Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 621/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2007-01-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c,  art. 152,  art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Siedlecka, Sędzia NSA Halina Kremis, Asesor WSA Alicja Palus /spraw./, Protokolant Paweł Kysiak, po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 19 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy we wznowionym postępowaniu uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę I. uchyla decyzję I i II instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; III. zasądza od Wojewody D. na rzecz skarżącej kwotę 455 zł /czterysta pięćdziesiąt pięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania poniesionych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...], wydaną po uprzednim kasacyjnym orzeczeniu Wojewody D. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia Prezydent W. powołując w podstawie prawnej przepisy art. 104, art. 150 § 1 i art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego i art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane /t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm./ oraz art. 92 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym, odmówił uchylenia decyzji Prezydenta W. z dnia [...] Nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej zadaszenie balkonu wraz z przebudową otworu okiennego na dodatkowe wejście na balkon z mieszkania przy ul. M. [...] we W.

W szczegółowym uzasadnieniu swojej decyzji Prezydent W. wyjaśnił, że na wniosek z dnia 1 października 2003 r. złożony przez inwestorów A. i J. F. wydał w dniu [...] decyzję Nr [...] o pozwoleniu na budowę dla inwestycji obejmującej zadaszenie balkonu wraz z przebudową otworu okiennego na dodatkowe wejście na balkon mieszkania przy ul. M. [...] we W. W sprawie za strony, uznano osobę inwestora oraz Spółdzielnię Mieszkaniową A przy ul. M. [...] we W.

W dniu 19.02.2004 r. do w/w, organu administracji architektoniczno-budowlanej wpłynął wniosek członka Spółdzielni Mieszkaniowej – M. O. zam. przy ul. M. [...] we W. o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego przedmiotowa decyzją. Po przeprowadzeniu stosownego postępowania, mając na uwadze wykładnię sądową, iż stroną w postępowaniu administracyjnym w sprawach dotyczących spółdzielni mieszkaniowych jest sama spółdzielnia, reprezentowana przez jej organy decyzją Prezydenta W. z dnia [...] Nr [...] odmówiono wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego w/w decyzją z dnia [...] Nr [...].

Nie zgadzając się z powyższym M. O. wniosła odwołanie do Wojewody D., który decyzją z dnia [...] Nr [...] uchylił Decyzję Prezydenta W. z dnia [...] Nr [...]. Wojewoda D. w swojej decyzji stwierdził, iż M. O. należy uznać jako stronę w postępowaniu administracyjnym dotyczącym wydania pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji obejmującej zadaszenie balkonu wraz z przebudową otworu okiennego na dodatkowe wejście na balkon mieszkania przy ul. M. [...] we W.

Ze stanowiskiem Wojewody D. nie zgodził się inwestor; A. i J. F., którzy złożyli stosowną skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

W dniu 24.08.2004 r. do Urzędu wpłynęło pismo M. O. z żądaniem podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie wznowienia, zgodnie z decyzją Wojewody D. z dnia [...] i stosownie do zapisu art. 61 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270).

W związku z powyższym zastosowano tryb postępowania określony w art. 97 § 1 pkt. 4 ustawy z dnia 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego zawieszono postanowieniem Prezydenta W. z dnia [...] Nr [...] dalsze prowadzenie czynności przez organ administracji architektoniczno-budowlany do czasu rozstrzygnięcia wstępnego tj. rozpatrzenia skargi inwestora przez Wojewódzki Sad Administracyjny. Nie zgadzając się z powyższym M. O. złożyła zażalenie do Wojewody D., który postanowieniem z dnia [...] Nr [...] uchylił w/w postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Zgodnie z treścią w/w. decyzji Wojewody D. z dnia [...] Nr [...] stosownie do art. 145 § 1 pkt. 4 ustawy z dnia 14.06.1960 r. - Kodeks Postępowania Administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z późniejszymi zmianami), na wniosek z dnia 19.02.2004 r. M. O. - postanowieniem Prezydenta W. z dnia [...] Nr [...] wznowiono postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej decyzją Prezydenta W. z dnia [...] Nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej zadaszenie balkonu wraz z przebudową otworu okiennego na dodatkowe wejście na balkon mieszkania przy ul. M. [...] we W.

W dalszym toku prowadzonego postępowania, w dniu 21.01.2005 r. do Wydziału Architektury i Budownictwa wpłynął wniosek – M. O. w sprawie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w zakresie prawa budowlanego dotyczącego przedmiotowych robót budowlanych. W powyższym piśmie M. O. wyraziła opinię, iż zaprojektowana "konstrukcja" narusza przepisy techniczno-budowlane, w tym; rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późniejszymi zmianami), dotyczące bezpieczeństwa konstrukcji, użytkowania, higieny i zdrowia. Do wniosku nie dołączono innych dowodów wskazujących na nieprawidłowe zaprojektowanie przedmiotowej inwestycji obejmującej zadaszenie balkonu wraz z przebudową otworu okiennego na dodatkowe wejście na przy ul. M. [...] we W.

Po rozpoznaniu powyższej sprawy postanowieniem Prezydenta W. z dnia [...] Nr [...] odstąpiono od konieczności zwrócenia się do biegłego o wydanie opinii w sprawie robót budowlanych obejmujących zadaszenie balkonu wraz z przebudową otworu okiennego na dodatkowe wejście na balkon mieszkania przy ul. M. [...] we W.

W uzasadnieniu postanowienia wskazano (między innymi), iż nie zachodzą przesłanki do zastosowania przepisu art. 33 ust. 1. Prawa budowlanego - ustawy z dnia 07.07.1994 r. na podstawie którego organ administracji architektoniczno-budowlanej może nałożyć na inwestora obowiązek uzupełnienia dokumentów o opinię specjalistyczną wydaną przez osobę fizyczną lub jednostkę organizacyjną wskazaną przez właściwego ministra. Powyższe może dotyczyć tylko wniosku o wydanie pozwolenie na budowę obiektów budowlanych;

1. których wykonanie lub użytkowanie może stwarzać poważne zagrożenie dla użytkowników, takich jak: obiekty energetyki jądrowej, rafinerie, zakłady chemiczne, zapory wodne lub

2. których projekty budowlane zawierają nowe, niesprawdzone w krajowej praktyce, rozwiązania techniczne, nie znajdujące podstaw w przepisach i Polskich Normach.

Po rozpatrzeniu kompletu dokumentów będących w posiadaniu tut. Urzędu decyzją Prezydenta W. Nr [...] z dnia [...] odmówiono uchylenia decyzji Nr [...] z dnia [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej zadaszenie balkonu wraz z przebudowa otworu okiennego na dodatkowe wejście na balkon mieszkania przy ul. M. [...] we W.

W dniu 24.02.2005 r. do Urzędu wpłynęło odwołanie od w/w decyzji M. O. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda D. decyzją z dnia [...] Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Ponadto, w dniu 31.01.2005 r. oraz w dniu 04.02.2005 r. M. O. przedłożyła dokumentację budowlaną dotyczącą wykonania robót budowlanych obejmujących zadaszenie balkonu przy ul. M. [...] we W. Dokumentacja ta porusza między innymi sprawę ochrony przed hałasem w wyniku zaprojektowania przykrycia daszku z blachy dachówkowej jak również nasłonecznienia pokoi mieszkalnych - jednakże nie określono poziomu hałasu, a w sprawie nasłonecznienia mają zastosowanie przepisy dotyczące zabudowy śródmiejskiej oraz mieszkań wielopokojowych. Należy zaznaczyć, iż przedłożone opinie osób uprawnionych dotyczą także oceny poprawności i zgodności realizacji inwestycji z wydaną dnia [...] decyzją Nr [...] o pozwoleniu na budowę.

W dalszej części uzasadnienia organ orzekający podał, że w aktach sprawy znajduje się projekt budowlany sporządzony przez osoby uprawnione, dla którego podstawą opracowania są przepisy Prawa budowlanego, w tym także - art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U z 2003 r. Nr 207 poz. 2016 z późniejszymi zmianami). Przepis ten zobowiązuje do projektowania inwestycji w sposób określony w przepisach, w tym; techniczno-budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając spełnienie wymagań podstawowych w zakresie: bezpieczeństwa konstrukcji, bezpieczeństwa pożarowego, bezpieczeństwa użytkowania, odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska, ochrony przed hałasem i drganiami jak również poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich. Inwestycja uzyskała pozytywną opinię generalnego projektanta osiedla A we W. Powyższa dokumentacja budowlana została załączona do wniosku z dnia 01.10.2003 r. A. i J. F. o wydanie pozwolenia na wykonanie robót budowlanych obejmujących zadaszenie balkonu wraz z przebudową otworu okiennego na dodatkowe wejście na balkon mieszkania przy ul. M. [...] we W.

Należy zaznaczyć, iż w/w projekt budowlany składa się tylko z części architektoniczno-budowlanej (wydanie pozwolenia na budowę dla w/w. inwestycji nie wymagało sporządzenia części pn. projekt zagospodarowania terenu). Zgodnie z tą dokumentacją w/w. zadaszenie zaprojektowano w formie jednospadowego daszku o konstrukcji stalowej. Ta konstrukcja to trójkątne ramy w rozstawie co 120 cm, spawane z profili stalowych zamkniętych 40x40x3 mm opartych na płatwi wykonanej z profila zamkniętego prostokątnego 80x40x3 mm, pokrycie ma stanowić blacha dachówko-podobna w kolorze brązowym (lub płyta falista ze szkła syntetycznego, przejrzystego ew. dymnego) - całość ma być zamocowana, za pomocą śrub kotwiących M-14 do wysokości 62 cm żelbetonowej ściany budynku, będącej balustradą balkonu mieszkania nr [...], usytuowanego powyżej. Długość śrub kotwiących nie przekracza grubości w/w. ściany.

Po przeanalizowaniu kompletu wszystkich dokumentów, (w tym; oświadczenia inwestora o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane, które i obecnej chwili nie jest kwestionowane przez władze statutowe SM A we W.) - stwierdzono, iż zostały spełnione warunki określone art. 32 ust. 4 i art. 33 ust. 2 wówczas obowiązującego ustawy z dnia 07.07.1994 r. - Prawo budowlane niezbędne do wydania wnioskowanej decyzji o pozwoleniu na budowę dla inwestycji obejmującej zadaszenie balkonu wraz z przebudową otworu okiennego na dodatkowe wejście na balkon mieszkania przy ul. M. [...] we W.

W świetle powyższego, w myśl art. 146 § 2 kodeks postępowania administracyjnego nie można uchylić decyzji w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

Odwołanie od opisanej powyżej decyzji Prezydenta W. złożyła M. O., działająca przez pełnomocnika radcę prawnego A.N., prowadzącą Kancelarię Radcy Prawnego przy ul. C. [...] we W.

Powołując się na przepisy art. 127 i art. 138 kpa pełnomocnik M. O. wniosła w odwołaniu o uchylenie decyzji zaskarżonej oraz o uchylenie decyzji Prezydenta W. z dnia [...] Nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej zadaszenie balkonu wraz z przebudową otworu okiennego na dodatkowe wejście na balkon mieszkania przy ul. M. [...] we W.

Uzasadniając tak sformułowane żądania pełnomocnik M. O. zarzuciła, iż w jej ocenie zaskarżona decyzja narusza przepisy art. 5 oraz art. 34 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane, a obiekt budowlany, którego dotyczy kwestionowane pozwolenie na budowę został zaprojektowany i wybudowany w sposób nie zapewniający poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich występujących w obszarze oddziaływania obiektu. Po drugie treść projektu budowlanego nie jest dostosowana do specyfiki i charakteru obiektu. Wykonanie zadaszenia w sposób zgodny z projektem budowlanym zmienia warunki użytkowania mieszkania strony skarżącej. Jak wskazano w opinii biegłego z zakresu budownictwa przemysłowego i ogólnego mgr inż. Andrzeja Koniecznego dach tuż pod parapetem loggii jest miejscem gromadzenia się brudu i zanieczyszczeń, w tym ptasich odchodów, a uderzający o blachę dachu deszcz i powodowany tym hałas uniemożliwia realizowanie prawa do wypoczynku. Ponadto deszcz odbija się od blachy powodując zawilgocenie ścian mieszkania skarżącej i ścianki podparapetowej loggii. Dodatkowo ze względu na usytuowanie zadaszenia tuż poniżej parapetu loggii pogorszyła się widoczność. Wszystkie wskazane powyżej okoliczności w sposób oczywisty powodują pogorszenie warunków użytkowania mieszkania skarżącej. Okoliczności tych, podnoszonych wielokrotnie przez skarżącą w toczących się postępowaniach, w tym w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją, organ I instancji w ogóle nie wziął pod uwagę, ani nie ustosunkował się w żaden sposób do podnoszonych zarzutów, wychodząc z założenia, iż projekt budowlany odpowiada przepisom prawa z tego tylko powodu, że został sporządzony przez osoby uprawnione. Znamienne natomiast, iż organ I instancji nie powołuje się już na zgodność projektu budowlanego z art. 5 ustawy - Prawo budowlane, czym niejako sam przyznaje rację skarżącej, iż projekt budowlany z tym przepisem prawa zgodny nie jest.

Zdaniem pełnomocnika prawo inwestora do dysponowania nieruchomością nie może naruszać praw i interesów osób trzecich. Stąd też zadaszenie powinno być usytuowane na wysokości stropu mieszkania (i to bez względu na długość śrub kotwiących) przy ul. M. [...]. Poprzez usytuowanie go powyżej tego stropu, co więcej, 20 cm od parapetu loggii skarżącej inwestor de facto dysponuje nieruchomością, do której nie przysługuje mu tytuł prawny, i której właścicielka nigdy na takie dysponowanie zgody swej nie wyraziła. Organ I instancji tej okoliczności nie wziął pod uwagę ani nie ustosunkował się w żaden sposób do zarzutów skarżącej.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda D. decyzją z dnia [...] Nr [...], stosując przepis art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016/ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W motywach tego rozstrzygnięcia organ orzekający wskazał, że Prezydent W. rozpatrując wniosek M. O. zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, prawidłowo wznowił postępowanie zakończone decyzją własną z dnia [...], nr [...] z przesłanki wynikającej z art. 145 § 4 kodeksu postępowania administracyjnego uznając, iż skarżąca bez własnej winy nie brała udziału w prowadzonym postępowaniu administracyjnym.

Organ pierwszej instancji zgodnie z art. 149 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawie o wznowienie postępowania, dokonał również weryfikacji własnej decyzji z [...], nr [...], co do istoty badanej sprawy. W toku prowadzonego postępowania administracyjnego słusznie zauważył, iż weryfikowana decyzja została wydana w zgodzie z art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego. Z akt sprawy wynika bowiem, że inwestorzy – A. i J. F. przed wydaniem decyzji uzyskali zgodę Spółdzielni Mieszkaniowej A we W. dla zmian planowanych w lokalu mieszkalnym nr [...] położonym w budynku przy ul. M. [...] we W. W sprawie Inwestorzy złożyli wniosek który uzupełnili, w dniu 14 października 2003 r. o dokumenty:

- poprawione oświadczenie, o prawie do dysponowania nieruchomością

na cele budowlane,

- brakujące egzemplarze projektu budowlanego,

- uwierzytelnione kopie zaświadczenia, o przynależności projektantów

do izby zawodowej,

- uwierzytelnione kopie zgody spółdzielni na zadaszenie balkonu,

- pisemną zgodę projektanta osiedla, na zadaszenie omawianego balkonu.

Inwestorzy spełnili warunki zawarte w art. 33 ust. 2 Prawa budowlanego jak i warunki zawarte art. 32 Prawa budowlanego. W myśl powołanych przepisów do wniosku, o pozwolenie na budowę należy dołączyć:

1) 4 egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczegółowymi,

2) oświadczenie, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,

3) decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym,

Mając na uwadze powyższe należało stwierdzić, że badana decyzja Prezydenta W. z dnia [...], nr [...] wydana została, w oparciu o właściwą podstawę prawną i nie narusza obowiązujących przepisów.

W odniesieniu do kwestii poruszanych w odwołaniu, a dotyczących zaprojektowania i realizacji inwestycji, która nie zapewnia poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich występujących w obszarze oddziaływania inwestycji a treści projektu nie została dostosowana do specyfiki i charakteru obiektu należy wyjaśnić, iż w zatwierdzonym projekcie, w sprawie przedstawionych rozwiązań konstrukcyjnych i architektoniczno - budowlanych planowanych w mieszkaniu nr [...] przy ul. M. [...], wypowiedziały się osoby uprawnione, które przedstawiły rozwiązania oparte na obowiązujących przepisach. Co do planowanych zmian w wyglądzie elewacji, odprowadzenia wód opadowych z projektowanego zadaszenia balkonu wypowiedział się również projektant budynku położonego przy ul. M. [...] we W. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego wzrostu poziomu hałasu podczas opadów atmosferycznych należy zauważyć, iż w przedłożonych przez wnioskodawczynię opiniach, nie dowiedziono i nie wykazano jakie jest przekroczenie dopuszczalnych norm dla hałasu i drgań. Natomiast w odniesieniu do zarzutów dotyczących wadliwie wykonanej i użytkowanej inwestycji należy wyjaśnić, iż nieprawidłowości dotyczące wadliwego wykonania robót budowlanych winny być weryfikowane w postępowaniach administracyjnych prowadzonych przez organy nadzoru budowlanego.

Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym została zakwestionowana przez M. O. poprzez skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Działający imieniem skarżącej pełnomocnik adw. R.K., prowadzący Kancelarię Adwokacką przy ul. [...] we W., zarzucił w petitum skargi naruszenie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji przepisów art. art. 7, 77, 78 i 107 § 3 kpa oraz art. 5 i art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane i wniósł na tej podstawie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik M. O. podniósł, że Wojewoda D. nie wyjaśnił w pełni stanu faktycznego w sprawie, a ponadto nie wywiązał się z ustawowego obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Wskazał następnie, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 i ppkt d i e oraz pkt 9 ustawy - Prawo budowlane obiekt budowlany, jakim jest sporne zadaszenie należy projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej zapewniając spełnienie podstawowych wymagań dotyczących: odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska; ochrony przed hałasem oraz poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich. Jak wynika z opinii technicznej z dnia 18 lutego 2005 r. zadaszenie powoduje bardzo intensywny hałas w czasie opadów deszczy i silnych wiatrów, jest pozbawione dostępu dla niezbędnej konserwacji, czyszczenia zadaszenia i rynny odprowadzającej wodę, jego wykonanie zakłóciło wcześniejszy widok z balkonu.

Zdaniem pełnomocnika skarżącej do tych mankamentów należałoby również dodać promieniowanie cieplne od nagrzanej do 700C blachy stalowej zadaszenia o powierzchni kilkudziesięciu metrów, które zdecydowanie utrudnia skarżącej korzystanie z balkonu. W świetle postanowień art. 107 § 3 kpa uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

W ocenie pełnomocnika organ odwoławczy w ogóle nie odniósł się do złożonej przez skarżącą opinii rzeczoznawcy z dnia 18 lutego 2005 r., wcześniej cytowanej oraz do złożonego przez nią wniosku z dnia 26 czerwca 2006 r. o uzupełnienie opinii technicznej dr inż. L.W. poprzez wskazanie wpływu stalowego zadaszenia na temperaturę osiąganą na balkonie skarżącej.

Ponadto pełnomocnik zarzucił, że organ odwoławczy przyjął, że do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę dołączono oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, mimo iż skarżąca podważała od początku postępowania prawidłowość tego oświadczenia z uwagi na jego niezgodność z art. 54 ustawy z dnia 16 października 1982 r. – Prawo spółdzielcze.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie w całości i powtórzył argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekając w sprawie uwzględnił następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Wyjaśniając przesłanki podjętego rozstrzygnięcia wskazać przede wszystkim należy, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/ ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem /jeżeli ustawy nie stanowią inaczej/, formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji /innego aktu albo czynności/ z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności, będącej przedmiotem zaskarżenia.

Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i właściwych okoliczności prawnych stwierdził konieczność uwzględnienia skargi poprzez zastosowanie przy orzekaniu przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm./ przy jednoczesnym skorzystaniu z dyspozycji art. 134 § 1 i art. 135 tej regulacji.

Dokonując czynności ocennych w sprawie Sąd odnosił istniejące w sprawie okoliczności faktyczne do stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji zaskarżonej, mając na względzie istotę prowadzonego postępowania weryfikacyjnego oraz stanowisko nauki i orzecznictwa, wskazujące na konieczność stosowania w nim ogólnych reguł wyprowadzonych z zasady praworządności /por. B. Adamiak, J. Borkowski: KPA Komentarz, Warszawa 2006; wyrok NSA z dnia 28 czerwca 1984r., sygn. akt I SA 86/84, ONSA 1984, Nr 1, poz. 59/.

Kwestionowaną w postępowaniu sądowoadministracyjnym decyzją Wojewoda D. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] Nr [...] wydaną m.in. na podstawie art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 kpa, uznając tym samym zasadność odmowy uchylenia decyzji Prezydenta W. z dnia [...] Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej zadaszenie balkonu wraz z przebudową otworu okiennego za dodatkowe wejście na balkon z mieszkania przy ul. M. [...] we W.

Zaskarżona czynność orzecznicza i czynność ją poprzedzająca podjęte zostały z uwzględnieniem przepisów regulujących jeden z nadzwyczajnych trybów weryfikowania orzeczeń administracyjnych tj. wznowienia postępowania. Tryb ten umożliwia wyeliminowanie z obrotu prawnego orzeczenia administracyjnego obarczonego kwalifikowaną wadą o charakterze formalnym, a jego skuteczność uzależniona jest od wykazania zaistnienia jednej z przesłanek wymienionych w sposób taksatywny w przepisie art. 145 § 1 pkt 1-8 kpa, typowanej przez podmiot, który inicjuje czynności procesowe. Ustalenie tej okoliczności następuje w toku postępowania, którego przeprowadzenie musi być poprzedzone postanowieniem o wznowieniu postępowania, wydanym na podstawie art. 149 § 1 kpa.

W rozpoznawanej sprawie właściwy organ podjął postanowienie w trybie wskazanego powyżej przepisu, stwierdzając tym samym dopuszczalność wznowienia postępowania i przyjmując obowiązek merytorycznego rozpoznania sprawy, zakończonej ostateczną decyzją, objętą żądaniem weryfikacyjnym wnioskodawczyni – M. O.

Z natury postępowania wznowieniowego wynika to, że następuje w nim niejako powrót do stadium sprawy sprzed wydania decyzji w orzekającym postępowaniu instancyjnym i z tego względu powinnością organu uprawnionego do prowadzenia postępowania w warunkach wznowienia jest rozstrzygnięcie sprawy, w której wydano kwestionowaną decyzję ostateczną z zachowaniem zasad postępowania wyjaśniającego i zachowaniem tożsamości sprawy pod względem przedmiotowym i podmiotowym.

Istotne też jest, że organ właściwy w postępowaniu wznowieniowym nie jest związany ustaleniami stanu faktycznego dokonanymi w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną i może podejmować samodzielnie czynności wyjaśniające przed wydaniem rozstrzygnięcia co do istoty sprawy w zakresie dozwolonym w sprawie o określonym przedmiocie /np. B. Adamiak, J. Borkowski op. cit./.

Katalog rodzajów orzeczeń jakimi dysponuje organ orzekający w postępowaniu wznowieniowym zawarty został w przepisie art. 151 kpa.

W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji powołano § 2 wskazanego powyżej przepisu, z którego wynika, że w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności z powodu których nie uchylił tej decyzji. Natomiast uwzględniony w jego treści przepis art. 146 kpa w części, w jakiej został zastosowany przy orzekaniu /tzn. § 2/ stanowi, że: "Nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej".

Wydanie decyzji przy zastosowaniu przesłanki zawartej w przepisie art. 146 § 2 kpa oznacza, iż w ocenie organu orzekającego, dokonanej na podstawie całokształtu materiału dowodowego nie ma żadnych podstaw faktycznych i prawnych do wydania decyzji o treści innej niż decyzja ostateczna, kwestionowana przez podmiot występujący z wnioskiem o wznowienie postępowania.

Jednocześnie ocena taka oznacza – wobec charakteru postępowania wznowieniowego, że zaistniała w instancyjnym postępowaniu orzekającym wadliwość procesowa nie miała wpływu na treść decyzji i jej prawidłowość materialną. W okolicznościach tej sprawy należy zatem uznać, że zdaniem organów orzekających pozbawienie M. O. możliwości udziału w postępowaniu dotyczącym udzielenia A. i J. F. pozwolenia na budowę, obejmującej zadaszenie balkonu wraz z przebudową otworu okiennego na dodatkowe wejście na balkon w budynku przy ul. M. [...] we W. nie skutkowało nieprawidłowym zastosowaniem przepisów prawa materialnego przy wydawaniu decyzji kończącej to postępowanie.

Zważyć jednak należy – niezależnie od tego, że organ wobec treści art. 32 ust. 4 pkt 2 i art. 33 ust. 2 pkt 2 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo budowlane był zobligowany samodzielnie ocenić tę okoliczność, iż M. O. w prowadzonym postępowaniu wznowieniowym zarzucała nieprawidłowość złożonego przez inwestorów oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W ocenie Sądu wymogu wynikającego z treści pkt 6 oświadczenia określonego rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003 r. w sprawie wzorów: wniosku o pozwolenie na budowę, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i decyzji o pozwoleniu na budowę /Dz. U. Nr 120, poz. 1127 z późn. zm./ nie spełnia pismo Spółdzielni Mieszkaniowej A z dnia 8 września 2003 r., informujące, że Dział Techniczny Spółdzielni wyraża zgodę na dokonanie zadaszenia balkonu, złożone w uzupełnieniu wniosku o pozwolenie na budowę w dniu 14 października 2003 r. Dokumentem, z którego wynika tytuł do dysponowania nieruchomością na cele budowlane powinno być oświadczenie złożone zgodnie z art. 54 § 1 i § 2 ustawy z dnia 16 września 1982 r. – Prawo spółdzielcze /t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 188, poz. 1848 z późn. zm./, z którego wynika, że oświadczenia woli za spółdzielnię składają dwaj członkowie zarządu lub jeden członek zarządu i pełnomocnik. W spółdzielniach o zarządzie jednoosobowym oświadczenie woli mogą składać również dwaj pełnomocnicy /§ 1/. Oświadczenia, o których mowa w § 1 składa się w ten sposób, że pod nazwą spółdzielni osoby upoważnione do ich składania zamieszczają swoje podpisy /§ 2/ lub w trybie art. 55 § 1 tej ustawy stanowiącym, że: "Zarząd może udzielić jednemu z członków zarządu lub innej osobie pełnomocnictwa do dokonywania czynności prawnych związanych z kierowaniem bieżącą działalnością gospodarczą spółdzielni lub jej wyodrębnionej organizacyjnie i gospodarczo jednostki, a także pełnomocnictwa do dokonywania czynności określonego rodzaju lub czynności szczególnych".

Zdaniem Sądu na powinność stosowania tych przepisów w odniesieniu do oświadczeń woli składanych przez spółdzielnię mieszkaniową wskazuje przepis art. 1 pkt 7 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych /tj. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116/, zgodnie z którym w zakresie nieuregulowanym w ustawie do spółdzielni mieszkaniowej stosuje się przepisy ustawy – Prawo spółdzielcze.

Dodatkowo należy wyjaśnić, że powołana ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych nie zawiera odrębnej regulacji dotyczącej omawianej kwestii.

Nie można również wyprowadzać prawa inwestorów do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z treści znajdującego się w aktach sprawy pisma Spółdzielni Mieszkaniowej B, skierowanego w dniu 17 czerwca 2002r. do Spółdzielni Mieszkaniowej A, w którym Spółdzielnia B wyraża zgodę na wykonywanie prac remontowo – modernizacyjnych przez Spółdzielnię A.

W uznaniu Sądu w warunkach prawnych określonych przepisami art. 3 pkt 11, art. 32 ust. 4 pkt 2 i art. 33 ust. 2 pkt 5 ustawy – Prawo budowlane i przepisami powołanego wcześniej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003 r. nie można – oceniając spełnienie przez inwestora wymogu posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane – poprzestać na stwierdzeniu, że władze statutowe Spółdzielni Mieszkaniowej A nie kwestionują prawa inwestorów do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Rozważając omawianą powyżej kwestię Sąd wziął również pod uwagę status M. O., która w dacie orzekania o przedmiotowym pozwoleniu na budowę dysponowała spółdzielczym lokatorskim prawem do lokalu mieszkalnego oraz to, że prace objęte zamierzeniem inwestycyjnym realizowane były na wspólnej elewacyjnej części budynku.

Dla oceny Sądu dokonywanej w tym zakresie istotne było również to, że wprowadzona do oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane klauzula o odpowiedzialności karnej uniemożliwia zdaniem Sądu – właściwemu organowi weryfikowanie jego treści, nie zwalnia jednak z obowiązku badania jego prawidłowości formalnej w tym prawidłowości dokumentu, z którego wynika tytuł do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

W rozpoznawanej sprawie znacząca jest również – w ocenie Sądu – treść przepisu art. 35 ust. 1 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane nakazujące właściwemu organowi przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego sprawdzenie kompletności projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1 b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7.

Z kolei z art. 20 ust. 1 pkt 1 b ustawy – Prawo o budowlane wynika, że sporządzenie informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia ze względu na specyfikę projektowanego obiektu budowlanego, uwzględnionej w planie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia należy do podstawowych obowiązków projektanta, a zgodnie z przyjętą wykładnią informacja taka musi być sporządzona dla każdego projektu budowlanego /por. E. Radziszewski: Prawo budowlane. Przepisy i Komentarz, Warszawa 2006/.

Mając to na względzie należy zwrócić uwagę, że zatwierdzony projekt budowlany takiej informacji nie zawiera. W zakończeniu części opisowej projektu zamieszczona jest tylko uwaga projektanta informująca, że plan bezpieczeństwa i ochrony zdrowia sporządzi kierownik – budowy.

Zważyć jednak należy, że plan taki, o którym mowa w art. 21 a ust. 1 ustawy – Prawo budowlane istotnie zobowiązany jest sporządzić kierownik budowy w określonych w ust. 1a sytuacjach, ale na podstawie danych zawartych w informacji o bezpieczeństwie i ochronie zdrowia. Sporządzenie planu jest zatem czynnością wtórną i nie zwalnia projektanta z obowiązku sporządzenia informacji, ani nie wyłącza obowiązku zamieszczenia jej w projekcie budowlanym jako elementu wymaganego dla jego kompletności, ocenianej przez właściwy organ.

W tych okolicznościach należy – zdaniem Sądu – stwierdzić, że ocena organów orzekających w postępowaniu wznowieniowym, iż w sprawie wydana byłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej jest przedwczesna i wydana z naruszeniem przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa.

Sąd nie uznał natomiast za uzasadniony zarzut naruszenia przy wydawaniu zaskarżonej decyzji przepisów art. 5 ust. 1 pkt 1 ppkt d i e oraz pkt 9 ustawy – Prawo budowlane, ustalających określone wymogi w stosunku do projektu budowlanego i sposobu realizowania obiektu budowlanego oraz związanych z nim urządzeń budowlanych.

Powołując się na wskazane powyżej przepisy skarżąca zarzuciła nieuwzględnienie przez organ orzekający naruszenia jej prawa własności lokalu mieszkalnego, wynikającego z nadmiernego hałasu emitowanego w czasie opadów deszczu przez blaszane zadaszenie balkonu inwestorów, znacznym wzrostem temperatury w mieszkaniu skarżącej, występującym w czasie upalnych dni letnich, a wywołanym nagrzaniem blachy, z której wykonano zadaszenie, zakłóceniem tym obiektem widoku z okna i balkonu skarżącej oraz z pogorszenia warunków higienicznych i zdrowotnych ze względu na niezapewnienie możliwości utrzymania zadaszenia w należytej czystości i niezapewnienia odpływu z niego wód opadowych.

W ocenie Sądu w obowiązującym stanie prawnym brak jest podstaw prawnych dla zapewnienia skarżącej w postępowaniu dotyczącym zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na przedmiotową budowę, ochrony w zakresie przez nią wskazywanym.

Wprawdzie przepisy techniczno-budowlane – rozumiane w sposób określony w przepisie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, a zatem uwzględniające wymagania, o których mowa w art. 5 tej ustawy, zawierają przepisy dotyczące ochrony przed hałasem i drganiami /Dział IX rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm./, ale zgodność z nimi – zdaniem Sądu, podzielającego w tym zakresie stanowisko organów orzekających – stwierdzają podpisy uprawnionych osób złożone na projekcie budowlanym, wymagającym zatwierdzenia przez właściwy organ.

Z przepisów art. 34 i art. 35 ustawy – Prawo budowlane nie wynika uprawnienie organu właściwego do udzielenia pozwolenia na budowę do weryfikowania projektu budowlanego, spełniającego warunek kompletności i wymogi określone w przepisie art. 35 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 ustawy.

Jednocześnie przepis art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane upoważnia do stwierdzenia, że właściwy organ może oceniać zgodność z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi wyłącznie projektu zagospodarowania działki /w rozpoznawanej sprawie nie był wymagany/.

W treści przepisu art. 35 ust. 1 powoływanej ustawy określony został w sposób konkretny zakres czynności organu właściwego dla zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Wskazuje on na to, że ustawodawca przyznał właściwemu w omawianym przedmiocie organowi ograniczone możliwości i bardzo wąsko potraktował zakres jego obowiązków i uprawnień. Taką intencję ustawodawcy potwierdza treść art. 35 ust. 4 ustawy – Prawo budowlane, z którego wynika, że: "W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę".

W mających zastosowanie w rozpoznawanej sprawie przepisach powszechnie obowiązujących nie zawiera się – wbrew zarzutom skargi – uprawnienie organu do dokonywania dodatkowych czynności wyjaśniających, wykraczających poza ramy określone treścią przepisu art. 35 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane.

Zdaniem Sądu wskazywane przez skarżącą uciążliwości mogą być zniesione poprzez działania podjęte przed organem właściwym dla ochrony środowiska, dysponującym kompetencją do ustalania poziomu emisji hałasu i promieniowania lub przed sądem powszechnym z postępowaniem podjętym w zakresie ochrony własności.

Mając na względzie przedstawione wcześniej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego obligującym do wyeliminowania ich z obrotu prawnego i zgodnie z art. 145 § 1 lit. a i c powołanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Klauzula zawarta w pkt II wyroku wynika z obowiązku zastosowania przez Sąd przy orzekaniu o uwzględnieniu skargi przepisu art. 152 wskazanej powyżej ustawy, a orzeczenie o kosztach uzasadnione jest treścią art. 200 tej samej regulacji, z którego wynika, że w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

Niezależnie od powyższego Sąd uznał za koniecznie zwrócić uwagę, że w osnowie decyzji wydawanej w trybie art. 151 § 2 kpa powinny być zamieszczone wszystkie elementy orzeczenia określone w tym przepisie tzn. oprócz klauzuli odmawiającej uchylenia decyzji, stwierdzenie wydania jej z naruszeniem prawa oraz wskazanie tej okoliczności, wynikającej z przepisu art. 146 kpa, z powodu której decyzja nie została uchylona.