Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1392/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-09-23 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 art. 258 par. 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 23 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

M. W., wnioskiem z dnia [...] lipca 2015 r., złożonym na urzędowym formularzu, wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości.

Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem oraz dwójką dzieci. Źródłem utrzymania rodziny jest dochód uzyskiwany z posiadanego gospodarstwa rolnego w wysokości [...] miesięcznie. Skarżąca zaznaczyła, że poza w/w gospodarstwem rolnym o pow. [...] oraz domem o pow. [...], rodzina nie posiada żadnego majątku, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Wskazała ponadto, że uzyskiwany dochód przeznaczany jest na bieżące wydatki związane z utrzymaniem oraz że posiadane gospodarstwo "ucierpiało na skutek klęski gradobicia i nawalnego deszczu", co skutkowało znacznym obniżeniem dochodu.

Wobec podniesionych we wniosku okoliczności, celem oceny rzeczywistego stanu majątkowego, możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego, pismem z dnia 26 sierpnia 2015 r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy, dodatkowych dokumentów dotyczących jej sytuacji majątkowej, w tym do złożenia potwierdzonych przez bank wyciągów lub wykazów z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych wraz z wykazem dokonywanych operacji z okresu ostatnich trzech miesięcy, dokumentów wskazujących i potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych w związku z utrzymaniem, oświadczenia wskazującego charakter prowadzonej w gospodarstwie rolnym działalności, oświadczenia czy wnioskodawczyni korzysta wraz z mężem z dopłat bezpośrednich z funduszy unijnych lub z innych form pomocy ze środków wypłacanych z budżetu Unii Europejskiej, a jeżeli tak - wskazania jaka jest ich wysokość oraz nadesłania stosownych dokumentów potwierdzających powyższe, a także stosownego zaświadczenia z właściwego Urzędu Gminy o wysokości dochodu uzyskiwanego z posiadanego gospodarstwa rolnego

Wezwanie doręczone zostało w dniu 1 września 2015 r. Termin do jego wykonania upływał zatem w dniu 8 września 2015 r. Mimo upływu wyznaczonego terminu wezwanie nie zostało wykonane.

W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:

W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.

Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).

Instytucja przyznania prawa pomocy jest zatem rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana w przypadkach wyjątkowych, wobec osób, których sytuacja materialna, bytowa jest trudna. Zawarte w art. 246 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.

Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawczyni nie wykazała należycie, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Zaznaczyć trzeba, że podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego we wniosku składanym przez stronę na urzędowym formularzu. W sytuacji, gdy oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że czynności określone w art. 255 powołanej ustawy podejmowane są po to, aby umożliwić stronie należyte uzasadnienie i udokumentowanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Strona wezwana do uzupełnienia oświadczenia winna z należytą starannością wypełnić treść sądowego wezwania. To w jej interesie leży bowiem przedstawienie informacji służących uzyskaniu prawa pomocy (postanowienie NSA z dnia z 5 listopada 2010 r., sygn. akt II GZ 318/10). Strona, która pomimo niebudzącej wątpliwości treści wezwania nie stosuje się do niego i nie udziela wymaganych informacji, musi się natomiast liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami z tego tytułu. Niedopełnienie w całości lub w części obowiązku złożenia oświadczenia oraz dokumentacji dotyczącej sytuacji materialnej wnioskodawcy uzasadnia odmowne załatwienie wniosku o przyznanie prawa pomocy (postanowienie NSA z dnia 27 lipca 2011 r., sygn. akt II OZ 650/11).

W rozpoznawanej sprawie, wobec uznania zawartych we wniosku informacji za niewystarczające i budzące wątpliwości, stosownym pismem z dnia 26 sierpnia 2015 r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy – dodatkowych dokumentów pozwalających na pełną ocenę jej sytuacji materialnej, a tym samym ustalenie istnienia przesłanek do ewentualnego pozytywnego załatwienia złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Mimo upływu wyznaczonego terminu skarżąca nie wykonała wezwania - nie nadesłała żądanych dokumentów, co uniemożliwia dokonanie rzeczywistej i pełnej oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych.

W świetle powyższego stwierdzić należy, że skarżąca nie wykazała należycie, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie i brak jest podstaw do uwzględnienia złożonego w tym przedmiocie wniosku.

W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.