszkodliwienia odpadów w przeciągu 3 lat, to tym bardziej na jej podstawie dozwolone jest unieszkodliwienie odpadów w przeciągu 1 roku. Poza tym w tej sprawie kwestia terminowości unieszkodliwienia odpadów związana była z uzyskaną przez skarżącą Spółkę decyzją GIOŚ z [...] września 2011 r., znak: [...]. W związku z tą decyzją i przyjęciem odpadów z Ukrainy po stronie skarżącej Spółki powstał obowiązek unieszkodliwienia odpadów w przeciągu 1 roku oraz obowiązek potwierdzenia dokonania unieszkodliwienia odpadów. Zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 25 ust. 4 ustawy o odpadach nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej dotyczącego naruszenia art. 33 ust. 1 pkt 5 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że kara jest wymierzana niezależnie od stopnia zawinienia. Przepis ten wprost wskazuje na nieuchronność kary. Bez znaczenia jest czy do naruszenia obowiązków doszło umyślnie, czy też nieumyślnie. Przepis ten bowiem posługuje się pojęciem "choćby nieumyślnie" odbiorca odpadów nie wypełnił stosownych obowiązków. Stopień winy jest zatem bez znaczenia dla zaistnienia rygoru wymierzenia kary. Zresztą w tej sprawie oceniono, że argumentacja skarżącej Spółki dotycząca problemów organizacyjnych wynikłych z konieczności dokonania remontów, konserwacji, a więc dodatkowych obowiązków inwestycyjnych w ramach instalacji służącej do unieszkodliwiania odpadów, nie mogła w ogóle stanowić racjonalnego uzasadnienia powstałego opóźnienia w unieszkodliwieniu odpadów. Trudno zatem taką argumentację nawet odnosić do stopnia winny. Ocena ta wynika z tego, że specyfika prowadzenia działalności polegającej na gospodarce odpadami wymaga określonego zaplanowania i przedsięwzięcia konkretnych kroków, jak i jednocześnie wynika z działań samego podmiotu, który wnioskuje o zezwolenia na przywóz konkretnej ilości odpadów. Nie bez znaczenia jest też to, że chodzi tu o realizację podstawowych zasad wynikających z ochrony środowiska, które to reguły aktualnie są powszechnie przyjęte w zakresie nie tylko państwowym, ale przede wszystkim globalnym. To czyni, że odium całej odpowiedzialności za unieszkodliwienie odpadów, niezależnie od stopnia zawinienia, ciąży na podmiocie przyjmującym odpady – w tej sprawie na skarżącej Spółce. Argumentacja skarżącej Spółki w tym zakresie jest bez znaczenia dla nieuchronności wymierzenia kary co do zasady. Dlatego zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 33 ust. 1 pkt 5 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Powyższa argumentacja czyni również pozbawionym usprawiedliwionych podstaw zarzut naruszenia prawa procesowego dotyczący art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. i art. 33 ust. 1 pkt 5 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Przywołane przez skarżącą Spółkę przyczyny niedochowania obowiązków nie można bowiem zakwalifikować do przyczyn od niej niezależnych. Z akt sprawy wynika, że podjęte działania inwestycyjne wynikały ze stwierdzonych nieprawidłowości, czego przykładem jest m.in. wymierzenie kary biegnącej, o czym przesądził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. akt II OSK 1216/13. Takich przyczyn nie można było uznać jako niezależnych od skarżącej Spółki. Tym samym wskazywane przyczyny nie mogły także stanowić przesłanki do miarkowania kary. Zresztą w tej sprawie zgodnie z art. 34 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów oceniono okoliczności, które miały wpływ na wysokość wymierzonej kary. Poza kwestiami tzw. "organizacyjnymi" wzięto pod uwagę znaczną ilość odpadów, ich rodzaj (pozostałości podestylacyjne i poreakcyjne zawierające związki chlorowców – odpady o kodzie 07 04 07*), charakter (jako niebezpieczne dla środowiska), co dawało podstawę do stwierdzenia istnienia wyrażonej w art. 34 ww. ustawy przesłanki "możliwość zagrożeń dla ludzi i środowiska". Przepis ten nie przewiduje bowiem, że wysokość kary zależna jest od spowodowania ww. zagrożeń, lecz od potencjalnego zagrożenia jakie związane jest z brakiem unieszkodliwienia odpadów, tym bardziej tych kwalifikowanych bo niebezpiecznych dla środowiska. Skarżąca Spółka nie podważyła zaś kwalifikacji rodzaju i charakteru przyjętych odpadów oraz ustalonej przez organy ilości, która wymagała unieszkodliwienia i została unieszkodliwiona po ww. terminie lub w ogóle nie została unieszkodliwiona nawet po upływie terminu. Powoduje to, że wymierzona w tej sprawie kara w wysokości 90000 zł została prawidłowo określona w górnych granicach ustawowych widełek, które zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów zawierają się w przedziale od 30000 do 150000 złotych. Dlatego też zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 34 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów i w zw. z art. 7, art. 8 oraz art. 77 K.p.a. nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.

Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.