Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 745/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2022-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 92a ust. 1, art. 92a ust. 7, art. 81
journal: Dz.U. 2019 poz 2140
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Asesor WSA Anna Dębowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 lutego 2022 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 4 pkt 22, art. 92a ust. 1, art. 92b ust. 1, art. 92c ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2140 ze zm.; dalej: "u.t.d."), Ip. 9.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 71, art. 81, art. 82 ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2020 r., poz. 110 ze zm., dalej: "p.r.d."), § 6a ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 18 lipca 2008 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. nr 132, poz. 841), Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] r., nr [...] o nałożeniu na A. Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. kary pieniężnej w wysokości 2 000 zł.

Powyższe rozstrzygnięcie organ drugiej instancji wydał w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne:

11 czerwca 2020 r. na drodze ekspresowej nr S8, PPO [...] przeprowadzono kontrolę drogową zestawu pojazdów składającego się pojazdu marki MAN o nr rej. [...] oraz naczepy marki SCHMITZ o nr rej. [...].

W trakcie kontroli stwierdzono wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego – za każdy pojazd. Pojazdem kierował R.S. Kierowca wykonywał międzynarodowy transport drogowy rzeczy z Niemiec do Polski. Przewóz był realizowany w imieniu i na rzecz skarżącej. Przebieg kontroli został utrwalony w protokole kontroli nr [...] z 11 czerwca 2020 r.

[...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 2 000,00 zł.

W odwołaniu od tej decyzji skarżąca wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie, względnie o uchylenie i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji. Skarżąca wniosła także o przeprowadzenie mediacji, wydanie postanowienia w tej sprawie, wydanie postanowienia o zawieszeniu postępowania na czas epidemii oraz przesłuchanie J.W. – zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie.

Skarżąca decyzji organu pierwszej instancji zarzuciła naruszenie przepisów:

1. prawa materialnego, tj.:

a. art. 93 ust. 1 w związku z art. 93 ust. 7 i ust. 11 u.t.d. oraz załącznika nr 3 do u.t.d. poprzez ich zastosowanie, w sytuacji gdy badania okresowe poddanego kontroli pojazdu w dniu kontroli, tj. 11 czerwca 2020 r. zachowały swoją ważność, a ponadto okoliczności sprawy i dowody wskazują, że skarżąca, jako podmiot wykonujący przewóz drogowy, nie miała wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mogła przewidzieć;

b. art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez niezastosowanie tego przepisu, w sytuacji gdy została spełniona przesłanka do umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na skarżącą;

c. art. 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/698 z dnia 25 maja 2020 r. ustanawiającego szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa transportu (Dz. Urz. UE z 2020 r., L 165, s. 10, dalej: "rozporządzenie (UE) 2020/698") poprzez jego niezastosowanie;

d. art. 189f ust. 3 w związku z ust. 1 lub ust. 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nieodstąpienie od nałożenia kary pieniężnej i niepoprzestaniu na pouczeniu skarżącej;

2. przepisów prawa procesowego, tj.:

a. art. 81a k.p.a. poprzez jego pominięcie i nierozstrzygnięcie pozostających w sprawie i niedających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego na korzyść skarżącej, w sytuacji gdy w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej oraz zastosowanie interpretacji zawężającej w zakresie ograniczenia konstytucyjnej zasady wolności działalności gospodarczej;

b. art. 107 § 1 k.p.a. w związku z art. 8 k.p.a. poprzez całkowite pominięcie w uzasadnieniu decyzji odstąpienia przez organ pierwszej instancji od mających bezpośrednie zastosowanie przepisów prawa UE, tj. art. 5 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia (UE) 2020/698 i w konsekwencji stwierdzenie naruszenia, o którym mowa w "Ip. 15.1 załącznika nr 4 do u.t.d.", a w konsekwencji niewskazanie i wyjaśnienie podstaw faktycznych i prawnych naruszenia, za które organ pierwszej instancji nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości "200 zł";

c. art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, w tym w szczególności pominięcie faktu, że skarżąca zleciła przeprowadzenie wymaganego okresowego badania stanu technicznego pojazdu 6 czerwca 2020 r., tj. przed upływem wyznaczonego terminu;

d. art. 105 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy w sprawie wystąpiła przesłanka bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego.

Organ drugiej instancji utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji wskazał, że w sprawie nie znajdzie zastosowania art. 189a§ 2 pkt 1-3 k.p.a. Kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w związku z art. 93 ust. 1 u.t.d. Treść art. 92a ust. 1 i 7 w związku z załącznikiem nr 3 do u.t.d. określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do u.t.d. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 k.p.a. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Zastosowania nie znajdzie również art. 189e oraz art. 189f k.p.a., które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały uregulowane odrębnie w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., zaś w odniesieniu do naruszeń związanych z nieprzestrzeganiem przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku zastosowanie ma art. 92b ust. 1 u.t.d. Reguła kolizyjna wyrażona w art. 189a § 2 k.p.a. daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa k.p.a. Organ drugiej instancji uznając za zasadne nałożenie na skarżącą kary pieniężnej przytoczył treść art. 71 ust. 1, art. 81 ust. 1-9, art. 82 ust. 1 i 2 p.r.d., a następnie stwierdził, że konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść Ip. 9.1 załącznika nr 3 do u.t.d., który sankcjonuje wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nie posiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego – za każdy pojazd karą pieniężną w wysokości 2 000 zł. Podczas kontroli drogowej przeprowadzonej 11 czerwca 2020 r. stwierdzono, że kontrolowana naczepa marki SCHIMTZ o nr rej. [...] nie posiada ważnego badania technicznego. Termin badania technicznego upłynął 10 czerwca 2020 r. Powyższe potwierdzono na podstawie informacji uzyskanych z bazy CEPIK.

Organ drugiej instancji odnosząc się do zarzutów odwołania podniósł, że zgodnie z Komunikatem Instytucji Organów i Jednostek Organizacyjnych Unii Europejskiej z 3 czerwca 2020 r. Polska poinformowała Komisję 29 maja 2020 r. o tym, że nie stosuje art. 4 ust. 1 dotyczącego regularnych przeglądów tachografów stosowanych w transporcie drogowym na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014, art. 5 ust. 1 dotyczącego terminów badań zdatności do ruchu drogowego pojazdów silnikowych i przyczep na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/45/UE, art. 5 ust. 2 dotyczącego ważności świadectw zdatności do ruchu drogowego na podstawie dyrektywy 2014/45/UE. W związku z powyższym nie istnieje możliwość odroczenia terminu okresowych badań technicznych. Przedsiębiorca, jako profesjonalny podmiot świadczący usługi przewozu, winien jest dochować terminów, w szczególności wykonania badań okresowych pojazdów. Do podstawowych obowiązków przedsiębiorcy należy bieżący nadzór nad flotą pojazdów będących własnością przedsiębiorstwa, czy pojazdami wypożyczonymi. Podmiot wykonujący transport ma bowiem zapewnić właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w trakcie prowadzenia przewozów drogowych. W niniejszej sprawie nie została zatem zapewniona właściwa organizacja i dyscyplina w pracy, co przejawiło się naruszeniem zawartym w Ip. 9.1 załącznika nr 3 do u.t.d. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do przypisania odpowiedzialności za stwierdzone w toku kontroli drogowej naruszenia przedsiębiorcy. Skarżąca nie przedłożyła dowodów świadczących o okolicznościach zwalniających ją od odpowiedzialności za ujawnione naruszenia. Zaskarżona decyzja zawierała wszystkie niezbędne elementy wymagane przez art. 107 § 3 k.p.a. W sprawie nie ma zastosowania art. 92b u.t.d., bowiem dotyczy naruszeń odnoszących się do czasu pracy kierowców, a uchybienia w tym zakresie nie zostały stwierdzone. Organ drugiej instancji stwierdził dalej, że skarżąca nie wskazała w odwołaniu żadnych dowodów, które stanowiłyby podstawę zastosowania art. 92c u.t.d. i tym samym zwolnienia jej od poniesienia odpowiedzialności administracyjnej za ujawnione naruszenia przepisów regulujących transport drogowy.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła o jej uchylenie w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów:

1. prawa materialnego, tj.:

a. art. 92a w związku z art. 93 ust. 5 oraz załącznika nr 3 do u.t.d. poprzez ich zastosowanie, w sytuacji gdy badania okresowe poddanego kontroli pojazdu 11 czerwca 2020 r. zachowały swoją ważność, a ponadto okoliczności sprawy i dowody wskazują, że skarżąca, jako podmiot wykonujący przewóz drogowy, nie miała wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mogła przewidzieć;

b. art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez niezastosowanie tego przepisu, w sytuacji gdy została spełniona przesłanka do umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na skarżącą, o której mowa powyżej;

c. art. 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia 2020/698 poprzez jego niezastosowanie;

d. art. 189f § 1 pkt 1 lub art. 189f § 2 pkt 1 i § 3 k.p.a. w związku z art. 189a § 1 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie, art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez jego błędne zastosowanie i błędne przyjęcie, że przepis ten reguluje odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej, podczas gdy jak sam organ wskazuje, przepis ten dotyczy przesłanek egzoneracyjnych, tj. w ogóle wyłączających odpowiedzialność administracyjną podmiotu wykonującego przewóz drogowy, tj. stanowi podstawę do odstąpienia od wszczęcia postępowania lub umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej a nie odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu;

2. prawa procesowego, tj.:

a. art. 105 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i odstąpienie od umorzenia postępowania w sprawie o nałożenie kary pieniężnej, w sytuacji gdy w ogóle nie doszło do naruszenia i tym samym prowadzone postępowanie było bezprzedmiotowe i jako takie podlegało umorzeniu, bowiem została spełniona przesłanka z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.;

b. art. 107 § 1 k.p.a. w związku z art. 8 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, dlaczego organ wydający decyzję utożsamia przesłankę odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej i poprzestanie na pouczeniu z brakiem odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz drogowy, o którym mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. oraz poprzez niewyjaśnienie, dlaczego organ kwestionuje wskazane w preambule do rozporządzenia (UE) 2020/698, że epidemia COVID-19 stanowi o nadzwyczajnych okolicznościach, odmawiając możliwości zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.;

c. art. 7a § 1 k.p.a. w związku z art. 189f k.p.a. i art. 189a § 2 k.p.a. oraz art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez odstąpienie od jego zastosowania i nieuwzględnienie konieczności zbadania przesłanek z art. 189f k.p.a. oraz niezastosowanie instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu;

d. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, w tym w szczególności odstąpienie od zebrania materiału dowodowego na okoliczności wskazane w art. 189f k.p.a., a przez to błędną ocenę całokształtu materiału dowodowego;

e. art. 78 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie żądania przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka na okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy, tj.: dowodu z przesłuchania J.W. – zarządzającego transportem na okoliczność zlecenia 6 czerwca 2020 r. badania technicznego pojazdu w stacji kontroli pojazdów w T. przy ul. B. 29/31 i wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności, których skarżąca nie mogła przewidzieć, a jednocześnie wskazanie, że przewoźnik nie wykazał zapewnienia właściwej organizacji i dyscypliny pracy, w sytuacji kiedy to zaproponowany środek dowodowy zmierzał do dostarczenia odpowiedniego dowodu;

f. art. 74 u.t.d. w związku z art. 76 § 1 k.p.a. poprzez oparcie się przez organ na niepodpisanym protokole kontroli, a tym samym poczynienie kluczowych ustaleń w oparciu o niewiarygodny dowód, co za tym idzie nieudowodnienie w sposób niebudzący wątpliwości zaistnienia naruszenia, przy jednoczesnym wskazaniu przez organ, że protokół ma obrazować stan faktyczny, potem trudny do odtworzenia;

g. art. 74 ust. 2 u.t.d. w związku z art. 7, art. 68, art. 77, art. 76 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niezastosowanie tego przepisu skutkujące oparciem się przez organ na wadliwym dokumencie urzędowym, a następnie wydaniem decyzji w oparciu o protokół kontroli niepodpisany przez podmiot uprawniony, w sytuacji gdy konieczne jest potwierdzenie stwierdzonych naruszeń imieniem i nazwiskiem kontrolującego;

h. art. 123 k.p.a. w związku z art. 98 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nierozpatrzenie wniosku skarżącej o zawieszenie postępowania poprzez wydanie stosownego rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Na wstępie wyjaśnić należy, że niniejszą sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o COVID-19. Zgodne z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Na tle powołanego przepisu w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono pogląd, że prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami ustawy o COVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19. Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego (por. uchwałę NSA z 30 listopada 2020 r., II OPS 6/19).

W okolicznościach niniejszej sprawy należy stwierdzić wypełnienie się warunków określonych w art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy o COVID-19. Rozpoznanie niniejszej sprawy jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu o rozprawie zdalnej z 17 grudnia 2021 r. Jednakże rozprawy tej, wymaganej przez ustawę, nie można było przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku z uwagi na fakt, że skarżąca, pomimo wezwania, nie potwierdziła możliwości technicznych w zakresie uczestniczenia w tej rozprawie, co skutkowało skierowaniem sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie wskazanego przepisu, o czym skarżąca i pełnomocnik organu administracji zostali zawiadomieni w wykonaniu zarządzenia z 24 stycznia 2022 r.

Nie ulega zatem wątpliwości, że wymagany przywołaną wyżej uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego standard ochrony praw stron w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym zarządzeniem strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji. Z możliwości tej strony postępowania nie skorzystały.

Stosownie natomiast do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem stosując środki określone w ustawie. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowiący, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c); 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Z przepisów tych wynika, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W wypadku niestwierdzenia tego rodzaju naruszeń przepisów prawa sąd oddala skargę.

Przeprowadzona przez sąd w niniejszej sprawie kontrola według powyższych kryteriów wykazała, że skarga jest niezasadna, a zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] r. o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 2 000 zł za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego.

Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji stanowi art. 4 pkt 22, art. 92a ust. 1, art. 92c ust. 1 u.t.d. oraz Ip. 9.1 załącznika nr 3 do u.t.d., a także art. 71, art. 81 i art. 82 p.r.d. Drogowa kontrola techniczna pojazdu została przeprowadzona w oparciu o § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 5 listopada 2009 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (tekst jedn.: Dz. U. 2019 r., poz. 2141, ze zm.), które zastąpiło rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 lipca 2008 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego, w tym § 6a tego rozporządzenia. Protokół z drogowej kontroli technicznej odpowiada wymogom określonym w załączniku nr 2 do rozporządzenia z 5 listopada 2009 r. (k. 27-28).

Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5 000 złotych do 40 000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9 załącznika nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 7 pkt 1 u.t.d.).

Wymogi w zakresie wykonywania badań technicznych pojazdów zarejestrowanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uregulowane zostało przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym. Dlatego skarżąca jako zawodowy przewoźnik, posługujący się posiadanym pojazdem zarejestrowanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej winien dokonać okresowego badania technicznego pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w określonym w dowodzie rejestracyjnym terminie.

Stosownie do art. 81 ust. 1 p.r.d, właściciel pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, pojazdu wolnobieżnego wchodzącego w skład kolejki turystycznej, motoroweru lub przyczepy jest obowiązany przedstawiać go do badania technicznego. Badania techniczne dzieli się na badania okresowe, badania dodatkowe oraz badania co do zgodności z warunkami technicznymi (art. 81 ust. 2 p.r.d.). Okresowe badanie techniczne po raz pierwszy jest przeprowadzane przed pierwszą rejestracją pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (art. 81 ust. 3 p.r.d.). Okresowe badanie techniczne pojazdu przeprowadza się corocznie, z zastrzeżeniem ust. 6-10 (art. 81 ust. 5 p.r.d.). Okresowe badanie techniczne samochodu osobowego, samochodu ciężarowego o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 t, motocykla lub przyczepy o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 t przeprowadza się przed upływem 3 lat od dnia pierwszej rejestracji, następnie przed upływem 5 lat od dnia pierwszej rejestracji i nie później niż 2 lata od dnia przeprowadzenia poprzedniego badania technicznego, a następnie przed upływem kolejnego roku od dnia przeprowadzenia badania. Nie dotyczy to pojazdu przewożącego towary niebezpieczne, taksówki, pojazdu samochodowego konstrukcyjnie przeznaczonego do przewozu osób w liczbie od 5 do 9, wykorzystywanego do zarobkowego transportu drogowego osób, pojazdu marki "SAM", pojazdu zasilanego gazem, pojazdu uprzywilejowanego oraz pojazdu używanego do nauki jazdy lub egzaminu państwowego, które podlegają corocznym badaniom technicznym (art. 81 ust. 6 p.r.d.). Okresowe badanie techniczne ciągnika rolniczego, przyczepy rolniczej oraz motoroweru przeprowadza się przed upływem 3 lat od dnia pierwszej rejestracji, a następnie przed upływem każdych kolejnych 2 lat od dnia przeprowadzenia badania. (art. 81 ust. 7 p.r.d.). Przepisy ust. 6 i 7 dotyczą również pojazdów, o których mowa w ust. 6 i 7, zarejestrowanych po raz pierwszy za granicą. W tym przypadku za dzień pierwszej rejestracji, o której mowa w ust. 6 i 7, przyjmuje się dzień pierwszej rejestracji za granicą (art. 81 ust. 8 p.r.d.). Okresowe badanie techniczne autobusu przeprowadza się przed upływem roku od dnia pierwszej rejestracji i następnie co 6 miesięcy (art. 81 ust. 9 p.r.d.). Przyczepa lekka i pojazd zabytkowy nie podlegają okresowym badaniom technicznym. W przypadku pojazdu zabytkowego, wykorzystywanego do zarobkowego transportu drogowego podlega on corocznym badaniom technicznym (art. 81 ust. 10 p.r.d.).

Zgodnie z art. 82 ust. 1 p.r.d., organ dokonujący rejestracji pojazdu wpisuje do dowodu rejestracyjnego termin badania technicznego pojazdu. Jeżeli pojazd jest zarejestrowany, kolejny termin badania technicznego wpisuje do dowodu rejestracyjnego uprawniony diagnosta po stwierdzeniu pozytywnego wyniku badania technicznego (art. 82 ust. 2 p.r.d.). Natomiast według art. 71 ust. 1 p.r.d., dokumentem stwierdzającym dopuszczenie do ruchu pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, pojazdu wolnobieżnego wchodzącego w skład kolejki turystycznej, motoroweru lub przyczepy jest dowód rejestracyjny albo pozwolenie czasowe. Stosownie do art. 84 ust. 1 p.r.d., badanie techniczne pojazdów wykonuje zatrudniony w stacji kontroli pojazdów uprawniony diagnosta potwierdzając tym samym stan techniczny pojazdu.

Brak aktualnych badań technicznych pojazdu jest naruszeniem opisanym przez art. 7 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/47/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie drogowej kontroli technicznej dotyczącej zdatności do ruchu pojazdów użytkowych poruszających się w Unii oraz uchylająca dyrektywę 2000/30/WE (Dz. Urz. UE z 2014 r., L 127, s. 134), zgodnie z którym świadectwo zdatności do ruchu drogowego odpowiadające najbardziej aktualnemu badaniu zdatności do ruchu drogowego lub jego kopia lub – w przypadku wydania elektronicznego świadectwa zdatności do ruchu drogowego – uwierzytelniony lub oryginalny wydruk takiego świadectwa oraz protokół najbardziej aktualnej drogowej kontroli technicznej mają być przechowywane w pojeździe, jeżeli są one dostępne.

Skarżąca używała w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zespołu pojazdów zarejestrowanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, dlatego miała obowiązek stosownie do powołanych wyżej unormowań dokonać okresowego badania technicznego pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w terminie określonym w dowodzie rejestracyjnym.

W niniejszym przypadku w trakcie kontroli przeprowadzonej 11 czerwca 2020 r. stwierdzono naruszenia opisane w lp. 9.1 załącznika nr 3 do u.t.d., polegające na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego – sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 2 000 zł za każdy pojazd.

Z materiału dowodowego przedstawionego w aktach administracyjnych w sposób niewątpliwy wynika, że termin okresowego badania technicznego wchodzącej w skład kontrolowanego zespołu pojazdów naczepy marki SCHMITZ CARGOBULL o nr rej. [..] upłynął 10 czerwca 2020 r. (wydruk z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców) i termin ten nie został dotrzymany – do momentu przeprowadzenia kontroli 11 czerwca 2020 r. badanie nie zostało wykonane. Okoliczność ta nie jest sporna.

Skarżąca nie kwestionuje obowiązków wynikających z powyższych uregulowań, natomiast zarzuca organom niezastosowanie w sprawie art. 5 rozporządzenia (UE) 2020/698, który odnosi się do przedłużenia terminów badań technicznych. Według skarżącej terminy badań zdatności do ruchu drogowego, które to badania zgodnie z tymi przepisami musiałyby zostać przeprowadzone w okresie między 1 lutego 2020 r. a 31 sierpnia 2020 r., uznaje się za przedłużone o okres siedmiu miesięcy. Zgodnie z art. 5 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2020/698 niezależnie od art. 8 dyrektywy 2014/45/UE i pkt 8 załącznika II do tej dyrektywy, ważność świadectw zdatności do ruchu drogowego, których data ważności przypada między 1 lutego 2020 r. a 31 sierpnia 2020 r., uznaje się za przedłużoną o okres siedmiu miesięcy.

Sąd nie podziela zarzutu, że brak zastosowania art. 5 rozporządzenia (UE) 2020/698 spowodował niewłaściwe zastosowanie art. 92a u.t.d. i niezasadne ukaranie skarżącej karą 2 000 zł za brak aktualnego okresowego badania technicznego naczepy potwierdzającej jej zdatność do ruchu drogowego.

Zdaniem sądu zgodzić się należy ze skarżącą, że powołane przez niego rozporządzenie (UE) 2020/698 wprowadzało tymczasowe środki pozwalające przedłużyć ważność okresowych badań zdatności do ruchu drogowego pojazdów silnikowych i ich przyczep. Prawodawca unijny miał na uwadze, że w związku z wystąpieniem nadzwyczajnych okoliczności spowodowanych epidemią COVID-19, mogą zaistnieć trudności w przeprowadzaniu okresowych badań zdatności pojazdów do ruchu drogowego, które miały zostać przeprowadzone w okresie między 1 lutego 2020 r., a 31 sierpnia 2020 r., dlatego uznał za wskazane przeprowadzenie tych badań w terminie późniejszym, lecz nie później niż siedem miesięcy po upływie pierwotnego terminu, a przedmiotowe świadectwa powinny zachować ważność do tego późniejszego terminu. Miało to ułatwić funkcjonowanie przewoźnikom towarów, osobom fizycznym oraz krajowym organom administracji, którym ze względu na obostrzenia pandemiczne trudno jest dopełnić formalności administracyjnych w wyznaczonych terminach.

Stosownie jednak do art. 5 ust. 5 tego rozporządzenia, jeżeli w okresie między 1 lutego 2020 r., a 31 sierpnia 2020 r. państwo członkowskie nie napotkało trudności uniemożliwiających prowadzenie badań zdatności do ruchu drogowego lub wydawania świadectw zdatności do ruchu drogowego w związku z nadzwyczajnymi okolicznościami spowodowanymi przez epidemię COVID-19 i prawdopodobnie takich trudności nie napotka lub podjęło stosowne środki krajowe w celu ich zmniejszenia, państwo to może - po poinformowaniu Komisji - podjąć decyzję o niestosowaniu ust. 1 i 2. Komisja informuje o tym pozostałe państwa członkowskie i publikuje zawiadomienie w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Polska tak jak większość krajów Unii Europejskiej, poinformowała 29 maja 2020 r. Komisję o podjęciu decyzji, że nie stosuje następujących przepisów rozporządzenia (UE) 2020/698:

– art. 4 ust. 1 dotyczący regularnych przeglądów tachografów stosowanych w transporcie drogowym na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 1,

– art. 5 ust. 1 dotyczący terminów okresowych badań zdatności do ruchu drogowego pojazdów silnikowych i ich przyczep na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/45/UE 2,

– art. 5 ust. 2 dotyczący ważności świadectw zdatności do ruchu drogowego na podstawie dyrektywy 2014/45/UE.

Komisja informacje dotyczące niestosowania niektórych przepisów rozporządzenia (UE) 2020/698 przez Polskę opublikowała w Dzienniku Urzędowym UE C 183I.1 z 3 czerwca 2020 r. Oznacza to, że Polska nie przyjęła do stosowania zapisów rozporządzenia (UE) 2020/698 przedłużających ważność okresowych badań technicznych potwierdzających zdatność pojazdu do ruchu drogowego.

Sąd mając na uwadze powyższe zgadza się ze stanowiskiem organu drugiej instancji, że w dacie kontroli skarżąca miała obowiązek przedstawić aktualne i ważne okresowe badanie techniczne kontrolowanego pojazdu. Dlatego brak tego badania technicznego, uprawniał organ do stwierdzenia naruszenia, polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego, o którym mowa w lp. 9.1. załącznika nr 3 do u.t.d. Argumentacja skargi nie mogła mieć wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Jak wyżej wskazano, obowiązujący w dacie kontroli stan prawny nie wyłączał odpowiedzialności za naruszenie opisane w lp. 9.1 załącznika nr 3 do u.t.d.

Wskazać należy, że podstawą działania organu oraz odpowiedzialności za delikt administracyjny są przepisy prawa, a nie informacje zawarte na stronach internetowych organu administracyjnego. Brak informacji lub niepełna informacja dotycząca odpowiednich przepisów na stronie internetowej organu administracyjnego nie oznacza, że dany przepis utracił moc obowiązującą, może być natomiast podstawą do dalszych ustaleń w określonym zakresie. Jak wyżej zauważono, treść rozporządzenia (UE) 2020/698 oraz informacja o niestosowaniu przez Polskę art. 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia (UE) 2020/698 została podana do publicznej wiadomości w Dzienniku Urzędowym UE, wobec czego na podstawie przepisów zawartych w tymże oficjalnym publikatorze można było ustalić aktualny stan prawny. W ocenie sądu, skarżąca jako profesjonalny podmiot gospodarczy obowiązany jest do zapoznawania się w sposób szczegółowy i na bieżąco z przepisami dotyczącymi transportu i ruchu drogowego. Skoro skarżąca wiedziała o istnieniu uregulowań art. 5 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia (UE) 2020/698, to powinna się również zapoznać z regulacją art. 5 ust. 5, która umożliwiała państwom członkowskim powzięcie decyzji o niestosowaniu art. 5 ust. 1 i 2 i monitorować stan prawny w tym zakresie. Okres, jaki upłynął od opublikowania obu aktów (rozporządzenie (UE) 2020/698 zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE L 165, s. 10 z 27 maja 2020 r., zaś Informacje dotyczące niestosowania niektórych przepisów rozporządzenia (UE) 2020/698 przez Polskę na podstawie dyrektywy 2014/45/UE zostały opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE C183I.1 z 3 czerwca 2020 r. do daty upływu ważności badania technicznego kontrolowanego pojazdu 10 czerwca 2020 r.) umożliwiał zapoznanie się z wymienionymi regulacjami i wypełnienie wynikających z tych uregulowań obowiązków przewoźnika drogowego.

Wobec powyższego, w ocenie sądu, przywołane w skardze okoliczności nie wyczerpują dyspozycji art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., nie dotyczą bowiem okoliczności, których skarżąca nie mógł przewidzieć.

Nadto brak jest podstaw do stwierdzenia, że skarżąca nie miał wpływu na powstanie zarzucanego mu naruszenia.

Podstawy zwolnienia się przez przedsiębiorcę od ewentualnej odpowiedzialności z tego tytułu, jako podmiotu wykonującego przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, zawiera przepis art. 92c ust. 1 u.t.d. Według niego, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub

2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub

3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.

Regulacja ta ma charakter wyjątkowy i znajduje zastosowanie jedynie w takim przypadku, gdy okoliczności sprawy i dowody wyraźnie wskazują, że przedsiębiorca nie miał jakiegokolwiek wpływu na powstanie naruszenia, a samo naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, które nie są typowe i których przedsiębiorca przy dołożeniu należytej staranności w zakresie organizacji pracy przedsiębiorstwa nie mógł przewidzieć. Okolicznością egzoneracyjną jest siła wyższa, rozumiana jako zdarzenie pochodzące z zewnątrz, którego następstwa nie można było zapobiec, pomimo dołożenia należytej staranności. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że jako zdarzenia i okoliczności nie do przewidzenia, o jakich mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., można traktować tylko takie zjawiska, które występują rzadko, gwałtownie, niespodziewanie (a więc wyjątkowe i nadzwyczajne), a ich wystąpienie nie jest możliwe do zaplanowania i uniknięcia (por. m.in. wyroki w sprawach o sygn. akt: II SA/Ol 66/21, III SA/Gl 65/21, II SA/Rz 1422/20). W analizowanej sprawie ze względu na stan epidemii wywołanej COVID-19, który ma charakter stanu nadzwyczajnego w rozumieniu art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., wprowadzone zostały odpowiednie regulacje prawne, z którymi istniała możliwość zapoznania się przez podmiot profesjonalnie prowadzący działalność gospodarczą.

W ocenie sądu należało zgodzić się z organem drugiej instancji, że skarżąca nie przedstawiła dowodów wskazujących, że do naruszenia doszło w okolicznościach, których nie mogła przewidzieć i na które nie miała wpływu. Skarżąca nie zakwestionowała w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji o nałożeniu kary pieniężnej wyników kontroli drogowej udokumentowanej protokołami podpisanymi przez kierowcę, który kierował zespołem pojazdów 11 czerwca 2020 r. oraz Inspektora Inspekcji Transportu Drogowego, co ma doniosłe znaczenie w kontekście podnoszonych w skardze zarzutów, że protokół z kontroli nie został podpisany. Protokół jako dokument urzędowy, w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., sporządzony w przepisanej prawem formie przez powołane do tego organy państwowe, w ich zakresie działania, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Protokół korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego jeszcze względu, że sporządzany jest z udziałem kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia. Protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny lub nawet niemożliwy do odtworzenia. Dlatego podpisanie bez zastrzeżeń przez osobę kontrolowaną protokołu stanowi dowód w sprawie podlegający w powiązaniu z innymi dowodami ocenie w postępowaniu, co organy uczyniły. Stanowisko takie jest konsekwentnie prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyrok NSA z 17 czerwca 2008 r., II GSK 89/08).

Co więcej, jak wynika z akt sprawy, skarżąca miała pełną świadomość upływu terminu i konieczności przeprowadzenia badania technicznego. W piśmie z 23 czerwca 2020 r. skarżąca wyjaśniła bowiem, że kierowca R.S. kierujący pojazdem [...] z naczepą SCHMITZ [...] miał zaplanowany powrót na bazę na 10 czerwca 2020 r. i w tym dniu miał też wyznaczony termin badania technicznego na stacji kontroli w T. przy ul. B. 29/31 w pobliżu bazy. Kierowca wiedział, że badanie jest zaplanowane. Samo zlecenie przeprowadzenia badania, jaka twierdzi skarżąca 6 czerwca 2020 r., nie skutkuje zastosowaniem przepisów egzoneracyjnych, a tym samym brak było podstaw do uwzględnienia wniosku dowodowego skarżącej o przesłuchanie świadka J.W. na wskazaną okoliczność zlecenia badań. Trzeba zatem podzielić stanowisko organu drugiej instancji, że nieprzeprowadzenie badania w terminie pomimo świadomości, że termin ten dobiega końca, nie stanowi nadzwyczajnych okoliczności i wskazuje na niewłaściwą organizację pracy w przedsiębiorstwie. Oceny tej nie zmienia podnoszona przez skarżącą w piśmie z 23 czerwca 2020 r. okoliczność, że kierowca pojazdu przyjechał do Polski dopiero o godzinie 17:20, a czas pracy nie pozwolił mu dojechać do T. w odpowiednim czasie, gdyż zatrzymał się na obowiązkową dobową przerwę by bezpiecznie dojechać do bazy w dniu następnym. Podobnie bez wpływu na tę ocenę jest okoliczność, że kierującego transportem nie było 10 czerwca 2020 r. w pracy ze względu na rozpoczęty w tym dniu urlop, zaś kierowca narodowości ukraińskiej nie potrafi samodzielnie znaleźć innej stacji kontroli pojazdów, a spedytor go prowadzący był już po godzinach pracy. Wręcz przeciwnie okoliczności te świadczą o niewłaściwej organizacji pracy przedsiębiorcy, którego obowiązkiem było zastosowanie rozwiązań organizacyjnych, które umożliwiłyby takie zaplanowanie pracy kierowcy kierującego tym zespołem pojazdów i ewentualnie innych osób kierujących jego pracą, aby badanie techniczne zostało przeprowadzone we właściwym czasie. Zwrócić w tym miejscu należy uwagę, że po ujawnieniu braku okresowego badania technicznego, skarżąca wykonała je jeszcze tego samego dnia, tj. 11 czerwca 2020 r., pomimo że był to dzień świąteczny (Boże Ciało).

Wskazać należy, że podmiot wykonujący przewóz drogowy jest zobowiązany do działań organizacyjnych gwarantujących bezpieczeństwo innych użytkowników dróg, w tym w zakresie doboru kierowców i ułożenia planu ich pracy. Do uwolnienia się od odpowiedzialności nie wystarczy wykazanie braku winy, lecz wymagane jest udowodnione podjęcie wszystkich niezbędnych środków w celu zapobieżenia powstaniu naruszenia prawa. Nie wystarcza wykazanie zastosowania wszystkich normalnych, rutynowych środków zabezpieczających, jeżeli sytuacja wymagała środków dodatkowych.

Nie ulega wątpliwości, że przewóz drogowy wykonywany był w okresie stanu epidemii COVID-19, który wiąże się z licznymi ograniczeniami i przeszkodami dotyczącymi prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego. Prawodawca polski wprowadził w okresie od 14 marca do 20 marca 2020 r. na terenie RP stan zagrożenia epidemicznego rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego (Dz. U. poz. 433) od 20 marca 2020 r., stan epidemii (rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. – Dz. U. z 2020 r., poz. 491 ze zm.). Na podstawie art. 15zzzx ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.) w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID, w przypadku upływu terminu badania technicznego pojazdu, którego właścicielem lub posiadaczem jest osoba przebywająca na obowiązkowej kwarantannie lub poddana leczeniu z powodu COVID-19, przedłużono ważność badanie technicznego przez okres 7 dni od zakończenia leczenia lub kwarantanny, jedynie w celu umożliwienia wyjazdu na wykonanie nowego badania technicznego.

Skarżąca nie powoływała się jednak na konieczność odbycia kwarantanny lub chorobę wywołaną koronawirusem SARS-CoV-2. Nie przedstawiła dowodów kwestionujących treść protokołu z kontroli. Nie wykazała, że nie miała wpływu na powstanie naruszenia lub że wystąpiły zdarzenia, których nie mogła przewidzieć i które świadczyłyby, że z uwagi na obowiązkową kwarantannę lub poddanie leczeniu z powodu COVID-19 wykonanie okresowego badania technicznego nie było możliwe w terminie.

Wskazać należy, że przepis 92c u.t.d. nie może być interpretowany w taki sposób, który dopuszczałby jego zwolnienie z obowiązków określonych prawem, nawet w przypadku jego niedbalstwa. Trudno bowiem w innych kategoriach rozpatrywać uchybienia terminowi przeprowadzenia przewidzianych prawem okresowych badań technicznych pojazdu należącego do zawodowego przewoźnika, który nie przeprowadza ich w terminie nie z powodu zdarzenia o charakterze nadzwyczajnym, ale z powodu nienależytego nadzoru własnego w zakresie wykonywania obowiązków zawodowych w zgodzie z prawem.

W konsekwencji, w ocenie sądu stan faktyczny w niniejszej sprawie stanowiący podstawę wydania zaskarżonej decyzji nie budził w istocie żadnych wątpliwości. Z analizy całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie bowiem wynika, że skarżąca w chwili kontroli wykonywała przewóz drogowy pojazdem, który nie posiadał aktualnych badań technicznych, o których mowa w art. art. 81 ust. 1 p.r.d.

Podkreślenia wymaga, że odpowiedzialność administracyjna za dopuszczenie do konkretnego naruszenia, określonego czy to w ustawie o transporcie drogowym, czy w innych przepisach krajowych, bądź unijnych, jest niezależna od kwestii zaistnienia winy po stronie dokonującej naruszenia, a tym bardziej nie bada się stopnia zawinienia. Stwierdzenie naruszenia prawa powoduje odpowiednią, zgodną z przepisami kwalifikację tego naruszenia, a w konsekwencji nałożenie kary w przewidzianej ustawą wysokości, bez możliwości odstąpienia od nałożenia kary (poza omówionym wyżej art. 92c u.t.d. oraz art. 92b u.t.d., który nie odnosi się do okoliczności niniejszej sprawy), czy jej miarkowania. Zasada praworządności wymagała więc od organu administracji, aby stwierdzając naruszenie określone lp. 9.1 załącznika nr 3 do u.t.d., nałożył przewidzianą w tym przepisie karę, określoną w stałej wysokości na kwotę 2 000 zł.

Organ odwoławczy prawidłowo wyjaśnił również, że regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 k.p.a. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Ponadto nie znajdą również zastosowania art. 189e oraz art. 189f k.p.a., które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały bowiem uregulowane odrębnie w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.

Organ drugiej instancji trafnie wskazał również, że charakter sprawy wykluczał możliwość skierowania stron do mediacji. Jeżeli na skutek kontroli zostały ujawnione naruszenia i zostały one potwierdzone dowodami, to nie ma możliwości mediowania w tym zakresie. Instytucja mediacji może mieć zastosowanie w sprawach, w których organ korzysta z władzy dyskrecjonalnej, pozostawionej uznaniu organu. W sytuacji gdy przepisy prawa przewidują wydanie decyzji stricte o charakterze związanym, a stan faktyczny i prawny sprawy nie budzi wątpliwości, nie ma możliwości przeprowadzenia mediacji, skutkującej jak chce tego strona zawarciem ugody. Dotyczy to spraw, w których nie ma miejsca na dokonanie ustaleń w granicach obowiązującego prawa, lecz organ ma obowiązek rozstrzygnąć sprawę w jeden określony sposób (tak Wilbrandt-Gotowicz Martyna, Jaśkowska Małgorzata i Wróbel Andrzej w komentarzu do art. 96 a k.p.a.).

Działalność gospodarcza polegająca na świadczeniu usług w transporcie drogowym jest działalnością regulowaną, co oznacza, że zasady jej prowadzenia określają w sposób szczegółowy przepisy prawa krajowego, unijnego, jak też wydane na ich podstawie zezwolenia. W sposób kazuistyczny określają one zarówno zasady prawidłowego funkcjonowania podmiotów świadczących te usługi, wykaz naruszeń oraz wysokość kar pieniężnych. Wynika stąd związany charakter decyzji, stwierdzenie określonego przewinienia pociąga za sobą obowiązek, a nie możliwość, jak w przypadku decyzji uznaniowych, nałożenia określonej sankcji. Nie ma miejsca na luz decyzyjny, a co za tym idzie wykluczona jest mediacja.

Odnośnie podniesionego zarzutu naruszenia art. 105 k.p.a. organ drugiej instancji słusznie uznał go za bezpodstawny. Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w tym przepisie oznacza, że przestaje istnieć jeden z konstytutywnych elementów materialnego stosunku administracyjnoprawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Konstytutywnymi elementami stosunku prawnego są podmiot, przedmiot i podstawa prawna. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 czerwca 2020 r., I GSK 81/20: "Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego nastąpi wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Chodzi więc o sytuację, gdy w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania, która może być załatwiona decyzją". Jak trafnie wskazał organ odwoławczy postępowanie w niniejszej sprawie na żadnym etapie nie stało się bezprzedmiotowe. Strona nie wykazała okoliczności wyłączających odpowiedzialność przedsiębiorcy za stwierdzone naruszenie, skutkując umorzeniem postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej.

Zdaniem sądu organy nie dopuściły się również w sprawie naruszenia przepisów proceduralnych, a w szczególności art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Należycie bowiem rozpatrzyły zebrany w sprawie materiał dowodowy, a organ odwoławczy odniósł się również do podniesionych przez stronę w odwołaniu zarzutów i wniosków.

Organ drugiej instancji trafnie wskazał, że brak było podstaw do zawieszenia niniejszego postępowania w oparciu o art. 98 k.p.a. Wskazać należy, że uprawnienie wynikające z art. 98 § 1 k.p.a. przysługuje stronie tylko w przypadku postępowania wszczętego na jej wniosek, a także gdy nie sprzeciwiają się temu inne strony i nie zagraża to interesowi społecznemu. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie, ponieważ tylko w takim wypadku organ ma możliwość spełnienia żądania strony. Z treści przepisu wynika a contrario, że nie jest dopuszczalne fakultatywne zawieszenie postępowania wszczętego z urzędu (por. wyrok NSA z 20 listopada 1998 r., II SA 1421/98, wyrok WSA w Lublinie z 29 grudnia 2011 r., II SA/Lu 737/11). W niniejszej sprawie postępowanie zostało wszczęte z urzędu. Oznacza to, że skarżąca nie mogła skutecznie wystąpić z wnioskiem o zawieszenie postępowania.

Wskazać należy, że o ile istotnie postanowienie w przedmiocie wniosku skarżącej o zawieszenie postępowania nie zostało przez organ wydane, jednakże nie można uznać, by miało to wpływ na wynik sprawy. Nadto podnieść należy, że gdyby organ wydał w tym zakresie rozstrzygnięcie i odmówił zawieszenia, to na takie postanowienie nie służyłby odrębny środek zaskarżenia (art. 101 § 3 k.p.a.) ani skarga do sądu administracyjnego. Brak więc stosownego rozstrzygnięcia przez organ w przedmiocie wniosku o zawieszenie nie stanowi naruszenia przepisów postępowania, które by mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. i nie wpływa na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. W niniejszej sprawie nie zaistniała również przesłanka do zawieszenia postępowania z urzędu, w szczególności podstawą taką nie jest okoliczność wprowadzonego na terenie kraju stanu epidemii.

Poczyniony w niniejszej sprawie stan faktyczny nie budził wątpliwości, a tym samym nie istniały również przesłanki do zastosowania przepisu art. 81a k.p.a. Zaskarżona decyzja zawiera prawidłowe uzasadnienie zarówno podstawy faktycznej, jak i prawnej. Organy obu instancji dokonały prawidłowej oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie, zasadnie uznając go za spójny i logiczny, a uzasadnienie takiego stanowiska znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji. Zapewniono również skarżącemu czynny udział w sprawie w toku całego postępowania.

Z powyższych względów, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

is