Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 492/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 262, art. 155, art. 189
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr), Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Protokolant ref. staż. - Magdalena Walkowiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2016r. sprawy ze skargi P.Sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia ... listopada 2014 r. nr ... w przedmiocie nałożenia kary porządkowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem rozpoznania jest postanowienie Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] listopada 2014 r., Nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia [...] października 2014 r. Nr [...], nakładające na Przedsiębiorstwo G. Sp. z o.o. z siedzibą w K. karę porządkową w kwocie 2 000 zł.

Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Postanowieniem z dnia [...] września 2010 r. Nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w P. (dalej: Naczelnik UC), wszczął z urzędu postępowanie wobec Przedsiębiorstwa G. Sp. z o.o. z siedzibą w K. w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych S., Nr fabryczny [...], Nr poświadczenia rejestracji [...]. Postanowienie zostało doręczone Stronie w dniu [...] września 2010 r. Wezwaniem z dnia [...] lipca 2014 r. Nr [...] Naczelnik UC wezwał Stronę do dostarczenia w dniu [...] sierpnia 2014 r. do godz. 14.00 do jednostki badającej - Izba Celna P. Wydział Laboratorium Celne w P. ul. S. [...], automatu do gier o niskich wygranych S. Nr fabryczny [...], w celu przeprowadzenia badań sprawdzających ww. automatu w trybie ustawy o grach hazardowych. W wezwaniu pouczono Stronę o możliwości nałożenia kary porządkowej za bezzasadną odmowę złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin lub udziału w innej czynności, w wysokości do 2800 zł, stosownie do treści art. 262 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Wezwanie doręczono Stronie w dniu [...] lipca 2014 r. Pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. Strona poinformowała organ, że przedmiotowy automat nie zostanie dostarczony do jednostki badającej wobec trudności ze zorganizowaniem transportu w związku z okresem urlopowym oraz wniosła o wyznaczenie nowego terminu.

Naczelnik Urzędu Celnego wezwaniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. ponownie wezwał do dostarczenia automatu wskazując nowy termin – [...] września 2014 r., godz. 14. Wezwanie to zostało Stronie doręczone w dniu 1 września 2014 r.

Pismem z dnia [...] września 2014 r. Strona poinformowała organ o braku możliwości dostarczenia automatu do wskazanej jednostki w wyznaczonym terminie i wniosła o wskazanie innej jednostki, nie będącej w strukturach Służby Celnej.

Ze względu na niedostarczenie automatu do jednostki badającej Naczelnik UC postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. nałożył na Spółkę karę porządkową w kwocie 2.000 zł.

W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że obowiązek poddania automatu do gier badaniu sprawdzającemu, nałożony na podstawie art. 23b ust.1 jest czynnością dowodową, która wymaga współdziałania strony, a odmowa wykonania powyższej czynności jest równoznaczna z odmową strony "udziału w innej czynności", o której mowa w art. 262 § 1 Ordynacji podatkowej.

Pismem z dnia [...] października 2014 r. Strona złożyła zażalenie na ww. postanowienie, wnosząc o uchylenie przedmiotowego postanowienia w całości i zarzucając organowi naruszenie art. 262 § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, w szczególności wskazując, iż nałożenie kary pieniężnej było przedwczesne ponieważ Spółka nie odmawiała dostarczenia automatu a jedynie wnosiła o zmianę terminu oględzin i jednostki badającej.

Dyrektor Izby Celnej w W. (dalej: Dyrektor IC) postanowieniem z dnia [...] listopada 2014 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Organ podkreślił, iż celem regulacji art. 262 § 1 Ordynacji podatkowej jest wyposażenie organów podatkowych w środek dyscyplinujący pozwalający wyegzekwować zachowania zgodne z prawem. Odnosząc się do zarzutów Dyrektor IC stwierdził, że Strona nie dostarczyła automatu do jednostki badawczej i nie wskazała przyczyn usprawiedliwiających zaniechanie tego obowiązku. Wyjaśnił, iż w myśl art. 23f ust. 1 ustawy o grach hazardowych upoważnienia do badań technicznych automatów i urządzeń do gier udziela minister właściwy do spraw finansów publicznych. Akredytacja, o której mowa w art. art.23f ust. 1 ustawy o grach hazardowych nie musi być akredytacją w dziedzinie badań technicznych automatów o niskich wygranych. Z treści art. 23f ust. 1 pkt 1 ustawy o grach hazardowych wprost wynika, iż od jednostki badającej wymaga się jedynie posiadania akredytacji Polskiego Centrum Akredytacji lub innego podmiotu wymienionego w tym przepisie. Izba Celna w P. została upoważniona przez Ministra Finansów do przeprowadzania badań automatów i urządzeń do gier oraz sporządzania opinii technicznych upoważnieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r.

Pismem z dnia [...] grudnia 2014 r. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zarzucając organowi naruszenie art. 262 § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez błędne przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie nastąpiła bezzasadna odmowa poddania automatu do gry o niskich wygranych badaniu sprawdzającemu, podczas gdy niepoddanie automatu badaniu wynikało z przyczyn organizacyjnych - trwających urlopów.

Strona podniosła także, iż Laboratorium Izby Celnej w P. nie posiada wymaganej akredytacji.

W odpowiedzi Dyrektor IC wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – t. j. Dz. U. z 2014 r. poz.1647, z późn.zm.).

Po rozpoznaniu niniejszej sprawy Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa uzasadniającego uchylenie zaskarżonego postanowienia. Skarga jest zatem niezasadna.

Z akt sprawy wynika, że na podstawie art. 155 § 1, art. 189 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej, Naczelnik UC - w związku z prowadzonym postępowaniem w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych - wezwał Skarżącą do dostarczenia w dniu 18 sierpnia 2014 r. do godz. 14.00 automatu do gier o niskich wygranych S. Nr fabryczny [...], Nr poświadczenia rejestracji [...], do jednostki badającej - Izby Celnej w P. - Wydział Laboratorium Celne w P. ul. S. [...], w celu przeprowadzenia badań sprawdzających ww. automatu w trybie art. 23b ustawy o grach hazardowych. W wezwaniu pouczono Stronę o możliwości nałożenia kary porządkowej w wysokości do 2800 zł w przypadku nieuzasadnionego niezastosowania się do wezwania, stosownie do treści art. 262 § 1 Ordynacji podatkowej. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, w piśmie opatrzonym datą 18 sierpnia 2014 r., Strona powołując się na trudności organizacyjne związane z okresem urlopowym poinformowała o niedostarczeniu automatu w wyznaczonym jej dniu i poprosiła o wyznaczenie kolejnego terminu po wakacjach.

Przychylając się do wniosku Strony organ w kolejnym wezwaniu z dnia [...] sierpnia 2014 r. wyznaczył powakacyjny termin – [...] września 2014 r.

Odpowiadają na to wezwania Spółka, w piśmie z dnia 4 września 2014 r., ponownie wskazała trudności techniczne i organizacyjne jako przyczynę niedostarczenia automatu do badania . Równocześnie zażądała wyjaśnień na jakiej podstawie i w jakim trybie organ dokonał wyboru z sześciu jednostek posiadających obecnie upoważnienie Ministra Finansów - Wydziału Laboratorium Celne Izby Celnej w P. jako jednostki badającej w rozpoznawanej sprawie.

Zdaniem Sądu organ prawidłowo ocenił kolejne wyjaśnienia Strony co do przyczyn niedostarczenia automatu do badania i kwestionujące uprawnienia wskazanej jednostki badającej jako nie zasługujące na uwzględnienie i zmierzające do uchylenia się od obowiązku dostarczenia automatu do badania, zwłaszcza, że kolejne wezwanie uwzględniało prośbę Spółki o wyznaczenie terminu badania po wakacjach, które kończą się w sierpniu. W pierwszym z pism Spółka nie podważała miejsca dostarczenia automatu. Wysunięcie tego argumentu w kolejnym potwierdza prawidłowość oceny organu co do zamiaru Strony nie wykonania wezwania.

Regulacja z art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej ma na celu przede wszystkim zdyscyplinowanie Strony, a w dalszym planie przymuszenie jej do wykonania niektórych poleceń organu podatkowego. Strona, pełnomocnik strony, świadek lub biegły, którzy mimo prawidłowego wezwania organu podatkowego bezzasadnie odmówili złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin lub udziału w innej czynności, mogą zostać ukarani karą porządkową do 2800 zł. Organ w uzasadniającym to stanie faktycznym niniejszej sprawy z uprawnienia tego skorzystał.

Poprzez instytucję wezwania Strony, czy innej osoby do określonego zachowania na podstawie art. 155 Ordynacji podatkowej, realizowany jest bowiem przez organ obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W sytuacji gdy Strona w ogóle nie stosuje się do wezwania organu, organ ma prawo podjąć dopuszczalne prawem kroki zmierzające do uzyskania od niej wyjaśnień, czy przedstawienia dowodu. Ocena czy złożenie przez Stronę dowodu jest niezbędne pozostaje w gestii organu, przed którym toczy się postępowanie. (por. wyroki NSA z dnia 30 listopada 2010 r., sygn.: II FSK 1270/09, II FSK 921/10 i II FSK 1691/10).

Kluczową przesłanką nałożenia kary porządkowej jest zgodnie z art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej "bezzasadność odmowy" dokonania konkretnej czynności procesowej przez stronę. Odmowa wykonania obowiązku ma miejsce zarówno w przypadku złożenia wprost odpowiedniego oświadczenia strony, jak i zaniechania. W niniejszej sprawie pisma Skarżącej z dnia [...] sierpnia i [...] września 2014 r. świadczą o zmierzaniu do zaniechania wykonania obowiązku przedstawienia automatu do badania. Jakkolwiek Skarżąca zareagowała na wezwanie organu, lecz z treści jej pism nie wynika, aby przyczyną odmowy dostarczenia automatu były okoliczności od niej niezależne. W takim wypadku nie może budzić wątpliwości, że działanie Spółki nosi znamiona "bezzasadnej odmowy", o której mowa art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. W skardze podkreślono, że Laboratorium Izby Celnej w P., wskazane przez organ celny jako jednostka mająca zbadać legalność automatu do gier o niskich wygranych, nie posiada odpowiedniej, aktualnej akredytacji. W konsekwencji, nie jest ono jednostką badająca wskazaną w treści art. 23b ust. 1 ustawy o grach hazardowych. W opinii Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, analiza kwestii prawidłowości i ewentualnego wygaśnięcia udzielonego przez Ministra Finansów upoważnienia do wykonania badania automatów i urządzeń do gier, wykracza poza granice kontrolowanego postępowania. Jeśli Strona twierdzi, że sprawozdanie z badania spornego automatu sporządzone przez to Laboratorium nie mogłoby stanowić dowodu w sprawie powinna kwestionować ten dowód po jego przeprowadzeniu. Zgodnie bowiem z art. 23f ust. 1 ustawy o grach hazardowych – minister właściwy do spraw finansów publicznych udziela jednostce badającej, która spełnia określone prawem wymagania, upoważnienia do badań technicznych automatów i urządzeń do gier. Natomiast na etapie rozstrzygania o zasadności skargi w niniejszej sprawie, w zakresie kognicji Sądu nie mieści się uprawnienie do badania faktu posiadania, czy braku stosownej akredytacji jednostki badającej, w której automat miał być zbadany, skoro do badania takiego w ogóle nie doszło, wyłącznie wskutek odmowy przedstawienia automatu do badania przez Skarżącą.

Zdaniem Sądu, podane przez Stronę powody odmowy zastosowania się do wezwania Urzędu Celnego nie znajdują potwierdzenia w obowiązujących przepisach, a tym samym nie mogą być uznane za obiektywnie uzasadnione. Kwestia oceny legalności upoważnienia dla danej jednostki organizacyjnej przez Ministra Finansów do przeprowadzenia badań automatów lub urządzeń do gier może być rozstrzygana jedynie w postępowaniu głównym dotyczącym cofnięcia rejestracji automatu (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 18 grudnia 2013 r., II SA/Go 952/13, pub. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Niniejsza sprawa jest natomiast jedynie sprawą incydentalną, w ramach głównego postępowania dotyczącego cofnięcia rejestracji automatu.

Mając powyższe okoliczności na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) oddalił skargę.