Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 907/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2013-09-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6144 Szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Oświata
Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 par. 1 i 2  pkt 5 i 6, art. 134 par. 2, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 1 par. 1 i par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 101 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.
article: art. 7, art. 17, art. 59 ust. 1 i 2, art. 67
journal: Dz.U. 2004 nr 256 poz 2572
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek ( spr.) Sędziowie NSA Krystyna Kutzner SO del. Janusz Bociąga Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2013 r. sprawy ze skargi H. K. na uchwałę Rady Gminy C. z dnia 29 lutego 2012r. nr [...] w przedmiocie likwidacji z dniem 31 sierpnia 2012r. Szkoły Podstawowej w B. skargę oddala


UZASADNIENIE

wyroku WSA z dnia 17 września 2013r.

W dniu 29 lutego 2012r. Rada Gminy C. podjęła uchwałę Nr [....] w sprawie likwidacji z dniem 31 sierpnia 2012r. Szkoły Podstawowej w B. Została ona podjęta na podstawie art. 59 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004r. nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) oraz art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.).

Pismem z dnia 21 marca 2012r. H. K. i I. C. wezwały Radę Gminy C. do usunięcia naruszenia prawa poprzez uchylenie w/w uchwały z dnia 29 lutego 2012r. Nr [....] zarzucając naruszenie:

1. art. 166 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) w zw. z art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004r. nr 256, poz. 2572 z późn. zm.), poprzez zaprzestanie realizacji obowiązkowego zadania własnego z zakresu edukacji publicznej;

2. art. 5a ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, poprzez nieprzeprowadzenie konsultacji z mieszkańcami gminy w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w B.;

3. art. 7, art. 17 i art. 67 ustawy o systemie oświaty, poprzez wydłużenie drogi dzieci do szkoły, obniżenie poziomu ich bezpieczeństwa przez konieczność poruszania się oraz oczekiwania na środek lokomocji na wąskiej jezdni bez przystanku autobusowego oraz pogorszenie warunków dydaktycznych, opiekuńczych i wychowawczych uczniów;

4. art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, poprzez:

a) nie zawiadomienie o zamiarze likwidacji Szkoły Podstawowej w B. przez Gminę C. na co najmniej 6 miesięcy przed terminem jej likwidacji każdego z rodziców uczniów tej szkoły,

b) nie stworzenie organizacyjnych warunków przyjęcia dzieci z likwidowanej szkoły do szkoły przejmującej w P. i tym samym nie zapewnienie możliwości kontynuowania nauki dzieciom w innej szkole publicznej tego samego typu,

c) nie podanie informacji co się stanie z pracownikami likwidowanej szkoły,

d) oparcie uchwały o likwidacji szkoły jedynie o zinterpretowany w sposób całkowicie dowolny czynnik ekonomiczny i demograficzny;

5. art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 23 maja 1991r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 2001r. nr 79, poz. 854 z późn. zm.) poprzez:

a) nie przedstawienie projektu uchwały Rady Gminy C. w sprawie likwidacji z dniem 31 sierpnia 2012r. Szkoły Podstawowej w B. do zaopiniowania statutowym organom związków zawodowych,

b) nie przedstawienie projektu uchwały Rady Gminy C. w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w B. do zaopiniowania statutowym organom związków zawodowych,

c) nie określenie terminu do przedstawienia opinii przez związek zawodowy w wystosowanych pismach.

6. § 26 w zw. z § 24 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. nr 100, poz. 908), poprzez nie zamieszczenie przepisu prawa ustrojowego stanowiącego podstawę prawną dla zaskarżonej uchwały;

7. przepisu § 131 w związku z § 142 i § 143 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie "Zasad techniki prawodawczej", poprzez nie dołączenie uzasadnienia do projektu przedmiotowej uchwały, w którym znalazłyby się informacje o organizacji i sposobie bezpłatnego dowozu, jak również informacje dotyczące spraw kadrowych nauczycieli i pracowników niepedagogicznych likwidowanej szkoły, jak również na temat zagospodarowania budynku likwidowanej szkoły.

W dniu [....] 2012r. Rada Gminy C. podjęła uchwałę Nr [....] w sprawie odmowy uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa w uchwale Rady Gminy C. W uzasadnieniu uchwały Rada Gminy C. stwierdziła, iż podnoszony przez H. K. i I. C. zarzut, że Gmina zaprzestała realizacji obowiązkowego zadania własnego z zakresu edukacji publicznej poprzez naruszenie art. 166 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy o samorządzie gminnym i art. 5 ust. 5 ustawy o systemie oświaty nie jest zasadny. Rada Gminy wskazała, iż w budynku Zespołu Szkół w P. znajdują się sale dydaktyczne, wyodrębnione 2 sale oddziału przedszkolnego, stołówka i sala gimnastyczna wraz z zapleczem socjalnym. Szkoła została podzielona na cztery strefy, w których prowadzone są zajęcia dla przedszkola, nauczania początkowego, klas IV-VI oraz gimnazjum. W szkole codziennie funkcjonuje świetlica szkolna, w której zapewniona jest właściwa opieka dla wszystkich zapisanych dzieci. W związku z powyższym twierdzenie, że nie zapewniono kontynuacji nauki w innej szkole tego samego typu jest, zdaniem Rady Gminy, bezzasadne.

Odnosząc się z kolei do zarzutu braku zawiadomieniu o zamiarze likwidacji Szkoły Podstawowej w B. na co najmniej 6 miesięcy przed terminem jej likwidacji każdego z rodziców uczniów tej szkoły Rada Gminy stwierdziła, iż po podjęciu w dniu 31 stycznia 2012r. uchwały intencyjnej Nr [....] w sprawie zamiaru likwidacji szkoły przesłane zostały zaproszenia do wszystkich rodziców uczniów Szkoły Podstawowej w B. w sprawie likwidacji szkoły. W dniu 9 lutego 2012r. odbyło się spotkanie, w którym uczestniczyli rodzice oraz zainteresowani mieszkańcy B. Kolejne spotkanie w tej sprawie w dniu 11 lutego 2012r. zorganizowała H. K. – Dyrektor Szkoły Podstawowej w B., w którym uczestniczyli rodzice uczniów i mieszkańcy oraz radni Gminy C. Rada Gminy podniosła, iż czyniąc zadość wymaganiom określonym w ustawie o systemie oświaty skierowano w dniu 10 lutego 2012r. pismo do wszystkich rodziców uczniów, zawiadamiając ich kolejny raz o zamiarze likwidacji szkoły z dniem 31 sierpnia 2012r. Zawiadomienia o tej sprawie dotarły do rodziców przed końcem lutego 2012r. W związku z powyższym Rada Gminy C. uznała, iż został zachowany sześciomiesięczny termin powiadomienia rodziców (upłynął w dniu 29 lutego 2012r.) o likwidacji z dniem 31 sierpnia 2012r. Szkoły Podstawowej w B. Tym samym zdaniem Rady Gminy, nie są zasadne zarzuty odnośnie naruszenia przepisu art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty i przepisu art. 5a ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.

Za bezzasadne Rada Gminy C. uznała zarzuty naruszenia art. 7, art. 17 i art. 67 ustawy o systemie oświaty polegające na tym, że wydłużona została droga dzieci do szkoły i obniżony został poziom bezpieczeństwa poprzez konieczność poruszania się dzieci po wąskiej nawierzchni bez przystanku autobusowego. Rada Gminy wyjaśniła, iż zostały zorganizowane dowozy uczniów do szkół. Natomiast w przypadku dowozu uczniów z B. do P. dowóz będzie zorganizowany z jednego miejsca zbiórki pod szkołę w P., więc potrzeba przystanków wzdłuż tej drogi jest zbędna.

Rada Gminy wyjaśniła, iż w dniu podjęcia uchwały o likwidacji szkoły w B. trudno podać wiarygodne informacje dotyczące dalszego zatrudnienia nauczycieli z tej szkoły, gdyż projekty organizacyjne szkół są sporządzane przez ich dyrektorów w terminie do 30 kwietnia bieżącego roku i zatwierdzane przez Wójta Gminy C. do dnia 30 maja 2012r. Rada Gminy stwierdziła, iż powyższa kwestia będzie niewątpliwie trudna do rozwiązania, gdyż na przestrzeni ostatnich lat daje się zauważyć w szkołach w Gminie C. redukcję oddziałów szkolnych związaną z niżem demograficznym, co oznacza zmniejszenie liczby godzin poszczególnych przedmiotów i w konsekwencji liczbę godzin dla nauczycieli. Rada Gminy dodała przy tym, iż w art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2006r. nr 97, poz. 674 z późn. zm.) są określone zasady postępowania z nauczycielami w przypadku likwidacji szkoły.

Rada Gminy C. podniosła, iż od 2007r. są sporządzane analizy ekonomiczne i demograficzne dotyczące kosztów utrzymania jednego ucznia w szkołach funkcjonujących na terenie Gminy C. oraz analizy demograficzne związane z ilością dzieci urodzonych i zamieszkałych w poszczególnych miejscowościach gminy. Co roku wszystkim dyrektorom szkół na odbytych naradach były przekazywane dane ekonomiczne dotyczące szkół, tj. kosztów ich utrzymania w podziale na jednego ucznia danej szkoły, koszty wynagrodzeń wraz z pochodnymi, średnie kwoty przeznaczone na jednego ucznia w Gminie, kwoty subwencji oświatowej otrzymywanej przez Gminę, osiągnięcie średnich wynagrodzeń nauczycieli w poszczególnych stopniach awansu zawodowego oraz dane demograficzne, tj. liczba dzieci zamieszkałych na terenie danej miejscowości, liczba dzieci uczęszczających do wszystkich szkół ogółem w Gminie. Dlatego też Rada Gminy C. uważa, iż twierdzenie o likwidacji szkoły jedynie o zinterpretowany w sposób całkowicie dowolny czynnik ekonomiczny i demograficzny jest twierdzeniem absurdalnym i wynikającym z niewiedzy.

Za bezzasadny Rada Gminy C. uznała również zarzut naruszenia art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 23 maja 1991r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 2001r. nr 79, poz. 854 z późn. zm.) polegający na nie przedłożeniu projektów uchwał do organizacji związkowych. Rada Gminy wyjaśniła, iż w dniu 22 grudnia 2011r. przekazano pisma znak: [...] i [....] wraz z projektem uchwały o zamiarze likwidacji Szkoły Podstawowej w B. w sprawie wydania pisemnej opinii do Prezesa Zarządu Oddziału Gminnego Związku Nauczycielstwa Polskiego w C. oraz do Przewodniczącej Międzyzakładowej Komisji NSZZ "Solidarność" Pracowników Oświaty i Wychowania w N.

Rada Gminy C. nie znalazła zatem żadnych podstaw by uwzględnić zarzuty H. K. i I. C. skierowane przeciwko uchwale Nr [....] z dnia 29 lutego 2012r. w sprawie likwidacji z dniem 31 stycznia 2012r. Szkoły Podstawowej w B.

Pismem z dnia 18 maja 2012r. H. K. i I. C. wniosły skargi na uchwałę Rady Gminy C. z dnia 29 lutego 2012r. Nr [....] w sprawie likwidacji z dniem 31 sierpnia 2012r. Szkoły Podstawowej w B., domagając się stwierdzenia jej nieważności. H. K. wyjaśniła, iż jej interes prawny w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały wynika z faktu, że jest nauczycielem i dyrektorem w likwidowanej szkole w B., członkiem związku zawodowego ZNP, a w/w uchwała w bezpośredni sposób dotyczy jej stosunku pracy, zasad etyki zawodowej i obowiązku czuwania nad procesem kształcenia dzieci będących pod jej opieką oraz stosunku członkostwa w związku zawodowym. Natomiast I. C. swój interes prawny w zaskarżeniu uchwały wywiodła z faktu bycia członkiem wspólnoty samorządowej Gminy C. oraz rodzicem ucznia likwidowanej szkoły, gdyż przedmiotowa uchwała w bezpośredni sposób dotyczy jej uprawnień i obowiązków ustawowych i rodzinnych.

Zaskarżonej uchwale zarzucono naruszenie:

1. art. 166 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) w zw. z art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004r. nr 256, poz. 2572 z późn. zm.), poprzez zaprzestanie realizacji obowiązkowego zadania własnego z zakresu edukacji publicznej;

2. art. 5a ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, poprzez nie przeprowadzenie konsultacji z mieszkańcami gminy w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w B.;

3. art. 7, art. 17 i art. 67 ustawy o systemie oświaty, poprzez wydłużenie drogi dzieci do szkoły, obniżenie poziom ich bezpieczeństwa przez konieczność poruszania się oraz oczekiwania na środek lokomocji na wąskiej jezdni bez przystanka autobusowego oraz pogorszenie warunków dydaktycznych, opiekuńczych i wychowawczych uczniów;

4. art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, poprzez:

a) nie zawiadomienie o zamiarze likwidacji Szkoły Podstawowej w B. przez Gminę C. na co najmniej 6 miesięcy przed terminem jej likwidacji każdego z rodziców uczniów tej szkoły,

b) nie stworzenie organizacyjnych warunków przyjęcia dzieci z likwidowanej szkoły do szkoły przejmującej w P. i tym samym nie zapewnienie możliwości kontynuowania nauki dzieciom w innej szkole publicznej tego samego typu,

c) nie podanie informacji co się stanie z pracownikami likwidowanej szkoły,

d) oparcie uchwały o likwidacji szkoły jedynie o zinterpretowany w sposób całkowicie dowolny czynnik ekonomiczny i demograficzny;

5. art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 23 maja 1991r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 2001r. nr 79, poz. 854 z późn. zm.), poprzez:

a) nie przedstawienie projektu uchwały Rady Gminy C. w sprawie likwidacji z dniem 31 sierpnia 2012r. Szkoły Podstawowej w B. do zaopiniowania statutowym organom związków zawodowych,

b) nie przedstawienie projektu uchwały Rady Gminy C. w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w B. do zaopiniowania statutowym organom związków zawodowych,

c) nie określenie terminu do przedstawienia opinii przez związek zawodowy w wystosowanych pismach.

6. § 26 w zw. z § 24 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. nr 100, poz. 908), poprzez nie zamieszczenie przepisu prawa ustrojowego stanowiącego podstawę prawną dla zaskarżonej uchwały;

7. przepisu § 131 w związku z § 142 i § 143 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie "Zasad techniki prawodawczej", poprzez nie dołączenie uzasadnienia do projektu przedmiotowej uchwały, w którym znalazłyby się informacje o organizacji i sposobie bezpłatnego dowozu, jak również informacje dotyczące spraw kadrowych nauczycieli i pracowników niepedagogicznych likwidowanej szkoły, jak również na temat zagospodarowania budynku likwidowanej szkoły.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że decyzja o likwidacji szkoły prowadzonej przez gminę wymaga podjęcia uchwały przez radę gminy, która powinna być oparta na konkretnym przepisie prawa, pozostającym w ścisłym związku z innymi przepisami prawa określającymi kompetencje tegoż organu jednostki samorządu terytorialnego. Zdaniem skarżących, przepisem tym jest nie tylko norma wyrażona w art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, ale przede wszystkim przepis ustrojowy, tj. art. 18 ust. 2 pkt 9h ustawy o samorządzie gminnym. Tymczasem w zaskarżonej uchwale likwidacyjnej nie zamieszczono w/w przepisu prawa ustrojowego, czym, w ocenie skarżących, naruszono § 26 w zw. z § 24 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie "Zasad techniki prawodawczej".

W skardze zarzucono również, iż podejmując zaskarżoną uchwałę Rada Gminy C. całkowicie pominęła stanowisko społeczności społecznej. Wskazały, iż zakładanie i prowadzenie publicznych szkół podstawowych należy do obowiązkowych zadań własnych gmin, a zatem uchwała o likwidacji szkoły, która została powołana celem realizacji w/w zadania jest sprawą ważną dla gminy w rozumieniu przepisu art. 5a ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym i przed jej podjęciem powinny zostać przeprowadzone konsultacje z mieszkańcami gminy.

W skardze podniesiono także, iż korzystanie przez radę gminy z kompetencji określonej w art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty nie może być dowolne, lecz oparte o merytoryczne przesłanki. Tymczasem podejmując zaskarżoną uchwałę likwidacyjną Rada Gminy C. kierowała się jedynie czynnikiem ekonomicznym – kosztem utrzymania jednego ucznia w gminie, który, zdaniem skarżących, został zinterpretowany w sposób całkowicie dowolny i nie mający odzwierciedlenia w rzeczywistym stanie faktycznym. W ocenie skarżących, sposób wyliczenia tego czynnika budzi wiele kontrowersji, gdyż w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały podano, że subwencja oświatowa w 2011r. pokrywała koszt utrzymania 1 ucznia w gminie do wysokości 4.500 zł. Natomiast z materiałów źródłowych, które m.in. zostały udostępnione radnym Gminy C. wynika, że subwencja oświatowa jest wyższa i pokrywa koszt utrzymania 1 ucznia w kwocie ok. 6.688 zł. Bez doliczania inwestycji (których w szkole w B. nie ma) szkoła ta jest 7 w kolejności na 14 wszystkich szkół w Gminie jeśli chodzi o konieczność wyrównywania przez Gminę C. "niedoboru" środków subwencji oświatowej. Przy wyliczaniu wartości wskaźników ekonomicznych na 2011r. wystąpiła niezgodność na kwotę ok. 120.000 zł., która najprawdopodobniej dotyczy zaniżenia wydatków na inne szkoły celem uargumentowania decyzji o likwidacji szkoły w B. Poza tym w ocenie skarżących, sposób obliczenia kosztów generowanych przez szkołę w B. nie uwzględnia kompleksowej porównawczej analizy wydatków w kontekście realizowanych przez Gminę innych zadań. Szkoła w B. jest bowiem jedynym elementem infrastruktury społecznej z jakiego korzysta z tytułu powszechnego opodatkowania na cele publiczne społeczność tej szkoły. Nie wydaje się tutaj na Orliki, kanalizację czy inne zadania publiczne. Skarżące wskazały także, iż w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały całkowicie pominięto fakt, iż Gmina korzysta z tzw. subwencji oświatowej wiejskiej, która jest korzystniejsza od subwencji oświatowej miejskiej, bowiem jej celem jest wyrównywanie różnych dysproporcji rozwojowych. Tym samym zdaniem skarżących, analiza finansowa poprzedzająca podjęcie zaskarżonej uchwały jest pozorna, tak jak i zresztą sama uchwała. Skarżące zwróciły uwagę, iż z jednej strony głównym argumentem był czynnik ekonomiczny, który miał na celu wykazanie braku nieopłacalności prowadzenia szkoły w B., a z drugiej strony Wójt Gminy C. w sposób publiczny informował o możliwości prowadzenia tej szkoły przez inne podmioty niż Gmina. Powyższe wskazuje zdaniem skarżących, że Wójt Gminy C. znajduje jednak racjonalne przesłanki za prowadzeniem tej szkoły tylko przez inną niż Gmina jednostkę. Skarżące podniosły, iż "Stowarzyszenie A." z siedzibą w B. znajduje ekonomiczne uzasadnienie prowadzenia szkoły, w przeciwieństwie do Gminy C., która tego uzasadnienia nie dostrzega i robi wszystko, aby wyzbyć się realizacji ustawowego obowiązku. Argumentacja ekonomiczna, na której opiera się zaskarżona uchwała jest więc pozorna. Ponadto skarżące, zestawiając wypowiedzi przedstawiciela Gminy C. z wypowiedziami członków "Stowarzyszenia A.", uważają, iż ukrytym celem likwidacji szkoły mogła być zmiana statusu nauczycieli i likwidacja ich miejsc pracy. Dlatego też wątpliwości skarżących wzbudziła rzetelność wyliczeń kosztów ponoszonych przez Gminę C. na utrzymanie Szkoły Podstawowej w B., gdyż czynnik ekonomiczny, na którym oparto zaskarżoną uchwałę został, ich zdaniem, zobrazowany w sposób pozorny.

W skardze zarzucono także dowolność w sformułowaniu czynników demograficznych, wskazywanych jako kolejna przesłanka likwidacji szkoły. W uzasadnieniu ograniczono się bowiem jedynie do podania ilości dzieci urodzonych w sołectwie B. pomijając fakt, że do tej szkoły uczęszczają też dzieci z przysiółków sołectw: P., P., J., K., dla których takiej prognozy nie przygotowano. Poza tym przygotowana prognoza demograficzna nie uwzględnia faktu budowy wielu nowych domów w sołectwie B. budowanych z przekonaniem, że dzieci będą miał blisko do szkoły. Powyższe wskazuje, zdaniem skarżących, że argument demograficzny został sformułowany w sposób dowolny, nie ma odzwierciedlenia w rzeczywistym stanie faktycznym i został podniesiony jedynie na użytek podjęcia zaskarżonej uchwały.

Skarga zarzuca także, że procedura likwidacji szkoły w B. została przeprowadzona z naruszeniem prawa. Zgodnie bowiem z art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, uchwała o zamiarze likwidacji szkoły wymaga powiadomienia każdego z rodziców uczniów tej szkoły na co najmniej 6 miesięcy przed terminem jej likwidacji. Tymczasem Rada Gminy C. wystosowała tylko jedno, "zbiorcze" zawiadomienie do obojga rodziców, co wyklucza możliwość aby informacja ta dotarła bezpośrednio do każdego z rodziców.

W skardze podniesiono także, że zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty Rada Gminy C. ma obowiązek zapewnić uczniom likwidowanej szkoły możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu. Tymczasem zamiarem Rady Gminy C., wyrażonym w zaskarżonej uchwale likwidacyjnej było, aby uczniowie z likwidowanej szkoły w B. kontynuowali naukę w Zespole Szkól w P. Rada Gminy C. zupełnie pominęła fakt, że droga łącząca te dwie szkoły nie zapewnia bezpiecznego dotarcia uczniowi do szkoły, gdyż jest ona zlokalizowana na czynnym osuwisku, bardzo wąska, o nachyleniu terenu w złym stanie technicznym (zerwana nawierzchnia) i bez przystanku i pobocza. Jej stan zagraża zatem życiu i zdrowiu uczniów korzystających z takiego ciągu komunikacyjnego, gdyż z uwagi na brak pobocza będą oni musieli poruszać się po jezdni, gdzie będą narażeni na styczność z samochodami. W ocenie skarżących, sytuacji tej nie poprawia w żadnym wypadu deklaracja władz Gminy o zapewnieniu transportu uczniom do szkoły, gdyż zaskarżona uchwała nie traktuje w swej treści o tego typu rozwiązaniu, a ponadto z uwagi na w/w stan drogi dzieci udając się do miejsca, z którego autobus będzie odjeżdżał, czy nawet czekając w tym miejscu na autobus, będą podatne na niebezpieczeństwo zdarzeń drogowych z ich udziałem. Ponadto skarżące uważają, iż propozycja ta nie rozwiązuje problemów dotarcia ucznia do szkoły na zajęcia dodatkowe, czy zupełnie dobrowolne w wolnym czasie, pozostawiając ten problem rodzicom i samym uczniom. Skarżące stwierdziły również, iż dotychczas w czasie pozalekcyjnym uczniowie korzystali z sali gimnastycznej, boiska sportowego i siłowni, udostępnianych przez szkołę w B. Poza tym w oddziale przedszkolnym w szkole w B. dzieci uczyły się bezpłatnie języka angielskiego, natomiast w szkole w P. już takiej możliwości mieć nie będą. Tym samym zdaniem skarżących, zaskarżona uchwała nie tylko wydłuża drogę dzieci do szkoły, obniża poziom ich bezpieczeństwa, ale też pogorsza warunki dydaktyczne, opiekuńcze i wychowawcze uczniów.

W skardze podniesiono, że zgodnie z art. 166 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy o samorządzie gminnym w zw. z art. 5 ust. 5 ustawy o systemie oświaty, zaspokajanie zbiorowych potrzeb mieszkańców Gminy C. w zakresie edukacji publicznej przedszkoli i szkół podstawowych należą do obowiązkowych zadań własnych tej jednostki samorządu terytorialnego. W myśl powyższych przepisów Gmina C. nie może zatem zrezygnować z realizacji tego zadania i musi zapewnić w swoim budżecie środki na jego zrealizowanie. Natomiast likwidacja tej jednostki oświaty publicznej, przy uwzględnieniu wyżej opisanego stanu faktycznego, z którego wynika, że nie stworzono odpowiednich warunków organizacyjnych w dostępie do szkoły w P. prowadzi, zdaniem skarżących, do pozbawienia mieszkańców B. świadczeń publicznych o elementarnym charakterze.

Zarzut naruszenia przepisu art. 19 ust. 2 ustawy o związkach zawodowych uzasadniono tym, że Rada Gminy C. uchyliła się od obowiązku przedstawienie projektu zaskarżonej uchwały do zaopiniowania statutowym organom związków zawodowych. Organizacje związkowe, które reprezentują i bronią prawa pracowników szkoły w B. to Związek Nauczycielstwa Polskiego i NSZZ Solidarność. Przedstawienie projektu zaskarżonej uchwały winno zatem nastąpić do władz statutowych Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych, które spełnia kryterium reprezentatywności w myśl art. 19 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych. Natomiast do dnia 29 lutego 2012r. do Rady OPZZ Województwa nie wpłynął projekt uchwały Rady Gminy C. Nr [....] z dnia 31 stycznia 2012r. w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej w B., ani projekt zaskarżonej uchwały. Tymczasem w orzecznictwie sądów administracyjnych reprezentowany jest pogląd, że wszystkie akty składające się na proces likwidacji szkoły, w tym zaskarżona uchwała powinny zostać przedstawione związkom zawodowym do zaopiniowania. Analiza treści pism wystosowanych z Gminy C. do związków zawodowych wskazuje, że nie określono w nich terminu do przedstawienia opinii przez związek zawodowy w wystosowanych pismach, przez co uniemożliwiono związkom zawodowym skuteczne skorzystanie z ich ustawowych uprawnień.

Za poważne uchybienie uznano także nie dołączenie do projektu zaskarżonej uchwały uzasadnienia, w którym znalazłyby się informacje o organizacji i sposobie bezpłatnego dowozu, jak również informacje dotyczące spraw kadrowych nauczycieli i pracowników niepedagogicznych likwidowanej szkoły, jak również na temat zagospodarowania budynku likwidowanej szkoły.

W odpowiedzi na skargę Rada Gminy C. podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wyrażone w uchwale z dnia [...] 2012r. Nr [....] w sprawie odmowy uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa i wniosła o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Odnosząc się do zarzutu braku konsultacji zaskarżonej uchwały z organizacjami związkowymi Rada Gminy wyjaśniła, iż w dniu 22 grudnia 2011r. przekazano do organizacji związkowych działających na terenie szkół w Gminie C. pisma uzasadniające zamiar likwidacji szkoły z projektem uchwały o zamiarze likwidacji Szkoły Podstawowej w B. Rada Gminy podała, iż w dniu [...] marca 2012r. Prezes Zarządu Oddziału Związku Nauczycielstwa Polskiego w C. złożył pismo z dnia [...] stycznia 2012r. wyrażające sprzeciw wobec likwidacji szkoły w B. Natomiast Przewodnicząca Międzyzakładowej Komisji NSZZ "Solidarność" Pracowników Oświaty i Wychowania w N. nie przedstawiła opinii w sprawie likwidacji szkoły. Rada Gminy C. podniosła również, iż w orzecznictwie sądowym istnieje rozbieżność co do tego, czy projekty uchwały intencyjnej oraz uchwały w sprawie likwidacji szkoły powinny być zaopiniowane przez odpowiednie władze statutowe organizacji związkowych w trybie art. 19 ustawy o związkach zawodowych. Rada Gminy C. dodała przy tym, iż H. K. otrzymała w dniu 21 marca 2012r. kopię uchwały dotyczącej likwidacji wraz z uzasadnieniem oraz kopię pism skierowanych do Kuratora Oświaty i organizacji związkowych.

Odnosząc się z kolei do zarzutu braku konsultacji społecznych Rada Gminy C. powołała się na treść art. 5a ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym i stwierdziła, że art. 59 ustawy o systemie oświaty, na podstawie którego dokonano likwidacji szkoły, nie przewiduje przeprowadzenie konsultacji społecznych ze wszystkimi mieszkańcami gminy.

Zdaniem Rady Gminy C., nieuzasadnione są również zarzuty, iż przyjęto dowolny czynnik ekonomiczny nie mający odzwierciedlenia w rzeczywistym stanie faktycznym. Rada Gminy wyjaśniła, iż od 2007r. są sporządzane analizy ekonomiczne dotyczące kosztów utrzymania jednego ucznia w szkołach funkcjonujących na terenie Gminy C. Rada Gminy wskazała, iż kwota otrzymywanej w 2011r. subwencji na jednego ucznia w standardzie A wynosiła 4.717 zł, a po uwzględnieniu wagi P 1 – 0,38 dla uczniów szkół podstawowych i gimnazjum zlokalizowanych na wsi i w miastach do 5 tyś. mieszkańców wynosiła 6.500 zł. Rada Gminy stwierdziła, iż koszt utrzymania jednego ucznia w SP w B. stanowi prawie 2,5-krotność kwoty otrzymywanej subwencji. Koszt utrzymania jednego ucznia w tej szkole jest najwyższym ze wszystkich 16 placówek oświatowych na terenie Gminy C. i sytuacja taka utrzymuje się niezmiennie od kilkunastu lat. Rada Gminy dodała, iż utrzymanie samego tylko oddziału przedszkolnego z trzema wychowankami generowało w 2011r. koszty w wysokości 57.319 zł, czyli kwotę 19.106 zł na jedno dziecko. Rada Gminy stwierdziła również, iż wszystkie szkoły na terenie Gminy C. znajdują się na terenach wiejskich i żadna z tych placówek nie zatraciła wiejskiego charakteru, a wspieranie placówek z miejscowości rzekomo miejskich nie zostało poparte żadną argumentacją. Odnośnie natomiast kwestii zastosowanego czynnika demograficznego Rada Gminy C. wskazała, iż w latach 2007-2011 liczebność uczniów w całej szkole wynosiła od 32 do 38 osób, a w poszczególnych klasach uczyło się od 1 do 6 uczniów. Zdaniem Rady, w kolejnych latach sytuacja w tym zakresie nie ulegnie poprawie, ponieważ dane demograficzne z ostatnich 10 lat pokazują spadkową tendencję urodzeń w tej miejscowości i miejscowościach ościennych.

Odnosząc się natomiast do zarzutu polegającego na braku zawiadomienia o zamiarze likwidacji Szkoły Podstawowej w B. na co najmniej 6 miesięcy przed terminem jej likwidacji każdego z rodziców uczniów tej szkoły, Rada Gminy C. podniosła, iż po podjęciu przez nią w dniu [....] 2012r. uchwały intencyjnej Nr [....] o zamiarze likwidacji szkoły przesłane zostały zaproszenia do wszystkich rodziców uczniów Szkoły Podstawowej w B. w sprawie likwidacji szkoły. W dniu 9 lutego 2012r. odbyło się spotkanie, w którym uczestniczyli rodzice oraz zainteresowani mieszkańcy B. Kolejne spotkanie w tej sprawie odbyło się w dniu 11 lutego 2012r. Rada Gminy C. stwierdziła, iż czyniąc zadość wymaganiom określonym w ustawie o systemie oświaty skierowano w dniu 10 lutego 2012r. pismo do wszystkich rodziców uczniów, zawiadamiając ich kolejny raz o zamiarze likwidacji szkoły z dniem 31 sierpnia 2012r. Zawiadomienia w tej sprawie dotarły do rodziców przed końcem lutego 2012r. Zdaniem Rady, powiadomienie osób obecnych na zebraniach oraz skierowanie pisemnych zawiadomień do rodziców uczniów czyni zadość wymaganiom, o których mowa w art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty. W związku z powyższym Rada Gminy C. uważa, iż został zachowany sześciomiesięczny termin powiadomienia rodziców (upłynął w dniu 29 lutego 2012r.) o likwidacji z dniem 31 sierpnia 2012r. Szkoły Podstawowej w B.

Rada Gminy C. odniosła się również do zarzutu dotyczącego zapewnienia należytych warunków i kontynuowania nauki. Rada Gminy wskazała, iż w budynku Zespołu Szkół w P. znajduje się odpowiednia ilość sal dydaktycznych, 2 sale oddziału przedszkolnego, stołówka i sala gimnastyczna wraz z zapleczem socjalnym. Szkoła została podzielona na cztery strefy, w których prowadzone są zajęcia dla przedszkola, nauczania początkowego, klas IV-VI oraz gimnazjum. Zdaniem Rady, pozwala to na lepszą organizację pracy szkoły i bezpieczeństwo dzieci i młodzieży. Poza tym w szkole codziennie funkcjonuje świetlica szkolna, w której zapewniona jest właściwa opieka dla wszystkich zapisanych dzieci. Rada Gminy C. dodała przy tym, iż w dniu [...] lutego 2012r. Kurator Oświaty wydał opinię pozytywną w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w B. po zapoznaniu się z uzasadnieniem zawartym we wniosku złożonym przez Gminę C. Rada Gminy stwierdziła, iż wydanie takiej opinii następuje po weryfikacji likwidowanej placówki szkolnej oraz placówki szkolnej, w której ma nastąpić kontynuacja dalszej nauki uczniów z likwidowanej szkoły.

Za bezzasadne Rada Gminy C. uznała zarzuty wydłużenia drogi dzieci do szkoły i obniżenia przez to poziomu ich bezpieczeństwa. Rada Gminy wyjaśniła, iż został zorganizowany dowóz uczniów do szkół. W przypadku dowozu uczniów z B. do P. dowóz będzie zorganizowany zgodnie z art. 17 ust. 3 ustawy o systemie oświaty z jednego miejsca zbiórki pod szkołę w P., więc potrzeba umiejscowienia przystanków wzdłuż tej drogi jest, zdaniem Rady, zbędna. Natomiast zamieszczenie takiej informacji w podjętej uchwale nie jest wymagane przepisami prawa.

Rada oświadczyła, iż Gmina C. nie rezygnuje z ustawowego obowiązku polegającego na zaspokajaniu zbiorowych potrzeb mieszkańców w zakresie edukacji, gdyż obowiązek ten będzie realizowany w innych placówkach oświatowych na terenie Gminy. Zgodnie z art. 17 ust. 4 ustawy o systemie oświaty do kompetencji Rady Gminy należy ustalenie sieci publicznych szkół podstawowych i gimnazjów prowadzonych przez gminę.

Podsumowując Rada Gminy C. stwierdziła, iż zaskarżona uchwała nie została zakwestionowana przez Wojewodę i została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa zgodnie z zasadami określonymi w ustawie z dnia 20 lipca 2000r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych. W ocenie Rady Gminy C., podjęcie zaskarżonej uchwały było więc zgodne z art. 59 ustawy o systemie oświaty.

Postanowieniem z dnia 17 września 2012r., sygn. akt III SA/Kr 907/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę I. C.

W piśmie z dnia [....] maja 2013r. Wójt Gminy C. podał, iż rodzice oraz sympatycy likwidowanej Szkoły Podstawowej w B. zawiązali w dniu [...] kwietnia 2012r. "Stowarzyszenie A", którego celem jest m.in. przejęcie i zorganizowanie niepublicznej szkoły podstawowej w B. W dniu 22 sierpnia 2012r. Gmina C. przekazała dla celów prowadzenia szkoły podstawowej oraz dla celów statutowych Stowarzyszenia działkę zabudowaną budynkiem szkoły w bezpłatne użyczenie na czas nieokreślony. Wójt Gminy C. oświadczył, iż Gmina wesprze Stowarzyszenie finansowo oraz formalno-prawnie w utworzeniu niepublicznej szkoły podstawowej w B. Dodał również, iż w dniu [...] sierpnia 2012r. wydał zaświadczenie o wpisaniu szkoły do ewidencji szkół i placówek niepublicznych. Organ wskazał, iż według stanu na dzień 13 maja 2013r. do szkoły uczęszcza 32 uczniów oraz 17 dzieci do oddziału przedszkolnego. Jest to o 16 dzieci i uczniów więcej niż w szkole prowadzonej przez Gminę C. Wójt Gminy C. stwierdził również, iż nauczyciele z likwidowanej szkoły nie byli zainteresowani kontynuowaniem zatrudnienia w nowo utworzonej Niepublicznej Szkole Podstawowej w B.

W piśmie z dnia [...] maja 2013r. H. K. stwierdziła, iż treść pisma Wójta Gminy C. z dnia [...] maja 2013r. potwierdza, że czynnik demograficzny, na który powołała się Rada Gminy C. likwidując szkołę w B. został sformułowany w sposób dowolny. Skarżąca zaprzeczyła również twierdzeniom Wójta Gminy jakoby nauczyciele likwidowanej szkoły nie ubiegali się o pracę.

W piśmie z dnia [...] maja 2013r. Wójt Gminy C. podtrzymał stanowisko Rady Gminy C. i wniósł o oddalenie skargi. Zdaniem Wójta Gminy C., skarga winna zostać oddalona także z tego powodu, że H. K. nie ma interesu prawnego w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały, gdyż obecnie jest na emeryturze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na podstawie art. 1 §1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z treścią art. 3 §1 i 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012, poz. 270, zwana dalej: p.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje środki przewidziane w ustawie, przy czym kontrola ta obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego i inne uchwały w sprawach z zakresu administracji publicznej organów jednostek samorządu terytorialnego. Rolą sądu administracyjnego w niniejszej sprawie jest zatem ocena zaskarżonej uchwały z punktu widzenia jej zgodności z prawem. Zgodnie z treścią art. 134 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kontrolę Sądu w niniejszej sprawie zainicjowała skarga H. K. wniesiona na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.; dalej: u.s.g.). Skarga ta została przez Sąd uznana za dopuszczalną, gdyż została ona wniesiona z zachowaniem wymaganego ustawą trybu i terminu wniesienia skargi, przez podmiot do tego legitymowany. W niniejszej sprawie zachowany został wymóg poprzedzenia skargi bezskutecznym wezwaniem do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżącej, przewidzianym w art. 101 ust. 1 u.s.g., bowiem pismem z dnia 21 marca 2012r. skarżąca zwróciła się do organu z wezwaniem o usunięcie naruszenia i okazało się ono bezskuteczne. Sąd ocenił także, że skarżąca dochowała przewidzianego w obowiązujących przepisach terminu do wniesienia skargi, została ona bowiem wniesiona przed upływem 60 dni od dnia wezwania organu do usunięcia naruszenia. H. K. jest także podmiotem mającym legitymację skargową w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g.. Skarżąca trafnie wywodzi uprawnienie do wniesienia skargi w niniejszej sprawie z tego, że była pracownikiem likwidowanej szkoły, przez co zaskarżona uchwała naruszała jej interes prawny. Podnoszona przez organ okoliczność, że skarżąca obecnie jest na emeryturze, nie pozbawia jej legitymacji skargowej w niniejszej sprawie. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, stroną w tego rodzaju postępowaniu może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone (wyrok NSA z dnia 3 września 2004 r., OSK 476/04, ONSAiWSA z 2005 r., nr 1, poz. 2; wyrok TK z dnia 16 września 2008r.,SK 76/06, Dz. U. z 2008r., nr 170, poz. 1053), skarga złożona w trybie powyższego przepisu nie ma bowiem charakteru actio popularis, zatem do jej wniesienia nie legitymuje ani sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, ani też stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia (por. wyrok NSA z dnia 1 marca 2005 r., OSK 1437/2004, Wokanda 2005 r. Nr 7-8, s. 69). Ugruntowany w orzecznictwie jest pogląd, że obowiązek wykazania się nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi naruszeniem tego interesu prawnego lub uprawnienia spoczywa na skarżącym. Musi on wykazać, że istnieje związek pomiędzy jego prawnie gwarantowaną sytuacją, a zaskarżoną uchwałą, polegający na tym, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienia (wyrok SN z dnia 7 marca 2003r., III RN 42/02, OSNP z 2004r., nr 7, poz. 114; por. też wyrok WSA z dnia 9 września 2004r., II SA/Bk 364/04, Lex nr 173736). Skarżący musi zatem wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia jego prawem chronionego interesu lub uprawnienia (wyrok NSA z dnia 4 lutego 2005 r., OSK 1563/04, LEX nr 171196, wyrok NSA z dnia 22 lutego 2006 r., II OSK 1127/05, LEX nr 194894, wyrok NSA z dnia 7 maja 2008 r., II OSK 84/08). Interes ten powinien być bezpośredni, konkretny i realny (wyrok NSA z dnia 23 listopada 2005 r., I OSK 715/05, LEX nr 192482, por. też wyrok NSA z dnia 4 września 2001 r., II SA 1410/01, Lex nr 53376, postanowienie NSA z dnia 9 listopada 1995 r., II SA 1933/95, ONSA z 1996 r., nr 4, poz. 170). Związek pomiędzy własną, indywidualną sytuacją prawną skarżącego a zaskarżoną uchwałą musi w dacie wniesienia skargi powodować następstwo w postaci ograniczenia lub pozbawienia danego podmiotu konkretnych uprawnień lub nałożenia na niego obowiązków (wyrok NSA z dnia 7 maja 2008 r., II OSK 84/08). Skarżąca w niniejszej – były pracownik likwidowanej szkoły - posiada legitymację skargową, albowiem zaskarżona uchwała naruszyła jej interes prawny w powyższym rozumieniu.

Dokonana przez Sąd merytoryczna ocena zasadności skargi doprowadziła do wniosku, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżona uchwała jest zgodna z prawem.

Przedmiotem sadowej kontroli w niniejszej sprawie jest stanowiąca akt prawa miejscowego uchwała Rady Gminy C. z dnia 29 lutego 2012r. Nr [....] w sprawie likwidacji Szkoły Podstawowej w B. Uchwała została podjęta na podstawie art. 59 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz. U z 2004r. nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) i art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym.

Art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty przewiduje, że szkoła publiczna może być zlikwidowana z końcem roku szkolnego przez organ prowadzący szkołę, po zapewnieniu przez ten organ uczniom możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu, a także kształcącej w tym samym lub zbliżonym zawodzie. Organ prowadzący jest obowiązany, co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji, zawiadomić o zamiarze likwidacji szkoły: rodziców uczniów (w przypadku szkoły dla dorosłych - uczniów), właściwego kuratora oświaty oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do prowadzenia szkół danego typu. Art. 59 ust. 2 ustawy o systemie oświaty wprowadza dodatkowy wymóg w odniesieniu do szkół lub placówek publicznych prowadzonych przez jednostkę samorządu terytorialnego przewidując, że mogą one zostać zlikwidowane po zasięgnięciu opinii organu sprawującego nadzór pedagogiczny.

Po dokonaniu kontroli legalności zaskarżonej uchwały Sąd orzekający w niniejszym składzie doszedł do przekonania, że spełnione zostały wszystkie z wymienionych powyżej wymogów ustawowych warunkujących jej zgodność z prawem, przewidziane w art. 59 ustawy o systemie oświaty oraz w przepisach ustawy o samorządzie gminnym oraz ustawy o związkach zawodowych.

Za nieuzasadniony uznać należy zarzut naruszenia art. 166 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy o samorządzie gminnym i art. 5 ust. 5 ustawy o systemie oświaty poprzez zaprzestanie realizacji przez Gminę C. obowiązkowego zadania własnego z zakresu edukacji publicznej, albowiem poprzez zaskarżoną uchwałę Rada Gminy C. nie wyzbyła się tego zadania, które nadal jest przez nią wykonywane, tyle że w innej placówce oświatowej – Szkole Podstawowej w P., wchodzącej w skład Zespołu Szkół w P., o czym wyraźnie przesądzono w §2 zaskarżonej uchwały, zapewniając tym samym realizację ustawowego wymogu kontynuacji nauki w innej szkole tego samego typu.

Niezasadny jest także zarzut skargi dotyczący braku konsultacji społecznych, albowiem obowiązujące przepisy nie przewidują obowiązku przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami w sprawie likwidacji szkoły. Wymogu takiego nie wprowadza art. 59 ustawy o systemie oświaty, natomiast art. 5a ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym daje radzie gminy jedynie możliwość przeprowadzenia konsultacji społecznych z mieszkańcami gminy w sprawach ważnych dla gminy, mnie konstytuuje jednak takiego obowiązku.

Za nieuzasadniony uznać należy także zawarty w skardze zarzut naruszenia art. 7, art. 17 i art. 67 ustawy o systemie oświaty poprzez wydłużenie drogi dzieci do szkoły i obniżenie poziomu bezpieczeństwa z powodu konieczności poruszania się dzieci po wąskiej nawierzchni bez przystanku autobusowego oraz pogorszenie warunków dydaktycznych, opiekuńczych i wychowawczych. Zaskarżona uchwała, podjęta na podstawie art. 59 ustawy o systemie oświaty, nie reguluje zasad dotyczących sieci szkół (art. 17 ust. 4 w związku z ust. 1 i 2 ustawy o systemie oświaty), ani zasad dowozu dzieci do szkoły (art. 17 ust. 3 ustawy o systemie oświaty). Przepisy zaskarżonej uchwały nie naruszają żadnego z wymienionych przez skarżącą przepisów art. 17 ustawy o systemie oświaty. Nadto zaś Rada Gminy C. wyjaśniła, iż w przypadku dowozu uczniów z B. do P., dowóz będzie zorganizowany z jednego miejsca zbiórki pod szkołę w P., więc potrzeba przystanków wzdłuż tej drogi jest zbędna. W niniejszej sprawie nie doszło także do naruszenia art. 7 i art. 67 ustawy o systemie oświaty. Zgodnie z wymogiem wynikającym z art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, w zaskarżonej uchwale zapewniono uczniom możliwość kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu. Jak wyjaśniła Rada Gminy C., w budynku Zespołu Szkół w P. znajduje się odpowiednia ilość sal dydaktycznych, 2 sale oddziału przedszkolnego, stołówka i sala gimnastyczna wraz z zapleczem socjalnym, co pozwala na prawidłową organizację pracy szkoły i bezpieczeństwo dzieci i młodzieży.

Nieuzasadniony jest także zarzut naruszenia zaskarżoną uchwałą art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty poprzez brak informacji co stanie się z pracownikami likwidowanej szkoły. Art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, stanowiący podstawę prawną podjęcia zaskarżonej uchwały, wskazując elementy obligatoryjne jakie zawierać musi uchwała w sprawie likwidacji szkoły, takiego wymogu nie zawiera. Zasady postępowania z nauczycielami w przypadku likwidacji szkoły uregulowane są w przepisach odrębnych, m.in. w art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2006r. nr 97, poz. 674 z późn. zm.).

W ocenie Sądu nie doszło też do naruszenia art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty poprzez dowolnie sformułowany przez Radę Gminy czynnik demograficzny i ekonomiczny. Sąd administracyjny w toku kontroli bierze pod uwagę jedynie kryterium legalności, poza zakresem kontroli sądowej pozostaje natomiast celowość czy gospodarność. Nie można postawić uchwale zarzutu dowolności, albowiem Rada Gminy uzasadniając podjęcie uchwały powołała się na sporządzane od 2007r. analizy ekonomiczne dotyczące kosztów utrzymania jednego ucznia w szkołach funkcjonujących na terenie Gminy C. i wskazując, że koszt utrzymania jednego ucznia w SP w B. stanowi prawie 2,5-krotność kwoty otrzymywanej subwencji i od kilkunastu lat jest najwyższy ze wszystkich 16 placówek oświatowych na terenie Gminy C. oraz na czynniki demograficzne wskazując, że w latach 2007-2011 liczebność uczniów w całej szkole wynosiła od 32 do 38 osób, a w poszczególnych klasach uczyło się od 1 do 6 uczniów, a dane demograficzne z ostatnich 10 lat pokazywały spadkową tendencję urodzeń w tej miejscowości i miejscowościach ościennych.

Biorąc pod uwagę zakres przedmiotowy zaskarżonej uchwały o likwidacji szkoły, nieuzasadnione są także zarzuty skargi dotyczące naruszenia zasad techniki prawodawczej poprzez brak uzasadnienia uchwały odnośnie informacji o organizacji i sposobie bezpłatnego dowozu, spraw kadrowych oraz zagospodarowania budynku likwidowanej szkoły. Kwestie te pozostają poza zakresem przedmiotowej uchwały, Rada Gminy nie miała zatem obowiązku odnoszenia się do nich w uzasadnieniu uchwały.

Nieuzasadniony jest także zarzut braku zawiadomienia o zamiarze likwidacji Szkoły Podstawowej w B. na co najmniej 6 miesięcy przed terminem jej likwidacji każdego z rodziców uczniów tej szkoły. Termin zawiadomienia rodziców upływał w niniejszej sprawie w dniu 29 lutego 2012r. Pismami z dnia 10 lutego 2012r., doręczonymi do wszystkich rodziców uczniów przed końcem lutego 2012r., zawiadomiono ich o zamiarze likwidacji szkoły z dniem 31 sierpnia 2012r. Zawiadomienia te zostały doręczone przez pocztę wszystkim rodzicom przed upływem wskazanego z ustawie terminu, co wynika ze zwrotnych potwierdzeń odbioru znajdujących się w aktach sprawy. Nietrafny jest zarzut skargi, że "zbiorcze" zawiadomienie skierowane do obojga rodziców wyklucza możliwość, aby informacja dotarła bezpośrednio do każdego z nich. W ocenie Sądu zaadresowanie korespondencji zawierającej zawiadomienie o zamiarze likwidacji szkoły na oboje rodziców mieszkających pod danym adresem, realizuje podkreślany w orzecznictwie sądowym wymóg imiennego skierowania do każdego z rodziców informacji o zamiarze likwidacji szkoły (por. np. wyrok NSA z dnia 3 kwietnia 2007r., I OSK 66/07). W niniejszej sprawie o zamiarze likwidacji szkoły został zatem powiadomiony każdy z rodziców, informacja została bowiem skierowana imiennie do każdego z nich i doręczona w sposób prawem przewidziany dla doręczania korespondencji przez pocztę, na adres podany przez poszczególnych rodziców szkole. Jeśli chodzi o datę doręczenia rodzicom zawiadomień o zamiarze likwidacji szkoły, należy stosować odpowiednio regulacje dotyczące doręczeń przewidziane w postępowaniu administracyjnym, a więc zasady ogólne doręczania pism przez organy administracji publicznej. Zastosowanie znaleźć tu zatem powinny odpowiednio zasady doręczania pism stronom, czyli przepisy rozdziału 8 kpa (art. 39-49 kpa). Za datę doręczenia nadanych przez organ pocztą pism z 10 lutego 2012r. uważać zatem należy datę ich faktycznego doręczenia do rąk ich adresatów, która jest potwierdzana podpisem adresata na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, lub datę ustalaną na podstawie art. 44 §4 kpa, czyli datę tzw. doręczenia zastępczego. Doręczenie przez pocztę korespondencji adresowanej imiennie do każdego z rodziców na wspólny adres podany przez nich organowi (szkole), nie narusza też wynikających treści art. 93 i 97 §1 i §2 ustawy z dnia 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy z których wynika, że co do zasady władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom i każde z nich jest obowiązane i uprawnione do jej wykonywania, a w sprawach istotnych dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie. Data doręczenia pism przez pocztę jest datą, w której informacja o likwidacji szkoły dotarła do rodziców dzieci w taki sposób, że mogli zapoznać się z jej treścią (art. 61 ust. 1 kc). Niezależnie od wskazanych powyżej pism z 10 lutego 2012r., o zamiarze likwidacji szkoły rodzice byli informowani już wcześniej. Po podjęciu w dniu [....] 2012r. uchwały intencyjnej Nr [....] w sprawie zamiaru likwidacji szkoły, pismami z dnia 1 lutego 2012r. przesłane zostały zaproszenia do wszystkich rodziców uczniów Szkoły Podstawowej w B. na spotkanie w sprawie likwidacji szkoły. W dniu 9 lutego 2012r. odbyło się spotkanie, w którym uczestniczyli rodzice oraz zainteresowani mieszkańcy B. Kolejne spotkanie w tej sprawie zorganizowała skarżąca H. K. – Dyrektor Szkoły Podstawowej w B. w dniu 11 lutego 2012r., uczestniczyli w nim rodzice uczniów i mieszkańcy oraz radni Gminy C. Należy też podkreślić, że żaden z rodziców w niniejszej sprawie nie kwestionuje faktu poinformowania go z należytym wyprzedzeniem o zamiarze likwidacji szkoły. W niniejszej sprawie zatem spełniony został wymóg powiadomienia rodziców o zamiarze likwidacji szkoły, wynikający z art. 59 ust. 1 ustawy o systemie oświaty.

Za nieuzasadniony uznać należy także zarzut skargi dotyczący braku konsultacji zaskarżonej uchwały ze związkami zawodowymi. W dniu 22 grudnia 2011r. przekazano pisma znak: [....] i [....] wraz z projektem uchwały o zamiarze likwidacji Szkoły Podstawowej w B. do Prezesa Zarządu Oddziału Gminnego Związku Nauczycielstwa Polskiego w C. oraz do Przewodniczącej Międzyzakładowej Komisji NSZZ "Solidarność" Pracowników Oświaty i Wychowania w N., a więc do organizacji związkowych działających na terenie szkół w Gminie C. W dniu [...] marca 2012r. Prezes Zarządu Oddziału Związku Nauczycielstwa Polskiego w C. złożył pismo z dnia [....] stycznia 2012r. wyrażające sprzeciw wobec likwidacji szkoły w B., natomiast Przewodnicząca Międzyzakładowej Komisji NSZZ "Solidarność" Pracowników Oświaty i Wychowania w N. nie przedstawiła opinii w sprawie likwidacji szkoły. W ocenie Sądu zwrócenie się o opinie do organizacji związkowych działających na terenie szkoły, spełnia wymóg przewidziany art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 23 maja 1991r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 2001r. nr 79, poz. 854 z późn. zm.). Biorąc pod uwagę, że ZNP jest członkiem Ogólnokrajowego Porozumienia Związków Zawodowych, nieuzasadniony jest zarzut pominięcia OPZZ w procedurze opiniodawczej.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej uchwały Sąd przeprowadził też badanie jej zgodności z procedurą uchwałodawczą i nie stwierdził istotnego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jej nieważności. Uchwałę podjęto na prawidłowo zwołanej sesji, z zachowaniem wymogów co do kworum i większości głosów, po uzyskaniu wymaganej przez art. 59 ust. 2 ustawy o systemie oświaty pozytywnej opinii Kuratora Oświaty (pismo z dnia [....] lutego 2012r.)

Dokonana przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej uchwały Rady Gminy C. z dnia 29 lutego 2012r., Nr [....], w sprawie likwidacji z dniem 31 stycznia 2012r. Szkoły Podstawowej w B., nie wykazała zatem istnienia naruszeń prawa materialnego lub procesowego uzasadniających uwzględnienie skargi. Z tego powodu skarga została oddalona, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.