Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 2718/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2005-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędzia WSA Elwira Brychcy Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 grudnia 2005r. sprawy ze skargi B. W. na decyzję Wojewody z dnia [...] października 2003r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę o d d a l a s k a r g ę /-/E. Brychcy /-/A. Łaskarzewska /-/J. Stankowski


UZASADNIENIE

Dnia [...] marca 2000r. Starosta M. decyzją nr [...] zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę dla państwa R. i J. K. budynku garażowego na cztery stanowiska postojowe w M. na działce o nr ewid. [...], położonej przy ul. [...]. Do decyzji dołączono projekt zagospodarowania działki nr [...], sporządzony na mapie, który przyjęto do zasobu geodezyjnego. Decyzję otrzymali P. i B. W. . Decyzję wydano na wniosek R. i J. K. .

P. i B. W. dnia [...] stycznia 2000r. złożyli pismem oświadczenie, że wyrażają zgodę na pobudowanie przez J. K. garaży, z których tylna ściana zlokalizowana będzie na granicy ich działki nr [...] w M. , ul. [...].

P. i B. W. w piśmie, które wpłynęło do starosty M. dnia [...] kwietnia 2000r. oświadczyli, że wycofują wcześniejszą zgodę na pobudowanie budynku garażowego na granicy działki nr [...] położonej w M. przy ulicy [...].

Wymienieni wyjaśnili, że wyrazili zgodę w przeświadczeniu, że drewniany płot na podmurówce ceglanej postawiony jest w faktycznej granicy, dzielącej działki nr [...],[...]. Tylko granicy biegnącej w tym miejscu dotyczyła ich wcześniejsza zgoda. Nadmieniono, że płot istniał w tym miejscu już w 1971r. gdy B. W. zamieszkała w domu położonym na działce nr [...]. Ogrodzenie to w tym miejscu stało już w czasach przedwojennych. O tym, że granica biegnąca wzdłuż płotu nie pokrywa się z granicą wytyczoną na mapie dowiedzieli się dopiero [...] marca 2000r. Zdaniem skarżących niedopuszczalnym było zmniejszenie powierzchni działki wskutek pomiarów dokonanych przez pracowników ewidencji gruntów w 1982r.

Dnia [...] maja 2000r. B. W. złożyła w Starostwie Powiatowym w M. wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zatwierdzonego projektu budowlanego i pozwolenia na budowę z dnia [...] marca 2000r. W uzasadnieniu nadmieniła, że dnia [...] kwietnia 2000r. będąc na działce nr [...] zauważyła, że bez jej i współwłaściciela zgody jedna ze ścian bocznych budowanego garażu jest prowadzona w granicy biegnącej wzdłuż ściany budynku gospodarczego stojącego na działce [...]. Granica dzieląca działki nr [...],[...] nie przebiega w linii prostej. Wyznaczały ją na odcinku około 15m drewniany płot, ustawiony na podmurówce, następnie granica skręca pod kątem prostym i wyznacznikiem są ściany budynku gospodarczego, stojącego na działce nr [...]. Pobudowanie garaży przy ścianie bocznej budynku garażowego uniemożliwia przeprowadzenie remontu tej ściany.

Dnia [...] maja 2000r. B. W. dowiedziała się podczas realizacji budowy, że inwestycja jest prowadzona zgodnie z zatwierdzonym projektem, co wskazuje na przyjęcie błędnego rozwiązania w projekcie.

Starosta M. decyzją z dnia [...] sierpnia 2003r. na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa po ponownym rozpatrzeniu wniosku o wznowienie postępowania w sprawie wydania przez Starostę M. decyzji z dnia [...] marca 2000r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku garażowego na cztery stanowiska, usytuowanego na działce nr [...] w M. przy ul. [...] dla R. i J. K. postanowił odmówić uchylenia przedmiotowej decyzji.

W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 20 maja 2003r. (sygn. akt II SA/Po 3084/01) po rozpatrzeniu skargi B. W. na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2001r. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty M. z dnia [...] maja 2001r., mocą których odmówiono uchylenia decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że organy obu instancji nie rozważyły, czy faktycznie nastąpiła wadliwość procesu objęta art. 145 § 1 kpa, lecz skoncentrowały się na ocenie zasadności udzielenia inwestorom pozwolenia na budowę.

We wniosku P. i B. W. podnieśli, że projekt techniczny przedmiotowego obiektu sporządzono na podstawie błędnej dokumentacji bez uwzględnienia stanu posiadania i bez przeprowadzenia postępowania granicznego, co w efekcie spowodowało, że obiekt został częściowo zlokalizowany na nieruchomości stanowiącej ich własność. Małżonkowie W. oświadczyli, że o nieprawidłowym usytuowaniu budynku dowiedzieli się dopiero w trakcie budowy, a udzielona przez nich zgoda odnosiła się do przebiegu granic wynikającego z dotychczasowego stanu posiadania.

W ocenie organu I instancji ponownie rozpoznającego sprawę nie zachodziły okoliczności wskazane w art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Mapa geodezyjna dla celów budowlanych została sporządzona zgodnie z obowiązującymi przepisami przez uprawnionego geodetę. Przyjęto ją do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła B. W. podnosząc, że bezprawnie inwestor rozpoczął budowę na części nieruchomości stanowiącej jej własność. Zniszczył ogrodzenie i rozpoczął roboty budowlane. Powyższe spowodowane zostało faktem, iż dokumentacja geodezyjna nie odzwierciedlała rzeczywistego przebiegu granic, który wynikał ze stanu dotychczasowego posiadania. O fakcie tym skarżąca dowiedziała się już po rozpoczęciu prac budowlanych, które toczyły się na podstawie przedmiotowego pozwolenia na budowę.

Wojewoda decyzją z dnia [...] października 2003r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 20 maja 2003r. wyjaśnił, że wbrew przekonaniu skarżącej o przebiegu granic nieruchomości przeznaczonej pod zabudowę decyduje stan prawny, a nie stan faktycznego posiadania. Dokumentami potwierdzającymi stan prawny nieruchomości mogą być tylko materiały geodezyjne, którymi dysponuje Powiatowy Ośrodek Geodezyjno – Kartograficzny w M., a te nie potwierdzają stanowiska autorki odwołania. Organ zwrócił też uwagę, że rozstrzygnięcie wątpliwości skarżącej co do przebiegu granicy powinno być przedmiotem odrębnego postępowania, zmierzającego do ustalenia granicy nieruchomości prowadzonego w oparciu o art. 30 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo Geodezyjne i Kartograficzne.

B. W. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu domagając się uchylenia powyższej decyzji.

W uzasadnieniu skargi podniosła, że decyzja Starosty M. z dnia [...] marca 2000r. oparta została na mapie geodezyjnej z lat osiemdziesiątych, nieodzwierciedlającej przebiegu granic utrwalonych na gruncie. W postępowaniu tym nie uwzględniono wyników postępowania rozgraniczeniowego, które w istocie nie zostało przeprowadzone, a tylko takie mogłoby być podstawą do ustalenia innych granic działki, aniżeli funkcjonująca dotychczas. Zdaniem skarżącej wykonanie mapy przyjętej do Zasobu Geodezyjno – Kartograficznego było wynikiem błędu urzędników. Inwestor nie jest właścicielem części działki dotychczas będącej we władaniu skarżącej. Podniosła, że nie wyraża zgody na budowę przedmiotowego obiektu w miejscu zabranym przez inwestorów.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując do tej pory prezentowaną argumentację. Zwrócił uwagę, że w świetle orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 05 marca 2002r. wycofanie zgody na pobudowanie garażu nie ma znaczenia. Budowanie budynku w zetknięciu ze szczytem innego budynku jest pod względem technicznym prawidłowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Wznowienie postępowania jest szczególną instytucją procesową pozwalającą wzruszyć ostateczne decyzje administracyjne w sytuacji, kiedy wystąpią określone przesłanki ustawowe. Jedną z takich przesłanek, wyrażonych w art. 145 § 1 pkt 5 kpa jest fakt wyjścia na jaw nowych okoliczności faktycznych i nowych dowodów. Przy czym, okoliczności te musiały istnieć w dniu wydania decyzji i nie być znane organowi, który wydał decyzję (por. wyrok NSA z dnia 17 grudnia 1997r., III SA 77/97, niepubl.).

Przepis art. 145 § 1 pkt 5 kpa może mieć zastosowanie, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki. Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne i dowody istotne dla sprawy są nowe. Drugą przesłanką jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych", "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej. Trzecią przesłanką jest że "nowe okoliczności faktyczne" i "nowe dowody" nie były znane organowi, który wydał decyzję (M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, komentarz, Zakamycze 2005r., s. 858).

Podnieść należy, że odmienna ocena stanu faktycznego, jak również odmienna ocena dowodu, który był znany nie stanowi jednak podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego (por. M. Jaskowiak, A. Wróbel, op. cit. s. 861).

W ocenie Sądu okoliczności podnoszone przez skarżącą nie stanowią podstawy od wznowienia postępowania w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 145 § 1.

W szczególności zaś przekonanie skarżącej co do innego przebiegu granicy aniżeli wykazany na mapie przyjętej do zasobu geodezyjno – kartograficznego nie stanowi nowych faktów i dowodów o których mowa w artykule 145 § 1 pkt 5 kpa.

Zgodnie z art. 34 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. (Dz. U. 2000r. nr 106, poz. 1126) Prawo budowlane projekt budowlany powinien zawierać m.in. projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie.

Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 03 listopada 1998r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 1998r. nr 140, poz. 906) projekt zagospodarowania działki lub terenu winien zawierać m.in. część rysunkową, sporządzoną na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

W przedmiotowej sprawie projekt zagospodarowania działki nr [...] sporządzony został na aktualnej wówczas kopii mapy zasadniczej przyjętej do wspomnianego zasobu.

Przepisy nie stanowią podstawy, by ten sposób określenia granicy działki mógł być kwestionowany w postępowaniu o pozwolenie na budowę.

Ustalenie przebiegu granic jest możliwe w postępowaniu rozgraniczeniowym, o którym stanowi ustawa z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz. U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086). Przy ustaleniu przebiegu granicy w trakcie tego postępowania, które toczy się z urzędu lub na wniosek bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy, inne dokumenty, punkty osnowy geodezyjnej.

Jeżeli jest brak tych danych lub są one niewystarczające albo sprzeczne ustala się przebieg granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony. W tym też postępowaniu istotne okazać się mogą takie okoliczności jak stan dotychczasowego posiadania części przedmiotowej działki przez właścicieli działki sąsiedniej nr [...].

Posiadanie działki gruntu stanowiącej cudzą własność może też mieć znaczenie w wypadku uprawnień, jakie posiadaczom przyznają przepisy prawa cywilnego. Tym samym za nie mające żadnego znaczenia w niniejszej sprawie uznać należy przekonanie skarżącej co do innego przebiegu granic, spowodowanego dotychczasowym posiadaniem.

Jak wyżej wywiedziono nie to jest przedmiotem badania przy pozwoleniu na budowę, zatem nie może stanowić tzw. "okoliczności istotnej" w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 kpa w związku z art. 75 § 1 kpa.

Tylko zaś ujawnienie "okoliczności istotnej" dla rozpoznania i rozstrzygnięcia może być przesłanką by wzruszyć ostateczną decyzję administracyjną. Skoro okoliczność w świetle przepisów nie wywiera żadnego wpływu na czyjeś prawa lub obowiązki to badanie czy zaistniała jest zbędne.

Za niezasadny uznać należy zarzut o nieuwzględnieniu przez organ administracji cofnięcia zgody współwłaścicieli nieruchomości nr [...] na wzniesienie spornego budynku wzdłuż granicy.

Zauważyć bowiem należy, że cofnięcie zgody możliwe było w czasie trwania postępowania administracyjnego. Po jego zakończeniu cofnąć zgody nie można.

W niniejszej sprawie cofnięcie zgody nastąpiło po prawomocnym ukończeniu postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę.

Nie mogło zatem odnieść spodziewanego przez skarżącą skutku. Niemożliwe więc było przyjęcie, że okoliczność ta wyczerpuje znamiona art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Istotnym w przedmiotowej sprawie jest, że z dniem 16 marca 2001r. § 12 ustęp 6 Rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994r. "warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie" w zakresie uzyskania zgody właściciela działki sąsiedniej na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej uznany został za niezgodny z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 05 marca 2001r.

Brak podstaw zatem by pozwolenie na budowę uzależniać od zgody właściciela działki sąsiedniej.

Zgoda lub jej brak nie ma w sprawie żadnego znaczenia.

Z tych też względów Sąd zaniechał badania zakresu tej zgody udzielonej w trakcie postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę.

Badanie, czy udzielając jej współwłaścicielce działki nr [....] obejmowali zakresem wzniesienie bocznej ściany budynku gospodarczego przy granicy jest więc zbędne.

A zatem skoro postępowanie nie wykazało istnienia przesłanek do wznowienia postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę, niniejszą skargę należało oddalić (art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)

/-/E. Brychcy /-/A. Łaskarzewska /-/J. Stankowski

kk