Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 487/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145a, art. 146, art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 190
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Asesor WSA Magdalena Dobek-Rak Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2018 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi A Spółdzielni Mieszkaniowej w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa w sprawie kary za usunięcie drzew w wyniku wznowienia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Spółdzielnia "A" w G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 maja 2018 r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 13 lutego 2018 r., stwierdzającą wydanie ostatecznej decyzji własnej z dnia 21 stycznia 2011 r. z naruszeniem prawa.

Zaskarżona decyzja podjęta została w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją ostateczną z dnia 21 stycznia 2011 r. Prezydent Miasta, na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 i 3, ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r., nr 151, poz. 1220 ze zm.), wymierzył Spółdzielni "A" w G. (dalej jako Spółdzielnia) administracyjną karę pieniężną w wysokości 9.694,41 zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia dwóch drzew gatunku topola z grupy mieszańców amerykańskich oraz karę pieniężną w wysokości 636.477,15 zł za zniszczenie 16 drzew spowodowane niewłaściwym wykonaniem zabiegów pielęgnacyjnych. Płatność kary za zniszczenie drzew odroczono na okres 3 lat, z uwzględnieniem możliwości umorzenia kary po stwierdzeniu zachowania żywotności drzew albo odtworzeniu korony drzew.

Z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją w dniu 28 stycznia 2016 r. (data wpływu do organu 3 luty 2016 r.) wystąpiła Spółdzielnia, wskazując jako podstawę wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lipca 2014 r., SK 6/12 (Dz. U. z 2014 r. poz. 426) stwierdzający, że art. 88 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 1 ustawy ochronie przyrody przez to, że przewidują obowiązek nałożenia przez właściwy organ samorządu terytorialnego administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia lub zniszczenie przez posiadacza nieruchomości drzewa lub krzewu, w sztywno określonej wysokości, bez względu na okoliczności tego czynu, są niezgodne z art. 64 ust. 1 i ust. 3, w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2016 r. Prezydent Miasta wznowił postępowanie zakończone kwestionowaną decyzją Prezydenta Miasta z dnia 21 stycznia 2011 r., a następnie decyzją z dnia 13 lutego 2018 r., na podstawie art. 151 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), dalej jako k.p.a., stwierdził, że decyzja ta została wydana z naruszeniem prawa. Jak wskazał organ, w wyroku stanowiącym podstawę wznowienia Trybunał Konstytucyjny odroczył utratę mocy obowiązującej przepisów ustawy o ochronie przyrody uznanych za niekonstytucyjne na okres 18 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw RP. W związku z tym miesięczny termin, o którym mowa w art. 145a § 2 k.p.a., na złożenie wniosku o wznowienie postępowania biegnie od dnia utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów, co w niniejszej sprawie miało miejsce w dniu 15 stycznia 2016 r. W konsekwencji, wniosek o wznowienie złożony w dniu 3 lutego 2018 r. został wniesiony z zachowaniem terminu na dokonanie tej czynności.

Rozpoznając natomiast sprawę w wyniku wznowienia organ pierwszej instancji stwierdził, że zachodzą przesłanki do uchylenia dotychczasowej decyzji, albowiem drzewo topola z grupy mieszańców euroamerykańskich, za których usunięcie wymierzono skarżącej administracyjną karę pieniężną, w rzeczywistości nie rośnie na nieruchomości należącej do Spółdzielni.

Niemniej jednak, zgodnie z brzmieniem art. 146 § 1 k.p.a. uchylenie decyzji w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego nieważność przepisów ustawy nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji ostatecznej upłynęło pięć lat. Jak wynika z akt sprawy Spółdzielnia odebrała kwestionowaną decyzję w dniu 1 lutego 2011 r., zatem termin, w którym możliwe jest uchylenie w wyniku wznowienie tej decyzji upłynął w dniu 1 lutego 2016 r. W tym stanie rzeczy organ na podstawie art. 151 § 2 k.p.a. stwierdził jedynie, że decyzja Prezydenta Miasta z dnia 21 stycznia 2011 r. została wydana z naruszeniem prawa.

Na skutek rozpoznania odwołania wniesionego przez Spółdzielnię Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 23 maja 2018 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, podzielając pogląd, że w niniejszej sprawie nie było możliwe w wyniku wznowienia postępowania uchylenie decyzji ostatecznej z dnia 21 stycznia 2011 r. z uwagi na upływ terminu, o którym mowa w art. 146 § 1 k.p.a. Termin ten, liczony od dnia doręczenia kwestionowanej decyzji stronom postępowania, upływał bowiem w dniu 1 lutego 2016 r. i po tym terminie nie było możliwe wydanie rozstrzygnięcia na podstawie art. 151 § 1 k.p.a. uchylającego kwestionowaną decyzję. Jednocześnie Kolegium podzieliło pogląd skarżącej, że organ pierwszej instancji błędnie przyjął jako datę złożenia wniosku dzień 3 lutego 2016 r., tj. datę wpływu wniosku do organu, zamiast dzień 28 stycznia 2016 r. kiedy to nadano przesyłkę w placówce pocztowej, lecz uchybienie to nie ma znaczenia, albowiem dla terminu, o którym mowa w art. 146 § 1 k.p.a. znaczenie ma tylko data doręczenia decyzji ostatecznej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Spółdzielnia domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji., zarzucając błędne zastosowanie art. 146 § 1 oraz art. 151 § 2 k.p.a. oraz niezastosowanie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. Zdaniem skarżącej błędne jest stanowisko organów, że skoro termin 5-letni upłynął w dniu 1 lutego 2016 r. to po tym dniu nie jest możliwe w wyniku wznowienia uchylenie decyzji ostatecznej, pomimo złożenia wniosku przed tą datą. Takie rozumienie przepisu narusza prawa strony, albowiem tylko od organu będzie zależało, czy wyda decyzję w sprawie wznowienia przed upływem 5 lat, czy też nie. Oczywistym jest natomiast, że wznowienie postępowania przed upływem terminu z art. 146 § 1 k.p.a. skutkuje możliwością uchylenia decyzji ostatecznej. Ponadto skarżąca zwróciła uwagę, że organ był uprawniony do uchylenia lub zmiany decyzji Prezydenta Miasta z dnia 21 stycznia 2011 r. na podstawie art. 154 k.p.a. gdyż strona złożyła w dniu 22 czerwca 2015 r. wniosek w tym zakresie.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w sprawie. W odniesieniu do kwestii możliwości zastosowania art. 154 k.p.a. organ wskazał, że kwestia ta nie była przedmiotem postępowania przed Kolegium, w związku z czym organ nie może jej oceniać.

Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302; dalej: p.p.s.a.), chyba że zapadło by orzeczenie na niekorzyść skarżącego (art. 134 § 2 p.p.s.a.). W przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu w oparciu o przepis art. 151 p.p.s.a.

Dokonując kontroli zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia, w pierwszej kolejności należy wskazać jako bezsporne, że skarżąca jako podstawę wznowienia wskazała przepis art. 145a § 1 k.p.a. tj. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lipca 2014 r. sygn. akt SK 6/12, stwierdzający niezgodność art. 88 ust. 1 pkt 2 i 3, ust. 4, art. 89 ust. 1, ust. 3, ust. 8, ust. 9 ustawy o ochronie przyrody przez to, że przewidują obowiązek nałożenia przez właściwy organ samorządu terytorialnego administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia lub zniszczenie przez posiadacza nieruchomości drzewa lub krzewu, w sztywno określonej wysokości, bez względu na okoliczności tego czynu, są niezgodne z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Przepisy art. 88 i 89 ustawy o ochronie przyrody stanowiły prawną podstawę, w oparciu o którą została wydana ostateczna decyzja Prezydenta Miasta w przedmiocie wymierzenia skarżącej administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie i zniszczenie drzew. W takiej sytuacji, skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (art. 145a § 2 k.p.a.). W części II sentencji wyroku Trybunał odroczył utratę mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów ustawy o ochronie przyrody o 18 miesięcy.

Zgodnie z art. 190 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r., nr 78, poz. 483 ze zm.), orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne (ust. 1). Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w sprawach wymienionych w art. 188 podlegają niezwłocznemu ogłoszeniu w organie urzędowym, w którym akt normatywny był ogłoszony. Jeżeli akt nie był ogłoszony, orzeczenie ogłasza się w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski". (ust. 2) Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, jednak Trybunał Konstytucyjny może określić inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego. Termin ten nie może przekroczyć osiemnastu miesięcy, gdy chodzi o ustawę, a gdy chodzi o inny akt normatywny - dwunastu miesięcy. W przypadku orzeczeń, które wiążą się z nakładami finansowymi nie przewidzianymi w ustawie budżetowej, Trybunał Konstytucyjny określa termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego po zapoznaniu się z opinią Rady Ministrów (ust. 3). Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego postępowania (ust. 4).

Dniem ogłoszenia aktu jest dzień jego ogłoszenia w postaci elektronicznej na stronie internetowej organu wydającego dziennik urzędowy (...) (art. 20 ust. 2 ustawy z 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, Dz. U. z 2017 r. poz. 1523).

Z powyższego wynika, że każde orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, co jednakże nie oznacza automatycznie, że z tym samym dniem wystąpi skutek w postaci utraty mocy obowiązującej przepisu, co do którego orzeczono o jego niezgodności z ustawą zasadniczą. Podkreślić bowiem należy, że w sytuacji odroczenia mocy obowiązującej przepisu Trybunał stwierdza istnienie niekonstytucyjności, dając zarazem ustawodawcy czas na dostosowanie systemu prawnego do wymagań konstytucyjnych. Zakwestionowany akt pozostaje na czas odroczenia w systemie prawnym, ale nie ma już wątpliwości co do tego, że jest on konstytucyjnie wadliwy.

Dla wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją administracyjną ze względu na orzeczenie o niezgodności z Konstytucją RP przepisu, na podstawie którego wydana została decyzja, konieczne jest spełnienie określonych wymogów prawnych, wynikających z k.p.a., w szczególności zaś – dochowanie terminów na zgłoszenie wniosku wznowienie postępowania (termin miesięczny) oraz terminu, umożliwiającego merytoryczne orzeczenie we wznowionym postępowaniu (termin pięcioletni).

Odnośnie do tego pierwszego terminu, wskazać należy, że zgodnie z art. 145a k.p.a. można żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. W takiej sytuacji skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Termin ten ma charakter procesowy. W orzecznictwie sądowym prezentowane są odmienne poglądy co do daty, od której należy liczyć bieg miesięcznego terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania. W szczególności prezentowane jest stanowisko, zgodnie z którym w razie odroczenia mocy obowiązującej przepisu, na podstawie którego wydana została ostateczna decyzja administracyjna, dopuszczalność wznowienia postępowania wystąpi dopiero z upływem terminu odroczenia, jeżeli ustawodawca wcześniej nie zmieni lub uchyli danego przepisu (por. wyrok TK z dnia 29 lipca 2014 r., sygn. akt P 49/13). Wskazuje się, że prospektywny skutek orzeczeń odroczonych oznacza, że do czasu upływu wskazanego w orzeczeniu Trybunału terminu nie ma możliwości wznowienia postępowania, natomiast jeżeli ustawodawca zmieni prawo w okresie przed końcem upływu terminu odroczenia, wówczas zmiana ta – genetycznie ma swe źródło nie w derogacji trybunalskiej, lecz w derogacji dokonanej przez ustawodawcę. Wtedy jednak, gdy ustawodawca wprowadzi nowe przepisy w okresie odroczenia wejścia w życie wyroku TK brak jest w ogóle warunków do wznowienia postępowania, nie stosuje się art. 190 ust. 4 Konstytucji RP.

Oba procedujące w sprawie organy przyjęły takie stanowisko odnośnie do zachowania terminu przez Spółdzielnię złożenia podania o wznowienie kontrolowanego postępowania administracyjnego, co w okolicznościach sprawy sąd wojewódzki zaaprobował. Odnotować trzeba jednak również takie stanowisko judykatury, według którego niezależnie od kwestii utraty mocy obowiązującej danego przepisu już samo jego zakwestionowanie przez Trybunał (ogłoszenie wyroku), skutkujące utratą domniemania konstytucyjności, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, jak o tym mówi wprost art. 145a § 1 k.p.a. Taka też argumentacja zawarta została w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt II OSK 2143/15 (LEX nr 2307522, wraz z przywołanym w nim orzecznictwem), według którego sam fakt ogłoszenia wyroku przez Trybunał Konstytucyjny ma prawne znaczenie dla postępowań toczących się na tle przepisów dotkniętych niekonstytucyjnością. Trzeba też zwrócić uwagę, że derogacja przepisów ustawy o ochronie przyrody związana z opisanym wyrokiem Trybunału nie nastąpiła z upływem odroczenia, gdyż w trakcie tego biegu ustawodawca zmienił przepisy uznane za niekonstytucyjne. Przepis art. 88 ustawy o ochronie przyrody został bowiem znowelizowany ustawą z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 1405), a nowela weszła w życie z dniem 28 sierpnia 2015 r.

W okolicznościach niniejszej sprawy wyrok Trybunału Konstytucyjnego, będący podstawą skargi o wznowienie postępowania, opublikowany został w dniu 14 lipca 2014 r. w Dz. U. z 2014 r., pod poz. 426. W takiej sytuacji, o której mowa w tym ostatnim przywołanym orzeczeniu NSA, termin do zgłoszenia wniosku upłynąłby skarżącej w dniu 13 sierpnia 2014 r., co oznaczałoby że składając wniosek w organie w dniu 3 lutego 2016 r. Spółdzielnia terminu nie dochowała, co powinno skutkować wydaniem postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Niemniej przyjęcie takiej wykładni art. 145a § 2 k.p.a. musiałoby z kolei skutkować uchyleniem jako naruszającego prawo rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 151 § 2 k.p.a. Przychylając się zatem do stanowiska organów co do zachowania przez Spółdzielnię terminu do złożenia podania o wznowienie niniejszego postępowania administracyjnego sąd wojewódzki wziął pod też uwagę przepisy art. 134 § 1 i 2 p.p.s.a., na podstawie których sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc, co do zasady, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jednocześnie sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Powyższa norma prawna, określana w doktrynie jako zakaz orzekania na niekorzyść skarżącego, uniemożliwia sądowi co do zasady wydanie orzeczenia, które byłoby niekorzystne dla strony. Zastosowanie tej normy wymaga ustalenia sytuacji skarżącego z punktu widzenia "niekorzyści", której identyfikacja musi nastąpić w konkretnych okolicznościach danej sprawy. Przyjęcie takiej wykładni art. 145a k.p.a., że termin jednego miesiąca na złożenie podania o wznowienie liczyć trzeba od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w niniejszej sprawie musiałby skutkować uchyleniem decyzji obu instancji ze względu na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynika sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). Oznaczałoby to, że mimo uwzględnienia wniesionej skargi, w wyniku ponownego rozpoznania wniosku strony o wznowienie postępowania administracyjnego przez organ pierwszej instancji, musiałoby zapaść postanowienie o odmowie wznowienia postepowania ze względu na spóźnione zgłoszenie wniosku. Rozstrzygnięcie to byłoby dla skarżącej daleko bardziej niekorzystne niż decyzja na podstawie art. 151 § 2 k.p.a., stwierdzająca wydanie z naruszeniem prawa decyzji Prezydenta Miasta z dnia 21 stycznia 2011 r. w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia i zniszczenie drzew niewłaściwym wykonaniem zabiegów pielęgnacyjnych.

Z przedstawionych względów sąd zaaprobował pogląd organów co do liczenia terminu na wznowienie postępowania z uwagi na opisany wyrok TK i prawidłowość postanowienia Prezydenta Miasta z dnia 4 kwietnia 2016 r. wznawiającego postępowanie zakończone kwestionowaną decyzją z dnia 21 stycznia 2011 r.,

Badając dalej prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia sąd uznał wniesioną skargę za bezzasadną.

Czym innym od opisanego wyżej terminu procesowego na zgłoszenie wniosku o wznowienie postępowania jest tzw. termin przedawnienia możliwości uchylenia decyzji wskutek wznowienia postępowania, o którym mowa w art. 146 § 1 k.p.a. Zgodnie z treścią tego przepisu uchylenie decyzji z przyczyny określonej w art. 145a nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Jak wynika z akt sprawy i jest to okoliczność bezsporna, decyzja Prezydenta Miasta z dnia 21 stycznia 2011 r., której dotyczy wniosek o wznowienie postępowania, została skarżącej doręczona w dniu 1 lutego 2011 r. Pięcioletni termin umożliwiający wzruszenie powyższej decyzji na podstawie art. 145a k.p.a. upływał zatem dnia 1 lutego 2016 r. Powyższy pięcioletni termin określony w § 1 art. 146 k.p.a., chociaż zamieszczony został w przepisie proceduralnym, ma charakter materialny, co oznacza, że jego upływ powoduje taki skutek, że decyzja ostateczna nie może być uchylona, choćby została wydana z naruszeniem prawa. Biegu tego terminu nie przerywa żadna czynność procesowa, nie może być on przywrócony, a jego upływ organ zobowiązany jest uwzględnić z urzędu. Prowadzenie postępowania po upływie okresu przedawnienia określonego w art. 146 § 1 k.p.a. naruszałoby zasadę trwałości decyzji administracyjnej, której podstawową funkcją jest stabilizacja stosunków prawnych. Nie maja też prawnego znaczenia okoliczności, z powodu których do wznowienia postępowania doszło po upływie terminów określonych w art. 146 § 1 k.p.a. Takie też w zasadzie jednolite jest stanowisko judykatury (zob. m.in. wyroki NSA: z dnia 19 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1521/11; z dnia 19 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 845/16; z dnia 7 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 2455/14, dostępne w CBOSA na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Ustalenie upływu tego terminu ogranicza w konsekwencji organ w możliwości orzeczenia co do istoty sprawy, sprowadzając jego kompetencje w zasadzie do orzeczenia o charakterze formalnym, zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a., po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia i wskazaniu okoliczności z powodu których nie uchylił decyzji.

Ten ostatni przepis stanowi, że w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 (przedawnienie), organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Wydane w niniejszym stanie faktycznym rozstrzygnięcia organów administracji obu instancji zapadły zatem po przeprowadzeniu postępowania i w brzmieniu odpowiadającym cytowanemu art. 151 § 2 k.p.a. Według niekwestionowanego ustalenia organu pierwszej instancji (po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego) zaistniałyby przesłanki uchylenia decyzji dotychczasowej z dnia 21 stycznia 2011 r., z uwagi na błędne ustalenie w tej decyzji odnośnie do jednego z drzew – topoli z grupy mieszańców euroamerykańskich, jak i wskazany wyrok Trybunału, niemniej uniemożliwia to upływ terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 146 § 1 k.p.a. To też zostało zaakceptowane zaskarżoną decyzją, a więc zarzuty skargi należało uznać za niezasadne.

Należy jednocześnie wskazać, że nie ma znaczenia, że skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania przed upływem analizowanego terminu, aczkolwiek w końcowym jego okresie. Czym innym jest bowiem skuteczne zainicjowanie postępowania wznowieniowego w terminie określonym w art. 145a § 2 k.p.a. (jak to przyjęły organy w niniejszej sprawie), a czym innym dopuszczalność merytorycznego w nim orzekania, uzależniona od terminu określonego w art. 146 § 1 k.p.a., którego upływ ma charakter obiektywny i ostateczny.

Z tych przyczyn zarzuty skargi nie mogły zostać uwzględnione.

Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł jak w sentencji.