Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 937/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2011-03-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.28, art.29, art.7, 8, 77, 107 par 3, 156 par 1 pkt 2, art.97 par 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par 1 pkt 1 lit. a i c, art.152, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Andrzejak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 marca 2011 r. sprawy ze skargi Miasta P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty P. z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz Miasta P. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych


UZASADNIENIE

Prezydium Rady Narodowej Miasta P. Urzędu Spraw Wewnętrznych orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 1968 r. nr [...] (dalej – orzeczenie wywłaszczeniowe) wywłaszczyło na rzecz Skarbu Państwa, za odszkodowaniem, nieruchomość stanowiącą w dacie wywłaszczenia działkę nr [...] o pow. [...] ha, Kw nr [...] (aktualnie oznaczona jako działki nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha, zapisane w Kw nr [...]; dalej – nieruchomość wywłaszczona), własność tabularną K.P., a faktyczną jego spadkobierców N.P. oraz M.P. (z postanowienia Sądu Powiatowego w Chorzowie z dnia 10 marca 1964 r., sygn. akt II Ns 227/64 o stwierdzeniu nabycia spadku po K.P. wynika, iż spadek po K.P. nabyły: żona N.P. w [...] części udziału oraz wnuczka M.P. w [...] części udziału). Jednocześnie w pkt. II orzeczenia przyznano za dokonane wywłaszczenie dotychczasowym właścicielom odszkodowanie w kwocie [...] zł.

Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w Poznaniu sygn. akt III Ns 4368/98 z dnia 10 lipca 1998 r. spadek po zmarłej dnia [...] marca 1984 r. N.P. nabyła M.M.T. zd. P. w całości co do nieruchomości położonej w Polsce. Następnie aktem notarialnym nr rep. [...] z dnia [...] lipca 1997 r. G.S.M. oraz L.E.S., działając w imieniu i na rzecz M.T. sprzedali udziały spadkowe po K.P. - B.M.N. - wnioskodawczyni w niniejszej sprawie, czyniąc ją tym samym wyłącznie uprawnioną do dochodzenia roszczeń z tytułu wywłaszczenia nieruchomości położonej w P. przy ul. L., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha.

Począwszy od 1998 r. orzeczenie Prezydium Rady Narodowej Miasta P. z dnia [...] sierpnia 1968 r. było wielokrotnie z inicjatywy M.T. oraz B.N. weryfikowane w trybie postępowania nadzwyczajnego.

Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 1998 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, działając na wniosek B.N., stwierdził nieważność w/wym. orzeczenia wywłaszczeniowego, a następnie — po rozpoznaniu wniosków Polskiego Związku Działkowców - Okręgowego Zarządu w P. i Pracowniczego Ogrodu działkowego im. 23 lutego w P., decyzją nr [...] do [...] z dnia [...] stycznia 1999 r. utrzymał w mocy swoją decyzję. Wyrokiem z dnia [...] stycznia 2000 r., sygn. akt I SA 311/99, I SA 326/99 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] stycznia 1999 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] listopada 1998 r.

Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją nr [...] z dnia [...] października 2000 r., po rozpatrzeniu wniosku M.T. reprezentowanej przez B.N., ponownie stwierdził nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej Miasta P. nr [...] z dnia [...] sierpnia 1968 r., a następnie - decyzją z dnia [...] stycznia 2001 r., nr [...] utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] października 2000 r. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpatrując skargi Zarządu Miasta P., Polskiego Związku Działkowców — Okręgowego Zarządu w P. i Pracowniczego Ogrodu działkowego im. 23 lutego w P. na decyzję Prezesa UMiRM z [...] stycznia 2001 r., wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2002 r., sygn. akt I SA 616/01, I SA 630/01 uchylił powołaną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] października 2000 r.

Po przeprowadzeniu kolejnego postępowania w przedmiotowej sprawie Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności zaskarżonego orzeczenia Prezydium Rady Narodowej Miasta P. nr [...] z dnia [...] sierpnia 1968 r., a następnie - decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję. Wyrokiem z dnia 21 czerwca 2005 r., sygn. akt I SA 1738/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa UMiRM z dnia [...] czerwca 2003 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z [...] stycznia 2003 r.

Wskutek ponownego rozpatrzenia sprawy, Minister Transportu i Budownictwa decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2006 r. stwierdził nieważność orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości położonej w P. przy ul. L. nr [...] z dnia [...] sierpnia 1968 r. Decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. Minister Budownictwa utrzymał w mocy decyzję Ministra Transportu i Budownictwa z [...] marca 2006 r.

Wyrokiem z dnia 28 listopada 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1385/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi Prezydenta Miasta P. wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, Miasta P. i Polskiego Związku Działkowców z siedzibą w W. na decyzją Ministra Budownictwa z dnia [...] czerwca 2006 r., nr B04m-787-WP-295/06 uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] marca 2006 r., nr [...], obie w częściach dotyczących stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej Miasta P. nr [...] z dnia [...] sierpnia 1968 r. tylko w zakresie orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości położonej w P. przy ul. L. uregulowanej w księdze wieczystej nr [...], a w pozostałym zakresie skargę oddalił.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2009 r., sygn. akt I OSK 515/08 oddalił skargi kasacyjne B.N., Miasta P. i Prezydenta Miasta P. wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej od w/wym. wyroku WSA w Warszawie z dnia 28 listopada 2007 r. W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał, że wywłaszczenie dokonane orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej Miasta P. nr [...] z dnia [...] sierpnia 1968 r. spełnia wszystkie przesłanki zawarte w ustawie z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości oraz ustawie z dnia 9 marca 1949 r. o pracowniczych ogrodach działkowych, a zatem brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności powołanego orzeczenia w części dotyczącej wywłaszczenia. Zdaniem Sądu przedmiotowe orzeczenie jest natomiast dotknięte wadą rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2000/98/1071 – j.t. ze zm., dalej - kpa), uprawniającą do stwierdzenia jego nieważności w części dotyczącej ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Zarówno WSA w uzasadnieniu wyroku z dnia 28 listopada 2007 r., jak i NSA w uzasadnieniu wyroku z dnia 1 kwietnia 2009 r., wskazały na naruszenie przepisu art. 21 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Zgodnie z cyt. przepisem ustalenie ceny kupna następowało w oparciu o opinię biegłych z listy prezydium wojewódzkiej rady narodowej, która to opinia powinna zawierać szczegółowe uzasadnienie, natomiast wartość odszkodowania ustalono w orzeczeniu z dnia [...] sierpnia 1968 r. w oparciu o operaty szacunkowe wykonane na zlecenie wnioskodawcy wywłaszczenia, a w rozprawie administracyjnej przeprowadzonej w toku postępowania wywłaszczeniowego nie brał udziału żaden biegły.

Na wniosek B.N., reprezentowanej przez radcę prawnego D.S. z dnia [...] lipca 2009 r. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.

Postanowieniem z dnia [...] października 2009 r. Wojewoda [...]wyłączył Prezydenta Miasta P. od załatwienia wniosku B.N. reprezentowanej przez r.pr. D.S., o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w P. przy ul. L. i wyznaczył Starostę [...], jako organ właściwy do załatwienia sprawy o ustalenie odszkodowania za tą nieruchomość, z uwagi na fakt iż istnieją wątpliwości co do bezstronności organu.

Starosta [...] decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] na wniosek B.N. z dnia [...] lipca 2009 r. ustalił odszkodowanie w wysokości [...] zł za nieruchomość wywłaszczoną na rzecz Skarbu Państwa orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej Miasta P. Urzędu Spraw Wewnętrznych z dnia [...] sierpnia 1968 r., stanowiącą w dacie wywłaszczenia działkę nr [...] o pow. [...] ha, zapisaną w Kw nr [...], aktualnie oznaczoną jako działki nr [...] o pow. [...] ha, [...]o pow. [...] ha i [...]o pow. [...] ha, zapisane w księdze wieczystej nr [...]. Wartość nieruchomości określono na kwotę [...] zł, w tym wartość gruntu na kwotę [...], wartość nakładów budowlanych zaś na kwotę [...] zł. Na poczet odszkodowania zaliczono kwotę odszkodowania wypłaconego na podstawie orzeczenia Prezydium Rady Narodowej Miasta P. Urzędu Spraw Wewnętrznych nr [...] z dnia [...] sierpnia 1968 r., zwaloryzowanego na dzień wydania niniejszej decyzji w wysokości [...] zł. Organ w uzasadnieniu wskazał, iż aktualnym właścicielem działki nr [...] o pow. [...] ha oraz [...]o pow. [...] ha położonych w P., obręb [...], jest Miasto P., co potwierdzone zostało ostatecznymi decyzjami Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1996 r. oraz nr [...] z dnia [...] września 1997 r., natomiast właścicielem działki nr [...] o pow. [...] ha z obrębu [...] pozostaje Skarb Państwa.

Organ wskazał, iż - jak wynika z odpisu zupełnego KW nr [...] z dnia [...] lutego 2010 r. - zarówno działki [...] i [...], jak i działka nr [...] zapisane są w księdze wieczystej KW nr [...] jako własność W.K., a zatem występuje niezgodność pomiędzy rzeczywistym stanem prawnym a treścią księgi wieczystej. Nadmienić należy, że Pan W.K. wpisany został w dziale II w/wym. księgi wieczystej na podstawie aktu notarialnego nr Rep. [...] z dnia [...] stycznia 2000 r., którym B.N. przeniosła na niego własność m.in. działek nr [...], [...]i [...]położonych w P. przy ul. L. (korzystając ze stwierdzenia nieważności orzeczenia wywłaszczeniowego) i który następnie został unieważniony wyrokiem Sądu Okręgowego w Poznaniu sygn. akt IC 3037/01/5 z dnia 23 grudnia 2005 r. (w związku z uchyleniem kolejnych decyzji stwierdzających nieważność wywłaszczenia). Organ wskazał, iż z uwagi na położenie wywłaszczonej nieruchomości na terenie Miasta P., zobowiązanym do zapłaty odszkodowania jest Prezydent Miasta P., wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł (pismem z dnia 21 lipca 2010 r.) Prezydent Miasta P. jako prezydent miasta na prawach powiatu wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. W związku ze złożeniem odwołania strona postępowania – B.N. przez pełnomocnika – r.pr. D.S. – złożyła pismem z dnia 3 sierpnia 2010 r. wniosek o stwierdzenie niedopuszczalności odwołania lub umorzenie postępowania odwoławczego względnie utrzymanie decyzji w mocy. Następnie pełnomocnik B.N. – adw. E. I. pismem z dnia 5 sierpnia 2010 r. wniosła o utrzymanie decyzji w mocy, cofając wcześniejsze wywody pisma z dnia 3 sierpnia 2010 r.

Wojewoda [...]decyzją z dnia [...] września 2010 r. nr SN.III-8.77242-10[...]0 umorzył postępowanie odwoławcze, a to z tego względu, że odwołanie wniósł podmiot nie będący do tego uprawnionym. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż odwołanie zostało wniesione przez Prezydenta Miasta P. jako prezydenta miasta na prawach powiatu wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, który - stosownie do art. 127 § 1 w związku z art. 28 kpa - nie mógł skutecznie złożyć odwołania albowiem nie jest stroną postępowania. Organ wskazał również, iż utrwalonym w orzecznictwie jest pogląd, zgodnie z którym stroną postępowania administracyjnego nie może być organ, który został powołany na mocy przepisów prawa do wydania decyzji administracyjnych, nawet wtedy, gdy organem tym nie jest organ administracji państwowej. Nadto w ślad za doktryną organ stwierdził, iż wg art. 28 kpa stroną postępowania jest jedynie podmiot, który w danym stosunku administracyjnoprawnym występuje w charakterze administrowanego. Nie ma natomiast podstaw, aby pojęcie strony odnosić do podmiotu, który w stosunku występuje w charakterze organu administrującego.

Po wtóre, organ podkreślił, iż jeśli Prezydent Miasta P. wykonujący zadania starosty z zakresu administracji rządowej miałby być stroną postępowania, to albo on sam, albo też reprezentowany przez niego Skarb Państwa musiałby posiadać interes prawny w sprawie, którego – co szeroko analizował organ w uzasadnieniu – nie posiada w niniejszej sprawie. Nie zmienia tego również fakt, iż Prezydent Miasta P. został wyłączony od rozpatrzenia sprawy. Znaczenie ma bowiem powód jego wyłączenia – czyli zaistnienie okoliczności mogących wywoływać wątpliwości co do jego bezstronności. Organ zaakcentował, iż wyłączenie nie nastąpiło, na skutek tego, iż Prezydent Miasta P. wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej był stroną postępowania. Jest on organem właściwym do orzekania w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczona nieruchomość i podlegał wyłączeniu od sprawy ze względów wskazanych powyżej. Jednocześnie organem właściwym z mocy prawa nie jest zaś Starosta [...], który został jednak wyznaczony do orzekania w sprawie. Prezydent Miasta P. wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, nie może jednak nadal być strona postępowania, nawet pomimo tego, że w sprawie orzekał inny organ. Wyłączenie go od orzekania w konkretnej sprawie, nie powoduje bowiem odebrania mu – wynikającej wprost z przepisów prawa – kompetencji. Organ zaś , który jest właściwy do wydania w sprawie decyzji nie jest i nie może być w tej samej sprawie stroną postępowania. Wojewoda podkreślił, iż Prezydent Miasta P. może występować – w zależności od sytuacji – w dwojakiej roli – podmiotu administrującego i administrowanego. Jednakże o tym, w jakiej roli występuje decydują przepisy prawa materialnego. W konsekwencji, jeżeli przepis powierza organowi administracji publicznej kompetencje do rozstrzygania w drodze decyzji o prawach i obowiązkach podmiotu pozostającego poza systemem organów administracji publicznej, organ ten nie staje się stroną postępowania nawet wówczas, gdy decyzja wywołuje określone skutki cywilnoprawne dla niego jako właściciela. Organ dokonał wykładni przepisów, która prowadzi do wniosku, iż podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania w niniejszej sprawie jest Prezydent Miasta P. wykonujący zadania starosty z zakresu administracji rządowej, albowiem przejęcie nieruchomości wywłaszczonej nastąpiło na rzez Skarbu Państwa. Jednocześnie podkreślił, iż sam fakt uczestniczenia Prezydenta Miasta P. działającego w imieniu Skarbu Państwa w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w niniejszej sprawie oraz doręczenie mu decyzji nie jest przesłanką nabycia przez niego statusu strony w postępowaniu, jeżeli nie spełnia przesłanek wskazanych w art. 28 kpa. Faktem jest, iż Prezydent Miasta P., jako Prezydent miasta na prawach powiatu, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej posiada interes faktyczny, który jednak należy odróżnić od interesu prawnego, tego zaś nie posiada. Reasumując organ orzekający wskazał, iż w sprawie zaistniała niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych, albowiem Prezydent Miasta P. jako prezydent miasta na prawach powiatu wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej nie posiada legitymacji do wniesienia środka zaskarżenia. Nie będąc stroną postępowania nie może skutecznie wnieść odwołania.

Skargę na decyzję Wojewody [...]z dnia [...] września 2010 r. (zmienioną pismem z dnia 12 października 2010 r.) wniosło Miasto P. (dalej – strona skarżąca) zarzucając decyzji poważne naruszenie przepisów prawa procesowego - art. 7, art. 8, art. 24, art. 28 i art. 77 § 1 kpa; przepisów prawa materialnego - art. 129 ust. 5 pkt 3, art. 130, art. 134 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm., dalej - ugn) oraz wnosząc o:

uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2010 r. w całości i umorzenie postępowania przed organem I instancji, względnie o

uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] lipca 2010 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała, iż Wojewoda [...]nie podjął, na skutek wniesionego w dniu 21 lipca 2010 r., przez Prezydenta Miasta P. jako prezydenta miasta na prawach powiatu wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej odwołania, czynności zmierzających do rozP. i rozstrzygnięcia sprawy poprzez przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i ustalenia stanu faktycznego sprawy, umarzając jedynie postępowanie odwoławcze. Decyzji z dnia 10 września 2020 r., zdaniem strony skarżącej zarzucić należy przede wszystkim to, że oparta jest jedynie na rozważaniach o dopuszczalności złożonego odwołania, a nie dotyczyła zasadności ustalonego odszkodowania. Podkreślono, iż treść księgi wieczystej nr PO1P/00012421/3, dział II, świadczy o tym, że ani Miasto P., ani Skarb Państwa nie są ujawnieni jako właściciele przedmiotowej nieruchomości, (ujawniona jest osoba fizyczna). Strona skarżąca wskazała również, że przed Sądem Rejonowym w Poznaniu prowadzone są sprawy (zarejestrowane są pod sygnaturami: II Ca 426/09, II Ca 425/09, XII C 354/10/5 oraz XII C 299/10/6), z wniosku Miasta P. o wpis własności w stosunku do działek m.in. nr [...], nr [...] oraz o uzgodnienie treści księgi wieczystej nr PO1P/0012424217/3, odnośnie tych działek. Natomiast z wniosku Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta P. reprezentowanego przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa, toczą się identyczne postępowania dotyczące m.in. działki nr [...].

Strona skarżąca stwierdziła, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty [...] z dnia [...] lipca 2010 r., zostały wydane z ciężkim naruszeniem art. 7, art. 8, art. 77. Stan prawny nieruchomości i prowadzone postępowania przed Sądem Rejonowym w Poznaniu były znane organom I i II instancji. Starosta [...] w decyzji z dnia [...] lipca 2010 r. na stronie 4, w trzecim akapicie wyjaśnia, że: "z odpisu zupełnego księgi wieczystej nr [...], zarówno działki nr [...] i [...]i działka nr [...], zapisane są w księdze wieczystej jako własność W.K., a zatem występuje niezgodność pomiędzy rzeczywistym stanem prawnym a treścią księgi wieczystej". Nadmieniono, że W.K. wpisany został w dziale II w/w księgi wieczystej na podstawie aktu notarialnego nr Rep. [...] z dnia [...] stycznia 2000 r., którym B.N. przeniosła na niego własność między innymi działek nr [...], [...]i [...]położonych w P. przy ul. L. (korzystając ze stwierdzenia nieważności orzeczenia wywłaszczeniowego), i który następnie został uchylony wyrokiem Sądu Okręgowego w Poznaniu sygn. akt I C 3037/01/5 z dnia 23 grudnia 2005 r. (w związku ze stwierdzeniem nieważności decyzji wywłaszczeniowej)." W powyższych okolicznościach zdaniem strony skarżącej stwierdzić należy, że stan prawny nieruchomości nie jest na tyle jasny, że można ustalić i wypłacić odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość, może bowiem dojść do sytuacji, w której wypłacone zostanie odszkodowanie na rzecz B.N., a Miasto P. ani Skarb Państwa nie zostaną ujawnieni jako właściciele nieruchomości. Dlatego też – zdaniem strony skarżącej – do czasu zakończenia postępowań prowadzonych przed Sądem Rejonowym w Poznaniu, postępowanie wszczęte na wniosek B.N. o ustalenie odszkodowania nie powinno być prowadzone i zakończone decyzją.

Strona skarżąca podkreśliła, iż postanowieniem z dnia [...] października 2009 r., Wojewoda wyłączył Prezydenta Miasta P. od załatwienia wniosku B.N. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość i wyznaczył do załatwienia sprawy Starostę [...]. Powołując się na pogląd judykatury (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2003 r., sygn. akt OPS 1/03), strona skarżąca wskazała, że w sprawie o zwrot nieruchomości, która jest własnością miasta na prawach powiatu, prezydent tego miasta jako organ wykonawczy miasta i reprezentujący je na zewnątrz oraz także jako pracownik urzędu miasta, a jednocześnie sprawujący funkcje starosty, podlega wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt. 1 i 4 kpa, co w konsekwencji wyłącza możliwość upoważnienia przez niego do załatwienia danej sprawy jego zastępców i pozostałych pracowników urzędu miasta. Wskazano następnie, iż w świetle wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 lipca 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 2066/06, stanowisko wyrażone w uchwale z dnia 19 maja 2003 r., sygn. akt OPS 1/03, ONSA 2003/4/115, należy również stosować w odniesieniu do wywłaszczenia nieruchomości na rzecz miasta na prawach powiatu. W świetle wyżej przytoczonego wyroku stanowisko Wojewody [...]w sprawie nie uznania Prezydenta Miasta P. jako prezydenta miasta na prawach powiatu wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej jako strony postępowania i uprawnionego do złożenia odwołania (art. 28 K.p.a. art. 127 § 1 K.p.a.), nie znajduje uzasadnienia w przepisach i utrwalonym orzecznictwie.

Strona skarżąca powołała się na również na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 czerwca 2001 r., sygn. akt III RN 104/00, wskazując, iż nie można utracić przymiotu strony nawet wówczas, gdy organ danego podmiotu praw i obowiązków przyznanych przepisami prawa materialnego był w tym postępowaniu organem rozstrzygającym sprawę co do jej istoty. Strona jest pojęciem materialnoprawnym, nie zaś pojęciem procesowym, a zatem o tym czy dany podmiot jest stroną postępowania administracyjnego, przesądzają przepisy prawa materialnego, mające zastosowania w konkretnym stanie faktycznym, nie zaś procesowego. Powołując się na stanowisko doktryny i orzecznictwa w zakresie pojęcia interesu prawnego, strona skarżąca wskazała, iż odnoszone jest do interesu faktycznego podlegającego ochronie na podstawie przepisów prawa (wyrok z dnia 29 października 2009 r. Trybunału Konstytucyjnego K 32/08). W niniejszej sprawie zatem, Prezydent Miasta jako prezydent miasta na prawach powiatu ma prawo do złożenia odwołania od decyzji Starosty [...], którą został zobowiązany do zapłacenia wysokiego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.

Strona skarżąca szeroko argumentowała w uzasadnieniu skargi na temat tego, iż w przedmiotowej sprawie wywłaszczenia i ustalenia odszkodowania dokonano pod rządami ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. W związku z powyższym, skoro stwierdzono nieważność orzeczenia w części dotyczącej ustalenia odszkodowania, odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość można dochodzić wyłącznie w oparciu o art. 4171 § 2 kodeksu cywilnego, w postępowaniu przed sądem powszechnym. Wskazano, że z dniem 01 września 2004 r., przepis art. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r., o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2004.162.1692) uchylił art. 160 kpa. Stąd od dnia wejścia w życie powyższej ustawy, tj. od dnia 01 września 2004 r., w przypadku wyrządzenia szkody przez wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji, po uprzednim stwierdzeniu we właściwym postępowaniu ich niezgodność z prawem, można żądać naprawienia szkody w oparciu o art. 4171 § 2 kodeksu cywilnego na drodze cywilnoprawnej. Dla potwierdzenia swojego stanowiska strona skarżąca powołała się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 2009 r., sygn. akt I OSK 246/08, a także wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 14 października 2009 r., sygn. akt I ACa 408/09. Strona skarżąca przytoczyła również wyroki sądów podważające stosowanie art. 129 ust. 5 w sytuacjach stwierdzenia nieważności decyzji o wywłaszczeniu w części dotyczącej odszkodowania ( wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 sierpnia 2006 r. sygn. akt II SA/Rz 260/06, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 maja 2008 r. sygn. akt II SA/Lu 144/08.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej odrzucenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji.

Pismem z dnia [...] listopada 2010r. uczestniczka B.N. reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o odrzucenie skargi, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02.153.1270 ze zm.), albowiem wniesienie skargi przez skarżącego było niedopuszczalne, ewentualnie o oddalenie skargi, na podstawie art. 151 ppsa, a to wobec jej bezzasadności.

Uczestniczka podniosła, iż przede wszystkim odszkodowanie w sprawie zostało już jej wypłacone. Ponadto Miasto P. nie jest uprawnione do wniesienia skargi na decyzję Wojewody [...]z dnia [...] września 2010 r. Niedopuszczalność wniesienia skargi wynika z art. 50 § 1 ppsa. Strona skarżąca - Miasto P., nie ma bowiem interesu prawnego we wniesieniu skargi na zaskarżoną decyzję. Wymieniona decyzja, ani poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, ustalająca odszkodowanie za nieruchomość położoną w P., a wywłaszczoną na rzecz Skarbu Państwa, w żadnym razie nie obejmują skarżącej. Tego stanu rzeczy, zdaniem uczestniczki, nie zmienia fakt, że nieruchomość objęta decyzją jest własnością Miasta P. (i Skarbu Państwa). Fakt ten nie ma znaczenia dla prawnej oceny udziału w postępowaniu administracyjnym tej jednostki samorządu terytorialnego, gdyż to nie o jej własność sprawa się toczy, lecz o odszkodowanie. Brak interesu prawnego po stronie wnoszącego skargę oznacza wystąpienie przesłanki niedopuszczalności z innych przyczyn. Wobec powyższego skarga podlega odrzuceniu.

Z ostrożności procesowej, na wypadek uznania dopuszczalności wniesienia przez Miasto P. skargi na zaskarżoną decyzję, uczestniczka podniosła, iż skarga pozbawiona jest podstaw prawnych, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Skarga zatem winna zostać oddalona.

Odnosząc się do zarzutów skargi w zakresie naruszenia przepisów procesowych uczestniczka stwierdziła, iż nie zasługują na uwzględnienie. Zdaniem uczestniczki zagadnieniem wyjściowym, kluczowym dla oceny legalności zaskarżonej decyzji, jest w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie, czy w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym, stroną może być Prezydent Miasta P., wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej. Zdaniem uczestniczki organ II instancji słusznie uznał, że nie. Uczestniczka wskazała, iż trafnie wskazano się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że w orzecznictwie przyjmuje się, iż zarówno strona postępowania administracyjnego, jak i organ administracji publicznej uprawniony do załatwienia sprawy poprzez wydanie decyzji, są kategoriami materialnoprawnymi. To prawo materialne decyduje o tym, w jakiej roli organ administracji publicznej, który potencjalnie może być i administrującym i administrowanym, w konkretnym postępowaniu występuje (powołano się w tej mierze na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] października 2000 r., podjętą w sprawie o sygnaturze OPK 14/00). Podkreślono, iż w sprawie o odszkodowanie za nieruchomość wywłaszczoną na rzecz Skarbu Państwa właściwym organem jest starosta, na obszarze działania którego wywłaszczona nieruchomość jest położona. W niniejszej sprawie organem właściwym do jej rozpatrzenia jest zatem co do zasady Prezydent Miasta P. wykonujący zadania starosty z zakresu administracji rządowej. Przepisy prawa materialnego, procesowego i ustrojowego wyznaczyły zatem, zdaniem uczestniczki, Prezydentowi Miasta P. w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym rolę organu administracji publicznej załatwiającego sprawę administracyjną dotycząca ustalenia odszkodowania za wywłaszczona swego czasu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość, nie zaś rolę strony tego postępowania. Ról tych zaś nie można łączyć. Nie można też ich zajmować zamiennie, albowiem nie jest dopuszczalne, aby ten sam podmiot raz w sprawie danego rodzaju zajmował pozycję organu, innym razem strony postępowania. Uczestniczka powołała się w tej mierze na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 lutego 2009 r., II SA/Gd 559 i cytowane tam orzecznictwo.

Ponadto, uczestniczka wskazała, iż jeżeli Prezydent Miasta P. wykonujący zadania starosty z zakresu administracji rządowej miałby być stroną niniejszego postępowania, to albo on sam, albo reprezentowany przez niego Skarb Państwa, musiałby posiadać interes prawny w niniejszej sprawie (art. 28 kpa). Uczestniczka powołując się na orzecznictwo oraz poglądy doktryny szeroko rozważała kwestie interesu prawnego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2000 r., sygn. akt III SA 1876/99, ). Uczestniczka wskazała, iż strona skarżąca interesu prawnego Skarbu Państwa reprezentowanego przez statio fisci w postaci Prezydenta Miasta P. wykonującego zadania starosty z zakresu administracji rządowej upatruje w tym, iż to w istocie Skarb Państwa (Prezydent Miasta P.) ma zapłacić określone świadczenie pieniężne na rzecz administrowanego. Uczestniczka podkreśliła, iż jak wskazywano już wielokrotnie w orzecznictwie sądów administracyjnych, takie zapatrywanie jest błędne. Uczestniczka wskazała, iż Skarb Państwa, działając przez uprawnione organy, wywłaszcza nieruchomości na swoją rzecz i ustala za te nieruchomości odszkodowania wypłacane przez starostów, realizując cele publiczne, a nie swoje własne interesy jako osoby prawnej. Działa tutaj zatem jako Państwo. Ustalenie odszkodowania stanowi zatem także część procesu służącego realizacji celu publicznego. Co za tym idzie w postępowaniu tym nie ma miejsca na interes prawny Skarbu Państwa. Działając w tym zakresie realizuje on bowiem cele publiczne, a więc podyktowane interesem publicznym, a nie interesem, czy też obowiązkiem, o jakich mowa w art. 28 kpa. Na to zaś, że czym innym jest interes prawny danej osoby, a czym innym interes publiczny, wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 lutego 2008 r. sygn. I OSK 39/07 (powołano również wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2007 roku, sygn. akt I SA/Wa 370/07). Uczestniczka wskazała i uzasadniała również, iż nie można zgodzić się z argumentami strony skarżącej co do tego, że niedopuszczenie przez organ odwoławczy do udziału w sprawie w charakterze strony Skarbu Państwa, reprezentowanego przez Prezydenta Miasta P., oznacza uniemożliwienie ochrony interesów Skarbu Państwa. Podniosła również, że wypłata odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość stanowi nałożone zadanie z zakresu administracji publicznej, którego nie można utożsamiać z posiadaniem interesu prawnego (uczestniczka w tej mierze powołała się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2005 r., sygn. I OSK 521/05 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 lutego 2009 r, II SA/Gd 559/08).

Uczestniczka wskazała, iż konsekwencją uznania, że Prezydent Miasta P., wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej nie mógł być uznany przez organy za stronę postępowania, jest także wniosek, że organ odwoławczy nie miał podstaw do rozpoznania odwołania wniesionego przez Prezydenta Miasta. Składający odwołanie Prezydent nie reprezentował bowiem strony postępowania. Zasadnie zatem Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze w niniejszej sprawie (powołano się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 lipca 1999 r., OPS 16/98, ONSA 1999, z. 4, poz. 119 i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 lipca 2006 r., II OSK 942/05, ONSA i WSA 2007/2/50 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 lutego 2009 r., II SA/Gd 559/08). Dlatego też, zdaniem uczestniczki, wbrew stanowisku strony skarżącej, wobec stwierdzenia, iż odwołanie nie pochodzi od strony postępowania, Wojewoda nie mógł zmienić lub uchylić zaskarżonej decyzji organu I instancji. Na przeszkodzie temu stał brak skutecznie wniesionego odwołania. A zatem decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego znajduje należyte oparcie w przepisach prawa.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 129 ust. 5 pkt 3, art. 130 i art. 134 ugn uczestniczka wskazał, iż przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu jest jedynie zaskarżona przez Miasto P. decyzja Wojewody z dnia [...] września 2010 r. Zdaniem uczestniczki w niniejszej sprawie art. 135 ppsa nie znajduje zastosowania w sprawie, ponieważ aktem zaskarżonym do sądu administracyjnego jest decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego (przywołano w tej mierze wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 października 2004 r., sygn. akt II SA/Ka 2352/02 wraz z glosą aprobującą Z. Kmieciaka, OSP z 2007 r., Nr 3, poz. 25 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z siedziba w Gdańsku z dnia 11 lutego 2009 r., II SA/Gd 559/08). Ocena prawidłowości zaskarżonej decyzji ogranicza się zatem, zdaniem uczestniczki, wyłącznie do badania poprawności zastosowania przepisów dotyczących podstaw umorzenia postępowania odwoławczego. Jeżeli rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem, sąd oddala skargę. Jeżeli natomiast umorzenie postępowania narusza prawo, sąd uchyla decyzję, a następnie organ odwoławczy rozpatruje sprawę merytorycznie poprzez wydanie decyzji, od której stronom przysługuje skarga do sądu.

Skarga powinna zatem zostać oddalona, bez badania pozostałych podstaw, na których ją oparto. Uczestniczka wskazała jedynie z najdalej posuniętej ostrożności, iż zarzuty strony skarżącej, dot. naruszenia art. 129 ust. 5 pkt 3, art. 130 i art. 134 ugn wynikają z błędnej wykładni przepisów art. 233 i art. 129 ust. 5 pkt 3 ugn oraz art. 105 § 1 kpa. Za niedopuszczalną należy bowiem uznać taka interpretacje przepisu art. 129 ust. 5 ugn, według której ma on zastosowanie wyłącznie do spraw wszczętych po dniu 1 stycznia 1998 oraz taką interpretacje przepisu art. 105 § 1 kpa, według której ma on stanowić podstawę umorzenia postępowania w sprawie z wniosku o ustalenia odszkodowania, w sytuacji, gdy została stwierdzona nieważność wcześniejszej decyzji o wywłaszczeniu i ustaleniu odszkodowania w części dotyczącej samego odszkodowania (powołano się w tej mierze na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 października 2008 r., II SA/Lu 591/08, wyrok SN z dnia 5 października 1995 r., III ARN 30/95, OSNP 1996/9/125, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lipca 2006 r., I SA/Wa 752/06). Uczestniczka wskazała, iż postępowanie odszkodowawcze nie jest nowym (odrębnym) postępowaniem, a wyłącznie kontynuacją rozstrzygnięcia o wywłaszczeniu. Tym samym, w wyniku stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej w części dotyczącej odszkodowania, sprawa wywłaszczeniowa wróciła do momentu, w którym należy wypłacić odszkodowanie. Nie ma znaczenia, kiedy zaistniał stan faktyczny w postaci odjęcia prawa własności, ale to, że sprawa wywłaszczenia nie jest zakończona decyzją ostateczną w zakresie przyznania odszkodowania. W takim przypadku znajduje zastosowanie przepis przejściowy art. 233 ustawy o gospodarce nieruchomościami, mówiący, że sprawy wszczęte i niezakończone decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. przed 1 stycznia 1998 r. prowadzi się na podstawie jej przepisów. Wskazano, iż orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zapadło na gruncie analogicznego stanu faktycznego i prawnego, co istniejący w niniejszej sprawie. Uczestniczka wskazała, iż wobec powyższego niniejsza sprawa, wszczęta w reżimie ustawy wywłaszczeniowej z 1958 r., nie jest do dnia dzisiejszego zakończona decyzją ostateczną w części dotyczącej ustalenia odszkodowania. W konsekwencji, nie zachodziły podstawy do umorzenia przez organ I instancji niniejszego postępowania. Przeciwnie, organ ten był władny i jednocześnie zobowiązany wydać na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami decyzję załatwiającą merytorycznie wniosek o ustalenie odszkodowania. Także i z tej przyczyny, zdaniem uczestniczki, skarga jest bezzasadna i zasługuje na oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna, jednakże z przyczyn innych aniżeli w niej wskazane.

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art.1 par 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) i art.3 par 1 i par 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art.134 par 1 Ppsa, w postępowaniu sądowo administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Przede wszystkim należy podkreślić, iż błędnie organ II instancji stanął na stanowisku, że Miasto P. nie ma legitymacji do złożenia odwołania, a następnie skargi w niniejszym postępowaniu. Należy wskazać, iż legitymację podmiotów do wzięcie udziału w postępowaniu administracyjnym określają przepisy prawa materialnego, jednakże interes prawny podlega indywidualnemu badaniu w każdej sprawie. Jeżeli zatem podmiot żądający rozpatrzenia sprawy we wniosku swoim wskazuje, na czym polega jego interes prawny, to odmowa przyznania mu przymiotu strony wyłącznie w oparciu o samą treść wniosku może nastąpić tylko wówczas, gdy z samej treści wniosku wynika wprost oczywisty brak po jego stronie interesu prawnego (tak wyrok NSA z 7.02.1986r.,II SA 2247/85 nie publ.), poza takim nie nasuwającym wątpliwości przypadkiem trzeba zbadać zasadność wniosku w toku postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 1997r., OPS 9/96 (ONSA 1997, nr 3, poz.102, s.45-46) mocno akcentuje się, że interes prawny legitymujący stronę postępowania wywodzi się z prawa materialnego i musi to być własny interes danego podmiotu. W postanowieniu zaś NSA z dnia 30 maja 1984r.,II SA 789/84 (nie publ.) stwierdzono, że interes prawny, którego istnienie warunkuje przyznanie osobie przymiotu strony w określonej sprawie, musi bezpośrednio dotyczyć sfery prawnej podmiotu. Brak bezpośredniości wpływu sprawy na sferę prawną osoby nie pozwala na uznanie za stronę. Podobny pogląd zawiera wyrok NSA z dnia 10 marca 1989r. IV SA 1254/88 (nie publ.) wskazujący na to, że stroną jest ten podmiot, którego własny interes prawny lub obowiązek podlega konkretyzacji w postępowaniu administracyjnym. A zatem można stwierdzić, że "stroną w rozumieniu art.28 kpa będzie podmiot wymieniony w art.29 kpa lub przepisach odrębnych, który na podstawie prawa obowiązującego może czy powinien uzyskać konkretne korzyści albo też może być (powinien być) obarczony powinnością określonego zachowania wyznaczonego nakazem lub zakazem, jednakże dopiero po skonkretyzowaniu ich w decyzji administracyjnej przez organ administracji publicznej, działający w granicach jego właściwości i kompetencji" (tak komentarz C.H.Beck wyd.5 do art.28, W-wa 2003 s.230). A zatem błędnie przyjął organ II instancji, iż Miasto P., czy Prezydent Miasta P. jako prezydent miasta na prawach powiatu, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej nie ma legitymacji prawnej do złożenia odwołania, czy też skargi do sądu. Skoro Miasto P. zostało w zaskarżonej decyzji organu I instancji obarczone obowiązkiem wypłaty odszkodowania, trudno wnioskować, iż po jego stronie istnieje brak interesu prawnego w złożeniu środka odwoławczego. Ponadto na marginesie należy zaznaczyć, iż również przed Sądem Najwyższym toczy się sprawa II Ca 426/09 z wniosku Miasta P. o wpis go do księgi wieczystej przy udziale B.N. i W.K., a zatem Miasto P. ma interes prawny w sprawie nie tylko jako organ wypłacający odszkodowanie, ale również jako podmiot który ma zostać wpisany do księgi wieczystej. Także Miasto P., jak również Prezydent Miasta P. wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej byli stronami postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej (na podstawie której wydana została niniejsza zaskarżona decyzja ustalająca odszkodowanie), a która toczyła się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie pod sygn. I SA/Wa 1385/06. Dlatego też w ocenie Sądu nie mogła się ostać w obrocie prawym decyzja organu II instancji umarzająca postępowanie odwoławcze z uwagi na brak legitymacji procesowej tego podmiotu.

W zakresie zaś prawidłowości wydania decyzji przez organ I instancji należy podkreślić, iż organ ten był związany prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2007r. sygn.akt I SA/Wa 1385/06 (skargi kasacyjne od tego orzeczenia wywiedzione przez B.N., Miasto P., Skarb Państwa-Prezydent Miasta P. jako miasta na prawach powiatu wykonującego zadania starosty zostały oddalone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 kwietnia 2009r. sygn.akt I OSK 515/08). W wyroku tym Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] czerwca 2006r. nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] marca 2006r. nr [...] obie w częściach dotyczących stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej Miasta P. Urzędu Spraw Wewnętrznych z dnia [...] sierpnia 1968r. nr [...] tylko w zakresie orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości położonej w P. przy ul.L., uregulowanej w kw nr [...]. Z treści uzasadnienia tego wyroku wynika, iż w sprawie, w istotnych, omówionych przez Sąd kwestiach zaszły poważne wątpliwości, które nie zostały wyjaśnione w toku postępowania nadzorczego. Brak dowodów na to, że organ nadzorczy prowadził w tym kierunku postępowanie wyjaśniające. Takie prowadzenie przez Ministra postępowania skutkującego zastosowaniem nadzwyczajnego trybu wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej naruszało przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego w sposób niewątpliwie mający wpływ na jej merytoryczne rozstrzygnięcie. Ponadto Sąd ten wskazał, iż organ naruszył przepisy art.7, 8, 77, 107 par 3, 156 par 1 pkt 2 kpa w sposób mający wpływ na merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Naruszenia te wystąpiły również w decyzji Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] marca 2006r., poprzedzającej wydanie zaskarżonej decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] marca 2006r. Także w tym przypadku organ nie przedstawił konkretnej, opartej na określonych i wskazanych dowodach, analizy kwestionowanego orzeczenia wywłaszczeniowego, co naruszyło zasadę wszechstronnego zbadania i rozpatrzenia sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił, iż organ powinien zebrać i przeanalizować całość dostępnych dokumentów i ewentualnie przeprowadzić inne dowody, które pozwolą na właściwą ocenę zasadności i nie tylko wniosku skarżącego, lecz pozwolą odpowiedzieć na pytanie, czy kwestionowana decyzja wywłaszczeniowa z dnia [...] sierpnia 1968r. nie jest dotknięta chociażby jedną z wad określonych w art.156 par 1 kpa.

Należy zauważyć, iż taka decyzja do czasu rozpoznanie niniejszej sprawy nie została przez organy wydana. Błędnie zatem organ I instancji wydający decyzję o ustaleniu odszkodowania przyjął, iż uprawomocniła się decyzja stwierdzająca nieważność w części dotyczącej wysokości odszkodowania. Decyzja bowiem ustalająca wysokość odszkodowania jest następstwem decyzji wywłaszczeniowej (ważnie dokonanego wywłaszczenia nieruchomości), zaś w tym zakresie brak jeszcze na niniejszym etapie postępowania rozstrzygnięcia. A zatem organ I instancji w ocenie Sądu przedwcześnie wydał decyzję z dnia [...] lipca 2010r. ustalającą wysokość odszkodowania. Winien natomiast rozważyć możliwość zastosowania instytucji zawieszenia postępowania w trybie art.97 par 1 pkt 4 kpa. Dopiero bowiem stwierdzenie przez organ w trybie postępowania nadzwyczajnego nieważności decyzji wywłaszczeniowej, będzie stanowiło brak przesłanek do wypłaty odszkodowania, zaś prawomocne stwierdzenie jej nieważności zrodzi podstawę do jego wypłaty.

Mając powyższe rozważania na uwadze w ocenie Sądu zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie mogły się ostać w obrocie prawnym, co skutkowało ich uchyleniem, na podstawie art. 145 par 1 pkt 1 lit.a i c ppsa.

O punkcie 2 wyroku Sąd orzekł na podstawie art.152 ppsa.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy p.p.s.a zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot uiszczonego wpisu sądowego w wysokości 200 zł.

ja