Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1443/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-03-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 126
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant specjalista Beata Bieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2014 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. nr [...] , 2) orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3) zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej Spółki kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] r. R. M., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "A", będący jednocześnie pełnomocnikiem "B" S.A. Oddział w B., zwrócił się do Starosty [...] z prośbą o wydanie decyzji zezwalającej na czasowe zajęcie nieruchomości położonej w C., oznaczonej w operacie ewidencji gruntów i budynków jako działki: 1 i 2 stanowiące własność A. B., w trybie art. 126 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. 2010, Nr 102, poz. 651 z późn. zm. zwanej dalej u.g.n.). Jednocześnie wnioskodawca poinformował organ, że w dniu [...] r. zajął przedmiotową nieruchomość w celu przeprowadzenia prac polegających na usunięciu drzew i krzewów zagrażających prawidłowemu funkcjonowaniu urządzeń elektrycznych znajdujących się na działkach 1 i 2.

W uzasadnieniu wniosku wskazano, że zajęcie przedmiotowej nieruchomości zostało dokonane w celu zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, poprzez usunięcie drzew i krzewów rosnących w pasie technologicznym czynnych linii elektroenergetycznych 110 kV relacji S.- D., B. – J. i B. - J. Wnioskodawca argumentował, że pozostawienie gałęzi w niebezpiecznie bliskiej odległości od przewodów linii elektroenergetycznych 110 kV stwarzało realne zagrożenie dla prawidłowego funkcjonowania urządzeń przesyłowych, a co za tym idzie przerwanie dostaw energii elektrycznej do znacznej liczby odbiorców.

Wnioskodawca wskazał nadto, że posiada ostateczną decyzję Wójta Gminy C. z dnia [...] r. nr [...] zezwalającą na usunięcie drzew i krzewów rosnących w pasie technologicznym istniejącej linii energetycznej 110 kV w C. na działkach 1 i 2. Decyzja ta wydana została na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jednolity: Dz. U. 2013, poz. 627 z późn. zm.).

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta [...] działając na podstawie art. 126 ust. 1, 5, 7, 8 i 9 u.g.n.:

stwierdził niezaistnienie przesłanek, o których mowa w art. 126 ust. 1 i 5 tejże ustawy zajęcia nieruchomości położonej w C., oznaczonej w operacie ewidencji gruntów i budynków jako działki: 1 i 2, km 6, stanowiącej własność A. B., przez "B" S.A. Oddział w B.,

nałożył na "B" S.A. Oddział w B. karę w wysokości 5 000,00 zł,

odmówił "B" S.A. Oddział w B. udzielenia zezwolenia na czasowe zajęcie ww. nieruchomości.

W uzasadnieniu organ stwierdził, iż wnioskodawca nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki wynikające z art. 126 ust. 1 i 5 u.g.n. uzasadniające zajęcie przez niego nieruchomości bez uprzedniego uzyskania decyzji zezwalającej na czasowe zajęcie nieruchomości. We wniosku z dnia 11 grudnia 2012 r. wnioskodawca wskazał bowiem, że gałęzie drzew rosnących na działkach 1 i 2 znajdują się w bliskiej odległości od przewodów linii elektroenergetycznych 110 kV. Potwierdzeniem takiego stanu jest protokół z oględzin sporządzony w dniu 6 grudnia 2012 r., w którym stwierdzono, że odległość od linii elektroenergetycznych wynosi: dla drzew rosnących pod nimi - ok. 1,5 m, dla drzew rosnących obok nich - ok. 1,5 m. Natomiast w piśmie z dnia 27 grudnia 2012 r. wnioskodawca stwierdził, że istnieje kolizja gałęzi drzew z linią wysokiego napięcia powodująca zwarcia w sieci elektroenergetycznej, co zostało stwierdzone w dniu 8 grudnia 2012 r., a czego nie zaobserwowano w dniu 6 grudnia 2012 r. Na potwierdzenie tego faktu (występującego zwarcia w sieci) nie dołączył jednak żadnej dokumentacji, np. ekspertyzy, wyników pomiarów, itp. Ponadto załączona do wniosku dokumentacja fotograficzna nie pozwala na jednoznaczne ustalenie odległości gałęzi drzew od linii elektroenergetycznych i ich ewentualnej kolizji z tymi liniami. Z uwagi na dokonaną wycinkę przedmiotowych drzew niemożliwe było również przeprowadzenie wizji lokalnej, która pozwoliłaby na ustalenie stanu faktycznego w terenie. Niemniej jednak rozbieżność przedłożonych dokumentów, sporządzonych podczas oględzin przeprowadzonych w odstępie dwóch dni, budzi uzasadnione wątpliwości, co do zaistnienia przesłanek do zajęcia nieruchomości bez zezwolenia, czyli zaistnienia nagłej potrzeby zapobieżenia znacznej szkodzie, na którą powołuje się wnioskodawca. Wydanie zaś decyzji w trybie art. 126 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest dopuszczalne, gdy uniknięcie powstania znacznej szkody nie jest możliwe bez niezwłocznego zajęcia nieruchomości.

Kontynuując wywody organ I instancji przyznał, iż w dniu [...] r. Wójt Gminy C. wydał decyzję nr [...] zezwalającą R. M., pełnomocnikowi "C" S.A. Oddział w B. (obecnie "B" S. A.) na usunięcie 62 drzew i 35 m2 krzewów rosnących w pasie technologicznym istniejącej linii energetycznej 110 kV w C. na działkach 1 i 2. Decyzja ta stała się ostateczna z dniem [...] r. Zgodnie z pkt 6 przedmiotowej decyzji usunięcie drzew i krzewów, o których mowa w decyzji winno nastąpić w terminie do 31 grudnia 2012 r. Po tym terminie decyzja wygasa.

Zdaniem organu I instancji, opisana decyzja stanowi podstawę do zobowiązania właściciela nieruchomości do jej udostępnienia na określony czas, celem dokonania wycinki drzew i krzewów. Niezrozumiałe jest jednak dlaczego w okresie od 2 stycznia 2012 r. do 8 grudnia 2012 r. wnioskodawca nie podjął starań o skonsumowanie przyznanego mu przedmiotową decyzją prawa do wycinki drzew i krzewów rosnących na działkach 1 i 2. Okres 11 miesięcy wydaje się wystarczający do przeprowadzenia negocjacji z właścicielem przedmiotowych działek i uzyskania jego zgody na ich zajęcie lub w przypadku braku zgody właściciela uzyskania decyzji zobowiązującej go do udostępnienia nieruchomości. Stwierdzić zatem należy, że wnioskodawca nie wykazał w sposób bezsporny, że zaistniała nagła potrzeba zapobieżenia znacznej szkodzie, uzasadniająca zajęcie przedmiotowej nieruchomości bez zezwolenia, a co za tym idzie wydania decyzji zezwalającej na czasowe zajęcie nieruchomości w trybie art. 126 u.g.n. Ponieważ przeprowadzone postępowanie wykazało, że nie zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 126 ust. 1 i 5 u.g.n., orzeczono o nałożeniu kary w wysokości 5.000,00 zł za jeden dzień zajęcia przedmiotowej nieruchomości (8 grudnia 2012 r.).

Odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej złożyła A. B., właścicielka przedmiotowych nieruchomości. W jednozdaniowym uzasadnieniu podniosła, iż cyt. "bogatość i różnorodność zdarzeń w ww. decyzji zasługuje na rozpatrzenie jej przez Wojewodę [...], pełniącego funkcję terenowego organu administracji rządowej w województwie".

Odwołanie wniosła także "B" S.A. Oddział w B. zarzucając decyzji pierwszoinstancyjnej naruszenie:

1. Art. 126 ust. 5 u.g.n., poprzez niezasadne odmówienie zaistniałej sytuacji przymiotu nagłości co skutkowało wydaniem decyzji odmownej w zakresie zalegalizowania wejścia na działkę należącą do A. B. oraz w zakresie nałożenia kary w wysokości 5000,00 zł.

2. Art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak wskazania w sentencji decyzji w jakim trybie została nałożona na odwołującego kara pieniężna.

3. Art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej albowiem organ nie podjął żadnych działań z urzędu aby ustalić stan faktyczny, w tym okoliczności uzasadniające nagłe wejście na działkę w dniu 8 grudnia 2012 r. oraz poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu społecznego i interesu strony, związanych z wycinką drzew.

4. Art. 11 k.p.a., poprzez naruszenie zasady przekonywania albowiem zaskarżona decyzja nie posiada należytego uzasadnienia.

W uzasadnieniu Spółka wskazała m.in., iż Firma "A" była zobowiązana do wykonania wycinki pod sieciami linii elektrycznych, działając w imieniu "B" S.A. W związku z koniecznością wykonania tych prac R. M. podjął negocjacje z właścicielką działki niemniej z uwagi na przeciągające się negocjacje i wygórowane oczekiwania finansowe właścicielki nie zdołano ich zakończyć przed pogarszającą się pogodą. Wiele prognoz przewidywało znaczne opady marznącego deszczu i ujemną temperaturę co w połączeniu z silnym wiatrem mogło doprowadzić do uszkodzenia linii i znacznych strat dla wielu odbiorców przemysłowych, jak i odbiorców indywidualnych. Prognozy w dużej części ziściły się i gdyby nie szybka i sprawna interwencja pracowników firmy "A" mogłoby dojść do stanu klęski żywiołowej.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu zrelacjonował przebieg postępowania administracyjnego, a następnie przytoczył treść art. 126 ust. 1 u.g.n. i zanalizował znaczenie takich ustawowych pojęć jak "siła wyższa" lub "nagła potrzeba". Stwierdził, że w obu wypadkach ustawodawca zakłada zaistnienie takich stanów, które nakazują natychmiastowe działanie w celu niedopuszczenia do powstania szkody. Tak więc podstawą wydania decyzji w takich sprawach muszą być takie informacje, które rzeczywiście wskazują na potrzebę wyjątkowo szybkiego działania. Utrwalone w orzecznictwa pojęcie "siły wyższej", obejmuje nie dające się przewidzieć ani zapobiec zdarzenie zewnętrzne związane z działaniem sił przyrody, stanem klęski żywiołowej, wojną czy zamieszkami zakłócającymi porządek społeczny. Nagłość zaś potrzeby działań zapobiegających powstaniu szkody także wskazuje na sytuacje nadzwyczajne jako przyczynę zagrożenia, a mianowicie: katastrofę czy rzeczywistą istniejącą awarię urządzeń lub sieci.

W przedmiotowej sprawie konieczność zajęcia nieruchomości stanowiącej własność A. B. uzasadniana była złymi warunkami pogodowymi, a także przedłużającymi się rokowaniami z właścicielką gruntu. W uzupełnieniu wniosku wskazano również na kolizję gałęzi drzew z linią energetyczną, która była powodem zwarcia w sieci.

Organ II instancji podkreślił, iż skarżąca Spółka przez prawie rok (od 2 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2012 r.) dysponowała ostateczną decyzją zezwalającą na usunięcie drzew i krzewów z ww. nieruchomości, a jej wykonania podjęła się w ostatnim miesiącu przed wygaśnięciem zezwolenia (8 grudnia 2012 r.). Z samego faktu wystąpienia o wydanie takiej decyzji wynika, że miała wiedzę o tym, iż gałęzie drzew rosnących w pasie technologicznym linii energetycznej znajdują się bliskiej odległości od linii. W świetle powyższego niezrozumiałe dla organu nadzoru jest, dlaczego wobec braku zgody właścicielki na wejście na nieruchomość skarżąca, posiadając wiedzę o zagrożeniu, w ciągu 11 miesięcy nie wystąpiła do starosty o wydanie decyzji w trybie art. 124b u.g.n. który pozwala zobowiązać właściciela do udostępnienia nieruchomości w określonym terminie. Organ nadzoru podkreślił nadto, iż w okresie jesienno-zimowym zjawiska takie jak ujemne temperatury, marznący deszcz oraz silny wiatr nie stanowią anomalii pogodowych występujących niespodziewanie, nie dających się przewidzieć. Nie można cyklicznymi zjawiskami pogodowymi, występującymi co roku o określonej porze, uzasadniać nagłej potrzeby wejścia na nieruchomość stanowiącą własność innej osoby. Brak również jakiegokolwiek materiału dowodowego potwierdzającego np. złamanie gałęzi w taki sposób, że doszło do kolizji gałęzi z linią energetyczną. Sam fakt, iż korony drzew sięgają na wysokość linii energetycznej nie oznacza, że występują przesłanki "siły wyższej" lub "nagłej potrzeby". W tym stanie rzeczy uznać należy, iż organ I instancji prawidłowo stwierdził, że w sprawie nie zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 126 ust. 1 i 5 u.g.n., w związku z czym nałożył karę w wysokości 5.000,00 zł, do czego zobowiązuje go ust. 7 art. 126 tejże ustawy, a także orzekł o odmowie zezwolenia na zajęcie nieruchomości.

Zdaniem organu II instancji za nieuzasadnione uznać trzeba zarzuty naruszenia art. 126 ust. 5 ww. u.g.n. poprzez niezasadne odmówienie zaistniałej sytuacji przymiotu nagłości oraz zasady prawdy obiektywnej poprzez niepodjęcie z urzędu działań celem ustalenia stanu faktycznego sprawy. To na podmiocie, który zajął nieruchomość bez uprzedniego uzyskania zezwolenia, udzielonego przez właściwy organ, ciąży obowiązek udowodnienia, że złożenie wniosku było niemożliwe, z uwagi na nagłą potrzebę zapobieżenia znacznej szkodzie a wejście na nieruchomość uzasadnione było wystąpieniem okoliczności, o których mowa w art. 126 ust. 1 ustawy. Organ nadzoru za niezasadny uznał również zarzut naruszenia zasady przekonywania, z uwagi na brak należytego uzasadnienia decyzji. Kontrolowane rozstrzygniecie zawiera wszystkie niezbędne elementy. Zarzut naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak wskazania w sentencji decyzji, w jakim trybie została nałożona na Spółkę kara pieniężna, jest dla organu nadzoru niezrozumiały. W podstawie prawnej decyzji powołano przepis art. 126 ust. 7 ustawy, w sentencji decyzji orzeczono o nałożeniu kary, a w uzasadnieniu rozstrzygnięcia przytoczono treść ww. przepisu, który nakłada na organ administracji obowiązek orzeczenia kary pieniężnej w przypadku niezaistnienia przesłanek wymienionych w ust. 1 i 5 art. 126.

Pismem z dnia 22 lipca 2013 r. reprezentowana przez r. pr. Z. C. "B" S.A. w K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na wydaną w sprawie decyzję drugoinstancyjne domagając się stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także zasądzenie od Wojewody [...] na rzecz skarżącej Spółki zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji pełnomocnik zarzucił naruszenie art. 126 ust. 5 i 7 u.g.n. poprzez ich zastosowanie i przyjęcie, że przepisy te mogą być stosowane również wtedy gdy wnioskodawca posiada zgodę na wycinkę drzew i wejście w teren wydaną w oparciu o art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, a także naruszenie art. 105 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie.

W uzasadnieniu Spółka przyznała, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek wniosku jej ówczesnego pełnomocnika. Zdaniem r. pr. Z. C. rozpoznając ten wniosek organ zarówno I jak i II instancji był w posiadaniu wiadomości, iż wnioskodawca dysponuje decyzją Wójta Gminy C. z [...] roku zezwalającą mu na wycięcie drzew i krzewów na terenie działek o nr 1 i 2. Decyzja ta została wydana w oparciu o art. 83 ust 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody. Dyspozycja tego przepisu zakłada, że zezwolenie udzielane właścicielowi urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 k.c. zostaje wydane na usunięcie drzew i krzewów, z terenów konkretnej nieruchomości. Tym samym, zezwolenie to we swej istocie upoważnia jednocześnie wnioskodawcę będącego właścicielem urządzeń elektroenergetycznych, do wstępu na teren nieruchomości, na której usunięte mają być drzewa lub krzewy.

Zmiana w treści art. 83 ust 1 ustawy o ochronie przyrody w 2011 r. wskazuje wyraźnie, że właściciel urządzeń występujący ze stosownym wnioskiem nie musi posiadać zgody właściciela nieruchomości, tym samym ustawodawca założył, że w sprawach tych może występować różnica interesów właściciela nieruchomości i właściciela urządzeń. Wydanie więc decyzji w tym trybie stanowi rozstrzygniecie sprawy spornej i trudno zakładać by spór w tym zakresie mógł być ponownie rozstrzygany przez inny organ administracyjny w trybie art. 126 u.g.n. Brak jest jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia dla przyjęcia tezy przeciwnej i dopuszczenia by w tej samej sprawie zapadały dwie różne decyzje. Przyjęcie bowiem tezy, że właściciel urządzeń dysponujący zgodą na wycinkę drzew wydaną w oparciu o przepisy ustawy o ochronie przyrody jest zobowiązany dodatkowo uzyskiwać zgodę na wejście w teren wydawaną o przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami musi prowadzić do podwójnego orzekania w tej samej sprawie i do zaistnienia w obrocie prawnym dwóch wykluczających się decyzji. Taki stan rzeczy wystąpił właśnie w tym przypadku. Z jednej strony skarżący dysponował ostateczną decyzją o zgodzie na wycinkę drzew z terenu nieruchomości stanowiącej własność osoby trzeciej, z drugiej zaś strony nie uzyskał zaś zgody na wejście na tą samą nieruchomość w celu realizacji tego samego zamierzenia. Kwestią wtórną czy decyzja odmawiająca zgody na wejście w teren wydany została wydana w oparciu o art. 124 czy też art. 126 u.g.n.

Tym samym, w ocenie skarżącej Spółki w niniejszej sprawie doszło do wydania decyzji obarczonej wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. W opinii bowiem pełnomocnika Spółki w sytuacji gdy dysponowała ona zezwoleniem wydanym w oparciu o art. 83 ust 1 pkt 2 ustawy ochronie przyrody jedynym właściwym rozstrzygnięciem wniosku o wejście na teren działek 1 i 2 w celu wycinki drzew było umorzenie postępowania w trybie art. 105 § 1 k.p.a.

Skarga została wniesiona w terminie.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarł był w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo stwierdził, że decyzja wydana w trybie art. 83 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody, wbrew twierdzeniu skarżącej, nie stanowi samodzielnej podstawy do wejścia na cudzą nieruchomość bez uprzedniego uzyskania decyzji w trybie art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami o zobowiązaniu właściciela nieruchomości do jej udostępnienia. Decyzja wydana w trybie art. 83 ust. 1 ww. ustawy przesądza wprawdzie o możliwości wycięcia drzew lub krzewów, nie zawiera ona w sobie jednak elementu udzielenia zgody na wejście na cudzą nieruchomość.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także rozstrzygnięcia decyzję te poprzedzającego wykazało, że są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, musiała zostać uwzględniona. Obie decyzje naruszają bowiem art. 126 ustawy o gospodarce nieruchomościami i art. 83 ustawy o ochronie przyrody, a także art. 7 i 77 k.p.a. Pomimo sformułowanego w skardze żądania Sąd uchylił wydane przez organy decyzje, nie stwierdził zaś ich nieważności, albowiem, co zostanie wskazane poniżej, ostateczne rozstrzygnięcie sprawy wymaga wyjaśnienia przez organy okoliczności w dotychczasowym postępowaniu pominiętych.

Przystępując do szczegółowych rozważań należy w pierwszej kolejności wskazać, iż wnioskując o wydanie decyzji zezwalającej na czasowe zajęcie nieruchomości położonej w C., oznaczonej w operacie ewidencji gruntów i budynków jako działki 1 i 2 stanowiące własność A. B., wnioskodawca, będący pełnomocnikiem "B" S.A. wskazał art. 126 ust. 5 u.g.n.. Poinformował też, że w dniu 8 grudnia 2012 r. zajął przedmiotową nieruchomość w celu usunięcia drzew i krzewów zagrażających prawidłowemu funkcjonowaniu urządzeń elektrycznych.

Jednocześnie jednak wnioskodawca wskazał, że posiada ostateczną decyzję Wójta Gminy C. z dnia [...] r. nr [...] zezwalającą na usunięcie drzew i krzewów rosnących w pasie technologicznym istniejącej linii energetycznej 110 kV w C. na działkach 1 i 2.

Faktu istnienia decyzji takiej żaden z orzekających w sprawie organów nie uznał za istotny dla rozstrzygnięcia, w odpowiedzi zaś na skargę organ odwoławczy stwierdził, że decyzja, o której mowa, nie uprawnia do wejścia na teren należących do innego podmiotu działek. Odmawiając zaś wydania post factum zezwolenia z art. 126 u.g.n. z powodu, zdaniem organów, niewykazania zagrożenia organy wskazały, iż wnioskodawca winien był przed wejściem na teren nieruchomości ubiegać się o zezwolenie na wejście w trybie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Zdaniem Sądu pogląd obydwu organów uznać należy za błędny. Podkreślenia wymaga bowiem, że ani art. 124, ani art. 126 u.g.n. nie przewidują możliwości udzielenia zezwolenia na wejście na cudzą nieruchomość z powodu li tylko konieczności wykonania decyzji ostatecznej zezwalającej na wycięcie na terenie tym drzew i krzewów. Wskazane normy służą bowiem umożliwieniu wykonania określonych robót w zakresie zakładania i przeprowadzenia na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także konserwacji i usuwania awarii tychże ciągów (art. 124 u.g.n.), jak również działań koniecznych z powodu siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody (art. 126 u.g.n.). Do kategorii tych nie należy wycinka drzew i krzewów, którą właściciel urządzeń podejmuje nie z powodu wskazanych wyżej okoliczności lecz w wyniku uzyskania ostatecznej decyzji na wycinkę tę zezwalającej. Ocena zaś czy usunięcie wskazanych w decyzji drzew i krzewów jest uzasadnione, stosownie do art. 83 ustawy o ochronie przyrody dokonana była przez organ udzielający zezwolenia i nie może być przedmiotem kolejnego rozważania i oceny przez inny organ.

Tym samym po otrzymaniu wniosku, o którym mowa powyżej, pomimo użytych w nim przez ówczesnego pełnomocnika Spółki sformułowań, organ I instancji zobligowany był do wyjaśnienia na czym w istocie polegały dokonane w dniu 8 grudnia 2012 r. prace. Jeśli bowiem sprowadzały się one do dokonania zgodnej z ostateczną decyzją Wójta wycinki drzew i krzewów to postępowanie w przedmiocie udzielenia zgody na zajęcie nieruchomości było bezprzedmiotowe, a organ winien był je umorzyć na podstawie art. 105 k.p.a. Postępowanie mogłoby być prowadzone nadal w trybie art. 126 ust. 5 u.g.n. tylko w odniesieniu do prac, które, gdyby taki był wynik ustaleń, wykraczały poza uzyskane zezwolenie na usunięcie drzew i krzewów, co jednak w sprawie nie zostało wykazane. Orzekające w sprawie organy nie poczyniły bowiem w tej mierze żadnych ustaleń naruszając tym samym art. 7 i 77 k.p.a.

Wskazać w tym miejscu trzeba, iż art. 83 ustawy o ochronie przyrody zdaniem Sądu całościowo reguluje zagadnienie usuwania przez właściciela urządzeń drzew lub krzewów z terenu cudzej nieruchomości. Wskazuje zarówno tryb ubiegania się o stosowne zezwolenie, okoliczności z uwagi na które stosowne zezwolenie może zostać przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) wydane, warunki zezwolenia, samodzielnie, całościowo, w sposób odmienny od ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami reguluje obowiązki odszkodowawcze wobec właściciela nieruchomości.

Jeśli zatem w wyniku przeprowadzonego postępowania, toczącego się wszak z udziałem właścicielki nieruchomości, podmiot uzyskał zezwolenie na usunięcie drzew i krzewów na cudzej działce, w określonym terminie i pod warunkiem uiszczenia stosownego odszkodowania to po uzyskaniu przymiotu ostateczności decyzja ta podlega wykonaniu. Jest to bowiem odmienna sytuacja w stosunku do takiej, w której określony podmiot uzyskał pozwolenie na dokonanie robót (np. budowlanych) na swojej działce lecz aby to móc to uczynić musi wejść na teren innej nieruchomości. Oczywistym jest wówczas, że w razie braku zgody właściciela nieruchomości musi się ubiegać o stosowne zezwolenie na wejście, jest to bowiem odrębna sprawa administracyjna dotycząca odrębnego uprawnienia. Decyzja natomiast zezwalająca właścicielowi urządzeń na dokonanie wycinki na cudzej nieruchomości z racji posiadania tam stosownych urządzeń (art. 83 ustawy o ochronie przyrody) zezwala natomiast na określone prace nie na własnej lecz od razu na cudzej nieruchomości, co niejako automatycznie dopuszcza konieczność wejścia na teren tejże działki. Tym samym właściciel urządzeń, który uzyskał zezwolenie na dokonanie określonych prac na cudzej nieruchomości w trybie art. 83 ustawy o ochronie przyrody, z chwilą uzyskania przez decyzję te przymiotu ostateczności ma prawo ją wykonać, w terminie i na warunkach określonych w tejże decyzji.

Wyrażona w odpowiedzi na skargę teza, iż pomimo ostateczności takiej decyzji podmiot, który chciałby ją zrealizować musi ubiegać się w innym organie o możliwość wejścia na teren nieruchomości, a tym samym sprawa przesłanek uzasadniających potrzebę usunięcia drzew lub krzewów podlegałaby de facto ponownemu badaniu i ponownej ocenie stoi zdaniem Sądu w sprzeczności z regułami dotyczącymi skutków ostateczności decyzji i regułami dotyczącymi wykonalności. Warto w tym miejscu zauważyć, że prezentowana przez organy koncepcja powodowałaby nadto paradoksalnie, że organ nie związany żadnym przepisem do uwzględnienia wniosku, mógłby odmówić udzielenia zezwolenia na wejście, a tym samym spowodować niewykonalność ostatecznej decyzji udzielającej właścicielowi linii energetycznej pozwolenia na konieczną wycinkę drzew lub krzewów na cudzej nieruchomości.

W ramach ponownego postępowania organ ustali zakres wykonanych prac i jeśli pokrywa się on z zakresem dozwolonych działań objętych ostateczną decyzją udzielającą pozwolenia na usunięcie drzew i krzewów pod linią energetyczną na terenie działek – umorzy postępowanie w trybie art. 105 k.p.a. Jeśli natomiast ustali, że prace miały charakter odmienny to w tej części przeprowadzi postępowanie oparte na art. 126 ust. 5 u.g.n.

Jednocześnie, wobec faktu przedłożenia przez uczestniczkę A. B. wydanej przez SKO w K. decyzji z dnia [...] r. nr [...] stwierdzającej nieważność pkt 2 ww. decyzji Wójta Gminy C. zezwalającej na usunięcie drzew i krzewów i stwierdzającej wydanie decyzji tej z naruszeniem prawa w zakresie pkt 1 oraz 3, 4, 5 i 6 Sąd wyjaśnia, że decyzja Kolegium podjęta została po wydaniu przez Wojewodę [...] decyzji w niniejszym postępowaniu zaskarżonej, a tym samym nie ma wpływu na ocenę prawidłowości decyzji zaskarżonej.

W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzec jak w sentencji. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. O kosztach obejmujących wpis od skargi w kwocie 200,00 zł, wynagrodzenie pełnomocnika – 240,00 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa – 17,00 zł orzeczono na wniosek strony skarżącej na podstawie art. 200, 205 i 209 p.p.s.a. a także § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. 2002, Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.).