Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SAB/Po 108/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-08-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
659
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Zobowiązano do dokonania czynności
Stwierdzono przewlekłe prowadzenie postępowania
Stwierdzono, że przewlekłość postępowania nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy: article: art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 12, art. 35, art. 36, art. 37 § 1 pkt 2, art. 61 § 1, art. 61 § 3,
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 98, art. 105, art. 106, art. 109 ust. 1, art. 109 ust. 4
journal: Dz.U. 2020 poz 35
law: Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - t.j.
article: art. 149 § 1 pkt 1, art. 149 § 1 pkt 3, art. 149 § 1a, art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a.
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 26 sierpnia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jan Szuma Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 sierpnia 2021 roku sprawy ze skargi M. G. na przewlekłość Wojewody w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy I. stwierdza, że Wojewoda przewlekle prowadzi postępowanie w sprawie z wniosku strony skarżącej, II. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę nie ma miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zobowiązuje Wojewodę do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, IV. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę [...]zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi M. G. (zwanego dalej także "skarżącym") jest przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę (zwanego dalej także "Wojewodą") postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy.

Wnioskiem z dnia [...] marca 2021 r. skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zwrócił się do Wojewody o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r. (doręczonym organowi w dniu [...] kwietnia 2021 r., zgodnie z urzędowym poświadczeniem przedłożenia - k. 39 akt adm.), skarżący wniósł ponaglenie na niezałatwienie w terminie sprawy o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy (k. 36 akt adm.).

W dniu [...] kwietnia 2021 r. Wojewoda przekazał Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców ponaglenie na przewlekłość postępowania administracyjnego (k. 33 akt adm.), które uznane zostało za nieuzasadnione postanowieniem Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] maja 2021 r. ([...]) - k. 12 akt adm.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r. Wojewoda wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych poprzez przybycie do delegatury, złożenie odcisków linii papilarnych, złożenie ważnego dokumentu podróży, złożenie oryginału formalnego wniosku wypełnionego we wszystkich wymaganych polach oraz złożenie czytelnego podpisu pod wnioskiem, a także złożenie załącznika nr [...] do wniosku na obowiązującym formularzu, wypełnionego we wszystkich wymaganych rubrykach oraz czytelnie podpisanego przez podmiot powierzający pracę cudzoziemcowi. W wezwaniu zaznaczono, że stwierdzono brak wymaganego osobistego stawiennictwa, nie przedstawiono oryginału paszportu, we wniosku nie zostały wypełnione pola "brak wzoru podpisu" oraz podpis pod załącznikiem nr [...] jest nieczytelny. Dodano, że braki należy uzupełnić w ciągu 60 dni od dnia odbioru wezwania, a w razie nieuzupełnienia braków formalnych, wniosek pozostawiony zostanie bez rozpoznania.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r. (k. 25 akt adm.) skarżący odpowiedział na wezwanie organu do uzupełnienia braków formalnych, przedkładając jednocześnie uzupełniony formularz wniosku o podpis cudzoziemca w polu D oraz ponownie oryginał załącznika nr [...]. Skarżący podniósł, że niezrozumiałe jest dla niego wezwanie o ponowne przedłożenie załącznika nr [...], gdyż uwidacznia on odręczny podpis pracodawcy.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r. (k. 23 akt adm.) Wojewoda zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego dotyczącego udzielenia zezwolenia na pobyt, wskazując, że decyzja w sprawie zostanie wydana do [...] października 2021 r.

W dniu [...] maja 2021 r. Wojewoda zwrócił się do Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Komendy Wojewódzkiej Policji oraz Straży Granicznej o zaopiniowanie wniosku, na co wskazuje wzmianka w pkt 11 metryki sprawy (k. 1 akt adm.).

Pismem z dnia [...] czerwca 2021 r. M. G., zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, czyli art. 12 § 1 w zw. z art. 35 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego z uwagi na prowadzenie postępowania administracyjnego w sposób opieszały, powierzchowny i nieefektywny, bowiem wykonywane w jego toku czynności podejmowane były w dużych odstępach czasu. W skardze wniesiono o zobowiązanie organu do wydania decyzji w określonym terminie, stwierdzenie, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, przyznanie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę z dnia [...] lipca 2021 r. Wojewoda wniósł o odrzucenie skargi, a w przypadku wszczęcia postępowania sądowego o oddalenie skargi.

W uzasadneiniu stanowiska Wojeowda podniósł, że w chwili złożenia ponaglenia wniosek skarżącego zawierał braki formalne, zatem organ nie mógł wszcząć postępowania admistracyjnego w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Wprawdzie do chwili złożenia ponaglenia skarżący nie otrzymał wezwania w celu uzupełnienia braków formalnych, to jednak sam mógł podjąć działania w tym zakresie. W Wydziale Spraw Cudzoziemców [...] Urzędu Wojewódzkiego funkcjonuje internetowa rezerwacja umożliwiająca umówienie się na złożenie odcisków linii papilarnych, przedłożenie do wglądu ważnego dokumentu podróży oraz ewentualne uzupełnienie pozostałych braków formalnych. Dlatego też, mimo braku wezwania ze strony Organu, możliwe było umówienie się na wizytę nie tylko w siedzibie Wydziału, ale także w jednej z czterech delegatur [...] Urzędu Wojewódzkiego.

Wezwanie do osobistego stawiennictwa i złożenia odcisków linii papilarnych oraz uzupełnienia braków formalnych, zostało skarżącemu przesłane [...] kwietnia 2021 r. Skarżący w dniu [...] kwietnia 2021 r. przybył do urzędu i złożył odciski linii papilarnych oraz uzupełnił braki formalne, o których konieczności uzupełnienia został powiadomiony w przesłanym mu wezwaniu. Dopiero wówczas można było wszcząć postępowania oraz uzyskać stempel w paszporcie, potwierdzającego złożenie wniosku. Równocześnie skarżący otrzymał zawiadomienie o wszczęciu postępowania, w którym poinformowano go o terminie załatwienia sprawy oraz przyczynach wyznaczających załatwienie sprawy w takim czasie.

Wojewoda podniósł również, że sposób prowadzenia sprawy nie wynika ze złej woli pracowników Wydziału Spraw Cudzoziemców, ale jest skutkiem ogromnej ilości wniosków składanych przez cudzoziemców, konieczności równoczesnego procedowania w wielu różnych sprawach oraz odpływu pracowników merytorycznych prowadzących postępowania i braku możliwości szybkiego uzupełnienia niedoborów kadrowych. Problemy kadrowe Urzędu Wojewódzkiego w [...] oraz ilość wniosków cudzoziemców nie są okolicznościami niemającymi znaczenia w sprawie.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 35 § 3 i art. 36 § 1 k.p.a. organ odwołal się do stanowiska wyrażonego w aktualnym orzecznictwie, zgodnie z którym z bezczynnością z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia wówczas, gdy zasadniczym czynnikiem determinującym jej powstanie jest swoista "zła wola" organu, a więc celowe i intencjonalne odsuwanie w czasie załatwienia sprawy, mimo braku obiektywnie weryfikowalnych przeszkód uniemożliwiających zakończenie postępowania. Nie jest zatem wystarczającym do uznania rażącego naruszenia prawa li tylko sam fakt niedotrzymania terminów w jakich co do zasady postępowanie administracyjne winien organ zakończyć, czy też skala przekroczenia terminów (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia [...] września 2019 r. (sygn. akt III SAB/Kr [...]).

Zdaniem organu, biorąc pod uwagę analogiczny stan faktyczny przedmiotowej sprawy oraz tożsame okoliczności uniemożliwiające wydanie decyzji w ustawowym terminie, nie sposób ocenić, iż przewlekłe prowadzenie postępowania w niniejszej sprawie ma charakter kwalifikowany w postaci rażącego naruszenia prawa.

W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy brak ponadto podstaw do uznania, iż przekroczenie terminu rozpoznania sprawy jest pozbawione racjonalnego uzasadnienia, czy wręcz nieznajdujące żadnego uzasadnienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325, z późn. zm., zwana dalej także "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (w pkt 1 art. 3 § 2 p.p.s.a. zawarto przypadek decyzji administracyjnych). Zgodnie zaś z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę (w tym także skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania) można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.).

Złożenie ponaglenia wywiera skutek wyczerpania przez stronę przysługujących jej środków zaskarżenia (art. 52 § 1 p.p.s.a.), a tym samym umożliwia skuteczne wniesienie skargi na bezczynność organu pozostającego w zwłoce i niepodejmującego w ustawowym terminie aktów wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 - 3 P.p.s.a. W sprawach skarg na bezczynność nie ma znaczenia, jaki okres upłynął pomiędzy ponagleniem wniesionym w trybie art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 roku, poz. 256 z późn. zm., zwanej dalej: K.p.a.), a skargą do sądu administracyjnego. Warunkiem formalnym skargi jest wyłącznie złożenie takiego ponaglenia (por. postanowienie NSA z dnia [...] października 2013 r., sygn. I OZ [...], orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie ulega wątpliwości, że w okolicznościach badanej sprawy stosowny tryb został wyczerpany – ponaglenie zostało złożone w dniu [...] kwietnia 2021 r.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania przedmiotowej skargi należy zauważyć, że w niniejszym postępowaniu obowiązkiem Sądu było zbadanie, czy zarzucana w skardze przewlekłość postępowania Wojewody rzeczywiście istniała – tak w dacie wniesienia skargi, jak i w dacie wyrokowania – a jeśli tak, to czy miała ona charakter rażący.

Z "przewlekłym postępowaniem" mamy do czynienia w razie prowadzenia postępowania niezmierzającego – wbrew wynikającej z art. 12 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735, zwana dalej także "k.p.a.") zasadzie szybkości i prostoty postępowania – do bezpośredniego załatwienia sprawy. "Przewlekłe postępowanie" ma miejsce wówczas, gdy organ podejmuje wprawdzie działania ale robi to opieszale lub skuteczność podejmowanych czynności jest wątpliwa. Dotyczy to – w ocenie Sądu – także sytuacji, gdy organ podejmuje czynności niezgodnie z procedurą, nie zmierzając wprost i skutecznie do finalnego załatwienia sprawy. Będą to zatem przypadki prowadzenia postępowania (...) jeszcze przed upływem terminu do załatwienia sprawy, tyle że w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny, ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzeby wynikające z istoty sprawy (por. P. Kornacki, Intertemporalne aspekty orzekania sądu administracyjnego w przedmiocie skargi na przewlekłość postępowania przed organem administracji publicznej, ZNSA 2011 Nr 5, s. 45–46). Takie rozumienie przewlekłości wynika z treści art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a., a mianowicie pod tym pojęciem rozumie się sytuację w której postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy.

Sąd, uznając za zasadną skargę na przewlekłe postępowanie organu w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., uwzględnia skargę i zobowiązuje organ do wydania aktu lub podjęcia czynności w terminie przez siebie wskazanym. Sąd może orzekać jedynie o obowiązku wydania decyzji (lub postanowienia) lub dokonania czynności w przedmiotowej sprawie, nie może natomiast nakazywać organowi sposobu rozstrzygnięcia, ani też bezpośrednio orzekać o prawach i obowiązkach skarżącego (wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2001 r., sygn. akt I SAB 37/00, LEX nr 75532).

Stwierdzenie, iż organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania wymaga również dokonania oceny, czy bezczynność lub przewlekłość miała charakter rażący.

Rażące naruszenie prawa, o jakim mowa w art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a., jest postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Sąd stwierdza zatem rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego sformułowania za działanie "rażące" należałoby uznać działanie bezspornie ponad miarę, niewątpliwe, wyraźne oraz oczywiste. Ocena, czy mamy do czynienia z naruszeniem rażącym, powinna być przy tym dokonywana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie, wyznaczonej przez wiele elementów zmiennych. Nie jest bowiem możliwe przesądzenie z góry o tym, że dana kategoria naruszeń przybiera postać kwalifikowaną (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Wr 14/14, CBOSA).

Aby ocenić zasadność zarzutów skargi według określonych wyżej kryteriów, należy uwzględnić regulacje prawne i procedury w jakich działał organ administracji, którego przewlekłe postępowanie jest przedmiotem skargi.

Stosownie do treści art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie (art. 12 § 2 k.p.a.). W myśl art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 k.p.a.). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).

Postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu (art. 61 § 1 k.p.a.). Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej (art. 61 § 3 k.p.a.). Mając to na uwadze nie można podzielić argumentacji Wojewody przytoczonej w odpowiedzi na skargę w uzasadnieniu wniosku o odrzucenie skargi.

W myśl art. 6 k.p.a., organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Artykuł 8 § 1 k.p.a. stanowi, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Zgodnie z art. 9 k.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 § 1 k.p.a.). Organy administracji publicznej mogą odstąpić od zasady określonej w § 1 tylko w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną (art. 10 § 2 k.p.a.). Organ administracji publicznej obowiązany jest utrwalić w aktach sprawy, w drodze adnotacji, przyczyny odstąpienia od zasady określonej w § 1 (art. 10 § 3 k.p.a.). Zgodnie zaś z art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie (art. 12 § 2 k.p.a.).

Specyfika postępowania w przedmiocie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wymaga wpierw złożenia osobiście na formularzu przez zainteresowanego wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy wraz ze stosownymi załącznikami w myśl art. 98, art. 105, art. 106 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2020 r., poz. 35, z późn. zm., zwanej dalej także "ustawą o cudzoziemcach"). Jako, że organ administracji zobowiązany jest do dokonania konsultacji z innymi organami (Komendantem Oddziału Straży Granicznej, Komendantem Wojewódzkim Policji, Szefem Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, a w razie potrzeby także konsulem właściwym ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania cudzoziemca za granicą lub inny organ) przed wydaniem decyzji, a wskazane powyżej organy mają termin na udzielenie informacji od 30 do 60 dni, to należy tę okoliczność uwzględnić w ocenie przewlekłości postępowania (art. 109 ustawy o cudzoziemcach).

W przedmiotowej sprawie należy stwierdzić przewlekłość postępowania administracyjnego. Weryfikacja akt sprawy potwierdza, że Wojewoda działał przewlekle, ignorując ustawowy termin załatwienia sprawy. Wniosek strony o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy wpłynął do Wojewody w dniu [...] marca 2021 r. Jednakże, jak wynika z akt sprawy, dopiero w dniu [...] kwietnia 2021 r. (to jest, już po złożeniu ponaglenia przez skarżącego) organ dokonał w sprawie pierwszych czynności zmierzających do rozpoznania wniosku M. G. – wzywając go do usunięcia braków formalnych wniosku, a dopiero w dniu [...] maja 2021 r. wdrożono procedurę z art. 109 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach (k. 1 akt adm.).

Powyższe świadczy, że organ prowadził co prawda postępowanie wyjaśniające uzasadnione relewantnymi przepisami prawa materialnego, jednak zdaniem Sądu, niedopuszczalna jest sytuacja, w której organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie przez okres ponad miesiąca (od [...] marca 2021 r. do [...] kwietnia 2021 r.) od złożenia wniosku, a następne czynności podejmuje dopiero w dniu [...] maja 2021 r., czyli ponownie w odstępie dalszym niż jeden miesiąc, naruszając znacznie jakiekolwiek terminy określone w art. 35 k.p.a.

Wezwania Wojewody skierowane do skarżącego cechuje ponadto powtarzalność. Nic więc nie stało na przeszkodzie, by wnioskowi skarżącemu nadać bieg niezwłocznie po jego wpłynięciu, poprzez wezwanie skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku. Podejmowane przez organ czynności zdają się świadczyć – w ocenie Sądu - o mechanicznym wykonywaniu pewnych czynności bez zapoznania się z materiałem sprawy, a czynności te, co już wyżej podkreślono, są typowe i powtarzalne. Nie było również przeszkód, aby niezwłocznie po wpłynięciu wniosku organ wystąpił do stosownych organów na mocy art. 109 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach o przekazanie informacji, czy wjazd cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jego pobyt na tym terytorium mogą stanowić zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Jest to bowiem czynność, którą organ jest zobowiązany podjąć na mocy przepisów ustawy o cudzoziemcach każdorazowo w przypadku prowadzenia postępowania w przedmiocie wydanie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy. Innymi słowy, wskazane informacje stanowią materiał dowodowy, który obligatoryjnie musi zostać zgromadzony przez organ, i który stanowi podstawę do wydania decyzji w sprawie. Wystąpienie do właściwych organów ze stosownym wnioskiem stanowi więc czynność standardową, a nie czynność, której konieczność podjęcia wyniknęła w toku prowadzenia postępowania.

W świetle powyższego, Sąd podkreśla, że wskazany w zawiadomieniu Wojewody z dnia [...] kwietnia 2021 r. (k. 23 akt adm.) nowy termin załatwienia sprawy przypadający na dzień [...] października 2021 r. jest zdecydowanie za długi i nie ma oparcia w przepisach regulujących postępowanie w sprawach o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy. Stosownie do art. 109 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach, regulującym konsultacje z innymi organami (m.in. komendantami oddziału Straży Granicznej, komendantami wojewódzkimi Policji, Szefem Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i innymi) przed wydaniem decyzji w sprawie udzielenia zezwolenia cudzoziemcowi na pobyt czasowy, jeżeli organ obowiązany do przekazania informacji nie przekaże informacji w terminach określonych ustawą (30 dni lub 60 dni od dnia otrzymania wniosku Wojewody), uznaje się, że wymóg uzyskania informacji został spełniony. Oznacza to, że wobec wystosowania do tych organów zapytania w dniu [...] maja 2021 r., Wojewoda mógł oczekiwać na stosowne informacje od wspomnianych organów do dnia [...] lipca 2021 r. Akta sprawy administracyjnej ujawniają, że Wojewoda nie podjął jednak w sprawie żadnych dalszych czynności od dnia [...] czerwca 2021 r.

Mając na uwadze terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez organ, a także stopień zawiłości sprawy Sąd uznał, że czas trwania kontrolowanego postępowania przekraczał rozsądne granice, naruszając prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Z akt sprawy nie wynika, aby wystąpiły uzasadnione przyczyny dla takiego zachowania, tj. spóźnionego podejmowania czynności. Ponadto organ nie realizował w sposób właściwy dyspozycji art. 36 k.p.a. – jak już wskazano, nowy termin załatwienia sprawy został wyznaczony za długi i nie wynika z przepisów proceduralnych, jak i potrzeb uzasadnionych konkretną sprawą administracyjną skarżącego.

Powyższe stanowi, że postępowanie Wojewody prowadzone w sprawie na wniosek strony nosi znamiona przewlekłości postępowania, naruszając zasady i terminy określone w art. 35 k.p.a., art. 36 k.p.a. oraz art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 12 k.p.a. a w konsekwencji art. 6 k.p.a. i art. 7 k.p.a. Wymaga podkreślenia, że organy administracji publicznej powinny działać efektywnie, tj. sprawnie, szybko, skutecznie, biorąc pod uwagę ekonomikę podejmowanych działań. Działania administracji winny się więc charakteryzować swego rodzaju aktywnością, nakierowaną na sprawne i odpowiednie załatwienie konkretnej sprawy. Takich czynności i działań w niniejszej sprawie zabrakło.

W świetle zaistniałych okoliczności Sąd stwierdził, że organ dopuścił się przewlekłości w prowadzonym postępowaniu, o czym, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzeczono w pkt I sentencji wyroku. Wniosek Strony nie został załatwiony w przewidzianym przez prawo terminie.

Biorąc z kolei pod uwagę datę złożenia wniosku (6 mkarca 2021 r.) oraz czas trwania postępowania, jak i opisaną wyżej postawę organu, Sąd uznał (w pkt II sentencji wyroku), że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd uwzględnił w szczególności fakt, że Wojewoda pierwsze czynności, zmierzające do rozpoznania wniosku strony skarżącej, podjął, jakkolwiek spóźnione, to przed upływem ustawowego terminu zakończenia postępowania. Sąd uwzględnił również wyjaśnienia, które Wojewoda zawarł w odpowiedzi na skargę, z których wynikają obiektywne przyczyny przewlekłego prowadzenia postępowania.

Ponieważ do dnia orzekania Wojewoda nie podjął rozstrzygnięcia w sprawie Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał Wojewodę do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (punkt III sentencji wyroku).

Jako, że skarga została uwzględniona Sąd - na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. - zasądził od organu na rzecz skarżącego poniesione przez niego koszty postępowania, które sprowadzają się do: - wpisu od skargi uiszczonego w wysokości [...] zł, wynikającej z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...] grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.); wynagrodzenia pełnomocnika w kwocie [...]zł ustalonego zgodnie § 14 ust.1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 265) oraz kwota [...]zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a.