Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 924/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2014-04-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: art. 3 § 2 pkt 4, art. 146 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 77 ust. 3, ust. 4 pkt 2, ust. 5
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: § 1 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 137 poz 1310
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu
article: art. 92 ust. 1 i art. 217
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom,, Sędzia WSA Grzegorz Wałejko, Protokolant asystent sędziego Radosław Stelmasiak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi L. M. i R. M. na akt Starosty z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu części opłaty za wydanie kart pojazdu I. uchyla zaskarżony akt Starosty ; II. uznaje obowiązek Starosty dokonania na rzecz L. M. i R. M. zwrotu 23 375 zł (dwadzieścia trzy tysiące trzysta siedemdziesiąt pięć), stanowiącej część opłaty uiszczonej za wydanie kart pojazdów: seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Peugeot 306 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mitsubishi Carisma o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Golf o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 90 Quatro o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi Cabrio o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi A4 Avant o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Transporter o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Seat Ibiza o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 80 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mazda 626 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Ford Galaxy o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 80 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki BMW 318 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Transporter o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Golf o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Passat o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 80 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Chrysler 300M o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mazda Mix-3 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki BMW 318 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Passat o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Golf o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Toyota Avensis o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Golf o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 80 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Porsche 944 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Opel Calibra o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi A6 Avant o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Honda Civic CRX o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Passat o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mazda 323 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Seat Cordoba o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 80 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mazda 323 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Opel Tigra o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Ford Mondeo o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Nissan Micra o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Golf o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Ford Escort o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 80 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Passat o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 90 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mazda 323 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Passat o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volvo FL o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 100 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Golf o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Ford Escord o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Ford Mondeo o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Nissan 100NX o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mazda 323 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Rover 216 I o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Honda CRX o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Seat Leon o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Yamaha FJ o nr rej. [...], III. zasądza od Starosty [...] na rzecz L. M. i R. M. kwotę 474 zł (czterysta siedemdziesiąt cztery złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2013 r., L. i R. M. wnieśli do Starostwa Powiatowego w L. o stwierdzenie nadpłaty kwoty 23 375 zł za wydanie następujących kart pojazdów: seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Peugeot 306 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mitsubishi Carisma o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Golf o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 90 Quatro o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi Cabrio o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi A4 Avant o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Transporter o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Seat Ibiza o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 80 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mazda 626 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Ford Galaxy o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 80 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki BMW 318 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Transporter o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Golf o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Passat o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 80 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Chrysler 300M o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mazda Mix-3 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki BMW 318 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Passat o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Golf o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Toyota Avensis o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Golf o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 80 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Porsche 944 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Opel Calibra o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi A6 Avant o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Honda Civic CRX o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Passat o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mazda 323 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Seat Cordoba o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 80 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mazda 323 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Opel Tigra o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Ford Mondeo o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Nissan Micra o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Golf o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Ford Escort o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 80 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Passat o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 90 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mazda 323 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Passat o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volvo FL o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Audi 100 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Volkswagen Golf o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Ford Escord o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Ford Mondeo o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Nissan 100NX o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Mazda 323 o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Rover 216 I o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Honda CRX o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Seat Leon o nr rej. [...], seria [...] dotyczącej samochodu osobowego marki Yamaha FJ o nr rej. [...]. W przedmiotowym piśmie powołano się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r. oraz na orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 10 grudnia 2007 r. C-134/07.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r., Nr [...], Starosta odmówił skarżącym zwrotu nadpłaty za w/w karty pojazdu. Organ wskazał, że opłata została pobrana na podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz.U. z 2003 r., Nr 137, poz. 1310 ze zm.), dalej: Rozporządzenie, które w świetle art. 87 Konstytucji RP stanowi źródło prawa i wiąże organ. Zdaniem organu w polskim systemie prawnym nie przyjęto koncepcji nieważności normy prawnej uznanej za niezgodną z Konstytucją lub ustawą, dlatego akty i orzeczenia podjęte na podstawie takiej normy nie podlegają automatycznemu anulowaniu. W niniejszej sprawie akt normatywny niezgodny z Konstytucją przez pewien czas obowiązywał. Orzeczenie stwierdzające niezgodność określonego przepisu z Konstytucją wywiera skutki prawne najwcześniej od dnia jego ogłoszenia. Oznacza to, że orzeczenie nie ma mocy wstecznej, nie odnosi się do kwestii obowiązywania tego przepisu w okresie od dnia jego wejścia w życie do dnia ogłoszenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego lub do dnia wskazanego przez Trybunał jako daty utraty mocy obowiązującej tego aktu.

W odpowiedzi na wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa, pismem z dnia [...] października 2013 r. Starosta L. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie L. i R. M. wnieśli o uchylenie aktu odmowy Starosty L. z dnia [...] sierpnia 2013 r. i uznanie obowiązku Starosty L. dokonania na rzecz skarżących zwrotu kwoty 23 375 zł stanowiącej część opłaty uiszczonej za wydanie wymienionych powyżej kart pojazdów.

Zaskarżonemu aktowi zarzucono:

- naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej k.p.a.;

- naruszenie prawa materialnego poprzez zastosowanie w tej sprawie przepisu § 1 ust. 1 Rozporządzenia w sytuacji jego niezgodności z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.) oraz z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji RP;

- naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie w stanie faktycznym sprawy przepisu art. 90 akapit pierwszy Traktatu Wspólnot Europejskich (aktualnie art. 110 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej), który sprzeciwia się opłacie związanej z wydaniem pierwszej karty pojazdu sprowadzonego z innego państwa członkowskiego;

- naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie zasady pierwszeństwa prawa wspólnotowego, z której wynika, iż organ krajowy stosujący prawo jest obowiązany pominąć normę krajową w zakresie, w jakim jest ona sprzeczna z normą wspólnotową, a w stanie faktycznym tej sprawy sprzeczny z art. 90 akapit pierwszy TWE, przepis § 1 ust. 1 Rozporządzenia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem odmowa zwrotu skarżącym części opłaty za wydanie w/w kart pojazdów nastąpiła z naruszeniem prawa.

Przedmiotem niniejszej sprawy jest akt Starosty L. polegający na odmowie zwrotu kwoty 425 zł stanowiącej część opłaty, jaką skarżący uiścili za wydanie karty pojazdu dla każdego z wyżej wymienionych pojazdów, po raz pierwszy rejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Z uwagi na tak określony przedmiot zaskarżenia w pierwszej kolejności rozważenia wymaga charakter opłaty za kartę pojazdu oraz dopuszczalność zaskarżenia do sądu administracyjnego aktów wydanych w związku z odmową zwrotu nadpłaty z tego tytułu, jak również forma (decyzja czy inny akt lub czynność) w jakiej powinien wypowiedzieć się organ administracji publicznej.

W uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r. w sprawie I OPS 3/07, publ. ONSAiWSA 2008/2/21), wyrażony został pogląd, że skierowane do organu żądanie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu jest sprawą administracyjną, którą organ załatwia w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W uzasadnieniu tej uchwały wskazano, że wydanie karty pojazdu, tak jak i wydanie dowodu rejestracyjnego, jest nierozerwalnie związane z wydaniem decyzji administracyjnej o zarejestrowaniu pojazdu i nie stanowi odrębnej sprawy. Z tego względu, również obowiązek uiszczenia opłaty za wydanie karty pojazdu powstaje w toku indywidualnej sprawy administracyjnej o rejestrację pojazdu i o jego istnieniu rozstrzyga organ w toku jej załatwiania. Ma on charakter obowiązku administracyjnego, który wynika z przepisów prawa, a organ jest uprawniony do orzekania w przedmiocie tego obowiązku, przy czym nie ma podstawy do rozstrzygania o tym w drodze decyzji administracyjnej, gdyż ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym w ogóle nie reguluje spraw dotyczących zwrotu uiszczonych opłat, a z przepisów k.p.a. nie można wyprowadzić zasady, że każde żądanie skierowane do organu wymaga rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej. Do uiszczania opłaty w toku zarejestrowania pojazdu nie mają zastosowania przepisy ustawy o opłacie skarbowej ani ustawy Ordynacja podatkowa. Opłata ta, co do jej istoty nie ma charakteru podatkowego, gdyż jej celem jest zrekompensowanie poniesionych przez organ kosztów wytworzenia i wydania karty pojazdu, a w razie jej nieuiszczenia, sankcją jest zwrot podania (wniosku) o zarejestrowanie pojazdu w trybie art. 261 § 2 k.p.a., a nie egzekwowanie uiszczenia tej opłaty. Odnosząc się do żądania zwrotu opłaty za kartę pojazdu, organ ustosunkowuje się do obowiązku wynikającego z przepisu prawa, a więc podejmuje akt lub czynność, które nie są decyzją lub postanowieniem, które strona może poddać kontroli sądu administracyjnego.

Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 187 § 2 p.p.s.a., uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego jest w danej sprawie wiążąca. Związanie uchwałą odnosi się również do innych spraw sądowoadministracyjnych, w których miałby być stosowany interpretowany przepis. Zgodnie bowiem z art. 269 § 1 p.p.s.a., jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni akceptuje ocenę Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażoną w powołanym orzeczeniu, uznając, że zaprezentowany pogląd jest nadal aktualny i znajduje zastosowanie również w rozpoznawanej sprawie.

Oceniając wypełnienie przez skarżących formalnych przesłanek dopuszczalności wniesienia skargi na akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., należy stwierdzić, że zgodnie z art. 52 § 3 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi (tak, jak w rozpoznawanym przypadku), skargę na akty lub czynności można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedzieli się lub mogli się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Skarżący spełnili powyższe wymogi formalne wniesienia skargi i zachowali termin do jej wniesienia, określony w art. 53 § 2 p.p.s.a.

Przechodząc do merytorycznej oceny zasadności żądania skarżących zwrotu nadpłaconej - ich zdaniem - opłaty za w/w karty pojazdów, wskazać trzeba w pierwszej kolejności, że ustawową podstawą pobrania opłaty za wydanie karty pojazdu był przepis art. 77 ust. 3 u.p.r.d. Natomiast w § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu, wydanego na podstawie delegacji ustawowej z art. 77 ust. 4 pkt 2 ustawy, zawierającej upoważnienie dla ministra właściwego do spraw transportu do określenia w drodze rozporządzenia wysokości opłaty za kartę pojazdu, opłatę za wydanie karty pojazdu przy pierwszej rejestracji na terytorium RP określono na kwotę 500 zł. Rozporządzenie to stanowiło podstawę pobrania od skarżących przez organ rejestrujący opłaty za karty pojazdów w określonej wysokości. Trybunał Konstytucyjny, wyrokiem z dnia 17 stycznia 2006 r. w sprawie U 6/04 orzekł o niezgodności § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym i art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji RP; równocześnie odroczył termin utraty mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu do dnia 1 maja 2006 r. W uzasadnieniu tego orzeczenia Trybunał wskazał, że niezgodność § 1 ust. 1 rozporządzenia w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 Prawa o ruchu drogowym polega na tym, że przez zawyżenie wysokości opłaty wykroczono poza zakres upoważnienia zawartego w ustawie. Rozporządzenie bowiem, niezgodnie ze wskazanymi w ustawie wytycznymi w postaci nakazu uwzględnienia rzeczywistego znaczenia karty pojazdu dla rejestracji pojazdu oraz kosztów związanych z drukiem i dystrybucją karty, ustalało opłatę, uwzględniając dodatkowo koszty innych zadań administracji publicznej, których ustawodawca nie przewiduje. Dlatego też § 1 ust. 1 powołanego rozporządzenia został uznany za niezgodny również z art. 92 ust. 1 Konstytucji, który nakazuje wydanie rozporządzeń w celu wykonania ustaw i wyklucza przejmowanie przez organ wydający rozporządzenie uprawnień ustawodawcy. Rozporządzenie może być bowiem wydane wyłącznie na podstawie wyraźnego, a więc nie opartego tylko na domniemaniu lub na wykładni celowościowej, szczegółowego upoważnienia ustawy, w granicach tego upoważnienia i w celu wykonania ustawy. Trybunał uznał ponadto, że § 1 ust. 1 rozporządzenia jest niezgodny z art. 217 Konstytucji, gdyż ustanowiona w nim opłata stanowi – ze względu na niewspółmierność do rzeczywistych kosztów świadczonej usługi - daninę publiczną o charakterze podatkowym.

Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że naruszenie prawa przez organ administracji publicznej polegało w niniejszej sprawie na odmowie zwrotu części opłaty za wydanie w/w kart pojazdów w oparciu o przepis rozporządzenia, który jest niezgodny z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji RP, z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 Prawa o ruchu drogowym, obowiązujących w dacie pobrania opłaty. Stwierdzenie naruszenia prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy sprawia, że skargę należało uwzględnić. Skutkiem tego jest uchylenie zaskarżonego aktu na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a.

Starosta L. odmawiając zwrotu części opłaty za karty pojazdów uczynił to pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r., w którym uzasadnił odmowę, a więc nadał sformalizowany charakter uzewnętrznieniu swojej woli. W ten sposób organ dokonał odmowy w formie innego aktu niż decyzja lub postanowienie, a nie w formie czynności. W przeciwieństwie do aktów – czynności stanowią działania faktyczne, które w wyniku ich realizacji wywołują skutki w zakresie uprawnień lub obowiązków, jakie przepis wiąże z ich podjęciem. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że do tej kategorii zalicza się tzw. czynności materialno-techniczne jak: czynność rejestracji, wniesienie opłaty, wypłata świadczeń w przypadku gdy prawo nie przewiduje wydania decyzji, wpis do ewidencji, udostępnienie dokumentacji medycznej, udostępnienie informacji publicznej (tak Naczelny Sąd Administracyjny między innymi w wyroku z dnia 19 grudnia 2012 r. w sprawie I OSK 2091/12). Natomiast sformalizowana odmowa zwrotu opłaty jest aktem organu administracji publicznej, podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

Skoro żądanie zwrotu opłaty dotyczy obowiązku wynikającego z przepisów prawa, to w sytuacji uchylenia aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. możliwe jest uznanie tego obowiązku w wyroku. W związku z tym, że uprawnienie skarżących do zwrotu opłaty ponad kwoty wynikające z przepisów prawa ma charakter bezpośredni, a nie podlegało ono konkretyzacji w formie indywidualnego aktu prawnego, zachodziła potrzeba uznania go w treści orzeczenia (art. 146 § 2 p.p.s.a.). Podzielić należy pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, że konkretyzacja ta przyjmuje postać uznania obowiązku organu do dokonania zwrotu skarżącym, pobranej bez podstawy prawnej, części opłaty w kwocie po 425 zł za wydanie karty pojazdu dla każdego z w/w pojazdów (por. wyroki NSA z dnia 9 grudnia 2009 r. w sprawie l OSK 773/09; z dnia 15 lutego 2010 r., w sprawie l OSK 842/09 oraz z dnia 17 lutego 2010 r. w sprawie l OSK 590/09). Sąd uznając obowiązek organu do zwrotu skarżącym części opłaty za karty pojazdów i ustalając wysokość części podlegającej zwrotowi w kwocie 425 zł, kierował się treścią wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 17 stycznia 2006 r., o którym mowa była wcześniej. Sąd uznał, że niewątpliwie uiszczona przez skarżących kwota po 500 zł za wydanie karty pojazdu dla każdego z w/w pojazdów była zawyżona w stosunku do pobranej, gdyż opłata winna uwzględniać wysokość kosztów związanych z drukiem i dystrybucją, o których mowa w art. 77 ust. 5 u.p.r.d. Powyższe uzasadnia obowiązek organu, który pobrał przedmiotową opłatę do zwrotu skarżącym różnicy pomiędzy opłatą pobraną, a należną z uwzględnieniem wytycznych zawartych w powołanym przepisie. Pomocnym w zakresie ustalenia wysokości kwoty podlegającej zwrotowi jest przepis § 1 ust. 1 obecnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 marca 2006 r. (Dz. U. Nr 59, poz. 421), zgodnie z którym opłata za kartę pojazdu wynosi 75 zł. Zatem różnica pomiędzy kwotą 500 zł (opłatą uiszczoną przez skarżących za kartę pojazdu) a kwotą 75 zł (opłatą pobieraną na podstawie rozporządzenia z 2006 r.) wynosi 425 zł. Dodatkowym argumentem przemawiającym za taką interpretacją jest też fakt, że w § 1 ust. 2 rozporządzenia z 2003 r. opłata przewidziana za wydanie wtórnika karty pojazdu wynosiła także 75 zł. Kwota w tej samej wysokości wyznaczona została też za wydanie wtórnika karty pojazdu w § 1 ust. 2 rozporządzenia z 2006 r. (por. wyroki NSA: z dnia 9 grudnia 2009 r. w sprawie l OSK 773/09, z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie l OSK 842/09, wyrok WSA w Lublinie z dnia 20 maja 2010 r. w sprawie III SA/Lu 46/10, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie II SA/Bk 699/09, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 3 kwietnia 2008 r. w sprawie II SA/Rz 109/08).

Biorąc pod uwagę omówione okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżony akt Starosty L. na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. oraz uznał obowiązek organu dokonania na rzecz skarżących zwrotu części opłaty uiszczonej za wydanie w/w kart pojazdów – na mocy art. 146 § 2 p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł w oparciu o art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461).