Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 175/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 101 ust. 6
journal: Dz.U. 2018 poz 1508
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Czesława Nowak - Kolczyńska sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.) sędzia del. WSA Jolanta Górska po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wójta Gminy D. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy D. a Starostą Powiatu P. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o przeniesienie do domu pomocy społecznej postanawia: wskazać Wójta Gminy D. jako organ właściwy w sprawie.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z 15 czerwca 2018 r. Wójt Gminy D. wystąpił o rozstrzygniecie sporu o właściwość między tym organem a Starostą Powiatu P. w sprawie rozpoznania wniosku Z. R. o przeniesienie do innego domu pomocy społecznej. W uzasadnieniu wskazał, że wnioskodawca jest mieszkańcem Domu Pomocy Społecznej w P., do którego został skierowany decyzją Wójta Gminy D. z [...] maja 2016 r. i umieszczony na mocy decyzji Starosty Powiatu P. z [...] maja 2016 r. Z. R.k zwrócił się do Wójta

o przeniesienia go do domu pomocy społecznej na terenie P., organ zaś przekazał wniosek wraz z dokumentami Staroście. Starosta zwrócił Wójtowi wniosek, przytaczając art. 101 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej.

W odpowiedzi na wniosek Starosta wskazał, że gminą właściwą w sprawie jest Gmina D., która przyznała Z. R. pierwotnie świadczenie decyzją o skierowaniu do domu pomocy społecznej z [...] maja 2016 r.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Spór o właściwość ma miejsce wtedy, gdy rozbieżność poglądów co do zakresu działania organów administracji publicznej zachodzi w odniesieniu do rozpoznania i rozstrzygnięcia tej samej sprawy, którą zajmują się dwa organy administracji publicznej (spór pozytywny) lub której organy administracji publicznej odmawiają przyjęcia do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, powołując się na brak podstaw do ustalenia swej właściwości (spór negatywny). Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego, które nie mają wspólnego dla nich organu wyższego stopnia, jest sporem o właściwość rozstrzyganym przez sąd administracyjny (art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a.). Rozstrzyganie sporów o właściwość, należących do sądów administracyjnych, objęte jest właściwością Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a.).

W niniejszej sprawie spór, jaki zaistniał pomiędzy Wójtem Gminy D. a Starostą Powiatu P., jest sporem negatywnym, gdyż żaden z tych organów nie uznaje się za właściwy do rozpoznania wniosku Z. R. o przeniesienie go do domu pomocy społecznej na terenie P..

W pierwszej kolejności zauważyć należy, że przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1508), "u.p.s.", odnośnie postępowania w sprawie świadczeń z pomocy społecznej są dość jasne. Ustawodawca nie przewidział ogólnego przepisu regulującego kwestię właściwości powiatu, natomiast odnośnie właściwości gminy już tak (art. 101 u.p.s.). Zatem powiat może być właściwy w sprawach z pomocy społecznej wyłącznie na podstawie przepisu szczególnego.

Jeżeli zaś chodzi o kwestię kierowania do domu pomocy społecznej to art. 17 ust. 1 pkt 16 u.p.s. stanowi, że do obowiązkowych zadań własnych gminy należy kierowanie do domu pomocy społecznej i ponoszenie odpłatności za pobyt mieszkańca gminy w tym domu. Natomiast art. 19 pkt 10 przewiduje, że do zadań własnych powiatu należy prowadzenie i rozwój infrastruktury domów pomocy społecznej o zasięgu ponadgminnym oraz umieszczanie w nich skierowanych osób. Z powyższego wynika, że to do zadań gminy należy kierowanie do domu pomocy społecznej, nie jest to zaś zadanie powiatu, który właściwy jest jedynie do umieszczania w takim domu osób już skierowanych.

Z powyższym koresponduje wspomniany już art. 101 u.p.s., który w ust. 1 wskazuje, że właściwość miejscową gminy w sprawach świadczeń z pomocy społecznej, ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Przepisem o charakterze szczególnym jest natomiast art. 101 ust. 6 tej ustawy, zgodnie z którym dla mieszkańca domu właściwa jest gmina, która skierowała go do domu pomocy społecznej.

Z art. 101 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej wynika, że przypisuje on istotne znaczenie decyzji o skierowaniu do domu pomocy społecznej. Przepis ten formułuje zasadę, że gmina, która spowodowała umieszczenie osoby w domu pomocy społecznej pozostaje właściwa we wszystkich sprawach dotyczących świadczeń z pomocy społecznej dla tej osoby.

Z akt niniejszej sprawy wynika, że skierowanie Z. R. nastąpiło na podstawie decyzji Wójta Gminy D. z [...] maja 2016 r. W związku z powyższym, biorąc pod uwagę art. 101 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej, uznać należy, że to właśnie ten organ właściwy jest do rozpoznania przedmiotowego wniosku.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.