Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1160/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Skarżony organ: Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) Protokolant ref. staż. Anna Głowacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2013r. poz. 267 ze zm,), art. 40 ust. 12 pkt 1 i ust. 13 w związku z art. 40d ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 260 ze zm.) oraz Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 lipca 2011 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg, których zarządcą jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad (Dz. U. z 2014 r., poz. 1608), po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego przez S. S., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą E. w L. - utrzymał w mocy decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad nr [...] z dnia [...] września 2014 r. wymierzającą karę pieniężną w wysokości 7 770,00 zł (słownie: siedem tysięcy siedemset siedemdziesiąt złotych zero groszy) za zajęcie pasa drogowego drogi krajowej nr [...] w km [...], strona lewa w m. P. gm. K.

W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lutego 2015 r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad przedstawił stan faktyczny i prawny sprawy.

Organ wskazał, że podczas objazdu drogi krajowej nr [...] stwierdzono zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi. Zajęcia pasa dokonał S. S. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą E.

Organ podał, że wzdłuż budynku nr [...] w m. P. na długości 18,5 mb wykonano wykop naruszając istniejącą kostkę betonową. Pełniący obowiązki Kierownika Służby Liniowej GDDKiA wskazał, że prowadzone roboty w pasie drogowym nie zostały zabezpieczone, co zagrażało bezpieczeństwu ruchu drogowego. Po dokonanym stwierdzeniu zajęcia pasa drogowego drogi krajowej została, sporządzona stosowna notatka służbowa podpisana przez p.o. Kierownika Służby Liniowej GDDKiA.

Organ ustalił na podstawie wizji w terenie oraz dokumentacji, że strona zajmowała pas drogowy drogi krajowej nr [...] poprzez, prowadzenie robót tj. doszło do naruszenia pasa drogowego o wym. 18,50m x l,50m = 27,75m2 w km [...], strona lewa, bez zezwolenia zarządcy drogi przez okres 14 dni, tj. od [...] lipca 2014r. do [...] sierpnia 2014r.

Organ centralny podkreślił, że strona zajmująca pas drogowy bez zezwolenia zarządcy drogi zobowiązana jest uiścić karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalonej jako iloczyn metrów kwadratowych powierzchni zajętego pasa drogowego, łącznie 27,75m2, liczby dni zajmowania pasa drogowego bez zezwolenia, tj, 14 dni (od dnia stwierdzenia zajęcia pasa drogowego, do dnia przywrócenia pasa drogowego do stanu poprzedniego), stawki opłaty za każdy dzień zajęcia 1 m2 powierzchni pasa drogowego, wynoszącej 20 zł wynikającej z Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 lipca 2011r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg, których zarządcą jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad (Dz. U. z 2014 r., poz. 1608).

W związku z powyższym, w niniejszej sprawie, kara za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi wynosi: 7 770,00 zł (słownie: siedem tysięcy siedemset siedemdziesiąt złotych zero groszy) i wynika z następującego wyliczenia: 18,50m x l,50m = 27,75m2 x 20 zł x 14 dni = 7 700,00 zł słownie: (słownie: siedem tysięcy siedemset siedemdziesiąt złotych zero groszy).

Organ zaznaczył, że zapis art. 40 ust. 12 cytowanej ustawy o drogach publicznych wyraźnie wskazuje, że zarządca drogi ma obowiązek wymierzania kary i nie ma od tego żadnych odstępstw. Organ wyjaśnił także, że strona pismem z dnia [...] lipca 2014 r. została prawidłowo zawiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, ponadto pouczono stronę, iż przysługuje jej zgodnie z art. 10 k.p.a. prawo wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, materiałów i złożenia ostatecznych wyjaśnień w specjalnie w tym celu wyznaczonym terminie tj. 2014-07-[...]. Powyższe zawiadomienie Strona otrzymała w dniu 2014-07-[...].

W dniu [...] sierpnia 2014 r. sporządzono protokół na okoliczność przeprowadzenia oględzin w sprawie zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi krajowej nr [...], w chodniku bez należytego zabezpieczenia. W obecności S. S., ustalono: że pas drogowy zostanie przywrócony do stanu pierwotnego do dnia [...] sierpnia 2014 r. - odbudowa chodnika oraz, że kary za zajęcie pasa drogowego będą dotyczyły okresu od dnia [...] lipca 2014 r. do [...] sierpnia 2014 r. za zajęcie pasa na powierzchni 27,75m2. Poinformowano stronę, że kary będą naliczone na zajmującego pas drogowy bez zezwolenia tj. na wykonawcę robót prowadzonych w pasie drogowym.

Decyzją Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad nr [...] z dnia [...] września 2014 r. wymierzono karę pieniężną w wysokości 7 770,00 zł (słownie: siedem tysięcy siedemset siedemdziesiąt złotych zero groszy) za zajęcie pasa drogowego drogi krajowej nr [...] w km [...], strona lewa w m. P. gm. K. Karę wymierzono S. S. właścicielowi firmy E.

Decyzja została wydana na podstawie art. 40 ust. 12, pkt. 1, i ust. 13 w związku z art. 40 ust. 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tj.: Dz. U. z 2013 r., poz. 260) na podstawie Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 lipca 2011 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg, których zarządcą jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad (Dz. U. nr 148 z 2011 r., poz.886), a także art. 104, 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (tj.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267)

W odniesieniu do powyższej decyzji S. S. wystąpił z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazując, że decyzja została wydana bez dokładnego wyjaśnienia sprawy, zaś zajęcie pasa drogowego nastąpiło w związku ze złą interpretacją granic pasa drogowego. We wniosku podniesiono, że wstrzymanie prac przez zarządcę drogi spowodowało przedłużenie czasu zajmowania pasa drogowego.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] - utrzymał w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] września 2014 r. wymierzającą karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego drogi krajowej nr [...] w m. P. gm. K. bez zgody zarządcy drogi.

W uzasadnieniu organ podał, że wadliwie zinterpretowane granice pasa drogowego nie są argumentem, gdyż postanowienie nr [...] z [...] lipca 2014 r. uzgadniające prace budowlane na dz. [...], w pkt. 3 wskazuje wyraźnie, że naruszenie pasa drogowego skutkuje jego odtworzeniem. Ponadto w dniu [...] lipca 2014r. podczas objazdu drogi i stwierdzeniu naruszenia pasa drogowego, przedstawiciel GDDKiA przekazał pracownikowi wykonawcy, który był w miejscu robót, by wstrzymano roboty dot. inwestycji T., a pas drogowy miał być odtworzony. Na terenie budowy brak było kierownika budowy, dlatego też rozmowa odbyła się z pracownikiem, który był na miejscu. Po wezwaniu przez Rejon w W., na wizję w terenie 2014-08-[...] nikt się nie stawił i nie złożył wyjaśnień. Drugi termin spotkania ustalono na dzień 2014-08-[...], telefonicznie na spotkanie stawił się z S. S. i sporządzono protokół ze spotkania.

Organ podkreślił, że w przypadku zauważenia naruszenia pasa drogowego zarządca zawsze wzywa podmiot naruszający i nakazuje przywrócenie pasa drogowego do stanu pierwotnego.

Organ stwierdził, że nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie doszło do zajęcia ustalonego w toku postępowania fragmentu pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi i w związku z tym obligatoryjne było wymierzenie kary pieniężnej.

Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. S.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania, a to art. 6 k.p.a i art. 7 k.pa. i art. 10 § 1 k.p.a. i art. 14 § 1 k.p.a. i art. 39 k.p.a. oraz art. 73 § 2 k.p.a. poprzez odmowę wydania pełnomocnikowi skarżącego kopii protokołów przesłuchań świadków w sytuacji, gdy organ zobligowany był do wydania pełnomocnikowi skarżącego żądanych protokołów, w konsekwencji czego uniemożliwiono pełnomocnikowi skarżącego zgłoszenie dalszych wniosków dowodowych, których przeprowadzenie mogło mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia,

2. art. 7 k.p.a i art. 8 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a w zw. z art. 140 § 1 k.p.a poprzez zaniechanie ustalenia danych osobowych i przesłuchania w charakterze świadka "pracownika", któremu przedstawicie GDDKiA B. B. miał w dniu [...].07.2014r. polecić wstrzymanie prac i przywrócenie zajętego pasa drogowego do stanu poprzedniego, na okoliczność ustalenia z kim rozmawiał B. B., czy osoba ta była pracownikiem skarżącego, w jaki sposób przebiegała interwencja, czy B.B. polecił wstrzymanie prac i przywrócenie zajętego pasa drogowego do stanu poprzedniego, czy też polecił wstrzymanie prac i zakazał wprowadzania zmian do czasu podjęcia decyzji przez zarządcę drogi o nakazaniu przywrócenia zajętego pasa drogowego do stanu poprzedniego, czy i kiedy j w jakiej formie i o jakiej treści polecenie przekazano stronie,

3. art. 36 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych poprzez niezastosowanie, polegające na nieuwzględnieniu, że w związku ze stwierdzonym w dniu [...].07.2014r. zajęciem pasa drogi bez zezwolenia zarządcy drogi, faktyczne trwanie zajęcia pasa drogowego po dniu stwierdzenia jego zajęcia, w oczekiwaniu na wydanie decyzji w przedmiocie przywrócenia pasa drogowego do stanu poprzedniego, nie stanowi zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, w konsekwencji czego naliczanie opłat za zajęcie pasa drogowego w tym okresie jest bezzasadne.

Wskazując na powyższe skarżący wniósł o:

1. stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, względnie jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

2. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy P.p.s.a.).

Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone przez organy administracji w sposób prawidłowy zaś interpretacja przepisów prawa i sposób ich zastosowania nie budzi zastrzeżeń Sądu.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż w sprawie niniejszej miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.

Decyzja o wymierzeniu kary pieniężnej za zajęcia pasa drogowego bez zgody zarządcy drogi jest decyzją związaną. W przypadku stwierdzenia zajęcia pasa bez zezwolenia na zarządcy drogi spoczywa obowiązek wymierzenia kary pieniężnej niezależnie od motywów, jakimi kierował się zajmujący pas drogowy, od jego sytuacji osobistej i materialnej.

Wymierzenie kary jest niezależnie od tego czy zajmujący pas miał świadomość, że na zajęcie pasa drogowego powinien mieć zezwolenie. Odpowiedzialność ta ma charakter zobiektywizowany, a ustawową przesłanką nałożenia kary pieniężnej jest faktyczne zajęcie pasa drogowego.

Sąd stwierdza, że dla powstania odpowiedzialności z tego tytułu niezbędne jest jedynie wykazanie zaistnienia określonych w tym przepisie znamion działania lub zaniechania przez sprawcę tego deliktu administracyjnego. Zbędne jest badanie jakichkolwiek innych dodatkowych okoliczności, ponieważ nie mają one wpływu ani na poniesienie przez podmiot odpowiedzialności, ani na wymiar nakładanej na niego sankcji administracyjnej.

Zaistnienie przesłanek z art. 40 ust. 12 u.d.p. jest co do zasady wystarczające, aby określony podmiot poniósł z tytułu popełnionego deliktu administracyjnego ujemne konsekwencje (sankcję administracyjną). Zbędne staje się zatem badanie jakichkolwiek innych dodatkowych okoliczności, jak na przykład wina podmiotu zajmującego pas, które nie mają wpływu ani na poniesienie przez niego odpowiedzialności, ani na wymiar nakładanej na niego sankcji administracyjnej.

Pojęcie "zajęcie pasa drogowego" w rozumieniu art. 40 u.d.p. nie ogranicza się do aktu zajęcia jako jednorazowej czynności. Pod pojęciem tym rozumieć należy utrzymywanie stanu zajęcia i to niezależnie od przyczyn zajęcia pasa drogowego.

W niniejszej sprawie bezsprzecznie ustalono, że wykonawca prac budowlanych S. S., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą E. w L. zajął fragment pasa drogowego drogi krajowej nr [...] w km [...], strona lewa w m. P. gm. K. Zajęcie pasa drogowego miało miejsce w okresie 14 dni, tj. od [...] lipca 2014r. do [...] sierpnia 2014r.

Sąd stwierdza, że strona zajmująca pas drogowy bez zezwolenia zarządcy drogi zobowiązana jest uiścić karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalonej jako iloczyn metrów kwadratowych powierzchni zajętego pasa drogowego, wynoszącą łącznie 27,75m2 oraz liczby dni zajmowania pasa drogowego bez zezwolenia, tj, w niniejszej sprawie 14 dni - od dnia stwierdzenia zajęcia pasa drogowego, do dnia przywrócenia pasa drogowego do stanu poprzedniego. Stawki opłaty za każdy dzień zajęcia 1 m2 powierzchni pasa drogowego, wynoszącej 20 zł a wynikającej z Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 lipca 2011r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg, których zarządcą jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad (Dz. U. z 2014 r., poz. 1608).

W związku z powyższym, należy uznać, że organ administracji działający w niniejszej sprawie prawidłowo ustalił, że kara za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi wynosi: 7 770,00 zł i wynika z następującego wyliczenia: 27,75m2 x 20 zł x 14 dni = 7 700,00 zł.

W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie naruszył powołanych wyżej przepisów prawa materialnego jak też przepisów postępowania.

Sąd stwierdza, że okoliczności sprawy, zostały rzetelnie ustalone w toku kontrolowanego postępowania administracyjnego.

Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.