Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 51/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2009-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 48 ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2008 nr 25 poz 150
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska  - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Malinowska- Wasik Sędziowie: Sędzia WSA Renata Owczarzak ( spr. ) Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 maja 2009r. sprawy ze skargi L.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia w zakresie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2008 r. wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 pkt. 1 oraz art. 378 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U z 2008r., Nr 25, poz. 150) w związku z art. 106 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) Starosta B. po rozpatrzeniu wniosku Wójta Gminy D. C. z dnia [...] maja 2008r. znak: [...] uzgodnił w zakresie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcie polegające na zmianie sposobu użytkowania obiektów produkcyjnych wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na terenie Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Usługowego [...] Sp. z o.o. na terenie działki nr [...] położonej w miejscowości N. D., obręb ewidencyjny O., gmina D. C.

Jednocześnie w uzgodnieniu zawarto dziewięć punktów, do których inwestor winien w swojej inwestycji się zastosować i tak:

1. Przed rozpoczęciem działalności powodującej powstawanie odpadów inwestor winien dopełnić formalności dotyczących wytwórcy odpadów, w dostosowaniu do faktycznej ilości oraz rodzajów odpadów przewidzianych do wytwarzania w fazie eksploatacji inwestycji;

2. Projekt budowlany winien uwzględnić lokalizację miejsc przeznaczonych do magazynowania odpadów – przewidzianych do wytwarzania w fazie eksploatacji w/w przedsięwzięcia. Projekt winien przewidywać wykonanie i zabezpieczenie tych miejsc w sposób wykluczający negatywne oddziaływanie magazynowanych odpadów na środowisko;

3. W projekcie budowlanym należy przewidzieć sposób zagospodarowania odpadów powstających w fazie realizacji przedmiotowej inwestycji, z zastrzeżeniem, że odpady te w przypadku konieczności ich czasowego magazynowania na terenie budowy - winny być gromadzone w wyznaczonych miejscach i w sposób zabezpieczający środowisko przed ewentualnym skażeniem;

4. W związku z planowanym prowadzeniem odzysku odpadów innych niż niebezpieczne na terenie planowanego przedsięwzięcia inwestor zobowiązany jest do uzyskania zezwolenia na prowadzenie tego rodzaju działalności;

5. Przed oddaniem inwestycji do użytku – inwestor winien dopełnić wymogów formalno-prawnych dotyczących emisji gazów i pyłów, przy uwzględnieniu treści rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004r. w sprawie przypadków, w których wprowadzenie gazów lub pyłów do powietrza z instalacji nie wymaga pozwolenia oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 grudnia 2004r. w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia;

6. W związku z przewidywaną emisją hałasu przez planowaną inwestycję w fazie jej eksploatacji, zaleca się, aby po uruchomieniu tej instalacji przeprowadzić pomiary natężenia hałasu w szczególności w kierunku obszaru zabudowy chronionej (tereny zabudowy mieszkaniowej). Jednocześnie w przypadku przekroczenia dopuszczalnych wartości inwestor jest zobowiązany do wykonania dodatkowych adaptacji akustycznych lub zmian organizacyjnych w procesie technologicznym, które przyczynią się do zmniejszenia emisji hałasu;

7. Urządzenia wytwarzające energię dźwiękową winny być – w miarę możliwości – montowane wewnątrz obiektów zamkniętych tak, aby ewentualnie przechodząca do środowiska zewnętrznego energia (na skutek niedostatecznej izolacji akustycznej obudowy) była znacznie zredukowana. Natomiast w przypadku urządzeń o wysokim poziomie hałasu, umieszczonych na zewnątrz budynku (głównie wentylatory), zaleca się zastosowanie odpowiednich adaptacji akustycznych ograniczających uciążliwość hałasową tych urządzeń;

8. Zalecano wprowadzenie bądź wzbogacenie istniejącej zieleni izolacyjnej średniej i wysokiej na obrzeżach działki objętej przedmiotową inwestycją – w szczególności od strony lokalizacji zabudowy chronionej, celem poprawy warunków akustycznych na przylegających terenach;

9. Zastosować w ramach planowanego przedsięwzięcia rozwiązania techniczne gwarantujące zmniejszenie uciążliwości wynikających z funkcjonowania inwestycji by nie powodować przekroczenia standardów jakości środowiska poza terenem, do którego prowadzący instalację posiada tytułu prawny.

W treści uzasadnienia postanowienia Starosta B. działający jako organ ochrony środowiska wskazał, że zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska realizacja przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko jest dopuszczalna wyłącznie po uzyskaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Wydanie tej decyzji wymaga uprzedniego uzgodnienia w niniejszej sprawie właśnie ze Starostą B. jako organem ochrony środowiska. Jednocześnie organ I instancji wskazał, iż w toku prowadzonego postępowania przedłożono raport w sprawie oddziaływania w/w przedsięwzięcia na środowisko. Organ administracji wskazał, że wpłynęły do niego skargi wraz z dokumentacją. Skargi złożyli J. K.–K., W. K. oraz L. B. i dotyczyły one zmiany sposobu użytkowania i rozbudowy PPU "[...]".

Starosta B. w uzasadnieniu odniósł się do opinii przedłożonych w toku postępowania dotyczących przedłożonego przez wnioskodawcę raportu. Pierwsza opinia sporządzona przez E. F. dotyczyła charakterystyki podłoża geologicznego rejonu O. i N. D. Opinia wskazywała, że w raporcie charakterystyka podłoża geologicznego została potraktowana zbyt ogólnikowo. Starosta B. odnosząc się do uwag zwartych w opinii uznał, że z dostarczonych dokumentów zwłaszcza przekroju geologicznego wynika, że wody podziemne w analizowanym rejonie są w naturalny sposób chronione przed przenikaniem do nich zanieczyszczeń antropogenicznych, przez zalegającą w nakładzie utworów zawodnionych ciągłą warstwę słabo przepuszczalnych glin zwałowych. Starosta wskazał, że przy prawidłowo prowadzonej gospodarce wodno-ściekowej na terenie zakładu, jakość wód podziemnych zalegających w podłożu geologicznym działki nr [...] położonej w miejscowości N. D., gmina D. C. jak i na terenach sąsiednich nie powinna ulec zmianie, w wyniku prowadzonej przez inwestora działalności.

Starosta B. wskazał również na przeprowadzone w toku postępowania administracyjnego badania jakości wody, które wykazały, iż jakość wody na terenie realizowanego przedsięwzięcia jest dobra i nie zagraża środowisku naturalnemu.

Planowana inwestycja została zaliczona do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz z którą wiążą się szczegółowe uwarunkowania, które wymagają raportu o oddziaływaniu na środowisko. Planowana inwestycja związana jest z wtórnym wytopem metali nieżelaznych lub ich stopów w tym oczyszczania, odlewania oraz przetwarzania metali z odzysku.

Postanowienie Starosty B. w sposób szczegółowy opisywało przedsięwzięcie PPH "[...]" Sp. z o.o. na terenie działki nr [...] położonej w miejscowości N. D., obręb ewidencyjny O., gmina D. C.

Z raportu wynika, że planowana inwestycja będzie źródłem odpadów niebezpiecznych oraz innych niż niebezpieczne. Gospodarowanie odpadami ma polegać na ewidencji ilościowej i jakościowej odpadów oraz na selektywnym gromadzeniu w wydzielonych, szczelnych i zamkniętych pojemnikach usytuowanych w oznakowanym i zamkniętym pomieszczeniu spełniającym warunku p-poż. i bhp. W tym zakresie wprowadzono do postanowienia zastrzeżenia, do których inwestor winien dostosować projekt budowlany.

Starosta B. wskazał również, iż w wyniku inwestycji wyciągi z odlewni, wyciąg z narzędziowni i wylot z komina kotłowni będą zorganizowanymi źródłami emisji zanieczyszczeń do powietrza. Na terenie zakładu wystąpi również niezorganizowana emisja spalin z pojazdów. Pomimo tego stwierdzono, że w trakcie normalnej eksploatacji zakładu ilość i rodzaj zanieczyszczeń wprowadzonych do środowiska nie będzie powodować przekroczeń dopuszczalnych stężeń substancji w powietrzu poza granicami terenu zakładu. W związku, z czym w postanowieniu Starosty B. zostały zawarte zastrzeżenia dotyczące dopełnienia przez inwestora wymogów formalno – prawnych dotyczących emisji gazów i pyłów na podstawie prawa ochrony środowiska.

Starosta B. w oparciu o zapisy raportu wskazał również, iż emisja hałasu z zakładu inwestora nie stworzy zagrożenia dla klimatu akustycznego. Jednakże po uruchomieniu instalacji ma zostać przeprowadzony pomiar natężenia emitowanego przez zakład. Obszar potencjalnego, uciążliwego oddziaływania mieszczący się w granicach działki może być pomniejszony przez wprowadzenie zieleni izolacyjnej niskiej i wysokiej.

Starostwa B. w swym postanowieniu stwierdził, że raport o oddziaływaniu na środowisko sporządzany jest dla projektowanego przedsięwzięcia, a zatem nie ma możliwości dokonania faktycznych pomiarów, zaś wielkości emisji mogą być ustalane w oparciu o przyjęte wskaźniki emisji i obliczenia. Dlatego też zastrzeżenia skierowane przez L. B. oraz E. F. i J. H. nie zostały uwzględnione w postanowieniu organu.

Na powyższe postanowienie zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. złożył L. B., zarzucając naruszenie:

- Art. 7, art. 10, art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy poprzez nie uwzględnienie w toku postępowania prowadzonego w trybie art. 106 kpa zastrzeżeń zgłoszonych przez skarżącego do "Raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko polegającego na zmianie sposobu użytkowania obiektów produkcyjnych wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na terenie przedsiębiorstwa Produkcyjno–Usługowego [...] Sp. z o.o., a zatem brak szczegółowego wnikliwego zbadania stanu sprawy;

- art. 8 kpa poprzez oparcie zaskarżonego rozstrzygnięcia jedynie o twierdzenia PPU [...] Sp. z o.o. bez szerszego uzasadnienia braku odmowy uwzględniania uwag skarżącego zgłoszonych do raportu;

- naruszenie art. 106 kpa w związku z art. 48 ust. 2 pkt. 1 i art. 378 ust.1 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez nieuwzględnienie w toku postępowania w trybie tzw. współdziałania organów, treści raportu w wersji z zastrzeżeniami skarżącego popartymi opiniami specjalistów.

L. B. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia wskazując, iż raport zawierający liczne zastrzeżenia i wytyczne powoduje, iż skutków oddziaływania na środowisko związane z inwestycją nie da się przewidzieć. Hipotetyczne założenia nie poparte konkretnymi dowodami są niedopuszczalne zważywszy na okoliczność, iż przedsięwzięcie ma być prowadzone na terenie Zespołu Parków Krajobrazowych: C. N.

Skarżący zarzucił także brak kompleksowego zbadania sprawy i fragmentaryczność zapadłego rozstrzygnięcia w zakresie konieczności zbadania jakości wód opadowych poprzez pobranie prób gruntu i wody z terenu otaczającego. Brak takiego badania może spowodować nieodwracalne skutki dla środowiska biorąc pod uwagę, że inwestycja realizowana będzie na terenie o wyjątkowych walorach przyrodniczych.

L. B. podniósł również, że organ uzgadniający w toku prowadzonego postępowania nie podjął niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego, czym dopuścił się naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz 80 kpa.

Nadto wskazał, że treść postanowienia zapadłego w trybie art. 106 kpa będzie mieć wpływ przy wydawaniu rozstrzygnięcia głównego. Dlatego wydanie postanowienia w takiej sprawie winno być poprzedzone postępowaniem wyjaśniającym, gdyż dotyczy tej samej kwestii materialnej, o jakiej będzie mowa w przyszłej decyzji administracyjnej. Stronie winny być zapewnione gwarancje procesowe zawarte w kpa, a co za tym idzie możliwość wzięcia udziału w takim postępowaniu w każdym jego stadium, zaś organ postępowania winien podejmować kroki zmierzające do dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Zdaniem skarżącego naruszenie art. 8 kpa polegało na tym, że organ orzekając w sposób bezkrytyczny i zupełnie nieuzasadniony dał całkowitą wiarę wyjaśnieniom inwestora. Zostały też pominięte uwagi skarżącego zawarte w piśmie z dnia [...] września 2008 r. dotyczące podłoża geologicznego, czy też kwestii przenikania wód opadowych i roztopowych do gruntu. Starosta w ramach art. 106 kpa nie odniósł się do cieków hydrogeologicznych na obszarze ujęcia wody wód mineralnych w O. Zgodnie z opiniami specjalistów nawet przyjęcie odległości krańcowych studni ujęcia od terenu planowanej inwestycji nie stanowi zabezpieczenia ujęcia przed zanieczyszczeniem, a to głównie ze względu, że zakład znajduje się na kierunku spływu wód do ujęcia O. Raport zdaniem skarżącego w ogóle nie przewiduje kanalizacji deszczowej, której brak będzie powodował spłukiwanie z dachów budynków produkcyjnych zanieczyszczeń i wsiąkanie ich w piaszczyste podłoże.

Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] listopada 2008r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy uznał, że nie nastąpiło naruszenie prawa strony do czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Wskazał przy tym, że w dniu [...] czerwca 2008r. odbyło się spotkanie ze skarżącym. Ze spotkania sporządzono notatkę urzędową. Została też przeprowadzona rozprawa administracyjna, w której skarżący uczestniczył wraz ze swoim pełnomocnikiem. Zatem skarżący miał możliwość przeglądania akt sprawy i zapoznania się z materiałem dowodowym. Skarżący wyraził również chęć przedłożenia koreferatu do raportu w termie miesiąca. Koreferat jednak ostatecznie nie wpłynął do organ I instancji. Organ II instancji stwierdził, że nietrafne są twierdzenia skarżącego na temat zagrożenia ujęcia wód mineralnych w O. Z analizy warunków hydrogeologicznych terenu ujęcia w O. jak i N. D. wynika, że ewentualne zanieczyszczenia migrując z powierzchni terenu do wód podziemnych będą się przemieszczały w kierunku zachodnim i północno-zachodnim do doliny rzeki W., a nie w kierunku południowym do obszaru zasilania ujęcia wód mineralnych w O. Zdaniem organu II instancji brak jest podstaw faktycznych do zobowiązania inwertora do wykonania badań jakościowych wód opadowych poprzez pobranie prób gruntu i wody z terenu otaczającego zakład. Wykonanie takich badań już w trakcie funkcjonowania inwestycji zlecić może Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska, jeżeli w wyniku kontroli stwierdzi konieczność ich wykonania.

Kwestia kanalizacji deszczowej na terenie zakładu uwzględniać musi obowiązujące przepisy prawa. W raporcie inwestor podał powierzchnię terenów utwardzonych i parkingów, która nie przekracza powierzchni określonej w § 19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód albo do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego. W myśl tego przepisu wody opadowe i roztopowe ujęte w szczelne, otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne pochodzące z zanieczyszczonej powierzchni szczelnej terenów przemysłowych, składowych baz transportowych, portów, lotnisk, miast, budowli kolejowych, dróg zaliczanych do kategorii dróg krajowych, wojewódzkich, powiatowych klasy G, a także parkingów powierzchni powyżej 0,1 ha w ilości, jaka powstaje z opadów o natężeniu, co najmniej 15 l na sekundę na 1 ha – wprowadzane do wód lub do ziemi, nie powinny zawierać substancji zanieczyszczających w ilościach przekraczających 100 mg/l zawiesin ogólnych oraz 15 mg/l węglowodorów ropopochodnych. Wody opadowe lub roztopowe pochodzące z powierzchni innych niż powierzchnie opisane powyżej mogą być wprowadzane do wód lub do ziemi bez oczyszczania. Organ II instancji zauważył również, że nie ma aktu prawnego, który szczegółowo regulowałby realizacje przedsięwzięć zarówno na terenie Zespołu Parków Krajobrazowych C. i N., jak i na terenie rezerwatu L. M. Z tego względu przy realizacji przedsięwzięć bierze się pod uwagę założenia wynikające z ustaw o ochronie przyrody oraz rozporządzeń Wojewody [...] z dnia [...] września 2005r. i nr [...].

Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało zarzuty skarżącego za niezasługujące na uwzględnienie w związku, z czym utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.

Od postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. złożył L. B., zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie:

1. art. 6, art. 7, art. 77 §1 oraz art. 80 kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy poprzez powierzchowne i nierzetelne rozpatrzenie materiału dowodowego, a tym samym rozpoznanie sprawy, jak również brak szczegółowego odniesienia się i zastosowania obowiązujących w zakresie ochrony przyrody regulacji prawnych, zwłaszcza ustawy o ochronie przyrody, a w szczególności art. 17 i rozporządzeń Wojewody [...]: nr [...] z dnia [...] września 2005r. w sprawie C. Parku Krajobrazowego oraz nr [...] w sprawie N. Parku Krajobrazowego z dnia [...] września 2005r.;

2. art. 8 kpa poprzez oparcie zaskarżonego rozstrzygnięcia jedynie o twierdzenia Starosty B. w części dotyczącej warunków hydrologicznych terenów ujęcia wód w O. i N. D. bez szerszego uzasadnienia odmowy uwzględnienia uwag skarżącego w tym zakresie;

3. art. 106 kpa w związku z art. 48 ust. 2 pkt. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez bezpodstawne przyjęcie, że Starosta B. dokonał prawidłowych ustaleń w trybie postępowania wyjaśniającego odnośnie warunków hydrologicznych, oceny jakości gruntów i wód, jak i potrzeby uwzględnienia kanalizacji deszczowej na terenie otaczającym zakład [...] w sytuacji braku oparcia twierdzeń organu w tym zakresie w opiniach specjalistów;

4. art. 10 kpa w zw. z art. 28 kpa poprzez brak zapewnienia w postępowaniu czynnego udziału wszystkich stron tj. Wojewody [...] oraz Dyrektora Zespołu Parków Krajobrazowych N. i C.

W oparciu o zgłoszone zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że organ II Instancji nie dokonał kompleksowej i całościowej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, jak również obowiązujących w tym przedmiocie przepisów prawnych. Nie odniósł się w żaden sposób do podnoszonej przez skarżącego kwestii związanej z podważeniem zasadności planowanej inwestycji, w szczególności w kontekście znacznego zakresu uzgodnień dokonanych przez Starostę B. Jednocześnie skarżący wskazał, że to na organie a nie na stronie ciąży obowiązek wszechstronnego aktywnego zbadania sprawy i zgromadzenie materiału dowodowego w stopniu umożliwiającym wydanie rozstrzygnięcia zgodnego z przepisami prawa. Poprzestanie jedynie na oczekiwaniu dokonania ustaleń i podjęcia czynności przez stronę nie odpowiada według skarżącego tym wymogom. Zdaniem skarżącego organ II instancji powołując się na rozporządzenie nr [...] Wojewody [...] w sprawie C. Parku Krajobrazowego oraz rozporządzenie nr [...] w sprawie N. Parku Krajobrazowego nie zastosował się w ogóle do ich zapisów. Zgodnie z ich zapisami na terenie powyższych parków istnieje zakaz przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu art. 51 ustawy – Prawo ochrony środowiska. Skarżący powołując pismo z dnia [...] lipca 2008r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska stwierdził, że zamierzona inwestycja klasyfikuje się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Skoro tak to winna być objęta zakazami na terenie parków.

L. B. w swej skardze stwierdził również, że postanowienie SKO oparte zostało w zakresie ustaleń w przedmiocie warunków hydrologicznych na jednostronnych ustaleniach dokonanych przez Starostę B., pominięte zostały uwagi zawarte w opinii E. F. w tym zakresie. Organ II instancji w żaden sposób nie uzasadnił swojego stanowiska w tym zakresie, pomijając całościowo opinię specjalisty. Skarżący zarzucając naruszenie art. 106 kpa stwierdził, że organ zobowiązany jest do przeprowadzenia szczegółowego postępowania wyjaśniającego w kwestiach skomplikowanych. W niniejszej sprawie organ takich wyjaśnień nie dokonał a bezkrytycznie i bez żadnej argumentacji prawnej powołał się na stanowisko organu I instancji. Tych wymogów nie może spełniać przywołanie przepisów rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006r. czy odwołanie się do bliżej nieokreślonych przepisów rozporządzenia Wojewody [...].

Skarżący uzasadniając brak czynnego udziału w postępowaniu strony – Dyrektora Zespołu Parków Krajobrazowych C. i N. odwołał się do zapisów art. 28 kpa. Wskazał, że Dyrektor jako podmiot, na którego terenie ma być realizowana inwestycja winien brać czynny udział w sprawie. Podobne stanowisko zajął odnośnie udziału w sprawie Wojewody [...].

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę SKO w B. opisało całe dotychczasowe postępowanie administracyjne wskazując dodatkowo, iż planowana inwestycja nie jest nowym przedsięwzięciem, tylko rozwinięciem istniejącej od wielu lat działalności. W odniesieniu do położenia inwestycji na terenie Zespołu Parków Krajobrazowych C. i N. SKO wskazało na zapis art. 17 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody stwierdzając, że zakaz dokonywania inwestycji na tych terenach nie dotyczy realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko nie jest obowiązkowe i przeprowadzona procedura oceny oddziaływania na środowisko wykazała brak niekorzystnego wpływu na przyrodę parku krajobrazowego, co wynika z zapisów raportu. Zatem zarzut naruszenia zakazów jest bezzasadny.

SKO wskazało w swej odpowiedzi, iż organ uzgadniający nie ma wpływu na sposób prowadzenia postępowania w sprawie wydania decyzji, gdyż dokonuje jedynie oceny projektu. Organ decydujący uwzględnia stanowisko organu uzgadniającego wprowadzając zmiany w sporządzonym projekcie decyzji albo w razie odmowy uzgodnienia projektu decyzji wydaje decyzję odmawiającą wydania decyzji.

SKO wskazało, iż wydana w ramach współdziałania bądź zajęcia stanowiska opinia (uzgodnienie) organu administracji publicznej ma charakter czynności materialno-techniczej (faktycznej). Do jej cech należy: jednostronność (w stosunku do adresata), brak rozstrzygnięcia zawierającego nakazy bądź zakazy, cel nakierowany na wywołanie skutków faktycznych, a nie prawnych, brak władczego charakteru, opisowość zawartej w niej wypowiedzi.

Stanowisko, jakie w formie postanowienia zajmuje organ współdziałający nie rozstrzyga o istocie sprawy, ani nie kończy jej w instancji administracyjnej. Postępowanie to ma, bowiem charakter pomocniczy. Ma pomóc w wydaniu przez organ decyzji administracyjnej. Przedmiot tego postępowania nie ma samodzielnego bytu prawnego. W zakresie ustalenia kręgu podmiotów mających przymiot stron w postępowaniu przed organem współdziałającym, wiążące są ustalenia w tym względzie organu prowadzącego postępowanie główne.

Zdaniem SKO przy wydawaniu postanowienia uzgadniającego przez Starostę B. nie zostały naruszone przepisy prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. utrzymujące w mocy postanowienie Starosty B. wydane na podstawie art. 48 ust. 2 pkt. 1 i art. 378 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U 2008r., Nr 25, poz. 150 ze zm.) o uzgodnieniu środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na zmianie sposobu użytkowania obiektów produkcyjnych wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną.

Z uwagi na charakter przedsięwzięcia, jego realizację poprzedza postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, które przeprowadza organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w niniejszej sprawie Wójt Gminy D. C.

Zgodnie z art. 46 ust. 1 w/w ustawy realizacja przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko dopuszczalna jest po uzyskaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizacje przedsięwzięcia. Przed uzyskaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach prowadzi się postępowanie w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Jednym z elementów poprzedzających wydanie decyzji jest dokonanie uzgodnienia dotyczącego środowiskowych uwarunkowań, które z kolei poprzedza konieczność uzyskania opinii w sprawie obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Właściwe organy wyraziły stanowisko, że dla planowanego przedsięwzięcia konieczne było sporządzenie raportu, gdyż przedsięwzięcie może znacząco oddziaływać na środowisko. Na jego podstawie starosta dokonał pozytywnego uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań.

Zasadnicze znaczenie ma jednak ocena formalnoprawnego charakteru uzgodnienia. Uzgodnienie jest wyrazem wynikającego z przepisów ustawy o ochronie środowiska obowiązku współdziałania organów. Od strony proceduralnej współdziałanie to reguluje art. 106 kpa. Zgodnie z art. 106 kpa, jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenie opinii lub zgody albo wyrażenie stanowiska w innej formie) decyzję wydaje się po zasięgnięciu stanowiska przez ten organ. Trzeba wyraźnie zaznaczyć, że wydając postanowienie w trybie art. 106 kpa ma ono charakter wpadkowy w stosunku do sprawy zasadniczej, prowadzonej przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Postanowienie takie nie jest źródłem określonych praw i obowiązków, jak również nie rozstrzyga istoty sprawy. Przedstawienie stanowiska może nastąpić w formie opinii, zgody, czy być stanowiskiem wyrażony w jakiejś innej formie. Przepis prawa materialnego – ustawy o ochronie środowiska stanowiąc o uzgodnieniu wskazuje, że organ współdziałający powinien zająć stanowisko, które przy pozytywnej ocenie przybiera postać zgody dla planowanego przedsięwzięcia.

W rozpoznawanej sprawie organ wyraził pozytywne stanowisko uzgadniając w zakresie środowiskowych uwarunkowań opisane przedsięwzięcie i zastrzegając konieczność dopełnienia określonych formalności i wykonania czynność faktycznych zapobiegających i zabezpieczających przed ewentualnym skażeniem odpadami oraz czynności sprawdzających emisję gazów i pyłów, hałasu przed i w trakcie eksploatacji obiektu, a także zalecił wprowadzenie elementów zabezpieczających na wypadek przekroczenia przewidywanych wskaźników.

Biorąc pod uwagę charakter rozstrzygnięcia, etap postępowania, poprawność analizy raportu i wynik jego oceny Sąd doszedł do przekonania, ze organ nie naruszył obowiązujących przepisów prawa.

W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów skargi. Zdaniem skarżącego organ powierzchownie i nierzetelnie ocenił materiał dowodowy w odniesieniu do przepisów o ochronie przyrody i rozporządzeń Wojewody w sprawie C. Parku Krajobrazowego i N. Parku Krajobrazowego.

Należy podkreślić, że planowane przedsięwzięcie realizowane będzie na działce nr [...] obręb [...]. Na działce tej istnieją już budynki produkcyjne i inwestor prowadzi działalność gospodarczą polegającą na produkcji i obróbce elementów ze stopów metali nieżelaznych. Dla potrzeb produkcyjnych prowadzona też jest działalność magazynowania surowców i wyrobów gotowych. Działka w planie miejscowym oznaczona była jako teren przemysłowy. Fakt wygaśnięcia planu miejscowego ani planowanego rozszerzenia produkcji nie zmienia przeznaczenia tego terenu. Zmiana sposobu użytkowania odnosi się do produkcji techniką odlewania elementów metalowych.

Ustalenia raportu przewidują, że potencjalne oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia w odniesieniu do jakości powietrza, klimatu akustycznego i warunków glebowych i powierzchni ziemi w zakresie nieznacznego lokalnego oddziaływania ma charakter odwracalny (pkt. 6 raportu). W celu ograniczenia bądź wyeliminowania ewentualnych zagrożeń w tym zakresie organ zawarł stosowne uwagi polegające na wprowadzeniu właściwych zabezpieczeń, monitoringu i podjęcie innych czynności zmniejszających czy eliminujących niebezpieczeństwa. Należy też podkreślić, że planowana inwestycja stanowi niejako kontynuacje funkcji, cech i parametrów zabudowy, a zakład położony jest w granicy Zespołu Parków Krajobrazowych C. i N.

W tych okolicznościach nie ma sprzeczności ustaleń organu z warunkami rozporządzeń Wojewody [...] w sprawie ochrony N. Parku Krajobrazowego (rozp. Nr [...], Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...]). Według tych przepisów w parku krajobrazowym obowiązuje zakaz realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu art. 51 ustawy – Prawo ochrony środowiska.

Przedstawiona w raporcie ocena oddziaływania na środowisko nie wykazała znaczącego niekorzystnego wpływu na przyrodę parku krajobrazowego. Tym samym nie ma podstaw do formułowania zarzutu o naruszeniu przepisów art. 17 ust. 3 ustawy z 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody Dz. U Nr 92, poz. 880 ze zm.

Kolejny zarzut dotyczy rozstrzygnięcia w oparciu o stanowisko jednej strony w części dotyczącej warunków hydrologicznych terenów ujęcia wody w O. i N. D. Skarżący przedłożył opinię autorstwa E. F., która zarzuca przedłożonemu raportowi powierzchowny i niedostateczny opis różnych elementów środowiska, a w zakresie budowy geologicznej i warunków hydrogeologicznych opis jako szkicowy i nieprawdziwy, gdyż pominięto informację o system źródeł w O. Zdaniem Sądu raport będący podstawą oceny w tym zakresie jest rzetelny i spójny w swej treści. Zatem nie można twierdzić, że zawiera dane ogólnikowe i nieprawdziwe. Ponadto przedstawiony zarzut jest ogólnikowy. Zwrócić też należy uwagę, że przedmiotem oceny są warunki w N. D. a nie O. Nie wskazano też na konkretne elementy podważające ustalenia raportu tylko stwierdzono jego ogólnikowość.

Raport stwierdza, że na terenie lokalizacji zakładu brak jakichkolwiek form występowania wód powierzchniowych. Najbliższym ciekiem powierzchniowym jest Wisła (około 1 km w kierunku zachodnim od granic zakładu). Teren zakładu usytuowany jest poza granicami Głównych Zbiorników Wód Podziemnych (GZWP) oraz poza Obszarami Najwyższej Ochrony Wód Podziemnych (ONO) oraz Obszarami Wysokiej Ochrony Wód Podziemnych (OWO) (pkt. 3 raportu).

Z charakterystyki terenu wynika, że wschodnia część działki jest płaska, a w części zachodniej wyraźnie nachylona w kierunku zachodnim (str. 14 raportu).

Miejscowość O. zlokalizowana jest w kierunku południowo-zachodnim od N. D. Z pkt. 5 raportu wynika, że w związku z budową geologiczną nie przewiduje się negatywnego oddziaływania inwestycji na źródła wód podziemnych występujących w miejscowości O. Zasoby tych wód znajdują się w warstwie wodonośnej podglinowej na spągu osadów czwartorzędowych. Znajdująca się pod znacznym nadkładem glin zwałowych warstwa wodonośna zasilająca źródła jest dostatecznie chroniona przed dopływem ewentualnych zanieczyszczeń powierzchni terenu przedsięwzięcia. Ponadto obiekty inwestora w N. D. znajdują się poza strefą ochronną tych źródeł.

Dodatkowo należy wskazać, że w aktach znajduje się aneks do dokumentacji hydrogeologicznej dla potrzeb ustanowienia stref ochronnych ujęcia wód podziemnych z utworów czwartorzędowych w postaci mapy, z której wynika, że kierunek spływu wód z N. D. nie przechodzi przez O.

Kolejnym dokumentem przedłożonym przez skarżącego są uwagi prof. H. do raportu. Autor zarzuca, że w raporcie nie przedstawiono zagrożeń wynikających z eksploatacji stacji paliw. Tu należy zwrócić uwagę, że stacja paliw nie jest przedmiotem wniosku o zmianę sposobu użytkowania obiektu.

Inny zarzut dotyczy braku podania rodzaju zanieczyszczeń wód opadowych i roztopowych odprowadzanych z utwardzonych terenów zakładów trudniących się odlewnictwem oraz czy wody opadowe będą spełniały wymagania rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U Nr 137, poz. 984). Nie przedstawiono, bowiem badania składu odpadów.

W pierwszej kolejności należy odnieść wszelkie uwagi do zakresu zmian objętych wnioskiem a następnie do faktu, że postanowienie starosty zawiera zastrzeżenia głównie w zakresie monitoringu i zabezpieczenia odpadów. Obawy o ewentualne rzeczywiste przekroczenie norm są przedwczesne. Zawarte uwagi w dokumentach przedłożonych przez skarżącego nie dyskwalifikują ustaleń raportu. Co do obszaru ujęcia wód w raporcie ustalono, że obiekty [...] w N. D. znajdują się poza strefą ochronną tych źródeł.

Zastrzeżenia skarżącego zgłoszone na podstawie tych dwóch dokumentów nie podważają merytorycznych ustaleń raportu, zatem stanowią wyłącznie nie poparte dowodami obawy skarżącego, co nie może mieć wpływu na ocenę trafności raportu dokonaną przez organ.

Dodatkowo należy zaznaczyć, że w przedmiocie zakresu rzeczowego przedsięwzięcia zmiana dotyczy nowej kubatury w postaci łącznika między budynkami produkcyjnymi i magazynowym, a w zakresie budowlano-montażowym przebudowy istniejących pomieszczeń produkcyjnych i pomocniczych (wykonanie ścian wewnętrznych i przegród, wentylacji nawiewowo-wywietrznej, mechanicznej odlewni i instalacji planowanych maszyn i urządzeń wskazanych na str. 16 raportu). Planowane przedsięwzięcie dotyczy, zatem rozwoju istniejącej już funkcji obiektu.

Planowana technologia nie przewiduje wytwarzania ścieków przemysłowych. Przedwczesne są też uwagi, co do rzeczywistego oddziaływania inwestycji. Niewątpliwie przybliżenie danych nastąpi przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, wykorzystując fakt kontynuowania produkcji, która do tej pory odbywała się w zakładzie w O.

Autor raportu zawraca uwagę na to, że oddziaływanie przedsięwzięć na środowisko nie powinno powodować ponadnormatywnych oddziaływań, co potwierdza funkcjonowanie tego typu przedsięwzięcia (odlewni metali) w dotychczasowej lokalizacji w O. (str. 49 raportu). Ponadto zawiera on analizę fazy budowy przedsięwzięcia, fazy eksploatacji i likwidacji oraz wyprowadza wniosek o nieznacznym oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

W tych okolicznościach wnioski zawarte w raporcie stanowią logiczną i spójną konstrukcję ustaleń i analiz, zatem z punktu widzenia oceny materiału dowodowego uzasadniają wyrażoną przez organ zgodę na realizację przedsięwzięcia.

Odnosząc się do zastrzeżeń dotyczących niepełnego kręgu podmiotów uczestniczących w postępowaniu należy wskazać, że interes prawny uprawniający do występowania w toczącym się postępowaniu administracyjnym ma charakter indywidualny a ewentualne jego naruszenie i odwrócenie negatywnych skutków odbywa się wyłącznie na wniosek podmiotu zainteresowanego a nie z urzędu.

Mając na względzie wszystkie zaprezentowane wyżej okoliczności Sąd uznał, że postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. wydane zostało zgodnie z prawem, zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. działając na podstawie 151 ustawy z dna 30 września 2002r. – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę jako niezasadną.