Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 851/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 4, art. 7, art. 40a
journal: Dz.U. 2019 poz 2178
law: Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych t.j.
journal: Dz.U.UE.L 2002 nr 31 poz 1 art. 8, art. 17
law: Rzozporządzenie (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania  prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa  żywności

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik (spr.), Asesor WSA - Arkadiusz Koziarski, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi A. F. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia[...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu produktów nieodpowiadających wymaganiom jakości handlowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A .F. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "Skarżąca", "Strona", "Spółka") jest decyzja Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (dalej: "organ", "GIJHARS") z ... grudnia 2020 r. nr ... , utrzymująca w mocy decyzję S. Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z ... kwietnia 2020 r. nr ... , którą wymierzono A .F. sp. z o.o. sp. k. M., O. karę pieniężną w wysokości 69 726,00 zł za wprowadzenie do obrotu handlowego zafałszowanych dwóch partii artykułów rolno- spożywczych, tj.:

- 1 partii wyrobu o nazwie: "Schab wieprzowy bez kości, schłodzony" (VAC), w ilości 3 198,89 kg, wyprodukowanej i zapakowanej w dniu 7 listopada 2019 r. w opakowaniu o zmiennej masie netto (worki foliowe VAC z wkładką absorpcyjną), oznakowanej numerem partii i terminem przydatności do spożycia: "Numer partii:/ Należy spożyć do: ... wyprodukowanej dla sieci L., o wartości brutto 44 464,57 zł,

- 1 partii wyrobu o nazwie: "Karkówka wieprzowa bez kości, schłodzona" (VAC), w ilości 1 492,35 kg, wyprodukowanej i zapakowanej w dniu 13 listopada 2019 r., w opakowaniu o zmiennej masie netto (worki foliowe VAC z wkładką absorpcyjną), oznakowanej numerem partii i terminem przydatności do spożycia: ",Numer partii:/Należy spożyć do: ... , "... ", wyprodukowanej dla sieci L., o wartości brutto 20 818,28 zł.

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.

W dniach 13, 14 oraz 29 listopada 2019 r., działając na podstawie upoważnienia do

przeprowadzenia kontroli wydanego przez S. Wojewódzkiego lnspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, inspektorzy WIJHARS w K. przeprowadzili kontrolę w zakresie jakości handlowej mięsa czerwonego wprowadzanego do obrotu w okresie od 1 listopada do 29 listopada 2019 r. oraz kontroli warunków składowania i dokumentacji w zakresie prowadzonej działalności w A .F. Sp. z o.o. Sp. k. Oddział w S., ul. K., ... S., należący do A .F. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w M. (Protokół kontroli nr ... , znak: ... z dnia ... listopada 2019 r.).

W trakcie działań kontrolnych, w celu wykonania badań laboratoryjnych oraz kontroli oznakowania, pobrano próbki z następujących partii artykułów rolno- spożywczych:

- "Schab wieprzowy bez kości, schłodzony" (VAC), partia magazynowa: 104,68 kg, wyprodukowana i zapakowana w dniu 7 listopada 2019 r. w ilości 3 198,89 kg, w opakowaniu o zmiennej masie netto (worki foliowe VAC z wkładką absorpcyjną), oznakowana numerem partii i terminem przydatności do spożycia: "Numer partii:/ Należy spożyć do: ... , wyprodukowana dla sieci L., średnia cena brutto 44 464,57 zł,

- "Karkówka wieprzowa bez kości, schłodzona" (VAC), partia magazynowa: 1 025,99 kg, wyprodukowana i zapakowana w dniu 13 listopada 2019 r., w ilości 1 492,35 kg, w opakowaniu o zmiennej masie netto (worki foliowe VAC z wkładką absorpcyjną), oznakowana numerem partii i terminem przydatności do spożycia: "Numer partii:/Należy spożyć do: ... ", wyprodukowana dla sieci L., średnia cena brutto 20 818,28 zł.

Zgodnie z oświadczeniem z dnia ... listopada 2019 r., ww. partie zostały ocenione i dopuszczone do obrotu handlowego jako pełnowartościowe, zgodnie z wymaganiami podanymi w oznakowaniu oraz zawartymi w następujących dokumentach:

1) "Specyfikacja schab bez kości z warkoczem tłuszcz 3 mm kawałki indeks: ... ", wydanie nr ... z dnia ... września 2019 r. oraz w "Specyfikacji schab wieprzowy bez kości vac L. indeks: ... " wydanie ... , obowiązujące od ... sierpnia 2019 r.,

2) "Specyfikacja karkówka bez kości z koroną i częścią warkocza kawałki indeks: ... ", wydanie nr ... z ... sierpnia 2019 r. oraz w "Specyfikacji karkówka wieprzowa bez kości vac L. indeks: ... ", wydanie ... obowiązujące od dnia ... listopada 2019 r.

W wyniku przeprowadzonych przez Laboratorium Specjalistyczne GIJHARS w K. badań laboratoryjnych stwierdzono zaniżoną masę netto obu przedmiotowych partii mięsa. W przypadku produktu:

1) "Schab wieprzowy bez kości, schłodzony" stwierdzono masy netto:

- 903 +- 1g (w oznakowaniu podano 939 g),

- 1212 +- 1g (w oznakowaniu podano 1257 g),

- 1179 +- 1g (w oznakowaniu podano 1221 g),

- 1637 +- 1g (w oznakowaniu podano 1689 g),

- 1405 +- 1g (w oznakowaniu podano 1442 g),

co oznacza, iż masa netto schabu była zaniżona o 36 g, 45 g, 42 g, 52 g oraz 37 g

(Sprawozdanie z badań nr ... z ... grudnia 2019 r.),

2) "Karkówka wieprzowa bez kości, schłodzona" stwierdzono masy netto:

- 1008 +- 1g (w oznakowaniu podano 1031 g),

- 1681 +- 1g (w oznakowaniu podano 1707 g),

- 948 +- 1g (w oznakowaniu podano 979 g),

- 1105 +- 1g (w oznakowaniu podano 1131 g),

- 1278 +- 1g (w oznakowaniu podano 1302 g),

co oznacza, iż masa netto karkówki była zaniżona o 23 g, 26 g, 31 g, 26 g oraz 24 g (Sprawozdanie z badań nr ... z ... grudnia 2019 r.).

Ponadto, w oznakowaniu "Schabu wieprzowego bez kości, schłodzonego" podano niepełną i niedoprecyzowaną nazwę - nie umieszczono informacji, iż przedmiotowy schab jest schabem wraz z innymi mięśniami.

W wyniku oceny organoleptycznej przeprowadzonej przez Laboratorium Specjalistyczne GIJHARS w K., w 3 z 5 opakowań wchodzących w skład próbki laboratoryjnej stwierdzono obecność elementów mięśni innych niż schab w ilości ok. 40% (Sprawozdanie z badań nr ... z dnia ... grudnia 2019 r.), co jest niezgodne z art. 17 ust. 1 w związku z art. 2 ust. lit. p rozporządzenia (UE) nr 7769/2017.

Organ stwierdził, że naruszono art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2178), dalej: "ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych". Stwierdzone nieprawidłowości świadczą również o zafałszowaniu produktu w myśl art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej.

Wobec powyższego, w dniu 27 lutego 2020 r. Wojewódzki lnspektor JHAR-S w K. wszczął postępowanie administracyjne, zakończone wydaniem decyzji administracyjnej z dnia ... kwietnia 2020 r. o numerze wskazanym wyżej. Strona wniosła odwołanie.

Decyzją z ... grudnia 2020 r. o numerze wskazanym wyżej, GIJHAR-S utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał m.in., że informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać konsumenta w błąd w szczególności co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego charakteru, tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji, zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWF, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz. U. UE L 304 z 22.11.2011, str. 187 ze zm.), dalej: "rozporządzenie 1169/2011".

Organ wskazał, że producent musi dołożyć wszelkich starań aby do konsumenta, w całym okresie przydatności do spożycia, trafiał produkt w ilości nominalnej zadeklarowanej na opakowaniu. Zmiany o charakterze naturalnym zachodzące w środku spożywczym muszą być uwzględnione przy podawaniu na opakowaniu jednostkowym informacji o masie netto produktu. Organ ll instancji stwierdził, że deklarowana masa netto schabu nie powinna zawierać wagi wycieku osocza, a konsument powinien otrzymać produkt zgodny z oznakowaniem. Fakt wycieku osocza należało wziąć pod uwagę oznaczając masę netto schabu. Obecność wkładu absorpcyjnego wewnątrz opakowania świadczy o tym, że Strona brała pod uwagę i liczyła się z tym, że z mięsa wycieka osocze. Organ odwoławczy podkreślił, że konsumenci spodziewają się masy netto mięsa zgodnej z deklaracją na opakowaniu, bez uwzględnienia w niej wycieku (osocza). Wyciek pochodzący z mięsa wieprzowego zgromadzony we wkładzie absorpcyjnym stanowiącym część opakowania, nie jest przeznaczony do spożycia. Konsument nabywając produkt oczekuje takiej ilości środka spożywczego jaka została zadeklarowana na opakowaniu lub etykiecie.

Organ wskazał, że zgodnie z art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, artykuł rolno-spożywczy zafałszowany to produkt, którego skład jest niezgodny z przepisami dotyczącymi jakości handlowej poszczególnych artykułów rolno-spożywczych, albo produkt, w którym zostały wprowadzone zmiany, w tym zmiany dotyczące oznakowania, mające na celu ukrycie jego rzeczywistego składu lub innych właściwości, jeżeli niezgodności te lub zmiany w istotny sposób naruszają interesy konsumentów finalnych, w szczególności jeżeli:

a) dokonano zabiegów, które zmieniły lub ukryły jego rzeczywisty skład lub nadały mu wygląd produktu zgodnego z przepisami dotyczącymi jakości handlowej,

b) w oznakowaniu podano nazwę niezgodną z przepisami dotyczącymi jakości handlowej poszczególnych artykułów rolno-spożywczych albo niezgodną z prawdą,

c) w oznakowaniu podano niezgodne z prawdą dane w zakresie składu, pochodzenia, terminu przydatności do spożycia lub daty minimalnej trwałości, zawartości netto lub klasy jakości handlowej.

Organ stwierdził, że nieprawidłowości w oznakowaniu, w zakresie zawartości netto, powodują ukrycie cech artykułów rolno-spożywczych, które mogą być istotne dla konsumentów, podczas gdy właściwe oznakowanie artykułu rolno-spożywczego stanowi podstawę informacji konsumenckiej i ma na celu umożliwienie konsumentom dokonania wyboru produktu zgodnego z ich oczekiwaniem.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji stwierdził, że Laboratorium Specjalistyczne GIJHARS w K., które przeprowadziło badania, posiada akredytację krajowej jednostki akredytacyjnej - PCA - nr AB 704, jest więc w pełni uprawnione do przeprowadzania analizy próbek pobranych w trakcie kontroli urzędowych.

Organ wskazał, że na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, kto wprowadza do obrotu artykuły rolno-spożywcze zafałszowane, podlega karze pieniężnej w wysokości nie wyższej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, nie niższej jednak niż 1000 zł.

Zgodnie z art. 40a ust. 5 powołanej ustawy, ustalając wysokość kary pieniężnej, Główny lnspektor, wojewódzki inspektor albo wojewódzki inspektor lnspekcji Handlowej uwzględnia stopień szkodliwości czynu, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów oraz przychodu, a także wartość kontrolowanych artykułów rolno-spożywczych.

Organ odwoławczy podzielił ocenę stopnia szkodliwości czynu dokonaną przez organ I instancji. Stwierdził, że poprzez wprowadzenie do obrotu towaru o masie niższej niż deklarowana masa netto Strona naruszyła interes konsumentów w sposób znaczny. Naruszeniem praw konsumentów jest nieprzestrzeganie przepisów jakości handlowej, a także nierzetelne informowanie w oznakowaniu o cechach produktu, których produkt ten w rzeczywistości nie posiada. Ponadto, podano niepełną i nieprecyzyjną nazwę schabu wieprzowego bez kości schłodzonego, co stanowi również czyn o wysokim stopniu szkodliwości. Organ podkreślił, że główną funkcją nazwy jest precyzyjne przekazanie informacji o rodzaju produktu oraz umożliwienie odróżnienia danego produktu od innych.

Czyn jakiego dopuściła się Spółka narusza przepisy ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz przepisy rozporządzenia nr 1169/2011, ponieważ nierzetelne informowanie klientów w oznakowaniu produktu o jego masie netto oraz o rodzaju produktu stanowi niedopełnienie obowiązku zapewnienia zgodności oferowanego artykułu rolno-spożywczego z wymaganiami prawa żywnościowego, które ma na celu ochronę interesów i praw konsumentów.

Oceniając dotychczasową działalność podmiotu organ odwoławczy podniósł, że stwierdzone w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniach 13, 14 oraz 29 listopada 2019 r. nieprawidłowości były kolejnymi w działaniu Spółki. Poprzednia kontrola w oddziale w S. również wykazała nieprawidłowości. Co prawda, w poprzednim przypadku, organ I instancji postanowił odstąpić od wymierzenia kary pieniężnej, niemniej stwierdzono nieprawidłowości w zakresie zadeklarowanej wartości odżywczej (podano ją w formacie liniowym w sytuacji, gdy było możliwe zastosowanie tabeli). Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ stwierdził, że analiza przesłanek nałożenia kary w 2017 r. przez organ I instancji, umożliwiła odstąpienie od kary pieniężnej w tamtej konkretnej sprawie, przy zaistnieniu konkretnego stanu faktycznego, co nie podważa wystąpienia naruszeń.

W przedmiotowej sprawie kontrola została przeprowadzona w związku z wnioskiem konsumenckim z dnia 14 października 2019 r. oraz pismami lH dotyczącymi zaniżonej masy netto Schabu wieprzowego, produkowanego dla sieci sklepów L. i Biedronka. Oznacza to, iż Spółka otrzymywała sygnały dotyczące nieprawidłowości w zakresie masy netto i powinna była podjąć w tym zakresie kroki, by proces produkcyjny zorganizować w taki sposób, by je wyeliminować.

Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, że wymierzając karę pieniężną uwzględniono wszystkie istotne w tej sprawie okoliczności.

Prawidłowo również przy wymiarze kary uwzględniono wartość zakwestionowanych partii, która wyniosła łącznie 65 282,85 zł, a także wielkość przychodu Strony za 2019 r., tj. 6 972 599 000,00 zł.

Zgodnie z art. 40 ust. 5c ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, w przypadku niskiego stopnia szkodliwości czynu, niewielkiego zakresu naruszenia lub braku stwierdzenia istotnych uchybień w dotychczasowej działalności podmiotu można odstąpić od wymierzenia kar pieniężnych, o których mowa w art. 40a ust. 1-3a ustawy. Z art. 40a ust. 5c wynika fakultatywny charakter zastosowania instytucji odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej. Organy IJHARS mają więc możliwość odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej, gdy stwierdzą istnienie jednej lub kilku przestanek wskazanych w ww. przepisie, ale nie mają takiego obowiązku.

Organ podkreślił, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki wskazujące na możliwość odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej, z uwagi na fakt, iż zarówno stopień szkodliwości czynu, jak i zakres naruszenia oceniono jako znaczne.

W ocenie organu odwoławczego organ I instancji działał w oparciu o przepisy prawa, podjął czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego sprawy oraz w sposób dostateczny zgromadził i rozpatrzył całokształt okoliczności w sprawie.

Na powyższą decyzję Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1) przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. poprzez dokonanie dowolnej w miejsce swobodnej oceny dowodów i niewyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego wobec:

- wyjaśnień złożonych przez Skarżącą w trakcie postępowania, co do ilości netto produktu, ani co do nazwy schabu wieprzowego bez kości schłodzonego (VAC); zdaniem Skarżącej proces wycieku osocza jest procesem naturalnym towarzyszącym sprzedaży mięsa schłodzonego, a odnośnie schabu wieprzowego bez kości schłodzonego (VAC) Skarżąca zastosowała transparentne opakowanie, aby konsument miał możliwość świadomego zakupu; stosowanej przez Laboratorium w K. metodyki ustalania masy netto żywności opakowanej nie będącej towarem paczkowanym, wskazującej na błędne oszacowanie masy netto kontrolowanych towarów po przez zawyżenie wielkości wycieku oraz masy opakowania,

2) art. 40a ust. 5 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, zgodnie z którym, ustalając wysokość kary pieniężnej, Główny Inspektor albo wojewódzki inspektor uwzględnia stopień szkodliwości czynu, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów oraz przychodu, a także wartość kontrolowanych artykułów rolno-spożywczych, gdzie przy ustaleniu kary wzięta została pod uwagę dotychczasowa działalność podmiotu. Organy przytoczyły kontrolę z 2017 r. gdzie stwierdzono, że w ich oznakowaniu informację o wartości odżywczej podano w formacie liniowym, pomimo wystarczającej ilości miejsca na etykiecie na podanie jej w formie tabeli. Ta nieprawidłowość nie świadczyła o zafałszowaniu produktu, a jedynie o niewłaściwej jakości handlowej i organ odstąpił od wymierzenia kary pieniężnej. Organy zaś w niniejszym postępowaniu uznały, że powyższa sytuacja dowodzi kolejnego razu nie dochowania przez producenta należytej staranności przy wprowadzaniu do obrotu wyrobów gotowych, pomimo tego, że organ I instancji ustalił niski stopień szkodliwości czynu oraz niewielki zakres naruszenia i odstąpił od wymierzenia kary pieniężnej. Organy pomijają także fakt, że inne postępowanie tego organu z lal ubiegłych zostało decyzją organu II instancji z dnia ... stycznia 2015 r. znak: ... uchylone oraz umorzone, gdzie Organ II instancji nie dopatrzył się naruszeń prawa żywnościowego przez producenta. Zatem zdaniem Strony, nie jest zasadne uznanie przez organ I instancji, że ta kolejna nieprawidłowość ma wpływ na wysokość kary pieniężnej, nie dokonując wszechstronnych rozważań w tym zakresie przy ustaleniu kary pieniężnej.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.).

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 powołanej wyżej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Mając na uwadze ww. kryteria kontroli sądowej stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Przedmiotem skargi jest decyzja Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z ... grudnia 2020 r., utrzymująca w mocy decyzję S. Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z ... kwietnia 2020 r., którą wymierzono A .F. sp. z o.o. sp. k. M., O. karę pieniężną w wysokości 69 726,00 zł za wprowadzenie do obrotu handlowego zafałszowanych dwóch partii artykułów rolno- spożywczych.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artkułów rolno-spożywczych, wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta.

Z art. 7 ust. 1 powołanej ustawy, wynika, że oznakowanie artykułu rolno-spożywczego zawiera informacje istotne z punktu widzenia jakości handlowej artykułu rolno-spożywczego, w szczególności:

1) nazwę, pod którą artykuł rolno-spożywczy jest wprowadzany do obrotu;

2) inne dane umożliwiające identyfikację artykułu rolno-spożywczego oraz odróżnienie go od innych artykułów rolno-spożywczych.

Zgodnie z art. 7 ust. 3 ww. ustawy, zgodność informacji, o których mowa w ust. 1, ze stanem faktycznym zapewnia producent, który po raz pierwszy wprowadził do obrotu artykuł rolno-spożywczy. Wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta.

Na podstawie art. 3 pkt 10 ww. ustawy, zafałszowanym jest produkt, którego skład jest niezgodny z przepisami dotyczącymi jakości handlowej poszczególnych artykułów rolno-spożywczych, albo produkt, w którym zostały wprowadzone zmiany, w tym zmiany dotyczące oznakowania, mające na celu ukrycie jego rzeczywistego składu lub innych właściwości, jeżeli niezgodności te lub zmiany w istotny sposób naruszają interesy konsumentów finalnych, w szczególności jeżeli:

a) dokonano zabiegów, które zmieniły lub ukryły jego rzeczywisty skład lub nadały mu wygląd produktu zgodnego z przepisami dotyczącymi jakości handlowej,

b) w oznakowaniu podano nazwę niezgodną z przepisami dotyczącymi jakości handlowej poszczególnych artykułów rolno-spożywczych albo niezgodną z prawdą,

c) w oznakowaniu podano niezgodne z prawdą dane w zakresie składu, pochodzenia, terminu przydatności do spożycia lub daty minimalnej trwałości, zawartości netto lub klasy jakości handlowej.

Celem prawa żywnościowego w myśl art. 8 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.U. L 31 z 1.2.2002, str. 1), dalej: "rozporządzenie nr 178/2002" - jest ochrona interesów konsumentów. Prawo to powinno stanowić podstawę dokonywania przez konsumentów świadomego wyboru związanego ze spożywaną przez nich żywnością. Ma ono zapobiegać:

a) oszukańczym lub podstępnym praktykom,

b) fałszowaniu żywności,

c) wszelkim innym praktykom mogącym wprowadzać konsumenta w błąd.

W myśl art. 17 ust. 1 ww. rozporządzenia nr 178/2002, podmioty działające na rynku spożywczym zapewniają, na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w przedsiębiorstwach będących pod ich kontrolą, zgodność tej żywności z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla ich działalności i kontrolowanie przestrzegania tych wymogów. Art. 17 ust. 2 in fine ww. rozporządzenia stanowi, iż Państwa Członkowskie ustanawiają zasady dotyczące środków i kar mających zastosowanie w przypadku naruszenia prawa żywnościowego i paszowego. Ustanowione środki i kary powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.

Stosownie do treści art. 8 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz. U. UE L 304 z 22 listopada 2011 r., s. 18 ze zm.; dalej: "rozporządzenie nr 1169/2011", podmiot działający na rynku spożywczym odpowiedzialny za informację na temat żywności zapewnia obecność i rzetelność informacji na temat żywności zgodnie z mającym zastosowanie prawem dotyczącym informacji na temat żywności oraz z wymogami odpowiednich przepisów krajowych. Natomiast art. 8 ust. 5 ww. rozporządzenia nr 1169/2011 wskazuje, iż bez uszczerbku dla ust. 2-4 podmioty działające na rynku spożywczym zapewniają przestrzeganie w przedsiębiorstwach pozostających pod ich kontrolą wymogów prawa dotyczącego informacji na temat żywności i odpowiednich przepisów krajowych mających znaczenie dla ich działalności i upewniają się, że wymogi te są spełnione.

Z przytoczonych przepisów prawa krajowego i unijnego jednoznacznie wynika, iż przepisy prawa żywnościowego sprzeciwiają się każdej praktyce mogącej w jakikolwiek sposób wprowadzić w błąd konsumenta. Kwalifikowanym przypadkiem takiego działania jest wprowadzenie do obrotu artykułu rolno-spożywczego zafałszowanego.

W rozpoznawanej sprawie ustalono, że kontrolowane produkty: "Schab wieprzowy bez kości, schłodzony" (VAC), w ilości 3 198,89 kg, wyprodukowanej i zapakowanej w dniu 7 listopada 2019 r. w opakowaniu o zmiennej masie netto (worki foliowe VAC z wkładką absorpcyjną), oznakowanej numerem partii i terminem przydatności do spożycia: "Numer partii:/ Należy spożyć do: ... ", wyprodukowanej dla sieci L., o wartości brutto 44 464,57 zł, a także - "Karkówka wieprzowa bez kości, schłodzona" (VAC), w ilości 1 492,35 kg, wyprodukowanej i zapakowanej w dniu 13 listopada 2019 r., w opakowaniu o zmiennej masie netto (worki foliowe VAC z wkładką absorpcyjną), oznakowanej numerem partii i terminem przydatności do spożycia: ",Numer partii:/Należy spożyć do: ... ", wyprodukowanej dla sieci L., o wartości brutto 20 818,28 zł, nie spełniały wymagań producenta zawartych w deklaracji oraz oznakowaniu z uwagi na zaniżoną wagę, a w odniesieniu do schabu również brak informacji, iż przedmiotowy schab zawiera również inne mięśnie.

Okoliczności te zostały opisane w protokole kontroli z dnia 29 listopada 2019 r. i stwierdzone na podstawie wyników badań laboratoryjnych tych produktów przeprowadzonych przez Laboratorium Specjalistyczne GIJHARS w K., które to dowody nie zostały podważone w postępowaniu administracyjnym. Nie podważono także ustaleń organu, co do niepełnej i niedoprecyzowanej nazwy "Schabu wieprzowego bez kości, schłodzonego", tj. braku umieszczenia informacji, iż przedmiotowy schab zawiera schab wraz z innymi mięśniami.

Odnosząc się do zawartych w skardze wyjaśnień, iż proces wycieku osocza jest procesem naturalnym towarzyszącym sprzedaży mięsa schłodzonego, a odnośnie schabu wieprzowego bez kości schłodzonego (VAC) Skarżąca zastosowała transparentne opakowanie, aby konsument miał możliwość świadomego zakupu, Sąd stwierdza, że okoliczności te nie mają wpływu na ocenę stwierdzonych nieprawidłowości. Sąd podziela stanowisko organu, iż w deklaracji produktu podano niezgodne z prawdą dane w zakresie zawartości netto ww. produktów. Skarżąca powinna być świadoma naturalnego wycieku płynu, a mimo to nie uwzględniła ubytku masy przy określaniu masy netto mięsa w deklarowanej wadze. Również fakt, iż konstrukcja opakowania przedmiotowych produktów żywnościowych pozwalała na absorpcję wycieku wody, jednoznacznie wskazuje, iż producent towaru miał świadomość możliwości obniżenia się wagi netto produktu. Sąd podkreśla, że przesłankę możliwości wprowadzenia w błąd konsumenta co do właściwości określonego produktu rolno-spożywczego, należy oceniać z perspektywy klienta, a nie podmiotu wprowadzającego dany produkt do obrotu.

|W kontekście powyższych przesłanek oraz stanu faktycznego badanej sprawy należy podzielić stanowisko organów, w przedmiocie |

|stwierdzonego wprowadzenia w błąd nabywców wspomnianych na wstępie produktów (schabu i karkówki), poprzez zaniżenie ich wagi netto w |

|stosunku do wagi deklarowanej w oznaczeniu tych produktów oraz ustaleń w odniesieniu do zawartości schabu, które w tym zakresie |

|spełniają przesłankę artykułu rolno-spożywczego zafałszowanego. Takie działanie wypełnia dyspozycję przepisu art. 3 pkt. 10 lit. c) |

|ustawy o jakości handlowej artkułów rolno-spożywczych. Należy podkreślić, że zadeklarowane przez producenta wymagania w zakresie |

|jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych powinny zostać zachowane w całym okresie ich przydatności do spożycia (por. wyrok |

|Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2011 r. sygn. akt: II GSK 273/10). |

|Powyższe w ocenie Sądu jednoznacznie dowodzi, iż w badanej sprawie doszło do naruszenia ww. przepisów ustawy o jakości handlowej w |

|wyniku wprowadzenia do obrotu produktu rolno-spożywczego zafałszowanego, tj. mięsa o niższej niż zadeklarowana wadze bez |

|poinformowania o tym fakcie konsumentów, co stanowiło samodzielną przesłankę do uznania ww. produktu za zafałszowany. Sąd podkreśla, |

|że podstawą nałożenia ww. sankcji administracyjnej jest sam fakt wprowadzenia takiego produktu żywnościowego do obrotu, co potwierdza|

|orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (przykładowo patrz wyrok z dnia 16 grudnia 2013 r. o sygn. akt: II GSK 2407/13). |

Z art. 40a ust. 1 pkt 4 ww. ustawy o jakości handlowej wynika zaś, że ten kto wprowadza do obrotu artykuły rolno - spożywcze zafałszowane, podlega karze pieniężnej w wysokości nie wyższej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, nie niższej jednak niż 1 000 zł. W rozpoznawanej sprawie na Skarżącą za wprowadzenie do obrotu handlowego zafałszowanych dwóch partii artykułów rolno- spożywczych nałożono karę pieniężną w wysokości 69 726,00 zł.

Zdaniem Sądu wbrew zarzutom skargi przy ustalaniu wysokości kary organy uwzględniły stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów oraz przychodu, a także wartość kontrolowanych artykułów rolno-spożywczych (art. 40a ust. 5 powołanej ustawy). Konsument w cenie produktu uzależnionej od jego wagi nabywał towar w ilości nieodpowiadającej jego cenie, zawyżonej w stosunku do zadeklarowanej wagi netto. W konsekwencji konsument ponosił skutek finansowy strat produkcyjnych wynikających z charakteru danego surowca, o czym w żaden sposób nie był informowany. W tych okolicznościach, wymierzona w przedmiotowej sprawie kara jest adekwatna do przedmiotowego naruszenia. Ponadto kara, w ustalonej wysokości, spełnia swoją funkcję prewencyjną, bowiem jest wyraźnym ostrzeżeniem na przyszłość, zapobiegającym powstawaniu nagannych praktyk rynkowych.

Skarżąca kwestionuje zaskarżoną decyzję podnosząc, że organ nie dokonał wszechstronnych rozważań w zakresie wcześniejszej stwierdzonej w 2017 r. nieprawidłowości przy ustalaniu wysokości kary. Sąd nie podziela tego zarzutu. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że przeprowadzona w 2017 r. kontrola wykazała nieprawidłowości w oznakowaniu kabanosów, natomiast odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej na rzecz wyłącznie pouczenia nie zmienia faktu, iż naruszenie przepisów o jakości handlowej miało miejsce.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji o wysokości kary zdecydował stopień szkodliwości czynu, który oceniono jako znaczny i wyjaśniono motywy takiej oceny organu, odwołując m.in. się do celów prawa żywnościowego, którego zadaniem jest zapobieganie oszukańczym lub podstępnym praktykom, fałszowaniu żywności i wszelkim innym praktykom mogącym wprowadzić konsumenta w błąd. Należy zwrócić uwagę, że oznakowanie produktu jest podstawowym, a zwykle jedynym źródłem informacji o produkcie. Konsument nie może tych informacji samodzielnie zweryfikować; działa w zaufaniu do prawdziwości danych tam zamieszczonych. Skarżąca to zaufanie podważyła.

Sąd stwierdza, że w tej sprawie interes społeczny wyrażający się w obowiązku przestrzegania standardów bezpieczeństwa i jakości stawianych środkom spożywczym, ale także prawie do rzetelnej informacji, które to prawo konsumentów jest warunkiem dokonywania świadomych wyborów przekładających się na sferę ich interesów ekonomicznych, przeważa nad interesem indywidualnym Skarżącej.

Jednocześnie kara mieści się w ustalonych granicach i stanowi ułamek możliwego obciążenia w tym zakresie, a okoliczności istotne dla jej wymiaru zostały w tej sprawie ustalone. Analiza ta w ocenie Sądu jest wystarczająca, a zatem mając na względzie, że o wysokości nałożonej kary - w ustawowych granicach - decyduje sam organ, Sąd nie może w tym zakresie zakwestionować decyzji administracyjnej, o ile organ dokonał konkretyzacji przesłanek z art. 40a ust. 5 ww. ustawy w ustalonym stanie faktycznym, a z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. W tym zaś zakresie argumentacja organu jest prawidłowa i odnosi się do wszystkich istotnych okoliczności ustalonych w sprawie.

Sąd wskazuje przy tym, że kara - co do zasady - musi stanowić określoną dolegliwość finansową, musi bowiem przymusić do bezwzględnego respektowania prawa w przyszłości, a także stanowić formę represji za już dokonane naruszenie określonego obowiązku przez Spółkę. W literaturze przedmiotu wskazuje się, że kara administracyjna, stanowiąc istotny bodziec ekonomiczny, zniechęcający do niewykonywania obowiązków o charakterze administracyjnym, ma w zamierzeniu ustawodawcy być skutecznym instrumentem nadzorczym, mającym za zadanie zapobiec powstawaniu bezprawia administracyjnego (J. Jendrośka, Kary administracyjne (w:) R. Mastalski (red.), Księga Jubileuszowa Profesora Marka Mazurkiewicza. Studia z dziedziny prawa finansowego, prawa konstytucyjnego i ochrony środowiska, Wrocław 2001, s. 50-51).

Sąd nie podziela również zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. bowiem w niniejszej sprawie organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone prawidłowo. Ponadto uzasadnienie faktyczne zaskarżonej decyzji zawiera szczegółowe ustalenie faktów, na których oparł się organ, a uzasadnienie prawne odnosi się do prawidłowo zastosowanych przepisów prawa.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.