Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 2894/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2011-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28, art. 6 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2007 nr 11 poz 74
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.
article: § 3
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne
article: art. 75,77,80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Iwona Wiesner (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Anna Wandoch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2011 r. przy udziale – sprawy ze skargi W. C. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu [...] roku W. C. złożył wniosek o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. W uzasadnieniu wnioskodawca powołując się na przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, szczególnie na art. 28 ust. 3a, wskazał, iż podleganie ubezpieczeniu społecznemu jest dobrowolne dla osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą, a zatem nie można było go objąć tym ubezpieczeniem przymusowo, a następnie grozić egzekucją administracyjną wynikłych stąd zobowiązań.

W wyniku przeprowadzonego postępowania dowodowego Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. Inspektorat w W. decyzją nr [...] z dnia [...] roku odmówił umorzenia należności z tytułu składek ubezpieczonego, będącego płatnikiem składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych za okres od stycznia do kwietnia 2008 roku w kwocie łącznej [...] zł, w tym z tytułu składek w kwocie [...] zl, na Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego za okres od stycznia do kwietnia 2008 roku w łącznej kwocie [...] zł, w tym z tytułu składek w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu decyzji organ powołał się na ustalenia dokonane w trakcie postępowania dowodowego odnoszące się zarówno do sytuacji materialnej, jak i zdrowotnej wnioskodawcy.

Pismem z dnia [...] roku W. C. złożył odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej zmianę, ponowne rozpoznanie sprawy w sposób zgodny z przepisami prawa. Zakwestionowanej decyzji zarzucił naruszenie art. 28 ust 3b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz § 3 ust. 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. W uzasadnieniu wskazał, iż jego dochód w ostatnich 30 miesiącach wyniósł [...] zł, co pozbawia go możliwości zaspokajania niezbędnych potrzeb życiowych. Nadto w okresie objętym wnioskiem był niezdolny do pracy, a podjęcie przez niego działalności gospodarczej było efektem intryg spółki, z która podpisał umowę agencyjną. Wnioskodawca nie wykonuje żadnej pracy, o czym świadczy treść składanych przez spółkę "A" deklaracji rozliczeniowych, zaś oświadczenie o swej sytuacji materialnej podpisał z klauzulą odpowiedzialności karnej, więc nie powinna jaj treść być kwestionowana przez urzędników.

Po rozpoznaniu powyższego odwołania Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. decyzją z dnia [...] roku, znak [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] roku. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż wnioskodawca w okresie od dnia 1 listopada 2007 roku do dnia 30 kwietnia 2008 roku prowadził działalność gospodarczą, która została wykreślona z ewidencji działalności gospodarczej z dniem [...] roku. W dniu [...] roku wnioskodawca zawarł umowę agencyjną z "B" S.A. w W. na czas oznaczony do dnia [...] roku, której przedmiotem było prowadzenie punktu sprzedaży detalicznej. Z przedłożonych zaświadczeń wynikało, że w 2008 roku Wnioskodawca osiągnął dochód w wysokości [...] zł, zaś w 2009 roku nie osiągnął dochodów, nie posiada zaległości podatkowych. Aktualnie Wnioskodawca nie posada źródła utrzymania, utrzymuje się wraz z żoną z jej wynagrodzenia za pracę w wysokości [...] złotych netto, zaś miesięczne koszty utrzymania wynoszą [...] złotych i są ponoszone przez A.C. W dniu [...] roku zadłużenie Wnioskodawcy w "C" w T. wynosiło [...] złotych, a miesięczna opłata z tytułu najmu lokalu mieszkalnego wynosi [...] złotych, natomiast na terenie miasta T. nie figuruje on w ewidencji gruntów i budynków. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił Wnioskodawcy prawa do zasiłku chorobowego za okres niezdolności do pracy od dnia 31 stycznia 2008 roku do dnia 30 kwietnia 2008 roku. Pismem z dnia [...] roku Wnioskodawca został wezwany przez "B" S.A. w W. do zapłaty kwoty niedoboru w wysokości [...] zł z tytułu łączącej strony umowy agencyjnej. Z dniem [...] roku Wnioskodawca rozwiązał umowę rachunku bankowego. A.C. w 2008 i 2009 roku zaciągnęła kredyt konsumpcyjny w łącznej wysokości [...] zł. W oparciu o posiadane w systemie informatycznym ZUS dane ustalono, iż od dnia [...] roku Wnioskodawca został zgłoszony do ubezpieczenia społecznego z tytułu umowy zlecenia z zerową podstawą wymiaru składek. Odnośnie stanu zdrowia Wnioskodawcy Zakład Ubezpieczeń Społecznych oparł się na przedstawionej mu dokumentacji w postaci fragmentu kserokopii opinii lekarskiej nie pozwalającej na identyfikację osoby, której ona dotyczy. Pismem z dnia [...] roku wnioskodawca został poinformowany o możliwości odniesienia się do zebranego materiału dowodowego, jednakże nie skorzystał z tej możliwości.

W oparciu o powyższe ustalenia Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, iż w odwołaniu nie zostały podniesione żadne nowe okoliczności pozwalające na uwzględnienie wniosku, a co za tym idzie nie zostały spełnione przesłanki określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Żona Wnioskodawcy osiąga stałe wynagrodzenie, a on sam nie poniósł żadnych strat w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia, a na takie okoliczności nie wskazuje również treść wniosku. Wnioskodawca nie wykazał, by był przewlekle chory lub by istniała konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, co uniemożliwiałoby podjęcie pracy lub prowadzenie działalności gospodarczej. Organ stwierdził również, że sytuacja osobista Wnioskodawcy może uniemożliwiać mu jednorazową spłatę zadłużenia w wysokości [...] złotych, natomiast możliwa jest jej spłata w ratach. Zakład podejmując decyzję w sprawie wniosku nie może kierować się jedynie interesem zobowiązanego, a zobowiązania wobec funduszy publicznych powinny być traktowanie priorytetowo i regulowane na bieżąco, a Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie może ponosić ryzyka związanego z prowadzeniem przez ubezpieczonych działalności gospodarczej, tym bardziej rekompensować strat powstałych w wyniku jej prowadzenia, zaś płatnik podejmując działalność gospodarczą wziął na siebie obowiązek zapoznania się z przepisami prawa i respektowania ich. W latach 2008, 2009 zobowiązany zaciągnął kredyt konsumpcyjny na łączną kwotę [...] złotych, co świadczy o jego zdolności kredytowej, a zatem i możliwości spłaty zobowiązań wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Skutki prowadzonej działalności gospodarczej nie mogą być przerzucane nas Fundusze. Instytucji umorzenia składek nie można traktować jako środka prowadzącego do zwolnienia z długu i nie można akceptować poprzez to sytuacji, gdy zobowiązany nie opłaca należności w okresach, gdy osiąga odpowiednie dochody. Umorzenie w tej sytuacji należności byłoby sprzeczne z zasadą równego traktowania ubezpieczonych zawartą w art. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Wniosek o umorzenie zobowiązań winien być również rozpatrywany z uwzględnieniem interesu społecznego. W oparciu o przedstawioną dokumentację Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że stan zdrowia, przewlekła choroba zobowiązanego uniemożliwia mu podjęcie zatrudnienia. Nadto Zakład podkreślił, iż wziął pod uwagę wszelkie dowody przedstawione przez zobowiązanego, a fakt, że ocena ta nie uwzględnia treści wniosku nie świadczy o tym, że jest ona nieobiektywna. Wszystkie złożone przez wnioskodawcę oświadczenia winny być poparte stosownymi dokumentami, a ciężar udowodnienia ich obciąża zobowiązanego. Wobec powyższych ustaleń Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne wskazując, iż omawianym przypadku nie zachodzi przesłanka w postaci całkowitej nieściągalności, jak również nie zachodzą przesłanki uzasadniające umorzenie należności, o których mowa w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne.

W dniu [...] roku Skarżący złożył skargę wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i umorzenie należności w całości. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił poświadczenie nieprawdy poprzez przedstawienie w decyzji nieprawdziwych faktów, że "strona nie udowodniła przewlekłej choroby", "jest w stanie spłacić zadłużenie w kwocie [...] zł" bez poniesienia uszczerbku dla siebie i rodziny, "zaciągnął kredyty konsumpcyjne", nie przedstawił dokumentu na zadłużenie wobec "C", a takie działanie organu jest działaniem na szkodę interesu publicznego i prywatnego. Nadto Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 28 ust. 3b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz § 3 ust 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. W ocenie Skarżącego organ naruszył również w sposób rażący art. 5a pkt 6 oraz art. 5b ustawy o PIT z dnia 26 lipca 1991 roku poprzez dopuszczenie do obrotu podmiotu, który podmiotem gospodarczym w rozumieniu tych przepisów nie był. W skardze zarzucono również naruszenie prawa procesowego, art. 75, art. 77, art. 80 kpa poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów polegających na szkodliwej dla interesu Skarżącego i interesu publicznego interpretacji przepisów oraz całkowicie niedopuszczalne interpretowanie dowodów przedstawionych przez stronę. W uzasadnieniu Skarżący stwierdził, że jako osoba, która od 36 miesięcy nie uzyskała żadnego dochodu nie jest w stanie płacić w jakichkolwiek ratach zobowiązania. Jest na utrzymaniu żony. Skarżący nie zaciągał jakichkolwiek kredytów, a robiła to jego żona. Z oświadczenia złożonego do akt, wynika, że po spłaceniu bieżących należności na życie pozostaje kwota mniejsza niż minimum socjalne, a zatem nie może być mowy o spłacie należności na rzecz ZUS. Skarżący do akt dołączył opinię biegłej, która była skuteczna przed Sądem Okręgowym, natomiast dla ZUS oczywiście nie, chociaż przy porównaniu jej treści z treścią druków zwolnienia lekarskiego byłaby jasna jednostka chorobowa. To na organie spoczywa obowiązek kontroli dopuszczenia do obrotu gospodarczego podmiotu zgłaszającego chęć podjęcia takiej działalności.

W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu swego stanowiska wskazał, że w treści skargi Skarżący nie podnosi żadnych nowych okoliczności, nieznanych w dacie wydania decyzji, a zarzuty w niej stawiane nie znajdują oparcia w obowiązujących przepisach i zebranym materiale dowodowym. Podstawą rozpoznania wniosku jest art. 28 ust. 1-3 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych, który pozwala na umarzanie należności z tytułu składek w całości lub w części tylko w razie ich całkowitej nieściągalności, a całkowita nieściągalność oznacza trwałość niemożności uiszczania zaległych składek. Natomiast zgodnie z treścią art. 28 ust.3a i ust.3b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych, będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności na zasadach określonych w Rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Zgodnie z przepisami powołanego rozporządzania Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężki skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku, gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności, przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekłe chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Strona nie wykazała zaistnienia tych szczególnych okoliczności. Nadto organ rentowy jest płatnikiem świadczeń zasiłkowych i emerytalno-rentowych a brak ściągalności należnych składek powoduje trudności płatnicze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę między innymi działań organów administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, a to w oparciu o treść art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.nr153,p.1270 z późn. zm.) Podstawowym zatem kryterium oceny procedowania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w niniejszej sprawie, a w dalszej konsekwencji zasadności zarzutów zawartych w skardze, będzie zgodność z prawem tegoż postępowania.

Aby stwierdzić czy w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do uwzględnienia stanowiska skarżącego zawartego w skardze, a w konsekwencji uchylenia zaskarżonego aktu lub stwierdzenia jego nieważności w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przez sadami administracyjnymi (Dz.U. nr 153,p.1270 z późn.zm.) Sąd winien określić zakres norm prawa mającego zastosowanie w sprawie w oparciu o ustalony stan faktyczny. W niniejszej sprawie naczelne znaczenie ma regulacja art. 28 ust.1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U.nr.11,p.74 z 2007r. z późn.zm.) oraz przepisy Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz.U. nr.141,poz.1365).

Przepis art. 28 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych wyposaża Zakład Ubezpieczeń Społecznych w uprawnienia do umarzania w całości lub w części należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne w przypadku całkowitej ich nieściągalności poza wypadkami szczególnymi określonymi w art. 28 ust. 3a wyżej powołanej ustawy, który przewiduje możliwość uwzględnienia innych przesłanek w wypadku, gdy ubezpieczonym jest równocześnie płatnikiem składek. W tej sytuacji mogą być umarzane należności wyłącznie z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne nawet w przypadku, gdy nie są całkowicie nieściągalne. Niezależnie od zakresu umarzanych należności na ubezpieczenie społeczne Zakład Ubezpieczeń Społecznych podejmuje decyzję w oparciu o ustalony stan faktyczny w sposób uznaniowy, co nie oznacza, że decyzję taką ma obowiązek podjąć. Szczegółowe zasady umarzania składek zawarto we wskazanym wyżej Rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Przepisy tego rozporządzenia wskazują jako przesłanki do umorzenia należności z tytułu składek stan majątkowy i sytuację rodzinną zobowiązanego uniemożliwiającą mu opłacenie tych należności bez ciężkich skutków dla samego zobowiązanego i jego rodziny, przewlekłą chorobę zobowiązanego lub konieczność sprawowania osobistej opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiające zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Jak już wyżej wskazano decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ma charakter uznaniowy, co w niniejszym postępowaniu oznacza, że orzeczenie Sądu nie może zastępować samodzielnej decyzji organu co do meritum rozstrzygnięcia (wyrok WSA w Gliwicach z dn.21.05.2009r. III SA/GI 35/09, lex 558753). Kontrola sądowa odnosi się natomiast do weryfikacji postępowania organu poprzedzającego wydanie przez niego samodzielnej decyzji. Sąd poddaje ocenie czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych gromadząc materiał dowodowy w sprawie wywiązał się z nałożonych na niego wyżej wskazanymi aktami prawnymi obowiązków oraz czy dokonał analizy sytuacji materialnej zobowiązanego i jego możliwości płatniczych oraz możliwości uzyskiwania dochodów w kontekście sposobności umorzenia należności. W art. 28 ust. 1, 2 i 3a ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych ustawodawca określił prawo organu do wyboru sposobu rozstrzygnięcia sprawy, jak i wskazał przesłanki, którymi organ ten winien się kierować podejmując decyzję w przedmiocie umorzenia należności. Powyższy przepis definiuje ustawowe pojęcie "całkowitej nieściągalności" oraz wskazuje na pojęcie uzasadnionego przypadku. Zgodnie z treścią art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego organ administracji publicznej działa na podstawie przepisów prawa, zatem powołana wyżej uznaniowość organu przy wydawaniu decyzji nie oznaczą dowolności, a musi uwzględniać obowiązujący powszechnie system prawa. Granice uznania administracyjnego organu wynikają z woli ustawodawcy wyrażonej w aktach prawa, które to pozostawiają temuż organowi możliwość powzięcia decyzji w sposób wskazany w ustawie. Uznanie administracyjne pozostawia również organowi możliwość uwzględnienia wniosku o umorzenie należności lub też odmowę jego uwzględnienia, a podjęta decyzja wymaga uzasadnienia zgodnego z rygorem z art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.nr.98,p.1071 z 2000r.). Przepis ten wymaga by uzasadnienie decyzji zawierało wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, przyczyn dla których innym dowodom odmówił wiarygodności oraz uzasadnienie prawne, podanie podstaw prawnych decyzji. Szczególne znaczenie ma treść uzasadnienia w przypadku decyzji odmownej w zakresie oceny materiału dowodowego i rozważenia podstaw prawnych podjętego rozstrzygnięcia. Treść uzasadnienia winna, zatem odnosić się do definicji art. 11 kodeksu postępowania administracyjnego wyrażającego zasadę przekonywania. Zasada ta wskazuje na leżący po stronie organu obowiązek wyjaśnienia stronie postępowania zasadności przesłanek, którymi organ ten kierował się wydając decyzję, by doprowadzić do wykonania orzeczenia bez potrzeby odwoływania się w tym celu do środków przymusu administracyjnego.

W tym miejscu należy wskazać, iż obowiązkiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest wykorzystanie wszelkich dostępnych środków w celu egzekucji należności, tym bardziej, że są to należności zaspokajane z pierwszeństwem w stosunku do innych na mocy art. 24 ust 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a nadto dla wzmocnienia możliwości ich dochodzenia objęte są dziesięcioletnim okresem przedawnienia. Przy takim prawnym usytuowaniu instytucji dochodzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne należy podkreślić, iż umorzenie tych należności stanowi sytuację wyjątkową, ze stratą dla systemu ubezpieczeń społecznych, a co za tym idzie wymaga od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wyjątkowej staranności w ustalaniu przesłanek odstąpienia ich dalszego dochodzenia z uwzględnieniem zarówno interesu ubezpieczonego jak i szeroko rozumianego funduszu ubezpieczeń społecznych.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji i zawartego w aktach sprawy materiału dowodowego w kontekście zarzutów zawartych w skardze, Sąd oparł się na stanie faktycznym ustalonym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Skarżący przedstawił szereg dokumentów i oświadczeń stwierdzających jego sytuację życiową takich jak: oświadczenie o stanie majątkowym, rodzinnym i zdrowotnym, kopię decyzji wykreślenia z ewidencji osób prowadzących działalność gospodarczą, umowę kredytową, dokumenty opłaty za media, opinie lekarskie o stanie zdrowia. Wszystkie te dane podlegały weryfikacji i ocenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z uwzględnieniem treści powołanych wyżej przepisów. W konkluzji stwierdzono, iż w przypadku Skarżącego nie zachodzą przesłanki umorzenia należności wymienione w art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. W ocenie Sądu, Zakład Ubezpieczeń Społecznych zasadnie uznał, iż nie zachodzą przesłanki całkowitej nieściągalności należności, a to w świetle dochodów osiąganych w rodzinie Skarżącego, pokrywania przez niego i jego żonę innych zobowiązań z tytułu kredytu oraz z tytułu kosztów bieżącego utrzymania. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w zaskarżonej decyzji odniósł się również do kwestii zaległości w opłacie czynszu za mieszkanie. Sąd nie znalazł również podstaw do uwzględnienia zarzutów Skarżącego w świetle § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. W szczególności odnosząc się do wykazanego przez Skarżącego stanu jego zdrowia należy podkreślić, iż nie przedłożył on żadnych dokumentów faktycznie i obiektywnie obrazujących ten stan. Fragment złożonej do akt opinii, bez wskazania sygnatury akt, do której była sporządzona, brak treści zlecenia dla biegłego uniemożliwia przyjęcie, iż odnosi się ona do aktualnej sytuacji zdrowotnej Skarżącego, a zatem nie może stanowić podstawy ustaleń w niniejszej sprawie. Skarżący nie przedstawili dokumentów odnoszących się do możliwości zarobkowania np. w postaci orzeczenia o stanie niepełnosprawności, które to orzeczenie jednoznacznie rozstrzygałoby tę kwestię (wyrok NSA z dn.21.05.2009r. II GSK 1045/08, lex 564200). Zakład Ubezpieczeń Społecznych prowadząc postępowanie w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne nie ma obowiązku porównywania dokumentów by odnaleźć w nich fragmenty, które potwierdzają tezy Skarżącego, jak to zasugerowano w treści uzasadnienia skargi. Strona, chcąc skorzystać z opinii wydanych w innych sprawach, winna złożyć stosowny wniosek dowodowy, a obowiązek ten nie obciąża organu prowadzącego postępowanie. (wyrok NSA W-wa z dn. 11.05.2010r. II OSK 838/09,lex 706015)

Należy również podkreślić, iż zobowiązania wobec Funduszu Ubezpieczeń Społecznych mają co najmniej taką samą wagę i znaczenie jak pozostałe zobowiązania Skarżącego czy też jego żony i nie istnieją żadne przesłanki by nie zostały zaspokojone na równi z innymi. Reasumując należy stwierdzić, iż ocena materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie została dokonana zgodnie z zasadami swobodnej oceny dowodów określonej w art. 80 kodeksu postępowania dowodowego, a zarzuty zawarte w skardze nie podważają tej oceny. W ocenie Sądu również zarzuty naruszenia zasad określonych w art. 75 i art. 77 kpa nie zasługują na uwzględnienie. W szczególności Skarżący nie wskazał na czym konkretnie naruszenie tych przepisów miało by polegać prócz stwierdzenia, że organ dokonał szkodliwej dla strony i interesu publicznego interpretacji przepisów oraz całkowicie niedopuszczalnie interpretował dowody. Art. 75 § 1 kpa zawiera otwarty katalog środków dowodowych, a zatem słusznie Zakład Ubezpieczeń Społecznych dokonał analizy wszystkich dokumentów i oświadczeń złożonych przez Skarżącego (wyrok WSA w Olsztynie z dn. 25.05.2010r. II SA/Ol 368/10, lex 606330).

Obowiązek przeprowadzenia całego postępowania co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie na mocy art. 77 k.p.a. Jeżeli strona przedstawi niepełny materiał dowodowy, organ ma obowiązek z własnej inicjatywy go uzupełnić (wyrok NSA z dnia 7 maja 1985 r., sygn. akt II SA 318/85 - Kodeks postępowania administracyjnego z orzecznictwem (...) s. 172, wyrok WSA w Gliwicach z dn. 11.09.2009r, III SA/GI 468/09 lex 526578). Tak też zachował się Zakład Ubezpieczeń Społecznych w niniejszej sprawie zwracając się o informacje do Urzędu Skarbowego w T., Urzędu Miejskiego w T., Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, Referatu Emerytalno-Rentowego i Zasiłków, a następnie wykorzystał uzyskane samodzielnie informację w toku podejmowania decyzji. Należy również podkreślić, iż ekonomika postępowania powinna powstrzymywać organ od przeprowadzenia dowodów innych niż niezbędne dla rozpatrzenia sprawy (wyrok WSA w Poznaniu z dn.16.04.2020r, II SA/Po 658/09 lex 577629).

Odnosząc się, do zarzutu naruszenia art. 5a pkt 6 oraz art. 5b ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2010r.nr 51,poz.307 j.t. ze zm.) należy stwierdzić, iż Skarżący podlega ubezpieczeniu społecznemu z tytułu zawarcia umowy agencyjnej nr [...] z dnia [...] roku, a to na mocy art. 6 ust 1 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Jednakże kwestia ta nie jest przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie, gdyż postępowanie to dotyczy jedynie kwestii umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, natomiast Skarżący mógł kwestionować sam fakt podlegania ubezpieczeniu społecznemu w odrębnym postępowaniu. Z powyższych przyczyn zarzut naruszenia wskazanych przepisów nie jest zasadny.

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż zarzuty przedstawione w skardze nie zasługują na uwzględnienie, a skarga uległa oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz.U. nr 153, p.1270)