Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1724/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-09-08 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 par. 3
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 299 ust. 6 pkt 2, art. 514 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2006 nr 234 poz 1694
law: Ustawa z dnia z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Korzeniowski po rozpoznaniu w dniu 8 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi D. B. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] złożył D. B. Organ w zaskarżonej decyzji utrzymał w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...], w której w punkcie pierwszym odmówiono skarżącemu nadania statusu uchodźcy, w punkcie drugim odmówiono udzielenia ochrony uzupełniającej, w punkcie trzecim odmówiono udzielenia zgody na pobyt tolerowany, natomiast organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji co do punktu czwartego, w którym orzeczono o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i umorzył postępowanie organu I instancji.

W skardze na decyzję z dnia [...] czerwca 2014 r. D. B. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. We wniosku podniósł, że mimo uchylenia decyzji organu I instancji co do wydalenia skarżącego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zaskarżona decyzja rodzi z mocy prawa obowiązek opuszczenia Rzeczypospolitej Polskiej. W konsekwencji możliwe jest wszczęcie postępowania w sprawie wydalenia skarżącego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W razie wydalenia skarżący byłby pozbawiony możliwości udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako "ppsa", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.

O wstrzymaniu wykonania decyzji sąd administracyjny może zatem orzec, gdy stwierdzi, że wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.

Należy podkreślić, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji ma na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem prawidłowości kontrolowanego przez sąd administracyjny aktu. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji sąd rozważa więc, czy wykonanie jej przed zakończeniem postępowania sądowego może spowodować nieodwracalne pogorszenie sytuacji skarżącego po ewentualnym wyeliminowaniu aktu z obrotu prawnego.

Mając powyższe na uwadze, należy wskazać, że stosownie do treści art. 299 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2013 r., poz. 1650 ze zm.) cudzoziemiec jest obowiązany opuścić terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o odmowie nadania mu statusu uchodźcy lub udzielenia ochrony uzupełniającej lub decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie nadania mu statusu uchodźcy, lub decyzja o pozbawieniu go statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej stała się ostateczna, a w przypadku wydania decyzji przez organ wyższego stopnia, od dnia, w którym decyzja ostateczna została cudzoziemcowi doręczona. Chociaż więc mocą powołanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji art. 514 ust. 2 pkt 2 cytowanej ustawy w decyzji o odmowie nadania cudzoziemcowi statusu uchodźcy, udzielenia ochrony uzupełniającej i udzielenia zgody na pobyt tolerowany kończącej postępowanie wszczęte przed dniem wejścia w życie ustawy i niezakończone do tego dnia decyzją ostateczną nie orzeka się o wydaleniu, to skutek tej decyzji polegający na nałożeniu na cudzoziemca obowiązku upuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 30 dni jest analogiczny do skutków ostatecznych decyzji o odmowie nadania statusu uchodźcy wydawanych w oparciu o przepisy ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680) w brzmieniu przed zmianami dokonanymi powołaną wyżej ustawą z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach. Stosownie bowiem do treści art. 48 ust. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w tym brzmieniu integralną część decyzji o odmowie nadania cudzoziemcowi statusu uchodźcy - w okolicznościach powołanych w treści wskazanego przepisu - stanowiło orzeczenie o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W myśl natomiast art. 48 ust. 4 pkt 1 tej ustawy cudzoziemiec był obowiązany opuścić terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji ostatecznej o odmowie nadania statusu uchodźcy, w przypadku gdy decyzja zawierała orzeczenie o wydaleniu.

Wprawdzie w aktualnym stanie prawnym niewykonanie obowiązku opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej we wskazanym terminie nie stanowi bezpośredniej przesłanki do przymusowego wydalenia [jak przewidywał to art. 95 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2003 r. Nr 264, poz. 1573 ze zm.) w zw. z art. 48 ust. 3 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej], lecz jest podstawą do wydania decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu (jak wynika z art. 302 ust. 1 pkt 16 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach), która podlega przymusowemu wykonaniu (art. 329 tej samej ustawy), to jednakże już sam skutek prawny decyzji o odmowie nadania statusu uchodźcy w postaci nałożenia obowiązku opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 30 dni kwalifikuje ją jako akt, wobec którego dopuszczalne jest wydanie postanowienia w trybie art. 61 § 3 ppsa. Ewentualne orzeczenie o wstrzymaniu wykonania decyzji o odmowie nadania statusu uchodźcy powodować będzie, że cudzoziemiec - do czasu wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji (art. 61 § 6 ppsa) – nie będzie zobowiązany do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Mając na uwadze przywołane uregulowania ustawy o cudzoziemcach oraz ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz ich konsekwencje dla sytuacji prawnej cudzoziemca, któremu odmówiono nadania statusu uchodźcy, należy stwierdzić, że opuszczenie przez D. B. terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie określonym w art. 299 ust. 6 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach wykluczyłoby jego osobiste uczestnictwo w postępowaniu sądowym. Uniemożliwiłoby mu więc skorzystanie w pełnym zakresie z prawa do sądu.

Ponadto - w razie ewentualnego uwzględnienia skargi - stronie nie zostałaby w istocie udzielona ochrona międzynarodowa, zgodnie z Konwencją dotyczącą statusu uchodźców, sporządzoną w Genewie 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515). Nieuwzględnienie przedmiotowego wniosku mogłoby więc doprowadzić do sytuacji, w której udzielona stronie ochrona sądowa okazałaby się iluzoryczna.

W świetle powyższego należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki przemawiające za zastosowaniem instytucji ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.