Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 514/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2019-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 239b par. 1 pkt 1 i 2, art. 239b par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Nikodem po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 października 2019 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [..] nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności oddala skargę.


UZASADNIENIE

Naczelnik Pierwszego [...] Urzędu Skarbowego w [...], postanowieniem z dnia [...] grudnia 2018 r.,(sprostowanym w dniu [...] lutego 2019 r.) nadał rygor natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji Naczelnika Pierwszego [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] (doręczonej stronie w dniu [...] sierpnia 2018 r. i zaskarżonej pismem z dnia [...] września 2018 r.), orzekającej o solidarnej ze spółką z o.o. [...] z/s w [...] (dalej: spółką) odpowiedzialności podatkowej M. Ł. (dalej: skarżącego), byłego członka zarządu ww. spółki za jej zaległości podatkowe, powstałe w podatku od towarów i usług za miesiące: grudzień 2012 r. w kwocie [...]zł oraz za odsetki za zwłokę naliczone do dnia [...] sierpnia 2018 r. w kwocie [...]zł, styczeń 2013 r. w kwocie [...]zł oraz za odsetki za zwłokę naliczone do dnia [...] sierpnia 2018 r. w kwocie [...]zł, luty 2013 r. w kwocie [...]zł oraz za odsetki za zwłokę naliczone do dnia [...] sierpnia 2018 r. w kwocie [...]zł, marzec 2013 r. w kwocie [...]zł oraz za odsetki za zwłokę naliczone do dnia [...] sierpnia 2018 r. w kwocie [...]zł, kwiecień 2013 r. w kwocie [...]zł oraz za odsetki za zwłokę naliczone do dnia [...] sierpnia 2018 r. w kwocie [...]zł i maj 2013 r. w kwocie [...]zł oraz za odsetki za zwłokę naliczone do dnia [...] sierpnia 2018 r. w kwocie [...]zł.

W uzasadnieniu wydanej decyzji, organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z przesłanką wymienioną w art. 239b § 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa. Organ wskazał, że zgodnie z informacją zawartą w piśmie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] grudnia 2018 r., administracyjny organ egzekucyjny prowadzi obecnie wobec skarżącego postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych (przekazanych do realizacji w okresie od [...] marca 2017 r. do [...] października 2018 r.) z wniosków wierzycieli: Naczelnika Urzędu Skarbowego [...], Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] - [...] i Naczelnika Urzędu Skarbowego [...]. W ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego w okresie od [...] stycznia 2016 r. rozliczono jedynie kwotę [...]zł jako wpłatę kwoty dokonanej przez skarżącego wierzycielowi przed wszczęciem egzekucji. Wpłata dotyczyła tytułu wykonawczego wystawionego przez Naczelnika Pierwszego [...] Urzędu Skarbowego w [...] z tytułu grzywny na kwotę [...]zł.

Organ wskazał, że ponadto, w stosunku do skarżącego w okresie od kwietnia 2012 r. do czerwca 2014 r. prowadzono egzekucję z wniosku Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (10 tytułów wykonawczych), Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] (1 tytuł wykonawczy) oraz Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] (1 tytuł wykonawczy). Należności wynikające z w/w tytułów wykonawczych zostały wyegzekwowane w postępowaniu egzekucyjnym.

Organ wskazał, że podczas prowadzonego wobec skarżącego postępowania egzekucyjnego pozyskano informacje o stanie majątkowym dłużnika w postaci:

1. protokołu o stanie majątkowym sporządzonym w dniu [...] grudnia 2017 r., z którego wynika, że skarżący jest prezesem zarządu firm: [...], sp. z o.o., [...], ul. [...] (wynagrodzenie miesięczne [...] zł netto), [...], sp. z o.o., [...], [...] (wynagrodzenie miesięczne [...] zł netto), [...], sp. z o.o. [...], ul. [...] (wynagrodzenie miesięczne [...] zł netto) i [...], [...], ul. [...] (wynagrodzenie miesięczne [...] zł netto). Mieszka w mieszkaniu, które jest własnością jego siostry. Jest żonaty, posiada rozdzielność majątkową od 2009 roku. Nie posiada nieruchomości, majątku ruchomego i praw majątkowych,

2. skarżący jest zatrudniony w czterech firmach z łącznym wynagrodzeniem brutto za ostatni pełny kwartał [...] zł. Nie posiada żadnego majątku.

3. z protokołu z wyjawienia majątku z dnia [...] lipca 2018 r. sygn. akt I Co [...] oraz wykazu majątku z dnia [...] czerwca 2018 r., sygn. akt I Co [...] - dokumentów złożonych w Sądzie Rejonowym w [...] wynika, że skarżący pobiera dwa wynagrodzenia z umowy o pracę o wysokości najniższej krajowej w wysokości [...] zł. Nie posiada nieruchomości i majątku ruchomego. Używa służbowego samochodu. W okresie ostatnich 5 lat nie dokonywał czynności prawnych przenoszących składniki majątkowe na rzecz osób trzecich.

Organ ustalił, że skarżący, w złożonych w Urzędzie Skarbowym w [...] zeznaniach o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) PIT 37 za lata 2016-2017 wykazał następujące dochody:

- za rok 2016: przychód ze stosunku pracy w wysokości [...] zł, koszty uzyskania przychodów w wysokości [...], dochód w wysokości [...] zł, przychód z działalności wykonywanej osobiście (w tym umowa o dzieło i zlecenie) w wysokości [...] zł, koszty uzyskania przychodów w wysokości [...] zł, dochód w wysokości [...] zł, dochód po odliczeniach: [...] zł,

- za rok 2017: przychód ze stosunku pracy w wysokości [...] zł, koszty uzyskania przychodów w wysokości [...] zł, dochód w wysokości [...] zł, przychód z działalności wykonywanej osobiście (w tym umowa o dzieło i zlecenie) [...] zł, koszty uzyskania przychodów w wysokości [...] zł, dochód w wysokości [...] zł, dochód po odliczeniach: [...] zł.

Z ustaleń organu wynika również, że skarżący nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości przedmiotowych zaległości podatkowych (łączna kwota główna [...] zł) wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia. Zgodnie z Wykazem Ksiąg Wieczystych (stan na dzień [...] grudnia 2018 r.) skarżący nie posiada nieruchomości. W bazie [...] (stan na dzień [...] grudnia 2018 r.) figuruje samochód osobowy marki [...]), rok produkcji [...], nr rejestracyjny [...], stanowiący skarżącego.

Wobec powyższego, organ wskazał, że mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności faktyczne związane z postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym wobec skarżącego oraz bardzo niskim stanem majątkowym, który nie pozwala skutecznie wyegzekwować zadłużenia, zaistniała obawa, że należności z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące grudzień 2012 r. oraz od stycznia 2013 r, do maja 2013 r., orzeczone w dniu [...] sierpnia 2018 r. w drodze decyzji Naczelnika Pierwszego [...] Urzędu Skarbowego w [...] nr [...] [...] nie zostaną uregulowane przez stronę.

Skarżący, zażaleniem z dnia [...] stycznia 2019 r. zakwestionował postanowienie organu I instancji, wnosząc o jego uchylenie i umorzenie postępowania z powodu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Zdaniem skarżącego, zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu, co zostało wykazane i udowodnione w odwołaniu od decyzji organu z [...] sierpnia 2018 r. i tym samym organ II instancji rozpoznający przedmiotowe zażalenie zobowiązany jest dokonać tej samej oceny faktycznej i prawnej, skutkującej uchyleniem zaskarżonego postanowienia i umorzeniem postępowania z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego do którego doszło na etapie rozpoznawania nieostatecznej decyzji.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...], postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r., utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, organ odwoławczy wskazał że termin płatności podatku od towarów i usług za miesiąc: grudzień 2012 r. upływał z dniem [...] stycznia 2013 r., za styczeń 2013 r. upływał z dniem [...] lutego 2013 r., za luty 2013 r. upływał z dniem [...] marca 2013 r., za marzec 2013 r. upływał z dniem [...] kwietnia 2013 r., za kwiecień 2013 r. upływał z dniem [...] maja 2013 r., za maj 2013 r. upływał z dniem [...] czerwca 2013 r., a więc zgodnie z zapisem art. 70 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa bieg terminu przedawnienia przedmiotowych zobowiązań upływałby z dniem [...] grudnia 2018 r.

Organ zaznaczył nadto, że Naczelnik Pierwszego [...] Urzędu Skarbowego w [...] pismem z dnia [...] sierpnia 2017 r. doręczonym w dniu [...] sierpnia 2017 r. zawiadomił spółkę o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych spółki w podatku od towarów i usług za okres od maja 2012 r. do grudnia 2013 r. z uwagi na wszczęte postępowanie karne skarbowe. Bieg terminu przedawnienia przedmiotowych zaległości w podatku od towarów i usług za miesiące od grudnia 2012 r. oraz od stycznia 2013 r, do maja 2013 r. na skutek wszczęcia postępowania karnego skarbowego, zgodnie z art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej, został zawieszony. Z uwagi na fakt, iż rzeczone postępowanie karne skarbowe, nie zostało prawomocnie zakończone, zawieszenie to trwa nadal.

Wobec powyższego, w ocenie organu odwoławczego, nieuzasadnione są twierdzenia skarżącego, który zaskarżając w całości postanowienie z dnia [...] grudnia 2018 r. wniósł o jego uchylenie i umorzenie postępowania tylko i wyłącznie z powodu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Pismem z dnia [...] czerwca 2019 r., skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie organu odwoławczego, domagając się jego uchylenia. Skarżący zarzucił wydanemu rozstrzygnięciu nadużycie prawa poprzez zastosowanie instytucji nadania rygoru natychmiastowej wykonalności w celu przerwania terminu przedawnienia, który i tak już upłynął.

Pismem z dnia [...] czerwca 2019 r., złożonym w odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

W rozpoznawanej sprawie, podstawą nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności był przepis art. 239b § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 900, dalej: o.p.), zgodnie z którym, decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy (m.in.):

1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub

2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia.

Z redakcji przytoczonego przepisu wynika, że wystarczającym jest, dla nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, by organ wykazał istnienie choćby jednej z przesłanek wskazanych w przepisie art. 239b § 1 o.p.

Zgodnie natomiast z art. 239b § 2 o.p., przepis § 1 stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.

W ocenie Sądu, wyżej przytoczone przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności zostały spełnione a organ, w sposób prawidłowy i wyczerpujący, opisał to w zaskarżonym postanowieniu.

W pierwszej kolejności, wskazać należy, że nie budzi wątpliwości Sądu, że wydana w sprawie decyzja orzekająca o solidarnej odpowiedzialności skarżącego ze spółką, w chwili nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności, była decyzją nieostateczną. Rozstrzygnięcie to, jak wskazał organ, zostało zaskarżone odwołaniem z dnia [...] września 2018 r.

Stwierdzić nadto należy, że organ, w sposób szczegółowy i jednoznaczny wskazał na posiadane informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych. Organ wskazał bowiem, powołując się na pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...] na prowadzone przez organ egzekucyjny wobec skarżącego postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych, przekazanych do realizacji w okresie od [...] marca 2017 r. do [...] października 2018 r. z wniosków wierzycieli: Naczelnika Urzędu Skarbowego [...], Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] i Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] Na poczet ww. tytułów wykonawczych nie wyegzekwowano żadnych należności.

Należy także zauważyć, że organ wykazał nadto istnienie w sprawie dodatkowej przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności z art. 239b § 1 pkt 2 o.p. Zgodnie z ww. przepisem, nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności możliwe jest w sytuacji gdy strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia. W rozpoznawanej sprawie, organ wskazał, że skarżący nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości przedmiotowych zaległości podatkowych, których łączna kwota należności głównej wynosi [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej wysokości [...] zł, wykazanymi w postanowieniu o nadaniu rygoru w dniu [...] grudnia 2018 r. naliczonymi na dzień [...] sierpnia 2018 r., na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia.

Zgodnie z Wykazem Ksiąg Wieczystych na dzień [...] grudnia 2018 r., skarżący nie posiada nieruchomości. W bazie [...] (stan na dzień [...] grudnia 2018 r.) figuruje samochód osobowy marki "[...]), rok produkcji [...], nr rejestracyjny [...], stanowiący własność skarżącego. Organ zwrócił też uwagę, że z protokołu z wyjawienia majątku z dnia [...] lipca 2018 r. sygn. akt I Co [...] oraz wykazu majątku z dnia [...] czerwca 2018 r., sygn. akt 1 Co [...] - dokumentów złożonych w Sądzie Rejonowym w [...] wynika, że skarżący pobiera dwa wynagrodzenia z umowy o pracę o wysokości najniższej krajowej w kwocie [...]zł. Nie posiada nieruchomości i majątku ruchomego. Używa służbowego samochodu. Powyższe okoliczności, w ocenie Sądu, w sposób jednoznaczny dowodzą, że organ, po podjęciu działań celem ustalenia majątku skarżącego, nie uzyskał informacji o żadnych składnikach majątku, na których można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, a których wartość pozwalałaby na zaspokojenie należności podatkowych.

W ocenie Sądu, organ, w sposób dostateczny uprawdopodobnił także, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Organ wskazał bowiem, że przeanalizowano zestawienie dochodów skarżącego, wynikające z zeznań podatkowych złożonych w Urzędzie Skarbowym w [...] za lata 2016-2017. Za 2016 rok w [...] skarżący wykazał:

- przychód ze stosunku pracy w wysokości [...] zł, koszty uzyskania przychodów w wysokości [...] zł, dochód w wysokości [...] zł,

- przychód z działalności wykonywanej osobiście (w tym umowa o dzieło i zlecenie) w wysokości [...] zł, koszty uzyskania przychodów w wysokości [...] zł, dochód w wysokości [...] zł,

- dochód po odliczeniach: [...] zł.

Za 2017 rok w [...] skarżący wykazał:

- przychód ze stosunku pracy w wysokości [...] zł, koszty uzyskania przychodów w wysokości [...] zł, dochód w wysokości [...] zł,

- przychód z działalności wykonywanej osobiście (w tym umowa o dzieło i zlecenie) [...] zł, koszty uzyskania przychodów w wysokości [...] zł, dochód w wysokości [...] zł,

- dochód po odliczeniach: [...] zł.

Organ porównał kwoty osiągniętego przez skarżącego dochodu z kwotą zaległości podatkowej, figurującą na dzień wydania zaskarżonego postanowienia wynikającą z decyzji z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] i stwierdził, że kwota należności głównej przewyższa roczne dochody zobowiązanego, zarówno za 2016 r. jak i za 2017 r. Zdaniem organu odwoławczego powyższy fakt wyczerpuje znamiona uprawdopodobnienia, że zobowiązanie podatkowe wraz z należnymi odsetkami od zaległości podatkowych, może nie zostać przez skarżącego wykonane. Z poglądem powyższym należy się zgodzić. Z okoliczności przytoczonych powyżej wynika wszak, że skarżący nie posiada żadnego majątku. Jest więc prawdopodobnym, że nie wykona on zobowiązania podatkowego przewyższającego 10-krotnie jego roczne dochody.

Wobec powyższego, stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Organ w sposób szczegółowy i przekonujący wyjaśnił zaistnienie w sprawie przesłanek nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Skarżący nie kwestionuje ustalonych w sprawie okoliczności, powołując się jedynie na przedawnienie nałożonych na niego zobowiązań podatkowych. Odnosząc się do powyższego zarzutu, wskazać jednak należy, że pozostaje on bez wpływu na rozstrzygnięcie. W postępowaniu dotyczącym nałożenia rygoru natychmiastowej wykonalności, kwestie zasadności decyzji podatkowej nie podlegają badaniu. W tym stanie rzeczy, wniesiona skarga podlega oddaleniu, zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.).