Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 628/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2005-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę o wznowienie postępowania
Powołane przepisy: article: art. 273 par. 2, art. 271 ust. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Teza: I.	Skuteczność nowych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych przy żądaniu wznowienia postępowania sądowego, wymaga nie tylko wykazania ich istotności dla wyniku danej sprawy ale również niemożności skorzystania z nich przez stronę w poprzednim postępowaniu.

II.	Oczywiście błędne jest wyprowadzanie wniosku o pozbawienie strony możności działania w formie nieprzewidzianej procedurą obowiązującą w dacie poprzedniego wyrokowania.

TEZY

I.	Skuteczność nowych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych przy żądaniu wznowienia postępowania sądowego, wymaga nie tylko wykazania ich istotności dla wyniku danej sprawy ale również niemożności skorzystania z nich przez stronę w poprzednim postępowaniu.

II.	Oczywiście błędne jest wyprowadzanie wniosku o pozbawienie strony możności działania w formie nieprzewidzianej procedurą obowiązującą w dacie poprzedniego wyrokowania.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant Jarosław Sacharczuk, po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi A. i W.G. o wznowienie postępowania sądowego w sprawie [...], zakończonej prawomocnym wyrokiem z dnia [...] września 1999 roku, oddalającym skargę A. i W.G. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lipca 1998 r. Nr [...] w przedmiocie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów oddala skargę o wznowienie postępowania.


UZASADNIENIE

Skargą złożoną w dniu [...] września 2004 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) W. i A.G. wnieśli o wznowienie postępowania sądowego w sprawie [...], zakończonej prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodka Zamiejscowego w B. z dnia [....] września 1999 r. Mocą tego wyroku oddalona została skarga A. i W.G. na ostateczną decyzję Wojewody B. z dnia [...] lipca 1998 r. utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy Z. z dnia [...] czerwca 1998 r. o wprowadzeniu zmiany

w operacie ewidencji gruntów obręby D.G., polegającej na wpisaniu w miejscu stanowiącej współwłasność małżonków G. i małżonków M. działki Nr [...]/4 o powierzchni 0,08 ha, dwóch działek o numerze [...]/9 o powierzchni 0,03 ha i drugiej o numerze [...]/3 o powierzchni 0,05 ha.

Jako podstawy wznowienia postępowania skarżący wskazali:

- nowe dowody, o których uzyskali wiedzę [...] lipca 2004 r., stwierdzające nowe okoliczności w sprawie, a z których to dowodów nie dano skarżącym prawa

i możności skorzystania w postępowaniu prowadzonym w 1999 r. (art. 273 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi);

- oparciu wyroku z [...] września 1999 r. na fałszywych dowodach, sfałszowanym stanie prawnym nieruchomości i nieważnych decyzjach (art. 273 § 1 ust. 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi);

- wydanie wyroku z [...] września 1999 r. w warunkach pozbawienia skarżących możności jego zaskarżenia i obrony słusznych praw przed II instancją, jak stanowi

art. 176 ust. 1 Konstytucji RP (art. 271 ust. 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi);

- niewykonalność wydanego wyroku o charakterze trwałym, podobnie jak niewykonalność decyzji utrzymanych wyrokiem (art. 271 ust. 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi);

- uczestniczenie w składzie orzekającym w sprawie [...] sędziego (w osobie sędziego sprawozdawcy), który podlegał wyłączeniu albowiem "pod zarządem którego w organach państwowej administracji terenowej dopuszczono się sfałszowania stanu prawnego nieruchomości skarżących w operacie ewidencji gruntów, o czym skarżący uzyskali wiedzę dopiero w trakcie pozyskiwania nowych dowodów (art. 271 ust. 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Podnosząc powyższe skarżący wnieśli o wznowienie postępowania w sprawie

[...], uchylenie wydanego w tym postępowaniu wyroku z [...] września 1999 r., orzeczenie na nowo o skardze i uchylenie ostatecznej decyzji Wojewody P. z dnia [...] lipca 1998 r. i poprzedzającej ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy Z. z [...] czerwca 1998 r. oraz orzeczenie o wpisie w operacie ewidencji gruntów w miejsce działek opisanych decyzjami – działki Nr [...] o powierzchni 0,08 ha.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. wniósł o odrzucenie ewentualnie o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje:

Skarga o wznowienie postępowania sądowego w sprawie [...] podlegała oddaleniu.

W pierwszej kolejności skarga ta została poddana ocenie dopuszczalności.

Sąd stwierdził, że skarga została złożona w terminie. Zgodnie z art. 277 i 278 ustawy

z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę

o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, nie później jednak niż przed upływem 5 lat od uprawomocnienia się orzeczenia (z wyjątkiem przypadku gdy strona była pozbawiona możności działania lub nie była należycie reprezentowana).

Skarżący żądanie wznowienia postępowania w sprawie [...] sprecyzowali w skardze złożonej w urzędzie pocztowym jeden dzień przed upływem pięciu lat od uprawomocnienia się orzeczenia kończącego sprawę [...] (wyrok w tejże sprawie, prawomocny z momentem ogłoszenia, został wydany w dniu [...] września 1999 r.) oraz w ciągu 3 miesięcy od daty uzyskania z Archiwum Państwowego w B. poświadczonych za zgodność z oryginałem kserokopii fragmentów uproszczonego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Z., zatwierdzonego w grudniu 1974 r., treść którego to planu jako nowy fakt i dowód w sprawie skarżący powołali jako jedną z podstaw wznowienia postępowania sądowego (dokumenty planistyczne skarżący uzyskali [...] lipca 2004 r.).

Nadto Sąd przyjął, iż część przytoczonych przez skarżących podstaw wznowienia postępowania sądowego formalnie odpowiada ustawowym podstawom wznowienia postępowania opisanym art. 273 § 2, 273 § 1 pkt 1 i 273 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270). Wprawdzie podstawy nie zostały wyartykułowane zgodnie z literalnym brzmieniem przepisów ale treść zarzutów jest równoznaczna z powołaniem się przez skarżących na wykrycie w sprawie środków dowodowych mogących mieć wpływ na jej wynik, uczestniczenie w postępowaniu pod sygnaturą [...] sędziego podlegającego wyłączeniu i oparcie wyroku na przerabianych lub podrabianych dokumentach oraz pozbawienie skarżących możności działania poprzez zamknięcie dostępu do skarżenia wyroku z [...] września 1999 r.

Jedynie wskazana przez skarżących jako podstawa wznowienia postępowania niewykonalność wyroku z [...] września 1999 r. nie mieści się w ustawowych podstawach wznowienia, ale przy jednoczesnym przywołaniu wcześniej wymienionych, sama w sobie nie mogła zadecydować o odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej, co czyniło koniecznym podanie merytorycznej ocenie uznanych za ustawowe - podstaw wznowienia.

Merytoryczna zaś ocena skargi nakazywała jej oddalenie jako nieuzasadnionej.

Umknęło uwadze skarżących, iż przedstawione przez nich środki dowodowe, do których jak twierdzili uzyskali dostęp dopiero w lipcu 2004 r., były dowodami powoływanymi przez skarżących w postępowaniu sądowym prowadzonym w 1999 r. Skuteczność zaś nowych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych przy żądaniu wznowienia postępowania sądowego wymaga nie tylko wykazania ich istotności dla wyniku danej sprawy ale również niemożności skorzystania z nich przez stronę w poprzednim postępowaniu (vide: treść art. 273 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Tymczasem z akt sprawy [...] wynika, iż między innymi na uproszczony plan zagospodarowania przestrzennego gminy Z., obszaru D.G., z roku 1974, skarżący powoływali się w piśmie procesowym z [...] stycznia 1999 r., a potem z dnia [...] sierpnia 1999 r., oba złożone jeszcze przed rozprawą, poprzedzającą wydanie wyroku kończącego to postępowanie sądowe. Dowody określone przez skarżących jako nowe w rzeczywistości nowymi w sprawie nie są, bowiem nie tylko mogły być, ale były wskazywane w poprzednim postępowaniu.

Podnoszony przez skarżących fakt oparcia wyroku z dnia [...] września 1999 r. na "fałszywych dowodach i sfałszowanym stanie prawnym" nie został nawet uprawdopodobniony a okoliczność fałszu dokumentu jako podstawa wznowienia postępowania powinna być wykazana przez stronę. Zauważyć przy tym należy, iż nieprawidłowości w dokumentacji geodezyjnej były zgłaszane przez skarżących

już w poprzednim postępowaniu oraz że żaden z teraz przedłożonych dokumentów nie różni się od tych prezentowanych w postępowaniu sądowym sygn. [...]. Przedstawiony teraz przez skarżących tok rozumowania i użyta argumentacja jest tożsama z uzasadnieniem skargi złożonej w poprzednim postępowaniu.

Twierdzenie, iż skarżący zostali pozbawieni możności obrony swych praw w drodze skarżenia wyroku z [...] września 1999 r. do drugiej instancji sądowej, jest oczywiście nieuzasadnione. Taki zarzut można byłoby skutecznie podnieść jedynie w przypadku istnienia w 1999 r. dwuinstancyjnego postępowania sądowoadministracyjnego. Obowiązująca wówczas ustawa z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zmianami) nie przewidywała zaś możności skarżenia w trybie zwykłym wydawanych przez NSA wyroków (vide: art. 57 ust. 1 w/w ustawy). Można było jedynie ubiegać się o wniesienie do Sądu Najwyższego, przez podmioty wymienione w art. 57 ust. 2 ustawy o NSA, rewizji nadzwyczajnej od orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Z akt sprawy [...] wynika przy tym, iż skarżący występowali do Rzecznika Praw Obywatelskich (jednego z podmiotów uprawnionych do wnoszenia rewizji nadzwyczajnych) ze stosownym podaniem o wniesienie rewizji nadzwyczajnej. Dwuinstancyjny model postępowania sądowoadministracyjnego zaczął obowiązywać dopiero z dniem 1 stycznia 2004 r. w związku z założoną w Konstytucji RP reformą sądowej kontroli administracji w Polsce. Wyprowadzenie wniosku o pozbawieniu możności działania w formie nieprzewidzianej procedurą obowiązującą w dacie poprzedniego wyrokowania, jest oczywiście błędne.

Zarzut uczestniczenia w składzie orzekającym w sprawie [...] sędziego podlegającego wyłączeniu też jest nieuzasadniony. Prawdą jest, że sędzia sprawozdawca S.P. zajmował w przeszłości stanowisko Wojewody B., ale miało to miejsce w latach 1990 – 1994 a zatem kilka lat przed datą wydania decyzji kwestionowanych w skardze zarejestrowanej pod sygn. [...] (decyzja pierwszoinstancyjna pochodzi z daty [...] czerwca 1998 a drugoinstancyjna z daty [...] lipca 1998 r.). Taki stan w ogóle nie uzasadniał ustawowego wyłączenia sędziego

w oparciu o odpowiednio stosowane w postępowaniu przed Naczelnym Sadem Administracyjnym z mocy art. 59 ustawy z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym przepisy kodeksu postępowania cywilnego (vide: art. 48 § 1 kpc), ani też nie odpowiada obecnie obowiązującym podstawom ustawowego wyłączenia sędziego przewidującym dla sędziów w przeszłości zatrudnionych w organach administracji publicznej konieczność brania udziału w rozstrzyganiu danej sprawy (vide: art. 18 § 1 pkt 7 ustawy

z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Skoro wskazane przez skarżących podstawy wznowienia postępowania okazały się bezzasadne skarga o wznowienie postępowania podlegała oddaleniu (art. 282 § 2 ustawy

z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi –

Dz.U. Nr 153, poz. 1270).