Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1677/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-05-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 42 ust. 1-3
journal: Dz.U. 2017 poz 278
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - teskt jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2018 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie z dnia (...) sierpnia 2017 r. nr (...) w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w pomniejszonej wysokości: oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu [...] maja 2016 roku wpłynął wniosek producenta rolnego A.S. o przyznanie płatności.

W dniu [...] lutego 2017 roku w gospodarstwie wnioskodawcy przeprowadzono czynności kontrolne w zakresie wymogów wzajemnej zgodności wykonane przez Inspekcję Weterynaryjną. Podczas kontroli wykazano:

- w przypadku sztuki bydła o numerze kolczyka: [...] rolnik nie dokonał zgłoszenia przemieszczenia bydła – zastosowano kod nieprawidłowości BW 4.1. Nałożono punkty za nieprzestrzeganie norm: Zasięg – 5 pkt, Dotkliwość – 1 pkt, Trwałość – 3 pkt. Dodatkowo sklasyfikowano naruszenie jako: Celową niezgodność.

Kierowość Biura Powiatowego ARiMR w S. wydał decyzję nr [...] (z dnia [...] marca 2017 rok) w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, którą przyznał:

- jednolitą płatność obszarową (JPO),

- płatność za zazielenienie,

- płatność redystrybucyjną,

- płatność do bydła,

- płatność do krów.

W dniu [...] marca 2017 roku wpłynęło odwołanie kwestionujące słuszność i zasadność zaskarżonej decyzji. Po jego rozpatrzeniu w dniu [...] kwietnia 2017 roku organ II instancji (po analizie zgromadzonej w sprawie dokumentacji) postanowił uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Następnie Kierownik Powiatowego ARiMR w S. wydał decyzję nr [...] (z dnia [...] czerwca 2017 roku) w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, którą przyznał Wnioskodawcy płatności na rok 2016 w wysokości:

- Jednolita Płatność Obszarowa – 2016 w wysokości 4 198,98 zł pomniejszonej o kwotę w wysokości 1 086,87 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości/niezgodności i zastosowane z tego tytułu zmniejszenia oraz zastosowanie współczynnika korygującego;

- Płatność za zazielenienie – 2016 w wysokości 1 158,49 zł, pomniejszonej o kwotę w wysokości 299,86 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości/niezgodności i zastosowane z tego tytułu zmniejszenia oraz zastosowanie współczynnika korygującego;

- Płatności do bydła – 2016 w wysokości 2 238,73 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 579,47 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości/niezgodności i zastosowanie z tego tytułu zmniejszenia oraz zastosowanie współczynnika korygującego;

- Płatności do krów – 2016 w wysokości 3 844,25 zł, pomniejszonej o kwotę w wysokości 995,05 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości/niezgodności i zastosowane z tego tytułu zmniejszenia oraz zastosowanie współczynnika korygującego;

- kwotę z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej w wysokości 101,85 zł pomniejszonej o kwotę 25,46 zł ze względu na stwierdzone niezgodności.

Decyzja została doręczona w dniu [...] czerwca 2017 roku.

W dniu [...] lipca 2017 roku wpłynęło odwołanie kwestionujące słuszność i zasadność zaskarżonej decyzji. Uznając jego bezzasadność, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu własnej decyzji organ II instancji przywołał m. in. następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Tryb składania wniosków o przyznanie płatności oraz warunki uzyskania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego reguluje ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2017 r. poz. 278), zwana dalej "ustawą".

Podkreślił, iż na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy "płatności bezpośrednie" to m. in. jednolita płatność obszarowa, płatności za zazielenienie, płatności dla młodych rolników, płatność dodatkowa, płatności związane do powierzchni upraw, płatności związane do zwierząt i płatności dla małych gospodarstw.

Zgodnie z art. 6 ustawy płatności bezpośrednie oraz płatność niezwiązana do tytoniu są przyznawane rolnikowi, jeżeli są spełnione warunki przyznania tych płatności określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, w przepisach ustawy oraz w przepisach wydanych na jej podstawie. Następnie organ zacytował treść art. 7 ust. 1 i 2 oraz 8 ust. 1 ustawy.

Podniósł, że na podstawie jej art. 19 ust. 1 wysokości płatności:

1) obszarowej w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn powierzchni obszaru zatwierdzonego do danej płatności i stawki tej płatności na 1 ha tej powierzchni,

2) do zwierząt w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn liczby zwierząt zatwierdzonych do danej płatności i stawki tej płatności na 1 sztukę

- po uwzględnieniu art. 8 ust. 1, 3 i 4 rozporządzenia nr 1307/2013 oraz zmniejszeń, wykluczeń lub pozostałych kar administracyjnych wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności, a w przypadku jednolitej płatności obszarowej – po uwzględnieniu dodatkowo zmniejszeń, o których mowa w art. 11 rozporządzenia nr 1307/2013, z zastosowaniem współczynnika redukcji wynoszącego 100%.

W dalszej kolejności zacytował treść art. 16 ust. 1, 2, 3, 4, 5a i 6 ustawy. Wskazał, że zgodnie z art. 19. 1. ustawy, wysokości płatności:

1) obszarowej w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn powierzchni obszaru zatwierdzonego do danej płatności i stawki tej płatności na 1 ha tej powierzchni,

2) do zwierząt w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn liczby zwierząt zatwierdzonych do danej płatności i stawki tej płatności na 1 sztukę.

- po uwzględnieniu art. 8 ust. 1, 3 i 4 rozporządzenia nr 1307/2013 oraz zmniejszeń, wykluczeń lub pozostałych kar administracyjnych wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności, a w przypadku jednolitej płatności obszarowej – po uwzględnieniu dodatkowo zmniejszeń, o których mowa w art. 11 rozporządzenia nr 1307/2013, z zastosowaniem współczynnika redukcji wynoszącego 100%. Organ przypomniał, że w myśl art. 2 pkt 2 w/w ustawy "zwierzę zatwierdzone" to zwierzę zatwierdzone w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 18 lit. a rozporządzenia nr 640/2014/

Jednocześnie, zgodnie z § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej w tytoniu (Dz. U. poz. 351 z późn. zm.) płatności związane do zwierząt przysługują do zwierząt, w odniesieniu do których:

1) do dnia złożenia wniosku o przyznanie tych płatności dokonano zgłoszeń wymaganych na podstawie przepisów o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt,

2) najpóźniej od dnia złożenia wniosku o przyznanie tych płatności są spełnione wymagania w zakresie identyfikacji określone w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt.

Organ wskazuje, iż w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości we wniosku stosuje się przepisy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013.

Zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy Agencja przeprowadza kontrole administracyjne i na miejscu, określone w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa a art. 1 pkt 1, w tym kontrole w ramach wzajemnej zgodności wymogów lub norm.

Następnie organ zdefiniował wynikające z rozporządzenia Komisji UE nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. pojęcia: "zasięg", "trwałość" i "dotkliwość". Podkreślił, że zgodnie z art. 40 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 roku jeżeli beneficjent umyślnie dopuścił się stwierdzonej niezgodności, do łącznej kwoty, o której mowa w art.. 39 ust. 1, stosuje się zmniejszenie, które co do zasady wynosi 20% łącznej kwoty.

Na podstawie art. 42 ust. 1 ustawy oceny wagi stwierdzonej niezgodności, o której mowa w art. 72 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 809/2014, dokonuje się w raporcie, przypisując tej niezgodności odpowiednią liczbę punktów. Zgodnie zaś z art. 42 ust. 2 ustawy liczba punktów przypisana stwierdzonym niezgodnościom w raporcie jest uwzględniana przy dokonywaniu zmniejszeń lub wykluczeń, o których mowa w art. 73 ust. 2-5, art. 74 ust. 1 i art. 75 rozporządzenia nr 809/2014 oraz w art. 39 ust. 1, 3 i 4 art. 40 rozporządzenia nr 640/2014.

Organ wskazuje, iż z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 maja 2015 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności oraz procentowej wielkości kary administracyjnej w zależności od liczby punktów przypisanych stwierdzonym niezgodnościom (Dz. U. z 2015, poz. 743) wynika, że wyrażona procentowa wielkość zmniejszenia płatności bezpośredniej, ustalona jest w zależności od liczby punktów przypisanych stwierdzonej niezgodności, uznanej za niezgodność celową w rozumieniu art. 40 rozporządzenie delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 i art. 75 rozporządzenia nr 809/2014.

Zgodnie z załącznikiem nr 6 do w/w rozporządzenia w przypadku, gdy suma punktów wynosi:

- 3-5, płatność podlega zmniejszeniu o 15%,

- 7-11, płatność podlega zmniejszeniu o 20%,

- 13, płatność podlega zmniejszeniu o 25%,

- 15, płatność podlega zmniejszeniu o 25-100%.

Organ zauważa, iż w trakcie kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie Strony stwierdzono niezgodności w obszarze identyfikacji i rejestracji zwierząt, dotyczące gatunku bydła. Z raportu wynika, że w przypadku sztuk bydła o numerze kolczyka: [...] rolnik nie dokonał terminowego zgłoszenia przemieszczenia bydła. Tym samym zastosowano kod nieprawidłowości BW 4.1 i nałożono punkty za nieprzestrzeganie norm: Zasięg – 5 pkt, Dotkliwość – 1 pkt, Trwałość – 3 pkt. Dodatkowo sklasyfikowano naruszenie jako: Celową niezgodność.

Strona nie zaprzecza powyższym ustaleniom, stwierdza jedynie iż była to pomyłka. W związku z tym organ podkreśla, iż w myśl przepisu art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 1172) każdy posiadacz zwierzęcia gospodarskiego zgłasza Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR informacje określone w art. 7 ust. 1 tiret drugie rozporządzenia nr 1760/2000, tj. wszelkie przewozy do i z hodowli oraz wszelkie urodzenia i śmierci zwierząt z hodowli, wraz z datami tych zdarzeń, w terminie 7 dni – w przypadku bydła. Wnioskodawca takiego zgłoszenia nie dokonał w powyższym terminie, co było konsekwencją nałożenia kar administracyjnych za nieterminowe zgłoszenia. Stwierdzone naruszenie zostało sklasyfikowane jako celowa niezgodność gdyż w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] marca 2013 roku, Powiatowy Inspektor Weterynarii stwierdził nieprzestrzeganie norm oraz wymogów dotyczących wymogu BW 4.1.

Zdaniem Organu, zgromadzony materiał dowodowy w postaci raportu z czynności kontrolnych, przeprowadzonych przez inspekcję weterynaryjną, właściwą do przeprowadzania takich kontroli, potwierdza, iż rolnik nie przestrzegał obowiązkowych wymogów – nie dokonał terminowego przemieszczenia sztuk bydła o numerze kolczyka: [...].

Biorąc pod uwagę powyższe, przy naliczaniu płatności obszarowych, uwzględniono wyniki kontroli i procent sankcji za nieprzestrzeganie wymogów (wyniósł 20%), gdyż liczba punktów wyniosła 9 a naruszenie sklasyfikowano jako celową niezgodność. Organ przypomina, że stawka jednolitej płatności obszarowej do 1 ha w 2016 r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 października 2016 r. w sprawie stawki jednolitej płatności obszarowej za 2016 r. (Dz. U. poz. 1702) i wynosiła 462,05 zł.

Powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2016 do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 11,52 ha. Powierzchnia działek rolnych stwierdzona w toku prowadzonego postępowania wynosiła 11,44 ha.

Zgodnie z art. 18 ust. 6 akapit pierwszy rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. w przypadku różnicy między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną wynosi nie więcej niż 3% lub 2ha, płatność przysługuje do powierzchni stwierdzonej.

Mając na uwadze powyższe powierzchnia zatwierdzona do jednolitej płatności obszarowej wyniosła 11,44 ha.

Początkowa kwota jednolitej płatności obszarowej wynosiła 5 285,85 zł. Kwota ta została pomniejszona ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego.

Zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, w przypadku stosowania współczynnika korygującego, każda płatność bezpośrednia (finansowana z budżetu wspólnotowego) jest zmniejszana proporcjonalnie do udziału tej płatności w całkowitej kwocie wszystkich płatności bezpośrednich. Mając na uwadze, że łączna kwota przyznanych płatności bezpośrednich po zastosowaniu ewentualnych obniżek z tytułu stwierdzonych nieprawidłowości wynosi 17 949,24 zł, co przy kursie wymiany euro 4,3192 zł stanowi kwotę 4 155,69 euro, należało do kwoty stanowiącej nadwyżkę w wysokości 2 155,69 euro zastosować współczynnik korygujący w wysokości 1,353905%. Całkowita kwota pomniejszenia wynikająca z zastosowania współczynnika korygującego wynosi 29,19 euro, z czego proporcjonalna kwota pomniejszenia przypadająca dla jednolitej płatności obszarowej wyniosła 37,12 złotych. O kwotę tą została pomniejszona kwota jednolitej płatności obszarowej.

Kwota jednolitej płatności obszarowej po uwzględnieniu pomniejszenia wynosi zatem:

5 285,85 zł – 37,12 zł = 5 248,73 zł.

Powyższa kwota została również pomniejszona ze względu na nieprzestrzeganie przez rolnika norm lub wymogów. Zgodnie bowiem z art. 97 i 99 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1306/2013 zmniejsza się całkowitą kwotę płatności, która ma być przyznana w roku kalendarzowym w którym stwierdzono niezgodności. Na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 maja 2015 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności, oraz procentowej wielkości kary administracyjnej w zależności od liczby punktów przypisanych stwierdzonym niezgodnościom (Dz. U. poz. 743) i art. 39 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. określono procentową wielkość zmniejszenia kwoty płatności, wynoszącą 20%. W związku z powyższym kwota płatności została pomniejszona o kwotę w wysokości 1 049,75 zł (5 248,73 zł x 20% = 1049,75 zł).

Kwota przyznanej jednolitej płatności obszarowej po uwzględnieniu wszystkich pomniejszeń wyniosła 4 198,98 zł.

Płatność na zazielenienie została przyznana na podstawie art. 7 ust. 1 i 2 ustawy, zgodnie z którym płatność ta przysługuje rolnikowi, który spełnia minimalne wymagania do otrzymania płatności bezpośrednich.

Zgodnie z art. 23 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r., jeżeli obszar zgłoszony do jednolitej płatności obszarowej przekracza obszar zatwierdzony, do obliczania płatności za zazielenienie, stosuje się obszar zatwierdzony. Jak wykazano w treści decyzji stwierdzona w toku prowadzonego postępowania powierzchnia działek rolnych deklarowanych do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 11,44 ha, a zatem powierzchnia ta stanowiła podstawę do przyznania płatności za zazielenienie.

Stawka płatności za zazielenienie do 1 ha w 2016 r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 października 2016 r. w sprawie stawki płatności za zazielenienie za 2016 r. (Dz. U. poz. 1707) i wynosiła 310,10 zł.

Początkowa kwota płatności za zazielenienie wyniosła więc 3 547,54 zł. Kwota ta została pomniejszona ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego.

Całkowita kwota pomniejszenia wynikająca z zastosowania współczynnika korygującego wynosi 29,19 euro, z czego proporcjonalna kwota pomniejszenia przypadająca dla płatności za zazielenienie wyniosła 24,91 złotych. O kwotę tą została pomniejszona kwota płatności za zazielenienie. Kwota płatności za zazielenienie po uwzględnieniu pomniejszenia wyniosła zatem:

3 547,54 zł – 24,91 zł = 3 522,63 zł.

Powyższa kwota została również pomniejszona ze względu na nieprzestrzeganie przez rolnika norm lub wymogów. Procentowa wielkość zmniejszenia kwoty płatności, wyniosła 20%. W związku z powyższym kwota płatności została pomniejszona o kwotę w wysokości 704,53 zł (3 779,51 zł x 5% = 704,53 zł).

Kwota przyznanej płatności za zazielenienie po uwzględnieniu wszystkich pomniejszeń wyniosła 2 818,10 zł (3 522,63 zł – 704,53 zł = 2 818,10 zł).

Płatność dodatkowa została przyznana na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy i przysługuje do obszarów zatwierdzonych do jednolitej płatności obszarowej. W przedmiotowej sprawie obszar zatwierdzony wyniósł 11,44 ha. A zatem płatność została policzona w podobny sposób jak jednolita płatność obszarowa, po uwzględnieniu stawki płatności oraz po pomniejszeniu powierzchni o 3 ha na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy, tj. 8,44 ha.

Stawka płatności dodatkowej w 2016 r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 października 2016 roku w sprawie stawki płatności dodatkowej za 2016 r. (Dz. U. poz. 1708) i wynosi 172,79 zł.

Początkowa kwota dla płatności dodatkowej wyniosła 1 458,35 zł. Kwota ta została pomniejszona ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego.

Całkowita kwota pomniejszona ze względu na nieprzestrzeganie przez rolnika norm lub wymogów. Procentowa wielkość zmniejszenia kwoty płatności, wyniosła 20%/ W związku z powyższym kwota płatności została pomniejszona o kwotę w wysokości 559,68 zł (2 798,41 zł x 20% = 559,68 zł).

Kwota płatności związanej do bydła po uwzględnieniu wszystkich pomniejszeń wyniosła 2 238,73 zł (2 798,41 zł – 559,68 zł = 2 238,73 zł).

Stawka płatności do 1 samicy zwierzęcia z gatunku bydło domowe (Bos taurus) w 2016 r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 października 2016 r. w sprawie stawek płatności związanych do zwierząt za 2016 r. (Dz. U. poz. 1703) i wynosi 322,62 zł.

Do płatności do krów organ zakwalifikował 15 sztuk, co było zgodne z żądaniem wnioskodawcy.

15 sztuk x 322,62 zł = 4 839,30 zł.

Początkowa kwota płatności do krów wyniosła 4 839,30 zł. Kwota ta została pomniejszona ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego.

Całkowita kwota pomniejszenia wynikająca z zastosowania współczynnika korygującego wynosi 29,19 euro, z czego proporcjonalna kwota pomniejszenia przypadająca dla płatności do krów wynosi 33,99 złotych. O kwotę tą została pomniejszona kwota płatności do krów. Kwota płatności do krów po uwzględnieniu pomniejszenia wyniosła zatem:

4 839,30 zł – 33,99 zł = 4 805,31 zł.

Powyższa kwota została również pomniejszona ze względu na nieprzestrzeganie przez rolnika norm lub wymogów. Procentowa wielkość zmniejszenia kwoty płatności, wyniosła 20%. W związku z powyższym kwota płatności została pomniejszona o kwotę w wysokości 961,06 zł (4 805,31 zł x 20% = 961,06 zł).

Kwota płatności związanej do krów po uwzględnieniu wszystkich pomniejszeń wyniosła 3 844,25 zł (4 805,31 zł – 961,06 zł = 3 844,25 zł).

Zgodnie z art. 26 ust. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. państwa członkowskie zwracają środki przeniesione zgodnie z art. 169 ust. 3 akapit czwarty rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE Euratom) nr 966/2012 odbiorcom końcowym, w odniesieniu do których w roku budżetowym, na który przeniesione środki, zastosowano współczynnik korygujący. Zgodnie z postanowieniami rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 oraz rozporządzenia (UE Euratom) nr 966/2012 zwrot powinien spełniać kryteria równego traktowania i być proporcjonalny do korekty dyscypliny finansowej.

Mając na uwadze, wniosek Strony o przyznanie płatności na rok 2016 oraz kwoty przyznanych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, które zostały objęte zmniejszeniem z tytułu dyscypliny finansowej zgodnie z art. 8 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013 oraz zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym, do tego rozporządzenia, Wnioskodawca podlegał zwrotowi dyscypliny finansowej za rok obrotowy 2015 na mocy art. 26 ust. 5 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013.

Początkowa kwota płatności z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej wyniosła 127,31 zł. Kwota ta została pomniejszona ze względu na nieprzestrzeganie norm oraz wymogów. Procentowa wielkość zmniejszenia kwoty płatności, wyniosła 20%. W związku z powyższym kwota płatności została pomniejszona o kwotę w wysokości 25,46 zł (127,31 zł x 20% = 25,46 zł).

Kwota przyznanej płatności z tytułu zwrotu dyscypliny po uwzględnieniu wszystkich pomniejszeń wyniosła 101,85 zł (127,31 zł – 25,46 zł = 101,85 zł).

Wyżej opisaną decyzję zaskarżył A.S. zarzucając jej:

1. Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydania decyzji, mający wpływ na jego treść, a polegający na błędnej interpretacji zebranego w sprawie materiału dowodowego.

2. Mało wnikliwe i krótkowzroczne rozpatrzenie spraw.

3. Nie kierowaniu się doświadczeniem życiowym w odniesieniu do sprawy.

4. Jednostronne rozpatrzenie sprawy z korzyścią dla strony przeciwnej.

Podnosząc powyższe zarzuty Skarżący wniósł o:

1. Uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

2. Nie zmniejszanie kwoty przyznanej płatności o 20%.

W uzasadnieniu skargi jej autor nie zaprzeczył istnieniu stwierdzonych w toku postępowania administracyjnego nieprawidłowości. W ocenie Skarżącego należałoby jednak ustalić czy jego wina w zakresie zaistnienia tych nieprawidłowości była celowa.

Zgodnie bowiem z art. 40 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11.03.2014 roku jeżeli beneficjent umyślnie dopuścił się stwierdzonej niezgodności, do łącznej kwoty, o której mowa w art. 39 ust. 1 stosuje się zmniejszenie, które co do zasady wynosi 20% tej łącznej kwoty. Zatem aspekt winy w tej sprawie ma ogromne znaczenie (to czy mamy nieumyślne działanie, czy też działanie zawinione umyślne – umyślne uchybienie).

Zdaniem Skarżącego w jego przypadku błąd wynika z niedopatrzenia. Zatem nie można mi przypisać winy umyślnej. Ponadto ważne jest to, że ten błąd był nie zawiniony.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Z jej treści wynika, że Skarżący nie kwestionuje stwierdzonych w toku postępowania administracyjnego niezgodności. Twierdzi jednak, iż dopuścił do nich nieumyślnie. Uważa zatem, że w jego przypadku nie powinien znaleźć zastosowania art. 40 Rozporządzenia Komisji UE nr 640/2014 lecz art. 39 ust. 1 tegoż rozporządzenia.

W związku z tym przypomnieć trzeba, iż art. 40 w/w rozporządzenia stanowi, że jeżeli beneficjent umyślnie dopuścił nie stwierdzonej niezgodności do łącznej kwoty o której mowa w art. 39 ust. 1 stosuje się zmniejszenia, które co do zasady wynosi 20% tej łącznej kwoty.

Z kolei art. 33 ust. 1 przewiduje, że jeżeli stwierdzona niezgodność wynika z zaniedbania ze strony beneficjenta, stosuje się zmniejszenie. Zmniejszenie to, co do zasady, wynosi 3% łącznej kwoty wynikającej z płatności i rocznych premii wymienionych w art. 92 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013.

Agencja płatnicza może jednak, na podstawie oceny ważności niezgodności, dokonanej przez właściwy organ kontrolny w poświęconej ocenie części sprawozdania z kontroli, biorąc pod uwagę kryteria, o których mowa w art. 28 ust. 1-4, postanowić o zmniejszeniu tego odsetka do 1% lub o zwiększeniu go do 5% łącznej kwoty, o której mowa w akapicie pierwszym; agencja może też nie zastosować żadnego zmniejszenia w przypadkach, w których przepisy dotyczące przedmiotowego wymogu lub norm pozostawiają możliwość odstąpienia od karania wykrytej niezgodności lub w przypadkach, w których wsparcia przyznano zgodnie z art. 17 ust. 5 i 6 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013.

W tym miejscu nie od rzeczy będzie przypomnienie, że na podstawie art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. 2017.278 tekst jedn. – dalej: ustawa), oceny wagi stwierdzonej niezgodności, o której mowa w art. 72 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 809/2014, dokonuje się w raporcie, przypisując tej niezgodności odpowiednią liczbę punktów. Zgodnie zaś z art. 42 ust. 2 ustawy liczba punktów przypisana stwierdzonym niezgodnościom w raporcie jest uwzględniana przy dokonywaniu zmniejszeń lub wykluczeń, o których mowa w art. 73 ust. 2-5, art. 74 ust. 1 i art. 75 rozporządzenia nr 809/2014 oraz w art. 72 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 640/2014. Ocena wagi stwierdzonej niezgodności, o której mowa w art. 72 ust. 1 lit. c rozporządzenia 908/2014, dokonana w raporcie, jest uwzględniana w postępowaniach w sprawach dotyczących pomocy finansowej w ramach działań objętych programem rozwoju obszarów wiejskich. Warunkiem przyznania tej pomocy w pełnej wysokości jest spełnianie wymogów lub norm przez rolnika będącego wnioskodawcą lub beneficjentem tej pomocy (art. 42 ust. 3 ustawy).

Sąd podkreśla, iż z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 maja 2015 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności oraz procentowej wielkości kary administracyjnej w zależności od liczby punktów przypisanych stwierdzonym niezgodnościom (Dz. U. z 2015, poz. 743) wynika, że wyrażona procentowa wielkość zmniejszenia płatności bezpośredniej, ustalona w zależności od liczby punktów przypisanych stwierdzonej niezgodności, uznanej za niezgodność celową w rozumieniu art. 40 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do (...) i art. 75 rozporządzenia nr 809/2014, jest określona w załączniku nr 6 do rozporządzenia.

Zgodnie z załącznikiem nr 6 do w/w rozporządzenia w przypadku, gdy suma punktów wynosi:

- 3-5, płatność podlega zmniejszeniu o 15%,

- 7-11, płatność podlega zmniejszeniu o 20%,

- 13, płatność podlega zmniejszeniu o 25%,

- 15, płatność podlega zmniejszeniu o 25-100%.

Przy naliczaniu wnioskowanych płatności należy zatem dokonać oceny wagi stwierdzonych niezgodności na podstawie powyższego przepisu.

Co istotne suma punktów o których wyżej mowa ma wpływ na wysokość wszystkich płatności należnych w ramach systemu wsparcia bezpośredniego.

Sąd przypomina, że niesporne jest to, iż w trakcie kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie Strony stwierdzono niezgodności w obszarze identyfikacji i rejestracji zwierząt, dotyczące gatunku bydła. Z raportu wynika, że w przypadku sztuk bydła o numerze kolczyka: [...] rolnik nie dokonał terminowego zgłoszenia przemieszczenia bydła. Tym samym zastosowano kod nieprawidłowości BW 4.1 i nałożono punkty za nieprzestrzeganie norm: Zasięg – 5 pkt, Dotkliwość – 1 pkt, Trwałość 3 – pkt. Dodatkowo sklasyfikowano naruszenie jako: Celową niezgodność.

Zdaniem Sądu było to słuszne, ponieważ wcześniejszy raport z kontroli przeprowadzonej w dniu [...] marca 2013 r. przez Powiatowego Inspektora Weterynarii stwierdzał nieprzestrzeganie przez skarżącego norm oraz wymogu BW 4.1, a więc identycznego jak stwierdzony podczas kontroli przeprowadzonej w związku z przedmiotową sprawą.

Zatem stwierdzona nieprawidłowość mogłaby być ewentualnie uznana w niniejszej sprawie za zaniedbanie (pomyłkę) skutkującą zastosowaniem art. 39 ust. 1 rozporządzenia nr 640/13 (jak chciałby tego Skarżący), gdyby zaistniała po raz pierwszy.

Z treści skargi nie wynika również, aby strona kwestionowała ustalenia organów co do powierzchni kwalifikującej się do płatności.

Niezależnie od tego przypomnieć trzeba, że rolnik musi przestrzegać wymogów określonych w przepisach prawa, aby móc uzyskać płatności bezpośrednie. Każda nieprawidłowość dotycząca przestrzegania określonych wymogów pociąga za sobą konsekwencje wynikające z art. 73 ust. 2-5, art. 74 ust. 1 i art. 75 rozporządzenia nr 809/2014, oraz z załącznika nr 6 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 maja 2015 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności oraz procentowej wielkości kary administracyjnej w zależności od liczby punktów przypisanych stwierdzonym niezgodnościom.

Zdaniem Sądu ustalenia i rozważania poczynione przez organ II instancji w powyższych kwestiach były prawidłowe, a Sąd przyjmuje je za własne.

Końcowo wskazać trzeba, że płatności stanowią jeden z instrumentów Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej i mogą być przyznawane producentom rolnym, spełniającym warunki określone przez prawo krajowe i unijne, tylko w takiej wysokości, w jakiej zostały one konkretnie określone przez Unię Europejską.

Oznacza to, że przepisy prawa krajowego i unijnego nie dopuszczają uznaniowości w ustalaniu płatności. Sąd podkreśla, że Skarżący składając wniosek o przyznanie płatności i podpisując go, jednocześnie oświadczył, że znane mu zasady przyznawania wnioskowanych płatności.

Zatem skoro przez Skarżącego podpisane zostało oświadczenie o określonej treści, wskazujące na wiedzę w zakresie przyznawania płatności to należy uznać, iż miał on świadomość nie tylko korzystnych dla siebie skutków przedsięwziętych działań, ale również godził się na konsekwencje w razie określonego naruszenia prawa. Traktowanie takich skutków wybiórczo i godzenie się przez stronę jedynie na te, które są korzystne, nie może znaleźć akceptacji. Skoro Skarżący wystąpił o przyznanie określonych płatności i oświadczył, że znane mu są zasady ich przyznawania, to należy uznać, iż znane mu były owe zasady w ich całokształcie (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2006 r., sygn. akt II S.A/Łd 1174/05).

Uznając zatem, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu, Sąd na podstawie art. 151 ppsa skargę oddalił.