Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2941/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-06-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski (spr.), Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Barbara Mleczko - Jabłońska, , Protokolant specjalista - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi A. Ł. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. A. C. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu kwotę 295, 20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy).


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi z 22 listopada 2010 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez A. Ł. (zwanego dalej: skarżącym), jest postanowienie Ministra Finansów z [...] października 2010 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne.

Skarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym.

Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych we W.- będąc w niniejszej sprawie jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym – [...] stycznia 2010 r. wystawił tytuły wykonawcze o numerach: [...], na zobowiązanego A.Ł., obejmujące składki na ubezpieczenie społeczne za okres [...], a także składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres [...], po czym wszczął postępowanie egzekucyjne zmierzające do wyegzekwowania ww. zaległości.

Zawiadomieniem z [...] stycznia 2010 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność ze świadczenia rentowego u dłużnika zajętej wierzytelności, tj. ZUS we W. Inspektorat w O. Zawiadomienie wraz z odpisami ww. tytułów wykonawczych doręczono skarżącemu [...] lutego 2010 r.

Pismem z [...] lutego 2010 r. skarżący złożył zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego, wskazując, iż dotyczą one tytułów wykonawczych o numerach: [...], jednocześnie podkreślając, że kwestionuje dochodzenie wobec niego zaległości za okres [...]. Na wstępie wskazał, że wnosi zarzut oparty na wykonaniu obowiązku oraz zarzut oparty na treści art. 33 pkt 1, 4 i 8 u.p.e.a. W uzasadnieniu zaś skoncentrował się na przedstawieniu argumentów przemawiających za uznaniem, że należność objęta rzeczonymi tytułami wykonawczymi jest przedawniona. Wskazał, że w stosunku do należności objętych ww. tytułami wykonawczymi zastosowanie mają przepisy obowiązujące przed 1 stycznia 2003 r., co oznacza, że należności, do których nie przerwano biegu terminu przedawnienia, należało uznać za przedawnione po upływie 5 lat, od dnia, w którym stały się wymagalne. Skoro zatem ZUS nie podjął żadnych starań mających na celu wyegzekwowanie zadłużenia, to oznacza, że składki za okres [...] uległy przedawnieniu. Podkreślił bowiem, że "10 - letni okres przedawnienia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne odnosi się do zobowiązań powstałych za okres od 1 stycznia 2003 r. (...)". Wskazał także, że pismem z [...] lutego 2010 r. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] sierpnia 2006 r. określającej podstawy wymiaru składek. Podstawą wniosku - jak wskazał - była decyzja z [...] stycznia 2010 r., w której to organ rentowy ponownie określił zaległości zobowiązanego. Wobec tego decyzja z [...] sierpnia 2006 r. utraciła moc prawną, gdyż w jej miejsce do obrotu prawnego weszła decyzja z [...] stycznia 2010 r. Tym samym ani decyzja z [...] sierpnia 2006 r., ani też wystawione w związku z nią tytuły wykonawcze oraz upomnienia nie mają bytu prawnego. Wskazał także, że tytuły wykonawcze doręczono skutecznie zobowiązanemu dopiero [...] lutego 2010 r., a potrącenia ze świadczenia rentowego dokonano przed tą datą. Podniósł zatem, że zastosowanie takiego środka, jeśli nie został on podjęty w postępowaniu zabezpieczającym było nieuprawnione. Zaznaczył także, że bezprawne zajęcie świadczenia rentowego spowodowało, że został bez środków do życia. Wskazał przy tym, że jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, co wiąże się z koniecznością rehabilitacji. Egzekucja części renty pozbawia go możliwości leczenia i normalnej egzystencji. Mając te argumenty na względzie wniósł o umorzenie prowadzonego wobec niego postępowania egzekucyjnego.

Postanowieniem z [...] marca 2010 r. nr [...] Dyrektor ZUS Oddział we W. uznał za nieuzasadnione zarzuty: przedawnienia i nieistnienia obowiązku, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej oraz zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Postanowienie to, wskutek postępowania zażaleniowego, zostało przez Dyrektora Izby Skarbowej we W. (postanowieniem z [...] kwietnia 2010 r.) uchylone, a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ zażaleniowy wskazał, że organ egzekucyjny nie tylko nie wyjaśnił zakresu przedmiotowego złożonych zarzutów, ale także nie wyjaśnił jakiego rodzaju zaległości dotyczą wniesione zarzuty oraz, czy intencją zobowiązanego nie było także wniesienie skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia świadczenia rentowego.

Pismem z [...] maja 2010 r. Dyrektor ZUS Oddział we W. wezwał skarżącego do sprecyzowania treści wniesionych zarzutów oraz wskazania, jakiego rodzaju zaległości one dotyczą oraz czy intencją skarżącego nie było również złożenie skargi na czynność egzekucyjną.

Pismem z [...] marca 2010 r. skarżący wskazał, że jego zamiarem było także złożenie skargi na czynność egzekucyjną dokonaną na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...].

Postanowieniem z [...] czerwca 2010 r. nr [...] Dyrektor ZUS Oddział we W. - po ponownym rozpatrzeniu sprawy - uznał za nieuzasadnione zarzuty wniesione przez skarżącego.

[...] czerwca 2010 r. akta sprawy zostały przekazane do Dyrektora Izby Skarbowej we W., jako organu właściwego do rozpatrzenia skargi.

Dyrektor Izby Skarbowej we W. postanowieniem z [...] lipca 2010 r. nr [...] oddalił skargę.

Skarżący nie godząc się z podjętym rozstrzygnięciem pismem z [...]sierpnia 2010 r. wniósł do Ministra Finansów zażalenie żądając uchylenia skarżonego postanowienia w całości oraz przyjęcie w całości skargi na czynność egzekucyjną. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż Dyrektor Izby Skarbowej we W. w zaskarżonym postanowieniu odniósł się tylko do okoliczności dotyczących prawidłowości zastosowania czynności egzekucyjnych, a całkowicie pominął fakt, że postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie było niezasadne z uwagi na nieprawomocność decyzji na podstawie której wierzyciel wszczął egzekucję. Skarżący podkreślił nadto, iż decyzje ZUS obarczone są wadami, które powodują ich nieważność. Końcowo strona podniosła wadliwość czynności egzekucyjnej z tego powodu, iż egzekucja została wszczęta wcześniej niż doręczenie tytułu wykonawczego.

Na skutek zażalenia skarżącego, postanowieniem z [...] października 2010 r. Minister Finansów utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu wskazał, iż w przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny podjął czynności egzekucyjne, to jest działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego, którym w tym przypadku było zajęcie świadczenia rentowego. Ocenie pod względem zgodności z prawem podlega zatem zajęcie tej wierzytelności zobowiązanego, zrealizowane na podstawie zawiadomień o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego w ZUS Inspektorat w O. Organ wyjaśnił, że sposób dokonania czynności zajęcia wierzytelności, a równocześnie prawidłowości jej przeprowadzenia, należy rozpatrzyć na podstawie regulacji zawartych w art. 79 u.p.e.a. Zgodnie z § 1 powołanego artykułu organ egzekucyjny dokonuje zajęcia świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego przez przesłanie do organu rentowego właściwego do spraw wypłaty zobowiązanemu świadczeń zawiadomienia o zajęciu tej części przysługujących zobowiązanemu świadczeń, która nie jest zwolniona spod egzekucji, na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa organ rentowy, aby nie wypłacał zajętej części wynagrodzenia zobowiązanemu, lecz przekazał ją organowi egzekucyjnemu aż do pełnego pokrycia egzekwowanych należności pieniężnych. Zgodnie z § 2 powyższego artykułu zajęcie świadczeń jest dokonane z chwilą doręczenia organowi rentowemu zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa powyżej. Zajęcie to zachowuje moc również w przypadku zmiany organu rentowego właściwego do wypłaty świadczeń. Z § 4 natomiast wynika jednoznacznie, iż wraz z przesłaniem zawiadomienia o którym mowa powyżej, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego świadczenia, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile ten nie został wcześniej doręczony i odpis wezwania przesłanego do organu rentowego, pouczając ponadto zobowiązanego, że nie może odbierać świadczeń poza częścią wolną od zajęcia ani rozporządzać nimi w żaden inny sposób.

Minister Finansów stwierdził, że organ egzekucyjny dokonał czynności egzekucyjnych zgodnie z wyżej powołanymi przepisami oraz że podniesione w skardze przez zobowiązanego argumenty nie zasługują na uwzględnienie. Tym samym, w ocenie Ministra Finansów, wskazać należy, iż Dyrektor Izby Skarbowej we W. wydał prawidłowe rozstrzygnięcie. Dyrektor ZUS Oddział we W., działając jako organ egzekucyjny, podjął czynności egzekucyjne polegające na zajęciu świadczenia rentowego i jednocześnie powiadomił stronę o dokonaniu powyższego zajęcia (stosowne powiadomienie wraz z odpisem tytułu wykonawczego zostały skutecznie doręczone skarżącemu [...] lutego 2010 r.), czym wypełniono przesłanki zawarte w art. 79 § 4 pkt 1 u.p.e.a. Minister Finansów podkreślił jednocześnie, iż zarzut strony dotyczący bezprawnego zajęcia zaopatrzenia rentowego jest bezpodstawny. Organ egzekucyjny ma bowiem prawo stosować środki egzekucyjne przewidziane w u.p.e.a., a w art. 1a pkt 12 wprost wymienia się egzekucję ze świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego, a także renty socjalnej. Wystawione zawiadomienia o zajęciu świadczenia z zaopatrzenia rentowego z [...] stycznia 2010 r. nr [...] odpowiadało wzorowi zamieszczonemu w rozporządzeniu Ministra Finansów z [...] listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 137, poz. 1541, ze zm.). Również podniesiona argumentacja, przemawiająca za wadliwością czynności egzekucyjnej, dokonania zajęcia świadczenia rentowego przed doręczeniem zobowiązanemu tytułu wykonawczego jest chybiona. Artykuł 26 § 5 u.p.e.a. stanowi, iż wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. W związku z tym postępowanie może zostać wszczęte po pierwsze, poprzez doręczenie tytułu wykonawczego skarżącemu, lub po drugie poprzez doręczenie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Minister Finansów wskazał, iż obydwa sposoby wszczęcia postępowania egzekucyjnego należy uznać za prawidłowe. Minister Finansów nie podzielił więc argumentacji strony, według której doręczenie tytułu wykonawczego winno odbyć się zanim zostanie doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienie o zajęciu wierzytelności lub prawa majątkowego. Przepis prawa (art. 26 § 5 u.p.e.a.) bowiem wyraźnie wskazuje, że postępowanie to może zostać wszczęte zarówno w jeden jak i drugi sposób. Brak zatem podstaw by skargę na czynność egzekucyjną uznać za zasadną.

Minister Finansów jednocześnie zauważył, iż zawarte w skardze zarzuty, dotyczące wadliwości decyzji ZUS, w świetle powołanego wyżej orzecznictwa, nie mogą być przedmiotem skargi na czynności egzekucyjne. Podniesiona przez skarżącego kwestia może być przedmiotem środka zaskarżenia jakim jest odwołanie od decyzji wnoszone we właściwym trybie do sądu powszechnego. Skoro zatem istnieją środki zaskarżenia, w których można było dokonać zaskarżenia kwestionowanych wątpliwości, to zdaniem organu należało odmówić zasadności podnoszenia tych rzeczy w środku zaskarżenia jakim jest "skarga na czynności egzekucyjne". Minister Finansów podkreślił, że jak wynika z akt sprawy, skarżący skorzystał z tego środka zaskarżenia i w tej sprawie toczyło się odrębne postępowanie. W związku z powyższym nie sposób podzielić argumentacji skarżącego zawartej w zażaleniu z [...] sierpnia 2010 r. W ocenie Ministra Finansów należy uznać, iż organ nadzoru wydając zaskarżone rozstrzygnięcie właściwie ocenił stan faktyczny oraz materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, nie naruszając zasady prawdy obiektywnej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości ewentualnie przekazanie zażalenia z [...] lipca 2010 r. do ponownego rozpoznania Ministrowi Finansów.

W uzasadnieniu skarżący zarzucił Ministrowi Finansów, iż nie uwzględnił, że Dyrektor Izby Skarbowej pominął fakt, że postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie było niezasadne z uwagi na nieprawomocność decyzji na podstawie, której wierzyciel wszczął postępowanie egzekucyjne. W dalszej części skarżący wskazał na nieprawidłowości zaistniałe przy wydaniu decyzji przez ZUS, stanowiącej podstawę do wystawienia i prowadzenia przedmiotowej egzekucji. Zarzucił przy tym przedawnienie składek na ubezpieczenia społeczne określone decyzją ZUS. Stąd zdaniem skarżącego ZUS powinien decyzję stanowiącą podstawę do wystawienia tytułów wykonawczych wycofać z obrotu prawnego, a nadto wycofać z obrotu jej pochodne, tj. upomnienia i tytuły wykonawcze. Nadto skarżący wskazał, iż zajęcie świadczenia rentowego było nieprawidłowe również z tego względu, że doręczenie zawiadomień wraz z tytułami wykonawczymi dokonano w dacie póżniejszej niż doręczenie zawiadomienia do organu rentowego, co skutkowało potrąceniem części świadczenia rentowego jeszcze przed otrzymaniem zawiadomienia o zajęciu wraz z tytułami wykonawczymi przez zobowiązanego. Skarżący powołując wyrok NSA z 27 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1104/96, Lex nr 47780, wskazał, iż zarzuty przysługujące zobowiązanemu w ramach postępowania egzekucyjnego nie mogą być wykorzystywane do weryfikacji decyzji administracyjnej, która stanowi podstawę wystawienia tytułu wykonawczego. A następnie, że zmiana bądź uchylenie takiej decyzji może nastąpić wyłącznie w ramach jednego z trybów nadzwyczajnych uregulowanych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Skarżący podkreślił również, iż wierzyciel tj. ZUS, który wydał decyzje ustalającą wysokość składek na ubezpieczenia społeczne ma także uprawnienia do jej merytorycznej kontroli, tym samym więc może stwierdzić nieistnienie należności.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a. – zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego.

W ramach tego środka zaskarżenia organ dokonuje oceny prawidłowości dokonanej czynności egzekucyjnej od strony wykonawczej, a więc jej zgodności z przepisami tej ustawy, które regulują sposób i formę zastosowania danego środka egzekucyjnego. W skardze na czynności egzekucyjne nie można podnosić okoliczności, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia (np. zarzutów – art. 33 u.p.e.a.). Powyższe zapobiega przypadkom powielania środka zaskarżenia i komplikacjom wynikającym z uruchomienia różnych trybów ochrony interesu jednostkowego w tej samej co do przedmiotu sprawie. Tak więc przedmiotem postępowania prowadzonego w sprawie skargi na czynności organu egzekucyjnego jest wyłącznie prawidłowość zakwestionowanej czynności egzekucyjnej; w postępowaniu tym nie może być rozważane istnienie egzekwowanego obowiązku (por. Piotr Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Warszawa 2008 Wyd. Prawnicze LexisNexis (wyd. V), pkt 7 komentarza do art. 54 u.p.e.a.).

W przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny podjął czynności egzekucyjne, to jest działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego, którym w tym przypadku było zajęcie świadczenia rentowego. Ocenie pod względem zgodności z prawem podlega zatem zajęcie tej wierzytelności zobowiązanego, zrealizowane na podstawie zawiadomień o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego w ZUS Inspektorat w O.

Sposób dokonania czynności zajęcia wierzytelności, a równocześnie prawidłowości jej przeprowadzenia, należy rozpatrzyć na podstawie regulacji zawartych w art. 79 u.p.e.a. Zgodnie z § 1 powołanego artykułu organ egzekucyjny dokonuje zajęcia świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego przez przesłanie do organu rentowego właściwego do spraw wypłaty zobowiązanemu świadczeń zawiadomienia o zajęciu tej części przysługujących zobowiązanemu świadczeń, która nie jest zwolniona spod egzekucji, na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa organ rentowy, aby nie wypłacał zajętej części wynagrodzenia zobowiązanemu, lecz przekazał ją organowi egzekucyjnemu aż do pełnego pokrycia egzekwowanych należności pieniężnych. Zgodnie z § 2 powyższego artykułu zajęcie świadczeń jest dokonane z chwilą doręczenia organowi rentowemu zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa powyżej. Zajęcie to zachowuje moc również w przypadku zmiany organu rentowego właściwego do wypłaty świadczeń. Z § 4 natomiast wynika jednoznacznie, iż wraz z przesłaniem zawiadomienia o którym mowa powyżej, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego świadczenia, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile ten nie został wcześniej doręczony i odpis wezwania przesłanego do organu rentowego, pouczając ponadto zobowiązanego, że nie może odbierać świadczeń poza częścią wolną od zajęcia ani rozporządzać nimi w żaden inny sposób.

Zdaniem Sądu, organ egzekucyjny dokonał czynności egzekucyjnych zgodnie z wyżej powołanymi przepisami. Dyrektor ZUS Oddział we W., działając jako organ egzekucyjny, podjął czynności egzekucyjne polegające na zajęciu świadczenia rentowego i jednocześnie powiadomił stronę o dokonaniu powyższego zajęcia (stosowne powiadomienie wraz z odpisem tytułu wykonawczego zostały skutecznie doręczone skarżącemu [...] lutego 2010 r.), czym wypełniono przesłanki zawarte w art. 79 § 4 pkt 1 u.p.e.a. Zarzut skarżącego dotyczący bezprawnego zajęcia zaopatrzenia rentowego jest bezpodstawny. Organ egzekucyjny ma bowiem prawo stosować środki egzekucyjne przewidziane w u.p.e.a., a w art. 1a pkt 12 wprost wymienia się egzekucję ze świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego, a także renty socjalnej. Wystawione zawiadomienia o zajęciu świadczenia z zaopatrzenia rentowego z [...] stycznia 2010 r. nr [...] odpowiadało wzorowi zamieszczonemu w rozporządzeniu Ministra Finansów z 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 137, poz. 1541, ze zm.). Również podniesiona argumentacja, przemawiająca za wadliwością czynności egzekucyjnej, dokonania zajęcia świadczenia rentowego przed doręczeniem zobowiązanemu tytułu wykonawczego jest chybiona. Artykuł 26 § 5 u.p.e.a. stanowi, iż wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. W związku z tym postępowanie może zostać wszczęte po pierwsze, poprzez doręczenie tytułu wykonawczego skarżącemu, lub po drugie poprzez doręczenie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Obydwa sposoby wszczęcia postępowania egzekucyjnego należy uznać za prawidłowe. Sąd nie podziela więc argumentacji skarżącego, według której doręczenie tytułu wykonawczego winno odbyć się zanim zostanie doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienie o zajęciu wierzytelności lub prawa majątkowego. Przepis prawa (art. 26 § 5 u.p.e.a.) bowiem wyraźnie wskazuje, że postępowanie to może zostać wszczęte zarówno w jeden jak i drugi sposób. Brak zatem podstaw by skargę na czynność egzekucyjną uznać za zasadną.

Zawarte zarówno w skardze na czynność egzekucyjną, zażaleniu na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W., jak i skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na przedmiotowe postanowienie Ministra Finansów, zarzuty dotyczące wadliwości decyzji ZUS, w świetle orzecznictwa sądów administracynych, nie mogą być przedmiotem skargi na czynności egzekucyjne. Podniesione przez skarżącego argumenty sprowadzające się do niedopuszczalności egzekucji z uwagi na nieostateczność decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułów wykonawczych oraz przedawnienia obowiązku, odpowiadają przesłankom określonym w art. 33 (zarzuty) lub art. 59 u.p.e.a. (wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego) i nie mogą stanowić przedmiotu rozstrzygnięcia ze skargi na czynność egzekucyjną. Jak trafnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 9 lipca 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 644/08, LEX nr 489600 "Skarga uregulowana w art. 54 ustawy z 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie może stanowić konkurencyjnego środka zaskarżania w stosunku do innych środków prawnych przewidzianych w ustawie z 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności do zarzutów, o których mowa wart. 33 ustawy z 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przedmiotem skargi składanej w trybie art. 54 u.p.e.a. mogą być (oprócz przewlekłości postępowania) wyłącznie poszczególne czynności egzekucyjne i to tylko wtedy, gdy ustawa nie przewiduje innych środków zaskarżenia takich czynności. Nie ma podstaw, aby składaną w trybie art. 54 u.p.e.a. skargę na czynności egzekucyjne traktować jako uniwersalny środek zaskarżenia, przy pomocy którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania egzekucyjnego".

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących wystawienia tytułów wykonawczych, jak i kwestii przedawnienia dochodzonych okoliczności, stwierdzić należy, iż są to zarzuty, które nie mogą być przedmiotem w sprawie dotyczącej skargi na czynności egzekucyjne. Wskazać bowiem należy, że organ egzekucyjny, otrzymując tytuł wykonawczy do realizacji, jest tylko wykonawcą woli wierzyciela, który wobec braku dobrowolnej wpłaty ze strony zobowiązanego dochodzi należnych mu kwot w drodze przymusu egzekucyjnego. Zgodnie zaś z treścią art. 29 § 1 u.p.e.a. – organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zasada obowiązkowości prowadzenia egzekucji nie pozostawia wierzycielowi dowolności postępowania w przypadku uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku. Wystawienie tytułu wykonawczego i skierowanie go do egzekucji jest wiec ustawowym obowiązkiem wierzyciela, podobnie jak ustawowym obowiązkiem organu egzekucyjnego jest wszczęcie i prowadzenie egzekucji na podstawie prawidłowo wystawionego tytułu wykonawczego.

Sąd kontrolując zasadność wydania zaskarżonego postanowienia w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne zauważa, że w myśl art. 7 § 1 i 2 u.p.e.a. – organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne przewidziane w ustawie, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków – środki najmniej uciążliwie dla zobowiązanego. Podstawową przesłanką przy wyborze środka egzekucyjnego powinien być cel egzekucji, tj. dążenie do wykonania ciążących na zobowiązanym obowiązków.

Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdza, że czynności egzekucyjne podjęte przez organ egzekucyjny, zostały podjęte prawidłowo zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w sprawie wszczętej skargą na czynności egzekucyjne, w którym to postępowaniu badaniu podlegają wyłącznie kwestie formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonania tych czynności. W związku z tym kwestie zarzutów o jakich mowa w art. 33 u.p.e.a., jak i procedury prowadzenia postępowania nie mogły być przedmiotem niniejszego postępowania.

Wobec powyższego, uwzględniając ramy prawne postępowania w sprawie skargi na czynności egzekucyjne, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (pkt 2 sentencji wyroku) orzeczono na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokacie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).