Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 430/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2015-08-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i b
journal: Dz.U. 2014 poz 600
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędziowie sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) Protokolant asystent sędziego Jacek Grzegorzewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia ... 2014 r. nr ... Starosta A. na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2014 r. poz. 600 z późn. zm., dalej zwana u.k.p.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm., dalej zwana k.p.a.) cofnął S. K. uprawienia do kierowania pojazdami w zakresie posiadanych kategorii A, B, B1, C, BE, CE, T z uwagi na stwierdzenie, na podstawie orzeczenia lekarskiego z ...2014 r. nr ..., istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami do czasu ustania przyczyny cofnięcia oraz niezwłoczny zwrot do depozytu urzędu prawa jazdy nr dokumentu: ..., nr druku: ..., wydanego przez Starostę A. w dniu ...2006 r. Decyzji na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. nadano rygor natychmiastowej wykonalności ze względu na ochronę zdrowia i życia innych uczestników ruchu drogowego.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w związku z otrzymaną informacją dotyczącą zastrzeżeń co do zdrowia, Starosta A. zgodnie z art. 99 ust. 1 pkt 2b u.k.p., decyzją z ... 2014 r., skierował S. K. na badanie lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów w zakresie posiadanych uprawnień. W wyniku wniesionego odwołania od orzeczenia lekarskiego nr ... z ... 2014 r. wydanego przez lekarza Wojewódzkiego Ośrodek Medycyny Pracy we W., w dniu ... 2014 r. do urzędu wpłynęło z podmiotu odwoławczego - Instytutu Medycyny Pracy w Ł. negatywne orzeczenie lekarskie potwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do prowadzenia wszelkich pojazdów, bez wskazania daty kolejnego badania (bezterminowo).

Zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a u.k.p., w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami. Z kolei w myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 5 ust. 1 u.k.p., prawo jazdy jest dokumentem stwierdzającym posiadanie uprawnienia do kierowania pojazdami i tym samym staje się zasadnym zobowiązanie strony do zdania prawa jazdy do depozytu urzędu.

Na skutek odwołania złożonego przez S. K., w którym wnosił on o zmianę zaskarżonej decyzji i przywrócenie uprawnień do kierowania pojazdami, ewentualnie uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania wraz z wnioskiem o przeprowadzenie ponownych badań lekarzy przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy na okoliczność nowych dowodów wskazanych w odwołaniu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia ... 2015 r. znak: ... na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a u.k.p. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że stwierdzenie stanu faktycznego opisanego w art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a u.k.p. uprawnia i jednocześnie zobowiązuje organ do wydania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami. Organ nie działa tu w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że w przypadku zaistnienia okoliczności wydania takowego orzeczenia organ jest zobowiązany do cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami. Organy administracji nie są uprawnione do weryfikacji orzeczenia lekarskiego w zakresie dokonanych w nim ustaleń i są takowym orzeczeniem związane. Organy administracji nie są bowiem kompetentne i uprawnione do oceny wyników tych badań z punktu widzenia zdolności do bezpiecznego kierowania pojazdami. Osobami powołanymi do takiej oceny są lekarze dysponujący odpowiednią specjalizacją i wykonujący badanie w upoważnionych do tego jednostkach (wyrok NSA z 7.02.2006 r., OSK 420/2005). Tym samym nie mogą być rozważane w tym postępowaniu zastrzeżenia, co do zasadności takowego orzeczenia lekarskiego. Tryb postępowania w sprawach wydawania orzeczeń lekarskich, o których mowa w przytoczonym wyżej przepisie, regulują przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17.07.2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz. U. z 2014 r. poz. 949). Orzeczenie lekarskie wydane w wyniku rozpatrzenia odwołania, stosownie do art. 79 ust. 7 u.k.p. jest ostateczne.

W ustawie o kierujących pojazdami zostały zawarte przepisy dotyczące przeprowadzania badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o wydanie prawa jazdy, z treści których wynika, że osoba badana lub podmiot kierujący na badania, niezgadzający się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego w jednostce określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 81. Kontrola merytoryczna orzeczenia lekarskiego możliwa jest wyłącznie w ramach postępowania odwoławczego prowadzonego przez uprawnione jednostki orzecznicze wymienione w § 11 pkt. 2 ww. rozporządzenia. Odwołujący skorzystał z trybu odwoławczego i uprawnienia do ponownego badania, które zostało przeprowadzone przez Instytut Medycyny Pracy w Ł., wskutek którego wydano orzeczenie o istnieniu przeciwwskazań do kierowania. Specjalistyczna wiedza medyczna wymagana do oceny stanu zdrowia jednostki w zakresie istnienia lub braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami oraz szczególny tryb, w jakim to się odbywa, uprawniają do wniosku, że przedmiotowe orzeczenie lekarskie stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 2 k.p.a., a więc jest dowodem tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Wyklucza to możliwość kontrolowania treści orzeczenia lekarskiego, tak jak opinii biegłego, przez organ administracyjny prowadzący postępowanie. W efekcie powyższego organy orzekające w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi związane są takim ostatecznym orzeczeniem i nie mogą go pominąć czy poddawać ocenie jego treść, decydując w kwestii zasadności lub niezasadności cofnięcia uprawnień (por. wyrok NSA z 22.06.2009 r., I OSK 840/08, wyrok NSA z 17.03.2005 r., I OSK 1273/04, wyrok NSA z 11.01.2007 r., I OSK 251/06).

Na etapie postępowania diagnostyczno-orzeczniczego strona może kwestionować wyniki badań przedstawiając będące w jej posiadaniu dokumenty lekarskie, takie jak orzeczenia, zaświadczenia, historie choroby, czy wreszcie wyniki innych badań mające znaczenie w sprawie, a w szczególności uprawniona jest do odwołania się od orzeczenia lekarskiego I instancji do specjalistycznego organu wyższego stopnia. Uprawnienie do odwołania się stanowi gwarancję zapewnienia ochrony praw osoby badanej. Uprawniony lekarz organu odwoławczego wydając orzeczenie uwzględnia nie tylko wyniki przeprowadzonego przez siebie badania, lecz również dokumentację medyczną zgromadzoną przez lekarza orzekającego w I instancji oraz wyniki konsultacji oraz badań specjalistycznych, pomocniczych, jeśli uznał je za niezbędne.

Związanie ostatecznym orzeczeniem uprawnionego lekarza Instytutu Medycyny Pracy w Ł. wyklucza możliwość przeprowadzenia przez organy w postępowaniu administracyjnym o cofnięcie prawa jazdy, w celu jego weryfikacji, dowodów w postaci wyników badań zaświadczeń z poradni, czy też dowodu z opinii innych lekarzy, w tym biegłych, co do zawartych w tym orzeczeniu treści.

Regulacja przewidziana w wymienionym rozporządzeniu, a dotycząca czynności specjalistycznych, jakimi są badania lekarskie, sposób ich przeprowadzania i rozpoznawania odwołań stanowi procedurę kompleksową odrębną od procedury administracyjnej, a więc nie ma do niej odniesienia art. 76 § 3 k.p.a. Odwołujący na etapie postępowania diagnostyczno-orzeczniczego miał możliwość, po wydaniu orzeczenia przez lekarza Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy, z którym się nie zgadzał, uzyskania stosownej opinii lekarskiej i przedłożenia jej w Instytucie Medycyny Pracy, jak również doręczenia lekarzowi tej jednostki dokumentacji związanej z jego stanem zdrowia, które to dokumenty uprawniony lekarz instytutu mógł przy orzekaniu wykorzystać, jednak wymienionych działań odwołujący zaniechał. Badania, zaświadczenia lekarskie sporządzone po wydaniu orzeczenia przez medyczną jednostkę odwoławczą, jako nie mieszczącą się w procedurze określonej w rozporządzeniu i pochodzącą od podmiotu w nim nie wymienionego, nie mogłyby być skuteczne jako dowód przeciwko treści orzeczenia lekarskiego z ...2014 r.

Nawet gdyby przyjąć możliwość prowadzenia przeciwdowodu w trybie art. 76 § 3 k.p.a, to mógłby on dotyczyć tylko treści dokumentu, a przedstawione do odwołania dokumenty w żaden sposób nie podważają wiarygodności wydanego orzeczenia. Strona, która zaprzecza prawdziwości (autentyczności) dokumentu urzędowego albo twierdzi, że zawarte w nim stwierdzenia, oświadczenia i poświadczenia upoważnionego podmiotu, od którego dokument ten pochodzi, są niezgodne z rzeczywistością, powinna tę okoliczność udowodnić (zob. wyrok SN z 5.10.1995 r., III ARN 38/95, OSNAPiUS 1996, nr 8, poz. 109).

Załączone do odwołania dokumenty w postaci zaświadczenia z poradni zdrowia psychicznego z ...2014 r. oraz wynik elektrocefalograficznego badania z ...2014 r. oraz opinia sądowo lekarska z ...2014 r. nie stanowią dowodów, które podważałyby wynik orzeczenia z ...2014 r. Żaden bowiem z tych dokumentów nie odnosi się do oceny, czy w stosunku do osoby badanej istnieją przeciwwskazania do prowadzenia pojazdów ani też z dokumentów tych nie wynika, że wydane orzeczenie z ...2014 r. jest błędne lub też czy zostało błędnie wykonane. Z dokumentów tych nie wynika też, by takowe badanie było wykonane przez uprawnionego lekarza posiadającego uprawnienia orzecznika do wykonywania badań i orzekania w sprawach kierowców, ani też nie wynika, czy były wykonywane takowe badania zgodnie z przewidzianą przez przepisy procedurą wynikającą z cytowanego rozporządzenia. Już z tego powodu takowe dokumenty nie mogą podważać wydanego orzeczenia z ...2014 r. jako dokumentu urzędowego stwierdzającego i wykazującego okoliczności w nim zawarte. Opinia sądowo lekarska dla sprawy w ogóle nie jest przydatna, gdyż dotyczy kwestii związanych z urazami w związku z pobiciem, a pozostałe dokumenty, tj. zaświadczenie i badanie, zostały podpisane przez lekarza psychiatrę, a więc o specjalności, która przydatna jest do badań psychiatrycznych czy psychologicznych, ale nie jest wystarczająca dla oceny stanu zdrowia i jego wpływu na ocenę związaną z przeciwwskazaniami do kierowania pojazdami w związku z cechami padaczkowymi. W tym zakresie cytowane rozporządzenie wymaga badania neurologicznego w trybie określonym w rozporządzeniu (załącznik nr 5 pkt 3, 11, 12, 14 do rozporządzenia). Przykładowo pkt 14 przewiduje, że jeżeli u osoby, o której mowa w ust. 13, wystąpił napad o symptomatologii padaczkowej, która wykaże co najmniej 10-letni okres bez konieczności leczenia farmakologicznego i bez napadu o symptomatologii padaczkowej, można orzec brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami po przedstawieniu opinii lekarza neurologa.

Mając na uwadze powyższe orzeczenie lekarskie stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami wydane przez IMP w Ł. ma większą moc dowodową, aniżeli zaświadczenie lekarskie specjalisty psychiatry, gdyż nie odzwierciedla ono ogólnego stanu zdrowia strony i nie odnosi się do badania neurologicznego oraz zakresu badania, jakie wykonywane są zgodnie z wymaganą rozporządzeniem procedurą. Przedłożone przez odwołującego zaświadczenie oraz opinia zostały wydane na inne potrzeby i wyłącznie w zakresie specjalności poszczególnych lekarzy, nie posiadających uprawnień do badań kierowców, a tym samym nie mogą być miarodajne w zakresie zdolności do kierowania pojazdami.

Wbrew zarzutom odwołania organ nie naruszył art. 7 i art. 77 k.p.a. z powodu nie określenia rodzaju przeciwwskazań do kierowania pojazdami oraz w związku z nowymi dowodami w postaci dokumentów złożonych dopiero do odwołania. Wzór i treść orzeczenia lekarskiego regulowana jest opisanym wyżej rozporządzeniem (załącznik nr 8), który wymaga jedynie określenia faktu istnienia takowych przeciwwskazań.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. złożył S. K. zarzucając jej:

naruszenie przepisów postępowania dowodowego poprzez pominięcie złożonych wniosków dowodowych oraz pojawienie się nowego dowodu w sprawie po dacie wydania zaskarżonej decyzji, tj. zaświadczenia lekarskiego, z którego expressis verbis wynika, że skarżący nie jest leczony na padaczkę, co pozostaje w opozycji do treści orzeczenia lekarskiego z ...2014 r.;

niewyjaśnienie w uzasadnieniu okoliczności związanej z nieprawdziwymi twierdzeniami zawartymi w orzeczeniu lekarskim oraz na jakiej podstawie stwierdzono w orzeczeniu lekarskim z ...2014 r. przeciwwskazania do kierowania pojazdami,

naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez uprzedniego zawiadomienia strony o zgromadzeniu całego materiału dowodowego, co uniemożliwiło stronie wypowiedzenie się co do zebranego materiału, a także zgłoszenie kolejnych wniosków dowodowych w postaci ponownej opinii biegłych lekarzy.

W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie decyzji w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi II instancji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja jest błędna i pozostaje w rażącej sprzeczności z jego aktualnym staniem zdrowia, ponieważ nie jest on leczony na padaczkę, ani też do chwili obecnej nie stwierdzono u niego choroby o podłożu cech padaczkowych, czy też innych zdrowotnych przeciwwskazań o podobnym charakterze uniemożliwiających kierowanie pojazdami.

Orzeczenie lekarskie stanowi dokument urzędowy, zatem dopuszczalne jest przeprowadzenie dowodu przeciwko jego treści, co w konsekwencji powinno skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji z uwzględnieniem przeprowadzenia dowodów, które całkowicie przeczą tezie o występujących u skarżącego schorzeń.

Skarżący zarzucił niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji okoliczności związanej z nieprawdziwymi twierdzeniami zawartymi w orzeczeniu lekarskim z ...2014 r. oraz na jakiej merytorycznej podstawie stwierdzono w w/w orzeczeniu przeciwwskazania do kierowania pojazdami. Brak uzasadnienia orzeczenia lekarskiego z lakonicznym stwierdzeniem jedynie istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami i określeniem terminu następnego badania lekarskiego jako bezterminowy, budzi poważne wątpliwości co do rzetelności przeprowadzonych badań przez Instytut Medycyny Pracy w Ł. i nie może mieć charakteru wiążącego dla organów orzekających w sprawie, zwłaszcza w sytuacji, gdy skarżący nie otrzymał ani nie był zaznajomiony z treścią karty badania lekarskiego, do której powinny być dołączone wyniki konsultacji specjalistycznych i badań pomocniczych, z którymi pacjent nie mógł się zaznajomić ani w trakcie badań, jak i po ich zakończeniu. W tym stanie rzeczy zachodzi brak przesłanki korzystania przez organy orzekające z domniemania legalności, skoro skarżący podważa fakt dysponowania przez Instytut Medycyny Pracy w Ł. niezbędną dokumentacją, w oparciu o którą można by bez jakichkolwiek wątpliwości wysunąć tezę o istnieniu przeciwwskazań do kierowania pojazdami.

Odwołujący się nie otrzymał nawet ksera karty z przeprowadzonych badań, ani też wyników konsultacji specjalistycznych, które ewentualnie wskazywałyby na schorzenia. Faktyczną podstawą kwestionowanej decyzji nie mogą być przeciwwskazania zdrowotne, które de facto nigdy nie występowały i nie występują u skarżącego. Z załączonego do skargi nowego dowodu z dokumentu w postaci zaświadczenia lekarskiego Poradni Neurologicznej w sposób nie budzący jakichkolwiek wątpliwości wynika, że pacjent nie jest leczony na padaczkę, a przebył jedynie uraz głowy i okolicy jarzmowo-skroniowej oraz jest po operacji krwiaka podtwardówkowego.

Istnieją zatem przesłanki, aby wywodzić, że badania i wnioski wyciągnięte przez lekarzy orzeczników na podstawie materiału medycznego zgromadzonego w sprawie zawierały nieprawidłowości, albowiem z załączonego do odwołania z ...2015 r., od decyzji Starosty A. z ... 2015 r., zaświadczenia lekarskiego Poradni Zdrowia Psychicznego z ...2014 r. wynikały zupełnie inne wnioski od wskazanych w wadliwie wydanym orzeczeniu lekarskim.

Skarżący podniósł naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez uprzedniego zawiadomienia strony o zgromadzeniu całego materiału dowodowego, co uniemożliwiło mu wypowiedzenie się co do zebranego materiału, a także możliwości zgłoszenia nowych wniosków dowodowych w postaci chociażby ponownej opinii biegłych lekarzy z innego Instytutu Medycyny Pracy, który byłby bezstronny i rzetelnie przeprowadził badania w oparciu o dowody również korzystne dla badanego.

Skarżący zarzucił naruszenie art. 75 § 1 oraz art. 76 § 3 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego specjalisty neurologa w świetle pojawienia się nowego dowodu z zaświadczenia lekarskiego Poradni Neurologicznej Powiatowego Szpitala w A. K., gdzie leczy się od sierpnia 2014 r. na okoliczność, czy w dacie ...2014 r. leczył się neurologicznie, jeżeli tak, to na jakie schorzenie i czy istnieje związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy ewentualnie zdiagnozowanym schorzeniem neurologicznym a kierowaniem przez badanego pojazdami w zakresie posiadanych kategorii, ze wskazaniem w przypadku istnienia takich przeciwwskazań terminu kolejnego badania lekarskiego.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji - z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), w myśl którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 cyt. ustawy, uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości albo w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b); inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych kryteriów należało uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. utrzymująca w mocy decyzję Starosty A. o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami kat. A, B, B1, C, BE, CE, T z powodu stwierdzenia istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi.

Materialnoprawną podstawę wydanych decyzji stanowiły przepisy ustawy o kierujących pojazdami. Zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i b cyt. ustawy, starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem lub na podstawie orzeczenia psychologicznego istnienia przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. Treść cytowanego przepisu jest jednoznaczna i nie wywołuje w orzecznictwie większych wątpliwości. Niemniej analiza przesłanek, jakie muszą być spełnione, aby organ mógł wydać taką decyzję, będzie wskazywała zarazem zakres postępowania dowodowego i rodzaj dowodów, jakie organ musi przeprowadzić.

Przede wszystkim podkreślić należy, na co zasadnie zwrócił uwagę organ w zaskarżonej decyzji, że sformułowanie "starosta wydaje decyzję", wskazuje na bezwzględnie obowiązujący charakter tego przepisu. Wydanie decyzji cofającej uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu i jego ocenie co do zasadności wydania takiej decyzji. W przypadku bowiem stwierdzenia przez uprawnionego lekarza w orzeczeniu lekarskim istnienia przeciwwskazań zdrowotnych bądź psychologicznych do kierowania przez stronę pojazdami silnikowymi, starosta ma obowiązek wydania decyzji cofającej kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdami (tak słusznie np. wyrok WSA w Krakowie z 8.01.2015 r., III SA/Kr 1589/14, LEX nr 1625650, wyrok WSA w Bydgoszczy z 17.12.2014 r., II SA/Bd 1269/14, LEX nr 1642820).

Prawidłowe jest również stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, że organ administracji jest związany treścią orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. W orzecznictwie NSA ugruntowany jest pogląd, że orzeczenie lekarskie, o jakim mowa była w § 10 ust. 1 i 4 oraz § 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badania lekarskiego kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, nie była opinią biegłego w rozumieniu art. 75 § 1 k.p.a., która podlega kontroli organu administracji. Aktualnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17.07.2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców zawiera w tym zakresie de facto tożsame uregulowania, zatem dotychczasowe orzecznictwo w pełni zachowało swoją aktualność. Zatem, orzeczenia lekarskie nie podlegają weryfikacji przez organy administracji publicznej (starostę) w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. Organy są związane takimi orzeczeniami lekarskimi i nie mają jakichkolwiek podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń (por. wyroki NSA z 16.10.2013 r., I OSK 952/12, LEX nr 1396546, z 22.06.2009 r., I OSK 840/08, z 17.03.2005 r., I OSK 1273/04 publ. www.nsa.gov.pl; z 11.01.2007 r., I OSK 251/06, LEX nr 291185).

Należy również zauważyć, że regulacja przewidziana w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17.07.2014 r., a dotycząca czynności specjalistycznych, jakimi są badania lekarskie, sposób ich przeprowadzania i rozpoznawania odwołań, stanowi procedurę odrębną od procedury administracyjnej. Ostateczne orzeczenia lekarskie nie podlegają zatem weryfikacji tak pod względem ich treści, jak i procedowania (por. wyrok NSA z 17.03.2005 r., OSK 1273/04, LEX nr 189224). Badania lekarskie w przedmiotowym zakresie mogą przeprowadzać jedynie lekarze uprawnieni spełniający wymagania określone w art. 77 ust. 1 u.k.p. i wpisani do ewidencji uprawnionych lekarzy, prowadzonej przez marszałka województwa. Jak stanowi art. 79 ust. 2 ww. ustawy, uprawniony lekarz, po przeprowadzeniu badania lekarskiego, wydaje osobie badanej orzeczenie lekarskie. Podkreślić należy, że osoba badana lub podmiot kierujący na badania, niezgadzający się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego w jednostce określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ustawy, z czego skarżący skorzystał. Jednostka mająca przeprowadzić badania w trybie odwoławczym powinna być jednostką o wyższym poziomie referencyjnym w stosunku do jednostki, która przeprowadziła badanie pierwotne (art. 79 ust. 4 i 5 u.k.p.). Orzeczenie lekarskie wydane po przeprowadzeniu ponownego badania lekarskiego jest ostateczne (art. 79 ust. 7 u.k.p.). Kopię orzeczenia, w przypadku gdy zostały stwierdzone przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdem, uprawniony lekarz ma obowiązek przesłać staroście właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania osoby badanej, po upływie 14 dni od dnia badania, jeżeli nie został złożony wniosek o przeprowadzenie ponownego badania albo orzeczenie lekarskie zostało wydane po przeprowadzeniu ponownego badania. Przesłanie do organu kopii ostatecznego orzeczenia lekarskiego kończy pierwszy diagnostyczno-orzeczniczy etap postępowania w przedmiocie weryfikacji uprawnień kierowcy ze względu na stan jego zdrowia w oparciu o regulacje ustawy o kierujących pojazdami.

Orzeczenia lekarskie i psychologiczne w przedmiotowej sprawie wydano na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2014 r. r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców. § 9 rozporządzenia stanowi, że jednostkami uprawnionymi do przeprowadzania badań osób, o których mowa w art. 75 ust. 1 pkt 3-5 ustawy, są wojewódzkie ośrodki medycyny pracy, właściwe ze względu na miejsce zamieszkania osoby badanej. Taka też jednostka przeprowadziła badanie skarżącego. Zgodnie z § 11, jednostką uprawnioną do przeprowadzania ponownego badania lekarskiego, o którym mowa w art. 79 ust. 4 i 5 ustawy, jest w przypadku orzeczenia lekarskiego wydanego przez uprawnionego lekarza zatrudnionego w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy m.in. Instytut Medycyny Pracy im. prof. dr. med. J. N. w Ł. i to właśnie ta instytucja przeprowadziła ponowne badanie skarżącego. W myśl § 7 ust. 1 rozporządzenia, uprawniony lekarz, po przeprowadzeniu badania lekarskiego, wystawia orzeczenie lekarskie, którego wzór określają odpowiednio załączniki nr 7 i 8 do rozporządzenia.

Z drugiej strony jednak orzeczenie lekarskie stanowi środek dowodowy, o którym mowa w art. 76 § 2 k.p.a. i podlega ocenie organu jak każdy środek dowodowy (vide wyroki NSA z 16.10.2013 r., I OSK 952/12, LEX nr 1396546, z 7.02.2006 r., I OSK 420/2005 LEX nr 194056, z 11.01.2007 r., I OSK 251/2006 LEX nr 291185, z 26.06.2007 r., I OSK 1078/06). Przyjęcie stanowiska, że orzeczenie lekarskie stanowi dokument urzędowy sporządzony w przepisanej formie przez uprawnionego lekarza państwowej jednostki organizacyjnej oznacza jednak, że korzysta ono z domniemania prawdziwości (autentyczności) oraz zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. W myśl art. 76 § 3 k.p.a. należy przyjąć za dopuszczalne przeprowadzenie dowodu tylko przeciwko treści dokumentu. Przepisy k.p.a. nie wprowadzają ograniczeń w odniesieniu do środków dowodowych, które organ orzekający może dopuścić w celu obalenia mocy dowodowej dokumentu urzędowego. W razie obalenia domniemania zgodności z prawdą lub domniemania prawdziwości dokumentu urzędowego nie może on być potraktowany jako dowód w sprawie. Tym samym dokonywana kontrola legalności zaskarżonych decyzji winna zatem uwzględniać charakter orzeczenia lekarskiego jako środka dowodowego, o którym mowa w art. 76 § 2 k.p.a.

Jakkolwiek możliwe jest, jak wskazano wyżej, przeprowadzenie dowodu w postępowaniu administracyjnym przeciwko treści dokumentu urzędowego zgodnie z art. 76 § 3 k.p.a., lecz do obalenia mocy tego dowodu przez stronę skarżącą nie doszło. Nie wystąpiły bowiem w sprawie żadne podstawy natury faktycznej bądź prawnej do skutecznego zakwestionowania przez skarżącego rodzaju badań lekarskich, jakim został poddany przez uprawnionych lekarzy oraz podważania wydanych orzeczeń. Znajdujące się w aktach sprawy przedłożone przez skarżącego zaświadczenia lekarskie nie zawierają takich treści, które mogłyby być uznane za mogące obalić moc dowodową komentowanych dokumentów urzędowych.

W tej sytuacji Starosta rozpoznający sprawę związany był ostatecznym orzeczeniem stwierdzającym przeciwwskazania do kierowania przez skarżącego pojazdami mechanicznymi i w kompetencjach tego organu nie mogło być dokonywanie kontroli zasadności orzeczenia lekarskiego.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić trzeba, że nie był zasadny również zarzut skarżącego dotyczący braku dopuszczenia przez organ dowodu z opinii kolejnej jednostki orzeczniczej, ponieważ procedura nie przewiduje takiej możliwości. Niezasadny był też zarzut dotyczący braku wyjaśnienia (uzasadnienia) w orzeczeniu lekarskim konkretnych powodów jego wydania. Treść orzeczenia wynika z załącznika nr 7 do ww. rozporządzenia i takim właśnie formularzem posłużyła się jednostka orzecznicza i nie przewiduje on uzasadnienia rozstrzygnięcia.

Nie był zasadny zarzut naruszenia, jak określił to skarżący, przepisów postępowania dowodowego poprzez pominięcie przedłożonych przez niego zaświadczeń lekarskich. Dowody te, z uwagi na związanie organów treścią orzeczeń lekarskich wydanych na podstawie przepisów ustawy o kierujących pojazdami oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z 17.07.2014 r., nie mogły stanowić podstawy do dokonywania przez organy odmiennych ustaleń faktycznych. W szczególności nie wskazują one na możliwość kierowania przez skarżącego pojazdami mechanicznymi, lecz jedynie stanowią pewne informacje o jego stanie zdrowia w określonym zakresie, natomiast nie odnoszą się do całokształtu, który był przedmiotem badań uprawnionych w rozumieniu cyt. rozporządzenia instytucji. To samo dotyczy kwestii pojawienia się w sprawie nowego dowodu w postaci zaświadczenia lekarskiego, który, jak przyznał sam skarżący, nie był znany organom. Pojawienie się nowego dowodu może stanowić ewentualną podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w trybie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., a nie zarzut skargi do sądu administracyjnego.

Nie był zasadny również zarzut braku otrzymania przez skarżącego karty z przeprowadzonych badań i wyników konsultacji specjalistycznych, ponieważ stosownie do § 7 ust. 2 cyt. rozporządzenia otrzymał on jedynie oryginał orzeczenia lekarskiego. Także z tegoż rozporządzenia nie wynika obowiązek zapoznania skarżącego z kartą badania lekarskiego, natomiast niewątpliwie mógł on żądać wglądu do niej, ewentualnie doręczenia mu jej odpisu, czego jednak nie uczynił, chociaż, co należy podkreślić, był reprezentowany w postępowaniu administracyjnym przez profesjonalnego pełnomocnika.

Odnosząc się do kolejnych zarzutów skargi wskazać należy, że zarzut naruszenia postanowień art. 10 § 1 k.p.a. przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego oraz możliwości wypowiedzenia się co do tego i składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Na stronie stawiającej zarzut spoczywa ciężar wykazania istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy (tak np. wyrok NSA z 21.11.2014 r., II OSK 1098/13, LEX nr 1658530). Biorąc pod uwagę powyższe rozważania dotyczące związania organów treścią orzeczenia lekarskiego oraz brakiem wpływu przedłożonych przez skarżącego zaświadczeń lekarskich na ocenę ww. orzeczeń lekarskich należy stwierdzić, że zarzut ten nie mógł odnieść zamierzonego skutku.

Reasumując, w tej sytuacji organy rozpoznające sprawę związane były ostatecznym orzeczeniem stwierdzającym przeciwwskazania do kierowania przez skarżącego pojazdami. Powyższego stanowiska nie mogła zmienić argumentacja skargi dotycząca wadliwości orzeczeń lekarskich wydanych w niniejszej sprawie, ani argumentacja dotycząca naruszenia przepisów proceduralnych. Zaskarżona decyzja zawiera konieczne uzasadnienie faktyczne oraz uzasadnienie prawne i w sposób przejrzysty wyjaśnia motywy podjętego rozstrzygnięcia.

W tym stanie rzeczy Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.