Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 1103/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2022-05-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 119zzk, art. 122, art. 180 par. 2, art. 188, art. 207
journal: Dz.U. 2020 poz 1325
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 2 ust. 3 i 6, art. 3, art. 14 ust. 1, art. 32 ust. 1, art. 89, art. 90, art. 91
journal: Dz.U. 2016 poz 471
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - tekst jednolity.
article: art. 64 ust. 1 pkt 14
journal: Dz.U. 2021 poz 422
law: Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej - t.j.
article: art. 3 par. 1 pkt 2, art. 189a, art. 189d, art. 189f
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2022 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] z dnia 24 września 2021 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach bez koncesji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 25 czerwca 2021 r., wydaną na podstawie art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 1325) - dalej jako: "o.p.", art. 1 ust. 2, art. 2 ust. 3-5, art. 6 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt 1, art. 89 ust. 4 pkt 1 lit. a, art. 90 ust. 1 pkt 1 i art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 471 ze zm.) - dalej jako: "u.g.h." oraz art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 422 ze zm.), Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego wymierzył A. B. karę pieniężną w wysokości 200.000 zł z tytułu urządzania gier hazardowych – gier na automatach A nr [...] i A nr [...] bez koncesji w lokalu przy ul. K. [...] w G.w dniu 11 maja 2017 r.

W uzasadnieniu organ wskazał, że podczas kontroli w lokalu przy ul. K. [...] w G. w dniu 11 maja 2017 r. ujawniono dwa automaty do gier, które to gry odpowiadają definicji gier na automatach, określonej przepisami ustawy o grach hazardowych. Przeprowadzono oględziny urządzeń, sporządzono materiał fotograficzny dokumentujący przebieg kontroli oraz zastany stan faktyczny, a także przeprowadzono w drodze eksperymentów odtworzenie gry na automatach. W wyniku tych czynności stwierdzono, że automaty były wyposażone w akceptory banknotów oraz wrzutniki monet; gry miały charakter komercyjny, gdyż warunkiem ich rozpoczęcia było wprowadzenie do urządzenia banknotów przez grającego; zasilona kwota pieniędzy zamieniana była na odpowiednią ilość punktów; w oparciu o uzyskane punkty/stawki grający mógł przeprowadzić szereg gier uzyskując wygrane w postaci dodatkowych punktów lub w postaci utraty posiadanych punktów; efektywność grającego ograniczała się jedynie do wyboru gry, ustawienia stawki, a następnie do uruchomienia danej gry poprzez przyciśnięcie przycisku startującego. Dalszy przebieg gier był już całkowicie niezależny od grającego, bębny zatrzymywały się samoczynnie w przypadkowej konfiguracji; przebieg gry ma charakter losowy (za losowość odpowiada oprogramowanie), a uzyskiwane wyniki gry są nieprzewidywalne, niezależne od woli i zręczności grającego; za wygrane punkty można było kontynuować grę lub wypłacić pieniądze.

Organ wyjaśnił, że w ww. lokalu urządzane były gry w rozumieniu art. 2 ust. 3 u.g.h, tj. o wygrane rzeczowe i pieniężne, w których gra zawiera element losowości o odpowiedniej konfiguracji zatrzymujących się bębnów, a tym samym o wygranej lub przegranej decyduje mechanizm automatu, a nie działanie gracza. Jednocześnie podmiot kontrolowany nie posiadał koncesji na prowadzenie kasyna gry.

Zgodnie z postanowieniami ustawy o grach hazardowych urządzanie gier na automatach poza kasynem gry powinno odbywać się w salonach gier i działalność ta stanowi monopol państwa - art. 5 ust. 1 i 1c u.g.h. Poza salonami gier, gry na automatach mogą być urządzane jedynie w kasynach gry, do których prowadzenia niezbędne jest uzyskanie koncesji - art. 6 ust. 1 u.g.h.

Zdaniem organu pierwszej instancji A. B. był podmiotem urządzającym gry na automatach. Skarżący wynajął lokal innym spółkom (B sp. z o.o. i C sp. z o.o.) w zamian za korzyści finansowe, pomimo tego, że nie był do tego uprawniony, co wynikało z umowy najmu podpisanej z właścicielem lokalu S. Z., ponadto faktycznie prowadził obsługę lokalu, w którym znajdowały się automaty do gier. Wskazują na to zgromadzone dowody- skarżący posiadał klucze do lokalu, zapewnił odpowiednie warunki, aby gry mogły być prowadzone poprzez zapewnienie energii elektrycznej oraz łącza z Internetem, co zapewniło sprawne i niezakłócone działanie urządzeń, zatrudnił obsługę lokalu, w której posiadaniu były klucze do odblokowywania automatów. W lokalu prowadzona była działalność usługowa polegająca na udostępnianiu gier na automatach. W myśl art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. karze pieniężnej podlega m.in. urządzający gry hazardowe, w tym gry na automatach, bez koncesji.

Organ przywołał treść art. 89 ust. 4 pkt 1 u.g.h., jak też wskazał, że wysokość kary pieniężnej wymierzanej w przypadku urządzania gier na automatach bez koncesji wynosi 100.000 zł od każdego automatu, a w myśl art. 91 tej ustawy do kar pieniężnych stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

Po rozpoznaniu odwołania A. B. decyzją z dnia 24 września 2021 r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 o.p., art. 1 ust. 2, art. 2 ust. 3- 5, art. 6 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt 1 i art. 89 ust. 1 pkt 4 lit. a, art. 90 ust. 1 pkt 1 i art. 91 u.g.h., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, uznał za prawidłową podstawę prawną wskazaną przez organ I instancji oraz stwierdził, że zarzuty zawarte w odwołaniu są powtórzeniem argumentów prezentowanych przed organem I instancji.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzja organu pierwszej instancji dotyczy nałożenia na skarżącego kary z tytułu urządzania gier hazardowych na automatach, tak więc zarzuty dotyczące uznania skarżącego za posiadacza zależnego są bezzasadne. Tym samym również zarzut, że w rzeczonym lokalu nie była prowadzona jakakolwiek inna działalność należy uznać za chybiony, gdyż art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h., stanowiący podstawę prawną rozstrzygnięcia nie wskazuje na konieczność spełnienia tej przesłanki.

Organ odwoławczy stwierdził, że z przeprowadzonego eksperymentu wynika, iż gracz nie miał wpływu na wynik gry, gdyż jego zdolność percepcji i sprawność nie dawały możliwości wpływu w pożądany sposób na wynik gry, a o odpowiedniej konfiguracji bębnów decydował mechanizm automatów, a nie działanie gracza. Zatem rezultat gry był nieprzewidywalny dla grającego, a tym samym gra miała charakter losowy, zawierając jednocześnie element losowości. Sama gra polegała bowiem na naciśnięciu przycisku uruchamiającego obracanie się bębnów z symbolami, a wynik gry był niezależny od zręczności gracza, lecz od przypadku. Nadto z oględzin i dokumentacji fotograficznej wynikało, że urządzenia znajdujące się w miejscu kontroli posiadały monitory, akceptory banknotów i wrzutnik monet. Były podłączone do energii elektrycznej poprzez kable zasilania. Miejsce, gdzie dokonano czynności kontrolnych, nie jest kasynem gry, ani też salonem gier, zatem urządzane gry były nielegalnie.

Jak wyjaśnił organ odwoławczy, warunkiem przypisania odpowiedzialności na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. jest wykazanie, że dany podmiot aktywnie uczestniczył w procesie urządzania nielegalnych gier hazardowych, a więc podejmował określone czynności nie tylko związane z procesem udostępniania automatów, lecz także z ich obsługą oraz stwarzaniem technicznych, ekonomicznych i organizacyjnych warunków umożliwiających sprawne i niezakłócone funkcjonowanie samego urządzania oraz jego używanie do celów związanych z komercyjnym procesem organizowania gier hazardowych. Z zeznań świadków przesłuchanych w toku przedmiotowego postępowania wynikało, że skarżący miał swobodny dostęp do lokalu i to właśnie skarżący, poprzez między innymi zapewnienie łącza internetowego i zatrudnienie pracownika przystosował lokal do prowadzonej w nim działalności w zakresie gier hazardowych, mając przy tym pełną świadomość jej charakteru.

Odnosząc się do opinii przedłożonych wraz z odwołaniem organ odwoławczy uznał, że nie mają one znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i nie podważyły dowodów zgromadzonych przez organ kontrolny, albowiem opinie te nie mają waloru opinii biegłego i są wyłącznie dokumentami prywatnymi. Nadto zostały sporządzone na zlecenie podmiotu niemającego związku ze sprawą, a ich ustalenia pozostają w sprzeczności z wynikami przeprowadzonego eksperymentu. W ocenie organu odwoławczego bezpośredni eksperyment przeprowadzony na urządzeniu lepiej odzwierciedla stan automatu, jego cechy i możliwości prowadzenia na nim gier, aniżeli opinia sporządzona wyłącznie na podstawie dokumentacji charakteryzującej urządzenie (opis producenta), bez równoczesnego stwierdzenia na konkretnym automacie, jak opisane cechy urządzenia mają się do jego rzeczywistego funkcjonowania w konkretnych okolicznościach i w jaki sposób jest faktycznie (nie teoretycznie) wykorzystywany.

Organ odwoławczy stwierdził, że skarżącego należało uznać za urządzającego gry na automatach. Stworzył on warunki, aby nielegalne gry na automatach w lokalu przy ul. K. [...] w G. mogły być prowadzone, co potwierdziły przeprowadzone przez uprawnionych funkcjonariuszy eksperymenty, oględziny przedmiotowych automatów, a także zeznania świadków. Działanie skarżącego wyczerpało zatem dyspozycję art. 89 ust. 1 u.g.h., tj. zarówno urządzanie gier hazardowych bez koncesji lub zezwolenia, bez dokonywania zgłoszenia, lub bez wymaganej rejestracji automatu lub urządzenia do gry, jak i urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.

A. B. zaskarżył w całości decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, ewentualnie o uchylenie decyzji organów obu instancji.

Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji:

1. rażącą obrazę przepisów art. 120, art 121 § 1, art. 122, art. 187 | 1 w zw. z art. 235, art. 229 oraz 200a §§ 1-3 o.p. w zw. z art. 91 u.g.h., poprzez zaniechanie podjęcia przez organ odwoławczy wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym zebrania całego materiału dowodowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało nie wyjaśnieniem kluczowych okoliczności , tj. a) działanie urządzeń sprowadza się do umożliwienia uczestnictwa w konkursie, w jakim żaden element przypadkowości nie zachodzi, gdyż wynik konkursu warunkowany jest wyłącznie udzieleniem prawidłowej odpowiedzi na pytanie, przy czym grającemu pozostawiono znaczny czas do namysłu, a decydujące o wyniku gry są wobec tego jego inteligencja, umiejętność logicznego myślenia oraz wiedza, b) z działania urządzeń wyeliminowano jakikolwiek element losowości, c) wyniki z uzyskiwanych odpowiedzi na zadane pytania nie zależą od przypadku, lecz od wiedzy uczestnika konkursu i udzielenia poprawnej odpowiedzi w odpowiednim czasie, przy udzieleniu prawidłowych odpowiedzi w odpowiednim czasie, wysokość nagrody w konkursie będąca sumą punktów za poprawne odpowiedzi jest dla uczestnika konkursu całkowicie przewidywalna, gdyż wartość pytania jest uczestnikowi znana jeszcze przed udzieleniem odpowiedzi,

przy czym w powyższym zakresie brak jest jakichkolwiek ustaleń, przy jednoczesnym bezpodstawnym pominięciu twierdzeń strony, jej wniosków dowodowych oraz pozostałego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, potwierdzającego wskazane zasady działania przedmiotowych urządzeń;

2. rażącą obrazę przepisów art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1, art. 188, art. 197 § 1, art. 198 § 1, art. 199 w zw. z art. 235, art. 229 oraz art. 200a §§ 1-3 o.p. w zw. z art. 91 u.g.h., poprzez oddalenie wszystkich wniosków dowodowych skarżącego oraz zaniechanie przeprowadzenia dowodów: a) z zeznań świadków - funkcjonariuszy Urzędu Celno-Skarbowego, którzy przeprowadzili w drodze eksperymentu niepełne odtworzenie przebiegu gry na urządzeniach z pominięciem kluczowej cechy przedmiotowych urządzeń opisanej w pominiętej przez nich instrukcji wyświetlanej na ekranach urządzeń oraz regulaminie, polegającej na tym, że działanie urządzeń sprowadza się do umożliwienia uczestnictwa w konkursie, w jakim żaden element przypadkowości nie zachodzi, gdyż wynik konkursu warunkowany jest wyłącznie udzieleniem prawidłowej odpowiedzi na pytanie, przy czym grającemu pozostawiono znaczny czas do namysłu, a decydujące o wyniku gry są wobec tego jego inteligencja, umiejętność logicznego myślenia oraz wiedza, b) z oświadczenia strony w trybie art. 180 § 2 o.p., do czego konieczne jest uprzedzenie strony przez organ prowadzący postępowanie o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania, c) z oględzin przedmiotowych urządzeń połączonych z eksperymentem, d) z opinii biegłego z zakresu informatyki w trybie art. 197 § 1 o.p. odnośnie zbadania, czy oprogramowanie zatrzymanych urządzeń jest oprogramowaniem takim samym, jak zbadane i opisane w opinii D w W. z dnia 5 sierpnia 2016 r., a także odnośnie wyżej wskazanej kluczowej cechy przedmiotowych urządzeń opisanej w instrukcji oraz regulaminie, e) z opinii D w W. z dnia 5 sierpnia 2016 r., f) z opinii prof. dr hab. R. Z. , g) z opinii prof. zw. dr hab. M. W., h) z opinii doc. dr J. P. - na okoliczności zasad działania przedmiotowych urządzeń, w szczególności że przebieg gier oferowanych na przedmiotowych urządzeniach nie zawiera elementu losowości i polega na udzielaniu odpowiedzi na przedstawione pytania, przy czym skarżący zaskarżył również postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 17 września 2021 r. o oddaleniu wszystkich wniosków dowodowych strony skarżącej;

3. rażącą obrazę przepisów art 120, art. 121 § 1, art. 123, art. 190 §§ 1 i 2, art. 192 w zw. z art. 235 o.p. w zw. z art. 91 u.g.h., poprzez całkowite pozbawienie strony ustawowego prawa udziału w przeprowadzaniu dowodów, w tym zadawania pytań świadkom, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem a) skutkowało niewyjaśnieniem kluczowych okoliczności niniejszej sprawy wskazanych w zarzucie nr 1 niniejszej skargi, b) stanowi wadę kwalifikowaną, polegającą na faktycznym uniemożliwieniu stronie czynnego udziału w postępowaniu, które to naruszenie prowadzi do obligatoryjnego wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 4 o.p., co stanowi podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit b p.p.s.a.;

4. rażącą obrazę przepisów art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 191 w zw. z art. 235 o.p. w zw. z art. 91 u.g.h., poprzez wybiórczą ocenę zgromadzonego materiału dokonaną z uchybieniem zasadom prawidłowego, logicznego rozumowania, wskazaniom wiedzy i doświadczenia życiowego oraz oczywiście błędne ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia, pozostające w opozycji do zgromadzonych materiałów, iż gry na rzeczonych urządzeniach są grami zawierającymi element losowości, a tym samym wypełniają definicję gier na automatach w rozumieniu przepisów art. 2 ust. 3 i 4 u.g.h.,

5. rażącą obrazę przepisów art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 210 § 4 w zw. z art. 235 o.p. w zw. z art. 91 u.g.h., poprzez nie sprostanie wymogowi sporządzenia wnikliwego i logicznego uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia wraz z uzasadnieniem podstawy faktycznej, między innymi przez zaniechanie jakiegokolwiek odniesienia się do zasad działania przedmiotowych urządzeń wynikających z dowodów zaoferowanych przez skarżącego , co miało wpływ na wynik postępowania poprzez uniemożliwienie kontroli prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia;

6. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów art. 2 ust. 3-5 w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 90 ust. 1 oraz art. 91 u.g.h., skutkującą ich zastosowaniem w okolicznościach niniejszej sprawy, bowiem gra na przedmiotowych urządzeniach nie jest grą na automacie w rozumieniu art. 2 ust. 3-5 u.g.h.

Dodatkowo skarżący w piśmie z dnia 20 maja 2022 r. zarzucił zaskarżonej decyzji rażącą obrazę przepisów art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 w zw. z art. 235 oraz art. 229 o.p. w zw. z art. 91 u.g.h. w zw. z art. 189a § 2 ust. 2 k.p.a. oraz art. 189f §§ 1-3 k.p.a. poprzez zaniechanie - analogicznie, jak organ pierwszej instancji - zastosowania regulacji z art. 189a § 2 ust. 2 k.p.a. oraz art. 189f §§ 1-3 k.p.a., a w konsekwencji zaniechanie ustalenia przesłanek, o jakich mowa w art. 189f §§ 1-3 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 329) , dalej jako "p.p.s.a.", sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kwestionowanymi w niniejszym postępowaniu decyzjami nałożono na skarżącego A. B. karę pieniężną za urządzanie gier na automatach. Przedmiotowe decyzje wydane zostały w oparciu o przepisy ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych. W dniu 1 kwietnia 2017 r. weszły w życie przepisy ustawy z 15 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 88), na mocy których został zmieniony przepis art. 89 u.g.h. ustanawiający odpowiedzialność podmiotu urządzającego gry. Kontrola przeprowadzona przez funkcjonariuszy celnych w niniejszej sprawie miała miejsce w dniu 11 maja 2017 r., wobec czego zastosowanie mają przepisy ustawy zmodyfikowane przez ustawę zmieniającą, albowiem sankcja administracyjna za naruszenie obowiązków wynikających z przepisów prawa powinna być wymierzona na podstawie przepisów obowiązujących w dacie deliktu administracyjnego, tj. naruszenia zakazu (por. wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2018 r., sygn. akt II GSK 1358/18). W tej sytuacji w niniejszej sprawie zastosowanie znajdzie ustawa o grach hazardowych w brzmieniu obowiązującym na dzień 11 maja 2017 r. (tj. Dz.U. z 2016 r., poz.471 ze zm.), dalej także jako "u.g.h.".

Zgodnie z art. 3 u.g.h. urządzanie gier losowych, zakładów wzajemnych, gier w karty i gier na automatach oraz prowadzenie działalności w tym zakresie jest dozwolone na podstawie właściwej koncesji, zezwolenia lub dokonanego zgłoszenia. W myśl art. 14 ust. 1 u.g.h. urządzanie gier cylindrycznych, gier w karty, w tym turniejów gry w pokera, gier w kości oraz gier na automatach jest dozwolone wyłącznie w kasynach gier na zasadach i warunkach określonych w zatwierdzonym regulaminie i udzielonej koncesji lub udzielonym zezwoleniu, a także wynikających z przepisów ustawy, z wyjątkiem ust. 4 i 5. Jak stanowi art. 32 ust. 1 u.g.h., koncesji na prowadzenie kasyna gry udziela minister właściwy do spraw finansów publicznych.

W myśl art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. karze pieniężnej podlega urządzający gry hazardowe bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia, przy czym wysokość kary pieniężnej wymierzanej w przypadku gier na automatach wynosi 100.000 zł od każdego automatu (art. 89 ust. 4 pkt 1a u.g.h.).

Dla wymierzenia kary pieniężnej konieczne jest, wobec powyższego, ustalenie konkretnego podmiotu urządzającego gry na automatach, ustalenie charakteru tych gier - czy są to gry na automatach w rozumieniu u.g.h., ustalenie, że gry na automatach były urządzane bez koncesji, zezwolenia lub dokonania wymaganego zgłoszenia.

W niniejszej sprawie sporne było , czy urządzenia znajdujące się w lokalu położonym w G. przy ul. K. [...] zostały prawidłowo zakwalifikowane przez organy jako automaty do gier, jak też czy organy zasadnie uznały, iż gry te mają charakter losowy.

Zgodnie z art. 2 ust. 3 u.g.h. grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. Zakres wskazanej definicji został rozszerzony w art. 2 ust. 5 u.g.h., który stanowi, że grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy. Porównanie zamieszczonych w art. 2 ust. 3 i art. 2 ust. 5 u.g.h. zwrotów "gra zawiera element losowości" oraz "gra ma charakter losowy" prowadzi do wniosku, że o ile na gruncie art. 2 ust. 3 u.g.h., poza losowością gry na automacie, możliwe jest jeszcze wprowadzenie jako istotnych elementów umiejętności, zręczności lub wiedzy, o tyle na gruncie art. 2 ust. 5 u.g.h. te elementy (umiejętność, zręczność, wiedza) powinny mieć jedynie charakter marginalny, aby zachowała ona charakter losowy w rozumieniu tego przepisu (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 23 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Ol 357/20).

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pojęcie "losowości", użyte w kontekście gier hazardowych, wiązane jest z zależnością wyniku gry w szczególności od przypadku rozumianego jako zdarzenie lub zjawisko, których nie da się przewidzieć. Przyjmuje się, że wystąpienie "przypadku" oznacza, że wynik gry jest nieprzewidywalny z punktu widzenia grającego i nie zależy wyłącznie od jego możliwości czy umiejętności. Losowość gier jest rozumiana jako niemożliwość przewidzenia rezultatu gry w normalnych warunkach. Do zakwalifikowania gry do gier losowych wystarczy stwierdzenie wystąpienia w grze elementu losowości wpływającego bezpośrednio na wynik gry (por. wyrok NSA z dnia 3 marca 2020 r., sygn. akt II GSK 4304/17).

W ocenie Sądu, zatrzymane we wskazanym lokalu urządzenia posiadają określone przez ustawodawcę cechy, tj. są urządzeniami elektromechanicznymi pozwalającymi na urządzanie gier o wygrane pieniężne, w których gra zawiera element losowości, a w związku z tym należą do desygnatów wyżej określonego pojęcia, tzn. są automatami do gry w rozumieniu art. 2 ust. 3 u.g.h.

Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że tok gry na przedmiotowych urządzeniach pozostawał poza zdolnościami i sferą oddziaływania grającego. Na możliwość wygranej nie mają wpływu zdolności psychomotoryczne takie jak spostrzegawczość, refleks, zręczność, nabyte umiejętności. Po wprawieniu w ruch bębnów automat generuje pytanie do grającego, a następnie bębny ulegają samoczynnemu zatrzymaniu. Dopiero po zatrzymaniu bębnów można udzielić odpowiedzi na pytanie, wcześniej klawisze są nieaktywne, nie ma wobec tego możliwości ustawienia położenia bębnów w pożądanym położeniu ani udzielenia odpowiedzi na pytanie. Ekran z wizualizacją podzielony jest na pola, na których widnieją obrazki owoców, dzwonków itp., które są losowo obracane, a grający nie ma wpływu na ustawienie bębnów czy wybór pytania.

Nadmienić należy, że wystarczającą przesłanką zastosowania art. 3 u.g.h., zgodnie z którym urządzanie gier losowych, zakładów wzajemnych, gier w karty i gier na automatach oraz prowadzenie działalności w tym zakresie jest dozwolone na podstawie właściwej koncesji, zezwolenia lub dokonanego zgłoszenia, jest to, by przynajmniej jedna gra zainstalowana na urządzeniu miała charakter losowy (zawierała element losowości), co w niniejszym przypadku zostało potwierdzone w protokole z kontroli.

Nadto podkreślić trzeba, że automatem do gry jest urządzenie do gry zawierające element losowości. Niewątpliwie przedmiotowe automaty spełniają ten warunek.

Czynności przeprowadzone przez funkcjonariuszy w dniu 11 maja 2017 r. zostały podjęte w trybie przepisów o postępowaniu karno-skarbowym w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa skarbowego, określonego w art. 107 k.k.s. Funkcjonariuszom celno-skarbowym przysługuje samodzielne uprawnienie do przeprowadzenia eksperymentu, wynikające z ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej ( "ustawa o KAS"). Zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 14 ustawy o KAS w ramach kontroli celno-skarbowej przysługuje uprawnienie do przeprowadzania w uzasadnionych przypadkach, w drodze eksperymentu, doświadczenia lub odtworzenia możliwości gry na automacie lub gry na innym urządzeniu. Ustawodawca nie wprowadził żadnych dodatkowych wymogów formalnych w zakresie posiadanych kompetencji do sprawdzenia działania urządzeń do gier i przeprowadzania na nich stosownych doświadczeń. W tej sytuacji organ był uprawniony do poczynienia ustaleń na podstawie dowodu z eksperymentu, przeprowadzonego podczas czynności kontrolnych. Niewątpliwie w sprawie wystąpił "uzasadniony przypadek", który w myśl art. 64 ust. 1 pkt 14 ustawy o KAS umożliwiał funkcjonariuszom celno-skarbowym przeprowadzenie eksperymentu. Funkcjonariuszom nie okazano stosownej koncesji, zezwolenia czy też dokonanego zgłoszenia. Podkreślić należy, że bezpośredni eksperyment przeprowadzony na kontrolowanym urządzeniu może znacznie lepiej odzwierciedlić jego stan i cechy, w odróżnieniu od opinii sporządzonych wyłącznie na podstawie dokumentacji charakteryzującej urządzenie (specyfikacji technicznej producenta), w związku z tym uzasadnione jest niezwłoczne podjęcie działań, które mają na celu zabezpieczenie dowodów przed ich utratą.

Eksperyment dotyczył funkcjonowania urządzeń w chwili ich zatrzymania, wobec czego dotyczył ich rzeczywistego działania w określonym czasie i miejscu. Dowód z eksperymentu jednoznacznie potwierdził, że sporne automaty służą do organizowania gier w celach komercyjnych, a rozgrywane na nich gry mają charakter losowy. Protokół dokumentujący przebieg eksperymentu zawiera oświadczenia funkcjonariuszy, którzy przeprowadzali eksperyment. W protokole tym funkcjonariusze przedstawili przebieg eksperymentu przeprowadzonego we wskazanym lokalu oraz przebieg gry rozegranej na każdym z urządzeń.

W ocenie Sądu organy prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, z którego wyciągnęły trafne wnioski, a zarzutów skargi dotyczących wadliwości zebrania materiału dowodowego i jego oceny przez organy podzielić nie można. Organy podjęły wszelkie działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym zebrania całego materiału dowodowego. Nie można uznać, że wadą postępowania dowodowego było nieprzesłuchanie w charakterze świadków funkcjonariuszy , którzy przeprowadzili eksperyment, bowiem przebieg eksperymentu i wnioski z niego wynikające przedstawione zostały w protokole z eksperymentu. Zaznaczyć trzeba, że o charakterze gry czy automatu nie decydują formalne postanowienia instrukcji czy regulaminu, lecz faktyczne cechy gier i działanie automatów , na których gry te są rozgrywane.

Za chybiony Sąd uznał też zarzut dotyczący nieprzeprowadzenia przez organy dowodu z opinii biegłego z zakresu informatyki w celu ustalenia, czy oprogramowanie zatrzymanych urządzeń jest oprogramowaniem takim samym, jak zbadane i opisane w opinii D w W. z dnia 5 sierpnia 2016 r. Formułując ten zarzut skarżący sam w istocie przyznał, że przedłożona przy odwołaniu opinia wskazanego Instytutu nie dotyczy przedmiotowych urządzeń. Nie jest natomiast zadaniem organów przeprowadzanie pośrednich dowodów, które w ocenie strony mają wykazać, że jakiś dokument ( opinia) może dotyczyć określonego urządzenia czy gry na nim prowadzonej.

Wbrew zarzutom skargi przeprowadzony został dowód z oględzin przedmiotowych urządzeń oraz z eksperymentu – świadczą o tym protokoły z tych czynności, znajdujące się w aktach administracyjnych.

W ocenie Sądu organ odwoławczy zasadnie odmówił dopuszczenia jako dowodów w sprawie czterech opinii dołączonych do odwołania - doc. dr J. P., pt. "Opinia dotycząca sposobów wnioskowania prawniczego wiążąca się z oceną charakteru prawnego "G" odtwarzanych na urządzeniach "F" " ; prof. zw. dr hab. M. W. pt. "Opinia w przedmiocie prawnej oceny konkursów wiedzy powszechnej organizowanych i prowadzonych z wykorzystaniem urządzeń "F" , w świetle przepisów ustawy o grach hazardowych" ; opinii technicznej D z siedzibą w W., dotyczącej urządzeń o nazwie E, prof. dr hab. R. Z. pt. "Opinia prawna w sprawie odpowiedzialności karnej skarbowej z tytułu urządzania konkursów wiedzy powszechnej na urządzeniu "F" ".

Rację ma organ odwoławczy, że przedstawione opinie nie dotyczą przedmiotowych automatów, co już tylko z tego względu potwierdza zasadność odmowy przeprowadzenia zaoferowanych przez skarżącego dowodów z czterech przedłożonych opinii. Ponadto zauważyć należy, że ustalenie charakteru gry możliwe jest w drodze opinii jednostki badającej, o jakiej mowa jest w art. 23f u.g.h. Jednak tryb ten nie znajduje zastosowania w toku postępowania o nałożenie kary pieniężnej za prowadzenie gier bez stosownych uprawnień (por. wyroki NSA: z dnia 17 września 2015 r., sygn. akt II GSK 1595/15 i z dnia 18 września 2015 r., sygn. akt II GSK 1715/15). W orzecznictwie wskazuje się natomiast, że w sytuacji, gdy strona bez zwracania się o rozstrzygnięcie do Ministra Finansów i bez zwracania się o opinię do uprawnionej jednostki badającej podejmuje działalność w postaci gier na automatach, należy uznać, że świadomie pomija wskazany wyżej etap wstępnych ustaleń charakteru gry (zob. wyrok NSA z dnia 5 listopada 2015 r., sygn. II GSK 2032/15).

Sąd podziela ponadto pogląd prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych o istnieniu autonomicznego uprawnienia po stronie organów celno-skarbowych do czynienia ustaleń w zakresie charakteru automatów do urządzania gier. Zgodnie z art. 2 ust. 6 u.g.h. minister właściwy do spraw finansów publicznych rozstrzyga, na wniosek lub z urzędu, w drodze decyzji, czy gry lub zakłady posiadające cechy wymienione w ust. 1-5a są grami losowymi, zakładami wzajemnymi, grami w karty albo grami na automacie w rozumieniu ustawy. W przypadku, gdy urządzający gry na automacie nie skorzysta z powyższego uprawnienia, które pozwala na pozyskanie pewności co do charakteru prowadzonej działalności gospodarczej (czy działalność ta wypełnia przesłanki uznania jej za grę hazardową), to organy podatkowe, na podstawie art. 89 i art. 90 u.g.h., uzyskują automatycznie uprawnienie do poczynienia własnych ustaleń w zakresie wystąpienia w danej sprawie przesłanek wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gry na automatach poza kasynem gry (por. wyrok NSA z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 183/14).

Zgodnie z art. 188 o.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Wobec tego wniosek skarżącego dotyczący konieczności przeprowadzenia dowodu z zaoferowanych opinii był bezpodstawny. Organy były władne do samodzielnego przeprowadzania stosownych ustaleń, a okoliczności, które chciał wykazać skarżący, zostały już stwierdzone dowodami z eksperymentu.

Uznać należy, że organy prawidłowo uznały skarżącego za "urządzającego gry" w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. Choć ustawa o grach hazardowych nie definiuje pojęcia "urządzającego gry", o którym mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2, to jednak posługuje się nim w wielu przepisach, które umożliwiają określenie i ustalenie jego treściowego zakresu. Na ich podstawie, przy uwzględnieniu potrzeby szerokiego podejścia do rozumienia pojęcia "urządzającego gry na automatach" oraz "urządzania gier na automatach" w pełni zasadnie przyjmuje się, że "urządzanie gier hazardowych" to ogół czynności i działań stanowiących zaplecze logistyczne dla umożliwienia realizowania w praktyce działalności w zakresie gier hazardowych, w szczególności: zorganizowanie i pozyskanie odpowiedniego miejsca na zamontowanie urządzeń, przystosowanie go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego miejsca nieograniczonej liczbie graczy, utrzymywanie automatów w stanie sprawności oraz stałej aktywności, umożliwiającym ich funkcjonowanie, wypłacanie wygranych, obsługa urządzeń, zatrudnienie i odpowiednie przeszkolenie personelu, zapewniające graczom możliwość uczestniczenia w grze. Przedstawione rozumienie "urządzania" potwierdza również – jak w pełni zasadnie należałoby przyjąć – definicja zawarta w Słowniku Języka Polskiego PWN, zgodnie z którą "urządzić – urządzać" oznacza: "wyposażyć coś w odpowiednie sprzęty", "zorganizować [jakąś imprezę], jakieś przedsięwzięcie itp.", "zapewnić komuś dobre warunki" (por. https://sjp.pwn.pl/sjp/urzadzic;2533410.html.) "Urządzanie", to wedle powyżej przedstawionego słownikowego rozumienia tego zwrotu również – a trzeba to podkreślić – "stwarzanie komuś odpowiednich warunków" ( tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 maja 2022 r., sygn. akt II GSK 110/19).

Sąd orzekający stanowisko powyższe podziela.

W kontrolowanych decyzjach organy zasadnie uznały, że skarżący był urządzającym gry na automatach. Z zebranych dowodów – zeznań świadków, przesłuchania skarżącego wynika, że skarżący wynajął lokal od właściciela, któremu powiedział, że będzie w nim prowadził gry na automatach. Skarżący albo sam, albo przez pracownika – siostrzeńca - przekazywał właścicielowi czynsz za lokal, do którego miał swobodny dostęp. Miał do niego klucze, których jeden komplet udostępnił zatrudnionemu przez siebie pracownikowi, zawarł umowę z firmą Energa na dostawę energii elektrycznej, uiszczał opłaty za energię elektryczną i Internet. W lokalu znajdowało się pięć automatów, które były cały czas włączone, nawet jak lokal był zamknięty. Ich obsługą zajmował się pracownik skarżącego. Gdy jeden z automatów zaciął się w trakcie gry, pracownik skarżącego za pomocą kluczy do automatu go odblokował. Na automatach były rozgrywane gry przez graczy. W dniu kontroli w przedmiotowym lokalu znajdował się pracownik skarżącego, obsługujący automaty, zgromadzone też w nim były różne umowy, zawierane przez skarżącego, dotyczące lokalu.

Mimo przedstawienia przez skarżącego umowy najmu przedmiotowego lokalu z B Spółką z o.o. w P. z dnia 1 kwietnia 2017 r. organ odwoławczy zasadnie uznał zatem, że dysponującym lokalem w dniu kontroli i urządzającym gry był skarżący.

Wspomniany lokal miał charakter ogólnodostępny i nie był kasynem gry w ujęciu art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. a u.g.h. ani salonem gier na automatach (art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c) u.g.h.). Urządzający gry nie legitymował się także odpowiednią koncesją.

W ocenie Sądu zaakceptować należy dokonaną przez organy administracji prawną ocenę zachowania skarżącego, która odpowiada sytuacji opisanej w hipotezie normy prawnej rekonstruowanej z art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych.

Zauważyć należy, że organ odwoławczy oddalił wniosek dowodowy skarżącego zawarty w odwołaniu, dotyczący wskazanej powyżej umowy zawartej przez skarżącego ze spółką B z tego względu, że dokument ten znajdował się już w aktach administracyjnych sprawy. Do dokumentu tego organ się odniósł i ocenił jego wartość dowodową.

Sąd nie podziela zarzutów skargi dotyczących faktycznego uniemożliwienia stronie udziału w postępowaniu przez pozbawienie skarżącego udziału w przeprowadzaniu dowodów i braku dowodu z jego oświadczenia złożonego w trybie art. 180 §2 o.p., co skutkowało niewyjaśnieniem kluczowych okoliczności sprawy, tj. rzeczywistego działania przedmiotowych urządzeń i gier. Strona miała możliwość działania w toku postępowania, zgłaszania wniosków dowodowych, odnoszenia się do dowodów przeprowadzonych. Brak akceptacji przez organ odwoławczy dowodów zaoferowanych przez skarżącego świadczy nie tyle o uniemożliwieniu mu udziału w postępowaniu , lecz o niewłaściwym doborze przez skarżącego środków dowodowych.

Zauważyć należy, że zgodnie z art. 122 o.p. w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Przepis ten mówi o działaniach "niezbędnych", co oznacza, że obowiązek gromadzenia przez organy materiału dowodowego nie jest nieograniczony i bezwzględny. Jeżeli organ, na podstawie zebranych w toku postępowania dowodów, może dokonać niebudzącego wątpliwości ustalenia stanu faktycznego, wówczas dalsze prowadzenie postępowania dowodowego nie jest zasadne (por. wyroki NSA: z dnia 14 lipca 2005 r., sygn. akt FSK 2600/04; z dnia 15 grudnia 2005 r., sygn. akt I FSK 391/05).

W ocenie Sądu zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy jest kompletny i wystarczający do rozstrzygnięcia w przedmiocie odpowiedzialności administracyjnej podmiotu urządzającego gry na automatach.

Wobec powyższego Sąd nie podzielił zarzucanych przez skarżącego naruszeń przepisów postępowania, jak i prawa materialnego.

Odnosząc się do zarzutu niezastosowania art. 189a § 2 ust.2 k.p.a. oraz art. 189f §§1-3 k.p.a. wskazać należy, że art. 8 u.g.h. stanowi, że do postępowań w sprawach określonych w u.g.h. stosuje się odpowiednio przepisy o.p., chyba że ustawa stanowi inaczej. Zgodnie art. 91 u.g.h. przepisy o.p. stosuje się także do kar pieniężnych, o których mowa w art. 89 u.g.h. Zgodnie z art. 3 § 1 pkt 2 k.p.a. przepisów kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się do spraw uregulowanych w ustawie Ordynacja podatkowa. Regulując kary pieniężne o.p. w art. 119zzk wskazuje, że w zakresie nieuregulowanym w niniejszym rozdziale do nakładania kary pieniężnej stosuje się przepisy działu IVA k.p.a.

Problematyka kar pieniężnych za urządzanie gier hazardowych w istotnym zakresie została uregulowana w u.g.h. Ustawa ta określa jednoznacznie wysokość kary za takie przewinienia, organy właściwe w sprawach kar pieniężnych oraz terminy ich uiszczenia, a w związku z tym uznać należy, że jej przepisy mają charakter szczególny w stosunku do przepisów ogólnych zawartych w dziale IVa k.p.a., co wyłącza ich zastosowanie według merytorycznej reguły kolizyjnej lex specialis derogat legi generali. W szczególności nie mogła znaleźć zastosowania regulacja dotycząca dyrektyw wymiaru kary - art. 189d k.p.a., bowiem wymiar kary został ustalony kwotowo w u.g.h.

Uzasadnienie projektu ustawy (Druk nr 1183 z dnia 28 grudzień 2016 r. - Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw) wskazywało, że: "Projektowane rozwiązania będą stanowiły uzupełnienie regulacji przewidzianych w przepisach szczególnych, przy poszanowaniu zasady, że przepis szczególny ma pierwszeństwo przed przepisem ogólnym (lex specialis derogat legi generali). Przepisy k.p.a. w zakresie reguł nakładania kar i udzielania ulg w jej wykonaniu będą przepisami ogólnymi, z tym jednakże zastrzeżeniem, że uregulowania w przepisach odrębnych poszczególnych aspektów materii dotyczącej kar administracyjnych, przepisów proponowanego działu nie będzie stosowało się w zakresie tych aspektów (art. 189a § 2 k.p.a.). (...) Celem art. 189a § 2 k.p.a. jest uzupełniające stosowanie przepisów k.p.a. w tym zakresie, który nie został uregulowany odmiennie w przepisach odrębnych. Jeżeli któryś ze wskazanych aspektów regulacji dotyczącej kar (np. odstąpienie od nałożenia kary) nie został objęty regulacją ustawy odrębnej, "w to miejsce" stosowane będą przepisy k.p.a. Jednocześnie, jeśli przepisy szczególne regulują określoną kwestię, np. wskazują przesłanki wymiaru kary, to wyłączone zostaje zastosowanie wszystkich przepisów k.p.a. określających przesłanki wymiaru kary (tego aspektu objętego jednym z punktów art. 189a § 2 k.p.a.). Skoro bowiem ustawodawca w przepisach odrębnych ustaw uregulował w przepisach odrębnych kwestię kar administracyjnych kompleksowo albo uregulował dany "wycinek" tematyki stosowania kar administracyjnych, w tym konkretnie zakresie zastosowanie przepisów k.p.a. powinno być wyłączone. Nie wyklucza to stosowania przepisów k.p.a. w zakresie aspektów wskazanych w art. 189a § 2 pkt 2-6".

W orzecznictwie wskazano na odpowiednie zastosowanie do kar z u.g.h. przepisu art. 189f k.p.a. dotyczącego odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 9 stycznia 2020 r., sygn. akt III SA/Wr 390/19). Kwestia ta nie jest bowiem uregulowana w u.g.h.

Przepis art. 189f k.p.a. reguluje instytucję odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i stosownie do jego brzmienia organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: 1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub 2) za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna (§ 1); W przypadkach innych niż wymienione w § 1, jeżeli pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna, organ administracji publicznej, w drodze postanowienia, może wyznaczyć stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających: 1) usunięcie naruszenia prawa lub 2) powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, określając termin i sposób powiadomienia (§ 2), przy czym organ administracji publicznej w przypadkach, o których mowa w § 2, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia (§ 3).

Zauważyć należy, że przywołany przepis ma charakter regulacji o charakterze wyjątkowym, znajduje zatem zastosowanie w szczególnych okolicznościach faktycznych. W rozpoznawanej sprawie skarżący nie wskazał żadnych okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki uprawniającej do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Z akt administracyjnych nie wynika, aby skarżący podjął jakąkolwiek aktywność dowodową w celu wykazania spełnienia przesłanki odstąpienia od wymierzenia kary. Ponadto, aby można było odstąpić w trybie art. 189f k.p.a. od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestać na pouczeniu, waga naruszenia prawa musi być znikoma, a strona musiałaby zaprzestać naruszenia prawa, zaś obie te przesłanki muszą zostać spełnione łącznie. W przypadku podmiotów, na które nakładana jest kara pieniężna na podstawie art. 89 u.g.h. nie można mówić o znikomej wadze naruszenia prawa. Mając na uwadze charakter działalności hazardowej oraz przyjęte przez ustawodawcę zasady organizacji gier, w tym wprowadzone zakazy i ograniczenia w zakresie urządzania gier hazardowych, które służyć mają ochronie dóbr prawnych, w szczególności ochronie społeczeństwa i obywateli przed negatywnymi skutkami uzależnienia od hazardu, naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych nie może być uznane za naruszenie prawa znikomej wagi. W niniejszej sprawie nie można także stwierdzić spełnienia przesłanki zaprzestania przez skarżącego naruszenia prawa, bowiem nie zaprzestał on z własnej woli nielegalnej działalności polegającej na naruszeniu przepisów ustawy o grach hazardowych, lecz nastąpiło to w wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych, co uniemożliwiło dalsze kontynuowanie procederu (por. prawomocne wyroki WSA w Gdańsku z dnia 9 października 2020 r., sygn. akt III SA/Gd 420/20, z dnia 2 grudnia 2021 r. sygn. akt III SA/Gd 160/21 ).

Zatem, jakkolwiek nie można wykluczyć możliwości stosowania art. 189f k.p.a. do kar pieniężnych wymierzanych na podstawie art. 89 u.g.h., brak odstąpienia od nałożenia kary w niniejszej sprawie nie może spowodować wyeliminowania kwestionowanych decyzji z obrotu prawnego.

W świetle powyższego zarzuty w zakresie dotyczącym naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego oraz prawa procesowego uznać należy za niezasadne. Jednocześnie Sąd nie stwierdził po stronie organu uchybień naruszających prawo, które należałoby wziąć pod uwagę z urzędu.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

Orzeczenia sądów administracyjnych przywołane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (http://orzeczenia.nsa.gov.pl.).