Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 761/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-09-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zobowiązano organ do rozpoznania wniosku/odwołania w terminie ...od otrzymania odpisu prawomocnego orzeczenia
Powołane przepisy: article: art. 61 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 1 ust.2, art. art. 3 ust. 1 pkt 3, art. 4 ust. 2, art. 6 ust. 1, art. 10 ust. 1, art. 16 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2020 poz 2176
law: Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Karolina Kisielewicz (spr.), Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 września 2021 r. sprawy ze skargi K. P. na bezczynność partii politycznej Nowej Lewicy w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje partię polityczną Nowa Lewica do rozpoznania pkt 3 wniosku skarżącego, w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy 2. stwierdza, że partia polityczna Nowa Lewica dopuściła się bezczynności w rozpoznaniu pkt 4 wniosku, 3. stwierdza, że bezczynność partii politycznej Nowa Lewica w rozpoznaniu pkt 3 i 4 wniosku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 4. oddala skargę w pozostałym zakresie, 5. zasądza od partii politycznej Nowa Lewica na rzecz K. P. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

K. P. w dniu 2 października 2020 r. zwrócił się partii politycznej Nowa Lewica o udostępnienie, na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r., poz. 1429 ze zm.):

1) protokołów z posiedzeń zarządu partii od dnia 12 listopada 2019 r. do dnia otrzymania wniosku;

2) uchwał podjętych przez zarząd partii od dnia 12 listopada 2019 r. do dnia otrzymania wniosku;

3) protokołów z posiedzeń komisji rewizyjnej wraz z wynikami kontroli za 2019 i 2020 r.;

4) wykazu ekspertyz (analiz, opinii) opłaconych z Funduszu Eksperckiego partii w 2019 i w 2020 r.

Nowa Lewica w piśmie z 6 października 2020 r. poinformowała wnioskodawcę, że "nie wytworzyła, ani nie zgromadziła" protokołów z posiedzeń zarządu partii, których udostępnienia domagał się skarżący w pkt 1 wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

Odnośnie uchwał Zarządu Krajowego Nowej Lewicy podjętych od dnia 12 listopada 2019 r. do 2 października 2020 r., o których mowa w pkt 2 wniosku skarżącego podała, że udostępnieniu podlegają trzy uchwały, które dotyczą gospodarki finansowej i majątkowej partii (z [...] marca 2020 r. w sprawie zatwierdzenia łącznego sprawozdania finansowego za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2019 r., z [...] października 2020 r. w sprawie wyrażenia zgody na zawarcie przedwstępnej umowy sprzedaży oraz przyrzeczonej umowy sprzedaży lokalu użytkowego w [...] oraz uchwała z [...] lutego 2020 r. w sprawie przekazania środków finansowych z Funduszu Statutowego SLD na rachunek Komitetu Wyborczego Kandydata na Prezydenta RP R. B.).

Ustosunkowując się do żądania skarżącego dotyczącego udostępnienia protokołów z posiedzeń komisji rewizyjnej (pkt 3 wniosku), Nowa Lewica podała, że posiada dokument zatytułowany "protokół z posiedzenia Krajowej Komisji Rewizyjnej", niemniej "nie odpowiada (on) definicji protokołu" czyli pisemnego sprawozdania z posiedzenia, w którym odzwierciedla się jego szczegółowy przebieg, stanowiska uczestników i podejmowane ustalenia. Jest to "notatka odzwierciedlająca uczestników posiedzenia oraz przyjęte wnioski, a nie jego przebieg i inne okoliczności dotyczące posiedzenia". Nowa Lewica dodała, że są to dokumenty wewnętrzne, nie odnoszą się do wykonywania przez partię polityczną zadań publicznych ani gospodarowania publicznym majątkiem, mają związek z gospodarką finansową partii, nie zawierają jednak żadnego rozstrzygnięcia dotyczącego źródeł finasowania partii, wpływu lub wydatku środków finansowych.

W odpowiedzi na wniosek skarżącego, Nowa Lewica podała ponadto, że Krajowa Komisja Rewizyjna "nie wytworzyła dokumentu", który można określić mianem "wyników kontroli".

Odnośnie żądania udostępnienia wykazu ekspertyz (analiz, opinii) opłaconych z Funduszu Eksperckiego partii w 2019 i w 2020 r. (pkt 4 wniosku o udostępnienie informacji publicznej), Nowa Lewica poinformowała K. P., że nie prowadzi wykazu ekspertyz (analiz, opinii) opłaconych z Funduszu Eksperckiego i stwierdziła, że żądana informacja publiczna stanowi informację przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W konsekwencji zwróciła się do wnioskodawcy o wykazanie, w terminie 7 dni od daty otrzymania pisma, że udostępnienie wnioskowanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

W tych okolicznościach faktycznych i prawnych K. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność partii politycznej Nowa Lewica w rozpoznaniu jego wniosku z [...] października 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący zarzucił partii politycznej naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP i art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 i art. 16 ust. 1 u.d.i.p. poprzez ich niezastosowanie i wniósł o: zobowiązanie Nowej Lewicy do załatwienia jego wniosku z [...] października 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej, stwierdzenie, rażącej bezczynności partii politycznej w tej sprawie, wymierzenie grzywny na podstawie art. 154 § 6 p.p.s.a oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi K. P. podniósł m. in., że protokoły z posiedzeń komisji rewizyjnej oraz wyniki kontroli stanowią informację publiczną i podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jego zdaniem, twierdzenie podmiotu zobowiązanego, że komisja rewizyjna nie wytworzyła dokumentów, które można określić mianem "wyniki kontroli" "sugeruje", że w latach 2019 - 2020 komisja rewizyjna nie wykonała swoich statutowych zadań. Z art. 40 ust. 2 Statutu Nowej Lewicy, wynika że komisja rewizyjna ocenia legalność, celowość, rzetelność i gospodarność prowadzenia gospodarki finansowej i majątkowej partii, w tym prawidłowość i sprawozdania, o których mowa w art. 45 ust. 1. Zgodnie z tym przepisem Sekretarz Generalny corocznie sporządza: 1) informację o działalności finansowej partii; 2) sprawozdanie o źródłach pozyskania środków finansowych, w tym o kredytach bankowych i warunkach ich uzyskania oraz o wydatkach poniesionych ze środków Funduszu Wyborczego w poprzednim roku kalendarzowym; 3) informację finansową o otrzymanej subwencji oraz o poniesionych z subwencji wydatkach. Z powyższego wynika, zdaniem skarżącego, że co najmniej w powyższych kwestiach komisja rewizyjna powinna zebrać się w celu dokonania oceny dokumentów, o których mowa w art. 45 ust. 1 Statutu Nowej Lewicy.

Komisja rewizyjna partii politycznej sprawuje stałą kontrolę nad gospodarką finansową partii. Stąd za niewiarygodną należy uznać informację, że komisja rewizyjna w ramach swoich prac nie wytworzyła dokumentów, które można by zakwalifikować jako wynik kontroli.

Skarżący nie zgodził się z partią polityczną, że wykaz ekspertyz (analiz, opinii), których udostępnienia domaga się w pkt 4 wniosku, stanowi informację publiczną przetworzoną. Partia polityczna ma bowiem obowiązek gromadzenia informacji związanych z wydatkami obciążającymi Fundusz Ekspercki i przygotowanie ich zestawienia nie wymaga dokonywania pogłębionych analiz, czy nakładu pracy.

Nowa Lewica w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, ewentualnie stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz oddalenie żądania wymierzenia grzywny na podstawie art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.).

W uzasadnieniu ponownie wskazała, że nie pozostaje w bezczynności w zakresie punktu 1 wniosku z [...] października 2020 r., bowiem we wskazanym okresie "nie wytworzyła ani nie zgromadziła" protokołów z posiedzeń zarządu partii ani innych dokumentów, które stanowiłyby pisemne sprawozdania z jego posiedzeń. Zdaniem Nowej Lewicy, nie można jej także zarzucić bezczynności w rozpoznaniu pkt 2 wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ w 14- dniowym terminie udostępniła wnioskodawcy wszystkie uchwały Zarządu Krajowego Nowej Lewicy, które dotyczą gospodarki finansowej i majątkowej partii, a więc stanowią informację publiczną. Nowa Lewica podkreśliła, że za informację publiczną nie można uznać wewnętrznych rozstrzygnięć i ustaleń podejmowanych przez organy partii politycznych i inne ich jednostki organizacyjne oraz że możliwość podejmowania takich rozstrzygnięć oraz zachowania ich dostępności wyłącznie dla członków partii jest częścią jej autonomii wewnętrznej, która stanowi element konstytucyjnej wolności zrzeszania się (art. 58 Konstytucji RP) oraz konstytucyjnej wolności tworzenia i przynależności do partii politycznych (art. 11 ust. 1 Konstytucji RP).

Zdaniem Nowej Lewicy wnioskowane protokoły z posiedzeń komisji rewizyjnej nie stanowią informacji publicznej i jako takie nie podlegają udostępnieniu. Stanowią bowiem dokument wewnętrzny, w którym odzwierciedlone są m.in. dane dotyczące opłacania składek przez niektórych członków partii, rekomendacje dla przewodniczącego partii i sekretarza generalnego dotyczące działań wewnętrznych partii, finansowania działalności terenowych jednostek organizacyjnych partii oraz polityki regulowania jej zobowiązań i zarządzania długiem. Jest to materiał roboczy, odzwierciedlający wewnętrzne ustalenia i rekomendacje, które mogą, lecz nie muszą, być wzięte pod uwagę w procesie decyzyjnym dotyczącym gospodarki finansowej partii przez osoby upoważnione do jej prowadzenia. Krajowa Komisja Rewizyjna - stosownie do art. 20 ust. 4 Statutu Sojuszu Lewicy Demokratycznej z 1999 r. w związku z art. 49 ust. 3 Statutu Nowej Lewicy z 2019 r. - jest bowiem krajową władzą kontrolną partii, a jej gospodarkę finansową prowadzą osoby wskazane w art. 55 ust. 1-2 Statutu SLD, tj. Przewodniczący, Sekretarz Generalny, Skarbnik lub pełnomocnicy przez nich ustanowieni. Dodatkowo, treść protokołu z posiedzenia Krajowej Komisji Rewizyjnej w żadnym wypadku nie mieści się w kategorii źródeł finansowania partii, o których mowa w art. 23a ustawy o partiach politycznych, ani finansowania partii politycznych, o którym mowa w art. 11 ust. 2 Konstytucji RP. Tylko zaś w takim zakresie partia polityczna obowiązana jest do udostępnienia informacji publicznej o swojej działalności.

Odnośnie żądania udostępnienia wyników kontroli, Nowa Lewica ponownie podała, że Krajowa Komisja Rewizyjna nie wytworzyła dokumentu, który można określić mianem "wyników kontroli". Krajowa Komisja Rewizyjna (działająca na podstawie przepisów Statutu Sojuszu Lewicy Demokratycznej z 1999 r., nie zaś - Statutu Nowej Lewicy z 2019 r.) spotyka się raz w roku przed podjęciem przez Zarząd Krajowy uchwały w sprawie przyjęcia sprawozdania finansowego. W toku tego spotkania dokonuje oceny materiałów przedłożonych przez Skarbnika. Ocena ta ma charakter ustny i jest odzwierciedlana jedynie w notatce z posiedzenia Krajowej Komisji Rewizyjnej. Wobec tego, zdaniem partii, nie pozostaje ona w bezczynności w zakresie punktu [...] wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

Odnośnie punktu [...] wniosku Nowa Lewica podała, że nie prowadzi wykazu analiz (ekspertyz, opinii) opłaconych z Funduszu Eksperckiego, niemniej jednak przy piśmie z 14 grudnia 2020 r., udostępniła skarżącemu żądany wykaz, a zatem na datę przekazania skargi do Sądu nie pozostaje w tym zakresie w bezczynności.

W piśmie z 3 marca 2021 r. Stowarzyszenie [...] Polska z siedzibą w [...] zgłosiło w niniejszej sprawie udział w charakterze uczestnika postępowania przychylając się do wniosków procesowych zawartych w skardze. Stowarzyszenie stwierdziło, m. in. że wyjaśnienia Nowej Lewicy odnośnie informacji, o których mowa w pkt 3 wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, nie wydają się wiarygodne. Odwoływanie się do kompetencji Krajowej Komisji Rewizyjnej traktować należy jako "próbę rozmycia rzeczywistego stanu faktycznego niniejszej sprawy". Ponadto podmiot zobowiązany w odpowiedzi na skargę wskazał na notatkę, która ma zawierać ocenę materiałów przedstawionych przez skarbnika. Oznacza to, że istnieją dokumenty, które mogą stanowić przedmiot zainteresowania skarżącego i które odpowiadają treści wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Stąd zarzut bezczynności podmiotu zobowiązanego jest uzasadniony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 26 marca 2021 r. sygn. akt II SAB/Wa 761/20 dopuścił Stowarzyszenie do udziału w postępowaniu na prawach strony.

W piśmie z [...] maja 2021 r. partia polityczna Nowa Lewica odnosząc się do stanowiska Stowarzyszenia zawartego w piśmie z 3 marca 2021 r. podała, m. in. że zgodnie z art. 49 ust. 3 Statutu Nowej Lewicy, uchwalonego na Krajowej Konwencji Sojuszu Lewicy Demokratycznej w dniu 14 grudnia 2019 r., do dnia Kongresu Krajowego działają wszystkie władze krajowe partii wyłonione zgodnie z poprzednio obowiązującym statutem, zachowując przewidziane w nim kompetencje. Zgodnie zaś z art. 20 ust. 4 Statutu SLD w brzmieniu uchwalonym na Konwencji Krajowej Sojuszu Lewicy Demokratycznej z dnia 16 lutego 2019 r. krajową władzą kontrolną jest Krajowa Komisja Rewizyjna. Jak dotąd, po 14 grudnia 2019 r., nie odbył się Kongres Krajowy Nowej Lewicy. Na podstawie przepisów Statutu Nowej Lewicy nie została więc jeszcze wybrana Komisja Rewizyjna, która zgodnie z art. 40 ust. 1 jest władzą kontrolną partii. Tym bardziej nie mogła ona wytworzyć w ramach swojej działalności żadnych dokumentów. Oznacza to, że obecnie wciąż działa Krajowa Komisja Rewizyjna w składzie wyłonionym w 2016 r., a jej kompetencje określa wyłącznie Statut Sojuszu Lewicy Demokratycznej w brzmieniu uchwalonym na Konwencji Krajowej Sojuszu Lewicy Demokratycznej z dnia 16 lutego 2019 r.

Zatem partia nie mogła pozostawać w bezczynności co do żądania udostępnienia protokołów i wyników kontroli Komisji Rewizyjnej Nowej Lewicy. Komisja Rewizyjna na podstawie przepisów Statutu Nowej Lewicy, uchwalonego na Krajowej Konwencji SLD w dniu 14 grudnia 2019 r. nie została jeszcze powołana, nie działa i nie mogła wytworzyć jakichkolwiek dokumentów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej bezczynność podmiotu obowiązanego do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy podmiot ten, będąc w posiadaniu żądanej informacji, nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej w postaci udzielenia informacji publicznej (art. 10 ust 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej), nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 ustawy), ewentualnie nie informuje wnioskodawcy, że w danej sprawie przysługuje inny tryb dostępu do wnioskowanej informacji publicznej (art. 1 ust. 2) bądź też, że wnioskowana informacja nie posiada waloru informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 tej ustawy.

Nie jest sporne między stronami postępowania, że partia polityczna jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej będącej w jej posiadaniu (co wynika expressis verbis z art. 4 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej). Spór sprowadza się natomiast do ustalenia, czy dokumenty, których udostępnienia domaga się skarżący mają charakter informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, do których udzielenia zobowiązana jest partia polityczna.

Rozważania w tej sprawie należy rozpocząć od przypomnienia, że prawo dostępu do informacji publicznej wynika wprost z art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP i obejmuje prawo obywatela do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a ponadto o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Zatem prawo do informacji publicznej to prawo do informacji o działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP, tj. o takiej aktywności tych podmiotów, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych (por. np. wyrok NSA z dnia 25 stycznia 2019 r., sygn. akt I OSK 1932/18, LEX nr 2616330, wyrok z 3 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 1190/15).

Sprawą publiczną w rozumieniu art. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej jest każda informacja o działalności publicznej, podmiotów wykonujących zadania publiczne. Z przepisu art. 6 ustawy wynika, że udostępnieniu podlega informacja publiczna w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o majątku, którym dysponują (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f u.d.i.p.), zasadach ich funkcjonowania, danych publicznych (art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.), majątku publicznym (art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.). Przepis art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy wskazuje, że udostępnieniu podlega informacja o programach w zakresie realizacji zadań publicznych, sposobie ich realizacji, wykonywaniu i skutkach realizacji tych zadań. Nadto, art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy stanowi, że informacją publiczną są informacje o zasadach funkcjonowania władz publicznych i podmiotów wykonujących zadania publiczne.

Podkreślenia wymaga, że przepis art. 6 u.d.i.p. nie ma charakteru zamkniętego, a wyliczenie stanów faktycznych w nim określonych jest jedynie przykładowe. Nie oznacza to, że niewymieniony w tym przepisie konkretny stan faktyczny, który w sposób jednoznaczny kwalifikuje się jako informacja o sprawie publicznej, nie jest informacją publiczną w rozumieniu tej ustawy.

Należy dodać, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się szerokie rozumienie pojęcia informacji publicznej, co wiąże się z upowszechnieniem zasady transparentności życia publicznego i podwyższenia świadomości prawnej społeczeństwa. Definiuje się ją jako każdą wiadomość wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Podkreśla się, że taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów, o ile dotyczy faktów i danych o charakterze publicznym (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 8/13). W piśmiennictwie prawniczym zwraca się uwagę, że ustawa o dostępie do informacji publicznej "daje prawo do uzyskania informacji o sprawach publicznych, nie przyznaje jednak uprawnienia do otrzymania każdej informacji będącej w posiadaniu adresata wniosku. (...) Nie wszystkie działania podmiotów wymienionych w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP będą związane z powstaniem informacji publicznej. Jeżeli informacja dotyczy sfery prywatnej, niezwiązanej z działalnością państwa, nie podlega udostępnieniu, nawet jeżeli znajduje się w aktach sprawy prowadzonej przez organ. Konsekwencją przyjęcia takiego poglądu jest też uznanie, że część dokumentów służących jedynie potrzebom podmiotu zobowiązanego, pomimo że związana jest z jego działalnością, nie jest informacją publiczną i nie podlega ujawnieniu (dokumenty wewnętrzne)" (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016, komentarz do art. 1, teza 2, teza 4).

Odnosząc te ogólne rozważania do rozpatrywanej sprawy, Sąd stwierdza, że partia polityczna Nowa Lewica nie pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu pkt 1 wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej.

Jak już powiedziano, na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej bezczynność podmiotu obowiązanego do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej ma miejsce m. in. wówczas, gdy podmiot ten informuje wnioskodawcę, że nie jest w posiadaniu żądanej informacji lub że żądana informacja nie jest informacją publiczną.

W piśmie z [...] października 2020 r. Nowa Lewica poinformowała wnioskodawcę, że "nie wytworzyła, ani nie zgromadziła" protokołów z posiedzeń zarządu partii, których udostępnienia domagał się skarżący w pkt 1 wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

Należy jednocześnie dodać, że dostęp do posiedzeń kolegialnych organów dotyczy wyłącznie organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów (art. 3 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p.), a takim organem z pewnością nie jest zarząd partii politycznej. Nie oznacza to wszak, że żadne informacje zawarte w protokołach z posiedzeń zarządu partii lub w podjętych przez ten zarząd uchwałach nie będą miały przymiotu informacji publicznej. NSA w wyroku z 3 marca 2017 r. sygn. akt I OSK 1190/15 oraz z 7 października 2020 r., sygn. akt I OSK 1975/18 stwierdził, że w przypadku wniosku o udostępnienie protokołów niezbędne jest sprecyzowanie przez wnioskodawcę treści żądania przez wskazanie, jakich informacji publicznych miałyby dotyczyć protokoły. Nie każdy bowiem protokół z posiedzenia zarządu partii politycznej zawiera informację publiczną. Jednak wskazanie, że o takie właśnie informacje chodzi obciąża podmiot żądający dostępu do nich, nie zaś partię polityczną. NSA w powołanym wyroku z 3 marca 2017 r. dodał, że parta polityczna nie ma obowiązku zwracania się do wnioskodawcy o sprecyzowanie (uściślenie) żądania. Zgodnie bowiem z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p., przepisy k.p.a. stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej. Z przepisu tego wynika zatem, że jego pozostałe przepisy nie mają zastosowania do pozostałych czynności podejmowanych w trybie powołanej ustawy.

Z tych wszystkich względów nie ma podstaw do przyjęcia, że Nowa Lewica pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu pkt 1 wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, nie ma również podstaw do uwzględniania skargi w zakresie odnoszącym się do pkt 2 wniosku o udostępnienie informacji publicznej, w którym K. P. domagał się udostępnienia uchwał podjętych przez zarząd Nowej Lewicy (w okresie podanym we wniosku).

Należy przypomnieć, że w odpowiedzi na to pytanie, partia polityczna przy piśmie z [...] października 2020 r. przesłała skarżącemu kopie trzech uchwał Zarządu Krajowego Nowej Lewicy (z 24 lutego 2020 r., z 30 marca 2020 r i z [...] października 2020 r.) i wyjaśniła, że stanowią one informację publiczną, ponieważ dotyczą spraw finansowych partii. Sąd, po zapoznaniu się z treścią tych uchwał (a także pozostałymi, nieudostępnionymi skarżącemu uchwałami), podziela to zapatrywanie Nowej Lewicy. Należy jednak dodać, że informacją publiczną może być informacja zawarta w uchwałach (np. uchwała określająca wysokość składek – por. wyrok NSA z 27 czerwca 2013 r. I OSK 513/13), niemniej żądanie udostępnienia wszystkich uchwał zarządu partii podjętych we wskazanym okresie, nie jest żądaniem udostępnienia konkretnej informacji o sprawie publicznej (podobnie jak omówione wyżej żądanie udostępnienia wszystkich protokołów z posiedzeń zarządu partii).

Przechodząc do dalszej oceny wniosku o udostępnienie informacji publicznej, należy przypomnieć, że w pkt 3 tego wniosku K. P. domagał się udostępnienia protokołów z posiedzeń komisji rewizyjnej oraz wyników kontroli za 2019 i 2020 r.

Partia polityczna Nowa Lewica w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej (pismo z [...] października 2020 r.) podała, że posiada dokument zatytułowany "protokół z posiedzenia Krajowej Komisji Rewizyjnej", niemniej "nie odpowiada (on) definicji protokołu" czyli pisemnego sprawozdania z posiedzenia, w którym odzwierciedla się jego szczegółowy przebieg, stanowiska uczestników i podejmowane ustalenia. Jest to "notatka odzwierciedlająca uczestników posiedzenia oraz przyjęte wnioski, a nie jego przebieg i inne okoliczności dotyczące posiedzenia", nie odnosi się do wykonywania przez partię polityczną zadań publicznych ani gospodarowania publicznym majątkiem i stanowi dokument wewnętrzny, który nie podlega udostępnieniu. Odnośnie żądania udostępnienia "wyników kontroli" Nowa Lewica oświadczyła, że Krajowa Komisja Rewizyjna "nie wytworzyła dokumentu, który można określić mianem wyników kontroli".

Następnie w piśmie z [...] maja 2021 r. partia polityczna wyjaśniła, że Komisja Rewizyjna na podstawie przepisów Statutu Nowej Lewicy, uchwalonego na Krajowej Konwencji SLD w dniu 14 grudnia 2019 r. nie została jeszcze powołana (po 14 grudnia 2019 r. nie odbył się Kongres Krajowy Nowej Lewicy), a skoro nie działa to nie mogła wytworzyć jakichkolwiek dokumentów. Do czasu jej powołania, zadania Komisji spełniać będzie Krajowa Komisja Rewizyjna wyłoniona w 2016 r., a jej kompetencje określa Statut Sojuszu Lewicy Demokratycznej w brzmieniu uchwalonym na Konwencji Krajowej Sojuszu Lewicy Demokratycznej z dnia [...] lutego 2019 r.

Według Nowej Lewicy, skarżący był zainteresowany protokołami "nowej" (przyszłej) komisji rewizyjnej oraz wynikami kontroli opracowanymi przez komisję, nie zaś komisji rewizyjnej działającej na podstawie Statutu Sojuszu Lewicy Demokratycznej (uchwalonego na Konwencji Krajowej SLD w dniu 16 lutego 2019 r.) i którego zadania i uprawnienia zostały określone w art. 50 tego Statutu.

Z tych wszystkich względów, zdaniem partii politycznej, nie mogła ona pozostawać w bezczynności co do żądania udostępnienia protokołów i wyników kontroli Komisji Rewizyjnej Nowej Lewicy.

Sąd oceniając czy partia polityczna Nowa Lewica pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego o udostępnienie protokołów z posiedzeń komisji rewizyjnej i wyników kontroli, stwierdza że protokoły z posiedzeń komisji rewizyjnej partii politycznej oraz wyniki kontroli stanowią informacje publiczne (por. np. wyrok NSA z 3 marca 2017 r. I OSK 1190.15). Należy uznać za słuszne i pożądane, aby obywatele mieli dostęp do informacji dotyczących finansów partii politycznych, choćby dlatego, że stosownie do art. 23a ustawy o partiach politycznych źródła finansowania partii politycznych są jawne, a majątek powstaje ze składek członkowskich, darowizn, spadków, zapisów, z dochodów z majątku oraz z określonych ustawami dotacji i subwencji i może być przeznaczony tylko na cele statutowe lub charytatywne (art. 24 ust. 1 i ust. 2 tej ustawy).

Jak już powiedziano, w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej (pismo z [...] października 2020 r.) Nowa Lewica podała, że nie dysponuje protokołami z posiedzeń Komisji Rewizyjnej oraz wynikami kontroli. Jej zdaniem dokument którym dysponuje - nieudostępniony stronie skarżącej "protokół zespołu kontrolnego Krajowej Komisji Rewizyjnej z [...] lutego 2020 r." nie stanowi protokołu i nie podlega udostępnieniu na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z kolei w piśmie do Sądu z 4 maja 2021 r., stwierdziła, że wnioskodawca domagał się protokołów i wyników kontroli Komisji Rewizyjnej Nowej Lewicy. Z tych wszystkich względów, zdaniem partii politycznej, nie mogła pozostawać w bezczynności co do żądania udostępnienia protokołów i wyników kontroli Komisji Rewizyjnej Nowej Lewicy.

Sąd nie podziela tego stanowiska. Nowa Lewica sama bowiem przyznała, że dysponuje dokumentem, który nosi tytuł "protokół zespołu kontrolnego Krajowej Komisji Rewizyjnej z [...] lutego 2020 r." Już takie określenie dokumentu wskazuje, że dotyczy on spraw, które należą do kompetencji komisji rewizyjnej (np. kwestii składek członkowskich), a więc dokument może zawierać informacje publiczne, podlegające obowiązkowi udostępnienia, mieszczące się w zakresie zainteresowania wnioskodawcy. Powoływanie się zatem na sformułowaną na własny użytek definicję protokołu i stwierdzenie, że ten dokument takiej definicji nie odpowiada, bez przekonywującego wyjaśnienia co rzeczywiście składa się na jego treść jest zdaniem Sądu niewiarygodne i nieuzasadnione.

Nie zasługuje również na uwzględnienie stwierdzenie partii, że partia nie dysponuje dokumentami komisji rewizyjnej, ponieważ ten organ Nowej Lewicy nie został jeszcze powołany. Partia przyznała jednak, że do czasu powołania komisji rewizyjnej na podstawie statutu Nowej Lewicy zadania komisji rewizyjnej spełniać będzie Krajowa Komisja Rewizyjna wyłoniona w 2016 r. Jej kompetencje w stosunku do Nowej Lewicy określa Statut Sojuszu Lewicy Demokratycznej w brzmieniu uchwalonym na Konwencji Krajowej Sojuszu Lewicy Demokratycznej z dnia 16 lutego 2019 r. Jeżeli zatem wnioskodawca zwracał się o udostępnienie dokumentów komisji rewizyjnej za 2019 i 2020 r. dotyczących Nowej Lewicy, to jest oczywiste, że chodziło mu o dokumenty wytworzone przez dotychczas działającą komisję. Dlatego bezzasadne są wyjaśnienia partii, że nie dysponuje ona takimi dokumentami ponieważ komisja rewizyjna w tej organizacji nie została jeszcze powołana oraz że skarżący był zainteresowany protokołami "nowej" (przyszłej) komisji rewizyjnej i wynikami kontroli opracowanymi przez tę komisję, nie zaś dokumentami komisji rewizyjnej działającej na podstawie Statutu Sojuszu Lewicy Demokratycznej

Trzeba podkreślić, że adresat wniosku o udostępnienie informacji publicznej, którą nie dysponuje może uwolnić się od zarzutu bezczynności w udzieleniu tej informacji, jeżeli poza powiadomieniem o tym wnioskodawcy wyjaśni okoliczności, które uprawdopodobniają, że nie posiada żądanej informacji oraz wskaże wszelkie inne dane, które mogą mieć znaczenie dla wnioskodawcy (por. wyroki II SA/Lu 113/15 i IV SAB/Wr 76/15, wyroki NSA: z dnia 24 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 851/09, oraz z dnia 27 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 156/12). Rolą Sądu jest zaś skontrolowanie, czy w świetle udzielonych wyjaśnień prawdopodobne jest, że podmiot nie posiada informacji publicznej objętej wnioskiem. Przy braku takich wyjaśnień sądowa kontrola stanowiska podmiotu obowiązanego do udzielenia informacji publicznej, a powołującego się na brak takiej informacji nie jest możliwa. Aby zatem nie pozostawać w stanie bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, podmiot musi przekonywująco uwiarygodnić, że żądanej informacji nie posiada. Samo lakoniczne poinformowanie wnioskodawcy, że podmiot zobowiązany nie jest w posiadaniu informacji publicznej, nie usuwa stanu bezczynności, jeżeli wiarygodności takiej odpowiedzi nie poddaje się merytorycznej ocenie.

Należy dodać, że udzielenie przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej nieprawdziwej informacji co do nieposiadania danej informacji, podlega odpowiedzialności na podstawie art. 23 u.d.i.p., który stanowi, że kto, wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi, nie udostępnia informacji publicznej, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Sąd odnosząc się do wniosku K. P. dotyczącego udostępnienia wykazu ekspertyz (analiz, opinii) opłaconych z Funduszu Eksperckiego partii w 2019 i w 2020 r., stwierdza że NSA w powołanym wyroku z 3 marca 2017 r. , sygn. akt I OSK 1190/15 uznał, że taki wniosek jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej. Zgodnie z art. 23a ustawy o partiach politycznych, źródła finansowania partii politycznych są jawne. Zatem sposób wydatkowania Funduszu Eksperckiego nie stanowi prywatnej sprawy tej partii. Partia polityczna nie może dysponować swoim majątkiem całkiem dowolnie, niezależnie od źródeł jego pochodzenia, lecz tyko na cele określone w ustawie. W rozpatrywanej sprawie nie ma jednak sporu co do kwalifikacji tego żądania skarżącego. Należy bowiem przypomnieć, że partia polityczna przy piśmie z [...] grudnia 2020 r., udostępniła skarżącemu żądany wykaz.

Sąd rozpatrując skargę na bezczynność bada jej istnienie na dzień wniesienia skargi, co oznacza, że udostępnienie informacji publicznej po wniesieniu skargi (za pośrednictwem organu), nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego jako bezprzedmiotowego. Udostępnienie informacji publicznej po wniesieniu skargi na bezczynność organu w jej udostępnieniu powoduje, że zbędne jest umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia spornej informacji publicznej. W takiej sytuacji Sąd jedynie stwierdza na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., że organ dopuścił się bezczynności i rozstrzyga o charakterze tej bezczynności (por. B. Dauter, Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, Warszawa 2018 r. s 368).

Ze względu na to, że pkt 4 wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej został rozpoznany przez partię polityczną po upływie 14 - dniowego terminu od dnia jego otrzymania (i po wniesieniu przez podmiot wnioskujący o udostępnienie informacji publicznej skargi do Sądu), uzasadniony jest zarzut jej bezczynności. Bezczynność w takich sprawach nie polega bowiem wyłącznie na całkowitym milczeniu podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej. Zachodzi również wtedy, gdy organ nie rozpoznaje w ustawowym terminie wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że partia polityczna Nowa Lewica dopuściła się bezczynności w rozpoznaniu pkt 4 wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej. Zdaniem Sądu, bezczynność partii politycznej nie była rażąca. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ terminów załatwienia sprawy. To przekroczenie musi być znaczne oraz pozbawione racjonalnego uzasadnienia, niemożliwe do zaakceptowania w demokratycznym państwie prawa i wywoływać dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 11 kwietnia 2018 r. sygn. akt II SAB/Go 9/18 oraz Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Łodzi z 10 lipca 2018 r. sygn. akt II SAB/Łd 73/18, wszystkie orzeczenia dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Działanie podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, aczkolwiek naganne, nie jest zachowaniem godzącym w ład demokratycznego państwa prawa. Nie wywołuje też dotkliwych skutków dla skarżącego. W ocenie Sądu, zwłoka Nowej Lewicy w załatwieniu niniejszej sprawy nie była efektem jej zaniechań, które można zinterpretować jako celowe unikanie załatwienia sprawy, ale wynikała z nieprawidłowej interpretacji przepisów prawa.

Z tego samego powodu Sąd nie znalazł podstaw, aby wymierzyć Nowej Lewicy grzywnę w niniejszej sprawie.

Biorąc to wszystko pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy procesowej, zobowiązał Nową Lewicę do rozpoznania pkt 3 wniosku skarżącego z [...] października 2020 r , w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 tej ustawy, stwierdził że Nowa Lewica dopuściła się bezczynności w rozpoznaniu pkt 4 wniosku skarżącego z [...] października 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej. Zdaniem Sądu, stwierdzona bezczynność partii politycznej w rozpoznaniu pkt 3 i 4 wniosku skarżącego nie jest rażąca (art. 149 § 1a p.p.s.a.). W pozostałym zakresie Sąd oddalił skargę, na podstawie art. 151 ustawy, natomiast o kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 tej ustawy.