Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 225/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2022-06-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6269 Inne o symbolu podstawowym 626
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność aktu prawa miejscowego w całości
Powołane przepisy: article: art. 147 § 1
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 5b ust. 1, ust. 10, ust. 11, ust. 14, art. 91 ust. 4
journal: Dz.U. 2021 poz 1372
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński Asesor WSA Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi Wojewody na uchwałę Rady Gminy z dnia 28 października 2021 r., Nr XX/252/21 w sprawie powołania Młodzieżowej Rady Gminy stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] marca 2022 r. Wojewoda wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na uchwałę Rady Gniny z dnia 28 października 2021 r. Nr XX/252/21 w sprawie powołania Młodzieżowej Rady Gminy [...]. Zaskarżonej uchwale Wojewoda zarzucił istotne naruszenie: art. 5b ust. 1, ust. 10, ust. 11 i ust. 14 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (DZ.U z 2021 r. poz. 1372, dalej jako - u.s.g.). Stawiając powyższe zarzuty skarżący wniósł o stwierdzenie zaskarżonej uchwały w całości.

W uzasadnieniu skargi organ podniósł, że uchwała podjęta na podstawie art. 5b u.s.g. stanowi akt prawa miejscowego w rozumieniu art. 40 ust. 1 tej ustawy, to zaś oznacza, że uchwała stanowi źródło prawa powszechnie obowiązującego na terenie objętym obszarem działania danej jednostki samorządu terytorialnego.

Zgodnie z art. 5b u.s.g. gmina podejmuje działania na rzecz wspierania i upowszechniania idei samorządowej wśród mieszkańców gminy, w szczególności wśród młodzieży, angażując ją w sprawy dla niej istotne (ust. 1). Rada gminy może wyrazić zgodę na utworzenie młodzieżowej rady gminy z własnej inicjatywy łub na wniosek: (1) wójta; (2) podmiotów reprezentujących zainteresowane środowiska, w szczególności: (a) organizacji pozarządowych lub podmiotów określonych w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz.U. z 2020 r. poz. 1057 oraz z 2021 r. poz. 1038), działających na terenie danej gminy, (b) samorządu uczniowskiego lub samorządu studenckiego z terenu danej gminy (ust. 2). Młodzieżowa rada gminy ma charakter konsultacyjny, doradczy i inicjatywny (ust. 5). Rada gminy, tworząc młodzieżową radę gminy, nadaje jej statut określający w szczególności zasady działania młodzieżowej rady gminy, tryb i kryteria wyboru jej członków oraz zasady wygaśnięcia mandatu i odwołania członka młodzieżowej rady gminy. Podmioty, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 2, mogą przedstawiać opinie w zakresie projektu statutu (ust. 10). Członkowi młodzieżowej rady gminy biorącemu udział w posiedzeniach młodzieżowej rady gminy lub w zorganizowanym wydarzeniu, na którym reprezentuje on młodzieżową radę gminy, a w przypadku niepełnoletniego członka młodzieżowej rady gminy - także jego rodzicowi lub opiekunowi prawnemu, zwraca się, na jego wniosek, koszty przejazdu na terenie t kraju związane z udziałem w posiedzeniu młodzieżowej rady gminy lub w zorganizowanym wydarzeniu, na którym reprezentuje on młodzieżową radę gminy, na podstawie dokumentów, w szczególności rachunków, faktur lub biletów, potwierdzających poniesione wydatki lub informacji o wysokości poniesionych kosztów przejazdu samochodem. Szczegółowe zasady zwrotu kosztów oraz zasady delegowania! przedstawicieli młodzieżowej rady gminy na zorganizowane wydarzenia, na których reprezentują oni młodzieżową radę gminy, reguluje statut młodzieżowej rady gminy (ust. 11). Młodzieżowa rada gminy może posiadać opiekuna (ust. 12). Statut młodzieżowej rady gminy może określać szczegółowe wymagania, które musi spełniać opiekun, zakres jego obowiązków oraz zasady jego odwoływania (ust. 13). Wyboru opiekuna młodzieżowej rady gminy dokonuje rada gminy spośród kandydatów wskazanych przez młodzieżową radę gminy (ust. 14).

Ustawodawca w art. 5b ust. 10 i ust; 11 u.s.g. wskazał zakres regulacji, który winien być unormowany w statucie młodzieżowej rady gminy. Powyższe elementy stanowią katalog otwarty, na co wskazuje użyte w ust. 10 wyrażenie "w szczególności", lecz jednocześnie są to elementy obligatoryjne, do .określenia których rada gminy została obowiązana, normując statut młodzieżowej rady gminy. Określenie kwestii zawartych, w powyższych przepisach stanowi niezbędne minimum, które musi zostać uregulowane w przedmiotowej uchwale. Brak któregokolwiek z nich oznacza niewypełnienie przez przedmiotową uchwałę zakresu regulacji określonej w upoważnieniu ustawowym, co skutkuje istotnym naruszeniem prawa i koniecznością stwierdzenia nieważności całej uchwały.

Mając na uwadze powyższe skarżący wskazał, że przedmiotowa uchwała nie zawiera szczegółowych zasad zwrotu kosztów oraz zasad delegowania przedstawicieli młodzieżowej rady gminy na zorganizowane wydarzenia, na których reprezentują oni młodzieżową radę gminy, a także zasad odwołania członka młodzieżowej rady. W art. 5b. ust. 11 u.s.g. zobowiązuje radę gminy do określenia w statucie młodzieżowej rady gminy szczegółowych zasad zwrotu kosztów oraz zasad delegowania przedstawicieli młodzieżowej rady gminy na zorganizowane wydarzenia, na których reprezentują oni młodzieżową radę gminy - "Członkowi młodzieżowej rady gminy biorącemu udział w posiedzeniach młodzieżowej rady gminy lub w zorganizowanym wydarzeniu, na którym reprezentuje on młodzieżową radę gminy, a w przypadku niepełnoletniego członka młodzieżowej rady gminy - także jego rodzicowi lub opiekunowi prawnemu, zwraca się, na jego wniosek, koszty przejazdu na terenie kraju związane z udziałem w posiedzeniu młodzieżowej rady gminy lub w zorganizowanym wydarzeniu, na którym reprezentuje on młodzieżową radę gminy, na podstawie dokumentów, w szczególności rachunków, faktur lub biletów, potwierdzających poniesione wydatki lub informacji o wysokości poniesionych kosztów przejazdu samochodem".

Analiza uchwały wykazała, że Rada Gminy przedmiotową kwestię całkowicie pominęła, co stanowi istotne naruszenie wskazanego przepisu ustawy. Pominięcie przez Radę któregokolwiek z elementów upoważnienia ustawowego skutkuje brakiem jego pełnej realizacji.

Ponadto w kwestionowanej uchwale Rada Gminy nie uregulowała zasad odwołania członka młodzieżowej rady gminy. W § 8 załącznika do uchwały - Statut Młodzieżowej Rady Gminy (dalej: "Statut") znalazły się jedynie zapisy dotyczące sytuacji, w których wygasa mandat radnego. Ponadto w § 16 ust. 2 i 3 Statutu Rada przyjęła unormowania dotyczące odwołania członka prezydium Młodzieżowej Rady, jednak zapis ten nie może zostać uznany za realizację upoważnienia ustawowego z art. 5b ust. 10 ustawy, albowiem nie odnosi się on do wszystkich członków młodzieżowej rady, a jedynie do tych, którzy sprawują w jej ramach określone funkcje.

Przedmiotowa uchwała obarczona jest także innymi wadami prawnymi.

Zgodnie z treścią § 7 Załącznika nr 1 Statutu Młodzieżowej Rady Gminy - Ordynacja Wyborcza Młodzieżowej Rady Gminy (zwany dalej "Ordynacją"), stanowiącego załącznik do przedmiotowej uchwały "Kandydatem na Radnego, zwanym dalej kandydatem, może być osoba, która uczęszcza do szkoły podstawowej na terenie Gminy [...]." Wskazany zapis § 7 Ordynacji, pozbawia uczniów zamieszkałych na terenie Gminy i uczących się w szkołach położonych na terenie innych gmin, możliwości kandydowania do Młodzieżowej Rady Gminy. W ocenie skarżącego taka regulacja narusza art. 5b ust. 1 u.s.g., który nakłada na gminę obowiązek wspierania i upowszechniania idei samorządowej wśród mieszkańców gminy, w szczególności wśród młodzieży, angażując ją w sprawy dla niej istotne. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, mieszkańcy gminy tworzą z mocy prawa wspólnotę samorządową. Dla określenia przynależności do danej wspólnoty samorządowej, a także wiążących się z nią uprawnień, w tym wynikających z art. 5b ustawy o samorządzie gminnym, prawnie obojętna jest okoliczność uczęszczania do szkół położonych na terenie danej gminy (prowadzonych przez gminę) albo do szkół położonych na terenie innych gmin.

Również określony w § 4 Ordynacji podział Gminy na okręgi wyborcze, którymi są szkoły następuje z pominięciem uczestnictwa w wyborach, młodzieży zamieszkującej na terenie gminy, a uczęszczającej do szkół poza terenem gminy [...]. W ocenie skarżącego nie znajduje uzasadnienia prawnego pozbawienie postanowieniami przedmiotowej uchwały prawa wyborczego do Młodzieżowej Rady Gminy tych członków wspólnoty, którzy są mieszkańcami gminy, ale uczęszczają do szkół na terenie innych jednostek samorządu terytorialnego. Tym samym, w ocenie skarżącego, Rada zawęziła krąg osób uprawnionych do kandydowania do Młodzieżowej Rady do uczniów szkół funkcjonujących na terenie Gminy, pomijając uczniów, będących mieszkańcami tej gminy, ale uczęszczających do szkół poza tą gminą. Jednocześnie Rada rozszerzyła krąg osób uprawnionych do uczniów, którzy co prawda uczęszczają do szkół mających siedzibę w [...] i są członkami samorządu uczniowskiego szkoły funkcjonującej na terenie gminy, ale nie są mieszkańcami tej gminy.

Ponadto w § 13 ust. 1 Ordynacji Rada wskazała, że uprawnionymi do głosowania są wszyscy uczniowie szkoły stanowiącej okręg wyborczy. W kolejnych paragrafach określiła zasady na jakich będą odbywać się wybory. W tym zakresie również doszło do nieuprawnionego zawężenia kręgu osób, którym przysługuje czynne prawo wyborcze do młodzieżowej rady wyłącznie do uczniów uczęszczających do szkół z terenu gminy i jednocześnie do rozszerzenia tego kręgu do uczniów, którzy uczęszczają do szkół z terenu gminy, ale mających miejsce zamieszkania w innej gminie.

W § 8 pkt 4 Statutu Rada postanowiła, że mandat Radnego wygasa na skutek ukończenia przez Radnego statutowego wieku. Przy czym w żadnym przepisie uchwały tego wieku nie określiła. Jedynie w § 7 Ordynacji wskazała, że "kandydatem, może być osoba, która uczęszcza do szkoły podstawowej". Jednak sam fakt zaprzestania uczęszczania do szkoły podstawowej, w ocenie skarżącego, nie jest wystarczający do stwierdzenia, że Radny ukończył statutowy wiek i zaszła przesłanka wygaśnięcia jego mandatu. Ponadto, w ocenie skarżącego, rada gminy ustalając treść statutu, powinna precyzyjnie określić tryb i kryteria wyboru jej członków, do zagadnień tych należy m.in. określenie wieku składu osobowego rady. Tego w kwestionowanej uchwale zabrakło.

Skarżący wskazał, że zapis zawarty w § 19 ust. 1 Statutu o treści: "Opiekuna Rady wybiera Rada Gminy", istotnie narusza art. 5b ust. 14 u.s.g., zgodnie z którym wyboru opiekuna młodzieżowej rady gminy dokonuje rada gminy spośród kandydatów wskazanych przez młodzieżową radę gminy. Zgodnie z powyższym przepisem uprawnienie do wyboru opiekuna młodzieżowej rady faktycznie przysługuje radzie gminy, z tym jednak zastrzeżeniem, że kandydatów na tego opiekuna wskazuje młodzieżowa rada. Wobec tego Rada Gminy dokonała nieuprawnionej modyfikacji ww. przepisu ustawy.

Kolejnym naruszeniem jest odmienne uregulowanie, w dwóch różnych przepisach, kwestii zwołania I sesji Młodzieżowej Rady Gminy. Mianowicie w § 20 Statutu Rada postanowiła, że pierwsze posiedzenie Rady nowej kadencji zwołuje Przewodniczący Rady Gminy lub Przewodniczący poprzedniej kadencji we wspólnym porozumieniu, w ciągu 14 dni po ogłoszeniu przez Przewodniczącego Gminnej Komisji Wyborczej ostatnich zbiorczych wyników wyborów do Rady. Pierwsze posiedzenie Rady nowej kadencji prowadzi Przewodniczący Rady Gminy lub Przewodniczący poprzedniej kadencji i prowadzi ją do czasu wyboru nowego Przewodniczącego. Natomiast w § 22 ust. 3 i 4 Ordynacji postanowiła, że I sesję nowo wybranej Rady zwołuje Przewodniczący Rady ustępującej kadencji w ciągu 30 dni od daty wejścia w życie wyników wyborów do Rady i prowadzi do czasu wyłonienia nowego Przewodniczącego Rady. W przypadku gdy zwołanie i prowadzenie sesji przez Przewodniczącego Rady ustępującej kadencji nie jest możliwe, sesja jest zwoływana i prowadzona przez Przewodniczącego Rady Gminy.

Skarżący wskazał ponadto, że w związku z nowelizacją przepisów dotyczących młodzieżowych rad gmin, które weszły w życie z dniem 23 czerwca 2021 r. na podstawie ustawy z dnia 20 kwietnia 2021 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o samorządzie powiatowym, ustawy o samorządzie województwa oraz ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. poz. 1038) ustawodawca wprowadził określoną procedurę poprzedzającą podjęcie uchwały w sprawie utworzenia młodzieżowej rady gminy i nadania jej statutu. Zgodnie bowiem z art. 5b ust. 10 zd. 2 ustawy podmioty, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 2, mogą przedstawiać opinie w zakresie projektu statutu. Chodzi tu o wójta oraz podmioty reprezentujące zainteresowane środowiska, w szczególności: organizacje pozarządowe lub podmioty określone w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, działające na terenie danej gminy oraz samorząd uczniowski lub samorząd studencki z terenu danej gminy. Tymczasem z informacji uzyskanej od Wójta Gminy wynika, że nie przedstawiono tym podmiotom do zaopiniowania projektu uchwały w sprawie powołania Młodzieżowej Rady Gminy i określenia jej statutu. Podjęcie przedmiotowej uchwały nie zostało zatem poprzedzone wystąpieniem o opinię do podmiotów, o których mowa w art. 5b ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy. Nie umożliwiono również tym podmiotom przedstawienia opinii w inny sposób. Brak przeprowadzenia, wymaganej przez ustawę, procedury poprzedzającej podjęcie uchwały, stanowi istotne naruszenie prawa, co z kolei uzasadnia stwierdzenie nieważności kwestionowanej uchwały w całości.

W odpowiedzi na skargę Rada Gminy, reprezentowana przez Wójta Gminy, wniosła o uwzględnienie skargi.

Organ publiczny podzielił stanowisko skarżącego oraz wskazał, że uwzględniając stanowisko Trybunału Konstytucyjnego zawarte w uchwale z dnia 14 września 1994 r.(W 5/94, opubl. OTK 1994, cz. 2, poz. 44) oraz w uchwale z dnia 14 lutego 1994 r.(K 10/93, opubl. OTK 1994, cz.l, poz. 7) należy przyjąć, że uchylenie (zmiana) zaskarżonej uchwały przez organ, który ją podjął, nawet przed wydaniem wyroku nie czyni bezprzedmiotowym rozpoznanie skargi na tą uchwałę. Uchylenia uchwały nie można bowiem utożsamiać z uwzględnieniem skargi. Zapisy Statutu stanowiącego załącznik do zaskarżonej uchwały określający zasady działania Młodzieżowej Rady Gminy, tryb i kryteria wyboru członków oraz zasady wygaśnięcia mandatu i odwołania członków mają charakter kompleksowy, zatem stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości umożliwi organowi stworzenie regulacji w zakresie utworzenia Młodzieżowej rady gminy, przy zachowaniu zasad wynikających z powołanych wyżej przepisów ustawy. Organ podniósł, że ponieważ zaskarżona uchwała obarczona jest wadami wskazanymi w skardze konsekwencją jest stwierdzenia jej nieważności.

Sprawa niniejsza rozpoznana została w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2019 r. poz. 2325 zwana dalej p.p.s.a.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną.

W ramach sprawowanego z mocy art. 85 u.s.g. nadzoru nad działalnością gminną organ nadzoru - m.in. wojewoda (art. 86 u.s.g.) - na podstawie art. 93 ust. 1 u.s.g posiada kompetencję do zaskarżenia do sądu administracyjnego uchwał i zarządzeń organu gminy. Przepis art. 93 ust. 1 u.s.g. koresponduje z postanowieniami art. 91 ust. 1 u.s.g. Zgodnie z tymi ostatnim przepisem ustawodawca zakreślił organowi nadzoru 30-dniowy termin do stwierdzenia nieważności uchwały (zarządzenia) organu gminy. Po upływie tego terminu - w myśl art. 93 ust. 1 usg - organ nadzoru traci kompetencje do zastosowania tego środka nadzoru, może on jednak od tego momentu zaskarżyć uchwałę (zarządzenie) do sądu administracyjnego. Z art. 94 ust. 1 usg wynika, że nie stwierdza się nieważności uchwały (zarządzenia) organu gminy po upływie jednego roku od dnia ich podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1, albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego. W przedmiotowej sprawie Wojewoda nie skorzystał z przysługującego mu ustawowego uprawnienia do stwierdzenia nieważności uchwały we wskazanym w art. 92 ust. 1 usg terminie, co spowodowało możliwość złożenia na nią skargi do sądu administracyjnego, przedmiotem skargi jest bowiem uchwała będąca aktem prawa miejscowego.

Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi na akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. - jak to wynika z art. 147 § 1 p.p.s.a. - polega na stwierdzeniu jego nieważności w całości lub w części albo na stwierdzeniu, że został on wydany z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jego nieważności. W przypadku organów gminy należy stosować przepis art. 147 § 1 p.p.s.a. z uwzględnieniem treści - przywoływanych już - przepisów art. 93 ust. 1 oraz art. 91 ust. 1 i ust. 4 usg. Zgodnie z art. 91 ust. 1 u.s.g., uchwała organu gminy jest nieważna, gdy jest sprzeczna z prawem. Ustawa o samorządzie gminnym wyróżnia dwie kategorie wad uchwał organów gminy: istotne naruszenie prawa oraz nieistotne naruszenie prawa. W art. 91 ust. 4 stanowi, że w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, że uchwałę wydano z naruszeniem prawa.

Przez sprzeczność z prawem, w rozumieniu art. 91 u.s.g. należy rozumieć niezgodność z aktami prawa powszechnie obowiązującego, a więc Konstytucją RP, ustawami, aktami wykonawczymi oraz powszechnie obowiązującymi aktami prawa miejscowego. Termin "sprzeczność" jest pojęciem nieostrym. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że sprzeczność uchwały lub zarządzenia musi być oczywista i bezpośrednia. Za istotne naruszenie prawa uznać należy uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym (z uzasadnienia wyroku TK z 9 grudnia 2003 r., P 9/02). Może ono polegać na naruszeniu prawa materialnego albo procesowego, o ile naruszenie norm procesowych mogło mieć wpływ na materialne ukształtowanie treści aktu. Ustawodawca nie zdefiniował pojęcia "istotnego naruszenia prawa", ani też nie wyliczył rodzaju wad, które należy w ten sposób kwalifikować. Według wypracowanego przez piśmiennictwo i orzecznictwo stanowiska przyjmuje się, że nieistotne naruszenia prawa obejmują naruszenia niedotyczące istoty zagadnienia. Nieistotne naruszenie prawa, jak błąd lub nieścisłość prawna nie mająca wpływu na istotną treść uchwały, jest zatem mniej doniosłe niż inne wadliwości. Jako przykłady tego rodzaju uchybień wskazuje się nieodpowiednie oznaczenie uchwały, przywołanie niewłaściwej podstawy prawnej uchwały (przy założeniu, że istnieje przepis prawa umocowujący do jej podjęcia), oczywistą omyłkę pisarską lub rachunkową. Natomiast rodzaje naruszeń, które należy zaliczyć do kategorii istotnych, to naruszenia znaczące, wpływające na treść uchwały lub zarządzenia, dotyczące meritum sprawy, jak np. naruszenie przepisów podstawy prawnej podejmowanych uchwał, przepisów ustrojowych, przepisów prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię - oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (zob. P. Chmielnicki, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w Polsce, Warszawa, LexisNexis 2006, s. 94-95 oraz przywołane tam orzeczenia NSA).

Odnosząc powyższe uwagi ogólne do okoliczności rozpatrywanej sprawy Sąd stwierdził, że zarzuty skargi są zasadne.

Stosownie do art. 5b u.s.g. gmina podejmuje działania na rzecz wspierania i upowszechniania idei samorządowej wśród mieszkańców gminy, w tym zwłaszcza wśród młodzieży. (ust. 1). Rada gminy na wniosek zainteresowanych środowisk może wyrazić zgodę na utworzenie młodzieżowej rady gminy mającej charakter konsultacyjny. (ust. 2). Rada gminy, powołując młodzieżową radę gminy, nadaje jej statut określający tryb wyboru jej członków i zasady działania. (ust. 3).

W wykonaniu tej delegacji w dniu 28 października 2021 r. Rada Gminy podjęła uchwałę Nr XX/252/21 w sprawie powołania Młodzieżowej Rady Gminy. Z treści wskazanej uchwały wynika, że nie zawiera ona obowiązkowych regulacji, składających się na treść uchwały w przedmiocie powołania młodzieżowej rady gminy. Spostrzeżenie to dotyczy braku uregulowania w uchwale kwestii dotyczących odwołania członka Młodzieżowej Rady Gminy (dalej jako - MRG), który to obowiązek wynika z art. 5 ust. 10 u.s.g, oraz zasad dotyczących zwrotu kosztów przejazdu członka MRG związanego z udziałem w posiedzeniu MRG - obowiązek uregulowania tego zagadnienia wynika z art. 5 ust. 11. Nadto w § 8 pkt 4 Statutu jako jedną z przyczyn wygaśnięcia mandatu radnego wskazano ukończenie przez radnego statutowego wieku nie określając jednocześnie wieku powodującego wygaśnięcie mandatu. Zaniechanie organu stanowiącego w zakresie uregulowania w akcie prawa miejscowego zagadnienia, które ustawodawca uznaje za obligatoryjny element danego aktu należy kwalifikować jako istotne naruszenie prawa materialnego. Akt prawny który nie zawiera w swojej treści elementów ważnych dla określenia stosunków prawnych których ów akt dotyczy, nie jest bowiem w stanie prawidłowo kształtować sytuacje prawne jego adresatów. Oceniając legalność zaskarżonej uchwały trzeba mieć na uwadze, że kontroli podlega akt prawny który znajduje bezpośrednie zastosowanie w stanach faktycznych poszczególnych spraw.

Słuszny okazał się również zarzut skargi zgodnie z którym zaskarżona uchwala zawiera w swej treści przepisy, które w sposób sprzeczny w intencją ustawodawcy modyfikują bierne i czynne prawi wyborcze do MRG. Zarzut ten dotyczy § 7 i § 4 Ordynacji wyborczej stanowiącej załącznik nr 1 do statutu MRG. W § 7 zawarto regulację zgodnie z którą bierne prawo wyborcze przysługuje osobie uczęszczającej do szkoły podstawowej na terenie Gminy. Taki zapis uchwały powoduje wykluczenie z prawa kandydowania do MRG osób mieszkających na terenie Gminy, lecz uczęszczających do szkoły podstawowej w innej Gminie. Natomiast w § 4 postanowiono, że Gmina dzieli się na okręgi wyborcze, którymi są szkoły podstawowe, co z kolei skutkuje pozbawieniem czynnego prawa wyborczego osób mieszkających na terenie Gminy, lecz uczęszczających do szkoły podstawowej w innej Gminie. Z powyższymi przepisami koresponduje § 13 Ordynacji wyborczej który stanowi, że uprawnionymi do glosowania są wszyscy uczniowie szkoły stanowiącej okręg wyborczy. Zapisy uchwały o takiej treści pozostają w sprzeczności z wynikającą z art. 5b ust. 1 u.s.g. ideą instytucji MRG, której działalność winna się koncentrować sprzede wszystkim wokół określonych spraw dotyczących młodzieży zamieszkałej na terenie danej gminy.

Zasadny okazał się zarzut naruszenia art. 5b ust. 14 u.s.g. poprzez podjęcie postanowienia o treści zawartej w § 19 ust. 1 Statutu. Wskazany przepis uchwały, wbrew ustawie, w procesie wyboru opiekuna Rady nie uwzględnił prawa oraz obowiązku młodzieżowej rady gminy do przedstawienia kandydatów na opiekuna rady. Kolejnym uchybieniem stwierdzonym w zaskarżonej uchwale jest zawarcie sprzecznych ze sobą przepisów dotyczących zwołania pierwszej sesji MRG. W § 20 ust. 1 i 2 Statutu oraz § 22 ust. 3 i 4 Ordynacji wyborczej zawarto odmienne i sprzeczne ze sobą regulacje na temat terminu oraz trybu zwołania pierwszej sesji nowo wybranej MRG.

Nadto zaskarżona uchwała podjęta została z naruszeniem trybu określonego w art. 5b ust. 10, bowiem projekt Statutu MRG przed jego uchwaleniem nie został przedstawiony do zaopiniowania podmiotom o których mowa w art. 5b ust. 2 pkt 1 i 2, czyli: wójtowi, podmiotom reprezentujących zainteresowane środowiska, w szczególności: a) organizacjom pozarządowym lub podmiotom określonym w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2020 r. poz. 1057 oraz z 2021 r. poz. 1038, 1243, 1535 i 2490), działającym na terenie danej gminy, b) samorządowi uczniowskiemu lub samorządowi studenckiemu z terenu danej gminy.

Wskazane powyżej uchybienia należy zakwalifikować jako istotne naruszenie prawa w rozumieniu art. 91 ust. 4 u.s.g., co obligowało Sąd do stwierdzenia nieważności przedmiotowej uchwały w całości.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.