Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 35/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 5, art. 6 pkt 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 105 par. 1 art. 138 par. 1 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędzia del. NSA Roman Ciąglewicz Protokolant: starszy inspektor sądowy Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Wojewody Kujawsko-Pomorskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 9 października 2012 r. sygn. akt II SA/Bd 760/12 w sprawie ze skargi "[...]" Spółki Komandytowej w W. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Wojewody Kujawsko-Pomorskiego na rzecz "[...]" Spółki Komandytowej w W. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 9 października 2012 r., sygn. akt II SA/Bd 760/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, w sprawie ze skargi "[...]" sp. k. z siedzibą w W., uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, w części obejmującej wniesienie sprzeciwu, stwierdził, że decyzja w zaskarżonej części nie podlega wykonaniu oraz zasądził od Wojewody Kujawsko-Pomorskiego na rzecz skarżącej Spółki kwotę 757 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

W dniu 13 lutego 2012 r. wpłynęło do Starostwa Powiatowego w T. zgłoszenie spółki komandytowej "[...]" z siedzibą w W. o zamiarze wykonania robót budowlanych polegających na montażu reklamy dwutablicowej na działce o nr [...], położonej w miejscowości D., gm. C.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. Starosta Toruński działając w oparciu o art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) nałożył na zgłaszającego obowiązek usunięcia wyszczególnionych w postanowieniu nieprawidłowości, w terminie 10 dni od dnia doręczenia orzeczenia, pod rygorem wniesienia sprzeciwu. Powyższe postanowienie zostało nadane w polskiej placówce pocztowej w dniu 29 lutego 2012 r., natomiast doręczone zgłaszającemu w dniu 20 marca 2012 r.

Decyzją z dnia [...] marca 2012 r. Starosta Toruński, na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, wniósł sprzeciw do przedmiotowego zgłoszenia wskazując, iż zgłaszający pomimo prawidłowego doręczenia postanowienia z dnia [...] lutego 2012 r. nie uzupełnił w wyznaczonym terminie brakujących dokumentów.

Na skutek wniesionego przez Spółkę odwołania decyzją z dnia [...] maja 2012r. Wojewoda Kujawsko-Pomorski uchylił zaskarżoną decyzję w całości i jednocześnie wniósł sprzeciw do przedmiotowego zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na montażu reklamy dwutablicowej.

Uzasadniając rozstrzygnięcie o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji, Wojewoda Kujawsko-Pomorski w pierwszej kolejności przytoczył okoliczności wskazujące na bezzasadność zarzutu odwołującego dotyczącego uchybienia trzydziestodniowego terminu z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane w związku z doręczeniem inwestorowi postanowienia o nałożeniu obowiązku uzupełnienia zgłoszenia po upływie tego terminu. Dalej wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie postanowienie o nałożeniu obowiązku uzupełnienia zgłoszenia dokonanego w dniu 13 lutego 2012 r. zostało nadane w polskiej placówce pocztowej w dniu 29 lutego 2012 r., a więc przed upływem trzydziestodniowego terminu przewidzianego w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane. Pomimo powyższego organ odwoławczy stwierdził, że decyzja Starosty Toruńskiego powinna być wyeliminowana z obiegu prawnego, gdyż postanowienie o nałożeniu obowiązku uzupełnienia zgłoszenia zostało odebrane przez zgłaszającego w dniu 20 marca 2012 r., a zatem termin na uzupełnienie zgłoszenia upływał w dniu 30 marca 2012 r. Tymczasem organ pierwszej instancji już w dniu [...] marca 2012 r., a więc jeszcze przed terminem doręczenia zgłaszającemu postanowienia o nałożeniu obowiązku uzupełnienia zgłoszenia wydał decyzję wnoszącą sprzeciw do zgłoszenia, powołując się na okoliczność nieuzupełnienia zgłoszenia w wyznaczonym terminie.

Uzasadniając zaś wniesienie sprzeciwu do przedmiotowego zamierzenia Wojewoda Kujawsko-Pomorski stwierdził, że uzasadnia go norma art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, gdyż projektowana tablica reklamowa stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 powyższej ustawy, a zatem jej wykonanie uzależnione jest, w świetle art. 28 ust. 1 tej ustawy, od uzyskania pozwalnia na budowę. Jednocześnie organ zaznaczył, że przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane ma zastosowanie jedynie do urządzeń reklamowych innych niż te, które są budowlami w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy. Wśród cech odróżniających urządzenia reklamowe będące budowlą od innych urządzeń reklamowych jest to, że w przeciwieństwie do tych drugich, są to urządzenia "wolno stojące" i "trwale związane z gruntem". Dla oceny czy urządzenie reklamowe jest na trwałe związane z gruntem nie ma znaczenia sposób wykonania fundamentu urządzenia, najistotniejsze jest bowiem to, aby konstrukcja urządzenia reklamowego wraz z fundamentami była na tyle trwała, aby uniemożliwione było jej przesunięcie w inne miejsce lub zniszczenie w wyniku działania sił przyrody. Zdaniem organu znaczne wymiary planowanego przedsięwzięcia inwestycyjnego (dwustronna tablica reklamowa o wymiarach 12 m x 4 m oraz słup nośny, całkowita wysokość urządzenia ok. 11 m), uzasadniają uznanie przedmiotowej inwestycji za urządzenie trwale związane z gruntem, które oprze się naporom wiatru. Tym samym więc, jak podsumował organ, dokonane w sprawie zgłoszenie dotyczy urządzenia reklamowego będącego budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, a więc wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, co uzasadnia w świetle art. 30 ust. 6 pkt 1 tej ustawy wniesienie sprzeciwu.

Na powyższą decyzję inwestor wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, domagając się jej uchylenia w części, w której organ odwoławczy wniósł sprzeciw do zgłoszenia. W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła, że organ odwoławczy uchybił terminowi do wniesienia sprzeciwu. Wskazała także, że przepis art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy Prawo budowlane nie daje możliwości wniesienia sprzeciwu na etapie postępowania odwoławczego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy zasadne było uchylenie decyzji w części obejmującej wniesienie sprzeciwu.

W uzasadnieniu Sąd wskazał, że istotę przedmiotowej sprawy stanowi kwestia zachowania, przez orzekające w sprawie organy, terminu do wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszenia przez inwestora zamiaru wykonania robót budowlanych. Przypomniał również, że na gruncie art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane organ może wnieść sprzeciw, ale tylko w terminie w nim wskazanym, tj. w terminie trzydziestu dni. Oznacza to, że tylko w tym terminie organ może wydać decyzję o sprzeciwie, i że z jego upływem traci on kompetencję do wniesienia sprzeciwu, nawet w sytuacji istnienia ustawowych podstaw jego wniesienia (art. 30 ust. 2, art. 30 ust. 6 pkt 1-3 i art. 30 ust. 7 ustawy Prawo budowlane). W przypadku więc upływu ustawowego terminu i braku wniesienia sprzeciwu, mamy do czynienia z milczącym załatwieniem sprawy przez organ, które polega na wywołaniu z mocy prawa skutku materialnoprawnego jaki rodzi brak sprzeciwu. Wyjaśnił również, że organ odwoławczy w ramach prowadzonego w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego postępowania drugoinstancyjnego, nie może pominąć charakteru prawnego zgłoszenia, w tym przede wszystkim regulacji zawartej w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane wprowadzającej ograniczoną materialnoprawnym terminem kompetencję do wniesienia sprzeciwu, która po upływie trzydziestodniowego terminu definitywnie wygasa, niezależnie od tego czy w sprawie wniesione zostało odwołanie, czy też nie. Zatem w sytuacji gdy organ stwierdzi upływ terminu do wniesienia sprzeciwu i jednocześnie skonstatuje, że nie może się ona ostać w obrocie prawnym, orzeka o uchyleniu zaskarżonej decyzji i umorzeniu postępowania w sprawie, jako że dalsze procedowanie w tej sprawie nie jest już możliwe - art. 105 § 1 K.p.a.

W ocenie Sądu z uwagi na okoliczność, że w przedmiotowej sprawie organ odwoławczy, uchylając wydaną w oparciu o art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane decyzję organu pierwszej instancji o sprzeciwie, jednocześnie wniósł, pomimo upływu terminu z art. 30 ust. 5 tej ustawy, sprzeciw oparty na innej podstawie prawnej - art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, to zaskarżona decyzja organu odwoławczego w sposób istotny i mający wpływ na wynik sprawy narusza zarówno proceduralną podstawę prawną decyzji, tj. przepis art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., jak i przepis prawa materialnego, tj. art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, określający czasową kompetencję organu do wniesienia sprzeciwu. Z akt sprawy bezsprzecznie wynika, że Spółka wniosła do organu budowlanego przedmiotowe zgłoszenie w dniu 13 lutego 2012 r. oraz że postanowienie o nałożeniu obowiązku uzupełnienia zgłoszenia w terminie 10 dni zostało wysłane do skarżącej w dniu 29 lutego 2012 r., natomiast doręczone w dniu 20 marca 2012 r. W konsekwencji wskazanych okoliczności oraz utrwalonego w orzecznictwie sądowym stanowiska, iż w sytuacji nałożenia przez organ obowiązku uzupełnia braków zgłoszenia termin do wydania decyzji o sprzeciwie liczy się od dnia uzupełnienia braków zgłoszenia, nie ulega wątpliwości, że termin do uzupełnia przedmiotowego zgłoszenia upływał w dniu 30 marca 2012 r. i że w efekcie trzydziestodniowy termin do wniesienia sprzeciwu ostatecznie upływał w dniu 30 kwietnia 2012 r. Skoro więc w niniejszej sprawie organ odwoławczy wydał decyzję uchylającą sprzeciw organu pierwszej instancji i jednocześnie wnoszącą sprzeciw na innej podstawie prawnej w dniu [...] maja 2012 r., to tym samym nie ulega wątpliwości, że sprzeciw w sprawie został wniesiony po upływu terminu z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane. Pomimo więc zasadności rozstrzygnięcia organu odwoławczego o uchyleniu sprzeciwu organu pierwszej instancji z uwagi na jego wniesienie przed upływem terminu do uzupełnienia zgłoszenia, a nawet przed terminem doręczenia postanowienia o nałożeniu obowiązku uzupełnienia zgłoszenia, to jednak z uwagi na upływ terminu z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane organ odwoławczy nie był władny do wydania kolejnego rozstrzygnięcia wnoszącego sprzeciw. Uchylając zatem zasadnie decyzję o sprzeciwie organ odwoławczy zobligowany był do wydania decyzji o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania wszczętego sprzeciwem organu pierwszej instancji, czego jednak wbrew przepisom art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. i art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane nie uczynił. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że wniesioną skargę należało uwzględnić i zaskarżone rozstrzygnięcie uchylić.

Uwzględniając powyższe, na postawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w części obejmującej wniesienie sprzeciwu. O wstrzymaniu wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na postawie art. 152 P.p.s.a., a o kosztach postępowania na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wywiódł Wojewoda Kujawsko-Pomorski zaskarżając go w całości. Wyrokowi temu zarzucono:

1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że nastąpiło naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co spowodowało w konsekwencji uwzględnienie skargi, w sytuacji gdy nie doszło do naruszenia przez organ przepisu art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane i nie było przesłanek do zastosowania art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a.,

2. art. 151 P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, a w rezultacie nie oddalenie skargi, wobec braku naruszenia przez organ art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane oraz art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.,

3. art. 152 P.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji umożliwienie inwestorowi realizacji inwestycji niezgodnie z przepisami prawa,

4. art. 30 ust. 5 w zw. z art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane poprzez błędną wykładnię przejawiającą się w nieuprawnionym przyjęciu, że wskazany w przepisie trzydziestodniowy termin od dnia doręczenia zgłoszenia organowi pierwszej instancji do wniesienia sprzeciwu wiąże również organ administracji architektoniczno-budowlanej drugiej instancji.

W związku z powyższym wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy oraz zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu organ podniósł, że termin trzydziestu dni do ewentualnego wniesienia sprzeciwu obowiązuje organ pierwszej instancji. Na skutek wniesionego odwołania Wojewoda uprawniony jest do kontroli instancyjnej zaskarżonej decyzji, stosownie do treści art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 138 § 1 K.p.a., a zatem może wnieść również sprzeciw będący merytorycznym rozstrzygnięciem. Dalej organ podzielił pogląd, że przepis art. 138 K.p.a. należy stosować z uwzględnieniem specyfiki instytucji zgłoszenia określonej w art. 30 ust. 2-5 ustawy Prawo budowlane, co nie oznacza braku możliwości wydania decyzji o sprzeciwie przez organ odwoławczy, w szczególności w realiach niniejszej sprawy, w których wydanie sprzeciwu przez organ drugiej instancji wywołuje taki skutek jak utrzymanie w mocy zasadnego sprzeciwu wniesionego przez organ pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną "[...]" sp.k. z siedzibą w W. wniosła o jej oddalenie w całości jako niezasadnej oraz zasądzenie na rzecz Spółki kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Zaś w związku z tym, że w niniejszej sprawie przesłanki nieważności postępowania enumeratywnie wyliczone w § 2 art. 183 P.p.s.a. nie zaistniały, przedmiotowa skarga kasacyjna mogła zostać rozpoznana w granicach podniesionych w jej treści zarzutów. Zaś tak rozpoznawana skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Przede wszystkim zauważyć należy, iż w przedmiotowej sprawie Starosta Toruński decyzją z dnia [...] marca 2012 r., na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane zgłosił sprzeciw do wykonania robót budowlanych polegających na montażu reklamy dwutablicowej, na dz. nr [...] w miejscowości D., gm. C. Zgłoszenie to wpłynęło do organu w dniu 13 lutego 2012 r., zaś postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. (wysłanym w dniu 29 lutego 2012 r.) wezwano inwestora do usunięcia w terminie 10 dni od daty jego doręczenia, stwierdzonych we wniosku nieprawidłowości. Postanowienie to doręczono stronie w dniu 20 marca 2012 r., jednakże wniesione zgłoszenie nie zostało uzupełnione, a tym samym dopiero z dniem 30 marca 2012 r. zaczął biec termin do zgłoszenia sprzeciwu. Jednakże sprzeciw taki został zgłoszony w dniu [...] marca 2012 r., a więc jeszcze przed doręczeniem powołanego wyżej postanowienia jak i rozpoczęciem terminu który zaczął biec do zgłoszenia sprzeciwu.

Jak powszechnie przyjmuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w sytuacji gdy - zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane organ nałoży na zgłaszającego zamiar podjęcia robót budowlanych obowiązek uzupełnienia brakujących dokumentów, to termin do zgłoszenia sprzeciwu (art. 30 ust. 5) rozpoczyna bieg na nowo od dnia złożenia tych dokumentów, a w wypadku ich niezłożenia, od końcowego dnia wyznaczonego postanowieniem terminu – porównaj wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 574/08, LEX nr 555017.

W myśl art. 30 ust. 1 oraz art. 31 ust. 2 ustawy Prawo budowlane wymienione w nich rodzaje budów i robót budowlanych wymagają zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu. Celem wprowadzenia do tej ustawy instytucji zgłoszenia było uproszczenie, a tym samym przyspieszenie procesu budowlanego. Wyrazem tego jest możliwość realizacji przez inwestora zamierzenia budowlanego, jeżeli właściwy organ w terminie 30 dni od doręczenia zgłoszenia nie wniesie w drodze decyzji sprzeciwu (art. 30 ust. 5 tej ustawy), i to tylko w razie wystąpienia określonych w ustawie przesłanek. Milczenie organu, czyli niewniesienie sprzeciwu w tym terminie, uprawnia inwestora do podjęcia robót budowlanych objętych zgłoszeniem.

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy rozpoznając odwołanie inwestora od decyzji o sprzeciwie, uchylił decyzję organu pierwszej instancji w całości i przyjmując inną podstawę do wniesienia sprzeciwu (art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy Prawo budowlane) zgłosił sprzeciw do przedmiotowego zgłoszenia, a uczynił to w dniu [...] maja 2012 r. wydając zaskarżoną decyzję.

Wskazany w skardze kasacyjnej przepis art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane stanowi, że "zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia".

Określony w tym przepisie termin ma niewątpliwie charakter przepisu prawa materialnego. Trzydziestodniowy termin, o którym mowa w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane jest terminem, którego zachowania oczekuje się od organu, co oznacza, że tylko w tak zakreślonych ramach czasowych organ administracji jest uprawniony do wniesienia sprzeciwu w sprawie zgłoszonych przez inwestora prac budowlanych. Upływ tego terminu oznacza dla organu brak możliwości wniesienia sprzeciwu.

Sprzeciw wniesiony przez organ w przewidzianym ustawowo terminie oznacza zatem brak zgody na wykonywanie przez inwestora zamierzonych robót budowlanych. Natomiast wniesienie odwołania od decyzji o sprzeciwie uruchamia tryb odwoławczy przed organem drugiej instancji, do którego zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Rozpoznając taką sprawę, organ odwoławczy nie może pominąć specyfiki instytucji zgłoszenia, w tym art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane. Organy administracji publicznej obu instancji orzekające w sprawie dokonanego zgłoszenia są ograniczone czasowo do wniesienia sprzeciwu i po upływie 30 dni od doręczenia zgłoszenia (ewentualnie po upływie czasu do uzupełnienia braków zgłoszenia) tracą kompetencję do wydania decyzji o sprzeciwie.

Aktualnie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje jednolity pogląd zgodnie z którym wniesienie sprzeciwu w rozumieniu art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane następuje przez samo złożenie przez właściwy organ oświadczenia woli, tj. wydanie decyzji, a więc dla zachowania przedmiotowego terminu nie jest wymagane uzewnętrznienie woli organu, wystarczy wydanie decyzji (porównaj: wyroki NSA: z dn. 22.10.2013 r., sygn. akt II OSK 166/13, npubl; z dn. 25.07.2012 r., sygn. akt II OSK 808/11, LEX nr 1252191; z dn. 15.12.2011 r., sygn. akt II OSK 1899/10, LEX nr 1152088, z dn. 2.11.2011 r., sygn. akt II OSK 737/11, LEX nr 1069069).

W rozpoznawanej sprawie skoro organ odwoławczy, jak zasadnie przyjął to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, uchylił wydaną w oparciu o art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane decyzję organu pierwszej instancji o sprzeciwie i jednocześnie wniósł, pomimo upływu terminu z art. 30 ust. 5 tej ustawy, sprzeciw oparty na innej podstawie prawnej, to prawidłowo uznano, iż zaskarżona decyzja organu odwoławczego w sposób istotny i mający wpływ na wynik sprawy narusza zarówno proceduralną podstawę prawną decyzji, tj. przepis art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., jak i przepis prawa materialnego, tj. art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, określający czasową kompetencję organu do wniesienia sprzeciwu.

Z niespornego stanu faktycznego sprawy zasadnie Sąd pierwszej instancji wyprowadził pogląd, iż skoro postanowienie o nałożeniu obowiązku uzupełnienia w terminie 10 dni zgłoszenia zostało doręczone w dniu 20 marca 2012 r. (a w sprawie nie nastąpiło uzupełnienie tych braków - przypomnienie Sądu), to termin do uzupełnienia przedmiotowego zgłoszenia upływał w dniu 30 marca 2012 r. i że w efekcie trzydziestodniowy termin do wniesienia sprzeciwu ostatecznie upływał w dniu 30 kwietnia 2012 r. Skoro więc w niniejszej sprawie organ odwoławczy wydał decyzję uchylającą sprzeciw organu pierwszej instancji i jednocześnie wnoszącą sprzeciw na innej podstawie prawnej w dniu [...] maja 2012 r., to tym samym nie ulega wątpliwości, że sprzeciw w sprawie został wniesiony po upływu terminu z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane.

Nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż termin z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane jest również wiążący dla organu drugiej instancji, który rozpoznaje odwołanie od decyzji o wniesieniu sprzeciwu. Niespornym bowiem pozostaje to gdy organ odwoławczy uchyla decyzję o sprzeciwie organu pierwszej instancji, a upłynął już termin do wniesienia sprzeciwu, to nie może przekazać sprawy do ponownego rozpoznania, gdyż organ pierwszej instancji utracił już kompetencję do wydania decyzji o sprzeciwie, a i sam traci w takiej sytuacji kompetencję do wniesienia sprzeciwu. Gdy zaś tak jak w tej sprawie organ uznał, iż istniała inna podstawa do zgłoszenia sprzeciwu, a termin z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane już upłynął, to należało uchylić decyzję o sprzeciwie i umorzyć postępowanie. Przede wszystkim podkreślić należy, iż wniesienie odwołania od decyzji o sprzeciwie nie powoduje przedłużenia materialnoprawnego terminu wydania decyzji o sprzeciwie dla organu drugiej instancji.

Tym samym nie można podzielić zarzutu skargi kasacyjnej naruszenia art. 30 ust. 5 w zw. z art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane poprzez błędną wykładnię przejawiającą się w nieuprawnionym przyjęciu, że wskazany w przepisie trzydziestodniowy termin od dnia doręczenia zgłoszenia organowi pierwszej instancji do wniesienia sprzeciwu wiąże również organ administracji architektoniczno-budowlanej drugiej instancji.

Nieusprawiedliwione pozostają również zarzuty naruszenia przepisów postępowania podniesione w skardze kasacyjnej.

Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naruszenie prawa materialnego, jak wynika z utrwalonych poglądów judykatury, może polegać w szczególności na błędnej jego wykładni lub zastosowaniu do ustalonego stanu faktycznego sprawy przepisu, który nie może mieć do niego zastosowania (błąd subsumcji) albo na zastosowaniu przepisu nieobowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Istotne jest, aby istniał związek przyczynowy między naruszeniem prawa, a treścią rozstrzygnięcia, polegający na tym, że gdyby nie było stwierdzonego przez sąd uchybienia, to treść rozstrzygnięcia administracyjnego byłaby inna.

Naruszenie o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. nie pozostawia w zasadzie wątpliwości co do tego, że obejmuje on wyłącznie przypadki, w których gdyby nie naruszono przepisów proceduralnych, to najprawdopodobniej zapadłaby decyzja o innej treści. Stąd też regułą jest, że uchylenie decyzji lub postanowienia w oparciu o powołany przepis następuje wtedy, gdy naruszono kilka przepisów procesowych, a uchybienie im mogło w sposób istotny oddziaływać na treść decyzji lub postanowienia.

W skardze kasacyjnej zarzucono Sądowi pierwszej instancji także obrazę art. 152 P.p.s.a. stanowiącego o rozstrzygnięciu w kwestii wykonalności. Zgodnie z tym przepisem w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.

Jak przyjmuje się powszechnie w judykaturze skoro wyrok wojewódzkiego sądu administracyjnego jest nieprawomocny, to nie wywiera on jeszcze skutku w postaci wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu lub czynności. Natomiast dotyczy on decyzji, która ciągle ma cechy decyzji ostatecznej. Z tego względu niezbędne staje się, aby sąd określił, czy, a jeżeli tak, to w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność mogą podlegać wykonaniu. W przeciwnym wypadku dopóki wyrok sądu pierwszej instancji nie stałby się prawomocny, sytuacja prawna skarżącego byłaby niejasna. Tym samym co do zasady rozstrzygnięcie w tej sprawie jest obligatoryjne i przybiera postać orzeczenia sądu, że akt lub czynność wskazana w sentencji wyroku nie mogą być wykonywane.

Z kolei w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala o czym stanowi art. 151 P.p.s.a.

W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji, mając na uwadze istniejące ustalenia faktyczne i stan prawny, zasadnie zastosował konstrukcję z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. wobec ujawnionych naruszeń prawa materialnego i procesowego, szczegółowo wykazanych w motywach zaskarżonego wyroku i tym samym prawidłowo uchylił zaskarżoną decyzję w kwestionowanej części. Z kolei konsekwencją tego uchylenia była konieczność zastosowania przepisu art. 152 P.p.s.a. Natomiast w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, nie było jakichkolwiek przesłanek do zastosowania przepisu art. 151 P.p.s.a. i oddalenia wniesionej skargi.

Tym samym na skutek zaskarżonego wyroku organ drugiej instancji zobowiązany będzie do rozpoznania ponownie wniesionego w tej sprawie odwołania zgodnie z wytycznymi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy i podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia w trybie art. 138 K.p.a.

Przedstawione zatem w motywach tego uzasadnienia stanowisko prowadzi do konkluzji, że zarzuty skargi kasacyjnej jako nieusprawiedliwione nie mogły odnieść zamierzonego skutku.

Mając na uwadze powyższe rozważania, na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.