Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 813/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Sejmik Województwa
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61 ust. 6 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1460
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych  w perspektywie finansowej 2014- 2020  - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Borońska (sprawozdawca), Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Magdalena Jankowska-Szostak, Protokolant referent Aneta Szmyt, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 30 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w J. na czynność Zarządu Województwa D. z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny merytorycznej projektu oddala skargę.


UZASADNIENIE

W ramach naboru nr [...], ogłoszonego przez "A", Działanie 1.4. – Internacjonalizacja przedsiębiorstw, Poddziałanie 1.4.1 – Internacjonalizacja przedsiębiorstw – konkurs horyzontalny, Schemat 1.4.B.a.b. – Zwiększenie międzynarodowej ekspansji MŚP poprzez wdrożenie nowych modeli biznesowych oraz zwiększenia ekspansji na rynki zewnętrzne: a) projekty wdrażające długoterminowe (kompleksowe) strategie biznesowe, b) projekty wdrażające nowoczesne metody zarządzania, prowadzące do zmian organizacyjno-procesowych przedsiębiorstw, "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w J. (dalej: skarżąca, wnioskodawca) zgłosiła do dofinansowania projekt pn. "[...]."

We wniosku wskazano, że skarżąca prowadzi od ponad 10 lat działalność w zakresie dystrybucji systemów mocowania sprzętu audio-video, a jej oferta zawiera szeroki wachlarz produktów z grupy akcesoria foto, komputerowe oraz meble pod sprzęt audio-video. Rzeczowy zakres projektu obejmuje zakup dwóch wózków wysokiego składowania oraz wydatki polegające na rejestracji dwóch znaków towarowych. Znak towarowy [...]zostanie opracowany od podstaw, a drugi znak [...] zostanie dodatkowo doinwestowany przez profesjonalną sesję fotograficzną. Jako cel projektu wskazano podniesienie konkurencyjności przedsiębiorstwa przez spełnienie rosnących wymagań stawianych przez rynek firmom z tej branży oraz wprowadzenie szerszych zmian organizacyjnych i marketingowych. Dzięki zmianą powiększone zostaną możliwości dystrybucji towaru, usprawniony będzie proces magazynowania i dystrybucji, rozszerzona zostanie oferta produktowa, pozyskane zostaną nowe rynki zbytu, co umożliwi pozyskanie nowych odbiorców i przełoży się a zdolność do generowania wyższych przychodów ze sprzedaży.

W wyniku oceny dokonanej przez Komisję Oceny Projektów (KOP) wniosek skarżącej otrzymał łącznie 15 pkt , w tym 11 pkt w ramach kryteriów merytorycznych oraz 4 pkt w ramach kryteriów specyficznych, jednak został oceniony negatywnie ze względu na to, że nie spełnił kryteriów obligatoryjnych: 1) zasadność i adekwatność wydatków, 2) wpływ projektu na osiągnięcie celu szczegółowego RPO WD, 3) logika interwencji projektu. O wyniku oceny skarżąca została powiadomiona pismem IOK z dnia 22 sierpnia 2017 r.

Nie zgadzając się z oceną projektu wnioskodawca wniósł protest, w którym zakwestionował stanowisko i ocenę KOP w odniesieniu do ww. kryteriów obligatoryjnych oraz w stosunku do kryteriów specyficznych: zasięg projektu oraz wpływ realizacji projektu za wartości docelowe wskaźnika.

W zakresie kryterium "Zasadność i adekwatność wydatków", wnioskodawca stwierdził, że realizacja projektu wpłynie pozytywnie na jego sytuację oraz pozwoli spełnić cel główny projektu, którym jest wejście na nowe rynki zagraniczne i wzmocnienie pozycji konkurencyjnej na rynkach docelowych. W wyniku proponowanej inwestycji wnioskodawca ma możliwość powiększenia zasobów własnych, które umożliwią znacznie sprawniejszą i szybszą dystrybucję towaru (zmiany organizacyjne) dodatkowo zastosowana zostanie innowacja marketingowa, przez co zostaną pozyskane nowe rynki zbytu i nowi odbiorcy. Wnioskodawca zadeklarował w wiążący sposób w polu M. osiągnięcie wskaźników, w tym wskaźnika rezultatu: "Liczba kontraktów handlowych zagranicznych podpisanych przez przedsiębiorstwa wsparte w zakresie internacjonalizacji" - podpisanie 4 kontraktów handlowych w 2018 roku, w wyniku realizacji projektu. Dalej wnioskodawca wyjaśnił, że obecnie w swojej nieruchomości posiada 3 bramy załadowczo - odbiorcze oraz regały wysokiego składowania ale nie ma sprzętu umożliwiającego ich pełne wykorzystanie. Wnioskodawca obecnie jest w stanie wykorzystać 1 z 3 bram oraz regały w 50% ich powierzchni, Chcąc zwiększyć skalę działalności poprzez wejście na rynki zagraniczne z nową gamą produktów wdrażanych również częściowo w wyniku realizacji obecnego projektu (co jest również celem projektu w schemacie 1.4.B.a.b.), musi udrożnić "wąskie gardło". Najbardziej efektywnym sposobem osiągnięcia tego celu jest zakup dwóch wózków wysokiego składowania. Inwestycja taka jest innowacją organizacyjną w przedsiębiorstwie (co zostało również dostrzeżone przez KOP i ocenione w kryterium "Zmiany organizacyjno - procesowe w przedsiębiorstwie" gdzie wnioskodawca uzyskał maksymalna liczbę punktów) oraz umożliwia spełnienie celu głównego programu. Rynki zagraniczne wymagają aby dostawy towarów odbywały się w sposób możliwie szybki oraz skala dostaw musi być odpowiednio duża. Obecnie Wnioskodawca nie jest w stanie zapewnić odpowiedniej szybkości dostaw towarów odpowiednio dużej skali. Dodatkowo brak realizacji przedmiotowej inwestycji może uniemożliwić wejście z nowymi produktami na jakikolwiek rynek ponieważ zwiększenie skali działalności spółki wymaga zwiększenia możliwości odbioru, magazynowania oraz dystrybucji towaru.

W zakresie kryterium "Wpływ projektu na osiągnięcie celu szczegółowego RPO WD" wnioskodawca jest zdania, że zarówno zakup wózków widłowych, jak i wydatek na stworzenie i zastrzeżenie znaku towarowego przyczynią się do realizacji przedmiotowego celu. Zarejestrowany znak towarowy jest chroniony prawem. Ma on charakter monopolu, a więc przysługuje jedynie jego właścicielowi co zagwarantuje że opracowana przez wnioskodawcę dużym nakładem pracy i środków linia produktów będzie prawidłowo chroniona na rynkach eksportowych. W odróżnieniu od innych sposobów ochrony interesów przedsiębiorcy prawem ochronnym na zarejestrowany znak towarowy rządzą proste i przejrzyste zasady, co powoduje że prawo ochronne na znak towarowy jest skutecznym narzędziem obrony w przypadku naruszenia praw do takich oznaczeń i wszelkich sporów sądowych. Wydatki tego typu są zatem jak najbardziej zasadne w kontekście zdobycia i utrzymania zdobytego nowego rynku eksportowego. Brak takiej ochrony może spowodować że nakład pracy i środków związany z opracowaniem towaru oraz jego reklamą na rynkach docelowych zostanie zaprzepaszczony przez nieuczciwą konkurencję.

Skarżąca nie zgodziła się także z opinią KOP w odniesieniu do kryterium "Logiki interwencji projektu". W proteście wskazano w tym zakresie ponowiono argumentację podniesioną w zakresie kryterium zasadności i adekwatności wydatków. Podkreślono, że celem głównym projektu jest wejście na nowe rynki zagraniczne i wzmocnienie pozycji konkurencyjnej na rynkach docelowych a inwestycja w postaci zakupu wózków widłowych umożliwia taką ekspansje poprzez doprowadzenia do zmian organizacyjnych w przedsiębiorstwie które umożliwią spełnienie oczekiwań potencjalnych kontrahentów w kontekście szybkości i ilości dostarczanego towaru. Bez spełnienia oczekiwań kontrahentów nie jesteśmy w stanie pozyskać nowych rynków zbytu ponieważ kontrahenci wybiorą ofertę konkurencyjną - nikt nie chce rozmawiać z "małym" i "wolnym" dostawcą.

W zakresie kryteriów specyficznych wnioskodawca podniósł, że opisał rynki zagraniczne oraz zobowiązał się na tych rynkach podpisać kontrakty w określonym czasie, a więc niezrozumiałe jest, dlaczego KOP uznał, że "nie nastąpi ekspansja na określone we wniosku rynki". W przypadku realizacji projektu z dofinansowaniem, w momencie kontroli projektu w zakresie realizacji wskaźników, w sytuacji ich nieosiągnięcia dofinansowanie będzie nieprzyznane/cofnięte, a umowa o dofinansowanie rozwiązana - ale to można stwierdzić dopiero na etapie "po inwestycji" a nie na etapie "przed inwestycją". Co do kryterium "Wpływ realizacji projektu na wartości docelowe wskaźnika" zarzucono wnioskodawcy, że zakres wydatków nie przyczynia się do realizacji celów projektu. Problem ten został opisany we wniosku, a zakres wydatków (zamierzonych działań) jest spójny z "przedmiotem wskaźników". Wnioskodawca podtrzymuje, że w wyniki realizacji projektu zostaną osiągnięte wszystkie wskaźniki celów projektu a przedmiotowy zakres wydatków będzie się do tego wydatnie przyczyniał.

Pismem z dnia 13 listopada IZ RPO WD poinformowała wnioskodawcę o nieuwzględnieniu protestu.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w zakresie oceny Przez KOP spełnienia kryterium nr 6 (Zasadność i adekwatność wydatków) IZ RPO WD wskazała, iż z analizy SWOT, znajdującej się w załączonym do wniosku o dofinansowanie "[...].", wynika, iż słabą stroną przedsiębiorstwa jest: "ograniczona możliwość wydawania i przyjmowania towaru - jedna brama magazynowa, która jest obsługiwana przez magazyn." Według zatem tego zapisu, problem z przepustowością magazynu jest bieżącym problemem, a nie zagrożeniem, które pojawi się w wyniku ekspansji na rynki zewnętrzne, i które należałoby zniwelować poprzez zakup wózków widłowych. Tym samym należy uznać, iż zakup wózków widłowych będzie miał wpływ przede wszystkim na dotychczasową działalność przedsiębiorstwa, a rozwój eksportu stanie się jedynie pretekstem do zniwelowania obecnych problemów logistycznych w zakresie użytkowania magazynu. Nie można samoczynnie przyjąć, iż każdy wydatek niezbędny do bieżącego funkcjonowania firmy powinien być uznany za zasadny do poniesienia w ramach przedmiotowego konkursu, jako przyczyniający się do rozwoju eksportu. Wnioskodawca podnosi w proteście, iż: "(...) nikt nie chce rozmawiać z «małym» i «wolnym» dostawcą", jednak w ww. "Strategicznym planie ..." w pkt 5.3 można odnaleźć informację, iż: "(...) firma na dzień dzisiejszy współpracuje i oferuje swoje produkty w kilku największych i najbardziej liczących się na rynku polskim punktach sprzedaży detalicznej. Dlatego pierwszą i największą grupę odbiorców produktów spółki "A" tworzą sieci handlowe stanowiące 88% generowanego obrotu (...)." Wnioskodawca wymienia tu takich odbiorców jak:"B", "C" ([...]), sieć "D", sieć sklepów "E" ([...]), sklepów "F". To świadczy o tym, że nawet duże sieci handlowe nie tylko chcą rozmawiać z Wnioskodawcą, ale również współpracują z nim. Ponadto, fakt, iż Oceniający pozytywnie ocenili kryterium pn. "Zmiany organizacyjno - procesowe w przedsiębiorstwie" nie stanowi samorzutnie o konieczności uznania za spełnione kryterium pn. "Zasadność i adekwatność wydatków".

Co do zarzutów podniesionych w zakresie kryterium merytorycznego nr 7 IZ RPO WDA zgodziła się z KOP co do tego, że realizacja projektu nie przyczyni się do zwiększenia udziału przedsiębiorcy na rynkach zagranicznych oraz że projekt nie przyczynia się do osiągnięcia celu szczegółowego Działania 1.4 RPO WD jakim jest Zwiększony poziom handlu zagranicznego sektora MŚ z uwagi na to, że większość wydatków w projekcie dotyczy gospodarki magazynowej nie zaś działań mających na celu wejście i zaistnienie na rynkach zagranicznych. Jedynie kwestię stworzenia i zastrzeżenia znaku towarowego można rozpatrywać w kategorii zwiększenia udziału przedsiębiorcy na rynkach zagranicznych, zwłaszcza gdy mowa jest o stworzeniu znaku i jego zastrzeżeniu dla sprzedaży dedykowanej dla niemieckiej firmy [...], jednak w obliczu nieuznania zarzutu w kwestii zakupu wózków widłowych, przedmiotowe kryterium nie może zostać uznane za spełnione.

W zakresie kryterium "Logika interwencji projektu" IZ RPO WD stwierdziła, że zgodnie z Załącznikiem nr 2 do Regulaminu konkursu: "w ramach kryterium będzie sprawdzane czy zależność między zadaniami, produktami i rezultatami jest spójna i logiczna." Wskaźnikiem rezultatu, który wnioskodawca zobowiązał się osiągnąć (pkt M wniosku o dofinansowanie) jest: "Liczba kontraktów handlowych zagranicznych podpisanych przez przedsiębiorstwa wsparte w zakresie internacjonalizacji". Jak jednak wyjaśniono, zakup wózków widłowych będzie miał wpływ przede wszystkim na dotychczasową działalność przedsiębiorstwa, a rozwój eksportu stanie się jedynie pretekstem do zniwelowania obecnych problemów logistycznych w zakresie użytkowania magazynu. Nie można samoczynnie przyjąć, iż każdy wydatek niezbędny do bieżącego funkcjonowania firmy powinien być uznany za zasadny do poniesienia w ramach przedmiotowego konkursu, jako przyczyniający się do rozwoju eksportu. Brak jest zatem istotnej zależności pomiędzy zakupem wózków widłowych, a liczbą kontraktów handlowych zagranicznych podpisanych przez przedsiębiorstwo wsparte w zakresie internacjonalizacji. Gdyby przyjąć, iż istnieje taka zależność, należałoby uznać każde, dowolne działanie, polegające na zakupie wyposażenia dla przedsiębiorstwa, za powodujące zwiększenie międzynarodowej ekspansji MSP.

Za niezasadne uznano także zarzuty podniesione do oceny spełnienia Specyficznego kryterium merytorycznego nr 6 - Zasięg projektu. IZ RPO WD stwierdziła, że zgodnie z Załącznikiem nr 2 do Regulaminu konkursu w ramach kryterium badane jest: "Czy projekt przyczyni się do ekspansji przedsiębiorstw/a na rynki zewnętrzne o zasięgu: 1 kraju - 0 pkt, 2 krajów -1 pkt, 3 krajów - 2 pkt, 4 krajów (i powyżej) - 3 pkt." Organ przyznał, że ekspansja na rynki zewnętrzne może nastąpić, choć nie bezpośrednio w wyniku realizacji projektu. Zakup wózków widłowych będzie miał bowiem wpływ przede wszystkim na dotychczasową działalność przedsiębiorstwa, a rozwój eksportu stanie się jedynie pretekstem do zniwelowania obecnych problemów logistycznych w zakresie użytkowania magazynu. IZ RPO WD uznało za słuszną uwagę drugiego z Oceniających o treści: "Z uwagi brak na podstaw do uznania, że wydatki wskazane w projekcie przyczynią się do osiągnięcia celu projektu jakim jest ekspansja zewnętrzna nie przyznano punktów w ramach kryterium." Wnioskodawca nie przedstawił wystarczających wyjaśnień w tym zakresie, a ponadto oceniający nie mogą bazować jedynie na jego deklaracjach, bez analizy realności ich spełnienia. Zaznaczono, że Etap oceny merytorycznej służy weryfikacji wniosku o dofinansowanie pod kątem spełnienia określonych kryteriów. Kontrola projektu na etapie jego realizacji dotyczy natomiast projektów, które zostały wybrane do dofinansowania. W odniesieniu do specyficznego kryterium merytorycznego nr 7 - Wpływ realizacji projektu na wartości docelowe wskaźnika IZ RPO WD podtrzymała ocenę, iż zakup wózków widłowych ma wpływ na rozwiązanie bieżących problemów logistycznych w firmie, ale nie może być uznany za służący rozwojowi eksportu i wpływający na liczbę zawartych kontraktów zagranicznych.

W skardze do WSA we Wrocławiu strona wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została dokonana w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy, o przekazanie sprawy IZ RPO WD do ponownego rozpatrzenia oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Skarżąca podniosła zarzuty naruszenia:

1. art. 37 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 z dnia 11 lipca 2014 r. (Dz.U. z 2014 r. poz. 1146) tekst jednolity z dnia 7 lipca 2017 r. (Dz.U. z 2017 r. poz. 1460) – dalej: ustawą o spójności, poprzez brak rzetelnej i obiektywnej oceny wniosku, polegające na błędnym przyjęciu, że przedmiotowy wniosek nie spełnia ogólnego kryterium nr merytorycznego nr 6,7,8 oraz specyficznego kryterium merytorycznego nr 6 i 7,

2. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 26 ust. 2 w zw. z art. 26 ust. 1 pkt 4 ustawy o spójności, skutkujące podtrzymaniem negatywnej oceny wniosku w sytuacji, kiedy wnioskodawca spełnił wszystkie ustalone kryteria, co w konsekwencji prowadziło do naruszenia zasady zapewnienia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów,

3. naruszenie art. 57 ustawy o spójności poprzez nieprawidłową weryfikację prawidłowości oceny projektu w zakresie kryteriów i zarzutów przez KOP, polegającą na powieleniu argumentów KOP i niedostrzeżeniu ewidentnych uchybień w zakresie oceny projektu, wynikających z błędnego ustalenia obecnego stanu przedsiębiorstwa, w szczególności w zakresie posiadanej infrastruktury i jej wpływu oraz zagrożeń związanych z szansą na ekspansję rynków zagranicznych.

Według skarżącej IZ RPO WD, akceptując ocenę KOP naruszyła ustawę o spójności, jako że ocena ta nie spełniała wymogów wynikających z zasad: przejrzystości, bezstronności i rzetelności. W ocenie skarżącej kryteria innowacyjności zostały określone w sposób nieostry, a ich interpretacja przez organ miała zasadniczo charakter dowolny. Definicja innowacyjności jest szeroka i może odnosić się do różnych rodzajów oraz stopni innowacyjności. Dokumentacja konkursowa nie określa natomiast jakie warunki co do innowacyjności muszą zostać spełnione przez wnioskodawcę, nie przywołuje definicji oraz kryteriów pozwalających na rozróżnienie zwykłych inwestycji przedsiębiorstwa w środki trwałe od tych posiadających cechy innowacyjności i tym samym wpisujących się m.in. w logikę interwencji projektu. W ocenie skarżącej zaproponowane rozwiązanie - zakup wózków widłowych jest rozwiązaniem innowacyjnym w sferze organizacji przedsiębiorstwa skarżącej, ale ustalenie tego kryterium wymaga prawidłowej oceny stanu przedsiębiorstwa i potencjalnych zamierzeń. Ocena przeprowadzona przez IZ RPO WD pominęła w/w okoliczność, co powoduje, że nie była rzetelna.

Podstawową osią sporu stało się natomiast zagadnienie, czy w zakup wózków widłowych (wysokiego ładowania) jest efektywnym sposobem zakładanego celu, jakim jest ekspansja spółki na rynki zagraniczne, czy eliminuje lub zniweluje potencjalne zagrożenia związane z ekspansją i czy prowadzi do stworzenia nowego modelu biznesowego. Zdaniem skarżącej w tym zakresie nie poparte niczym jest założenie, że jeśli ekspansja nastąpi, to nie będzie wynikiem realizacji projektu. Żaden z dokumentów zgromadzonych w sprawie nie uzasadnia również tezy, że "zakup wózków widłowych będzie miał wpływ przede wszystkim na dotychczasową działalność przedsiębiorstwa, a rozwój eksportu stanie się jedynie pretekstem do zniwelowania obecnych problemów logistycznych w zakresie użytkowania magazynu. Analiza istniejącego stanu faktycznego została przeprowadzona bez globalnego spojrzenia na aktualny stan zasobów przedsiębiorstwa skarżącego. Organ pozostawia bez analizy twierdzenia skarżącej, że posiada ona 3 bramy załadowczo - odbiorcze, które w przypadku doposażenia przedsiębiorstwa w wózki widłowe stworzą potencjał dla pozyskania nowych rynków. Zakup wózków nie będzie zatem wiązał się z korektą dotychczasowej działalności - jak twierdzi organ, ale umożliwi ekspansję. Skoro organ zauważa, że skarżąca na dzień dzisiejszy współpracuje z kilku dużych punktach sprzedaży detalicznej, nie wykorzystując w pełni swojego potencjału właśnie dlatego, że ekspansja na dalsze rynku wiąże się z ryzykiem przyszłych problemów logistycznych, to nie może jednocześnie założyć, że przepustowość jest bieżącym problemem istniejącej sprzedaży. Założenie organu jest nielogiczne.

Odpowiadając na skargę IZ RPO WD wniosła o jej oddalenie i podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, ze zm.), zwaną dalej p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Do takich przepisów zalicza się ustawę wdrożeniową, która określa m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego. Ustawa ta reguluje postępowanie sądowoadministracyjne pod wieloma względami odmiennie od trybu określonego w p.p.s.a., która znajduje odpowiednie zastosowanie jedynie w zakresie nieuregulowanym przez ustawę wdrożeniową, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 p.p.s.a. (art. 64 ustawy wdrożeniowej). Wprowadza także pewne modyfikacje w stosunku do rozwiązań przewidzianych w p.p.s.a. poprzez skrócenie terminu do wniesienia skargi, wprowadzenie terminu termin do jej rozpoznania, czy też wprowadzenie trybu bezpośredniego wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Powyższe rozwiązania, zgodnie z intencją ustawodawcy, zmierzały do uzyskania efektu szybkości postępowania, idącego dalej niż to umożliwia realizacja przepisów p.p.s.a.

Podkreślić w tym miejscu trzeba, że ustawa o spójności nie określa innego kryterium sprawowania kontroli sądowej niż przewidziane w art. 1§2 ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych kryterium zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej projektu, np. poprzez odmienną ocenę założeń tego projektu i przyznanie określonej liczby punktów ocenianemu projektowi, lecz uprawniony jest do kontroli dokonanej i sporządzonej oceny w kontekście przestrzegania kryteriów tej oceny, m.in. takich jak równość, przejrzystość, bezstronność i rzetelność, wywodzonych z przepisów ustawy o spójności (art. 37), a także z punktu kompletności tej oceny oraz jasności przyjętych kryteriów (por. wyrok NSA z 17 grudnia 2013r., sygn. akt: II GSK 2249/13, dostępny na orzeczenia.nsa.gov.pl - CBOSA). Zatem rzeczą sądu administracyjnego jest wyłącznie kontrola prawa, bowiem nie jest on władny dokonywać oceny słuszności, efektywności, racjonalności kryteriów konkursowych, ani tym bardziej zastępować oceniających lub weryfikować merytorycznie wiedzę ekspercką. Zakres sądowej kontroli merytorycznej oceny projektu, w tym także opinii ekspertów, będzie się zatem ograniczał do zbadania, czy nie doszło do pominięcia w tej ocenie określonych treści lub czy nie dokonano jej w oparciu o elementy, które nie stanowią przedmiotu oceny w danym kryterium. Merytoryczna weryfikacja wniosku odbywa się według kryteriów wartościujących i ma ona charakter swobodnej oceny, ale nie może przybierać oceny dowolnej, gdyż kryteria oceny zostały wskazane w dokumentacji konkursowej (por. wyrok z dnia 10 stycznia 2018 r., I SA/Ol 644/17, CBOSA).

Zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Rzetelność związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru. Ocena projektu będzie zatem naruszać prawo, jeśli została oparta o niejasno ustalone kryteria lub według ustalonego w sposób niejasny w regulaminie konkursu trybu wyboru projektów, a także gdy przyjęta w ocenie interpretacja zawartych w tym regulaminie reguł, wymogów oraz kryteriów wyboru nie daje się pogodzić z ich brzmieniem. Tym samym wnioskodawcy nie mogą ponosić negatywnych konsekwencji niejasnego i nieprecyzyjnego sformułowania informacji, konsekwencji niewłaściwych działań i zaniechań w toku postępowania o przyznanie dofinansowania.

Odnosząc się w tym miejscu do podniesionego IZ RPO WD przez skarżącą naruszenia ww. zasad postępowania konkursowego, takich jak przejrzystość, bezstronność i rzetelność, zauważyć trzeba, że sformułowane w tym zakresie zarzuty skargi koncentrują się na kwestii innowacyjności przedsięwzięcia, podkreślając niejasność i niejednoznaczność tego pojęcia w świetle dokumentacji konkursowej. Tymczasem innowacyjność planowanych przez stronę inwestycji nie była przez organ kwestionowana, a wniosek w części "Zmiany organizacyjno procesowe w przedsiębiorstwie", dla której istotne było wprowadzenie innowacji, otrzymał maksymalną liczbę punktów (4) od każdego z oceniających. Skarżąca natomiast nie wyjaśniła, na czym – w odniesieniu do kryteriów, których oceny dotyczy spór w sprawie - miałoby polegać naruszenie zasady przejrzystości, rzetelności i bezstronności wyboru projektów ani nie powiązała tego naruszenia z konkretnymi postanowieniami Regulaminu konkursu, kryteriami wyboru projektów lub pozostałą dokumentacją konkursową. Sąd, dokonując własnej oceny pod kątem realizacji wspomnianych zasad ogólnych zapisów Regulaminu i kryteriów merytorycznych oraz ich interpretacji przez oceniających oraz IZ RPO DW, nie dopatrzył się ich naruszenia.

Wniosek złożony przez skarżącą dotyczył projektu realizowanego w ramach Działania 1.4. – Internacjonalizacja przedsiębiorstw, Poddziałania 1.4.1 – Internacjonalizacja przedsiębiorstw – konkurs horyzontalny, Schemat 1.4.B.a.b.

Jak wynika ze Szczegółowego opisu osi priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa D. 2014-2020 (SZOOP RPO WD), wsparcie w ramach poddziałania 1.4.B. ukierunkowane jest na zwiększanie międzynarodowej ekspansji MSP poprzez wdrożenie nowych modeli biznesowych oraz zwiększenia ekspansji na rynki zewnętrzne:

a) projekty wdrażające długoterminowe (kompleksowe) strategie biznesowe,

b) projekty wdrażające nowoczesne metody zarządzania, prowadzące do zmian organizacyjno-procesowych przedsiębiorstw, np.: otwieranie nowych kanałów biznesowych (w tym handel elektroniczny), dostosowanie produkcji do wymagań rynku zagranicznego, tworzenie działów obsługi eksportu, certyfikacji, logistyka.

c) projekty dotyczące nawiązywania i utrzymywania kontaktów gospodarczych oraz promocji przedsiębiorstw na rynkach krajowych i międzynarodowych – wdrażające Plany rozwoju eksportu /internacjonalizacji przedsiębiorstwa i obejmujące np.:

– wizyty studyjne i misje zagraniczne;

– udział w krajowych i międzynarodowych targach i wystawach branżowych;

– udział w innych ważnych dla wybranej branży wydarzeniach o charakterze międzynarodowym;

– organizacja zbiorowych wystaw na terenie działalności przedsiębiorstwa – ukierunkowanych na przyjęcie wizyt studyjnych potencjalnych zagranicznych partnerów handlowych.

Wyśnienia na wstępie wymaga, że skoro przedmiotem postępowania regulowanego przywołaną ustawą wdrożeniową jest ocena projektu, to za uzasadnione uznać należy twierdzenie, że właściwa instytucja jest związana konkretnym wnioskiem o dofinansowanie konkretnego projektu, co oznacza związanie treścią wniosku o dofinansowanie oraz załączoną do niego przez wnioskodawcę i wymaganą w danym postępowaniu konkursowym dokumentacją. Poza zakres zawartych w nich oświadczeń woli i wiedzy wnioskodawcy kształtujących - w kontekście wymogów określonych regulaminem konkursu - przedmiotowo istotne elementy projektu instytucja ta nie może więc wykraczać, poprzez uczynienie przedmiotem oceny elementów nie wynikających z wniosku o dofinansowanie projektu oraz dołączonej do niego dokumentacji. W konsekwencji nie jest również zobowiązana do dokonywania ustaleń, czy też poszukiwania innych, niż wskazane przez wnioskodawcę argumentów, twierdzeń, czy też danych, z punktu widzenia których projekt mógłby być oceniony jako spełniający kryteria wyboru do dofinansowania. Byłoby to nie do pogodzenia z istotą oraz logiką omawianego postępowania, które jest postępowaniem konkursowym. Skoro więc warunkiem koniecznym przyznania dofinansowania jest spełnianie przez projekt określonych regulaminem konkursu i wynikających z przepisów prawa kryteriów wyboru projektów, to w świetle przedstawionych argumentów za uzasadnione uznać należy twierdzenie, że to podmiot wnioskujący o przyznanie wsparcia - a nie instytucja odpowiedzialna za zarządzanie i realizację programu wsparcia - jest zobowiązany wykazać, że zgłaszany przezeń projekt kryteria te spełnia. W związku z powyższym uznać należy, że ocena KOP w zakresie poszczególnych kryteriów merytorycznych dokonywana jest na podstawie zapisów tego wniosku. To we wniosku strona ma wykazać także, czy zaplanowane przez nią strategie i rozwiązania, a co za tym idzie, wydatki, będą się przyczyniały do realizacji celu objętego wsparciem w ramach danego działania.

Powyższe przekłada się na stawiane wnioskowi wymogi co do opisu zawartego w poszczególnych sekcjach wniosku, który będzie następnie podstawą oceny przez ekspertów KOP spełnienia poszczególnych kryteriów merytorycznych.

I tak w zakresie kryterium merytorycznego nr 6 – zasadność i adekwatność wydatków, w opisie kryteriów merytorycznych oceny projektu wskazuje się, że w ramach kryterium będzie sprawdzane czy wszystkie planowane wydatki kwalifikowane w ramach projektu są konieczne do osiągnięcia jego celów oraz czy proponowana wysokość wydatków jest adekwatna do wdrożenia zaplanowanych działań KOP może rekomendować korektę kosztów kwalifikowalnych poszczególnych projektów do wysokości 10% ich łącznej wartości i dopiero pod tym warunkiem uznać kryterium "Zasadności i adekwatność wydatków" za spełnione. Rekomendacja korekty kosztów kwalifikowalnych do wysokości 10% oznacza sytuację, w której członkowie KOP uznają, że określony wydatek nie jest wydatkiem koniecznym do osiągnięcia celów projektu, lub jego wysokość nie jest adekwatna do zaplanowanych działań. Powoduje to w przypadku zakwestionowania:

a) zasadności wydatku, obniżenie wydatków kwalifikowanych o całkowitą wartość kwalifikowaną niezasadnego wydatku

b) adekwatności wydatków, obniżenie wydatku kwalifikowanego o nieadekwatną, zakwestionowaną wartość wydatku

Korekta kosztów kwalifikowalnych poszczególnych projektów powyżej 10% ich łącznej wartości stanowi podstawę do uznania kryterium "Zasadności i adekwatność wydatków".

W odniesieniu do zasadności wydatków w tym miejscu zaznaczono, że należy sprawdzić czy charakter planowanych wydatków w uzasadniony sposób odpowiada celom projektu. Czy wydatki są niezbędne i związane wyłącznie z realizacją działań uznanych za kwalifikowalne w projekcie. Należy w szczególności przeanalizować czy poniesienie wydatków jest optymalne pod względem technicznym, ekonomicznym i funkcjonalnym i w bezpośrednim stopniu dąży do realizacji podstawowych celów projektu znajdując jednocześnie adekwatne odzwierciedlenie we wskaźnikach produktu i/lub rezultatu.

Gdy natomiast chodzi o adekwatność wydatków, w ramach kryterium ocenić należy również racjonalność wydatków tj. czy wysokość poszczególnych wydatków została prawidłowo i rzetelnie oszacowana (tj. czy wydatki nie zostały zawyżone). Adekwatność wydatków oznacza, że wysokość zaproponowanej ceny ma odzwierciedlenie w efektach jakie przyniesie projekt, a cel, który ma być osiągnięty za pomocą danego wydatku jest optymalnie pod względem kosztowym zaplanowany. Analiza adekwatności wydatków odpowiadać ma na takie zagadnienia, jak to czy cel jest racjonalnie zaplanowany (tj. czy nakłady nie są wyższe od potencjalnych efektów) oraz czy cel może być osiągnięty z nakładów o niższej wysokości bądź węższym zakresie rzeczowym. Z kolei w przypadku kryterium nr 7– wpływ projektu na osiągnięcie celu szczegółowego, w ramach oceny kryterium będzie sprawdzane czy projekt przyczynia się do osiągnięcia celu szczegółowego działania w ramach którego będzie realizowany. W ramach oceny spełnienia kryterium nr 8 – logika interwencji projektu będzie sprawdzane czy zależność między zadaniami, produktami i rezultatami jest spójna i logiczna.

Z przytoczonego opisu kryteriów wyboru wynika zatem, że powołane merytoryczne kryteria wyboru zostały ściśle skorelowane z celem projektu, którym w przypadku poddziałania 1.4.B. jest zwiększanie międzynarodowej ekspansji MSP poprzez wdrożenie nowych modeli biznesowych oraz zwiększenia ekspansji na rynki zewnętrzne. Tak więc jeśli nawet projekt wnioskodawcy można uznać za "wdrażający nowoczesne metody zarządzania, prowadzące do zmian organizacyjno-procesowych przedsiębiorstw" to przewidziane w nim inwestycje będą spełniać kryteria nr 6,7,i 8 tylko jeśli przewidziane w nim zmiany organizacyjno-procesowe i innowacje w zakresie zarządzania będą podporządkowane realizacji tego właśnie celu. Znajduje to odzwierciedlenie w przytoczonym opisie poszczególnych kryteriów oceny. Dla oceny adekwatności wydatków nie więc jest wystarczające wykazanie przez wnioskodawcę istnienia jakiegokolwiek związku pomiędzy planowaną inwestycją (tu: zakup wózków widłowych i opracowanie znaków towarowych), ale konieczne jest wykazanie ich niezbędności dla osiągnięcia celu projektu, jako który wskazano we wniosku " wejście na nowe rynki zagraniczne i wzmocnienie pozycji konkurencyjnej spółki". Wynika to z użycia sformułowania "czy wszystkie planowane wydatki kwalifikowane w ramach projektu są konieczne do osiągnięcia jego celów" oraz "czy wydatki są niezbędne i związane wyłącznie z realizacją działań uznanych za kwalifikowalne w projekcie". W przypadku badania adekwatności wydatków oczekiwany bezpośredni charakter związku pomiędzy celami projektu a planowanymi wydatkami wyraża się także w wymogu odzwierciedlenia ich wysokości w konkretnych efektach. Także w przypadku kryterium nr 6 podkreśla się konieczność istnienia realnego wpływu inwestycji na realizację celów szczegółowych projektu. Przekłada się to konsekwentnie również na zależności badane w ramach kryterium "logika interwencji projektu" bowiem w tym wypadku, jak trafnie wskazano przy ocenie wniosku, skarżąca powinna wykazać że dokonanie, obejmujących przede wszystkim reorganizację magazynu można bezpośrednio przełożyć na realizację ww. celu projektu i (co ma znaczenie z punktu widzenia kryteriów specyficznych 6 i 7 ) osiągnięcie skonkretyzowanych rezultatów w postaci nowych kontraktów handlowych.

Tymczasem IZ RPO WD słusznie wskazuje, że jakkolwiek wydatki wskazane przez skarżącą niewątpliwie mogą przyczynić się do poprawy jej funkcjonowania i mają charakter innowacji, to trudno dopatrzeć się istnienia takiego bezpośredniego związku pomiędzy ich poniesieniem, a wejściem firmy na rynki zagraniczne. Z opisu zawartego w "strategicznym planie rozwoju dla "A" sp. z o.o." wynika, że problem z przepustowością magazynu ma charakter bieżący – i świadczą o tym sformułowania użyte przez samą skarżącą ("obecnie w firmie istnieje problem tzw. wąskiego gardła") oraz fakt umieszczenia tych informacji w analizie SWOT. Uprawniony jest wniosek , że poprawa przepustowości magazynu przyczyni się do poprawy wydolności logistycznej firmy, jednak za zbyt daleko idącą należy uznać tezę, że przełoży się to bezpośrednio na ilość nowych kontraktów z kontrahentami zagranicznymi. Strona nie przedstawia w tym zakresie przekonujących danych, analiz i wyjaśnień. Sąd podziela stanowisko IZ RPO WD, że dla spełnienia warunków wynikających z omawianych kryteriów za niewystarczające należy uznać deklaracje wnioskodawcy, jeżeli brak jest danych i wyjaśnień, które potwierdzałyby realność ich spełnienia.

Jak już podkreślano, to na wnioskodawcy zgłaszającym do konkursu projekt, ciąży obowiązek uważnego zapoznania się z priorytetami konkretnego programu operacyjnego, z regulaminem konkursu oraz z pozostałą dokumentacją konkursową, w tym kryteriami wyboru projektów, jak również starannego i odpowiadającego założeniom konkursu, przygotowania dokumentacji aplikacyjnej. Wnioskodawca przystępując do konkursu musi spełnić określone wymagania, aby skorzystać z dofinansowania środkami unijnymi swojego przedsięwzięcia. Szczególne znaczenie ma przygotowanie wniosku i załączników do niego z uwzględnieniem ustalonych kryteriów wyboru (oceny) projektów zgłoszonych do konkursu, które w równym stopniu wszystkich wnioskodawców.

W świetle powyższego Sąd uznał, że skoro niezależni eksperci zgodnie stwierdzili brak spełniania trzech obligatoryjnych kryteriów merytorycznych, a organ dokonał wnikliwej ich analizy i oceny, to nie są zasadne zarzuty dokonania tej oceny w sposób naruszający prawo. Zdaniem Sądu, ocena przeprowadzona przez poszczególnych ekspertów oraz organ została dokonana w sposób rzetelny i obiektywny, na podstawie obowiązujących kryteriów do przedmiotowego konkursu oraz postanowień dokumentacji aplikacyjnej wnioskodawcy.

Z przytoczonych względów Sąd na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy o spójności, oddalił skargę.