Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 237/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2011-09-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób prawnych
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji w części
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 200, art. 145 par. 1  pkt 1 lit. a ic, pkt 2, art. 3, art. 134
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 56
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 247 par. 1 pkt 4, art. 116 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 10, art. 11 ust. 1, art. 20 roz. 2 pkt 2, art. 21 ust. 2
journal: Dz.U. 2003 nr 60 poz 535
law: Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dominik Mączyński Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędzia WSA Karol Pawlicki Protokolant st. sekr. sąd. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 września 2011r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz z tytułu odsetek za zwłokę od niezapłaconych zaliczek na podatek dochodowy za miesiące od sierpnia do grudnia 2005r. i umorzenia postępowania w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za koszty upomnienia I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]r. nr [...] w zakresie w jakim orzeka o odpowiedzialności A.S. jako członka zarządu Zakładu "A" Sp. z o.o.: - za zaległości podatkowe tej Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005r. wraz z odsetkami, - za odsetki za zwłokę wynikające z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]r.: nr [...] w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od niezapłaconej zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc sierpień 2005r., nr [...] w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od niezapłaconej zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc wrzesień 2005r., nr [...] w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od niezapłaconej zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc październik 2005r., nr [...] w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od niezapłaconej zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc listopad 2005r., nr [...] w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od niezapłaconej zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc grudzień 2005r.; II. w pozostałym zakresie oddala skargę; III. określa, że decyzje wymienione w punkcie pierwszym w zakresie, w którym stwierdzono ich nieważność nie podlegają wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego we W., w wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego wszczętego postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010r., decyzją z dnia [...] października 2010 roku nr [...] orzekł o odpowiedzialności solidarnej A. S. jako członka zarządu Zakładu Usług Technicznych – [...] sp. z o.o. w likwidacji za zaległości podatkowe tej spółki :

- w podatku dochodowym od osób prawnych za 2005 r. w wysokości [...] zł. wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia [...].04.2006r. do dnia wydania decyzji w kwocie [...] zł, kosztami upomnienia w kwocie [...] zł. i kosztami egzekucyjnymi w kwocie [...] zł.

- z tytułu odsetek w kwocie [...] zł. wynikających z decyzji nr [...] z dnia [...].12.2009r. w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc sierpień 2005r. na dzień złożenia przez Spółkę zeznania CIT-8 za 2005r. tj [...].03.2006r.

- z tytułu odsetek w kwocie [...] zł. wynikających z decyzji nr [...] z dnia [...].12.2009r. w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc wrzesień 2005r. na dzień złożenia przez Spółkę zeznania CIT-8 za 2005r. tj [...].03.2006r.

- z tytułu odsetek w kwocie [...] zł. wynikających z decyzji nr [...] z dnia [...].12.2009r. w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc październik 2005r. na dzień złożenia przez Spółkę zeznania CIT-8 za 2005r. tj [...].03.2006r. oraz z tytułu kosztów upomnienia w kwocie [...] zł.

- z tytułu odsetek w kwocie [...] zł. wynikających z decyzji nr [...] z dnia [...].12.2009r. w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc listopad 2005r. na dzień złożenia przez Spółkę zeznania CIT-8 za 2005r. tj [...].03.2006r.

- z tytułu odsetek w kwocie [...] zł. wynikających z decyzji nr [...] z dnia [...].12.2009r. w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc grudzień 2005r. na dzień złożenia przez Spółkę zeznania CIT-8 za 2005r. tj [...].03.2006r.

Organ wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego we W. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec Zakładu Usług Technicznych –[...] sp. z o.o. w likwidacji. Postępowania te postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] oraz postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] zostały umorzone, z uwagi na brak majątku zobowiązanego, z którego można prowadzić egzekucję. Ustalono również, że w okresie od [...] lutego 2003 r. do [...] kwietnia 2006 r. prezesem zarządu był A. S., czyli w okresie, kiedy powstały zaległości, obowiązki członka zarządu pełnił A. S. W ocenie organu podatkowego I instancji nie wystąpiły też okoliczności uzasadniające odstąpienie od wydania orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki. Złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości nie nastąpiło we właściwym czasie. Ponadto A.S. nie wykazał, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy, jak również nie wskazał mienia, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Naczelnik Urzędu Skarbowego stwierdził, że Dyrektor Izby Skarbowej w P. decyzją nr [...] z dnia [...].04.2009r. uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego we W. z dnia [...].12.2008r. nr [...] w części dotyczącej orzeczenia odpowiedzialności A. S. za zaległości podatkowe Zakładu Usług Technicznych – [...] Sp. z o. o. z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2005 w kwocie [...] wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej kwocie [...] zł i w tym zakresie umorzył postępowanie, jednakże z uzasadnienia decyzji wynika, że takie rozstrzygnięcie zapadło, ponieważ organ pierwszej instancji, aby mógł dochodzić kwot odsetek za zwłokę, powinien wydać zgodnie z art. 53a Ordynacji podatkowej (Dz.U. z 2005r. nr 8, poz.60 dalej O.p.). Ponadto, aby orzec o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej w zakresie odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek, organ podatkowy winien zgodnie z wymogami przepisu art. 108 § 2 pkt 2, lit. d O.p. przed dniem wszczęcia postępowania w sprawie tejże odpowiedzialności doręczyć spółce decyzję określającą wysokość należnych odsetek za zwłokę. W tej sprawie decyzja określająca wysokość odsetek za zwłokę od niezapłaconych w 2005 roku zaliczek na poczet podatku dochodowego nie została wydana, tym samym Dyrektor Izby Skarbowej w P. uznał, za niezgodne z prawem jest dochodzenie od osoby trzeciej tych zobowiązań.

W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Skarbowego we W. w wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego wydał w dniu [...].12.2009r. wobec Zakładu Usług Technicznych – [...] sp. z o. o. w likwidacji decyzje w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za VII, VIII, IX, X, XI i XII 2005r., które dały tutejszemu organowi możliwość orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej.

Pismem z dnia [...]listopada 2010r. podatnik wniósł od powyższej decyzji odwołanie żądając jej uchylenia. W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] kwietnia 2009 r. Nr [...] umorzono postępowanie z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 rok w kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej kwocie [...] zł, dlatego też niezrozumiałym jest w jego ocenie podejmowanie dalszych czynności w powyższym zakresie wobec faktu wydania wspomnianej decyzji. Ponadto w opinii skarżącego zgromadzony materiał dowodowy wyraźnie wskazuje na staranność i rzetelność strony w podejmowanych czynnościach, a przynajmniej na brak umyślności w działaniu na szkodę wierzycieli, w tym Urzędu Skarbowego. Zdaniem skarżącego organ podatkowy dokonał błędnej oceny sytuacji w zakresie niezaistnienia przesłanek egzoneracyjnych z art. 116 O.p., a wniosek o upadłość i decyzja o zakończeniu prowadzenia działalności podjęte były we właściwym czasie.

Dyrektor Izby Skarbowej w P. po zapoznaniu się z aktami sprawy oraz argumentami strony zawartymi w odwołaniu, decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r., Nr[....],[...] postanowił decyzję organu I instancji uchylić w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności A. S. za koszty upomnienia w łącznej kwocie[...] zł i w tym zakresie umorzyć postępowanie, natomiast w pozostałej części decyzję utrzymać w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powołując się na art. 107 O.p. stwierdził, że w świetle przytoczonych uregulowań prawnych niedopuszczalne było orzeczenie o odpowiedzialności członka zarządu za koszty upomnień.

Odnosząc się do rozstrzygnięcia w zakresie orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki organ odwoławczy stwierdził, iż zostało ono wydane w następstwie należycie przeprowadzonego postępowania dowodowego w zakresie wystąpienia przesłanek umożliwiających wydanie zaskarżonej decyzji oraz przesłanek pozwalających na odstąpienie od orzeczenia o odpowiedzialności strony za wymienione w sentencji decyzji zaległości podatkowe spółki. Organ odwoławczy ustalił, że zaległości podatkowe spółki powstały w czasie pełnienia przez skarżącego funkcji członka zarządu, co potwierdza wpis do Krajowego Rejestru Sądowego, z którego wynika, że A. S. był jedynym członkiem zarządu Zakładu Usług Technicznych – [...] Spółka z o.o., gdzie w okresie od [...]lutego 2003 r. do [...] kwietnia 2006 r. i pełnił funkcję prezesa zarządu. Z materiału dowodowego wynika również, że egzekucja z majątku Spółki okazała się bezskuteczna, co potwierdza fakt, że postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec spółki zostało postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r. oraz postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010r. umorzone. Orzeczenie z dnia [...] lipca 2008r. zostało [...] lipca 2008r. skutecznie zostało doręczone spółce. Zdaniem organu odwoławczego skarżący w postępowaniu wyjaśniającym prowadzonym przez obie instancje, nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o upadłość Spółki oraz że niezgłoszenie tego wniosku lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości nastąpiło bez winy strony. Ponadto, w ocenie organu, strona nie wskazała mienia Spółki z o.o. "[...] ", z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części.

Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił także, iż faktem jest, że decyzją z dnia [...]kwietnia 2009r., Nr [....] uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego we W. z dnia 30 grudnia 2009 roku, Nr [...] w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu Zakładu Usług Technicznych[...] Spółka z o.o., A.S. za zaległości tej Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 rok w kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie [...] zł i w tym zakresie umorzył postępowanie. W uzasadnieniu tegoż rozstrzygnięcia wskazano, że organ podatkowy może dochodzić kwot odsetek za zwłokę od nieuiszczonych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za poszczególne miesiące 2005 roku dopiero po wydaniu stosownych decyzji w trybie art. 53a O.p. Decyzje o których mowa winny określać wysokość odsetek za zwłokę na dzień złożenia zeznania podatkowego za rok podatkowy. Ponadto decyzje te winny zostać Spółce doręczone przed dniem wszczęcia postępowania w sprawie tejże odpowiedzialności zgodnie z wymogami art. 108, § 2, pkt 2, lit. d O.p. Biorąc powyższe pod uwagę Naczelnik Urzędu Skarbowego we W. po przeprowadzeniu stosownego postępowania wyjaśniającego skierował w dniu [...] grudnia 2009 roku do Zakładu Usług Technicznych [...]Sp. z o.o. decyzje w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od niezapłaconej zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiące sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 2005 r. Powyższe decyzje zostały doręczone w trybie art. 151 a O.p. Kwoty odsetek wynikające w ww. decyzji stały się przedmiotem postępowania egzekucyjnego, które okazało się całkowicie nieskuteczne. Stąd Naczelnik Urzędu Skarbowego we W. zobligowany był do ponownego wszczęcia postępowania w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu Zakładu Usług Technicznych [...] Sp. z o. o. A. S. i wydania decyzji. Organ odwoławczy podkreślił, iż fakt przedniego umorzenia postępowania w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 rok wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego nie stoi w sprzeczności z możliwością ponownego przeprowadzenia postępowania i wydania stosownego orzeczenia w sprawie, po ustaniu przyczyn, które stanowiły podstawę umorzenia postępowania.

Decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2011r. stała się przedmiotem skargi do tutejszego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. A. S. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucił organowi odwoławczemu błędne ustalenie stanu faktycznego na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Ponownie podniósł w skardze, że postępowanie w sprawie zostało już rozstrzygnięte decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] kwietnia 2009 r.

Ponadto podniósł, że jako prezes zarządu spółki do samego końca podejmował próby odzyskania należności, które w całości zabezpieczały wszystkie zobowiązania podatkowe spółki. Zarząd spółki akcyjnej [...] w ramach restrukturyzacji w 2004 r. powołał do życia pięć spółek zależnych, wyposażonych w minimalny kapitał zakładowy tworząc tzw. holding. Dotychczasowe wydziały stały się odrębnymi spółkami. Do obsługi powstałych spółek w zakresie zarządzania, przepływów finansowych i zaopatrzenia powołana była spółka z o.o. [...] POLSKA. A. S. jako prezes zarządu nie mógł samodzielnie podejmować żadnych decyzji. Decyzje zapadały w [...] POLSKA sp. z o.o. Nie mógł podejmować kroków w zakresie zgłoszenia wniosku o upadłość spółki, ponieważ Zakład Usług Technicznych sp. z o.o. prowadziła pełną obsługę zaopatrzenia w media pozostałe podmioty, mogłoby to spowodować upadłość pozostałych spółek. O trudnej sytuacji finansowej spółki informował Urząd Skarbowy [...] lutego 2005 r. W czasie pełnienia funkcji prezesa zarządu spółki skarżący podejmował wszelkie działania w celu uregulowania należności podatkowych. Kłopoty spółki spowodowane były nieregulowaniem należności dłużnika [...] POLSKA Sp. z o.o. Okoliczności te znajdują, w ocenie skarżącego, potwierdzenie w postanowieniu Sądu Rejonowego we W. z dnia [...] grudnia 2007 r., sygn. akt [...] o umorzeniu postępowania, (również w postanowieniu Sądu Okręgowego w P. z dnia [...] kwietnia 2008 r., sygn. akt[...] ). O prawidłowości działania skarżącego jako członka zarządu świadczą także Uchwały Walnych Zgromadzeń Wspólników, w których pozytywnie oceniono wykonywane obowiązki za lata 2004 i 2005.

Skarżący ponadto zanegował twierdzenie, że nie wskazał majątku, z którego można by zaspokoić w całości lub w części należności z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych CIT-8. Organowi podatkowemu wskazano wierzytelności wobec [...] POLSKA Sp. z o.o. które w pełni pokrywały zaległości podatkowe. Poborca powinien dokonać zajęcia tych wierzytelności, zważywszy, że [...] POLSKA sp. z o.o. prowadziła działalność gospodarczą do połowy 2006 roku, miała czynne konta bankowe i majątek, z którego można było zaspokoić zaległości podatkowe. W postępowaniu egzekucyjnym uzyskano jedynie kwotę [...] zł, co zdaniem skarżącego, nie może świadczyć na jego niekorzyść, a dowodzi nieudolności organów egzekucyjnych. Skarżący podniósł również, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego we W. z dniu [...] lipca 2008 roku, Nr [...] w sprawie umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego wobec spółki nie zostało skutecznie doręczone. Pod wskazanym adresem, tj. ul. D. [...] we W. działalność prowadziło pięć spółek grupy [...]. Na dokumencie potwierdzającym odbiór postanowienia widnieje stempel [...]SA, doręczenie tegoż pisma spółce nie było możliwe po [...] czerwca 2006 r., ponieważ z tym dniem wszyscy pracownicy spółki zostali zwolnieni, natomiast likwidator spółki działał do lipca 2007 roku. Ponadto skarżący podkreślił, że prezesem Spółki był do dnia [...] marca 2006 r. a nie jak wskazano w zaskarżonej decyzji do dnia [...] kwietnia 2006 r., zatem nie powinien ponosić odpowiedzialności za zaległe zobowiązania podatkowe za miesiące kwiecień, maj i czerwiec 2006 roku. W tym bowiem okresie nie miał już żadnego wpływu na działalność spółki.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w P. podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Sądy administracyjne dokonują kontroli legalności działań administracji publicznej zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) poprzez orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie, w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. natomiast zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 56 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Na podstawie art.134 p.p.s.a. w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które to związane są z materią zaskarżonych decyzji.

Mając na uwadze powołane wyżej przepisy, wychodząc poza wnioski skarżącego, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego we W. z dnia [...] października 2010 r. w zakresie, w jakim orzeka o odpowiedzialności A. S. jako członka zarządu Zakładu Usług Technicznych [...] sp. z o.o. za zaległości podatkowe tej spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. wraz z odsetkami oraz za odsetki za zwłokę od niezapłaconych zaliczek za miesiące od sierpnia 2005 r. do grudnia 2005 dotknięta jest wadą nieważności określoną w art. 247 § 1 pkt 4 O.p. W ocenie Sądu wskazane decyzje organu I i II instancji dotyczą w części sprawy już wcześniej rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Tożsamość spraw istnieje wtedy, gdy występują w niej te same podmioty, jest taki sam przedmiot sprawy oraz identyczny stan faktyczny i prawny. Zatem przesłanka z art. 247 § 1 pkt 4 O.p. zajdzie, gdy organ podatkowy dwukrotnie rozpatrzy tożsamą sprawę i dwukrotnie wyda w tej sprawie decyzje ostateczne, przy czym bez znaczenia jest treść wydanych decyzji.

Bezsporne w sprawie jest, że decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego we W. orzekł o odpowiedzialności A. S. jako członka zarządu Zakładu Usług Technicznych[...] sp. z o.o. za zaległości podatkowe tej spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. w kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej kwocie [...] zł oraz za odsetki za zwłokę wynikające z decyzji z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w sprawie określenia odsetek za zwłokę od zaliczki za styczeń 2006 r. , nr [...] w sprawie określenia odsetek za zwłokę od zaliczki za miesiąc luty 2006 r. nr [...] w sprawie określenia odsetek za zwłokę od zaliczki za miesiąc marzec 2006 r. Jak wynika z uzasadnienia decyzji na kwotę odsetek w wysokości [...] zł składają się odsetki od nieuregulowanych zaliczek za okres od sierpnia 2005 r. do grudnia 2005 r. oraz odsetki od zaległości podatkowej liczone od dnia [...] kwietnia 2006 r. do dnia wydania decyzji. Po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w P. uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego we W. w części dotyczącej orzeczenia odpowiedzialności A. S. za zaległości podatkowe Zakładu Usług Technicznych – [....] sp. z o.o. z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. w kwocie [...] zł wraz z odsetkami w kwocie [...] zł i w tym zakresie umorzył postępowanie, w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję (k. 99 akt podatkowych). Przedmiot wskazanej decyzji ostatecznej pokrywa się z zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r., w której utrzymano w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności A. S. zaległości podatkowe Zakładu Usług Technicznych [...] sp. z o.o. w likwidacji z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2005 r. w wysokości [...] zł. wraz z należnymi odsetkami liczonymi od dnia [...].04.2006r., do dnia wydania niniejszej decyzji w kwocie [...] zł,

- z tytułu odsetek w kwocie[...] zł. wynikających z decyzji nr [.] z dnia [...].12.2009r. w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc sierpień 2005r. na dzień złożenia przez Spółkę zeznania CIT-8 za 2005r. tj [...].03.2006r.

- z tytułu odsetek w kwocie [...] zł. wynikających z decyzji nr [...] z dnia [...].12.2009r. w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc wrzesień 2005r. na dzień złożenia przez Spółkę zeznania CIT-8 za 2005r. tj [...].03.2006r.

- z tytułu odsetek w kwocie [...] zł. wynikających z decyzji nr [...] z dnia [...].12.2009r. w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc październik 2005r. na dzień złożenia przez Spółkę zeznania CIT-8 za 2005r. tj [...].03.2006r.

- z tytułu odsetek w kwocie[...]zł. wynikających z decyzji nr [...] z dnia [...].12.2009r. w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc listopad 2005r. na dzień złożenia przez Spółkę zeznania CIT-8 za 2005r. tj [...].03.2006r.

- z tytułu odsetek w kwocie [...] zł. wynikających z decyzji nr [...] z dnia [...].12.2009r. w sprawie określenia wysokości odsetek za zwłokę od zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiąc grudzień 2005r. na dzień złożenia przez Spółkę zeznania CIT-8 za 2005r. tj [...]. 03.2006r.

Pomimo odmiennego rozstrzygnięcia podmiot, przedmiot, stan faktyczny i prawny obu postępowań zakończonych decyzjami ostatecznymi jest tożsamy, z wyjątkiem orzeczenia o odpowiedzialności A. S. jako członka zarządu Zakładu Usług Technicznych [...] sp. z o.o. za naliczone koszty postępowania egzekucyjnego. Decyzja z dnia [...] kwietnia 2009 r. Dyrektora Izby Skarbowej w P.oraz poprzedzająca ją decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego we W. z dnia [...] grudnia 2008 r. nie orzekała bowiem o odpowiedzialności A. S. za koszty egzekucyjne. W związku z powyższym organy podatkowe były uprawnione do wszczęcia postępowania w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu Zakładu Usług Technicznych [...] sp. z o.o. za koszty postępowania egzekucyjnego. Decyzja w tym zakresie, w opinii Sądu, jest zgodna z obowiązującym prawem.

W myśl art. 116 § 1 O.p. za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjnej, spółki z o.o. w organizacji oraz spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie zarządu, pod warunkiem, że egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna. Przy czym członek zarządu może uwolnić się od odpowiedzialności, jeżeli wykaże co najmniej jedną z przesłanek egzoneracyjnych, tj, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego upadłości nastąpiło bez jego winy, bądź też wskaże mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Z brzmienia przepisu art. 116 § 1 O.p. wyraźnie wynika, że ciężar dowodu spoczywający na organie w postępowaniu w sprawie orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, ogranicza się do wykazania, że w okresie powstania zaległości podatkowych strona postępowania była członkiem zarządu, a egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna.

Sąd podziela stanowisko organu podatkowego, że skarżący pełnił funkcję członka zarządu w okresie od [...] lutego 2003 r. do [...] kwietnia 2006 r., na okoliczność tę należy powołać dowód – uchwałę nr [...] Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Zakładu Usług Technicznych –[...] sp. z o.o. z dnia [...] marca 2006 r., z której wynika jednoznacznie, że skarżący pełnił funkcję członka zarządu do [...] kwietnia 2006r.

Organy wykazały również, że egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna. Prowadzone postępowania egzekucyjne postanowieniami: z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] oraz z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] zostały umorzone, z powodu braku majątku zobowiązanego, z którego można by prowadzić egzekucję. Postanowienia te nie zostały zaskarżone. Ponadto postanowieniem z dnia [...] marca 2006 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w P. Wydział XV Gospodarczy Spraw Upadłościowych i Naprawczych oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości Zakładu Usług Technicznych [...] sp. z o.o., ponieważ majątek spółki nie wystarczał na pokrycie kosztów postępowania. W uchwale z dnia 08 grudnia 2008 r. sygn. akt II FPS 6/08, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że organ podatkowy stwierdza bezskuteczność egzekucji, o której mowa w art. 116 § 1 O.p., po przeprowadzeniu postępowania egzekucyjnego. Stwierdzenie bezskuteczności egzekucji ustala się na podstawie każdego prawnie dopuszczonego dowodu. W związku z tym należy stwierdzić, że w niniejszym postępowaniu o bezskuteczności egzekucji świadczy zarówno postanowienie o umorzeniu postępowań egzekucyjnych jak i powołane postanowienie Sądu Rejonowego o oddalenie wniosku o ogłoszenie upadłości, z powodu braku środków na zaspokojenie kosztów postępowania. Upadłość jest egzekucją uniwersalną, która ma na celu równomierne zaspokojenie wszystkich wierzycieli wobec majątku niewypłacalnego dłużnika. Brak możliwości realizacji tego celu, z uwagi na to że majątek dłużnika nie wystarczy na zaspokojenie kosztów postępowania jest równoznaczny z bezskutecznością egzekucji uniwersalnej, co odnosi się do wszystkich zobowiązań niewypłacalnego dłużnika i wszystkich jego wierzycieli.

Wbrew zarzutom skargi, w ocenie Sądu, skarżący w toku postępowania nie wskazał przesłanek uwalniających go od odpowiedzialności za zaległości spółki. Nie wskazał zarówno mienia spółki, które umożliwiłoby zaspokojenie zaległości w znacznej części, jak również wbrew zarzutom skargi, nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszony został wniosek o ogłoszenie upadłości, ewentualnie, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy.

Przepisy Ordynacji podatkowej nie definiują, co należy rozumieć pod pojęciem "właściwego czasu do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości". Dlatego też należy uznać, że podstaw prawnych ogłoszenia upadłości lub zawarcia układu należy poszukiwać w prawie upadłościowym i naprawczym.

Stosownie do art. 10 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60, poz. 535 ze zm.; dalej "p.u.n.") upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. W myśl art. 11 cytowanej ustawy dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań, a gdy jest osobą prawną uważa się go za niewypłacalnego także wówczas, kiedy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, a więc również wtedy, gdy wykonuje zobowiązania na bieżąco. Stosowny wniosek o ogłoszenie upadłości osoby prawnej może zgłosić każdy, kto ma prawo ją reprezentować samodzielnie lub łącznie z innymi osobami (art. 20 ust. 2 pkt. 2 p. u. n.) i jest zobowiązany złożyć stosowny wniosek w sądzie nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości (art. 21 ust. 2).

Z treści art. 11 ust. 1 p.u.n. wynika, że niewypłacalność zachodzi wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje wszystkich ciążących na nim wymagalnych zobowiązań. W konsekwencji nieistotne jest, czy nie wykonuje wszystkich zobowiązań, czy też tylko niektórych z nich. Dwutygodniowy termin do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości liczy się od dnia, w którym wystąpiła podstawa ogłoszenia upadłości, a więc kiedy dłużnik stał się niewypłacalny bądź też w przypadku osoby prawnej dzień, w którym zobowiązania przekroczyły wartość majątku tegoż podmiotu.

Sąd podziela stanowisko organów podatkowych, że wniosek o ogłoszenie upadłości Zakładu Usług Technicznych [...] sp. z o.o. złożony w dniu [...] stycznia 2006 r. nie został zgłoszony we właściwym czasie. Jak wynika z akt sprawy spółka nie regulowała swych zobowiązań już w 2004 r. Nadto jak wskazano wyżej wniosek z dnia [...] stycznia 2006 r. o ogłoszenie upadłości został przez Sąd Rejonowy w P. Wydział XV Gospodarczy postanowieniem z dnia [...] marca 2006 r. sygn. akt [...] oddalony, ponieważ majątek spółki nie wystarczał nawet na zaspokojenie kosztów postępowania. W związku z powyższym organy podatkowe miały podstawę przyjąć, że już w 2004 r. istniały przesłanki do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości Zakładu Usług Technicznych[...] sp. z o.o., zatem wniosek złożony [...] stycznia 2006 r. nie został złożony we właściwym czasie.

Podnoszona przez skarżącego okoliczność, że będąc prezesem zarządu spółki nie mógł podejmować samodzielnie żadnych decyzji, w tym również o złożeniu wniosku o upadłość, ponieważ wszelkie decyzje podejmował zarząd spółki [....] POLSKA sp. z o.o. oraz jedyny udziałowiec spółki [....] s.a., nie stanowi przesłanki uwalniającej skarżącego od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki na podstawie art. 116 O.p. To zarząd prowadzi sprawy spółki i ją reprezentuje, dotyczy to zarówno czynności sądowych jak i pozasądowych. Skarżący pełniąc funkcję prezesa zarządu, winien mieć świadomość odpowiedzialności wiążącej się z powołaniem na członka zarządu. Rozważając kryterium braku winy przy orzekaniu o odpowiedzialności członka zarządu należy zawsze wziąć pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej należy wymagać od osoby należycie dbającej zarówno o własne interesy jak i spółki, w związku z pełnieniem określonej funkcji. Członek zarządu, aby uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe, winien wykazać, że uchybienie obowiązkowi zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki w odpowiednim czasie było spowodowane okolicznościami od niego niezależnymi. W przypadku niniejszej sprawy niezgłoszenie wniosku już w 2004 r. przez skarżącego, przy pełnej wiedzy co do kondycji finansowej spółki, było świadomą decyzją skarżącego, bez względu na motywy, którymi się kierował .

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., w związku z art. 247 § 1 pkt 4 O.p. Sąd stwierdził nieważność decyzji w części określonej w sentencji wyroku, w pozostałym zakresie na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. O kosztach orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.