Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 42/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2010-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Stwierdzono, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2008 nr 216 poz 1370
law: Ustawa z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrażaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności.
article: art. 30 c ust. 1,2 i 5 , art. 30 g, art. 30 b ust. 4, art. 30 e
journal: Dz.U. 2006 nr 227 poz 1658
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Małgorzata Rymarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 lutego 2010 r. sprawy ze skargi P. na informację Zarządu Województwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dofinansowania projektu w ramach konkursu nr 1.1.2 dla Działania 1.1. Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 17 września 2009 r. Departament Funduszy Strukturalnych Urzędu Marszałkowskiego poinformował C.N. Spółkę w K., że jego Projekt nr [...] pn. "Zwiększenie konkurencyjności poprzez budowę samoobsługowej, bezdotykowej myjni samochodowej wraz z systemem solarnym podgrzewania wody" złożony do Działania 1.1 "Bezpośrednie wsparcie sektora mikro, małych i średnich przedsiębiorstw" w ramach konkursu zamkniętego nr 1.1.2 "Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013", został oceniony pozytywnie i zdobył łącznie 49 punktów. W wyniku takiej oceny oraz z powodu braku dostatecznej ilości środków finansowych dostępnych w ramach w/w konkursu, Projekt nr [...] został umieszczony na liście rezerwowej. W piśmie tym beneficjent został poinformowany o możliwości i sposobie złożenia oraz rozpatrzenia protestu. W szczególności poinformowano go, że przysługuje mu złożenie odwołania (...) w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia doręczenia informacji o negatywnym rozpatrzeniu wniosku o dofinansowanie.

Do powyższego pisma została dołączona Karta Oceny Merytoryczno-Technicznej dla Działania 1.1 RPOWŚ 2007-2013 zawierająca wynik oceny merytoryczno-technicznej w części A i B projektu Spółki J.K., E.N., C.N. o dofinansowanie w ramach RPOWŚ 2007-2013. Z oceny tej wynika, że całkowita wartość wskazanego projektu dotyczącego małego przedsiębiorstwa, wynosiła 1.199.694,18 zł., koszty kwalifikowane 983.319 zł., a wnioskowana kwota dofinansowania 442.493,55 zł. W ramach oceny punktowej w części A projekt otrzymał następujące ilości punktów za spełnienie kryteriów:

1. poprawa konkurencyjności przedsiębiorstwa na rynku – 3 na 12 możliwych do uzyskania przy wadze kryterium 3,

2. wzrost innowacyjności przedsiębiorstwa – 8 na 16 przy wadze kryterium 4,

3. deklarowany wkład własny – 5 na 10 przy wadze kryterium 5,

4. projekt opiera się na przeprowadzonej analizie potrzeb i ma pozytywny wpływ na rozwiązanie zidentyfikowanych problemów i barier – 4 na 4 przy wadze kryterium 2,

5. projektodawca posiada zdolność finansową i operacyjną do realizacji inwestycji – 8 na 8 przy wadze kryterium 4,

6. planowane efekty realizacji są proporcjonalne do poniesionych nakładów inwestycyjnych, a wpływ planowanych rezultatów projektu będzie znaczący i trwały w zakresie rozwoju przedsiębiorstwa – 6 na 6 przy wadze kryterium 2,

7. realizacja projektu przyczyni się do utworzenia nowych miejsc pracy – 5 na 10 przy wadze kryterium 5,

8. wpływ projektu na polityki horyzontalne – 4 na 4 przy wadze kryterium 2.

W ramach oceny merytoryczno-technicznej w części B projekt otrzymał następujące ilości punktów za spełnienie kryteriów:

1. projekt jest realizowany w jednej z branż kluczowych dla rozwoju regionu – 3 na 15 przy wadze kryterium 3,

2. stopień realizacji przez projekt założeń RSI – 3 na 15 przy wadze kryterium 3.

Łącznie projekt Spółki J.K., E.N., C.N. otrzymał 49 punktów na 100 możliwych.

W proteście z dnia 5 października 2009 r. Spółka J.K., E.N., C.N. wniosło o ponowną wnikliwą weryfikację wniosku o dofinansowanie i przyznanie dodatkowych punktów.

Protestujący zarzucił wadliwe określenie statusu jego przedsiębiorstwa jako małego, co wynikło z wzięcia pod uwagę danych z lat 2006-2008 wskazujących na posiadanie w tym czasie 11-12 etatów. Tymczasem od początku 2009 r. zatrudnienie w przedsiębiorstwie wynosi ¼ etatu, a po zakończeniu inwestycji zgodnie z założeniami projektu zatrudnienie to wzrośnie do poziomu 31/4 etatu, co oznacza, że przedsiębiorstwo to faktycznie spełnia kryteria do zakwalifikowania go jako mikro przedsiębiorstwo, jakim pozostanie w przyszłości. Protestujący zakwestionował tez zasięg oddziaływania projektu twierdząc, że będzie on wychodził poza teren jednego powiatu i będzie obejmował dużą część województwa. W związku z tym punktacja dla protestującego przedsiębiorstwa według kryterium konkurencyjności na rynku powinna wynosić 2 pkt. przy założeniu, że jest ono małym przedsiębiorstwem, a 3 pkt. przy przyjęciu, że jest ono mikro przedsiębiorstwem.

Co do kryterium wzrostu innowacyjności przedsiębiorstwa protestujący zarzucił, że przy zakwalifikowaniu go jako mikro przedsiębiorstwo powinien otrzymać 3, a nie 2 punkty, ponieważ projekt przyczyni się do wzrostu innowacyjności na skalę kilku powiatów, a nawet województwa.

Odnosząc się do oceny merytoryczno-technicznej w części B protestujący zakwestionował przyznaną ilość punktów wywodząc, że ponieważ usługi uznane są za jedną z branż kluczowych dla rozwoju województwa, a województwo świętokrzyskie stawia na rozwój turystyki, to realizacja projektu, który zapewni odwiedzającym ten region dostęp do projektowanych usług, które są standardem w innych regionach, zasługuje na wyższą punktację. Ponadto stwierdził, że projekt ma pozytywny wpływ na politykę ochrony środowiska, posiada innowacyjny charakter oraz jest wysoce ekologiczny przez korzystanie z odnawialnych źródeł energii w postaci solarów słonecznych.

Pismem z dnia 26 października 2009 r. Departament Funduszy Strukturalnych Urzędu Marszałkowskiego poinformował wnioskodawcę, że Instytucja Zarządzająca w odpowiedzi na protest "dotyczący odrzucenia z przyczyn merytoryczno-technicznych wniosku o dofinansowanie nr 189/09 pn. "Zwiększenie konkurencyjności poprzez budowę samoobsługowej, bezdotykowej myjni samochodowej wraz z systemem solarnym podgrzewania wody", w wyniku analizy złożonego protestu oraz dokumentacji projektowej postanowiła skierować przedmiotowy wniosek do ponownej oceny merytoryczno-technicznej, która zostanie przeprowadzona zgonie z regulaminem konkursu 1.1.2 dla Działania 1.1. RPOWŚ na lata 2007-2013.

W toku ponownej oceny merytoryczno-technicznej przedmiotowego Projektu nr [...], Departament Funduszy Strukturalnych Urzędu Marszałkowskiego pismem z dnia 12 listopada 2009 r. poinformował wnioskodawcę, że zestawienie informacji dotyczących zatrudnienia w przedsiębiorstwie wnioskodawcy, zawartych we wniosku i w proteście z dnia 5 października 2009 r., nasuwa wątpliwości dotyczące prawidłowości ustalenia przez wnioskodawcę wskaźnika rezultatu. Zgodnie bowiem z instrukcją wypełniania wniosku o dofinansowanie dla działania 1.1 Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 utworzenie nowych miejsc pracy związanych z nową inwestycją oznacza przyrost netto liczby pracowników w stosunku do średniej z poprzednich 12 miesięcy, w wyniku realizacji nowej inwestycji, w okresie 3 lat od jej zakończenia. W związku z tym nie jest jasne, czy wnioskodawca deklaruje utworzenie 3 nowych (dodatkowych) miejsc pracy, co oznacza przyrost netto liczby pracowników w stosunku do średniej z poprzednich 12 miesięcy i zobowiąże się do utrzymania tego przyrostu przez okres trwałości projektu, czy też w związku z likwidacją ponad 10 miejsc pracy z końcem 2008 roku nie wystąpi żaden przyrost netto miejsc pracy. W związku z tym organ wezwał wnioskodawcę do potwierdzenia poprawności podanego we wniosku wskaźnika rezultatu lub przekazania odpowiednio skorygowanej wersji projektu. Jednocześnie organ powołując się na treść art. 4 ust. 2 str. 36 Zalecenia Komisji z dnia 6 maja 2003 r. dotyczącego definicji mikro przedsiębiorstwa oraz małych i średnich przedsiębiorstw (2003/361/WE) wyraził pogląd, że skoro zatrudnienie w przedsiębiorstwie wnioskodawcy od początku 2009 r. wynosi ¼ etatu, a w okresie 2006-2008 wynosiło średnio 11-12 etatów, to przedsiębiorstwo to wciąż posiada status małego przedsiębiorstwa.

W odpowiedzi na to pismo Spółka w K. J. K., E.N., C.N. w piśmie z dnia 24 listopada 2009 r. wyjaśniło, że z dniem 1 stycznia 2009 r. nastąpiła restrukturyzacja firmy, polegająca na przekazaniu w dzierżawę obiektu warsztatu wraz z maszynami i urządzeniami jednemu z pracowników zatrudnionych dotychczas w tej firmie. Pracownik ten założył własną działalność pod firmą [...] J.W., która zatrudniła wszystkich pracowników zwolnionych z spółki "B". W efekcie byli pracownicy wnioskodawcy w dalszym ciągu wykonują swoją pracę w tym samym warsztacie, na tym samym terenie nie odczuwając zmiany pracodawcy.

Pismem z dnia 4 grudnia 2009 r. Departament Funduszy Strukturalnych Urzędu Marszałkowskiego poinformował C.N. Spółka w K., że jego wniosek nr [...] o dofinansowanie realizacji projektu w wyniku ponownej oceny został odrzucony, ponieważ nie osiągnął minimalnego wymaganego progu punktowego tj. 40 punktów.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że przy ponownej ocenie oprócz dokumentacji projektowej, brane były pod uwagę informacje zawarte w piśmie z dnia 5 października 2009 r. zawierającym protest na pierwotny wynik oceny merytoryczno-technicznej oraz informacje znajdujące się w piśmie wnioskodawcy z dnia 24 listopada 2009 r. wyjaśniającym wątpliwości dotyczące ustalenia wskaźników rezultatu. W oparciu o te dokumenty instytucja zarządzająca ustaliła, że wnioskodawca nieprawidłowo określił wskaźnik rezultatu dotyczący tworzenia nowych miejsc pracy. We wniosku wykazał bowiem, że średnie zatrudnienie w jego przedsiębiorstwie w okresie 12 miesięcy poprzedzających dzień złożenia wniosku wynosiło 11-12 osób. Natomiast w piśmie z dnia 5 października 2009 r. wyjaśnił, że zgodnie z założeniami projektu zatrudnienie wzrośnie do poziomu 3 ¼ etatu, w związku z czym przedsiębiorstwo faktycznie spełnia kryteria do zakwalifikowania go jako mikro przedsiębiorstwo i takie pozostanie w przeszłości. Ponieważ zgodnie z Instrukcją wypełniania wniosku, stanowiącą załącznik do Regulaminu Konkursu, utworzenie nowych miejsc pracy związanych z nową inwestycją oznacza przyrost netto liczby pracowników w stosunku do średniej z poprzednich 12 miesięcy, w wyniku realizacji nowej inwestycji w okresie 3 lat od dnia jej zakończenia, to nie można było przyjąć, że przedmiotowy projekt generuje przyrost netto miejsc pracy. Wzrost do poziomu 3 ¼ etatu nie stanowi bowiem przyrostu netto w przypadku gdy średnia za ostatnie 12 miesięcy wyniosła 11-12 osób, które to osoby zostały zwolnione z końcem 2008 r. Mając to na uwadze przy ponownej ocenie projektu w kryterium nr 7 (Realizacja projektu przyczyni się do utworzenia nowych miejsc pracy), zamiast pierwotnych 5 punktów, nie przyznano żadnego punktu. Zgodnie bowiem z Instrukcją wypełniania wniosku, w zakresie małych i średnich przedsiębiorstw w przypadku gdy projekt prowadzi do utworzenia mniej niż 2 nowych miejsc pracy - przyznaje się 0 punktów.

Równocześnie organ ponownie powołał się na treść art. 4 ust. 2 str. 36 Zalecenia Komisji z dnia 6 maja 2003 r. dotyczącego definicji mikro przedsiębiorstwa oraz małych i średnich przedsiębiorstw (2003/361/WE), z którego wynika, że w przypadku, gdy na ostatni dzień bilansu dane przedsiębiorstwo przekracza lub spada poniżej progu zatrudnienia lub pułapu finansowego określonego w art. 2, uzyskanie lub utrata statusu średniego, małego lub mikro przedsiębiorstwa następuje tylko wówczas, gdy zjawisko to powtórzy się w ciągu dwóch kolejnych lat.

Do powyższego pisma została dołączona Karta Ponownej Oceny Merytoryczno-Technicznej Wniosku o dofinansowanie w ramach RPOWŚ 2007-2013, zawierająca wynik oceny merytoryczno-technicznej w części A projektu Spółka "A" w K. J.K., E. N., C.N. o dofinansowanie w ramach RPOWŚ 2007-2013. W dokumencie tym przedmiotowy projekt poddano ponownej ocenie według kryterium 1. (Poprawa konkurencyjności przedsiębiorstwa na rynku), kryterium 2. (Wzrost innowacyjności przedsiębiorstwa) i kryterium 7. (Realizacja projektu przyczyni się do utworzenia nowych miejsc pracy). O ile w kryterium 1 i 2 ocena punktowa nie uległa zmianie (projekt ponownie uzyskał odpowiednio 3 i 8 punktów po zważeniu), to w kryterium 7 zamiast 5 punktów, przedmiotowy projekt otrzymał 0 punktów. W efekcie projekt uzyskał łącznie 38 punktów i nie został poddany ponownej ocenie merytoryczno-technicznej w części B.

W piśmie z dnia 18 grudnia 2009 r. Spółka J.K., E.N., C.N., ze względu na dwie rozbieżne oceny ich wniosku o dofinansowanie wniosła o dokonanie ponownej weryfikacji wniosku, z uwzględnieniem wyjaśnień przekazanych w piśmie z dnia 24 listopada 2009 r. Powołując się na reorganizację jaka nastąpiła w przedsiębiorstwie wnioskodawców z dniem 1 stycznia 2009 r., autorzy pisma stwierdzili, że nie branie pod uwagę wskazanych zmian organizacyjnych, które nastąpiły przed złożeniem wniosku, jest krzywdzące i nie wykazuje zrozumienia sytuacji rynkowej. Dodatkowe stworzone przez Spółkę J.K., E.N., C.N., miejsca pracy, nadal bowiem funkcjonują na rynku pracy w administracji innego przedsiębiorcy, przez co sytuacja na rynku pracy nie uległa zmianie.

W piśmie z dnia 31 grudnia 2009 r. Departament Funduszy Strukturalnych Urzędu Marszałkowskiego poinformował wnioskodawcę, że Instytucja Zarządzająca w odpowiedzi na pismo z dnia 18 grudnia 2009 r., które zostało uznane za protest na otrzymany wynik oceny projektu, podtrzymuje wcześniejszą decyzję co do uzyskanego przez projekt wyniku oceny tj. 38 punktów. W motywach takiego rozstrzygnięcia powtórzono argumentację zawartą w informacji z dnia 4 grudnia 2009 r. o ponownej merytoryczno-technicznej ocenie projektu. W odpowiedzi na zarzuty dotyczące restrukturyzacji w przedsiębiorstwie wnioskodawcy Instytucja Zarządzająca wyjaśniła, że Spółka "B" jest nowym podmiotem prawnym, niezależnym od Spółki i w związku z tym wielkość zatrudnienia w nowej Spółce "B" oraz rodzaj prowadzonej przez nią działalności gospodarczej nie ma wpływu na ustalenie wielkości zatrudnienia i/lub wskaźnika rezultatu u wnioskodawcy, a to ze względu na brzmienie przepisów określających sposób ustalania wskaźnika rezultatu.

W skardze na powyższą ocenę Zarządu Województwa wyrażoną w informacji z dnia 31 grudnia 2009 r. Spółka J. K., E. N., C.N., wniosła o przywrócenie pierwotnej punktacji i zwiększenie punktacji zgodnie z protestem z dnia 5 października 2009 r. w punkcie 3 i 4, co do których Urząd Marszałkowski nie wypowiedział się merytorycznie, co jest sprzeczne z zasadami rzetelnego rozpatrzenia protestów. Skarżąca spółka zarzuciła, że zarzut na podstawie którego odebrano jej punkty nie został przedstawiony przy piśmie z dnia 14 lipca 2009 r. dotyczącym wyjaśnień i poprawienia uchybień we wniosku i biznesplanie w trakcie oceny merytoryczno-technicznej, przez co uniemożliwiono wnioskodawcy poprawienie wniosku i złożenie wyjaśnień, które mogłyby doprowadzić do innej oceny punktowej całego wniosku. Skarżąca podniosła również, że reorganizacja firmy stanowiąca zasadniczy punkt sporny oceny, została dokładnie opisana w pkt. 1-4 Biznesplanu będącego załącznikiem nr 4 do wniosku o dofinansowanie projektu. Zmiany te nie były więc ukrywane, a przyznanie 49 punktów świadczy o zapoznaniu się z nimi i akceptacji takiego stanu rzeczy przez Departament Funduszy Strukturalnych. Skarżąca spółka zarzuciła również "niespójność pomiędzy punktacją przy ocenie wniosku o dofinansowanie, a rzeczywistą oceną stanu zatrudnienia po realizacji inwestycji". Skarżąca powołała się na wytyczne Ministerstwa Rozwoju Regionalnego zawarte w piśmie z dnia 12 października 2009 r. Z wyrażonego tam stanowiska wynika, że aby nowoutworzone miejsca pracy mogły zostać zakwalifikowane jako rezultat realizacji projektu, miejsca te muszą zostać utworzone bezpośrednio w efekcie realizacji projektu, w okresie od momentu rozpoczęcia realizacji projektu do końca fazy operacyjnej projektu oraz muszą spełniać warunek trwałości, tj. być utrzymane co najmniej przez 2 lata. Natomiast zgodnie z instrukcją wypełniania wniosku dla działania 1.1 RPO WŚ 2007-2013 dla konkursu zamkniętego nr 1.1.2, beneficjent ma wykazać przyrost netto pracowników w przedsiębiorstwie w stosunku do średniej z ostatnich 12 miesięcy, w czym skarżąca upatruje zarzucanej niespójności.

W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa wniósł o jej oddalenie w całości i odniósł się do zarzutów w niej wskazanych.

Na wstępie wyjaśnił, że bezpośrednią przyczyną skierowania wniosku do ponownej oceny pismem z dnia 26 października 2009 r. oraz w efekcie zmiany liczby punktów w części A oceny merytoryczno-technicznej, były informacje zawarte w proteście z dnia 5 października 2009 r. W piśmie tym wskazano bowiem m. in., że "zgodnie z założeniami projektu zatrudnienie wzrośnie do poziomu 3 ¼ etatu" i dalej, że "przedsiębiorstwo faktycznie spełnia kryteria do zakwalifikowania go jako mikro przedsiębiorstwa i takie pozostanie w przyszłości". Takie stwierdzenia skutkowały powzięciem uzasadnionego przypuszczenia, że ustalenie wskaźnika rezultatu w zakresie utworzenia nowych miejsc pracy nastąpiło niezgodnie z obowiązującymi przepisami.

Zgodnie bowiem z instrukcją wypełniania wniosku o dofinansowanie dla działania 1.1 Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 stanowiącą załącznik do Regulaminu konkursu zamkniętego nr 1.1.2. ogłaszanego w ramach Osi Priorytetowej i Działania 1.1 Bezpośrednie wsparcie sektora mikro, małych i średnich przedsiębiorstw Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 stanowiącego załącznik nr 1 do Uchwały Nr [...] Zarządu Województwa z dnia [...], "utworzenie nowych miejsc pracy związanych z nową inwestycją oznacza przyrost netto liczby pracowników w stosunku do średniej z poprzednich 12 miesięcy, w wyniku realizacji nowej inwestycji, w okresie 3 lat od jej zakończenia". Ponieważ w związku z tym nie było jasne, czy wnioskodawca deklaruje utworzenie 3 nowych (dodatkowych) miejsc pracy, co oznaczałoby przyrost netto liczby pracowników w stosunku do średniej z poprzednich 12 miesięcy i zobowiąże się do utrzymania tego przyrostu przez okres trwałości projektu, czy też w związku z likwidacją ponad 10 miejsc pracy z końcem 2008 roku, nie wystąpi żaden przyrost netto miejsc pracy, pismem z dnia 12 listopada 2009 r. zwrócono się do wnioskodawcy o potwierdzenie poprawności podanego we wniosku wskaźnika rezultatu lub przekazanie odpowiednio skorygowanej wersji wniosku. W odpowiedzi na wezwanie wnioskodawca w piśmie z dnia 24 listopada 2009 r. potwierdził podejrzenia Instytucji Zarządzającej dotyczące nieprawidłowego określenia wskaźnika rezultatu. Na podstawie przedstawionych wyjaśnień ustalono bowiem, że projekt nie generuje przyrostu miejsc pracy, gdyż wzrost do poziomu 3 ¼ etatu nie stanowi przyrostu netto w sytuacji, gdy średnia za ostatnie 12 miesięcy wyniosła 11-12 osób, które zostały zwolnione z końcem 2008 r.

W odniesieniu do zarzutu niespójności pomiędzy punktacją przy ocenie wniosku o dofinansowanie, a rzeczywistą oceną stanu zatrudnienia po realizacji inwestycji, Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że wprowadzenie do Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie dla działania 1.1 Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 dodatkowych wymagań dotyczących m.in. sposobów ustalania wskaźników rezultatu, było dopuszczalne na podstawie uprawnień Instytucji Zarządzającej RPO W wynikających m.in. z ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o prowadzeniu polityki rozwoju.

Odnośnie zarzutu braku merytorycznego ustosunkowania się do zarzutów zawartych w proteście z dnia 5 października 2009 r. (pkt 3 i 4) organ wyjaśnił, że w wyniku złożonego protestu Instytucja Zarządzająca postanowiła skierować projekt do ponownej oceny, przez co niezasadnym było odnoszenie się do zarzutów zawartych w w/w proteście.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna, ale nie z przyczyn w niej wskazanych.

Możliwość kontroli sądowo-administracyjnej oceny projektów zgłaszanych do dofinansowania w ramach regionalnych programów operacyjnych realizujących cele zawarte w narodowej strategii spójności i strategiach rozwoju, została wprowadzona z dniem 20 grudnia 2008 r. na podstawie ustawy z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrażaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności (Dz.U. Nr 216/08 poz. 1370). W wyniku tej nowelizacji do ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, zwanej dalej ustawą (Dz. U. Nr 227/06 poz. 1658 ze zm.) dodano między innymi artykuły 30c – 30e. W przepisach tych przewidziano możliwość wniesienia przez wnioskodawcę, którego projekt został oceniony negatywnie, a następnie podlegał procedurze odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, która również dała wynik negatywny - skargi do sądu administracyjnego na zasadach określonych w ustawie.

Stosownie do treści art. 30 c ust. 1 w zw. z art. 30 g ustawy, przedmiotem kontroli sądu administracyjnego jest informacja otrzymywana przez wnioskodawcę dotycząca negatywnego wyniku procedury odwoławczej, która to informacja nie jest decyzją administracyjną. Kontrola sądowo- administracyjna sprawowana jest zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), według którego sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Sądowa kontrola legalności zaskarżonego aktu sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, lecz sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 p.p.s.a. w zw. z art. 30e ustawy). Zgodnie z art. 30c ust. 3 ustawy, w wyniku rozpatrzenia skargi sąd może:

1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą;

2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;

3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli z jakichkolwiek względów jest ono bezprzedmiotowe.

Przed przystąpieniem do merytorycznej kontroli we wskazanym zakresie, obowiązkiem sądu jest zbadanie warunków formalnych dopuszczalności skargi, określonych w art. 30c ust. 2 ustawy. Zgodnie z tym przepisem natomiast, skarga jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia otrzymania informacji, o której mowa w art. 30b ust. 4 (tj. pisemnej informacji o wynikach procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego), bezpośrednio do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego wraz z kompletną dokumentacją w sprawie, obejmującą wniosek o dofinansowanie wraz z informacją w przedmiocie oceny projektu, kopie wniesionych środków odwoławczych oraz informacji, o której mowa w art. 30b ust. 4, tj. informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej. Skarga podlega opłacie sądowej. Konsekwencje niespełnienia wskazanych warunków formalnych dopuszczalności skargi określone zostały w art. 30 c ust. 5 ustawy. Stosownie do jego treści wniesienie skargi po terminie, o którym mowa w ust. 2, niekompletnej, bez uiszczenia opłaty sądowej w terminie, o którym mowa w ust. 2 - powoduje pozostawienie jej bez rozpatrzenia. Ponieważ jednak zgodnie z art. 30e ustawy, w sprawach nieuregulowanych w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy, zastosowanie ma również przepis art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. nakazujący wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu odrzucenie skargi niedopuszczalnej z innych przyczyn niż wskazane w art. 30c ust. 5 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.

Kolejny przypadek niedopuszczalności skargi wynika z przepisów ustawy.

Według art. 30c ust. 1 ustawy, po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, o której mowa w art. 30b ust. 4, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. Zgodnie natomiast z art. 30b ust. 1 ustawy, procedura odwoławcza, o wyniku której wnioskodawca jest informowany z pouczeniem o możliwości wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego (art. 30b ust. 4), może być uruchomiona tylko i wyłącznie w razie negatywnej oceny projektu. Wynika stąd, że dla oceny dopuszczalności skargi konieczne jest nie tylko zbadanie, czy jej przedmiotem jest informacja o negatywnym wyniku procedury odwoławczej, ale także czy procedura odwoławcza była dopuszczalna, tzn. czy zgodnie z informacją przewidzianą art. 30a ust. 3 ustawy, projekt oceniony został negatywnie (por. postanowienie NSA z dnia 18 lutego 2010 r., II GSK 92/10). Za negatywnie oceniony projektu nie może być jednak uznany projekt, który został umieszczony na rezerwowej liście projektów kwalifikowanych do dofinansowania. Projekt taki musiał bowiem przejść pozytywnie wszystkie etapy jego oceny i zakwalifikowania do dofinansowania, przewidziane w Regulaminie konkursu zamkniętego nr 1.1.2. ogłoszonego w ramach Osi Priorytetowej I Działania 1.1 Bezpośrednie wsparcie sektora mikro, małych i średnich przedsiębiorstw Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007 – 2013, stanowiącego załącznik do Uchwały Nr [...] Zarządu Województwa z dnia 14 stycznia 2009 r (dalej Regulamin konkursu). Musiał więc przejść ocenę formalną - § 4 pkt I Regulaminu konkursu, pełną ocenę merytoryczno-techniczną składającą się z części A i części B - § 4 pkt II Regulaminu konkursu oraz zakwalifikowanie projektu do dofinansowania, które stosownie do treści art. 30a ust. 1 pkt 1 ustawy dotyczy wszystkich pozytywnie ocenionych projektów, a na liście rezerwowej umieszczony został jedynie z uwagi na brak środków (por. powołane wyżej postanowienie NSA z dnia 18 lutego 2010 r.).

Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności niniejszej sprawy należy zauważyć, że skarga spełniała wszystkie wskazane wyżej warunki jej dopuszczalności. Została bowiem złożona w ustawowym terminie, po wyczerpaniu środków odwoławczych i otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej, jak również została do niej załączona wymagana dokumentacja, a skarżący uiścili stosowny wpis sądowy. Ponadto procedura odwoławcza bezpośrednio poprzedzająca wniesienie skargi, uruchomiona została w związku z negatywną oceną projektu zawartą w informacji z dnia 4 grudnia 2009 r.

Należy jednak zauważyć, że czynności poprzedzające tę ocenę, zostały przeprowadzone w sposób naruszający prawo, co również podlega kontroli Sądu, której ramy zakreślone treścią art. 30c ust. 2 ustawy, odnoszą się do zgodności oceny projektu z prawem na wszystkich etapach przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego. W niniejszej sprawie doszło bowiem do nieprzewidzianej w ustawie, ani w Regulaminie konkursu, a przez to niedopuszczalnej, ponownej oceny wniosku o dofinansowanie. Regulamin konkursu zamkniętego w § 5 pkt 7 przewiduje, że wniosek o dofinansowanie podlega powtórnemu rozpatrzeniu jedynie w przypadku uznania protestu za zasadny. Jeżeli natomiast Instytucja zarządzająca uzna, że protest nie jest zasadny, informuje Beneficjenta o przysługującym prawie złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie w wyniku protestu z dnia 5 października 2009 r. złożonego przez skarżącą spółkę, doszło do skierowania wniosku do ponownego rozpatrzenia, co wskazywałoby na to, że protest został uznany za zasadny. Tymczasem okoliczności sprawy wskazują jednoznacznie, że protest nie tylko nie został uznany za zasadny, ale stał się w istocie przyczyną odrzucenia wniosku o dofinansowanie, który wcześniej pomyślnie przeszedł wszystkie etapy jego oceny i został zakwalifikowany do dofinansowania, ale z powodu braku dostatecznej ilości środków finansowych dostępnych w ramach przedmiotowego konkursu, został umieszczony na liście rezerwowej. Do wniosku takiego upoważniają stwierdzenia zawarte w wezwaniu z dnia 12 listopada 2009 r. do uzupełnienia i poprawienia wniosku, w informacji z dnia 4 grudnia 2009 r. o ponownej ocenie projektu, w informacji z dnia 31 grudnia 2009 r. o sposobie rozpatrzenia kolejnego protestu z dnia 18 grudnia 2009 r., a także w odpowiedzi na skargę. Charakterystyczne i nie pozostawiające wątpliwości co do rzeczywistej oceny protestu z dnia 5 października 2009 r. dokonanej przez Instytucję Zarządzającą, są zwłaszcza sformułowania zawarte w odpowiedzi na skargę. W piśmie tym stwierdzono bowiem wprost, że "bezpośrednią przyczyną skierowania wniosku do ponownej oceny pismem z dnia 26 października 2009 r. oraz w efekcie zmiany liczby punktów w części A oceny merytoryczno-technicznej, były informacje zawarte w proteście z dnia 5 października 2009 r." Oznacza to, że protest ten nie został uznany za zasadny, a w konsekwencji wniosek o dofinansowanie nie mógł podlegać powtórnemu rozpatrzeniu. Przesądza to o wadliwości czynności skierowania wniosku do ponownej oceny merytoryczno-technicznej zawartej w piśmie z dnia 26 października 2009 r., a także kolejnych czynności dokonywanych w sprawie przez Instytucję Zarządzającą, tj. ponownej oceny merytoryczno-technicznej zawartej w informacji z dnia 4 grudnia 2009 r. o odrzuceniu wniosku z powodu nie osiągnięcia minimalnego wymaganego progu punktowego oraz informacji z dnia 31 grudnia 2009 r. o podtrzymaniu wcześniejszej oceny co do uzyskania przez projekt wyniku 38 punktów. W konsekwencji należało stwierdzić, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy.

Obowiązkiem Instytucji Zarządzającej przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie ponowna ocena protestu strony z dnia 5 października 2009 r., której organ dokona z uwzględnieniem wszystkich wskazanych wyżej uwag.

Ubocznie należy zauważyć, że informacja z dnia 26 października 2009 r. o skierowaniu wniosku do ponownej oceny merytoryczno-technicznej zawierała oczywistą omyłkę w określeniu czynności organu, której dotyczył protest z dnia 5 października 2009 r. W piśmie tym stwierdzono bowiem, że protest dotyczy "odrzucenia z przyczyn merytoryczno-technicznych wniosku o dofinansowanie nr [...]", podczas gdy w sprawie na tamtym etapie nie doszło do odrzucenia tego wniosku, ale do jego pozytywnej oceny. To uchybienie nie miło jednak wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, skoro nie budzi wątpliwości, treść i charakter informacji zawartej w piśmie Departamentu Funduszy Strukturalnych Urzędu Marszałkowskiego z dnia 17 września 2009 r.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że nie miały one znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Skoro bowiem dokonana przez Instytucję Zarządzającą ocena merytoryczno-techniczna, o jakiej mowa w informacji z dnia 17 września 2009 r. nie była negatywna, to w myśl przedstawionej wyżej wykładni art. 30b ust. 1 ustawy, protest wnioskodawców z dnia 5 października 2009 r. był niedopuszczalny i jako taki nie podlegał merytorycznemu rozpatrzeniu. Skoro tak, to i zarzuty zawarte w tym proteście, a także w późniejszych pismach skarżących nie mogły podlegać merytorycznej ocenie.