Wyrok NSA, sygn. akt IV SA 2514/97
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2000-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 613  Ochrona środowiska i ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 110a, art. 110 ust. 1, art. 110 ust. 1b
journal: Dz.U. 1994 nr 49 poz. 196
law: Obwieszczenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 21 marca 1994 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska.
Teza: Stosownie do brzmienia art. 110a ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska /Dz.U. 1994 nr 49 poz. 196 ze zm./ nie można wydać decyzji w sprawie wymierzenia kary, o której mowa w art. 110 ust. 1 i 1b, jeżeli od dnia, w którym stwierdzono naruszenie wymagań środowiska upłynęło 5 lat.

Termin ten rozpoczyna bieg od dnia przeprowadzenia kontroli, na podstawie ustaleń, której wymierzona ma być kara.

TEZY

Stosownie do brzmienia art. 110a ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska /Dz.U. 1994 nr 49 poz. 196 ze zm./ nie można wydać decyzji w sprawie wymierzenia kary, o której mowa w art. 110 ust. 1 i 1b, jeżeli od dnia, w którym stwierdzono naruszenie wymagań środowiska upłynęło 5 lat.

Termin ten rozpoczyna bieg od dnia przeprowadzenia kontroli, na podstawie ustaleń, której wymierzona ma być kara.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Wójta Gminy M. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 4.11.1997 r. (...) w przedmiocie kary dobowej pieniężnej za składowanie odpadów - skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 30.01.1997 r. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w O. wymierzył Gminie M. karę dobową pieniężną za składowanie odpadów na terenie następujących miejscowości - M. w wysokości 83,13 zł - L. w wysokości 118,75 zł ustalając jako początek kary dobowej dzień 20.11.1996 r.

Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 110 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska. W uzasadnieniu ww. decyzji podał, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w dniach od 19-21.11.1996 r. stwierdzono gromadzenie odpadów w miejscach na ten cel nie przeznaczonych tj. na wysypisku w M. w ilości 1.423 Mg i miejscowości L. - 800 Mg. Odpady były tam składowane mimo, iż wysypisko nie posiadało pozwolenia na budowę.

W złożonym od ww. decyzji odwołaniu Wójt Gminy w M., domagając się uchylenia ww. decyzji, podniósł, że wysypisko we wsi L. powstało na wyrobisku żwiru. Gmina zgodnie z zaleceniami Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w O., utrzymała tam porządek. Obecnie podjęto prace w celu rekultywacji ww. terenu i zostanie on zalesiony.

Odnośnie wysypiska we wsi M. wyjaśniła, że wysypisko to zostało zlikwidowane i zrekultywowane w 1993 r. i została na tym terenie zbudowana oczyszczalnia ścieków.

Decyzją z dnia 4.11.1997 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska po rozpatrzeniu ww. odwołania, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Ustosunkowując się do podniesionych zarzutów wyjaśnił, że wprawdzie w 1993 r. w miejscowości M. w miejscu gdzie było wysypisko śmieci wybudowano oczyszczalnię ścieków, jednakże kara dobowa w nin. sprawie została wymierzona za składowanie odpadów na innym nielegalnym wysypisku w tej miejscowości, które powstało w 1993 r. i jest nadal czynne.

Fakt zrekultywowania w 1997 r. składowiska odpadów w L. nie ma wpływu na wymierzenie kary dobowej za wcześniejszy okres.

Na powyższą decyzję ze skargą do Naczelnego Sądu Administracyjnego wystąpił Wójt Gminy w M. wnosząc o uchylenie decyzji podniósł, że Gmina nie może ponosić odpowiedzialności za gromadzenie odpadów na nielegalnych składowiskach.

Przede wszystkim nie jest ona jednostką organizacyjną ponieważ nie prowadzi działalności gospodarczej.

Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ wbrew zawarty w niej zarzutom decyzja nie narusza przepisów prawa a do tych tylko kwestii sprowadza się sądowa kontrola decyzji administracyjnych. Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji stanowi art. 110 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska. Stosownie do jego brzmienia za naruszenie przez jednostki organizacyjne wymogami ochrony środowiska polegające na między innymi - gromadzeniu lub wylewaniu odpadów w nieprzeznaczonych na ten cel miejscach lub niezgodnie z warunkami decyzją właściwego organu, wojewódzki inspektor ochrony środowiska wymierza karę pieniężną.

Cytowany przepis ustanawia bezwzględny obowiązek wymierzenia kary pieniężnej jeżeli tylko zostanie ustalony fakt naruszenia przez jednostkę organizacyjną wymagań ochrony środowiska. Poza sporem jest, że w miejscowościach M. i L., położonych na terenie Gminy M., w czasie przeprowadzonej w dniach od 19-21 listopada 1996 r., składowane były odpady, w miejscach na ten cel nie przeznaczonych.

Składowanie na wymienionych wyżej wysypiskach odpadów odbywało się za pełną akceptacją organów Gminy M. Podejmowała ona próby legalizacji wysypisk, porządkowała je, oznakowała tablicami. Wysypiska te jednak nie uzyskały pozwolenia na budowę. Stosownie do treści art. 54 cyt. ustawy, składowisko odpadów powstaje tak jak każdy inny obiekt budowlany.

Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że jednostką organizacyjną gromadzącą odpady była Gmina M. Przewidziane w art. 110 ust. 1 cyt. ustawy kary pieniężne wymierzane są bowiem za gromadzenie lub wylewanie odpadów w miejscach na ten cel nie przeznaczonych a nie za ich wytwarzanie. Tak więc każda jednostka organizacyjna, która gromadzi odpady w miejscu na ten cel nie przeznaczonym winna być obciążana karą pieniężną.

Odnośnie zarzutu przedawnienia należy zauważyć, że stosownie do brzmienia art. 110a cyt. ustawy nie można wydać decyzji w sprawie wymierzenia kary, o której mowa w art. 110 ust. 1 i 1b, jeżeli od dnia, w którym stwierdzono naruszenie wymagań środowiska upłynęło 5 lat.

Termin ten rozpoczyna jednakże swój bieg od dnia przeprowadzenia kontroli, na podstawie ustaleń, której wymierzona ma być kara /patrz wyrok NSA z dnia 24 października 1994 r. IV SA 1271/93/.

Wymierzona w dniu 30.01.1997 r. skarżącej Gminie M. kara orzeczona została w oparciu o ustalenia kontroli przeprowadzonej w dniach od 19-21 listopada 1996 r. W tej sytuacji nie sposób przyjąć, że w niniejszej sprawie miało miejsce przedawnienie orzekania.

Z przytoczonych wyżej powodów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - orzekł jak w sentencji.