Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 219/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2016-08-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Gospodarka gruntami
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 137 ust. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 1774
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2016 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi M. S., A. Z., E. Z., I. K., Ł. Z. na decyzję Wojewody z dnia 27 stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 27 stycznia 2016 r., po rozpatrzeniu odwołania I. K., M. S., A. Z., E. Z. i Ł. Z., Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta Miasta, wykonującego zadanie starosty z zakresu administracji rządowej z dnia 14 lipca 2014 r. i orzekł

o odmowie zwrotu nieruchomości, oznaczonej jako działki nr [...] i [...] położonej

w obrębie nr [...] gminy Miasta [...] (stanowiące poprzednio działki nr [...] i [...], k.m. [...]).

Zaskarżoną decyzję podjęto w następujących okolicznościach faktycznych

i prawnych:

Decyzją z dnia 9 kwietnia 1970 r. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej Urzędu Spraw Wewnętrznych orzekło na podstawie art. 1, art. 14 i art. 20 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości

(j.t. Dz.U. z 1961 r. nr 18, poz. 94) o wywłaszczeniu na rzecz Państwa nieruchomości położonej w G. przy ul. M., wpisanej w księdze wieczystej Państwowego Biura Notarialnego, wykaz [...], oznaczonej katastralnie jako parcele nr [...] i [...] o łącznej powierzchni 1402 m2, będącej własnością K. Z., za odszkodowaniem w wysokości 31 867,00 zł. Wywłaszczenia dokonano "na budowę parkingu samochodowego".

Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego Wydział II Cywilny

z dnia 27 maja 2003 r. II Ns 1719/02, spadek po K. Z. nabyli:

P. Z., M. S. i I. K.

Wnioskiem z dnia 24 marca 2003 r., sprostowanym pismem z dnia 30 kwietnia 2003 r., M. S., I. K. i P. Z. wystąpili do Prezydenta Miasta, wykonującego zadanie starosty z zakresu administracji rządowej o zwrot

ww. nieruchomości, która zgodnie z zapisami działu II księgi wieczystej

nr [...] prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości przez Sąd Rejonowy V Wydział Ksiąg Wieczystych, stanowi własność Gminy Miasta.

W dniu 10 grudnia 2003 r., przeprowadzono oględziny działek nr [...] i [...] w wyniku czego ustalono, że sporna nieruchomość "w znacznej swej części (do ogrodzenia) stanowi fragment terenu, na którym znajdują się asfaltowe i brukowe elementy placu przeznaczonego do parkowania samochodów (na fakt przeznaczenia placu wskazuje poziome oznaczenie miejsc postojowych). Teren obejmujący również działki sąsiednie otoczony jest metalowym ogrodzeniem. W dniu oględzin nie stwierdzono by teren był użytkowany, na placu nie stwierdzono obecności samochodów. Na działce nr [...] stwierdzono obecność zdewastowanego pawilonu drewnianego typu kiosk. Pozostała część działki nr [...] i [...] (od strony ulicy M.) stanowi fragment pobocza ulicy M., teren od ciągu pieszego do ogrodzenia porośnięty jest trawą z nielicznymi drzewami. Reszta działki nr [...] (od strony ul. S.) stanowi fragment drogi dojazdowej do terenu parkingu oraz ciągu pieszego (betonowego) między ogrodzeniem parkingu a drogą dojazdową do parkingu.

Postanowieniem z dnia 24 maja 2004 r. Wojewoda wyłączył Prezydenta Miasta, wykonującego zadanie starosty z zakresu administracji rządowej od załatwienia przedmiotowego wniosku i wyznaczył do jej prowadzenia Prezydenta Miasta, wykonującego zadanie starosty z zakresu administracji rządowej.

W dniu 5 października 2004 r. ponownie dokonano oględzin przedmiotowej nieruchomości, podczas których ustalono m.in., że działki w znacznej części stanowią teren przeznaczony do parkowania samochodów, widać miejsca postojowe dla samochodów, a przedmiotowy teren stanowi urządzony parking, z czym nie zgodzili się pełnomocnicy wnioskodawców oświadczając, iż nie widzą ogólnodostępnych miejsc postojowych.

Decyzją z dnia 18 listopada 2004 r. organ pierwszej instancji orzekł o odmowie zwrotu przedmiotowej nieruchomości.

Po rozpoznaniu odwołania M. S., I. K. oraz P. Z., decyzją z dnia 15 listopada 2005 r., Wojewoda uchylił w całości ww. decyzję Prezydenta Miasta i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego Wydział I Cywilny z dnia 16 kwietnia 2009 r. I Ns 844/07, spadek po I. K. nabyła I. K., która pismem z dnia 16 czerwca 2009 r. przyłączyła się do wniosku o zwrot przedmiotowej nieruchomości.

W toku ponownego rozpatrywania sprawy organ I instancji pozyskał do akt archiwalną dokumentację dotyczącą realizacji na terenie [...] parkingu samochodowego w rejonie ulic M. i S., tj. m.in.: plan realizacyjny, materiały prasowe wzmiankujące o budowie parkingu w tym rejonie, a także uwierzytelnione kopie map sytuacyjno-wysokościowych.

Następnie, na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego Wydział II Cywilny z dnia 21 listopada 2012 r. II Ns 2485/12, ustalono, że spadek po P. Z. nabyli A. Z. oraz Ł. Z. i E. Z., którzy pismem z dnia 5 czerwca 2014 r. wnieśli o zwrot przedmiotowej nieruchomości, dołączając tym samym do prowadzonego w tej sprawie postępowania.

Decyzją z dnia 25 marca 2013 r. organ pierwszej instancji orzekł o odmowie zwrotu przedmiotowej nieruchomości.

Po rozpatrzeniu odwołania od tego rozstrzygnięcia, decyzją z dnia 29 sierpnia 2013 r., Wojewoda uchylił w całości ww. decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Prowadząc po raz kolejny postępowanie organ I instancji pozyskał do akt sprawy mapę z zaznaczonym przebiegiem granic parkingu samochodowego na terenie [...] oraz archiwalne zdjęcia lotnicze przedmiotowego terenu.

Decyzją z dnia 14 lipca 2014 r. Prezydent Miasta wykonujący zadanie starosty z zakresu administracji rządowej orzekł o odmowie zwrotu przedmiotowej nieruchomości.

Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wnieśli: I. K., M. S., A. Z., E. Z. i Ł. Z. domagając się jej uchylenia

i orzeczenia o zwrocie nieruchomości zgodnie z wnioskiem.

Pismem z dnia 16 października 2015 r. Urząd Miasta poinformował

o modernizacji ewidencji gruntów i budynków położonych na terenie Miasta. Zgodnie z wykazem synchronizacyjnym ID działek udostępnionym na stronie internetowej ww. urzędu działki nr [...] i [..]., karta mapy [...], obecnie mają numer [...]

i [...], obręb nr [...].

Zaskarżoną decyzją z dnia 27 stycznia 2016 r. Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta Miasta, wykonującego zadanie starosty z zakresu administracji rządowej z dnia 14 lipca 2014 r. i orzekł o odmowie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i [...] położonej w obrębie nr [...] gminy Miasta (poprzednio działki nr [..]. i [...], k.m. [...]).

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zwrócona może zostać jedynie nieruchomość zbędna na cel, na jaki została wywłaszczona. Zgodnie natomiast z art. 137 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (j.t. Dz.U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm., zwanej dalej w skrócie "u.g.n."), nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany.

Nawiązując do podniesionego w odwołaniu zarzutu dotyczącego prawidłowej interpretacji ww. przepisu stwierdzono, że zgodnie z aktualnym orzecznictwem sądowoadministracyjnym, w przypadku ustalenia, że na nieruchomości został zrealizowany cel jej nabycia przed dniem 1 stycznia 1998 r., to okoliczność, kiedy ten cel zrealizowano, nie ma znaczenia prawnego, a terminy określone w art. 137 ust. 1 u.g.n. nie znajdują zastosowania. Wyjaśniono bowiem, że problematyka zwrotu nieruchomości wywłaszczonych była unormowana w art. 69 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (j.t. Dz.U. z 1991 r.

nr 30, poz. 127 ze zm.), która nie zawierała jednak szczegółowych warunków uznawania nieruchomości za zbędną na cel wywłaszczenia. Przesłanki zbędności nieruchomości na ten cel zdefiniowane zostały dopiero w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Jednocześnie określony w znowelizowanym z dniem 22 września 2004 r. przepisie art. 137 ust. 1 pkt 1 u.g.n. termin 7 lat

na rozpoczęcie prac związanych z realizacją celu wywłaszczenia obowiązuje dopiero

od dnia 1 stycznia 1998 r., a 10 - letni termin na zakończenie tych prac właśnie

od 22 września 2004 r. Nie można bowiem stosować ustawowych norm określających terminy rozpoczęcia i zakończenia prac związanych z realizacją celu wywłaszczenia do sytuacji zaistniałej przed wejściem w życie przepisów je określających. Stanowisko takie wyraził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 13 marca 2014 r.

P 38/11 wskazując, że nie podlegają zwrotowi na rzecz byłych właścicieli

te nieruchomości, na których cel określony w decyzji o wywłaszczeniu został zrealizowany przed dniem złożenia wniosku o ich zwrot, niezależnie od tego,

czy realizacja inwestycji nastąpiła po upływie 10 lat od chwili wywłaszczenia. Jeśli zaś

w dniu złożenia wniosku o zwrot cel wywłaszczenia jeszcze nie został zrealizowany,

byli właściciele tych nieruchomości oraz ich spadkobiercy zachowują ustawowe uprawnienie do żądania zwrotu, które im przysługiwało przed wejściem w życie ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz

o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2004 r. nr 141, poz. 1492).

Przechodząc do oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego organ stwierdził, że realizacja celu wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości, jakim była budowa parkingu samochodowego, została potwierdzona za pomocą licznych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, na podstawie których można ustalić, iż powstał on na przełomie 1971 i 1972 r.

Plan realizacyjny budowy parkingu na [...] w G., datowany

na grudzień 1970 r., w punkcie 5.2. pod nazwą: "Opis stanu istniejącego" wskazuje m.in., że "teren pod projektowany parking z 3-ch stron jest otoczony ulicami: od północy

ul. M. od południa ul. S. i od zachodu ul. S.".

Tak opisane umiejscowienie inwestycji wskazuje, że objęta nią została również nieruchomość stanowiąca przedmiot niniejszego postępowania. Dodatkowo wskazano, że plan realizacyjny, poza budową samego parkingu, zawierał również opracowania towarzyszące, m.in. projekty: drogowy, odwodnienia, oświetlenia czy zieleni. Całość robót związana z przedmiotową inwestycją traktowana była jako jedno zadanie, a termin jej zakończenia przewidziany został na koniec roku 1971 r. Małą architekturę terenu zabudowy stanowią elementy projektowanego ukształtowania terenu, tj. skarpy, nasypy oraz zieleń. W punkcie 10.0. przedmiotowego planu określono z kolei zestawienie powierzchni inwestycji, na którą złożyły się nie tylko elementy nawierzchni, ale również tereny skarp i zieleni. Projekt zieleni obejmował tereny wokół parkingu, obsiane trawą oraz obsadzone krzewami ozdobnymi i drzewami. Załączniki do przedmiotowego planu stanowią m.in. mapy: "Budowa parkingu na [...] w G. Plansza Zbiorcza" oraz "Budowa parkingu na [...] w G. szczegółowy plan zagospodarowania terenu". Analiza obu map również nie pozostawia wątpliwości, że obie ww. działki zostały w całości objęte planem realizacji inwestycji budowy przedmiotowego parkingu. Potwierdza to także szereg innych pism znajdujących się w zgromadzonym przez organ I instancji materiale dowodowym. W podaniu z dnia 15 lutego 1971 r. skierowanym do Miejskiej Pracowni Urbanistycznej Prezydium Miejskiej Rady Narodowej, W. N. w imieniu własnym, jak i innych mieszkańców [...] w G. prosi "o zmianę lokalizacji zamierzonej budowy parkingu na placu pomiędzy ul. S. a ul. M." oraz wstrzymanie robót". W uzasadnieniu decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia 26 kwietnia 1971 r. [...]., utrzymującej w mocy decyzję o ustaleniu lokalizacji szczegółowej z dnia 19 marca 1971 r. [...], stwierdzono m.in., że "w świetle istniejących potrzeb oraz podjętych decyzji [...], nie ma możliwości zaniechania budowy parkingu". Nadto w piśmie z dnia 3 sierpnia 1971 r. Prezydium Miejskiej Rady Narodowej, wyjaśniło, że "z uwagi na konieczność budowy parkingu na [...] oraz funkcjonalne ustalenie jego położenia w rejonie ulic M., S. i S., Prezydium podtrzymało konieczność realizacji wg dotychczasowych ustaleń przestrzennych".

Organ odwoławczy wskazał, że okoliczność budowy przedmiotowego parkingu potwierdza również artykuł prasowy pt.: "Parking na [...]", opublikowany w Dzienniku [...] dniu 23 października 1971 r., z którego treści wynika, że "władze miejskie budują przy ul. M. (...) parking". W aktach sprawy znajdują się również inne artykuły z gazet opisujące realizację, miejsce oraz termin budowy tego parkingu (np. artykuł w Wieczorze [...] nr 166 z dnia 17 lipca 1972 r.: "Na [...] ulicach", w Głosie [...] nr 164 z dnia 12 lipca 1972 r., "Centrum na medal - czekamy na resztę").

Ponadto, na pozyskanej od Urzędu Miasta mapce z zaznaczonym przebiegiem granic parkingu samochodowego na terenie [...] - rejon ulic M., S. i S., pod którą widnieje pieczątka i podpis geodety- M. K., zaznaczono m.in. obrys granic parkingu a także obrys jego nawierzchni przeniesione ze szczegółowego planu zagospodarowania terenu oraz granice parkingu przeniesione z wytycznych urbanistycznych. Wynika z niej wprost, że cały obszar działek nr [...] i [...] leży w granicach parkingu. Dodatkowo zdjęcia satelitarne z lat 1969, 1973 i 1984, pozyskane z Centralnego Archiwum Wojskowego, wskazują, że na przedmiotowym terenie w 1969 r. znajdowała się przestrzeń wolna od zabudowań oraz jakichkolwiek budowli - teren niezagospodarowany. Na późniejszych zdjęciach rzeczony teren został już zagospodarowany infrastrukturą parkingu. Również znajdująca się w aktach sprawy mapa zasadnicza, sporządzona zgodnie z legendą "według stanu istniejącego w terenie na miesiąc lipiec r. 1973", potwierdza istnienie pomiędzy ulicami S., M. i S. parkingu samochodowego, co zostało wprost na niej oznaczone. Również przeprowadzone w dniach 10 grudnia 2003 r. oraz 5 października 2004 r. oględziny przedmiotowej nieruchomości dowiodły, że na jej terenie w dalszym ciągu znajduje się (choć zaniedbana) infrastruktura parkingu.

Organ wskazał, że przed dniem wywłaszczenia przedmiotowy teren nie był zagospodarowany, co wynika z treści pisma Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury – PMRN z dnia 25 listopada 1971 r., w którym, odpowiadając na pismo W. N., wskazano, iż "Parking zaprojektowany jest zgodnie z obowiązującymi przepisami i jako element zagospodarowania terenu wpłynie na podniesienie estetyki tego eksponowanego rejonu miasta w porównaniu z obecnie istniejącym nieużytkowanym placem, porośniętym chwastami.

Organ odwoławczy stwierdził, że zgromadzony materiał dowodowy pozwalał zatem podjąć rozstrzygnięcie w przedmiocie prowadzonego postępowania i stwierdzić, że cel wywłaszczenia został zrealizowany, dlatego nie było, jak i obecnie nie jest koniecznym przesłuchanie świadków i przeprowadzenie kolejnej wizji lokalnej. Okoliczność zrealizowania celu wywłaszczenia została w sposób wystarczający wykazana za pomocą innych środków dowodowych. Fakt powstania przedmiotowego parkingu znajduje także potwierdzenie w ustaleniach dokonanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 25 września 2015 r. II SA/Gd 201/15, dotyczącym rozpoznania skargi na decyzję w przedmiocie zwrotu wywłaszczonych nieruchomości stanowiących sąsiednie działki działek sąsiednich, również wywłaszczonych na cel realizacji parkingu.

Organ wskazał, że sporny parking powstał w sposób zamierzony. W aktach sprawy znajdują się dokumenty wskazujące na celowe działanie, którego skutkiem było powstawanie przedmiotowej infrastruktury parkingu w ramach realizacji celu wywłaszczenia.

Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 maja

2013 r. I OSK 2205/11 organ stwierdził, że w świetle przepisów ustawy

o gospodarce nieruchomościami, dla oceny zbędności nieruchomości, rozważania dotyczące ewentualnego zrealizowania inwestycji bez pozwolenia na budowę nie mają znaczenia. W art. 137 ust. 1 u.g.n. odwołano się bowiem do zaistnienia okoliczności faktycznych polegających na nierozpoczęciu w określonym terminie prac związanych

z realizacją celu wywłaszczenia (nabycia) nieruchomości, jak również niezrealizowaniu tego celu w określonym przez ustawodawcę terminie. Z przepisu nie wynika zatem, aby okoliczność niewydania pozwolenia na budowę dla zrealizowanego celu nabycia nieruchomości podważała fakt zrealizowania celu wywłąszczenia.

W kwestii zmiany celu przeznaczenia nieruchomości po realizacji celu wywłaszczenia wyjaśniono, że nie można mówić o zbędności na cel wywłaszczenia, gdy nieruchomość po wywłaszczeniu została zagospodarowana i wykorzystana zgodnie z celem wywłaszczenia, określonym w decyzji, a dopiero później zmieniono jej przeznaczenie. Po zaprzestaniu realizacji dotychczasowego celu wywłaszczenia nie ulega zmianie ocena dokonanego w przeszłości wywłaszczenia, jako zgodnego

z prawem, a dotychczasowego postępowania z wywłaszczoną nieruchomością

- jako prawidłowego. Organ wskazał, że przekazanie nieruchomości wywłaszczonej, na której realizowano cel określony w decyzji o wywłaszczeniu i uczynienie z niej przedmiotu obrotu wskutek odstąpienia od pierwotnych zamierzeń, nie może z mocą wsteczną zmienić oceny "konieczności" i "niezbędności" dokonanego wówczas wywłaszczenia na określony cel publiczny. Organ stwierdził, że każdy zamiar użycia nieruchomości na cel inny niż wskazany w decyzji wywłaszczeniowej wiąże się

z obowiązkiem poinformowania o tym poprzedniego właściciela lub jego spadkobierców. Jednakże brak takiego zawiadomienia nie ma znaczenia w kontekście oceny zasadności wniosku

o zwrot nieruchomości. Organ podkreślił, że z akt sprawy nie wynika,

aby będący przedmiotem zainteresowania w niniejszym postępowaniu teren został wykorzystany w innym celu niż na parking dla samochodów.

W świetle powyższego stwierdzono, że zaskarżona decyzja jest co do meritum prawidłowa, dokonano w niej prawidłowej oceny materiału dowodowego oraz właściwej subsumcji. Niemniej, z uwagi na wspomnianą modernizację ewidencji gruntów

i budynków położonych na terenie Miasta, działki o których orzeczono w decyzji organu I instancji obecnie już nie istnieją, tzn. zmieniły numery. Z tego powodu,

organ II instancji uwzględnił zmiany stanu faktycznego i prawnego, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji, w konsekwencji czego uchylił rozstrzygnięcie i orzekł ponownie, w zakresie działek obecnie istniejących.

W skardze na decyzję Wojewody z dnia 27 stycznia 2016 r., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania zgodnie z obowiązującymi przepisami M. S., I. K., A. Z., E. Z. i Ł. Z. zarzucili jej naruszenie przepisów:

1. art. 7 w zw. z art. 77, art. 80 i art. 86 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 23, zwanej dalej

w skrócie: "k.p.a.") poprzez niewyjaśnienie, czy faktycznie i prawnie zrealizowano publiczny cel wywłaszczenia na wywłaszczonej nieruchomości;

2. art. 137 ust. 1 u.g.n. poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że przepis ten

i wskazane w nim terminy nie mają zastosowania w niniejszej sprawie;

3. art. 136 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 137 ust. 1 i art. 140 ust. 4 u.g.n. poprzez przyjęcie, że ewentualna realizacja celu wywłaszczenia sprzeciwia się zwrotowi nieruchomości w sytuacji, gdy cel ten przestanie być realizowany;

4. naruszenie art. 136 ust. 1 i ust. 3 u.g.n. (ewentualnie w zw. z art. 137 ust. 1 u.g.n.) poprzez taką ich wykładnię, zgodnie z którą za zrealizowany cel wywłaszczenia można uznać realizację inwestycji niezgodnie z prawem (tj. bez wymaganych stosownych pozwoleń) i nie stanowi to przeszkody do odmowy zwrotu nieruchomości.

Z uzasadnienia skargi wynika, że skarżący kwestionują ustalenia faktyczne

i zgromadzone dowody, które nie potwierdzają tezy o zrealizowaniu celu wywłaszczenia. Zdaniem skarżących, żaden dowód w sprawie nie potwierdza, że konkretna działka nr [...] i [...] (dawne działki nr [...] i [...]) została zagospodarowana zgodnie z celem wywłaszczenia. To samo dotyczy otoczenia działek i całego sąsiedniego terenu. Same tylko nakłady na nieruchomość nie przesądzają jeszcze

o zrealizowaniu celu publicznego wywłaszczenia.

W kwestii naruszenia art. 137 ust. 1 u.g.n wskazano, że wyrażony przez Wojewodę pogląd pomija zupełnie treść art. 233 u.g.n., który stanowi,

że sprawy wszczęte, lecz nie zakończone decyzją ostateczną przed dniem wejścia

w życie niniejszej ustawy, prowadzi się na podstawie jej przepisów. Przepis ten jednoznacznie wskazuje na wolę ustawodawcy i na to, jak jego zdaniem należy rozumieć wprowadzenie 7-letniego terminu określającego zbędność nieruchomości. Skoro do spraw nie zakończonych (np. o zwrot nieruchomości) należało stosować przepis art. 137 u.g.n., który ustanawia 7-letni termin na rozpoczęcie realizacji celu publicznego, to tym bardziej należy ten właśnie przepis stosować do spraw wszczętych po wejściu w życie ustawy o u.g.n. Przyjęcie natomiast, że w sprawie nie stosuje się przedmiotowych terminów, a faktycznie z niniejszej sprawy wynika, iż w latach

1991-1996 i w latach 1996-2003 teren traktowany przez organ I instancji jako parking był wykorzystywany przez osoby trzecie komercyjnie i jednocześnie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego uległ zmianie na funkcje mieszkaniowo-usługowe

i do chwili obecnej miejsce to nie jest publicznym parkingiem, to w takim stanie faktycznym sprawy przedmiotowa nieruchomość była i jest zbędna na cele wywłaszczenia.

Wnioskodawcy podtrzymali również stanowisko, że przeznaczenie nieruchomości na inny cel niż cel wywłaszczenia, nawet po jego realizacji, uzasadnia oczekiwanie zwrotu nieruchomości, natomiast treść przywołanego przez organ orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego nie zwalnia z dalszej analizy przepisów ustawy

o gospodarce nieruchomościami oraz Konstytucji w zakresie obowiązku zwrotu nieruchomości. Wypowiadając się w przedmiocie konstytucyjności art 137 u.g.n. Trybunał nie zajmował się pozostałymi przepisami ustawy, co pozwala organom administracji publicznej oraz sądom administracyjnym samodzielnie analizować zagadnienie.

Skarżący wskazali, że analizując ratio legis instytucji zwrotu nieruchomości całkowicie pominięto również przepis art. 140 ust. 4 u.g.n., który nakazuje byłemu właścicielowi ubiegającemu się o zwrot nieruchomości zwrot nakładów. Przecież nakłady te są efektem realizacji celu wywłaszczenia, a ich zwrot jest możliwy w przypadku, gdy dochodzi do zwrotu nieruchomości, na której zrealizowano cel wywłaszczenia (co do zasady) lub zaniechano zakończenia tej realizacji (wyjątki). Skarżący zajęli stanowisko, że z uwagi na zasady konstytucyjne wyrażające się w sprawie tezą, iż utrzymywanie skutków wywłaszczenia musi być uzasadnione celem publicznym oraz biorąc pod rozwagę przeciętne, powszechne rozumienie zasad sprawiedliwości, praworządności i demokratycznego państwa prawa - utrzymywanie stanu wywłaszczenia pomimo zaniechania dalszego wykorzystywania nieruchomości na cele wywłaszczeniowe, nawet pomimo wcześniejszego zrealizowania celu wywłaszczenia, jest nieuzasadnione.

Odnośnie ostatniego z podniesionych zarzutów dodano, że w sprawie nie mamy do czynienia z kwestią nielegalności dotyczącej niezgodności wykonania inwestycji

z wydanymi podstawowymi decyzjami budowlanymi, ale z kwestią nielegalności wynikającej w ogóle z braku tychże podstawowych decyzji budowlanych. Tym samym nie do końca trafny jest argument, że organy orzekające o zwrocie nie są uprawnione, czy kompetentne do oceniania, czy realizacja inwestycji nastąpiła zgodnie z prawem. Rolą organu było zatem ustalenie, czy w sprawie wydano pozwolenie na budowę

i pozwoleniu na użytkowanie, co przesadza zarówno o legalności inwestycji,

jak i ewentualnie o rozpoczęciu jej realizacji oraz o zakończeniu w przewidzianych ustawą terminach.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna i jako taka podlegała oddaleniu.

Przeprowadzone przez sąd badanie zgodności z prawem zaskarżonych decyzji wykazało, że nie są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie.

Sąd uznał, że organy orzekające rozstrzygając sprawę dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, procedowały w zgodzie z przepisami postępowania administracyjnego oraz prawidłowo zastosowały przepisy u.g.n. Wobec tego zarzuty skargi należało uznać za nieusprawiedliwione.

Kontrolą legalności w przedmiotowej sprawie objęto decyzję Wojewody z dnia 27 stycznia 2016 r., którą uchylono decyzję Prezydenta Miasta, wykonującego zadanie starosty z zakresu administracji rządowej, a następnie orzeczono o odmowie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i [...] położonej w obrębie nr [...] gminy Miasta (poprzednio nr [..]. i [..], k.m. [...]).

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy należy przywołać treść przepisów stanowiących materialnoprawną podstawę jej rozpoznania. I tak, zgodnie

z art. 136 ust. 3 u.g.n., poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137,

stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wnioskiem o zwrot nieruchomości lub jej części występuje się do starosty, wykonującego zadanie

z zakresu administracji rządowej, który zawiadamia o tym właściwy organ. Warunkiem zwrotu nieruchomości jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140.

Zbędność nieruchomości na cel wywłaszczenia określa się w oparciu o przepis art. 137 ust. 1 u.g.n., który stanowi, że nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli:

1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo

2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany.

2. Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, cel wywłaszczenia został zrealizowany tylko na części wywłaszczonej nieruchomości, zwrotowi podlega pozostała część.

Analizując poczynione przez organy orzekające w sprawie ustalenia oraz wyciągnięte na ich podstawie wnioski sąd uznał, że organy obu instancji prawidłowo ustaliły, że cel wywłaszczenia, tj. budowa parkingu samochodowego, został na przedmiotowej nieruchomości zrealizowany.

Zdaniem sądu, organy obu instancji poczyniły w sprawie szczegółowe ustalenia faktyczne dotyczące spornej kwestii, czy cel wywłaszczenia został zrealizowany

na przedmiotowych działkach oraz czy w konsekwencji realizacji wspomnianego celu nieruchomość tę można uznać za zbędną. Ustalenia te oparte zostały na prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym i są, w przekonaniu sądu, wystarczające dla rozstrzygnięcia sprawy. Organ drugiej instancji prawidłowo stwierdził, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał podjąć rozstrzygnięcie

w przedmiocie prowadzonego postępowania. Okoliczność zrealizowania celu wywłaszczenia na działkach nr [..] i [..] (poprzednio nr [..] i [..].) została wykazana za pomocą wielu środków dowodowych, które organy orzekające w sprawie w ich całokształcie oceniły.

Ustalając cel wywłaszczenia spornych działek oraz jego realizację organy oparły się przede wszystkim na zgromadzonej dokumentacji archiwalnej z lat 1969-1970, zawierającej m.in.:

1/ opracowanie w postaci wytycznych urbanistycznych Prezydium Miejskiej Rady Narodowej z listopada 1969 r., w których został szczegółowo przedstawiony zakres zadań składających się na inwestycję w postaci parkingu jednopoziomowego ograniczonego ulicami S., S. i M. oraz granicą posesji przy ul. M.,

2/ decyzję Prezydium Miejskiej Rady Narodowej Nr [...] z dnia

19 marca 1970 r. ustalającą "lokalizację szczegółową na budowę parkingu bez dokonania inwestycji budowlanych na terenie G. ograniczony ulicami M.,

S., S. oraz posesją przy ul M. nr [...]", której integralną część stanowi mapa sytuacyjno - wysokościowa, z której wynika, iż cały teren działki

nr [...] objęty został planem realizacji inwestycji budowy parkingu. Zgodnie z mapą

na ww. działce zaplanowano usytuowanie miejsc parkingowych, dojazd do nich oraz element zieleni stanowiący skarpę,

3/ opracowanie projektowe - plan realizacyjny "Budowa parkingu w [...] w G. - szczegółowy plan zagospodarowania terenu wraz z załącznikami graficznymi" sporządzone w grudniu 1970 r., które poza szczegółowym opisem samego parkingu zawierało również opracowania towarzyszące, między innymi: projekt drogowy, projekt odwodnienia, projekt oświetlenia oraz projekt zieleni. W opracowaniu podkreślono, że całość robót związana z przedmiotową inwestycją traktowana jest jako jedno zadanie, zaś termin jej zakończenia, tj. ukończenia robót ziemnych

i nawierzchniowych, oświetlenia oraz urządzenie terenu wraz z małą architekturą przewidziany został na koniec 1971 r.

Powyższa dokumentacja dała organom administracji asumpt do trafnego wniosku, że realizacja celu wywłaszczenia działek nr [...] i [...] (poprzednio nr [...]

i [...]), wyraźnie sprecyzowanego w decyzji o wywłaszczeniu i niebudzącego wątpliwości, rozpoczęła się w 1971 r. Organy prawidłowo przy tym uwzględniły artykuły z prasy lokalnej – "Dziennika [...]" z 1971 r. i z "Głosu [...]" z 1972 r., opisujące realizację budowy parkingu na [...] w G., które wskazują,

że realizacja inwestycji miała miejsce na przełomie lat 1971 i 1972. Zdjęcia towarzyszące wskazanym artykułom dokumentują prowadzone na terenie inwestycji prace i potwierdzają jej usytuowanie w kwartale pomiędzy ulicami S., S. i M.

Na dołączonej do akt mapie z zaznaczonym przebiegiem granic parkingu samochodowego na terenie [...] - rejon ulic M., S. i S. widnieje obrys granic parkingu przeniesiony ze szczegółowego planu zagospodarowania terenu oraz wytycznych urbanistycznych, z którego wynika,

że obszar działek nr [...] i [...] (obecnie nr [...] i [...]), leży w granicach parkingu. Dodatkowo, zdjęcia satelitarne z lat 1969, 1973 i 1984, pozyskane z Centralnego Archiwum Wojskowego wskazują, że na przedmiotowym terenie w roku 1969 znajdowała się przestrzeń wolna od zabudowań oraz jakichkolwiek budowli - teren niezagospodarowany. Natomiast z później wykonanych zdjęć satelitarnych wynika wprost, że przedmiotowy teren został zagospodarowany infrastrukturą parkingu.

Wobec powyższego sąd uznał, że organy obu instancji przeanalizowały wnikliwie materiały prasowe traktujące o budowie parkingu na [...] w G., a także poddały go szczegółowej analizie i weryfikacji. Organy ustaliły, z jakiego okresu pochodzą wskazane artykuły prasowe oraz wnikliwie wyjaśniły, czy na pewno dotyczą one realizacji inwestycji na spornej nieruchomości stanowiącej działki nr [...] i [...] (poprzednio nr [...] i [...]). Dodatkowo organy dopuściły dowód ze zdjęć lotniczych znajdujących się w zasobach Centralnego Archiwum Wojskowego,

które także potwierdzają, że już w 1973 r. na tym terenie znajdował się parking samochodowy.

W ocenie sądu przy pomocy wszystkich zgromadzonych dokumentów archiwalnych i aktualnych organy zdołały w sposób niewątpliwy wykazać, że cel towarzyszący wywłaszczeniu działek nr [...] i [..]. (poprzednio nr [...] i [...]) został zrealizowany na przełomie początku lat siedemdziesiątych, czyli zarówno przed dniem wejścia w życie u.g.n., tj. przed dniem 1 stycznia 1998 r., jak i przed dniem złożenia wniosku o zwrot, tj. przed dniem 24 marca 2003 r. Tym samym przesłanka zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia w odniesieniu do przedmiotowych działek nie zaszła i warunków do ich zwrotu nie było.

Podkreślić przy tym należy jako okoliczność istotną i znaną sądowi z urzędu,

że ustalenia powyższe i poczyniona na ich podstawie ocena zbieżne są ze stanowiskiem zarówno organów, jak i kontrolujących je sądów administracyjnych

w sprawach dotyczących zwrotu innych działek objętych inwestycją budowy parkingu

w kwartale ulic S., S. i M. w G. Organy administracji w sprawach dotyczących działek o nr [...] i nr [...] również odmówiły ich zwrotu, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyrokach w sprawach o sygn. akt II SA/Gd 523/12 oraz II SA/Gd 201/15 oddalił skargi na te decyzje,

a także Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę kasacyjną w sprawie o sygn. akt I OSK 902/13. W wymienionych sprawach organy i sądy zgodnie przesądziły, opierając się na tożsamym materiale dowodnym, że na obu tych działkach cel wywłaszczenia polegający na budowie parkingu został zrealizowany, co wykluczało ich zwrot.

Pomimo braku prawnego związania stanowiskami sądów administracyjnych wyrażonymi w innych sprawach, rozstrzygnięcia odnoszące się do działek nr [..]. i [...] ze względu na związek łączący je z działkami nr [...] i [...] (poprzednio nr [...] i [...]) potwierdzają również ustalenia poczynione w rozpoznawanej sprawie. Niemniej nie może umknąć sądowi, że prawomocne wyroki zgodnie z art. 190 ustawy Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi są wiążące, dodatkowo więc

też potwierdzają argumentację organów i wzmacniają ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, mimo że dotyczą innych działek składających się na ten sam sporny parking.

W świetle prawidłowo zgromadzonego w sprawie i ocenionego materiału dowodowego sąd uznał za chybione zarzuty braku poczynienia niezbędnych ustaleń faktycznych i błędnej ich oceny, a procedowanie organów ocenić należało jako prawidłowe i zgodne z zasadą wynikającą z art. 7 k.p.a. oraz przepisami art. 77 § 1

i art. 80 k.p.a.

Przy ocenie przesłanki zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia, wbrew wywodom skargi, organy prawidłowo wskazały na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 marca 2014 r. sygn. P 38/11, zgodnie z którym przepis art. 137 ust. 1 pkt 2 u.g.n. w zakresie, w jakim za nieruchomość zbędną uznaje nieruchomość wywłaszczoną przed 27 maja 1990 r., na której w dniu złożenia wniosku o zwrot, a nie później niż przed 22 września 2004 r., zrealizowano cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jest niezgodny z art. 2w związku z art. 165 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (OTK-A 2014/3/31, Dz.U. z 2014 r., poz. 376). Z powyższego wynikało, że zwrotowi nie podlegają na rzecz byłych właścicieli te nieruchomości, na których cel określony w decyzji o wywłaszczeniu został zrealizowany przed dniem złożenia wniosku o ich zwrot, niezależnie od tego, czy realizacja inwestycji nastąpiła po upływie 10 lat od chwili wywłaszczenia. W tym samym kierunku wykładni zmierzał Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 22 marca 2013 r. I OSK 1981/11 stwierdził, że terminów zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia określonych w art. 137 ust. 1 u.g.n. nie można odnosić do stanu faktycznego opisanego w powołanym art. 137 ust. 1, który zaistniał przed dniem 1 stycznia 1998 r. odnośnie prac związanych z rozpoczęciem realizacji celu wywłaszczenia oraz do stanu faktycznego, który zaistniał przed dniem 22 września 2004 r. odnośnie zrealizowania tego celu. Nie można bowiem bez wyraźnej ku temu podstawy prawnej okoliczności faktycznych zaistniałych przed wejściem w życie danej normy prawnej oceniać przez pryzmat tej normy, ponieważ ocena ta byłaby naruszeniem konstytucyjnie ukształtowanej zasady nie działania prawa wstecz.

Mając na uwadze wskazany wyrok Trybunału Konstytucyjnego oraz wykładnię wyrażoną w przywołanym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, z którą Sąd w składzie rozpoznającym sprawę zgadza się, organy orzekające prawidłowo ustaliły

i oceniły, że ze względu na przejęcie działek nr [...] i [...] (poprzednio nr [...] i [...]) przez Skarb Państwa w dniu 9 kwietnia 1970 r. ocena jej zbędności na cel wywłaszczenia nie powinna być dokonywana przez pryzmat upływu terminów określonych w art. 137 ust. 1 u.g.n., czego domaga się strona skarżąca. Dlatego też jedynym koniecznym i istotnym ustaleniem było to, czy cel określony w decyzji wywłaszczeniowej został zrealizowany przed dniem złożenia wniosku o zwrot nieruchomości, tj. przed dniem 24 marca 2003 r., niezależnie od tego, czy realizacja inwestycji nastąpiła po upływie 10 lat od chwili wywłaszczenia. Na marginesie wskazać jednak należy, że w istocie w niniejszej sprawie nawet gdyby terminy wskazane w art. 137 ust. 1 u.g.n. znajdowały zastosowanie, to były one zachowane, bowiem z zebranego materiału dobowego wynika, że nieruchomość został wywłaszczona w 1970 r., a parking został zrealizowany najpóźniej w 1973 r., bowiem jest on widoczny na zdjęciach satelitarnych z tego okresu

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, wskazać należy, że pogląd skarżących, według którego realizacja celu wywłaszczenia może nastąpić wyłącznie zgodnie z prawem (kwestia wymaganych pozwoleń), a w przeciwnym razie celu nie można uznać za zrealizowany, co otwiera drogę do zwrotu nieruchomości, nie jest uzasadniony. Wyjaśnić należy, że z przepisów art. 136 ust. 3

i art. 137 u.g.n. nie wynika, aby okoliczność ta miała normatywne znaczenie dla skuteczności żądania zwrotu nieruchomości. Stanowią one wprost,

że przy ocenie zbędności nieruchomości istotne jest jedynie to, czy ściśle określony

cel wywłaszczenia (lub nabycia nieruchomości) został zrealizowany, a ponadto czy takie zamierzenie na określonej nieruchomości zostało rozpoczęte i zakończone

w określonym przedziale czasu. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 1981/11 zajął stanowisko, że art. 137 ust. 1 u.g.n. nie wynika, aby okoliczność niewydania pozwolenia na budowę dla zrealizowanego celu nabycia nieruchomości podważała zrealizowanie tego celu, jako spełnienie przesłanki zbędności nieruchomości na cel nabycia (wyrok dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).

Ustosunkowując się natomiast do zarzutu zmiany celu wywłaszczenia,

która wpływa na możliwość jej zwrotu, wskazać należy, że okoliczność zmiany celu wywłaszczenia po jego realizacji jest irrelewantna prawnie z punktu widzenia przesłanek zwrotu nieruchomości. Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, przepisy art. 137 u.g.n. nie przewidują obowiązku zwrotu wywłaszczonej nieruchomości w przypadku, gdy w terminach tam określonych zrealizowano na nieruchomości cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Uznaje się,

że nieruchomość nie podlega obowiązkowi zwrotu poprzednim właścicielom niezależnie od tego, jak długo wykorzystywano ją na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jakie były przyczyny zaprzestania dalszej realizacji tego celu, czy podmiot publiczny powziął zamiar przeznaczenia jej na realizację innego celu, a także jaki jest dalszy sposób wykorzystywania nieruchomości wywłaszczonej (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 21 lutego 2008 r. sygn. akt I OSK 180/07; z dnia 6 maja

2010 r., sygn. akt I OSK 941/09; z dnia 13 stycznia 2010 r., sygn. akt I OSK 471/09, dostępne na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).

Podkreślić należy, że unormowanie art. 137 ust. 1 u.g.n. było przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 13 grudnia 2012 r. sygn. akt P 12/11 uznał, że w zakresie, w jakim uznaje za zbędną nieruchomość, na której w terminach w tym przepisie zrealizowano cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, a następnie nieruchomość tę przeznaczono na realizację innego celu, nie jest niezgodny z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP.W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał wskazał, że nie jest możliwe odniesienie treści zasady zwrotu wywłaszczonych nieruchomości do oceny art. 137 ust. 1 u.g.n. w zakresie, w jakim przepis ten nie uznaje za zbędną i przez to niepodlegającą zwrotowi także takiej wywłaszczonej nieruchomości, którą wywłaszczyciel rozporządził, odstępując od pierwotnie realizowanego celu wywłaszczenia. Wynika to stąd, iż po zaprzestaniu realizacji dotychczasowego celu wywłaszczenia nie ulega zmianie ocena dokonanego w przeszłości wywłaszczenia jako zgodnego z prawem, a dotychczasowego postępowania z wywłaszczoną nieruchomością jako prawidłowego. Przekazanie nieruchomości wywłaszczonej przed laty, na której realizowano cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, i uczynienie z niej przedmiotu obrotu wskutek odstąpienia od pierwotnych zamierzeń, nie może z mocą wsteczną zmienić oceny "konieczności" i "niezbędności" dokonanego wówczas wywłaszczenia na określony cel publiczny. Jeżeli ważność lub skuteczność decyzji o wywłaszczeniu nie została podważona we właściwym postępowaniu, samo zaprzestanie realizacji celu wywłaszczenia nie zmienia oceny prawidłowości dokonanego przed laty wywłaszczenia nieruchomości i przekazania jej do wykorzystywania zgodnie z treścią decyzji wywłaszczeniowej. Nawet po zaprzestaniu wykonywania celu publicznego, dokonane

w przeszłości wywłaszczenie należy nadal uważać za "konieczne" i "niezbędne"

dla realizacji celu publicznego, którego dalsza realizacja została porzucona. Poza zakresem normatywnym konstytucyjnej zasady zwrotu wywłaszczonych nieruchomości pozostaje zatem ocena dalszego wykorzystywania nieruchomości zgodnie z treścią decyzji o wywłaszczeniu, a także zaprzestanie – z różnych przyczyn – realizacji tego celu lub przekazanie nieruchomości na realizację innych zadań.

W świetle powyższego należy uznać, że konstrukcja przesłanek przyjętych

w art. 136 ust. 3 w związku z art. 137 ust. 1 i 2 u.g.n. przesądza, że do oceny zbędności nie można uwzględniać zdarzeń, które nastąpiły po realizacji celu określonego w decyzji o wywłaszczeniu, a podstawą tej oceny jest wyłącznie okoliczność faktycznego zrealizowania celu określonego w decyzji o wywłaszczeniu, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Na marginesie wskazać należy, że z okoliczności sprawy nie wynikało, iż w istocie teren wywłaszczonej nieruchomości został użyty na inny cel niż wskazany w decyzji. Na terenie tym do tej pory znajduje się infrastruktura parkingu, a uchwalenie planu zagospodarowania przestrzennego nie jest tożsame ze zmianą sposobu wykorzystywania nieruchomości.

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w powoływanym wyroku już z dnia 4 grudnia 2014 r., nie można mówić o zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia, gdy nieruchomość po wywłaszczeniu została zagospodarowana i wykorzystana zgodnie z celem wywłaszczenia, a dopiero później nastąpiło czasowe jej wykorzystanie na cel niepubliczny czy też zmieniono jej przeznaczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

Z powyższych względów, nie dopatrując się naruszenia prawa przez rozstrzygające sprawę organy, sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) oddalił skargę jako bezzasadną.