Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 270/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-04-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia NSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędzia del. WSA Izabella Janson protokolant Kacper Tybuszewski po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2022 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A Sp. z o.o. z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 7 października 2021 r. sygn. akt I SA/Go 254/21 w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Lubuskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Zielonej Górze z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A Sp. z o.o. z siedzibą w K. na rzecz Dyrektora Lubuskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Zielonej Górze 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z

7 października 2021 r., sygn. akt I SA/Go 254/21 oddalił skargę A Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Lubuskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Zielonej Górze z dnia [...] października 2020 r. w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Treść uzasadnienia tego wyroku dostępna jest w serwisie internetowym CBOSA (orzeczenia.nsa.gov.pl).

A Sp. z o.o. z siedzibą w K. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy organowi II instancji do ponownego rozpoznania, zasądzenie kosztów postępowania, a także przeprowadzenie dowodu na okoliczność zasadności pytania prejudycjalnego oraz ustalenia stanu faktycznego z opinii prof. dr hab. W. M. Ewentualnie spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie jej organowi II instancji do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania. Spółka wniosła również o rozpoznanie sprawy z udziałem stron na rozprawie.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1. Mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), poprzez jego niezastosowanie. Przepisem, który powinien mieć w sprawie zastosowanie jest właśnie art. 141 § 4 p.p.s.a. Naruszenie przepisu polegało na tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny zaakceptował błędnie ustalony stan faktyczny sprawy, w kontekście zastosowanego prawa materialnego w postaci art. 20 ust. 4 Ustawy o PROW, poprzez uznanie, że nie doszło do spełnienia przesłanek skutkujących prawem do wnioskowanych płatności. Prawidłowo ustalony stan faktyczny powinien prowadzić do wniosku, że zobowiązany ma równe prawa do płatności z innymi podmiotami, które nie mają obowiązku przedkładania tytułu prawnego do gruntów na które wnioskują o płatności. Zaaprobowanie błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy polegające na uwzględnieniu nieprawidłowego stanowiska organu, który niesłusznie zastosował art. 20 ust. 4, spowodowało również naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. w sposób mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W ocenie pełnomocnika zastosowanie tego przepisu godzi w kartę praw podstawowych Unii Europejskiej, poprzez naruszenie wolności, równego traktowania czyli art. 16, 20, 21 i 49 Karty Praw Podstawowych.

2. Mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, poprzez niewłaściwe zastosowanie § 5 ust. 1 a Rozporządzenia ONW. Przepisem, który powinien mieć w sprawie zastosowanie jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz właśnie art. 141 § 4 p.p.s.a. Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie polegało na nieuchyleniu decyzji organu, która została wydane niezgodnie z prawem i zasadą zaufania obywateli do organów państwa oraz z naruszeniem prawa Unii Europejskiej. Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. polegało na zaaprobowaniu przez sąd administracyjny w zaskarżonym wyroku błędnego stanowiska organu, podczas gdy Organ nie dokonał prawidłowej wykładni § 2 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia ONW, która to wykładnia nie była dotąd analizowana przez Naczelny Sąd Administracyjny a godzi w równość Beneficjentów. Wbrew bowiem dokonanej analizy przez organ a w ślad za nią sądu I instancji błędne jest stanowisko, że odmowa przyznania płatności została wydana prawidłowo albowiem skutkiem uznania, że decyzja została wydana bez naruszeniem prawa Unii Europejskiej jest ustalenie, że była prawidłowa. Inne mylne myślenie prowadziłoby do sytuacji, że naruszeniem art. 8 kpa i zaufania obywateli do państwa prawa i zmiana zasad przyznawania dopłat i stosowanie w ten sposób nadmiernych kar za to samo przewinienie, odmiennie dla osób które dysponują gruntami Skarbu Państwa.

3. Naruszenie prawa materialnego w postaci art. 145a kpa poprzez jego niezastosowanie. Naruszenie prawa materialnego było wynikiem mającego istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i nie zrozumienie zasad jakie mają zastosowanie po stwierdzeniu, że decyzja będąca podstawą odmowy płatności narusza prawo. Przepisem, który powinien mieć w sprawie zastosowanie jest właśnie art. 141 § 4 p.p.s.a. Naruszenie przepisu polegało na tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny zaaprobował błędnie ustalony stan faktyczny ze względu na zastosowaną normę prawa materialnego w postaci art. 7 kpa, statuującego zasadę prawdy obiektywnej a mimo to uznał, że decyzja naruszająca prawo jest zasadna. Prawidłowo ustalony stan faktyczny to taki stan, w którym organ przyjął, że ziściły się przesłanki z art. 20 ust. 4 ustawy PROW w zw. z § 2 ust. 1 pkt 2 i § 5 ust. 1 a Rozporządzenia w całości i organ nieprawidłowo dokonał ustalenia, że skarżącej nie przysługują płatności, podczas gdy nikt inny poza skarżącą jak wynika z Postanowienia Sądu Okręgowego w Poznaniu o sygn. akt IX GC 310/17 z dnia 18 kwietnia 2017 r. , zakazujące KOWR dysponowania gruntami, którymi włada na podstawie umowy dzierżawy skarżąca, co oznacza, że nikt poza skarżącą nie może dysponować nieruchomościami, na których produkcję rolną prowadzi skarżąca, co w uzasadnieniu sądu I instancji zostało pominięte, a to postanowienie jest prawomocne, ponieważ KOWR się od niego nie odwołał.

4. Naruszenie prawa materialnego w postaci art. 145a kpa poprzez jego niezastosowanie. Naruszenie prawa materialnego było wynikiem mającego istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i nie zrozumienie zasad jakie mają zastosowanie po stwierdzeniu, że decyzja będąca podstawą odmowy płatności narusza prawo wprost i wbrew powoływaniu się przez organ a w ślad za nim WSA, na art. 8 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Rady WE nr 2988/95 z 18 grudnia 1995 r. i art. 72 ust. 1 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej zarządzania nią i monitorowania jej (Dz. U. UE.L. 2013.347.549), uznać należy, że państwom członkowskim owszem został pozostawiony pewien zakres swobodnego uznania w odniesieniu do dokumentów i dowodów wymaganych od beneficjentów płatności. Jednakże państwo członkowskie nie może naruszać podstawowych zasad i praw podstawowych Unii Europejskiej, w szczególności art. 16, 20, 21 i 49 Karty praw podstawowych. W niniejszym przypadku brak jest uzasadnienia w zakresie zasady proporcjonalności ani zasadnością karania jedynie tych, którzy użytkują bez tytułu prawnego grunty Skarbu Państwa, podczas gdy inne grunty, w tym prywatne pozostają bez jakiejkolwiek ochrony i nie wymaga się tytułu prawnego do tych gruntów w celu przyznania dopłat. Państwo członkowskie chcąc skorzystać z odstępstwa od zasad ogólnych, zakazujących różnicowania beneficjentów, winno to w sposób szczególny uzasadnić. W tym przypadku brak jest uzasadnienia dla tak dotkliwej kary, jaką jest odmowa płatności podmiotowi, który taką płatność otrzymałby, gdyby nieruchomość przez niego użytkowana nie należała do KOWR. Zdaniem pełnomocnika regulacja krajowa nie zmierza w kierunku wyeliminowania tworzenia sztucznych warunków a została wykorzystana w celach własnych państwa, by dodatkowo napiętnować i wyeliminować nieposłusznych dzierżawców oraz tych którzy prawa do dzierżawy dochodzą przed sądami krajowymi i służy w istocie obejściu prawa unijnego a nie jego ujednolicenia. Gdyby warunek dotyczący przedłożenia tytułu prawnego do nieruchomości na jakie rolnicy wnioskują o dopłaty był rzeczywiście konieczny w celu wyeliminowania sztucznych warunków czy patologii, to każdy posiadacz wnioskujący o dopłaty winien go przedkładać a nie tylko ten posiadacz, który uprawia nieruchomości Skarbu Państwa. Skoro jest inaczej to ten przepis nie służy celowi, jaki podało państwo w uzasadnieniu jego wprowadzenia.

5. Naruszenie prawa materialnego w postaci art. 145a kpa poprzez jego niezastosowanie. Naruszenie prawa materialnego było wynikiem mającego istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i nie zrozumienie zasad jakie mają zastosowanie po stwierdzeniu, że decyzja będąca podstawą odmowy płatności narusza prawo wprost i wbrew powoływaniu się przez organ a w ślad za nim WSA na art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady nr 2988/95 poprzez uznanie, że działania skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego mającymi zastosowanie w danym przypadku poprzez sztuczne stworzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści, podczas gdy skarżąca nie zmieniła sposobu władania nieruchomościami od 2017 r., w ten sam sposób je użytkuje a dokument w postaci umowy dzierżawy przed 2016 nie był wymagany i nie był niezbędny do ustalenia wysokości przysługującej płatności.

6. Naruszenie prawa materialnego w postaci art. 145a kpa poprzez jego niezastosowanie. Naruszenie prawa materialnego było wynikiem mającego istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i nie zrozumienie zasad jakie mają zastosowanie po stwierdzeniu, że decyzja będąca podstawą odmowy płatności narusza prawo wprost i wbrew powoływaniu się przez organ a w ślad za nim WSA na art. 18 ust. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich, nie jest to jego prawidłowe zastosowanie nie ma żadnego wpływu na przyznawanie płatności, tym bardziej, że inni dzierżawcy otrzymują je bez konieczności okazywania umowy, poza dzierżawcami Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa. Gdyby było tak, że umowa dzierżawy jest dokumentem niezbędnym do przyznania dopłaty, to ten wymóg winni spełnić wszyscy inni posiadacze nieruchomości rolnych, nie będący ich właścicielami a wnioskujący na nie o przyznanie dopłat. W przeciwnym wypadku uznanie, że zgodnie art. 4 ust. 8 tego rozporządzenia "Nie naruszając przepisów szczegółowych, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia", stanowi obejście prawa i służy jedynie zabezpieczeniu nieruchomości Skarbu Państwa przed bezumownymi użytkownikami ale nie spełnia przesłanek wymaganych do uznania, że płatności są nienależne.

7. Naruszenie prawa materialnego w postaci art. 145a kpa poprzez jego niezastosowanie. Naruszenie prawa materialnego było wynikiem mającego istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i nie zrozumienie zasad jakie mają zastosowanie po stwierdzeniu, że decyzja będąca podstawą odmowy płatności narusza prawo wprost i wbrew powoływaniu się przez organ a w ślad za nim WS na rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspolnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008, które w art. 60 stanowi, że "Bez uszczerbku dla przepisów szczególnych, osobom fizycznym ani prawnym nie przyznaje się jakichkolwiek korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, jeżeli stwierdzono, że warunki wymagane do uzyskania takich korzyści zostały sztucznie stworzone, w sprzeczności z celami tego prawodawstwa, podczas gdy z dokumentacji w sprawie wynika, że skarżąca uprawiała te nieruchomości rolne w sposób prawidłowy w 2019 r., zadeklarowała je do płatności, nikt poza nią nie zgłosił ich do płatności, a przed wprowadzeniem art. 20 ust. 4 ustawy o wspieraniu obszarów wiejskich {DZ. U. 2018, poz. 627) organ nie potrzebował do ich przyznania umowy dzierżawy czy okazania innego tytułu prawnego a mimo tego płatności były przyznawane i brak dokumentu wykazującego tytuł prawny do nieruchomości nie stanowił podstawy do ich odmowy ani nie skutkował brakiem możliwości ustalenia, czy są one należne spółce.

8. Naruszenie prawa materialnego w postaci art. 145a kpa poprzez jego niezastosowanie. Naruszenie prawa materialnego było wynikiem mającego istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i nie zrozumienie zasad jakie mają zastosowanie, poprzez nie uwzględnienie art. 2 ust. 2, art. 9; art. 10, art. 21 i art. 24 (równe traktowanie) ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) NR 639/2014, z dnia 11 marca 2014 r. w sprawie uzupełnienia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz zmiany załącznika X do tego rozporządzenia, poprzez ich pominięcie a zgodnie z którymi spółka nie może być gorzej traktowana od innych rolników, którzy otrzymują płatności, nie posiadając i nie wykazując żadnego tytułu do gruntów na jakie składają wnioski obszarowe, tylko dlatego, że w tym przypadku do części gruntów przysługuje prawo własności Skarbowi Państwa.

9. Naruszenie 2 Konstytucji oraz art. 5 kodeksu cywilnego art. 106 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji w związku art. 64 ust. 3 Konstytucji w związku z art. 21 ust. 1 Konstytucji w związku z art. 2 Konstytucji w związku z art. 7 Konstytucji a także art. 49 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, poprzez wyposażenie jednej ze stron tego samego stosunku umownego w instrumenty monopolistyczne, nałożenie swoistej kary administracyjnej wielkich rozmiarów, nie adekwatnej do naruszenia, naruszenie równości stron i zasad współżycia społecznego, w tym zgodności tego przepisu z art. 14 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1993 r.. Nr 61, poz. 284), w zgodności z prawem Unii Europejskiej takich jak: art. 20 - równość wobec prawa i wreszcie zakaz dyskryminacji, ratio legis wprowadzenia art. 39 b ustawy nie polega ani na zapewnieniu bezpieczeństwa lub porządku publicznego, ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej. Trudno także przyjąć, że ingerencja ta jest podyktowana troską o zapewnienie wolności lub praw innych osób oraz że była konieczna w rozumieniu art. 31 ust. 3 Konstytucji", a przede wszystkim czy jest zgodna z podstawową zasadą nie stosowania kary nadmiernej w stosunku do przewinienia.

Wobec powyższych naruszeń spółka wniosła o zwrócenie się na podstawie art. 267 TFUE o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym o wykładnię zasady proporcjonalności, czy art. 20 ust. 4 ustawy o wspieraniu obszarów wiejskich (DZ. U. 2018, poz. 627) nie Jest sprzeczny z art. 49 ust. 3 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 288 TFUE i art. 29 ust.1 Rozporządzenia Parlamentu I Rady (UE) 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. U.L. 347 z 20.12.2013) oraz art. 31 Rozporządzenia 1305/2013, poprzez zastosowanie przez Polskę niezasadnie w tym przypadku art. 18 nadmiernych kar i ograniczeń w przyznawaniu płatności nieznanych Prawu Wspólnotowemu, za bezumowne użytkowanie nieruchomości będących własnością Skarbu Państwa.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Nadto organ oświadczył, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy.

W dniu 3 marca 2022 r. skarżąca spółka złożyła pismo stanowiące uzupełnienie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W postępowaniu przed Naczelny Sądem Administracyjnym prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego sądu (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny, jako sąd II instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonymi przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania. Ta jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie.

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można uznać, aby zarzutami skargi kasacyjnej podważone zostały, leżące u podstaw zaskarżonego wyroku, zaakceptowane przez Sąd pierwszej instancji ustalenia faktyczne organów, co do tego, że w zakresie spornych działek o łącznej powierzchni 71,62 ha nie wystąpiły podstawy do odmowy przyznania wnioskowanej płatności.

W myśl art. 18 ust. 4 ustawy o płatnościach, płatność bezpośrednia do działki rolnej wchodzącej w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa przysługuje rolnikowi, który, na dzień 31 maja danego roku, ma do tej działki tytuł prawny. W związku z powyższym jeżeli dla uzyskania płatności, wystarczające jest, co do zasady, samo posiadanie przez rolnika, zadeklarowanej do płatności działki, warunek ten nie jest wystarczający w przypadku działek wchodzących w skład KOWR, względem których rolnik musi legitymować się tytułem prawnym, przez który należy rozumieć np.: zawartą z ANR umowę dzierżawy, użytkowania wieczystego, użyczenia lub inną umowę, na podstawie której rolnik korzysta z gruntu, albo umowę lub decyzję, na podstawie której działka została przekazana rolnikowi w trwały zarząd. W tej sprawie, wyłączną podstawą do odmowy przyznania płatności do spornych działek było stwierdzenie, że spółka na dzień 31 maja 2019 r. nie posiadała tytułu prawnego do użytkowania spornych działek, a prowadzona przez spółkę działalność rolnicza na ww. działkach ma charakter użytkowania bezumownego.

To stanowisko należy podzielić, gdyż w toku postępowania administracyjnego jak i sądowoadministracyjnego nie pojawił się żaden dowód potwierdzający tytuł prawny skarżącej do omawianych działek ewidencyjnych. Należy przy tym podkreślić, że postępowanie w przedmiocie przyznania wzmiankowanych płatności nie służy regulowaniu stosunków własnościowych gruntu. Zatem wszelkie argumenty dotyczące tej kwestii, podnoszone w toku niniejszego postępowania nie mogą odnieść skutku oczekiwanego przez skarżącą kasacyjnie. Odnosząc się natomiast do pozostałej argumentacji zawartej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej należy zauważyć, że co prawda z art. 36 ust. 5 rozporządzenia nr 1307/2013 wynika jedynie wymóg posiadania przez rolnika kwalifikujących się hektarów a przepisy prawa UE nie precyzują charakteru stosunku prawnego, na podstawie którego rolnik prowadzi działalność rolniczą na tych hektarach to jednak niezbędnym jest zwrócić uwagę, że z przepisów rozporządzenia nr 1307/2013 nie wynika jednak, aby ustanowienie w przepisach krajowych obowiązku przedstawienia tytułu prawnego potwierdzającego prawo wnioskodawcy do użytkowania gruntów rolnych deklarowanych do płatności było – co do zasady – sprzeczne z prawem UE. Trybunał Sprawiedliwości w swoich orzeczeniach wyjaśnił, że państwom członkowskim przysługuje zakres swobodnego uznania w odniesieniu do dokumentów i dowodów wymaganych od wnioskodawcy, dotyczących gruntów deklarowanych do płatności, przy czym są one zobowiązane opierać się na obiektywnych kryteriach, respektując zasady równego traktowania i proporcjonalności. Wywód skarżącej kasacyjnie w zakresie oceny zgodności z prawem UE wymogu posiadania tytułu prawnego nietrafnie kwestionuje powołanie się przez Sąd I instancji a uprzednio przez organ na kluczowe w tym zakresie rozporządzenie nr 2988/95. W szczególności zaś art. 8 tego aktu w świetle, którego obowiązkiem państw członkowskich jest przeciwdziałanie nieprawidłowościom przy transakcjach finansowanych z budżetu UE. Spójny z tym przepisem jest art. 60 rozporządzenia nr 1306/201323, stanowiący, że nie przyznaje się korzyści, jeżeli stwierdzono, iż warunki wymagane do ich uzyskania zostały sztucznie stworzone, w sprzeczności z celami prawodawstwa rolnego. Nie jest zasadne przyjąć, że zajęcie gruntów rolnych wbrew woli właściciela (a z taką sytuacją mamy do czynienia na gruncie rozpatrywanej sprawy) stanowi spełnienie celów systemu płatności, a więc celów Wspólnej Polityki Rolnej. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny nie widział potrzeby zwrócenia się do TSUE z pytaniem prejudycjalnym, o co wnosiła skarżąca kasacyjnie.

W efekcie wszystkie pozostałe zarzuty związane z niewłaściwym zastosowaniem przepisów stanowiących podstawę do odmowy płatności za sporne działki również należy uznać za niezasadne.

Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł o jej oddaleniu.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.). Na koszty te (240 zł) składa się wynagrodzenie radcy prawnego, za sporządzenie w terminie odpowiedzi na skargę kasacyjną.