Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1354/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Prawo miejscowe
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części
Powołane przepisy: article: art. 90 ust. 4,  art. 90 ust. 2b i 3c
journal: Dz.U. 2004 nr 256 poz 2572
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - tekst jednolity
article: art. 101 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.
article: art. 147 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1354/08 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 listopada 2009r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki, Sędziowie: WSA Agnieszka Jakimowicz (spr), WSA Ewa Michna, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2009r., sprawy ze skargi D. W. , A. K., P. św. R., Z. S. i K. A., na uchwałę Rady Miasta Nowy Sącz, z dnia 26 lutego 2008r Nr XXII/271/2008, w przedmiocie szczegółowego trybu udzielania i rozliczania dotacji dla przedszkoli i szkół niepublicznych zakładanych i prowadzonych, na terenie Miasta Nowy Sącz przez inne podmioty niż jednostki samorządu terytorialnego i ministrowie, I. stwierdza nieważność § 4 ust.1 zaskarżonej uchwały, załącznika nr 2 do zaskarżonej uchwały w zakresie żądania informacji o liczbie oddziałów oraz pkt.4 załącznika nr 1 do zaskarżonej uchwały, II. zasądza od Rady Miasta Nowy Sącz koszty postępowania na rzecz skarżących: D. W. w kwocie 300 zł ( trzysta złotych), A. K. w kwocie 300 zł ( trzysta złotych), P. św. R. w kwocie 300 zł ( trzysta złotych), Z. S. w kwocie 300 zł ( trzysta złotych) i na rzecz K. A. w kwocie 300 zł ( trzysta złotych).


UZASADNIENIE

I SA/Kr 1354/08

UZASADNIENIE

W dniu 26 lutego 2008 r. Rada Miasta Nowy Sącz. podjęła uchwałę nr XXII/271/2008 w przedmiocie szczegółowego udzielania i rozliczania dotacji dla przedszkoli i szkół niepublicznych zakładanych i prowadzonych na terenie Miasta Nowy Sącz przez inne podmioty niż jednostki samorządu terytorialnego i ministrowie.

Przedmiotowa uchwała została podjęta na podstawie art. 90 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty oraz art. 18 ust. 2 pkt 15 i art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) i opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego.

Pismami datowanymi na dzień 5 maja 2008 r. D. W. prowadząca niepubliczne przedszkole D. w N., A. K. prowadząca Przedszkole E. w N., P. św. R. będąca organem założycielskim dla Katolickiego Przedszkola "O." w N. reprezentowanego przez dyrektora. J. J., Z. S. prowadząca niepubliczne przedszkole "J." w N., K. A. prowadząca Niepubliczne Przedszkole S. w N. zwróciły się do Rady Miasta Nowy Sącz z wezwaniem do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia poprzez zmianę uchwały nr XXII/271/2008 i wykreślenie z niej zapisów, którymi Rada wykroczyła poza kompetencje wynikające z art. 90 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty i wprowadzenie na ich miejsce zapisów prawidłowych. Strony zakwestionowały zatem: § 4 ust. 1 uchwały domagając się nadania mu treści zgodnej z ustawą, § 7 ust. 3 żądając usunięcia zapisu o "dotacji miesięcznej", gdyż dotacja jest dotacją roczną, § 7 ust. 7 i § 7 ust. 10 oraz pkt 4 załącznika nr 1 do uchwały, zapis załącznika nr 2 do uchwały w zakresie nakazującym podanie liczby oddziałów, zapisy załącznika nr 3 do uchwały w zakresie obejmującym wskazanie kosztów pokrytych z dotacji w skali miesiąca i narastająco wnioskując o ich całkowite usunięcie.

Powyższe wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia zostały doręczone organowi jednostki samorządu terytorialnego w dniu 20 maja 2008 r. Odpowiedzi na nie udzielił Przewodniczący Rady Gminy nie legitymujący się upoważnieniem udzielonym w formie uchwały przez Radę Miasta Nowy Sącz pismami z dnia 28 maja 2008 r., który wskazał, że kwestionowana uchwała została już zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przez Regionalną Izbę Obrachunkową i że obecnie oczekuje się na rozstrzygnięcie tego sądu.

Na powyższą uchwałę Rady Miasta Nowy Sącz z dnia 26 lutego 2008 r. nr XXII/271/2008 w przedmiocie szczegółowego udzielania i rozliczania dotacji dla przedszkoli i szkół niepublicznych zakładanych i prowadzonych na terenie Miasta Nowy Sącz przez inne podmioty niż jednostki samorządu terytorialnego i ministrowie zostały wniesione w dniu 21 lipca 2008 r. (data nadania przesyłki w Urzędzie Pocztowym N. 8) skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W uzasadnieniu skarg podniesiono, że niektóre zapisy zaskarżonej uchwały zwłaszcza odnoszące się do sposobu rozliczania udzielonej dotacji oraz obowiązku jej zwrotu w przypadku niewykorzystania w roku budżetowym, a także wstrzymania wypłaty kolejnych rat dotacji zawierają unormowania nieprzewidziane ustawą o systemie oświaty, jak również wykraczają poza upoważnienie ustawowe określone w art. 90 ust. 4 o systemie oświaty Kwestionowanymi zapisami stały się w szczególności:

- § 4 pkt 1 uchwały, gdzie ustalono, że dotacja dla niepublicznych przedszkoli stanowi 75 % ustalonych w budżecie Miasta Nowy Sącz wydatków bieżących ponoszonych w przedszkolach publicznych w przeliczeniu na jednego ucznia z zastrzeżeniem ustępu 2 i 3. W przypadku braku na terenie Miasta Nowy Sącz. przedszkola publicznego, podstawą do ustalenia wysokości dotacji są wydatki bieżące ponoszone przez najbliższą gminę na prowadzenie przedszkola publicznego;

- § 7 ust. 3, który uzależnia wysokość miesięcznej dotacji od faktycznej liczby uczniów uczęszczających w danym miesiącu do dotowanej placówki, z tym że o faktycznej liczbie uczniów ma obowiązek informować podmiot dotowany poprzez wypełnienie druku stanowiącego załącznik nr 2 do uchwały;

- § 7 ust. 7 uchwały, w którym ustalono, że brak rozliczenia dotacji zgodnie z załącznikiem nr 2 i 3 stanowi podstawę do wstrzymania kolejnych rat dotacji. W załączniku nr 2 przewidziano konieczność podania informacji dotyczących nazwy i adresu dotowanej placówki, liczby uczniów, wychowanków, słuchaczy danej placówki w miesiącu rozliczeniowym oraz w stosunku do przedszkoli niepublicznych ilość oddziałów. Z kolei z załącznika nr 3 wynika obowiązek rozliczenia dotacji otrzymanej z budżetu Miasta poprzez wyszczególnienie miesięcznie i narastająco od początku do końca okresu sprawozdawczego konkretnych kwot przeznaczanych na wynagrodzenie dla pracowników i pochodnych wynagrodzeń, na koszty eksploatacyjne, na zakup wyposażenia, książek i pomocy dydaktycznych, na wynajem pomieszczeń, na remonty i doskonalenie zawodowe nauczycieli, a pokrytych ze środków pochodzących z dotacji;

- § 7 ust. 10 uchwały, który nakazuje zwrot niewykorzystanej dotacji w danym roku budżetowym.

Zadaniem skarżących zakres informacji żądanych od podmiotu dotowanego jest niezgodny z wymogami ustawowymi, zwłaszcza z art. 90 ust. 2b ustawy o systemie oświaty, gdyż jedynym kryterium rozliczenia przyznanej dotacji powinna być faktyczna liczba uczniów danej placówki. Natomiast żądanie przedstawienia wykorzystania dotacji z podaniem rodzajów poniesionych wydatków, czy uzależnianie wypłaty miesięcznej części dotacji od wskazania liczby oddziałów w stosunku do przedszkoli niepublicznych pozostaje poza zakresem ustawowym (art. 90 ust. 4 cytowanej ustawy). Ponadto skarżący zaznaczyli, że dotacja oświatowa ma charakter dotacji podmiotowej i jest dotacją roczną, a nie miesięczną, jak określiła to Rada Miasta w § 7 ust. 3.

W konsekwencji wniesiono o uchylenie całej uchwały, ewentualnie o uchylenie kwestionowanych zapisów tej uchwały.

W odpowiedzi na skargi Rada Miasta Nowy Sącz reprezentowana przez Prezydenta na mocy uchwały nr XLVI/499/2009 z dnia 21 kwietnia 2009 r. wniosła o jej oddalenie. W uzasadnieniu podkreślono, że kwestionowane zapisy § 7 ust. 7 i § 7 ust. 10 uchwały oraz jej załączników stanowią realizację wynikającego z art. 90 ust. 4 ustawy z dnia 11 kwietnia 2007 r. o systemie oświaty uprawnienia do ustalenia trybu rozliczania dotacji. Natomiast zapis § 4 ust. 1 zaskarżonej uchwały jest zgodny z treścią art. 90 ust. 2b cytowanej ustawy i jednocześnie stanowi realizację upoważnienia z art. 90 ust. 4 ustawy do uwzględniania w uchwale podstawy udzielenia dotacji. Odnosząc się natomiast do zarzutów podniesionych względem § 7 ust. 3 zaskarżonej uchwały organ podniósł, że zapis tam znajdujący się wprowadza jako przedział czasowy okres miesiąca. Warunkiem formalnym otrzymania dotacji jest złożenie do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielenia wniosku zawierającego dane odnośnie do planowanej liczby uczniów, lecz nie ma wpływu na wysokość dotacji, albowiem ta musi być ustalana na podstawie rzeczywistej liczby uczniów.

Prawomocnym postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 1354/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargi S. G., M. K. i Z. W. z uwagi na nieziszczenie lub uiszczenie po terminie wpisu od skarg. Natomiast wyrokiem z dnia 18 czerwca 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 683/09 tut. Sąd uwzględniając skargę Regionalnej Izby Obrachunkowej w K. orzekł o niezgodności z prawem zapisów § 7 ust. 7 i ust. 10 oraz załącznika nr 3 do przedmiotowej uchwały.

W związku z powyższym na rozprawie w dniu 4 listopada 2009 r. pełnomocnik skarżących zawęził przedmiot zaskarżenia do § 4 ust. 1, § 7 ust. 3 zaskarżonej uchwały oraz pkt 4 załącznika nr 1 i załącznika nr 2.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę aktów prawa miejscowego stanowionych przez organy jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej.

Skargi w niniejszej sprawie zostały wniesione w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), w myśl którego każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.

Badając wymogi formalne tych skarg Sąd stwierdził, że z uwagi na przedmiot uregulowany zaskarżoną uchwałą tj. "w sprawie udzielania i rozliczania dotacji dla przedszkoli i szkół niepublicznych zakładanych i prowadzonych na terenie Miasta Nowy Sącz przez inne podmioty niż jednostki samorządu terytorialnego i ministrowie", uchwała została podjęta w sprawie z zakresu administracji publicznej. Przed wniesieniem skarg skarżący wyczerpali tryb wezwania do usunięcia naruszenia, o czym świadczą ich pisma – wszystkie datowane na dzień 5 maja 2008 r. i doręczone organowi w dniu 20 maja 2008 r.

Badając terminowość wniesienia skarg w oparciu o uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r. (sygn. akt: II OPS 2/07) Sąd stwierdził, że Rada Miasta Nowy Sącz nie udzieliła skarżącym odpowiedzi na ich wezwania zawarte w pismach z dnia 5 maja 2008 r. W aktach sprawy brakuje takich odpowiedzi. Znajdują się w nich jedynie odpowiedzi udzielone przez Przewodniczącego Rady Miasta A. C. z dnia 28 maja 2008 r. Jak wynika jednak z akt sprawy Przewodniczący Rady Miasta nie został upoważniony przez Radę Miasta w drodze uchwały do udzielenia skarżącym odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia.

Stanowisko w sprawie wezwania powinna zająć rada miasta, ponieważ tylko ona może zweryfikować uchwałę, której dotyczy wezwanie. Udzielenie odpowiedzi przez nieupoważnionego uchwałą rady jej przewodniczącego należy potraktować jako brak udzielenia odpowiedzi i zajęcia stanowiska, a w konsekwencji wezwanie skarżących pozostało bezskuteczne (por. postanowienie NSA z dnia 8 sierpnia 2006 r., II OSK 1009/06, publ. na stronie internetowej NSA, postanowienie z dnia 25 maja 1992 r., SA/Wr 545/92, publ. Wspólnota z 1992 r., nr 34, s. 21).

Wobec powyższego skarga powinna była być wniesiona do sądu administracyjnego w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania, tj. zgodnie z brzmieniem art. 83 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270) najpóźniej w dniu 21 lipca 2008 r., co też nastąpiło.

Z uwagi na regulację powołanego art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, oparcie legitymacji do złożenia skargi na kryterium naruszonego interesu lub uprawnienia oznacza, że podmiot wnoszący skargę powinien wykazać nie tylko istnienie związku pomiędzy sferą jego indywidualnych praw i obowiązków a zaskarżonym aktem, ale że ten interes prawny został naruszony podjętą uchwałą. O tym, czy jednostka ma w danej sprawie interes prawny przesądzają przepisy prawa zamieszczone w ustawach materialnoprawnych, ustrojowych i procesowych. Analiza przepisu art. 101 w tym kontekście prowadzi do stwierdzenia, że skarżący posiadają legitymację prawną do wniesienia skarg na uchwałę Rady Miasta Nowy Sącz , bowiem jako podmioty prowadzące niepubliczne przedszkola i korzystający z dotacji oświatowych posiadają interes prawny w tym, by ukształtowana zaskarżoną uchwałą sfera praw i obowiązków pozostawała w zgodzie z obiektywnym porządkiem prawnym.

Przechodząc do kwestii merytorycznych należy podnieść, że zgodnie z brzmieniem art. 90 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r., nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie podejmowania uchwały, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego ustala tryb udzielania i rozliczania dotacji, o których mowa w ust. 2a-3b, uwzględniając w szczególności podstawę obliczania dotacji i zakres danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji oraz w rozliczeniu wykorzystania dotacji.

W orzecznictwie przyjmuje się, że konstrukcja omawianej regulacji prowadzi do wniosku, że organ stanowiący może wprawdzie uregulować inne kwestie, niż podstawę obliczenia dotacji i zakres danych zawartych we wniosku o udzielenie dotacji oraz w rozliczeniu wykorzystania dotacji (na co wskazuje zwrot w szczególności), ale przedmiotem regulacji może być wyłącznie tryb udzielania i rozliczania dotacji. Tryb i zakres danych, o których mowa w tym przepisie nie może być mylony z zasadami oraz przesłankami, które w obrębie całego systemu prawnego mają takie znaczenie jak warunki konieczne. Ustawodawca w omawianym przepisie upoważnił organ jednostki samorządu terytorialnego do określenia jedynie w sposób techniczny zakresu danych, które wniosek musi zawierać. W literaturze przedmiotu podkreśla się, że za niedopuszczalne należy uznać nakładanie w uchwale dodatkowych obowiązków, od których spełnienia przez beneficjenta dotacji zależy jej otrzymanie. W szczególności nie można wprowadzać "np. obowiązku przedstawiania poza planowaną liczbą uczniów, także określonych dokumentów,(...) Sformułowanie "tryb udzielania" ma znaczenie bardziej techniczne. Jest natomiast zgodne z ustawą ustalenie w uchwale wzoru specjalnego formularza, służącego do podawania przez organy prowadzące informacji o planowanej liczbie uczniów w roku, na który udziela się dotacji"(zob. M. Pilich, Ustawa o systemie oświaty. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC, 2006. do art. 90).

Podsumowując, przez "tryb udzielania" dotacji należy rozumieć m.in. wymagania formalne, jakich powinny dopełnić podmioty ubiegające się o dotację (a zatem formę wniosku), a także organ, do którego wniosek powinien być skierowany, tryb jego załatwienia oraz terminy przekazywania dotacji.

Odrębnego omówienia wymaga zawarte w omawianym przepisie pojęcie "rozliczenie dotacji" Nie może być wątpliwości, że pojęcie rozliczenie, użyte przez ustawodawcę, ma znaczenie jako czynności z zakresu księgowości i rachunkowości i to o charakterze materialno - technicznym. Zaś "tryb rozliczania" oznacza zwłaszcza zasady i terminy zgłaszania korekty danych stanowiących podstawę naliczenia dotacji, a także zwrotu niewykorzystanej dotacji jednostce samorządu, która jej udzieliła. Innymi słowy, ciężar tego zagadnienia położony jest na obieg informacji o podstawowym kryterium udzielenia dotacji, jakim jest liczba wychowanków danej jednostki.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że Rada Miasta Nowy Sącz nie miała kompetencji do żądania w pkt 4 załącznika nr 1 do zaskarżonej uchwały stanowiącego wzór wniosku o udzielenie dotacji złożenia w odniesieniu do przedszkoli oświadczenia o ilości oddziałów prowadzonych przez placówkę zgodnie ze statutem ramowym przedszkola, podobnie jak nie miała kompetencji do żądania od podmiotów prowadzących przedszkola niepubliczne podania informacji o ilości prowadzonych oddziałów w załączniku nr 2 do zaskarżonej uchwały. Są to bowiem informacje wykraczające poza informacje dotyczące planowanej liczby uczniów w danym roku, od której zależy wysokość udzielanej dotacji. Po dokonaniu takiej korekty wskazanych załączników § 7 ust. 3 zaskarżonej uchwały odpowiada prawu, gdyż należy uznać, że jest to dozwolona ustawowo forma rozliczenia przyznanej dotacji. Oczywiście dotacja oświatowa jest dotacją roczną, jednak jej wysokość w każdym miesiącu jest uzależniona od rzeczywistej liczby uczniów.

W opinii orzekającego w niniejszej sprawie Sądu § 7 ust. 7 i 10 zaskarżonej uchwały dotyczący wstrzymania wypłaty kolejnych rat dotacji oraz zwrotu dotacji niewykorzystanej w danym roku kalendarzowym również nie odpowiada prawu. Po pierwsze z uwagi na brak w tej materii upoważnienia ustawowego, gdyż kwestie te nie mieszczą się w przedstawionym wyżej zakresie rozumienia pojęcia "trybu rozliczania dotacji" użytego w art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty. Po drugie zasady i przesłanki zwrotu dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego zostały określone w ustawie z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. nr 249, poz. 2104 z późn. zm.) i dlatego nie ma konieczności odrębnego ich regulowania i powielania w aktach prawa miejscowego. Zgodnie z art. 144 w zw. z art. 190 cytowanej ustawy zwrotowi podlegają tylko dotacje uzyskane od jednostek samorządu terytorialnego, które zostały wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości. Art. 190 odsyła bowiem jedynie do art. 145 i 146 ustawy o finansach publicznych, a już nie do art. 144, z którego wynika obowiązek zwrotu dotacji niewykorzystanych. Wprawdzie kwestię zwrotu dotacji niewykorzystanych pozyskanych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego regulują przepisy art. 189a w zw. z art. 130 i 107 cytowanej ustawy, ale jedynie w odniesieniu do dotacji celowych, a nie podmiotowych, a z taką mamy do czynienia w przypadku dotacji określonej w przepisach ustawy o systemie oświaty. Przy czym z odpowiedzi na skargę wynika, że Rada Miast Nowy Sącz niezasadnie utożsamia pojęcie dotacji pobranej w nadmiernej wysokości z sytuacją niewykorzystania dotacji. Zgodnie z art. 145 ust. 2 ustawy o finansach publicznych dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości są dotacje otrzymane z budżetu w wysokości wyższej niż określona w odrębnych przepisach, umowie (w przypadku niniejszej sprawy w uchwale rady powiatu) lub wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania. O dotacji niewykorzystanej można natomiast mówić w przypadku, gdy udzielona została w wysokości prawidłowej, tzn. takiej, jaka wynika z odrębnych przepisów lub umowy i takiej która pokrywa zapotrzebowanie na realizację danego zadania, ale z różnych przyczyn nie została wydatkowana na realizację tego zadania.

W przypadku więc dotacji oświatowej określonej w art. 90 ustawy o systemie oświaty niezbędna wysokość tej dotacji uzależniona jest od ilości uczniów (wychowanków) danej placówki oświatowej. Jeśli przyznano dotację biorąc pod uwagę większą ilość uczniów niż faktyczna, to wówczas możemy mieć do czynienia z dotacją pobraną w nadmiernej wysokości. Jednakże kwestie zwrotu dotacji pobranych w nadmiernej wysokości lub pobranych nienależnie (udzielonych bez podstawy prawnej), jak i wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem załatwiane są w formie indywidualnego aktu administracyjnego, czyli formie decyzji (art. 190 ustawy o finansach publicznych) i nie mogą być regulowane przepisami prawa miejscowego.

W dalszej kolejności należy stwierdzić, że Rada Miasta Nowy Sącz nie miała również uprawnień wprowadzenia obowiązku składania informacji o otrzymanej dotacji oraz sposobie jej wykorzystania według wzoru stanowiącego załącznik nr 3 do uchwały. W załączniku tym przewidziano obowiązek wykazywania przez podmiot dotowany danych w postaci rozliczenia konkretnie wskazanych kosztów angażujących środki z przyznanej dotacji (np. na zakup książek, pomocy dydaktycznych, wyposażenia, koszty eksploatacji lokalu, wynajmu pomieszczeń, remontów, wynagrodzeń pracowników itp.) wraz z podaniem nazwy i numeru dokumentu oraz pozycji ujęcia w księgach podatkowych.

Wprawdzie w art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty mowa jest o prawie rady do ustalania trybu udzielania i rozliczania dotacji, co jednak nie jest równoznaczne z przyznawaniem dotacji i kontrolą wykorzystania dotacji. Rozliczenie dotacji pozostaje bowiem tylko w związku z liczbą uczniów, natomiast kontrola wykorzystania dotacji rozumiana być może jako prawo do badania celności jej wykorzystania, czego ustawodawca nie przewidział.

Określenie w § 7 ust. 7 zaskarżonej uchwały sankcji w postaci wstrzymania wypłaty dotacji również przekracza zakres upoważnienia określonego w art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty, bowiem de facto przepis ten wprowadza dwa dodatkowe, nie przewidziane w cyt. ustawie warunki, od których uzależnione jest przyznanie dotacji. Pierwszy z tych warunków dotyczy przekazywania informacji o liczbie uczniów, wychowanków, dzieci w danym miesiącu. Drugi z warunków, od którego Rada Miasta Nowy Sącz w sposób niedozwolony uzależniła dokonanie wypłaty przyznanej dotacji dotyczy rozliczenia dotacji według wzoru określonego w załączniku nr 3.

O ile obowiązek udzielenia informacji określony w załączniku nr 2 (za wyjątkiem nałożonego na przedszkola niepubliczne obowiązku podania ilości oddziałów) mieści się w granicach "ustalenia trybu rozliczania dotacji" i jest istotny z uwagi na konieczność pozyskania przez jednostkę samorządu terytorialnego aktualnych wiadomości na temat faktycznej ilości uczniów uczęszczających do dotowanej placówki. Chodzi więc o obieg informacji o podstawowym kryterium udzielenia dotacji, jakim jest liczba uczniów (wychowanków). Dotacje przysługują bowiem w wysokości odpowiadającej faktycznej, rzeczywistej liczbie uczniów w chwili przekazywania dotacji. Nie może być jednak traktowany jako odrębna od rozwiązań ustawowych podstawa przydzielenia (dokonania wypłaty) dotacji, podobnie jak nie może być taką podstawą żądanie rozliczenia dotacji według wzoru określonego w załączniku nr 3.

Zgodnie z treścią art. 90 ust. 3c ustawy o systemie oświaty dotacje, o których mowa w ust. 2-3a, są przekazywane w 12 częściach w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca na rachunek bankowy szkoły lub placówki. Wydaje się więc, że z tak kategorycznie brzmiących przepisów można wysnuć wniosek, iż rada gminy (miasta) nie ma możliwości wstrzymania wypłat należnych dotacji. Muszą być one realizowane w oparciu o dotychczasowe, znane organowi i udostępnione przez placówkę dane o ilości uczniów (wychowanków) lub dane o planowanej liczbie uczniów wynikające z wniosku o przydzielenie dotacji, składanym do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielenia dotacji (art. 90 ust. 2a, 2b, 2d, 3, 3a cyt. ustawy). Jeśli się okaże, że dotacja została przyznana w nadmiernej wysokości, gdyż faktyczna ilość uczniów będzie mniejsza niż przyjęta przez organ, to wówczas –jak to podkreślono wyżej - podmiot dotowany będzie zobowiązany do jej zwrotu na podstawie art. 145 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 190 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. nr 249, poz. 2104 z późn. zm.). Przy braku dobrowolnego zwrotu pobranej w nadmiernej wysokości dotacji kwestia ta zostanie rozwiązana w formie decyzyjnej (art. 190 ustawy o finansach publicznych, z którego wynika, że w takiej sytuacji decyzję w sprawie zwrotu dotacji wydaje wójt (burmistrz, prezydent miasta), starosta lub marszałek województwa). W sytuacji niedopłaty natomiast podmiot dotowany będzie miał roszczenie o wypłatę dotacji w należnej wysokości.

W tym miejscu Sąd zaznacza, że uwagi poczynione odnośnie do zapisów § 7 ust. 7 i ust. 10 oraz załącznika nr 3 do zaskarżonej uchwały mają wyłącznie charakter uzupełniający, albowiem o ich niezgodności z prawem wypowiedział się już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w prawomocnym wyroku z dnia 18 czerwca 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 683/09.

Jeśli chodzi natomiast o kwestionowany przez skarżących § 4 ust. 1 uchwały Rady Miasta Nowy Sącz z dnia 26 lutego 2008 r. nr XXII/271/2008, to i w tym zakresie Sąd dopatrzył się naruszeń prawa. Z brzmienia powyższego przepisu wynika, że co do zasady dotacja dla niepublicznych przedszkoli stanowi 75% ustalonych w budżecie Miasta wydatków bieżących ponoszonych w przedszkolach publicznych w przeliczeniu na jednego ucznia. W przypadku zaś braku na terenie Miasta przedszkola publicznego, podstawą do ustalenia wysokości dotacji są wydatki bieżące ponoszone przez najbliższą gminę na prowadzenie przedszkola publicznego. Treść powyższego zapisu jest sprzeczna z art. 90 ust. 2b ustawy o systemie oświaty, którego zdanie pierwsze do przecinka brzmi "Dotacje dla niepublicznych przedszkoli przysługują na każdego ucznia w wysokości nie niższej niż 75 % ustalonych w budżecie danej gminy wydatków bieżących ponoszonych w przedszkolach publicznych w przeliczeniu na jednego ucznia". Zapis zawarty w zaskarżonej uchwale sugeruje, że całość dotacji przysługuje w wysokości 75% ustalonych w budżecie Miasta wydatków bieżących ponoszonych w przedszkolach publicznych w przeliczeniu na jednego ucznia, gdy tymczasem z zapisów ustawowych wynika, że dotacja w takiej wysokości przysługuje na jednego ucznia.

Jak zatem wyżej wykazano zaskarżone regulacje zawarte w zaskarżonej uchwale przekroczyły zakres upoważnienia ustawowego określonego art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty, co pozostaje również w sprzeczności z art. 94 Konstytucji, który jednoznacznie określa, iż stanowienie prawa miejscowego następuje nie tylko na podstawie, lecz także w granicach upoważnień ustawowych; sformułowanie powyższe wyklucza zatem dopuszczalność wyjścia aktem prawa miejscowego poza granice upoważnienia ustawowego. Natomiast § 4 ust. 1 uchwały Rady Miasta Nowy Sącz z dnia 26 lutego 2008 r. nr XXII/271/2008 jest sprzeczny z art. 90 ust. 2b ustawy o systemie oświaty.

Mając powyższe na względzie należało na zasadzie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270) - stwierdzić nieważność § 4 ust. 1 zaskarżonej uchwały oraz załącznika nr 2 w zakresie żądania informacji o liczbie oddziałów i załącznika nr 1 w jego pkt 4. Jak wspomniano wyżej odnośnie do § 7 ust. 7 i 10 przedmiotowej uchwały oraz załącznika nr 3 wypowiedział się już WSA w Krakowie prawomocnym wyrokiem z dnia 18 czerwca 2009 r.

Zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego, a zatem dla dopuszczalności stwierdzenia jej nieważności we wskazanej części nie ma znaczenia upływ czasu zgodnie z regulacją art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.).

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W związku z powyższym, w oparciu o art. 205 § 1 cytowanej ustawy, zasądzono na rzecz każdego ze skarżących zwrot uiszczonego wpisu sądowego od skarg przez każdego ze skarżących w kwocie po 300 zł.