Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1342/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-05-11 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 650  Sprawy świadczeń społecznych w drodze wyjątku
Hasła tematyczne: Koszty sądowe
Skarżony organ: Prezes Rady Ministrów
Treść wyniku: Przyznaje ze środków budżetowych WSA w Warszawie na rzecz ...kwotę  ...stanowiącą 23% podatku VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Powołane przepisy: article: art. 250 par 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: par. 18 ust. 1 pkt 2 lit. a i par 2 ust. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 461
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb  Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - tekst jednolity
article: par. 22
journal: Dz.U. 2015 poz 1801
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej  pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2016 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata A. P. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia specjalnego postanawia: 1. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata A. P. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 listopada 2014 r. oddalił skargę Z. P. na decyzję Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia specjalnego.

Na wniosek skarżącego zostało przyznane mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Na tej podstawie Okręgowa Rada Adwokacka w [...] wyznaczyła pełnomocnikiem z urzędu w niniejszej sprawie adwokata A. P. (pismo ORA w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., k-113 akt).

Wyznaczony adwokat pismem z dnia 17 lutego 2015 r. złożył skargę kasacyjną od wydanego w sprawie wyroku. Jednocześnie wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w podwójnej wysokości i oświadczył, że koszty te nie zostały uiszczone w całości ani w części (k-133-138 akt).

Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 13 sierpnia 2015 r. w sprawie z wniesionej skargi kasacyjnej, sygn. akt I OSK 857/15, wyznaczony pełnomocnik reprezentował skarżącego, popierając skargę kasacyjną (k-189 akt).

Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:

Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.

Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Przepis przejściowy, tj. § 22 powyższego rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.

Jak wynika z akt sprawy, niniejsza sprawa została wszczęta i zakończona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 857/15, czyli przed dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia. Oznacza to, że do rozpoznania wniosku pełnomocnika z urzędu znajdą zastosowanie przepisy dotychczasowe, tj. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.), zwane dalej rozporządzeniem.

W § 18 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, zostały wskazane konkretne czynności procesowe, za które w drugiej instancji przysługuje zwrot kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu.

Z przepisu tego wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej należy się pełnomocnikowi z urzędu, między innymi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia.

Powyższy przepis stanowi jednocześnie, że wysokość stawki minimalnej opłaty za te czynności wynosi 100% stawki minimalnej, określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat, który brał udział w sprawie przed Sądem I instancji.

Stosownie zaś do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", to jest takiej, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, albo adwokat nie sporządził skargi i nie brał udziału w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi 240 zł.

Ponadto w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłaty za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.

W niniejszej sprawie adwokat został ustanowiony pełnomocnikiem skarżącego po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyroku z dnia 5 listopada 2014 r., czyli w drugiej instancji.

Jak wynika z akt sprawy, pomoc udzielona stronie, za którą należy się pełnomocnikowi wynagrodzenie, polegała na sporządzeniu i wniesieniu skargi kasacyjnej od wyżej wskazanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz na udziale w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w dniu 13 sierpnia 2015 r., w sprawie z wniesionej skargi kasacyjnej, sygn. akt I OSK 857/15.

Należało więc przyjąć, iż w niniejszej sprawie podstawą ustalenia minimalnej stawki wynagrodzenia adwokata jest § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia.

Równocześnie, jak wynika z powołanego wyżej przepisu, wskaźnik procentowy stawki, określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia, wynosi w tym wypadku 100%. Oznacza to, że należne pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie wynosi 100% stawki minimalnej, czyli 240 zł.

Z kolei - stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłata przyznana adwokatowi powinna być podwyższona o podatek od towarów i usług, który na dzień wydania niniejszego postanowienia - wynosi 23%.

Oznacza to, że w tym przypadku, kwota podatku wynosi 55,20 zł.

Ponadto pełnomocnik, stosownie do § 20 rozporządzenia, złożył wymagane oświadczenie.

Odnosząc się do wniosku pełnomocnika w zakresie wysokości wynagrodzenia, należy stwierdzić, że stosownie do § 2 ust. 1 rozporządzenia, zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, bierze się pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia, co daje możliwość zasądzenia nawet sześciokrotności stawki minimalnej (§ 2 ust. 2 rozporządzenia). Jednocześnie jednak, zgodnie z § 19 pkt 1 cytowanego rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5. W stosunku zatem do pełnomocników ustanowionych w sprawie z urzędu, których koszty ponosi Skarb Państwa, brak jest regulacji prawnych, umożliwiających, przyznanie wynagrodzenia w innej kwocie niż wynikającej ze stawek minimalnych, ewentualnie w wysokości nie wyższej niż 150% określonej stawki minimalnej, z uwagi na niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia (podobnie postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 15 stycznia 2010 r., sygn. akt III SA/Lu 557/07, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 lutego 2010 r., sygn. akt I SA/Bk 489/09, publ. w CBOSA, por. też postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 września 2012 r., sygn. akt III KO 107/11, lex nr 1220883).

Należało więc zbadać, czy w sprawie wystąpiły przesłanki, uzasadniające przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu w kwocie przewyższającej minimalną stawkę.

W ocenie referendarza sądowego, w niniejszej sprawie nie wystąpiły nadzwyczajne, szczególne okoliczności, które w znacznym stopniu zwiększyły nakład pracy wyznaczonego adwokata. Podjęte czynności należy uznać za typowe działania, wykonywane przez pełnomocników, w tego typu sprawach (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt II FZ 878/12, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W związku z powyższym, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 w związku z art. 250 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 2 ust. 3 i § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, postanowiono, jak w sentencji.

Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz.1054 ze zm.).