Postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 3411/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-07-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Dopuszczenie do udziału w postępowaniu
Zawieszenie/podjęcie postępowania
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zawieszono postępowanie
Dopuszczono do udziału w postępowaniu sądowym
Powołane przepisy: article: art. 33 § 2 w zw. z art.193
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 125 § 1 pkt w zw. z art. 193
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. z siedzibą w Warszawie o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi kasacyjnej Polskich Kolei Państwowych S.A. z siedzibą w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 czerwca 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 407/15 oddalającego skargę Polskich Kolei Państwowych S.A. z siedzibą w Warszawie na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości postanawia: dopuścić PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. z siedzibą w Warszawie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. POSTANOWIENIE Dnia 12 lipca 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Polskich Kolei Państwowych S.A. z siedzibą w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 czerwca 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 407/15 w sprawie ze skargi Polskich Kolei Państwowych S.A. z siedzibą w Warszawie na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości postanawia: zawiesić postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 407/15, oddalił skargę Polskich Kolei Państwowych S.A. z siedzibą w Warszawie na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniosły Polskie Koleje Państwowe S.A., podnosząc jako niezasadne przyjęcie, że komunalizowana nieruchomość należała do terenowych organów administracji państwowej stopnia państwowego oraz przyjęcie, że brak dokumentu o zarządzie skutkuje komunalizacją mienia.

Pismem z dnia 5 lipca 2018 r., które do biura podawczego Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynęło w dniu 6 lipca 2018 r., PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. z siedzibą w Warszawie – na podstawie art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") – wniosła o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika postępowania w niniejszej sprawie.

W uzasadnieniu wniosku podkreślono, że do obowiązków PKP Polskich Linii Kolejowych S.A. należy utrzymywanie infrastruktury kolejowej niemal w całej Polsce. Podano, że dla dalszego korzystania przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. z linii kolejowych, prawa rzeczowe do nieruchomości gruntowych – na których linie te są położone – muszą przysługiwać wciąż PKP S.A. Zaznaczono, że przyznanie prawa własności tych nieruchomości jednostce samorządu terytorialnego wpłynie bezpośrednio na władztwo PKP Polskich Linii Kolejowych S.A. nad urządzeniami wchodzącymi w skład linii kolejowych, jak i na stan majątku. Wskazano, że przekazanie określonych nieruchomości jednostce samorządu terytorialnego może uniemożliwić Spółce realizację przypisanych przez ustawodawcę zadań.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 33 § 2 p.p.s.a., udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Postanowienie sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. wykazała, że ma interes prawny w niniejszym postępowaniu. Za udziałem PKP Polskich Linii Kolejowych S.A. w przedmiotowym postępowaniu przemawia argumentacja przedstawiona we wniosku. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. będąc zarządcą narodowej sieci kolejowej, są zobowiązane do realizacji zadań wymienionych w ustawie o transporcie kolejowym. Zaś zadania te nie mogą zostać zlecone innym podmiotom. Istotnym w sprawie jest również fakt wniesienia do PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. wkładów niepieniężnych, wyodrębnionych z przedsiębiorstwa PKP S.A., niezbędnych do prowadzenia działalności w zakresie zarządzania liniami kolejowymi (art. 15 ust. 1 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Linie Kolejowe" - Dz. U. z 2017 r., poz. 680, zm. poz. 1529). Jak wskazano we wniosku, znajdujące się na spornych działkach elementy infrastruktury kolejowej są funkcjonalnie i fizycznie powiązane z linią kolejową, a ich demontaż w istotny sposób wpłynie na prowadzenie ruchu kolejowego.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. art. 33 § 2 w zw. z art. 193 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 407/15, oddalił skargę Polskich Kolei Państwowych S.A. z siedzibą w Warszawie na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniosły Polskie Koleje Państwowe S.A., podnosząc jako niezasadne przyjęcie, że komunalizowana nieruchomość należała do terenowych organów administracji państwowej stopnia państwowego oraz przyjęcie, że brak dokumentu o zarządzie skutkuje komunalizacją mienia.

W skardze kasacyjnej wniesiono o zawieszenie niniejszego postępowania z uwagi na to, że w dniu 7 maja 2014 r. PKP S.A. wniosła do Trybunału Konstytucyjnego skargę konstytucyjną, w której domaga się stwierdzenia niezgodności aktualnie stosowanej ustawy wykładni art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) w zw. z art. 6 ust. 1 oraz art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 14, poz. 74 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 27 maja 1990 r., z art. 64 ust. 1 i 2 w zw. z art. 31 ust. 3 oraz art. 2 Konstytucji RP, art. 64 ust. 2 w zw. z art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 – dalej "p.p.s.a."), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Oznacza to, że między daną sprawą sądowoadministracyjną a innym postępowaniem musi istnieć związek tego rodzaju, iż wynik już toczącego się postępowania, będzie miał charakter prejudycjalny dla sprawy, która ma być zawieszona. Rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania, jeśli orzeczenie, które zapadnie w tym drugim postępowaniu, będzie stanowić podstawę rozstrzygnięcia w zawieszonym postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wnioskiem z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] Prezes Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej wniósł o podjęcie w pełnym składzie NSA uchwały wyjaśniającej przepisy prawne, których stosowanie wywołało rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych, o następującej treści: "Czy brak możliwości wykazania zarządu nieruchomością w oparciu o dokumenty, o których mowa w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U Nr 22, poz. 99 ze zm.; dalej też: uggw), wobec uchylenia ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr 22, poz. 99 ze zm.; dalej też: uggw), wyłącza możliwość dowodzenia istnienia zarządu nieruchomością na podstawie innych środków dowodowych stosownie do art 75 i art 76 § 3 w zw. z art. 76 § 1 i § 2 kpa i w zw. z art 77 § 1 art 80 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2016 r., poz. 23; dalej też: kpa) dla wykazania, że określona nieruchomość nie należała na dzień 27 maja 1990 r. do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191, ze zm.; dalej też art. 5 ust 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające)?"

Pytanie to zostało zarejestrowane pod sygn. akt I OPS 4/17.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpoznającego niniejszą sprawę rozstrzygnięcie wątpliwości co do interpretacji wskazanych wyżej przepisów będzie mogło mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.