Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1511/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-06-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 105
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1511/07 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 czerwca 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Sędzia: WSA Urszula Zięba, Asesor: WSA Inga Gołowska (spr.), Protokolant: Iwona Sadowska-Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2008 r., sprawy ze skargi Szpitala [...] w K., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, - uchyla zaskarżoną decyzję -


UZASADNIENIE

Organ I instancji Burmistrz Miasta K. decyzją z dnia [...] znak: [...] wydaną na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 54 ust. 1 , ust. 2, ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U Nr 210, poz. 2135 ze zm.) art.8 i art. 12 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U Nr 64, poz. 593 ze zm.) oraz art. 104 i art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego – odmówił potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych dla K. K. zameldowanego w K. ul. P.

W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że na podstawie wywiadu środowiskowego z dnia [...] grudnia 2006r. ustalono, że K. K. wspólnie z bratem S. K. i jego żoną K. prowadzili gospodarstwo domowe. K. K. nie pracował, nie był zarejestrowany w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna. Dochód rodziny wynosił 1250, 00 zł ( 416,67 zł na osobę w rodzinie) i przekraczał kryterium dochodowe o którym mowa w art. 8 ustawy o pomocy społecznej. W dniach od [...] grudnia 2006r. do [...] grudnia 2006r. był hospitalizowany w Szpitalu Miejskim [...] w K. a w dniu [...] grudnia 2006r. zmarł. Z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego prawo do świadczeń z opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych nie przysługuje.

Odwołanie od decyzji organu I instancji złożył [...] Szpital Miejski im. [...] K. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że K. K. wprawdzie zamieszkiwał w domu rodzinnym z bratem i jego żoną jednakże trudno przyjąć, że pozostawał we wspólnym gospodarstwie domowym. Brat jedynie z uwagi na łączący stosunek pokrewieństwa pokrywał koszty wyżywienia i zamieszkania K. K. Fakt wspólnego zamieszkania z rodziną nie przesądza o prowadzeniu wspólnie z nią gospodarstwa domowego a sytuacja osobista, rodzinna winna być ustalona przez pracownika socjalnego Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej zgodnie z art. 106 ustawy o pomocy społecznej, czego nie zrobiono. Podniesiono także, że szpital nie jest instytucją dochodową , otrzymuje jedynie środki finansowe z Narodowego Funduszu Zdrowia za leczenie pacjentów ubezpieczonych i nie ma żadnych własnych środków z których mógłby pokrywać leczenie pacjentów nieubezpieczonych dlatego też nie może on zostać pozbawiony prawa do uzyskania zwrotu kosztów leczenia zwłaszcza, że koszt ten jest wysoki (19.200,00 zł).

Organ II instancji , Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]. znak: [...] wydaną na podstawie art. 54 ust. 1, ust. 2, ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U Nr 210, poz. 2135 ze zm.) oraz art. 138§1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U z 2000r.Nr 98,poz. 1071 ze zm.) – uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w sprawie.

W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że postępowanie w niniejszej sprawie prowadzone w oparciu o art. 54 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych, dotyczące potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej dla K. K. jest bezprzedmiotowe ze względu na śmierć K. K. zatem organ administracji publicznej wydał decyzję o umorzeniu postępowania.

Na powyższą decyzję strona – [...] Szpital Miejski im. [...] w K., złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przyznanie prawa do świadczeń zdrowotnych dla K. K. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że decyzja potwierdzająca prawo do świadczeń zdrowotnych jest decyzją deklaratoryjną , której istota jest potwierdzenie , że w dniu realizacji świadczenia świadczeniobiorca miał prawo do świadczeń opieki zdrowotnej nie będąc osobą objętą powszechnym, obowiązkowym i dobrowolnym ubezpieczeniem zdrowotnym. Zdaniem wnoszącego skargę, śmierć pacjenta nie powoduje niemożności wydania decyzji. Decyzja nie może wywoływać skutków prawnych w stosunku do świadczeniobiorcy lecz w stosunku do szpitala będącego stroną niniejszego postępowania.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w całości podtrzymało swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna. Podniesione w skardze zarzuty zasługują na uwzględnienie.

Na wstępie Sąd zauważa , iż zgodnie z art. 184 Konstytucji w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.-Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm.), kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ppsa sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 tej ustawy, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji, do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych na zasadach określonych w ustawie mają prawo osoby objęte powszechnym, obowiązkowym i dobrowolnym ubezpieczeniem zdrowotnym (ubezpieczeni), a także inne osoby posiadające obywatelstwo polskie i posiadające miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, które spełniają kryterium dochodowe, o którym mowa w art. 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593), co do których nie stwierdzono możliwość przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej przy wykorzystaniu własnych zasobów majątkowych (art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej w zw. z art. 12 ustawy o pomocy społecznej).

Mając na względzie, iż niejednokrotnie opieka medyczna musi być udzielona natychmiastowo, a świadczeniobiorca z uwagi na stan zdrowia może nie być w stanie uczynić zadość obowiązkowi udokumentowania prawa do opieki, ustawodawca przewidział w ustawie szczególny tryb postępowania, który dotyczy stanów nagłych.

Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, świadczeniobiorca (pacjent) K. K. był hospitalizowany w szpitalu od [...] grudnia 2006r. do dnia [...] grudnia 2006r. kiedy to zmarł. W trakcie pobytu w szpitalu cały czas był nieprzytomny i nie odzyskał przytomności. Zasadą jest, że decyzję potwierdzającą prawo do świadczeń opieki zdrowotnej wydaje się na wniosek świadczeniobiorcy (art. 54 ust. 3 zd. 1 ustawy). W stanach nagłych świadczeniodawca nie może jednak warunkować udzielenia świadczenia od okazania dokumentu, o którym mowa w art. 54 ust. 1 ustawy. W takich przypadkach świadczenia opieki zdrowotnej udzielane są świadczeniobiorcy niezwłocznie (art. 19 ust. 1 ustawy), bezpłatnie, także bez skierowania (art. 60 i 61 ustawy). [...] Szpital Miejski im. [...] w K., miał interes prawny w wydaniu przez Burmistrza Miasta K. decyzji, o jakiej mowa w art. 54 ust. 1 ustawy. Stanowiła ona bowiem podstawę do uzyskania refundacji kosztów leczenia od Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia w K.. Interes prawny zakładu opieki zdrowotnej w postępowaniu przed organem gminy dodatkowo potwierdza treść art. 51 ust. 3 in fine ustawy, który wprost przyznaje zakładowi uprawnienie i jednocześnie zobowiązuje do wystąpienia z wnioskiem o wydanie decyzji potwierdzającej prawo świadczeniobiorcy w przypadkach nagłych.

Jeśli chodzi o kwestię bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego to postępowanie staje się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 §1 Kodeksu postępowania administracyjnego gdy strona postępowania administracyjnego utraciła przymioty, o których mowa w art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego lub wskutek śmierci strony w toku postępowania dotyczącego praw ściśle związanych z osobą zmarłej strony. W pierwszym przypadku chodzi o powstałe w toku postępowania administracyjnego znane prawu polskiemu tzw. przekształcenia podmiotowe w drugim zaś o sytuacje, w których śmierć strony nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania lecz czyni postępowanie bezprzedmiotowym. W tym ostatnim przypadku przyjmuje się, że śmierć strony w toku postępowania administracyjnego stanowi podstawę do umorzenia tylko wówczas, gdy sprawa dotyczy praw lub obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłej strony.

W ocenie Sądu nie było podstaw do umorzenia postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a. ze względu na śmierć K. K. którego prawo do świadczeń opieki zdrowotnej miała potwierdzić decyzja Burmistrza Miasta. Analiza przepisów ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (por. art. 19 ust. 1, 4 i 5, art. 50, art. 52, art. 53 art. 54, art. 60, art. 61, art. 108 ust. 1 pkt 1, 132 ust. 1 i 4) prowadzi do przekonania, że interes prawny (w refundacji świadczeń) w tym postępowaniu miał świadczeniodawca czyli [...] Szpital Miejski im. [...] w K, który poniósł koszty leczenia w wysokości 19. 200,00 zł i to on był stroną postępowania administracyjnego a nie świadczeniobiorca- pacjent K. K. ( por. wyrok z dnia 30 marca 2006 r., sygn. akt II GSK 403/05, publ. ONSAiWSA z 2006 r. Nr 5, poz. 144). Wydana przez Burmistrza Miasta K. decyzja administracyjna służyć bowiem miała jako podstawa do wystąpienia do Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia o uzyskanie refundacji poniesionych kosztów leczenia.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji powinien prawidłowo określić stronę postępowania oraz uwzględnić wskazanie i dokonana przez Sąd ocenę prawną.

Z tych względów, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego co powoduje konieczność jego uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm.).