Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 457/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-05-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 315 ust. 1 i 3, art. 164, art. 165, art. 315 ust. 2
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
article: art. 31, art. 8 pkt 1 i 2, art. 9 ust. 1 pkt 2.
journal: Dz.U. 1985 nr 5 poz 17
law: Ustawa z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant ref. staż. Monika Piotrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2011 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy YUMEIHO nr [...] oddala skargę


UZASADNIENIE

M. K. wniósł skargę na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] czerwca 2010r. Nr Sp. [...] oddalającą jego wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy YUMEIHO o numerze [...] udzielonego na rzecz Z. D., M. D. A. s.c. w R., na podstawie art. 8 pkt 1 i 2 oraz art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych – dalej powoływanej jako: uzt (Dz. U. z 1985 r., Nr 5 poz. 17 ze zm) w związku z art. 315 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej- p.w.p. (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.) oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 ustawy p.w.p.

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Dnia [...] grudnia 2009 r. do Urzędu Patentowego wpłynął wniosek M. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą K. w Z. o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy YUMEIHO o numerze [...]. Uprawnionymi do powyższego prawa ochronnego są Z. D., M. D. A. s.c.. Znak przeznaczony został do oznaczania usług w zakresie szkolenia terapii, usług wydawniczych oraz usług w zakresie wykonywania terapii.

Jako podstawę prawną swego żądania wnioskodawca (skarżący) wskazał art. 8 pkt 1 i 2 oraz art. 9 ust. 1 pkt 2 uzt.

W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że prowadzi działalność gospodarczą polegającą m.in. na świadczeniu usług fizjoterapeutycznych i masaży leczniczych. Wskazał, że w roku 1997 uzyskał uprawnienia trzeciego stopnia w zakresie japońskiej terapii manualnej "Yumeiho". Uzyskany dyplom według ówcześnie obowiązującego regulaminu uprawniał wnioskodawcę do stosowania tej metody w praktyce rehabilitacyjnej i samodzielnego prowadzenia szkoleń w zakresie tej metody. Zgłoszenie spornego znaku towarowego skutkowało wezwaniem wnioskodawcy do zaprzestania używania nazwy "Yumeiho", a także wszczęciem postępowania sądowego powództwem z dnia [...] lipca 2009 r. złożonym w Sądzie Okręgowym w [...]. W ocenie wnioskodawcy, powyższe okoliczności uzasadniają jego interes prawny. M. K. przywołał w powyższym kontekście zasadę swobody prowadzenia działalności gospodarczej wyrażoną w art. 20 i 22 Konstytucji RP.

Wnioskodawca podniósł, że zgłoszenie spornego znaku towarowego będącego nazwą metody terapeutycznej stworzoną przez [...] doprowadziło do uzyskania monopolu na stosowanie tej metody.

Zarzucając naruszenie art. 8 pkt 1 u.z.t. wnioskodawca wskazał, że zachowanie uprawnionych, mających wiedzę o propagowaniu tej metody pod nazwą Yumeiho przez jej twórcę na całym świecie, jest ukierunkowane na przywłaszczenie prawa własności do nazwy Yumeiho, bez uzyskania na to zgody. Zdaniem skarżącego, uprawnieni z pełną świadomością zgłosili do ochrony cudzy znak towarowy dla osiągnięcia korzyści kosztem innych uczestników obrotu gospodarczego. Takie zaś działanie jest, w jego ocenie, działaniem w złej wierze.

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 8 pkt 2 u.z.t. wnioskodawca stwierdził, że po uzyskaniu uprawnień i zdaniu egzaminu u twórcy tej metody wobec zakazu uprawnionych nie może korzystać ze wszystkich atrybutów stosowania metody w praktyce terapeutycznej. M. K. wywodził, iż prawa majątkowe wnioskodawcy to "prawa do posługiwania się metodą terapeutyczną zgodnie z uzyskanymi uprawnieniami".

Z kolei podnosząc zarzut naruszenia art. 9 ust. 1 pkt 2 u.z.t. skarżący wskazał na cechy znaku powszechnie znanego.

Uprawnieni do prawa ochronnego na sporny znak towarowy w piśmie z dnia [...] marca 2010 r. wnieśli o oddalenie wniosku. Wskazali na powiązania jakie łączyły ich z twórcą metody terapeutycznej [...] oraz wystawione przez niego oraz jego następcę upoważnienia. Uprawnieni podnieśli, że przy ich udziale w roku 1991 zastało założone [...] zrzeszające autoryzowanych terapeutów. Podkreślili, że zweryfikowani terapeuci metody Yumeiho mogą posługiwać się w swej działalności oznaczeniem YUMEIHO na zasadach bezpłatnych licencji udzielanych przez uprawnionych. Zaakcentowali, że członkiem [...] w latach 2000 - 2002 był również M. K. W ocenie uprawnionych podniesione we wniosku zarzuty są bezpodstawne. Uprawnieni podnieśli, że ich działania, obejmujące także rejestrację spornego znaku towarowego były zawsze realizowane w porozumieniu i przy akceptacji twórcy metody Yumeiho. Ponadto, zdaniem uprawnionych, znak YUMEIHO nie był w dacie zgłoszenia i nadal nie jest znakiem powszechnie znanym. Uprawnieni wskazali na treść art. 165 ustawy p.w.p.

Na rozprawie administracyjnej w dniu [...] czerwca 2010 r. pełnomocnik wnioskodawcy podtrzymał stanowisko w sprawie i zakwestionował wartość dowodową materiałów załączonych przez uprawnionego do akt sprawy. Stwierdził, że to uprawniony powinien wykazać, iż w dacie zgłoszenia działał w dobrej wierze. Na pytanie eksperta-referenta dotyczące powszechnej znajomości znaku towarowego pełnomocnik wskazał na książkę, gdzie widnieje informacja w ilu krajach metoda Yumeiho jest znana i stosowana.

Pełnomocnik uprawnionych podtrzymał stanowisko w sprawie. Podniósł, że sporny znak towarowy nie jest znakiem opisowym, nic się z nim nie kojarzy i nie jest on powszechnie znany. Wskazał, że osoby stosujące metodę Yumeiho poddawane są corocznym weryfikacjom w celu zapewnienia wysokiego standardu wykonywania usług. Przypomniał, że wnioskodawca przestał być [...], gdyż nie chciał poddać się rygorom, jakie w nim panują.

Oddalając przedmiotowy wniosek Kolegium Orzekające Urzędu Patentowego RP uznało, że podstawą prawną oceny zdolności rejestrowej znaku będą stanowić przepisy ustawy o znakach towarowych. Stwierdziło, że wnioskodawca ma interes prawny do wszczęcia niniejszego postępowania administracyjnego.

Uznało również, że skoro wniosek o unieważnienie prawa ochronnego został złożony po wejściu w życie ustawy Prawo własności przemysłowej, natomiast do czasu wejścia w życie tej ustawy nie upłynął termin pięciu lat przewidziany do złożenia takiego wniosku na podstawie art. 31 ustawy o znakach towarowych. Tym samym przedmiotowy wniosek powinien być zbadany w świetle art. 165 p.wp.

W tym zakresie organ stwierdził, iż wnioskodawca nie sprzeciwił się używaniu spornego znaku towarowego. Jednak uprawnieni do spornego znaku towarowego nie wykazali, że znak ten po uzyskaniu rejestracji używany był przez okres co najmniej pięciu kolejnych lat. Tym samym, zdaniem organu, przepis art. 165 p.w.p. nie może stanowić przeszkody dla złożenia wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy.

Rozpatrując zarzut oparty na art. 9 ust. 1 pkt 2 uzt Urząd Patentowy RP podniósł, że wnioskodawca wskazał "oznaczenie YUMEIHO", które w związku z powyższym organ traktował jako przeciwstawiony znakowi spornemu niezarejestrowany znak towarowy. Urząd Patentowy podkreślił, że uprawnieni zakwestionowali powszechną znajomość tego znaku towarowego, natomiast wnioskodawca nie przedstawił dowodów świadczących o takiej znajomości przeciwstawionego znaku. Urząd zaakcentował przy tym, że organ nie miał obowiązku poszukiwania z urzędu dowodów na powszechną znajomość przeciwstawionego oznaczenia. Zdaniem organu, powszechna znajomość powinna obejmować co najmniej 50% potencjalnych odbiorców towarów (usług) opatrywanych takim znakiem towarowym. Znajomość taka powinna dotyczyć odbiorców w Polsce. W ocenie organu, w aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów o szerszej znajomości znaku przeciwstawionego, w szczególności pochodzących sprzed daty zgłoszenia spornego znaku towarowego. W tym stanie rzeczy, jedynie na marginesie Urząd Patentowy podniósł, że odbiorcami spornych usług są nie tylko usługodawcy terapii, ale w szczególności osoby, które mogą z takich usług skorzystać. Tym samym potencjalnym odbiorcą usług tak oznaczanych może być ogół społeczeństwa w Polsce.

Za niezasadny uznano również zarzut udzielenia spornego prawa ochronnego z naruszeniem art. 8 pkt 2 uzt.

W tym zakresie organ stwierdził, że:

Wnioskodawca prawa do oznaczenia YUMEIHO wywodzi m.in. z uprawnień, jakie nabył uzyskując dyplom, którego kopia dołączona została do akt sprawy (karty 41-43). Wskazany dyplom zawiera datę [...] lipca 1997 r. Należy zwrócić uwagę, że sporny znak towarowy zgłoszony został do Urzędu Patentowego [...] stycznia 1995 r. Kolegium Orzekające bada kwestionowaną zdolność rejestrową znaku towarowego na datę zgłoszenia znaku. Już sam ten fakt przesądza, zdaniem organu, o bezzasadności wniosku w powyższym zakresie. Należy jednocześnie stwierdzić, że przywołany dyplom potwierdza jedynie przynależność wnioskodawcy do [...] oraz ukończenie kursu boskiego masażu. Dowód w postaci dyplomu, nie wskazuje zatem aby M. K. stał się uprawniony w jakiejkolwiek części do praw majątkowych czy też osobistych [...]. Tym samym powyższe dowody nie stanowią o przekazaniu jakichkolwiek praw majątkowych do nazwy "Yumeiho". Warto zauważyć, iż M. K. w swoim stanowisku niejako myli przyznane mu uprawnienia do wykonywania zabiegów manualnych z uprawnieniami do praw majątkowych dotyczących spornego oznaczenia. Kolegium uznało, że uprawnieni do spornego znaku towarowego nie mogli naruszyć praw majątkowych wnioskodawcy, których ten ostatni nie posiada. Powoływanie się natomiast na prawa majątkowe osób trzecich we wniosku o unieważnienie prawa ochronnego należy uznać za nieuprawnione.

Kolegium Orzekające nie podzieliło również stanowiska wnioskodawcy w zakresie zarzutu naruszenia art. 8 pkt 1 u.z.t. W świetle utrwalonego orzecznictwa przyjęto, że wobec ustanowienia w art. 7 k.c. domniemania dobrej wiary, w braku udowodnienia złej wiary przyjmuje się istnienie dobrej wiary. Przepisy ustawy Prawo własności przemysłowej nie zawierają definicji złej wiary. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 kwietnia 2002 r. (Sygn. akt II SA 3856/01) powołując się na "System prawa cywilnego. Część ogólna." S. Grzybowskiego, Wrocław 1985 r. stwierdził, że w złej wierze jest ten kto powołując się na pewne prawo lub stosunek prawny wie, że owo prawo lub stosunek prawny nie istnieje, albo też wprawdzie tego nie wie, ale jego braku wiedzy nie można w danych okolicznościach uznać za usprawiedliwione. Można także stwierdzić, że zła wiara to świadomość niezgodności danego stanu rzeczy z rzeczywistym stanem prawnym lub brak takiej świadomości wskutek niedbalstwa. Jednocześnie zła wiara zgłaszającego znak towarowy obejmuje wszelkie przypadki nieuczciwego zgłaszania znaków towarowych, a więc nie jest to tylko kwestią subiektywnego zdania osoby działającej, ale też kwestią obiektywnych zdarzeń. Przy świadomości istnienia przeszkód rejestracji lub wcześniejszego używania znaku przez inną osobę muszą towarzyszyć tym zdarzeniom inne, dodatkowe okoliczności.

Wnioskodawca w niniejszej sprawie stwierdził, że zachowanie uprawnionego, mającego wiedzę o propagowaniu tej metody pod nazwą Yumeiho przez jej twórcę na całym świecie, jest ukierunkowane na przywłaszczenie prawa własności do nazwy Yumeiho, bez uzyskania na to zgody. Zdaniem wnioskodawcy, uprawniony z pełną świadomością zgłosił do ochrony cudzy znak towarowy dla osiągnięcia korzyści kosztem innych uczestników obrotu gospodarczego. Takie zaś działanie jest działaniem w złej wierze. Wnioskodawca uzasadniając swój zarzut (podobnie jak na podstawie art. 8 pkt 2 u.z.t.) powołuje się zatem na prawa osób trzecich. Zarzucając bowiem zgłoszenie cudzego znaku odwołuje się bowiem do praw, które jego zdaniem przysługują twórcy metody terapeutycznej. Konsekwentnie zatem w ślad za uzasadnieniem oddalenia wniosku na podstawie art. 8 pkt 2 u.z.t. zarzut sformułowany na podstawie art. 8 pkt 1 u.z.t. należało również oddalić. Niezależnie od powyższego wnioskodawca nie wykazał, że uprawnieni zgłosili znak towarowy w złej wierze np. w celu zablokowania używania oznaczenia przez inne podmioty, przy jednoczesnym braku zamiaru używania go w uczciwych praktykach rynkowych. Należy podkreślić, iż udzielanie zgody lub jej odmowa na korzystanie ze znaku towarowego przez osoby trzecie w celu prowadzenia m.in. terapii manualnych, nie może świadczyć o działaniu w złej wierze, gdyż jest to zwykła funkcja i cel prawa ochronnego na znak towarowy. Urząd Patentowy opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym uznał zatem, że wnioskodawca nie udowodnił istnienia złej wiary po stronie uprawnionych do spornego znaku towarowego. Na marginesie już tylko warto zauważyć, że załączona na rozprawie w dniu [...] czerwca 2010 r. korespondencja (karty 88-87) podpisana przez [...] nie pozwala na stwierdzenie, że osoba ta uznała zgłoszenie spornego znaku towarowego za naruszające jego prawa.

Mając wszystkie powyższe okoliczności na uwadze Kolegium uznało, iż wnioskodawca nie wykazał braku ustawowych przesłanek do uzyskania prawa, a tym samym wniosek o unieważnienie spornego prawa ochronnego należało oddalić.

Kwestię zwrotu kosztów rozstrzygnięto w oparciu o art. 256 ust. 2 ustawy Prawo własności przemysłowej.

W skardze do tutejszego Sądu powyższej decyzji zarzucono:

1. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie mające wpływ na treść zaskarżonej decyzji, a mianowicie art. 8 pkt 1 i 2 oraz art. 9 ust. 1 pkt 2 uzt - o ile Kolegium UP uznało, iż wnioskodawca nie wykazał złej wiary po stronie Uprawnionego w związku ze zmonopolizowaniem oznaczenia YUMEIHO, stanowiącego domenę publiczną, a także brak uznania, iż znak YUMEIHO był znakiem powszechnie znanym wśród odbiorców usług terapii manualnej.

2. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść decyzji, a mianowicie art. 7 i 77 § 1 oraz 107 § 1 k.p.a. poprzez nierozważenie całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz brak uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób poprawny, a w szczególności:

- uznanie, że ciężar dowodu wykazania działania w dobrej wierze nie leży po stronie Uprawnionego;

- nieuwzględnienia całości materiału dowodowego, w szczególności treści upoważnienia dla [...], w którym nie było upoważnienia do zgłoszenia i zarejestrowania na swoją rzecz znaku towarowego;

- nieuwzględnienia treści korespondencji twórcy metody YUMEIHO, który wyraził dezaprobatę w kwestii zgłoszenia przez [...] znaku towarowego YUMEIHO

Zdaniem skarżącego, naruszenie przepisów proceduralnych polega na zaniechaniu wyjaśnienia przez organ wszystkich istotnych okoliczności związanych przede wszystkim z działaniem Uprawnionego mającym na celu zawłaszczenie nazwy metody terapeutycznej YUMEIHO.

W ocenie skarżącego z przedłożonych materiałów jednoznacznie wynika, że metoda terapeutyczna YUMEIHO została opracowana przez japońskiego lekarza i upowszechniona w formie zarówno publikacji książkowych jak również poprzez prowadzenie stosownych kursów.

Wbrew ustaleniom Urzędu, Uprawniony w dacie zgłoszenia znaku towarowego YUMEIHO w polskim Urzędzie Patentowym miał co do tych okoliczności pełną wiedzę i zgłoszenie miało na celu jedynie zmonopolizowanie możliwości stosowania tej metody przez przedsiębiorstwo uprawnionego. Tymczasem z materiałów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, że metoda jest metodą autorską i jest stosowana przez konkretne osoby fizyczne, a tym samym nie może zostać "zinstytucjonalizowana", tak jak to się stało poprzez zgłoszenie nazwy w charakterze znaku towarowego.

Powyższe okoliczności, poparte stosownymi dowodami, jednoznacznie wskazują na działania Zgłaszającego znak towarowy [...] w złej wierze, w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego.

Zdaniem strony, nie jest również prawidłowy wniosek, iż Wnioskodawca nie wykazał powszechnej znajomości oznaczenia YUMEIHO.

Jako nazwa metody terapeutycznej jest ona identyfikowana z konkretną usługą,

konkretnymi zabiegami, a zatem to nawet nie 50% (chociaż brak jest uzasadnienia do przyjęcia akurat takiego wskaźnika powszechnej znajomości znaku towarowego), lecz 100% odbiorców decydując się na tą metodę, zna jej nazwę. Również wśród osób wykonujących zabiegi terapeutyczne znajomość tej nazwy jest 100%, bowiem nie można się jej nauczyć nie znając jej nazwy i nie czytając własnego dyplomu, otrzymanego po ukończeniu kursu. Zatem wnioski UP RP oparte na zgromadzonym materiale dowodowym należy uznać za błędne.

Ponadto wniesiono o uwzględnienie dowodu z wyroku Sądu Apelacyjnego w [...], z dnia [...] grudnia 2010r. [...] zapadłego już po wydaniu zaskarżonej decyzji, gdyż zdaniem skarżącego, ma on istotne znaczenie dla przedmiotowej sprawy. Z powyższego wyroku wynika bowiem, że sporne oznaczenie nie posiada zdolności odróżniającej i stanowi niewątpliwie element domeny publicznej. Zdaniem strony skarżącej, wnioskodawca nabywając stosowne uprawnienia do posługiwania się metodą YUMEIHO nabył również, wbrew ustaleniom Urzędu, w części prawo do nazwy YUMEIHO w zakresie wyznaczonym przez otrzymane stopnie wtajemniczenia. Niezasadne jest zatem uznanie tych okoliczności za nieistotne. Tym bardziej w świetle wyroku Sądu Apelacyjnego w [...], gdzie wyraźnie zostało podkreślony charakter oznaczenia YUMEIHO.

Zachowanie tego rodzaju jak zawłaszczenie cudzego oznaczenia w charakterze znaku towarowego może być potraktowane jako sprzeczne z dobrymi obyczajami i uczciwością kupiecką, a więc stanowić może naruszenie art. 8 pkt. 1 uzt, natomiast nabycie uprawnień przez Wnioskodawcę do stosowania określonej metody przesądza również o nabyciu w pewnej części prawa do tej nazwy, a tym samym działanie uprawnionego narusza w tym zakresie prawo majątkowe Wnioskodawcy.

Podobnie, zdaniem skarżącego, nastąpiło naruszenie art. 9 ust. 1 pkt 2 uzt ponieważ powszechna znajomość oznaczenia YUMEIHO została wykazana, jak również wynika z charakteru tego oznaczenia.

Pominięcie zatem w uzasadnieniu decyzji wspomnianych okoliczności uzasadnia, zdaniem skarżącego, zarzut braku wnikliwego rozpatrzenia całego materiału dowodowego w myśl art. 77 kpa. Natomiast naruszenie przepisu art. 107 § 3 kpa skarżący upatruje w fakcie, iż skoro uzasadnienie decyzji nie pokrywa się ze stanem faktycznym, to należy przyjąć, iż brak jest uzasadnienia spełniającego wymóg tego przepisu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.

Na rozprawie w dniu [...] maja 2011r. Sąd oddalił powyższy wniosek dowodowy skarżącego. Z kolei, na pytanie Sądu, pełnomocnik skarżącego interpretując dokument z k. 87-88 akt administracyjnych (tekst tłumaczenia listu z [...] listopada 1999r.) stwierdził, że powyższa korespondencja może dotyczyć znaku słowno-graficznego YUMEIHO, albowiem mowa w tym liście o kolorowym rysunku. Z przedmiotowego pisma wynika, że twórca pokryje koszty rejestracji, przy czym nie ma tam mowy o rejestracji na rzecz twórcy metody, jednakże wola pokrycia kosztów zarówno na [...] jak i w Polsce sugeruje, iż twórca metody chciałby być właścicielem tego znaku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

W myśl art. 315 ust. 1 i 3 ustawy Prawo własności przemysłowej prawa m.in. w zakresie znaków towarowych istniejące w dniu wejścia w życie ustawy (22 sierpnia 2001 roku) pozostają w mocy, a ustawowe warunki wymagane do uzyskania prawa z rejestracji znaku towarowego ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia tego znaku do zarejestrowania. W niniejszej sprawie znak towarowy YUMEIHO o numerze [...] został zgłoszony w dniu [...] stycznia 1995 roku, tj. w okresie obowiązywania ustawy o znakach towarowych. Organ słusznie zatem uznał, że ustawa ta (uzt) będzie stanowić podstawę prawną oceny zdolności rejestrowej przedmiotowego znaku.

Na gruncie rozpatrywanej sprawy wystąpienie w dniu[...] grudnia 2009r. z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego na sporny znak towarowy było uzależnione od wykazania interesu prawnego wnioskodawcy, gdyż nastąpiło po upływie 6 miesięcy od ogłoszenia o udzieleniu prawa ochronnego na sporny znak towarowy [...] – v. art. 164 p.w.p.. Zdaniem Sądu, Urząd Patentowy w przedmiotowej sprawie zasadnie przyjął, że M. K. legitymuje się interesem prawnym we wszczęciu niniejszego postępowania. Jak wynika bowiem z akt sprawy, zgłoszenie a następnie uzyskanie ochrony na sporny znak towarowy skutkowało wezwaniem wnioskodawcy do zaprzestania używania nazwy Yumeiho w prowadzonej przez wnioskodawcę działalności gospodarczej w zakresie usług oznaczanych spornym znakiem towarowym, a także wszczęciem przeciwko niemu postępowania sądowego powództwem z dnia [...] lipca 2009 r. złożonym w Sądzie Okręgowym w [...]. W ocenie Sądu, powyższe okoliczności świadczą o tym, że stwierdzenie wadliwości decyzji o udzieleniu spornego prawa ochronnego wynika z własnej, konkretnej, realnej, aktualnej i bezpośredniej potrzeby udzielenia wnioskodawcy ochrony prawnej.

Wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy YUMEIHO został złożony po upływie pięciu lat od daty rejestracji spornego znaku towarowego, która miała miejsce [...] grudnia 1997 r. Jednocześnie należy wskazać, że wniosek ten został złożony po wejściu w życie ustawy Prawo własności przemysłowej a do czasu wejścia w życie tej ustawy nie upłynął termin pięciu lat przewidziany do złożenia takiego wniosku na podstawie art. 31 uzt. W tym stanie rzeczy organ słusznie uczynił oceniając przedmiotowy wniosek w aspekcie przepisu art. 165 p.w.p., co wynika z analizy treści art. 315 ust.2 p.w.p. Należy w tym miejscu przypomnieć, że w poprzednio obowiązującym stanie prawnym funkcjonował przepis art. 31 ustawy o znakach towarowych, który to przepis wprowadzał ograniczenie czasowe w zakresie zgłoszenia wniosku o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego. Ustawodawca wprowadził zakaz występowania z takim wnioskiem po upływie pięciu lat od daty rejestracji. Wyjątkiem była sytuacja, gdy uprawniony uzyskał rejestrację w złej wierze. W obecnym stanie prawnym, przepis art. 164 ustawy - Prawo własności przemysłowej, wprowadził zasadę wskazującą jednoznacznie na to, że wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy nie jest obwarowany żadnym ustawowym terminem. Oznacza to, że może być złożony w każdym czasie. Wyjątek od tej zasady przewiduje przepis art. 165 ustawy. Tak więc w sytuacji, w której wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy (które to prawo powstało przed wejściem w życie ww. ustawy) został złożony w okresie obowiązywania ustawy - Prawo własności przemysłowej, do tego wniosku nie znajduje zastosowania przepis art. 31 ustawy o znakach towarowych. Tym samym nie jest dopuszczalne ograniczenie oceny legalności decyzji administracyjnej jedynie do sytuacji szczególnej, jaką jest uzyskanie rejestracji w złej wierze. Oznacza to, że w zakresie odnoszącym się do złożenia wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy, które to prawo powstało przed wejściem w życie ustawy - Prawo własności przemysłowej, będą miały zastosowanie przepisy art. 164 i art. 165 ustawy tej ustawy i nie ma podstaw do stosowania w tym zakresie przepisu art. 31 ustawy o znakach towarowych.

W myśl art 165 p.w.p. z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego nie można wystąpić z powodu kolizji z wcześniejszym znakiem bądź naruszenia praw osobistych lub majątkowych wnioskodawcy, jeżeli przez okres pięciu kolejnych lat używania zarejestrowanego znaku wnioskodawca będąc świadomym jego używania nie sprzeciwił się temu.

W niniejszej sprawie wnioskodawca nie sprzeciwił się używaniu spornego znaku towarowego. Jednakże uprawnieni do spornego prawa nie wykazali, iż znak ten po uzyskaniu rejestracji używany był przez okres co najmniej pięciu kolejnych lat. Tym samym trafnie organ uznał, że cytowany wyzej art. 165 p.w.p. nie może stanowić przeszkody dla złożenia przedmiotowego wniosku o unieważnienie.

W niniejszej sprawie, jako podstawy unieważnienia spornego prawa ochronnego wskazano art. 8 pkt 1 i 2 u.z.t. oraz art. 9 ust. 1 pkt 2 u.z.t. Organ był związany tymi podstawami, gdyż w postępowaniu spornym Urząd Patentowy RP nie może wyjść poza granice wniosku i wskazaną przez wnioskodawcę podstawę prawną, określające na tym etapie sprawę administracyjną (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego dnia 18 kwietnia 2007r. sygn akt II GSK 350/06 lex nr 322819). W tym stanie rzeczy podnoszony przez skarżącego zarzut dotyczący braku zdolności odróżniającej spornego oznaczenia (art. 4, 7 u.z.t.) oraz wskazywanie na tę okoliczność dowodu w postaci wyroku Sądu Apelacyjnego w [...] nie może być uwzględniony. Z powyższych względów zgłoszony wniosek dowodowy należało oddalić.

Niezależnie od tego, powoływanie się na powszechną znajomość znaku YUMEIHO a z drugiej strony wskazywanie na brak zdolności odróżniającej tego oznaczenia jest, zdaniem Sądu, wadliwe. Wewnętrzna sprzeczność przedstawionego rozumowania wynika z faktu, iż podstawową funkcją, która stanowi o istocie znaku towarowego, czy to zarejestrowanego, czy to niezarejestrowanego ale powszechnie znanego jest funkcja oznaczenia pochodzenia (odróżniająca). Nie można zatem wskazywać, że dane oznaczenie (znak towarowy) nie posiada zdolności odróżniającej, a jednocześnie wywodzić, że znak ten jest powszechnie znany.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy o znakach towarowych niedopuszczalna jest rejestracja znaku dla towarów tego samego rodzaju, jeżeli jest podobny w takim stopniu do znaku towarowego powszechnie znanego w Polsce jako znaku dla towarów, pochodzących z innego przedsiębiorstwa, że w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego mógłby wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów

Sporny znak został zgłoszony dla do oznaczania usług w zakresie szkolenia terapii, usług wydawniczych oraz usług w zakresie terapii. W zakresie w jakim znak usługowy ma umożliwić konsumentowi określenie przedsiębiorstwa, które świadczy tę usługę, jego rejestracja zakłada, by usługa, którą ma objąć ten znak, również mogła podlegać określeniu jako taka za pomocą znaku towarowego.

Zdaniem Sądu, w rozpatrywanej sprawie organ prawidłowo ustalił krąg odbiorców, wskazując że potencjalnym odbiorcą usług oznaczanych znakiem YUMEIHO może być ogół społeczeństwa w Polsce. Skarżący formułując zarzut, że YUMEIHO jako nazwa metody terapeutycznej jest powszechnie znana przez 100% odbiorców decydujących się na tę metodę jak i 100% usługodawców tej metody w sposób nieuprawniony zawęża krąg odbiorców. Zdaniem Sądu, potencjalny odbiorca to nie tylko usługodawcy lub faktyczni usługobiorcy, ale również inne osoby, które mogą z takiej usługi korzystać. Tym samym potencjalnym odbiorcą usług tak oznaczanych może być ogół społeczeństwa w Polsce.

Zdaniem Sądu, prawidłowy jest także wniosek organu, że na gruncie niniejszej sprawy wnioskodawca nie wykazał powszechnej znajomości przeciwstawnego niezarejestrowanego znaku towarowego YUMEIHO. Nie jest przy tym sporne, że bezpośrednią ochronę używanego niezarejestrowanego znaku towarowego reguluje art. 6 bis Konwencji Paryskiej. Należy przy tym zaakcentowac, że wobec braku legalnej definicji "znaku towarowego powszechnie znanego" ustalenie znaczenia tego terminu należy do doktryny i judykatury. Konwencja Paryska przesądza, że znak ma być znany w kraju członkowskim, ale to organy administracyjne mają decydować o tym czy znajomość ma charakter znajomości powszechnej. Niewątpliwie notoryjność jest kwestią faktu, którą należy zbadać a ocena subiektywna organu (sądu) w tym zakresie jest nieunikniona. Jednakże dla dokonania tej oceny niezbędne jest wykazanie powszechnej znajomości przeciwstawionego oznaczenia, czego w niniejszej sprawie wnioskodawca nie uczynił. W żadnym razie nie można uznac za taki dowód książkę, gdzie widnieje informacja w ilu krajach metoda Yumeiho jest znana i stosowana.

W aktach brak jest natomiast jakichkolwiek innych dowodów o szerszej znajomości znaku przeciwstawionego, w szczególności pochodzących sprzed daty zgłoszenia spornego znaku.

Zdaniem Sądu, słusznie też organ nie uwzględnił zarzutu naruszenia art. 8 pkt 1 uzt (Niedopuszczalna jest rejestracja znaku, który jest sprzeczny z obowiązującym prawem lub zasadami współżycia społecznego)oraz art. 8 pkt 2 u.z.t. (Niedopuszczalna jest rejestracja znaku, który narusza prawa osobiste lub majątkowe osób trzecich)

W zakresie pierwszej z wymienionych wyżej podstaw unieważnienia organ zasadnie uznał, że wnioskodawca nie udowodnił istnienia złej wiary po stronie uprawnionych. Dominujące w doktrynie i orzecznictwie stanowisko nakazuje określać istnienie złej wiary z punktu widzenia postawy zgłaszającego. Zgodnie z zapatrywaniami wyrażonymi w doktrynie, oraz orzecznictwie jedynie zamiar nieuczciwy, naganny, przesądzi o złej wierze. Takie stanowisko podziela również Urząd Harmonizacji Rynku Wewnętrznego z Alicante. Działanie w złej wierze, Urząd interpretuje jako "nieuczciwe intencje (...) nieuczciwe postępowanie polegające na braku uczciwych intencji strony ubiegającej się o rejestracje (...) znaku, w chwili składania wniosku o rejestrację lub jako nieuczciwe postępowanie oparte na działaniach naruszających prawa osoby trzeciej", a także: "zła wiara jest przeciwieństwem dobrej wiary, zazwyczaj pozwala się domyślać lub w rzeczywistości zawiera faktyczne lub domniemane oszustwo czy też zamiar wprowadzenia w błąd (...) choć nie ogranicza się do nich.

Zamiar, motywy działania zgłaszającego to kategorie subiektywne, właściwe dla sfery psychicznej działającego podmiotu. Przychylając się do stanowiska Rzecznika Generalnego wyrażonego w sprawie C-529/07, należy stwierdzić, że pojęcie złej wiary wskazuje na stan umysłu i tego elementu subiektywnego nie należy jednak z definicji eliminować. W obliczu trudności, jakie powstałyby gdyby do ustalenia złej wiary wystarczał jedynie dowód subiektywnego zamiaru, ten zamiar powinien być określany poprzez obiektywne okoliczności danej sprawy. Ocena motywów działania zgłaszającego może być przeprowadzona tylko na podstawie całokształtu uwarunkowań faktycznych, w których zgłaszający podejmuje działanie. Dopiero analiza tych okoliczności pozwoli na ustalenie, czy zgłaszający kieruje się chęcią zablokowania rejestracji znaku innemu podmiotowi, czy pragnie znakiem "spekulować, czy też kieruje się innymi pobudkami, które na podstawie obiektywnych standardów można uznać za "nieuczciwe".

Należy jednak podkreślić, że sam zamiar zamknięcia konkurentom dostępu do rynku, nie świadczy o uzyskaniu prawa z rejestracji znaku towarowego w złej wierze. Prawo ochronne na znak towarowy jako prawo wyłączne, z natury rzeczy wprowadza pewne ograniczenia dla innych podmiotów, które nie mogą już używać takiego oznaczenia. Zatem sam fakt zgłoszenia znaku nie świadczy o złej wierze, muszą zaistnieć dodatkowe okoliczności wskazujące na naganne postępowanie zgłaszającego. Za podstawowe formy zjawiskowe zgłoszeń w złej wierze uznaje się zgłoszenia podjęte w zamiarze bądź blokowania używania znaku przez podmiot faktycznie do tego znaku uprawniony, bądź w zamiarze spekulacji znakiem.

W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał, że twórca metody terapeutycznej [...] uznał zgłoszenie spornego znaku towarowego za naruszające jego prawa. W szczególności należy podzielić pogląd organu, że o powyższym nie świadczy korespondencja załączona przez wnioskodawcę na rozprawie administracyjnej w dniu 24 czerwca 2010r. (k. 87 -88 akt adm). Zdaniem Sądu, wnioskodawca wyciągnął zbyt daleko idące wnioski z informacji zawartych w powyższym liście. Pomijając nawet, że przedmiotowa korespondencja dotyczy znaku słowno-graficznego, podczas gdy sporny znak jest znakiem słownym, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie do zaakceptowania jest teza skarżącego, że wyrażona we wzmiankowanym liście wola pokrycia kosztów rejestracji znaku świadczy o tym, że twórca metody chce aby przedmiotowy znak zarejestrować na jego rzecz. Należy przy tym stanowczo podkreślić, że ciężar wykazania przesłanek istnienia złej wiary po stronie uprawnionego spoczywa na składającym wniosek o unieważnienie prawa ochronnego. Takich dowodów wnioskodawca w niniejszej sprawie nie przedstawił.

Również zarzut, że sporna rejestracja nastąpiła naruszeniem art. 8 pkt 2 uzt jest niezasadny, gdyż - jak słusznie podaje organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – wnioskodawca nie wykazał, jakie należne mu prawa osobiste lub majątkowe zostały naruszone. Nie przedstawił również upoważnienia od reprezentowania interesów twórcy metody lub jego spadkobierców - a dopiero wówczas poczynione przez skarżącego rozważania w zakresie naruszenia praw o tym charakterze należnych [...] mogły być przedmiotem oceny uprzednio organu, a obecnie Sądu. Motywy decyzji w powyższym zakresie są wyczerpujące i nie nasuwają zastrzeżeń pod względem merytorycznym a zatem nie ma potrzeby powtarzania w tym miejscu argumentacji organu przytoczonej w całości w stanie faktycznym niniejszego uzasadnienia.

Mając na względzie powyższe skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ppsa.