Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2389/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 4 pkt 1, art. 217 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1121
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 18 maja 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon (spr.) sędzia del. WSA Piotr Broda Protokolant starszy asystent sędziego Anita Lewińska-Karwecka po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 czerwca 2015 r. sygn. akt II SA/Kr 353/15 w sprawie ze skargi Skarbu Państwa - Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo Sucha na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie z dnia 14 stycznia 2015 r. nr ZU-431-1-106/13 w przedmiocie umorzenia postępowania 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie na rzecz Skarbu Państwa - Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo Sucha kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 3 czerwca 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 353/15, po rozpoznaniu skargi Skarbu Państwa - Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo Sucha, uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie z dnia 14 stycznia 2015 r. w przedmiocie umorzenia postępowania.

Wyrok wydany został w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Nadleśnictwa Sucha złożyło do Starosty Suskiego wniosek w sprawie wydania decyzji stwierdzającej przejście w trwały zarząd Marszałka Województwa Małopolskiego lub alternatywnie, w przypadku uznania tych działek za istotne dla kształtowania zasobów wodnych oraz ochrony przeciwpowodziowej, Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie, gruntów pokrytych wodami w postaci działek nr 23652/4 i 23636, położonych w miejscowości Zawoja.

Starosta Suski decyzją z dnia 7 października 2011 r. odmówił stwierdzenia przejścia w trwały zarząd RZGW w Krakowie, Marszałka Województwa Małopolskiego działek nr 23652/4 i 23636 w miejscowości Zawoja.

Od decyzji tej odwołał się Skarb Państwa – Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ustroń.

Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej postanowieniem z 7 grudnia 2011 r., wyznaczył Dyrektora RZGW w Gliwicach do rozpatrzenia odwołania.

Dyrektor RZGW w Gliwicach decyzją z 23 lutego 2012 r. uchylił decyzję Starosty Suskiego z 7 października 2011 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Następnie Starosta Suski decyzją z 13 czerwca 2013 r., na podstawie art. 217 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r. poz. 145) i art. 104 K.p.a., stwierdził przejście w trwały zarząd RZGW w Krakowie, Marszałka Województwa Małopolskiego działki nr ewid. 23636 w miejscowości Zawoja, będących własnością Skarbu Państwa w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego "Lasów Państwowych" Nadleśnictwo Sucha Beskidzka.

W uzasadnieniu organ I instancji powołał się na opinię biegłego Stefana Żmudy nr Kl.1.2013 z dnia 29 maja 2013 r., w której stwierdzono, że "Działka nr 23636 stanowiąca również w terenie potok bez nazwy płynie od źródła aż do ujścia w swoim korycie. Cały potok płynie pomiędzy górami w tzw. jarze." Zdaniem biegłego świadczy to o tym, że działka 23636 była prawdopodobnie pokryta wodami zarówno w 2002, jak i 2005 roku. Starosta podzielił stanowisko biegłego i uznał, że w sprawie spełnione zostały przesłanki do tego, by na podstawie art. 217 Prawa wodnego stwierdzić przejście w trwały zarząd RZGW w Krakowie działek objętych wnioskiem.

Odwołania od powyższej decyzji wnieśli:

1) Małopolski Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Krakowie, który zarzucił, że w sentencji zaskarżonej decyzji błędnie wskazano Marszałka Województwa Małopolskiego jako podmiot, na rzecz którego przeszedł trwały zarząd spornych gruntów – jego zdaniem uprawnienia właścicielskie do tych gruntów powinien wykonywać Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej;

2) Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Krakowie, który zarzucił, że zaskarżona decyzja została wydana na wniosek Nadleśnictwa Sucha, które nie ma umocowania ustawowego do wystąpienia z takim wnioskiem.

Dyrektor RZGW w Krakowie zwrócił się do Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej o wyznaczenie innego organu do rozpatrzenia wniesionych odwołań, lecz Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej uznał, że wniesione w sprawie odwołania powinny być rozpatrzone przez RZGW w Krakowie.

Dyrektor RZGW w Krakowie decyzją z dnia 14 stycznia 2015 r. uchylił w całości decyzję Starosty Suskiego z 13 czerwca 2013 r. i umorzył postępowanie I instancji w całości. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w związku z art. 217 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne oraz art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 130, poz. 1087 ze zm.).

Zdaniem organu odwoławczego uprawnionym do złożenia skutecznego wniosku o stwierdzeniu przejścia w trwały zarząd jest podmiot, na rzecz którego ma nastąpić przejście i dlatego żaden inny podmiot nie ma interesu prawnego, aby domagać się takiego rozstrzygnięcia i tym samym nie może być stroną postępowania w tej sprawie. Wniosek inicjujący postępowanie został złożony przez podmiot do tego nieuprawniony (Nadleśnictwo Sucha), co skutkowało bezprzedmiotowością tego postępowania i koniecznością jego umorzenia.

Skarb Państwa - Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Sucha w skardze na powyższą decyzję zarzucił naruszenie:

1) art. 24 § 1 pkt 1 i art. 26 § 3 K.p.a. poprzez wydanie w sprawie decyzji przez organ, który jest jednocześnie stroną postępowania i odwołującym się;

2) art. 28 K.p.a. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że skarżącemu nie przysługuje status strony w postępowaniu;

3) art. 40 § 2 K.p.a. poprzez niedoręczanie pism procesowych pełnomocnikowi, lecz bezpośrednio uczestnikowi, co stanowiło naruszenie sformułowanej w art. 10 § 1 K.p.a. zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, a także stanowi przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.);

4) art. 6, art. 7 i art. 8 K.p.a. poprzez niepodjęcie czynności mających na celu dokładnie wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego;

5) art. 217 ust. 2 Prawa wodnego poprzez błędną wykładnię przejawiającą się w nieuzasadnionym przyjęciu, iż wniosek o stwierdzeniu przejścia w trwały zarząd może złożyć wyłącznie podmiot, na rzecz którego ma nastąpić przejście, podczas gdy z literalnego brzmienia przepisu wynika, że przejście mienia następuje na wniosek zainteresowanego, a trudno za taki podmiot nie uznać skarżącego, skoro w chwili obecnej działki objęte decyzją Starosty Suskiego pozostają w trwałym zarządzie Nadleśnictwa Sucha.

W odpowiedzi na skargę RZGW w Krakowie wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku wskazał, że organ odwoławczy błędnie umorzył postępowanie. Stosownie do art. 217 ust. 1 Prawa wodnego "Z dniem wejścia w życie ustawy stanowiące własność Skarbu Państwa wody oraz grunty pokryte tymi wodami przechodzą w trwały zarząd odpowiednio - urzędów morskich, regionalnych zarządów gospodarki wodnej, parków narodowych, stosownie do art. 11 ust. 1 pkt 1-3". Natomiast ust. 2 powołanego przepisu stanowi, że przejście mienia, o którym mowa w ust. 1, stwierdza, na wniosek zainteresowanego, właściwy starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej. W świetle tego przepisu Nadleśnictwo Sucha (jako jednostka organizacyjna działająca w imieniu Skarbu Państwa w strukturze organizacyjnej Lasów Państwowych) mogła być uznana za "zainteresowanego" w rozumieniu art. 217 ust. 2 Prawa wodnego i złożyć wniosek inicjujący postępowanie w przedmiocie stwierdzenia przejścia w trwały zarząd działek nr 23652/4 i 23636, położonych w miejscowości Zawoja. Za takim stanowiskiem przemawia fakt, że działki te pozostają w trwałym zarządzie Nadleśnictwa Sucha (jednoznaczna treść ksiąg wieczystych i ewidencji gruntów). Nie ulega wątpliwości, że ewentualne przejście (stwierdzenie przejścia) trwałego zarządu na inny podmiot wprowadza zmiany w sferze praw i obowiązków Nadleśnictwa Sucha, a więc podmiot ten powinien być uznany za zainteresowanego, o którym mowa w art. 217 ust. 2 Prawa wodnego. Uznanie, że przez "zainteresowanego" w rozumieniu art. 217 ust. 2 Prawa wodnego należy rozumieć jedynie podmiot, na który z mocy prawa przeszedł trwały zarząd zgodnie z art. 217 ust. 1 Prawa wodnego nie tylko ograniczyłoby, ale też uniemożliwiłoby uregulowanie kwestii trwałego zarządu w sytuacji bierności, czy bezczynności podmiotu uprawnionego do żądania wydania decyzji stwierdzającej przejście trwałego zarządu na jego rzecz. Podmiot, w zarządzie którego wody oraz grunty pokryte tymi wodami pozostają, w takiej sytuacji, nie posiadałyby możliwości domagania się wyjaśnienia tej sprawy poprzez wydanie decyzji, o której mowa w art. 217 ust. 2 Prawa wodnego. Nietrafnie zatem organ odwoławczy stwierdził bezprzedmiotowość postępowania ze względu na brak wniosku uprawnionego podmiotu. Zasadnie więc zarzucono w skardze naruszenie art. 217 ust. 2 Prawa wodnego, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało niezasadnym umorzeniem postępowania.

Odnosząc się do kwestii właściwości organów Sąd wskazał, że stanowiący podstawę orzekania art. 217 Prawa wodnego znajduje się w dziale X Prawa wodnego w rozdziale zatytułowanym "Przepisy przejściowe i końcowe". Z ust. 2 tego przepisu wyraźnie wynika tylko właściwość organu I instancji, czyli starosty jako realizującego zadanie z zakresu administracji rządowej. Natomiast organ odwoławczy pozwala ustalić art. 4 ust. 4 pkt 1 Prawa wodnego. Przepis ten wskazuje na właściwego dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej jako organ wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do starostów realizujących zadania z zakresu administracji rządowej. Art. 217 Prawa wodnego jako przepis przejściowy nie ma własnych regulacji dotyczących wyłączania organów. Jednakże w Prawie wodnym znajdują się tego rodzaju przepisy, np. art. 127 ust. 7b, dotyczący postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego, który wyłącza dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej, ale tylko w sprawach, w których dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej jest wnioskodawcą. Zatem ustawodawca w Prawie wodnym przewidział dla dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej funkcję organu odwoławczego, a tam, gdzie dostrzegał taką konieczność, wyraźnie wyłączał dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej (art. 127 ust. 7b Prawa wodnego). W kontrolowanym postępowaniu administracyjnym Dyrektor RZGW w Krakowie nie podlegał wyłączeniu, ponieważ nie był wnioskodawcą, a nie istnieje w Prawie wodnym przepis nakazujący wyłączenie go od rozpatrzenia odwołania w postępowaniu wszczętym na wniosek innego podmiotu.

Skoro zatem ustawodawca przewidział dla Dyrektora RZGW w Krakowie funkcję organu odwoławczego, to nie jest możliwe równoczesne uznanie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie za stronę postępowania. Błędnie temu podmiotowi status strony przyznał Starosta Suski, co następnie doprowadziło do wniesienia odwołania przez RZGW w Krakowie rozpatrzonego przez Dyrektora RZGW w Krakowie.

Podsumowując zatem, przy ponownym rozpatrywaniu sprawy Dyrektor RZGW w Krakowie zobowiązany będzie do rozpatrzenia pisma wniesionego przez Małopolski Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Krakowie i zbadania, czy jest ono ze względu na swoją treść w ogóle odwołaniem i dopiero ewentualnie po wyjaśnieniu tej kwestii i sprecyzowaniu przez stronę, że złożone pismo jest odwołaniem od decyzji starosty - do jego rozpoznania i orzeczenia, czy odnośnie działki objętej decyzją zachodzą przesłanki do jej wydania na podstawie art. 217 Prawa wodnego. Oczywistym jest również, że w tego rodzaju postępowaniu organ odwoławczy powinien przestrzegać podstawowych zasad prowadzenia postępowania wyjaśniającego przewidzianych w K.p.a., a także prawidłowo ustalić krąg stron i doręczać stronom lub ich pełnomocnikom pisma procesowe.

Z tych względów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie rt. 145 § 1 pkt 1 lit. "a", "c" p.p.s.a.

Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie w skardze kasacyjnej od powyższego wyroku wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego zgodnie z właściwymi normami.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik postępowania:

1. art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez brak uzasadnienia wyroku w odniesieniu do sytuacji niewątpliwego brania udziału w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony państwowej jednostki organizacyjnej jakim jest Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Krakowie, wobec posiadania przez tę jednostkę przymiotu strony w rozumieniu art. 28 i art. 29 K.p.a. w zw. z art. 217 ust. 1 i 2 Prawa wodnego, jako nie spełniających wymogów dostatecznego oraz wyczerpującego wyjaśnienia podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia;

2. art. 135 p.p.s.a. w związku z art. 28 i art.29 K.p.a., art. 40 § 1 K.p.a., art.127 § 1 i 2 k.p.a. w związku z art. 4, art. 10 ust. 1 i 3, art. 1 ust. 1, art.14 ust.3 i 4, jak i z art. 217 ust. 1 i 2 ustawy dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, w oparciu o błędne ustalenie jak i przyjęcie, że organ administracji publicznej przeprowadził postępowanie z naruszeniem tych przepisów postępowania, a w szczególności przez przyjęcie, że odwołanie od decyzji organu I instancji wniesione zostało przez organ II instancji, a nie państwową jednostkę organizacyjną jaką jest regionalny zarząd gospodarki wodnej;

3. Niewłaściwe zastosowanie art. 134 § 1 w związku z art. 135 p.p.s.a., poprzez pominięcie i nieuwzględnienie przez Sąd, iż w sprawie objętej skargą znajdują zastosowanie art. 28 i art. 29 K.p.a. w ścisłym rozumieniu kręgu stron wskazanych w art. 217 ust. 1 i 2 ustawy Prawo wodne, co skutkowało dokonaniem przez Sąd nieprawidłowej oceny legalności i prawidłowości decyzji organu II instancji;

Zarzucono ponadto naruszenie przepisów prawa materialnego

1. błędną wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie art. 217 ust. 1 i 2 w zw. z art. 4, art. 10 ust. 1 i 3, art. 11 ust. 1, art. 14 ust. 3 i 4, art. 92 ust. 4 i 5 ustawy Prawo wodne, art. 28 i 29 K.p.a. oraz w zw. z art. 48 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami tj. poprzez pominięcie oraz nieuwzględnienie przy orzekaniu szczególnego podziału zadań i kompetencji określonych odrębną regulacją prawną jaką jest ustawa prawo wodne, wymogów oraz trybu ustanawiania i przekazywania trwałego zarządu między jednostkami organizacyjnymi Skarbu Państwa oraz nieuznania za strony postępowania Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez uznanie, iż nastąpiło naruszenie prawa w tym istotne naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy w sytuacji gdy takiego naruszenia nie było.

Skarb Państwa - Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Sucha w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 718, dalej: "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu.

Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw.

Zaskarżonym wyrokiem uchylona została decyzja Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Sąd Wojewódzki przede wszystkim zakwestionował ocenę organu odwoławczego, który stwierdził bezprzedmiotowość postępowania z uwagi na złożenie wniosku w trybie art. 217 ust. 2 Prawa wodnego przez nieuprawniony podmiot.

Zgodnie z art. 217 ust. 1 Prawa wodnego z dniem wejścia w życie ustawy stanowiące własność Skarbu Państwa wody oraz grunty pokryte tymi wodami przechodzą w trwały zarząd odpowiednio - urzędów morskich, regionalnych zarządów gospodarki wodnej, parków narodowych, stosownie do art. 11 ust. 1 pkt 1-3. Przejście mienia, o którym mowa w ust. 1, stwierdza, na wniosek zainteresowanego, właściwy starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej (ust. 2).

Wbrew zarzutom kasacyjnym Sąd Wojewódzki, wskazując na niezasadność umorzenia postępowania w sprawie trafnie wywiódł, że Nadleśnictwo Sucha będące zarządcą przedmiotowych działek – jako podmiot "zainteresowany" w rozumieniu art. 217 ust. 2 Prawa wodnego – było uprawnione do złożenia wniosku o stwierdzenie przejścia mienia Skarbu Państwa w trwały zarząd na wskazane podmioty. Wobec tego, że w ustawie nie zdefiniowano kręgu podmiotów mających status "zainteresowanego" w rozumieniu art. 217 ust. 2 Prawa wodnego, należało kierować się regulacją art. 61 § 1 K.p.a., stanowiącego że postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Z kolei stroną – według art. 28 K.p.a. – jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Z przytoczonych przepisów wynika, że dla skutecznego zainicjowania postępowania administracyjnego niezbędne jest posiadanie przez wnioskodawcę interesu prawnego. Stwierdzenie istnienia legitymacji procesowej wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa a sytuację prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie jego praw lub obowiązków.

Niewątpliwie podmiot, będący dotychczasowym zarządcą mienia Skarbu Państwa, ma interes prawny w uruchomieniu postępowania w trybie art. 217 ust. 2 Prawa wodnego celem uzyskania decyzji deklaratoryjnej, stwierdzającej przejście określonego mienia na inny podmiot, wskazany na podstawie art. 217 ust. 1 Prawa wodnego. Nie do zaakceptowania jest argumentacja autora skargi kasacyjnej zmierzająca do wykazania, że legitymacja procesowa do wystąpienia z wnioskiem przewidzianym w art. 217 ust. 2 Prawa wodnego może przysługiwać wyłącznie podmiotom, na rzecz których nastąpiło przejście mienia z mocy prawa.

Jak słusznie zauważył Sąd Wojewódzki taka interpretacja przepisu art. 217 ust. 1 i 2 Prawa wodnego ograniczałaby lub uniemożliwiałaby uregulowanie kwestii trwałego zarządu mienia Skarbu Państwa (wody i gruntów pokrytych wodami), które z mocy wymienionego przepisu przeszło w zarząd określonych podmiotów. Przyjąć zatem należało, że zarówno dotychczasowy zarządca jak też jednostki, które nabyły w trwały zarząd wody stanowiące własność Skarbu Państwa i grunty pod tymi wodami mają uprawnienie do żądania wydania decyzji stwierdzającej przejście mienia w trybie art. 217 ust. 1 i 2 Prawa wodnego.

Wobec powyższego zasadnie Sąd Wojewódzki zakwestionował rozstrzygnięcie organu odwoławczego o umorzeniu postępowania w całości.

Kolejnym zagadnieniem objętym zarzutami kasacyjnymi jest ocena Sądu Wojewódzkiego dotycząca właściwości organów do orzekania w niniejszej sprawie.

Po pierwsze Sąd Wojewódzki wyraził pogląd, że na podstawie art. 4 ust. 4 pkt 1 Prawa wodnego właściwym organem odwoławczym jest Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie, przy czym nie podlegał on w tym postępowaniu wyłączeniu. Po drugie Sąd Wojewódzki wskazał, że w sytuacji gdy ustawodawca przewidział dla Dyrektora RZGW w Krakowie funkcję organu odwoławczego, to nie jest możliwe równoczesne uznanie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie za stronę postępowania.

Z argumentacji przedstawionej w skardze kasacyjnej wynika, że w istocie podważona została tylko ocena Sądu Wojewódzkiego w zakresie dotyczącym statusu Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie w niniejszej sprawie. Mianowicie podniesiono, że: "nie znajduje uzasadnienia wyłączenie z kręgu stron jednostki organizacyjnej realizującej inne oraz w imieniu innego podmiotu niż organ administracji rządowej jakim jest Dyrektor RZGW zadania nieprzypisane oraz niezwiązane z zadaniami tego organu lecz właściciela gruntów pokrytych wodami - Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezesa KZGW. Stroną zatem postępowania, o którym mowa w art.217 ust. 1 Prawa wodnego jest i winna być w każdym przypadku państwowa jednostka organizacyjna legitymująca się z mocy prawa uprawnieniem do domagania się na jej rzecz ustanowienia prawa trwałego zarządu".

Powyższe stanowisko zasługiwało na uwzględnienie.

Z przepisów Prawa wodnego wynika, że regionalny zarząd gospodarki wodnej może być podmiotem prawa trwałego zarządu wód, których właścicielem jest Skarb Państwa oraz gruntów pod tymi wodami. Świadczą o tym art. 14 ust. 3 w zw. z art. 11 ust. 1 oraz art. 92 ust. 4 i 5, a także art. 217 ust. 1 tej ustawy. W związku z tym podmiot ten może być stroną postępowania w sprawie przejścia mienia, stanowiącego wody oraz grunty pokryte tymi wodami, w trwały zarząd. Tym samym taka sprawa dotyczy interesu prawnego podmiotu, któremu przysługuje to prawo. W związku z tym, stosownie do art. 28 k.p.a., podmiot ten powinien być stroną postępowania w sprawie przejścia mienia, stanowiącego wody oraz grunty pokryte tymi wodami, w trwały zarząd. Jeżeli prawo trwałego zarządu przysługuje regionalnemu zarządowi gospodarki wodnej to ten podmiot może być stroną postępowania administracyjnego, mimo że jest państwową jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, gdyż art. 29 k.p.a. przyznaje m.in. takim podmiotom zdolność administracyjnoprawną.

Na przeszkodzie uznania regionalnego zarządu gospodarki wodnej za stronę postępowania w sprawie przejścia mienia, stanowiącego wody oraz grunty pokryte tymi wodami, w trwały zarząd nie stoi to, że dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej jest organem odwoławczym w tych sprawach.

Należy przede wszystkim zauważyć, że w sprawie dotyczącej przejścia mienia, stanowiącego wody oraz grunty pokryte tymi wodami, w trwały zarząd w postępowaniu przed organem pierwszej instancji nie dochodzi do skoncentrowania w jednym podmiocie uprawnień organu administracji z uprawnieniami strony postępowania, gdyż na tym etapie organem administracji jest starosta. Interes prawny regionalnego zarządu gospodarki wodnej, wynikający z przysługującego temu podmiotowi prawa trwałego zarządu wód, stanowiących własność Skarbu Państwa i gruntów pod tymi wodami, nie byłby zatem należycie chroniony, gdyby przyjąć, że nie może on być stroną postępowania w sprawie przejścia przedmiotowego mienia w trwały zarząd. Tym samym regionalne zarządy gospodarki wodnej zostałyby pozbawione istotnego wpływu na powierzone im przez ustawodawcę sprawy z zakresu gospodarowania wodami.

Skład orzekający rozpoznający sprawę dostrzega wątpliwości związane z bezstronnością organu odwoławczego, powstające na skutek skorzystania przez regionalny zarząd gospodarki wodnej z uprawnień strony postępowania i wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, wynikające z tego, że w postępowaniu odwoławczym dojdzie jednak do skoncentrowania w jednym podmiocie, mianowicie dyrektorze regionalnego zarządu gospodarki wodnej, kompetencji organu administracji oraz uprawnień do reprezentowania jednej ze stron postępowania administracyjnego. Wątpliwości te jednak nie mogą przesądzać o wyłączeniu regionalnego zarządu gospodarki wodnej z udziału w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony przede wszystkim z tego powodu, że decyzja wydana w postępowaniu odwoławczym może być zaskarżona do sądu administracyjnego przez strony postępowania, uznające, że została ona wydana z naruszeniem prawa, w tym także przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, których celem jest zapewnienie przestrzegania reguł bezstronności przy rozstrzyganiu indywidualnych spraw w drodze decyzji administracyjnej.

Wyrażając powyższą ocenę skład orzekający podzielił pogląd NSA zaprezentowany w wyrokach, w których analizowane było podobne zagadnienia prawne (por. wyroki NSA z dnia: 19 stycznia 2016 r., II OSK 1210/14; 17 stycznia 2017 r., II OSK 968/15; 3 marca 2017 r., II OSK 1650/15,).

Zasadność omówionego zarzutu kasacyjnego nie mogła doprowadzić jednak do wnioskowanego uchylenia zaskarżonego wyroku, gdyż pomimo wadliwego częściowo uzasadnienia wyroku, rozstrzygnięcie podjęte przez Sąd Wojewódzki odpowiada prawu. Korygując zatem wytyczne Sądu Wojewódzkiego co do dalszego toku postępowania wskazać należy, że Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Krakowie zachowuje status strony, a tym samym rozpoznaniu podlegać będzie wniesione przez ten podmiot odwołanie.

Z tych wszystkich względów orzeczono jak w sentencji, zgodnie z artykułem 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z art. 204 pkt 2 p.p.s.a.