Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 925/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 24 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2018 poz 2115
law: Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - tekst jedn.
article: art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 72 ust. 1 pkt 4, art. 70, art. 5, art. 65
journal: Dz.U. 2019 poz 1513
law: Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (spr.) Sędzia WSA Sławomir Kozik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 października 2020 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia "(...)" stycznia 2020 r. nr "(...)"w przedmiocie odmowy wpisu na listę radców prawnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Sprawiedliwości (dalej "organ" lub "Minister") decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), dalej "k.p.a.", w zw. z art. 31 ust. 2a i w zw. z art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2115 ze zm.), dalej "ustawa o radcach prawnych" lub "u.r.p.", po rozpatrzeniu odwołania I. S. (dalej "skarżąca", "wnioskodawczyni" lub "strona") od uchwały Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych w [...] (dalej "Prezydium KRRP") z dnia [...] listopada 2019 r., Nr [...], utrzymującej w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] (dalej "Rada OIRP") z dnia [...] września 2019 r., Nr [...], w przedmiocie odmowy wpisu strony na listę radców prawnych Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 14 stycznia 2019 r. strona zwróciła się do OIRP o wpisanie jej na listę radców prawnych. Do wniosku dołączyła m. in. kartę ewidencyjną, CV, oświadczenie z dnia [...] stycznia 2019 r. o zamieszkaniu w [...], o nietoczeniu się przeciwko niej postępowań karnych i dyscyplinarnych, o korzystaniu z pełni praw publicznych i posiadaniu pełnej zdolności do czynności prawnych oraz o niestaraniu się o wpis na listę radców prawnych w innych okręgowych izbach radców prawnych, dyplom ukończenia studiów magisterskich W., w [...] na kierunku prawo z dnia [...] kwietnia 2001 r., kopię zaświadczenia wydanego przez adwokat A. M. z dnia [...] stycznia 2019 r. o świadczeniu pomocy prawnej pro bono w formie porad prawnych zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1513 ze zm.), dalej "p.o.a." lub "Prawo o adwokaturze", w Kancelarii Adwokackiej oraz kopię zaświadczenia z dnia [...] października 2007 r. potwierdzającego złożenie egzaminu prokuratorskiego.

W dniu 31 stycznia 2019 r. strona złożyła do akt sprawy informację Krajowego Rejestru Karnego z dnia [...] stycznia 2019 r. o niefigurowaniu w kartotece karnej, opinię Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] (dalej "ORA") z dnia [...] stycznia 2019 r., odpis notarialny zaświadczenia wydanego przez adwokat A. M. z dnia [...] stycznia 2019 r. oraz odpis notarialny zaświadczenia z dnia [...] października 2007 r. potwierdzającego złożenie egzaminu prokuratorskiego.

W dniu [...] lutego 2019 r. Zespół do spraw Wpisów OIRP przeprowadził z wnioskodawczynią rozmowę.

Przy piśmie z dnia 27 lutego 2018 r. strona złożyła do akt sprawy opinię ORA z dnia [...] lutego 2019 r. oraz oświadczyła, że prowadząc indywidualną kancelarię adwokacką nie pozostawała w stosunku pracy, na potwierdzenie czego przedstawiła odpis notarialny świadectwa służby z dnia [...] grudnia 2018 r. wystawione przez A. i zaświadczenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2019 r.

Dziekan ORA pismem z dnia [...] maja 2019 r. udzielił informacji, że nie prowadzono postępowania w sprawie skreślenia strony z listy adwokatów Izby Adwokackiej w [...] na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 4 Prawo o adwokaturze, oraz że strona nie poinformowała ORA o objęciu stanowiska w organach ścigania, tj. w A..

W dniu [...] czerwca 2019 r. Zespół do spraw Wpisów OIRP przeprowadził z wnioskodawczynią kolejną rozmowę.

Dziekan ORA pismem z dnia [...] lipca 2019 r. poinformował, że na etapie składania wniosku o wpis na listę adwokatów w załączonych przez stronę dokumentach widniała informacja o zatrudnieniu w K. w [...].

Uchwałą z dnia [...] września 2019 r., Nr [...], Rada OIRP odmówiła wnioskodawczyni wpisu na listę radców prawnych, wskazując, że strona nie spełnia przesłanki z art. art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych, tj. warunku posiadania nieskazitelnego charakteru i dawania swoim dotychczasowym zachowaniem rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego, bowiem nie powiadomiła organów samorządu adwokackiego o rozpoczęciu służby w A., przez co naruszyła niezależność wykonywania zawodu adwokata, w szczególności w świetle art. 72 ust. 1 pkt 4 Prawa o adwokaturze, przy czym naruszenie tych wartości jest tym bardziej doniosłe wobec jednoczesnego świadczenia pomocy prawnej w ramach współpracy z kancelarią adwokacką.

W wyniku wniesionego odwołania, Prezydium KRRP na mocy uchwały z dnia [...] listopada 2019 r., Nr [...], utrzymało w mocy uchwałę Rady OIRP, podzielając ocenę wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały, że strona nie spełnia przesłanki określonej w art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych.

Wnioskodawczyni złożyła odwołanie od uchwały Prezydium KRRP do Ministra, który utrzymał ją w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zaskarżona uchwała oraz uchwała ją poprzedzająca są słuszne. Po zapoznaniu się z dokumentami dołączonymi do akt prowadzonego postępowania dokonano oceny sytuacji prawnej strony zgodnie z obowiązującymi przepisami.

W ocenie Ministra wnioskodawczyni nie spełnia przesłanki, o jakiej mowa w art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych, tj. nie jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym zachowaniem nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego. Organ podkreślił, że był uprawniony do dokonania samodzielnej oceny zachowań kandydatki na radcę prawnego pod kątem spełniania przesłanek rękojmi przy uwzględnieniu wszelkich okoliczności ujawnionych w toku toczącego się postępowania administracyjnego.

Minister negatywnie ocenił dotychczasową postawę strony. Za okoliczności przemawiające za brakiem nieskazitelności charakteru oraz wiarygodności uznał fakt niezawiadomienia ORA o rozpoczęciu służby w organach ścigania, tj. w A., a co za tym idzie uniemożliwienie organom samorządu adwokackiego podjęcia związanej uchwały na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 4 Prawo o adwokaturze, tj. uchwały w przedmiocie skreślenia z listy adwokatów, kilkuletnie łączenie wpisu na listę adwokatów z zatrudnieniem w organach ścigania wbrew zakazowi, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 4 Prawo o adwokaturze oraz jednoczesne świadczenie pomocy prawnej pro bono w formie porad prawnych w okresie pełnienia służby w A..

Organ podkreślił, że nie ulega wątpliwości fakt zatrudnienia skarżącej w A. oraz że powołany podmiot jest desygnatem pojęcia organu ścigania. Nie ma wątpliwości, że stan jednoczesnego wpisu na listę adwokatów i zatrudnienia w A. trwał ok. 8 lat oraz że strona nie zawiadomiła ORA o podjęciu tego zatrudnienia.

Minister podkreślił, że strona w sposób w pełni świadomy naruszyła dyspozycję art. 72 ust. 1 pkt. 4 Prawo o adwokaturze, co wskazała w toku rozmowy z Zespołem do spraw Wpisów Rady OIRP, która odbyła się w dniu [...] czerwca 2019 r.

Dodatkowo strona świadczyła w okresie od 1 stycznia 2013 r. do dnia 31 grudnia 2018 r. (tj. podczas służby w organach ścigania), pomoc prawną pro bono w formie porad prawnych, w charakterze adwokata, w ramach współpracy z adw. A. M.. Minister zwrócił uwagę, że skoro art. 72 ust. 1 pkt. 4 Prawo o adwokaturze zabrania łączyć wpisu na listę adwokatów ze służbą w organach ścigania, to tym bardziej zabrania świadczenia w czasie powołanej służby pomocy prawnej.

W ocenie organu, wnioskodawczyni swoim zachowaniem podważyła zaufanie i wizerunek swojej osoby. Wprawdzie pod względem merytorycznym posiada odpowiednie przygotowanie do wykonywania zawodu radcy prawnego, jednakże analiza jej zachowania, w sferze etyczno - moralnej podważa pozytywną ocenę jej kandydatury. Brak jest bowiem gwarancji, że będzie ona w sposób właściwy wykonywała zawód radcy prawnego. Zdaniem Ministra strona nie może być postrzegana jako osoba w pełni gwarantująca prawidłowość świadczenia pomocy prawnej, która zapewnia, że z racji posiadanych cech, zawód radcy prawnego będzie wykonywała prawidłowo. Nie sposób również przyznać, aby zachowanie, którego dopuściła się skarżąca nie wpływało negatywnie na jej wizerunek jako osoby wykonującej zawód zaufania publicznego. Nie sposób bowiem przyjąć aby osoba wykonująca zawód adwokata, a zatem zawód zaufania prawniczego, która świadomie oraz umyślnie łamie obowiązujące ją reguły rangi ustawowej, stanowiące podstawę jego wykonywania, mogła być traktowana jako osoba uczciwa, wiarygodna, odpowiedzialna, czy też przestrzegająca powszechnie akceptowanych oraz uznanych zasad i reguł postępowania.

Na powyższą decyzję organu strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej naruszenie:

I. prawa materialnego, tj.:

1. art. 24 ust. 2c w zw. z art. 24 ust. 1 pkt. 5 ustawy o radcach prawnych, poprzez ich przedwczesne zastosowanie, w sytuacji przeprowadzenia postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji postępowania,

2. art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, iż nawet jedno drobne niedopatrzenie ze strony kandydata ubiegającego się o wpis na listę radców prawnych, nie będące przestępstwem, ani wykroczeniem i nieskutkujące poniesieniem przez niego odpowiedzialności dyscyplinarnej i uprzednio posiadania nieskazitelnego charakteru, jako osoby wpisanej na listę adwokatów, stanowi podstawę do odmowy wpisu na listę radców prawnych, podczas gdy pojęcie "nieskazitelność" nie może być pojmowane jako brak

jakiejkolwiek skazy, czy też brak jakichkolwiek negatywnych okoliczności w dotychczasowej postawie kandydata do zawodu radcy prawnego, z uwagi na jego nadmierną restrykcyjność, z naruszeniem przepisów,

3, art. 65 ust. 1 Konstytucji RP poprzez bezpodstawne pozbawienie skarżącej wolności wyboru i wykonywania zawodu.

II. prawa procesowego tj, :

1. art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. w zw. z art. 24 ust. 1 pkt. 5 ustawy o radcach prawnych poprzez jego przedwczesne zastosowanie i utrzymanie w mocy uchwały Prezydium KRRP oraz utrzymaną przez nią w mocy uchwałę Rady OIRP w sytuacji przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie w sposób niepełny tj. z pominięciem istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, które również nie zostały wzięte pod uwagę w toku kontroli ww. uchwał przez organ, a mających znaczenie dla rozpatrzenia sprawy,

2. art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. i art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 24 ust. 1 pkt. 5 ustawy o radcach prawnych poprzez nierozpatrzenie w sposób wszechstronny i z pominięciem słusznego interesu strony, całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym pominięcie przy ocenie postawy skarżącej, w kontekście "nieskazitelności charakteru":

- pełnej korespondencji nadesłanej w sprawie przez Dziekana ORA z której wynikało, że w stosunku do skarżącej nie toczyło się żadne postępowanie dyscyplinarne, jak również postępowanie o skreślenie z listy adwokatów, a także, że ORA na etapie składania wniosku o dopuszczenie do egzaminu adwokackiego oraz na etapie składania wniosku o wpis na listę adwokatów została powiadomiona przez skarżącą, w odpowiednim formularzu, o zatrudnieniu w organach ścigania tj. K. w [...], a późniejsze przeniesienie się skarżącej do służby w A. - instytucji również kwalifikowanej jako organ ścigania, nie miało wpływu na ocenę charakteru zatrudnienia w świetle Prawa o adwokaturze,

- analizy charakteru skarżącej i jej postawy w dotychczasowym życiu prywatnym, jak i zawodowym, w tym w ramach pełnionej służby publicznej, postawy i oceny podczas przynależności do ORA, czy oceny dokonanej przez patrona, a także faktu posiadania przez skarżącą poświadczenia bezpieczeństwa osobowego do informacji "ściśle tajnych", którego otrzymanie uwarunkowane jest wnikliwym sprawdzeniem między innymi zainteresowanego pod kątem jego uczciwości oraz karalności oraz pominięcie faktu, że bycie funkcjonariuszem organów ścigania, w świetle ustaw pragmatycznych, wymaga również legitymowania się nieskazitelną postawa moralną, obywatelską i patriotyczną,

- oparcie się przez organ przy analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w kontekście faktycznej podstawy rozstrzygnięcia na fakcie, że skarżąca nie poinformowała oficjalnie ORA, że przeniosła się z K. w [...], o służbie w której ORA była powiadomiona przez skarżącą, do A., w sytuacji kiedy obie te instytucje mają tożsamy charakter, bowiem są kwalifikowane jako organa ścigania, a zatem status zawodowy skarżącej w związku z przeniesieniem do innej służby w świetle Prawa o adwokaturze nie uległ zmianie,

- poprzez przyjęcie przez organ, że elementem obciążających skarżącą w kontekście "nieskazitelności charakteru", jako przesłanki wpisu na listę radców prawnych, jest udzielanie przez nią porad prawnych pro bono w ramach kancelarii innego adwokata podczas trwania stosunku służby w sytuacji kiedy w tym czasie skarżąca nie była wpisana na listę adwokatów wykonujących zawód, a sam fakt wpisania na listę adwokatów, nie przesądza o wykonywaniu zawodu adwokata,

- poprzez pominięcie faktu, iż w czasie udzielanie przez skarżącą porad prawnych pro bono w kancelarii innego adwokata nie była ona wpisana w ORA na listę adwokatów wykonujących zawód, a zatem udzielała tych porad nie jako adwokat,

- poprzez pominięcie faktu, iż skarżąca została od razu wpisana na listę adwokatów "nie wykonujących zawodu", co doprowadziło do błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, a w konsekwencji nieprawidłowej subsumpcji przepisów prawa materialnego i wydania rozstrzygnięcia utrzymującego w mocy uchwały o odmowie wpisu skarżącej na listę radców prawnych,

3. art. 107 § 3 w zw. z art. 8 i art. 11 k.p.a. i w zw. z art. 24 ust. 1 pkt. 5 ustawy o radcach prawnych poprzez nie zawarcie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyczerpującego wyjaśnienia przesłanek przemawiających za odmową wpisu skarżącej na listę radców prawnych, w tym:

- dokonanie powierzchownej analizy dotychczasowej postawy skarżącej w życiu prywatnym, jak i zawodowym w kontekście "nieskazitelności charakteru",

- nie dokonanie oceny pism ORA, w szczególności pisma z dnia [...] lipca 2019 r., w aspekcie zarzutu niepowiadomienia o pełnieniu służby w organach ścigania, a także nie wyjaśnienie dlaczego fakt nie wszczęcia przez Dziekana ORA postępowania w przedmiocie wykreślenia skarżącej z listy adwokatów, w sytuacji posiadania przez nią pełnej informacji o formie i miejsca zatrudnienia skarżącej, stanowią, jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, element obciążający i pośrednio wpływający na odmowę dokonania wpisu na listę radców prawnych.

Mając na uwadze podniesione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzających ją uchwał samorządu zawodowego, a także zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz.2325 t.j.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).

Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie, jest uchwała Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych utrzymująca w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] z dnia [...] września 2019 roku nr [...] odmawiająca wpisu skarżącej na listę radców prawnych z powodu niespełniania przez nią przesłanki ustawowej o której mowa w art. 24 ust. 1 pkt. 5 u.r.p. tj. nieskazitelnego charakteru oraz dawania swym dotychczasowym zachowaniem rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego.

W ocenie Sądu organy orzekające w sprawie, nie dopuściły się w wydaniu zaskarżonych rozstrzygnięć takich naruszeń przepisów postępowania ani przepisów prawa materialnego, który mogły mieć lub miały wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art.145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.

Sąd podzielił stanowisko wyrażone w zaskarżonej uchwale, iż skarżąca nie spełnia przesłanki o której mowa w art. art. 24 ust. 1 pkt. 5 u.r.p. bowiem będąc wpisana na listę adwokatów nie poinformowała właściwej ORA o rozpoczęciu pełnienia służby w organach ścigania tj. w A.. W świetle przepisów p.o.a. zachodziły więc przesłanki do skreślenia skarżącej z listy adwokatów na podstawie art.72 ust.1 pkt 4 p.o.a. Zgodnie z powołanym przepisem okręgowa rada adwokacka skreśla adwokata z listy w wypadku objęcia stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości, organach ścigania lub rozpoczęcia wykonywania zawodu notariusza.

Z powyższego wynika, że osoby zajmujące stanowiska w organach ścigania czy organach wymiaru sprawiedliwości, nie mogą być jednocześnie wpisane na listę adwokatów, bez względu na to, czy wykonują zwód adwokata czy też nie. Status adwokata uzyskuje się poprzez wpis na listę adwokatów. Lista ta obejmuje zarówno adwokatów wykonujących czynności zawodowe, jak i niewykonujących tych czynności. W świetle art. 72 ust. 1 pkt 4 p.o.a., bez znaczenia jest czy adwokat pozostający na stanowisku w organach ścigania lub wymiaru sprawiedliwości faktycznie wykonuje czynności zawodowe. ( por. wyrok WSA z dnia 1 lutego 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2325/17, wyrok WSA z 4 pażdziernika z 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 713/17, wyrok WSA z dnia 3 pażdziernika 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 603/17).

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszym sprawę podziela też w pełni poglądy wyrażone w wyroku WSA w Warszawie z dnia 5 stycznia 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2147/17, iż art. 72 ust. 1 pkt 4 p.o.a. nakazuje okręgowej radzie adwokackiej skreślić adwokata z listy w wypadku (m.in.) objęcia stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości, organach ścigania lub rozpoczęcia wykonywania zawodu notariusza. Status adwokata łączy się z wpisem danej osoby na listę adwokatów (wynika z tego wpisu). Aczkolwiek sam wpis nie uprawnia jeszcze do wykonywania czynności adwokackich – niezbędne jest do tego bowiem wyznaczenie siedziby zawodowej (art. 70 p.o.a.) oraz złożenie ślubowania (art. 5 p.o.a.) – jednak decyduje o tym statusie, także z tego powodu, że na tym właśnie etapie badane są przesłanki jego uzyskania (art. 65 i nast. p.o.a.). Działania polegające na wyznaczeniu siedziby zawodowej i złożeniu ślubowania są więc następstwem wpisu – umożliwiają podjęcie wykonywania zawodu adwokackiego, ale pozostają bez wpływu na status adwokata, który wynika z wpisu na listę. Skoro zatem, w myśl cytowanego wyżej art. 72 ust. 1 pkt 4 p.o.a., skreśla się adwokata z listy w wypadku objęcia stanowiska w organach, o których mowa w tym przepisie to tym bardziej podlega skreśleniu z listy adwokat, który uzyskał wpis na listę zajmując już w nich stanowisko i z tego stanowiska (tu :organy ścigania – K. następnie A. -A.) nie zrezygnował. W obu przypadkach chodzi bowiem o ten sam, jednakowy status – status adwokata, który przysługuje osobom wpisanym na listę adwokatów, niezależnie od okoliczności w jakich do tego wpisu doszło. W świetle dyspozycji art. 72 ust. 1 pkt 4 p.o.a. oraz na potrzeby stosowania tego przepisu, należy przyjąć, że nie ma różnicy między adwokatem, który objął stanowisko w organach przewidzianych w tym przepisie – przykładowo został funkcjonariuszem P. lub A. i nie skreślił się z listy adwokatów (wówczas bezdyskusyjnie podlega skreśleniu) i adwokatem, który będąc (jak w sprawie niniejszej) funkcjonariuszem P., został wpisany na listę adwokatów i ze stanowiska tego nie zrezygnował na rzecz zawodu adwokata, ale zamienił je na stanowisko w A. i nadal pozostaje na tym stanowisku. Obaj bowiem – mimo że wpisani na listę adwokatów, a więc legitymujący się statusem adwokata, obejmują (zajmują) stanowisko w tych organach, w rozumieniu przepisu art. 74 ust. 1 pkt 4 p.o.a. Nie ma więc powodów, żeby różnicować względem nich konsekwencje prawne tego stanu rzeczy (w postaci skreślenia z listy adwokatów). Bez znaczenia jest zatem, czy do objęcia wskazanego stanowiska doszło przed czy po wpisie na listę adwokatów, gdyż w obu sytuacjach mamy do czynienia z adwokatem obejmującym stanowisko w organach, o których mowa w omawianym przepisie art. 74 ust. 1 pkt 4 p.o.a. Inny sposób rozumienia analizowanego problemu prowadziłby do pytania, dlaczego adwokata, który objął stanowisko Funkcjonariusza P. lub A. (zaprzestając wykonywania zawodu adwokata), należy skreślić z listy adwokatów, a funkcjonariusza, który wpisał się na listę adwokatów i dalej, mimo tego wpisu, zajmuje stanowisko w P. a następnie w A., należy na tej liście pozostawić. Trzeba przy tym zważyć, że adwokat po objęciu stanowiska w P. lub w A., w następstwie skreślenia, przestaje być adwokatem, natomiast funkcjonariusz jednego z wymienionych wyżej organów, który wpisał się na listę adwokatów i nie zrezygnował z tych stanowisk, nie tylko uzyskuje status adwokata, ale nadal jest funkcjonariuszem P. lub A..

Wprawdzie bazując wyłącznie na językowej (literalnej) wykładni ww. art. 72 ust. 1 pkt 4 p.o.a. można dojść do wniosku, że przepis ten dotyczy tylko przypadków, w których wpis na listę adwokatów został dokonany wcześniej niż objęcie stanowiska, o którym mowa w tym przepisie i nie ma zastosowania do sytuacji odwrotnej, to jest w której osoba pełniąca to stanowisko uzyskała wpis na listę adwokatów, jednak w świetle wcześniejszych wywodów poprzestanie na tej wykładni prowadziłoby do stosowania tego przepisu w sposób sprzeczny z jego ratio legis. Ratio legis tego przepisu wydaje się być oczywiste – cel normy prawnej zawartej w tym przepisie sprowadza się do przeciwdziałania sytuacji, w której osoby zatrudnione – a ściślej obejmujące stanowiska – w szeroko rozumianym wymiarze sprawiedliwości czy organach ścigania, mogłyby równocześnie znajdować się na liście adwokatów. Dlatego odwoływanie się tylko do wykładni językowej art. 72 ust. 1 pkt 4 p.o.a. nie jest dla stosowania tego przepisu wystarczające; nie uwzględnia ona bowiem jego ratio legis. Czyni to natomiast wykładnia celowościowo-funkcjonalna i systemowa, prowadząc do wniosku, że intencją ustawodawcy nie było różnicowanie w tym przepisie sytuacji adwokata, który po wpisaniu na listę adwokatów obejmuje stanowisko w organach ścigania i sytuacji adwokata, który przed wpisaniem na listę adwokatów takie stanowisko zajmował, jednak po uzyskaniu wpisu, nie zrezygnował z tego stanowiska (tj. jak w niniejszej sprawie dalej zajmował stanowisko w P. a następnie w A.). Z punktu widzenia prawidłowego pojmowania i działania instytucji jakimi są organy ścigania oraz adwokatury taka sytuacja jest niedopuszczalna, gdyż w praktyce skutkuje tym, że oto funkcjonariusz P. lub A. działający w ramach organów ścigania, uzyskuje w tym samym czasie, niejako równolegle, prawo posługiwania się tytułem zawodowym "adwokat". W ocenie Sądu trafne jest stanowisko organu, że pełnienie służby w organach ścigania oznacza zaangażowanie organizacyjne w aparat ścigania, oparty na szerokiej zasadzie podporządkowania służbowego stoi w sprzeczności z podstawą cechą zawodu adwokata jaką jest niezależność. Z punktu widzenia zaufania publicznego do zawodu adwokata, nie do przyjęcia jest łączenie tych dwóch zawodów. Wykładnia celowościowo-funkcjonalna omawianego przepisu – użyta pomocniczo, pozwala uniknąć tych niewątpliwie trudnych do zaakceptowania konsekwencji jego stosowania, determinowanych wyłącznie wykładnią językową. Aczkolwiek przepisy p.o.a., stanowiąc w art. 4b ust. 1 pkt 1, że adwokat nie może wykonywać zawodu, jeżeli pozostaje w stosunku pracy, a w art. 8a ust. 1 i 2 zwalniając adwokatów niewykonujących zawodu z obowiązku podlegania ubezpieczeniu od odpowiedzialności cywilnej, pozwala na odróżnienie dwóch odrębnych sytuacji prawnych dotyczących statusu adwokata, a to sytuację obejmującą nabycie prawa do wykonywania zawodu adwokata i sytuację polegającą na jego wykonywaniu, jednak nie ma to istotnego znaczenia dla wykładni i stosowania art. 72 ust. 1 pkt 4 p.o.a. Z przepisu tego nie wynika bowiem, żeby rygor skreślenia z listy adwokatów uzależniony został od wykonywania bądź niewykonywania zawodu przez adwokata, który objął stanowisko w organach przewidzianych w tym przepisie, bądź już je obejmując (jak w niniejszej sprawie) uzyskał w tym samym czasie wpis na listę adwokatów i mimo tego pozostał na tym stanowisku. W obu przypadkach mamy do czynienia z osobą, która legitymując się statusem adwokata jednocześnie objęła/dalej obejmuje stanowisko w tych organach. Przepis art. 72 ust. 1 pkt 4 p.o.a. łączy natomiast z tą sytuacją sankcję skreślenia adwokata z listy adwokatów. W tym sensie Sąd nie dostrzega związku między dyspozycją tego przepisu a kwestią wykonywania/niewykonywania zawodu adwokackiego. Inaczej niż przepisy wzmiankowanej już wyżej, w ramach przytoczenia argumentacji skargi, ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (por. art. 28 ust. 1 pkt 2 tego aktu), ustawa Prawo o adwokaturze nie przewiduje zawieszenia prawa do wykonywania zawodu adwokata w wypadku objęcia stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości i organach ścigania (ustawa o radcach prawnych posługuje się sformułowaniem "podjęcia pracy" w tych organach). W sytuacji, gdy adwokat obejmuje takie stanowisko, bądź skutkiem wpisu na listę uzyskuje status adwokata w trakcie jego obejmowania (zajmowania) i po wpisie nie rezygnuje z tego stanowiska w odpowiednim – możliwym do zaakceptowania (rozsądnym) czasie, podlega skreśleniu z listy w trybie art. 72 ust. 1 pkt 4 p.o.a. W nawiązaniu do powyższego należy zgodzić się ze skarżącą, że nabycie prawa do wykonywania zawodu adwokata (co wynika z wpisu na listę) nie powoduje automatycznie obowiązku jego wykonywania, jednak – zdaniem Sądu – w świetle tego przepisu uniemożliwia, pod rygorem skreślenia z listy, obejmowanie (zajmowanie) stanowiska w organach, o których w tym przepisie mowa. Utrzymywanie się tego stanu po wpisie (zajmowania stanowiska m.in. w organach ścigania, jest sprzeczne z tym przepisem i prowadzi do nieuniknionego w tej sytuacji skreślenia z listy. Przepis ten nie pozwala bowiem, żeby adwokat obejmował stanowisko w organach w nim wymienionych, a tak jest w przypadku skarżącej, która po wpisaniu się na listę adwokatów dalej obejmuje stanowisko w organach ścigania.

W rozpoznawanej sprawie nie jest sporne, iż skarżąca funkcjonowała w stanie jednoczesnego wpisu na listę adwokatów i zatrudnienia w A., który to okres trwał około 8 lat, oraz że nie zawiadomiła Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] o podjęciu zatrudnienia w A.. Na listę adwokatów skarżąca została wpisana, uchwałą z dnia [...] grudnia 2010 r. przez Okręgową Radę Adwokacką w [...]. W dniu [...] czerwca 2011 r. złożyła ślubowanie adwokackie. Ponadto w okresie od 1 stycznia 2013 roku do dnia 31 grudnia 2018 roku (tj. podczas służby w organach ścigania), skarżąca udzielała pomocy prawnej pro bono w formie porad prawnych, w charakterze adwokata, w ramach współpracy z adw. A. M..

W świetle powyższych wywodów za całkowicie chybione należy uznać zarzuty skargi, iż zaskarżona uchwała narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie, ponieważ organ wpisowy posiadał informację o jej zatrudnieniu w K. w [...], a mimo to dokonał jej wpisu na listę. Skarżąca nie musiała więc informować o zmianie miejsca zatrudnienia na A. bo to też organ ścigania, a wręcz działała w zaufaniu do samorządu adwokackiego. To, że skarżąca jako kandydatka ubiegająca się o wpis na listę adwokatów, była zatrudniona w P., nie stoi podstawy do odmowy wpisu na listę adwokatów. Skarżąca nie miała obowiązku przed wpisaniem na listę adwokatów, zrezygnowania z pracy w P., ale już po uzyskaniu pozytywnej decyzji ORA w [...], o wpisie, jej obowiązkiem była rezygnacja ze stanowiska w organach ścigania. Zgodnie z art. 65 p.o.a. zatrudnienie w organach ścigania nie stanowi przeszkody do wpisu na listę adwokatów. Okoliczność ta uzyskuje znaczenie prawne dopiero po uzyskaniu powołanego wpisu, o czym świadczy wyraźna dyspozycja art. 72 p.o.a. odnosząca się do skreślenia adwokata z listy. Osoba objęta dyspozycją powołanej regulacji musi już zatem znajdować się na liście adwokatów, a - jak powszechnie wiadomo - kandydat do tego zawodu nie może się jeszcze na niej znajdować. W ocenie Sądu, nie jest to okoliczność błaha i bez znaczenia w sprawie, bowiem zawód adwokata to zawód zaufania publicznego, wymagający uczciwości, odpowiedzialności i przestrzegania przepisów prawa, a nie świadomego ich łamania. Podobnie należy się odnieść do argumentu skarżącej, że figurowała na liście adwokatów niewykonujących zawodu. Uzyskanie wpisu na listę adwokatów i złożenie ślubowania, obligowało skarżącą do niezwłocznego zaprzestania pracy w policji, ale również nie podejmowania pracy w innych organach ścigania (A.).

W konsekwencji organ trafnie uznał, iż okoliczności przemawiające za brakiem nieskazitelności charakteru oraz wiarygodności skarżącej, fakt niezawiadomienia Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] o rozpoczęciu służby w organach ścigania, tj. w A. i jednocześnie kilkuletnie łączenie wpisu na listę adwokatów z zatrudnieniem w organach ścigania wbrew zakazowi, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 4 p.o.a. a także świadczenie pomocy prawnej pro bono, w formie porad prawnych w okresie pełnienia służby w A.. Bez znaczenia też dla rozstrzygnięcia w sprawie pozostaje okoliczność, iż ORA w [...] nie wszczęła wobec skarżącej postępowania i nie skreśliła jej z listy adwokatów. Postępowanie ORA w [...] nie jest przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie i nie może być usprawiedliwieniem działań skarżącej.

Nie można też wbrew wywodom skargi zarzucić organowi nierespektowanie wyrażonej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej. Zdaniem Sądu, ocena dokonana została po wszechstronnym i wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego i poprzedziło ją wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, związane ściśle z zasadą swobodnej oceny dowodów, która także została zachowana (art. 77 i art. 80 k.p.a.). Uzasadnienia obydwu decyzji odpowiadają dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a., bowiem wynika z nich ocena faktów, prawa i subsumcji oraz cele i skutki rozstrzygnięcia, co w konsekwencji oznacza, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie było prowadzone z poszanowaniem zasady wyrażonej w art. 8 k.p.a.W zaskarżonej uchwale rozważono i odniesiono się do wszystkich istotnych w sprawie okoliczności faktycznych, w granicach wyznaczonych przez przepisy prawa materialne, znajdujących zastosowanie w sprawie. Natomiast to, że organ nie uznał argumentów strony za zasadne, nie oznacza, że wydane w sprawie rozstrzygnięcie jest niezgodne z prawem. Nie sposób bowiem podzielić zarzutów skargi, iż posiadane przez stronę poświadczenia bezpieczeństwa osobowego do informacji "ściśle tajne" oraz niekaralność dyscyplinarna jest wystarczającym dowodem na spełnienie przez skarżącą przesłanki z art.24 ust.1 pkt 5 u.r.p. Poświadczenie bezpieczeństwa odnosi się bowiem do dawania rękojmi zachowania tajemnicy w zakresie dostępu do określonych informacji niejawnych i nie jest oparte o zasady etyki wykonywania zawodu radcy prawnego. Podobnie kwestia niekaralności dyscyplinarnej, nie może przesądzić o spełnianiu przez Wnioskodawczynię przesłanki o której mowa w art. 24 ust. 1 pkt. 5 u.r.p. W orzecznictwie sądowym niejednokrotnie już podkreślano, że skoro z przepisu art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych wynika, że przedmiotem oceny rękojmi do wykonywania zawodu jest nieskazitelność charakteru i dotychczasowe zachowanie kandydata, w odniesieniu do których to przesłanek chodzi o konkretne cechy wartościujące kandydata w sferze etyczno – moralnej (uczciwość, wiarygodność, odpowiedzialność, przestrzeganie powszechnie akceptowanych oraz uznanych zasad i reguł postępowania; poszanowanie dla porządku prawnego) i jednocześnie brak jakichkolwiek okoliczności negatywnych, podważających te cechy, to pozytywna prognoza odnośnie rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego może być formułowana tylko i wyłącznie wobec osoby, która cechami tymi się legitymuje. Cechy te, ponad wszelką wątpliwość determinują bowiem prawidłowość pomocy prawnej świadczonej w celu ochrony interesów prawnych podmiotów, na których rzecz jest wykonywana.

W sytuacji zaistniałej w rozpoznawanej sprawie, nie ma w ocenie Sądu podstaw , aby podważać prawidłowość stanowiska prezentowanego w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia odnośnie braku pozytywnej prognozy co do rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego. Chodzi bowiem o zawód zaufania publicznego, w odniesieniu do którego, osoba go wykonująca musi pozostawać poza jakimikolwiek wątpliwościami (podejrzeniami) odnośnie jej postawy (stosunku) wobec porządku prawnego, w tym w szczególności, obowiązujących w tym porządku prawnym norm nakazu (zakazu). Umyślne ich naruszanie (łamanie) – nawet, gdy (być może) ma charakter incydentalny – daje podstawy jednoznacznie negatywnej oceny tego rodzaju zachowania (działania; zaniechania).Skoro tak, to stwierdzić należy, że sytuacja tego rodzaju, jak opisana powyżej, nie może pozostawać bez wpływu na ocenę, że kandydat na radcę prawnego, z udziałem którego sytuacja taka wystąpiła - a więc tak jak w rozpoznawanej sprawie – nie spełnia określonej przepisem art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radach prawnych przesłanki "nieskazitelnego charakteru" i nienagannego "dotychczasowe zachowanie", a w konsekwencji, że nie daje dostatecznej rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego, jako zawodu zaufania publicznego. W konsekwencji za bezpodstawne należało uznać zarzuty ograniczenia wolności i wyboru zawodu przez stronę, skutkujących naruszeniem przez organ art.65 Konstytucji RP.

Z tych wszystkich względów uznając podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego za bezzasadne Sąd oddalił skargę na podstawie art.151 p.p.s.a.