Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 696/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-04-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 30b; art.30c ust.3pkt 2
journal: Dz.U. 2009 nr 84 poz 712
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na rozstrzygnięcie Ministra Gospodarki zawarte w piśmie z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi [...] sp. z o.o. w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest rozstrzygnięcie Ministra Gospodarki zawarte w piśmie z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] L. dz. [...]w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu.

Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.

[...] sp. z o.o. w [...] wnioskiem Nr [...] wystąpiła o dofinansowanie projektu pt. "[...]" w ramach Osi priorytetowej 4 - działania 4.4 Nowe inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013.

Wnioskodawczyni wskazała, że w ramach projektu zamierza wdrożyć innowacyjną technologię produkcji funkcjonalnych wafli ryżowych z dodatkami funkcjonalnymi. Nowa innowacyjna technologia produkcji wafli będzie się odbywała z zastosowaniem specjalnego mieszania składników oraz dwufazowego procesu naświetlania ziaren i gotowych wafli promieniami UV. Pozwoli to na równomierne wymieszanie wafli i utrwalenie ich barwy a system mieszania umożliwi zastosowanie w produkcji suszonych owoców i warzyw pozwalając na ich równomierne rozłożenie w produkcie, co zabezpieczy te składniki przed opadnięciem na dno produktu i przypaleniem ich. Zastosowanie natryskiwarki pozwoli na natryskiwanie produktu dodatkami funkcjonalnymi takimi jak witaminy, stanole czy prebiotyki.

Pismem z dnia [...] października 2013 r. znak: [...], Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, pełniąca funkcję Instytucji Wdrażającej (dalej: IW) poinformowała skarżącą o negatywnym wyniku oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie w ramach kryteriów merytorycznych obligatoryjnych:

1. Nr 3: Inwestycja polega na zakupie lub wdrożeniu rozwiązania technologicznego, które jest stosowane na świecie przez okres nie dłuższy niż 3 lata bądź technologii. która jest stosowana dłużej niż 3 lata pod warunkiem, że stopień rozprzestrzenienia tej technologii na świecie w danej branży nie przekracza 15%;

2. nr 4: W wyniku realizacji projektu zostanie wprowadzony na rynek nowy lub zasadniczo ulepszony produkt (kryterium nie dotyczy projektów prowadzących do powstania produktów nie posiadających desygnatu materialnego);

3. nr 5: Nowy lub zasadniczo ulepszony produkt będący wynikiem realizacji projektu wykazuje użyteczność dla potencjalnych odbiorców oraz posiada przewagi konkurencyjne w stosunku do oferty innych podmiotów działających w branży.

Pismem z dnia 31 października 2013 r. skarżąca spółka złożyła - za pośrednictwem IW - do Ministra Gospodarki pełniącego funkcję Instytucji Pośredniczącej, dalej: IP protest od negatywnego wyniku oceny wniosku o dofinansowanie.

W proteście skarżąca wskazała, że nie zgadza się z oceną dokonaną przez dwóch ekspertów oceniających wniosek. Wskazała, że jej zdaniem spełniła wszystkie kryteria dotyczące przedmiotowego wniosku. Odnosząc się do nie spełnienia kryterium nr 3 podniosła, iż przedmiotowy projekt dotyczy wdrożenia technologii zgłoszonej do ochrony patentowej w Urzędzie Patentowym RP w dniu 26.04.2013 roku, a więc jest to okres zdecydowanie krótszy niż 3 lata przed złożeniem wniosku, co błędnie sugeruje Oceniający 1. Podniosła, że zgłoszenie to w dniu 16.05.2013 r. uzyskało pozytywny raport o stanie techniki, co wprost oznacza, że Urząd Patentowy RP po zbadaniu stanu techniki, nie podważył ani nowości ani poziomu wynalazczego przedmiotowego wynalazku, pozwalając tym samym zgłaszającemu na zorientowanie się co do szans uzyskania ochrony oraz podjęcie dalszych zamierzeń związanych z wykorzystywaniem przedmiotowego rozwiązania.

Skarżąca podkreśliła, że w sprawozdaniu o stanie techniki (będącym elementem postępowania patentowego) nie zostały wskazane żadne dokumenty, które podważałyby nowość lub poziom wynalazczy wynalazku będącego przedmiotem zgłoszenia patentowego, to znaczy, że rozwiązanie takie nie było wcześniej udostępnione do wiadomości powszechnej w formie żadnego pisemnego lub ustnego opisu, przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób. Z tego względu jej zdaniem ocenę ekspercką Oceniającego 1 należy uznać za błędną.

Także stanowisko Oceniającego 2, że skarżąca spółka nie posiada wyłącznego prawa do nowej technologii i zakupu tej technologii nie można zaliczyć do kosztów przedmiotowego projektu, jej zdaniem jest błędne.

Spółka wyjaśniła, że to ona posiada wyłączne prawa własności przemysłowej w zakresie uzyskania patentu na wynalazek. Prawa te wynikają z dokonanego przez tę spółkę zgłoszenia patentowego. Podkreśliła, że autorami przedmiotowej technologii byli T. K. oraz W. P., którzy dokonali opracowania tejże technologii na zamówienie spółki w zakresie, odpowiednio, opracowania procesu produkcyjnego uwzględniającego zastosowanie systemu natryskiwania wafli mieszanką z dodatkami funkcjonalnymi oraz systemu naświetlania ziarna i gotowych wafli promieniami UV a także opracowania konstrukcji systemu mieszania. W związku z powyższym, spółka poniosła koszty, które zostały przedstawione w punkcie 21 Wniosku o dofinansowanie " W ramach projektu nastąpi pierwsze wdrożenie zakupionych wyników prac B+ R".

Zdaniem skarżącej oceniający powinni skorzystać z zagwarantowanej im w "Regulaminie" możliwości uzyskania dodatkowych wyjaśnień, nie zaś automatycznie uznać kryterium za nie spełnione, co poddaje w wątpliwość należytą staranność dokonywanej oceny.

Spółka przedstawiła ponadto stanowisko dowodzące błędnej oceny pozostałych dwóch kryteriów.

Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. znak: [...], L.dz. [...]. IP poinformowała skarżącą spółkę o negatywnym wyniku rozpatrzenia protestu z udziałem powołanego eksperta. IP wskazała, że projekt nie spełnił kryterium merytorycznego obligatoryjnego nr 3: Inwestycja polega na zakupie lub wdrożeniu rozwiązania technologicznego, które jest stosowane na świecie przez okres nie dłuższy niż 3 lata bądź technologii, która jest stosowana dłużej niż 3 lata pod warunkiem, że stopień rozprzestrzeniania tej technologii na świecie w danej branży nie przekracza 15%. Natomiast w zakresie kryterium obligatoryjnego nr 4 i 5 protest został uwzględniony.

Organ odnosząc się do niespełnienia kryterium nr 3 wyjaśnił, że firma "[...]" Sp. z o.o. istnieje od roku 2011 i powołana została - jak podano we wniosku o dofinansowanie do zrealizowania przedsięwzięcia polegającego na wdrożeniu nowej technologii produkcji funkcjonalnych wafli zbożowych z dodatkami prozdrowotnymi. Do sfinalizowania tego celu ma służyć przedmiotowy projekt.

Organ wskazał, iż firma [...] zamierza wdrożyć innowacyjną technologię produkcji funkcjonalnych wafli ryżowych z dodatkami prozdrowotnymi. Technologia ta ma być wdrożona w toku realizacji projektu. Została ona zgłoszona do ochrony praw własności przemysłowej w Urzędzie Patentowym RP pod postacią zgłoszenia patentowego pn. "Sposób produkcji wafli z rozdmuchiwanego ziarna zbożowego i wafel produkowany z rozdmuchiwanego ziarna zbożowego". Według spółki, istotą innowacyjnej technologii, którą planuje wprowadzić, jest zastosowanie specjalnego systemu mieszania składników oraz dwufazowego procesu naświetlania ziaren a później gotowych wafli promieniami UV.

Organ podniósł, iż skarżąca spółka we wniosku o dofinansowanie i proteście

powoływała się na informacje zawarte jej zdaniem w dołączonej do dokumentacji aplikacyjnej Opinii o innowacyjności wydanej przez Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Mechaników Polskich . Jednakże organ stwierdził, iż skarżąca spółka takiej Opinii nie dołączyła do wniosku o dofinansowanie ani do protestu. Podkreślił przy tym, iż wnioskodawczyni nie miała obowiązku dołączania do dokumentacji aplikacyjnej wspomnianej "Opinii o innowacyjności". Wyjaśnił również, że zgodnie z opisem przedmiotowego kryterium zawartym w Przewodniku ocena kryterium dokonywana jest przede wszystkim na podstawie opisu zawartego we wniosku o dofinansowanie oraz wiedzy eksperta oceniającego.

Podniósł, że we wniosku o dofinansowanie przedsiębiorca powinien podać konkretne dane umożliwiające dokonanie oceny kryterium. Wskazał, że brak takiej Opinii sprawił, że ocena została dokonana na podstawie informacji zawartych we wniosku zgodnie z wymogami Przewodnika.

Zdaniem organu ponieważ dokument ten nie został dołączony do dokumentacji aplikacyjnej, nie można potwierdzić faktu, iż technologia opisana we wniosku jest innowacyjna. Podkreślił, iż nie wiadomo w jaki sposób wymieniony dokument charakteryzował cechy i parametry technologii i czy znajduje się w nim zdanie wyrażone przez specjalistów z danej dziedziny, dotyczące pozytywnego ustosunkowania się do parametrów maszyn, urządzeń, jak również samej technologii. Organ powołał się na eksperta, który wskazał, iż we wniosku o dofinansowanie brak jest informacji odnośnie maszyn, konstrukcji linii technologicznych, wykorzystywanych na świecie do produkcji tego typu artykułów spożywczych. Podkreślił, że nie opisano różnic, które świadczyłyby, iż to innowacyjna technologia proponowana jest do wprowadzenia przez skarżącą spółkę, a nie jedynie zmiany konstrukcyjne w maszynach już istniejących na rynku służących wytwarzaniu wafli zbożowych.

Organ powołał się również na opinie eksperta, który zauważył, że z danych zawartych w pkt 25 wniosku wynika, że zastosowana przez skarżącą technologia stosowana jest w standardowych urządzeniach do wypieku wafli, a "innowacyjność" będzie sprowadzała się wyłącznie do jej wzbogacenia, rozbudowy, czy też dodaniu elementów konstrukcyjnych do istniejących już na rynku maszyn, urządzeń. Zdaniem eksperta modyfikacje dokonane w samym procesie produkcji nie mogą być nazwane "nową technologią", a jedynie stanowią wzbogacenie technologii wytwarzania, która jest powszechnie stosowana przy produkcji wafli od wielu lat. Elementy "innowacyjne" zgłoszone przez Wnioskodawcę jako "innowacyjna technologia" stanowią jedynie człon ulepszeń, zespół zmian wprowadzonych w celu produkcji wafli ryżowych.

Organ wskazał również, iż w przedmiotowym wniosku nie zawarto analizy, z której wynikałoby, że wdrażana technologia jest innowacyjna pod względem ofert już istniejących na rynku. Skarżąca nie dokonała porównania stopnia innowacyjności proponowanego rozwiązania z innymi stosowanymi na rynku.

Podkreślił, że skarżąca we wniosku nie zawarła spisu podstaw/źródeł danych, na podstawie których określono stopień innowacyjności technologii, z podaniem tytułów raportów, roczników statystycznych i dat ich wydania, adresów stron internetowych, roczników publikacji itp. oraz wskazaniem miejsca ich dostępności, w celu zweryfikowania z informacjami przedstawionymi w opinii. Stwierdził, że podstawą opinii nie mogą być jedynie ogólne teksty reklamowo-opisowe dotyczące wdrażanej/zakupowanej technologii.

IP podkreśliła, że w dokumentacji brak jest opinii o innowacyjności, a pozostałe dokumenty wymienione we wniosku, nie są dokumentami, które mogły potwierdzić stopień innowacyjności technologii. W ocenie organu skarżąca nie spełniła wymogu Przewodnika co do podania podstaw/źródeł danych, na podstawie których określono stopień innowacyjności technologii.

Biorąc pod uwagę powyższe informacje organ stwierdził, że protest od oceny kryterium nr 3 jest niezasadny.

Następnie organ wyjaśnił z jakich powodów uznał za zasadny protest w zakresie kryterium obligatoryjnego nr 4 i 5.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...] sp. z o.o. w [...] wnosząc o:

stwierdzenie, na podstawie art. 30c ust. 3 pkt. 1 ustawy, że ocena Projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Ministrowi Gospodarki,

zasądzenie na rzecz Skarżącej od Instytucji kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego - według norm przepisanych.

Zaskarżonej ocenie Projektu zarzuciła:

błąd w ustaleniach faktycznych polegający w szczególności na przyjęciu, że wskazane przez skarżącą rozwiązanie technologiczne nie posiada znamion innowacyjności i pominięcie przy jej ustaleniu okoliczności, że w dniu 16 maja 2013 r., rozwiązanie techniczne uzyskało pozytywny raport o stanie techniki wydany przez Urząd Patentowy RP, a tym samym błędne przyjęcie przez IP, że cel i uzasadnienie projektu nie są zgodne z celem i uzasadnieniem działania 4.4;

naruszenie prawa materialnego w postaci:

a) art. 30b ust. 5 ustawy - poprzez zaniechanie "rozpatrzenia" odwołania Skarżącej i ograniczenie uzasadnienia stanowiska Ministra Gospodarki z dnia 21 lutego 2014 r. do stwierdzeń ogólnikowych i nieodnoszących się do wywodów Skarżącej, zawartych w proteście;

b) art. 30b ustawy - poprzez nieuzasadnioną ocenę negatywną wniosku o dofinansowanie, wyrażającą się w nieuwzględnieniu odwołania;

c) art. 31 ust. 1 ustawy - poprzez naruszenie warunku rzetelności w ocenie projektu;

d) art. 26 ust. 2 w zw. z art. 30b ust. 1 zd. 2 w zw. z art. 30b ust. 4 i art. 31 ust. 1 ustawy, poprzez posłużenie się niejasnymi, budzącymi wątpliwości i mającymi charakter uznaniowy kryteriami oceny merytorycznej dla wniosków o dofinansowanie projektów do konkursu, w ramach którego skarżąca składała wniosek, a następnie dokonanie przedmiotowej oceny w sposób powierzchowny i dowolny, przy jednoczesnym zaniechaniu odniesienia się przez IP do wszystkich zarzutów podniesionych w proteście skarżącej, co doprowadziło w dalszym toku postępowania do naruszenia zasady równego dostępu do pomocy wszystkich beneficjentów oraz zaburzenia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów;

e) art. 26 ust. 1 pkt. 4 i art. 26 ust. 2 ustawy - poprzez niedokonanie wyboru w oparciu o kryteria merytoryczne obligatoryjne oceny wniosków w systemie realizacji Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 w ramach Działań 4.4., poprzez oczywiście błędne uznanie niespełnienia kryterium obligatoryjnego merytorycznego nr 3 - "Inwestycja polega na zakupie lub wdrożeniu rozwiązania technologicznego, które jest stosowane na świecie przez okres nie dłuższy niż 3 lata bądź technologii, która jest stosowana dłużej niż 3 lata pod warunkiem, że stopień rozprzestrzenienia tej technologii na świecie w danej branży nie przekracza 15 %", a tym samym również - naruszenie zasady przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie Projektu.

Skarżąca na podstawie art. 106 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniosła ponadto o dopuszczenie i przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentu w postaci "Opinii o innowacyjności technologii" z dnia 3 czerwca 2013 r., sporządzonej przez Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Mechaników Polskich. Jej zdaniem dowód ten jest niezbędny do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Zdaniem skarżącej Minister Gospodarki po rozpatrzeniu protestu nie formułuje nowych wniosków i nie odnosi się do zarzutu podniesionego przez skarżącą odnośnie faktu rejestracji rozwiązania w Urzędzie Patentowym RP i wpływu tej okoliczności na ocenę poziomu innowacyjności procesu produkcji.

Podniosła, że podstawą określenia stopnia innowacyjności jest m.in. sprawozdanie o stanie techniki obejmujące wykaz publikacji, które będą brane pod uwagę przy ocenie zgłoszonego wynalazku.

Jej zdaniem nie może być przy tym wątpliwości, że treść sprawozdania o stanie techniki, załączonego przez skarżącą do wniosku i powoływanego w proteście, dowodzi, że sporna technologia ma charakter "nowy" i nie była stosowana na świecie przez dłużej niż trzy lata. Wskazała, iż podczas prowadzonego w procedurze patentowej badania organ władzy publicznej przebadał 276.000.000 rekordów, 68 baz danych i 17 systemów klasyfikacyjnych w poszukiwaniu dokumentów mogących podważyć stanowisko zgłaszającego. Odnalazł jedynie trzy. dokumenty w kategorii A, tzn. stanowiące znany stan techniki, ale niepodważające nowości i poziomu wynalazczego zgłoszonego wynalazku. Nie stwierdzono natomiast żadnych dokumentów w kategorii X (podważających nowość wynalazku) ani też żadnych dokumentów w kategorii Y (podważających poziom wynalazczy wynalazku). Skarżąca podkreśliła, że technologia przedstawiona i nabyta wcześniej przez nią bezpośrednio od Twórców ma charakter "nowy" w rozumieniu kryterium obligatoryjnego nr 3, gdyż nie była wcześniej stosowana, wystawiana lub ujawniana w inny sposób - co zresztą byłoby niemożliwe, gdyż była stworzona od podstaw przez jej pomysłodawców i nieznana innym. Wskazała, iż przedłożony dokument w postaci sprawozdania o stanie techniki stanowi potwierdzenie, że sporna technologia nie jest stosowana na świecie przez okres dłuższy niż trzy lata.

Zdaniem skarżącej ekspert pominął zupełnie okoliczności, że osiągnięcie innowacyjnego efektu przedsięwzięcia można uzyskać co prawda przy pomocy tradycyjnych linii produkcyjnych, jednak koniecznym jest wprowadzenie nowego rozwiązania proponowanego. przez wnioskodawcę. Podniósł, iż uzyskanie innowacyjnego produktu scharakteryzowanego we wniosku jest wyłącznie skutkiem wdrożenia rozwiązania technicznego opisanego we wniosku. Rozwiązanie to jest natomiast niezbędne dla uzyskania produktu o charakterze innowacyjnym - obie te okoliczności są zatem wzajemnie powiązane. Wnioskodawca zatem sam wskazuje, że do uzyskania innowacyjnego produktu niezbędnym będzie wykorzystanie standardowych urządzeń technicznych stosowanych już przy produkcji wafli - jednocześnie jednak urządzenia te stanowią jedynie bazę dla innowacyjnej technologii uzyskanej przez skarżącą, która wymaga uzupełnienia procesu technologicznego o autorskie rozwiązania, których standardowe urządzenia techniczne nie są w stanie bez modyfikacji zastąpić. Skarżąca podkreśliła, iż połączenie dotychczasowej technologii produkcji ze sposobem wytwarzania wskazanym przez wnioskodawcę nosi znamiona innowacyjności procesowo – organizacyjnej. Podniosła, że wykorzystywana przez nią technologia produkcji nie będzie prowadziła do uzyskania produktu standardowego (wafla produkowanego przez konkurencyjne przedsiębiorstwa), ale do produktu posiadającego zupełnie nowe cechy, zarówno estetyczne, smakowe, jak i zdrowotne, których uzyskanie nie było do tej pory możliwe. Wskazała, iż projekt nie obejmuje zatem jedynie zakupu linii technologicznej o określonych parametrach, ale wprowadzenie zupełnie nowego produktu w skali krajowej i światowej, zatem innowacyjność przedsięwzięcia nie polega na zakupie innowacyjnego urządzenia. Wskazała, że fakt wykorzystywania w projekcie istniejących rozwiązań technologicznych do wdrożenia nowego procesu produkcyjnego nie stanowi o braku innowacyjności, lecz uprawdopodabnia możliwość implementacji wynalazku do praktycznego, przemysłowego rozwiązania.

Skarżąca podniosła, że dla realizacji inwestycji koniecznym będzie zakup maszyn, które w połączeniu ich z kolejnymi elementami stanowić będą organizacyjną całość stanowiącą innowację procesowo – organizacyjną.

Podkreśliła, że samo kryterium obligatoryjne nr 3 w ogóle nie odnosi się do "innowacyjności" jako takiej - mowa jest jedynie o określonym czasie stosowania technologii albo stopniu rozprzestrzenienia. Zgodnie z zapisami Przewodnika po kryteriach wyboru, kwestionując zatem stanowisko skarżącej, Instytucja powinna była wykazać, że przedstawiona technologia była stosowana na świecie dłużej niż trzy lata. Instytucja jednakże w ogóle nie przedstawia jakichkolwiek rozważań na ten temat.

Zdaniem skarżącej całe przedsięwzięcie zostało we wniosku wskazane jako innowacyjne, a zatem chodzi o innowacyjność procesową, która może być realizowana także przy użyciu urządzeń nieinnowacyjnych, które zostaną rozbudowane o urządzenia i procesy wynikające z uzyskanych przez skarżącą technologii, co pozwoli na uzyskanie innowacyjnego produktu, którego innowacyjność w ostatecznym rozrachunku, nie była kwestionowana przez organ. W związku z tym pisemna informacja o wynikach oceny projektu nie została należycie uzasadniona, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i co zostało wykazane przez skarżącego. Niektóre motywy oceny, co do spornych kryteriów, zostały przedstawione dopiero w uzasadnieniu informacji o negatywnym rozstrzygnięciu protestu i nie obejmowały wszystkich zarzutów.

Skarżąca zarzuciła błędy i naruszenia zasady przejrzystości reguł dokonanej przez organ ocenie Projektu.

Zdaniem skarżącej wbrew twierdzeniom organu, przeprowadziła ona również analizę konkurencji na danym rynku, wskazując głównych producentów oraz parametry techniczne uzyskiwanych przez nich produktów. Podkreśliła, że stosowana przez producentów technologia i proces produkcyjny stanowią jednak tajemnicę przedsiębiorstwa i nie jest możliwe dokładne określenie, a zatem i porównanie parametrów technicznych stosowanych przez konkurencję. W ocenie skarżącej w informacji o wynikach rozpatrzenia protestu organ nie wskazał jakimi przesłankami kierował się ekspert dokonując ponownej oceny stopnia innowacyjności rozwiązania proponowanego przez wnioskodawcę. Nie wskazano, czy ekspert dokonywał analizy danych zawartych w dostępnych informacjach patentowych, czy też danych technicznych i konstrukcji urządzeń przeznaczonych do realizacji technologii. Brak jest też wskazania eksperta co do oceny nowoczesności zastosowanych specjalistycznych rozwiązań technologicznych oraz ich wpływu na wydajność i jakość wykonywanych produktów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2014 r. pełnomocnik organu wskazał, że dokumenty złożone wraz ze skargą do Sądu nie są w całości tożsame z tymi, którymi dysponował organ w toku oceny wniosku i rozstrzygnięcia protestu. Zakwestionował twierdzenie strony co do tego, że złożona wraz ze skargą Opinia rzecznika patentowego z dnia 12 marca 2014 r. została złożona wraz z protestem, jako że rozstrzygnięcia protestu dokonano 21 lutego 2014 r. a więc wcześniej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Istotą sporu w sprawie jest jedynie to, czy PARP dokonał prawidłowej oceny złożonego przez skarżącą projektu o nazwie "Wdrożenie innowacyjnej technologii wytwarzania funkcjonalnych wafli zbożowych z dodatkami prozdrowotnymi" w zakresie oceny kryterium merytorycznego obligatoryjnego nr 3 – " Inwestycja polega na zakupie lub wdrożeniu rozwiązania technologicznego, które jest stosowane na świecie przez okres nie dłuższy niż 3 lata bądź technologii, która jest stosowana dłużej niż 3 lata pod warunkiem, że stopień rozprzestrzeniania tej technologii na świecie w danej branży nie przekracza 15%" oraz czy prawidłowo dokonano w tym zakresie rozstrzygnięcia protestu.

Zdaniem Sądu ocena wniosku w zakresie spornego kryterium została dokonana właściwie, co potwierdza również treść pisma rozstrzygającego protest.

Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na to, że spełnienie spornego kryterium musi być ocenione zgodnie z treścią zapisów wniosku dokonanych zgodnie z Instrukcją poprzez przesłanki określone w Przewodniku po kryteriach wyboru dotyczącego działania 4.4.

Należy wskazać, że w treści pisma z oceny wniosku w odniesieniu do tego kryterium zawarto stanowisko przedstawione przez dwóch oceniających.

Oceniający 1 wskazał, że według skarżącego wskazane we wniosku rozwiązanie technologiczne jest stosowane na świecie dłużej niż 3 lata zaś jej rozprzestrzenienie jest większe niż 15%, jako, że "przemysłowa produkcja ziaren takich zbóż jak kukurydza, ryż, pszenica, owies, jęczmień, groch czy soja na zasadzie ekspandowania odbywa się na wyspecjalizowanych liniach a wszystkie procesy takie jak czyszczenie surowca oraz wyrównanie pod względem wielkości, kondycjonowanie, obróbka cieplna (w aparatkach, tzw. armatkach do ekspandowania), chłodzenie, wprowadzenie dodatków na ekspandowane ziarno, sortowanie i kontrola jest w pełni wykorzystywane.

Oceniający 2 wskazał, że zgłoszony do ochrony patentowej wynalazek opisuje sposób produkcji funkcjonalnych wafli zbożowych, uwzględniający specjalny sposób mieszania, pozwalający na równomierne rozłożenie składników wafla w całej jego objętości oraz stanowisk naświetlania ziaren i wafli promieniami UV. Zgłoszenie opisuje rozwiązanie nowe. Wnioskodawca, jednakże nie dokonał analizy informującej, że wdrażana technologia jest innowacyjna pod względem ofert już istniejących na rynku, nie dokonał również porównania stopnia innowacyjności proponowanego rozwiązania z innymi stosowanymi na rynku. Nadto wspomniany opiniujący wniósł zastrzeżenia co do tego, że w jego ocenie Skarżąca nie posiada wyłącznych praw do zgłoszenia patentowego, co czyni zgłoszenie kosztów zakupu za niezrozumiałe. Ta ostatnia kwestia została uznana przez Ministra Gospodarki za trafnie zakwestionowaną w proteście, w związku z czym ten element oceny kryterium dokonany przez Oceniającego 2 określono jako nieprawidłowy. Tym niemniej Minister słusznie nie uznał stanowiska skarżącej wskazującej na uznanie za zasadne jej stanowiska co do spełnienia kryterium nr 3 " nowości technologii" przez wspomnianego Oceniającego, które to stanowisko zdaniem skarżącej miało stać w opozycji do stanowiska Oceniającego 1. Wynika to z faktu, że skarżąca wskazując na błędne jej zdaniem uzasadnienie niespełnienia tego kryterium przez Oceniającego 2, odwołała się jedynie do okoliczności związanych z posiadaniem prawa wyłączności do własności przemysłowej objętej zgłoszeniem patentowym, pomijając zastrzeżenie dotyczące braku analizy, która miała wskazać na innowacyjność proponowanej technologii w porównaniu z już stosowanymi na rynku w zakresie produkcji wafli ryżowych z dodatkami prozdrowotnymi (prebiotykami, witaminami). Wykazanie innowacyjności "nowej technologii" jest niezbędne dla uznania spełnienia kryterium zatem to zastrzeżenie poczynione przez Oceniającego 2 jest decydujące dla oceny. Należy podkreślić, że zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach wyboru projektów ocena spełnienia warunku "Inwestycja polega na zakupie lub wdrożeniu rozwiązania technologicznego, które jest stosowane na świecie przez okres nie dłuższy niż 3 lata" odbywa się poprzez to, że:

"Okres stosowania technologii na świecie liczony jest w pełnych latach wstecz od momentu złożenia wniosku o dofinansowanie realizacji projektu. Ocena kryterium dokonywana będzie co do zasady przez eksperta zewnętrznego biorącego udział w ocenie projektów w danej dziedzinie technologii, która będzie miała charakter wiążący. Ekspert właściwy z punktu widzenia dziedziny technologii, której dotyczy projekt, dokona oceny i weryfikacji racjonalności uzasadnienia przedstawionego przez przedsiębiorcę w zakresie okresu stosowania technologii na świecie na podstawie informacji przedstawionych we wniosku o dofinansowanie, które powinny jednoznacznie dowodzić spełnienia tego kryterium.

Projekt może polegać zarówno na wdrożeniu technologii, opracowanej przez przedsiębiorcę samodzielnie lub we współpracy z innymi podmiotami lub na zakupie istniejącej technologii. Przy czym technologia stosowana w projekcie musi stanowić główną oś projektu, istotną z punktu widzenia efektywności całego przedsięwzięcia, wokół której definiowane są inne przewidziane w projekcie wydatki kwalifikowane służące jej uruchomieniu.

Uzasadnienie innowacyjności powinno zawierać w szczególności:

• informację, które z elementów linii technologicznej produkcji lub procesu realizacji usługi są innowacyjne, a które pełnią rolę uzupełniającą;

• analizę informującą, czy wdrażana/zakupowana technologia jest innowacyjna względem oferty już istniejącej na rynku i na czym ta innowacyjność polega;

• spis podstaw/źródeł danych, na podstawie których określono stopień innowacyjności technologii, z podaniem tytułów raportów, roczników statystycznych i dat ich wydania, adresów stron internetowych, roczników publikacji itp. oraz wskazaniem miejsca ich dostępności, w celu zweryfikowania z informacjami przedstawionymi w opinii, z zastrzeżeniem, że podstawą opinii nie mogą być jedynie ogólne teksty reklamowo-opisowe dotyczące wdrażanej/zakupowanej technologii". Zatem nie wystarczy okoliczność, że z treści wniosku wynika, że przedstawiona w nim technologia jest potencjalnie nowa i za taką uzna ją ekspert ponieważ w istocie jej uznanie za taką wymaga wykazania tej okoliczności. Należy zgodzić się zatem, że samo formalne stwierdzenie przez Oceniającego 2, odwołującego się do faktu, że "Zgłoszenie (patentowe) opisuje rozwiązanie nowe", nie jest tożsame ze stwierdzeniem, iż wniosek wskazuje na wdrożenie rozwiązania technologicznego stosowanego na świecie nie dłużej niż 3 lata przed złożeniem wniosku ponieważ pozytywna jego ocena zależna jest od wykazania jego innowacyjności. Oceniający 2 wskazał, że okoliczność ta ze względu na brak analizy dotyczącej innowacyjności technologii wobec już istniejących na rynku jak również brak wskazania danych dotyczących źródeł, przy pomocy, których można tę kwestię zweryfikować, jest niespełniona. Oceniający 1 wykluczył spełnienie kryterium nr 3 wskazując, że poszczególne elementy procesu składającego się na nową technologię są znane od dawna. Minister w rozstrzygnięciu protestu trafnie zauważył, że ocena kryterium odbywa się na podstawie danych zawartych we wniosku oraz wiedzy eksperta dokonującego oceny. Podkreślenia wymaga w tym miejscu, że zasadnicze informacje w odniesieniu do tego kryterium muszą być zawarte w pkt 16 i 20 wniosku. Jest przy tym faktem, że skarżący we wniosku powołuje się na stanowisko zawarte w Opinii sporządzonej przez Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Mechaników Polskich z dnia 3 czerwca 2013 r., która nie była znana oceniającym wniosek. Złożenie tej Opinii nie było możliwe (nie przewidywały tego warunki konkursu), zatem jeśli wnioskodawca w pkt 16 wniosku wskazał, że jest ona m.in. podstawą oceny "nowości technologii", to powinien bezwzględnie wskazać w jaki sposób oceniający mogą się z nią zapoznać jako źródłem tej oceny. Należy zaznaczyć także, że stwierdzenie Ministra w piśmie rozstrzygającym protest, że Opinii., na którą skarżąca powoływała się we wniosku i proteście, nie dołączono do wniosku, nie stanowi zarzutu, z którego ma wynikać, iż skarżąca dopuściła się zaniechania w tej kwestii a jedynie wskazanie, że to od niej zależała szczegółowość przedstawienia zawartych w niej treści we wniosku, która pozwoliłaby na krytyczne ustalenie, czy jej zapisy dowodzą braku słuszności stanowiska Oceniających podjętego na podstawie zapisów wniosku. Nie można również uznać za trafne zarzutów skargi, z których wynika, że spełnienia spornego kryterium dowodzą pozostałe wskazane w pkt 16 dokumenty czyli zgłoszenie patentowe z 26 kwietnia 2013 r., czy też sprawozdanie ze stanu techniki z 13 maja 2013 r. jako, że stanowią one jedynie potwierdzenie ubiegania się o wszczęcie procedury w zakresie udzielenia patentu oraz wstępne sprawdzenie zgłoszonego wniosku pod kątem spełnienia warunku udzielenia patentu w zakresie własności przemysłowej dotyczącej zgłoszonej technologii. Nie można bowiem jak chce skarżąca uznać, że sam fakt, iż nowa technologia (wynalazek) objęta została zgłoszeniem patentowym i stanowi własne rozwiązanie, które będzie podlegało wdrożeniu, dowodzi tego, że nie była ona wcześniej stosowana, znana, bo została "stworzona od podstaw przez jej pomysłodawców i była nieznana innym", w związku z czym dla jej oceny zasadnicze znaczenie powinno mieć sprawozdanie o stanie techniki. Przypomnieć w tym miejscu trzeba, że Działaniem 4.4. objęto wdrożenie nowego rozwiązania technologicznego, które może być opracowane przez przedsiębiorcę samodzielnie lub we współpracy z innymi podmiotami lub jego zakup, a ponieważ w obydwu przypadkach, przewidziano takie same przesłanki oceny spełnienia kryterium "nowości technologii", stanowisko to nie jest zasadne i nie zmienia tej oceny fakt objęcia rozwiązania technologicznego zgłoszeniem patentowym. Zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej z dnia z dnia 30 czerwca 2000 r. (Dz.U.2013 poz.1410) Urząd Patentowy sporządza dla każdego zgłoszenia wynalazku podlegającego ogłoszeniu sprawozdanie o stanie techniki, obejmujące wykaz publikacji, które będą brane pod uwagę przy ocenie zgłoszonego wynalazku.

Należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 6 ust.1 ww. ustawy na warunkach określonych w ustawie udzielane są patenty oraz dodatkowe prawa ochronne na wynalazki, prawa ochronne na wzory użytkowe i znaki towarowe, a także prawa z rejestracji na wzory przemysłowe, topografie układów scalonych oraz oznaczenia geograficzne. Zgodnie zaś z art. 10 ust. 1. ustawy wydanie decyzji o udzieleniu patentu na wynalazek oraz prawa ochronnego na wzór użytkowy następuje po sprawdzeniu przez Urząd Patentowy, w ustalonym zakresie, czy są spełnione warunki wymagane do uzyskania patentu lub prawa ochronnego.

Zgodnie z art. 24 ustawy patenty są udzielane - bez względu na dziedzinę techniki - na wynalazki, które są nowe, posiadają poziom wynalazczy i nadają się do przemysłowego stosowania a w myśl art. 25. 1 ." Wynalazek uważa się za nowy, jeśli nie jest on częścią stanu techniki.

2. Przez stan techniki rozumie się wszystko to, co przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu, zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w formie pisemnego lub ustnego opisu, przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób.

3. Za stanowiące część stanu techniki uważa się również informacje zawarte w zgłoszeniach wynalazków lub wzorów użytkowych, korzystających z wcześniejszego pierwszeństwa, nieudostępnione do wiadomości powszechnej, pod warunkiem ich ogłoszenia w sposób określony w ustawie".

W tym stanie rzeczy – jakkolwiek bez szerszego wsparcia tego stanowiska - słusznie Minister Gospodarki uznał, że dokumenty wymienione we wniosku, na co powoływała się skarżąca w proteście, nie mogły dowodzić spełnienia spornego kryterium nr 3 i jakkolwiek wspomniana lakoniczność w rozstrzygnięciu protestu w tym zakresie stanowi uchybienie, nie ma ona wpływu na zasadność tego stanowiska. Nie jest zatem trafny zarzut skargi, że Minister nie odniósł się w proteście do zarzutu dotyczącego znaczenia wspomnianych dokumentów dla oceny spornego kryterium.

Należy również podkreślić, że fakt, że przy użyciu zakupionej linii technologicznej zawierającej pewną modernizację w procesie mieszania surowca, jego natryskiwania i napromieniowania promieniami UV zapewniającą czystość mikrobiologiczną wyrobu, uzyska się bez wątpienia nowy produkt (wafel zawierający właściwie rozłożony dodatek w postaci suszonych owoców, warzyw, czy też ziół), to ta okoliczność jakkolwiek dowodzi związku między procesem technologicznym (zmierzającym do wytworzenia produktu), a nowym produktem, nie dowodzi bezapelacyjnie jak twierdzi skarżąca w skardze spełnienia kryterium nr 3. Kryterium nr 3, nie jest bowiem zależne od oceny kryterium nr 4 i każde z nich podlega oddzielnej ocenie zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach wyboru. Tak więc okoliczność, że inni przedsiębiorcy działający w tym segmencie rynku, nie są w stanie wyprodukować takiego produktu, nie stanowi właściwego argumentu. Podkreślenia wymaga również, że trafnie zarzucono, iż skarżąca nie przedstawiła we wniosku, mimo takiego wymogu porównania przedstawionej przez siebie "nowej technologii" w zestawieniu z innymi występującymi na rynku i nie wykazała, że jest ona innowacyjna w stosunku do nich oraz na czym ta innowacyjność polega. W skardze spółka pośrednio przyznała ten fakt wskazując, że stosowana technologia stanowi tajemnicę przedsiębiorców zatem trudno jest przedstawić takie dane i porównać parametry techniczne stosowane przez konkurencję. Podniosła również, że wywiązała się z tego obowiązku wskazując skład produktów (wafli) występujących na rynku. Stanowisko skarżącej w tym zakresie, nie może zostać uznane za prawidłowe. Należy wskazać, że przystępując do konkursu skarżąca zapoznała się z jego wymogami zatem powinna się do nich, mimo trudności dostosować. Poza tym wymagania te dotyczą wszystkich potencjalnych beneficjentów a więc i spółki. Nadto porównania rozwiązań technologicznych nie można dokonywać poprzez produkt, bo on jest jedynie efektem ich zastosowania i sam w sobie nie stanowi rozwiązania technologicznego. Na koniec należy stwierdzić, że skoro spółka wskazywała, że przedstawione przez nią rozwiązanie technologiczne jest nowe (nie jest znane) i cechuje je innowacyjność w stosunku do już istniejących, to musiała je wobec tego porównywać do tych innych, istniejących rozwiązań. W ocenie Sądu wbrew twierdzeniom skarżącej rozstrzygnięcie protestu zawiera odniesienie się do jego wszystkich zarzutów, przy czym nie można zgodzić się z argumentami skargi, z których wynika, iż niektóre motywy uzasadnienia braku spełnienia kryterium nr 3 pojawiły się dopiero w rozstrzygnięciu protestu, co miałoby dowodzić jego nieprawidłowości. Należy stwierdzić, że rozwinięcie wcześniej przedstawionych w ocenie projektu zastrzeżeń, przy ocenie określonego kryterium, które dokonywane jest w powiązaniu z treścią wniosku i innych dokumentów, nie może budzić zastrzeżeń. Nie można również uznać, że uwzględnienie zarzutów protestu w zakresie części kryteriów tj. kryterium nr 4 i 5 stanowi dowód na nieprawidłowe, nierzetelne ocenienie wniosku oraz na brak jasno określonych, precyzyjnych kryteriów oceny projektów, a więc stanowi o naruszeniu treści art. 26 ust. 2 w zw. z art. 30b ust. 1 i 4 w zw. z art. 31 ust. 1 ustawy o prowadzeniu polityki rozwoju. Podkreślenia wymaga, że skoro ocena dokonywana jest w oparciu o zapisy wniosku przez ekspertów bazujących na posiadanej wiedzy w określonej dziedzinie i skoro eksperci zauważają określone braki wniosku, możliwa jest pewna różnica w zastosowanej przez nich argumentacji, jakkolwiek musi ona zawsze mieścić się w ramach zasad, poprzez które oceniane jest dane kryterium. Należy przy tym podkreślić, że oceniając konkretne kryterium ekspert powinien jednoznacznie poruszać się w ramach przesłanek jakie określone są w dokumentach programowych w szczególności w Przewodniku po kryteriach, mając jednocześnie na względzie czy wniosek został wypełniony w zgodzie ze wskazaniami Instrukcji . Zauważyć należy, że eksperci dokonują oceny wniosku samodzielnie i niezależnie od siebie, zatem siłą rzeczy w przyjętym przez nich rozumowaniu i sposobie argumentacji występować będą różnice będące wynikiem pewnej swobody i określonej interpretacji zapisów oraz analizy danych, która przez różne osoby może być w pewnym zakresie oceniana (wyrażana) inaczej. Okoliczność, że oceniając wniosek eksperci mogą położyć większy nacisk na różne elementy oceny, nie będzie dowodzić rozbieżności w ocenie pod warunkiem, że mieści się ona w ramach jej dopuszczalnych przesłanek a stanowisko zajęte przez eksperta będzie jasne, poddające się ocenie w dalszym toku postępowania. Odnosząc przedstawione uwagi do przedmiotowej sprawy należy wskazać, że uwzględnienie zarzutów protestu przez Instytucję Pośredniczącą, która skorzystała z oceny dokonanej przez powołanego przez siebie eksperta, dowodzi właśnie zapoznania się z dokumentacją i skrupulatnej oceny wszystkich elementów dokumentacji jak również argumentacji uzasadniającej zaskarżone stanowisko IP. Podkreślić w tym miejscu należy, że z żadnego zapisu dokumentacji konkursowej nie wynika obowiązek eksperta wskazywania przesłanek jakimi się kieruje przy ocenie, a w szczególności wskazania czy dokonał analizy danych zawartych w dostępnych informacjach patentowych, czy też danych technicznych i konstrukcji urządzeń przeznaczonych do realizacji technologii. Z treści art. 31 ust.1 ustawy o prowadzeniu polityki rozwoju wynika, że ekspert musi posiadać specjalistyczną wiedzę lub umiejętności z poszczególnych dziedzin objętych programem operacyjnym, co z założenia wskazuje, że posiada on wiedzę o aktualnym stanie techniki w danej dziedzinie wiedzy, w której się specjalizuje.

Nie można uznać także za trafne argumentów skargi w zakresie w jakim skarżąca wskazuje na okoliczność, że nawet przy zakwestionowaniu stosowania przedstawionej technologii dłużej niż 3 lata, kryterium nr 3 należy uznać za spełnione ponieważ możliwe byłoby przyjęcie (co wynika z wniosku i co niejako przyznaje organ ze względu na brak na rynku takiego produktu jaki będzie efektem projektu), że "Inwestycja polega na zakupie lub wdrożeniu technologii, której stopień rozprzestrzenienia na świecie w danej branży nie przekracza 15%", ponieważ warunki oceniane w ramach tego kryterium są rozdzielne. Określenie spełnienia warunku należy do wnioskodawcy czego dowodzi zarówno treść pkt 16, Instrukcji wypełniania wniosku jak i Przewodnika oceny kryteriów wyboru. Wskazanie przez wnioskodawcę warunku podlegającego ocenie w ramach pkt 16, jest wiążące dla organu.

Mając powyższe okoliczności na względzie Sąd uznał, że ocena wniosku w zakresie kryterium nr 3 została dokonana prawidłowo w zgodzie z dokumentami obowiązującymi w konkursie w ramach Działania 4.4 jak również z ustawą o zasadach prowadzenia polityki rozwoju z dnia 6 grudnia 2006 r.(Dz. U z 2009 r. poz. 712 ze zm.). Prawidłowo również właściwa instytucja (Minister Gospodarki) na podstawie art. 30b zdanie drugie ustawy, do której w terminie został złożony protest na podstawie art. 30b ust.4 ustawy rozstrzygnęła go, w związku z czym, nie doszło do naruszenia zarówno tych przepisów, jak również pozostałych wskazanych w skardze.

W tym stanie rzeczy działając na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 2 ustawy o prowadzeniu polityki rozwoju Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.