Postanowienie WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 145/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2015-05-06 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku "A" sp. z o.o. z siedzibą w R. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy.


UZASADNIENIE

Skarżąca spółka reprezentowana przez doradcę podatkowego wezwana do uiszczenia wpisu od skargi wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podniosła, że 2014 rok był trudnym rokiem, obroty spółki wyniosły 600.000 zł, co w porównaniu z rokiem 2013 oznacza spadek (w 2013 wynosiły 3.232.033 zł), a przyczyną były sezonowość branży (spółka jak podała zajmuje się głównie handlem artykułami spożywczymi) i niepowodzenia planowanych inwestycji. Skarżąca podała, że bank nie przedłużył jej kredytu odnawialnego na kolejny rok obrotowy, dlatego został on przekazany do restrukturyzacji. Spółka zalega również z płatnością rat udzielonej pożyczki, dokonano zajęcia jej rachunku bankowego, majątek trwały w postaci działki o wartości 113.058,95 zł stanowi zabezpieczenie kredytu udzielonego innemu podmiotowi gospodarczemu. Na łączną kwotę zobowiązań podaną przez spółkę składa się kwota kredytu 465.782,42 zł oraz kwota pożyczki w wysokości 104.461,52 zł. Spółka zatrudnia jedną osobę w wymiarze ¼ etatu. Odnośnie danych ekonomicznych spółka podała, że za 2013 r. wygenerowała 2.593,22 zł zysku, wartość jej środków trwałych na 31 grudnia 2013 r. wynosi 118.154,95 zł (są to działka o wartości 113.058,95 zł i środki transportu 5.096 zł), na rachunkach bankowych w zasadzie nie posiada żadnych środków pieniężnych (salda: -66,62 zł i 504,80 zł), kapitał zakładowy spółki wynosi 50.000 zł .

Do wniosku załączono kserokopie umowy ugody spłaty kredytu, wezwania do uregulowania spłaty zaległych rat pożyczki, ewidencji środków trwałych, wyciągów bankowych dot. operacji na rachunkach bankowych w styczniu 2015 r. (w aktach o sygn. I SA/Rz 128/15)

Spółka wezwana do złożenia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień, w tym deklaracji dla podatku od towarów i usług za ostatnie sześć okresów rozliczeniowych poprzedzających złożenie wniosku o prawo pomocy, zeznania podatkowego CIT-8 za 2013 r. i 2014 r., przedłożenia chronologicznych wyciągów z rachunków bankowych z ostatnich trzech miesięcy poprzedzających czynności egzekucyjne organu i zastosowane środki, bilansu spółki za 2014 r. i informacji dodatkowych do tego sprawozdania finansowego, rachunku przepływów pieniężnych, aktualnej ewidencji posiadanych środków trwałych, złożyła zeznanie CIT-8 za 2013 r., deklaracje VAT- 7 za okres od sierpnia 2014 r. do stycznia 2015 r. oraz wyciągi z rachunku bankowego za okres od 1 listopada 2014 r. do 31 stycznia 2015 r. i wyjaśniła, że z uwagi na "zamykanie roku w księgowości nie ma możliwości sporządzenia wskazanej deklaracji (CIT-8 za 2014 r.) i sprawozdania finansowego (bilansu za 2014 r.) w terminie wyznaczonym wezwaniem Sądu" , zatem dokumenty te prześle w terminie późniejszym, co jednak nie nastąpiło do czasu rozpoznania niniejszego wniosku (dokumenty powyższe w aktach o sygn. I SA/Rz 128/15).

Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy stwierdzono:

Przepis na podstawie którego zawarto przesłanki jakie musi spełnić osoba prawna (jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej), tj. art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012, poz. 270 ze zm.- dalej w skrócie: P.p.s.a.) oparty jest na konstrukcji ograniczonego uznania, co oznacza, że ostatecznie spełnienie przesłanek ekonomicznych (w zakresie częściowym, o jaki ubiega się skarżąca – jest to brak dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania), uprawnia jedynie do udzielenia takiej pomocy. Warunek wykazania przez osobę prawną podstaw, na których opiera swój wniosek o przyznanie prawa pomocy, nakłada na nią obowiązek przedstawienia odpowiednich dowodów potwierdzających niemożność pokrycia tych kosztów postępowania.

W ocenie rozpoznającego wniosek spółka nie wykazała, że nie jest

w stanie ponieść kosztów sądowych, przy czym przesłanki przyznania prawa pomocy rozpatrywano w kontekście poniesienia kosztów sądowych we wszystkich wniesionych sprawach ze skarg spółki w przedmiocie podatku od towarów i usług, oznaczonych sygnaturami I SA/Rz 128 do 145/15; w sprawach tych wysokość wpisów wynosi odpowiednio: 120 zł, 534 zł, 100 zł, 981 zł, 122 zł, 142 zł, 208 zł, 119 zł, 100 zł, 165 zł, 133 zł, 275 zł, 100 zł, 102 zł, 100 zł, 1275 zł, 1500 zł, 255 zł - łącznie 6.331 zł.

Ponieważ spółka składając wniosek o przyznanie prawa pomocy wskazała dane ekonomiczne dot. jej sytuacji w stosunkowo odległym okresie funkcjonowania, bo 2013 r. oraz dokumenty nie w pełni obrazujące to funkcjonowanie, dlatego zwrócono się do wnioskodawcy o wyjaśnienia, które pozwoliłyby na bardziej dogłębne poznanie sytuacji i podjęcie rozstrzygnięcia.

Spółka częściowo wywiązała się z nałożonego w wezwaniu obowiązku, nadsyłając wyjaśnienia i dokumenty, które wymieniono na wstępie.

Z zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych za 2013 r. CIT-8 korekta wynika, że przychody spółki wyniosły 3.238.901,43 zł, koszty uzyskania przychodów 3.226.715,64 zł, podstawa opodatkowania 12.185,79 zł.

Z przedłożonych deklaracji VAT-7 za miesiące od sierpnia 2014 r. do stycznia 2015 r. wynika natomiast, że spółka prowadzi regularną działalność gospodarczą. Sprzedaż na podstawie deklaracji wynosiła: w sierpniu 2014 r. 142.088 zł, we wrześniu 6.521 zł, w październiku 47.022 zł, w listopadzie 8.589 zł, w grudniu 143.879 zł, w styczniu 2015 r. 7.597 zł.

Również ani zerowy bądź ujemny stan rachunków bankowych, ani fakt obciążenia komorniczego rachunków bankowych są niewystarczające dla uznania, że spełnione są przesłanki do przyznania prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 kwietnia 2009 r., sygn. I FZ 66/09, https://cbois.nsa.gov.pl). Z ich analizy wynika, że konto spółki było zasilane bezpośrednimi wpłatami gotówkowymi w sytuacjach, które tego wymagały; również w odwrotnym kierunku następowało przelewanie środków na rachunki osób związanych z zarządzaniem spółką.

W oparciu wyłącznie o dane zadeklarowane na formularzu PPPr i wymienione powyżej dokumenty, nie można stwierdzić, że spółka jest w tak złej sytuacji finansowej i wyczerpała wszystkie możliwości pozyskania środków pieniężnych, że nie jest w stanie ponieść ciężaru kosztów sądowych w rozpoznawanej sprawie, ale także w pozostałych (uwzględnienie faktu wniesienia skarg ww. sprawach jest bowiem istotne z punktu widzenia procedowania o przyznanie prawa pomocy spółce i wnioski w tej sprawie należy potraktować łącznie).

Działalność osób prawnych opiera się na samodzielności i w oparciu o własny majątek. Skarżąca jest pełnoprawnym uczestnikiem obrotu gospodarczego, ze wszystkimi wynikającymi z tego faktu uprawnieniami i obowiązkami. Spółka uzyskuje bieżące dochody. W takiej sytuacji uprawnione jest domniemanie, że utrzymywana działalność gospodarcza jest opłacalna, nawet jeśli przedsiębiorca przejściowo ma kłopoty finansowe i jego dotychczasowe przychody uległy obniżeniu. W przeciwnym przypadku jedynym racjonalnym działaniem byłaby likwidacja działalności ewentualnie ogłoszenie upadłości podmiotu z racji tego, że celem działalności jest osiągnięcie zysku.

W takim stanie rzeczy, bez dodatkowych informacji, o które była wzywana spółka, nie można dokonać prawidłowej oceny jej możliwości płatniczych. Milczenie w pozostałych kwestiach odnoszących się do sytuacji spółki, a w szczególności brak dokumentów związanych z aktualnymi rozliczeniami podatkowymi oraz dokumentami związanymi ze sprawozdawczością finansową spółki, należy potraktować jako odmowę ujawnienia swojej rzeczywistej sytuacji finansowej, a to z kolei budzi wątpliwości czy spółka faktycznie wymaga wsparcia w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.

W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.