Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 495/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-04-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6048 Status zakładu pracy chronionej
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 60, art. 130 par. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 134 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Edward Kierejczyk Sędziowie NSA Jan Bała (spr.) Stanisław Gronowski Protokolant Anna Tomaka-Magdoń po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. Spółki z o.o. we W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 18 lipca 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 104/07 w sprawie ze skargi M. Spółki z o.o. we W. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o podjęciu z urzędu zawieszonego postępowania w sprawie utraty statusu zakładu pracy chronionej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej, po rozpatrzeniu wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2005 r. o podjęciu z urzędu zawieszonego postępowania w sprawie utraty statusu zakładu pracy chronionej przez "M." Sp. z o.o. z siedzibą we W., przywrócił 7-dniowy termin do wniesienia zażalenia na to postanowienie.

W uzasadnieniu orzeczenia Minister Pracy i Polityki Społecznej wskazał, iż w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2005 r. zawarto niewłaściwe pouczenie o możliwości zaskarżenia go do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. zamiast pouczenia o możliwości złożenia zażalenia na to postanowienie.

Skarżąca - "M." Sp. z o.o. z siedzibą we W. zgodnie z pouczeniem wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., który postanowieniem z dnia 29 marca 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 413/06 skargę odrzucił, wskazując, iż nie został wyczerpany tryb odwoławczy. Po uzyskaniu powyższej informacji skarżący złożył zażalenie na postanowienie z dnia [...] grudnia 2005 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu.

Zgodnie z art. 58 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.

Organ wskazał, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony, wraz z wnioskiem zostało złożone zażalenie na postanowienie, prośba o przywrócenie terminu została wniesiona z dochowaniem terminu określonego w art. 58 § 2 k.p.a., więc jej wniosek został rozpatrzony pozytywnie i przywrócono termin do złożenia zażalenia.

"M." Sp. z o.o. z siedzibą we W. zaskarżyła postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2006 r. o przywróceniu terminu do wniesienia zażalenia, wnosząc o jego uchylenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zarzucała naruszenie art. 40 § 2 w związku z art. 9 k.p.a. oraz art. 60 w związku z art. 7 i 8 k.p.a.. W uzasadnieniu skargi wskazywała, iż w sprawie ustanowiła pełnomocnika adwokata W.B., któremu organ powinien doręczyć zaskarżone postanowienie. Na dowód ustanowienia pełnomocnictwa skarżąca powoływała się na pismo Wojewody D. z dnia [...] kwietnia 2006 r. oraz własne pismo z dnia [...] kwietnia 2006 r.; wskazanych pism do skargi nie dołączyła. Podnosiła, iż organ II instancji kierując się interesem spółki, winien wstrzymać wykonalność postanowienia podejmującego zawieszone postępowanie do czasu prawomocnego rozpoznania jej zażalenia.

Minister Pracy i Polityki Społecznej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej

oddalenie, podnosząc, iż w aktach sprawy brak jest stosownego pełnomocnictwa,

również żadne pismo wniesione przez stronę nie zawierało wskazania pełnomocnika.

Wszystkie pisma zostały wniesione przez skarżącą reprezentowaną przez Prezesa

Zarządu S.G. i przez niego podpisane.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 18 lipca 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 104/07 oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że zgodnie z art. 32 k.p.a. w postępowaniu administracyjnym strona może być reprezentowana przez pełnomocnika, a obowiązek doręczania pism dotyczy pełnomocnika ustanowionego w sprawie. Organ musi zostać zawiadomiony o fakcie ustanowienia pełnomocnika w danej, konkretnej sprawie poprzez złożenie pełnomocnictwa do akt. Organ nie może domniemywać istnienia tego rodzaju pełnomocnictwa. Dopiero od momentu zawiadomienia organ zobligowany jest doręczać mu pisma procesowe i zapewnić udział w postępowaniu taki, jak stronie tego postępowania.

Stosownie do art. 33 § 2 i § 3 k.p.a. pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu. Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa.

Sąd podał, że w nadesłanych przez organ aktach sprawy brak jest jednak jakiegokolwiek pełnomocnictwa udzielonego przez skarżącą spółkę adwokatowi W.B.. Nadmieniono również, że w piśmie z dnia [...] lipca 2007 r. WSA zwrócił się do Ministra Pracy i Polityki Społecznej o nadesłanie pism, na które powoływała się w skardze skarżąca spółka, a mających świadczyć o ustanowieniu pełnomocnika. W odpowiedzi na wezwanie organ wskazał, iż akta sprawy nie zawierają tych pism.

Z uwagi na stwierdzenie, że akta organu tego rodzaju pism nie zawierają, twierdzenia skarżącej o ustanowieniu pełnomocnika w sprawie nie znalazły potwierdzenia w aktach sprawy prowadzonego postępowania administracyjnego.

Sąd wskazał, że zaskarżone postanowienie uwzględniało prośbę skarżącej spółki, zostało prawidłowo jej doręczone, o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru znajdujące się w aktach administracyjnych.

"M." Sp. z o.o. we W. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Zaskarżając go w całości, wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy WSA w W. do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i uwzględnienie skargi od postanowienia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2006 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Skarżąca spółka oparła skargę kasacyjną na podstawie art. 174 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj:

art. 134 § 1, art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 40 § 2 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a., który to przepis prawidłowo zastosowany nakłada na organ obowiązek doręczenia postanowienia z dnia [...] listopada 2006 r. ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi adw. W.B., który wbrew ustaleniom WSA pozostaje w przedmiotowej sprawie w charakterze pełnomocnika, czego jednak nie uczyniono, doręczając pismo jedynie stronie,

art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 ust. 1 lit. c) p.p.s.a w zw. z art. 60 k.p.a. w zw. z art. 7 i 8 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie sprawy w jej granicach na podstawie zebranego materiału dowodowego, a w szczególności nierozpoznanie przez WSA podniesionego zarzutu naruszenia przepisów postępowania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca spółka podniosła, że wbrew ustaleniom Sądu I instancji - w sprawie ustanowiony był pełnomocnik - adwokat W.B.. Sąd nie rozważył przedstawionych przez stronę dowodów, tj. pisma z dnia [...] kwietnia 2006 r., w którym organ I instancji wzywał pełnomocnika do uiszczenia opłaty skarbowej od złożonego pełnomocnictwa oraz pisma z dnia [...] kwietnia 2006 r., na którym naklejono znaki opłaty skarbowej.

Spółka wskazała, że organ II instancji doręczył zaskarżone postanowienie z dnia [...] listopada 2006 r. jedynie na adres spółki, pomijając ustanowionego w sprawie pełnomocnika. Zdaniem skarżącej, działania takie naruszają przepisy postępowania, tj. art. 40 § 2 k.p.a. Zgodnie z przyjętą w kodeksie postępowania administracyjnego zasadą oficjalności doręczeń, organy administracyjne prowadzące postępowanie obowiązane są do doręczania wszystkich pism pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie. Spółka podniosła, że strona postępowania ustanawiając pełnomocnika, chroni się przed skutkami nieznajomości prawa, a jeżeli organ pomija pełnomocnika w toku postępowania administracyjnego, to niweczy skutki staranności strony w dążeniu do ochrony swoich praw i interesów oraz otrzymania takiej ochrony prawnej.

Zdaniem skarżącej, Sąd I instancji w ogóle nie rozpoznał zarzutu skargi wskazującego na naruszenie art. 60 k.p.a. w zw. z art. 7 i 8 k.p.a. W jej ocenie, Sąd nie rozpoznał w tym zakresie istoty sprawy, co potwierdza brak jakichkolwiek rozważań na ten temat w pisemnym uzasadnieniu. Art. 57 § 1 pkt 1 i art. 134 §1 p.p.s.a. wskazują, że przedstawione w skardze zarzuty naruszenia prawa nie wyznaczają zakresu badania sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny, który rozstrzyga w sprawie bez związania zarzutami i wnioskami skargi, jednakże art. 141 § 4 p.p.s.a. wymaga przedstawienia w pisemnym uzasadnieniu wyroku zarzutów skargi i przedstawienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia. W niniejszej sprawie przedstawienie i wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia - w ocenie strony - nie jest pełne i nie wyczerpuje zagadnienia stanu prawnego sprawy. Konieczne było zdaniem strony ustosunkowanie się w wyroku do tej argumentacji, która odnosiła się do zarzutu naruszenia art. 60 k.p.a. w zw. z art. 7 i 8 k.p.a.

Naczelny Sąd Adminsitracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim nie można podzielić przedstawionych w skardze kasacyjnej zarzutów dotyczących naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa procesowego przez to, iż Sąd nie uwzględnił zarzutu, że zaskarżone do tego Sądu postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej zostało doręczone tylko stronie, a nie ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi adwokatowi W.B..

Sąd I instancji trafnie bowiem stwierdził, iż na okoliczność ustanowienia w tej sprawie tego pełnomocnika strona skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów, a w szczególności powoływanych przez siebie pism z dnia [...] kwietnia 2006 r. i z [...] kwietnia 2006 r.

Poza tym Sąd I instancji zwrócił się do organu o nadesłanie tych pism i uzyskał odpowiedź, iż w aktach sprawy brak takich dowodów.

Niezależnie od powyższych uwag stwierdzić należy, iż żadne z pism łączonych z tą sprawą nie zostało podpisane przez pełnomocnika adwokata W. B., lecz przez pełnomocnika S.G. - Prezesa Zarządu. Wynika to z podpisów umieszczonych m.in. na zażaleniu strony skarżącej z dnia [...] kwietnia 2006 r. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2005 r. oraz na skargach strony od postanowień Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2005 r. i [...] listopada 2006 r.

W tej sytuacji, skoro zażalenie strony skarżącej na postanowienie z dnia [...] grudnia 2005 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu zostało złożone przez S.G. - Prezesa Zarządu, to Sąd zasadnie ocenił, iż postanowienie z dnia [...] listopada 2006 r. o przywróceniu terminu do złożenia zażalenia zostało prawidłowo doręczone stronie skarżącej.

W załączeniu do skargi kasacyjnej strona skarżąca przedstawiła odpis postanowienia Wojewody D. z dnia [...] kwietnia 2006 r., w którym jest mowa o pełnomocniku adwokacie W. B., działającym na podstawie pełnomocnictwa z dnia [...] lutego 2006 r., lecz z treści tego postanowienia nie wynika czy było to pełnomocnictwo ogólne, czy też dotyczące wyłącznie postępowania przed Wojewodą D..

Treści udzielonego pełnomocnictwa nie można zaś domniemywać, lecz musi ona jednoznacznie wynikać z samego pełnomocnictwa, którego w aktach sprawy brak.

Należy przy tym zauważyć, że zaskarżone do Sądu I instancji postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej jest dla strony skarżącej korzystne, gdyż przywrócono jej termin do wniesienia zażalenia i na dalszym etapie postępowania może ona bez przeszkód korzystać z usług prawidłowo ustanowionego pełnomocnika.

Z kolei, jeżeli chodzi o zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 60 k.p.a. i art. 7 i 8 k.p.a., to stwierdzić należy, iż Sąd I instancji zawsze jest związany granicami sprawy, w której sprawa wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi "wkraczać" w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania przed organem administracji i wydanych w nim aktów. W przedmiotowej sprawie granice sprawy, o jakiej mowa w art. 134 § 1 p.p.s.a., wyznaczało zaskarżone postanowienie o przywróceniu terminu do wniesienia zażalenia i tę sprawę Sąd rozpoznał. Na etapie postępowania sądowego kwestia wstrzymania postanowienia na podstawie art. 60 k.p.a. była już bezprzedmiotowa, gdyż zgodnie z tym przepisem przed rozpatrzeniem prośby o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia organ administracji państwowej na żądanie strony może wstrzymać wykonanie decyzji lub postanowienia. Było zaś w sprawie bezsporne, że zaskarżonym postanowieniem organ przywrócił stronie termin do złożenia zażalenia. W konsekwencji przywrócenia tego terminu pozostaje do rozpoznania zażalenie strony na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2005 r., a to oznacza, iż na mocy art. 130 § 2 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. nastąpiło z mocy prawa wstrzymanie tegoż postanowienia.

Ubocznie tylko zauważyć należy, że wstrzymanie wykonania decyzji lub postanowienia, o jakim mowa w art. 60 k.p.a., następuje na żądanie strony, a strona skarżąca z takim wnioskiem do organu nie występowała.

Z przytoczonych powodów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku na mocy art. 184 p.p.s.a.