Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1802/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędziowie WSA Janusz Walawski, Waldemar Śledzik (spr.), Protokolant Asystent sędziego Bożena Dąbkowska-Mastalerek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2012 r. sprawy ze skargi M. R. na rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji 1. uchyla zaskarżony rozkaz personalny; 2. zaskarżony rozkaz personalny nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Komendanta [...] Policji na rzecz M. R. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Komendant Rejonowy Policji [...] rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] września 2009 r., na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.), z dniem 30 września 2009 r. zwolnił [...] M. R. ze służby w Policji w związku z upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Rozkazowi nadał rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu rozkazu organ podał, że [...] M. R. nie pełnił służby z powodu choroby od dnia 15 września 2008 r. do dnia 16 września 2009 r. i tym samym spełniona została przesłanka określona w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Czas absencji chorobowej został udokumentowany zaświadczeniami lekarskimi obejmującymi okres od dnia 4 września 2008 r. do dnia 16 września 2009 r. Nieobecność chorobowa została odnotowana na liście obecności. Policjant ostatni raz pełnił służbę w dniu 14 września 2008 r., natomiast 15 i 16 września 2008 r. zostały odnotowane na liście obecności jako dni wolne. W dniu 17 września 2008 r. u dyżurnego Komisariatu Policji [...] pozostawił zwolnienie lekarskie wystawione przez lekarza w dniu 3 września 2008 r. - na okres od 4 września 2008 r. do 3 października 2008 r.

Od powyższego rozkazu personalnego [...] M. R. złożył odwołanie do Komendanta [...] Policji w W. zarzucając rozstrzygnięciu, między innymi, naruszenie przepisu art. 41 ust. 2 pkt 7 ww. ustawy i wniósł o jego uchylenie.

Komendant [...] Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz. Organ stwierdził, że odwołujący nie pełnił służby z powodu choroby od dnia 17 września 2008 r. do dnia 16 września 2009 r., co stanowi 12 miesięcy absencji chorobowej. Dlatego organ I instancji posiadał podstawy faktyczne do zwolnienia policjanta ze służby w Policji. Dodał też, że w uzasadnieniu decyzji wskazano przesłanki uzasadniające zwolnienie [...] M. R. ze służby oraz, że organ I instancji był właściwy do wydania tej decyzji personalnej.

Powyższy rozkaz personalny stał się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 139/10 uchylił zaskarżony rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] listopada 2009 r. i stwierdził, że zaskarżony rozkaz personalny nie podlega wykonaniu w całości.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że organ nie wyjaśnił wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie. Organ I instancji zwalniając [...] M. R. ze służby w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, w związku z upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby podał, że w/wym. nie pełnił służby od dnia 15 września 2008 r. do dnia 16 września 2009 r. Tymczasem organ odwoławczy, utrzymując w mocy zaskarżony rozkaz personalny zmienił czasokres niepełnienia służby przez funkcjonariusza z powodu choroby ustalając, że służba była niewykonywana od dnia 17 września 2008 r. do dnia 16 września 2009 r. Takie działanie organu II instancji, z uwagi na treść i podstawę prawną rozstrzygnięcia organu pierwszoinstancyjnego, wymagało wyjaśnienia dlaczego organ odwoławczy przyjął odmienny czasokres niepełnienia służby z powodu choroby przez skarżącego.

Uchylając zaskarżony rozkaz personalny, Sąd polecił, aby organ precyzyjnie ustalił stan faktyczny w zakresie czasokresu niepełnienia służby z powodu choroby, gdyż wpływa na treść rozstrzygnięcia, bowiem przy czasokresie niepełnienia służby z powodu choroby przyjętym przez organ II instancji, nie jest spełniona przesłanka z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji.

W wykonaniu powyższego wyroku Komendant [...] Policji rozkazem personalnym nr [...]z dnia [...] sierpnia 2010 r., po ponownym rozpatrzeniu odwołania [...] M. R. od rozkazu personalnego z dnia [...] września 2009 r., zaskarżony rozkaz personalny utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że pomimo przedstawionego przez stronę zwolnienia lekarskiego obejmującego okres od dnia 4 września 2008 r. do dnia 3 października 2008 r., a przypadającego na dni w których pełnił służbę, tj. 5,6,9,10,13,14 września 2008 r., jak również dni 15 i 16 września 2008 r. ustalone w grafiku służby jako dni wolne, uznać należy, że zaprzestanie pełnienia służby przez [...] M. R. z powodu choroby nastąpiło od dnia 15 września 2008 r. aż do dnia 16 września 2009 r., co stanowi 12 miesięcy i 2 dni absencji chorobowej.

Organ podkreślił, że w dniach 5, 6, 9, 10 września 2008 r. ww. funkcjonariusz pełnił służbę, co potwierdził podpisem na liście obecności Komisariatu Policji [...] Komendy Rejonowej Policji [...]. Wskazał również, że sam funkcjonariusz w odwołaniu stwierdził, że ostatni raz pełnił służbę w systemie 12-to godzinnym w dniach 13-14 września 2008 r., zaś w dniach 15-16 września 2008 r. korzystał z dni wolnych zgodnie z grafikiem. Pomimo zwolnienia lekarskiego zwalniającego od pełnienia służby od dnia 4 września 2008 r. funkcjonariusz pełnił służbę w okresie posiadania zwolnienia lekarskiego, z tym że dni 15 i 16 września 2008 r. zostały ustalone w grafiku jako dni wolne od służby. Wobec powyższego zaprzestanie pełnienia służby nastąpiło w dniu 15 września 2008 r. Jednocześnie organ podniósł, że w dniu 17 września 2008 r., w którym funkcjonariusz dostarczył zwolnienie lekarskie stwierdzające niezdolność do służby z powodu choroby od dnia 4 września 2008 r. do dnia 3 października 2008 r, nie pełnił służby albowiem nie podjął czynności służbowych na danym stanowisku służbowym.

W konkluzji organ stwierdził, że pomimo posiadania zwolnienia lekarskiego od służby za okres od dnia 4 września 2008 r. do dnia 3 października 2008 r., zwolnienie lekarskie zostało złożone dopiero w dniu 17 września 2008 r., a więc po upływie 14 dni od wystawienia, dlatego przełożony w dniach 5, 6, 9, 10, 13 i 14 września 2008 r. dopuścił go służby. W ocenie organu, strona błędnie uznała dni 15 i 16 września 2008 r. jako dni wolne wynikające z grafiku służby, gdyż dni te obejmował okres zwolnienia lekarskiego od służby. Zaprzestanie pełnienia służby z powodu choroby nastąpiło więc w dniu 15 września 2008 r., tak jak ustalił organ I instancji. Tym samym przesłanka konieczna do zwolnienia ze służby funkcjonariusza na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji została spełniona.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego w całości i zasądzenie kosztów procesu. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej "k.p.a.") oraz art. 107 § 3 k.p.a., poprzez nieustalenie prawidłowego stanu faktycznego w zakresie czasokresu niepełnienia służby z powodu choroby, a przez to nieprawidłowe uzasadnienie decyzji i niewłaściwe zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, a także obrazę przepisów art. 6, 8, 9, 10 § 1 i § 3 k.p.a., poprzez naruszenie zasady legalizmu, pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, informowania stron o ustaleniach mogących mieć wpływ na wynik postępowania, udziału w każdym stadium postępowania administracyjnego lub podania przyczyny odstąpienia od tej zasady.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że organ ponownie rozpoznając sprawę nie wykonał zaleceń zawartych w uzasadnieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wskazał między innymi, że nie dokonano oceny uregulowań wewnętrznych, które opisują zasady podjęcia i zakończenia służby.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 marca 2011 r. (sygn. akt II SA/Wa 1753/10) uchylił zaskarżoną decyzję komendanta [...] Policji z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że organ nie wyjaśnił zasady tworzenia grafików służby, zasad przystąpienia i odstąpienia od służby oraz dlaczego [...] M. R. został dopuszczony do służby pomimo, że posiadał zwolnienie lekarskie, a w szczególności, dlaczego ostatecznie przyjął okres niepełnienia służby od dnia 15 września 2008 r. do dnia 16 września 2009 r. mimo, iż wcześniej pojawiły się inne ustalenia organu w tym zakresie.

Wykazując nieścisłości w uzasadnieniu uchylonej decyzji organu odwoławczego Sąd podkreślił, że skoro skarżący w dniu 17 września 2008 r. stawił się do służby i przedstawił zwolnienie lekarskie, to organ jeszcze raz powinien przeanalizować, czy wobec tego pierwszym dniem zaprzestania służby z powodu choroby nie będzie dzień 18 września 2008 r. Fakt niepodpisania listy obecności czy wcześniejsze opuszczenie służby, jak uzasadnia to organ, nie pozwala bowiem przyjąć, że tego dnia służba nie była przez skarżącego pełniona. Zwrócił też uwagę, że w toku postępowania administracyjnego, organ i skarżący zgodnie podawali, że ostatnim dniem zaprzestania służby był dzień 16 września 2009 r., natomiast w odpowiedzi na skargę organ podał, że był to dzień 17 września 2009 r., ponieważ dopiero 18 września 2009 r. zostało wystawione zaświadczenie umożliwiające ww. pełnienie służby.

Rozpoznając po raz kolejny przedmiotową sprawę, Komendant [...] Policji decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny nr [...] Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] września 2009 r. w przedmiocie zwolnienia [...] M. R.o ze służby w Policji.

Uzasadniając swoja decyzję organ wskazał, że analiza materiałów sprawy wykazała, że w stosunku do funkcjonariusza wydane były zaświadczenia lekarskie potwierdzające jego niezdolność do służby z powodu choroby w okresach: od dnia 4 września 2008 r. do dnia 16 września 2009 r. Ponadto w aktach postępowania administracyjnego znajdują się listy obecności kierownictwa komisariatu Policji [...] Komendy Rejonowej Policji [...], z których wynika, że [...] M. R. pełnił służbę w dniach: 5,6,9,10,13, 14 września 2008 r., co potwierdził własnoręcznym podpisem w listach obecności. Z kolei dni 15 i 16 września 2008 r., w grafiku służby, zaplanowane były skarżącemu jako dni wolne, podczas których w/wym. przebywał na zwolnieniu lekarskim. Ponieważ [...] M. R. był niezdolny do służby z powodu choroby od 4 września 2008 r., na co wskazuje zaświadczenie lekarskie znajdujące się w aktach sprawy, to za początek okresu zaprzestania przez tego funkcjonariusza służby z powodu choroby wskazać należy dzień 15 września 2008 r. Przyjęcie powyższej daty wynika z faktu, że zgodnie z przepisem § 17 rozporządzenia MSWiA z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegi służby policjantów (Dz. U. Nr 151, poz. 1261), policjant usprawiedliwia nieobecność w służbie z powodu choroby, przedstawiając bezpośredniemu przełożonemu zaświadczenie lekarskie o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby, który to obowiązek ma charakter obligatoryjny. Jak podkreślił organ, Skarżący zaświadczenie o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby, trwającej od 4 września 2008 r. do dnia 3 października 2008 r., przedstawił właściwemu przełożonemu dopiero w dniu 17 września 2008 r. oraz, że dnia tego nie można traktować jako dnia stawienia się do służby, jej podjęcia lub pełnienia, a jedynie jako dzień "stawienia się w miejscu jej pełnienia w celu dostarczenia druku zwolnienia lekarskiego". Dalej organ wskazał, że na czas trwania zwolnienia lekarskiego nie mają wpływu dni wolne od służby, niedziele czy święta, gdyż zaświadczenie lekarskie usprawiedliwia nieobecność w służbie z powodu choroby, niezależnie od tego czy jest to dzień planowanej służby czy też dzień wolny od służby. Nie ma zatem w przedmiotowej sprawie znaczenia fakt, że w dniu 15 i 16 września 2008 r. skarżący posiadał zaplanowane, zgodnie z § 4 ust. 5 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 października 2001 r. w sprawie rozkładu czasu służby policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1471) dwa dni wolne po pełnionej uprzednio służbie 12-godzinnej albowiem okres ten został usprawiedliwiony dostarczonym w dniu 17 września 2008 r. zaświadczeniem lekarskim o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby. Skoro zatem ostatnim dniem służby skarżącego był 14 września 2008 r., to biorąc pod uwagę, iż zwolnienie lekarskie trwało od 4 września 2008 r. do 3 października 2008 r., za pierwszy dzień niepełnienia służby z powodu choroby przyjąć należy dzień 15 września 2008 r. Jednocześnie organ wyjaśnił, że funkcjonariusz został dopuszczony do służby dniach 5,6,9,10,13 i 14 września 2008 r. albowiem nie przekazał informacji o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby właściwemu przełożonemu, a ten nie mając takiej informacji "nie mógł policjanta do służby nie dopuścić". Gdyby wymieniony poinformował jednak przełożonego w dniu 4 września 2008 r., że jest chory i przebywa na zwolnieniu lekarskim, to wówczas oczywiście nie zostałby dopuszczony do służby w wymienionych wyżej dniach. Tymczasem przedstawiając zwolnienie lekarskie za okres od 4 września 2008 r. do 3 października 2008 r. dopiero w dniu 17 września 2008 r., skarżący celowo zataił fakt czasowej niezdolności do służby z powodu choroby.

Odnosząc się z kolei do ustalenia ostatniego dnia zaprzestania służby przez skarżącego, organ stwierdził, iż zgodnie z decyzją Komendanta [...] Policji nr [...]z dnia [...] lutego 2004 r., funkcjonariusze policji i pracownicy komórek organizacyjnych Komendy [...] Policji podlegają profilaktycznej opiece zdrowotnej, która obejmuje między innymi badania lekarskie kontrolne w przypadku niezdolności do pracy trwającej dłużej niż 30 dni spowodowanej chorobą, a także w związku ze zmianą warunków służby/pracy. Ponieważ skarżący przebywał na zwolnieniu lekarskim powyżej 30 dni należało obligatoryjnie poddać go badaniom lekarskim w celu ustalenia zdolności do wykonywania służby na dotychczasowym stanowisku. Badania te przeprowadza się w godzinach służby, a za czas niepełnienia służby w związku z przeprowadzonymi badaniami policjant zachowuje prawo do wynagrodzenia. Mimo, iż skarżący posiadał zaświadczenie lekarskie określające jego niezdolność do służby z powodu choroby do dnia 16 września 2009 r., a w dniu 17 września 2009 r. stawił się w Komisariacie Policji [...] i podpisał się na liście obecności oraz pobrał broń służbową, to jednak nie mógł być dopuszczony do służby, gdyż nie posiadał "zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku". Dlatego też dzień 17 września 2009 r. nie może być zaliczony do okresy pełnienia służby bowiem w dniu tym skarżący podjął jedynie "czynności zmierzające do przeprowadzenia obowiązkowych, kontrolnych badań lekarskich" do których został zobowiązany przez bezpośredniego przełożonego w dniu 17 września 2009 r., w wyniku czego został skierowany do Przychodni Medycyny Pracy oraz do wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w W. Dopiero po przedstawieniu zaświadczenia lekarskiego w dniu 18 września 2009 r. przez lekarza Poradni Medycyny Pracy o braku przeciwwskazań zdrowotnych do pracy na określonym stanowisku, funkcjonariusza dopuszczono do służby w dniu 18 września 2009 r. i przydzielono do pełnienia służby w Zespole Dyżurnych Komendy Rejonowej Policji [...].

Biorąc pod uwagę powyższy stan faktyczny sprawy organ uznał, że pierwszym dniem służby po zaprzestaniu służby z powodu choroby, w którym skarżący podjął czynności służbowe, był dzień 18 września 2009 r. W konkluzji organ uznał, że w sprawie "bezspornie należy przyjąć, że ostatnim dniem zaprzestania służby z powodu choroby był dzień 17 września 2009 r. albowiem w tym dniu funkcjonariusz został skierowany na kontrolne badania profilaktyczne w celu ustalenia stanu zdrowia oraz zdolności do pełnienia służby po upływie co najmniej 30 dni choroby"

W konsekwencji organ przyjął, że [...] M. R. nie pełnił służby z powodu choroby od dnia 15 września 2008 r. do dnia 17 września 2009 r., co stanowi 12 miesięcy i 3 dni absencji chorobowej i dlatego "została spełniona przesłanka ustawowa określona w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, tj. upływu 12 - tu miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby".

Jednocześnie organ za niezasadny uznał zarzut skarżącego o przedwczesnym wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby w policji, gdyż zawiadamiając go pismem z dnia [...] września 2009 r. o wszczęciu postępowania administracyjnego w tej sprawie, był w posiadaniu przedłożonych przez policjanta zwolnień lekarskich określających jego niezdolność do służby z powodu choroby, "z których ostatnie obejmowało okres od 18 sierpnia 2009 r. do dnia 16 września 2009 r." a organ podejmował stosowną decyzję "w czasie, gdy posiadał wiedzę o upływie 12 miesięcy od dnia zaprzestania przez policjanta służby z powodu choroby", zaś rozkaz personalny z dnia [...] września 2009 r. został wydany "dopiero po zaistnieniu przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy". Bezspornym w sprawie jest też, że zainteresowany w dniu 18 września 2009 r. zapoznał się z materiałami postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby.

Od decyzji Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę domagając się uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji Komendanta [...] Policji, jak i poprzedzającego ją rozkazu personalnego nr [...] komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] września 2009 r. w przedmiocie zwolnienia ze służby.

Uzasadniając swój wniosek skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7 i 77 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieustalenie prawidłowego stanu faktycznego w zakresie czasokresu niepełnienia służby z powodu choroby a przez to nieprawidłowe uzasadnienie decyzji. W konsekwencji niewłaściwego ustalenia stanu faktycznego, zdaniem skarżącego, organy bezpodstawnie zastosowały tryb zwolnienia go ze służby z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. W nawiązaniu do dotychczasowego przebiegu sprawy skarżący podniósł, że organy Policji prowadząc postępowanie dokonały aż "pięciu ustaleń (interpretacji) niepełnienia przez niego służby" mimo, iż dokonywały tych ustaleń na podstawie tego samego materiału dowodowego. Podkreślił, że ostatnia decyzja Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. podważa także datę jego powrotu i dopuszczenia do służby w dniu 17 września 2009 r. mimo, iż do tej pory w żadnym z trzech poprzednio wydanych rozkazach personalnych ani Komendant Rejonowy Policji, ani Komendant [...] Policji nie mięli wątpliwości w tym zakresie. Przypomniał, że "zgodnie z obowiązującymi przepisami dzień pracy czy służby jest zaliczany, jeżeli potwierdza to dokumentacja czy lista obecności i książka wydania broni z magazynu uzbrojenia", co do tej pory było respektowane w decyzjach organów. Odnosząc się do uzasadnienia decyzji organu II instancji zwrócił także uwagę na fakt, że skierowanie do lekarza medycyny pracy wydano mu w dniu 17 września 2009 r. na koniec służby, tj. po godz. 14. W związku z tym, że lekarz ten przyjmuje w godz. od 8.00 do 13.00, polecono mu aby stawił się na te badania w dniu następnym, co uczynił.

Nie zgodził się też z ustaleniami organu odwoławczego w zakresie nieuznania dni 15 i 16 września 2008 r. jako dni w których pełnił służbę. Skoro bowiem posiadał zwolnienie lekarskie od dnia 4 września 2008 r. do 3 października 2008 r., a w dniach 5,6,9,10,13 i 14 września 2008 r. pełnił służbę, to dni planowo wolne według grafiku (zatwierdzonego przez Komendanta Rejonowego Policji) tzn. 15 i 16 września 2008 r. były dniami pełnienia służby, a nie jak przyjął organ "były już korzystaniem ze zwolnienia lekarskiego".

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał ustalenia zawarte w zaskarżonej decyzji, podkreślając, że organ, zgodnie ze wskazaniami Sądu, przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe, o czym świadczy notatka służbowa inspektora ds. BHP Zespołu Kontroli Wydziału Wspomagającego KRP [...] oraz dokonał ponownej analizy zebranego materiału dowodowego, co doprowadziło do ustaleń zawartych w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego. Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących "niezaliczenia dnia 17 września 2009 r." do okresu pełnienia służby pełnomocnik organu podniósł, że "czynności polegające się na przebraniu się w mundur, przygotowaniu niezbędnych do pełnienia służby, należą do czynności wstępnych, poprzedzających rozpoczęcie służby", które w myśl § 11 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 października 2001 r. w sprawie rozkładu czasu służby policjantów nie uważa się za czas służby, gdyż stanowią one czas niezbędny do bezpośredniego przygotowania do służby i jej zdania. Podkreślił także, że "skarżący w dniu 17 września 2009 r. w Komisariacie [...] pobrał broń służbową wykorzystując niewiedzę funkcjonariusza wydającego broń o tym, że skarżący przebywał na długotrwałym zwolnieniu lekarskim, zaś następnie broń ta została mu odebrana". Podpis na liście obecności został złożony w rubryce zakreślonej jako okres zwolnienia lekarskiego, które określało niezdolność skarżącego do służby do dnia 21 września 2009 r.

W piśmie procesowym z dnia 1 lutego 2012 r., stanowiącym polemikę z odpowiedzią na skargę organu, skarżący zakwestionował ustalenia organu odnośnie spornych dat zaprzestania służby i ponowił wniosek o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] września 2009 r. Komendanta Rejonowego Policji [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Rozpoznając przedmiotową sprawę w pierwszej kolejności podnieść trzeba, że zgodnie z dyspozycją art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu, wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Jak już wskazywano w uzasadnieniach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawach o sygn. akt II SA/Wa 139/10 i sygn. akt II SA/Wa 1753/10, ponieważ materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.), zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, aby skorzystać z powołanej podstawy prawnej, organ zobowiązany jest, po pierwsze, wyjaśnić dlaczego mając wybór pomiędzy pozostawieniem policjanta nadal w służbie a zwolnieniem go ze służby, decyduje się na jego zwolnienie oraz, po drugie - co w świetle stawianych przez skarżącego zarzutów ma kluczowe znaczenie - czy w rozpoznawanej sprawie rzeczywiście wystąpiła przesłanka określona w art. 41 ust. 2 pkt 7 powołanej ustawy o Policji, tj. zaprzestanie służby z powodu choroby przez okres powyżej 12 miesięcy. Podkreślić należy, że upływ okresu 12 miesięcy zaprzestania służby z powodu choroby (długość tego okresu) jest podstawową przesłanką dla prawidłowego wydania rozkazu personalnego i stanowi sferę faktów, a nie może stanowić domniemań faktycznych (lub prawnych).

Ponieważ długość okresu zaprzestania służby z powodu choroby skarżącego stanowiła i stanowi pomiędzy stronami spór (i to zarówno w płaszczyźnie rozbieżności co do ustaleń stanu faktycznego, jak i oceny prawnej sprawy), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w ostatnim w sprawie wyroku z dnia 8 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1753/10 zawarł w swoich wytycznych bardzo precyzyjne wskazówki zmierzające do wyjaśnienia przez organ odwoławczy wszystkich wątpliwości i nieścisłości, które winny doprowadzić do jednoznacznego ustalenia okresu zaprzestania służby z powodu choroby przez skarżącego, a także wyjaśnienia, w oparciu o jakie przesłanki i podstawy prawne organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny z dnia [...] września 2009 r.

W ocenie Sądu, przeprowadzając na powyższą okoliczność postępowanie dowodowe, organ wywiązał się z tych obowiązków w sposób przekonywujący i mający oparcie w obowiązujących przepisach jedynie w części dotyczącej ustalenia daty początkowej zaprzestania służby z powodu choroby przez skarżącego, określając tę datę na 15 września 2008 r.

Organ prawidłowo przyjął, zdaniem Sądu, że w realiach przedmiotowej sprawy, skoro ostatnim dniem służby skarżącego był dzień 14 września 2008 r., to biorąc pod uwagę, iż zwolnienie lekarskie trwało od 4 września 2008 r. do 3 października 2008 r., to pierwszym dniem zaprzestania służby z powodu choroby był 15 września 2008 r. Na czas trwania zwolnienia lekarskiego nie mają bowiem wpływu dni wolne od służby, niedziele czy też święta, a w szczególności, jak wywodzi to skarżący, fakt że zgodnie z grafikiem służby w dniu 15 i 16 września 2008 r. posiadał zaplanowane, dwa dni wolne po pełnionej uprzednio służbie 12-godzinnej. W tym miejscu podkreślić należy, że powoływany przez strony przepis § 4 ust. 5 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 października 2001 r. w sprawie rozkładu czasu służby policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1471), ma z jednej strony charakter organizacyjny ustalania służby, a z drugiej gwarancyjny w stosunku do funkcjonariusza. Mianowicie w przypadku, jeżeli funkcjonariusz pełni służbę w zmianowym rozkładzie czasu służby, to po 12 godzinach służby udziela mu się 24 godziny czasu wolnego, a jeśli pełnił służbę w porze nocnej, to udziela mu się 48 godzin czasu wolnego. Powyższe nie oznacza jednak, że jeżeli w tym czasie, tj. w trakcie udzielonego 24 lub 48 godzinnego czasu wolnego funkcjonariusz zachoruje i otrzyma zwolnienie lekarskie, to okres ten wlicza się i traktuje jako czas służby. Każdorazowe zwolnienie lekarskie od czynności służbowych stanowi bowiem przerwę faktyczną w wykonywaniu tych czynności. Inaczej mówiąc, zwolnienie lekarskie powoduje czasową niezdolność do służby z powodu choroby i tym samym nieobecność w służbie, co wynika jednoznacznie z brzmienia § 17 rozporządzenia MSWiA z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U. Nr 151, poz. 1261).

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, skoro - jak już stwierdzono wcześniej - skarżący posiadał zwolnienie lekarskie w okresie od dnia 4 września 2008 r. do 3 października 2008 r. (które notabene okazał dopiero w dniu 17 września 2008 r.) i od dnia 17 września 2008 r. nie przystąpił do służby, tak jak w dniach 5,6,9,10,13 i 14 września 2008 r. (co podkreślić należy - na zasadzie faktów dokonanych), to oczywistym jest, że dni 15 i 16 września 2008 r. nie można uznać jako dni pełnienia służby, czy - jak chce tego skarżący - "należnych mu dwóch dni wolnych" jako równoważnych pełnieniu służby albowiem w dniach tych przebywał na zwolnieniu lekarskim.

Odnosząc się z kolei do daty końcowej okresu zaprzestania służby, Sąd nie może zweryfikować pod względem legalności stanowiska organu z następujących powodów.

Organ odwoławczy przyjął, że ostatnim dniem zaprzestania służby skarżącego z powodu choroby był dzień 17 września 2009 r., gdyż w tym dniu został skierowany na kontrolne badania profilaktyczne w celu ustalenia stanu zdrowia oraz zdolności do pełnienia służby po upływie co najmniej 30 dni choroby.

Ponieważ orzeczenie lekarskie o zdolności do służby wydane zostało w dniu 18 września 2009 r. organ uznał, że od tej daty skarżący przystąpił po długotrwałym zwolnieniu lekarskim do służby, gdyż jest to pierwszy dzień, w którym podjął on czynności służbowe. Zwrócić należy uwagę jednak na fakt, że skarżący faktycznie zgłosił się do służby w dniu 17 września 2009 r. i - jak przyznaje to nawet organ - podpisał się na liście obecności oraz pobrał broń, a następnie został dopuszczony do służby. Podnieść też trzeba, że w dniu tym dopiero ok. godz. 14.00 skarżącemu wręczono skierowanie na badania kontrolne do lekarza medycyny pracy, które wykonał w dniu następnym. Co jednak najistotniejsze w sprawie, organ w uzasadnieniu swego stanowiska nie wyjaśnił podstawy prawnej na podstawie której uznał, iż dnia 17 września 2009 r. nie może "zaliczyć" do okresu pełnienia służby. W ocenie Sądu, ogólnikowe powoływanie się na przepisy kodeksu pracy sprowadzające się do twierdzenia, że "badania lekarskie przeprowadza się w godzinach służby, za które policjant zachowuje prawo do wynagrodzenia" ale nie są one zaliczane do czasu pełnienia służby, są co najmniej nieprzekonywujące, a przede wszystkim nie mają prawnego umocowania w świetle ustawy o Policji oraz przywoływanego już rozporządzenia MSWiA z dnia 18 października 2001 r. w sprawie rozkładu czasu służby policjantów.

Również stanowisko organu na tę okoliczność zawarte w odpowiedzi na skargę a sprowadzające się do tezy, że "czynności polegające na przebraniu się w mundur, przygotowaniu dokumentów niezbędnych do pełnienia służby, należą do czynności wstępnych, poprzedzających służbę" - co wynika z treści przepisu § 11 cyt. wyżej rozporządzenia w sprawie rozkładu czasu służby policjantów - uznać trzeba na gruncie rozpoznawanej sprawy za oczywiście błędne.

Jak już bowiem wskazano wcześniej, w dniu 17 września 2009 r. skarżącemu nie tylko wydano broń, ale został skierowany do określonego komisariatu celem podjęcia czynności służbowych, a skierowanie na badania otrzymał dopiero ok. godz. 14.00. Trudno więc przyjąć aby okres czasu od chwili stawienia się do służby do godz. 14.00 traktować jako "czas niezbędny do przygotowania się do służby". Przywołany przepis § 11 rozporządzenia w sprawie rozkładu czasu służby policjantów w sposób precyzyjny stanowi bowiem, iż nie uważa się za czas służby czasu niezbędnego do bezpośredniego przygotowania do służby, ale "nie dłuższego niż 30 minut" .

Powyższe wskazuje, że organ nie wyjaśnił w sposób dostateczny i przekonywujący daty zaprzestania służby skarżącego i dlatego też kwestię tę winien jednoznacznie wyjaśnić i uzasadnić, także pod względem prawnym. W tym miejscu Sąd podkreśla, że wskazane ustalenia muszą mieć charakter tzw. dat pewnych. Oznacza to, że organ nie może przyjąć domniemania, że skoro skarżący zaprzestał służby od dnia 15 września 2008 r. i nawet gdyby przyjąć, że ostatnim dniem zaprzestania służby był np. dzień 17 września 2009 r. (przy uwzględnieniu racji skarżącego), to i tak zostałaby spełniona przesłanka z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, dająca możliwość zwolnienia funkcjonariusza z Policji z tej przyczyny. Organ musi bowiem w sposób jednoznaczny ustalić zarówno datę początkową, jak i końcową zaprzestania służby, w rozumieniu kontrolowanej podstawy zwolnienia funkcjonariusza ze służby.

Przy tak istotnych rozbieżnościach i w szczególności braku wyjaśnienia podstaw prawnych stanowiska organu w kwestii daty końcowej zaprzestania służby, Sąd zobowiązany był uznać skargę w tej części za zasadną i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.

O wykonalności wyroku orzeczono na podstawie art. 152 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 209 tej ustawy.