Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 611/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 129 ust. 5 pkt 3
journal: Dz.U. 2014 poz 518
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.
article: art. 184
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędzia del. NSA Jacek Hyla (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. S. i E. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 listopada 2016r., sygn. akt II SA/Łd 621/16 w sprawie ze skargi R.S. i E. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia i wypłaty odszkodowania w związku z remontem linii energetycznej przebiegającej przez nieruchomość oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 29 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Łd 621/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę R. S. i E. K.na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] maja 2016 r., nr [...]w przedmiocie odmowy ustalenia i wypłaty odszkodowania w związku z remontem linii energetycznej przebiegającej przez nieruchomości.

W uzasadnieniu wskazano, że w dniu [...] października 2015 r. R.S. i E.K. wystąpili, na podstawie art. 129 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2015 r., poz. 1764 ze zm. – dalej jako: u.g.n. ) o ustalenie i wypłatę odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...],[...]w drodze decyzji Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej w Łodzi z dnia [...] maja 1973 r. pod budowę linii [...].

Organ I instancji ustalił, iż decyzją z dnia [...] maja 1973 r., na którą wskazują wnioskodawcy, zezwolono Zakładowi Energetycznemu Ł. na przeprowadzenie kapitalnego remontu linii J. przechodzącej m.in. przez nieruchomość położoną w Ł. przy ul. H., której właścicielami w dniu wydania decyzji byli J. i W. małżonkowie S.. Obecnie właścicielami są wnioskodawcy. Dalej wskazał, iż problematykę odszkodowania, o które wnoszą strony regulują przepisy art. 128, art. 129 i art. 132 u.g.n. Analizując materiał dowody w świetle wskazanych przepisów organ stwierdził, iż decyzja z dnia [...] maja 1973 r. została wydana na rzecz Zakładu Energetycznego Ł., na skutek przekształceń organizacyjnych po wydaniu decyzji następcą prawnym Zakładu jest PGE Dystrybucja S.A. Nadto wskazano, iż przez nieruchomość przy ul. H. , oznaczoną w ewidencji jako działki [...]przebiega linii energetyczna. Na działkach [...]znajdują się dwa słupy, przedmiotowa linia została wybudowana w 1953 roku pod nazwą J.. Na podstawie decyzji Kierownika Dzielnicowej Rady Narodowej Ł. z dnia [...] maja 1973 r. przeprowadzono generalny remont linii, polegający na wymianie przewodów prądowych i odgromowych oraz izolatorów, a także wymianie 11 słupów na rowie. Słup posadowiony na działce nr [...]został wymieniony na nowy w osi linii bez zmiany położenia, zaś słup na działce nr 43 nie zmienił lokalizacji. Dodatkowo ustalono, iż Sąd Rejonowy dla Ł. w Ł. wyrokiem z dnia [...] września 2014 r. oddalił wniosek R. S. i E.K. o ustanowienie służebności przesyłu. Organ zwrócił uwagę, iż tym orzeczeniem jest związany, co jest o tyle istotne, iż jak wynika z treści uzasadnienia przedmiotowego wyroku, w postępowaniu przed sądem przeprowadzone zostały dowody, na podstawie których ustalono, iż linia została wybudowana w 1953 roku, w latach 60-tych i 70-tych ubiegłego wieku przeprowadzono jej remont, przy czym przebieg trasy linii pozostał bez zmian, zaś brak zmiany w przebiegu linii potwierdziła współwłaścicielka.

Mając powyższe na względzie organ I instancji, decyzją z dnia [...]lutego 2016 r. na podstawie art. 128 ust. 4, art. 129 ust. 1 i ust. 5 pkt 3, art. 132 ust. 6 ustawy, odmówił wnioskodawcom ustalenia i wypłaty odszkodowania. Wyjaśnił, iż żądanie jest bezzasadne, gdyż na skutek przeprowadzenia kapitalnego remontu nie zmienił się przebieg linii, a co za tym idzie w wyniku ograniczenia prawa własności nieruchomości w celu przeprowadzenia remontu jej ówcześni właściciele jak i obecni, nie ponieśli szkody w postaci zmniejszenia się wartości nieruchomości. Nadto spadkodawcy obecnych właścicieli stali się właścicielami nieruchomości w dniu [...]listopada 1968 r. na mocy umowy sprzedaży, zatem kilkanaście lat po wybudowaniu linii, nabyli nieruchomość już obciążoną ograniczeniem w korzystaniu z niej z uwagi na istniejącą linię, a w wyniku jej remontu nie ponieśli szkody w postaci zmniejszenia wartości nieruchomości. Organ dodał, iż dokonywanie ustaleń w zakresie ewentualnych strat w zasiewach, uprawach i plonach powstałych w czasie przeprowadzenia remontu linii było bezzasadne z uwagi na fakt, iż roszczenie z tego tytułu stosownie do art. 36 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości przedawniło się. Mając na uwadze zastrzeżenia pełnomocnika wnioskodawców co do braku czytelnej mapy przedstawiającej przebieg linii przed remontem w 1973 roku, organ wskazał, iż w przypadku braku dowodów bezpośrednich może skorzystać z dowodów pośrednich, co w sprawie czynił. Ustalenia co do zakresu przeprowadzonego remontu oparto na treści ustaleń dokonanych w postępowaniu prowadzonym w sądzie powszechnym o ustanowienie służebności przesyłu. Dowodami pośrednimi był protokół przesłuchania świadków. Organ zwrócił uwagę na zeznania współwłaścicielki, która w swym zeznaniu przed sądem powszechnym potwierdziła zeznania pracownika PGE, iż linia nie zmieniła przebiegu na jej nieruchomości.

Wojewoda Łódzki decyzją z dnia [...] maja 2016 r., wydaną po rozpoznaniu odwołania utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Podzielając stanowisko organu I instancji Wojewoda wskazał, iż w wyniku prac podjętych na nieruchomości w związku z wydaniem decyzji z 1973 roku nie doszło do zmiany przebiegu trasy. Organ odwoławczy podzielił ocenę przedstawioną w zaskarżonej decyzji, iż skoro na podstawie decyzji z 1973 roku doszło jedynie do kapitalnego remontu linii, to nie można skutecznie dochodzić odszkodowania za szkodę polegającą na zmniejszeniu wartości nieruchomości. Kluczowe znaczenie ma okoliczność, że przedmiotowa linia istniała już przed wydaniem decyzji dotyczącej remontu. Zdaniem organu II instancji słuszne jest również stanowisko dotyczące bezzasadności żądania ustalenia odszkodowania w zakresie ewentualnych strat w zasiewach, uprawach i plonach powstałych w czasie remontu. Reasumując, samo wydanie decyzji zezwalającej na przeprowadzenie prac polegających na kapitalnym remoncie nie pociąga za sobą obowiązku ustalania odszkodowania, obowiązek taki pojawiłby się wówczas, gdyby wykazane zostało, że w wyniku prac podjętych w związku z wydaniem decyzji właściciel poniósł szkodę.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji, o zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu powtórzono argumentację przedstawioną w odwołaniu, podkreślając, iż nastąpiło ograniczenie prawa własności bez ustalenia należnego odszkodowania.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Łódzki wniósł o jej oddalenie.

Uczestnik postępowania - PGE Dystrybucja SA w L. wniósł o oddalenie skargi w całości.

W uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wskazał, że organ prawidłowo ustalił, iż w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy nie wystąpiły przesłanki uzasadniające zastosowanie przepisu art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. Nie budzi wątpliwości, iż omawiany przepis ma zastosowanie do spraw zaszłych, sprzed wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, zatem w przypadkach, gdy przed 1998 rokiem nastąpiło wywłaszczenie, a obecnie przepisy przewidują ustalenie odszkodowania. Niemniej jednak, w niniejszej sprawie trudno mówić o pozbawieniu, czy chociażby ograniczeniu praw skarżących do nieruchomości. Jak należy wywieść z materiału dowodowego sprawy, linia relacji J. została wybudowana w 1953 roku pod nazwą J., w latach 60-tych i 70-tych przeprowadzono jej kapitalny remont, przy czym bieg trasy linii pozostał bez zmian. Tożsamy przebieg trasy linii znajduje potwierdzenie w zeznaniach świadków i samej skarżącej, złożonych przed sądem powszechnym. Nie budzi wątpliwości, wbrew zarzutom pełnomocnika skarżących, iż w ramach swobodnej oceny dowodów określonej w art. 80 k.p.a. organ ocenia czy dana okoliczność została udowodniona na podstawie całokształtu zebranych w sprawie dowodów - co obejmuje także możliwość opierania ustaleń na dowodach pośrednich, jak i dopuszczalność stosowania domniemań faktycznych. W pełni uzasadnione było zatem poczynienie przez organy administracji publicznej ustaleń faktycznych w oparciu o dowody znajdujące źródło w zeznaniach składanych w postępowaniu przed sądem powszechnym. Skarżąca w swym zeznaniu oświadczyła, iż przebieg linii energetycznej w związku z remontem kapitalnym prowadzonym w oparciu o decyzję z 1973 roku nie uległ zmianie. W ramach remontu kapitalnego spornej linii jej przebieg w stosunku do pierwotnego przebiegu, ustalonego w trakcie realizacji linii w latach 50-tych, nie uległ zmianie. A skoro tak, to nie sposób kwestionować oceny organu administracji, iż w związku z kapitalnym remontem linii energetycznej nie doszło do ograniczenia prawa własności skarżących. Nadto, w listopadzie 1968 roku, w momencie obejmowania własności przedmiotowych nieruchomości poprzednicy prawni skarżących mieli świadomość istnienia linii energetycznej i posadowienia słupów energetycznych. Nabyli zatem nieruchomość już obciążoną ograniczeniem w korzystaniu z niej z uwagi na istniejącą linię, a w wykonaniu decyzji z 1973 roku nie miało miejsca dodatkowe, nowe ograniczenie tego prawa. Nadto, wbrew wywodom pełnomocnika skarżących, decyzja z dnia [...] maja 1973 r. nie była decyzją wywłaszczeniową, z którą strona mógłby wiązać określone, korzystne dla siebie skutki.

Zdaniem sądu nie sposób podzielić zapatrywania skarżących, iż na skutek wydania decyzji z dnia [...] maja 1973 r. doszło do ograniczenia prawa własności nieruchomości. Nie zaistniały przesłanki jasno opisane w przepisie art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. W ocenie sądu, również samo postępowanie poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji przeprowadzone zostało z poszanowaniem podstawowych zasad postępowania, przede wszystkim dowodowych, a argumentacja organu znalazła odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, sporządzonym zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli R.S. i E.K., domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy WSA w Łodzi do ponownego rozpoznania a także zasądzenia kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucili:

1. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak należytego odniesienia się do argumentacji prawnej zawartej w skardze i brak podania uzasadnienia tez i twierdzeń mających znaczenia prawne podanych w uzasadnieniu wyroku, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy w szczególności ze względu na brak odniesienia się w treści uzasadnienia do brzmienia i skutków art. 35 ust. 2 ustawy z 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości,

2. naruszenie art. 35 ust. 2 ustawy z 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wykładnię, czy wręcz niezastosowanie w ogóle, pominięcie lub nieznajomość i przyjęcie, że w wyniku przedmiotowej decyzji administracyjnej nie doszło do wywłaszczenia właścicieli z ich nieruchomości, ograniczenia właścicielom prawa własności o charakterze trwałym i przyznania podmiotowi trzeciemu praw do nieruchomości wnioskodawców, za co należy się odpowiednie odszkodowanie,

3. naruszenie art. 129 ust. 5 pkt. 3 u.g.n. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nieprzyznanie odszkodowania pomimo tego, że nastąpiło pozbawienie właścicieli praw do nieruchomości w drodze przedmiotowej decyzji,

4. naruszenie art. 21 ust. 2 Konstytucji RP poprzez nieprzyznanie odszkodowania pomimo częściowego tzw. "małego" wywłaszczenia właścicieli z ich prawa własności i przyznania podmiotowi trzeciemu określonych praw do nieruchomości o charakterze trwałym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej jako "p.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 powołanej ustawy przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżony wyrok pomimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiadał prawu.

W pierwszej kolejności należy podkreślić, że jedyny podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut o charakterze prawnoprocesowym dotyczył naruszenia art. 141§4 p.p.s.a. a zatem uzasadnienia wyroku sądu I instancji. Nie podniesiono w skardze kasacyjnej zarzutów dotyczących postępowania dowodowego prowadzonego przez organy administracji. Dlatego Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygając sprawę opiera się na ustaleniach faktycznych organów administracji, niezakwestionowanych przez stronę wnoszącą skargę kasacyjną.

Rozstrzygnięcie sprawy wymaga przede wszystkim przytoczenia treści decyzji Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej w Ł. z dnia [...] maja 1973 r. powołanej jako podstawa faktyczna żądania skarżących i precyzyjnego określenia jej znaczenia.

Decyzja ta, oparta na art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (t.j. Dz. U. z 1961 nr 18 poz. 94 ze zm.), zezwalała Zakładowi Energetycznemu Ł. na przeprowadzenie kapitalnego remontu linii 110kW J. przez określone nieruchomości (m.in. nieruchomości będące obecnie własnością skarżących).

Art. 35 powyższej ustawy stanowił w kolejnych ustępach co następuje:

1. Organy administracji państwowej, instytucje i przedsiębiorstwa państwowe mogą za zezwoleniem naczelnika gminy - a w miastach prezydenta lub naczelnika miasta (dzielnicy), zakładać i przeprowadzać na nieruchomościach - zgodnie z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową - ciągi drenażowe, przewody służące do przesyłania płynów, pary, gazów, elektryczności oraz urządzenia techniczne łączności i sygnalizacji, a także inne podziemne lub nadziemne urządzenia techniczne niezbędne do korzystania z tych przewodów i urządzeń.

2. Osobom upoważnionym przez właściwy organ, instytucję lub przedsiębiorstwo państwowe przysługuje prawo dostępu do tych przewodów i urządzeń w celu wykonywania czynności związanych z ich konserwacją.

3. Jeżeli założenie i przeprowadzenie przewodów i urządzeń powoduje, że nieruchomość nie nadaje się do dalszego racjonalnego jej użytkowania przez właściciela na cele dotychczasowe, nieruchomość podlega wywłaszczeniu w trybie i według zasad przewidzianych w niniejszej ustawie dla wywłaszczenia nieruchomości.

Art. 36 powołanej wyżej ustawy stanowił zaś że:

1. Odszkodowanie za straty wynikłe z działań przewidzianych w art. 35 ust. 1 i 2 strony ustalają na podstawie wzajemnego porozumienia; w razie sporu wysokość odszkodowania ustala na wniosek zainteresowanej strony naczelnik gminy, a w miastach prezydent lub naczelnik miasta (dzielnicy).

2. Odszkodowanie za straty w zasiewach, uprawach i plonach powinno być ustalone w przeciągu 30 dni od daty zgłoszenia wniosku o odszkodowanie. Roszczenie o takie odszkodowanie przedawnia się z upływem 3 lat od powstania szkody.

3. Właścicielowi nie przysługuje prawo do odszkodowania, jeżeli pomimo ograniczenia nie poniósł szkody.

Powyższe przepisy znajdują się w obrębie rozdziału 5 ustawy zatytułowanego "Szczególny tryb wywłaszczenia".

Decyzja Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej w Ł. z dnia [...] maja 1973 r. niewątpliwie prowadzi do ograniczenia prawa własności nieruchomości przez zezwolenie na kapitalny remont istniejącej linii energetycznej. W tym zakresie stwierdzić należy, że przeciwne stanowisko sądu I instancji nie mogło być zaakceptowane. Jeśli ograniczenie prawa własności polegające na zgodzie na budowę lub remont linii energetycznej stanowi formę wywłaszczenia, jak wynika choćby z powołanej wyżej systematyki przepisów ustawy, to rację mają skarżący twierdząc, ze mamy do czynienia z "małym wywłaszczeniem". Tak też postrzegały istotę sprawy organy administracji, co wynika z uzasadnień decyzji. Wbrew jednak stanowisku strony skarżącej skutki decyzji z dnia [...] maja 1973 r. ustały z chwilą zakończenia remontu, co jak wynika z akta administracyjnych nastąpiło [...]sierpnia 1973r. (protokół odbioru końcowego). Zatem decyzja ta, wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej nie niosła za sobą trwałego ograniczenia prawa własności.

Zatem ocenie z punktu widzenia roszczeń odszkodowawczych, których podstawą faktyczną miałaby być decyzja z [...] maja 1973 r. podlegać mogą jedynie ewentualne szkody związane ze ściśle ograniczonym czasowo remontem linii, a nie z samą jej lokalizacją na terenie nieruchomości. Decyzja ta nie rodziła uprawnień do korzystania z gruntu przez osoby inne niż właściciel, poza uprawnieniem Zakładu Energetycznego do przeprowadzenia remontu, co dokonało się przed [...]sierpnia 1973r. Być może istnienie linii energetycznej na terenie nieruchomości skarżących stanowiło dla nich lub ich prawnych poprzedników poważną niedogodność, mającą wpływ także na wartość nieruchomości, lecz kwestia ta wykracza poza ramy postępowania o roszczenia odszkodowawcze związane z decyzją z dnia [...] maja 1973r., zezwalającą na remont linii.

Powołany wśród podstaw skargi kasacyjnej przepis art. 129 ust. 5 pkt. 3 u.g.n. stanowi, że starosta wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu, gdy nastąpiło pozbawienie praw do nieruchomości bez ustalenia odszkodowania, a obowiązujące przepisy przewidują jego ustalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę podziela stanowisko wyrażone w wyroku NSA z dnia 25 maja 2017r. sygn. akt I OSK 2263/15 zgodnie z którym przepis art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. ma charakter procesowy i nie jest samoistną podstawą do ustalenia odszkodowania.

W uzasadnieniu powyższego wyroku NSA wskazał trafnie, że ustalenie odszkodowania przy zastosowaniu analizowanego przepisu może nastąpić, jeżeli obecnie obowiązujące przepisy prawa przewidują przyznanie odszkodowania za określony sposób lub formę pozbawienia praw do nieruchomości, tożsamy ze sposobem pozbawienia własności nieruchomości w przeszłości. W każdym przypadku należy zatem ocenić, czy pozbawienie praw przed wejściem w życie u.g.n. nastąpiło w takiej formie prawnej lub przy zastosowaniu takiej instytucji prawnej, która znajduje odzwierciedlenie w obecnie obowiązującej formie przejmowania praw do nieruchomości. NSA wskazał, że: "warunkiem zastosowania art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n., jest uprzednie stwierdzenie, że doszło do pozbawienia prawa własności. Nie ma przy tym znaczenia, że przepisy na podstawie, których doszło do przejęcia nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, nie przewidywały odszkodowania, lub wprost stwierdzały bezpłatność przejęcia nieruchomości. Bowiem stosownie do treści art. 129 ust. 5 pkt 3 istotne jest tylko, czy nastąpiło pozbawienie praw do nieruchomości bez ustalenia odszkodowania, a obowiązujące przepisy jego ustalenie przewidują".

Odpowiednikiem art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości jest art.124b ust. 1 u.g.n. Zgodnie z nim starosta, w drodze decyzji zobowiązuje właściciela, użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ... przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji ... energii elektrycznej ..., jeżeli właściciel, użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości nie wyraża na to zgody. Powołany w uzasadnieniu skargi kasacyjnej art.128 ust. 1 u.g.n. stanowi zaś, że odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. Niewątpliwie rzeczą wnioskodawcy jest wskazanie szkód pozostających w związku przyczynowym z ograniczeniem prawa własności powołanym jako podstawa faktyczna żądania.

Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji trafnie dokonał oceny roszczenia skarżących, wskazując, że w wyniku ograniczenia prawa własności nieruchomości w celu przeprowadzenia remontu linii elektroenergetycznej ani ówcześni ani obecni właściciele nie ponieśli szkody w postaci zmniejszenia wartości nieruchomości. To ustalenie nie zostało w żaden sposób podważone w skardze kasacyjnej. Skarżący nie wykazywali zresztą w toku postępowania istnienia jakiejkolwiek szkody, którą można by łączyć z faktem samego remontu linii, poprzestając na twierdzeniu, że doszło do "małego" wywłaszczenia i z tego tytułu należy się im odszkodowanie. Na nich wszakże spoczywał ciężar wskazania jakiej konkretnej szkody doznali wskutek remontu wykonanego na podstawie decyzji z [...] maja 1973r. i trwającego do [...]sierpnia 1973r. Nie uczynili tego i w konsekwencji całkowicie bezzasadne były zarzuty naruszenia prawa materialnego. Skarżący w toku postępowania, powoływali bowiem jako podstawę faktyczną żądania decyzję zezwalającą na remont linii elektroenergetycznej z 3 maja 1973r. interpretując ją całkowicie bezzasadnie jako źródło trwałego ograniczenia prawa własności.

Także zarzut naruszenia art. 21 ust. 2 Konstytucji RP jest całkowicie bezzasadny, gdyż przepis ten nie może być rozumiany jako podstawa do zwolnienia wnioskodawcy od obowiązku wskazania poniesionych konkretnych szkód spowodowanych przez ograniczenie prawa własności. Ponownie należy w tym miejscu podkreślić, że jedyną formą "wywłaszczenia", podlegającą badaniu w niniejszej sprawie było ograniczenie prawa własności nieruchomości przez zgodę na krótkotrwały remont linii elektroenergetycznej, a nie zgoda na czynność wywołującą trwały skutek, jaką byłaby na przykład budowa takiej linii na nowym miejscu.

W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.