Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 814/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2021-08-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Lekarz Weterynarii
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 3, art. 85a ust. 1pkt 2 lit. a, art. 85b
journal: Dz.U. 2018 poz 1967
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt.
article: par. 3 pkt 2 lit. b
journal: Dz.U. 2014 poz 629
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 maja 2014 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia określone w  przepisach o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt dotyczące postępowania z produktami ubocznymi  pochodzenia zwierzęcego i produktami pochodnymi
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 300 poz 1 art. 9 lit. f, art. 13
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. określające przepisy sanitarne dotyczące  produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1774/2002  (rozporządzenie o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego).
article: art. 189a
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Dnia 5 sierpnia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędziowie sędzia WSA Marzenna Glabas sędzia WSA Ewa Osipuk po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 sierpnia 2021 roku sprawy ze skargi D. G. na decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie kary za nieprzestrzeganie wymagań weterynaryjnych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na rzecz radcy prawnego E. S. kwotę 240 złotych (dwieście czterdzieści) powiększoną o należny podatek VAT tytułem wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną skarżącej D. G. z urzędu.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia "[...]" r. Powiatowy Lekarz Weterynarii w D. wymierzył D. G. (dalej jako: "Strona", Skarżąca"), właścicielowi Fermy Gęsi w miejscowości S. "[...]", karę pieniężną w wysokości 8000 zł z tytułu nieprawidłowości w zakresie zagospodarowania ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego kategorii 2. Podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 85a ust. 1 pkt 2 lit. a), art. 85b ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt i zwalczaniu chorób zakaźnych (tj. Dz.U. z 2018 r., poz. 1967) zwanej dalej: "ustawą o ochronie zwierząt", oraz § 3 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 maja 2014 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia określone w przepisach o ochronie zdrowia zwierząt i zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt dotyczące postępowania z produktami ubocznymi pochodzenia zwierzęcego i produktami pochodnymi (Dz. U. z 2014 r., poz. 629) zwanego dalej: rozporządzeniem z 2 maja 2014 r.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że podczas kontroli związanej z warunkami utrzymywania gęsi w dniach 09 - 22 czerwca 2020 r., ujawniono nieprawidłowości związane z zagospodarowaniem padłych gęsi. Znaleziono porozrzucane padłe ptaki wokół ogrodzenia po jego zewnętrznej stronie. Ptaki znajdowały się w stanie zróżnicowanego rozkładu - padlina świeża, jak i w stanie zaawansowanego rozkładu. Na terenie fermy znajdował się pojemnik na padłe ptaki lecz w trakcie kontroli był on pusty. Ustalono, że od momentu pierwszego wstawienia gęsi nie przekazywano padłych ptaków do zakładu sektora utylizacyjnego. Podczas kontroli nakazano uprzątnięcie terenu fermy oraz terenu wokół ogrodzenia z padłych ptaków i przekazanie padliny do zakładu utylizacyjnego. W toku postępowania Skarżąca przedstawiła dokument handlowy kategorii 2 potwierdzający odebranie przez "[...]" S.A. "[...]" padłych gęsi

w ilości 200 kg - dokument wystawiono 12 czerwca 2020 r.

Ustalono, że postępowanie Strony spowodowało nieprawidłowości w zakresie zagospodarowania ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego kategorii 2 (padły drób-gęsi), co narusza przepisy Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. określające przepisy sanitarne dotyczące ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1774/2020 (Dz. Urz. UE L 300 z 14 .11.2009r.), dalej jako: "rozporządzenie nr 1069/2009". Strona na terenie gospodarstwa w sposób niewłaściwy zagospodarowania 200 kg szczątków ptaków, czego nie kwestionowała w toku postępowania. Organ przy nakładaniu kary wziął pod uwagę okoliczność, że popełniono czyn po raz pierwszy.

Od tej decyzji D. G. wniosła odwołanie zwracając się z prośbą o zmniejszenie kary, ponieważ jest ona krzywdząca w stosunku do rzeczywistej sytuacji. Podała, że faktycznie w dniu kontroli pojemnik był prawie pusty, były w nim padłe pisklęta o wadze 20-30 dkg, co stanowiło 20% pojemnika. Pojemnik nie był zgłoszony do odbioru, bo za odbiór pojemnika, który mieści 200 kg padliny musiałaby zapłacić 432 zł. Zgodziła się, że za ogrodzeniem były padłe gęsi, lecz spowodowane to było przez lisy i kruki. Stwierdziła, że nikt nie jest w stanie 24 godziny na dobę stać na straży i pilnować ptaków.

Decyzją z dnia "[...]" r., nr "[...]" "[...]" Wojewódzki Lekarz Weterynarii w O. (dalej jako: "organ odwoławczy", "Wojewódzki Lekarz") utrzymał w mocy decyzję organu

I instancji.

W uzasadnieniu wyjaśniono, że przeprowadzone postępowanie dowodowe i zgromadzony materiał dowodowy w sposób niebudzący wątpliwości wskazują, że do dnia 09.06.2020 r. strona nie usuwała ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego (padłe ptaki) zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 12 rozporządzenia nr 1069/2009. W związku z tym zastosowano art. 85a ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie zdrowia zwierząt zakaźnych i wymierzono karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej. Wysokość kary pieniężnej ustalono w oparciu o stawki kwotowe dla ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego określone w rozporządzeniu z dnia 2 maja 2014 r., biorąc pod uwagę rodzaj materiału, jaki stanowi dany uboczny produkt pochodzenia zwierzęcego i masę padłych zwierząt wskazaną w dokumencie handlowym z 12.06.2020 r. Organ odwoławczy uzupełnił w trybie art. 136 kpa materiał dowodowy sprawy zwracając się o przesłanie protokołu z kontroli fermy p. G. z lipca br. oraz dokumentu potwierdzającego ilość padłych ptaków szczególnie w okresie 9 - 12.06.2020 r. Po otrzymaniu wnioskowanych dokumentów tj. Listy Kontrolnej SPIWET - gospodarstwa (dobrostan zwierząt) nr "[...]" z "[...]" r.. oraz dokumentu potwierdzającego ilość padłych ptaków stwierdzono, że strona przekazała w toku postępowania kontrolnego padłe gęsi do uprawnionego podmiotu (zakładu przetwórczego) w dniu 12 czerwca 2020 r., czyli dopiero po ujawnieniu nieprawidłowości stwierdzonych podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 09.06.2020r.

Wskazano, że określając rodzaj materiału, organ I instancji wziął pod uwagę przepis art. 9 lit. f ppkt (i) rozporządzenia nr 1069/2009, z którego wynika, że padłe gęsi są materiałem kategorii 2. Obliczając karę uznano padłe gęsi za materiał kat. 2, za masę powyżej 100 kg (ustaloną w oparciu o dokument handlowy z 12.06.2020r.) wymierzono karę pieniężną w wysokości 8000 zł zgodnie z § 3 pkt 2 lit. b rozporządzenia z dnia 2 maja 2014r., w myśl którego wysokość kary pieniężnej dla tego kto: prowadząc działalność nadzorowaną w zakresie określonym wart. 23 ust. 1 lit. a lub art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1069/2009 usuwa lub stosuje materiał kategorii 2 lub produkt pochodny pochodzący z takiego materiału niezgodnie z wymaganiami określonymi w art. 13 rozporządzenia nr 1069/ 2009 lub art. 9 rozporządzenia

nr 142/2011, w zakresie wymagań dla tego materiału lub produktu określonych

w załączniku IV w rozdziale IV w sekcji 3 rozporządzenia nr 142/2011, wynosi:

- 3000 zł - jeżeli masa tego materiału i produktu nie przekracza 10 kg,

- 5000 zł - jeżeli masa tego materiału i produktu przekracza 10 kg i nie przekracza 100 kg,

- 8000 zł - jeżeli masa tego materiału i produktu przekracza 100kg i nie przekracza 1000 kg,

- 11 000 zł - jeżeli masa tego materiału i produktu przekracza 1000 kg.

Wprawdzie Skarżąca wskazała, że "faktycznie w dniu kontroli pojemnik był prawie pusty, padłe pisklęta w wadze 20-30 dkg co stanowiło 20% pojemnika", to jednak z ustaleń zawartych w protokole kontroli Lista Kontrolna SPIWET "Pasze C" nr "[...]"

z 09 i 22 czerwca 2020r., do których skarżąca nie złożyła zastrzeżeń wynika, że na dzień kontroli w dniu 09 czerwca 2020r., pojemnik na padłe ptaki był czysty i pusty. Sytuacja, którą wskazuje Skarżąca w odwołaniu miała miejsce dopiero w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 10.07.2020r.,co wynika z ustalenia w protokole z kontroli

nr "[...]" Lista Kontrolna SPIWET - gospodarstwa (dobrostan zwierząt ). Stwierdzono, że zebrany materiał dowodowy potwierdza, iż Skarżąca na terenie swojego gospodarstwa w sposób niewłaściwy zagospodarowała 200 kg szczątków ptaków, czego nie kwestionowała w toczącym się postępowaniu i co przyznała w odwołaniu.

Odnosząc się do zawartego w odwołaniu wniosku "o zmniejszenie kary", wyjaśniono, że wysokość wymierzonej kary została ściśle określona w § 3 pkt 2 lit. b rozporządzenia z dnia 2 maja 2014 r. i w związku z tym jej wysokość nie podlega uznaniu organów Inspekcji Weterynaryjnej.

Odnosząc się do dodatkowych informacji złożonych przez Skarżącą dotyczących wymiaru nałożonej kary, w oparciu o analizę dokumentów potwierdzających ilość padłych ptaków, uznano, że organ I instancji zastosował właściwą stawkę kwotową przy wymierzeniu kary. Od dnia stwierdzenia nieprawidłowości czyli od 09.06.2020 r. do dnia pierwszego przekazania padłych ptaków do zakładu utylizacyjnego w dniu 12.06.2020 r. padło zaledwie kilka sztuk co nie ma istotnego wpływu na masę materiału kat. 2, wykazaną w dokumencie handlowym nr "[...]" z dnia 12.06.2020r., która była podstawą określenia wysokości nałożonej na Skarżącą kary pieniężnej.

Na powyższą decyzję D. G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie podnosząc, że nie zgadza się ze stanowiskiem organów obu instancji co do wysokości kary. Wyjaśniła, że w dacie kontroli przez Inspektora z D. miała na stanie dwa rzuty gęsi, jeden był 12-tygodniowy i gęsi były o wadze ok.4,5 kg, zaś drugi rzut miał 4 tygodnie i były to gęsi o wadze ok. 2,5 kg. Wskazała, że po obejściu farmy Inspektor natknęła się na kilka sztuk padłych ptaków, które leżały za ogrodzeniem. Skarżąca przyznała, że ptaki te powinny być sprzątnięte lecz znalazły się tam, "bo jest ciągła walka z lisami i krukami" i takie zajścia mają miejsce na farmach

a hodowcy nie mają na to wpływu. Wyjaśniła, że nocą przed kontrolą było oberwanie chmury, lał deszcz i wybieg dla dużych gęsi był częściowo zalany na skutek czego kilka sztuk ptaków się utopiło. Inspektor wiedziała o tym i opisała to w protokole. Podała, że była zmęczona walką z żywiołem i dlatego nie zdążyła tych ptaków sprzątnąć. Wskazała nadto, że od 9.06.2020 r., zanim został wywieziony kontener, zaczęły jej chorować gęsi po ulewach i zanim został on wywieziony padło 50 sztuk ptaków po 2,5 kg, co stanowi 125 kg i 6 sztuk gęsi dużych co daje 24 kg, razem 149 kg. Podkreśliła, że nie rozumie dlaczego ma płacić za sztuki padłe po kontroli, które były chore. Wskazała, że na zdjęciach zrobionych przez Inspektor było kilka sztuk padłych ptaków a nie 200 kg.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Lekarz Weterynarii wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ wyjaśnił, że Skarżąca nie prowadzi dokładnych rejestrów dotyczących upadku gęsi, natomiast z protokołu kontroli "[...]" z dnia 10.07.2020 r. w odniesieniu do gęsi przyjętych do odchowu w dniu 11.03.2020 r., czyli ok. 13 tygodniowych w dacie kontroli (9.06.2020r.) padło 782 gęsi, natomiast z drugiego rzutu, które w dacie kontroli miały

4 tygodnie brak jest danych co do upadku ptaków. Z przekazanego zaś organowi dokumentu handlowego wynika, że w dacie 12 czerwca 2020 r. Skarżąca przekazała do utylizacji padłe ptaki w ilości 200 kg.

W piśmie procesowym z 2 sierpnia 2021 r., pełnomocnik Skarżącej ustanowiony w ramach prawa pomocy, podtrzymała wniesioną skargę wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, bądź zmianę zaskarżonej decyzji poprzez obniżenie kary pieniężnej oraz o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej Skarżącej z urzędu. Zarzucono, że w ramach podjętej decyzji o wymierzeniu kary pieniężnej organ administracji nie uwzględnił dyrektyw wymiaru administracyjnej kary pieniężnej przewidzianych w art. 189d pkt 4), 5) i 7) k.p.a. Strona wykazała, że do upadku zwierząt doszło w wyniku wyjątkowo ciężkich warunków atmosferycznych, które spowodowały utonięcie ptaków i następnie choroby i upadki kolejnych. Nasilenie żywiołu uniemożliwiło natychmiastowe działanie

i z powodu zmęczenia Skarżąca nie zdołała uporządkować fermy w krótkim czasie. Nie uwzględniono także sytuacji osobistej Skarżącej, która wskazywała na trudną sytuację na rynku hodowli drobiu. W ocenie pełnomocnika organ winien, na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. odstąpić od nałożenia kary pieniężnej i poprzestać na pouczeniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy - art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) zwanej dalej: "ustawą ppsa."

Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 tej ustawy stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1).

Na wstępie wyjaśnić należy, że skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna

z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W przedmiotowej sprawie, organ pismem procesowym z dnia 17 listopada 2020 r. zgłosił wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, natomiast Skarżąca nie oponowała takiemu rozpoznaniu sprawy.

Sąd poddawszy kontroli zaskarżoną decyzję stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie z uwagi na okoliczności podniesione przez pełnomocnika Skarżącej.

W rozpoznawanej sprawie, na podstawie art. 85a ust. 1 pkt 2 lit. a) i art. 85b ustawy z 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt i zwalczaniu chorób zakaźnych (tj. Dz.U. z 2018 r., poz. 1967) zwanej dalej: "ustawą o ochronie zwierząt", oraz § 3 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 maja 2014 r.

w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia określone w przepisach o ochronie zdrowia zwierząt i zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt dotyczące postępowania

z produktami ubocznymi pochodzenia zwierzęcego i produktami pochodnymi (Dz. U.

z 2014r., poz. 629) zwanego dalej: "rozporządzeniem z 2 maja 2014 r.", na Skarżącą została nałożona kara pieniężna w wysokości 8000 zł za nieprawidłowości w zakresie zagospodarowania ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego kategorii 2. Stwierdzone nieprawidłowości dotyczą padłego drobiu - gęsi, co narusza przepisy Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia

21 października 2009 r. określające przepisy sanitarne dotyczące ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1774/2020 (Dz. Urz. UE L 300 z 14.11.2009r.) dalej jako: "rozporządzenie nr 1069/2009", gdyż na terenie swojego gospodarstwa Skarżąca w sposób niewłaściwy zagospodarowania 200 kg szczątków ptaków, czego nie kwestionowała w toku postępowania. Organ przy nakładaniu kary wziął pod uwagę okoliczność, że Strona popełniła czyn po raz pierwszy.

Stosownie do art. 85a ust. 1 pkt. 2 lit. a) ustawy o ochronie zdrowia zwierząt, kto prowadząc działalność nadzorowaną w zakresie produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego lub produktów pochodnych usuwa, stosuje, przetwarza lub wysyła te produkty niezgodnie z wymaganiami określonymi wart. 12-14, art. 25, art. 26, art. 28 i art. 29 rozporządzenia nr 1069/2009 lub art. 8 ust. l, art. 9, art. 10 ust. l i 3, art. 23 ust. 3 oraz art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 142/2011 podlega karze pieniężnej. Natomiast z art. 85b tej ustawy wynika, że kary pieniężne wymierza w drodze decyzji administracyjnej, powiatowy lekarz weterynarii albo graniczny lekarz weterynarii.

Z treści art. 4 ust. 3 ustawy o ochronie zdrowia zwierząt wynika natomiast, że wymagania weterynaryjne dla prowadzenia działalności nadzorowanej w zakresie określonym w art. 23 ust. 1 lit. a) lub art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1069/2009, zwanej dalej "działalnością nadzorowaną w zakresie produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego lub produktów pochodnych", są określone w rozporządzeniu nr 1069/2009, w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie tego rozporządzenia oraz w ustawie.

Zgodnie z art. 9 lit. f) (i) rozporządzenia nr 1069/2009 zwierzęta lub ich części, które padły z innych przyczyn niż ubój lub zabijanie z przeznaczeniem do spożycia przez ludzi, w tym zwierzęta zabite w celu zwalczania choroby stanowi materiał kategorii 2.

Zgodnie zaś z zapisem art. 13 rozporządzenia nr 1069/2009 materiał kategorii 2:

a) jest usuwany jako odpad w drodze spalania:

(i) bezpośrednio, bez uprzedniego przetwarzania; lub

(ii) po przetworzeniu w drodze sterylizacji ciśnieniowej, jeśli właściwy organ tego wymaga, trwałego oznakowania materiału wynikowego;

b) jest utylizowany lub usuwany w drodze współspalania, jeżeli materiał kategorii 2 jest odpadem:

(i) bezpośrednio, bez uprzedniego przetworzenia; lub

(ii) po przetworzeniu w drodze sterylizacji ciśnieniowej, jeśli właściwy organ tego wymaga, trwałego oznakowania materiału wynikowego;

c) jest usuwany na zatwierdzonym składowisku odpadów, po przetworzeniu w drodze sterylizacji ciśnieniowej po trwałym oznaczeniu materiału wynikowego;

d) jest stosowany do wytwarzania nawozów organicznych lub polepszaczy gleby wprowadzanych do obrotu zgodnie z art. 32 po przetworzeniu w drodze sterylizacji ciśnieniowe, jeżeli zajdzie taka potrzeba, i po trwałym oznaczeniu materiału wynikowego;

e) jest kompostowany lub przekształcany w biogaz:

(i) w następstwie przetworzenia w drodze sterylizacji ciśnieniowej i trwałego oznakowania materiału wynikowego; lub

(ii) w następstwie przetworzenia lub bez przetworzenia, w przypadku obornika, przewodu pokarmowego i jego treści, mleka, produktów na bazie mleka i sial)', jaj i produktów jajecznych, jeżeli właściwy organ uznał, że nie stwarzają one ryzyka dla rozprzestrzeniania poważnej choroby zakaźnej;

f) jest stosowany w glebie bez uprzedniego przetworzenia, w przypadku obornika, przewodu pokarmowego i jego treści, mleka, produktów na bazie mleka i sial)', jaj i produktów jajecznych, jeżeli właściwy organ uznał, że nie stwarzają one ryzyka dla rozprzestrzeniania poważnej choroby zakaźnej;

g) w przypadku materiału pochodzącego od zwierząt wodnych, jest kiszony lub przekształcany w biogaz;

h) jest stosowany jako paliwo do spalania po uprzednim przetworzeniu lub bez przetworzenia; lub

i) jest stosowany do wytwarzania produktów pochodnych zgodnie z art. 33, 34 i 36 i wprowadzany do obrotu zgodnie z tymi artykułami - dotyczy produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego i produkty pochodne przeznaczone na paszę dla zwierząt gospodarskich, z wyjątkiem zwierząt futerkowych oraz inne produkty pochodne przeznaczone do skarmiania zwierząt futerkowych.

Zatem w sytuacji stwierdzenia przez organ nieprawidłowości w zakresie zagospodarowania ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego kategorii 2, gdy dochodzi do naruszenia przepisów rozporządzenia nr 1069/2009, niezbędne jest wymierzenie kary pieniężnej z tego tytułu. W § 3 pkt 2 lit. b) rozporządzenia z dnia 2 maja 2014 r. określono wysokość kary pieniężnej dla tego, kto prowadząc działalność nadzorowaną w zakresie określonym w art., 23 ust.1 lit. a lub art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1069/2009 usuwa lub stosuje materiał kategorii 2 lub produkt pochodny z takiego materiału niezgodnie z wymagania określonymi wart. 13 rozporządzenia nr 1069/2009 lub art. 9 rozporządzenia nr 142/2011, w zakresie wymagań dla danego materiału lub produktu pochodnego określonych w załączniku IV w rozdziale IV sekcja 3 rozporządzenia nr 142/2011, wysokość kary pieniężnej wynosi:

- 3000 zł - jeżeli masa tego materiału i produktu nie przekracza 10 kg,

- 5000 zł - jeżeli masa tego materiału i produktu przekracza 10 kg i nie przekracza 100 kg,

- 8000 zł - jeżeli masa tego materiału i produktu przekracza 100 kg i nie przekracza 1000 kg,

- 11 000 zł - jeżeli masa tego materiału i produktu przekracza 1000 kg.

Zdaniem orzekających w sprawie organów, Skarżąca prowadząc działalność nadzorowaną w postaci fermy gęsi prowadziła ją w sposób nieprawidłowy, co wykazała kontrola przeprowadzona przez lekarza weterynarii w dniu 9 czerwca 2020 r., w trakcie której stwierdzono, że doszło do nieprawidłowości w zagospodarowaniu ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego kategorii 2 tj. padłego drobiu – gęsi. W toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego, jak też samej kontroli Skarżąca nie kwestionowała samego faktu zaistnienia takiej nieprawidłowości w postaci znalezienia w różnym stanie rozkładu padłych ptaków za ogrodzeniem farmy, co zobrazowane zostało na wykonanej dokumentacji fotograficznej w trakcie kontroli, natomiast uwagi Skarżącej, jak też jej zastrzeżenia dotyczą wysokości kary, której wielkość stanowi pochodną wielkości produktu, który nie został zagospodarowany we właściwy sposób, co oznacza, że nie został zutylizowany przez firmę zewnętrzną, z którą Skarżąca podpisała umowę na taką usługę.

W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości sam fakt, że w trakcie przeprowadzenia pierwszej kontroli w dniu 9 czerwca 2020 r. stwierdzono padłe ptaki, jak też ustalono, że pojemnik przeznaczony na uboczne produkty do utylizacji nie był zapełniony. W toku postępowania prawidłowo też ustalono wielkość tego produktu ubocznego pochodzenia zwierzęcego w oparciu o dokument handlowy wystawiony na okoliczność odebrania w dniu 12 czerwca 2020 r. szczątków ptaków w ilości 200 kg. Skarżąca zmiennie podawała w toku postepowania wielkości ptaków padłych, które zostały ujawnione w toku kontroli, nie budzi natomiast wątpliwości okoliczność, że w dniu 12 czerwca

2020 r. Skarżąca przekazała do utylizacji 200 kg szczątków ptaków. Niesporna pozostaje także okoliczność, że z dokumentu kontroli nr "[...]" Lista Kontrolna SPIWET - gospodarstwa (dobrostan zwierząt) z 10.07.2020 r. wynika, że z pierwszego rzutu gęsi, które w dacie kontroli miały 13 tygodni padło ok. 782 sztuki ptaków, natomiast przed datą kontroli Skarżąca nie utylizowała padłych ptaków.

Jednak ustalenia faktyczne w tej sprawie nie są wystarczające do merytorycznego jej rozpoznania.

W ocenie Sądu, podjęte przez organ odwoławczy rozstrzygnięcie jest co najmniej przedwczesne, gdyż jak słusznie podniosła pełnomocnik Skarżącej nie odniesiono się do dyspozycji przepisów działu IVa Kodeksu postępowania administracyjnego regulujących nakładanie administracyjnej kary pieniężnej.

Oceniając zgodność zaskarżonej decyzji z prawem, Sąd wskazuje, że do postępowań prowadzonych w trybie art. 85a ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o ochronie zdrowia zwierząt znajdują zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Organy orzekające w niniejszej sprawie nie uwzględniły, że od dnia 1 czerwca 2017 r. dodany został w k.p.a. dział IVa, regulujący postępowanie w zakresie administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa został dodany przez art. 1 pkt 41 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r., Dz. U. z 2017 r., poz. 935, zmieniającej min. ustawę z dniem 1 czerwca 2017 r.). W konsekwencji organy nie zastosowały przepisów zamieszczonych w tym dziale. Pomijając zaś treść tych przepisów, organy nie dokonały w sprawie dostatecznych ustaleń pozwalających na wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie wymierzenia kary administracyjnej. Naruszono tym samym przepisy prawa procesowego tj. art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a.

Przypomnieć wypada, że według art. 189a § 1 k.p.a. zasadą jest, że w sprawach nakładania lub wymierzania administracyjnej kary pieniężnej lub udzielania ulg w jej wykonaniu stosuje się przepisy niniejszego działu. Wyjątek od tej zasady określa art. 189a § 2 k.p.a. z którego wynika, że w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych:

1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej,

2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia,

3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej,

4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej,

5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej,

6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej

- przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się.

Regulacja dotycząca nakładania kar na prowadzącą działalność nadzorowaną w zakresie nieprawidłowości w zagospodarowaniu produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego kategorii 2 zawarta została w art. 85a ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o ochronie zdrowia zwierząt oraz § 3 pkt 2 lit. b rozporządzenia z dnia 2 maja 2014 r., jednak dotyczy ona wyłącznie przesłanek nałożenia kary, natomiast na podstawie art. 85f tej ustawy w zakresie nieuregulowanym w ustawie do kar pieniężnych stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm). Zarówno jednak z ustawy o ochronie zdrowia zwierząt, jak i ustawy Ordynacja podatkowa, którą w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się do kar odpowiednio, nie wynika aby w odniesieniu do administracyjnej kary nakładanej na podstawie ustawy o ochronie zdrowia zwierząt została uregulowana kwestia dotycząca odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, czy też regulacja dotycząca naruszenia prawa będąca wynikiem siły wyższej - art. 189e k.p.a. Nie ma zatem wątpliwości że obszar kar administracyjnych w art. 85a ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o ochronie zdrowia zwierząt oraz rozporządzenia z dnia 2 maja 2014 r. nie został całkowicie uregulowany. W ustawie tej brak jest bowiem regulacji dotyczącej miarkowania kary, instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, udzielenia pouczenia, przedawnienia nałożenia kary. W zakresie nie objętym regulacją tą oraz regulacją działu III Ordynacji podatkowej zaś winny znaleźć zastosowanie przepisy działu IVa k.p.a.

Nie uwzględniając zaś wprowadzonych do k.p.a. regulacji, w ocenie sądu organ odwoławczy nie wypełnił obowiązków wynikających z treści art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a., gdyż nie dokonał wszystkich czynności niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy, nie zgromadził wystarczającego materiału dowodowego i nie dokonał wszechstronnej jego oceny. Uchybienia te powodują, iż rozstrzygnięcie o wymierzeniu kary pieniężnej Skarżącej jest przedwczesne.

Reasumując, wymierzenie kary pieniężnej w tej sprawie uzależnione jest od oceny przez organ czy nie zachodzą przesłanki do odstąpienia od jej wymierzenia, czy też miał miejsce przypadek określony w art. 189e k.p.a. Treść art. 189f k.p.a. wskazuje na obowiązek, a nie jedynie możliwość oceny przez organ przesłanek do odstąpienia od wymierzenia kary administracyjnej.

Konieczność dokonania przez organy ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy pozwalających na jej rozstrzygnięcie obligowała Sąd do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. O przyznaniu pełnomocnikowi wynagrodzenia orzeczono w parciu o art. 250 § 1 i w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2019 r., poz. 68).