Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 479/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 24 ust. 2, art. 26 ust. 6, art. 49 ust. 1, art. 50 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 228 poz 2255
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Rajewska, Sędziowie NSA Janina Antosiewicz, Anna Łukaszewska-Macioch (spr.), Protokolant Tomasz Zieliński, po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 grudnia 2006r. sygn. akt II SA/Gd 261/06 w sprawie ze skargi R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; 2. odstępuje od zasądzenia od R. M. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 19 grudnia 2006 r. sygn. akt II SA/Gd 261/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu skargi R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] nr [...] w zakresie początkowej daty przyznania zasiłków rodzinnych oraz dodatku z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania i dodatków z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej.

W uzasadnieniu wyroku sąd pierwszej instancji przedstawił następujący stan sprawy:

Wójt Gminy S. decyzją z dnia [...] przyznał R. M. świadczenia w formie zasiłków rodzinnych na pięcioro dzieci na okres od 1 listopada 2005 r. do 31 sierpnia 2006 r. oraz dodatki do zasiłku rodzinnego: 1) z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego przez troje dzieci po 90 zł płatny jednorazowo, 2) z tytułu podjęcia przez jedno z dzieci nauki w szkole poza miejscem zamieszkania w kwocie 40 zł miesięcznie na okres od 1 listopada 2005 r. do 30 czerwca 2006 r. oraz 3) z tytułu wychowywania w rodzinie wielodzietnej w kwocie po 50 zł miesięcznie na każde z trojga dzieci na okres od 1 listopada 2005 r. do 31 sierpnia 2006 r. Decyzja została wydana na wniosek R. M. złożony w dniu 2 listopada 2005 r., na podstawie art. 5, art. 6, ust. 1, art. 8 pkt 4a i 6, art. 12a, art. 14, art. 15 ust. 1 pkt 2, art. 24 ust. 1-3, art. 47 i art. 48 ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.).

Od decyzji tej R. M. wniosła odwołanie, w którym zakwestionowała prawidłowość ustalenia początkowej daty przyznania świadczeń rodzinnych. W ocenie odwołującej się, świadczenia powinny być jej przyznane począwszy od miesiąca września 2005 r. Odwołująca się zarzuciła, iż nie została powiadomiona o zmianie podmiotu realizującego świadczenia rodzinne i do końca października 2005 r. nie wiedziała o konieczności złożenia wniosku.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G., po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 27 lutego 2006 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przytoczył treść przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia i wyjaśnił, że ustalony miesięczny dochód rodziny R. M. wynoszący w 2004 roku w przeliczeniu na członka rodziny kwotę [...] zł uprawnia do otrzymywania świadczeń przyznanych decyzją organu pierwszej instancji. Odnosząc się natomiast do zarzutów odwołania organ powołał się na przepis art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który stanowi, że prawo do świadczeń ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Zatem w sytuacji, gdy wnioskodawczyni złożyła wniosek w listopadzie 2005 roku organ nie mógł przyznać jej świadczeń za miesiące wrzesień i październik 2005 r. Organ odwoławczy wskazał, iż z akt sprawy wynika, że Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w S. informował mieszkańców o terminie składania wniosków w sprawie świadczeń rodzinnych poprzez zamieszczenie informacji na tablicach ogłoszeń na terenie Gminy, na przystankach autobusowych i we wszystkich sklepach spożywczych. Informację te przekazano również sołtysom 9 sołectw. Ponadto KRUS w specjalnej ulotce informował mieszkańców, iż wnioski o świadczenia rodzinne na nowy okres zasiłkowy od dnia 1 września 2005 r. można składać w Urzędzie Gminy już w lipcu 2005 r.

Na powyższą decyzję R. M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku ponawiając zarzuty odwołania. Kwestionowała wyłącznie okres, na który przyznano jej świadczenia rodzinne. Skarżąca wywodziła, że nie było podstaw do pozbawienia jej świadczeń rodzinnych za miesiące wrzesień i październik 2005 r., albowiem nie została prawidłowo poinformowana o konieczności złożenia wniosku do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej. Informacja w tym przedmiocie nie dotarła do niej w żadnej formie. Zdaniem skarżącej, nastąpiło to z winy urzędników, którzy w niewłaściwy sposób informowali o zmianie przepisów. Właściwym sposobem przekazania informacji byłoby skorzystanie z możliwości powiadomienia zainteresowanych przez tzw. kurendę lub poinformowania dzieci w szkołach.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. wniosło o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając skargę R. M. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, iż bezspornym jest, że skarżąca złożyła wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku w dniu 2 listopada 2005 r. i w tym samym dniu organ pierwszej instancji przyznał jej określone w decyzji świadczenia rodzinne uznając, iż przysługują one - zgodnie z art. 24 ust. 2 powołanej ustawy - od miesiąca, w którym złożono wniosek, tj. od listopada 2005 r. Dokonując oceny zgodności z prawem wydanych w sprawie decyzji Sąd pierwszej instancji uznał, iż naruszają one prawo w odniesieniu do ustalenia przez organy początkowej daty przyznania świadczeń. W tym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazał, że obowiązująca od dnia 1 maja 2004 r. ustawa o świadczeniach rodzinnych uchyliła wcześniejsze uregulowania prawne dotyczące zasiłków rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych, tj. ustawę z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych pielęgnacyjnych i wychowawczych (Dz. U. z 1998 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.). Nowe uregulowania wprowadziły zmiany nie tylko w rodzaju poszczególnych świadczeń i zasadach ich przyznawania ale zmieniła się także właściwość organów ustalających i wypłacających świadczenia rodzinne. Zmianie uległy także dotychczasowe okresy, na które przyznawano prawo do zasiłków; w obowiązującej ustawie jest to tzw. "okres zasiłkowy" zdefiniowany w art. 3 pkt 10. W rozdziale 9 ustawy zatytułowanym "Przepisy przejściowe" w art. 48 i 49 ustawodawca określił właściwość organów do przyznawania i wypłaty świadczeń rodzinnych w okresie od daty wejścia w życie ustawy, tj. od 1 maja 2004 r. do końca pierwszego okresu zasiłkowego, tj. do 31 sierpnia 2005 r. oraz w następnym okresie zasiłkowym od 1 września 2005 r. do 31 sierpnia 2006 r. Z treści odwołania i skargi wynika, że rodzina skarżącej do końca sierpnia 2005 r., a więc już pod rządami obecnej ustawy, otrzymywała należne jej świadczenia rodzinne. Z okoliczności sprawy można wywnioskować, że przyznaniem i wypłatą tych świadczeń zajmował się Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. O przyznanie świadczeń rodzinnych skarżąca musiała więc występować do właściwego organu wskazanego w przepisie art. 48 ustawy. Dopiero od dnia 1 września 2005 r., tj. od początku nowego okresu zasiłkowego, w stosunku do skarżącej zmieniła się właściwość organu przyznającego i wypłacającego świadczenia na następny okres zasiłkowy. Organem tym stał się "organ właściwy", tj. wójt uprawniony do upoważnienia określonych osób, w tym kierownika ośrodka pomocy społecznej, do prowadzenia postępowania i wydawania decyzji w sprawach świadczeń rodzinnych (art. 20 ust. 2 i 3 w zw. z art. 3 pkt 11 ustawy). W niniejszej sprawie ustalając początkową datę przyznania świadczeń organ powołał się na przepis art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który stanowi, że prawo do świadczeń ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Organ rozpoznający sprawę pominął jednak okoliczność, iż skarżąca nie ubiegała się w listopadzie 2005 r. po raz pierwszy o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych, gdyż do końca okresu zasiłkowego, tj. do 31 sierpnia 2005 r. otrzymywała świadczenia wypłacane przez inny podmiot. Okoliczność ta jest istotna ze względu na to, że w art. 24-26 ustawy wskazano na zasady i terminy wypłaty poszczególnych świadczeń w zależności od okresu, w którym złożono wniosek o ich ustalenie, czy też wniosek o ich kontynuację, a także na obowiązek pouczania stron o obowiązujących w tym zakresie przepisach. Zgodnie z art. 26 ust. 6 w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 czerwca 2005 r. podmiot realizujący świadczenia rodzinne obowiązany jest poinformować osoby ubiegające się o świadczenia rodzinne o terminach składania wniosków, o których mowa w ust. 3 i 4 oraz w art. 24, a także, w terminie do 31 stycznia o konieczności przedłożenia do dnia 15 marca oświadczenia o dochodzie członków rodziny za poprzedni rok kalendarzowy. Z kolei przepis art. 50 ust. 1 stanowi, że w przypadku zmiany podmiotu realizującego świadczenia rodzinne obowiązek poinformowania o tym fakcie osoby otrzymującej świadczenie spoczywa na podmiocie dotychczas je realizującym. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, z powołanych przepisów wynika, że organ realizujący świadczenia rodzinne dla rodziny skarżącej powinien pouczyć ją o zmianie podmiotu realizującego te świadczenia, jak również o terminach wypłaty świadczeń zależnych od daty złożenia wniosku, tj. o przepisach art. 26 ust. 3 i 4 oraz art. 24. Pouczenie to powinno nastąpić na piśmie i być skierowane bezpośrednio do skarżącej. Akcja informacyjna ośrodka pomocy społecznej i ulotka informacyjna KRUS-u nie stanowią należytego wypełnienia obowiązków organu, wskazanych w powołanych przepisach. W ocenie Sądu, przepis art. 24 ust. 2 ustawy ma zastosowanie wyłącznie w odniesieniu do osoby występującej do organu z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych po raz pierwszy. W stosunku do osoby ubiegającej się o kontynuację wypłacanego świadczenia na kolejny okres zasiłkowy przepis ten znajduje zastosowanie tylko pod warunkiem prawidłowego pouczenia strony o jego treści, zgodnie z obowiązkiem wynikającym z art. 26 ust. 6 ustawy. Przepis ten nakłada na organ administracji obowiązek czuwania, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa. Obowiązek ten znajduje podstawę również w art. 9 kpa. Wobec skarżącej, która nie została prawidłowo poinformowana, stosownie do art. 26 ust. 6 i art. 50 ustawy o zmianie podmiotu realizującego świadczenia rodzinne, jak również o zasadach i terminach wypłaty świadczeń w zależności od daty złożenia wniosku, przepis art. 24 ust. 2 ustawy nie mógł być zastosowany.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie, w dalszej części określane jako "Kolegium". Zaskarżając powyższy wyrok w całości, na podstawie art. 173 oraz art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz, 1270 ze zm.), skarżące Kolegium zarzuciło:

1) naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu contra legem, że prawo do świadczenia może być ustalone za okres wcześniejszy niż miesiąc, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, a ponadto, że powołany przepis dopuszcza rozróżnienie "wniosku o ustalenie prawa do świadczeń" i "wniosku o kontynuację prawa do świadczeń", przyjmując odmienne zasady przyznawania świadczeń rodzinnych w odniesieniu do obu tych przypadków;

2) naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 26 ust. 6 oraz w zw. z art. 50 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji organu odwoławczego i organu pierwszej instancji w zakresie początkowej daty przyznania zasiłków rodzinnych oraz dodatku z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania i dodatków z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej:

- na skutek przyjęcia, że na podstawie art. 26 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych organ administracji pierwszej instancji był zobowiązany do powiadomienia strony na piśmie o zmianie organu właściwego w sprawach przyznania świadczeń rodzinnych oraz o treści art. 24 ust. 2 ustawy, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

- na skutek przyjęcia, że niedopełnienie przez podmiot dotychczas realizujący świadczenia rodzinne wobec skarżącej dyspozycji art. 50 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych miało wpływ na wynik sprawy;

3) naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 9 kpa na skutek przyjęcia, że organy administracji publicznej dopuściły się naruszenia art. 9 kpa, gdy postępowanie nie było dotknięte tą wadą.

Kolegium wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że przepis art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym w dniu orzekania przez organy administracji publicznej był jasny i do jego wykładni wystarczała wykładnia gramatyczna. Przepis art. 24 ust. 2 jednoznacznie wskazuje, że organy administracji publicznej są zobligowane do ustalenia prawa do świadczenia (o ile spełnione są przesłanki materialnoprawne) począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Ustalenie prawa do świadczeń za miesiące wrzesień i październik okresu zasiłkowego ustalonego zgodnie z art. 3 pkt 10 ustawy na okres od 1 września 2005 r. do 31 sierpnia 2006 r. na wniosek złożony dopiero w listopadzie, byłoby sprzeczne z treścią art. 24 ust. 2. Należy uwzględnić, że zarówno w teorii prawa jak i w orzecznictwie przyjmuje się, iż wykładnia językowa jest tym rodzajem wykładni, która ma charakter podstawowy. Dopiero w przypadku niejasności sensu przepisu przy zastosowaniu wykładni gramatycznej można sięgnąć do innych metod - wykładni funkcjonalnej, czy celowościowej (zob. Z. Ziembiński w: A. Redelbach, S. Wronkowska, Z. Ziembiński Zarys teorii państwa i prawa, Warszawa 1993, s.205 i nast.; por. także wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 czerwca 2002 r. sygn. akt P 13/01, OTK-A 2002/4/42, wyrok z dnia 24 listopada 2003 r. sygn. akt K 26/03 oraz postanowienie z dnia 5 listopada 2001 sygn. aktr T 33/01 OTK-B 202/1/47, a także wyrok SN z dnia 7 kwietnia 2004 r. sygn. akt V K 337/03, Prok. i Pr. 2004/11-12/05). Nadanie przez Sąd pierwszej instancji decydującego znaczenia innym metodom wykładni, aniżeli wykładnia gramatyczna, doprowadziło do błędnego odczytania tego przepisu, a nawet całkowitego zakwestionowania jego treści.

W ocenie skarżącego Kolegium, Sąd pierwszej instancji bezpodstawnie przyjął, że Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej był zobowiązany do powiadomienia strony na piśmie o zmianie organu właściwego w sprawach przyznawania świadczeń rodzinnych. Obowiązek ten, zgodnie z art. 50 ust. 1 ustawy spoczywał na podmiocie dotychczas realizującym świadczenie, tj. na Prezesie Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Nie sposób przyjąć, że organ administracji publicznej był zobowiązany do powiadomienia strony na piśmie o zmianie organu właściwego w tych sprawach, skoro w ogóle nie miał (bo nie mógł mieć) wiadomości o tych osobach, gdyż tych spraw dotąd nie prowadził. Dlatego akcja informacyjna prowadzona przez GOPS w sposób oczywisty mogła być skierowana tylko do bliżej nieoznaczonej grupy osób – mieszkańców Gminy S.. W konsekwencji tego zarzut naruszenia art. 26 ust. 6 ustawy jest błędny. Nie można także przyjąć, że działanie bądź zaniechanie Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego jako podmiotu dotychczas realizującego świadczenia wobec skarżącej, a więc innego podmiotu niż organy administracji publicznej orzekające w sprawie mogło rzutować na odmienne ustalenie daty przyznania świadczeń. Powyższe ustalenia Sądu pierwszej instancji, prowadzące do przyjęcia, że zaniechanie informacji wykluczało możliwość zastosowania art. 24 ust. 2, miały wpływ na wynik sprawy. Skarżący nie podziela też stanowiska wyrażonego w zaskarżonym wyroku o naruszeniu zasady udzielania stronom informacji, wynikającej z art. 9 kpa. Zwrócić należy uwagę, że granice czasowe realizacji tego obowiązku są wyznaczone zasadniczo granicami postępowania administracyjnego. W przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne wszczął dopiero wniosek złożony w dniu 2 listopada 2005 r. i w tym samym dniu organ pierwszej instancji przyznał wnioskodawczyni wskazane w decyzji świadczenia rodzinne. Przepis art. 9 kpa w zw. z art. 26 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych będzie miał zastosowanie do organu w odniesieniu do kolejnych wniosków skarżącej dotyczących świadczeń rodzinnych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznawaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej jest związany granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach określonych w § 2. W niniejszej sprawie żaden z tych przypadków nie ma miejsca. W takiej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny ocenia tylko zasadność zarzutów podniesionych w skargach kasacyjnych.

Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie ma usprawiedliwione podstawy.

Za uzasadniony uznał Naczelny Sąd Administracyjny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych przez jego błędną wykładnię i w konsekwencji przyjęcie w zaskarżonym wyroku, że przepis ten dopuszcza odmienne zasady przyznawania świadczeń rodzinnych w odniesieniu do "wniosku o ustalenie prawa do świadczeń" i "wniosku o kontynuację prawa do świadczeń" i że w okolicznościach niniejszej sprawy prawo do świadczeń winno być ustalone od wcześniejszej daty, niż od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Zgodnie z powołanym przepisem ustawy prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Pewien wyjątek co do daty przyznania świadczenia rodzinnego przyjęto w ust. 3a powołanego artykułu, gdy chodzi o prawo do świadczeń uzależnionych od niepełnosprawności w sytuacji, kiedy nastąpiła utrata ważności orzeczenia o niepełnosprawności i osoba niepełnosprawna uzyska ponowne orzeczenie kwalifikujące ją do odpowiedniego stopnia niepełnosprawności. Prawo do świadczenia ustala się wówczas od miesiąca przypadającego po miesiącu, w którym upłynął terminu ważności poprzedniego orzeczenia. Niemniej jednak i w tym przypadku prawo do świadczenia ustala się nie wcześniej, niż od miesiąca, w którym wpłynął wniosek o kontynuację świadczenia rodzinnego. Poza tą sytuacją, ustawa o świadczeniach rodzinnych nie zna pojęcia "wniosku o kontynuację świadczenia". Nie znajduje zatem oparcia w ustawie stanowisko przyjęte w zaskarżonym wyroku, iż przepis art. 24 ust. 2 ustawy ma zastosowanie wyłącznie w odniesieniu do osoby występującej do organu z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych po raz pierwszy, natomiast nie stosuje się go do wniosku o kontynuację świadczeń. Za zbyt daleko idący należy uznać pogląd, że przepis art. 24 ust 2 znajduje zastosowanie tylko pod warunkiem prawidłowego pouczenia strony o jego treści, zgodnie z obowiązkiem wynikającym z art. 26 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Niezależnie od tego w zaskarżonym wyroku błędnie przyjęto, że na organie orzekającym w pierwszej instancji ciążył obowiązek poinformowania skarżącej o terminach składania wniosków na nowy okres zasiłkowy. Z brzmienia art. 26 ust. 6 wynika, że obowiązek informowania, o jakim mowa w tym przepisie, dotyczy organu realizującego świadczenia rodzinne. Jest oczywistym, że do czasu złożenia wniosku o przyznanie świadczeń rodzinnych, tj. do 2 listopada 2005 r. Wójt Gminy S., ani działający z jego upoważnienia Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, nie byli w stosunku do R. M. "organem realizującym świadczenia rodzinne". Do udzielenia osobom otrzymującym dotychczas świadczenia informacji o zmianie podmiotu realizującego świadczenia rodzinne przepis art. 50 ust. 1 zobowiązywał organy dotychczas realizujące świadczenia rodzinne. Załączone do akt materiały wskazują na podjęcie przez KRUS działań informujących świadczeniobiorców o zmianie podmiotu realizującego świadczenia rodzinne przed Wójtem Gminy S.. Uznanie przez Sąd pierwszej instancji, iż w postępowaniu administracyjnym w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia tych obowiązków, było zatem całkowicie chybione. Na marginesie dodać należy, że w stosunku do R. M. również nie mógł zostać naruszony art. 9 kpa, skoro przed dniem 2 listopada 2005 r. nie toczyło się postępowanie administracyjne w sprawie przyznania jej świadczeń rodzinnych.

Trzeba zwrócić uwagę, że z brzmienia art. 49 ust. 1 ustawy wynika, iż od dnia 1 września 2005 r. do 31 sierpnia 2006 r. właściwe organy "przyznają i wypłacają" świadczenia rodzinne. Wynika stąd, że z dniem 1 września 2005 r. właściwe organy przejęły nie samą tylko wypłatę świadczeń wcześniej przyznanych przez podmioty dotychczas realizujące świadczenia rodzinne, co skądinąd uzasadniałoby pogląd o kontynuowaniu przez organy właściwe od dnia 1 września 2005 r. realizacji praw przyznanych wcześniej przez inny podmiot. W art. 49 ust. 1 ustawodawca jednak przesądził, że właściwe organy od dnia 1 września 2005 r. przede wszystkim "przyznają", a więc ustalają prawo do świadczenia rodzinnego. Wyklucza to pogląd, że w listopadzie 2005 r. R. M. nie ubiegała się o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych, a jedynie o kontynuację ich wypłaty. Oznacza to, że dla przyznania skarżącej świadczeń od dnia 1 września 2005 r. konieczne było złożenie przez nią wniosku nie później niż we wrześniu 2005 r. Wynika z tego, że wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji, do wniosku złożonego przez skarżącą w dniu 2 listopada 2005 r. miał zastosowanie art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który nie mógł skutkować przyznaniem świadczeń od daty wcześniejszej, niż dzień 1 listopada 2005 r.

W świetle powyższego podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego - art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych - jest uzasadniony. Skutkuje to koniecznością uchylenia tego wyroku bez rozważania pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, które w istocie sprowadzają się również do zarzutu nieprawidłowej interpretacji omówionych wyżej materialnych przepisów tej ustawy - art. 26 ust. 6 i art. 50 ust. 1.

Wobec tego, iż zachodzi wyłącznie naruszenie prawa materialnego Naczelny Sąd Administracyjny na zasadzie art. 188 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę wniesioną przez R. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie z tych samych powodów, dla jakich Sąd uwzględnił skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G., a sprowadzających się do uznania, że w postępowaniu administracyjnym w sprawie przyznania skarżącej świadczeń rodzinnych nie doszło do naruszenia prawa.

Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.