Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 518/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 1 i  art. 8
journal: Dz.U. 2005 nr 175 poz 1459
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości
article: art. 145  par. 1  pkt 1  lit. b
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 2 w zw. z art. 21  ust. 1 oraz  art. 64  ust. 2
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędziowie: WSA Dariusz Chaciński (spr.) WSA Agnieszka Miernik Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi D. S. i M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżących D. S. i M. S. solidarnie kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniu 23 grudnia 2002 r. D. S. i M. S. złożyli wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w oparciu o przepisy ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (tekst jedn.: Dz. U. z 1999 r., Nr 65, poz. 746).

Prezydent W., rozpoznając powyższy wniosek, decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] odmówił przekształcenia prawa użytkowania wieczystego przysługującego D. i M. małż. S. do nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], oznaczonej jako działka nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2, opisanej w księdze wieczystej KW Nr [...], w prawo własności.

W uzasadnieniu wskazano, że w dniu 13 października 2005 r. weszła w życie ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175, poz. 1459 ze zm.), która uchyliła ustawę z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności. Na podstawie art. 8 powołanej ustawy z 2005 r. do spraw wszczętych na podstawie powyższej ustawy z 1997 r., ale niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy nowej z 2005 r. Obowiązująca ustawa pozwala na przekształcenie prawa rzeczowego we własność wyłącznie nieruchomości zabudowanych budynkami mieszkalnymi lub garażami oraz nieruchomości rolnych. Nieruchomość położona w W. przy ul. [...] jest zabudowana budynkiem biurowo – warsztatowym, co wynika z aktu notarialnego z dnia [...] września 1974 r. (Rep. A nr [...]).

Z odwołaniem od powyższej decyzji wystąpili D. i M. małż. S., zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art. 12, art. 35 i art. 36 kpa poprzez rozstrzygnięcie sprawy dopiero po upływie pięciu lat. Podnieśli, że przewlekłość postępowania organu nie może być podstawą do utraty przez nich uprawnień o wymiernej i znaczącej wartości majątkowej, gdyby bowiem organ działał zgodnie z zasadami kpa, a w szczególności z zasadą szybkości postępowania, do takiej niekorzystnej dla nich sytuacji nie doszłoby.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję uznając, że jest zmuszony do stosowania obowiązującego prawa, niezależnie od jego oceny przez strony postępowania. Podniósł, że ustawodawca ustawą z 2005 r. wygasił uprawnienia niektórych osób fizycznych wynikające z ustawy z 1997 r. dotyczące przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, natomiast w przepisie art. 8 ustawy z 2005 r. przesądził, że wnioski złożone pod rządami poprzedniej ustawy i niezakończone decyzją ostateczną powinny być załatwione na podstawie nowej ustawy. W takiej sytuacji jak odwołujący znalazło się wiele osób, którzy posiadając uprzednio uprawnienia do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości innych niż mieszkaniowe, zabudowane garażami lub rolne, uprawnienia te utracili.

Organ odwoławczy przyznał przy tym, że organ pierwszej instancji rażąco przekroczył terminy załatwienia sprawy wynikające z art. 35 kpa, bowiem załatwienie sprawy trwało pięć lat, jednak odwołujący się nie wykorzystali środka prawnego, aby zmusić organ do szybszego działania, tj. skargi na bezczynność organu. Organ drugiej instancji rozstrzygając sprawę nie ma zaś żadnych możliwości, aby wyjątkowo przy rażącej przewlekłości w załatwieniu sprawy, zastosować przepisy ustawy, która została definitywnie uchylona.

Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli D. i M. małż. S., zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 12, art. 35 i art. 36 kpa poprzez załatwienie sprawy przez Prezydenta W. po upływie pięciu lat, co w związku z wejściem w życie ustawy z 2005 r. pozbawiło ich możliwości pozytywnego załatwienia wniosku, ponieważ organ drugiej instancji przeszedł nad tym do porządku dziennego i utrzymał w mocy wadliwą decyzję organu pierwszej instancji. Z powyższych względów wnieśli o zadanie przez Sąd pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu co do zgodności art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu użytkowania wieczystego w prawo własności z art. 2, art. 21 ust. 1, art. 64 ust. 1–3 Konstytucji RP i zawieszenie postępowania w sprawie do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny pytania prawnego. W konkluzji skargi wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji.

W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli między innymi, że art. 8 ustawy z 2005 r. narusza szereg konstytucyjnych zasad, w tym zasadę demokratycznego państwa prawnego, brak bowiem w tej ustawie przepisów przejściowych uwzględniających sytuację prawną takich osób jak oni, a których interesy kształtowała ustawa z 1997 r., która nie wprowadzała ograniczeń dotyczących przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności i można było przekształcić prawo dotyczące nieruchomości zabudowanej, np. budynkiem warsztatowo – biurowym. Zdaniem skarżących, ustawa z 2005 r. narusza ich prawa nabyte na mocy ustawy z 1997 r., a pozostawienie tej kwestii bez oceny Trybunału Konstytucyjnego może skutkować dla nich orzeczeniem rażąco niesprawiedliwym.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Natomiast nie ustosunkowało się, co do wniosku o zadanie pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu, pozostawiając jego rozpoznanie do uznania Sądu.

Rozpoznając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 grudnia 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1317/08, oddalił skargę D. S. i M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...], stwierdzając w uzasadnieniu, że skarżący złożyli wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości zabudowanej budynkiem warsztatowo – biurowym pod rządami ustawy z 1997 r., jednak wniosek ten został załatwiony decyzją Prezydenta W. dopiero w dniu [...] czerwca 2008 r., a więc w dacie obowiązywania ustawy z dnia 2005 r. Sąd podzielając pogląd organu drugiej instancji w tym względzie, powtórzył za tym organem, że w takiej sytuacji jak skarżący znalazło się wiele innych osób. Organ rozpatrując wniosek po dniu 13 października 2005 r., tj. po dacie wejścia w życie ustawy z 2005 r., nie mógł zastosować przepisów poprzedniej ustawy z 1997 r. ze względu na regulację zawartą w art. 8 ustawy z 29 lipca 2005 r.

Natomiast odnosząc się do żądania skarżących o wystąpienie z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności art. 8 ustawy 2005 r. z Konstytucją RP, Sąd uznał, że brak jest takiej potrzeby, bowiem w ocenie Sądu wówczas orzekającego, przepis art. 8 tej ustawy jest jasny i nie wymaga wykładni Trybunału. Jego treść świadczy o woli ustawodawcy ograniczenia kręgu osób mogących korzystać z uprawnienia do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Ponadto uznał, że skarżący, będąc subiektywnie przekonani o niekonstytucyjności wskazanego przepisu, sami mogą skorzystać z przysługującego im prawa wniesienia skargi do Trybunału Konstytucyjnego, o której mowa w art. 79 Konstytucji RP.

Powyższy wyrok był przedmiotem skargi kasacyjnej wniesionej przez D. S. i M. S. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 22 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 386/09 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy, jak trafnie zarzucają skarżący, miało wyjaśnienie, czy dokonywanie oceny wniosku o przekształcenie przysługującego im prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności na podstawie przepisów ustawy z 2005 r. pozostawało w zgodzie z konstytucyjną zasadą nabywania praw majątkowych. Uwzględnić zatem należy, że wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego został złożony pod rządami ustawy z 1997 r. i przez pięć lat Prezydent W. tego wniosku nie załatwił, uchybiając jaskrawo terminom określonym w art. 35 kpa lub w art. 36 kpa i wydał decyzję dopiero w dniu [...] czerwca 2008 r., na podstawie już nowej ustawy z 2005 r., która uchyliła korzystną dla skarżących ustawę z 1997 r. Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, że nowa ustawa z 29 lipca 2005 r. o przekształcaniu użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości weszła w życie, zgodnie z jej art. 10, po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, tj. z dniem 13 października 2005 r. Jednocześnie, w myśl art. 9 tej ustawy, utraciły moc dwie dotychczasowe ustawy: z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności oraz z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości. Zgodnie natomiast z art. 8 ustawy z 29 lipca 2005 r. jej przepisy stosuje się do spraw wszczętych na podstawie ustaw, o których mowa w art. 9, i niezakończonych decyzją ostateczną. Sąd stwierdził, że w kontekście okoliczności rozpoznawanej sprawy przepis art. 8 ustawy z 2005 r. budzi poważne wątpliwości interpretacyjne o charakterze konstytucyjnym. Tym samym chodzi zarazem o wątpliwości dotyczące uprawnień skarżących, które im przysługiwały na podstawie ustawy z 1997 r., a więc do chwili wejścia w życie ustawy z 2005 r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że we wskazanych okolicznościach rozpatrywanej sprawy Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał sprawy z punktu widzenia niekonstytucyjności przepisu art. 8 ustawy z 2005 r. i nie odniósł się do zgłaszanych w tym względzie przez stronę zarzutów i podzielił zarzuty skarżących, że Sąd pierwszej instancji wobec występujących wątpliwości co do zgodności przepisu art. 8 ustawy z 2005 r. z art. 2, art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 2 Konstytucji RP powinien był przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne w trybie art. 193 Konstytucji RP.

Mając na względzie treść art. 190 in principio ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r., poz. 270), w świetle którego sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniami z dnia 27 maja 2010 r., sygn. akt 518/10 zawiesił postępowanie sądowe na podstawie art. 124 § 1 pkt 5 tej ustawy i przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu następujące pytanie prawne: czy art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175, poz. 1459 ze zm.) jest zgodny z art. 2, art. 21 ust. 1 i z art. 64 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 1 Protokołu Nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1995 r. Nr 36, poz. 175; zm. z 1998 r. Nr 147, poz. 962).

Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając przedstawione pytanie prawne, wyrokiem z dnia 8 grudnia 2011 r., sygn. akt P 31/10 orzekł, że "Art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175, poz. 1459, z 2007 r. Nr 191, poz. 1371, z 2009 r. Nr 206, poz. 1590, z 2010 r. Nr 21, poz. 109 oraz z 2011 r. Nr 187, poz. 1110) w zakresie, w jakim nakazuje stosowanie tej ustawy w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 187, poz. 1110) do spraw wszczętych na podstawie ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz. U. z 2001 r. Nr 120, poz. 1299 oraz z 2002 r. Nr 113, poz. 984) dotyczących nieruchomości zabudowanej budynkiem biurowo-warsztatowym niewymienionej w art. 1 ust. 1 ustawy z 29 lipca 2005 r. w pierwotnym brzmieniu i zakończonych ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie ustawy z 28 lipca 2011 r., jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 21 ust. 1 oraz z art. 64 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej". Ponadto postanowił: "na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, z 2000 r. Nr 48, poz. 552 i Nr 53, poz. 638, z 2001 r. Nr 98, poz. 1070, z 2005 r. Nr 169, poz. 1417, z 2009 r. Nr 56, poz. 459 i Nr 178, poz. 1375, z 2010 r. Nr 182, poz. 1228 i Nr 197, poz. 1307 oraz z 2011 r. Nr 112, poz. 654) umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie".

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 stycznia 2012 r. podjął zawieszone postępowanie sądowe i ponownie rozpoznając sprawę w dniu 18 kwietnia 2012 r., zważył, co następuje.

Skargę należało uznać za uzasadnioną.

Wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] skarżący złożyli w Urzędzie [...] W. w dniu 23 grudnia 2002 r. W dacie składania tego wniosku obowiązywała ustawa z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (tekst jedn.: Dz. U. z 1999 r. Nr 65, poz. 746 ze zm.), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1998 r. Zgodnie z art. 1 ust. 2 tej ustawy, w brzmieniu pierwotnym, przepisy ustawy stosowało się do osób fizycznych, które nabyły prawo użytkowania wieczystego przed dniem wejścia w życie ustawy (nowelizacja z 1998 r. rozszerzyła ten krąg osób o następców prawnych) i złożyły wniosek do dnia 31 grudnia 2000 r. W okresie obowiązywania powyższej ustawy została uchwalona ustawa z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.), która weszła w życie 24 października 2001 r. Ta ustawa rozszerzała krąg osób uprawnionych do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego. Natomiast z dniem 13 października 2005 r. weszła w życie ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności (Dz. U. Nr 175, poz. 1459 ze zm.). W myśl art. 9 tej ustawy utraciły moc: ustawa z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności i ustawa z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości. Nowa ustawa w art. 1 ust. 1 w dalszym ciągu stwarzała dla osób fizycznych, będących w dniu jej wejścia w życie użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych, uprawnienie do zgłoszenia żądania przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. Takie żądania, w świetle art. 1 ust. 3, mogą zgłosić również osoby fizyczne będące następcami prawnymi wymienionych wyżej osób. W art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. ustawodawca postanowił, że do spraw wszczętych na podstawie ustaw, o których mowa w art. 9, i niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy niniejszej ustawy. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji oraz decyzji poprzedzającej stanowi właśnie art. 1 ust. 1 oraz art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości.

Z tych względów skład orzekający w sprawie uznał, że dla oceny legalności zaskarżonych decyzji zasadnicze znaczenie ma wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 grudnia 2011 r., sygn. akt P 31/10 (Dz. U. z 2011 r. Nr 272, poz.1614; OTK-A 2011/10/114; Lex nr 1088979). W wyroku tym Trybunał stwierdził, że: art. 8 ustawy z 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, w zakresie, w jakim nakazuje stosowanie tej ustawy w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy z 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw do spraw wszczętych na podstawie ustawy z 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności dotyczących nieruchomości zabudowanej budynkiem biurowo-warsztatowym niewymienionej w art. 1 ust. 1 ustawy z 29 lipca 2005 r. w pierwotnym brzmieniu i zakończonych ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie ustawy z 28 lipca 2011 r., jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 21 ust. 1 oraz z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP.

W powołanym wyroku Trybunał Konstytucyjny wskazał, że na gruncie ustawy z 1997 r. użytkownikom wieczystym, którzy w wyznaczonym ustawowym terminie do dnia 31 grudnia 2002 r. prawidłowo złożyli wnioski o przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności, przysługiwała maksymalnie ukształtowana ekspektatywa nabycia własności podlegająca ochronie z punktu widzenia konstytucyjnych zasad ochrony praw nabytych (art. 2 Konstytucji) oraz gwarancji ochrony praw majątkowych, w tym prawa własności (art. 21 ust. 1 oraz art. 64 ust. 2 Konstytucji). Dotyczyło to wszystkich użytkowników wieczystych bez względu na przedmiotowe cechy nieruchomości objętej wnioskiem (art. 1 ustawy przekształceniowej z 1997 r.). Niewłaściwe ukształtowanie przepisu intertemporalnego art. 8 ustawy przekształceniowej z 2005 r. regulującego sposób załatwiania od 13 października 2005 r. spraw będących w toku zgodnie z zasadą bezpośredniego działania ustawy nowej, prowadzące do "wygaszenia" maksymalnie ukształtowanych ekspektatyw nabycia własności nieruchomości przez użytkowników wieczystych nieruchomości zabudowanych na cele inne niż mieszkaniowe, garażowe lub rolne narusza zasady konstytucyjne wynikające z art. 2 Konstytucji. Zasada państwa prawnego, a zwłaszcza wynikająca z niej zasada ochrony praw nabytych, nakazują, by sytuacja prawna osób dotkniętych nową regulacją była poddana właściwym przepisom przejściowym. Treść powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 grudnia 2011 r. rozstrzyga o niekonstytucyjności normy prawnej, tj. art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. nakazującej do spraw wszczętych na podstawie ustaw, które utraciły moc obowiązującą na podstawie art. 9 ustawy przekształceniowej z 2005 r., a więc do spraw wszczętych na podstawie ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności – i niezakończonych decyzją ostateczną, stosować przepisy ustawy przekształceniowej z 2005 r.

W konsekwencji stwierdzić należy, że zaskarżone decyzje podlegające w niniejszej sprawie kontroli sądowej, zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, a to dlatego, że zostały wydane na podstawie przepisu (jako normy prawnej), o którego niezgodności z Konstytucją orzekł Trybunał Konstytucyjny. Jak zaś stanowi art. 145a § 1 kpa, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja, może stanowić postawę (do żądania) wznowienia postępowania administracyjnego. Sąd zaznacza, że zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, skutkiem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności przepisu stanowiącego podstawę prawną decyzji jest powinność uchylenia takiej decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że sąd uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Przyjmuje się przy tym, że podstawa wznowienia postępowania administracyjnego określona w art. 145a § 1 kpa stanowi podstawę do uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd administracyjny także wtedy, gdy wyrok Trybunału zapadł nawet po wydaniu zaskarżonej decyzji (co nie miało miejsce w niniejszej sprawie). Sąd zauważa, że orzeczenie sądu stanowi realizację określonej w art. 190 ust. 4 Konstytucji RP zasady wzruszalności orzeczeń i aktów. Bez znaczenia przy tym pozostaje okoliczność, że w przypadku, o którym mowa w art. 145a § 1 kpa, wznowienie postępowania może nastąpić jedynie na żądanie strony (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. LexisNexis, Warszawa 2004, s. 212).

Ponownie rozpoznając sprawę organ administracyjny powinien mieć na uwadze wyżej przedstawione stanowisko Sądu, co do zakresowej niezgodności z Konstytucją art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. W realiach niniejszej sprawy, w związku z wejściem w życie ustawy z 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 187, poz. 1110) prowadzi to do rozpoznania wniosku skarżących na podstawie stanu prawnego ukształtowanego tą ustawą i wydania w tym przedmiocie stosowanego rozstrzygnięcia.

Jednocześnie wyjaśnić należy, że w niniejszej sprawie poza rozstrzygnięciem Sądu pozostaje kwestia należnej opłaty, wynikającej z przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości – co podnosił skarżący w piśmie procesowym z dnia 11 kwietnia 2012 r. – z tego względu, że uchylone decyzje co do zasady odmawiały przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Kwestia opłaty za przekształcenie nie była w związku z tym w ogóle rozstrzygana przez organy obydwu instancji i wobec tego nie może być przedmiotem kontroli (a więc i oceny) Sądu, gdyż wówczas Sąd orzekałby niejako "zamiast" organu w przedmiocie, w którym organ nie zajął stanowiska.

Z powyższych względów Sąd, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b), art. 135 i art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.