Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1386/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-09-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 153, art. 170, art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 59 ust. 7
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie sędzia NSA Jerzy Bujko sędzia del. NSA Teresa Kobylecka (spr.) Protokolant Anna Połoczańska po rozpoznaniu w dniu 16 września 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. i K. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 28 maja 2008 r. sygn. akt II SA/Bd 206/08 w sprawie ze skargi E. i K. W. na decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 28 maja 2008r., sygn. akt II SA/Bd 206/08 oddalił skargę E. W. i K. W. na decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia [...] stycznia 2004r. nr [...], który po rozpatrzeniu odwołania E. W. i K. W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Bydgoszczy z dnia [...] sierpnia 2004r. udzielającej L. O. pozwolenia na użytkowanie rozbudowanej części budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działce przy ulicy [...] w Bydgoszczy - na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa umorzył postępowanie odwoławcze.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał następujący stan faktyczny:

Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB) w Bydgoszczy decyzją z dnia [...] października 2004r., po rozpatrzeniu odwołania E. i K. W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Bydgoszczy (PINB) z dnia [...] sierpnia 2004r., udzielającej L. O. pozwolenia na użytkowanie rozbudowanej części budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce przy ul. [...] w Bydgoszczy, utrzymał w mocy tę decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że inwestor - L. O., zobowiązany decyzją PINB z dnia 14 czerwca 2004 r. udzielającą mu pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, zawiadomił w dniu 24 sierpnia 2004 r. organ o zakończeniu prac i złożył wniosek o pozwolenie na użytkowanie dobudowanego obiektu budowlanego, załączając dziennik budowy, oświadczenie kierownika budowy o zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę, opinię kominiarską, protokoły z przeglądu instalacji elektrycznych oraz inwentaryzację geodezyjną powykonawczą. Do wydania przez PINB decyzji w sprawie pozwolenia na użytkowanie spornej dobudowy doszło po zapoznaniu się przez organ z przedstawioną dokumentacją i po przeprowadzeniu obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59a Prawa budowlanego, dokonanej w dniu 30 sierpnia 2004r.

Organ podkreślił, że niepodważalną okolicznością w niniejszej sprawie jest to, iż skarżący K. W. w dniu 15 maja 1991r. wyraził pisemną zgodę na sporną rozbudowę wg szkicu na przedstawionym jemu planie sytuacyjnym i że konsekwencją tej zgody było wydanie w dniu 10 marca 1992 r. pozwolenia na sporną rozbudowę, na podstawie którego rozpoczęto realizację inwestycji. W toku prowadzenia tej inwestycji doszło do istotnych odstępstw od uzgodnionego projektu budowlanego w zakresie gabarytów dobudowy. Wskazano, że organy nadzoru budowlanego prowadząc procedurę przewidzianą w art. 50 i 51 Prawa budowlanego doprowadziły sporny obiekt do stanu umożliwiającego wydanie pozwolenia na jego użytkowanie.

Skargę na powyższą decyzję złożyli E. i K. W., podnosząc, iż organ II instancji rozpoznając sprawę pominął fakt, że L. O. już w dniu 5 września 2002r. zakończył roboty budowlane dotyczące spornej rozbudowy i w dniu [...] września 2002r. decyzją PINB, utrzymaną następnie w mocy decyzją WINB z dnia [...] listopada 2002r., uzyskał pozwolenie na użytkowanie tego obiektu. Zdaniem skarżących, powyższe świadczy o tym, że stan rozbudowy się nie zmienił. Zarzucili oni przy tym organowi odwoławczemu, że nie wziął pod uwagę, iż wyżej wskazane decyzje zostały uchylone przez NSA Oddział Zamiejscowy w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 23 września 2003r., oraz że nie zastosował się on do wytycznych zawartych w uzasadnieniu tegoż wyroku. Wskazali także, iż w orzeczeniu tym wyraźnie stwierdzono, że zgoda skarżącego dotyczyła garażu i części podziemnych, a tym samym organ bezzasadnie powołuje się na oświadczenie skarżącego z dnia 15 maja 1991r. Podnieśli ponadto, że organ odwoławczy pominął to, że nie zostali oni, ani ich pełnomocnik, zawiadomieni przez organ I instancji o wniosku z dnia 24 sierpnia 2004r., ani o kontroli rozbudowy oraz, że organ I instancji nie wymienił w swojej decyzji i nie doręczył skarżącym dokumentów, które załączył do sprawy inwestor. Stwierdzili także, że nie mogą zgodzić się z ustaleniami organu II instancji, jakoby spornej rozbudowy nie zrealizowano w warunkach samowoli budowlanej, w sytuacji, gdy samowolę tę stwierdził NSA Oddział Zamiejscowy w Gdańsku w wyroku z dnia 18 lipca 1996 r. w sprawie sygn. akt SA/Gd 1695/95 i NSA Oddział Zamiejscowy w Bydgoszczy w wyroku z dnia 23 września 2003 w sprawie sygn. akt SA/Bd 948/03.

Wyrokiem z dnia 11 października 2007r., sygn. akt II SA/Bd 628/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] października 2004r. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż z wnioskiem wszczynającym postępowanie w niniejszej sprawie L. O. wystąpił do organu nadzoru budowlanego w dniu 24 sierpnia 2004r., a zatem w momencie, gdy obowiązywał już przepis art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), ograniczający krąg stron postępowania w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego jedynie do inwestora. Wszelkie czynności podejmowane w ramach postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie przez inne osoby niż inwestor nie mogły w związku z tym wywoływać skutków prawnych. Organ II instancji, po otrzymaniu odwołania od skarżących nie będących inwestorami, powinien był zatem umorzyć postępowanie odwoławcze, zgodnie z przepisem art. 138 § 1 pkt 3 kpa, a nie przystępować do jego merytorycznego rozpoznania.

Ponadto Sąd wskazał, iż wprawdzie wyrokiem z dnia 11 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Bd 192/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia [...] lipca 2004 r. i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Bydgoszczy z dnia [...] czerwca 2004r. nr [...], udzielającą L. O. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, jednakże okoliczność ta, stanowiąca podstawę do ewentualnego wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na użytkowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa, nie mogła być wzięta pod uwagę przez Sąd oceniający legalność kwestionowanej decyzji, nie istniała ona bowiem w momencie wydawania tejże decyzji.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r., nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy, ponownie rozpoznając sprawę umorzył postępowanie odwoławcze. W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał, iż w świetle treści art. 59 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, obowiązującego w dacie wszczęcia postępowania odwołujący się nie posiadają przymiotu strony w niniejszej sprawie.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy złożyli E. W. i K. W.. Podnieśli w niej, iż organ II instancji nie zawiadomił ich o tym, że ponownie rozpatruje odwołanie. Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 11 października 2007r., uchylający poprzednie rozstrzygnięcie WINB w niniejszej sprawie, jak i wyrok tegoż Sądu z dnia 11 maja 2006r., wydany w sprawie wznowienia robót budowlanych uchylający decyzję organów obu instancji, zakwestionowali prawidłowość decyzji WINB.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację, a także wskazując, iż skarżący nie zostali zawiadomieni o ponownym rozpatrzeniu odwołania, gdyż w świetle treści art. 10 kpa organy mają obowiązek zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu stronom, a skarżący nie posiadają w niniejszej sprawie przymiotu strony.

W piśmie procesowym z dnia 4 kwietnia 2008r. pełnomocnik skarżących, uzupełniając zarzuty skargi podkreślił, że ani on, ani skarżący nie domagali się ponownego rozpatrzenia ich odwołania z dnia 13 września 2004r., dotyczącego pozwolenia na użytkowanie. Zdaniem pełnomocnika skarżących nie było potrzeby ponownego rozpoznawania tego odwołania, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 11 października 2007r. uchylił decyzję WINB z dnia [...] października 2004 r., a wyrokiem z dnia 11 maja 2006r. uchylił decyzję z dnia [...] lipca 2004r. oraz decyzję PINB z dnia [...] czerwca 2004r. w przedmiocie wznowienia robót budowlanych i w chwili obecnej nie ma już postępowania odwoławczego. Wskazał także, że WINB wbrew zaleceniom Sądu zawartym w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 października 2007r., nie wznowił postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie na podstawie art. 149 § 1 i 2 kpa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy badając legalność zaskarżonej decyzji stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Nie zachodzą też inne przesłanki skutkujące koniecznością uchylenia decyzji WINB, zawarte w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Sąd podkreślił, że przedmiotem badania Sądu było w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie organu II instancji o charakterze procesowym, umarzające postępowanie odwoławcze z powodu jego bezprzedmiotowości, polegające na tym, że wnoszący odwołanie - E. i K. W. nie mają przymiotu strony w sprawie o pozwolenie na użytkowanie.

Ponadto Sąd wskazał, że zaskarżona decyzja wydana została w następstwie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 11 października 2007r. (sygn. akt II SA/Bd 628/07), w uzasadnieniu którego zawarto wyraźne wskazania dla organu II instancji co do dalszego postępowania w sprawie po tym, jak uchylono decyzję WINB z dnia [...] października 2004r. Sąd jednoznacznie stwierdził w tym wyroku, że odwołujący się od decyzji WINB z dnia [...] października 2004r. E. i K. W., nie są stroną postępowania w sprawie o pozwolenie na użytkowanie w rozumieniu art. 28 kpa w związku z art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 43 lit. c ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718), co powoduje konieczność wydania przez organ II instancji decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, wobec czego nie wnikając przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy w motywy takiego stanowiska Sąd I instancji stwierdził, że organ odwoławczy musiał w tej sytuacji wydać rozstrzygnięcie o treści jak w zaskarżonej decyzji. Zobligowany był do tego przepisem art. 153 ustawy p.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Sąd podkreślił, że w orzecznictwie i literaturze przyjmuje się, iż ocena prawna wynika z uzasadnienia wyroku sądu i dotyczy wykładni przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym przypadku w związku z rozpatrywaną sprawą. Ewentualne naruszenie przez organ administracji postanowień art. 153 p.p.s.a. powodowałoby konieczność, w razie złożenia skargi, uchylenia zaskarżonej decyzji. Stanowi to gwarancję przestrzegania przez organy administracji publicznej związania orzeczeniem Sądu. Ponadto w wyroku NSA z dnia 22 września 1999r. sygn. akt I SA 2019/98 (ONSA 2000r., Nr 3, poz. 129), jednoznacznie wskazano, że zarówno organ administracji, jak i Sąd rozpatrując sprawę ponownie obwiązani są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach. Sąd I instancji stwierdził, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie tak długo, jak długo wyrok Sądu nie zostanie uchylony w prawem określonym trybie, bądź też nie ulegnie zmianie stan prawny, będący podstawą orzekania, powołując się w tej kwestii na orzecznictwo (NSA w wyroku z 16 października 1997r. sygn. akt I SA/Po 263/97, z dnia 25 lutego 1998r. sygn. akt III RN 130/1999).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał, że w niniejszej sprawie nie zaszła żadna z okoliczności wyłączających związanie orzeczeniem Sądu. Wyrok WSA z dnia 11 października 2007r. uprawomocnił się w dniu 13 grudnia 2007r., stan prawny nie uległ zmianie w okresie po wydaniu wyroku, a przed podjęciem rozstrzygnięcia przez WINB. Nie doszło też po uprawomocnieniu się wyroku z dnia 11 października 2007r., do zmiany istotnych okoliczności faktycznych w sprawie.

Przede wszystkim zaś skarżący - E. i K. W. nie wycofali swojego odwołania z dnia 13 września 2004 r. w sprawie o pozwolenie na użytkowanie. Po uprawomocnieniu się wyroku z dnia 11 października 2007r. w obrocie prawnym pozostała więc decyzja PINB z dnia [...] sierpnia 2004r. o pozwoleniu na użytkowanie wydanym L. O. oraz odwołanie od niej złożone przez E. i K. W. (z dnia 13 września 2004r.). Organ odwoławczy musiał więc to odwołanie ponownie rozpatrzyć i to zgodnie z zaleceniami Sądu. Skarżący błędnie przyjęli, iż wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 11 maja 2006r. uchylający decyzje obu instancji w sprawie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych automatycznie spowodował "zakończenie" sprawy o pozwolenie na użytkowanie i to w sposób jednoznacznie korzystny dla skarżących. Sprawy te są dwiema różnymi sprawami administracyjnymi. Oczywiście nie pozostają one bez wpływu na siebie ze względu na to, że dotyczą tego samego procesu budowlanego, ale skutkuje to jedynie tym, że w przypadku uprawomocnienia się niniejszego wyroku, w obrocie prawym pozostanie decyzja o pozwoleniu na użytkowanie obiektu, co do którego nadal toczy się postępowanie o wznowienie robót budowlanych. Wobec tego, że decyzja ta wydana została w oparciu o decyzję o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, która następnie została uchylona (wyrokiem WSA w Bydgoszczy z dnia 11 maja 2006 r., sygn. akt II SA/Bd 192/06), z urzędu lub na żądanie strony można wznowić postępowanie administracyjne na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 kpa w tej sprawie, aby wyeliminować ją z obrotu prawnego.

Odnosząc się do zarzutu skargi o niepowiadomieniu skarżących przez organ odwoławczy o ponownym rozpatrzeniu ich odwołania od decyzji o pozwoleniu na użytkowanie i naruszeniu przez to zasad postępowania zawartych w art. 7, art. 9 i art. 10 kpa Sąd stwierdził, że jest to takie naruszenie przepisów postępowania, które w tej sprawie nie mogło mieć istotnego wpływu na jej wynik, a więc nie mogło być postawą uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. a contrario). Ustalenie istnienia interesu prawnego skarżących w sprawie o pozwolenie na użytkowanie nastąpiło w oparciu o stan faktyczny wynikający z dowodów zebranych wyłącznie w postępowaniu przed organem I instancji, z którymi to dowodami skarżący mieli możliwość zapoznania się. W toku tego postępowania organ odwoławczy nie przeprowadził dodatkowego postępowania dowodowego przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Konieczność ponownego rozpatrzenia odwołania skarżących z dnia 13 września 2004r. wynikała natomiast wprost z uzasadnienia wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia 11 października 2007r., który został doręczony pełnomocnikowi skarżących przez sąd z urzędu.

Co do wniosku pełnomocnika skarżących przedstawionego na rozprawie w dniu 28 maja 2008r., dotyczącego przedstawienia przez Sąd Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego na podstawie art. 193 Konstytucji RP o zgodność art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) z Konstytucją, Sąd podkreślił, że zgodnie z literalnym brzmieniem tego przepisu skarżący nie ma uprawnienia do skutecznego domagania się przedłożenia przez sąd pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu na jego podstawie, a sąd administracyjny - rozpoznając sprawę - tylko po powzięciu istotnych wątpliwości może uznać za zasadne przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, od odpowiedzi na które zależy rozstrzygnięcie sprawy. Przy czym chodzi tu o uzasadnione wątpliwości sądu, a nie skarżącego (tak NSA w wyroku z dnia 21 grudnia 2004 r. w sprawie o sygn. akt OSK 971/04, System Informacji Prawniczej Lex nr 236843).

Skargę kasacyjną od wyroku Sądu I instancji sporządził w imieniu E. W. i K. W. umocowany przez nich pełnomocnik. W skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Skargę kasacyjną oparto na zarzucie naruszenia przez Sąd I instancji:

1) prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718) przez niewłaściwe zastosowanie art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r., nr 207, poz. 2016),

2) przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy przez niewłaściwe zastosowanie art. 28 oraz art. 77 i art. 145 ust. 1 pkt 4 oraz art. 149 kpa, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzucono, że Sąd "niedostatecznie ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy", "jak bowiem wynika z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 11 maja 2006r., wydanego w sprawie wznowienia robót budowlanych, decyzje organów obu instancji zostały uchylone a wznowienia robót budowlanych nie ma". Nie ma także pozwolenia na użytkowanie obiektu (wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 11 października 2007r. sygn. akt II SA/Bd 628/07), inwestor nie uzyskał pozwolenia na budowę.

Skarżący powołał się na wyrok NSA z dnia 7 listopada 2006r. sygn. akt II OSK 1281/05, który jego zdaniem ma zastosowanie w sprawie niniejszej, zgodnie z którym dyspozycja art. 59 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, który stanowi, że stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor, ma zastosowanie tylko w stanie prawnym i faktycznym, w którym inwestor uprzednio uzyskał pozwolenie na budowę, co w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego nie nastąpiło.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do art. 183 § 1 zd. pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U . Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Oznacza to związanie Sądu zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej, które mogą dotyczyć wyłącznie ocenianego wyroku.

Skarga kasacyjna została w niniejszej sprawie sporządzona przez należycie umocowanego pełnomocnika strony skarżącej w rozumieniu art. 175 § 1 p.p.s.a., a w sprawie nie zachodzi nieważność postępowania.

W myśl art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego - przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W rozpatrywanej sprawie autor skargi kasacyjnej powołał się na zarzuty dotyczące naruszenia prawa procesowego i materialnego. Tym niemniej ocena zasadności tych zarzutów musi uwzględniać to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, wydając zaskarżony wyrok zgodnie z art. 153 p.p.s.a. związany był oceną prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 11 października 2007r. sygn. akt II SA/Bd 628/07. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania prawne co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działania lub bezczynność były przedmiotem postępowania. Stwierdzenie, że "ocena prawna wyrażona w orzeczeniu wiąże w sprawie ten sąd" oznacza, że ilekroć dana sprawa jest przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, jest on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy (wyrok SN z 25 lutego 1998r., sygn. akt III RN 130/97, OSNAPiUS 1999, nr 1, poz. 2 z aprobującą glosą B. Adamiak, OSP 1999, nr 5, poz. 101).

Przez "ocenę prawną" rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawa i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie, jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt zostało uznane za błędne. Ocena prawna wynika z uzasadnienia wyroku sądu i dotyczy wykładni przepisów prawa oraz sposobu ich zastosowania w rozpoznawanej sprawą. Związanie sądu administracyjnego oceną prawną oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz jest zobowiązany do podporządkowania się temu poglądowi w pełnym zakresie (por. wyrok NSA z 22.III.1999r., sygn. akt IV SA 527/97).

Jak słusznie podkreślił Sąd I instancji, obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego ciążący na organie administracyjnym i na sądzie może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku pierwotnego w drodze rewizji nadzwyczajnej, co w niniejszej sprawie, jak słusznie podniósł Sąd I instancji nie nastąpiło.

Zatem Sąd I instancji wydając zaskarżony wyrok miał obowiązek dostosowania się do oceny prawnej, wyrażonej we wcześniejszym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 11 października 2007r. sygn. akt II SA/Bd 628/07, którego strony nie zaskarżyły i który jest prawomocny.

W tym miejscu wskazane jest powołanie art. 170 p.p.s.a., zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Przepis ten dotyczy prawomocności materialnej orzeczenia, która polega na związaniu tym orzeczeniem określonych podmiotów i wyraża się w tym, że muszą one brać pod uwagę fakt istnienia oraz treść prawomocnego orzeczenia sądu. Jeżeli zatem w sprawie niniejszej WSA w Bydgoszczy w prawomocnym wyroku z dnia 11 października 2007r. sygn. akt II SA/Bd 628/07, dokonał wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawa i sposobu ich zastosowania w sprawie, to ocena ta wiąże w tym zakresie także Naczelny Sąd Administracyjny. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się bowiem w tym, że także inne sądy muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 p.p.s.a. w odniesieniu do sądów oznacza więc, że podmioty te muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być ona już ponownie badana (wyrok NSA z dnia 11.X.2007r. sygn. akt I FSK 1358/06, wyrok NSA z dnia 6 marca 2008r. sygn. akt II OSK 152/07, por. J. Kunicki - glosa do postanowienia SN z dnia 21.X.1999r., I CKN 169/98, OSP 2001, z. 4, poz. 63).

W ramach kontroli legalności rozstrzygnięcia organu administracji publicznej Sąd I instancji obowiązany jest tylko zbadać, jak dyrektywę z art. 153 p.p.s.a. zrealizował organ.

W związku z powyższym nie może być uwzględniony zarzut skargi kasacyjnej naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie przez Sąd I instancji art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718) przez niewłaściwe zastosowanie art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r., nr 207, poz. 2016). Wojewódzki Sąd Administracyjny nie mógł bowiem inaczej zinterpretować normy prawnej wyrażonej w powołanych przepisach i zastosować ją odmiennie, niż uczynił to Sąd we wcześniejszym wyroku z dnia 11 października 2007r.

Zauważyć należy, że podnoszenie w niniejszej skardze kasacyjnej zarzutu powołanego wyżej naruszenia prawa materialnego jest niedopuszczalną polemiką z prawomocnym wyrokiem WSA z dnia 11 października 2007r. sygn. akt II SA/Bd 628/07, który wskazał, że wniosek inwestora złożony dnia 24 sierpnia 2004r. do organu nadzoru budowlanego, po uzyskaniu decyzji o wznowieniu robót budowlanych wszczyna postępowanie w sprawie o pozwolenie na użytkowanie, a w dniu tym obowiązywał przepis art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane w brzmieniu nadanym mu przez art. 1 pkt 43 lit c ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718), który ograniczał krąg stron postępowania w przedmiocie pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego jedynie do inwestora. Wobec tego skarżący E. i K. W. nie mają przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na użytkowanie, wobec czego postępowanie odwoławcze wywołane wniesieniem przez nich odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Bydgoszczy z dnia [...] sierpnia 2004r., udzielającej L. O. pozwolenia na użytkowanie rozbudowanej części budynku mieszkalnego winno być umorzone jako bezprzedmiotowe.

Skutkiem wskazanej wyżej mocy wiążącej prawomocnego wyroku (na podstawie art. 170 p.p.s.a.) jest to, że przesądzona w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 11 października 2007r. kwestia o charakterze prejudycjalnym o braku przymiotu strony E. i K. W. - nie może być badana w późniejszym postępowaniu.

Również zarzut naruszenia przepisów postępowania, mającego wpływ na wynik sprawy przez niewłaściwe zastosowanie art. 28 oraz art. 77 i art. 145 ust. 1 pkt 4 oraz art. 149 kpa nie mógł odnieść zamierzonego skutku.

W sprawie niniejszej nie były stosowane ani przez organ odwoławczy, ani przez Sąd I instancji przepisy kodeksy postępowania administracyjnego - art. 145 ust. 1 pkt 4 oraz art. 149 kpa, które dotyczą postępowania wznowieniowego. Niniejsze postępowanie nie było prowadzone w postępowaniu nadzwyczajnym.

Nie mógł być także naruszony przepis art. 28 kpa. Należy bowiem zauważyć, że pojęcie strony w postępowaniu administracyjnym, jakim posługuje się przepis art. 28 kpa może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli z normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia w stanie faktycznym i w odniesieniu do konkretnego podmiotu możliwość wydania określonego aktu, czyli ustalenia jego obowiązku lub uprawnienia. W niniejszej sprawie przepis art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane w brzmieniu nadanym mu przez art. 1 pkt 43 lit c ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718) stanowił o przymiocie strony postępowania o pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego.

Odnosząc się do zarzutu skargi kasacyjnej wskazać należy, że możliwość uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu wiąże się m.in. z istnieniem w obrocie prawnym nie tylko decyzji o pozwoleniu na budowę albo również innej wymienionej w przepisach decyzji wydanej w procesie legalizacji, która byłaby podstawą do prowadzenia na wniosek inwestora dalszych czynności kończących proces inwestycyjny, dla sfinalizowania którego przewidziano obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Taką decyzją była w sprawie niniejszej decyzja o udzieleniu L. O. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych z dnia 14 czerwca 2004r, która nakazywała mu po zakończeniu prac uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. Późniejsze uchylenie tej decyzji, już po wydaniu przez organ nadzoru budowlanego pozwolenia na użytkowanie nie mogło mieć, jak słusznie zauważył Sąd I instancji wpływu na ocen legalności decyzji z dnia [...] stycznia 2008r. o pozwoleniu na użytkowanie.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U . Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę kasacyjną.