Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 356/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2022-07-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budżetowe prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 61, art. 66 ust.1 i art. 69
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a) i c)
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Dudar, Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), asesor sądowy WSA Barbara Romanczuk, Protokolant sekretarz sądowy Natalia Paulina Kielak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 lipca 2022 r. sprawy ze skargi Gminy C. B. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie nakazania właścicielowi wykonania zabezpieczenia budynku 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lutego 2022 r. numer [...] 2. zasądza od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżącej Gminy C. B. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Skarga została wywiedziona na tle następujących ustaleń faktycznych:

Na skutek interwencji S. G. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w dniu [...] stycznia 2022 r. dokonał kontroli budynku, znajdującego się na działce o nr ew. gr. [...] w [...], przy ul. [...]. W wyniku tejże kontroli organ ustalił, iż przedmiotowy budynek znajduje się w stanie surowym otwartym, główna bryła budynku o podstawie kwadratu ma wymiary 13,50 m x 13,50 m i wysokości ok. 12,5 m, do budynku przylega klatka schodowa o wymiarach podstawy 2,5 m x 5,5 m. Budynek jest 4 kondygnacyjny (w tym piwnica i poddasze), murowany, ze stropem żelbetowym, a więźba dachowa drewniana pokryta blachą. Organ ustalił również, że długotrwała przerwa w budowie spowodowała, że budynek w 50% jest zniszczony, część konstrukcji dachowej zawaliła się do wnętrza budynku. Na terenie działki, wokół budynku leżą luźne elementy pokrycia dachowego w tym arkusze blachy, nieruchomość nie jest ogrodzona, a taśma ostrzegawcza znajduje się jedynie od strony ul. [...]. Na tej podstawie organ doszedł do wniosku, że budynek swoim stanem technicznym zagraża życiu i zdrowiu ludzi.

W dniu [...] stycznia 2022 r. doszło też na przedmiotowej nieruchomości do interwencji policji i straży pożarnej w zakresie usunięcia luźnych, swobodnie przemieszczających się części pokrycia dachowego kontrolowanego budynku. Do protokołu kontroli załączona została dokumentacja zdjęciowa oraz szkic z pomiarami obiektu.

W ramach ustalania stanu faktycznego sprawy PINB w dniu [...] stycznia 2022r. wystąpił do Urzędu Gminy C. z prośbą o udzielenie informacji w sprawie ww. budynku, w tym wydanych decyzji o pozwoleniu na budowę, określenia aktualnego stanu prawnego nieruchomości ze wskazaniem podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie i zarządzanie nieruchomością. Jednocześnie organ wezwał J. P., wskazanego w ewidencji nieruchomości jako użytkownika wieczystego działki o nr ew. gr. [...], do złożenia wyjaśnień w sprawie stanu technicznego budynku znajdującego się na ww. działce.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie Burmistrz [...] przekazał kserokopie decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] listopada 1987 r. znak [...] udzielającej pozwolenia na budowę budynku warsztatu stolarskiego na działce nr ew. gr. [...], obręb C. wraz z kopią dokumentacji projektowej ww. budynku.

W dniu [...] lutego 2022 r. do siedziby organu nadzoru budowlanego I instancji stawił się też J. P. - brat użytkownika wieczystego nieruchomości nr ew. gr. [...] – J. P. oświadczając, iż J. P. przebywał w zakładzie opieki, natomiast od dwóch lat nie ma z nim kontaktu, prawdopodobnie jest bezdomny.

Na podstawie przeprowadzonych czynności kontrolnych i zebranych w toku postępowania dowodów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] lutego 2022r. znak: [...] nakazał Gminie C. - właścicielowi nieruchomości o nr ewidencyjnym [...] w [...], przy ul. [...], do dnia [...] marca 2022 r., wykonanie zabezpieczenia budynku przed dostępem osób postronnych, poprzez skuteczne i trwałe ogrodzenie oraz umieszczenie na obiekcie w widocznych miejscach tablic informacyjnych o stanie zagrożenia, oraz usunięcie nieumocowanych i stwarzających zagrożenie elementów więźby dachowej.

Z powyższą decyzją nie zgodziła się Gmina C. i w złożonym odwołaniu wskazała, że działka o numerze ew. gr. [...] została oddana w użytkowanie wieczyste J. P. Na działce znajduje się budynek w stanie surowym otwartym, stanowiący własność J. P.. Zgodnie zaś z art. 61 ustawy Prawo budowlane, to właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest zobowiązany do utrzymywania i użytkowania obiektu zgodnie z zasadami o których mowa w art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Skoro zatem Gmina C. nie jest ani właścicielem ani zarządcą obiektu, to nie może zostać zobowiązana do wykonania czynności wskazanych w zaskarżonej decyzji.

W dniu [...] kwietnia 2022 r. do P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wpłynął wniosek Burmistrza Gminy C. o wstrzymanie natychmiastowego wykonania zaskarżonej decyzji, a PWINB postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2022 r. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Rozpatrując z kolei odwołanie Gminy C., P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej wyznaczonego terminu na wykonanie zobowiązania i ustalił nowy termin wykonania obowiązku do dnia [...] kwietnia 2022 r., w pozostałej zaś części tj. dotyczącej podmiotów zobowiązanych i zakresu robót, utrzymał mocy zaskarżoną decyzję.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie PWINB wyjaśnił, że kontrolowany budynek został wybudowany przez J. P. - użytkownika wieczystego nieruchomości o nr [...], na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] listopada 1987 r. jako warsztat stolarski. Budowa zatrzymała się na etapie stanu surowego otwartego i nie została podjęta do dnia dzisiejszego. Wskutek powyższego obecnie, budynek jest zniszczony w 50 %, stanowiąc zagrożenie życiu i zdrowiu ludzi. Dalej, powołując się na regulację art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, organ podkreślił, że w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Przy czym, jak stanowi art. 61 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego, to właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany do użytkowania obiektu w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej.

W przedmiotowej sprawie, co podkreślił organ II instancji, właścicielem obiektu budowlanego objętego nakazem jest użytkownik wieczysty działki o nr [...] - J. P. jednakże na dzień dzisiejszy, ustalenie miejsca jego pobytu jest niemożliwe. Natomiast budynek objęty postępowaniem, znajdujący się na nieruchomości nr ew. gr. [...] w [...], stanowiącej własność Gminy C., stanowi realne zagrożenie życia, zdrowia i bezpieczeństwa mienia. W związku z powyższym PWINB uznał, że nałożenie obowiązków na właściciela nieruchomości jest jak najbardziej zasadne. Również z tych względów, organ II Instancji odstąpił od zawiadomienia stron postępowania o zebraniu pełnego materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z nim na podstawie art. 10 k.p.a., a w dniu [...] kwietnia 2022 r. wydał postanowienie o odmowie wstrzymania natychmiastowego wykonania zaskarżonej decyzji. Końcowo PWINB wyjaśnił, ze z uwagi na upływ terminu wskazanego w sentencji decyzji wydanej przez PINB w B. tj. do dnia [...] marca 2022 r., konieczne było uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji w tej części i ustalenie nowego terminu wykonania obowiązków nakazanych w niniejszej decyzji do dnia [...] kwietnia 2022r.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniosła Gmina C. zarzucając jej niewłaściwie zastosowanie przepisu art. 61 pkt 1 w związku z art. 66 ustawy Prawo budowlane poprzez przyjęcie, że upoważnia on do nałożenia na właściciela nieruchomości oddanej w użytkowanie wieczyste obowiązku usunięcia nieprawidłowości, który obciąża właściciela obiektu budowlanego, jakim zgodnie z art. 235 k.c. na działce oddanej w użytkowanie wieczyste jest użytkownik wieczysty, a nie właściciel nieruchomości. W oparciu o powyższy zarzut Gmina wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji w całości.

Uzasadniając podniesione w stosunku do zaskarżonej decyzji – zarzuty, Gmina podkreśliła, że w świetle aktualnie obowiązujących norm art. 61 i art. 66 ustawy Prawo budowlane, obowiązek utrzymywania obiektu budowlanego w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz we właściwym stanie technicznym i estetycznym obciąża właściciela budynku, a nie właściciela nieruchomości oddanej w użytkowanie wieczyste. Tymczasem skarżona Gmina nie jest ani właścicielem kontrolowanego budynku, ani zarządcą w rozumieniu wskazanych przepisów. Organ w uzasadnieniu decyzji nie wyjaśnił natomiast, z jakich powodów nałożył opisane wyżej obowiązki na skarżącą Gminę z pominięciem ww. zasady.

Końcowo strona skarżąca zasygnalizowała, że decyzja została skierowana także do J. P., pomimo braku możliwości ustalenia jego pobytu, jak wcześniej stwierdziły organy. Zarówno organ I jak i II instancji nie podjęły i nie przeprowadziły czynności, które miałyby na celu zagwarantowanie możliwości realizacji zasad czynnego udziału właściciela budynku (J. P.) w postępowaniu (art. 10 k.p.a.). Zaniechały też, naruszając poprzez to art. 34 k.p.a., wystąpienia z wnioskiem o wyznaczenie przez sąd przedstawiciela dla nieobecnej strony postępowania administracyjnego. Tymczasem, jeżeli nawet istniała konieczność podjęcia czynności niecierpiącej zwłoki, w § 2 powołanego przepisu przewidziano szczególną instytucję postępowania administracyjnego polegającą na wyznaczeniu przedstawiciela tymczasowego dla osoby nieobecnej przez organ prowadzący postępowanie.

P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna i podlega uwzględnieniu.

Z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm., dalej także: "p.p.s.a.") wynika, że sąd administracyjny dokonując kontroli sądowoadministracyjnej bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego aktu, a jedynie uwzględniając skargę może go uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w tak zakreślonym zakresie sąd doszedł do wniosku, że narusza ona przepisy prawa materialnego oraz procesowego w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja PWINB w B., wydana na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2021r., poz. 2351 ze zm., dalej w skrócie "P.b."), nakazująca Gminie C. jako właścicielowi nieruchomości o nr ewid. [...] w [...], przy ul. [...], wykonanie zabezpieczenia budynku przed dostępem osób postronnych, poprzez skuteczne i trwałe ogrodzenie oraz umieszczenie na obiekcie w widocznych miejscach tablic informacyjnych o stanie zagrożenia, oraz usunięcie nieumocowanych i stwarzających zagrożenie elementów więźby dachowej, do dnia [...] kwietnia 2022r.

Podstawę materialnoprawną wydanej decyzji stanowi art. 66 ust.1 P.b., zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: (1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo (2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo (3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo (4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku - organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.

W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że decyzja wydawana na podstawie przepisu art. 66 ust. 1 P.b. ma charakter związany. Organ nadzoru budowlanego po ustaleniu wystąpienia którejkolwiek z przesłanek określonych w powyższym przepisie jest bowiem nie tylko uprawniony, ale i zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Obowiązek wykonania nałożonych robót budowlanych ma przy tym charakter naprawczy, a sam ich rodzaj oraz zakres zależy od rodzaju stwierdzonych nieprawidłowości (zob. m.in. wyroki NSA z dnia: 25 sierpnia 2010 r., II OSK 1328/09; z dnia 29 sierpnia 2019 r., II OSK 2405/17; z dnia 5 października 2021 r., II OSK 202/21, wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Co istotne, celem tej regulacji jest jak najszybsze usunięcie stanu, który zagraża bezpieczeństwu zdrowia lub życia ludzkiego. Zastosowanie art. 66 Prawa budowlanego ma prowadzić do zapewnienia właściwego, bezpiecznego stanu technicznego istniejących obiektów budowlanych oraz użytkowania ich w sposób niezagrażający wskazanym w ustawie dobrom chronionym. Nie mają przy tym znaczenia okoliczności, które doprowadziły do stanu wypełniającego przesłanki określone w tym artykule. Z tych samych względów wskazany przepis nie uzależnia nałożenia stosownego obowiązku (nakazu) od tego, kto spowodował taki stan, jak i kto powinien ponieść koszty związane z wykonaniem nakazu (zob. wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2015 r., sygn. akt II OSK 838/14, CBOSA).

Krąg podmiotów, które mogą być adresatem decyzji wydawanej na podstawie przepisu art. 66 ust. 1 P.b. określa art. 61 tej ustawy. Zgodnie z tym przepisem właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2, tj. w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7 ustawy.

Regulacje art. 61 i art. 66 P.b. uwzględniane łącznie wskazują zatem, że przepis art. 66 P.b. nie tworzy nowych obowiązków, ale precyzuje i umożliwia egzekwowanie ustawowych obowiązków wynikających z art. 61 P.b.

W świetle powołanych regulacji adresatami nakazu wydanego na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego mogą być: właściciel (współwłaściciele), użytkownik wieczysty, zarządca, a w pewnych sytuacjach także inny podmiot, który np. z upoważnienia podmiotów powyżej wskazanych sprawuje pieczę nad tym, aby obiekt był utrzymywany i użytkowany właściwie. Zarówno właściciel, jak i zarządca obiektu odpowiadają za stan techniczny i bezpieczeństwo użytkowania obiektu (por. wyrok NSA z dnia 21 listopada 2002 r., sygn. akt IV SA 2724/00, wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 listopada 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 984/21 oraz wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 29 maja 2008 r. sygn. akt II SA/Wr 184/2008, CBOSA). Przy czym, przy samym wyborze adresata obowiązków z art. 66 ust. 1 P.b. organ powinien kierować się wymogiem uzyskania sprawnego i kompleksowego rozwiązania problemu, a pierwszeństwo normatywnego wskazania w art. 66 P.b. nie jest kryterium decydującym. Jak wynika z powyższego zasadnicze znaczenie ma więc to, kto jest właścicielem budynku (obiektu budowlanego), albo kto sprawuje nad nim zarząd.

W przedmiotowej sprawie organy nadzoru budowlanego prawidłowo wprawdzie ustaliły, że w odniesieniu do kontrolowanego budynku, zlokalizowanego na działce o nr geod. [...], przy ul. [...] w [...] - zachodzą przesłanki opisane w pkt 1, 3 i 4 art. 66 ust. 1 P.b. (obiekt może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia i jest w nieodpowiednim stanie technicznym, a swym wyglądem powoduje oszpecenie otoczenia). Tym niemniej skierowanie obowiązku wykonania zabezpieczeń (szczegółowo opisanych w zaskarżonej decyzji) do Gminy C., stanowi ewidentne naruszenie art. 61 tej ustawy. Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego właścicielem działki o nr [...] jest Gmina C., tym niemniej przedmiotowa nieruchomość została oddana w użytkowanie wieczyste J. P., który na mocy decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] listopada 1987 r. udzielającej pozwolenia na budowę budynku warsztatu stolarskiego, wybudował sporny obiekt. Z art. 235 § 1 Kodeksu cywilnego wynika zaś wprost, iż budynki i inne urządzenia wzniesione na gruncie Skarbu Państwa lub gruncie należącym do jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków przez wieczystego użytkownika stanowią jego własność. To samo dotyczy budynków i innych urządzeń, które wieczysty użytkownik nabył zgodnie z właściwymi przepisami przy zawarciu umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste. Przysługująca wieczystemu użytkownikowi własność budynków i urządzeń na użytkowanym gruncie jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym (§ 2). Przepis ten stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 48 Kodeksu cywilnego.

Jak wynika z powyższego to J. P. jako użytkownik wieczysty działki o nr [...] jest z mocy prawa właścicielem budynku wzniesionego na tej działce, zatem to do niego, a nie do Gminy C., powinien zostać skierowany nakaz wykonania zabezpieczeń przedmiotowego budynku. Organy nadzoru budowlanego błędnie zaś utożsamiły własność nieruchomości gruntowej, oddanej w użytkowanie wieczyste z własnością wybudowanego na niej – budynku. Wprawdzie argumentacja organu w zakresie wydanej decyzji była oparta na okoliczności braku możliwości ustalenia miejsca pobytu użytkownika wieczystego - J. P., tym niemniej okoliczność ta nie może powodować, że nakazem z art. 66 ust. 1 P.b. zostanie obciążony podmiot spoza kręgu podmiotów, o jakich mowa w art. 61 P.b. Rozstrzygnięcie takie stanowi bowiem ewidentne naruszenie ww. regulacji.

W ocenie sądu specyfika zaistniałych w sprawie okoliczności, powoduje, że w razie trudności w ustaleniu pobytu właściciela budynku i konieczności niezwłocznego podjęcia działań zabezpieczających kontrolowany budynek, organy nadzoru budowlanego winny rozważyć możliwość zastosowania trybu z art. 69 ust. 1 P.b., a nie prowadzić do faktycznego przerzucenia swoich powinności na Gminę, do czego de facto doszło w przedmiotowej sprawie. Zgodnie z tym przepisem w razie konieczności niezwłocznego podjęcia działań mających na celu usuniecie niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia, lub ingerencji lub naruszeń, o których mowa w art. 66 ust. 1a, organ nadzoru budowlanego zapewni, na koszt właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, zastosowanie niezbędnych środków zabezpieczających) lub art. 67 tej ustawy (zgodnie z którym, jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia). Czynności o jakich mowa w powołanym art. 69 ust. 1 P.b. podejmowane są przez organ nadzoru budowlanego w zastępstwie właściciela lub zarządcy obiektu, czyli podmiotów zobowiązanych na podstawie art. 61 pr. bud. do utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym. Ponadto są to czynności podejmowane odpłatnie (na koszt właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego), w sytuacji zaistnienia przesłanek określonych w tym przepisie, a organ nadzoru budowlanego ma obowiązek bezzwłocznego zorganizowania niezbędnych środków zabezpieczających. Przy czym, co należy podkreślić, art. 69 pr. bud. dotyczy budynków, których stan wymaga niezwłocznego podjęcia działań zmierzających do usunięcia niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia. Chodzi bowiem o działania faktyczne, prowadzące do odwrócenia istniejącego niebezpieczeństwa, a z takim, jak wynika z materiału zgormadzonego w sprawie, mamy do czynienia w kontrolowanym postępowaniu.

Zastosowanie opisanego powyżej trybu, w sytuacji istniejących trudności w ustaleniu pobytu właściciela budynku zlokalizowanego na działce o nr [...], wymagać będzie dodatkowo w ponownie prowadzonym postępowaniu ażeby organ nadzoru budowlanego rozważył zastosowanie art. 34 k.p.a. Przepis ten przewiduje, że w sytuacji, gdy strona jest osobą nieobecną lub niezdolną do czynności prawnych organ administracji publicznej ma obowiązek wystąpienia do sądu z wnioskiem o wyznaczenie dla niej przedstawiciela. W przypadku konieczności podjęcia czynności niecierpiącej zwłoki organ administracji publicznej wyznacza dla osoby nieobecnej przedstawiciela uprawnionego do działania w postępowaniu do czasu wyznaczenia dla niej przedstawiciela przez sąd. Jak słusznie bowiem zauważyła skarżąca Gmina w sytuacji, gdy nie jest znane miejsce pobytu strony, brak możliwości doręczenia stronie przesyłki nie może usprawiedliwiać naruszenia praw strony, której postępowanie dotyczy i która w takich okolicznościach za każdym razem pozbawiona byłaby możliwości obrony swoich praw.

Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że orzekające w sprawie organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy prawa materialnego, tj. art. 66 ust.1 w zw. z art. 61 P.b. poprzez ich błędną wykładnię oraz przepisów postępowania, tj. art. 7, 10, 77, 107 § 3 k.p.a. i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c), uchylił zarówno zaskarżoną, jak i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. O zwrocie kosztów postępowania (wpis od skargi - 500 zł) zasądzono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Ponownie rozpoznając sprawę organy będą związane oceną prawną wyrażoną przez sąd w uzasadnieniu niniejszego wyroku dotyczącą interpretacji przepisów art. 66 ust.1 w zw. z art. 61 oraz art. 69 ustawy Prawo budowlane.