Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 496/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Interpretacje podatkowe
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1 pkt 3b, pkt 3c, pkt 127 lit. b)
journal: Dz.U. 2012 poz 361
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędziowie WSA Paweł Kornacki, Bożena Pindel (spr.), Protokolant Paulina Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2016 r. sprawy ze skargi A. B. na interpretację Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) uchyla zaskarżoną interpretację; 2) zasądza od Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej w L. działając w imieniu Ministra Finansów, na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.; dalej: O.p.) oraz § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. poz. 643), na wniosek A.B. (dalej: wnioskodawczyni lub skarżąca), wydał w dniu [...] interpretację indywidualną nr [...] dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego z tytułu renty inwalidzkiej orzeczonej na rzecz małoletniego, w której uznał stanowisko wnioskodawczyni za nieprawidłowe.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w dniu 3 marca 2010 r. mąż wnioskodawczyni S. B. w trakcie pracy poniósł śmierć. Osierocił niespełna czteroletniego syna O.B. Wnioskodawczyni i jej syn zostali w bardzo trudnej sytuacji emocjonalnej i finansowej. Sprawa wypadku jej męża spowodowana przez jednego z pracowników firmy została skierowana do Sądu Okręgowego w G. Ośrodek Zamiejscowy w R. Po rozpoznaniu przez Sąd w dniu 7 marca 2013 r. sprawy z powództwa małoletniego O. B. działającego przez wnioskodawczynię zasądzono od pozwanej firmy A Sp. z o.o. na rzecz małoletniego rentę, przewidzianą w art. 446 § 2 Kodeksu cywilnego, płatną do rąk przedstawiciela ustawowego (wnioskodawczyni) w wysokości 500 zł miesięcznie. Sąd uznał, że na zmarłym S. B. ciążył ustawowy obowiązek alimentacyjny względem małoletniego syna. W uzupełnieniu wniosku z dnia 7 grudnia 2015 r. wnioskodawczyni wskazała, że świadczenie zostało przyznane małoletniemu na okres od dnia 3 marca 2010 r. do dnia 31 maja 2032 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że wypłacane świadczenie ma charakter alimentacyjny i jest zadośćuczynieniem za poniesioną stratę jaką jest śmierć ojca.

Wnioskodawczyni zadała następujące pytanie:

Czy renta uzupełniająca z tytułu śmierci męża wnioskodawczyni S.B. zasądzona na podstawie wyroku Sądowego synowi O. B. reprezentowanemu przez wnioskodawczynię, wypłacona w 2013 r. podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Czy renta mająca charakter alimentacyjny podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Według stanowiska wnioskodawczyni (przedstawionym w uzupełnieniu wniosku), świadczenie, które zostało zasądzone jej małoletniemu synowi powinno być zwolnione od podatku dochodowego od osób fizycznych, gdyż świadczenie to ma charakter alimentacyjny, a zatem nie ma obowiązku odprowadzania podatku za alimenty przyznane dziecku przez Sąd (odniosła się do art. 21 ust. 1 pkt 127 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) oraz zadośćuczynieniem za utratę najbliższej osoby (wskazała na art. 21 ust. 1 pkt 3b tej ustawy). Odnosła się również do art. 21 ust. 1 pkt 3c ww. ustawy, co uzasadniła zwiększeniem potrzeb dziecka, znacznym pogorszeniem jego stanu emocjonalnego ze skutkiem mniejszego powodzenie w przyszłości. Wnioskodawczyni nie otrzymuje żadnych dokumentów w postaci rocznego rozliczenia podatku i dlatego jest w przeświadczeniu, że od wypłacanego świadczenia jej małoletniemu synowi nie powinna ponosić obowiązku odprowadzania podatku dochodowego od osób fizycznych.

W indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej uznał stanowisko wnioskodawczyni za nieprawidłowe.

Powołując art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361, ze zm., dalej: u.p.d.o.f.) wskazał na zasadę powszechności opodatkowania, której wyrazem praktycznej realizacji jest art. 11 ust. 1 tej ustawy. Powołując przepis art. 7 ww. ustawy podniósł, że charakter dochodów osiąganych przez małoletnie dziecko wpływa na sposób ich rozliczenia i opodatkowania. W myśl powyższego przepisu zasadą jest doliczenie dochodu uzyskanego przez małoletniego do dochodu rodziców, jeżeli tylko nie zostali oni pozbawieni możliwości pobierania pożytków ze źródeł przychodów.

W dalszej części uzasadnienia powołał przepisy art. 21 ust. 1 pkt 3, 3b i 3c oraz pkt 127 u.p.d.o.f. Ponadto zacytował przepisy art. 446 § 2-4 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121, ze zm.; dalej: K.c.).

Zdaniem organu interpretacyjnego przywołane przepisy Kodeksu cywilnego wymieniają różne rodzaje świadczeń przyznanych najbliższym członkom rodziny zmarłego: rentę (w § 2), odszkodowanie (w § 3) i zadośćuczynienie (w § 4). To oznacza, że odszkodowanie i renta to różne świadczenia. Również ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych odszkodowanie (zadośćuczynienie) i rentę wymienia obok siebie (nie utożsamia ich). Jeżeli więc nawet przyjąć, że przyznana wnioskodawczyni renta ma charakter odszkodowawczy, to w świetle art. 446 § 2 K.c. nie można uznać, że renta ta stanowi odszkodowanie.

Z wniosku wynika, że zasądzone świadczenie jest rentą a nie odszkodowaniem, co wyklucza zastosowanie zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f., gdyż z przepisu tego w sposób jednoznaczny wynika, że wolne od podatku dochodowego są inne odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie.

Przyznana na rzecz małoletniego syna wnioskodawczyni renta nie jest również zwolniona z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3c ww. ustawy. Zwolnione na podstawie tego przepisu są wyłącznie renty otrzymane na podstawie przepisów prawa cywilnego (Kodeksu cywilnego) przez poszkodowanego, który utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy lub zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły się widoki na przyszłość. Małoletni syn wnioskodawczyni nie jest osobą poszkodowaną w rozumieniu ww. przepisu, tj. osobą, która utraciła całkowicie lub częściowo zdolność do pracy lub zwiększyły się jej potrzeby lub zmniejszyły się widoki na przyszłość.

W sprawie nie znajduje także zastosowania wskazany przez wnioskodawczynię przepis w art. 21 ust. 1 pkt 127 lit. b) u.p.d.o.f., gdyż otrzymane świadczenie (renta) nie ma charakteru alimentów.

Ponownie podkreślił, że wszelkie zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania, a przepisy ich dotyczące powinny być interpretowane ściśle, zgodnie przede wszystkim z ich wykładnią językową. Wykluczone jest w tym przypadku zastosowanie wykładni rozszerzającej jak i zawężającej. Zatem, renta będąca przedmiotem przedstawionego stanu faktycznego podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako renta nieobjęta katalogiem zwolnień przedmiotowych od tego podatku. Renta ta stanowi dla małoletniego syna wprzychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f.

Powołując na koniec przepis art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f. wskazał na użycie przez ustawodawcę zwrotu "w szczególności", co dowodzi, że definicja źródeł przychodów ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie.

W wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa wnioskodawczyni domagając się zmiany wydanej interpretacji powołała się na wyrok tut. Sądu z dnia 1 lipca 2015 r., sygn. akt I SA/Gl 43/15.

W odpowiedzi organ stwierdził brak podstaw do zmiany swego stanowiska.

W skardze skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości oraz zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania, zarzucając jej naruszenie prawa materialnego:

a) art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f. poprzez brak jego zastosowania wynikający z błędnego uznania, że renta zasądzona wyrokiem sądowym na podstawie art. 446 § 2 K.c. nie stanowi dochodu zwolnionego od podatku dochodowego, podczas gdy niniejsza renta stanowiąc inne odszkodowanie zasądzone wyrokiem sądu korzysta ze zwolnienia,

b) art 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f., poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że renta uzupełniająca zasądzona wyrokiem sądowym stanowi przychód z innych źródeł, o których mowa w tych przepisach.

W uzasadnieniu przedstawiła przebieg dotychczasowego postępowania i powtórzyła powołaną wcześniej argumentację. Ponownie powołała wyrok tut. Sądu o sygn. akt I SA/Gl 43/15 a także wydaną przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. indywidualną interpretację z dnia [...] nr [...].

W odpowiedzi organ wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej i podtrzymał argumentację dotychczas przedstawioną.

Dodatkowo podał, że wydając zaskarżoną interpretację zastosował obowiązujące przepisy prawa, dokonał prawidłowej subsumcji przedstawionego we wniosku stanu faktycznego do istniejącej w sprawie normy prawnej, stosując zarówno wykładnię gramatyczną oraz celowościową; stanowisko to poparł właściwymi przepisami. Ponadto stwierdził, że nie może powielać ewentualnego błędu popełnionego w innej sprawie.

Na rozprawie pełnomocnik skarżącej wnosił i wywodził jak w skardze. Podkreślił, że renta, o której mowa we wniosku ma charakter odszkodowawczy i należy ją traktować jako inne odszkodowanie z art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Kontroli Sądu – na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej P.p.s.a.) – podlegała indywidualna interpretacja Ministra Finansów z dnia [...] w której organ stanowisko wnioskodawczyni za nieprawidłowe.

Odnosząc się do przepisów regulujących postępowanie w sprawie indywidualnych interpretacji prawa podatkowego, należy zwrócić uwagę na treść art. 14b § 1 O.p. stanowiącego, że minister właściwy do spraw finansów publicznych na pisemny wniosek zainteresowanego wydaje w jego indywidualnej sprawie pisemną interpretacje przepisów prawa podatkowego. Z kolei zgodnie z art. 14b § 3 O.p. składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) jest przyjmowany według twierdzeń wnioskodawcy (podatnika). Organ dokonuje natomiast oceny prawnej stanowiska wnioskodawcy z przytoczeniem przepisów prawa. Postępowanie "interpretacyjne" opiera się więc wyłącznie na stanie faktycznym (zdarzeniu przyszłym) przedstawionym przez wnioskodawcę, zawartym w opisie przedstawionym we wniosku. Tylko w stosunku do tak określonego stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) wyrażana jest ocena prawna, tak przez samego podatnika, jak i przez organ podatkowy. Przy czym granice oceny prawnej stanowiska wnioskodawcy zawartej w indywidualnej interpretacji zakreślone są treścią pytania postawionego we wniosku o interpretację.

Istota interpretacji sprowadza się więc do dokonania oceny prawidłowości stanowiska wnioskodawcy, a rolą organu podatkowego wydającego interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego jest wykładnia przepisów w odniesieniu do przedstawionego we wniosku stanu faktycznego (lub zdarzenia przyszłego).

Sąd badając legalność zaskarżonej interpretacji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Skarżąca zadała organowi interpretacyjnemu pytanie, czy przychód z renty zasądzonej wyrokiem sądu powszechnego na podstawie art. 446 § 2 K.c. jest zwolniony od podatku dochodowego od osób fizycznych. Podkreśliła przy tym, że zgodnie z tym przepisem renta przysługuje osobom, względem których na zmarłym ciążył ustawowy obowiązek alimentacyjny oraz, że renta ta ma charakter odszkodowawczy.

Organ interpretacyjny uznał natomiast, że renta zasądzona na rzecz małoletniego syna skarżącej nie jest zwolniona od podatku dochodowego, bowiem we wskazanych podstawach tj. art. 21 ust. 1 pkt 3b i 127 lit. b), ani w art. 21 ust. 1 pkt 3c u.p.d.o.f. nie została wprost wymieniona jako przedmiot zwolnienia.

Zgodnie z tym, co już na wcześniejszym etapie postępowania sygnalizowała skarżąca, sprawa o zbliżonym stanie faktycznym była już przedmiotem orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (por. wyrok z dnia 1 lipca 2015 r., sygn. akt I SA/Gl 43/15; dostępny w internetowej bazie orzeczeń http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd rozpoznając niniejszą sprawę podziela wywody tego orzeczenia, po części odwołując się do jego argumentacji.

Powołane przez strony przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowią:

1) art. 21 ust. 1 – wolne od podatku dochodowego są:

- pkt 3b) inne odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań lub zadośćuczynień: otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono;

- pkt 3c) odszkodowania w postaci renty otrzymane na podstawie przepisów prawa cywilnego w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia, przez poszkodowanego, który utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy zarobkowej, albo jeżeli zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość;

2) art. 21 ust. 1 pkt. 127 lit. b) – wolne od podatku dochodowego są alimenty: na rzecz dzieci, które nie ukończyły 25 roku życia, oraz dzieci bez względu na wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymują zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną (lit. a); na rzecz innych osób niż wymienione w lit. a, otrzymane na podstawie wyroku sądu lub ugody sądowej, do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie 700 zł. (lit. b).

Natomiast zgodnie z powołanym art. 446 K.c. jeżeli wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia nastąpiła śmierć poszkodowanego, zobowiązany do naprawienia szkody powinien zwrócić koszty leczenia i pogrzebu temu, kto je poniósł (§ 1). Osoba, względem której ciążył na zmarłym ustawowy obowiązek alimentacyjny, może żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody renty obliczonej stosownie do potrzeb poszkodowanego oraz do możliwości zarobkowych i majątkowych zmarłego przez czas prawdopodobnego trwania obowiązku alimentacyjnego. Takiej samej renty mogą żądać inne osoby bliskie, którym zmarły dobrowolnie i stale dostarczał środków utrzymania, jeżeli z okoliczności wynika, że wymagają tego zasady współżycia społecznego (§ 2). Sąd może ponadto przyznać najbliższym członkom rodziny zmarłego stosowne odszkodowanie, jeżeli wskutek jego śmierci nastąpiło znaczne pogorszenie ich sytuacji życiowej (§ 3). Sąd może także przyznać najbliższym członkom rodziny zmarłego odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę (§ 4).

Należy podzielić argumentację zawartą w wydanej interpretacji, że przepis art. 21 ust. 1 pkt 3c u.p.d.o.f. dotyczy zwolnienia z opodatkowania wyłącznie renty otrzymanej na podstawie przepisów prawa cywilnego przez poszkodowanego, który utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy lub zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły się widoki na przyszłość. Nie jest w sprawie sporne, że małoletni syn skarżącej nie jest osobą poszkodowaną w rozumieniu ww. przepisu, tj. osobą, która utraciła całkowicie lub częściowo zdolność do pracy lub zwiększyły się jej potrzeby lub zmniejszyły się widoki na przyszłość. Również trafnie organ spostrzegł, że w sprawie nie znajdzie także zastosowania przepis w art. 21 ust. 1 pkt 127 lit. b) u.p.d.o.f., gdyż otrzymane świadczenie (renta) nie ma charakteru alimentów.

Kwestią sporną pozostaje ustalenie czy zasądzoną wyrokiem Sądu Okręgowego rentę w wysokości 500 zł miesięcznie (do dnia 31 maja 2032 r.), na podstawie art. 446 § 2 K.c., można zaliczyć do katalogu zwolnień podatkowych wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f., w tym do kategorii "innych odszkodowań" wymienionych w tym przepisie. Organ interpretacyjny wskazuje wprost, że zasądzone świadczenie jest rentą a nie odszkodowaniem, odwołując się do wykładni językowej tego przepisu. Z drugiej zaś strony nie neguje, że renta ta ma charakter odszkodowawczy.

Przepis art. 446 § 2 K.c. jest podstawą do domagania się przez osobę, względem której ciążył na zmarłym ustawowy obowiązek alimentacyjny od osoby zobowiązanej do naprawienia szkody renty obliczonej stosownie do potrzeb poszkodowanego oraz do możliwości zarobkowych i majątkowych zmarłego przez czas trwania obowiązku alimentacyjnego. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 30 stycznia 2015 r., sygn. akt III CSK 132/14 (Lex nr 1652694) rozstrzygnął, że roszczenie przewidziane w art. 446 § 2 K.c. ma charakter odszkodowawczy, a nie alimentacyjny, niemniej jednak jego przesłanki wyraźnie nawiązują do przesłanek obowiązku alimentacyjnego, gdyż roszczenie to powstaje w jego miejsce i w celu skompensowania uprawnionemu do alimentów tego, że utracił osobę, na której ten obowiązek wobec niego spoczywał i która go spełniała albo mogła być przymuszona do spełniania. Jednak kwestia potrzeb uprawnionego nie powinna być, w związku z charakterem odszkodowawczym tego roszczenia, wiązana z regulacją obowiązku alimentacyjnego (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 21 października 2015 r., sygn. akt I ACa 431/15; Lex nr 1950476).

Organ interpretacyjny wyraźnie oddziela rentę od odszkodowania. W analizowanym przez organ interpretacyjny przepisie art. 21 ust. 1 pkt 3c u.p.d.o.f., ustawodawca wyraźnie stanowi o tym, że odszkodowanie może przybrać postać renty, a zatem brak przeszkód do uznania, że przedmiotowa renta otrzymana na podstawie art. 446 § 2 K.c. nie mieści się w zakresie zwolnienia, o który mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f. Nie można przy tym twierdzić, że sporna renta nie jest odszkodowaniem, na pewno nie niweluje takiej oceny stwierdzenie, że renta ma jedynie "charakter odszkodowawczy". Organ posługując się jedynie wykładnią gramatyczną, która w ocenie Sądu nie daje jednoznacznych rezultatów, zaniechał jednak sięgnięcia do dalszych wykładni, w tym celowościowej.

Należy przy tym pamiętać, że szczególny charakter ulg podatkowych nakłada na podmioty powołujące się na powyższe przepisy obowiązek ich ścisłej wykładni. Konsekwencją takiej dyrektywy jest wykluczenie możliwości tworzenia nowych przesłanek, nieprzewidzianych wyraźnie w obowiązujących przepisach prawa (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2002 r., sygn. akt FPS 12/02). Takie też stanowisko prezentowane jest w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, gdzie zwraca się uwagę, iż odstąpienie w procesie interpretacji przepisów dotyczących ulg podatkowych od leksykalnego rozumienia poszczególnych zwrotów legislacyjnych, może mieć miejsce dopiero wówczas, gdy przemawiają za tym ważne powody, a zwłaszcza:

- konieczność respektowania podstawowych zasad konstytucyjnych, w tym zawierających gwarancje zaspokojenia określonych praw podmiotowych adresatom norm ustawowych;

- uwzględnienie istotnych zmian stosunków gospodarczych, jakie wystąpiły po wejściu w życie interpretowanych przepisów;

- potrzeba eliminacji sprzeczności treści analizowanego przepisu z innymi unormowaniami tej samej rangi, regulującymi te same kwestie i odnoszącymi się do tej samej grupy adresatów;

- potrzeba zapewnienia zgodności norm prawa polskiego z prawem unijnym (lub szerzej międzynarodowym), a także norm hierarchicznie niższych z normami hierarchicznie wyższymi;

- brak możliwości wyjaśnienia treści normy prawnej przy zastosowaniu wykładni językowej lub sytuacja, kiedy wykładnia ta prowadzi do niejednoznacznych rezultatów, niedających się pogodzić z założeniem racjonalności ustawodawcy;

- konieczność uwzględnienia kontekstu określonej wypowiedzi normatywnej, jej związków z innymi elementami regulacji prawnej (por. wyrok NSA z dnia 6 września 2016 r., sygn. akt II FSK 1470/15 i przywołane tam wyroki NSA: w składzie siedmiu sędziów z dnia 4 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 3/12 oraz wyroki NSA: z 16 lutego 2011 r., II FSK 1839/09; z 24 kwietnia 2012 r., II FSK 1486/10; z 26 kwietnia 2013 r., II FSK 1691/11; wszystkie dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wymieniona przesłanka braku możliwości wyjaśnienia treści normy prawnej przy zastosowaniu wykładni językowej lub sytuacja, kiedy wykładnia ta prowadzi do niejednoznacznych rezultatów, niedających się pogodzić z założeniem racjonalności ustawodawcy powoduje konieczność sięgnięcia w rozpoznawanej sprawie do wykładni celowościowej i ustalenia treści normy przez analizę celów, dla jakich norma ta została wydana. Użyty przez ustawodawcę zwrot "inne odszkodowania lub zadośćuczynienia" nie ogranicza się jedynie do świadczeń, które w wyroku lub ugodzie sądowej tylko tak (wprost) zostały nazwane. Pozostawałoby to w sprzeczności z koniecznością respektowania podstawowych zasad konstytucyjnych, w tym zawierających gwarancje zaspokojenia określonych praw podmiotowych adresatom norm ustawowych. Przyznane przez sąd powszechny świadczenie jest bowiem niczym innym jak formą odszkodowania płaconą periodycznie (co miesiąc) na rzecz małoletniego dziecka, stanowiącym rekompensatę za utratę jednego z rodziców, nazwaną w Kodeksie cywilnym rentą. Przy czym powtórzyć należy, że odszkodowawczy charakter tego świadczenia nie jest sporny. Idąc dalej można z analizowanych przepisów wywieść, że określenia "renta o charakterze odszkodowawczym" i "odszkodowanie w postaci renty" (użyte w art. 21 ust. 1 pkt 3c u.p.d.o.f.) są synonimiczne.

Zdaniem Sądu przyznana małoletniemu renta stanowi "inne odszkodowanie" zasądzone wyrokiem sądu i dlatego skarżąca winna korzystać ze zwolnienia podatkowego, o jakim mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f. Brak jednolitego nazewnictwa występujący zarówno w ustawie podatkowej, jak i przepisach prawa cywilnego nie może w rozpatrywanym przypadku pozbawiać prawa do zwolnienia podatkowego strony, dodatkowo doświadczonej przez sytuację losową uprawnienia, z którego korzystałaby w sytuacji życia codziennego, tj. czy to dobrowolna czy wymuszona realizacja obowiązku alimentacyjnego. Inna interpretacja rozpatrywanego przypadku naruszałby również zasadę równości.

Z tych względów proponowana przez stronę wykładania przepisu art. 21 ust. 1 pkt. 3b u.p.d.o.f. nie narusza zasady powszechności opodatkowania, ani nie pozostaje w sprzeczności z regułą nakazującą ścisłe interpretowanie przepisów normujących zwolnienia podatkowe.

Rozpoznając sprawę ponownie Dyrektor Izby Skarbowej wyda interpretację z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej w niniejszym wyroku.

Sąd uznał, że organ interpretujący naruszył przepis prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f. w efekcie czego nieprawidłowo ocenił przedstawione przez skarżącą stanowisko w świetle opisanego przez nią stanu faktycznego ( art. 14c § 1 i 2 O.p.), co stanowi naruszenie prawa skutkującą jej uchyleniem na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 tej ustawy, zasądzając na rzecz skarżącej uiszczony przez nią wpis od skargi oraz koszty zastępstwa procesowego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.