Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 947/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6109 Inne o symbolu podstawowym 610
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Skarbu Państwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 24  par. 1  pkt 5 w zw. z  art. 127  par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145  par. 1  pkt 1  lit. b
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Sędziowie: WSA Dariusz Chaciński WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Żurawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi Województwa [...] na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Skarbu Państwa na rzecz skarżącego Województwa [...] kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., Nr [...] Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] października 2010 r., Nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2000 r., którą stwierdzono nabycie przez Województwo [...] nieruchomość gruntowych położonych w K., oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki nr [...] i [...].

W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan faktyczny sprawy:

Wojewoda [...] decyzją znak: [...] orzekł o przekazaniu nieodpłatnie na rzecz Województwa [...] mienie Skarbu Państwa obejmujące nieruchomość składającą się z działki nr [...] o pow. [...] ha w jednostce ewidencyjnej K. obr. K., objętą księgą wieczystą KW nr [...], zabudowaną budynkami.

Następnie decyzją z dnia [...] września 2008 r. znak [...] Wojewoda [...] stwierdził, że przedmiotowe nieruchomości nie podpadały pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej, co jest równoznaczne z brakiem możliwości przejęcia przez Skarb Państwa nieruchomości objętych decyzją komunalizacyjną z dnia [...] lutego 2000 r.

J. P. reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego J. L. zwrócił się do Ministra Skarbu Państwa z wnioskiem o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji. We wniosku stwierdził, że przejęcie przez Skarb Państwa własności opisanej wyżej nieruchomości, co potwierdził Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2008 r., co zdaniem jego zdaniem w konsekwencji powoduje, że stwierdzenie nieważności nie będącej własnością Skarbu Państwa jest rażącym naruszeniem prawa.

Decyzją z dnia [...] października 2010 r., znak: [...] Minister Skarbu Państwa stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2000 r. W uzasadnieniu swego rozszytrzygnięcia wskazał na decyzję z dnia [...] września 2008 r. i stwierdził, że w związku z jej treścią nie można uznać Skarbu państwa za właściciela przedmiotowej nieruchomości, a zatem nie można przekazać jej Województwu [...] w trybie art. 49 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa.

Pismem z dnia [...] października 2010 r. Województwo [...] złożyło wniosek o ponowne rozpatrzenie niniejszej sprawy, zarzucając iż rozstrzygnięcie Ministra Skarbu Państwa zapadło bez przeprowadzenia prawidłowego postępowania. Ponadto zarzuciło brak możliwości aktywnego uczestnictwa w postępowaniu oraz naruszenie dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r.

Po rozpatrzeniu powyższego odwołania Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. uznając zaskarżoną decyzję za prawidłową utrzymał ją w mocy i stwierdził, że podniesiony przez Województwo [...] zarzut naruszenia dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. nie znajduje uzasadnienia w niniejszej sprawie. Wskazał jednocześnie na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 czerwca 2010 r., sygn. akt I OSK 905/10 oddalił skargę kasacyjna Województwa [...] utrzymując w mocy postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 169/10 odrzucające skargę Województwa [...] na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] listopada 2009 r., znak: [...]utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2008 r. stwierdzającą, że sporne nieruchomości nie podpadały pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu z 1944 r. Minister wskazał również, że zarzut dotyczący braku możliwości uczestniczenia w postępowaniu nie znajduje potwierdzenia w materiale dokumentacyjnym zgromadzonym w sprawie, gdyż jak wynika z akt sprawy Marszałek Województwa był na bieżąco informowany o przebiegu przedmiotowego postępowania.

Na decyzję powyższą skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosło Województwo [...] reprezentowane przez pełnomocnika radcę prawnego G. P. Zaskarżonej decyzji zarzuciło naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania poprzez wydanie decyzji w oparciu o inną decyzję, która została następnie uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 72/11.

Odpowiadając na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że w dacie wydawania zaskarżonej decyzji, odzwierciedlała ona aktualny stan faktyczny i prawny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że w ramach swej właściwości sąd ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym oraz przepisami postępowania według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej ppsa.

Skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja narusza obowiązujące przepisy prawa, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazane.

Zdaniem Sądu Minister Skarbu Państwa wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] lutego.2011 r. uchybił obowiązującym przepisom postępowania administracyjnego, w szczególności art. 24 § 1 pkt. 5 w zw. z art. 127 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez wydanie zaskarżonej decyzji przez tę samą osobę, która brała udział w wydaniu decyzji, w stosunku do której złożony został wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Zgodnie z powyższym przepisem pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydawaniu zaskarżonej decyzji.

Wskazać należy, że zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, iż zawarta w przepisie art. 24 § 1 pkt. 5 k.p.a. zasada ma zastosowanie także do sytuacji, w której złożony został wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy w trybie art. 127 § 3 k.p.a.

Założeniem powyższych regulacji jest ochrona bezstronności i obiektywizmu orzekania, przy jednoczesnym zapewnieniu warunków do "uczciwego procedowania" (patrz: glosa do uchwały składu siedmiu sędziów NSA z dnia 22 lutego 2007 r., sygn. akt II GPS 2/06).

Przepisy proceduralne dotyczące wyłączenia - od rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym - pracownika wydającego decyzję w pierwszej instancji, mają na celu zapewnienie obiektywności i bezstronności przy ponownym rozpoznaniu sprawy. W tym miejscu przytoczyć wypada przepis art. 2 Konstytucji RP ,który stanowi, że Rzeczpospolita Polska jest państwem prawnym urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej, zgodnie z którymi, prawo obywatela do wniesienia odwołania, oznacza prawo do ponownego i sprawiedliwego rozpoznania sprawy.

Jak wynika z akt sprawy w sprawie niniejszej zarówno decyzję z dnia [...] lutego 2011r. jak i decyzję ją poprzedzającą z dnia [...] października 2010r. podpisał działający z upoważnienia Ministra Skarbu Państwa A. L.

Nie ulega zdaniem Sądu wątpliwości, że upoważniony do działania w imieniu Ministra pracownik organu, nie może być uznany za osobę, która nie podlega wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt. 5 k.p.a, przy ponownym rozpatrzeniu sprawy w trybie art. 127 § 3 k.p.a.

Jak bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 20 maja 2010 r., sygn. I OPS 13/09 "kompetencje przyznane organom administracji publicznej nie przechodzą na aparat pomocniczy, który jedynie powołany jest do realizacji tej kompetencji w imieniu i na rachunek organu."

Powyższe skutkuje, w ocenie Sądu, uznaniem, że w sprawie niniejszej doszło do naruszenia przepisów procedury administracyjnej - art. 24 § 1 pkt. 5 k.p.a.-, polegające na wydaniu zaskarżonej decyzji przez tę samą osobę , upoważnioną przez Ministra Skarbu Państwa, która brała udział w wydaniu wcześniejszego rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit b oraz art. 152 ppsa ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.