Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2635/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art.141 par.4
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art.7,77 par 1 i 80, art.31 par.1 pkt.2
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj Sędziowie Sędzia NSA Robert Sawuła (spr.) Sędzia del. NSA Anna Żak Protokolant sekretarz sądowy Beata Osińska po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 czerwca 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 738/14 w sprawie ze skargi [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 3 czerwca 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 738/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Warszawie w sprawie ze skargi [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej SKO) w Warszawie z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony, w pkt I. uchylił zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Prezydenta m. st. Warszawy z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...]; w pkt II. stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; w pkt III. zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Jak wynika z uzasadnienia powyższego wyroku wnioskiem z dnia 10 października 2013 r. [...] wystąpiło do Prezydenta m. st. Warszawy o dopuszczenie do udziału na prawach strony w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie garaży wraz z towarzyszącą im infrastrukturą, o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 0,5 ha, w ramach budowy budynków biurowo-usługowych wraz z garażami podziemnymi i infrastrukturą techniczną przy ul. [...] na działce ew. nr [...] z obrębu 7-03-02 w Dzielnicy Żoliborz m.st. Warszawy.

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 roku, znak: [...], Prezydent m. st. Warszawy orzekł o odmowie dopuszczenia [...] do udziału na prawach strony w ww. postępowaniu, wskazując na brak interesu społecznego warunkującego dopuszczenie organizacji społecznej do udziału na prawach strony.

Na powyższe postanowienie zażalenie do SKO w Warszawie wniosło [...], kwestionując ustalenia organu I instancji, a także podnosząc, że we wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony Stowarzyszenie wykazało interes społeczny przemawiający za jego dopuszczeniem do postępowania.

Postanowieniem z dnia 24 lutego 2014 r. SKO w Warszawie, działając na podstawie art. art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (w postanowieniu nie wskazano publikatora tej ustawy - Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej K.p.a.) w zw. z art. 144 K.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia [...] na ww. postanowienie Prezydenta m. st. Warszawy orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia.

W uzasadnieniu organ zażaleniowy wskazał, że po zapoznaniu się z całością sprawy nie dopatrzył się istnienia interesu społecznego, który mógłby podlegać ochronie w postępowaniu toczącym się przed organem I instancji. Z karty informacyjnej przedsięwzięcia istotnie - zdaniem tegoż organu - wynikało, że planowana inwestycja jest położona w obrębie korytarza wymiany powietrza (tzw. korytarz nr 9 - Bemowski), który stanowi obszar wspomagający w ramach Systemu Przyrodniczego Warszawy. W związku z powyższym dla terenu tego w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenu Żoliborz Powązki zatwierdzonym uchwałą NR XXXIil/795/2012 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 8 marca 2012 r. (Dz. Urz. Woj. Mazowieckiego z dnia 16 kwietnia 2012 r., poz. 3344, dalej także MPZP), ustalone zostały szczególne zasady ochrony środowiska i przyrody.

Wobec powyższego w ocenie SKO w zasadzie działalność [...], mająca na celu ochronę systemu napowietrzania miasta, winna była się skoncentrować przy pracach planistycznych nad zapisami ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdzie wprost określono możliwości inwestycyjne na tym terenie.

Kolegium wskazało ponadto, że w niniejszej sprawie Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Warszawie wyraził w dniu 16 września 2013 r. opinię o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej inwestycji, wskazując, iż zgodnie z przedstawioną kartą informacyjną przedsięwzięcia oddziaływanie inwestycji nie będzie miało istotnego wpływu na stan środowiska.

Zdaniem SKO w Warszawie w niniejszej sprawie ustalony i skonkretyzowany w świetle przedmiotu postępowania interes społeczny, nie przemawia za przyznaniem Stowarzyszeniu uprawnień procesowych strony w sprawie dotyczącej wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia.

W dniu 31 marca 2014 r. [...] wniosło skargę do WSA w Warszawie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie zwrotu kosztów sądowych. W uzasadnieniu skargi Stowarzyszenie podkreśliło, że przedstawione w toku postępowania argumenty przemawiające za udziałem w postępowaniu wyczerpują kryteria istnienia interesu społecznego w niniejszej sprawie. Wskazane przesłanki są konkretne, odnoszą się ściśle do projektu inwestycji, oparte są na dokumentacji środowiskowej. Na podstawie ww. dokumentów Stowarzyszenie wskazywało na potencjalne zagrożenia dla tzw. klina napowietrzającego na skutek realizacji ww. inwestycji, a zatem istnieje interes społeczny w aspekcie ochrony zagrożeń środowiska, na straży której stoi Stowarzyszenie. Ponadto Stowarzyszenie poprzez wnikliwą, krytyczną analizę dokumentacji sprawy dąży do lepszego wyjaśnienia faktów, aspektów sprawy, do bardziej korzystnego gromadzenia materiału dowodowego, aby działanie w interesie publicznym przyczyniło się do lepszego załatwienia danej sprawy, do lepszego wypełnienia celów postępowania administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

W motywach wyroku uwzględniającego skargę WSA w Warszawie stwierdził, że choć pojęcie "interesu społecznego" nie zostało zdefiniowane na gruncie przepisów K.p.a., jednakże należy wiązać je z działaniami na rzecz spraw istotnych ze społecznego punktu widzenia, a więc mających znaczenie dla funkcjonowania ogółu społeczności tj. ochrony zdrowia, przyrody, wartości kulturowych czy też zabytków.

Podniesiono, że z karty informacyjnej przedsięwzięcia wynika, że planowana inwestycja jest położona w obrębie korytarza wymiany powietrza (tzw. korytarz nr 9 - Bemowski), który stanowi obszar wspomagający w ramach Systemu Przyrodniczego Warszawy. Zdaniem sądu I instancji inwestycja będzie więc planowana na terenie istotnym dla ogółu mieszkańców Warszawy.

Wprawdzie zgodnie z obowiązującym dla tego obszaru miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego terenu Żoliborz Powązki (MPZP) obszar ten nie został wyłączony spod zabudowy i ustalone zostały szczególne zasady ochrony środowiska i przyrody, to zdaniem tegoż sądu nie zmienia to faktu, iż istnieje interes społeczny, który przemawia za przyznaniem skarżącemu Stowarzyszeniu uprawnień procesowych strony w sprawie dotyczącej wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia. W ocenie sądu I instancji na sposób tej ochrony wpływ będzie zwłaszcza miało przestrzeganie warunków zawartych w § 6 ust. 2 MPZP, a szczegółowo dla tego obszaru istotne znaczenie mają zapisy § 16 ust. 16 tego planu.

Skargą kasacyjną – reprezentowana przez pełnomocnika ‒ [...] (dalej także: Spółka) zaskarżyła w całości ww. wyrok.

1. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w dacie sporządzenia skargi Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej Ppsa) zaskarżonemu wyrokowi Spółka zarzuca naruszenie przepisów:

a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. w zw. z art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a., wobec nieuzasadnionego uznania przez sąd I instancji, że organy I i II instancji dokonały niewłaściwej oceny zgromadzonego materiału dowodowego w świetle poczynionych przez te organy ustaleń dotyczących istnienia interesu społecznego po stronie [...];

b. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 141 § 4 Ppsa, poprzez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku bowiem sąd I instancji nie wskazać miał w zaskarżonym wyroku motywów oraz przyczyn, dla których w jego ocenie zasadne było uznanie, że istnieje interes społeczny przemawiający za tym, aby [...] zostało dopuszczone do udziału na prawach strony w postępowaniu wszczętym na wniosek [...] o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie garaży wraz z towarzyszącą im infrastrukturą, o powierzchni użytkowej nie mniejszej niż 0,5 ha, w ramach budowy budynków biurowo-usługowych wraz z garażami podziemnymi i infrastrukturą techniczną przy ul. [...] w Dzielnicy Żoliborz m. st. Warszawy w sytuacji, gdy organy administracyjne I i II instancji wykazały przyczyny, dla których w ich ocenie uznać należy, że brak jest owego interesu społecznego;

c. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 141 § 4 Ppsa, poprzez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku przejawiające się w nie wskazaniu oceny prawnej, bowiem sąd I instancji nie zawarł w zaskarżonym wyroku krytyki sposobu zastosowania normy prawnej (art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a.) w postanowieniach organów administracyjnych I i II instancji ani wyjaśnienia, dlaczego stosowanie tej normy przez organy administracyjne zostało uznane za błędne, ani nie wskazał, które ustalenia organu zostały przyjęte przez sąd i instancji, a które nie;

d. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 135 Ppsa, w zw. z art. 141 § 4 Ppsa, poprzez uchylenie postanowień organu I i II instancji i nie zawarcie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wyjaśnienia podstawy prawnej powziętego rozstrzygnięcia oraz wskazań co do dalszego postępowania w sprawie;

e. art. 134 § 1 Ppsa w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 144 K.p.a., poprzez wadliwe uznanie w ramach dokonanej przez sąd I instancji kontroli, że organ administracyjny wyższego stopnia naruszył normę z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., wydając postanowienie utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, gdy działając w ten sposób organ wyższego stopnia nie naruszył prawa, nie przekroczył swoich kompetencji i wydał rozstrzygnięcie zgodne z treścią poczynionych przez niego ustaleń, które to uchybienia przepisom postępowania mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż w braku tych naruszeń WSA wydałby wyrok oddalający skargę.

2. Na podstawie art. 174 pkt 1 Ppsa zaskarżonemu wyrokowi Spółka zarzuca naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a Ppsa w zw. z art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a., poprzez błędną wykładnię pojęcia "interes społeczny" i w konsekwencji przyjęcie, że istnieje interes społeczny uzasadniający dopuszczenie [...] do udziału na prawach strony w postępowaniu wszczętym na wniosek [...] o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie garaży wraz z towarzyszącą im infrastrukturą.

Wskazując na powyższe, na podstawie art. 176 w zw. z art. 185 § 1 Ppsa skarżąca kasacyjnie wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie. Ponadto na podstawie art. 203 pkt 2 Ppsa wnosi o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

W ocenie skarżącej kasacyjnie Spółki słusznie wskazało SKO w Warszawie, że rozpatrzenie argumentów podniesionych przez Stowarzyszenie we wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu winno mieć miejsce na etapie prowadzenia prac planistycznych. To właśnie przepisy MPZP mogły wyłączyć prawo zabudowy terenów położonych w obrębie korytarza wymiany powietrza. MPZP nie czyni tego, wskazując jedynie specjalne środki ochrony środowiska i przyrody, które muszą być przez inwestora dotrzymane. W opinii Spółki zasadnie wskazały organy I i II instancji, że takie uzasadnienie wniosku Stowarzyszenia nie przesądza o istnieniu interesu społecznego. Zdaniem skarżącej kasacyjnie wniosek wskazuje bowiem jedynie ogólne postulaty, nie wykazując autentycznego i bezinteresownego zaangażowania w ochronę interesów społecznych, w uzasadnionych racjonalnie sytuacjach, kiedy rzeczywiście można mieć poważne obawy co do zagrożenia takich wartości jak środowisko.

Pełnomocnik Spółki podczas rozprawy podtrzymał stanowisko prezentowane w skardze kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. − Ppsa), skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 Ppsa rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które − zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną − zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 Ppsa, obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (por. uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09, opubl. ONSAiwsa z 2010 r., nr 1, poz. 1).

W niniejszej sprawie żadnej z wymienionych w art. 183 § 2 Ppsa przesłanek nieważności postępowania Sąd się nie dopatrzył, wobec czego kontrola ograniczyć się musiała wyłącznie do zbadania zawartych w skardze kasacyjnej zarzutów.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Po pierwsze, chybiony jest zarzut dotyczący naruszenia przez sąd I instancji przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. oraz w zw. z art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a.

Zgodnie z art. 31 § 1 K.p.a., organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania (pkt 1) lub dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli uzasadnione jest to celem statutowym tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny (pkt 2). Powyższe dwie przesłanki muszą być spełnione łącznie. To ostatnie pojęcie nie ma ustawowej definicji legalnej, a ponadto jest pojęciem nieostrym (niedookreślonym). Dlatego też, jeżeli w sprawie nie ma zastosowania jako lex specialis przepis art. 44 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. Nr 199, poz. 1227), ponieważ nie jest to postępowanie z udziałem społeczeństwa w rozumieniu tej ustawy, to nie zwalnia właściwego organu prowadzącego postępowanie od dokonania w stanie faktycznym tej sprawy prawidłowej wykładni art. 31 § 1 K.p.a., co do oceny celowości dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w tym postępowaniu. Oznacza to, że przesłanką odmowy dopuszczenia danej organizacji ekologicznej do udziału w takim postępowaniu administracyjnym nie może być chociażby wydanie w dniu 16 września 2013 r. przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie opinii o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej inwestycji, wskazującego iż oddziaływanie inwestycji nie będzie miało istotnego wpływu na stan środowiska.

Ponadto należy podkreślić, że organ zażaleniowy nie rozważył prawidłowo w świetle art. 31 § 2 K.p.a., argumentów podniesionych przez Stowarzyszenie w zażaleniu z dnia 13 grudnia 2013 r. uzupełnionego pismem złożonym w kancelarii Biura Ochrony Środowiska z dnia 24 grudnia 2013 r., w którym szczegółowo uzasadniono przesłanki przemawiające za dopuszczeniem tej organizacji do udziału w postępowaniu ze względu na ważny interes społeczny (publiczny) ochrony środowiska, w szczególności ze względu na potencjalne zagrożenia dla tzw. klina napowietrzającego na skutek realizacji ww. inwestycji.

Nie budzi też wątpliwości, że cele statutowe [...] uzasadniają udział Stowarzyszenia w tego typu postępowaniach jak w niniejszej sprawie. Do rozważenia pozostała kwestia, czy za dopuszczeniem [...] do udziału w przedmiotowym postępowaniu przemawia interes społeczny.

W ocenie orzekającego Sądu postanowienie o odmowie dopuszczenia [...] do udziału w postępowaniu na prawach strony, zapadło bez należytego rozważenia okoliczności niniejszej sprawy, co mogło mieć istotny wpływ na treść podjętego rozstrzygnięcia. Naczelny Sąd Administracyjny w wielu swoich orzeczeniach podnosił, że składając wniosek w trybie art. 31 K.p.a. nie wystarczy ogólnikowe sformułowanie przez organizację społeczną, że działa w interesie społecznym, powoływanie się np. na ochronę środowiska, ochronę zdrowia czy życia ludzi, bo są to cele wskazane bardzo ogólnie i na tej zasadzie istotnie każda organizacja musiałaby być dopuszczona do udziału w każdym postępowaniu, w którym tego typu wartości są przedmiotem rozstrzygnięć organów administracyjnych. Chodzi o to, aby powołując się na interes społeczny, który jest interesem ogólnym, organizacja nie używała ogólnikowych stwierdzeń, lecz wskazywała konkretne okoliczności faktyczne, prawne, które mogą świadczyć o tym, że powinna w tym postępowaniu uczestniczyć.

[...] na tym etapie postępowania nie musi udowodnić, że negatywne oddziaływanie na środowisko występuje, jak też nie musi udowodnić, że na skutek realizacji przedmiotowej inwestycji przekroczone zostaną normy jakości powietrza. Aby organizacja społeczna została dopuszczona do udziału w danym postępowaniu na prawach strony winna podać takie okoliczności, które będą świadczyły o tym, że jej udział w tym postępowaniu jest zasadny, bo zachodzą wątpliwości co do oznaczonych aspektów sprawy administracyjnej i jej udział może dodatkowo zagwarantować, że te kwestie zostaną prawidłowo wyjaśnione. A zatem, jeżeli organizacja społeczna podnosi, że w wyniku realizacji inwestycji zostaną przekroczone normy jakości powietrza, to wywody, które przedstawia nie muszą już prowadzić do wniosku, że tak faktycznie się stanie, ale organizacja ta winna wskazać takie okoliczności, które świadczą o tym, że tak może się stać i okoliczności te powinny zostać wnikliwie sprawdzone w postępowaniu administracyjnym. Jeśli organizacja społeczna wskazuje np. na potencjalne zagrożenia dla tzw. klina napowietrzającego na skutek realizacji ww. inwestycji, to winna uprawdopodobnić poprzez podanie określonych okoliczności faktycznych, że tak może się zdarzyć i dzięki m. in. jej udziałowi ta okoliczność zostanie dokładnie sprawdzona w tym postępowaniu.

W niniejszej jednak sprawie [...] podało okoliczności, mające jego zdaniem przemawiać za tym, że mogą wystąpić negatywne oddziaływania inwestycji na środowisko. Stowarzyszenie wskazało dlaczego jego zdaniem może dojść do takich negatywnych oddziaływań inwestycji na środowisko – powołało się na określone okoliczności faktyczne dotyczące przedmiotowej inwestycji. Tym samym Stowarzyszenie podało okoliczności faktyczne, które mają uzasadniać wniosek o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w tym postępowaniu na prawach strony. Kwestia, czy rzeczywiście wskazana przez Stowarzyszenie inwestycja spowoduje negatywne oddziaływanie na środowisko, stanowi przesłankę do rozstrzygnięcia już na etapie wydawania decyzji. To zaś oznacza, że SKO w Warszawie i organ I instancji nie mogą wymagać od organizacji społecznej, która żąda dopuszczenia do udziału w postępowaniu na prawach strony, aby w dacie składania wniosku już wykazała, że takie szkodliwości faktycznie istnieją. Natomiast argumenty organów administracyjnych, że zgodnie z obowiązującym dla tego obszaru miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego terenu Żoliborza Powązki (MPZP) obszar ten nie został wyłączony spod zabudowy i ustalone zostały szczególne zasady ochrony środowiska i przyrody są niewystarczające, dla uznania, że zasadnym było stwierdzenie braku interesu społecznego w dopuszczeniu Stowarzyszenia do udziału w sprawie.

Należy zgodzić się z sądem I instancji, że istnieje interes społeczny, który przemawia za przyznaniem Stowarzyszeniu uprawnień procesowych strony w sprawie dotyczącej wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia. Na sposób tej ochrony – jak zasadnie wskazał sąd I instancji – wpływ będzie zwłaszcza miało przestrzeganie warunków w § 6 ust. 2 MPZP (tj. zagospodarowanie korytarzy wymiany powietrza) oraz § 16 ust. 16 tegoż planu.

Odniesienia się do powyższych okoliczności, podnoszonych przez [...], zabrakło w uzasadnieniu postanowienia organu odwoławczego i w takiej sytuacji wydanie przez organ zażaleniowy postanowienia na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. stanowi naruszenie wskazanej wyżej normy prawnej co − tym samym − czyni niezasadnym zarzut wskazany w pkt 1 lit. e skargi kasacyjnej.

Nie są także usprawiedliwione zarzuty postawione w pkt 1 lit. b – d skargi kasacyjnej przez [...] dotyczące naruszenia przez sąd I instancji przepisu art. 141 § 4 Ppsa, wedle którego uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Wszystkie te elementy zawiera kwestionowany skargą kasacyjną wyrok. To, że skarżący kasacyjnie nie zgadza się z argumentacją sądu I instancji odnośnie wykładni przepisów, jeszcze nie dowodzi naruszenia art. 141 § 4 Ppsa. Przy pomocy zarzutu naruszenia cyt. przepisu nie można skutecznie zwalczać przyjętego przez sąd wojewódzki stanu faktycznego czy też prawidłowości wykładni przepisów prawa materialnego. Innymi słowy, zarzut naruszenia art. 141 § 4 Ppsa nie może sprowadzać się do polemiki z wywodami zawartymi w zaskarżonym wyroku, skoro z uzasadnienia wynika jednoznacznie, jaki stan faktyczny stanowił przedmiot ustaleń merytorycznych w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie podziela pogląd prawny wyrażony w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r., II FSK 8/09 (ONSAiwsa 2010, z. 3 poz. 39), że przepis art. 141 § 4 Ppsa może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska, co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia. Takiego zarzutu skutecznie zaskarżonemu wyrokowi postawić nie można. Sąd I instancji w motywach swego orzeczenia wytknął uchybienia, jakich dopuściły się organy administracji i wskazał, czego organy nie uczyniły, mimo ciążących na nich obowiązków. W tej sytuacji powyższy zarzut nie może odnieść zamierzonego skutku, albowiem organy winny ponownie rozpatrzyć sprawę uwzględniając i rozważając okoliczności podniesione przez sąd I instancji.

Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a Ppsa w zw. z art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a., poprzez błędną wykładnię pojęcia "interes społeczny" i w konsekwencji przyjęcie, że istnieje interes społeczny uzasadniający dopuszczenie [...] do udziału na prawach strony w przedmiotowym postępowaniu. Kryterium interesu społecznego stanowi wyrażenie niedookreślone, którego treść zmienia się w czasie w zależności od wartości uznawanych w społeczeństwie. Z tego względu przesłanka ta wymaga każdorazowo indywidualnej oceny. Jak trafnie podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 1038/08 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych dostępna pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) interes społeczny jest nakazem poszukiwania złotego środka między dwiema konkurującymi zasadami naczelnymi postępowania administracyjnego: prawdy materialnej i szybkości (ekonomii) postępowania administracyjnego. Dopuszczenie do postępowania administracyjnego organizacji społecznej, której statutowe cele są zbieżne z celem (przedmiotem) konkretnego postępowania administracyjnego można postrzegać jako zwiększenie prawdopodobieństwa lepszego wyjaśnienia okoliczności faktycznych kluczowych dla sprawy. Udział organizacji może zmniejszyć ujemne konsekwencje inkwizycyjności postępowania administracyjnego poprzez wprowadzenia quasi-kontradyktoryjności czyli sporu między wnioskodawcą żądającym od organu administracyjnego decyzji − z jednej strony oraz organizacją społeczną, będącą rzecznikiem interesu społecznego − z drugiej strony. Stąd też dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym musi zostać poprzedzone oceną organu administracji publicznej, czy poszerzenie kręgu uczestników postępowania administracyjnego jest korzystne dla gromadzenia materiału dowodowego i dla wyjaśnienia istotnych faktów bądź aspektów sprawy.

Na gruncie art. 31 § 1 pkt 2 K.p.a. to na organizacji społecznej spoczywa ciężar wykazania istnienia przesłanek wskazujących na zasadność dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu. Chodzi o to, aby powołując się na interes społeczny, który jest interesem ogólnym, organizacja nie używała ogólnikowych stwierdzeń, lecz wskazywała konkretne okoliczności faktyczne, prawne, które mogą świadczyć o tym, że powinna w tym postępowaniu uczestniczyć (por. wyrok NSA z dnia 5 listopada 2014 r., sygn. akt II OSK 985/13; CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei obowiązkiem organu administracji publicznej jest rozważenie, czy za uwzględnieniem wniosku organizacji społecznej przemawia interes społeczny.

Nie sposób zgodzić się z organami, że Stowarzyszenie nie przytoczyło żadnej okoliczności konkretyzującej istnienie interesu społecznego w przedmiotowej sprawie. Poza stwierdzeniem, że w MPZP teren inwestycji został przeznaczony pod zabudowę usług administracji i handlu z dopuszczeniem usług nieuciążliwych oraz opiniami Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego m. st. Warszawy o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej inwestycji, organy zupełnie pominęły stanowisko Stowarzyszenia i nie odniosły się do przedstawionej przez nie obszernej argumentacji pod kątem wykazania interesu społecznego przemawiającego za dopuszczeniem jej do udziału w postępowaniu. Dokonana w ten sposób ocena przesłanki z art. 31 § 1 K.p.a. jest oceną dowolną, nie znajdującą potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Natomiast w niniejszej sprawie wniosek organizacji społecznej żądający dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu zawierał – co już wyżej wykazano − wskazania jakie to wartości Stowarzyszenie zamierza chronić w tym postępowaniu.

Z tych względów i na podstawie art. 184 Ppsa Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.