Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 657/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2015-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 86 ust. 1, art. 88 ust. 3a pkt 1 lit. a).
journal: Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Błesiński Sędziowie sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca) sędzia WSA Wojciech Czajkowski Protokolant stażysta Joanna Lasek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2015r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od września 2011r. do lipca 2012r. I. uchyla zaskarżoną decyzję ; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 2.964 ( dwa tysiące dziewięćset sześćdziesiąt cztery ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

S. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej (dalej Dyrektor Izby Skarbowej, organ odwoławczy, organ II instancji) z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od września 2011r. do lipca 2012r..

Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego (dalej Naczelnik US, organ I instancji) z dnia "[...]" nr "[...]" w zakresie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym jako kwotę do przeniesienia na następny okres za miesiące od września 2011r. do lipca 2012r.. Natomiast uchylił ww. decyzję w zakresie określenia: nadwyżki podatku naliczonego nad należnym jako kwotę do przeniesienia na następny okres za miesiące od sierpnia 2012r. do marca 2013r., jak też zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za kwiecień 2013r., i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Organ II instancji wyjaśnił, że istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do kwestii, czy S. B. (dalej strona, podatnik, skarżąca) miał prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z tytułu nabycia sadzy technicznej, udokumentowanego fakturą VAT Nr "[...]" z dnia 1.09.2011r., na której jako wystawca widnieje rosyjska firma "A.", "[...]", (dalej A., zagraniczny kontrahent, zagraniczna firma), ujętego w rozliczeniu podatku od towarów i usług za wrzesień 2011r., na podstawie zgłoszenia celnego SAD z dnia 7 września 2011r. nr "[...]", w kwocie 18.222,- zł. W powyższym dokumencie SAD, jako nadawca sadzy widnieje ww. zagraniczny kontrahent, a podatek od towarów i usług z tytułu importu sadzy, naliczony w tym dokumencie w kwocie 18.222,- zł, został opłacony z rachunku bankowego w Banku P., zgłoszonego przez stronę w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Organ odwoławczy przedstawił art. 86 ust. 1, art. 86 ust. 2 pkt 2 lit. a), art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) i lit. b) ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 177, poz. 1054 ze zm.), dalej ustawa o VAT. Podał, że w prawie podatkowym potrzeba należytego udokumentowania dokonanych czynności odzwierciedlających rzeczywisty przebieg zdarzeń gospodarczych, zgodnie z określonymi przepisami, jest warunkiem koniecznym do tego, by podatnik z takiego faktu mógł wyprowadzić dla siebie wynikające z przepisów uprawnienia. W przypadku dokumentu, który nie odzwierciedla rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, organy podatkowe nie są uprawnione do dowolnej oceny dowodów zebranych w sprawie poprzez odrębną ocenę zachowania się poszczególnych uczestników transakcji z pominięciem całokształtu jej mechanizmu.

Organ II instancji podał, że w związku z ww. transakcją wystawione zostały: 1) faktura VAT Nr "[...]" dnia 1.09.2011r., na której jako wystawca widnieje ww. zagraniczny kontrahent, dotycząca zakupu sadzy technicznej w ilości 19,80 ton, na łączną wartość 17.982,96 EURO, 2) dokument wskazujący, iż w walucie rosyjskiej, wartość tej transakcji wynosiła 752.400 RUB, 3) specyfikacja z dnia 23.04.2011r., na której widnieją dane wystawcy, 4) międzynarodowy samochodowy list przewozowy CMR, z którego wynika, że transportu sadzy dokonał przewoźnik M.S., a transport odbywał się na trasie Rosja-Polska.

Dyrektor Izby Skarbowej powołał się na zeznania podatnika, M.S., M.K. (kierowcy w firmie M.S.), W.K., M.P., i stwierdził, że:

1. zagraniczny kontrahent, jako dostawca sadzy technicznej, nie wykazał w swojej dokumentacji podatkowej za 2011r. żadnych transakcji z podatnikiem, głównym rodzajem działalności tej firmy była sprzedaż hurtowa perfum i kosmetyków, dyrektor tej firmy nie stawił się na wezwanie organu podatkowego w celu udzielenia wyjaśnień w sprawie, w dniu 10 kwietnia 2013r. ww. firma została zlikwidowana;

2. podatnik nie potrafi wskazać z kim kontaktował się w sprawie zakupu sadzy, nie kontaktował się z żadnym przedstawicielem tej firmy, nie potrafi podać kiedy i w jaki sposób zapłacono za zakup sadzy; jednocześnie stwierdza, że nie zapłacił za zakup sadzy, kto inny tego dokonał, ale nie wie kto, nikt nie domagał się od niego zwrotu zapłaconej kwoty w jego imieniu za zakupioną sadzę;

3. na rachunkach bankowych, należących do podatnika brak jest przelewów dokonanych na rzecz zagranicznego kontrahenta, choć kwota wynikająca z faktury dokumentującej zakup sadzy technicznej wyniosła 75.771,20 zł (równowartość transakcji w Euro), a tym samym powinna zostać opłacona za pośrednictwem rachunku bankowego, zgodnie z art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej;

4. towar w dokumencie SAD (sadza techniczna), zgłoszony przez podatnika, został odprawiony na granicy bez dokonania weryfikacji zadeklarowanych danych i nie przeprowadzono rewizji towaru;

5. podatnik sprzedał sadzę techniczną, ale źródło jej pochodzenia nie jest znane.

Organ odwoławczy podsumował, że całokształt ww. okoliczności wskazuje, iż faktura Nr "[...]" z dnia 1.09.2011r. dokumentująca zakup sadzy technicznej, nie odzwierciedla czynności, które zostały dokonane pomiędzy podmiotami w niej wymienionymi, tj. zagranicznym kontrahentem i podatnikiem. W rezultacie, w przedmiotowej sprawie fakt nabycia sadzy technicznej we wrześniu 2011r., wynika jedynie z wyjaśnień podatnika. Podsumowując i oceniając wszystkie okoliczności faktyczne przedmiotowej sprawy, organ odwoławczy stwierdził, że ww. faktura VAT nie dokumentowała rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Ustalone bowiem fakty w pełni uzasadniają przyjęcie, że sadza techniczna rzekomo sprzedawana przez ww. firmę na rzecz podatnika, nie była dostarczana przez ten podmiot we wrześniu 2011r.. Zatem podmiot, który widnieje jako wystawca faktury w rzeczywistości nie dokonał sprzedaży. Sporna faktura nie została wykazana przez A. w jej rozliczeniu podatkowym.

Organ powołał się na wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 21 czerwca 2012r. w sprawach połączonych C-80/11 i C-142/11, wyrok z dnia 28 lutego 2013r. w sprawie C-563/11 i jako istotne podkreślił, że podatnik nie pamięta w jaki sposób dowiedział się o możliwości zakupu sadzy technicznej i w jaki sposób nawiązał kontakt z firmą zagraniczną, nie pamięta kto reprezentował ten podmiot, nie pamięta z kim uzgadniał wielkość i cenę transakcji, nie miał osobistego kontaktu z firmą sprzedającą sadzę, miał jedynie ustne zapewnienia, że firma zagraniczna jest rzetelna, ale nie pamięta od kogo, nie zapłacił za sadzę, bo ktoś inny już za nią zapłacił, ale nie pamięta kto.

W ocenie organu odwoławczego podatnik nie zapłacił za sporną sadzę, a także towar zgłoszony przez niego w dokumencie SAD, zwolniony został przez organ celny bez dokonania weryfikacji zadeklarowanych danych i bez przeprowadzenia rewizji tego towaru. Tym samym nie zasługuje na uwzględnienie stanowisko strony, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw prawnych do zakwestionowania podatku naliczonego z tytułu nabycia sadzy technicznej, udokumentowanego ww. fakturą VAT z 1.09.2011r., wystawioną przez Spółkę A., który został zapłacony do Izby Celnej. W przedmiotowej sprawie brak jest dowodów potwierdzających stanowisko strony, iż dokonała ona importu sadzy technicznej nabytej od A..

Dyrektor Izby Skarbowej uznał za pozbawione podstaw zarzuty odwołania, dotyczące naruszenia art. 86 ust. 1 i 2 oraz art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy o podatku od towarów i usług.

Natomiast w zakresie, w jakim dokonał uchylenia decyzji Naczelnika US, organ odwoławczy podał, że nie może zweryfikować prawidłowości rozstrzygnięcia odnośnie usług szkoleniowych dotyczących aktywnego poszukiwania pracy (wraz z dostarczeniem materiałów dydaktycznych - skryptów i wyciągów dokumentów, i materiałów pomocniczych - teczek, notesów i długopisów), co do których podatnik zastosował zwolnienie z opodatkowania podatkiem od towarów i usług, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. c) ustawy o VAT. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że jeżeli w trakcie postępowania organ I instancji ustali, iż usługi szkoleniowe świadczone przez stronę i związane z nimi dostawy towarów, podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, w odniesieniu do zakupów (towarów i usług) związanych bezpośrednio z tymi czynnościami opodatkowanymi, zobowiązany będzie do zastosowania art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie podatnik, reprezentowany przez doradcę podatkowego, wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w części w jakiej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. Zarzucił naruszenie:

- art. 86 ust. 1, art. 86 ust. 2 pkt 2 lit. a) w związku z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) i b) ustawy o VAT,

- art. 120, art. 121 § 1, art. 125 § 1, art. 180 § 1, art. 191 oraz art. 210 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej.

Strona w dalszej części skargi podniosła, że Naczelnik Urzędu Skarbowego nie wskazał podstawy prawnej zakwestionowania odliczenia VAT uiszczonego na rachunek Izby Celnej w wysokości 18.222,- zł, natomiast organ odwoławczy wskazał jako podstawę prawną zarówno literę a) jak też b) art. 88 ust. 3a pkt 4 ustawy o VAT. Powyższe dyskredytuje zaskarżoną decyzję, ponieważ same organy podatkowe zdają się nie wiedzieć co zarzucają stronie, a dodatkowo narusza również art. 210 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe obydwu instancji uznały, że strona zakupiła przedmiotową sadzę od innego podmiotu niż firma A., i to pozwala im na zakwestionowanie odliczenia VAT zapłaconego z tyt. importu przedmiotowej sadzy. Powyższe strona uznaje za naruszenie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. b) ustawy o VAT, ponieważ zaskarżona decyzja nie wskazuje na jakiekolwiek dowody pozwalające na ocenę w jakiej części kwoty podane w odprawie są niezgodne z rzeczywistością, bowiem w przypadku importu opodatkowaniu podatkiem podlega wartość celna, o której mowa w Kodeksie Celnym, i którą ustala się zgodnie ze stosownymi przepisami celnymi, a ta w zaskarżonej decyzji nie została w żaden sposób zakwestionowana.

Jednak zgromadzone w toku postępowania dowody ponad wszelką wątpliwość potwierdziły, że: wg rosyjskiej administracji podatkowej przedmiotowy towar został wysłany do skarżącego, potwierdzono istnienie sadzy od której zapłacono VAT, dokonanie jej przewozu do magazynu wskazanego przez stronę z terytorium Federacji Rosyjskiej, jej odbiór przez bezpośredniego odbiorcę strony tj. firmy "W.K. V." z magazynu w B., oraz jej dostarczenie do X. M.P., będącego odbiorcą firmy "W.K. V.".

Autor skargi podniósł, że organy podatkowe obydwu instancji wskazały na szereg kwestii niewyjaśnionych, powiązanych z brakiem dowodów potwierdzających dokonanie transakcji sprzedaży dokonanej na rzecz strony w dokumentach zagranicznego kontrahenta. Jednak braku takiej sprzedaży nie dowodzi okoliczność, że w dostarczonych dokumentach ww. firmy A. nie stwierdzono dokumentów sprzedaży sadzy dla skarżącego. Powyższe dowodzi jedynie tego, że w dostarczonych dokumentach ich nie było. Autor skargi wytknął organom brak skuteczności w gromadzeniu materiału dowodowego i zakwestionował wagę uwypuklanej w zaskarżonej decyzji okoliczności, że firma A. handlowa perfumami i kosmetykami. Firmy dość często szukają bowiem źródeł zarobkowania w innych niż dotychczasowe.

Skarżący podniósł, że nie można zaakceptować sytuacji, w której wg organów celnych import przedmiotowej sadzy miał miejsce, natomiast wg organów podatkowych zupełnie przeciwnie. W świetle powyższego skarżona decyzja narusza również drugi ze wskazanych przepisów prawa materialnego tj. art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy o VAT. Narusza również art. 120, art. 121 § 1, art. 180 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (jedn. tekst Dz. U. z 2014r. poz. 1647) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), określanej dalej jako ustawa p.p.s.a., sąd bada zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Z przepisu zaś art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

S. B. miał prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z tytułu nabycia sadzy technicznej, udokumentowanego fakturą VAT Nr "[...]" z dnia 1.09.2011r., na której jako wystawca widnieje rosyjska firma "A.", "[...]", ujętego w rozliczeniu podatku od towarów i usług za wrzesień 2011r., na podstawie zgłoszenia celnego SAD z dnia 7 września 2011r. nr "[...]", w kwocie 18.222 zł. Podatek od towarów i usług z tytułu importu sadzy w kwocie 18.222 zł został opłacony z rachunku bankowego w Banku P., zgłoszonego przez stronę skarżącą w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

W wyroku z dnia 22 X 2015r. , sygn. akt C-277-14 TSUE stwierdził, że "Przepisy szóstej dyrektywy Rady 77/388/EWG należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwiają się one przepisom krajowym, takim jak w postępowaniu głównym, które odmawiają podatnikowi prawa do odliczenia podatku od wartości dodanej należnego lub zapłaconego od dostarczonych mu towarów z uwagi na to, iż faktura została wystawiona przez podmiot, który w świetle kryteriów przewidzianych przez te przepisy należy uważać za podmiot nieistniejący i nie ma możliwości ustalenia tożsamości rzeczywistego dostawcy towarów, chyba że zostanie wykazane, w świetle obiektywnych przesłanek i bez wymagania od podatnika, aby dokonał ustaleń, do których nie jest on zobowiązany, że ów podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć, iż rzeczona dostawa wiązała się z przestępstwem w zakresie podatku od wartości dodanej, czego zbadanie należy do sądu odsyłającego" . Treść tego wyroku ma zastosowanie przy interpretacji przepisu krajowego, art. 88 ust. 3a pkt 1 lit. a) ustawy VAT. W rozpoznawanej sprawie, brak jest podstaw do stawiania skarżącemu zarzutu, że uczestniczył w oszustwie podatkowym. Organ odmawiając skarżącemu prawa do podatku naliczonego powołał się na pozaprawne przesłanki, które nie wynikają z przepisów prawa materialnego. Ponadto organ uzależnił prawo do podatku naliczonego, od spełnienia warunków, do których skarżący jako podatnik nie był zobowiązany. Realizacja prawa podatnika do podatku naliczonego nie jest uzależniona od uznania organu podatkowego.

Sąd nie podzielił stanowiska Organu, że skarżący jako podatnik dopuścił się zaniechań wskazujących na brak z jego strony należytej staranności kupieckiej przy zakupie sadzy technicznej.

Organy podatkowe swoje stanowisko, że podatnik dopuścił się zaniechań wskazujących na brak z jego strony należytej staranności kupieckiej przy zakwestionowanych transakcjach, powiązały z wymaganiami od podatnika, aby dokonał ustaleń, do których nie był on zobowiązany.

Wynika to z okoliczności, które zostały przedstawione w stanie faktycznym sprawy. Takie stanowisko pozostaje w sprzeczności z powołanym wyrokiem TSUE i orzecznictwem TSUE, które zostały przytoczone w uzasadnieniu tego wyroku.

Brak jest jakichkolwiek przesłanek do twierdzeń, że działania skarżącego wiązały się z przestępstwem w zakresie podatku VAT. Natomiast organy podatkowe zakwestionowały prawo do podatku naliczonego, gdyż podatnik nie sprawdził wiarygodności swego dostawcy.

W sprawie C-33/13 TSUE wskazał, że sąd krajowy powinien ustalić, dokonując rozstrzygnięcia sprawy, czy rzeczywiście wystawca faktury dokonał dostaw towarów na rzecz odbiorcy. Trybunał wskazał, iż okoliczność, że towar nie został otrzymany bezpośrednio z rąk wystawcy faktury, nie musi stanowić przestępczego zatajenia faktycznego dostawcy, lecz może mieć inne przyczyny (może wynikać z realizacji transakcji łańcuchowych – tj. gdy dostawa towaru dokonywana jest pomiędzy kilkoma podmiotami natomiast towar jest transportowany/wysyłany bezpośrednio od pierwszego dostawcy do ostatniego w kolejności nabywcy). Jeśli jednak sąd krajowy ustaliłby, że faktyczna dostawa towarów nie została zrealizowana przez (wystawcę faktury) to wówczas "[...] odmowa prawa do odliczenia wymaga wykazania przez te organy na podstawie obiektywnych przesłanek – bez wymagania od odbiorcy faktury podejmowania czynności sprawdzających, które nie są jego zadaniem – iż odbiorca ten wiedział lub powinien był wiedzieć, że wskazana transakcja wiąże się z przestępstwem w dziedzinie podatku VAT, co ustalić powinien sąd odsyłający". Trybunał między innymi zaznaczył, że jeśli dokumenty przedstawione przez odbiorcę zakwestionowanych faktur również zawierały nieprawidłowości lub dana dostawa wiązała się z innymi nieprawidłowościami, które mógł zauważyć odbiorca, stanowi to okoliczność, którą należy uwzględnić przy całościowej ocenie, której musi dokonać sąd krajowy.

Polskie wyłączenia w prawie do odliczenia zawarte w art. 88 ust. 3a ustawy o VAT tylko wówczas będą zgodne z prawem unijnym, gdy przy ich wykładni uwzględni się wytyczne płynące z orzecznictwa Trybunału. Sąd powinien dokonać "oceny świadomości nabywcy" i na podstawie analizy całokształtu materiału dowodowego stwierdzić, czy nabywca wiedział/mógł wiedzieć, że uczestniczy w oszustwie podatkowym, czy też nie. Przeciwne podejście wprowadza system odpowiedzialności zbiorowej. Oczywiście prawdą jest, że nabywcy w tych przypadkach pozostają niekiedy w zmowie z firmantami (rzeczywistymi dostawcami), jednak nie można a priori przekreślać w tym wypadku prawa do odliczenia, naruszając uprawnienia uczciwych podatników.

Na świadomość nabywcy w przypadkach faktur fikcyjnych słusznie zwrócił uwagę np. NSA w wyroku z dnia 25 października 2012 r., sygn. akt I FSK 154/12 podkreślając, że "faktury wystawione przez taki podmiot, co do zasady, nie uprawniają ich odbiorcy do odliczenia wykazanego w nich podatku, skoro dokumentują transakcję wiążącą się z przestępstwem popełnionym przez wystawcę faktury, ukrywającym swoją tożsamość, w celu uniknięcia opodatkowania realizowanych transakcji. Wyjątek w tym zakresie stanowią jednak sytuacje, w których podatnik (odbiorca takich faktur) wykaże, że dochował należytej staranności kupieckiej i nie miał przesłanek podejrzewać, że wystawca faktury dopuścił się nieprawidłowości lub przestępstwa".

Klauzula ochrony podatnika działającego w dobrej wierze pozwala na utrzymanie prawa do odliczenia pod warunkiem zrealizowania podstawowych przesłanek tego prawa, tj. nabycia świadczenia i dysponowania prawidłowo wystawioną fakturą.

Okolicznościami potwierdzającymi brak dochowania należytej staranności przez podatnika są nieprawidłowości, które mógł zauważyć odbiorca.

W zaskarżonej decyzji Organ koncentruje się na wykazaniu, że wystawca faktury nie mógł być wystawcą towaru. Nie wykazał natomiast, że skarżący wiedział o tym w momencie dostawy towaru. Nie przedstawił przesłanek przemawiających za tym, że działania skarżącego w zakresie zakupu sadzy technicznej były dokonywane w złej wierze.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem TSUE prawo podatników do odliczenia od podatku VAT, który zobowiązani są zapłacić, podatku VAT należnego lub zapłaconego z tytułu towarów i usług otrzymanych przez nich, stanowi zasadę podstawową wspólnego systemu podatku VAT, ustanowionego przez ustawodawcę Unii Europejskiej. Prawo do odliczenia stanowi integralną część mechanizmu podatku VAT i co do zasady nie podlega ograniczeniu. W szczególności przysługuje ono natychmiast w stosunku do całego podatku obciążającego transakcje powodujące naliczenie podatku. System odliczeń ma bowiem na celu całkowite uwolnienie przedsiębiorcy od ciężaru podatku VAT należnego lub zapłaconego w ramach jego całej działalności gospodarczej. Wspólny system podatku VAT gwarantuje w ten sposób w zakresie ciężaru podatku neutralność wszystkich rodzajów działalności gospodarczej, niezależnie od jej celu lub wyników – pod warunkiem, że co do zasady ona sama podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Natomiast kwestia, czy podatek VAT należny od wcześniejszych lub późniejszych transakcji sprzedaży dotyczących danych towarów został wpłacony do budżetu państwa, nie ma wpływu na prawo podatnika do odliczenia podatku VAT naliczonego. Natomiast w świetle przytoczonego wcześniej orzecznictwa TSUE organ podatkowy jest obowiązany wykazać, że w dacie zawarcia transakcji zaistniały obiektywne okoliczności, w których podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć, że nabywając towar, uczestniczył on w transakcji wykorzystywanej do popełnienia oszustwa w podatku VAT. W konsekwencji Trybunał Sprawiedliwości stoi na stanowisku, że w przypadku gdy dostawa jest realizowana na rzecz podatnika, który nie wiedział i nie mógł wiedzieć o tym, iż dana transakcja była wykorzystywana do celów oszustwa, które zostało popełnione przez sprzedawcę, przepisy wspólnotowe należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwiają się możliwości pozbawiania przez organy krajowe możliwości realizacji zasady neutralności podatku VAT.

Natomiast gdy na podstawie obiektywnych okoliczności zostanie ustalone, że dostawa została zrealizowana na rzecz podatnika, który wiedział lub powinien wiedzieć, iż nabywając towar, uczestniczył w transakcji wykorzystanej do popełnienia oszustwa w podatku VAT, stwierdzenie niemożności skorzystania z prawa do odliczenia należy do sądu krajowego.

Stosownie do treści art. 86 ust. 1 ustawy o VAT kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonego w fakturach otrzymanych przez podatnika; w przypadku importu towarów - suma kwot podatku wynikających z dokumentu celnego i deklaracji importowej, z zastrzeżeniem pkt 5 (ust. 2 pkt 1,2). Skarżący potwierdził, że za dostarczony towar zapłacono gotówką.

Nie pozbawiają skarżącego prawa do podatku naliczonego ustalenia Organu wskazujące na to, że fakturę wystawił podmiot, który w rzeczywistości nie dokonał sprzedaży, a jedynie ją firmował. W rzeczywistości doszło do importu towaru. Organ I instancji uznał fakturę dokumentującą nabycia dokumentu SAD import i nabycie usługi transportowej (z treści protokołu kontroli podatkowej, t. 4, str. 113-125 akt podatkowych). Uregulowany został podatek należny od importu spornego towaru.

Uznając zatem złożoną skargę za zasadną, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. ( pkt I sentencji wyroku). Przy ponownym rozpoznaniu Organ powinien uwzględnić ocenę prawną wyrażoną w uzasadnieniu wyroku.

O zwrocie kosztów postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200, 205 i 209 tej ustawy (pkt III wyroku). Przy czym do kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw należą: wpis sądowy uiszczony, opłata skarbowa od przedłożonego pełnomocnictwa procesowego i wynagrodzenie doradcy podatkowego. Wynagrodzenie doradcy podatkowego zostało ustalone na podstawie § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności doradców podatkowych w postepowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U z 2011 roku, nr 153, poz. 490).