Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 837/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 4 pkt 3, art. 136 ust. 3, art. 137 ust. 1, 2
journal: Dz.U. 2014 poz 518
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 15 grudnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, , Protokolant Pomocnik sekretarza Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2015 roku sprawy ze skargi J. W., H. K., K. W.-S., M. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości oddala skargę. a.bł.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...], nr [...], po rozpoznaniu odwołania Prezydenta Miasta P., uchylił w części decyzję Starosty [...] z dnia [...], nr [...] i w tym zakresie orzekł o odmowie zwrotu prawa własności części nieruchomości gruntowej.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący:

Starosta [...], po rozpoznaniu wniosku M. W., J. W., H. K. oraz K.W. – S., decyzją z dnia [...] orzekł o:

1. zwrocie prawa własności części nieruchomości gruntowej objętej księgą wieczystą [...] prowadzoną w Sądzie Rejonowym w P. – V Wydziale Ksiąg Wieczystych, położonej w P. przy ul. A 11, oznaczonej jako działka nr 279/2, obręb [...] o powierzchni 0,0462 ha,

2. odmowie zwrotu prawa własności części nieruchomości gruntowej objętej księgą wieczystą [...] prowadzoną w Sądzie Rejonowym w P. – V Wydziale Ksiąg Wieczystych, położonej w P. przy ul. A 11, oznaczonej jako działka nr 279/3, obręb [...] o powierzchni 0,0486 ha,

3. zwrot prawa własności opisanej w punkcie 1 części nieruchomości gruntowej następuje w udziałach: M. W. w 9/24 części, J. W. w 5/24 części, H. K. w 5/24 części oraz K. W. – S. w 5/24 części, za zwrotem zwaloryzowanego odszkodowania w wysokości łącznie 6.938 zł na rzecz Gminy Miejskiej P., płatnego w dziesięciu ratach rocznych,

4. zobowiązaniu do zapłaty pierwszej raty: M. W. w wysokości 260,18 zł, J. W. w wysokości 144,54 zł, H. K. w wysokości 144,54 zł oraz K. W. – S. w wysokości 144,54 zł, na rzecz Gminy Miejskiej P., w terminie 14 dni od dnia w którym decyzja stanie się ostateczna. Kwoty przypadające do zapłaty na poszczególne osoby uprawnione do zwrotu nieruchomości zostały wyliczone proporcjonalnie do udziałów w zwracanej nieruchomości,

5. kolejne dziewięć rat, każda w wysokości odpowiednio: M. W. w wysokości 260,18 zł, J. W. w wysokości 144,54 zł, H. K. w wysokości 144,54 zł oraz K. W. – S. w wysokości 144,54 zł, oprocentowanych w stosunku rocznym w wysokości równej stopie procentowej równej stopie redyskonta weksli stosowanej przez Narodowy Bank Polski płatnych jest wraz z oprocentowaniem naliczanym od pozostałych do spłaty rat w terminie do 31 marca każdego roku począwszy od roku 2015. Oprocentowanie naliczane będzie od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna,

6. do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie należności stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu Cywilnego,

7. w celu zabezpieczenia należności Gminy Miejskiej P. związanej ze zwrotem odszkodowania część nieruchomości będącej przedmiotem zwrotu ustanawia się hipotekę w wysokości 6.938 zł, podlegającej oprocentowaniu przy zastosowaniu stopy procentowej równej stopie redyskonta weksli stosowanej przez Narodowy Bank Polski,

8. ostateczna decyzja w przedmiocie zwrotu stanowi podstawę do ujawnienia prawa własności w księdze wieczystej oraz w ewidencji gruntów.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 136 ust. 3, art. 137 ust. 1 pkt 2 i ust. 2, art. 139, art. 140, art. 141 oraz art. 142 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2014 roku, poz. 518, dalej jako: "u.g.n.").

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Prezydent Miasta P. argumentując, iż w sprawie doszło do naruszenia art. 137 ust. 1 pkt 1 i 2 u.g.n. poprzez błędną interpretację oraz art. 77 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 roku, poz. 267 ze zm., dalej jako: "K.p.a.") poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych. Zdaniem odwołującego, nieruchomość położona przy ul. A 11 oznaczona jako działka nr ewid. 279/1 od frontu zabudowana jest budynkiem murowanym wielorodzinnym wzniesionym w okresie II wojny światowej. Teren za budynkiem mieszkalnym stanowi jego zaplecze gospodarcze (podwórko), z którego korzystają mieszkańcy nieruchomości. Na działce od około 40 lat usytuowane jest pomieszczenie gospodarcze wykonane przez lokatora nieruchomości, który wyraża wolę dalszego korzystania z niego na zasadach ustalonych z właścicielem terenu. Nie znajduje potwierdzenia w sprawie twierdzenie, że wspomniane pomieszczenia gospodarcze przeznaczone są do rozbiórki. Celem wywłaszczenia nieruchomości było uregulowanie stanu prawnego działki zgodnie z jego faktycznym zagospodarowaniem istniejącym w dniu wywłaszczenia, w związku z czym nie nałożono na Skarb Państwa obowiązku budowy kolejnych bloków mieszkalnych, ponieważ cel te został już zrealizowany w całości. W związku z tym, zdaniem autora odwołania, należało orzec o odmowie zwrotu spornej działki.

Wojewoda [...], po rozpoznaniu odwołania, przywołaną na wstępie decyzją uchylił decyzję organu pierwszej instancji w zakresie punktu 1, 3, 4, 5, 6, 7 oraz 8 i w tym zakresie orzekł o odmowie zwrotu prawa własności części nieruchomości gruntowej położonej w P. przy ul. A 11, oznaczonej nr ewid. 279/2, a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując, iż decyzją Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Ł. Urzędu Spraw Wewnętrznych o wywłaszczeniu nieruchomości i ustaleniu odszkodowania z dnia [...], nr [...] wywłaszczono na rzecz Państwa m.in. działkę gruntu oznaczoną na planie zaewidencjonowanym w Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w P. w dnia 29 czerwca 1962 roku za liczbą dziennika ewid. [...] nr [...] o powierzchni 11.018 m2, pochodzącą z nieruchomości przy ul. B 20, stanowiącą własność spadkobierców W. W..

Przeprowadzone przez organ pierwszej instancji postępowanie wyjaśniające wykazało, że w dacie wydania decyzji wywłaszczeniowej właścicielami nieruchomości byli L. W., P. W. i A. K. w 1/3 części (postanowienie Sądu Rejonowego w P. I Wydział Cywilny z dnia 1 września 2008 roku, sygn. akt I Ns 650/08). Spadek po L. W. nabył Z. W. i J.W. w częściach po ½ (postanowienie Sądu Rejonowego w P. I Wydział Cywilny z dnia 1 września 2008 roku, sygn. I Ns 650/08), natomiast spadek po Z. W. nabył M. W. w całości (postanowienie Sądu Rejonowego w P. I Wydział Cywilny z dnia 7 października 2002 roku, sygn. akt: I Ns 626/02). Podobnie spadek po J. W. nabył M. W. w całości (postanowienie Sądu Rejonowego w P. I Wydział Cywilny z dnia 7 września 2009 roku, sygn. akt I Ns 465/09). Spadek po P. W. nabyła M. W. oraz J. W. i H. K. po 1/3 części, a spadek po M. W. nabył J. W. i H. K. po połowie (postanowienie Sądu Rejonowego w P. I Wydział Cywilny z dnia 1 września 2008 roku, sygn. akt: I Ns 650/08). Spadek po A. K. nabył C. K. oraz J. W. po połowie, natomiast spadek po J. W. nabyła K. W. – S. w całości (postanowienie Sądu Rejonowego w P. I Wydział Cywilny z dnia 1 września 2008 roku, sygn. akt: I Ns 650/08). Spadek po C. K. nabył w całości Skarb Państwa (postanowienie Sądu Rejonowego w P.I Wydział Cywilny z dnia 16 lutego 2009 roku, sygn. akt: I Ns 1125/08).

Powyższe ustalenia wskazują, że uprawnionymi do wystąpienia z wnioskiem o zwrot nieruchomości jest M. W. w 2/6 części, J.W. w 1/6 części, H. K. w 1/6 części oraz K. W. – S.w 1/6 części. Po jednym z uprawnionych do wystąpienia o zwrot prawa własności przedmiotowej części spadek nabył Skarb Państwa – Starosta [...] w 1/6 części. Organ pierwszej instancji podniósł, że Skarb Państwa – Starosta [...] wskazał jako osoby uprawnione do zwrot udziału 1/6 części Skarbu Państwa w częściach równych: M.W. w 1/24 części, J. W. w 1/24 części, H. K. w 1/24 części oraz K. W. – S. w 1/24 części. W związku z tym organ uznał, że uprawnionymi do wystąpienia o zwrot prawa własności części przedmiotowej nieruchomości gruntowej są: M. W. w 9/24 części, J. W. w 5/24 części, H. K. w 5/24 części oraz K. W. – S. w 5/24 części.

Jak wskazał następnie Wojewoda w motywach swojego rozstrzygnięcia, poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli – stosownie do przepisu art. 137 u.g.n. – stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu (art. 136 ust. 3 u.g.n.). Wniosek o zwrot nieruchomości musi pochodzić od wszystkich poprzednich właścicieli (współwłaścicieli) bądź od wszystkich spadkobierców poprzednich właścicieli wywłaszczonej nieruchomości. Jak wynika z akt sprawy, spadek po jednym z uprawnionych nabył Skarb Państwa (1/6 części).

W zaistniałej sytuacji, rozważając kwestię zwrotu nieruchomości Wojewoda zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 136 ust. 3 u.g.n. wyłączona jest możliwość zwrotu udziału nieruchomości nabytej przez Skarb Państwa. Wyklucza to również możliwość zwrotu całej nieruchomości, gdyż przedmiotem zwrotu może być bądź wywłaszczona nieruchomość, bądź jej część, rozumiana jako wydzielony fizycznie obszar tej nieruchomości, nie zaś udział w prawie współwłasności. Poza tym uprawnienie do żądania zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części nie może być przeniesione w drodze czynności prawnej. Zatem jak to opisano w uzasadnieniu decyzji "wskazanie" przez Starostę [...]osób uprawnionych do żądania zwrotu nieruchomości w miejsce Skarbu Państwa nie znajduje uzasadnienia na gruncie obowiązujących przepisów i nie może odnieść zamierzonego skutku. Zdaniem Wojewody, również ustalenia między wnioskodawcami, a Starostą [...] dotyczące zwrotu 1/6 ceny sprzedaży nieruchomości pomniejszonej o kwotę zwaloryzowanego odszkodowania, ewentualnie zwrotu po upływie 2 lat 1/6 aktualnej wartości nieruchomości nie znajdują oparcia w przepisach prawa. W ocenie organu odwoławczego, z tych powodów, nie jest możliwy zwrot działki nr ewid. 279/2.

Poza tym organ pierwszej instancji orzekł o odmowie zwrotu działki nr ewid. 279/3, bowiem na tej działce znajduje się blok mieszkalny, co stanowi realizację celu wywłaszczenia, czego nie kwestionuje żadna ze stron.

Zdaniem organu II instancji zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający aby wydać decyzję reformatoryjną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., bez konieczności uchylenia rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji i przekazywania sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W skardze na powyższą decyzję J. W., M. W., H. K. oraz K. W. – S. wnosząc o jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności wskazali na naruszenie art. 136 ust. 3 i art. 137 ust. 1 i 2 u.g.n. poprzez błędną interpretację, a także art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych. W uzasadnieniu skargi jej autorzy wskazali, iż inne działki powstałe z wywłaszczonej nieruchomości zostały zwrócone spadkobiercom lub postępowanie w tym przedmiocie jest w toku. Wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu odwołania, na spornej działce nie ma żadnych naniesień budowlanych, gdyż wybudowana 40 lat temu bez zezwolenia drewniana komórka została rozebrana z uwagi na zły stan techniczny. Dla skarżących nie jest uzasadnione stanowisko organu odwoławczego, bowiem w sprawie nie mamy do czynienia ze zwrotem udziału w nieruchomości, a ze zwrotem części wywłaszczonej nieruchomości w rozumieniu art. 137 i art. 4 pkt 3 u.g.n. W sprawie Skarb Państwa nabył w drodze spadku 1/6 części wywłaszczonej nieruchomości, na co pozostali spadkobiercy nie mieli wpływu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" P.p.s.a.). Stosownie do uregulowania art. 151 P.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części, sąd skargę oddala w całości albo w części.

Oceniając legalność zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny i wydał rozstrzygnięcie odpowiadające zebranym dowodom oraz przepisom prawa.

Wywody Sądu powinna rozpocząć uwaga, iż przedmiotem skargi jest decyzja Wojewody [...] uchylająca w części decyzję organu pierwszej instancji i orzekająca w tym zakresie, a w pozostałej części utrzymująca w mocy decyzję w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Podstawę prawną decyzji Wojewody stanowił przepis art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., który wskazuje, iż organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części.

Z zacytowanego przepisu wynika, iż organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub w części i rozstrzyga sprawę co do istoty w tym zakresie, jeżeli stwierdzi, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest nieprawidłowe, tj. jest niezgodne z przepisami prawa lub niecelowe. Decyzja taka określana jest w doktrynie mianem decyzji merytoryczno – reformacyjnej i składa się z dwóch części: w pierwszej organ odwoławczy uchyla oznaczoną decyzję organu pierwszej instancji, oznaczając zakres tego uchylenia (w całości lub w części), zaś w drugiej organ odwoławczy w tym zakresie rozstrzyga sprawę co do jej istoty. Niedopuszczalne jest wydanie decyzji, w której organ odwoławczy orzekałby co do istoty bez uprzedniego uchylenia decyzji. W wyniku decyzji reformacyjnej mamy do czynienia ze zmianą treści uprawnienia lub obowiązku określonego w zaskarżonej odwołaniem decyzji organu pierwszej instancji. W sytuacji gdy organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję w części, może orzec co do istoty sprawy tylko w tej części.

Korzystając z powołanego przepisu Wojewoda [...] uchylił decyzję organu pierwszej instancji w określonej części (punkt 1, 3, 4, 5, 6, 7 oraz 8 decyzji pierwszej instancji) i orzekł o odmowie zwrotu prawa własności części nieruchomości gruntowej położonej w P. przy ul. A 11.

U podstaw takiego rozstrzygnięcia organu odwoławczego legło przekonanie, iż wyłączona jest możliwość zwrotu wywłaszczonej nieruchomości nabytej w części przez Skarb Państwa. W sprawie po dacie wywłaszczenia, a przed skierowaniem wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, udział w tejże nieruchomości (1/6) nabył Skarb Państwa w drodze dziedziczenia. Pogląd Wojewody [...] w tym zakresie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie bowiem do treści art. 136 ust. 3 zd. pierwsze u.g.n., poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z brzmienia powyższego przepisu wynika, że przedmiotem zwrotu może być bądź to wywłaszczona nieruchomość, bądź jej część. Mając na względzie natomiast definicję działki gruntu, zawartą w art. 4 pkt 3 u.g.n., nie ulega wątpliwości, że pod pojęciem części nieruchomości rozumie się wyłącznie wydzielony fizycznie obszar tej nieruchomości, nie zaś udział w prawie współwłasności.

Rozważając dopuszczalność zwrotu udziału we współwłasności nie można również tracić z pola widzenia istoty współwłasności oraz skutków, jakie niesie ze sobą zwrot nieruchomości. Otóż z treści art. 195 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku – Kodeks cywilny (tekst jedn. Dz. U. z 2014 roku, poz. 121 ze zm.) wynika, że współwłasność charakteryzuje się trzema podstawowymi cechami: jednością przedmiotu, wielością podmiotów oraz niepodzielnością wspólnego prawa. Jedność przedmiotu i niepodzielność prawa oznacza, że w stosunku współwłasności przedmiotem prawa własności przysługującego kilku osobom jest jedna rzecz ruchoma lub nieruchomość. Żaden ze współwłaścicieli nie ma natomiast wyłącznego prawa do fizycznie wydzielonej części rzeczy, a każdemu z nich przysługuje jednakowe prawo do całej rzeczy, ograniczone jedynie takim samym prawem pozostałych współwłaścicieli (Komentarz do art. 195 Kodeksu cywilnego (w:) A. Kidyba (red.), K.A. Dadańska, T.A. Filipiak, Kodeks cywilny. Komentarz. Tom II. Własność i inne prawa rzeczowe, LEX 2009). Skoro zatem w odniesieniu do współwłasności nie jest możliwe ani wyodrębnienie udziału przysługującego jednemu ze współwłaścicieli nieruchomości (można tylko określić wielkość tego udziału), ani wskazanie, w jakim zakresie udział ten odpowiada jej fizycznie oznaczonej części, a w konsekwencji wyłączone musi być fizyczne wydanie przedmiotu prawa rozumianego jako "udział w nieruchomości", należy stwierdzić, iż nie jest możliwe zastosowanie instytucji zwrotu wywłaszczonej nieruchomości w stosunku do udziału we współwłasności nieruchomości.

Konsekwencją powyższych rozważań jest przyjęcie, że niedopuszczalne jest wystąpienie z roszczeniem o zwrot udziału w nieruchomości, nawet jeśli to udział był przedmiotem wywłaszczenia. Nie znajduje uzasadnienia twierdzenie skarżących, że skoro wywłaszczenie może dotyczyć udziału w nieruchomości, to tym samym musi istnieć możliwość zwrotu wywłaszczonego udziału. Sprawa, której przedmiotem jest żądanie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości nie może być rozpatrywana w kategoriach przesłanek czy zasad kierujących postępowaniem w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości. Ustawa o gospodarce nieruchomościami w sposób precyzyjny określa warunki zwrotu nieruchomości i za pozbawione podstaw prawnych należy uznać doszukiwanie się symetrii czy też analogii w prawach i obowiązkach stron.

Podsumowując, niedopuszczalne jest wystąpienie o zwrot udziału w nieruchomości, nawet jeżeli udział był przedmiotem wywłaszczenia, gdyż roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nie jest podzielne (por. np. wyroki NSA: z dnia 19 października 2012 roku, I OSK 1245/11; z dnia 21 czerwca 2011 roku, I OSK 1284/10 oraz wyroki WSA: w Warszawie z dnia 12 lutego 2013 roku, I SA/Wa 1829/12 i z dnia 20 listopada 2008 roku, I SA/Wa 1144/08 oraz w Krakowie z dnia 21 lutego 2011 roku, II SA/Kr 1507/10 i z dnia 23 stycznia 2009 roku, II SA/Kr 1119/08 i inne; wszystkie powołane orzeczenia są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl).

Innymi słowy, w przedmiotowej sprawie nie było możliwości uwzględnienia wniosku skarżących o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, bowiem jednym ze spadkobierców poprzedniego właściciela tej nieruchomość, w chwili obecnej, jest Skarb Państwa. Z wnioskiem o zwrot wywłaszczonej nieruchomości muszą wystąpić wszyscy właściciele lub ich spadkobiercy. Roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości – jak wskazano wcześniej – nie jest podzielne.

Jednocześnie podkreślić należy, iż z wnioskiem o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, obok poprzednich właścicieli, mogą wystąpić tylko osoby, które weszły w prawa i obowiązki poprzednika w drodze sukcesji uniwersalnej, czyli pod tytułem ogólnym, np. dziedziczenie (por. np. wyrok WSA w Łodzi z dnia 13 grudnia 2013 roku, II SA/Łd 942/13). Tym samym nie była możliwa sytuacja, w której jeden z aktualnych współwłaścicieli (Skarb Państwa) przeniósłby swój udział we współwłasności nieruchomości w drodze czynności prawnej (np. cesja), co miałoby upoważniać pozostałych współwłaścicieli lub ich spadkobierców do wystąpienia o zwrot wywłaszczonej nieruchomości.

Niezależnie od powyższego, w sprawie – wbrew twierdzeniom skarżących – nie można uznać, by spełniona była przesłanka zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, o której mowa w art. 137 ust. 1 u.g.n., czyli zbędność nieruchomości na cel wywłaszczenia. Z dokumentów załączonych do akt administracyjnych bezspornie wynika, że podstawą wywłaszczenia nieruchomości była realizacja budynków mieszkalnych. Orzeczenie o wywłaszczeniu nieruchomości i ustaleniu odszkodowania z dnia 7 kwietnia 1961 roku wskazywało cel wywłaszczenia – budowa bloków mieszkalnych. W sprawie działka nr 279/2 stanowi zaplecze budynku mieszkalnego. Zdaniem Sądu, cel wywłaszczenia określony jako budowa bloków mieszkalnych obejmuje – oprócz realizacji budynków mieszkalnych – także realizację infrastruktury wokół bloków, w ramach osiedla mieszkaniowego, w postaci ciągów komunikacyjnych, terenów rekreacji, zaplecza technicznego, sklepów osiedlowych, garaży itp. (por. np. wyroki WSA: w Krakowie z dnia 5 listopada 2013 roku, II SA/Kr 958/13; w Poznaniu z dnia 17 czerwca 2011 roku, II SA/Po 158/11 i z dnia 20 grudnia 2007 roku, III SA/Po 648/07 oraz w Łodzi z dnia 12 kwietnia 2011 roku, II SA/Łd 37/11 i inne). Z tych powodów w sprawie należy uznać, że cel wywłaszczenia został na wskazanej działce zrealizowany, co wyklucza możliwość zwrotu, na co słusznie wskazał także Wojewoda w motywach swojego rozstrzygnięcia. Załączone do akt zdjęcia potwierdzają, że teren ten tanim kosztem został zaadoptowany na potrzeby mieszkańców. Zdjęcia potwierdzają, że na gruncie znajduje się w szczególności drewniana komórka. Bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje kwestia czy wspomniany obiekt jest przeznaczony do rozbiórki oraz to w jakim jest stanie technicznym, czy w końcu nadal istnieje. Na spornym gruncie istnieje pozostała infrastruktura towarzysząca zabudowie mieszkaniowej, czyli ciągi komunikacyjne i teren zielony przeznaczony do użytku przez mieszkańców.

Z opisanych powodów – w ocenie składu orzekającego w sprawie niniejszej – nie jest możliwy zwrot wywłaszczonej nieruchomości, czyli działki nr 279/2. W tej sytuacji na akceptację zasługuje stanowisko Wojewody [...] wyrażone w decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Jak prawidłowo stwierdził organ odwoławczy, zgromadzony w sprawie przez organ pierwszej instancji materiał dowodowy pozwalał na wydanie decyzji reformatoryjnej.

W konkluzji odnosząc się do zarzutów przedstawionych w skardze wyjaśnić wypada, iż z opisanych wcześniej powodów nie zasługują one na uwzględnienie. Nie jest uzasadniony wniosek skargi o uchylenie lub stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji z uwagi na naruszenie art. 136 ust. 3 i art. 137 ust. 1 i 2 u.g.n., a także z uwagi na uchybienie art. 77 i 80 K.p.a. Ustalenia organu drugiej instancji – w kontekście zebranych w postępowaniu pierwszoinstancyjnym materiałów dowodowych, których wnioski nie są przedmiotem kontestacji w sprawie – uzasadniają zaprezentowany w sprawie pogląd, zatem realizują zasadę praworządności i swobodnej oceny dowodów. Z opisanych wcześniej powodów nie jest możliwy zwrot spornej części wywłaszczonej nieruchomości.

Rekapitulując Sąd uznał działanie organów administracji w przedmiotowej sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się również naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł w punkcie pierwszym wyroku o oddaleniu skargi w całości.

a.tp.