Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2028/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Sędziowie sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Dawejnis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2019 r., nr [...], znak: [...] Wojewoda [...] (dalej: "organ II instancji", "organ odwoławczy", "Wojewoda") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186), po rozpatrzeniu odwołania A. P. (dalej: "skarżąca") od decyzji Starosty [...] (dalej: "organ I instancji", "Starosta") Nr [...] z dnia [...] maja 2019 r., znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Decyzja organu II instancji zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

W dniu 20 marca 2019 r., M. Z. oraz K. Z. (dalej: "inwestorzy"), złożyli w Starostwie Powiatowym w O. wniosek o pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na terenie działki nr ew. [...], obręb [...] przy ulicy T. [...] w J. Następnie Starosta [...] pismem z dnia 2 kwietnia 2019 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania. W dniu 4 kwietnia 2019 r. inwestor uzupełnił wniosek o pozwolenie na budowę, dołączając do niego cztery egzemplarze projektu budowlanego oraz cztery egzemplarze projektu architektoniczno-budowlanego. W związku z uzupełnieniem dokumentacji, Starosta [...] pismem z dnia 8 kwietnia 2019 r. zawiadomił strony o zakończeniu postępowania dowodowego. W dniu 17 kwietnia 2019 r. w siedzibie organu I instancji stawił się pełnomocnik A. P., który zapoznał się z dokumentacją projektową oraz zgłosił swój udział w niniejszej sprawie. W dniu 10 maja 2019 r. do siedziby organu wpłynęły zastrzeżenia skarżącej, w których poinformowała ona, że na terenie objętym wnioskiem o wydanie przedmiotowego pozwolenia na budowę inwestorzy wykonali roboty budowlane które mogą być postrzegane jako prace przygotowawcze w rozumieniu art. 41 ust. 2 pkt. 2 i pkt. 4 Prawa budowlanego. Dokonali oni bowiem, w miejscu lokalizacji przyszłego budynku mieszkalnego, robót ziemnych - niwelacji terenu, wykonali przyłącze wodociągowe wraz z nowo wybudowaną studzienką na ich nieruchomości. Ponadto inwestorzy nie dokończyli rozbiórki byłego budynku gospodarczego, objętej pozwoleniem na rozbiórkę wydanym przez Starostę [...]. Według stanu na dzień przedstawienia niniejszego pisma, po budynku pozostała, między innymi, ściana przylegającą do ściany budynku A. P. Na tej nierozebranej jeszcze ścianie usytuowane jest przyłącze energetyczne (skrzynka na prąd wraz z licznikiem i instalacjami towarzyszącymi), przy czym sam prąd jest doprowadzony od strony ulicy Teatralnej linią napowietrzną przebiegającą w przestrzeni, jaką może zająć budynek mieszkalny w miejscu wskazanym w projekcie budowlanym. Stan istniejącego przyłącza energetycznego może nie odpowiadać obowiązującym przepisom prawa energetycznego, a także stanowić źródło zagrożenia pożarowego, także dla budynku mieszkalnego.

W odpowiedzi na powyższe zarzuty inwestorzy poinformowali, że wykonali przyłącze wodociągowe wraz nowo wybudowaną studzienką zgodnie z projektem technicznym na podstawie warunków technicznych wydanych przez H. Sp.

z o.o. z dnia [...] grudnia 2018 r. Jako załączniki dołączono protokół z końcowego odbioru przyłącza kanalizacyjnego z dnia 9 kwietnia 2019 r., dziennik robót nr [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r., sprawdzenie z badania wody nr [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. oraz protokół z montażu plombowania wodomierza głównego.

Po przeanalizowaniu złożonego wniosku Starosta [...] decyzją z [...] maja 2019 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorom pozwolenia na budowę. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła A. P., wnosząc o jej uchylenie w całości. Zarzuciła organowi I instancji brak sprawdzenia czy przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany dotyczy całego obiektu wraz z instalacjami umożliwiającymi jego użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem, czy też jego części, a także nieustalenie czy doszło do rozpoczęcia robót budowlanych objętych wnioskowanym pozwoleniem na budowę.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda [...], skarżoną decyzją z [...] lipca 2019 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu decyzji, organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę. Pozwolenie na budowę stanowi decyzja administracyjna zezwalającą na rozpoczęcie i prowadzenie budowy lub wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego (art. 3 pkt 12 ustawy). Ponadto stosownie do treści art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto:

- złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym,

- złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności pozwolenia, o którym mowa w

art. 23 i art. 23a ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej, jeżeli jest ono wymagane,

- złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Wojewoda przypomniał, że w myśl art. 33 ust. 2 Prawa budowlanego, do wniosku o pozwolenie na budowę inwestor powinien dołączyć: cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w

art. 12 ust. 7, aktualnym na dzień opracowania projektu (nie dotyczy to uzgodnienia i opiniowania przeprowadzanego w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000) oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Jednocześnie Wojewoda podkreślił, że zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:

- zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko,

- zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno- budowlanymi,

- kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 6,

- wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2 - a także sprawdzenie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7,

- spełnienie wymagań określonych w art. 60 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. o Krajowym Zasobie Nieruchomości (Dz. U. z 2018 r., poz. 2363 ze zm.) - w przypadku inwestycji na nieruchomości wchodzącej w skład Zasobu Nieruchomości, o którym mowa w tej ustawie, oddanej w użytkowanie wieczyste lub sprzedanej w trybie określonym w art. 53 ust. 1 lub 2 tej ustawy, przeznaczonej na wynajem o czynszu najmu określonym zgodnie z przepisami rozdziału 7.

Wojewoda podkreślił, że w przypadku spełnienia przez inwestora wszystkich wskazanych powyżej wymagań, organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Natomiast w sytuacji stwierdzenia niezgodności planowanej inwestycji z wymogami określonymi we wskazanych przepisach, organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada w drodze postanowienia, na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po bezskutecznym upływie tego terminu wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

Organ odwoławczy wskazał, że weryfikacja dokumentacji sprawy wykazała, że inwestorzy do wniosku o pozwolenie na budowę, dołączyli wymagane prawem dokumenty, spełniające wymogi art. 35 Prawa budowlanego, a więc projekt budowlany sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, a także prawidłowo wypełnione oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Równocześnie Wojewoda stwierdził, że planowane zamierzenie inwestycyjne, obejmujące budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r, poz. 71), a tym samym nie wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz w ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r. poz. 1405 ze zm.). Organ II instancji wskazał także, że projekt budowlany zgodny jest z ustaleniami Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego "M." (Uchwała Rady Miasta J. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2013 r.). Działka inwestycyjna o nr ew. [...] obręb [...], położona w miejscowości Józefów znajduje się na terenie oznaczonym w planie symbolem 3.MN, który według § 5 ust. 2 pkt 3 wchodzi w skład terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Projekt budowlany jest także kompletny i został sporządzony zgodnie z wymogami zawartymi w art. 34 Prawa budowlanego, spełniając wymagania § 8 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2018 r., poz. 1935). Dodatkowo podkreślono, że adaptacja projektu budowlanego zawiera informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, a oświadczenie projektanta, o którym mowa w art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego, zostało dołączone do dokumentacji. Na podstawie projektu zagospodarowania działki organ II instancji stwierdził, że przedmiotowa inwestycja jest również zgodna z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. u. z 2019 r., poz. 1065).

Wojewoda [...] podniósł, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęty jest pogląd, że budowa przyłączy nie musi być objęta decyzją o pozwoleniu na budowę zasadniczego obiektu. Co do zasady pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego, z pewnymi wyjątkami. Za wyjątki należy bowiem uznać sposób realizacji przyłączy, regulowany przepisem art. 29a Prawa budowlanego. Celem tego przepisu było ułatwienie realizacji procesu inwestycyjnego i zwolnienie z reglamentacji administracyjno-prawnej wykonywania wszystkich wymienionych w art. 29 ust. 1 pkt 20 przyłączy. Zgodnie z przepisem art. 29a, budowa przyłączy może następować albo na podstawie zgłoszenia albo na podstawie przepisów prawa energetycznego, ustaw o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Ponadto przy budowie budynku zdefiniowanego w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, przyłączy nie zalicza się do jego części składowych. Wynika to z art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego, który zalicza przyłącza do urządzeń budowlanych definiowanych jako urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Do urządzeń budowlanych przepis ten zalicza również ogrodzenia, place pod śmietniki i same śmietniki i nie do przyjęcia byłby wniosek, że brak w projekcie budowlanym takich urządzeń uniemożliwiłby jego zatwierdzenie i udzielenie pozwolenia na budowę. Pozwolenie na budowę budynku nie musi więc obejmować przyłączy, które nie są jego częścią składową.

Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego, obiekt budowlany należy projektować i budować w sposób zapewniający ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich. Jednakże nie wszystkie interesy osób trzecich podlegają ochronie. Chronione są wyłącznie interesy prawne, a nie interesy faktyczne. Wyznacznikiem zakresu, w jakim wydający decyzję organ ma obowiązek chronić uprawnienia osób trzecich, są przepisy prawa materialnego. Naruszenie interesu prawnego rozumiane jest zaś jako naruszenie konkretnych norm prawa materialnego, obowiązujących w procesie inwestycyjnym. Ponadto, decyzja o pozwoleniu na budowę nie ma charakteru uznaniowego, gdyż na gruncie art. art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 omawianej ustawy, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Zatem skoro inwestor spełnił w niniejszej sprawie wszystkie wymagania konieczne do udzielenia pozwolenia na budowę, to Starosta [...] nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.

W ocenie organu odwoławczego, nie występowały również uchybienia w sposobie prowadzenia postępowania przez Starostę [...], mogące skutkować uchyleniem kwestionowanej decyzji. Stąd też należało ją utrzymać w mocy.

Skargę na decyzję Wojewody [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniosła skarżąca, za pośrednictwem profesjonalnego pełnomocnika. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, lub o stwierdzenie nieważności obu decyzji.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

- rażące naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, przede wszystkim, w wyniku braku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, co do tego:

a) jakiego rodzaju roboty budowlane były przedmiotem wniosku o wydanie pozwolenia na budowę oraz o zatwierdzenie projektu budowlanego, a w szczególności czy obejmowały one również budowę przyłączy do przyszłego budynku, w tym przyłącza wodociągowego, czy budowy takich przyłączy nie obejmowały,

b) czy przed wydaniem przedmiotowego pozwolenia na budowę inwestorzy nie rozpoczęli prac przygotowawczych w rozumieniu art. 41 ust. 2 pkt 2 i pkt 4 Prawa budowlanego, służących wprost i bezpośrednio realizacji wnioskowanego przez nich pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy:

• dokonali w miejscu lokalizacji przyszłego budynku mieszkalnego robót ziemnych - niwelacji terenu (być może w związku z niezgłoszoną a przeprowadzoną przez nich rozbiórką budynku nie figurującego w ewidencji budynków, który znajdował się w centralnej części ich nieruchomości),

• wykonali przyłącze wodociągowe wraz z nowo wybudowaną studzienką na ich nieruchomości (od sieci wodociągowej wybudowanej 15 lat temu przy ul. T. wraz z doprowadzeniami do granic nieruchomości, których właściciele chcieliby z wodociągu miejskiego korzystać) - poprzedni właściciel przedmiotowej nieruchomości nie korzystał z tego wodociągu, czerpiąc wodę z własnego ujęcia z wykorzystaniem hydroforu do momentu, gdy ten uległ awarii, a oczywiste jest, że budowa danego przyłącza wodociągowego mogła nastąpić albo jako przyłącza na potrzeby budowy w znaczeniu, o którym mowa w art. 41 ust. 2 pkt 4 Prawa budowlanego, albo jako przyłącza dla przyszłego budynku jednorodzinnego,

c) czy brak dokończenia rozbiórki byłego budynku gospodarczego, objętej pozwoleniem na rozbiórkę wydanym przez Starostę [...] (decyzja Nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r.), wydanym na rzecz poprzedniego właściciela nieruchomości mającej być przedmiotem wnioskowanej inwestycji, tj. decyzją przeniesioną na ich rzecz w trybie art. 40 Prawa budowlanego, nie stanowi przeszkody dla wydania przedmiotowego pozwolenia na budowę i jego realizacji,

- naruszenie art. 8, art. 11, art. 15 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w następstwie utrzymania w mocy decyzji organu I instancji przy jednoczesnym braku rzetelnego odniesienia się do zarzutów odwołania, a w szczególności wobec uchylenia się od wyjaśnienia, czy budowa przez inwestorów określonego przyłącza wodociągowego przed wydaniem kwestionowanego pozwolenia na budowę nastąpiła zgodnie z prawem i czy nie było przejawem rozpoczęcia prac przygotowawczych na terenie przyszłej budowy w sytuacji, gdy w przepisie tym jest mowa, że za prace przygotowawcze uważa się, między innymi, wykonanie przyłączy do infrastruktury technicznej na potrzeby budowy.

W uzasadnieniu skargi, strona skarżąca podniosła, że sposób, w jaki doszło do wybudowania danego przyłącza (w tym studzienki), może wskazywać, że zostało ono wybudowane nie tyle dla potrzeb przyszłej budowy, co jako przyłącze "docelowe", a zatem jako mające służyć zaopatrzeniu w wodę przyszłego budynku jednorodzinnego (objętego wnioskowanym pozwoleniem na budowę), a zatem w ramach całego zamierzenia budowlanego, zgodnie z

art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego. Tymczasem ani z treści wniosku o wydanie pozwolenia na budowę, ani z treści uzasadnień decyzji obu instancji nie wynika, aby przedmiotem wnioskowanego lub wydanego pozwolenia na budowę nie miało być całe zamierzenie budowlane, a więc obiekt wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość jego użytkowania zgodnie z przeznaczeniem, lecz jednie część takiego obiektu (bez przyłączy do infrastruktury technicznej, umożliwiającej korzystanie z przyszłego obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem).

Jednocześnie pełnomocnik skarżącej podniósł, że istnieje domniemanie prawne stanowiące, że przedmiotem wnioskowanego, a także wydawanego pozwolenia na budowę, co do zasady ma być cały obiekt budowlany, a więc wraz z przyłączami do mediów, bez dostępu do których korzystanie z danego obiektu nie jest możliwe. Ponadto podkreślił, że ewentualne przystąpienie do robót budowlanych objętych wnioskowanym pozwoleniem na budowę przed wydaniem decyzji zawierającej takie pozwolenie, wyklucza możliwość wydania pozwolenia, przy czym za przystąpienie do robót budowlanych należy rozumieć rozpoczęcie prac przygotowawczych w rozumieniu Prawa budowlanego, czyli także budowę odpowiednich przyłączy.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ), dalej "p.p.s.a.").

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Biorąc pod uwagę powyższe kryteria, skargę należało uznać za niezasadną, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Zasadniczą kwestią podnoszoną w skardze, jest niewyjaśnienie przez organy, czy przed wydaniem pozwolenia na budowę, inwestorzy nie przeprowadzili prac przygotowawczych w rozumieniu art. 41 ust. 2 pkt 2 i 4 Prawa budowlanego, polegających na niwelacji terenu i wykonaniu przyłączy. Dodatkową kwestią, o której będzie mowa w dalszej części uzasadnienia, jest rozbiórka budynku, który wcześniej znajdował się na działce inwestycyjnej.

Zdaniem Sądu rozpoznającego sprawę, organy obu instancji wbrew zarzutom skargi, w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy oraz uzasadniły swoje rozstrzygnięcia, zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a., odnosząc się przy tym do podniesionych przez skarżącą kwestii.

Odpowiadając na wątpliwości skarżącej co do objęcia pozwoleniem na budowę przyłączy, organ wyjaśnił, że co do zasady, zgodnie z art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego, pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego, jednakże z pewnymi wyjątkami. Wskazał, że za wyjątki takie należy uznać właśnie sposób realizacji przyłączy, regulowany przez art. 29a ustawy Prawo budowlane.

W ocenie Sądu, pogląd ten jest słuszny.

Zgodnie z treścią art. 29a Prawa budowlanego, budowa przyłączy może następować albo na podstawie zgłoszenia (ust. 3), albo na podstawie przepisów prawa energetycznego, ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (art. 29a ust. 1 i 2). W myśl art. 29a ust. 2 Prawa budowlanego, do budowy przyłączy: gazowych, cieplnych, elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych i telekomunikacyjnych, stosuje się przepisy ustawy – Prawo energetyczne lub ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, w zależności od rodzaju przyłącza.

Budowa przyłączy, o których mowa w przepisie art. 29 ust. 1 pkt 20, w omawianym trybie, jest zwolniona z reglamentacji Prawa budowlanego przez cały proces budowy. Podlegają one geodezyjnemu wyznaczeniu w terenie, a po ich wybudowaniu – także geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej, obejmującej ich położenie na gruncie zgodnie z art. 43 ust. 1 Prawa budowlanego. Potwierdzenie odbioru wykonanych przyłączy przez gestorów sieci, następuje po weryfikacji przez nich, czy zostały spełnione przez inwestora wymagane w wyżej wskazanych przepisach odrębnych warunki, określone w zależności od rodzaju przyłączy.

Taka właśnie procedura, nie wymagająca zgłoszenia, miała miejsce w odniesieniu do nieruchomości inwestorów.

Inwestorzy wykonali przyłącze wodociągowe wraz nowo wybudowaną studzienką zgodnie z projektem technicznym na podstawie warunków technicznych wydanych przez H. Sp. z o.o, z dnia [...].12.2018 r. (numer sprawy: [...]). Do akt sprawy jako załączniki, dołączyli protokół z końcowego odbioru przyłącza kanalizacyjnego z dnia [...].04.2019, dziennik robót nr [...] z dnia [...].04.2019 r., sprawdzenie z badania wody nr [...] z dnia [...].04.2019 r., protokół z montażu plombowania wodomierza głównego wydany przez inspektora nadzoru H. Sp. o.o. mgr inż. R. C.

Z kolei montaż licznika do przyłącza energetycznego, został wykonany przez organ uprawniony do montażu licznika i plomb oraz weryfikacji oceny technicznej przyłącza energetycznego, P. S.A. Na podstawie protokołu wykonania tego przyłączą, zawarta została umowa na sprzedaż energii elektrycznej i świadczenia usług dystrybucji z P. S.A w dniu 5.12.2018 r.

Wymienione dokumenty, dotyczące przyłączy, znajdują się w aktach sprawy.

Odnotować także w tym miejscu należy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego

z dnia 27 września 2016 r., sygn.. akt II OSK 852/15,( dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: " CBOSA"), zgodnie z którym, wybór przez inwestora trybu realizacji przyłącza na podstawie art. 29a Prawa budowlanego, dokonuje się bez ingerencji organów architektoniczno - budowlanych. Jego budowa następuje w porozumieniu z przedsiębiorstwem wodociągowo - kanalizacyjnym w oparciu o przepisy regulaminu. Odbioru przyłącza dokonuje przedsiębiorstwo, co jednak nie oznacza, że dokument tego odbioru jest koniecznym dokumentem obok planu sytuacyjnego do potwierdzenia legalności przyłącza zrealizowanego w trybie art. 29a Prawa budowlanego.

Podobne stanowisko, wyraził także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 14 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 379/19,( dostępnym w CBOSA) wskazując, że wykonanie przyłącza wodociągowego i kanalizacyjnego, nie wymaga pozwolenia na budowę, ani nawet zgłoszenia właściwemu organowi.

Rozwijając kwestię objęcia przyłączy projektem budowlanym, wskazać należy, że przy budowie budynku zdefiniowanego w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, przyłączy nie zalicza się do jego części składowych. Wynika to z art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego, który zalicza przyłącza do urządzeń budowlanych definiowanych jako urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Pozwolenie na budowę budynku, nie musi więc obejmować przyłączy, które nie są jego częścią składową. Potwierdza to stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 18 lutego 2013 r., sygn. akt II OSK 896/12 ( dostępnym w CBOSA ), wskazał, że przepis art. 33 ust. 1 zdanie pierwsze p.b. zawiera zasadę, iż pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. Od zasady tej są jednak wyjątki, o czym świadczy dalsza część tego przepisu. Za wyjątki należy też uznać sposób realizacji przyłączy, regulowany przepisem art. 29a p.b. Przyłącza nie muszą być objęte decyzją o pozwoleniu na budowę zasadniczego obiektu.

Również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie we wspomnianym wcześniej wyroku z dnia 14 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 379/19, wskazał, że budowa przyłącza wymaga jedynie sporządzenia planu sytuacyjnego na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Nie jest więc trafne twierdzenie, że projekt budowlany nieobejmujący przyłącza wodociągowego czy kanalizacyjnego jest niekompletny.

Podkreślić przy tym jeszcze raz należy, że stosowne odbiory przyłączy w odniesieniu do inwestorów, zostały już dokonane przez gestorów sieci wodociągowej i energetycznej. Ponadto projekt zagospodarowania terenu przewiduje docelowy przebieg przyłączy bezpośrednio do budynku.

Odnosząc się do rozbiórki budynku, który pierwotnie znajdował się na działce inwestorów, wskazać należy, że został on rozebrany zgodnie z decyzją nr [...] z dnia [...].06.2017 r., wydaną z upoważnienia Starosty [...], która następnie została przeniesiona decyzją Nr [...] z dnia [...].12.2018 r. z poprzedniego właściciela działki, na inwestorów. Budynek został rozebrany z wyjątkiem pozostawionej przez inwestorów jednej ściany tego budynku z zamontowaną skrzynką elektryczną. Ściana ta przylega bezpośrednio do budynku skarżącej, co ilustrują zdjęcia znajdujące się w aktach sprawy. Zdaniem skarżącej organy nie wyjaśniły, czy brak zakończenia rozbiórki przedmiotowego budynku, nie stanowi przeszkody do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Podnoszenie przez skarżącą tego zarzutu, jest o tyle niezrozumiałe, że niedokończenie przez inwestorów rozbiórki ostatniej ściany budynku, podyktowane było wyłącznie obawami skarżącej o stan techniczny jej budynku w przypadku przeprowadzanej rozbiórki. Inwestorzy występowali do skarżącej z propozycją dokonania rozbiórki metodą bezpieczną, ręcznie i bez użycia ciężkiego sprzętu, kierując do pełnomocnika skarżącej propozycję zawarcia konkretnego porozumienia, która w istocie nie spotkała się z żadną rzeczową odpowiedzią. Projekt tego porozumienia, znajduje się w aktach sprawy. Ponadto wskazać należy, że przepisy Prawa budowlanego, nie przewidują obowiązku zakończenia rozbiórki budynku, przed uzyskaniem pozwolenia na budowę, ponieważ są to dwie odrębne inwestycje, których realizacja w warunkach rozpatrywanej sprawy, nie koliduje ze sobą.

Skarżąca nie udowodniła również, że inwestorzy przed uzyskaniem pozwolenia na budowę, wykonywali jakiekolwiek roboty ziemne polegające na niwelacji terenu, mieszczące się w pojęciu prac przygotowawczych.

Z tych względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.