Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 48/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2006-06-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatki inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2002 nr 200 poz 1683
law: Ustawa z dnia 30 października 2002 r. o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw.
journal: Dz.U. 1933 nr 60 poz 454
law: Obwieszczenie Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 4 maja 1933 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 r. o badaniu zwierząt rzeźnych i mięsa.
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek, Sędziowie WSA Halina Chitrosz (spr.),, NSA Ewa Gdulewicz, Protokolant St. insp. Wiesława Wojtal, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi E. i F. małż. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zmiany wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za 2005 r. -oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...], Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 233§1 pkt.1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa / Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60/, po rozpatrzeniu odwołania F. M. od decyzji wydanej przez Wójta Gminy z dnia [...] września 2005r., Nr [...] w sprawie zmiany wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2005 rok – utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podano, iż decyzją z dnia [...] lipca 2005r., Nr [...], wydaną w trybie art. 254 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, organ podatkowy I instancji zmienił wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2005 rok, ustalony ostateczną decyzją Wójta Gminy z dnia [...] lutego 2005r., wydaną F. i E., małż. M. poprzez obniżenie wymiaru podatku o kwotę 1.657,20 zł. W uzasadnieniu decyzji podano, iż na podstawie decyzji Starosty z dnia [...] maja 2005r., znak [...] dokonana została zmiana w rejestrze gruntów prowadzonym przez Wydział Geodezji, Katastru i Nieruchomości Starostwa Powiatowego, dotycząca przeklasyfikowania gruntów rekreacyjno - wypoczynkowych o pow. 0,8952ha w działce nr [...], położonej w W. na grunty leśne.

Na skutek odwołania od tej decyzji wniesionego przez F. M., Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę organowi podatkowemu I instancji w celu ponownego jej rozpatrzenia, z uzasadnienia, iż nie wyjaśniono w sposób jednoznaczny istotnych w sprawie okoliczności, a w szczególności nie ustalono wieku drzewostanu leśnego na działce będącej przedmiotem opodatkowania podatkiem leśnym w kontekście wynikającego z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002r. o podatku leśnym (Dz. U. Nr 200, poz. 1682 z późn. zm.) ustawowego zwolnienia od tego podatku lasów z drzewostanem w wieku do 40 lat.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ podatkowy I instancji powołaną w sentencji decyzją z dnia [...] września 2005r. Nr [...] zmienił swoją ostateczną decyzję z dnia [...] lutego 2005r. Nr [...] w sprawie wymiaru F. i E. małż. M. łącznego zobowiązania pieniężnego na 2005 rok poprzez jego obniżenie o kwotę 1.671,00 zł.

W złożonym odwołaniu od tej decyzji F. M. wniósł o ponowne skierowanie sprawy do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, podając, iż naliczenie podatku od nieruchomości za 2005 rok jest niezgodne z planem przestrzennym zabudowy gminy i nie odpowiada obecnej rzeczywistości. Do odwołania załączył też oświadczenie podpisane przez troje mieszkańców wsi W., dotyczące faktycznego wykorzystywania należących do niego, a stanowiących przedmiot opodatkowania zaskarżoną decyzją gruntów, począwszy od lat 70 - tych.

W rozpoznaniu tych zarzutów, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż organ I instancji dokonując wymiaru F. i E. małż. M. podatku rolnego oraz podatku od nieruchomości w formie łącznego zobowiązania pieniężnego, za podstawę opodatkowania podatkiem rolnym przyjął użytki rolne o pow. 1,1351 ha, natomiast podatkiem od nieruchomości opodatkował budynki mieszkalne o pow. 63 m2 oraz grunty pozostałe o pow. 8.952 m2. Decyzja ta została skutecznie doręczona stronie dnia 23 lutego 2005r. i na skutek nie złożenia środka odwoławczego w przewidzianym prawem terminie zyskała przymiot ostatecznej.

Organ II instancji wskazał, iż w myśl przepisu art. 254 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa - decyzja ostateczna, ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego na dany okres, może być zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli po jej doręczeniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie wysokości zobowiązania, a skutki wystąpienia tych okoliczności zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, iż w dniu 24 maja 2005r. dokonana została zmiana danych w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Starostwo Powiatowe, dotycząca gruntów położonych na należącej do F. i E. małż. M. działce nr [...] o pow. 3,4516 ha, a to w wyniku zatwierdzenia przez Starostę decyzją z dnia [...] maja 2005r., Nr [...] nowej klasyfikacji tych gruntów. Wchodzące w skład tej działki grunty o pow. 8.952 m2 , oznaczone dotychczas w ewidencji symbolem Bz (tereny rekreacyjno - wypoczynkowe) oznaczone zostały symbolem Ls V (lasy).

Wskazano, iż wobec tej zmiany sporne grunty przestały podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości z mocy art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002r. Nr 9, poz. 84 z późn. zm.), a zaczęły podlegać opodatkowaniu podatkiem leśnym stosownie do art. 1 ust 1 ustawy z dnia 30 października 2002r. o podatku leśnym (Dz. U. Nr 200, poz. 1682 z późno zm.), z wyłączeniem lasów z drzewostanem w wieku do 40 lat, na mocy jej art. 7 ust. 1 pkt.1.

Organ II instancji podniósł, iż w sytuacji, gdy ze znajdującego się w aktach sprawy pisemnego oświadczenia złożonego przez F. M. z dnia 24 sierpnia 2005r., potwierdzonego oświadczeniem, podpisanym przez troje mieszkańców wsi W. wynika, że wiek drzewostanu znajdującego się na należącej do niego działce nr [...] wynosi 23 lata, uprawniony jest pogląd, że należący do skarżącego las o pow. 0,8952 ha podlega zwolnieniu od podatku leśnego na mocy powołanego wyżej przepisu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku leśnym.

Powołana zmiana okoliczności faktycznych, mających wpływ na ustalenie wysokości zobowiązania podatkowego uzasadniała wydanie zaskarżonej decyzji zmieniającej w trybie art. 254 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa ostateczną decyzję w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego poprzez obniżenie tego zobowiązania o kwotę podatku od nieruchomości od przeklasyfikowanych gruntów (8.952 x 0,32 zł), z jednoczesnym dokonaniem odpisu podatku od nieruchomości za 7 miesięcy 2005 roku.

Odpowiadając na zarzuty odwołania, dotyczące przyjęcia do opodatkowania zaskarżoną decyzją podstaw opodatkowania niezgodnych z faktycznym użytkowaniem posiadanych gruntów, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, iż stosownie do przepisu art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity - Dz. U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086 z późn. zm.) podstawą wymiaru podatków i świadczeń są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, a organy podatkowe przy ustalaniu podatków mają ustawowy obowiązek uwzględniać aktualny zapis wynikający z ewidencji gruntów, który jest wiążący także w zakresie zakwalifikowania danego obszaru do poszczególnych kategorii gruntów.

Organ odwoławczy podkreślił, iż w sytuacji, gdy przedmiotem niniejszego postępowania jest zasadność i prawidłowość wymiaru skarżącemu łącznego zobowiązania pieniężnego za 2005 rok., nie podlegają rozpatrzeniu w jego ramach podnoszone przez skarżącego zarzuty dotyczące prawidłowości wymiaru zobowiązań podatkowych od posiadanych przez niego gruntów za lata poprzednie. Wyjaśniono przy tym, że w świetle powołanego wyżej przepisu art. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, decydujące znaczenie dla sposobu opodatkowania tych gruntów miał sposób ich zaewidencjonowania w operatach ewidencyjnych. Organy podatkowe działając na podstawie przepisów prawa, nie mogły zaniechać ustalania skarżącemu podatku od nieruchomości od tych gruntów za okres, w którym sklasyfikowane były one jako tereny rekreacyjno - wypoczynkowe, niezależnie od faktycznego ich wykorzystywania w tym okresie, gdyż nie są one uprawnione do wypowiadania się co do zasadności zakwalifikowania poszczególnych gruntów w operatach ewidencyjnych.

Końcowo wskazano, iż zmiana zasad opodatkowania spornych gruntów stała się prawnie możliwa dopiero z chwilą ich faktycznego przeklasyfikowania w operatach ewidencyjnych. W zaistniałym stanie faktycznym, w związku z uregulowaniami zawartymi w art. 6 ust. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, wyłączenie tych gruntów z opodatkowania podatkiem od nieruchomości było możliwe od dnia 1 czerwca 2005r.

Organ odwoławczy podkreślił, iż przedmiotem postępowania odwoławczego w niniejszej sprawie była decyzja w przedmiocie zmiany wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2005, a nie decyzja z dnia [...] lutego 2005r. Nr [...] ustalająca łączne zobowiązanie podatkowe na rok podatkowy 2005.

Od tego rozstrzygnięcia E. i F. małżonkowie M. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, w której wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i o zasądzenie kosztów postępowania zarzucili organom podatkowym:

1/ naruszenie przepisu art. 2 ust.2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych polegające na bezpodstawnym opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości lasu o powierzchni 8.952m2;

2 / naruszenie planu przestrzennego zabudowy Gminy polegające na sklasyfikowaniu gruntu o powierzchni 8.952m2 jako terenu rekreacyjno-wypoczynkowego, pomimo, że w palnie tym nie ma takich terenów leżących na terenie gminy.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję zawartą w przepisie art. 1§ 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / oraz art. 3 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz.1270 ) – Sąd uważa za stosowne w pierwszej kolejności wskazać skarżącym, iż w ramach niniejszej skargi nie ma jakichkolwiek podstaw prawnych do badania zasadności i prawidłowości wydania decyzji z dnia [...] lutego 2005r. Nr [...] ustalającej łączne zobowiązanie podatkowe na rok podatkowy 2005 / k – 1 akt podatkowych /, bądź też do zajmowania się kwestią niewłaściwego, jak wskazuje skarga sklasyfikowania gruntów o powierzchni 0.8952m2 w latach poprzedzających rok 2005, czyli przed dokonaniem zmian w ewidencji gruntów.

Przedmiotem zaskarżenia niniejszą skargą jest bowiem, jak trafnie podkreśla Samorządowe Kolegium Odwoławcze - decyzja w przedmiocie zmiany wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2005 rok, wydana w trybie art. 254 Ordynacji podatkowej, w myśl którego decyzja ostateczna, ustalająca lub określająca wysokość zobowiązania podatkowego na dany okres, może być zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli po jej doręczeniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie wysokości zobowiązania, a skutki wystąpienia tych okoliczności zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji.

Ustawodawca zatem w tym przepisie stworzył instytucję przełamującą zasadę trwałości decyzji, ale nie jest to nadzwyczajny tryb wzruszania decyzji podatkowych, lecz powstawanie zobowiązań przez zmianę decyzji ostatecznej. Chodzi tu więc o szczególny tryb zmiany decyzji ostatecznej nie z powodu wadliwości decyzji pierwotnej, lecz dlatego, że nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych, przewidzianych i uregulowanych w obowiązujących przepisach prawa.

Przykładem takiego przepisu jest mający zastosowanie w sprawie niniejszej art. 6 ust.3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002r. Nr 9, poz. 84 z późn. zm.), zgodnie z którym jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie.

Rację ma zatem Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że podstawę wymiaru podatków - stosownie do art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne ( tekst jednolity - Dz. U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027) stanowią dane z ewidencji gruntów / por wyroki NSA z dnia 18 maja 1994r., III SA 1685/93, POP 1999/2/67; z dnia 12 stycznia 1994r., III SA 911/94, OSS 1994/4-5/164; z dnia 29 grudnia 1993r., III SA 747/93, ONSA 1994/4/163 /.

Na podstawie tego przepisu, ewidencję gruntów i budynków należy uznać za urzędowe źródło informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym, a jeżeli strona kwestionuje zawarte tam dane, winna najpierw wystąpić o ich korektę, w trybie określonym w powołanym akcie prawnym, bowiem organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości, rolnym i leśnym nie są uprawnione do dokonywania zmian w tym zakresie.

Z mocy art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu nadanym mu art. 1 ustawy z dnia 30 października 2002r. o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw / Dz. U. Nr 200, poz. 1683 / - od dnia 1 stycznia 2003r. - opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i użytków jako użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Grunty, o których mowa w powołanym przepisie, podlegają natomiast opodatkowaniu podatkiem leśnym, przy czym za las uważa się grunty leśne sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako lasy / art. 1 ust 1 i 2 ustawy z dnia 30 października 2002r. o podatku leśnym (Dz. U. Nr 200, poz. 1682 z późn. zm. /.

W myśl natomiast przepisu art. 6c ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym / tekst jednolity z 1993r., Dz.U.Nr 94, poz. 431 z późn.zm. / - osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie w zakresie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym), z zastrzeżeniem ust. 2, zgodnie z którym łączne zobowiązanie pieniężne należne od przedmiotów opodatkowania stanowiących współwłasność lub znajdujących się w posiadaniu dwóch lub więcej osób fizycznych ustala się w odrębnej decyzji (nakazie płatniczym), który wystawia się na któregokolwiek ze współwłaścicieli (posiadaczy).

Nie jest sporne pomiędzy stronami, iż na podstawie decyzji Starosty z dnia [...] maja 2005r., znak [...] / k – 2 akt podatkowych /, wydanej w wyniku wniosku skarżącego, złożonego w sprawie zmiany klasyfikacji gruntów w działce nr [...], położonej w obrębie W. Gm. J., dokonana została zmiana w rejestrze gruntów prowadzonym przez Wydział Geodezji, Katastru i Nieruchomości Starostwa Powiatowego, dotycząca przeklasyfikowania gruntów skarżącego. Zmiana ta dotyczyła między innymi gruntu o pow. 0,8952 ha sklasyfikowanego jako grunt leśny, o którym to fakcie Starostwo powiadomiło organ podatkowy I instancji /k – 4 akt podatkowych /. Było to zatem zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania przedmiotu opodatkowania w roku podatkowym 2005 w rozumieniu przepisu art. 6 ust.3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a biorąc pod uwagę treść przepisu art. 6 ust. 4 tej ustawy, zgodnie z którym obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości wygasa z upływem miesiąca, w którym ustały okoliczności uzasadniające ten obowiązek, zasadnie w sprawie uznano, iż począwszy od miesiąca czerwca 2005r. nie istniały podstawy do opodatkowania gruntu o powierzchni 0,8952m2 w działce skarżących nr [...], położonej w W. podatkiem od nieruchomości, skoro został on zaewidencjonowany jako grunt leśny, na mocy omówionej zmiany, dokonanej w maju 2005r.

Nie jest zrozumiałe zatem, dlaczego skarżący tak w skardze, jak i jej uzasadnieniu odwołują się do niewłaściwego opodatkowania gruntu o powierzchni 0,8952m2 podatkiem od nieruchomości oraz zarzuca, iż grunt ten nigdy nie miał walorów terenów rekreacyjno-wypoczynkowych.

Powtórzyć zatem należy uwagę poczynioną na wstępie uzasadnienia, iż kwestia ta pozostaje poza sferą rozważań Sądu w niniejszym postępowaniu.

Na marginesie można jednak wskazać skarżącym, iż jak wynika z wykazu zmian w danych rejestru gruntów / k – 3 akt podatkowych /, istotnie przed zmianą grunt o powierzchni 0,8952m2 był oznaczony symbolem konturu klasyfikacyjnego "Bz", co oznacza, iż do czasu przeklasyfikowania go na teren leśny oznaczony symbolem "Ls" stanowił teren rekreacyjno-wypoczynkowy / por. tabela 22 zał. Nr 4 do rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków / Dz.u.Nr 38, poz. 454 /. Na taką klasyfikację organ podatkowy nie tylko, jak już wskazywano z mocy art. 21 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne nie miał wpływu, ale musiał się do nie niej stosować. Mogli tego dokonać natomiast skarżący w trybie określonym w tejże ustawie, co zresztą uczynili, ale dopiero w roku 2005.

W rozpatrywanym stanie faktycznym i prawnym nie ma żadnych podstaw do postawienia organom podatkowym zarzutu naruszenia art. 254 Ordynacji podatkowej, który stanowił podstawę prawną wydania zaskarżonych decyzji.

Jak bowiem z nich wynika, zostały one wydane w związku z zaistnieniem okoliczności, o których mowa w art. 6 ust.3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, z uwzględnieniem jej przepisu art. 6 ust. 4 oraz art. 7 ust.1 pkt.1 ustawy o podatku leśnym / zastosowano zwolnienie od tego podatku, z uwagi na bezsporny wiek drzewostanu – 23 lata / , w oparciu o zmiany dokonane w ewidencji gruntów / art. 21 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne /.

Nie stwierdzając zatem po tronie organów podatkowych naruszenia przepisów prawa materialnego, jak też i przepisów postępowania – Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zobligowany był skargę oddalić.