Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1117/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-09-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Ochrona środowiska
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 33 ust. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 129 poz 902
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 Prawo ochrony środowiska - tekst jedn.
Teza: Przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, "granice sprawy", o których mowa w art. 134 par 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, podlegają zawężeniu do granic w jakich rozpoznał skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny i wydał orzeczenie na podstawie art. 185 par 1 tej ustawy. Tak więc Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie rozpoznając sprawę, nie może stosować postanowień art. 134 par 1 i art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uwzględnienia brzmienia przepisów art. 168 par 3, art. 183 par 1 oraz art. 190 powołanej ustawy.

TEZY

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, "granice sprawy", o których mowa w art. 134 par 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./, podlegają zawężeniu do granic w jakich rozpoznał skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny i wydał orzeczenie na podstawie art. 185 par 1 tej ustawy. Tak więc Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie rozpoznając sprawę, nie może stosować postanowień art. 134 par 1 i art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uwzględnienia brzmienia przepisów art. 168 par 3, art. 183 par 1 oraz art. 190 powołanej ustawy.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Gliniecki (Spr.) Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 20 września 2006r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Stowarzyszenia "P" w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 190/05 w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "P." w W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę kompleksu wielofunkcyjnego "Z." 1. oddala skargę kasacyjną 2. zasądza od Stowarzyszenia P. w W. na rzecz Wojewody Mazowieckiego kwotę 200 (słowne: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 12.02.2003 r. Stowarzyszenie P., dalej zwane Stowarzyszeniem, wniosło do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Gminy W. nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. zatwierdzającą projekt budowlany i zezwalającą Spółce z o.o. "Z." na budowę kompleksu wielofunkcyjnego Z. i wieżowca Z. w rejonie ul. Z., J., E. i Dworca C. W skardze podniesiono następujące zarzuty:

– zaskarżona decyzja jest sprzeczna z planem zagospodarowania dzielnicy Ś.,

– raport oddziaływania na środowisko nie spełnia wymogów prawa,

– Burmistrz Gminy W. nie zawiadomił Stowarzyszenia, że wystąpił o uzgodnienie decyzji do Powiatowego Inspektora Sanitarnego, Starosty Powiatu W. i Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków,

– Stowarzyszeniu nie doręczono postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2002 r., czym naruszono przepisy art. 10, 39 i 106 kpa.

W związku z powyższym wnosi się o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji.

Wojewoda Mazowiecki w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi, gdyż decyzja z dnia [...] sierpnia 2001 r. ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu i postanowienie Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2002 r. są ostateczne i mogą być wzruszone jedynie w postępowaniach nadzwyczajnych.

Zarzut niebrania udziału przez Stowarzyszenie w postępowaniach odrębnych, nie może mieć wpływu na ocenę prawną zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 lipca 2004 r. sygn. akt 7/IV SA 512/03 uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sąd uznał, iż organ I instancji naruszył przepisy art. 10 i 106 § 2 kpa przez to, że występując do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o uzgodnienie decyzji, nie zawiadomił o tym fakcie Stowarzyszenia, na skutek czego Stowarzyszenie zostało pozbawione prawa czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym.

Skargi kasacyjne od powyższego wyroku wnieśli pełnomocnicy Spółki z o.o. "Z." (inwestor) i Wojewody Mazowieckiego. W pierwszej z ww. skarg kasacyjnych wyrażono pogląd, iż Sąd rozstrzyga sprawę w granicach danej sprawy (art. 134 § 1 ppsa) i nie może, kontrolując decyzję o pozwoleniu na budowę, rozpoznawać sprawy prawidłowości wydania postanowienia przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego (PPIS), gdyż jest to inna sprawa. Na postanowienie PPIS służyło zażalenie i skarga do sądu administracyjnego. Poza tym, Stowarzyszeniu z powodu pozbawienia go możliwości uczestniczenia w postępowaniu przed Powiatowym Inspektorem Sanitarnym, służy prawo złożenia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 w związku z art. 126 kpa. Stowarzyszenie z takim wnioskiem wystąpiło, lecz Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny odmówił wznowienia postępowania, co w uzasadnieniu wyroku się pomija. Sprawa postanowienia PPIS to odrębna sprawa i w świetle art. 134 i 135 ppsa, nie podlega ocenie Sądu kontrolującego decyzję o pozwoleniu na budowę. Postanowienie uzgadniające, na które służy zażalenie, nie jest dowodem w sprawie, wbrew temu co przyjął Wojewódzki Sąd Administracyjny. W dacie wydania postanowienia przez PPIS ([...].05.2002 r.) Stowarzyszenie nie było jeszcze uznane za stronę postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę. Zaś o tym, czy Stowarzyszenie będzie miało przymiot strony w postępowaniu przed Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym, decyduje ten organ, a nie organ właściwy do wydania pozwolenia na budowę. Podobny pogląd jak wyżej, został wyrażony w skardze kasacyjnej Wojewody Mazowieckiego. Ponadto do chwili wydania postanowienia PPIS ([...].05.2002 r.), Stowarzyszenie nie przedstawiło żadnego dokumentu (statutu, wypisu z rejestru sądowego), który by mógł stanowić podstawę do uznania go za organizację ekologiczną, uprawnioną do uczestniczenia na prawach strony w postępowaniu administracyjnym o wydanie pozwolenia na budowę, o czym świadczy pismo Wydziału Urbanistyki, Architektury i Ochrony Środowiska Urzędu Dzielnicy W. z dnia 29.08.2002 r., przypominające o takim obowiązku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzygając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powołanej jako ppsa., ograniczył się wyłącznie do badania kwestii ewentualnych uchybień proceduralnych, lecz nie zbadał, czy mogło to mieć istotny wpływ na wynik sprawy, który to warunek ogranicza dopuszczalność uchylenia ostatecznej decyzji administracyjnej, zgodnie z tym przepisem.

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skarg kasacyjnych, wyrokiem z dnia 20 stycznia 2005 r. sygn. akt OSK 1755/04, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnego w Warszawie.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd stwierdził, iż Stowarzyszenie P. nie może skutecznie zarzucać, że ograniczono jego prawo jako podmiotu działającego na prawach strony poprzez niezawiadomienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o złożeniu przez to Stowarzyszenie żądania dopuszczenia do udziału w postępowaniu, skoro w dacie wydania postanowienia PPIS ([...].05.2002 r.), nie zostało jeszcze wydane postanowienie na podstawie art. 31 § 2 kpa o dopuszczeniu organizacji społecznej do udziału w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę.

Skoro Stowarzyszenie uważało, że organ wykazuje opieszałość w sprawie rozpatrzenia jego żądania o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony, mogło wnieść skargę na bezczynność organu.

Naczelny Sąd Administracyjny wyraził również wątpliwość, jak Sąd I instancji mógł przyjąć, że pewne zaistniałe, w ocenie tego Sądu, uchybienia proceduralne w postępowaniu przed Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym, mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa), skoro uznał bezzasadność zarzutów w odniesieniu do decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, i raportu oddziaływania na środowisko danej inwestycji, przyjętego ostatecznym postanowieniem właściwego organu. Tym samym przyjmując, że akty administracyjne ostateczne, wydane w tych sprawach, nie mogą być przedmiotem skargi na decyzję o pozwoleniu na budowę, gdyż zostały wydane w odrębnych postępowaniach. Brak tu konsekwencji w ocenie podobnych stanów prawnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając skargę Stowarzyszenia P. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...], wyrokiem z dnia 13 czerwca 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 190/05 oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku Sąd między innymi stwierdził, iż zgodność zamierzonej inwestycji z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jest oceniana w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Decyzja (ostateczna) wydana w tym postępowaniu, zgodnie z art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, jest wiążąca dla organu wydającego pozwolenia na budowę i dopóki funkcjonuje w obrocie prawnym ostateczna decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, nie ma podstaw do kwestionowania decyzji o pozwoleniu na budowę. Sąd nie stwierdził też sprzeczności pomiędzy decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu a decyzją o pozwoleniu na budowę. Nie mogły też być uznane za skuteczne w tym postępowaniu zarzuty dotyczące "raportu oddziaływania inwestycji na środowisko", przyjętego ostateczną decyzją wydaną w odrębnym postępowaniu, czego nie mógł ponownie kontrolować organ właściwy do wydania pozwolenia na budowę. Zarzut braku udziału Stowarzyszenia w postępowaniu przed Państwowym Inspektorem Sanitarnym, został oceniony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 stycznia 2005 r., co zgodnie z art. 190 ppsa wiąże Sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania. Postępowanie prowadzone w trybie art. 106 kpa jest postępowaniem odrębnym. Rozstrzygnięcie wydane w takim postępowaniu podlega zaskarżeniu na podstawie art. 106 § 5 kpa, może też być przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej. Ewentualne naruszenia prawa w toku postępowania odrębnego, nie mają wpływu na rozstrzygnięcie wydane w postępowaniu głównym. Postanowienie ostateczne wydane w wyniku współdziałania organów na podstawie art. 106 kpa, do czasu jego wyeliminowania z obrotu prawnego, wiąże organ udzielający pozwolenia na budowę w takim zakresie, jaki był przedmiotem rozstrzygnięcia.

Pełnomocnik Stowarzyszenia P. od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2005 r. wniósł skargę kasacyjną, zaskarżonemu wyrokowi zarzucając naruszenie przepisów:

1) art. 145 § 1 pkt 1 ppsa przez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia przepisów przez organ w toku postępowania administracyjnego;

2) art. 134 § 1 oraz art. 135 ppsa, przez co wady toczącego się postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, nie zostały usunięte;

3) art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. Nr 62, poz. 627), powołanej dalej jako Prawo ochrony środowiska, art. 106 § 2 kpa oraz art. 10 kpa, przez co Stowarzyszenie zostało ograniczone w prawach strony, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;

4) art. 48 ust. 1 w związku z art. 46 ust. 4 ustawy Prawo ochrony środowiska oraz art. 50 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska, a także art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 77 § 1 i 80 kpa oraz z art. 6, 7 i 8 kpa, poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie – uznanie, iż raport oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko nie jest istotnym i koniecznym elementem materiału dowodowego, a organy administracji działały w granicach prawa;

5) art. 62 pkt 1 ppsa, przez co materiał dowodowy, w oparciu o który orzekał Sąd, był niekompletny.

Wskazując na powyższe w skardze kasacyjnej, wnosi się o:

– zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie skargi Stowarzyszenia na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę kompleksu wielofunkcyjnego "Z",

ewentualnie:

– uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpatrzenia,

– rozstrzygnięcie o kosztach postępowania według norm przepisanych.

Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, iż strona skarżąca wnosi ponownie o rozpoznanie kwestii ograniczenia możliwości udziału Stowarzyszenia P. w postępowaniu przed Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał tę kwestię w aspekcie przepisu art. 31 kpa, a nie w świetle przepisu art. 33 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, który tu miał zastosowanie. Zdaniem skarżącej przepis ten nie wymaga wydania postanowienia o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu organizacji ekologicznej, czyli bierze ona udział na prawach strony w postępowaniu od momentu zgłoszenia wniosku. Burmistrz Gminy W. nie dopełnił obowiązku zawiadomienia Stowarzyszenia o tym, że zwrócił się do innego organu (PPIS) o zajęcie stanowiska (art. 106 § 2 kpa).

Strona skarżąca podnosi również, iż jej zdaniem, Burmistrz Gminy W., Wojewoda Mazowiecki, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywały sprawę w oparciu o materiał dowodowy zawierający istotne braki – niekompletny raport oddziaływania na środowisko, który ponadto "zawiera rozliczne błędy i uchybienia".

Pomimo wcześniejszych rozstrzygnięć w tej kwestii, zawartych w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2004 r. i 13 czerwca 2005 r., strona skarżąca podtrzymuje swój pogląd, że organ wydający pozwolenie na budowę, jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny kontrolujący tę decyzję, powinni rozpatrzyć zarzut niezgodności planowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla dzielnicy Ś.

W ocenie strony skarżącej, postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zakończone wydaniem wyroku z dnia 20 stycznia 2005 r. jest obarczone wadą nieważności, gdyż strona została pozbawiona możliwości obrony swych praw, przez fakt nieuwzględnienia wniosku o odroczenie rozprawy.

Pełnomocnicy inwestora – Sp. z o.o. "Z." i Wojewody Mazowieckiego w odpowiedzi na skargę kasacyjną, wnieśli o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, bowiem została sporządzona bez uwzględnienia przepisu art. 190 ppsa, który w niniejszej sprawie ma zastosowanie. Adresatami powyższego przepisu są wojewódzki sąd administracyjny, któremu w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej, została sprawa przekazana do ponownego rozpoznania (art. 185 § 1 ppsa), jak i wnoszący skargę kasacyjną od orzeczenia wydanego przez sąd pierwszej instancji po ponownym rozpoznaniu sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie rozpoznając sprawę, jest związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w tej sprawie, nie może też wykraczać poza zakres kontroli i orzekania tego Sadu, który był związany granicami skargi kasacyjnej (z wyjątkiem wad określonych w art. 183 § 2 ppsa). Zgodnie z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu kasacyjnym, nie może dokonywać wykładni w zakresie niezaskarżonych części orzeczenia sądu pierwszej instancji, wykraczając tym samym poza granice skargi kasacyjnej (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. Praw., Warszawa 2006, s. 420). W konsekwencji tego, przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny, "granice sprawy", o których mowa w art. 134 § 1 i art. 135 ppsa, podlegają zawężeniu do granic w jakich rozpoznał skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny i wydał orzeczenie na podstawie art. 185 § 1 ppsa. Tak więc wojewódzki sąd administracyjny ponownie rozpoznając sprawę, która została mu przekazana przez Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o powyższy przepis, nie może stosować postanowień art. 134 § 1 i art. 135 ppsa bez uwzględnienia brzmienia przepisów art. 168 § 3, 183 § 1 oraz art. 190 ppsa. W stosunku do wnoszącego skargę kasacyjną od orzeczenia wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny po ponownym rozpoznaniu sprawy, przepis art. 190 (zdanie drugie) ppsa nakłada także ograniczenia, gdyż nie można takiej skargi kasacyjnej oprzeć na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W praktyce oznacza to, że w skardze kasacyjnej nie powinny być zamieszczone zarzuty sformułowane w oparciu o odmienną wykładnię prawa, niż dokonał tego Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu uchylającym orzeczenie sądu pierwszej instancji i przekazującym sprawę do ponownego rozpoznania temu sądowi. Ograniczenia w zakresie formułowania zarzutów skargi kasacyjnej, jak i związanie sądu pierwszej instancji wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, wynikające z art. 190 (zdanie pierwsze) ppsa, są konsekwencją prawomocności orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 168, 170, 171 ppsa). Wojewódzki sąd administracyjny ponownie rozpoznając sprawę, może odstąpić od wykładni dokonanej w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny jedynie w sytuacji, gdy stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ zasadniczej zmianie lub gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia zmienił się stan prawny (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. Praw., Warszawa 2005, s. 577).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzuty naruszenia przepisów prawa, wskazane w skardze kasacyjnej, nie biorą pod uwagę postanowień wcześniej omówionego przepisu art. 190 ppsa, gdyż wszystkie one w sposób bezpośredni bądź pośredni sprowadzają się do kwestii, które zostały już rozstrzygnięte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2004 r. i nie zostały zaskarżone do Naczelnego Sądu Administracyjnego, bądź też zostały rozstrzygnięte w wyroku sądu drugiej instancji, w związku z czym Wojewódzki Sąd Administracyjny na zasadzie art. 190 ppsa, był związany wykładnią dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Prawdą natomiast jest, że kwestię ewentualnego naruszenia przez organ I instancji przepisu art. 106 § 2 kpa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał w kontekście art. 31 kpa, nie zaś jak to się podnosi w skardze kasacyjnej art. 33 ust. 1 Prawa ochrony środowiska. Powyższy przepis wyłącza jedynie stosowanie przepisu art. 31 § 4 kpa, dyskusyjne więc jest twierdzenie, że uczestnictwo organizacji ekologicznych w postępowaniu, w oparciu o art. 33 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, nie wymaga wydania postanowienia o dopuszczeniu takiej organizacji do udziału w postępowaniu. Również z tego, że w ust. 2 tego przepisu przewidziano możliwość wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji ekologicznej, nie można wyciągać takiego wniosku. Ograniczenie w tym przypadku możliwości wniesienia zażalenia jedynie na postanowienie odmawiające dopuszczenia do udziału w postępowaniu, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 141 § 3 kpa, należy interpretować, że na postanowienie o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu nie służy stronie zażalenie, bowiem art. 33 Prawa ochrony środowiska, nie wyłącza stosowania przepisu art. 31 § 2 kpa, a jedynie ogranicza zastosowanie normy zawartej w zdaniu drugim tego przepisu.

Powyższa kwestia, niezależnie od przyjętego poglądu, nie ma jednak wpływu na rozstrzygnięcie w tej sprawie. Brzmienie przepisu art. 33 ust. 1 Prawa ochrony środowiska wskazuje jednoznacznie, że z prawa uczestniczenia w postępowaniu mogą korzystać, zgodnie z tym przepisem, tylko organizacje ekologiczne działające na określonym terenie (na terenie, gdzie ma powstać określona inwestycja). Zatem, organizacja zgłaszająca chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu, powinna we wniosku wykazać przy pomocy odpowiednich dokumentów (odpis statutu, wypis z rejestru sądowego), że jest organizacją ekologiczną w rozumieniu tego przepisu i że obszar jej działania obejmuje teren, na którym ma być zrealizowane planowane przedsięwzięcie.

Jak wynika z akt sprawy, Stowarzyszenie P. odpowiednie dokumenty w tym zakresie przedstawiło z dużym opóźnieniem, dopiero po wezwaniu przez organ pierwszej instancji. Poza tym należy zwrócić uwagę, że pojęcie "organizacji ekologicznej", o której mowa w art. 33 ust. 1 w związku z art. 3 pkt 16 Prawa ochrony środowiska, jest węższe od pojęcia organizacji społecznej z art. 31 kpa. Nie można więc przyjąć, że każdy podmiot, który zgłosi chęć udziału w postępowaniu w oparciu o przepis art. 33 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, automatycznie od tej chwili staje się uczestnikiem postępowania na prawach strony. Niewątpliwie do wniosków składanych w trybie art. 33 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, powinny mieć zastosowanie przepisy art. 63 § 2 i art. 64 § 2 kpa. W powyższych rozważaniach, niezależnie od tego, czy przyjmie się, że w tym przypadku było niezbędne wydanie postanowienia o dopuszczeniu organizacji ekologicznej do udziału w postępowaniu, czy też nie, należy dojść do podobnych wniosków, jak Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 stycznia 2005 r., że Stowarzyszenie po zgłoszeniu żądania o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, nie podjęło żadnych przysługujących mu środków prawnych kwestionujących bezczynność organu w rozpatrzeniu tego wniosku. Trudno więc w tej sprawie uznać, iż organ prowadzący postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę, naruszył przepis art. 106 § 2 kpa, nawet w świetle przepisu art. 33 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, skoro Stowarzyszenie dopiero po wezwaniu z sierpnia 2002 r., uzupełniło brakujące dokumenty umożliwiające udział tego Stowarzyszenia w postępowaniu jako organizacji ekologicznej w rozumieniu ww. przepisu.

Następną kwestią, do której należy się odnieść są zarzuty sformułowane w pkt 4 i 5 skargi kasacyjnej, gdyż nie znajdują one odzwierciedlenia w aktach sprawy, ani też zgromadzony w sprawie materiał, nie upoważnia do takich wniosków. W żadnym z wyroków branych tu pod uwagę, nie powiedziano, że "raport oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko nie jest istotnym i koniecznym elementem materiału dowodowego". Takiego wniosku również nie można wysnuć ze stwierdzenia, że przedmiotem niniejszego postępowania nie jest kontrola merytoryczna treści tego dokumentu, do czego zmierzały zarzuty Stowarzyszenia, zawarte w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Z faktu, że wraz ze skargą Sądu pierwszej instancji, nie przesłano kompletnego "raportu", nie można wyciągać wniosków, że organy administracji publicznej orzekające w sprawie, czyniły to bez znajomości tego dokumentu. Zresztą z tego powodu Stowarzyszenie nie wnosiło skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2004 r.

Poza tym, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.), dalej powołanej jako Prawo budowlane, oraz przepisami Prawa ochrony środowiska, w rozpoznawanej sprawie wymagane było przeprowadzenie postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko i sporządzenie raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, co bez wątpienia zostało wykonane. Do kompetencji sądu administracyjnego kontrolującego decyzję o pozwoleniu na budowę, należy zaś sprawdzenie, czy zalecenia zawarte w przedmiotowym "raporcie" zostały należycie uwzględnione w decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i pozwalającej na budowę, nie zaś to, czy organy w określonej dacie posiadały fizycznie oryginał raportu, czy też jego uwierzytelnioną kopię. Jak można ustalić w oparciu o przesłane akta sprawy, liczące kilka tysięcy stron, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydając zaskarżony wyrok, dysponował kompletem wymaganych akt, w tym również raportem oddziaływania inwestycji na środowisko. Tym samym zarzuty zamieszczone w punktach 4 i 5 skargi kasacyjnej są całkowicie pozbawione podstaw. Rozpoznawana teraz skarga kasacyjna, dotyczy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2005 r., a nie wyroku z dnia 6 lipca 2004 r.

Jako niedopuszczalny natomiast należy uznać zarzut nieważności postępowania prowadzonego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (s. 17 i nast. skargi kasacyjnej), tym bardziej, że został on sformułowany przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata), który z racji wykonywanego zawodu i spełnianej funkcji procesowej, powinien znać przepisy obowiązującego prawa.

Należy więc przypomnieć, że orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego są prawomocne i nie podlegają zaskarżeniu w drodze skargi kasacyjnej, która jest środkiem odwoławczym od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych kończących postępowanie (art. 173 § 1 ppsa). Prawomocne zaś orzeczenia sądów administracyjnych, w określonych w ustawie przypadkach, mogą być wzruszone w drodze wznowienia postępowania (art. 270 ppsa).

Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 oraz art. 204 pkt 1 ppsa orzekł, jak w sentencji.

Sąd nie uwzględnił z uwagi na brak podstaw prawnych wniosku pełnomocnika Sp. z o.o. "Z." o zwrot kosztów postępowania.