Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1635/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-10-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 1 pkt. 6
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.
Teza: Z literalnej wykładni art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wynika, że skazanie prawomocnym wyrokiem sądowym za popełnienie przestępstwa oszustwa kredytowego za pomocą sfałszowanego dokumentu uzasadnia domniemanie, że osoba skazana za takie przestępstwo może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W tym przypadku wystarczy, że organ orzekający w sprawie poweźmie uzasadnioną obawę, że takie użycie broni może mieć miejsce.

TEZY

Z literalnej wykładni art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wynika, że skazanie prawomocnym wyrokiem sądowym za popełnienie przestępstwa oszustwa kredytowego za pomocą sfałszowanego dokumentu uzasadnia domniemanie, że osoba skazana za takie przestępstwo może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W tym przypadku wystarczy, że organ orzekający w sprawie poweźmie uzasadnioną obawę, że takie użycie broni może mieć miejsce.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant Izabela Jaworska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2008 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] marca 2008 r., wydaną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525, z późn. zm.) oraz art. 104 i 268a K.p.a. - po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania administracyjnego cofnięto pozwolenie na broń palną myśliwską p. J. K. (dalej stronie, skarżącemu).

Powodem tej decyzji był fakt, iż strona prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego dla m W. [...] Wydział Karny z dnia [...] sierpnia 2006 r., sygn. akt [...], oskarżona o czyn z art. 297 § 1 kk., została skazana na karę 1 roku pozbawienia wolności, z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na okres próbny 3 lat oraz karę grzywny w wysokości 100 stawek dziennych po 20 zł. Strona została uznana winną popełnienia przestępstwa polegającego na przedłożeniu w Banku [...] S.A. w W. podrobionego dokumentu w postaci zaświadczenia z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), w celu wyłudzenia kredytu hipotecznego w kwocie [...] zł.

Jak wynika z analizy akt postępowania sądowego, strona nie działała pod wpływem impulsu ale z całą świadomością przygotowywała się do wyłudzenia pieniędzy od Banku [...] S.A. w W. w wysokości [...] zł, wiedząc przy tym, że nie ma zdolności kredytowej do uzyskania takiej kwoty w sposób legalny. W tym celu udała się na stadion [...] w W., gdzie u nieznajomego mężczyzny, podając mu swoje dane i dane firmy gdzie była zatrudniona zamówiła dokument w postaci zaświadczenia z ZUS potwierdzającego odprowadzanie składek, których w rzeczywistości nigdy nie uiszczała. Uzyskane w ten sposób zaświadczenie załączyła do innych dokumentów, które złożone w Banku [...] S.A. w W. miały stanowić podstawę uzyskania kredytu hipotecznego w kwocie [...] zł na zakup domu w M. przy ul. [...].

Posłużenie się przez stronę podrobionym dokumentem tej rangi co zaświadczenie z ZUS niewątpliwie stanowiło czyn polegający na wprowadzeniu w błąd instytucji finansowej, w doprowadzeniu jej do niekorzystnego rozporządzenia swoim mieniem. Pomimo tego, że bank w rezultacie nie wypłacił żądanego kredytu, ponieważ w toku analizy dokumentów ujawnił fałszywość złożonego zaświadczenia, zachowanie strony w pełni wypełniło dyspozycję art. 297 § 1 kk., sankcjonującego przestępstwa określane mianem "oszustw gospodarczych". W analizowanej sprawie oszustwo nastąpiło na etapie przedłożenia w instytucji finansowej uzyskanego w sposób nielegalny zaświadczenia, w celu uzyskania od tej instytucji korzyści finansowej.

W ocenie [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji strona powyższym zachowaniem naruszyła porządek prawny, skutkujący prawomocnym wyrokiem skazującym, a tym samym utraciła status osoby godnej zaufania, o nieposzlakowanej opinii. Karalność strony posiadającej pozwolenie na broń za czyn z art. 297 § 1 kk., umieszczony w rozdziale XXXVI kk., obejmującego katalog przestępstw skierowanych przeciwko obrotowi gospodarczego, popełniony w formie oszustwa poprzez wprowadzenie w błąd instytucji finansowej w celu osiągnięcia znacznej korzyści majątkowej, co ustalił w toku postępowania sąd, w istotnej mierze podważa wiarygodność pod względem możliwości dalszego posiadania broni.

Uprawnienie do posiadania broni palnej ma bowiem szczególny charakter, reglamentacyjny i zgodnie z linią orzecznictwa może być przyznane tylko osobom o nieskazitelnej opinii, które przestrzegają na co dzień zasad i norm porządku prawnego. Prawa tego nie można zaliczyć do kategorii wolności i praw osobistych obywatela w świetle Konstytucji RP. Posiadanie broni, z uwagi na skutki, często nieodwracalne, jakie powoduje jej użycie ma bowiem ogromne znaczenie dla bezpieczeństwa i porządku prawnego. Z tego też względu wszelkie działania posiadaczy pozwoleń, skutkujące naruszeniem porządku prawnego poprzez popełnienie przestępstw, w tym wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt. 6 przestępstw przeciwko mieniu, wymagają od organów Policji wnikliwej oceny. Taka ocena w niniejsze sprawie została dokonana i na jej podstawie [...] Komendant Wojewódzki Policji uznał, że wobec treści wyroku skazującego stronę na karę jednego roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na okres trzech lat, zachodzi uzasadniona obawa, że strona może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W rozpatrywanej sprawie obawa ta wynika z faktu skazania za czyn przeciwko obrotowi gospodarczemu, popełniony w formie mającej postać oszustwa. W tej sytuacji, zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt. 6 cyt. ustawy o broni, organ Policji był zobowiązany cofnąć stronie pozwolenie na broń. Dla decyzji tej nie ma znaczenia okoliczność, iż strona posiada dobrą opinię w miejscu zamieszkania i w związku zrzeszającym myśliwych, którego strona jest członkiem.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła strona, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie prawa oraz brak ustaleń faktów dotyczących uzasadnionej obawy niezbędnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jak również sprzeczność ustaleń z zebranym materiałem i istniejąca rzeczywistością.

W związku z tym zarzutem strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w I instancji.

W ocenie strony organ I instancji niezasadnie zaliczył ją do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a w konsekwencji błędnie przyjął, iż fakt jej skazania za czyn z art. 297 § 1 k.k. daje podstawę do stwierdzenia, że nie daje ona - jako posiadacz pozwolenia broń palną myśliwską- gwarancji bezpiecznego posiadania i używania broni, a co za tym idzie, budzi uzasadnione obawy, że może użyć jej w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Stwierdziła także, że jej dotychczasowa pozytywna postawa zarówno w kręgu myśliwych, jak i środowisku lokalnym, uzasadniają przypuszczenie, że nadal będzie przestrzegała porządku prawnego, a w szczególności nie użyje posiadanej broni palnej myśliwskiej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Strona podkreśliła, że z treści wyroku, na który zaskarżona decyzja się powołuje wynika, że wykonanie kary 1 roku pozbawienia wolności zawieszono na okres 3 lat próby. Od tego czasu upłynęły prawie 2 lata. W tym czasie nie zaszło nic co by mogło uzasadnioną obawę wzbudzić, a przede wszystkim ją potwierdzić.

W tym stanie rzeczy - w jej ocenie - brak jest podstaw prawnych i faktycznych do cofnięcia jej pozwolenia na broń palną myśliwską.

Decyzją Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2008 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 268a K.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania strony od decyzji cofającej pozwolenia na broń palną myśliwską, utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy, po przeprowadzeniu postępowania i ponownym rozpatrzeniu sprawy, odwołując się do dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 (w zw. z treścią art. 15 ust. 1 pkt 6) ustawy o broni i amunicji stwierdził, że przepis ten ma charakter obligatoryjny, a nie fakultatywny, co oznacza, iż organ Policji po ujawnieniu wskazanych wyżej okoliczności jest obowiązany do cofnięcia pozwolenia na broń.

Katalog okoliczności, w tym przestępstw, których popełnienie lub o których oskarżenie może wzbudzić obawy niezgodnego z prawem użycia broni palnej w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, jest otwarty. Wskazuje na to użycie w tym przepisie sformułowania "w szczególności (...)" (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 czerwca 2006 r., VI SA/Wa 960/06, LEX nr 214087). Zatem norma ta stanowi dla organów Policji wytyczną interpretacyjną w sprawach cofnięcia pozwolenia, co daje tym organom możliwość oceny postępowania posiadacza broni (bez względu na rodzaj broni), pod kątem dyspozycji tego przepisu, także w przypadku popełnienia innych rodzajów przestępstw, osądzonych prawomocnym wyrokiem skazującym lub o popełnienie których postawiono mu zarzut w postępowaniu karnym. Jak wynika z orzecznictwa sądów administracyjnych, każde naruszenie przepisów prawa, a zwłaszcza prawa karnego, musi podlegać ocenie z punktu widzenia istnienia uzasadnionej obawy użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego (tak wyrok WSA w Warszawie z dnia 8 grudnia 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1781/05, LEX nr 190907). Organy Policji przyjęły więc, że interpretacja przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji musi uwzględniać fakt, że od osób starających się o pozwolenie na posiadanie broni lub posiadających takie pozwolenia należy wymagać bezwzględnego przestrzegania przepisów prawa z uwagi na ścisły związek prawa do broni ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego, których to dóbr ochrona została powierzona została m. in. Policji (art. 1 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277, z późn. zm.). W stosunku do takich osób obowiązuje zatem miernik najwyższej staranności. Prawomocne, potwierdzające fakt popełnienia czynów zabronionych prawem, orzeczenia sądu są więc dla organów Policji wiążące w zakresie ustalania prawnych i faktycznych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń, bowiem pozwalają zbadać czy w konkretnym przypadku zaistniał związek przyczynowo-skutkowy między dotychczasowym postępowaniem posiadacza broni a obawą, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

Jak już wspomniano wyżej, katalog wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji okoliczności, w tym przestępstw uzasadniających tę obawę, nie jest zamknięty. W ten sposób ustawodawca przyznał organom właściwym w sprawach pozwoleń na broń prawo do rozszerzenia kręgu przesłanek wzbudzających tę obawę także o skazanie lub podejrzenie (oskarżenie) o popełnienie innych rodzajów przestępstw, nie zastrzegając jednocześnie, podobnie jak w stosunku do wskazanych przez siebie, iż nie może to dotyczyć czynów bezprawnych popełnionych jeden raz. Ustawodawca cedując zatem na te organy kompetencje w tym zakresie uznał, iż nałożony na nie ustawowo obowiązek ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego winien być przez nie realizowany także poprzez odpowiednią politykę w sprawie dostępu do broni palnej (wydawanie i cofanie pozwoleń na broń palną), kształtowaną poprzez pryzmat interesu społecznego. Nadając bowiem art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji charakter obligatoryjny odrzucił możliwość uwzględniania interesu osoby ubiegającej się o pozwolenie na broń lub je posiadającej także w tych przypadkach, gdy organy właściwe w tych sprawach - uwzględniając swoją wiedzę i doświadczenie zawodowe oraz korzystając z ustawowej kompetencji - przyjęły za podstawę rozstrzygnięcia sprawy okoliczność spoza przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Organy te nie zostały zobowiązane tymi przepisami prawa do udowodnienia, iż faktycznie posiadacz pozwolenia na broń (lub osoba chcąca je uzyskać) posłużył się lub użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wystarczające jest bowiem samo domniemanie takiego zachowania, którego podstawą może być fakt skazania lub podejrzenia (oskarżenia) o popełnienie przestępstwa istotnego ze względu na jego rodzaj i wagę dla sfery stosunków społecznych, a zatem wykluczającego możliwość posiadania broni nawet, gdy jest ono jednorazowe, a inne zebrane w postępowaniu dowody korzystnie o takiej osobie świadczą. Organy Policji przyjęły więc, iż do przesłanek nie pozwalających przyznać prawa do broni, a poprzez dyspozycję art. 18 ust. 1 pkt 2 - nakazujących je cofnąć, należy zaliczyć, m. in. przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu, zwłaszcza te, które w jakikolwiek sposób są bliskie przestępstwom przeciwko mieniu. Takim właśnie przestępstwem jest czyn z art. 297 § 1 k.k. (oszustwo kredytowe). Zarówno bowiem to przestępstwo, jak i przestępstwo oszustwa określone w art. 286 § 1 k.k. (czyn - przeciwko mieniu) są przestępstwami kierunkowymi. Dla wyczerpania ich znamion konieczne jest podjęcie przez sprawcę "umyślnych oszukańczych zabiegów" w drodze podstępu w celu wprowadzenia w błąd podmiot dysponujący in concreto, jak w tej sprawie kredytem (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 stycznia 2006 r., sygn. akt WA 35/05, Prok. i Pr. 2006/6/11).

W przedmiotowej sprawie obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wynika z faktu, iż strona popełniła właśnie taki czyn.

W zakresie ustalania przesłanek faktycznych i prawnych cofnięcia prawa do posiadania broni, prawomocny wyrok sądu, potwierdzający fakt popełnienia przestępstwa wiąże organy Policji w postępowaniu administracyjnym. Strona przestępstwo z art. 297 § 1 k.k. popełniła, a więc jako posiadacz tak szczególnego prawa, jakim jest pozwolenie na broń, utraciła wiarygodność co do zgodnego z prawem posiadania i używania broni w rozumieniu dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Od posiadaczy broni (bez względu na rodzaj broni), oczekuje się bowiem szczególnego przestrzegania porządku prawnego, z uwagi na ścisły związek prawa do broni ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego. Dlatego też dostęp do niego podlega ścisłej administracyjnej reglamentacji i uzyskać je można za zgodą właściwego organu, wyrażonej w decyzji administracyjnej. Nie jest więc kwestią obojętną dla interesu społecznego, że osoba posiadająca pozwolenie na broń dopuszcza się naruszeń porządku prawnego. Strona, co wynika z materiału dowodowego, popełniła czyn przeciwko obrotowi gospodarczemu (oszustwo kredytowe) bliski ze względu na ustawowe znamiona przestępstwu oszustwa stypizowanemu w art. 286 § 1 k.k. - czynowi przeciwko mieniu. Niewątpliwie zatem, należy ją zaliczyć do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Stanowisko strony, iż brak jest do tego podstaw jest więc bezzasadne.

W ocenie tej utwierdza organy Policji fakt, że strona w przeszłości naruszyła już porządek prawny, popełniając wykroczenie w ruchu drogowym (czego dowodem jest odpowiedni wydruk z Krajowego Systemu Informacyjnego Policji), za co ukarano ją mandatem karnym. Co prawda, zgodnie z dyspozycją art. 46 § 1 kw., ukaranie uważa się za niebyłe po upływie 2 lat od wykonania, darowania lub przedawnienia wykonania kary. Niemniej jednak, mając na względzie orzecznictwo sądów administracyjnych, należy wskazać, że zatarcie skazania (i odpowiednio uznanie ukarania za wykroczenie za niebyłe) nie stanowi przeszkody do ustalenia w trybie art. 75 K.p.a., że osoba posiadająca pozwolenie na broń popełniła czyny, które same w sobie lub w powiązaniu z innymi okolicznościami rodzą obawę, że osoba ta użyje broni w celach sprzecznych z interesem porządku publicznego. Zatarcie skazania (lub uznanie ukarania za wykroczenie za niebyłe) pozwala wprawdzie daną osobę uznać za niekaraną, jednakże przy ocenie osobowości posiadacza broni ważny jest nie tyle fakt skazania/ukarania bądź niekarania, ale dotychczasowe życie i sposób postępowania tej osoby (wyrok WSA z dnia 13 maja 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1879/04, LEX nr 168056).

Powyższe okoliczności mają zatem istotne znaczenie dla oceny dotychczasowego postępowania strony w kontekście możliwości posiadania broni palnej.

Zarówno bowiem te, jak i wskazane wcześniej ustalenie organu I instancji co do skazania strony za wymienione wyżej przestępstwo dają podstawę do przyjęcia, że cechy charakteru strony, jej dotychczasowy negatywny stosunek do porządku prawnego stwarzają uzasadnioną obawę, że może użyć broni palnej w sposób, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

Argumenty zawarte w odwołaniu nie mogą mieć więc wpływu na zmianę sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Stanowisko strony, iż przez okres posiadania pozwolenia na broń nigdy nie była karana czy nawet podejrzewana o popełnienie choćby wykroczenia - pomijając wspomnianą wyżej sprawę karną z 2006 r. - stoi w sprzeczności ze zgromadzonym materiałem dowodowym.

Oceny organu odwoławczego nie mogą też zmienić pozytywna opinia o stronie z jej miejsca zamieszkania oraz opinia macierzystego koła łowieckiego, gdyż nie eliminują one faktu, że naruszała ona we wskazany wyżej sposób porządek prawny, w tym popełniła przestępstwo z art. 97 § 1 k.k.

Ponadto, organ Policji zauważył, iż brak broni palnej myśliwskiej nie uniemożliwia stronie aktywności na rzecz łowiectwa. Strona nadal będzie mogła pracować w kole łowieckim - nie będzie miała tylko prawa do odstrzału zwierzyny. Poza tym cofnięcie pozwolenia na broń nie jest dożywotne, bowiem po zatarciu skazania za popełnione przestępstwo strona będzie mogła - o ile spełniać będzie wymagane przesłanki formalne - ponownie ubiegać się o pozwolenie na broń myśliwską.

W ustalonym w sprawie stanie faktycznym i prawnym nie można było przyjąć nadrzędności interesu indywidualnego strony nad interesem społecznym (publicznym) i zachować stronie przedmiotowe pozwolenie. Ocenie tej w żaden sposób nie można zarzucić naruszenia art. 7 K.p.a. Prymat interesowi społecznemu dał bowiem sam ustawodawca ustalając obligatoryjny charakter art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji i wiążąc organy Policji co do rodzaju decyzji kończącej sprawę administracyjną co do jej istoty.

Ponadto, organ odwoławczy wskazał, iż zamieszczony w odwołaniu wniosek strony o umorzenie przedmiotowego postępowania administracyjnego (art. 105 K.p.a.) nie może mieć zastosowania w rozpatrywanej sprawie, w której postępowanie toczy się z urzędu i nie zachodzi przesłanka bezprzedmiotowości postępowania.

Skargę na powyższą decyzję Komendanta Głównego Policji w W., utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R., cofającą pozwolenie na broń palną myśliwską, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa materialnego i procesowego, a w szczególności:

- art. 15 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie prowadzące do cofnięcia pozwolenia na broń pomimo braku przesłanek wynikających z tych przepisów dotyczących uzasadnionej obawy z uzasadnieniem oparcia cofnięcia pozwolenia na domniemaniu faktycznym nie wynikającym z żadnego z powoływanych faktów czy dowodów;

- art. 7, 9 i 11 K.p.a. w zw. z art. 140 K.p.a. przez brak wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i uchylenie się od rozstrzygnięcia kwestii mających dla sprawy zasadnicze znaczenie a nadto wewnętrzne sprzeczności uzasadnienia powodujące niemożność poznania rzeczywistych i jasnych przesłanek uwzględnianych przy wydawaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W związku z przedstawionymi zarzutami strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu strona podniosła, że organ orzekający w sprawie nie wziął pod uwagę zleconej przez siebie oceny strony z miejsca zamieszkania i macierzystego koła łowieckiego, a czynności z tym związane miały charakter pozorny. Za sprzeczne z ustawą o broni i amunicji uznała też przyjęcie za podstawę przez organ Policji samo domniemanie możliwości użycia przez nią broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa publicznego, zakwestionowała wzięcie pod uwagę ukarania mandatem, które uległo już zatarciu oraz zakwestionowała pogląd, iż posiadający pozwolenie na broń ma bezwzględnie przestrzegać przepisy prawa: "należy wymagać bezwzględnego przestrzegania przepisów prawa". Jest to, w ocenie strony, pogląd sprzeczny z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Na pewno bowiem nie wolno posiadającemu pozwolenie na broń dopuszczać się czynów o charakterze przestępstw przeciwko życiu, zdrowi lub mieniu. W każdym innym przypadku określonym w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji cofnięcie pozwolenia na broń nie jest bezwzględnie uzależnione od popełnienia jakiegokolwiek czynu o charakterze przestępstwa czy wykroczenia, lecz ma zupełnie inną konotację: obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Fakt ukarania za inne przestępstwo niż przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu nie ma żadnego znaczenia dla oceny posiadania broni. Wyraz "w szczególności" użyty w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nie dotyczy tego, że wylicza w szczególności czyny za które ma być cofane pozwolenie na broń, lecz dotyczy tego co do jakiej osoby powstają niejako z mocy prawa "uzasadnione obawy". Według strony również przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji ma charakter obligatoryjny, lecz nie w tym rozumieniu jakie przyjęto w zaskarżonej decyzji. Przepis ten ma charakter obligatoryjny, lecz jedynie - poza przestępstwami przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu - wówczas gdy zaistniała uzasadniona, a więc wykazana obawa. Tymczasem w stosunku do strony skarżącej w zaskarżonej decyzji powołuje się domniemanie wynikające z faktu zapadłego wyroku. Uzasadniona obawa wbrew treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji - musi być wykazana jako uzasadniona - i to nie na zasadzie zaistnienia wyroku, lecz okoliczności innych ją potwierdzających. W tym sensie dowolność organów jest ograniczona do wykazania (a więc udowodnienia), że obawa jest właśnie uzasadniona, a nie wynika jedynie z domniemania opartego o zapadły wyrok.

Popełniony przez stronę czyn z art. 297 § 1 kk. miał na celu uzyskanie kredytu hipotecznego na zakup domu, a więc ów dom byłby hipotecznym zabezpieczeniem kredytu co oznacza, że spłata kredytu byłaby zabezpieczona całkowicie hipoteką na nieruchomości. Strona miała zamiar i chciała zatem kredyt spłacać i należności z kredytu regulować.

Nadto strona zakwestionowała twierdzenie, że "Możliwy jest kumulatywny zbieg przepisu art. 297 § 1 k.k. i przepisu art. 286 § 1 k.k. ...w sytuacji gdy sprawca przedkładając dokument, o którym mowa w art. 297 § 1 kk., dążył do uzyskania kredytu lub pożyczki bankowej mając zarazem zamiar ich niespłacania" (Kodeks karny. Część szczególna. Komentarz do k.k. Tom 3. Zakamycze 1999. str. 321 teza 58). Według strony, wiadomo że było inaczej. Sąd nie zakwalifikował bowiem wspomnianego czynu w zw. z art. 286 kk., a więc nie może być mowy o czynie przeciwko mieniu ani o oszustwie z art. 286 kk.

W obszernej odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie powołując się w zasadzie na argumentację podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2008 r., utrzymującą w mocy decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] marca 2008 r., którą cofnięto stronie pozwolenia na broń palną myśliwską.

Stan faktyczny sprawy został ustalony, wbrew twierdzeniom strony, z wystarczającą dokładnością. Stwierdzono mianowicie, że strona prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego dla W. [...] Wydział Karny z dnia [...] sierpnia 2006 r., sygn. akt [...], została skazana z art. 297 § 1 kk. (oszustwo kredytowe), tj. za popełnienie przestępstwa polegającego na przedłożeniu w Banku [...] S.A. w W. podrobionego dokumentu w postaci zaświadczenia z ZUS, w celu wyłudzenia kredytu hipotecznego. na zakup domu.

Oceniając charakter tego przestępstwa Komendant Główny Policji słusznie odwołał się do wyroku SN z dnia 5 stycznia 2006 r., sygn. WA 35/05, Prok. i Pr. 2006/6/11, stwierdzającego, że "Przestępstwo oszustwa określone w art. 286 § 1 k.k. oraz oszustwa kredytowego stypizowane w art. 297 § 1 k.k., są przestępstwami kierunkowymi (...). Dla wyczerpania ich znamion konieczne jest podjęcie przez sprawcę "umyślnych oszukańczych zabiegów" w drodze podstępu w celu wprowadzenia w błąd podmiot dysponujący in concreto jak w tej sprawie dotacją (...).

Jednocześnie w komentarzu (A. Marek Kodeks karny. Komentarz, wyd. IV, LEX, 2007, stwierdzono, co następuje: "Jeżeli sprawca, przedkładając fałszywe lub stwierdzające nieprawdę dokumenty albo składając nierzetelne pisemne oświadczenia, wyłudził kredyt lub bankową pożyczkę pieniężną, działając w z góry powziętym zamiarze ich niespłacenia, konieczna jest kumulatywna kwalifikacja przestępstwa na podstawie przepisów art. 297 § 1 w zw. z art. 286 § 1. Kwalifikacja taka oddaje w pełni kryminalną zawartość przestępstwa, sprawca bowiem wypełnił znamiona oszustwa (art. 286 § 1), działając w sposób określony w art. 297 § 1. Słusznie zaznacza SN w wyr. z 18 VI 2002 r. (II Aka 343/01, OSA 2003, nr 2), że art. 297 § 1 nie przewiduje skutku w postaci niekorzystnego rozporządzenia mieniem, czego wymaga art. 286 § 1." (teza 12). Ma wiec rację strona wskazując, że – po pierwsze – nie udało się jej wyłudzić kredytu i – po wtóre – nie działała w z góry podjętym zamiarem jego niespłacenia. Tak więc, mimo podobieństwa wspomnianych przestępstw (z art. 297 § 1 i 286 § 1 kk.), ich kierunkowego charakteru, nie sposób zakwalifikować czynu strony jako przestępstwa przeciwko mieniu. W cytowanym wyżej Komentarzu stwierdzono zresztą wprost, że: "Uzyskanie określonego w art. 297 § 1 świadczenia nie należy do znamion tego przestępstwa. Ustawodawca przesunął więc karalność "na przedpole" czynu stanowiącego klasyczne oszustwo, które jest przestępstwem skutkowym (niekorzystne rozporządzenie mieniem - zob. art. 286). Zabieg taki znajduje uzasadnienie w charakterze dobra, jakie ustawodawca uczynił przedmiotem ochrony, a jest nim interes społeczny związany z prawidłowym funkcjonowaniem wymienionych instytucji gospodarczych. Mamy więc w tym wypadku do czynienia z przestępstwem formalnym z narażenia, którego dokonanie następuje z chwilą przedłożenia fałszywych lub stwierdzających nieprawdę dokumentów albo nierzetelnych pisemnych oświadczeń, niezależnie od tego, czy sprawca uzyskał finansowe wsparcie, instrument płatniczy" (teza 6).

W konsekwencji, mimo zbliżonego charakteru wspomnianych przestępstw należy uznać, ż strona popełniła przestępstwo ujęte w rozdziale XXXVI kk. jako przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu. Oznacza to, że przestępstwo to nie mieści się w wyliczeniu przestępstw wymienionych wprost w wyliczeniu zawartym w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji (przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu), których popełnienie nie wymaga – zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych – dowodzenia, że ich popełnienie potwierdza uzasadnioną obawę, że ich sprawcy mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Podstawowy problem prawny w rozpatrywanej sprawie sprowadzał się więc do pytania, czy popełnione przez stronę przestępstwo z art. 297 § 1 kk. (oszustwo kredytowe) stanowiło wystarczającą przesłankę do cofnięcia stronie pozwolenia na broń palną myśliwską.

Zgodnie z literalnym brzmieniem art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji pozwolenia na broń nie wydaje się osobom co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z kolei w myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy.

W rozpatrywanej sprawie ustalenie, w jakim zakresie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji ma charakter obligatoryjny nie ma istotnego znaczenia. Ciężar rozpatrywanej sprawy spoczywa bowiem na ustaleniu katalogu przesłanek uzasadniających cofnięcie pozwolenia na broń, określonego w art. 15 ust. 1 pkt 6 powołanej ustawy. Tym niemniej Sąd – co do zasady – zgadza się z ustaleniem takiego charakteru (obligatoryjnego, będącego pochodną uznania związanego) powołanego przepisu, który praktycznie, w przypadku stwierdzenia przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy o broni i amunicji, nie pozostawia organom Policji możliwości wyboru rozstrzygnięcia.

W orzecznictwie sądów administracyjnych nie zakwestionowano wyrażanego przez organy Policji poglądu, iż katalog ten ma charakter otwarty, a co za tym idzie – przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń może być również popełnienie innych przestępstw niż wymienione w tym przepisie (przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu). Jednocześnie w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że tylko w przypadku przestępstw wymienionych wprost w ustawie nie jest konieczne przeprowadzenie dowodu, iż osoby, które popełniły przestępstwo skierowane przeciwko wymienionym w ustawie dobrom chronionym, praktycznie uzasadniają obawę, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Natomiast w przypadku każdych innych przestępstw, mających inny charakter lub skierowanym przeciwko innym dobrom, organ orzekający o cofnięciu pozwolenia na broń powinien taką obawę uzasadnić, odwołując się m.in. do osobowości sprawcy, jego zachowania w życiu codziennym i w społeczności myśliwych, a także wszystkich okolicznościach, które mogą świadczyć o jego stosunku do obowiązujących zasad pożycia społecznego i regulujących je przepisów prawnych.

Powyższy pogląd jest następstwem oceny, że cofniecie pozwolenia na broń nie jest karą dodatkową, wymierzaną niejako automatycznie w przypadku każdego przestępstwa, w tym również oszustwa kredytowego. Inaczej mówiąc, w ocenie Sądu również w przypadku tego rodzaju przestępstwa cofnięcie pozwolenia na broń powinno być poprzedzone postępowaniem wyjaśniającym, czy osoba, której zamierza się cofnąć pozwolenie na broń należy do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Organy orzekające w sprawie – odwołując się do art. 7 K.p.a. – odwołały się w istocie do zobiektywizowanych kryteriów oceny. Uznały one, że rodzaj i waga popełnionego przestępstwa – oszustwa kredytowego – ma istotne znaczenie dla sfery stosunków społecznych. Tak zwane "nietrafione" kredyty, czy też kredyty udzielone bez odpowiedniego zabezpieczenia, na podstawie sfałszowanych dokumentów, obciążają w istocie całe społeczeństwo. Uzasadnia to ochronę interesu społecznego (publicznego), przed którym musi ustąpić interes indywidualny posiadacza pozwolenia na broń. Innymi słowy, popełnienie przez posiadacza pozwolenia na broń myśliwską oszustwa kredytowego, i to przy pomocy fałszywego świadectwa ZUS, niweczy rękojmię wymaganą od posiadacza tego pozwolenia, prowadzi do utraty statusu osoby godnej zaufania – i to nawet wtedy, gdy przestępstwo jest jednorazowe, a inne zebrane w postępowaniu dowody korzystnie o takiej osobie świadczą.

Organy Policji zasadnie więc przyjęły, iż do przesłanek nie pozwalających przyznać prawa do broni, a poprzez dyspozycję art. 18 ust. 1 pkt 2 - nakazujących je cofnąć, należy zaliczyć m. in. przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu, zwłaszcza te, które w jakikolwiek sposób są bliskie przestępstwom przeciwko mieniu. Takim właśnie przestępstwem jest czyn z art. 297 § 1 k.k. (oszustwo kredytowe).

Trafnie też organy policji uznały, iż z literalnej wykładni art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wynika, że skazanie prawomocnym wyrokiem sądowym za popełnienie przestępstwa oszustwa kredytowego za pomocą sfałszowanego dokumentu uzasadnia domniemanie, że osoba skazana za takie przestępstwo może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W tym przypadku wystarczy, że organ orzekający w sprawie poweźmie uzasadnioną obawę, że takie użycie broni może mieć miejsce.

W konsekwencji Sąd uznał, że organy Policji w wystarczający sposób uzasadniły prawdopodobieństwo niewłaściwego użycia broni przez stronę, a tym samym zaskarżona decyzja jest co do zasady prawidłowa, tzn. zgodna z prawem.

Sąd uznał również, że w toku postępowania nie uległy naruszeniu przepisy postępowania, a w szczególności podniesione przez stronę zarzuty naruszenia art. 7, 9 i 11 K.p.a. w zw. z art. 140 K.p.a. – w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ponadto, oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.