Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 185/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2006-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Stukan-Pytlowany Sędzia NSA Maria Piórkowska Asesor WSA Małgorzata Niedobylska /spr./ Protokolant sek.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2006r. na rozprawie- sprawy ze skarg M. L. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2003r. Nr [...] [...] [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w podatku od nieruchomości za 1995,1996 i 1997r. I. uchyla zaskarżone decyzje i poprzedzające je decyzje Burmistrza Miasta z dnia [...] czerwca 2003r. nr [...] II. określa, że powyższe decyzje nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej M. L. kwotę 1080 (słownie: tysiąc osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

W dniu 14 kwietnia 2000r. M. L., działając przez pełnomocnika, złożyła do Burmistrza Miasta wniosek o wznowienie postępowania w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za okres od 1995 do 1997r. i o zmianę wydanych decyzji podatkowych za ten okres. W uzasadnieniu podała, że decyzje wymierzające podatek są błędne, ponieważ obejmują opodatkowanie obiektu – namiotu foliowego, który zlokalizowany był nie na gruncie podatniczki, lecz na gruncie sąsiednim. W tej sytuacji to na właścicielu sąsiedniego gruntu powinien spoczywać obowiązek podatkowy. Ponadto dodała, że obowiązek podatkowy istniał tylko w okresie użytkowania namiotu na cele działalności gospodarczej, natomiast w latach 1995-1997 działalność ta w zasadzie nie była prowadzona (w 1995r. prowadzący tę działalność F. L. zawiesił ją, w 1996r. działalność została wstrzymana decyzjami władz miasta, w 1997r, działalność w namiocie nie była w ogóle prowadzona). Postanowieniami z dnia [...] maja 2000r. nr [...] Burmistrz Miasta wznowił postępowania w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za poszczególne lata - 1995, 1996 i 1997, a następnie po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzjami z dnia [...] czerwca 2003r. nr [...] odmówił uchylenia własnych decyzji z dnia [...] grudnia 1995r. nr [...], z dnia [...] lutego 1996r. nr [...] i z dnia [...] kwietnia 1997r. nr [...].

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że wniosek strony o wznowienie postępowania, z uwagi na powołane w nim argumenty, należy oceniać przez pryzmat przesłanki, o której mowa w art.240 §1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz.926 ze zm.), określanej dalej jako Ordynacja podatkowa, czyli ujawnienia istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, a nie znanych organowi, który wydał decyzję. Organ nie zgodził się, że lokalizacja przedmiotu opodatkowania na cudzej nieruchomości wyłącza obowiązek podatkowy strony, bowiem na podstawie art.2 ust.1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. Nr 9, poz. 31 ze zm.), określanej dalej jako ustawa p.o.l., obowiązek podatkowy od rzeczy w sprawie był oderwany od tytułu własności nieruchomości, na której dana rzecz się znajdowała. Na potwierdzenie swojego stanowiska organ powołał uchwałę Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 września 1995r. sygn. W 20/94 OTK 1995/1/6. Zdaniem Burmistrza Miasta nie ulega wątpliwości, że właściciel nieruchomości gruntowej nie był samoistnym posiadaczem rzeczy znajdującej się na gruncie. Dodał też, że decyzje wymiarowe zostały wydane na podstawie złożonej deklaracji, przy czym nie ma żadnych podstaw by twierdzić, że była ona niezgodna z prawdą lub sfałszowana (tego ostatniego zarzutu nie potwierdziło prowadzone postępowanie). Za niewiarygodne uznał organ twierdzenia podatniczki, że działalność gospodarczą w namiocie prowadził jej mąż F. L., a nie ona.

Po rozpatrzeniu odwołania decyzjami z dnia [...] listopada 2003r. nr [...], [...] i [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone decyzje. W ocenie organu odwoławczego obowiązek podatkowy ciążył na osobie będącej właścicielem lub posiadaczem samoistnym budowli nie związanej trwale z gruntem, a Burmistrz Miasta słusznie uznał – na podstawie zebranego materiału dowodowego, że działalność na gruncie wydzierżawionym przez F. L. prowadziła M. L.

W skardze na powyższe decyzje, skierowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, M. L. zarzuciła, że decyzje w sprawie wymiaru podatku są nieważne, bo wydano je na podstawie sfałszowanej deklaracji podatkowej. Jej zdaniem podatek naliczony od namiotu foliowego o powierzchni 168m2 był nienależny, bo namiot ten był własnością A. P. Dodała też, że składała deklaracje podatkowe w latach 1993-1994, w których deklarowała do opodatkowania 55m2 lokalu i 883m2 działki, a deklaracje te były zgodne ze stanem faktycznym. W jej ocenie decyzje za lata 1993-1997 są nieprawomocne, bo od każdej z nich składała odwołanie w przewidzianym terminie. Zarzuciła, że Burmistrz pominął we wznowionym postępowaniu decyzje za lata 1993-1994, zaś przekazując odwołanie nie ustosunkował się do zarzutów zgodnie z art. 227 § 2 Ordynacji podatkowej. Dowody na stawiane zarzuty znajdują się w aktach Urzędu Miasta, lecz ten odmawia wglądu w dokumenty i wydania z nich odpisów.

Dodatkowo na rozprawie przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie skarżąca zarzuciła, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie rozważyło wszystkich okoliczności sprawy i nie uwzględniło wnioskowanych przez nią dowodów w postaci zaświadczenia z ZUS, umowy dzierżawy, dokumentów z urzędu skarbowego, a dotyczących wykazania, że skarżąca nie jest podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą i nie powinna być adresatem wadliwych decyzji. W konkluzji wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji oraz decyzji organu I instancji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skarg z przyczyn wywiedzionych w zaskarżonych decyzjach i w odpowiedzi na skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2001r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) i Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), określanej dalej jako ustawa P.p.s.a., Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Na wstępie należy zaznaczyć, że postępowanie wznowieniowe nie jest zwykłym postępowaniem instancyjnym, a obowiązkiem organu podatkowego jest przeprowadzenie postępowania co do istnienia przesłanek wznowienia, wymienionych w przepisie art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Przedmiotem takiego postępowania nie może być więc powtórne merytoryczne rozpoznanie sprawy, gdyż w oczywisty sposób naruszałoby to zasadę trwałości decyzji ostatecznych. Organ nie powinien zatem oceniać prawidłowości dokonanego wymiaru, bo to postępowanie zostało zakończone ostateczną decyzją, lecz zbadać czy – jak w niniejszej sprawie – wyszły na jaw nowe istotne okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję, a następnie dokonać oceny, czy istnienie przesłanki wznowienia postępowania uzasadnia uchylenie decyzji ostatecznej.

W ocenie Sądu postępowanie przeprowadzone w rozpoznawanej sprawie przez organy obu instancji wymogów tych nie spełniło. Decyzja organu I instancji jest zupełnie niezrozumiała, zważywszy, że w sentencji organ odmawia uchylenia decyzji, chociaż w postawie prawnej rozstrzygnięcia powołał art.245 §1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, stanowiący, że organ uchyla decyzję dotychczasową, jeżeli stwierdzi istnienie przesłanek wznowienia i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy lub umarza postępowanie w sprawie.

Uzasadnienie decyzji – poza wskazaniem, że wniosek o wznowienie został zbadany przez pryzmat przesłanki, o której mowa w art.240 §1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, nie wyjaśnia jaki był wynik tego badania. Organ nie wskazał czy okoliczności podnoszone przez skarżącą we wniosku o wznowienie postępowania mają cechę nowości i nie wypowiedział się też co do ich znajomości przez organ wydający decyzje ostateczne. Organ I instancji zwrócił wprawdzie uwagę na to, że nowe okoliczności muszą być istotne, lecz nie dokonał oceny czy okoliczność, że przedmiot opodatkowania znajdował się na nieruchomości osoby trzeciej jest istotna w rozpoznawanej sprawie czy nie. Powołanie się na uchwałę Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 września 1995r. jest nietrafne, ponieważ uchwała ta dotyczyła braku możliwości wyboru przez organ podatkowy podatnika podatku od nieruchomości w sytuacji, gdy posiadacz samoistny nieruchomości nie jest jej właścicielem. W rozpoznawanej sprawie sytuacja taka nie zachodziła. Na podstawie umowy dzierżawy zawartej w dniu 5 kwietnia 1993r. z A. P., F. L. był posiadaczem zależnym (dzierżawcą) bliżej nieokreślonego pola ornego, stanowiącego własność A. P., na którym usytuowany został namiot foliowy. Organ unika jednoznacznego określenia jaką kategorią nieruchomości – w rozumieniu ustawy p.o.l.- jest ten namiot foliowy – budynkiem czy budowlą, operując pojęciem "rzeczy", a ponieważ w aktach sprawy brak ostatecznych decyzji wymiarowych za lata 1995-1997 to nie wiadomo też, w jaki sposób "rzecz" ta została opodatkowana. Określenie przedmiotu opodatkowania ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a w szczególności dla oceny czy podane we wniosku okoliczności były istotne w sprawie i nowe. Akta sprawy nie pozwalają na jednoznaczne określenie przedmiotu opodatkowania, który raz nazywany jest namiotem foliowym, innym razem obiektem budowlanym o konstrukcji stalowej, posiadającym ściany i dach (decyzja z [...] sierpnia 1996r. nakazująca rozbiórkę obiektu), a w deklaracji podatkowej 26 stycznia 1995r. (wykazie nieruchomości) zakwalifikowany przez podatniczkę jako inny niż mieszkalny budynek związany z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Uchybienia powyższe nie zostały usunięte w postępowaniu odwoławczym. Organ odwoławczy powołał wprawdzie w sentencji przepis art.245 §1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, który odpowiada rozstrzygnięciu, lecz w żaden sposób nie odniósł się do istnienia bądź nieistnienia przesłanki wznowienia z art.240 §1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, ograniczając się do oceny prawidłowości opodatkowania, czyli ponownego merytorycznego badania sprawy.

Powyższe nieprawidłowości w zakresie uzasadnienia podjętych rozstrzygnięć, jak również brak całości akt sprawy, w tym w szczególności decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] grudnia 1995r., [...] lutego 1996r. i [...] kwietnia 1997r. (wszystkie decyzje o numerze [...]), uniemożliwiają Sądowi dokonanie oceny co do przesłanek wznowienia postępowania podatkowego i zasadności podjętych decyzji.

Uwzględniając powyższe na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit.c, art.152 i art.200 ustawy P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.