Wyrok NSA, sygn. akt III SA 641/97
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1998-09-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatki inne
Podatkowe postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 23
journal: Dz.U. 1989 nr 75 poz. 445
law: Ustawa z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne.
article: art. 11 ust. 5
journal: Dz.U. 1983 nr 43 poz. 192
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 29 lipca 1983 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym.
article: par. 2 ust. 6
journal: Dz.U. 1992 nr 32 poz. 140
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1992 r. w sprawie stawek podatku obrotowego od towarów sprowadzanych lub nadsyłanych z zagranicy oraz zwolnień od tego podatku.
Teza: 1. Wymogi z par. 2 ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1992 r. w sprawie stawek podatku obrotowego od towarów sprowadzanych lub nadsyłanych z zagranicy oraz zwolnień od tego podatku /Dz.U. nr 32 poz. 140 ze zm./ miały charakter warunku materialnoprawnego.

2. Uchylenie ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku obrotowym - Dz.U. 1983 nr 43 poz. 192/ nie spowodowało wygaśnięcia obowiązku, który powstał pod rządem tej ustawy.

TEZY

1. Wymogi z par. 2 ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1992 r. w sprawie stawek podatku obrotowego od towarów sprowadzanych lub nadsyłanych z zagranicy oraz zwolnień od tego podatku /Dz.U. nr 32 poz. 140 ze zm./ miały charakter warunku materialnoprawnego.

2. Uchylenie ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku obrotowym - Dz.U. 1983 nr 43 poz. 192/ nie spowodowało wygaśnięcia obowiązku, który powstał pod rządem tej ustawy.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 21 kwietnia 1994 r. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością "P." powiadomiła Urząd Celny w G., że w lipcu. 1992 r. otrzymała z Kanady dwa kontenery, w których obok zamówionych maszyn i urządzeń do produkcji domów znalazły się także niezamówione materiały budowlane. Odprawę tych towarów załatwiała na zlecenie Spółki firma "H.". Autor pisma twierdził, że był przekonany, iż uiszczona przez Spółkę opłata celna obejmowała wszystkie towary, podczas gdy w trakcie kontroli skarbowej okazało się, że materiały budowlane nie zostały oclone. Wniósł zatem o obciążenie Spółki nieuiszczonym cłem.

Dyrektor Urzędu Celnego w G., po wznowieniu postępowania celnego, wymierzył cło decyzją z dnia 4 lipca 1994 r. Z kolei Urząd Skarbowy W., decyzją z dnia 24 maja 1995 r., określił Spółce zobowiązanie w podatku obrotowym od towarów sprowadzonych z zagranicy dnia 7 lipca 1992 r. w kwocie 9.767,90 zł. W uzasadnieniu stwierdził, że w toku postępowania Spółka wyraziła pogląd w piśmie z dnia 20 kwietnia 1995 r., iż materiały budowlane, jako towary zaopatrzeniowo-inwestycyjne, nie powinny być obciążone podatkiem obrotowym. Urząd Skarbowy nie zgodził się z tym poglądem. Nie podważając zaopatrzeniowego charakteru sprowadzonego towaru uznał, że nie spełniono warunku z par. 2 ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1992 r. w sprawie stawek podatku obrotowego od towarów sprowadzanych lub nadsyłanych z zagranicy oraz zwolnień od tego podatku /Dz.U. nr 32 poz. 140 ze zm./, a mianowicie nie złożono w dokumencie odprawy celnej oświadczenia zawierającego różne dane oraz precyzującego przeznaczenie sprowadzanego towaru. W związku z tym - zdaniem Urzędu Skarbowego - sporne towary nie podlegały zwolnieniu, natomiast datą dokonania importu był dzień dokonania zgłoszenia celnego /art. 23 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne - Dz.U. nr 75 poz. 445 ze zm. w związku z art. 11 ust. 5 ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku obrotowym - Dz.U. 1983 nr 43 poz. 192/. Z tego powodu Urząd Skarbowy uznał, że nie ma znaczenia dla sprawy podatku data wydania decyzji przez Dyrektora Urzędu Celnego w G.

Spółka "P." odwołała się od decyzji Urzędu Skarbowego i zarzuciła, że sporny towar nie został w 1992 r. zgłoszony do odprawy celnej. Odprawa została dokonana już po utracie mocy obowiązującej ustawy o podatku obrotowym. Ponadto postępowanie celne, zdaniem strony odwołującej się, prowadzone było z urzędu, w związku z czym nie da się wprost zastosować do niego "reguł zwykle stosowanych". Niezależnie od tego, pismo z dnia 21 kwietnia 1994 r. zawierało dane spełniające wymogi z par. 2 ust. 6 rozporządzenia. Skoro jednak pod jego rządem nie było odprawy celnej, nie można na podstawie tego przepisu naliczać podatku obrotowego.

Powyższe argumenty nie przekonały Izby Skarbowej w W., która dnia 19 listopada 1996 r. utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. Podzielając rozumowanie organu pierwszej instancji Izba Skarbowa zauważyła,, że żaden z przedstawionych dokumentów, nawet pismo z dnia 21 kwietnia 1995 r. /chodziło chyba o rok 1994/, nie zawierał oświadczenia wymaganego przez par. 2 ust. 6 rozporządzenia. Zdaniem Izby, Spółka po stwierdzeniu, że w przesyłce znajdują się towary niezamówione, powinna dopełnić formalności celno-podatkowych. Nie uczyniła tego jednak przez prawie 2 lata, tzn. do momentu kontroli skarbowej.

W skardze na decyzję Izby Skarbowej Spółka zarzuciła, że organ II instancji nie ustosunkował się do argumentu, że w chwili wydawania decyzji przez Urząd Skarbowy nie obowiązywała już ustawa o podatku obrotowym. Ponadto autor skargi postawił zarzut naruszenia par. 2 ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1992 r., gdyż nie był możliwy do spełnienia warunek złożenia deklaracji o charakterze zaopatrzeniowo-inwestycyjnym towaru, skoro w ogóle nie został sporządzony dokument odprawy celnej. Autor dodał, że " (...)gdy dokument celny na przedmiotowy towar został sporządzony, deklaracja o przeznaczeniu towaru została złożona (...)".

Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zarówno w orzecznictwie Sądu Najwyższego jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że wymogi z par. 2 ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1992 r. /Dz.U. nr 32 poz. 140 ze zm./ miały charakter warunku materialnoprawnego. Innymi słowy, niezamieszczenie w dokumencie odprawy celnej oświadczenia o przeznaczeniu towaru sprowadzonego z zagranicy wykluczało możliwość skorzystania ze zwolnienia od podatku obrotowego.

Wywody skarżącej Spółki, że w jej przypadku spełnienie warunku było niemożliwe, polegają na nieporozumieniu. Obowiązkiem Spółki było zamieszczenie materiałów budowlanych w zgłoszeniu celnym dotyczącym maszyn i urządzeń budowlanych. Cała zawartość dwóch kontenerów powinna być oclona w tym samym dniu. Zaniedbanie wspomnianego obowiązku, wszystko jedno czy przez "H.", czy bezpośrednio przez stronę, nie może strony premiować. Ulga w podatku jest wyjątkiem od zasady powszechności podatku, a zatem swoistą premią. Jeżeli traci prawo do zwolnienia od podatku obrotowego podmiot, który w dokumencie odprawy celnej nie zamieścił oświadczenia o przeznaczeniu towaru, to tym bardziej traci ulgę podmiot, który we wspomnianym dokumencie w ogóle nie wymienił wszystkich sprowadzonych towarów.

Nie ma racji skarżąca, że odprawa została dokonana po utracie mocy obowiązującej ustawy o podatku obrotowym. Dyrektor Urzędu Celnego w G. w 1994 r. nie wszczął nowego postępowania, tylko wznowił postępowanie wszczęte w lipcu 1992 r.

Obowiązek uiszczenia cła istniał w 1992 r. i w tym też roku powstał obowiązek podatkowy w zakresie podatku obrotowego. Uchylenie ustawy o podatku obrotowym nie spowodowało wygaśnięcia obowiązku, który powstał pod rządem tej ustawy. Dlatego dokonanie wymiaru podatku obrotowego w dniu 24 maja 1995 r. było zgodne z prawem.

Na marginesie należy zauważyć, że wbrew twierdzeniom Spółki, wznowienie postępowania celnego nastąpiło na jej wniosek, a nie z urzędu. Podobnie mija się z prawdą Spółka twierdząc, że pismo z dnia 21 kwietnia 1994 r. zawierało dane spełniające wymogi z par. 2 ust. 6 wymienionego wyżej rozporządzenia Ministra Finansów. Jakkolwiek okoliczności te nie miały decydującego znaczenia, Sąd nie mógł pominąć milczeniem twierdzeń nieprawdziwych.

Mając na względzie, że zaskarżona decyzja nie naruszała prawa, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.