Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1865/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-06-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 9 ust 1
journal: Dz.U. 2013 poz 686
law: Ustwa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska - tekst jednolity
article: art. 83 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 1829
law: Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Barbara Adamiak Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.) Sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski Protokolant: asystent sędziego Julia Słomińska po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. sp. z o.o. z siedzibą w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 kwietnia 2017 r. sygn. akt II SA/Wr 767/16 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w R. na zarządzenie pokontrolne Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu zaprzestania wprowadzania ścieków do ziemi oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 18 kwietnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę A. sp. z o.o. z siedzibą R. (dalej jako "Spółka") na zarządzenie pokontrolne Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] sierpnia 2016 r. w przedmiocie nakazu zaprzestania wprowadzania ścieków do ziemi.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zaskarżonym zarządzeniem pokontrolnym Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska we Wrocławiu nakazał Spółce niezwłocznie:

- zaprzestać wprowadzania ścieków, w tym odcieków z obornika oraz gnojówki do ziemi;

- usunąć ścieki zgromadzone w wykopach ziemnych na terenie fermy, jak i w rowach przebiegających wzdłuż wschodniej, północno-zachodniej i zachodniej granicy działki nr [...]/1, obręb [...] w sposób zgodny z przepisami prawa;

- w przypadku dalszego odprowadzania wód opadowych i roztopowych z placu znajdującego się pomiędzy budynkami inwentarskimi na działce [...], obręb [...], a miejscem magazynowania kiszonki w rękawach na działce nr [...]/1, obręb [...] wystąpić do Starosty Trzebnickiego z wnioskiem o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego,

- w przypadku dalszego odprowadzania wód opadowych i roztopowych z placu znajdującego się pomiędzy budynkami inwentarskimi na działce [...], a miejscem magazynowania kiszonki w rękawach na działce nr [...]/1, prowadzić ewidencję zawierającą informacje o wielkości, rodzaju i sposobie zagospodarowania terenu, z którego odprowadzane są ścieki (wody opadowe),

- naliczyć opłatę za korzystanie ze środowiska w zakresie wprowadzenia do wód ścieków (wód opadowych z placu znajdującego się pomiędzy budynkami inwentarskimi na działce nr [...] a miejscem magazynowania kiszonki w rękawach na działce nr [...]/1) za 2015 r. bez pozwolenia wodnoprawnego;

- zmienić lokalizację wylotu rynny odprowadzającej wody opadowe z połaci dachu wybiegu dla krów przy oborze znajdującej się w południowo-wschodniej części działki nr [...]/1, w taki sposób, żeby wyeliminować odprowadzanie wód opadowych bezpośrednio na wybieg dla krów lub w miejsce, w pobliżu którego może znajdować się obornik,

- w przypadku dalszego odprowadzania wód opadowych i roztopowych z placu znajdującego się pomiędzy budynkami inwentarskimi na działce [...], a miejscem magazynowania kiszonki w rękawach na działce nr [...]/1, przedkładać na bieżąco Marszałkowi Województwa Dolnośląskiego w ustawowym terminie wykaz o zakresie korzystania ze środowiska zawierający informacje o wielkości, rodzaju i sposobie zagospodarowania terenu, z którego odprowadzane są ścieki (wody opadowe).

Jako podstawę zarządzenia organ wskazał art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz.U. z 2013 r. poz. 686 ze zm.) oraz wyniki kontroli przeprowadzonej od 18 lutego 2016 r. do 2 czerwca 2016 r. w należącej do Spółki fermie bydła w [...].

Spółka wniosła skargę na powyższą decyzję Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Oddalając skargę Sąd I instancji w pierwszej kolejności stwierdził, że właściwy wojewódzki inspektor ochrony środowiska był uprawniony do wykonania kontroli przestrzegania wymagań ochrony środowiska przez Spółkę, władającą terenem na podstawie stosunku obligacyjnego wynikającego z umowy dzierżawy zawartej 1 września 2015 r. z B. sp. z o.o. z siedzibą w D., jako wydzierżawiającym. Strony umowy postanowiły, że nieruchomość stanowiąca działki oznaczone numerami [...]/1 i [...], położone w [...], gmina [...] o łącznej powierzchni 4.5452 m2, zabudowane obiektami fermy bydła będzie przeznaczona na prowadzenie fermy bydła i zostanie przekazana nie później niż w terminie do 2 listopada 2015 r. z wyłączeniem obory głównej, która zostanie przekazana w terminie do 1 grudnia 2015 r. Zaskarżone zarządzenie pokontrolne zostało też prawidłowo skierowane do kierownika kontrolowanej jednostki tj. Prezes Zarządu Spółki.

Ponadto Sąd I instancji wskazał, że czynności kontrolne podjęte zostały w związku z pismem skierowanym do organu przez Burmistrza Żmigrodu. W treści pisma podano, że podczas odbioru robót na urządzeniach melioracji wodnych podstawowych w [...] stwierdzono odprowadzanie gnojowicy do rowu szczegółowego R-T, a ponadto w rowie drogi powiatowej [...] (działka nr [...]/2) zauważono nowe studnie rewizyjne, do których wpuszczana jest gnojowica z fermy bydła w [...] (działki nr [...]/1 i [...]). Upoważnieni inspektorzy przeprowadzili w dniach 3 grudnia 2015 r., 18 lutego 2016 r., 7 marca 2016 r. i 30 marca 2016 r. oględziny nieruchomości, udokumentowane w formie protokołu i fotografii. Oględziny w dniu 3 grudnia 2015 r. zostały przeprowadzone z udziałem upoważnionych pracowników właściciela nieruchomości. Informację o wydzierżawieniu nieruchomości organ uzyskał 4 stycznia 2016 r. i kolejne oględziny przeprowadzone były z udziałem pełnomocnika Spółki. Ponadto w dniach 3 grudnia 2015 r. i 7 marca 2016 r. na terenie nieruchomości zostały pobrane próbki wody i ścieków, które poddano analizie laboratoryjnej. Ustalenia dokonane w trakcie oględzin i wyniki analiz jakości pobranych próbek zostały przedstawione i szczegółowo opisane w protokole kontroli z 2 czerwca 2016 r. Pełnomocnik Spółki odmówił podpisania protokołu.

Sąd I instancji szczegółowo przedstawił ustalenia wynikające z protokołów oględzin i protokołu kontroli. Zdaniem Sądu I instancji, uczestniczący w oględzinach pełnomocnik Spółki ani podczas przeprowadzonych czynności ani do dnia wydania zarządzenia pokontrolnego nie podważył w sposób skuteczny i wiarygodny dokonanych ustaleń. Sąd I instancji także nie znalazł podstaw do ich zakwestionowania i uznał je za prawidłowe.

Sąd I instancji wskazał, że w protokole kontroli przedstawiono również wyniki analiz próbek pobranych 3 grudnia 2015 r. i 7 marca 2016 r. Dla zobrazowania stopnia zanieczyszczenia próbek zestawiono dopuszczalne wartości zanieczyszczeń w ściekach oczyszczonych odprowadzanych do wód i do ziemi - zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z 18 listopada 2014 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz.U. poz. 1800) oraz wartości graniczne dla II klasy jakości wód powierzchniowych - zgodnie z załącznikiem nr 1 do rozporządzenia Ministra Środowiska z 22 października 2014 r. w sprawie sposobu klasyfikacji stanu jednolitych części wód powierzchniowych oraz środowiskowych norm jakości dla substancji priorytetowych (Dz.U. poz. 1482) Rozporządzenie nie określa wartości granicznych dla klas poniżej II.

Z dokonanego w protokole zestawienia oraz ze znajdujących się w aktach sprawy sprawozdań z badań wynika, że stężenia zanieczyszczeń w pobranych próbkach – w zależności od badanego parametru – od kilku do kilkuset razy przekraczają dopuszczalne wartości zanieczyszczeń określone dla oczyszczonych ścieków wprowadzonych do wód lub do ziemi. W ocenie organu wprowadzanie zanieczyszczeń o takim stężeniu do rowu, a poprzez rów do cieku Krępa przyczynia się do zanieczyszczenia tego cieku. Ponadto materiał sprawy wskazuje, że Spółka korzystając ze środowiska nie dysponowała wymaganym pozwoleniem ani nie sporządzała i nie przedkładała właściwym organom środowiskowym stosownych dokumentów.

W ocenie Sądu I instancji, treść przyjętych zaskarżonym zarządzeniem zaleceń i nakazów jest prawidłowa, a zastosowanie się do nich umożliwi wyeliminowanie stwierdzonych naruszeń.

Sąd I instancji podkreślił, że do zarządzeń pokontrolnych nie stosuje się przepisów k.p.a. Zdaniem Sądu I instancji, na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut naruszenia art. 83 ust. 1 pkt 2 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1829 ze zm.). Zastrzeżony przez ustawodawcę wymiar czasowy kontroli nie został przekroczony. Określając w protokole kontroli i zarządzeniu pokontrolnym daty początkową i końcową kontroli organ wskazał odpowiednio 18 lutego 2016 r. i 2 czerwca 2016 r. Sąd I instancji wyjaśnił, że dni robocze to dni, w których pracownicy organu (inspektorzy) faktycznie wykonywali czynności kontrolne w siedzibie (na terenie) kontrolowanego przedsiębiorcy. Z czasu trwania kontroli należy wyłączyć czynności podejmowane poza siedzibą podmiotu kontrolowanego. Kontrola przeprowadzona została w dniach 18 lutego 2016 r., 7 marca 2016 r. i 30 marca 2016 r., zatem obejmowała trzy dni robocze oraz nieuwzględniony przez organ dzień 3 grudnia 2015 r. i nie przekroczyła limitu czasowego określonego w art. 83 ust. 1 pkt 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Data podpisania protokołu kontroli tj. 2 czerwca 2016 r. dotyczy nie faktycznych czynności kontrolnych, o jakich stanowi art. 9 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska prowadzonych w siedzibie podmiotu kontrolowanego, ale czynności porządkującej ustalenia i wnioski, wynikające z faktycznych czynności kontrolnych, dokonanych wcześniej.

Sąd I instancji nie podzielił także zarzutu braku upoważnienia pracowników organu wykonujących czynności kontrolne po dniu 31 marca 2016 r., czyli przewidywanej dacie zakończenia tej kontroli. Inspektorzy oraz osoby niebędące inspektorami, a uczestniczące w kontroli, działający na podstawie upoważnienia z 17 lutego 2016 r. i 7 marca 2016 r., podejmowali czynności w sposób legalny w granicach udzielonego upoważnienia, nie przekraczając wskazanego w nim terminu zakończenia kontroli (31 marca 2016 r.). Ostatnia faktyczna czynność kontrolna wymagająca upoważnienia udzielonego na podstawie art. 9 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska dokonana została 30 marca 2016 r. W ocenie Sądu I instancji, sporządzenie protokołu kontroli jest czynnością służbową (zawodową) wymagającą wiedzy fachowej odpowiadającej pełnionej funkcji i zajmowanemu stanowisku, ale niewymagającą upoważnienia, o jakim stanowi art. 9 ust. 1 cytowanej ustawy.

Zdaniem Sądu I instancji, bez znaczenia w sprawie jest powoływanie się w protokole kontroli i zaskarżonym zarządzeniu pokontrolnym na ustalenia dokonane w czasie oględzin przeprowadzonych 3 grudnia 2015 r. z udziałem przedstawicieli właściciela nieruchomości oraz sołtysa wsi [...]. Brak udziału w tej czynności przedstawicieli Spółki nie był ani zawiniony przez organ ani nie był przejawem niestaranności organu. Ponadto, protokół kontroli stanowiącej podstawę wydanego zarządzenia pokontrolnego odwołuje się do kontroli przeprowadzonej od 18 lutego 2016 r., zatem już z udziałem pełnomocnika Spółki i dokonanych od tej daty ustaleń, odpowiadających ustaleniom z 3 grudnia 2015 r. Przedstawienie w protokole ustaleń i zaskarżonym zarządzeniu wyników analiz jakości próbek pobranych w tej dacie ma charakter porównawczy i wobec wyników analiz jakości próbek pobranych 7 marca 2016 r. nie miało zasadniczego wpływu na treść wydanego zarządzenia pokontrolnego.

W ocenie Sądu I instancji, na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut dotyczący niepowiadomienia Spółki o możliwości uzyskania wyników analiz jakości próbek lub przeprowadzenia analizy ich jakości przez niewłaściwą jednostkę. Struktura jednostek laboratoryjnych, z których korzysta Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska we Wrocławiu wykonując zadania ustawowe została przedstawiona w odpowiedzi na skargę. Brak jest podstaw do podważenia wyników analiz jakości próbek ze względu na niepowtarzalność czynności ich poboru, wynikającą z konkretnej daty, czasu i miejsca dokonania poboru. Analizy jakości próbek dokonywane są w wyspecjalizowanych jednostkach laboratoryjnych, spełniających określone ustawowo wymagania.

Odnosząc się do zarzutu braku ustaleń przez organ kontrolujący, czy ścieki nie są odprowadzane przez innych mieszkańców Łapczyc, Sąd I instancji wskazał, że podmiotem kontrolowanym była Spółka i do niej organ mógł odnosić czynności podejmowane w toku kontroli.

Ponadto Sąd I instancji wyjaśnił, że przeprowadził poza rozprawą dowód z dokumentu w postaci jednoplanszowego planu sytuacyjnego obrazującego stan nieruchomości. Był to dokument znany stronom, ale przedstawiony w formie jednoplanszowej, a nie dwuplanszowej, w jakiej znajduje się w aktach sprawy. O zakwalifikowaniu dokumentu jako nowego w sprawie decydują jego elementy materialne, a nie cechy zewnętrzne i forma. Usytuowanie obiektów fermy i urządzeń opisywanych w protokołach oględzin, protokole kontroli i przedmiotowym zarządzeniu pokontrolnym jest znane stronom i pełnomocnikowi Spółki, który uczestniczył we wszystkich oględzinach przeprowadzonych na terenie fermy. W postępowaniu kontrolnym ich lokalizacja była zobrazowana na dwóch odrębnych dokumentach, stanowiących załączniki do protokołu oględzin z 7 marca 2016 r.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła Spółka.

Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania.

Po pierwsze, art. 146 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.") w związku z art. 9 ust. 1 ustawy o inspekcji ochrony środowiska i art. 83 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Polegało to na oddaleniu skargi, pomimo, że zaskarżone zarządzenie pokontrolne nie miało oparcia w ustaleniach poczynionych w trakcie kontroli, a ponadto kontrola została przeprowadzona z naruszeniem obowiązującej procedury. Kontrola Spółki przeprowadzona została w okresie od 18 lutego 2016 r. do 2 czerwca 2016 r. podczas, gdy w upoważnieniu do kontroli jako przewidywany termin zakończenia kontroli wskazano datę 31 marca 2016 r. Spółka została pozbawiona możliwości wzięcia udziału w czynnościach kontrolnych stanowiących podstawę ustaleń faktycznych w sprawie w następstwie wydania zarządzenia pokontrolnego na podstawie materiału dowodowego uzyskanego w toku kontroli przeprowadzonej wobec innego niż Spółka podmiotu i to w okresie przed datą wszczęcia kontroli, tj. przed dniem 18 lutego 2016 r. Ponadto odnosi się do materiału dowodowego uzyskanego w toku kontroli nieznajdującego się w aktach sprawy.

Po drugie, art. 113 § 2 p.p.s.a. przez przeprowadzenie dowodu z jednoplanszowego planu przedstawiającego usytuowanie fermy zawierającego naniesione na nim urządzenia oznaczone numerami 1 -7 na załączniku nr 2 do protokołu oględzin z 7 marca 2016 r. W ocenie Spółki, z treści tego dokumentu bezsprzecznie wynikało, że był to całkowicie nowy dokument, sporządzony ex post i brak było podstaw do jego dopuszczenia jako dowodu poza rozprawą.

Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i merytoryczne rozpoznanie skargi ewentualnie uchylenie zaskarżanego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu. Ponadto Spółka wniosła o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Po pierwsze, na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut naruszenia art. 146 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 9 ust. 1 ustawy o inspekcji ochrony środowiska i art. 83 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

W pierwszej kolejności Spółka zarzuciła, że zarządzenie pokontrolne nie miało oparcia w ustaleniach poczynionych w trakcie kontroli. Przede wszystkim, w tym zakresie zarzut kasacyjny odnosi się wyłącznie do naruszenia art. 146 § 1 p.p.s.a. Natomiast norma z art. 146 § 1 p.p.s.a. pozwala na uwzględnienie skargi między innymi na zarządzenie pokontrolne, jednak stanowi jedynie przepis ogólny, który w ramach zarzutów kasacyjnych wymaga powiązania z właściwym przepisem prawa materialnego lub prawa procesowego, który został w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną naruszony przez organ kontrolujący i czego nie dostrzegł Sąd I instancji w ramach kontroli legalności zarządzenia pokontrolnego. Tego rodzaju przepisów Spółka nie wskazała, ponieważ wskazany wyżej art. 9 ust. 1 ustawy o inspekcji ochrony środowiska i art. 83 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej zostały powołane w ramach uzasadnienia zarzutu dotyczącego przekroczenia granic czasowych upoważniania udzielonego inspektorom prowadzącym kontrolę w siedzibie Spółki. Niezależnie jednak od powyższego, wbrew stanowisku zawartemu w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że podmiotem kontrolowanym w badanym postępowaniu była Spółka i do niej organ powinien odnosić czynności podejmowane w toku kontroli. Ewentualne wprowadzanie ścieków przez inne podmioty, może być co najwyżej przedmiotem odrębnego postępowania przed właściwym w tej sprawie organem. Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia miała zatem okoliczność, że w tej sprawie w toku kontroli organ w sposób niebudzący wątpliwości wykazał, że Spółka odprowadzała określone ścieki, natomiast bez znaczenia było, że ścieki te mogły być odprowadzane również przez inne podmioty. Spółka nie podważyła skutecznie tego ustalenia kwestionując jedynie wyniki kontroli utrwalone w protokole kontroli, ale nie przedstawiając żadnych dowodów, że sama nie wprowadzała ścieków, a więc nie wykazując, że brak było podstaw do nałożenia na nią określonych nakazów w formie zarządzenia pokontrolnego. Sąd I instancji prawidłowo podzielił stanowisko organu, że występowanie ścieków w rowie przy braku wylotu nie dowodzi, że ścieki zostały wprowadzone przez osoby trzecie. Ścieki zalegały bowiem w rowie od czasu wprowadzenia przez wylot. Stanowisko Sądu I instancji wyrażone w tym zakresie jest więc prawidłowe.

Jak już wyżej wskazano, w ramach tego zarzutu Spółka wskazała także, że kontrola została przeprowadzona z naruszeniem obowiązującej procedury. Wbrew jednak twierdzeniom Spółki, Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że kontrola Spółki przeprowadzona została w okresie od 18 lutego 2016 r. do 31 marca 2016 r., zgodnie z upoważnieniem do kontroli, gdzie jako przewidywany termin zakończenia kontroli wskazano datę 31 marca 2016 r. Sąd I instancji trafnie wskazał, że ostatnia faktyczna czynność kontrolna wymagająca upoważnienia udzielonego na podstawie art. 9 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska dokonana została 30 marca 2016 r. Sporządzenie protokołu kontroli jest czynnością służbową (zawodową) wymagającą wiedzy fachowej odpowiadającej pełnionej funkcji i zajmowanemu stanowisku, ale niewymagającą upoważnienia, o jakim stanowi art. 9 ust. 1 ustawy o inspekcji środowiska. Nie jest bowiem czynnością kontrolną, a jedynie utrwaleniem ich przebiegu. W skardze kasacyjnej wskazano, że brak jest przesłanek do przyjęcia takiego stanowiska, ale nie jest to stanowisko prawidłowe i nie zostało szerzej uzasadnione. Spółka wskazuje bowiem jedynie, że protokół kontroli musi zostać sporządzony w czasie obowiązywania upoważnienia, natomiast nie wykazuje, z jakiego powodu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, protokół kontroli jest dokumentem podsumowującym wyniki kontroli i jako taki nie musi zostać sporządzony w dacie obowiązywania upoważnienia. Kontrola obejmuje przede wszystkim określone czynności faktyczne, które muszą być podejmowane na podstawie upoważnienia, o którym stanowi art. 9 ust. 1 ustawy o inspekcji środowiska. Natomiast sam protokół może być sporządzony w późniejszym terminie, ponieważ, jak już wyżej wskazano, nie jest już czynnością kontrolną, a jedynie utrwaleniem przebiegu kontroli. Oczywiście sporządzenie protokołu musi nastąpić przez osoby posiadające stosowne upoważnienie do działania w imieniu organu inspekcji ochrony środowiska, ale może być to stałe upoważnienie do kontroli, jakim dysponowały w tej sprawie osoby sporządzające protokół. Stąd też zarzut naruszenia art. 9 ust. 1 ustawy o inspekcji środowiska w związku z art. 83 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie zasługiwał na uwzględnienie, ponieważ czynności kontrolne zostały przeprowadzone na podstawie upoważnienia i w zakreślonym ustawowo terminie.

Brak jest również podstaw do przyjęcia, że Spółka została pozbawiona możliwości wzięcia udziału w czynnościach kontrolnych stanowiących podstawę ustaleń faktycznych w sprawie w następstwie wydania zarządzenia pokontrolnego na podstawie materiału dowodowego uzyskanego w toku kontroli przeprowadzonej wobec innego niż Spółka podmiotu i to w okresie przed datą wszczęcia kontroli, tj. przed dniem 18 lutego 2016 r. Podstawę zarządzenia pokontrolnego zaskarżonego do Sądu I instancji stanowiły ustalenia kontrolne przeprowadzone z udziałem przedstawiciela Spółki i w toku kontroli prowadzonej wobec Spółki. Bez znaczenia jest zatem, że przeprowadzona wcześniej kontrola wobec właściciela terenu była tożsama w zakresie jej wyników. Kontrola prowadzona wobec Spółki jako dzierżawcy terenu i podmiotu, na który mogły zostać nałożone określone obowiązki, obejmowała odrębne czynności kontrolne, prowadzona była na podstawie stosownego upoważnienia i sporządzono z niej odrębny protokół kontroli. W podejmowanych wobec Spółki czynnościach miała ona zapewniony udział.

Po drugie, na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut naruszenia art. 113 § 2 p.p.s.a. przez przeprowadzenie dowodu z jednoplanszowego planu przedstawiającego usytuowanie fermy. Wbrew twierdzeniom Spółki, nie był to całkowicie nowy dokument, sporządzony ex post, a więc Sąd I instancji miał możliwość dopuszczenia tego dowodu poza rozprawą. Dokument ten był nowy jedynie w zakresie formy, natomiast nie można uznać, że był dokumentem nowym pod względem treści, a ta okoliczność ma kluczowe znaczenie dla możliwości zastosowania art. 113 § 2 k.p.a. Należy przy tym zauważyć, że ewentualne naruszenie przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), może stanowić podstawę uwzględnienia skargi kasacyjnej, tylko jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Spółka nie wykazała w żaden sposób, że przeprowadzenie poza rozprawą dowodu z dokumentu w postaci jednoplanszowego planu miało jakikolwiek wpływ na wynik sprawy.

Z tych względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.