Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 604/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-06-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 13g ust. 1, ust. 1a, ust. 1b pkt 1, ust. 2, art. 40c, art. 41 ust. 4-6
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 64 ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 5 ust. 2, art. 8 pkt 1
journal: Dz.U. 2011 nr 222 poz 1321
law: Ustawa z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi "M." S.A. z siedzibą w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] stycznia 2013 r., Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej GITD) utrzymał mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej WITD) z [...] października 2012 r., która nałożono na "M." S.A. z siedzibą w [...] (dalej strona skarżąca, skarżąca spółka) karę pieniężną w kwocie 4.800 złotych za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczalny ruch pojazdów o naciskach osi do 8 t, dla pojedynczej osi napędowej pojazdów silnikowych.

Jako postawę zaskarżonej decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.; art. 13g ust. 1, ust. 1a, ust. 1b pkt 1, ust. 2; art. 40c; art. 41 ust. 4-6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (DZ. U. z 2007 r. nr 19, poz. 115 ze zm., Dz. U. z 2011 r. nr 222, poz. 1321), dalej u.d.p. oraz lp. 6 pkt 7 lit. d) i e); załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych, a także art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. nr 108, poz. 908 ze zm., Dz. U. z 2011 r. nr 222, poz. 1321), dalej u.r.d. i art. 5 ust. 2 w zw. z art. 8 pkt 1 ustawy z dnia 18 sierpnia

2011 r. o zmianie ustawy — Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2011 r. nr 222, poz. 1321), dalej ustawa zmieniająca.

Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] kwietnia 2012 r. na drodze wojewódzkiej nr [...] w miejscowości [...] zatrzymano do kontroli pojazd marki [...] o nr rej. [...] wraz z trzyosiową naczepą marki [...] o nr rej. [...]. Zespołem pojazdów wykonywany był międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy w imieniu przedsiębiorcy - "M." S.A. Przejazd okazał się nienormatywny, zaś kierowca – [...], nie okazał wymaganego zezwolenia. Pojazd skierowano do punktu kontrolnego przy drodze krajowej nr [...] w [...], gdzie dokonano ważenia. Przebieg kontroli utrwalono protokołem.

Po prawidłowo wszczętym postępowaniu administracyjnym, dnia [...] maja

2012 r. WITD nałożył na skarżącą spółkę karę pieniężną w wysokości 4.800 złotych, od której strona skarżąca złożyła odwołanie.

Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując, że w chwili wydawania decyzji, WITD zobowiązany był do zbadania przesłanek wynikających z art. 5 ust. 2 pkt 1 ustawy zmieniającej, a czego zaniechał.

W wyniku ponownie prowadzonego postępowania, [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w dniu [...] października 2012 r. wydał decyzję, którą nałożył na stronę skarżącą karę pieniężną w wysokości 4 800 złotych, od której skarżąca spółka złożyła odwołanie.

W odwołaniu skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego oraz procesowego. Zdaniem strony skarżącej, nie miała ona wpływu na powstanie naruszenia, a planując wykonanie usługi transportowej dochowała należytej staranności, aby wykonać ją zgodnie z przepisami. Ponadto podniosła, iż towar na naczepę załadowała firma włoska i to ona jest odpowiedzialna za właściwe załadowanie towaru. W ocenie skarżącej spółki, kierowca nie mógł zapobiec powstaniu naruszenia, ponieważ na dwóch miejscach załadunku towaru nie było wagi, a ładunku ze względu na jego ciężar nie można było na naczepie później przesunąć.

Skarżąca spółka nie zgodziła się z wynikami ważenia pojazdów, gdyż nie ustalono podczas czynności kontrolnych temperatury otoczenia, w jakiej przeprowadzano kontrolę, a w protokole kontroli wpisano jedynie, iż temperatura wynosiła 8°C. Fakt, iż organ I instancji w uzasadnieniu decyzji powołał się na dane otrzymane z IMGW świadczy jednoznacznie o tym, że prowadzący kontrolę inspektor nie mierzył temperatury powietrza przed rozpoczęciem ważenia, odpowiednio zalegalizowanym przyrządem. Strona skarżąca zarzuciła również, że nie poinformowano jej przed wydaniem decyzji o zakończonym postępowaniu administracyjnym i uniemożliwiono w ten sposób zapoznanie się z aktami sprawy.

GITD w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, odwołując się do treści art. 64 ust. 1 u.r.d. oraz art. 13g ust. 1 i ust. 1b pkt 1, a także art. 40 c u.d.p. wskazał, że już sam ruch pojazdu nienormatywnego po danej drodze publicznej wymaga zezwolenia, a podmiot wykonujący przejazd przed rozpoczęciem przejazdu winien zbadać, czy pojazd odpowiada określonym normom. Podmiot wykonujący przejazd winien tak dopracować system załadunku pojazdu, by nie były przekraczane normy wymagane przepisami o drogach publicznych. Normy te, mają bowiem charakter bezwzględnie obowiązujący, a fakt ich naruszenia skutkuje koniecznością nałożenia kary pieniężnej.

Powołując się zaś na treść art. 41 ust. 4 i 5 u.d.p. GITD przypomniał, że wykaz dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t oraz wykaz dróg krajowych i dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do

10 t, ustalone zostały rozporządzeniami Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2010 r. (odpowiednio: Dz. U. nr 138, poz. 932 i poz. 933 ze zm.). W oparciu o te przepisy organ odwoławczy stwierdził, że droga wojewódzka nr [...], na której dokonano kontroli nie została wymieniona w ww. rozporządzeniach. Zatem zastosowanie jego zdaniem

w sprawie znajduje art. 41 ust. 6 u.d.p, w myśl którego drogi inne niż określone na podstawie art. 41 ust. 4 i 5 u.d.p. stanowią sieć dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t.

GITD badając przebieg i wyniki kontroli uznał, że miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu z [...] grudnia 2009 r., który zatwierdza stanowisko do ważenia pojazdów. Przedmiotowy pojazd został zważony przy pomocy stacjonarnej wagi do pomiarów dynamicznych, która to waga legitymowała się w dniu kontroli ważnym świadectwami legalizacji ponownej, z datą ważności do [...] października 2012 r. GITD stwierdził również, że powyższe dokumenty zostały okazane kontrolowanemu kierowcy przed dokonaniem ważenia, który został nadto poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach.

Organ odwoławczy uznał, że kontrolowany pojazd zważono jednokrotnie, a kierowca nie wnosił o ponowne ważenie. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli, z którego wynika, że doszło do naruszenia następujących dopuszczalnych norm:

- nacisk 11,19 t na pojedynczej osi napędowej pojazdu - przekroczenie o 3,19 t,

- przewoźnik nie miał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

Mając na uwadze powyższe naruszenia GITD wskazał, że wysokość kar pieniężnych za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 8 t, określona jest w załączniku nr 2 do ustawy o drogach publicznych. I tak w niniejszej sprawie zastosowano zapisy lp. 6 za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczony ruch pojazdów o naciskach osi do 8,0 t:

- pkt 7) dla pojedynczej osi napędowej pojazdów silnikowych o naciskach osi:

• lit. d) powyżej 9,01 do 9,5 t – 1.200 złotych

• lit. e) za każde rozpoczęte przekroczenie o 0,5 t powyżej 9,5 t dodatkowo 900 złotych

Zatem w sprawie kara pieniężna wyniosła: 1.200 złotych + 4 x 900 złotych = 4.800 złotych.

GITD rozważył argumenty odwołania i stwierdził, że w świetle ww. stanu faktycznego sprawy oraz obecnie obowiązujących regulacji prawnych, nie mogły one stanowić podstawy do uchylenia decyzji WITD.

Organ odwoławczy przywołał treść art. 64 ust. 1 u.r.d. oraz art. 5 ustawy zmieniającej i stwierdził, że kontrolowanym pojazdem przewożone były płytki ceramiczne, które zdaniem GITD nie stanowią materiału sypkiego ani drewna i tym samym w jego ocenie w tej sprawie nie znajduje zastosowania art. 5 ust. 2 pkt 2 ustawy zmieniającej.

GITD wskazał także, że ustawa o drogach publicznych nie definiuje pojęć "należytej staranności", czy "braku wpływu", w związku z czym w tym zakresie należy posiłkować się regulacjami zawartymi w Kodeksie cywilnym (art. 355 § 1 i 2 k.c.),

z których wynika, że staranność w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej określa się przy uwzględnieniu zawodowego charakteru tej działalności. Pod pojęciem zachowania należytej staranności należy zatem rozumieć sposób postępowania, odpowiadający wymaganiom zawartym w obiektywnym wzorcu postępowania, który jest tworzony na tle danego stosunku. Kwestia niezachowania należytej staranności może być rozpatrywana wówczas, gdy zachowanie podmiotu stanowiło będzie odstępstwo od tak ukształtowanego wzorca.

Natomiast odnośnie terminu "braku wpływu" GITD pomocniczo posłużył się wykładnią dokonywaną przez orzecznictwo sadów administracyjnych w zakresie art. 92a ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2011 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) – dalej u.t.d., uchylonego dnia 1 stycznia 2012 r. Organ obszernie zacytował fragment uzasadnienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie sygn. akt II GSK 989/08)., z którego wynika zasada, że to ; "okoliczności objęte hipotezą przepisów art. 92a ust. 4 i 93 ust. 7 u.t.d. powinien udowodnić przedsiębiorca, gdyż to on wywodzi skutki prawne wynikające z tych przepisów (...). W niniejszej sprawie, zdaniem organu, taka sytuacja nie miała miejsca.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że organ I instancji ponownie prowadząc postępowanie administracyjne, zawiadomieniem z dnia [...] września 2012 r. pouczył stronę skarżącą o art. 5 ust. 2. pkt 1 ustawy zmieniającej, a do dnia wydania decyzji pierwszoinstancyjnej strona skarżąca nie wypowiedziała się jednak co do przesłanek uzasadniających umorzenie postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących ustalenia wysokości temperatury otoczenia w trakcie ważenia, GITD wskazał, że zgodnie z art. (winno być §) 25 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 88, poz. 1345) waga powinna spełniać wymagania, określone w załączniku nr 3 do rozporządzenia w zakresie temperatur pracy od - 10 °C do + 40°C. W protokole kontroli wskazano, iż temperatura otoczenia wynosiła 8°C, zatem zostały zachowane warunki użycia wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu. Kierowca nie kwestionował temperatury wpisanej w protokole kontroli, który jest dokumentem urzędowym. Poza tym nie ma przepisów nakazujących pomiar temperatury otoczenia w trakcie kontroli,

a już tym bardziej legalizowanym przyrządem. Temperatura jest mierzona termometrem będącym na wyposażeniu samochodu służbowego i jest podawana w celach informacyjnych. Wagi nie pracowały w skrajnych warunkach pogodowych. W związku z powyższym, w świetle zebranego materiału dowodowego, procedura ważenia przebiegała prawidłowo, w miejscu do tego przeznaczonym i za pomocą legalizowanego urządzenia. Wyniki uzyskane w trakcie ważenia nie powinny budzić wątpliwości.

Skarżąca spółka nie zgadzając się z rozstrzygnięciem GITD, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzuciła naruszenie: I. przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to :

a) art. 68 § 1 k.p.a. w związku z art. 67 § 1 k.p.a. polegające na uznaniu za prawidłowo sporządzony protokół z zatrzymania i kontroli pojazdu,

b) art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a. polegające na braku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz na nie zebraniu i nie rozpatrzeniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego,

c) art. 8 k.p.a. polegające na braku dostatecznego wyjaśnienia stanu prawego sprawy,

d) art. 80 k.p.a. polegające na dokonaniu ustaleń faktycznych w oparciu o wadliwie zebrany materiał dowodowy,

e) art. 10 k.p.a., art. 8 k.p.a. i art. 9 k.p.a. poprzez brak zapoznania strony z materiałem zebranym w trakcie postępowania przed wydaniem decyzji,

f) art. 80 i art. 81 k.p.a. poprzez błędną ocenę materiału dowodowego skutkującą przyjęciem odpowiedzialności skarżącej spółki za przejazd pojazdu nienormatywnego, nieprawdziwe przyjęcie, że godziła się ona na powstanie naruszenia przepisów polegającego na przekroczeniu dopuszczalnych nacisków osi, oraz nieprawdziwe

i nieuzasadnione przyjęcie, iż kierowca skarżącej w chwili załadunku wiedział, że pojazd będzie nienormatywny, w sytuacji gdy pakowania płytek oraz ich załadunku dokonał załadowca we Włoszech,

II. prawa materialnego poprzez:

a) błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie przepisu art. 13g ust. 1b pkt 2 u.d.p. poprzez przyjęcie, że skarżąca spółka jest nadawcą, załadowcą lub spedytorem ładunku,

b) niezastosowanie art. 5 ust. 2 ustawy zmieniającej.

Strona skarżąca wniosła o uchylenie zarówno decyzji GITD, jak i ją poprzedzającej decyzji WITD, alternatywnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, rozwijając w uzasadnieniu powyższe zarzuty.

W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o oddalenie skargi, prezentując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż skarga jest niezasadna.

W działaniu organów Inspekcji Transportu Drogowego, wydających decyzje, Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.

Sąd przede wszystkim poddał analizie kwestie procesowe, gdyż właściwe ustalenie stanu faktycznego ma podstawowe znaczenie dla określenia odpowiedzialności "M." S.A. z siedzibą w [...] za stwierdzone w protokole kontroli

z dnia [...] kwietnia 2012 r. naruszenia.

Sąd nie stwierdził, by organy administracji dopuściły się zarzucanego naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie należy wyjaśnić, że o skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania nie decyduje każde naruszenie przez organ administracji przepisów procesowych, ale jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy administracyjnej (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia, 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skuteczne wniesienie takich zarzutów wymaga zatem uprawdopodobnienia istnienia związku przyczynowego między podnoszonym w skardze naruszeniem, a treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Kwestie podniesione przez stronę skarżącą w ramach zarzutów naruszenia prawa procesowego w istocie sprowadzają się do odpowiedzi na pytanie, czy właściwy organ Inspekcji Transportu Drogowego, prowadząc postępowanie administracyjne w sprawie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 4.800 złotych na skarżąca spółkę z tytułu przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczalny ruch pojazdów o naciskach osi do 8 t dla pojedynczej osi napędowej pojazdów silnikowych, wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy.

Jednym z zarzutów skargi był zarzut naruszenia art. 10 k.p.a., a w konsekwencji art. 81 k.p.a., poprzez zaniechanie przez organy powiadomienia skarżącej spółki

o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów w sprawie.

Sąd, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, uznał go za bezzasadny.

W orzecznictwie sądowym istnieje bowiem ugruntowany pogląd, że zarzut naruszenia postanowień art. 10 § 1 k.p.a. przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego oraz możliwości wypowiedzenia się, co do tego i składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Na stronie stawiającej zarzut spoczywa zatem ciężar wykazania istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy (vide m.in. wyrok NSA z 2 lutego 2011 r., I OSK 575/10, LEX nr 1070853, wyrok NSA z 12 października 2010 r., II OSK 1279/09, LEX nr 746442). Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, że skarżąca spółka nie wskazała żadnych czynności, których mogłaby dokonać przed organami administracji, gdyby została zawiadomiona o zebraniu materiału dowodowego oraz możliwości wypowiedzenia się co do tego i składania wniosków.

W związku z powyższym i jednocześnie w sytuacji, gdy w rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy operował na podstawie materiału dowodowego zabranego w postępowaniu prowadzonym przed organem I instancji, a skarżąca spółka na etapie postępowania odwoławczego nie wnioskowała w odwołaniu o przeprowadzenie innych jeszcze dowodów, niż te które zostały zebrane przez WITD, stwierdzić należy, że brak jest podstaw, aby stanowisko prezentowane w skardze o wydaniu kontrolowanej decyzji z naruszeniem art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 81 k.p.a. dającym podstawę do jej uchylenia uznać za prawidłowe. Należy również zauważyć, iż strona skarżąca została poinformowana i zagwarantowano jej prawo do zapoznania się z treścią naruszenia, sposobem w jaki dokonano ustalenia naruszenia, przeglądania akt sprawy, itd. (vide: zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego z dnia [...] kwietnia 2012 r. jak również zawiadomienie o ponownym prowadzeniu postępowania z dnia [...] września 2012 r. w aktach administracyjnych sprawy).

W skardze podniesiono również zarzut niewyczerpującego zebrania

i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz zaniechanie podjęcia kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7, art. 8, art. 9 oraz art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a).

Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu, należy wskazać, że realizacja obowiązku zebrania i rozpatrzenia pełnego materiału dowodowego przez organ administracji przebiega w dwóch płaszczyznach. Po pierwsze polega na przeprowadzeniu postępowania dowodowego co do wszystkich okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze, a więc takich, z którymi w świetle przepisów obowiązującego prawa związane są określone skutki prawne. Po drugie, zebrany materiał dowodowy powinien znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu faktycznym decyzji.

Jednocześnie, w świetle uregulowań zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego, dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, które pozwoli dokonać subsumcji faktów uznanych za udowodnione pod stosowną normę prawną, a następnie do ustalenia konsekwencji prawnych tych faktów - fundamentalne znaczenie ma zasada z art. 7 k.p.a., rozwinięta w innych przepisach (art. 75 - 86 k.p.a.), zobowiązująca organ administracji do zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Postępowanie dowodowe jest oparte na zasadzie oficjalności, co oznacza, że organ administracji jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy, czyli ustalić jakie dowody są niezbędne do prawidłowego załatwienia sprawy. Stosownie do art. 75 k.p.a., jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. organ w toku postępowania wyjaśniającego zobowiązany jest zebrać cały materiał dowodowy rozumiany jako suma konkretnych dowodów w danej sprawie, by następnie po ich rozpatrzeniu, wydać decyzję administracyjną. Nie jest w tym względnie skrępowany żadnymi ograniczeniami co do mocy wiążącej poszczególnych dowodów gdyż każdy

z dowodów może być w trakcie postępowania zakwestionowany innym dowodem (wyrok NSA z dnia 12 lutego 2009 r. sygn. akt II GSK 775/08, Lex nr 515976).

Oceniając przebieg postępowania dowodowego w niniejszej sprawie pod takim kątem, Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości zarówno w ocenie dowodów dokonanej przez organy, jak też w ustalonym na tej podstawie stanie faktycznym. Zasadnie organy Inspekcji Transportu Drogowego w omawianym zakresie oparły się na protokole kontroli z dnia [...] kwietnia 2012 r.

Podstawę materialną decyzji z zakresu transportu drogowego stanowi

z założenia ustalenie stanu faktycznego, dokonanego w wyniku przeprowadzonej kontroli na drodze (najczęściej). Z przeprowadzonych czynności kontrolnych sporządzany jest następnie protokół, który kontrolowany może podpisać bądź odmówić jego podpisania; kontrolowany może również wnieść do protokołu kontroli swoje zastrzeżenia. Protokół kontroli, będący podstawowym dowodem w sprawie, jest sporządzony przez organ kontrolny, ale przy współudziale kontrolowanego,

z zapewnieniem możliwości przedstawienia przez kontrolowanego własnej wersji zdarzeń. Protokół kontroli jest w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. dokumentem urzędowym. Dokument ten, sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Zgodnie z art. 74 ust. 1 u.t.d. protokół kontroli sporządza się tak, aby

z niego wynikało, kto, kiedy, gdzie i jakich czynności dokonał, kto i w jakim charakterze był przy tym obecny, co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono i jakie uwagi zgłosiły obecne osoby. Art. 74 ust. 2 u.t.d. przewiduje również możliwość odmowy podpisania protokołu przez kontrolowanego, z czego zatrzymany kierowca skorzystał.

Jak podkreśla się w orzecznictwie (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2004 r., sygn. akt II SA 4151/02, LEX nr 148941) znaczenia dowodowego protokołu kontroli nie sposób przecenić, gdyż obrazuje on stan faktyczny, który później nie sposób jest już odtworzyć.

Oczywiście, nie oznacza to, że skarżący nie ma pełni praw w toczącym się następnie postępowaniu administracyjnym. Czynności kontrolne i cała procedura postępowania mają charakter uproszczony, gdyż zasadnicza część postępowania

z założenia odbywa się na drodze, czy w jej okolicach, co już ogranicza udział

w postępowaniu strony, której pojazd został poddany kontroli, czy udział ewentualnego pełnomocnika. Również większość czynności kontrolnych wykonywanych na drodze, zwłaszcza polegających na ważeniu pojazdu w celu sprawdzenia, czy nie zostały przekroczone dopuszczalne parametry pojazdu przewożącego ładunek, mają charakter czynności jednorazowej, niepowtarzalnej.

W tym stanie rzeczy, organ odwoławczy działa w dziedzinie transportu drogowego w ramach szczególnych uwarunkowań – jest on w istocie związany wynikami kontroli, udokumentowanymi w protokole kontroli, sporządzonymi przez organ I instancji, chyba że stwierdzi istnienie przesłanek, które pozwalają zakwestionować wyniki kontroli w części lub w całości. Jest to szczególnie złożone

w przypadku tzw. przejazdów ponadnormatywnych (nienormatywnych), opartych na materialno-prawnych czynnościach związanych z ważeniem pojazdów, gdzie wynik ważenia znajduje bezpośrednie odzwierciedlenie w protokole kontroli. Protokół kontroli zawiera w sobie wyniki ważenia i to on jest jednocześnie wydrukiem z ważenia (wagi są połączone z komputerem, który wyniki pomiarów automatycznie generuje w protokole kontroli).

W powyższym kontekście, Sąd nie uwzględnił zarzutów skargi dotyczących pomiaru temperatury otoczenie w trakcie ważenia. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się bowiem informacja zawarta w protokole kontroli, że w czasie dokonywania pomiaru, temperatura powietrza wynosiła 8°C, a zatem mieściła się w dopuszczalnym przedziale temperatur od -10°C do 40°C określonym w § 25 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu. Pomiar temperatury jest podawany jedynie w celach informacyjnych dla pokazania, iż urządzenia pomiarowe nie pracują w skrajnych warunkach pogodowych. Strona skarżąca podnosiła również, że kontrolowany kierowca nie podpisał protokołu kontroli, właśnie z uwagi na pominięcie czynności mierzenia temperatury. Tymczasem z akt administracyjnych wynika, że kontrolowany kierowca odmówił podpisania protokołu kontroli, ponieważ taki zakaz otrzymał od "firmy" - strony skarżącej (vide oświadczenie pod protokołem kontroli z dnia [...] kwietnia 2012 r. w aktach administracyjnych).

Reasumując tę cześć wywodów, podkreślić należy, iż w świetle materiału dowodowego, procedura ważenia przebiegała prawidłowo, za pomocą zalegalizowanego urządzenia i w miejscu do tego przeznaczonym, a wyniki uzyskane w trakcie ważenia nie budzą wątpliwości.

W postępowaniu administracyjnym ciężar dowodu spoczywa na tym, kto

z określonego faktu wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. Jeżeli ciężar dowodu spoczywa na stronie, organ obowiązany jest wezwać ją do przedstawienia

w określonym terminie wskazanych dowodów. W niniejszej sprawie sytuacja taka miała miejsce – vide zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia [...] kwietnia 2012 r. oraz zawiadomienie o ponownym prowadzeniu postępowania z dnia [...] września 2012 r. znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy.

Mając na względzie powyższe, Sąd uznał, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej i organy administracji podjęły wszelkie niezbędne czynności do dokładnego wyjaśnienia sprawy, w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy (art. 77 k.p.a.) a jako dowód dopuściły wszystko co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy.

W ocenie Sądu, postępowanie administracyjne w rozpoznawanej sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, a zebrany materiał dowodowy został zasadnie oceniony, jako wskazujący na wpływ skarżącego na stwierdzone naruszenia. W konsekwencji zarzut naruszenia przedstawionych przepisów proceduralnych należy uznać bardziej jako efekt braku akceptacji stanowiska zajętego przez organ, niż rzeczywistymi uchybieniami proceduralnymi mającymi wpływ na podjęte rozstrzygnięcie.

W skardze zawarto również zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, a to art. 13g ust. 1b pkt 2 u.d.p. oraz niezastosowania art. 5 ust. 2 ustawy zmieniającej.

Zgodnie z art. 13 g ust. 1 u.d.p. w brzmieniu obowiązującym na dzień kontroli ([...] kwietnia 2012 r.) za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie

z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.Przy czym w myśl ust. 1 b tego artykułu karę tę nakłada się na:

1) podmiot wykonujący przejazd;

2) nadawcę, załadowcę lub spedytora ładunku, jeżeli okoliczności sprawy

i dowody jednoznacznie wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego.

W rozpatrywanej sprawie poza sporem jest, że kara za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia została nałożona na spółkę "M." S.A. z siedzibą

w [...], jako podmiot wykonujący w chwili kontroli przejazd drogowy na podstawie art. 13g ust. 1b pkt 1 u.d.p., a nie na podstawie art. 13g ust. 1b pkt 2 u.d.p., jak wskazano w skardze. Zgodnie z przepisem art. 13 g ust. 1b pkt 2 u.d.p. karę pieniężną, o której mowa w ust. 1 art. 13g wspomnianej ustawy, nakłada się na wskazane w nim podmioty. Odpowiedzialność nadawcy, załadowcy lub spedytora, jest odpowiedzialnością dodatkową w stosunku do obligatoryjnej odpowiedzialności przewoźnika wykonującego przewóz oraz jest to odpowiedzialność równoległa

w stosunku do przewoźnika, a warunkiem jej poniesienia jest spełnienie przesłanek wymienionych w art. 13g ust. 1b pkt 2. u.t.d. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca, bowiem jak wyjaśniono powyżej, skarżąca spółka była przewoźnikiem.

Odnotowania także wymaga, że w dniu 18 października 2011 r. wszedł w życie art. 5 ust 2 ustawy zmieniającej. Przepis ten stanowi, że postępowanie administracyjne w sprawie nałożenia kary pieniężnej dotyczącej przejazdu pojazdu nienormatywnego, prowadzone na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, umarza się wobec podmiotu wykonującego przejazd, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przejazd:

a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych

z przejazdem,

b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub

2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu na przejazd pojazdu nienormatywnego, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu przy przewozie ładunków sypkich oraz drewna.

Powyższe uregulowanie ma zastosowanie wobec strony skarżącej wyłącznie

w zakresie opisanego wyżej punktu 1 lit. a oraz lit. b, gdyż skarżąca spółka nie dysponowała zezwoleniem na przejazd pojazdem nienormatywnym.

W tym stanie rzeczy, organ prawidłowo uczynił przeprowadzając postępowanie w kierunku ustalenia, czy skarżąca spółka dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem ewentualnie czy miała wpływ na powstanie naruszenia. W razie bowiem ustalenia powyższych okoliczności, organ winien był umorzyć postępowanie administracyjne w sprawie nałożenia przedmiotowej kary pieniężnej. Jak wynika z akt sprawy, organ pouczył skarżącą spółkę o treści powyższego przepisu w piśmie z dnia [...] września 2012 r. i wezwał ją do przedłożenia dowodów wskazujących na możliwość zwolnienia się od odpowiedzialności. Do dnia wydania decyzji pierwszoinstancyjnej strona skarżąca nie przedstawiła wyjaśnień

w tym przedmiocie.

Zdaniem Sądu, należy podzielić stanowisko GITD, że argumenty odwołania skarżącej spółki ocenione wespół z innymi dowodami zgromadzonymi w sprawie nie pozwalały na przyjęcie, iż strona skarżąca dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem. Nie można również uznać za wadliwe stanowisko organu, który stwierdził, że strona skarżąca nie wykazała, iż nie miała wpływu na powstanie opisanych w decyzji naruszeń. Mając na uwadze powyższe regulacje prawne oraz treść zgłaszanych przez stronę wyjaśnień w sprawie, nie zaszła możliwość uwolnienia się podmiotu wykonującego przejazd od odpowiedzialności. Strona skarżąca w toku postępowania administracyjnego, ani na etapie odwoławczym nie udowodniła należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz że nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. Nie wystarczy tylko zakwestionować swojej odpowiedzialności. Wskazane w zebranym materiale dowodowym okoliczności popełnienia zarzucanych naruszeń przekroczenia dopuszczalnego nacisku osi na drodze, na której dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 8 t, dla pojedynczej osi napędowej pojazdów silnikowych były okolicznościami, które podmiot wykonujący przejazd powinien był przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia.

Ustalona we wskazany sposób sytuacja faktyczna i jej implikacje prawne uzasadniały nałożenie na "M." S.A. z siedzibą w [...] kary za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia, zgodnie z przepisami prawa materialnego - ustawą o drogach publicznych oraz ustawą Prawo o ruchu drogowym. Również wysokość kary została ustalona w sposób prawidłowy, na podstawie właściwego przepisu załącznika do ustawy o drogach publicznych. Badając zatem legalność zaskarżonego aktu, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu uzasadniającym jego uchylenie.

Wobec niezasadności zarzutów skargi skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia, 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).