Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 451/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-06-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 42 ust. 1, 5, 7, art. 114
journal: Dz.U. 2017 poz 2067
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak ( spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Janusz Kasprzycki Protokolant sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi L. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 15 lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty odprawy z tytułu zwolnienia ze służby skargę oddala


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 9 maja 2017 r., sygn. akt III SA/Kr 362/17 uchylił decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 15 lutego 2017 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w przedmiocie odmowy wypłaty odprawy z tytułu zwolnienia ze służby.

W uzasadnieniu wskazano na następujący stan faktyczny i prawny sprawy:

L. W. został zwolniony ze służby w Policji [...] 2009 r. rozkazem personalnym KPP nr [...], w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Podstawą zwolnienia był fakt, że od dnia 4 grudnia 2008 r. do dnia zwolnienia był zawieszony w czynnościach służbowych w związku z prowadzonym postępowaniem przygotowawczym o przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego, określone w art. 278 § 1 k. k. w zw. z art. 12 k. k. oraz w art. 18 § 2 k. k. w zw. z art. 238 k. k. W stosunku do L. W. było prowadzone również postępowanie o przestępstwo z art. 190 § 1 k.k.

W związku ze zwolnieniem ze służby wypłacono stronie odprawę, ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy oraz ekwiwalent za czas wolny od służby. W dniu 30 czerwca 2010 r. wyrokiem Sądu Rejonowego Wydział II Karny sygn. akt [...] L. W. został on uznany winnym popełnienia zarzucanych przestępstw z art. 190 § 1 k. k. i skazany. Natomiast 14 kwietnia 2012 r. uprawomocnił się wyrok Sądu Rejonowego II Wydział Karny sygn. akt. [...], uniewinniający L. W. od zarzucanych czynów z art. 278 § 1 k.k.

W dniu [...] 2012 r. został wydany rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji o zwolnieniu L. W. ze służby w Policji z dniem 22 kwietnia 2012 r., wskazujący na kumulatywną podstawę zwolnienia - art. 41 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 42 ust. 2, 3 i 7 ustawy o Policji.

L. W. w dniu 9 października 2012 r. zobowiązał się do zwrotu uprzednio wypłaconej odprawy oraz ekwiwalentów i wyraził zgodę na rozliczenie tych należności w ramach kwot pozostających do wypłaty w związku ze zwolnieniem ze służby z dniem 22 kwietnia 2012 r. Następnie L. W. podjął z kasy KWP świadczenie wypłacane na podstawie art. 42 ust. 5 i ust. 6 ustawy o Policji w wysokości 6 - krotności uposażenia, wyrównanie uposażenia za okres pozostawania w zawieszeniu w czynnościach służbowych od dnia 4 grudnia 2009 r. do dnia 30 grudnia 2009 r. oraz część nagrody rocznej (6/12) za 2010 r. pomniejszone o równowartość należności uprzednio wypłaconych w 2010 r., tj. odprawy, ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i ekwiwalentu za czas wolny od służby.

Postępowanie administracyjne, mające na celu ustalenie prawa L. W. do odprawy w związku ze zwolnieniem go ze służby w Policji, prowadzone było już przez organ I instancji i zostało zakończone wydaniem decyzji [....] z dnia [...] 2013 r., odmawiającej L. W. odprawy w związku ze zwolnieniem ze służby z dniem 22 kwietnia 2012 r. Od decyzji tej strona złożyła odwołanie. Stanowisko Komendanta Powiatowego Policji zostało utrzymane przez organ odwoławczy Komendanta Wojewódzkiego Policji decyzją nr [...] z dnia [...] 2013 r.

Decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji L. W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2014 r. sygn. akt. III SA/ Kr 735/13 skargę oddalił.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący nie nabył prawa do odprawy, gdyż zgodnie z art. 114 ust. 1 ustawy o Policji, policjant zwalniany ze służby otrzymuje, z zastrzeżeniem ust. 2-4, m.in. odprawę. Natomiast w ust. 4 cytowanego przepisu ustawodawca zastrzegł, że policjantowi zwalnianemu ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji (takie zwolnienie miało miejsce w przypadku L. W.), Komendant Główny Policji lub upoważniony przez niego przełożony może w przypadkach szczególnie uzasadnionych potrzeb rodziny policjanta przyznać nie więcej niż 50 % odprawy. Ponieważ ani Komendant Główny ani też upoważniony przez niego przełożony nie przyznali skarżącemu odprawy, brak było podstaw do jej wypłaty.

Z wyrokiem tym nie zgodził się skarżący, który złożył skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 czerwca 2016 r. sygn. akt I OSK 2034/14, uchylił zaskarżony wyrok oraz poprzedzające go decyzje administracyjne. NSA stwierdził, że treść żądania określająca przedmiot sprawy nie mogła budzić wątpliwości. Skarżący wielokrotnie informował organ o tym, czego się domaga. Pomimo to organ, będąc do tego nieuprawniony zmienił treść żądania i orzekł o odmowie przyznania odprawy w związku ze zwolnieniem ze służby w 2012 r., podczas gdy skarżący domagał się ponownej wypłaty odprawy jaką otrzymał wskutek zwolnienia w 2009 r. i którą zwrócił organowi w 2012 r. Powyższej nieprawidłowości nie dostrzegł Sąd I instancji, co uzasadniło procesowe zarzuty skargi kasacyjnej.

W związku z wyrokiem Naczelnego Sadu Administracyjnego Komendant Powiatowy Policji pismem z dnia 12 września 2016 r. zawiadomił L. W. o toczącym się postępowaniu administracyjnym. Postępowanie to zostało zakończone wydaniem przez Komendanta Powiatowego Policji decyzji z dnia [...] 2016 roku nr [...] odmawiającej mu prawa do wypłaty tej należności.

Od decyzji tej L. W. złożył odwołanie.

Komendant Wojewódzki Policji, rozpoznając odwołanie, decyzją z dnia 15 lutego 2017 r., działając na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia 20 grudnia 2016 r.

Organ wskazał, że analiza przepisu art. 114 ustawy o Policji prowadzi do wniosku, że ustawodawca różnicuje przysługujące zwalnianemu policjantowi świadczenia w zależności od podstawy zwolnienia. Największe obostrzenia dotyczą policjanta zwalnianego w trybie art. 41 ust. 1 pkt 4 cyt. wyżej ustawy, tj. skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego. W takim przypadku jedynie Komendant Główny Policji może przyznać zwalnianemu funkcjonariuszowi fakultatywnie 50% odprawy. Należy uznać, że gdyby intencją ustawodawcy było przyznanie funkcjonariuszowi zwalnianemu na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 innych świadczeń, to wymieniłby je wprost jak czyni to w innych przypadkach. W swoim odwołaniu od decyzji Komendanta Powiatowego Policji [...] z dnia [...] 2016 roku były funkcjonariusz nie podniósł żadnych racjonalnych argumentów, którymi uzasadniałby jego złożenie.

Organ odwoławczy nie dopatrzył się naruszenia przez organ I instancji przepisów postępowania ani też okoliczności mogących skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji lub umorzeniem postępowania.

Wskazał, że wydanie ponownej decyzji związane jest z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt I OSK 2034/14 z dnia 23 czerwca 2016 r., w którym Sąd zauważył, że skarżący domagał się odprawy, którą zwrócił organowi w związku z reaktywowaniem stosunku służbowego. O tym jakiego rozstrzygnięcia oczekiwał skarżący świadczy treść pisma z dnia 14 lutego 2013 roku, skierowanego do Komendanta Powiatowego Policji, treść odwołania od decyzji [...] z dnia [...] 2013 roku, oraz treść pisma skarżącego z dnia 14 lutego 2013 roku, skierowanego do Komendanta Powiatowego Policji po otrzymaniu zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie odprawy w związku ze zwolnieniem ze służby z dniem 22 kwietnia 2012 roku. Żądanie skarżący ponownie przedstawił w piśmie z dnia 6 marca 2013 roku, w którym jednoznacznie stwierdził, że domaga się wypłaty odprawy zwróconej w związku ze zwolnieniem w 2009 roku. Zatem w sytuacji wszczęcia postępowania na zasadzie skargowości (na żądanie strony) rodzaj sprawy i jego przedmiot określa treść żądania, która nie podlega zmianie przez organ administracji publicznej.

Komendant Wojewódzki Policji dodał, że podziela argument podniesiony w zaskarżonej decyzji, że z dniem 14 kwietnia 2012 r., kiedy to uprawomocnił się wyrok uniewinniający L. W., z mocy ustawy czyli art. 42 ust. 7 ustawy o Policji, jego stosunek służbowy został reaktywowany. Wraz z reaktywowaniem stosunku służbowego odpadła (w sensie art. 410 § 2 Kodeksu cywilnego) podstawa wypłacenia mu odprawy związanej ze zwolnieniem z dniem 30 grudnia 2009 roku ze służby w Policji. Świadczenie w postaci przyznanej mu w grudniu 2009 r. a wypłaconej na początku 2010 r. odprawy stało się z dniem 14 kwietnia 2012 r. świadczeniem nienależnym. Z tym również dniem po stronie skarżącego powstał obowiązek zwrotu wypłaconej nienależnie odprawy, a KWP uzyskała tytuł do żądania jej zwrotu na podstawie rozkazu [...].

Decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z 15 lutego 2017 r., zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie L. W. stwierdzając, że się z nią nie zgadza.

W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do zmiany wydanego rozstrzygnięcia, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wskazanym na wstępie wyrokiem z dnia 9 maja 2017 r., sygn. akt III SA/Kr 362/17 uchylił decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji oraz decyzję ją poprzedzającą uznając, że naruszają one prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

W ocenie Sądu, organy obu instancji błędnie ustaliły stan faktyczny sprawy w zakresie możliwości przywrócenia L. W. do służby w związku z uniewinnieniem go przez Sąd Rejonowy od zarzutów z art. 278 § 1 k.k. w związku z art. 12 k.k. oraz art. 18 § 2 k.k. Sąd wskazał, że w myśl art. 42 ust. 7 ustawy o Policji, przepisy ust. 1-6 stosuje się odpowiednio do policjanta zwolnionego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 i 9, jeżeli postępowanie karne zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym albo orzeczeniem o umorzeniu postępowania z powodu niepopełnienia przestępstwa albo przestępstwa skarbowego lub braku ustawowych znamion czynu zabronionego. Zatem w przypadku gdy postępowanie karne zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym albo orzeczeniem o umorzeniu postępowania z powodu niepopełnienia przestępstwa, policjanta automatycznie przywraca się do służby na podstawie art. 42 ust. 7 ustawy o Policji, pod warunkiem, że zwolniony policjant w ciągu 7 dni od przywrócenia do służby zgłosi gotowość do niezwłocznego jej podjęcia. Natomiast w przedmiotowej sprawie w związku z uniewinnieniem skarżącego nie zaszła taka przesłanka. Zdaniem Sądu, skarżący nie spełnił prawnej przesłanki automatycznego przywrócenia do służby. W niniejszej sprawie wbrew twierdzeniu organów nie zaszła ta przesłanka i policjant nie powinien zostać przywrócony do służby. Sąd wskazał, że w sprawie jest istotne, że pomimo uniewinniającego L. W. wyroku Sądu Rejonowego II Wydział Karny z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt [...] od popełnienia czynów z art. 278 § 1 w zw. z art. 12 Kodeksu karnego oraz w art. 18 § 2 w zw. z art. 238 Kodeksu karnego, prawomocnym wyrokiem z dnia 30 czerwca 2010 r. Sąd Rejonowy Wydział II Karny uznał L. W. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu stanowiącego występek z art. 190 § 1 Kodeksu karnego. Niewątpliwie zaś występek z art. 190 § 1 kk jest przestępstwem umyślnym ściganym z oskarżenia publicznego, zatem zgodnie z art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy, policjant w służbie, w przypadku takiego skazania zostaje obligatoryjnie zwolniony. Zatem również nie może być do niej przywrócony nawet w przypadku, gdy od innego umyślnego przestępstwa ściganego z urzędu zostaje uniewinniony. W ocenie Sądu organy nie zauważyły, że w niniejszej sprawie obligatoryjna przesłanka zwolnienia ze służby już wystąpiła. Nadto, organ w rozkazie personalnym z dnia [...] 2009 r. zwolnił L. W. ze służby. Komendant Wojewódzki Policji rozkazem personalnym z dnia [...] 2010 r. utrzymał go w mocy, a w uzasadnieniu tych rozkazów organy wyraźnie wskazały, że przeciwko skarżącemu toczą się dwa postępowania karne z art. 278 i art. 190 § 1 Kodeksu karnego. L. W. zarzucano bowiem także kierowanie gróźb karalnych w stosunku do innego policjanta i członków jego rodziny. W związku z tym występkiem skarżący został prawomocnie uznany za winnego wyrokiem z dnia 30 czerwca 2010 r.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Komendant Wojewódzki Policji, wnosząc o jego uchylenie w całości i oddalenie skargi L. W. na decyzję Nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 15.02.2017 r., utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] 2016 r. o odmowie wypłaty L. W. odprawy w związku ze zwolnieniem ze służby w Policji z dniem 30.12.2009 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżący kasacyjnie zarzucił WSA w Krakowie naruszenie przepisów:

- prawa materialnego, tj. art. 42 ust. 7 w zw. z art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tj.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1782 ze zm.), poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że wyrok Sądu Rejonowego II Wydział Karny z dnia 14.03.2012 r., sygn. akt [...], uniewinniający sierż. L. W. od popełnienia czynów określonych w art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. oraz w art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 238 k.k. nie stanowił automatycznego przywrócenia wymienionego do służby, gdyż został on prawomocnie skazany wyrokiem Sądu Rejonowego Wydział II Karny z dnia 30.06.2010 roku, sygn. akt [...] za popełnienie przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego, tj. art. 190 § 1 k.k., a więc nie tylko podlegał obligatoryjnemu zwolnieniu ze służby, lecz nie mógł być do niej przywrócony, podczas gdy w ocenie skarżącego kasacyjnie orzeczenie uniewinniające spowodowało z mocy prawa przywrócenie L. W. do służby, z której następnie powinien być zwolniony wobec zaistnienia przesłanki skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego,

- prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) w zw. z art. 42 ust. 7 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. Policji (tj.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1782 ze zm.) i w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w następstwie uznania, że organy administracji błędnie zastosowały przepis branżowy Policji i nie przeprowadziły właściwie i skrupulatnie postępowania administracyjnego, w trakcie którego nie dokonano wnikliwej analizy zgromadzonej dokumentacji, a tym samym Sąd I instancji przedstawił stan sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym, w sytuacji, gdy w ocenie skarżącego kasacyjnie prawidłowo przeprowadzono postępowanie administracyjne, w tym właściwie zinterpretowano zastosowano przepisy ustawy o Policji oraz oceniono dowody.

Wyrokiem z dnia 28 lutego 2018 r. sygn.. akt I OSK 2018/17, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 maja 2017 r. i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny zgodził się z zarzutem skargi kasacyjnej, że Sąd I instancji błędnie ocenił zebrany przez organy Policji w sprawie materiał dowodowy, przez co nie orzekł w sprawie będącej przedmiotem postępowania. WSA w Krakowie skoncentrował się bowiem na określeniu przesłanki zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Zdaniem Sądu I instancji, organy Policji orzekające w sprawie błędnie uznały, że wobec skazania L. W. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 30 czerwca 2010 r. za występek z art. 190 § 1 Kodeksu karnego, a więc przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego, brak było podstaw do przywrócenia go do służby w związku z uniewinnieniem go wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 14 marca 2012 r. z zarzutu popełnienia czynów określonych w art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. oraz w art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 238 k.k. Rozważania WSA w Krakowie poświęcone są tej sprawie. Tymczasem, jak wynika wniosku skarżącego L. W. z dnia 6 stycznia 2013 r. oraz jego skargi skierowanej do WSA w Krakowie od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] 2013 r. Nr [...], przedmiotem jego sprawy była kwestia zwrotu wpłaconej przez niego organom Policji odprawy, otrzymanej wskutek zwolnienia ze służby, a więc świadczenia określonego w art. 114 ustawy o Policji.

NSA wskazał, że ww. decyzja była przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, który uchylając decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] 2013 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] 2013 r., nr [...], w wyroku z dnia 23 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 2034/14 dokładanie określił, że skarżący L. W. domagał się wypłaty zwróconej przez niego odprawy otrzymanej wskutek zwolnienia ze służby rozkazem personalnym Komendanta Powiatowego Policji nr [...] (s. 9 uzasadnienia). Podano w orzeczeniu, że Sąd I instancji podobnie jak organy Policji, jest związany wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego. Tymczasem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w ogóle nie odniósł się do tej sprawy, a jego rozważania dotyczą przesłanek zwolnienia funkcjonariusza ze służby, co nie było przedmiotem postępowania, ponieważ sprawa nie dotyczy zwolnienia L. W. ze służby w Policji. Badając ponownie sprawę Sąd I instancji powinien kierować się wytycznymi zawartymi w ww. wyroku NSA z dnia 23 czerwca 2016 r., oceniając na ile decyzje organów Policji są zgodne z przedmiotem sprawy zakreślonym przez wniosek L. W. z dnia 6 stycznia 2013 r. oraz pismo skarżącego z dnia 14 lutego 2013 r. i w tym zakresie wydać orzeczenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. -następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156k.p.a., sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa.

Sprawa odprawy skarżącego w związku ze zwolnieniem ze służby w 2009 r. była już przedmiotem rozpoznania przez tut. Sąd oraz Naczelny Sąd Administracyjny przy czym NSA orzekał w sprawie dwukrotnie. Uchylając wyrok tut. Sądu z dnia 9 maja 2017 r. III SA/Kr 362/17 NSA wskazał przede wszystkim, że jak dokładnie określił NSA w wyroku z dnia 23 września 2016 r. skarżący domagał się wypłaty zwróconej przez niego odprawy otrzymanej na skutek zwolnienia ze służby rozkazem personalnym KPP nr [...]. Wyrokiem tym związany jest Sąd I instancji i organy Policji. Dlatego badając ponownie sprawę i oceniając na ile decyzje organów policji są zgodne z przedmiotem sprawy zakreślonym przez wniosek skarżącego z dnia 6 stycznia 2013 r. i pismo skarżącego z 14 lutego 2013 r., Sąd powinien kierować się wytycznymi zawartymi w wyroku NSA z dnia 23 czerwca 2016 r.

Zgodnie z treścią art. 190 zd. pierwsze p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Określenie "związany wykładnią oznacza, że wykładnia prawa obejmuje zarówno prawo materialne, jak i procesowe, a nadto, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest związany oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego co do stanu faktycznego sprawy, albowiem ocena ta nie jest wykładnią przepisów prawa (vide: J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu prze sądami administracyjnymi, komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 268). Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu wykładni prawa istnieje jedynie w wyjątkowych sytuacjach, w szczególności gdy stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez NSA, jak również w przypadku, gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia zmienił się stan prawny. Odnosząc powyższe regulacje do okoliczności rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż nie zachodzą przesłanki umożliwiające odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w wyrokach NSA z dnia 28 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 2018/17 i z dnia 23 czerwca 2016 r. sygn. akt I OSK 2034/14.

Rozpoznając ponownie skargę na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 15 lutego 2017 r. nr [...] stwierdzić należało, że jest ona nieuzasadniona i podlega oddaleniu.

Spór w niniejszej sprawie koncentruje się wokół zasadności żądania skarżącego, które sformułowane zostało we wniosku z dnia 6 stycznia 2013 r. i piśmie skarżącego z 14 lutego 2013 r. (k. 6 i 22 akt adm. I inst). W pismach tym skarżący kwestionował stanowisko KWP i domagał się wyjaśnienia na jakim etapie jest sprawa wypłaty odprawy po zwolnieniu go ze służby w Policji w grudniu 2009 r., gdyż nie było podstawy prawnej do zwrotu przez niego tej należności. Wskazywał skarżący, że wywarto na niego presję, aby sporządził oświadczenie w którym zobowiązał się do zwrotu wypłaconej odprawy przez potrącenie jej (oraz innych należności) z należnej odprawy z tytułu zwolnienia ze służby z dniem [...] 2012 r. Skarżący domagał się zwrotu należności z tytułu odprawy za zwolnienie go ze służby na podstawie rozkazu nr [...]. Należy przypomnieć w tym miejscu, że skarżącemu wypłacone zostały świadczenia w związku ze zwolnieniem ze służby w 2012 r. z tym, że z uwagi na podstawę prawną zwolnienia ze służby nie nabył na prawa do odprawy. W związku ze zwolnieniem ze służby w 2012 r. skarżący zobowiązał się do zwrotu świadczeń wypłaconych z tytułu zwolnienia w 2009 r., co zostało zrealizowane przez skarżącego. Ostatecznie skarżący uważał, że należą mu się świadczenia z tytułu zwolnienia ze służby w 2012r. (zostały wypłacone) i odprawa z tytułu zwolnienia ze służby w 2009r.

Z prawidłowo ustalonego przez organy stanu faktycznego wynika, że rozważeniu w niniejszej sprawie podlegają okoliczności istotne w kontekście regulacji wynikającej z art. 41 ust. 1 pkt. 4, art. 42 i art. 114 ust. 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. 2017.2067 t.j.).

Zgodnie z art. 41 ust. 1 pkt. 4 ustawy o Policji, policjanta zwalnia się ze służby w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem sadu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego.

Zgodnie z art. 42 ust. 1 i 2 ustawy o Policji, uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji z powodu jej wadliwości stanowi podstawę przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne. Jeżeli zwolniony policjant w ciągu 7 dni od przywrócenia do służby nie zgłosi gotowości niezwłocznego jej podjęcia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 3 (w terminie do 3 miesięcy od dnia pisemnego zgłoszenia przez niego wystąpienia ze służby). W świetle zaś brzmienia art. 42 ust. 7 tej ustawy, powołane powyżej przepisy stosuje się odpowiednio do policjanta zwolnionego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 i 9, jeżeli postępowanie karne zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym albo orzeczeniem o umorzeniu postępowania z powodu niepopełnienia przestępstwa albo przestępstwa skarbowego lub braku ustawowych znamion czynu zabronionego.

W sprawie niekwestionowane jest, że Sąd Rejonowy II Wydział Karny wyrokiem w sprawie [...] uniewinnił skarżącego od popełnienia zarzucanych mu czynów. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 14 kwietnia 2012 r. W związku z tym, że skarżący został zwolniony ze służby rozkazem personalnym KP Policji nr [...] utrzymanym w mocy rozkazem personalnym KW Policji z dnia [...] 2010 r. nr [...] z powodu upływu 12-to miesięcznego okresu zawieszenia w czynnościach służbowych (art. 41 ust. 2 pkt. 9 ustawy o Policji) z uwagi na prowadzone postępowanie przygotowawcze zakończone wniesieniem aktu oskarżenia w sprawie, w której zapadł powyższy wyrok uniewinniający, to na podstawie art. 42 ust. 7 ustawy o Policji nastąpiło przywrócenie skarżącego do służby z mocy prawa. Reaktywacja stosunku służbowego jest bowiem związana z wejściem do obrotu prawnego orzeczenia uchylającego lub stwierdzające nieważność decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby. Odpowiednio przepis ten na mocy jego ust. 7 stosuje się w przypadku zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 9 ustawy o Policji (m.in.), czyli miał on zastosowanie do skarżącego, który został zwolniony z dniem [...] 2009 r. właśnie na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 9 ustawy. Wywołanie tego skutku następuje z dniem prawomocności wyroku uchylającego (ewentualnie stwierdzającego nieważność) decyzji zwolnieniowej, lecz także, jak w niniejszej sprawie, z dniem prawomocności wyroku uniewinniającego w sprawie karnej. Brzmienie art. 42 ust. 7 ustawy o Policji nie pozostawia wątpliwości, iż instytucję przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne stosuje się wówczas, gdy postępowanie karne kończy się prawomocnym wyrokiem uniewinniającym. Jeżeli w takiej sytuacji reaktywacja stosunku służbowego następuje z mocy prawa, to oczywistym również jest, że samo przywrócenie do służby nie zależy od woli policjanta czy organów Policji, ani nie wymaga podejmowania przez nich w tym konkretnym zakresie jakichkolwiek działań. Przepisy ustawy o Policji nie wprowadzają żadnych rozwiązań, od spełnienia których uzależnione byłoby przywrócenie do służby ani nie dają podstaw do wydawania decyzji o przywróceniu do służby. Wprawdzie samo reaktywowanie stosunku służbowego w omawianej sytuacji nie wymaga żadnej aktywności ze strony przywróconego do służby policjanta, to jednak dalsze istnienie takiego stosunku zależy już od podjęcia przez niego określonych działań, i to w ściśle wyznaczonym przez ustawodawcę terminie. Zgodnie z art. 42 ust. 2 ustawy o Policji zobowiązany jest on zatem do zgłoszenia gotowości do niezwłocznego podjęcia służby, a przy tym oświadczenie takie musi bezwzględnie złożyć w terminie 7 dni od przywrócenia do służby. Wcześniejsze, bądź późniejsze dokonanie wskazanej czynności nie wywoła zamierzonego przez osobę zainteresowaną kontynuowaniem stosunku służbowego skutku. Termin zakreślony w tym przepisie jest terminem prekluzyjnym dla strony, a jego uchybienie powoduje, że czynność prawna przez nią podjęta po upływie tego terminu jest bezskuteczna. Niedopełnienie powyższego wymogu - niezależnie od przyczyn takiego stanu rzeczy - musi skutkować zwolnieniem policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 3. Użycie w art. 42 ust. 2 ustawy o Policji zwrotu "stosunek służbowy ulega rozwiązaniu" oznacza, że zwolnienie funkcjonariusza ze służby na podstawie tego przepisu ma charakter obligatoryjny, a zatem nie zostało pozostawione uznaniu administracyjnemu.

Jednakże wobec skarżącego toczyło się jeszcze inne postępowanie karne, w wyniku którego Wyrokiem Sądu Rejonowego Wydział III Karny z dnia 30 czerwca 2010 r. sygn. akt [...] został uznany winnym popełnienia przestępstwa z art. 190 § 1 kk i wymierzona mu została kara 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący dwa lata. Wyrok powyższy zapadł w dniu kiedy skarżący nie był policjantem (po zwolnieniu z dniem [...] 2009 r.) a czyn, za który został skazany popełnił skarżący w dacie 2 marca 2009 r. , tj. w dniu kiedy pozostawał w służbie, w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych z powodu toczącego się postępowania w poprzednio wskazanej sprawie (zakończonej wyrokiem uniewinniającym).

Status skarżącego po wpłynięciu do organu uniewinniającego wyroku Sądu Rejonowego, który uprawomocnił się z dniem 14 kwietnia 2012 r., był następujący :

1. z mocy prawa, na podstawie art. 42 ust. 7 ustawy o Policji nastąpiła reaktywacja stosunku służbowego – przywrócenie do służby - zakończonego zwolnieniem skarżącego ze służby w 2009 r.,

2. skarżący nie zgłosił w ciągu 7 dniu od przywrócenia do służby gotowości niezwłocznego jej podjęcia – art. 41 ust. 2 ustawy o Policji,

3. skarżący został skazany prawomocnym ww. wyrokiem Sądu Rejonowego Wydział II Karny z dnia 30 czerwca 2010 r. za czyn, który popełnił skarżący 2 marca 2009 r., tj. w dniu kiedy pozostawał w służbie, chociaż wyrok ten zapadł w dniu kiedy skarżący nie był policjantem.

Z uwagi na powyższe okoliczności skarżący został zwolniony ze służby w Policji rozkazem personalnym z dnia [...] 2012 r. nr [...] wydanym przez KP Policji na podstawie art. 41 ust. 1 pkt. 4 i art. 42 ust. 2, 3 i 7 ustawy o Policji (brak oświadczenia o gotowości podjęcia służby oraz skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego).

Kolejno należy zatem ocenić, jakie skutki dla oceny zasadności żądania skarżącego wypłaty odprawy z tytułu zwolnienia ze służby w 2009 r. mają powyższe okoliczności faktyczne i prawne.

Zgodnie z art. 114 ust. 1 ustawy o Policji, policjant zwalniany ze służby otrzymuje, z zastrzeżeniem ust. 2-4, 1) odprawę, 2) ekwiwalent pieniężny za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe lub dodatkowe oraz za niewykorzystany czas wolny od służby udzielany na podstawie art. 33 ust. 3. Zgodnie natomiast z ust. 4 art. 114 ustawy, policjant zwalniany ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt. 4 i ust. 2 pkt. 2 otrzymuje ekwiwalent pieniężny, o którym mowa w ust. 1 pkt. 2. Komendant Główny Policji lub upoważniony przez niego przełożony może w przypadkach szczególnie uzasadnionych potrzeb rodziny policjanta przyznać mu nie więcej niż 50% odprawy.

Z żądania wypłacenia odprawy z tytułu zwolnienia ze służby w 2009 r. wynika przekonanie skarżącego o dwukrotnym zwolnieniu ze służby w Policji – w 2009r. i w 2012 r. Niewątpliwie odprawa za zwolnienie ze służby w 2012 r. skarżącemu nie należała się, ponieważ zwolnienie to nastąpiło m. in. z przyczyn, o których mowa w art. 41 ust. 1 pkt. 4 ustawy o Policji. Przy czym zasadność i wysokość przyznanych skarżącemu świadczeń z tytułu zwolnienia ze służby w 2012 r. nie były objęte przedmiotem kontrolowanego postępowania i nie są przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie. Odnośnie natomiast do braku podstaw do przyznania odprawy za zwolnienie ze służby w 2009 r. należało podzielić w tym względzie stanowisko organu. Jak już wskazano wyżej, na podstawie art. 42 ust. 7 ustawy o Policji nastąpiło przywrócenie skarżącego do służby z mocy prawa. Oznacza to samoistną reaktywację stosunku służbowego rozwiązanego rozkazem personalnym KPP z dnia [...] 2009 r.nr [...], utrzymanym w mocy rozkazem personalnym KWP z dnia [...] 2010 r. nr [...] – z przyczyn określonych w art. 41 ust. 2 pkt. 9 ustawy o Policji. Skutek powyższego rozwiązania prawnego w odniesieniu do sytuacji skarżącego wyraził się w tym, że stosunek służbowy istniejący do chwili zwolnienia skarżącego ze służby w 2009 r. był kontynuowany, chociaż nie zapadło w tej kwestii żadne rozstrzygnięcie, co jest zgodne z przyjętym przez ustawodawcę rozwiązaniem i jednolitym stanowiskiem orzecznictwa sądów administracyjnych (por. wyroki NSA z 5 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 568/06, LEX nr 290659, z 4 sierpnia 2017r. sygn.. akt I OSK 1253/16, Lex nr 2345354, z 18 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 2932/14, Lex nr 2080564, z 2 października 2014 r. sygn. akt I OSK 2409/13, Lex nr 1517981). Reaktywacja stosunku służbowego jest związana tylko i wyłącznie z wejściem do obrotu prawnego orzeczenia uchylającego lub stwierdzające nieważność decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby. Odpowiednio przepis ten na mocy ust. 7 stosuje się w przypadku zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 9 ustawy o Policji. Skoro więc skarżącemu została wypłacona w 2010 r. z tytułu zwolnienia ze służby w 2009 r. odprawa, to wobec reaktywacji z mocy prawa stosunku służbowego 2012 r., czyli kontynuacji służby, stała się ona świadczeniem nienależnym. Odprawa należy się bowiem w związku ze zwolnieniem ze służby, a skoro nastąpiła reaktywacja stosunku służbowego skarżącego, to nie było podstaw do wypłacenia odprawy. Niezależną od powyższego kwestią jest, skarżącemu nie należała się odprawa w związku ze zwolnieniem ze służby w 2012 r. Stało się to jednak z innych zupełnie przyczyn, a to w związku ze zwolnieniem skarżącego ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt. 4 ustawy o Policji, o czym mowa w art. 114 ust. 4 ustawy. Gdyby skarżący został zwolniony ze służby w 2012 r. tylko na podstawie art. 42 ust. 2 ustawy, to należałaby się skarżącemu odprawa. Zawsze jednak należy mieć na uwadze, że odprawa przysługująca policjantowi z tytułu zwolnienia ze służby ma charakter jednorazowy i w takim wypadku przysługiwałaby ona skarżącemu tylko z tytułu zwolnienia ze służby w 2012 r. Wskazać nadto należy, że kwestie należności wypłacanych policjantowi przywróconemu do służby na podstawie art. 42 ust. 1 ustawy o Policji, oraz stażu pracy w takim przypadku regulują ust. 5 i ust. 6 tego przepisu. Wynika z niego, że policjantowi przywróconemu do służby przysługuje za okres pozostawania poza służbą świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem , nie więcej jednak niż za okres 6 miesięcy i nie mniej niż za 1 miesiąc. Takie samo świadczenie przysługuje osobie, o której mowa w ust. 3. Z powyższego wynika, że ustawodawca poddał odrębnej regulacji kwestię należności dla policjanta za okres pozostawania poza służbą, w przypadku reaktywacji stosunku służbowego, o czym mowa w art. 42 ust. 1 lub ust. 7 w zw. z ust. 1 ustawy o Policji. Regulację powyższą uznać należy za wyczerpującą. Oznacza to, że w następstwie przywrócenia do służby w powyższej sytuacji, przypadku o którym mowa w art. 42 ust. 1 i ust. 7 ustawy o Policji, policjantowi nie przysługuje odprawa o której mowa w art. 114 ust. 1 ustawy o Policji. Z chwilą przywrócenia do służby na podstawie art. 42 ust. 1 lub ust. 7 policjant traci status "zwalnianego ze służby". Z przedstawionych Sądowi akt administracyjnych wynika, że skarżącemu zostały wypłacone świadczenia, o których mowa w art. 42 ust. 5 ustawy o Policji a nadto pozostałe należne świadczenia (k. t.II, k. 41 akt os.).

Z treści skargi wniesionej w niniejszej sprawie wynika, że skarżący nie postawił zarzutów naruszenia przez organy konkretnych przepisów praw materialnego czy przepisów postępowania. Mając zatem na uwadze cele i zasady kontroli dokonywanej przez sąd administracyjny, w szczególności treść przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami ustawy o Policji. W prawidłowy sposób sporządzone zostało także jej uzasadnienie, oraz uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji - zawierają omówienie istotnych w sprawie okoliczności faktycznych i prawnych, przytoczone zostały prawidłowo zastosowane przez organy przepisy ustawy o Policji, sporządzone są w sposób czytelny i zrozumiały.

Wobec powyższego, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.