Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 258/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2019-08-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2107
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.
article: art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 51 ust. 3 pkt 1, art. 51 ust. 1 pkt 2, art. 55,
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
article: art. 138 par. 1 pkt 2, art. 107 par. 1 i 3,
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Protokolant starszy sekretarz sądowy Teresa Zauerman po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku nałożonego decyzją I. Oddala skargę, II. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na rzecz radcy prawnego A. B. kwotę [...]([...]) zawierającą należny podatek od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną skarżącej z urzędu.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...] wydaną

na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) zwanej dalej: "k.p.a." oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm.) dalej: "P.b.", po rozpatrzeniu odwołania M. M., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej w skrócie: "ZWINB") uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. G. S. (dalej w skrócie: "PINB") z dnia [...] r., nr [...], nakazującą współwłaścicielom budynku mieszkalnego przy ul. [...] w S., tj. E. i M. M., J. K. i M. Z., doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez odłączenie kotła gazowego od instalacji gazowej i przewodu kominowego, usytuowanego w pomieszczeniu piwnicy przynależnej do mieszkania nr 2 w ww. budynku mieszkalnym (w terminie do 15 października 2018 r. pod nadzorem uprawnionej osoby), i na podstawie art. 51 ust. 3 ustawy Prawo budowlane organ odwoławczy stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego na współwłaścicieli budynku ww. decyzją organu I instancji z dnia [...] r.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił następujący stan faktyczny sprawy.

W dniu 19 listopada 2012 r. M. M. poinformował organ I instancji

o "samowolnym i bezprawnym odcięciu dopływu gazu" do mieszkania nr 2 w budynku jednorodzinnym przy ul. [...] w S.. Organ powiatowy przeprowadził w dniu 21 grudnia 2012 r. oględziny przedmiotowego budynku. Ustalił, że wewnętrzna instalacja gazowa, zarówno w części budynku należącej do J. K. i M. Z. (właścicielki lokalu nr 1), jak i w części należącej do M. M. (właściciel lokalu nr 2), została wykonana bez pozwolenia właściwego organu oraz bez nadzoru osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane. W dniu 25 września 2012 r., po zgłoszeniu awarii instalacji gazowej, Zakład Gazowniczy zamknął dopływ gazu ziemnego do budynku i nakazał uszczelnić istniejącą instalację gazową oraz wymienić niesprawny kurek. J. K. w dniu 4 października 2012 r. wykonała przebudowę instalacji gazowej w należącej do niej części pomieszczeń piwnicznych. W wyniku tej przebudowy została odcięta część instalacji gazowej, doprowadzającej gaz do lokalu nr 2.

Sąd Rejonowy w S. prawomocnym postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt [...] [...], zobowiązał właścicielki lokalu nr 1 do udostępnienia właścicielowi lokalu nr 2 pomieszczeń piwnicznych w celu wykonania prac niezbędnych do przywrócenia dostawy gazu do jego lokalu mieszkalnego.

PINB w S. rozdzielił prowadzone postępowanie, wydając odrębne orzeczenia w sprawie instalacji gazowych, obsługujących obie części budynku. Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], organ nałożył na właścicieli lokalu nr 2 obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia

28 marca 2013 r., oceny stanu technicznego instalacji gazowej, w należącej

do nich części budynku. W tym samym dniu, odrębnym postanowieniem, organ powiatowy podobny obowiązek nałożył na właścicielki lokalu nr 1. Zobowiązani przedstawili w wyznaczonym terminie opracowania wykonane przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane.

K. U. – K., autorka inwentaryzacji powykonawczej

z oceną techniczną instalacji gazowej, wykonanej przez właścicielki lokalu nr 1, stwierdziła m.in., że instalację wykonano zgodnie ze sztuką budowlaną oraz wymaganymi w tym zakresie warunkami technicznymi, wykonano próbę szczelności. Ponadto w ww. ocenie technicznej wskazano, że w przewodzie spalinowym nr 3 (numeracja wg protokołu przeglądu kominiarskiego) należy zamontować wkład kwasoodporny średnicy 130 mm oraz należy wykonać wentylację nawiewną

do kotłowni - podokienny otwór o wymiarach 20 x 10 cm; do wentylacji wywiewnej

z kotłowni obecnie jest wykorzystywany wspólnie przewód kominowy nr 2. Po odłączeniu wentylacji na piętrze od przewodu kominowego nr 1, przewód ten należy wykorzystać do wywiewu z kotłowni (zgodnie z opinią kominiarską).

J. P. autor opinii technicznej z inwentaryzacją dotyczącej instalacji wykonanej przez właścicieli lokalu nr 2, stwierdził m.in., że wykonano próbę szczelności w celu legalizacji kotła centralnego ogrzewania znajdującego się w pomieszczeniu piwnicy przynależnym do mieszkania nr 2 oraz wskazał, że należy zamurować otwory wywiewne w kanale wentylacyjnym, oznaczonym w protokole kominiarskim, jako nr 1, wykorzystywane do wentylacji kuchni lokalu mieszkalnego nr 1 na parterze oraz kuchni lokalu mieszkalnego nr 2 na pierwszym piętrze. Kanał ten, po zamurowaniu otworów, pozostawić jako wentylację dla pomieszczenia zgodnie z opinią i zaleceniem kominiarza z dnia 2 lipca 2013 r.

W dniu 23 maja 2013 r. organ powiatowy przeprowadził oględziny części przedmiotowej nieruchomości, należącej do właścicielek lokalu nr 1, dla potwierdzenia ustaleń zawartych w złożonej dokumentacji i oceny zgodności wykonanych robót budowlanych z przepisami. Podobne oględziny, w części nieruchomości należącej do właścicieli lokalu nr 2, PINB w S. przeprowadził w dniu 3 grudnia 2013 r.

Na wezwanie PINB autorzy obu opracowań, w dniu 27 sierpnia 2014 r. ustalili wspólne stanowisko, określając prace niezbędne w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wszystkich podłączeń przewodów spalinowych i wentylacyjnych. Ustalono, że należy zamurować kratki wentylacyjne w kuchniach lokalu nr 1 na parterze i lokalu nr 2 na piętrze (tj. kanał nr 1 wg protokołu kominiarskiego L. S., zaś nr 4 wg protokołu kominiarskiego P. S.), pozostawiając ten kanał jako wentylację piwnicy przynależnej do lokalu mieszkalnego nr 2.

Decyzją z dnia [...] r., PINB w S. nakazał J. K. i M. Z. wykonanie określonych robót budowlanych, a po dokonaniu w dniach 29 września 2015 r. oraz 30 grudnia 2015 r. kontroli wykonania obowiązku, decyzją z dnia [...] r., na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, stwierdził wykonanie obowiązku.

W wyniku rozpatrzenia odwołania M. M., ZWINB w S., decyzją ostateczną z dnia [...] r., nr [...], utrzymał w mocy ww. decyzję z dnia [...] r.

W postępowaniu administracyjnym w sprawie legalizacji instalacji gazowej, obsługującej lokal mieszkalny nr 2, PINB decyzją z dnia [...] r.,

na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, nakazał inwestorom E.

i M. M., J. K. i M. Z. wykonanie

nw. czynności wynikających z przeprowadzonej kontroli przewodów kominowych przez mistrza kominiarskiego z dnia 2 lipca 2013 r. i mistrza kominiarskiego z dnia 24 marca 2013 r. oraz wspólnego stanowiska autorów opinii technicznych, w celu doprowadzenia samowolnie wykonanych ww. robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, tj. przewód kominowy oznaczony na załączniku graficznym do opinii mistrza kominiarskiego L. S. jako nr 1 należy zamurować w mieszkaniu na parterze i w mieszkaniu na pierwszym piętrze budynku wskazując, iż czynności te należy wykonać zgodnie z zaleceniami i wskazaniami pokontrolnymi mistrza kominiarskiego, w terminie do dnia 10 listopada 2014 r.

W wyniku rozpatrzenia odwołań M. Z. i J. K., ZWINB decyzją z dnia [...] r. uchylił powyższą decyzję organu

I instancji z dnia [...] r., w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i określił jego wykonanie w terminie do dnia 28 lutego 2015 r., w pozostałej części kwestionowaną decyzję utrzymał w mocy. Decyzja organu odwoławczego z dnia [...] r. została zaskarżona przez J. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który oddalił skargę prawomocnym wyrokiem z dnia 5 listopada 2015 r., sygn. akt II SA/Sz 308/15.

W dniu 24 kwietnia 2018 r. PINB przeprowadził oględziny przedmiotowej nieruchomości i ustalił, że obowiązek nałożony decyzją z dnia [...] r. nie został wykonany. Po ustaleniu powyższego, powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, organ I instancji nakazał współwłaścicielom budynku doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, w sposób wskazany w tej decyzji.

Odwołanie od ww. decyzji złożył M. M..

Kwestionowanej decyzji zarzucił naruszenie art. 7, art. 8 § 1, art. 9, art. 11, art. 12 § 1, art. 35 § 3 k.p.a. oraz art. 51 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, art. 20 § 1 pkt 2 oraz art. 117 i art. 127 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Wnoszący odwołanie przytoczył wydarzenia, jakie miały miejsce w prowadzonym postępowaniu i podniósł, że w trakcie postępowania weryfikowane były w sposób drobiazgowy wszelkie uwagi, jakie zgłaszały właścicielki mieszkania nr 1, natomiast ignorowane lub nie brane pod uwagę propozycje zgłaszane przez stronę przeciwną. Przykładem jest propozycja wzajemnego zamurowania spornych kanałów wentylacyjnych (pismo z dnia 8 sierpnia 2013 r. przesłane do wiadomości PINB). W konsekwencji inspektor namówił odwołującego do zamurowania kanału wentylacyjnego w jego mieszkaniu, obiecując że właścicielki mieszkania nr 1 zrobią to samo na zasadzie wzajemności. Dzięki takiemu działaniu inspektora, w konsekwencji została wydana decyzja legalizująca instalację mieszkania nr 1, natomiast do dzisiaj nie mogą być wykonane: decyzja PINB z dnia [...] r., postanowienie ZWINB z dnia [...] r. oraz wyrok WSA w Szczecinie z dnia 5 listopada 2015 r., pozwalające na legalizację instalacji mieszkania nr 2.

Zdaniem odwołującego się, wiedząc, że strony postępowania są w konflikcie oraz że instalacje w budynku przechodzą przez pomieszczenia przynależne do poszczególnych właścicieli, PINB arbitralnie, nie informując o tym fakcie stron postępowania i skutkach takiego prowadzenia sprawy, rozdzielił prowadzone postępowania, doprowadzając do sytuacji, że jedna ze stron postępowania może blokować drugiej stronie wykonanie nałożonych obowiązków. Inspektor w trakcie prowadzonych z odwołującym się rozmów zapytał, czy może istnieje inna możliwość spełnienia wymogów legalizacji instalacji dla mieszkania nr 2. Taką możliwość właściciel lokalu nr 2 wypracował przy pełnej akceptacji inspektora. Dokumentacja takiego rozwiązania znajduje się w aktach sprawy. Zostało ono zrealizowane, odwołujący się dostarczył również odpowiednie opinie kominiarskie. Sprawa została jednak przez inspektora w dalszej części zarzucona i zignorowana, tak, że odwołujący się musiał wrócić do wersji poprzedniej. Poniósł z tego tytułu szereg wydatków i nakładu pracy.

Odwołujący się podkreślał również przewlekłość postępowania, które toczy się od 2012 r. oraz fakt, że w związku z prowadzonym postępowaniem, w 2018 r. złożył do PINB trzy pisma, na które nie dostał odpowiedzi.

Pismem z dnia 18 grudnia 2018 r. odwołujący się poinformował organ odwoławczy, iż spełnił wymagania zawarte w decyzji PINB w S. z dnia [...]., poprzez wprowadzenie do przewodu wentylacyjnego nr 1 (numeracja wg opinii mistrza kominiarskiego J.. S.), rękawa typu ALUFOL, zapewniając indywidualną i samodzielną wentylację kotłowni, zlokalizowanej w piwnicy, obsługującej mieszkanie nr 2 oraz wniósł o legalizację instalacji gazowej, obsługującej wskazane mieszkanie. Do pisma dołączył protokół z kontroli przewodów kominowych, sporządzony w dniu 18 grudnia 2018 r. przez mistrza kominiarskiego R. K., w którym stwierdzono, że objęte kontrolą przewody kominowe oraz elementy urządzeń kominowych odpowiadają przepisom. Siła ciągu urządzeń kominowych jest prawidłowa, przy zapewnionym dopływie powietrza z zewnątrz budynku. Pomieszczenia zwentylowane są prawidłowo. Przewody spalinowe zabezpieczone są wkładami kominowymi typu ,,MK". Wentylacja kotłowni (przewód nr 1 na załączniku graficznym) została uszczelniona wkładem kominowym typu "ALUFOL".

W skierowanym do organu piśmie z dnia 11 stycznia 2019 r. M. Z., podniosła m.in., że jej zdaniem, właściciel lokalu nr 2 "sfałszował umowę z PGNiG z dnia [...] r.", gdyż w ewidencji tej firmy jest tylko jeden piec gazowy w lokalu nr 2. Drugi piec gazowy nie służy do ogrzewania mieszkania na piętrze, gdyż przez mieszkanie na parterze nie przechodzą żadne rury łączące ten piec z mieszkaniem na piętrze. Żaden z kominiarzy sporządzających opinię dla mieszkania nr 2, nie był w mieszkaniu nr 1, ani w jej piwnicy, celem sprawdzenia kominów. Stąd wnosząca wnioskuje, że roboty, które wykonał właściciel mieszkania nr 2 w kominach na podstawie tych opinii, stwarzają zagrożenie życia i zdrowia mieszkańców nieruchomości. Do dziś nie wiadomo, jak naprawdę wykorzystywane są przewody kominowe przez właściciela lokalu nr 2, gdyż jego opinie kominiarskie się różnią i nie są w zgodności z inwentaryzacją instalacji gazowej dot. mieszkania nr 2. Wnoszącej zależy, by na jej nieruchomości wykonana była bezpieczna, legalna instalacja gazowa, aby właściciel lokalu nr 2 wykonał najpierw projekt, potem uzyskał stosowne zgody i dopiero przystąpił do wykonania określonych czynności.

Organ odwoławczy, w oparciu o akta sprawy wskazał, że decyzja PINB

w S. z dnia [...] r. nakładała na współwłaścicieli budynku obowiązek zamurowania otworów wywiewnych w kanale wentylacyjnym, oznaczonym na załączniku graficznym do opinii mistrza kominiarskiego L. S. jako nr 1, w mieszkaniu na parterze i w mieszkaniu na pierwszym piętrze budynku. Kanał ten po zamurowaniu ww. otworów, miał pełnić funkcję kanału wentylacyjnego dla pomieszczenia piwnicznego, przynależnego do mieszkania nr 2, w którym zlokalizowano kocioł centralnego ogrzewania, obsługujący to mieszkanie. Innymi słowy, obowiązek ten miał doprowadzić ten kanał do takiego stanu, że będzie on szczelny na całym swym przebiegu, tj. od pomieszczenia piwnicznego do wylotu komina. Był to jedyny warunek zalegalizowania instalacji gazowej, obsługującej lokal mieszkalny nr 2.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że powodem wydania kwestionowanej odwołaniem decyzji było niespełnienie przez zobowiązanych obowiązku w całości, tj. przewód kominowy nr 1 został wprawdzie zamurowany w mieszkaniu na pierwszym piętrze, jednakże współwłaściciele nie doprowadzili do zamurowania tego przewodu

w mieszkaniu na parterze. Z przedstawionych, w toku postępowania odwoławczego, dokumentów wynika jednoznacznie, że przewód nr 1 jest obecnie szczelny i jako przewód wentylacyjny obsługuje jedynie przynależne do mieszkania nr 2 pomieszczenie piwniczne, w którym zlokalizowano kocioł centralnego ogrzewania.

Jak zaznaczył organ odwoławczy, rozpatruje on ponownie sprawę w całości oraz obowiązany jest uwzględnić zmiany w stanie faktycznym, jakie nastąpiły w czasie pomiędzy wydaniem zaskarżonej decyzji, a wydaniem rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy. Organ odwoławczy stwierdził, że zobowiązani, wprawdzie w inny sposób, spełnili obowiązek, nałożony na nich decyzją PINB w S. z dnia [...] r., tym samym usunęli jedyną przeszkodę do zalegalizowania przedmiotowej instalacji gazowej wraz z kotłem centralnego ogrzewania.

Wskazując na art. 51 ust 3 pkt 1 i art. 55 ustawy Prawo budowlane, organ odwoławczy stwierdził, że decyzja o stwierdzeniu wykonania obowiązku kończy postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie.

Odnosząc się do pisma M. Z. z dnia 11 stycznia 2019 r., organ odwoławczy wskazał, że stan faktyczny sprawy został jednoznacznie ustalony podczas niniejszego postępowania administracyjnego, które prowadzone jest na podstawie przepisów prawa budowlanego, umożliwiających legalizację samowolnie wykonanych robót budowlanych. W tym samym czasie, w odrębnym postępowaniu została również zalegalizowana instalacja gazowa, wykonana samowolnie m.in. przez wnoszącą pismo.

J. K. wystąpiła ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na decyzję ZWINB w S. z dnia [...] r. wnosząc o jej uchylenie w całości oraz o uzupełnienie dokumentacji niniejszej sprawy o materiał dowodowy zebrany w toku postępowania przez organ I instancji.

Kwestionowanej decyzji skarżąca zarzuciła:

- naruszenie art. 55 ustawy Prawo budowlane, poprzez jego błędną interpretację skutkującą przyjęciem, że w ramach niniejszego postępowania nie zachodzą okoliczności uzasadniające przeprowadzenie oględzin robót wykonanych przez właścicieli lokalu nr 2 pozwalające na stwierdzenie, czy rzeczywiście zostały one wykonane,

- a w konsekwencji naruszenie art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, poprzez jego zastosowanie i stwierdzenie wykonania obowiązku w sytuacji, gdy z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie brak jakichkolwiek dowodów pozwalających na stwierdzenie, że właściciele lokalu nr 2 wykonali w sposób prawidłowy nałożony na nich obowiązek,

- naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, poprzez uznanie,

iż w przedmiotowej sprawie nie ma on zastosowania, podczas gdy z dokumentów zgromadzonych w aktach PINB i ZWINB wynika, że winna zostać wydana decyzja oparta na przedmiotowym przepisie, to jest o zaniechaniu dalszych robót lub doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego.

Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie w sprawie następujących przepisów prawa procesowego:

1. art. 107 § 1 i 3 k.p.a., poprzez niezamieszczenie w decyzji dostatecznego uzasadnienia faktycznego i prawnego w sposób wymagany przez przepisy prawa, nieprawidłowe sformułowanie rozstrzygnięcia w sprawie,

2. art. 8 k.p.a., poprzez działanie w sposób niewątpliwie podważający zaufanie

do organu wydającego decyzję wobec uznania, iż przedłożona przez właścicieli lokalu nr 2 dokumentacja umożliwia podjęcie zaskarżonej decyzji,

3. art. 7 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie treści dokumentów pochodzących

od skarżącej w procesie analizy sprawy.

4. art. 12 k.p.a., poprzez zaniechanie działania w sposób wnikliwy wyrażający się

w nie przeanalizowaniu wszystkich okoliczności sprawy przez organ,

5. art. 77 k.p.a., poprzez niewypełnienie przez organ ciążącego na nim obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, wyrażającego się w nie dokonaniu szczegółowej analizy dokumentacji przedłożonej przez skarżącą, względnie na wydaniu decyzji w oparciu o fakty, które nie zostały do czasu zakończenia postępowania w stopniu wystarczającym ustalone,

6. art. 80 k.p.a., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, wyrażające się w uznaniu, iż przedłożona przez właścicieli lokalu nr 2 dokumentacja umożliwia podjęcie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego dnia 29 maja 2013 r. właściciele lokalu nr 2 wykonali bez projektu i pozwolenia na budowę całkowicie nową instalację gazową (nielegalną w myśl przepisów prawa budowlanego) za przyzwoleniem PINB. Dokumentację złożyli dopiero w dniu 20 lipca 2013 r., która do dziś nie spełnia warunków właściwego dokumentu i cały czas jest poprawiana, bez ustaleń ze skarżącą i autorem jej inwentaryzacji powykonawczej instalacji gazowej.

Skarżąca podniosła, że autor opinii technicznej sporządzonej dla właściciela lokalu nr 2 nigdy nie próbował konsultować się z autorką inwentaryzacji powykonawczej instalacji gazowej sporządzonej na jej zlecenie. Nieprawdą jest, że autorzy zajęli wspólne stanowisko. Autor opinii sporządzonej dla lokalu nr 2 z dnia 20 lipca 2013 r. w ogóle nie zajął stanowiska. Dopiero po pismach skarżącej do organu I instancji dokonał poprawek i 5 sierpnia 2013 r. zajął stanowisko.

Autor opinii technicznej z inwentaryzacją dotyczącą instalacji gazowej wykonanej przez właścicieli lokalu nr 2, nie będąc w mieszkaniu na parterze wskazał, że należy zamurować otwory wywiewne w kanale wentylacyjnym nr 1, wykorzystywane od [...] r. jako dymowe do piecyka na drewno (a nie do wentylacji) lokalu nr 1 na parterze oraz w kuchni lokalu nr 2 na piętrze. Fakt samowoli właścicieli lokalu nr 2 i niebezpieczeństwa zgłaszała wielokrotnie do PINB od 2011 r. – bez odpowiedzi do dziś. Dopiero w czasie oględzin kominiarza w 2013 r. obawy skarżącej potwierdziły się. Okazało się, że właściciele lokalu nr 2 podłączyli do przewodu dymowego skarżącej (nr 1) okap kuchenny w swojej kuchni na piętrze, dlatego skarżąca miała problemy z korzystaniem z piecyka na drewno.

Według skarżącej, mistrz kominiarski i autor dokumentacji sporządzonej

dla lokalu nr 2 zostali wprowadzeni w błąd przez właścicieli tego lokalu. Sami nigdy nie byli w lokalu na parterze. W efekcie powstał dokument nieprzedstawiający stanu faktycznego. O kanale przynależnym do lokalu nr 1 od [...] r., autor dokumentacji

J. P., bez uzgodnienia ze skarżącą i wbrew jej woli, zadecydował

na podstawie sugestii kominiarza z dnia 2 lipca 2013 r., który nie był w lokalu nr 1 na parterze (wynika to wprost z opinii kominiarskiej). Kominiarz nie wykonał inwentaryzacji kominów zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami.

Skarżąca uważa, że opierając się na błędnych przesłankach autorzy opracowań sami ustalili wspólne stanowisko, z pewnością poprawne z punktu kominiarza, ale nie wzięto pod uwagę, że przewód dymowy jest przynależny do jej mieszkania od [...] r., a nie uzyskali jej zgody.

Według skarżącej, autorka inwentaryzacji powykonawczej jej instalacji gazowej nie zajęła wspólnego stanowiska z J. P., gdyż w czasie, gdy sporządzała dokumentację instalacji gazowej skarżącej, instalacja gazowa właścicieli lokalu nr 2 jeszcze nie istniała, nie było również projektu ich instalacji gazowej. Skarżąca zleciła wykonanie swojej opinii w marcu 2013 r., a właściciele lokalu nr 2 zlecili wykonanie opinii w lipcu 2013 r. Rozwiązanie, które zaproponował właściciel lokalu nr 2 z przyczyn obiektywnych i faktycznych nie było wykonalne. Autor opinii instalacji gazowej sporządzonej dla lokalu nr 2 również nie był u skarżącej w mieszkaniu na parterze, a wnioski wysnuł na podstawie dwóch wadliwie wykonanych opinii kominiarskich przez L. S..

Skarżąca podnosi, że w dokumentacji instalacji gazowej niezbędne jest posiadanie aktualnej opinii kominiarskiej sporządzonej przez mistrza kominiarskiego. Uważa, że nie ma wspólnego stanowiska obu mistrzów kominiarskich, albowiem dokumenty dotyczyły dwóch różnych kominów. P. S. miał zlecenie na wykonanie jedynie inwentaryzacji przewodów kominowych tego komina, w którym są przewody obsługujące piec gazowy c.o. Natomiast L. S. wykonał opinię kominiarską innego, drugiego komina, do którego miały być podłączone 2 piece gazowe c.o. właścicieli lokalu nr 2.

Komin, który opiniował L. S. ma 4 przewody, po 2 dla lokalu nr 1

i 2 dla lokalu nr 2. Do skarżącej przynależy przewód nr 1 (do którego od [...] r. skarżąca ma podłączony piec kominkowy na drewno) i nr 3 (wentylacja kuchni), Zdaniem skarżącej, tego faktu nie ustalił mistrz kominiarski L. S.. Dlatego opinie kominiarskie, które wykonał nie pokrywają się ze stanem faktycznym.

W ocenie skarżącej, organ w swej decyzji przedstawił jedynie pogląd i wskazał dokumenty przedłożone przez właścicieli lokalu nr 2 i można przyjąć, iż uczynił to bez głębszej refleksji zarówno nad materiałami przez nich przedłożonymi, jak też skarżącej. Nie można uznać, iż organ dokonał rozważenia i oceny argumentów zaprezentowanych przez wszystkich uczestników postępowania, a nawet jeśli tak przyjąć, to śladu tych rozważań trudno szukać w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Stan faktyczny przedstawiony w uzasadnieniu decyzji jest opisany oszczędnie, brak jest w nim odwołania się do dokumentów i faktów mających podstawowe znaczenie w sprawie. Organ w zasadzie ograniczył się do przedstawienia, że sprawa dotyczy legalizacji już istniejącej instalacji gazowej właścicieli lokalu nr 2, a nie przez nich nowo wybudowanej instalacji gazowej. Właściciele lokalu nr 2, nie dostarczyli inwentaryzacji powykonawczej nowej instalacji gazowej. Opinia techniczna wykonana przez J. P., w ocenie skarżącej, całkowicie nie spełnia merytorycznych warunków.

Skarżąca uważa, że ZWINB w S. nie wziął pod uwagę tego co ustalił PINB w S. w wyniku odrębnego postępowania. Przewód nr 1 od roku [...] r. był przynależny do lokalu nr 1 na parterze. E. M. i M. M. nabyli lokal nr 2 dopiero w [...] roku. Mieli tylko 1 piec gazowy c.o., a woda była podgrzewana elektrycznie. Drugi piec gazowy c.o. zamontowali po [...] r. (wskazuje na to umowa z PGNIG z [...] r. - akta ZWINB i PINB). Przewód spalinowy do drugiego, (nowego) pieca zbudowali dopiero w [...] r., a przewodu wentylacyjnego do tego pieca nigdy nie posiadali. Dlatego, zdaniem skarżącej, decyzja PINB o odłączeniu tego pieca gazowego była słuszna, gdyż pozostawienie go w tym stanie rzeczy narażało mieszkańców na niebezpieczeństwo utraty życia, bądź zdrowia.

Według skarżącej, nieprawdą jest, że propozycje składane przez właścicieli lokalu nr 2 były ignorowane przez PINB. Istnieje inna możliwość spełnienia wymogów legalizacyjnych instalacji gazowej lokalu nr 2 (akta), ale nie tę możliwość zrealizowali właściciele lokalu nr 2, dlatego nie jest ona do przyjęcia. Nie zrealizowali oni propozycji, którą sami zaproponowali (pismo - załącznik do skargi) czyli podłączenie drugiego pieca gazowego c.o. do przewodu na dachu.

Skarżąca uważa, że rozwiązanie zaproponowane przez właścicieli lokalu nr 2 jest korzystne dla obu stron postępowania i co najważniejsze podjęte przez współwłaścicieli w przeciwieństwie do poprzednich rozwiązań, które były podjęte bezprawnie, bez wiedzy właścicieli. Podniosła, że autorka jej dokumentacji miała jedynie zlecenie na wykonanie inwentaryzacji powykonawczej instalacji gazowej w jej piwnicy, nie miała żadnych uprawnień do reprezentowania interesów skarżącej i związku z tym rozwiązywania problemów, gdyż nie miała ona wystarczającej wiedzy co znajduje się w mieszkaniu skarżącej i czego ona oczekuje. Autorka dokumentacji miała ściśle określone zadanie wykonania dokumentacji zgodnie z jej uprawnieniami. Podział przewodów kominowych: wentylacyjnych, spalinowych i dymowych niewątpliwie wykracza poza jej kompetencje. Przewody kominowe są nieruchomością wspólną, których udziały współwłaścicieli wynoszą po 50%.

Skarżąca wywiodła, że w art. 55 ustawy Prawo budowlane nie ma mowy

o użytkowaniu robót budowlanych a obiektu. Przepis ten nie ma tu zastosowania lub użyty jest niepoprawnie by usprawiedliwić brak oględzin wykonanych prac. Gdyby organ przeprowadził zgodnie z przepisami oględziny, a kominiarz przeprowadził rekontrolę i badanie szczelności w mieszkaniu nr 1 (na parterze) to stwierdziłby, że przewód nr 1 nie jest obecnie szczelny i jako przewód dymowy obsługuje nadal mieszkanie nr 1.

Według skarżącej, uzasadnienie decyzji jest niewystarczająco konkretne. Organ odwoławczy nie rozpatrzył ponownie sprawy w całości i nie uwzględnił zmian

w stanie faktycznym, jakie nastąpiły i co w konsekwencji ustalił podczas oględzin PINB. Organ nie odniósł się do faktu, że instalacja gazowa właścicieli lokalu nr 2 powstała nielegalnie w trakcie toczącego się postępowania w sprawie, jak i do faktu, że mając wiedzę (dowód: pismo z dnia 11 grudnia 2017 r. - zał. do skargi) i pełną świadomość narażenia na niebezpieczeństwo wykonywali prace w przynależnym do skarżącej przewodzie dymowym nr 1 bez poinformowania jej. Uszkodzenie drożności przewodu skarżącej nr 2 naraziło ją na utratę zdrowia bądź życia.

Skarżąca uważa, że sposób wykonania decyzji o zamurowaniu otworu należało uzgodnić ze współwłaścicielami wiedząc ze względu na to, że do tego przewodu jest podłączony piecyk na drewno.

Powołując się na powyższe, skarżąca uznaje kwestionowaną decyzję

za niejasną, wieloznaczną i niekonkretną, zwłaszcza, że organ niższej instancji

w piśmie napisał, że "spełnienie obowiązku w inny sposób nie zwalnia z wykonania decyzji z [...]. "

Skarżąca uważa, że ZWINB, wydając skarżoną decyzję naruszył art. 7 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie pism skarżącej. W uzasadnieniu decyzji, brak jest w ogóle informacji co do faktu złożenia przez skarżącą merytorycznych zarzutów do zebranego materiału dowodowego w sprawie, które ze względu na swoją treść należy potraktować jako środek dowodowy podlegający ocenie w kontekście pozostałych dokumentów. Zastrzeżenia i uwagi zawarte w pismach skarżącej do organu zostały pominięte w czasie rozpoznawania sprawy. Może to – zdaniem skarżącej - wynikać z faktu, iż właściciel lokalu nr 2 kilkakrotnie wypożyczał z organu do domu opinie techniczne, więc dokumentów, do których skarżąca się odnosiła nie ma w aktach sprawy.

Zdaniem skarżącej, opinia techniczna podpisana przez J. P. jest przejawem braku profesjonalizmu. Nie spełnia wymagań do zakwalifikowania

jej w poczet materiału dowodowego w sprawie. Absolutnie z akt PINB nie wynika,

że to jedyna przeszkoda do zalegalizowania instalacji gazowej właścicieli lokalu nr 2. Podniosła, że nie mają oni tytułu do dysponowania 2 piwnicami, gdzie zamontowali instalację.

Wydając przedmiotową decyzję organ naruszył także art. 12 oraz art. 77 k.p.a.

W ocenie skarżącej, część danych przestawionych w opinii technicznej instalacji gazowej właścicieli lokalu nr 2 jest nieprawdziwa. Podkreśliła, iż nawet bez zastrzeżeń ze strony skarżącej złożonych w trakcie postępowania, organ ten dokonując wnikliwej analizy dokumentów złożonych przez właścicieli lokalu nr 2 w kontekście oględzin dokonywanych przez inspektorów PINB, winien dojść do identycznych wniosków.

Skarżąca podnosi, że na podłączenie piecyka na drewno do istniejącego przewodu dymowego w [...] r. nie było wymagane zezwolenie na budowę, bądź zgłoszenie. I tak jest do dziś, w przeciwieństwie do wymurowania kominków

w mieszkaniu. Skarżąca wskazała, że 2 kominki mają właściciele lokalu nr 2, jeden

w pokoju na piętrze, drugi w piwnicy. Nie mają oni zezwolenia, zdaniem skarżącej,

to samowola budowlana. Natomiast jej piecyk na drewno jest legalny; skarżąca kupiła go legalnie i ma wszystkie niezbędne atesty. W [...] r. piecyk był podłączony w asyście mistrz kominiarskiego. Co roku skarżąca dokonywała przeglądów i czyszczenia swoich przewodów kominowych, dopóki w [...] r. właściciel lokalu nr 2 nie wstawił samowolnie drzwi, które odcinają skarżącej dostęp do wspólnego strychu i dachu.

Zdaniem skarżącej zaskarżona decyzja narusza też art. 80 k.p.a. Analityczne potraktowanie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, zmusza do konkluzji, iż organ wydając decyzję niezasadnie uznał, że dokumenty przedłożone przez właścicieli lokalu nr 2 są przygotowane w sposób prawidłowy merytorycznie i oparte na faktach, podczas gdy są co do nich uzasadnione zarzuty, co wynika z pism skarżącej. Według skarżącej, opracowania czyli wielokrotnie poprawiane i wypożyczane do domu opinie techniczne przez właścicieli lokalu nr 2, na których opiera się organ, to dokumenty sporządzone wprawdzie przez osobę do tego uprawnioną, ale zawierające błędy merytoryczne. Nie do zaakceptowania jest – dla skarżącej – założenie, którym kieruje się organ, że wystarczy, aby określony dokument złożony przez stronę na wezwanie organu badany był jedynie od strony formalnej, bez pochylenia się nad jego treścią

Zaskarżona decyzja pozbawia skarżącą prawa do korzystania z jej własności, tym samym narusza przepisy Kodeksu cywilnego. W aktach organu II instancji znajduje podział przewodów kominowych nieruchomości z dnia 2 sierpnia 2013 r. Jasno z niego wynika, które przewody należą do lokalu nr 1 i lokalu nr 2. Przeprowadzenie postępowania w sprawie uwzględniającej tylko interes jednej strony doprowadziło do rażących naruszeń prawa w zaskarżonej decyzji.

Końcowo skarżąca podniosła kwestię drugiego pieca gazowego c.o. w piwnicy

w ww. budynku mającego obsługiwać nielegalne mieszkanie nr 2.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

W piśmie z dnia 22 lipca 2019 r. uczestnik postępowania M. Z. – współwłaścicielka mieszkania nr 1 - poparła wszelkie zarzuty i twierdzenia zawarte

w skardze J. K., w szczególności zarzuty dotyczące naruszenia art. 55 ustawy Prawo budowlane i w obszerny sposób odniosła się do okoliczności dotyczących wewnętrznej instalacji gazowej. Podniosła, że w aktach organu I i II instancji nie ma potwierdzenia autora dokumentacji instalacji gazowej lokalu nr 2, że to rozwiązanie spełnia wymogi techniczne. Uważa, że właściciel lokalu nr 2 sam zdecydował (bez poinformowania organu) o nowym rozwiązaniu technicznym), a nie legitymuje się on uprawnieniami budowlanymi. Brak przewodu to nie był jedyny warunek zalegalizowania instalacji gazowej lokalu nr 2, a pierwszy, innych PINB jeszcze nie rozpatrzył. Zdaniem uczestniczki, PINB na podstawie dokumentacji budowlanej nieruchomości, która znajduje się w aktach Archiwum Państwowego, ustalił ponad wszelką wątpliwość, do którego lokalu przynależy przewód kominowy nr 1, dlatego wydał decyzję by właściciele lokalu nr 2 odłączyli bezprawnie zamontowany drugi piec gazowy c.o. Z dokumentacji budowlanej nieruchomości jasno wynika, że przewód kominowy nr 1 przynależy od początku do lokalu nr 1 na parterze. Końcowo uczestniczka podniosła, iż pomija okoliczność, że ZWINB w S. nie dysponuje umocowaniem do ingerowania w sferę kształtowania uprawnień właścicieli części wspólnych nieruchomości. Do pisma uczestniczka dołączyła pismo z dnia 9 marca 2019 r. "dot. samowoli budowlanej wybudowanie 2 kominków oraz zamontowania 2 pieców na paliwo stałe w lokalu nr 2 przy ul. [...]". Dołączyła ponadto podział przewodów kominowych w ww. budynku. Protokół kontroli tego obiektu z dnia 28 lutego 2019 r.

w związku żądaniem stwierdzenia legalizacji pieca na opał stały, oświadczenie

mgr. inż. R. G. z dnia 10 października 2016 r. wraz z dokumentami potwierdzającymi jego uprawnienia zawodowe oraz umowę z dostawca gazu z dnia

[...] r.

Na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2019 r., pełnomocnik skarżącej, będący radcą prawnym wyznaczonym na zasadzie prawa pomocy, złożył wniosek o rozważenie przez Sąd skierowania niniejszej sprawy do mediacji, na podstawie art. 115 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wskazał, iż ze względu na istniejący konflikt między skarżącą a uczestnikami oraz zaistniałe w sprawie okoliczności byłaby to najlepsza forma rozwiązania problemu. Uczestnik postępowania M. M. oświadczył, że w tej sprawie było podejmowane wiele prób ugodowych, jednakże skarżąca, mimo pozytywnych deklaracji nigdy nie wywiązała się z zobowiązań i jest dla uczestników niewiarygodna, dlatego sceptycznie podchodzi do propozycji pełnomocnika skarżącej, choć nie mówi nie. Pełnomocnik skarżącej poparł skargę oraz wnioski i zarzuty w niej zawarte. Podkreślił, że decyzja organu odwoławczego została wydana w oparciu o przedłożoną przez uczestników opinię kominiarską - protokół okresowej kontroli przewodów kominowych z dnia 18 grudnia 2018 r., który dotyczył lokalu nr 2. Protokół ten nie uwzględniał stanu faktycznego z uwzględnieniem lokalu nr 1, w którym nadal do tego przewodu podłączony jest piecyk na drewno tzw. koza. Ostatecznie uczestnik postępowania M. M. wniósł o oddalenie skargi. Wskazał, że sprawa niniejsza w zasadzie jest bardzo prosta, natomiast nastąpiły komplikacje wskutek złej woli skarżącej i błędów PINB.

Również E. M. wniosła o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Stosownie z art. 1 z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. prawidłowości zastosowania przez organ norm prawa materialnego jak i przestrzegania norm postępowania. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany z zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1320 ze zm.).

Kontrola sprawy sprawowana przez Sąd według kryterium zgodności prawem działań organu administracji publicznej nie potwierdziła zasadności wniesionej skargi.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 51 ust. 3 ustawy

z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm.), który stanowi, że po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i wydaje decyzję:

1) o stwierdzeniu wykonania obowiązku albo

2) w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.

Jak wynika z art. 51 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy Prawo budowlane, organ nadzoru budowlanego decyzją stwierdza obowiązek wykonania czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Decyzja ta jest wydawana w trybie odrębnym, poprzedzającym postępowanie mające na celu ustalenie wykonania obowiązku doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

Osią sporu w sprawie pozostaje prawidłowość rozstrzygnięcia organu odwoławczego, który zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. uchylił decyzję organu I instancji z dnia [...] r. nakazującą współwłaścicielom budynku mieszkalnego doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego (art. 51 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane), poprzez odłączenie kotła gazowego w piwnicy przynależnej do mieszkania nr 2 ww. budynku (należącego do uczestników), i na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy stwierdził wykonanie obowiązku doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

Należy bowiem uwzględnić, że decyzją z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. G. S. nakazał współwłaścicielom przedmiotowego budynku usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w części budynku mieszkalnego przy ul. [...] w S., tj. przewodu kominowego oznaczonego nr 1 (zgodnie z dokumentacją zebraną w sprawie), poprzez zamurowanie w nim otworów na parterze (w lokalu nr 1 – którego właścicielami są J. K. i M. Z.) i na pierwszym piętrze –budynku (w lokalu nr 2 – którego właścicielami są uczestnica postępowania E. M. i M. M.). Niesporne jest w sprawie, że przed wydaniem wskazanej wyżej decyzji organu I instancji ww. obowiązek został wykonany częściowo, tylko przez właścicieli lokalu nr 2, dla których wskazany przewód kominowy nr 1 miał służyć, jako przewód wentylacyjny zapewniający sprawne działanie pieca c.o. usytuowanego w pomieszczeniu piwnicy, który ogrzewa ich lokal na piętrze.

Wskazując na zakreślony w sprawie jej przedmiot Sąd wyraźnie podkreśla,

że wykraczają poza granice niniejszej sprawy podnoszone przez skarżącą i uczestniczkę M. Z. zarzuty i argumentacja dotycząca przyłączenia innych pieców c.o. w ww. budynku, czy korzystania z pomieszczeń w tym budynku, w świetle przepisów prawa budowlanego.

Analizując zarzuty skarżącej i uczestniczki M. Z., które

w sprawie zajmują tożsame stanowisko, część stawianych przez nie zarzutów

nie dotyczy tylko niniejszej sprawy, ale ma na celu podważenie ustaleń stanu faktycznego i rozważań, którymi kierował się organ nadzoru budowlanego uzasadniając decyzję z dnia [...] r. W wyniku postępowania wyjaśniającego poprzedzającego wydanie tej decyzji ustalono, że w lokalu nr 1, lokalu nr 2 i w piwnicy budynku przy ul. [...] w S. przebudowana została instalacja gazowa wraz z zamontowaniem kotłów centralnego ogrzewania obsługujących mieszkanie nr 2. Cała instalacja gazowa w budynku została wykonana samowolnie bez pozwolenia właściwego organu. Z powodu odcięcia przez właścicielki lokalu mieszkalnego nr 1 zasilania gazu do instalacji obsługującej lokal mieszkalny nr 2, wystąpiło niedopuszczalne pogorszenie właściwości użytkowych i sprawności budynku. Postanowieniem z dnia [...] r. Sąd Rejonowy w S. potwierdził zabezpieczenie żądania właścicieli lokalu nr 2, poprzez zobowiązanie właścicielek lokalu nr 1 do udostępnienia wnioskodawcom pomieszczeń piwnicznych w celu wykonania prac niezbędnych do przywrócenia dostaw gazu do lokalu nr 2.

Postępowanie naprawcze prowadzone w ww. okolicznościach, w trybie art. 51

ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowalne, miało na celu doprowadzenie robót do stanu zgodnego z przepisami. W ramach zapewnienia warunków użytkowych budynku, konieczne okazało się m.in. doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem wszystkich podłączeń przewodów spalinowych i wentylacyjnych, w taki sposób aby zapewnić prawidłowe działanie pieca c.o. znajdującego się w pomieszczeniu piwnicznym, zapewniającego ogrzewanie dla lokalu nr 2, na piętrze budynku. Właściciele lokali

w ww. budynku na wezwanie organu przedłożyli oceny techniczne, wykonane przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia i zawierające protokoły kontroli kominiarskich. Protokół mistrza kominiarskiego P. S. z dnia 24 marca

2013 r. został sporządzony na zlecenie właścicieli lokalu nr 1, protokół mistrza kominiarskiego L. S. z dnia 2 lipca 2013 r. został sporządzony na zlecenie właścicieli lokalu nr 2. Z okoliczności sprawy wynika, że wobec wielości uwag, prowadzący postępowanie organ wezwał osoby opracowujące oceny techniczne do ustalenia wspólnego stanowiska, w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Stanowisko takie zostało wypracowane. W ramach tego ustalono konieczność zamurowania na parterze oraz na piętrze budynku komina oznaczonego jako nr 1 na załączniku graficznym do opinii mistrza kominiarskiego L. S., przewód ten ma zapewnić wentylację pomieszczenia, w którym znajduje się piec c.o. właścicieli lokalu nr 2.

Powyższa decyzja z dnia [...] r. została utrzymana w mocy przez ZWINB w S. decyzją z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę J. K. na ww. decyzję organu II instancji z dnia [...] r., co oznacza, że w obrocie prawnym pozostaje decyzja nakazująca doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem komina nr 1 (oznaczenie zgodnie z opinią kominiarską z dnia 2 lipca 2013 r.) w ww. budynku mieszkalnym. Sąd w uzasadnieniu ww. wyroku stwierdził, że w jego ocenie postępowanie administracyjne przeprowadzone przez organy nadzoru budowlanego w związku ze stwierdzoną samowolą budowlaną, zmierzające do legalizacji robót budowlanych, zostało przeprowadzone prawidłowo. Wyrok ten jest prawomocny i powoduje konsekwencje, określone w art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.". Zgodnie z ww. przepisem, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Związanie organu oceną prawną sądu w rozumieniu ww. obejmuje nie tylko organ, którego działanie było bezpośrednio przedmiotem orzeczenia sądu, ale także każdy organ orzekający w danej sprawie do czasu jej ostatecznego zakończenia, chyba że nastąpi zmiana stanu prawnego czyniąca pogląd nieaktualnym. Nie mogą więc być skutecznie podnoszone w skardze na rozstrzygnięcie podjęte na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane zarzuty w stosunku do decyzji wydanej na podstawie art 51 ust. 1 pkt 2 tej ze względu na zakres orzekania sądu wyznaczony granicami niniejszej skargi.

Nie mogły więc na obecnym etapie sprawy odnieść skutku zarzuty odnoszące się do wartości dowodowej opinii technicznych oraz protokołów kominiarskich, którymi organ kierował się wydając decyzję z dnia [...] r. oraz zarzuty dotyczące legalności samego nakazu wynikającego z tej decyzji, w której organ w ramach legalizacji instalacji gazowej i przewodu kominowego dotyczącego lokalu nr 2, zobowiązał współwłaścicieli budynku do wykonania sprecyzowanych prac budowlanych, przy tym - jak słusznie wskazał organ - był to jedyny warunek do zalegalizowania instalacji gazowej. Na marginesie należy odnotować, że w uzasadnieniu wyroku z dnia5 listopada 2015 r. Sąd zauważył, że wbrew zarzutowi podniesionemu przez skarżącą, do przewodu kominowego nr 1, którego zamurowanie na poziomie parteru i pierwszego piętra nakazał organ nadzoru budowlanego, nie stwierdzono podłączenia kominka w lokalu nr 1. Wynika to wprost z opinii kominiarskiej P. S., z której wynika, że jedynym kominkiem podłączonym do przewodu kominowego nr 2 jest kominek usytuowany w mieszaniu nr 2.

Sąd kontrolujący zaskarżoną decyzję z dnia [...] r. dostrzega,

że aktualnie także brak jest porozumienia pomiędzy właścicielkami lokalu

nr 1 a właścicielami lokalu nr 2, co tego komu przysługuje prawo do korzystania

z przewodu kominowego, którego dotyczył ww. obowiązek. Sąd wyjaśnia zatem,

że kontrola zgodności z prawem decyzji administracyjnych powinna uwzględniać jedynie administracyjnoprawne kryteria oceny i argumentację stron z tym związaną. Ratio legis przepisów prawa budowlanego ma na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, ale w aspekcie przepisów prawa administracyjnego, a nie cywilnego. W przypadku podnoszenia zalegalizowania robót budowlanych wykonanych z naruszeniem prawa własności pokrzywdzeni mogą dochodzić swoich praw nie przed organami nadzoru budowlanego, ale przed sądem powszechnym. Stanowisko takie popiera zarówno judykatura (por. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2003 r., sygn. akt IV SA 523/01, opubl. w ONSA z 2004 r., Nr 2, poz. 54), jak i w piśmiennictwie (patrz: Niewiadomski, [w:] Prawo budowlane, wyd. 5,art. 51, Nb 2, Warszawa 2013).

W świetle powyższego, nie mogły skutecznie podważyć legalności zaskarżonej decyzji zarzuty kwestionujące samą możliwość doprowadzenia robót budowlanych związanych z przebudową instalacji gazowej z podłączeniem do komina wykonanych dla lokalu nr 2 do stanu zgodnego z prawem, co oznacza, że zarzut nieuwzględnienia przez organ treści dokumentów pochodzących od skarżącej

(art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.) oraz nieprzeanalizowania wszystkich okoliczności sprawy

(art. 12, art. 77 § 1 k.p.a.) nie są trafne.

Na gruncie niniejszej należało sprawy rozważyć prawidłowość ustaleń organów orzekających w sprawie na podstawie dowodów wymaganych do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 51 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, wobec okoliczności, które wystąpiły po wydaniu decyzji z dnia [...] r.

Organ I instancji ustalił, że obowiązek wynikający z ww. decyzji został wykonany częściowo, na parterze budynku w lokalu nr 1 otwór w kominie nie został zamurowany, co skutkowało wydaniem przez organ I instancji decyzji nakazującej doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, poprzez odłączenie kotła zasilającego lokal nr 2 od instalacji gazowej i przewodu kominowego. W postępowaniu odwoławczym granice rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy wyznacza zakres rozstrzygnięcia sprawy decyzją organu I instancji. W postępowaniu administracyjnym organ odwoławczy nie może ograniczać się do stanu sprawy z daty wydania decyzji przez organ I instancji, lecz musi uwzględniać stan faktyczny i prawny istniejący w dacie rozpatrywania odwołania. Do organu odwoławczego należy zatem i obowiązek uwzględnienia okoliczności występujących na etapie postępowania odwoławczego, które miały istotne znaczenie dla wyniku sprawy. W konsekwencji stosownie do art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r.,

poz. 2096 ze zm.) zwanej dalej: "k.p.a.", organ odwoławczy może wydać decyzję, którą uchyli zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości lub w części i w tym zakresie orzeknie co do istoty sprawy.

Sytuacja taka jak wyżej wystąpiła na gruncie niniejszej sprawy. Po wniesieniu odwołania w piśmie z dnia 18 grudnia 2018 r. właściciel lokalu nr 2 M. M. poinformował, że udało się spełnić wymagania zawarte w decyzji PINB w S.

z dnia [...] r. Do spornego przewodu wentylacyjnego nr 1 wprowadzono indywidualną i samodzielną wentylację kotłowni zlokalizowanej w piwnicy, a obsługującej lokal nr 2. Powyższe zostało potwierdzone protokołem nr [...] z dnia 18 grudnia 2018 r., sporządzonym przez mistrza kominiarskiego R. K. (posiadającego wymagane uprawnienia). Wentylacja kotłowni (przewód nr 1 na załączniku graficznym) uszczelniona wkładem kominowym "ALUFOL". Siła ciągu urządzeń kominowych prawidłowa przy zapewnionym dopływie powietrza z zewnątrz budynku do pomieszczeń. Przewody spalinowe zabezpieczone wkładami typu "MK".

Do dokonywania kontroli stanu technicznego przewodów kominowych

w użytkowanych obiektach budowlanych upoważnione są osoby posiadające kwalifikacje mistrza w rzemiośle kominiarskim w odniesieniu do przewodów dymowych oraz grawitacyjnych przewodów spalinowych i wentylacyjnych. Osoba taka jest kompetentna do fachowej oceny zjawisk technicznych, w tym m.in. czy kanał kominowy będzie szczelny na całym swym przebiegu (od pomieszczenia piwnicznego do wylotu komina). Takich kwalifikacji nie musi mieć inwestor. Organ może poprzestać na ocenie dowodu osoby posiadającej specjalistyczne uprawnienia z zakresu prawa budowlanego, tj. potwierdzającego sprawdzenie szczelności kanału kominowego, co w istocie oznaczało wykonanie obowiązku nałożonego decyzją administracyjną z dnia [...] r.

Skarżąca została zawiadomiona przez organ II instancji (pismem z dnia 20 grudnia 2018 r.) o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem rozstrzygnięcia, jednakże nie zgłosiła uwag. Uczestniczka postępowania M. Z. wypowiedziała się pisemnie przed wydaniem zaskarżonej decyzji, ponawiając argumentację o nielegalności instalacji gazowej właścicieli lokalu nr 2 z podłączonymi piecami. Jednakże osoby te nie podważyły skutecznie w postępowaniu administracyjnym, ani zarzutami skargi okoliczności wypełnienia w inny sposób obowiązku nałożonego decyzją z dnia [...] r. Skarżąca podważa okoliczności wykonania samego obowiązku legalizacji robót budowlanych,

ale w odpowiednim czasie przed organem nie przedstawiła dowodów wskazujących zajęcie kanału nr 1. W aktualnie toczącym się postępowaniu sądowym uczestniczka postępowania przedstawiła protokół kontroli oględzin lokalu nr 1 przy ul. [...]

w S. w sprawie stwierdzenia legalności piecyka na opał stały oraz oświadczenie mgr. inż arch. R. G., o tym, że w [...] r. w ww. budynku na parterze był wówczas zainstalowany piec kaflowy. Sąd w związku z tym podkreśla, że organ wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] r. był związany ostateczną decyzją organu I instancji z dnia [...] r. Art. 16 k.p.a. wyznacza zasadę trwałości decyzji administracyjnej, dopóki ww. decyzja pozostaje w obrocie prawnym, aktualny pozostawał obowiązek wykonania prac mających zapewnić legalizację instalacji gazowej wykonanej do obsługi mieszkania nr 2.

W zaistniałej sytuacji, Sąd uznał, że materiał dowodowy sprawy został zebrany w pełni i prawidłowo oceniony przez organy odwoławczy. Zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia zaskarżoną decyzją przepisów postępowania art. 7, art. 8, art. 12, art. 77, art. 80 k.p.a. nie znajdują potwierdzenia w okolicznościach sprawy.

Biorąc pod uwagę, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ przedstawił pełne ustalenia stanu faktycznego, w tym dowody, na których się oparł oraz wyjaśnienie zastosowanej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, za nietrafne Sąd uznał zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia tą decyzją art. 107 § 1 i 3 k.p.a.

Uwzględniając okoliczność wykonania przez właścicieli lokalu nr 2 obowiązku wynikającego z decyzji z dnia [...] r., w sposób spełniający wymagania przepisów Prawa budowalnego oraz przepisów szczegółowych i obowiązujące normy techniczne, Sąd uznał, że wbrew wywodom skargi, zaskarżoną decyzją organ nie naruszył przepisów prawa materialnego z art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane (skarżąca wskazała na art. 51 ust. 1 pkt 1), uznając, że obowiązek nałożony decyzją z dnia [...] r. został wykonany w sposób prawidłowy. Biorąc pod uwagę, że przepisy ww. artykułu określają tok postępowania po sprawdzeniu wykonania nałożonych obowiązków w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, a postępowanie wyjaśniające organu II instancji wykazało, że obowiązek ten został wykonany w pełni, to organ nie miał innej możliwości zastosować wskazany przepis, jak poprzez stwierdzenie faktu wykonania obowiązków w drodze decyzji. Decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 lub 2 ustawy Prawo budowlane kończy postępowanie naprawcze. Komentowany przepis przewiduje nałożenie na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności, które mają doprowadzić obiekt do stanu zgodnego z prawem. Z przepisu tego nie wynika, że inwestor ma doprowadzić obiekt do stanu zgodnego, poprzez uzyskanie pozwolenia na budowę, tylko ma wykonać nakazane czynności, których celem jest doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z przepisami prawa. Decyzja wydawana na tej podstawie, nie jest decyzją uznaniową, lecz wynikającą wprost z przepisów ustawy. Organ nadzoru budowlanego zobligowany jest do podjęcia w każdym przypadku stwierdzenia wykonania obowiązków nałożonych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy (por. wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2018 r., sygn. akt II OSK 2860/17, opubl. w Legalis nr 1768876). Uwzględniając charakter związany decyzji z art. 51 ust. 3 ustawy Prawo budowlane oraz to, że przeprowadzenie postępowania mediacyjnego ma charakter fakultatywny, Sąd nie był zobligowany uwzględnić wniosku pełnomocnika skarżącej w tym zakresie zgłoszonego na rozprawie sądowej w dniu 7 sierpnia 2019 r.

Wobec podnoszonego skargą i stanowiskiem uczestniczki M. Z. zarzutu naruszenia zaskarżoną decyzją art. 55 ustawy Prawo budowane, Sąd stwierdza, że przepis ten nie znajdował zastosowania w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji. Jednakże, przepis ten nie został zastosowany przez organ nie z tego powodu, jak podniosły ww. osoby, żeby uniknąć przeprowadzenia oględzin robót wykonanych przez właścicieli lokalu nr 2, ale dlatego, że przedmiotowe roboty budowlane nie zostały objęte hipotezą art. 55 ustawy Prawo budowlane, który nakłada obowiązek uzyskania przez inwestora ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w stosunku do budynków enumeratywnie wymienionych w tym przepisie.

Podsumowując Sąd stwierdził, że zarzuty skargi nie podważyły skutecznie legalności decyzji objętej skargą. Sąd z urzędu, nie będąc związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, nie dopatrzył się tego rodzaju naruszeń prawa procesowego i materialnego, które przemawiałyby za uwzględnieniem skargi.

Z tych względów, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę – jako niezasadną oddalił.

O przyznaniu pełnomocnikowi skarżącej kosztów nieopłaconej pomocy prawnej orzeczono na podstawie art. 250 § 1 ww. ustawy w zw. § 2 ust. 1, § 4 ust. 3 i § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 ze zm.).