Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 164/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2014-04-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 153, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 15 ust. 2., art. 6 ust. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 11 kwietnia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska - Sakrajda Sędzia NSA Teresa Rutkowska Protokolant specjalista Aneta Brzezińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2014 roku sprawy ze skargi E. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania H.D. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia 20 września 2012r., nr [...]) w przedmiocie odmowy wymeldowania E.D. z pobytu stałego w lokalu nr 31 przy ulicy A. 30 w Ł., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że w dniu 9 lutego 2012 r. do organu pierwszej instancji wpłynął wniosek H.D., właściciela lokalu nr 31 przy ul. A. 30 w Ł. o wymeldowanie córki – E.D., z pobytu stałego w przedmiotowym lokalu. Wnioskodawca wskazał, że córka w 2006r. wyjechała do Stanów Zjednoczonych i od tej pory nie kontaktowała się z nim.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia 20 września 2012r. Prezydent Miasta Ł. odmówił wymeldowania E.D. z przedmiotowego lokalu. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że nie zostały spełnione przesłanki, o którym mowa w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.)., uzasadniające wymeldowanie E.D. z miejsca pobytu stałego. Charakter tymczasowego pobytu E.D. na terytorium Stanów Zjednoczonych związany jest z nauką w Saddleback College, a deklarowany zamiar jej powrotu do kraju nastąpi po zakończeniu studiów, tj. po 31 maja 2013r.

Od powyższej decyzji H.D. złożył odwołanie.

Wojewoda [...] utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy wskazał, że zgodnie z art. 15 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Stosownie zaś do treści art. 9 ust. 2b ustawy, zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na względzie potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu. Przepis ten ma charakter porządkowy, odzwierciedlający aktualny stan rzeczywisty, związany z pobytem osoby w konkretnym lokalu.

Mając na uwadze poczynione ustalenia faktyczne Wojewoda [...] podkreślił, że czasowy wyjazd za granicę E.D. jest szczególną okolicznością w przedmiotowym postępowaniu. Podjęcie i kontynuacja nauki poza krajem posiada uwarunkowania czasowe. Wyjazd za granicę, nawet długotrwały, sam w sobie, zdaniem organu odwoławczego nie uprawnia do wymeldowania z dotychczasowego miejsca pobytu stałego w kraju. Podjęcie i kontynuowanie nauki poza miejscem pobytu stałego, należy traktować jako okoliczność uzasadniającą obowiązek zgłoszenia organowi meldunkowemu wyjazdu za granicę trwającego na okres dłuższy niż 3 miesiące ( art. 15 ust. 3 ustawy). Organ podkreślił, że długotrwałe opuszczenie miejsca pobytu stałego, w związku z nauką za zagranicą, nie stanowi przeszkody do utrzymania dotychczasowego zameldowania stałego, jeżeli okoliczności faktyczne związane z opuszczeniem miejsca pobytu stałego w sposób nie budzący wątpliwości nie potwierdzają, że wyjazdowi towarzyszył zamiar zmiany centrum życiowego. Przepisy meldunkowe nie służą do usuwania z mieszkań osób, które wyjechały za granicę. W rozpatrywanej sprawie, jak wynika z materiału zgromadzonego w toku postępowania E.D. wyjechała do Stanów Zjednoczonych w dniu 28 grudnia 2006r. w celu sprawowania opieki nad H.W. - bratem matki H.D. W 2007 r. podjęła naukę w Saddleback College w Kalifornii. Zgodnie z załączonym do akt postępowania zaświadczeniem z uczelni z dnia 2 sierpnia 2012r. oraz zaświadczeniem Departamentu Sprawiedliwości Stanów Zjednoczonych Urzędu ds. Imigracji i Naturalizacji z dnia 28 lutego 2012r. pobyt E.D. związany jest z podjęciem nauki, która powinna zakończyć się nie później niż do dnia 31 maja 2013 r. Pobyt na terytorium Stanów Zjednoczonych ma charakter tymczasowy, a E.D. nie posiada statusu rezydenta, ani też obywatelstwa Stanów Zjednoczonych. E.D. zadeklarowała zamiar i wolę powrotu do Polski po ukończeniu studiów i dalszego zamieszkiwania z zamiarem pobytu stałego w lokalu nr 31 przy ul. A. 30.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 26 czerwca 2013r., sygn. akt III SA/Łd 24/13 po rozpoznaniu sprawy ze skargi H.D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania E.D., działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia 20 września 2013r.

W uzasadnieniu wyroku sąd wskazał, że organy administracji obu instancji wadliwie zinterpretowały art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych w kontekście stanu faktycznego ustalonego w niniejszej sprawie przyjmując, że pobyt E.D. poza miejscem pobytu stałego ma charakter tymczasowy i że ma ona rzeczywiście zamiar powrócić do przedmiotowego lokalu. Zdaniem sądu o trwałości opuszczenia miejsca pobytu stałego świadczy upływ czasu, tj. okres pozostawania poza miejscem dotychczasowego pobytu. E.D. nie przebywa w lokalu mieszkalnym nr 31 przy ul. A. 30 w Ł. od ponad 6 lat, zerwała wszelkie związki z lokalem mieszkalnym, a także z ojcem, który w nim zamieszkuje. Wyjazd w 2006 roku do Stanów Zjednoczonych spowodowany był chęcią czasowego sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny, a następnie planowany był powrót do Polski. Po śmierci krewnego w roku 2007 E.D. zmieniła dotychczasowe plany dotyczące powrotu i pozostała za granicą. Od tej pory jej pobyt poza przedmiotowym lokalem utracił tymczasowy charakter. Od grudnia 2006r. nie przebywała w lokalu mieszkalnym nr 31 przy ul. A. 30, nie ponosiła kosztów jego utrzymania i nie interesowała się przebywającym w nim starym i chorym ojcem, deklarując w korespondencji kierowanej do organu administracji niechętny stosunek do ojca. Tym samym, zdaniem sądu w świetle przedstawionych okoliczności faktycznych nie można było przyjąć, że skarżąca rzeczywiście ma zamiar powrotu do lokalu mieszkalnego, w którym przebywa ojciec. W ocenie sądu deklaracje skarżącej o zamiarze powrotu do przedmiotowego lokalu są niezgodne z jej rzeczywistymi intencjami. Sąd podkreślił również, że postępowanie w przedmiocie wymeldowania wszczęte zostało w lutym 2012r. i od momentu wszczęcia strona podaje kolejne, bardziej odległe w czasie, terminy planowanego powrotu do kraju. Okoliczność podjęcia i kontynuowania studiów za granicą nie mogła, zdaniem sądu automatycznie skutkować uznaniem tymczasowości pozostawania poza miejscem pobytu stałego. Uwzględniając bardzo długi okres pobytu za granicą, tj. ponad 6 lat, całkowity brak zainteresowania lokalem mieszkalnym znajdującym się w Ł. przy ul. A. 30 oraz brak rzeczywistego zamiaru powrotu do przedmiotowego lokalu przesądzał o tym, że pobyt poza miejscem zameldowania utracił charakter tymczasowy. Strona swoje centrum życiowe przeniosła na stałe poza lokal mieszkalny, w którym była zameldowana, co oznacza, że spełnione zostały przesłanki warunkujące orzeczenie o wymeldowaniu z miejsca pobytu stałego mieszczącego się w lokalu nr 31 przy ul. A. 30 w Ł.

W wyniku ponownie przeprowadzonego postepowania, decyzją z dnia 5 listopada 2013r., nr [...] Prezydent Miasta Ł. działając w oparciu o treść art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych orzekł o wymeldowaniu E.D. z pobytu stałego mieszczącego się w lokalu nr 31 przy ul. A.30 w Ł.

W uzasadnieniu decyzji organ i instancji wskazał, że E.D. przed wyjazdem do Stanów Zjednoczonych nie przeniosła swojego centrum życiowego do innego lokalu mieszkalnego. W lokalu nadal pozostają należące do niej rzeczy osobiste. Jednakże czasookres, jaki upłynął od momentu wyjazdu za granicę, kolejne przedłużanie pobytu i niewykazywanie zainteresowania chorym ojcem świadczy zdaniem organu, że opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego ma charakter trwały i dobrowolny. Organ podkreślił, że przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że przez okres siedmiu lat E.D. nie odwiedzała miejsca zameldowania i zerwała wszelkie kontakty zarówno z zamieszkałym w lokalu ojcem, jak i miejscem pobytu stałego. Powyższe okoliczności potwierdziła przeprowadzona w dniu 24 października 2013r. kontrola meldunkowa. Zdaniem organu pobyt E.D. za granicą wykazuje cechy pobytu stałego, a deklarowany przez stronę zamiar powrotu do przedmiotowego lokalu jest wątpliwy z powodu wielokrotnej zmiany terminu powrotu. Organ podkreślił, że od siedmiu lat strona swoje interesy osobiste i majątkowe koncentruje poza granicami kraju i nie wykazuje zainteresowania przedmiotowym lokalem mieszkalnym.

Od powyższej decyzji H.R. - pełnomocnik E.D. złożyła odwołanie, w którym podniosła, że zaskarżona decyzja jest dla jej córki krzywdząca, ponieważ córka przebywa za granicą czasowo, posiada wizę studenta nieimigracyjnego ważną od dnia 31 maja 2013r. do dnia 31 lipca 2014r. Podała, że przed upływem poprzedniego zezwolenia na pobyt czasowy, tj. przed dniem 31 maja 2013r. córka w celu kontynuacji nauki otrzymała wizę ważną do dnia 31 lipca 2014r. i oświadczyła, że powrót do Polski nastąpi przed dniem 31 lipca 2014r. Wskazując na trudną sytuację rodzinną i materialną pełnomocnik skarżącej podkreślił, że pobyt córki za granicą ma charakter pobytu tymczasowego, w związku z podjęciem nauki na studiach. Wyjaśniła, że córka nie skoncentrowała swojego centrum życiowego za granicą, nie osiąga żadnych dochodów, nie posiada obywatelstwa i nie ma żadnego tytułu własności. Podała, że jej były mąż – H.D. ma zamiar sprzedać przedmiotowy lokal mieszkalny i pozbawić córkę miejsca zamieszkania.

Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Wojewoda [...] utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił stanowisko WSA w Łodzi wyrażone w wyroku z dnia 26 czerwca 2013r., w którym sąd krytycznie odniósł się do interpretacji organów przepisu art. 15 ust. 2 ustawy w kontekście stanu faktycznego, wskazując, że błędem było przyjęcie przez organy tymczasowego charakteru opuszczenia spornego lokalu i uwzględnienie zamiaru skarżącej powrotu do mieszkania nr 31 przy ul. A. 30 w Ł. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w toku prowadzonego postępowania administracyjnego E.D. podawała kilkakrotnie kolejne planowane terminy powrotu do kraju. Początkowo miał to być maj 2012r., następnie maj 2013r. natomiast obecnie zadeklarowała, że powróci do kraju do dnia 31 lipca 2014r. Organ I instancji słusznie zauważył, że deklaracje powrotu do kraju przed dniem 31 lipca 2014r. trudno uznać za wiarygodną, skoro skarżąca wystąpiła o przedłużenie wizy do 2016r. Odnosząc się do argumentacji przedstawionej w odwołaniu dotyczącej powrotu do miejsca pobytu stałego w 2014r. Wojewoda [...] wyjaśnił, że jeżeli skarżąca wróci do Polski i ponownie zamieszka w przedmiotowym lokalu, będzie mogła dokonać zameldowania, jeżeli spełni przesłanki wymienione w przepisach ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Reasumując przytoczone w uzasadnieniu decyzji wszystkie okoliczności faktyczne organ odwoławczy stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki opuszczenia miejsca pobytu stałego w rozumieniu przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Podkreślił, że obowiązujące przepisy meldunkowe mają wyłącznie charakter rejestracyjny. Zameldowanie winno być odzwierciedleniem stanu faktycznego i potwierdzać rzeczywiste miejsce pobytu osoby. Utrzymanie zaś zameldowania niezgodnego z miejscem faktycznego pobytu stanowi naruszenie przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, stanowiąc oczywistą fikcję meldunkową.

Na powyższą decyzję H.R. – pełnomocnik E.D. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, w której podniosła zarzut naruszenia;

- prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych poprzez błędną wykładnię i uznanie, że pobyt za granicą ma charakter trwały, a opuszczenie miejsca zamieszkania i zameldowanie na pobyt nieokreślony ma charakter nieodwołalny;

- prawa procesowego, tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 104 K.p.a. poprzez niedokładne zebranie materiału dowodowego, skutkujące błędnymi, nieprawdziwymi wnioskami, tj. przyjęcie, że jedynym powodem wyjazdu za granicę była opieka nad chorym członkiem rodziny, podczas gdy przyczyną wyjazdu było podjęcie nauki na studiach za granicą finansowanych przez chorego wujka – H.W. Niezweryfikowanie w toku postępowania twierdzeń wnioskodawcy, że skarżąca nie interesuje się ojcem, ani lokalem mieszkalnym nr 31 przy ul. A. 30 w Ł.

W uzasadnieniu skargi podtrzymując swoją dotychczasową argumentację pełnomocnik skarżącej podkreślił, że po powrocie do kraju w lipcu 2014r. córka nie będzie miała miejsca zamieszkania. Podała, że nieprawdą jest, że córka złożyła wniosek o przedłużenie wizy do 2016r. Do roku 2016 przewidziany jest program studiów, co jednak nie oznacza, że do roku 2016 córka będzie kontynuowała naukę. Wskazała, że jej córka otrzymała wiadomość, że wiza nie zostanie przedłużona, a E.D. deklaruje powrót do kraju i planuje w Polsce swoją przyszłość. Wskazała, również, że pomimo długiego pobytu za granicą skarżąca nie przeniosła swojego centrum życiowego do Stanów Zjednoczonych. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W dniu 10 kwietnia 2014r. do akt sprawy wpłynęło pismo procesowe pełnomocnika skarżącej, w którym wskazano, że w związku z ze składaniem fałszywych zeznań i zatajaniem prawdy przez H.D. i administratora nieruchomości przy ul.A. 30 w Ł. H.R. i jej córka złożyły zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa do Prokuratury Rejonowej Ł. –Ś. Wskazała, że pełnomocnik H.D. – jego brat J.D. zataja stan, w jakim znajduje się jego brat, który choruje na schizofrenię, składa fałszywe zeznania i podejmuje wszelkie działania niezgodne z prawem w celu wymeldowania córki – E.D. i sprzedaży lokalu mieszkalnego.

Na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2014r. pełnomocnik skarżącej – H.R. matka skarżącej oświadczyła, że jej były mąż-H.D. choruje na schizofrenię, a podczas pobytu u męża w listopadzie 2013r. dowiedziała się od członków rodziny, że został ubezwłasnowolniony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.)- dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Z wymienionych przepisów wynika, że sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości bada legalność zaskarżonego aktu, wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Podkreślić przy tym należy, że analiza w tym zakresie dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem oceny sądu jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia 5 listopada 2013r. orzekającą o wymeldowaniu E.D. z pobytu stałego w lokalu nr 31 przy ul. A. 30 w Ł. Badając legalność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź procesowego w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy w pierwszej kolejności podnieść, że niniejsza sprawa była już przedmiotem kontroli tut. sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 26 czerwca 2013r., sygn. akt III SA/Łd 24/13 po rozpoznaniu sprawy ze skargi H.D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania E.D., działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia 20 września 2013r.

Stosownie zaś do treści art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna zawarta zatem w uzasadnieniu przytoczonego powyżej wyroku była wiążąca zarówno dla organów administracji, jak i sądu obecnie rozpoznającego sprawę. W tym kontekście należy podkreślić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylając wyrokiem z dnia 26 czerwca 2013r., sygn. akt III SA/Łd 24/13 decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r., nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia 20 września 2013r. orzekał na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Naruszenie prawa materialnego, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, może mieć dwojaką postać. Po pierwsze, może polegać na błędnej wykładni prawa. Z taką sytuacją mamy do czynienia wówczas, gdy organ administracyjny błędnie przyjął, że określony przepis prawny obowiązuje lub nie obowiązuje w danej sprawie, albo niewłaściwie zinterpretowano treść lub znaczenie tego przepisu. W konsekwencji wadliwie została ustalona norma prawna znajdująca w sprawie zastosowanie. Po drugie, naruszenie prawa może polegać na niewłaściwym zastosowaniu prawa. Ma to miejsce w przypadku, gdy organ administracyjny prawidłowo ustalił treść normy prawnej, ale błędnie ją zastosował do ustalonego stanu faktycznego sprawy. Z uzasadnienia wyroku WSA w Łodzi z dnia 26 czerwca 2013r, sygn. akt III SA/Łd 24/13 wynika, że sąd uznał, iż organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny w sprawie natomiast błędnie zastosowały obowiązującą normę prawną, co zdaniem sądu miały wpływ na wynik sprawy. Swoje rozważania sąd zakończył konstatacją, że strona swoje centrum życiowe przeniosła na stałe poza lokal mieszkalny, w którym była zameldowana, co oznacza, że spełnione zostały przesłanki warunkujące orzeczenie o wymeldowaniu z miejsca pobytu stałego mieszczącego się w lokalu nr 31 przy ul. A. 30 w Ł. Wobec faktu, ze żadna ze stron nie wniosła skargi kasacyjnej powyższy wyrok stal się prawomocny. W tej sytuacji po zwrocie akt administracyjnych organowi, zgodnie z art. 153 w związku z art. 170 p.p.s.a. organ miał obowiązek wymeldowania E.D. ze spornego lokalu. Właściwie zbędne było prowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego bowiem w powyższym wyroku sąd nie zawarł żadnych wytycznych zobowiązujących organ do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Sąd stwierdził, co jeszcze raz należy podkreślić uwzględniając podstawę prawną wyroku z dnia 26 czerwca 2013r. , że organ administracyjny prawidłowo ustalił treść normy prawnej, ale błędnie ją zastosował do ustalonego stanu faktycznego sprawy. Godzi się w tym miejscu podnieść, że obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego ciążący na organie jak i na sądzie może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, ewentualnie po wzruszeniu tego wyroku w przewidzianym do tego trybie, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

Przechodząc więc do merytorycznego rozpoznania niniejszej sprawy wskazać należy, że podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz. U. z 2006r., Nr 139, poz. 993 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 15 ust. 2 tej ustawy, organ gminy wydaje na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Z wymienionego przepisu wynika, iż przesłanką wymeldowania konkretnej osoby jest opuszczenie przez nią, bez wymeldowania, dotychczasowego miejsca pobytu. Przez "opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu" należy rozumieć takie opuszczenie, które ma charakter trwały i jest dobrowolne. Dobrowolność ta musi wynikać z własnej woli zainteresowanej osoby a nie z bezprawnego działania innych osób. O trwałości opuszczenia miejsca pobytu świadczy natomiast zamiar zainteresowanej osoby założenia w nowym miejscu ośrodka swoich spraw osobistych, rodzinnych i majątkowych oraz brak woli powrotu do miejsca swojego dotychczasowego zameldowania. O trwałości opuszczenia miejsca pobytu można mówić wtedy gdy zainteresowana osoba nie ma zamiaru powrotu do miejsca swojego zameldowania. Pogląd taki jest powszechnie przyjęty w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Został on wyrażony w wyroku NSA z dnia 23 kwietnia 2001r. w sprawie V SA 3169/00 (Lex nr 50123), z dnia 21 marca 2001r., sygn. akt V SA 2950/00 (Lex nr 80643), z dnia 10 lutego 1989r., sygn. akt SA/Wr 789/88 (ONSA nr 2 z 1989r. poz.72) i z dnia 18 marca 1987r., sygn. akt SA/Gd 1073/86 (nie publi.) i z dnia 7 grudnia 2005r., sygn. akt II OSK 302/05 (Lex nr 190696).

Zgodnie z treścią art. 6 ust.1 ustawy, pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Miejscem pobytu stałego jest lokal w którym dana osoba zamieszkuje, w którym znajduje się jej centrum życiowe i w którym skoncentrowane są jej sprawy życiowe, osobiste i majątkowe. Zamieszkiwanie w lokalu polega natomiast na stałym korzystaniu z jego urządzeń, nocowaniu, spędzaniu wolnego czasu oraz zaspakajaniu swoich funkcji życiowych.

Z zebranego w sprawie materiału dowodowego bezspornie wynika, że E.D. wyjechała do Stanów Zjednoczonych w grudniu 2006r. w celu sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny (bratem matki H.D. W roku 2007 skarżąca podjęła naukę w Saddleback College w Kalifornii. Z załączonego do akt postępowania zaświadczenia z uczelni z dnia 2 sierpnia 2012r. oraz zaświadczenia Departamentu Sprawiedliwości Stanów Zjednoczonych Urzędu ds. Imigracji i Naturalizacji z dnia 28 lutego 2012r. wynikało, że pobyt E.D. związany jest z podjęciem nauki, która powinna zakończyć się nie później niż do dnia 31 maja 2013 r. Następnie w lipcu 2013r. dołączono zaświadczenie o kontynuacji przez E.D. studiów w stanach Zjednoczonych na kierunku sztuka w okresie od dnia 19 sierpnia 2013r. do dnia 19 sierpnia 2016r. E.D. nie posiada statusu rezydenta, ani też obywatelstwa Stanów Zjednoczonych, zadeklarowała zamiar i wolę powrotu do Polski po ukończeniu studiów i dalszego zamieszkiwania z zamiarem pobytu stałego w lokalu nr 31 przy ul. A. 30 w Ł. Początkowo jako termin powrotu do kraju podała maj 2012r., następnie maj 2013r. natomiast obecnie zadeklarowała, że powróci do kraju do dnia 31 lipca 2014r. W przekonaniu sądu organy administracji stosując się do oceny prawnej wyrażonej w wyroku sądu z dnia 26 czerwca 2013r. trafnie oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy i słusznie uznały, że spełnione zostały przesłanki do wymeldowania skarżącej.

Przede wszystkim należy podnieść, że przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że skarżąca od około siedmiu lat nie mieszka w spornym lokalu mieszkalnym. Okoliczność trwałego i dobrowolnego opuszczenia miejsca pobytu stałego i skoncentrowania swojego centrum życiowego poza granicami kraju potwierdza przede wszystkim długotrwały okres czasu, jaki upłynął od momentu opuszczenia lokalu, zerwanie więzi z lokalem i niejednoznaczne stanowisko samej skarżącej co do zamiaru (daty) powrotu do kraju. Od momentu opuszczenia lokalu, tj. od grudnia 2006r. skarżąca nie była w przedmiotowym lokalu i nie wykazuje jakiegokolwiek zainteresowania spornym lokalem. Nie jest to więc, jak słusznie ustaliły organy administracji jej centrum życiowe. Zamieszkiwanie w lokalu polega bowiem na stałym korzystaniu z jego urządzeń, nocowaniu, spędzaniu w nim wolnego czasu oraz zaspakajaniu w nim swoich funkcji życiowych.

Przesłankami wymeldowania z pobytu stałego jest dobrowolne i trwałe opuszczenie lokalu. Opuszczenie spornego mieszkania przez skarżącą miało charakter dobrowolny, gdyż z zebranego materiału dowodowego nie wynika aby była ona do tego zmuszona. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało również, że opuszczenie to miało charakter trwały. Świadczy o tym długi okres czasu niezamieszkiwania (ponad 7 lat) oraz fakt, że skarżąca zerwała wszelkie więzi z lokalem, a deklarowany zamiar powrotu do kraju nie jest jednoznaczny. O braku trwałości opuszczenia mieszkania nie może przesądzać fakt, że E.D. nie posiada statusu rezydenta, ani też obywatelstwa Stanów Zjednoczonych.

Na tle ustalonego stanu faktycznego sąd orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni podziela stanowisko składu orzekającego wyrażone w wyroku z dnia 26 czerwca 2013r., że deklaracje skarżącej o zamiarze powrotu do przedmiotowego lokalu są niezgodne z jej rzeczywistymi intencjami, bowiem postępowanie w przedmiocie wymeldowania wszczęte zostało w lutym 2012r. i od momentu wszczęcia strona podaje kolejne, bardziej odległe w czasie, terminy planowanego powrotu do kraju. Okoliczność podjęcia i kontynuowania studiów za granicą nie mogła, zdaniem sądu automatycznie skutkować uznaniem tymczasowości pozostawania poza miejscem pobytu stałego. Uwzględniając bardzo długi okres pobytu za granicą, tj. ponad 7 lat, całkowity brak zainteresowania lokalem mieszkalnym znajdującym się w Ł. przy ul. A. 30 oraz nieudowodnienie rzeczywistego zamiaru powrotu do przedmiotowego lokalu przesądzał o tym, że pobyt poza miejscem zameldowania utracił charakter tymczasowy. Wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącej przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że E.D. dobrowolnie i trwale opuściła sporny lokal. W zaskarżonej decyzji dokonano oceny zebranego materiału dowodowego i szczegółowo wyjaśniono na podstawie jakich dowodów dokonano ustaleń faktycznych. W przekonaniu sądu ocena ta mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów. Zdaniem sądu brak jest podstaw aby kwestionować wyniki kontroli meldunkowej dokonanej przez organ administracji. Jest rzeczą zrozumiałą, że w czasie takich kontroli przeprowadza się rozmowy z sąsiadami i nie ma powodów aby odmówić wiarygodności ustaleniom kontroli, jakie przeprowadzili pracownicy organu administracji. W ocenie sądu brak jest również podstaw do kwestionowania wiarygodności zeznań świadków. Fakt natomiast pozostawienia rzeczy prywatnych skarżącej w przedmiotowym lokalu, nie świadczy o skoncentrowaniu spraw życiowych w tym miejscu i nie wiąże się z faktycznym trwałym przebywaniem właściciela tych rzeczy w miejscu stałego zameldowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt II OSK 1478/10, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 stycznia 2009 r., sygn. akt III SA/Gd 360/08, lex nr 484172; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 sierpnia 2009 r., sygn. akt VIII SA/Wa 139/09, lex nr 553622). Wskazać należy, że lokal bądź budynek jest tylko wówczas stałym miejscem pobytu przebywających w nim osób, gdy stanowi dla nich wyłączne centrum życiowe, w którym w szczególności: mieszkają, nocują, spożywają posiłki, wypoczywają, przechowują rzeczy osobiste, koncentrują swoje miejsce pracy, nauki, opieki medycznej (por. wyrok WSA w Warszawie z 16 grudnia 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 1417/08, lex nr 555261). Okoliczności tego rodzaju nie można jednak przypisać skarżącej.

Odnosząc się do zarzutów skarżącej postawionych w skardze należy wskazać, że instytucja zameldowania nie przesądza o prawie do lokalu, ani o uprawnieniu do przebywania w nim, które to uprawnienie jest pochodną tytułu prawnego do lokalu. Uprawnień tych można dochodzić w razie sporu na drodze postępowania przed sądem powszechnym. W rozumieniu ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych meldunek ma bowiem charakter jedynie rejestracyjny i nie wiąże się z prawem do lokalu. Na etapie czynności zameldowania i wymeldowania nie bada się więc w żadnym razie tytułu prawnego do lokalu. Wydanie decyzji w przedmiocie wymeldowania nie następuje w ramach uznania administracyjnego, lecz stanowi obowiązek organu w przypadku zaistnienia okoliczności opuszczenia miejsca pobytu stałego. Organy bowiem nie mogą podejmować rozstrzygnięć wbrew swoim ustaleniom, albowiem to prowadziłoby do utrzymania fikcji meldunkowej, co stanowiłoby z kolei naruszenie art. 1 ust. 2 i art. 10 ust. 2 ustawy i podważałoby ustawowy cel tej ewidencji. Ewidencja służy bowiem zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu pobytu i zamieszkania osób, a zatem ma jedynie charakter rejestracyjny, który odzwierciedlać ma stan faktyczny i służyć ochronie porządku publicznego.

Zdaniem sądu, zachowanie skarżącej, odczytane w kontekście zebranych w sprawie dowodów, świadczy o trwałym, bo wieloletnim zerwaniu więzi życiowej z miejscem pobytu stałego, spowodowanej koncentracją interesów życiowych poza granicami kraju. Skarżąca opuściła lokal dobrowolnie i z własnej woli nie przebywa na stałe pod adresem zameldowania. Wbrew natomiast podnoszonym przez skarżącą twierdzeniom dotyczącym zamiaru powrotu do lokalu należy wskazać, że na przestrzeni lat 2006-2013 skarżąca nie podjęła jakichkolwiek czynności faktycznych mających na celu realizację sygnalizowanej przez nią woli powrotu do miejsca zameldowania na pobyt stały. Długi okres czasu od momentu wyprowadzenia się z lokalu, brak podjęcia od tego czasu jakichkolwiek prób powrotu do lokalu, założenie swojego centrum życiowego w Stanach Zjednoczonych oraz niejednoznaczne stanowisko skarżącej co do zamiaru powrotu wskazują, że opuszczenie lokalu miało charakter trwały i dobrowolny. Rejestracyjny charakter ewidencji ludności i ocena legalności zaskarżonej decyzji tylko w tym kontekście pozostawia poza zainteresowaniem sądu zarzuty skarżącej wskazujące na rodzinne nieporozumienia i pretensje do spornego lokalu.

Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Organy wykazały, że skarżąca w sposób dobrowolny i trwały opuściła miejsce swojego zameldowania. Spełnione zatem zostały przesłanki do jej wymeldowania. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa uzasadniających wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, tym bardziej, że w sprawie zarówno organy jaki sąd orzekający był związany oceną prawną wyrażoną przez WSA w Łodzi w wyroku z dnia 26 czerwca 2013r. Z tych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a. sąd skargę oddalił.

bg