Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 843/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Stwierdzono, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 11, art. 30c ust. 3 pkt 1
journal: Dz.U. 2009 nr 84 poz 712
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Leszek Kobylski, Protokolant Referent Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2013 r. sprawy ze skargi D. O. na pismo [...] Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia protestu dotyczącego pisma o odrzuceniu wniosku o dofinansowanie realizacji projektu 1) uwzględnia skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez [...] Jednostkę Wdrażania Programów Unijnych; 2) zasądza od [...] Jednostki Wdrażania Programów Unijnych na rzecz skarżącej D. O. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Rozstrzygnięciem z dnia [...] października 2013 r., nr [...],[...] Jednostka Wdrażania Projektów Unijnych poinformowała D.O. (dalej jako skarżącą) o tym, że jej protest od wyników oceny formalnej wniosku nr [...] złożonego w konkursie nr [...] został rozpatrzony negatywnie.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 30b Ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84 poz. 712,

z późn. zm.) oraz zapisami Procedury odwoławczej dla wniosków o dofinansowanie projektów realizowanych w ramach RPO W[...] 2007 - 2013 (dalej: Procedura odwoławcza), przyjętej przez Zarząd Województwa [...] Uchwałą nr [...] w dniu [...] marca 2013 r. rozpatrzenie protestu polega na sprawdzeniu zgodności przeprowadzonej oceny z kryteriami wyboru projektów zatwierdzonymi przez Komitet Monitorujący.

[...] Jednostka Wdrażania Programów Unijnych jako instytucja rozpatrująca protest jest związana zakresem protestu, tak więc w niniejszej sprawie dokonano sprawdzenia poprawności przeprowadzonej oceny w zakresie kryteriów wskazanych w proteście. Kryteria wyboru finansowanych operacji określone zostały

w załączniku nr [...] do Szczegółowego Opisu Priorytetów Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...], przyjęte przez Komitet Monitorujący RPO W[...] uchwałą nr [...] z dnia [...].03.2013 r.

O wynikach oceny formalnej Wnioskodawca został poinformowany pismem znak [...] z dnia [...].08.2013 r. (odebranym w dniu [...].08.2013 r.) Wniosek został odrzucony ze względu na niespełnienie Kryterium formalnego nr 2. Wniosek o dofinansowanie projektu złożony w określonym terminie. W piśmie poinformowano Wnioskodawcę o przysługującym prawie do złożenia pisemnego protestu. Wnioskodawca nadał w placówce pocztowej protest w dniu [...].09.2013 r. z zachowaniem 14 - dniowego terminu, o którym mowa w dokumencie - Procedura odwoławcza.

W toku procedury odwoławczej, po przeanalizowaniu argumentów przedstawionych przez Wnioskodawcę organ stwierdził, że ocena została przeprowadzona zgodnie z Regulaminem.

Powodem odrzucenia wniosku na etapie oceny formalnej było nie złożenie

w terminie uzupełnienia do wniosku zawierającego poprawę błędów formalnych wykazanych w piśmie znak [...] z dnia [...].07.2013 r.

Organ wskazał, że zgodnie z § 9 pkt. 4 Regulaminu konkursu "Termin na uzupełnienie wniosku o dofinansowanie liczony jest od daty doręczenia do wnioskodawcy informacji z uwagami [...]JWPU drogą elektroniczną na adres e-mail wskazany we wniosku o dofinansowanie w polu 114. Za moment skutecznego doręczenia informacji z uwagami [...]JWPU uznaje się moment wysłania e-maila z uwagami na adres e-mail wskazany we wniosku o dofinansowanie w polu 114." W ocenie organu z analizowanej dokumentacji wynika, że informacja z uwagami [...]JWPU została wysłana drogą elektroniczną w dniu [...].07.2013 r. o godz. [...] na adres [...]@op.pl wskazany przez Wnioskodawcę we wniosku w polu 114.

Dodatkowo organ powołał się na sprawdzenie zapisów w systemie informatycznym [...]JWPU, które potwierdziło, że e-mail został wysłany z serwera [...]JWPU (ocena_formalna@[...].eu) w dniu [...].07.2013 o godz. [...], a dostawca usług internetowych otrzymał potwierdzenie, iż przedmiotowa wiadomość e-mail została dostarczona w tym samym momencie na docelowy serwer odbiorcy tj. na skrzynkę pocztową.

W związku z tym uznano korespondencję elektroniczną wzywającą do uzupełnienia braków za dostarczoną. Mając na względzie zasadę równego traktowania wszystkich wnioskodawców, [...]JWPU nie uwzględnił prośby Wnioskodawcy

o skierowanie wniosku do dalszej oceny. W związku z powyższym kwestionowaną ocenę uznał za przeprowadzoną prawidłowo, a zarzuty Wnioskodawcy dotyczące przedmiotowego kryterium uznał za bezzasadne.

Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. rozstrzygnięcie organu z dnia [...] października 2013 r.

W skardze tej skarżąca zarzuciła naruszenie art. 30b ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w związku z § 9 regulaminu konkursu poprzez nieprawidłowe uznanie, iż w świetle przedmiotowej regulacji skarżąca nie złożyła uzupełnienia wniosku o dofinansowanie w wymaganym terminie.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia i przywrócenie wniosku o dofinansowanie do procedury dalszej oceny oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że zgodnie z pismem znak [...] z dnia [...].08.2013r. [...]JWPU odrzuciła jej wniosek o dofinansowanie przedsiębiorstwa [...].

Skarżąca nie zgodziła się z powyższą decyzją odrzucającą protest, jak również

z poprzedzającą ją decyzją o odrzuceniu wniosku o dofinansowanie. Twierdziła, że na adres e-mailowy, wskazany jako adres do kontaktu we wniosku o dofinansowanie,

w terminie wskazanym w cytowanym powyżej piśmie nie wpłynęła informacja dotycząca uzupełnienia uchybień formalnych. W związku z powyższym skarżąca nie miała możliwości zapoznania się pismem informującym o brakach formalnych i tym samym wprowadzenia poprawek do wniosku o dofinansowanie oraz złożenia dokumentacji

w wymaganym terminie.

W jej opinii brak było podstaw do odrzucenia wniosku o dofinansowanie, ponieważ zastosowaną przez [...]JWPU procedurę, opisaną w § 9 pkt 4 regulaminu konkursu nr [...], zgodnie z którą za moment skutecznego doręczenia informacji z uwagami [...]JWPU uznaje się moment wysłania e-maila z uwagami na adres

e-mail wskazany we wniosku o dofinansowanie w polu 114, należy uznać za niezgodną

z obowiązującym prawem.

Zgodnie z art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju "Do postępowania w zakresie ubiegania się oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego". Niemniej jednak, mając na uwadze obowiązujące przepisy prawa, poparte orzecznictwem Wojewódzkich Sądów Administracyjnych, oraz standardy obowiązujące w demokratycznym państwie prawa, skarżąca nie zgadza się z decyzją odrzucającą wniosek o dofinansowanie. Powołała się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, sygn. II SA/Łd 70/12, dotyczący niemalże identycznej sprawy: "Odnosząc się do argumentu, że skarżącemu znane były procedury konkursowe

i przystąpienie do konkursu jest wyrazem ich akceptacji, jest on w ocenie sądu nie do przyjęcia. Po pierwsze przystąpienie beneficjenta do konkursu nie przesądza

o prawidłowości procedur, nie oznacza zgody na ich bezkrytyczną akceptację (...)".

Procedura obowiązująca w konkursie nr RPO [...] nie gwarantuje prawidłowości doręczenia korespondencji. Uznanie za "skuteczne doręczenie" trybu, zgodnie z którym za dostarczony można uznać wysłany e-mail, bez uzyskania potwierdzenia odbioru, zaprzecza zasadom zapisanym w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - statuującego zasadę demokratycznego państwa prawa, na podstawie którego wyprowadza się szereg innych zasad, jak zaufania obywateli do państwa i stanowionego prawa, przyzwoitej legislacji, spójności prawa - co wyraża się między innymi w przyjmowaniu pewnej jednolitej praktyki postępowania, to znaczy powszechnie funkcjonujących reguł proceduralnych przy załatwianiu spraw,

w szczególności mających na celu ochronę praw stron postępowania (III SA/Wr 318/13 - wyrok WSA we Wrocławiu). Skarżąca zauważyła, że za standard w tym zakresie można uznać procedurę zapisaną w art. 46 § 3 Kodeks postępowania administracyjnego, zgodnie z którą "W przypadku doręczenia pisma za pomocą środków komunikacji elektronicznej doręczenie jest skuteczne, jeżeli w terminie 7 dni od dnia wysłania pisma organ administracji publicznej otrzyma potwierdzenie doręczenia pisma. W razie nieotrzymania takiego potwierdzenia organ doręcza pismo w sposób określony w przepisach niniejszego rozdziału dla pisma w formie innej niż forma dokumentu elektronicznego".

W przedmiotowej sprawie, zastosowanie obowiązującej w konkursie procedury doprowadziło do sytuacji, w której pomimo spełnienia obowiązującej w konkursie definicji "skutecznego doręczenia", wiadomość faktycznie nie dotarła do wnioskodawcy, nie dając mu tym samym możliwości uzupełnienia braków formalnych. Procedurę taką należy uznać za wadliwą, a definicję "skutecznego doręczenia" - za nieodpowiadającą standardom państwa prawa. Skarżąca podkreśliła, że w podobnej sprawie, dotyczącej przekroczenia terminu na uzupełnienie (po otrzymaniu informacji wysłanej za pośrednictwem poczty elektronicznej), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał za wadliwą procedurę, zgodnie z którą w przypadku doręczenia mailem regulamin przyjmuje, że dowodem tym jest potwierdzenie jego nadania (Wyrok II SA/Łd 70/12).

Skarżąca podkreśliła także, że sposób procedowania Instytucji Zarządzających/Wdrażających w przypadku środków europejskich był wielokrotnie przedmiotem orzeczeń sądów administracyjnych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.

Na rozprawie w dniu [...] listopada 2013 r. skarżąca podniosła, że informacja

o tym, że wiadomość dotarła na serwer nie jest równoznaczna z tym, że dotarła do jej skrzynki pocztowej. Oświadczyła, że do chwili obecnej nie otrzymała wezwania do usunięcia braków wniosku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje orzekanie

w sprawach ze skarg na rozstrzygnięcia, akty, czynności i bezczynność określone w art. 3 § 2 ww. ustawy, orzekanie o zgodności z ustawami uchwał organów samorządu terytorialnego i aktów normatywnych terenowych organów administracji rządowej (art. 184 Konstytucji RP) ale również stanowienie przez administrację publiczną prawa. Po myśli § 3 sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach

Weryfikacja projektów, zgłaszanych w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych została poddana kontroli sądu administracyjnego w trybie ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jedn. Dz. U. z 2009 r. nr 84, poz. 712 ze zmianami), zwanej dalej "ustawą".

Trybunał Konstytucyjny zakwestionował zgodność z konstytucją niektórych

z rozwiązań, przyjętych przez ustawodawcę w tej ustawie. Przede wszystkim należy rozważyć zatem zarzuty i argumenty każdej ze stron, odnoszące się do regulacji, które nie były przedmiotem badania Trybunału.

Zgodnie z art. 30e ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa

w art. 3 § 2 pkt 4 z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, 150 i 152 tej ustawy. Opisany w art. 30e zakres wyłączeń stosowania przepisów p.p.s.a. nie oznacza jednak, że wszystkie niewymienione w tym przepisie jednostki redakcyjne p.p.s.a. mają zastosowanie w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ustawodawca sformułował w art. 30e zasadę, że przepisy p.p.s.a. mają zastosowanie w zakresie nieuregulowanym w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju i wprowadził szczególne regulacje wyłączające w niektórych przypadkach stosowanie niewymienionych w art. 30e jednostek redakcyjnych p.p.s.a., względnie powodujące daleko idące modyfikacje w stosowaniu przepisów p.p.s.a. Tak też należy interpretować regulacje dotyczące treści orzeczenia sądu administracyjnego. Na podstawie art. 30 c ust. 3 ustawy w wyniku rozpatrzenia skargi, o której mowa w ust. 1, sąd może:

1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą;

2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;

3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli z jakichkolwiek względów jest ono bezprzedmiotowe.

Jak wynika z przytoczonej regulacji (pkt 1), każde naruszenie prawa przy dokonywaniu oceny projektu stanowi bezwarunkową podstawę do uwzględnienia skargi, niezależnie od stopnia tego uchybienia. Jest to regulacja odmienna od rozwiązań przyjętych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w której konsekwencje naruszenia prawa materialnego

i procesowego są uregulowane odmiennie, nadto ustawodawca wymaga określonego stopnia naruszenia dla wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu.

Treść art. 30 c ust. 3 ustawy nie pozwala na wniosek, że kwestie możliwych orzeczeń sądu nie zostały w ustawie uregulowane, a tylko wówczas ustawodawca zezwala na odpowiednie stosowanie przepisów p.p.s.a. Na marginesie jedynie należy wskazać, ze przepis art. 30 c ust.3 ustawy nie był poddany ocenie Trybunału.

Skargę należy uznać za uzasadnioną.

Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 12 grudnia 2011 r. w sprawie o sygn. akt P 1/11 (Dz.U. nr 279, poz. 1 1644) uznał przepis art. 30 c ust. 1 za niezgodny z art. 87 Konstytucji w zakresie, w jakim uzależnia prawo do skorzystania ze skargi do sądu administracyjnego od wyczerpania środków odwoławczych, przewidzianych w aktach niebędących źródłem powszechnie obowiązującego prawa. Za niezgodne z art. 87 Konstytucji uznane zostały również przepisy: art. 30b ust. 1 zdanie pierwsze i ust. 2 powołanej ustawy w zakresie w jakim dopuszcza uregulowanie środków odwoławczych przysługujących wnioskodawcy w toku postępowania o dofinansowanie z programu operacyjnego poza systemem źródeł powszechnie obowiązującego prawa oraz art. 5 pkt 11 ustawy przez to, że dopuszcza uregulowanie praw i obowiązków wnioskodawców w trakcie naboru projektów finansowanych z programu operacyjnego poza systemem źródeł powszechnie obowiązującego prawa. Jednocześnie wyrokiem Trybunału wymienione wyżej przepisy tracą moc obowiązującą z upływem osiemnastu miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw. Jak bowiem podniesiono, realizacja wyroku będzie wymagała systemowej interwencji ustawodawcy, polegającej na unormowaniu w aktach powszechnie obowiązującego prawa tych wszystkich dotychczasowych elementów systemów realizacji, które dotyczą bezpośrednio praw

i obowiązków uczestników konkursów prowadzonych w ramach regionalnych programów operacyjnych. W praktyce oznacza to możliwość utrzymania – w drodze wyjątku –dotychczasowych zasad w odniesieniu do wszystkich wdrażanych obecnie regionalnych programów operacyjnych na lata 2007-2013.

Biorąc pod uwagę wskazane wyżej rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego oraz rozważania, zawarte jego motywach rodzi się wątpliwość co do konieczności

i możliwości dokonania oceny zgodności z prawem przeprowadzonej procedury oceny projektu skarżącej według wzorca sformułowanego w akcie usytuowanym poza systemem źródeł prawa. Zdaniem Sądu, zakwestionowanie konstytucyjności uregulowań, określających prawa i obowiązki wnioskodawców w trakcie naboru projektów finansowanych z programu operacyjnego, podważa sens sądowej kontroli procedury konkursowej, nakładając obowiązek dokonywania jej oceny w odniesieniu do regulacji niemającej charakteru normatywnego. Godzi się bowiem podkreślić, że sąd administracyjny dokonuje kontroli przeprowadzonej przez instytucję zarządzającą oceny projektu wnioskodawcy. Ocena ta dokonywana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.). Poza sporem jest, że wzorzec kontroli działań organów administracji sprawowanej przez sądy administracyjne oparty jest wyłącznie na źródłach prawa, stanowionego zgodnie z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej. Konstytucja zawiera zamknięty katalog przepisów prawa powszechnie obowiązującego, źródeł prawa obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 87 ust.1 i 2 Konstytucji aktami prawa powszechnie obowiązującego są ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe, rozporządzenia, akty prawa miejscowego, prawo stanowione przez organizację międzynarodową, jeżeli wynika to z umowy międzynarodowej podpisanej przez Polskę.

Sąd administracyjny zatem, kontrolując legalność aktu administracji i jej czynności, zobligowany jest do poruszania się w tak zakreślonym kręgu źródeł prawa. Innymi słowy, kwestionowany przez stronę skarżącą akt lub czynność może poddać kontroli zgodności jedynie ze wskazanymi wyżej aktami prawnymi. Sąd administracyjny nie ma legitymacji do badania, czy zaskarżony akt, czynność jest zgodny z regulacjami o innym charakterze, to jest takimi, które nie mieszczą się w katalogu powszechnie obowiązujących źródeł prawa.

Odroczenie utraty mocy obowiązującej zakwestionowanych przez Trybunał Konstytucyjny zapisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju nie zmienia powyższego wniosku. Jednocześnie bowiem wyrok Trybunału obalił domniemanie konstytucyjności powyższych rozwiązań. Odroczenie utraty mocy obowiązującej nie sytuuje zaś owych uregulowań (regulaminów, zarządzań, instrukcji etc.) w systemie źródeł prawa. Tym samym więc brak jest wzorca, w oparciu o który sąd administracyjny władny byłby dokonać kontroli. W istocie więc, zaakceptowanie stanowiska, iż w okresie obowiązywania regulacji, których konstytucyjność została zakwestionowania, sądy administracyjne obowiązane są do jej stosowania, prowadziłaby do swoistej "legalizacji" procedur, pozbawionych oparcia w powszechnie obowiązujących przepisach prawa. Stanowisko to znajduje poparcie także w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który przyjmuje, że przepis uznany za niekonstytucyjny ma ten charakter od dnia jego wydania, a sądy powinny w okresie "odroczenia" odmawiać stosowania prawa, co do którego Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność

z Konstytucją. Dotyczy to w szczególności stosowania prawa rangi podustawowej.

Zgodnie z art. 178 ust. 1 Konstytucji, sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom. Przepis ten, adresowany do wszystkich sędziów daje uprawnienie przy rozpoznawaniu konkretnej sprawy do badania, czy przepis niższej rangi niż ustawa, który w tej sprawie ma zastosowanie, jest zgodny z Konstytucją i ustawą (por. uchwała z dnia 30 października 2000 r., sygn. akt OPK 13/00, uchwały z dnia 18 grudnia 2000 r., sygn. akt OPK 20-22/00, uchwała z dnia 22 maja 2000 r., sygn. akt OPS 3/00, wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2011 r., sygn. akt

I OSK 2076/10 Lex nr 990219 i cytowane tam orzeczenia).

Orzecznictwo to, ukształtowane w szczególności na gruncie problematyki konstytucyjności rozporządzeń, znajduje w ocenie sądu pełne odniesienie w sprawie,

w której organy orzekały na podstawie przepisów usytuowanych jeszcze niżej

w hierarchii aktów, gdyż nie mieszczących się w hierarchii konstytucyjnych źródeł prawa.

W sprawach z zakresu realizacji regionalnych programów operacyjnych, z racji szczątkowej jedynie regulacji ustawowej, kontrola ta w całości opierałaby się zatem na uregulowaniach, określonych w systemach realizacji, nie mających charakteru normatywnego. Dla niniejszej sprawy zasadnicze znaczenie ma stwierdzenie niekonstytucyjności art. 5 ust. 11 ustawy, który dopuszcza uregulowanie praw

i obowiązków wnioskodawców w trakcie naboru projektów finansowanych z programu operacyjnego poza systemem źródeł powszechnie obowiązującego prawa.

Taką rangę ma też Regulaminu konkursu nr [...] i Procedura odwoławcza dla wniosków o dofinansowanie projektów realizowanych w ramach RPO [...] 2007 - 2013 (dalej: Procedura odwoławcza).

Stanowi on w niniejszej sprawie podstawę rozstrzygnięć instytucji zarządzającej. Zatem zaskarżone w niniejszej sprawie negatywne rozpatrzenie protestu ma swe umocowanie w akcie nie stanowiącym wzorca prawa. Z tego już tylko względu nie powinien podlegać ocenie w postępowaniu sądowym.

Zaprezentowana powyżej argumentacja uzasadnia twierdzenie, że

w kompetencji sądów administracyjnych leży możliwość odmowy zastosowania

w indywidualnej sprawie przepisu rangi podustawowej, w sytuacji, gdy wcześniej Trybunał Konstytucyjny stwierdził niekonstytucyjność tej normy prawnej.

Niezależnie od powyższej konstatacji, analiza uregulowań zawartych w § 9 pkt 4 Regulaminu konkursu prowadzi do wniosku, że są one wadliwe, gdyż nie zapewniają uczestnikom konkursu ochrony ich praw procesowych w stopniu umożliwiającym niezakłócony dostęp do kolejnych procedur konkursowych.

W § 9 pkt 4 Regulaminu wskazano, iż termin na uzupełnienie wniosku

o dofinansowanie liczony jest od daty doręczenia do wnioskodawcy informacji

z uwagami [...]JWPU drogą elektroniczną na adres e-mail wskazany we wniosku

o dofinansowanie w polu I14. Za moment skutecznego doręczenia informacji z uwagami [...]JWPU uznaje się moment wysłania e-maila z uwagami na adres e-mail wskazany we wniosku o dofinansowanie w polu I14. Jeżeli w momencie otrzymania informacji,

w systemie MEWA nie widnieje formularz wniosku do poprawy, wówczas termin na uzupełnienie liczony jest od dnia jego zamieszczenia.

Stosownie do § 9 ust. 6 Regulaminu konkursu informację wysłaną pocztą

za zwrotnym potwierdzeniem odbioru uznaje się za doręczoną w przypadku zwrotnego potwierdzenia odbioru oraz gdy [...]JWPU otrzyma zwrot niedoręczonej korespondencji

z adnotacją o dwukrotnym awizowaniu.

Jakkolwiek więc instytucja zarządzająca dysponuje szerokim wachlarzem możliwości doręczeń dokonywanych dla wnioskodawcy, wydaje się oczywiste,

iż w każdym wypadku obowiązana jest wykazać jego skuteczność. W przypadku każdego rodzaju doręczenia, wymagane jest przy tym potwierdzenie odbioru przesyłki. Jest to bardzo istotna okoliczność faktyczna dla oceny praworządności przy realizowaniu procedur konkursowych, bowiem możliwość rzeczywistego otrzymania informacji stanowi o zachowaniu podstawowych praw uczestnika postępowania konkursowego, jak chociażby możliwość uzupełnienia wniosku na wezwanie organu, czy możliwość złożenia środka odwoławczego. Standardem legislacyjnym w aktach prawnych dotyczących procedur sądowych czy administracyjnych jest precyzyjne uregulowanie kwestii doręczeń w sposób zapewniający w jak największym stopniu możliwość realizacji procesowych praw podmiotowych zwłaszcza tam, gdzie skorzystanie z nich obwarowane jest terminami procesowymi. Nie można więc uznać za zgodne z zasadami demokratycznego państwa prawa regulaminu konkursu uznającego za skuteczne doręczenie samego wysłania informacji pocztą elektroniczną bez potwierdzenia odbioru. W ocenie sądu taka procedura jest wadliwa. Trudno znaleźć racjonalne uzasadnienie takiego rozwiązania, zwłaszcza że zwykłe standardy poczty elektronicznej przewidują wysyłanie wiadomości z potwierdzeniem odbioru. Nadanie wiadomości drogą elektroniczną nie jest tożsame z jej dotarciem do adresata.

W przypadku przesyłki wysłanej tradycyjną drogą pocztową dowodem doręczenia jest zwrotne poświadczenie odbioru podpisane przez adresata lub co najmniej udokumentowane prawidłowo doręczenie awizowane. W ocenie sądu potwierdzenie doręczenia winno w każdym z przewidzianych w regulaminie sposobów oznaczać udokumentowanie tego samego momentu – dotarcia przesyłki do adresata w sposób umożliwiający powzięcie wiadomości o istnieniu przesyłki i możliwość zapoznania się

z jej treścią. Zrównanie momentu wysłania wiadomości pocztą elektroniczną czy też dotarcia na serwer odbiorcy z jej doręczeniem adresatowi jest rozwiązaniem wadliwym, które nie dokumentuje w sposób bezsporny doręczenia wezwania. Takie rozwiązanie przyjęte w regulaminie powoduje, że nie da się wykluczyć, że adresat wiadomości jej nie otrzyma z przyczyn niezależnych od siebie, nie będzie miał świadomości, że wysłano do niego wezwanie, którego skutki mają elementarne znaczenie dla losów złożonej aplikacji. Zdaniem Sądu, zapisy § 9 pkt 4 regulaminu określają pojęcia wzajemnie się wykluczające. Potwierdzenie odbioru z istoty swej jest czymś różnym od potwierdzenia nadania. Pierwsze sugeruje bowiem działanie odbiorcy (potwierdzającego odbiór), drugie zaś nadawcy (potwierdzającego fakt nadania przesyłki). Stąd też, w sytuacji, gdy odbiorca kwestionuje skuteczność doręczenia przesyłki za pośrednictwem maila, zaś nadawca dysponuje jedynie dowodem jego nadania, brak jest podstaw uznania dokonanego doręczenia za skuteczne, bowiem nadanie maila nie dowodzi otrzymania przesyłki przez adresata. Takie rozwiązania nie są też znane w żadnej z procedur – ani administracyjnej, ani sądowoadministracyjnej, cywilnej czy też karnej. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że regulamin nie zawiera rozwiązań pozwalających skutecznie udokumentować doręczenie przesyłki mailowej.

Nie dochowano zatem tą regulacją standardów przyzwoitej legislacji, zasady przejrzystości oceny projektów, zasady równego traktowania uczestników konkursu – niezależnie od zastosowanego trybu powiadomień i wezwań.

Tymczasem na kanwie tych regulacji instytucja zarządzająca przyjmuje, że doręczyła skarżącej wezwanie do usunięcia braków wniosku w dniu [...] lipca 2013 roku, a termin do uzupełnienia wniosku upłynął bezskutecznie w dniu [...] sierpnia 2013 r. Jednakże uwzględniając wcześniejsze zastrzeżenia co do rozwiązań regulaminowych zasadny jest zarzut skarżącej o nieudokumentowaniu doręczenia wezwania do usunięcia braków wniosku w przyjętym przez organ terminie. W zaskarżonym rozstrzygnięciu organ ustalił, kiedy wysłał pismo do skarżącej drogą e-mailową, nie ustalił jednak, czy skarżąca rzeczywiście wiadomość tą otrzymała i w jakim terminie. Doświadczenie życiowe wskazuje, że mail potrafi dojść w terminie późniejszym niż data umieszczenia na serwerze. Niektóre programy poczty elektronicznej mają opcję żądania od adresata potwierdzenia otrzymania wiadomości. Z przedłożonych Sądowi wraz ze skargą dokumentów nie wynika, by organ używał takich rozwiązań, nie wykazał też w inny sposób, by doszło do skutecznego doręczenia wezwania i w jakim terminie. W związku z wątpliwościami co do skuteczności i terminu doręczenia organ mógł również skorzystać z tradycyjnej korespondencji pocztowej za zwrotnym potwierdzeniem odbioru, stosownie do § 9 ust. 6 Regulaminu konkursu.

W związku z powyższym organ przedwcześnie ocenił, że skarżąca nie uzupełniła braków formalnych wniosku w przepisanym terminie.

Sąd miał przy tym na uwadze złożony przez organ z odpowiedzią na skargę wydruk z korespondencji z operatorem internetowym home.pl. Jednak po pierwsze rolą sądu jest ocena samego procesu konkursowego, a dowód ten nie był zaprezentowany w samym postępowaniu, jak wynika z treści dołączonych do skargi dokumentów. Poza tym informacje zawarte w tej korespondencji są niejednoznaczne. Początkowo operator wyjaśnia, że przesłanie logi potwierdzają dostarczenie do docelowych serwerów pocztowych, a następnie wskazuje (nie podając żadnych nowych informacji),

że oznacza to potwierdzenie otrzymania wiadomości nie wskazując przy tym innego momentu, niż dostarczenie do docelowych serwerów pocztowych. Według wiedzy Sądu w składzie rozpoznającym sprawę dostarczenie wiadomości do serwera pocztowego odbiorczego nie musi być równoznaczne z dostarczeniem w tym samym (czy bardzo zbliżonym czasie) na skrzynkę pocztową odbiorcy, a nawet niekiedy wiadomość dostarczona na serwer odbiorczy może nie dojść w całości lub części do skrzynki odbiorczej adresata, chociażby ze względu na konfiguracje skrzynek pocztowych eliminujące niektóre pliki zawarte w korespondencji elektronicznej.

Skarżąca nie może ponosić ujemnych skutków zaniedbań organu ani wadliwych regulacji regulaminowych. Tymczasem w niniejszej sprawie tak się stało. Organ, posiłkując się wadliwymi regulacjami regulaminowymi ustalił datę doręczenia wezwania do usunięcia braków wniosku i stwierdził złożenie uzupełnionej dokumentacji

z opóźnieniem.

Reasumując przyjęta w § 9 pkt 4 regulaminu konkursu procedura nie jest wystarczająco przejrzysta i nie zabezpiecza przed zarzutami o niewłaściwym obliczaniu terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku. W ocenie Sądu nie uruchomiono takich procedur, które w sposób oczywisty pozwalałyby na zweryfikowanie zarzutu skarżącej o nieotrzymaniu wiadomości we wskazanym przez organ terminie. Tymczasem skoro procedura naboru, przyjmowania wniosków, poddawania ich dwuetapowej ocenie zmierza do zapewnienia przejrzystości, czytelności dokonywanych wyborów, winna ona również umożliwić weryfikację wszelkich zarzutów.

Ponieważ odrzucenie wniosku oparto tylko na wadliwej procedurze, podobnie jak oddalenie protestu, należało uznać, że ocena projektu została przeprowadzona

w sposób naruszający prawo co uzasadniało uwzględnienie skargi. Brak było zatem podstaw do odrzucenia wniosku o dofinansowanie. Wobec powyższego niezasadne jest również oddalenie protestu skarżącej rozstrzygnięciem - pismem z dnia [...] października 2013 roku, zaskarżonym do sądu.

Odnosząc się do argumentu, że skarżącej znane były procedury konkursowe

i przystąpienie do konkursu jest wyrazem ich akceptacji, jest on w ocenie Sądu nie do przyjęcia. Po pierwsze przystąpienie beneficjenta do konkursu nie przesądza

o prawidłowości procedur, nie oznacza zgody na ich bezkrytyczną akceptację, po drugie nie wyłącza możliwości ich podważania w toku postępowania sądowego.

Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy

o zasadach prowadzenia polityki rozwoju stwierdzono, że ocena projektu skarżącej została przeprowadzona w sposób naruszający prawo.

Po myśli art. 200 p.p.s.a. zasądzono na rzecz skarżącej zwrot poniesionych przezeń kosztów postępowania.

Przeprowadzając ponownie procedurę odwoławczą związaną z wniesieniem protestu, organ biorąc pod uwagę wadliwość wskazanych postanowień regulaminu co do skuteczności samego wysłania korespondencji elektronicznej na wskazany adres, powinien jednoznacznie i w sposób nie budzący wątpliwości ustalić, czy i kiedy wezwanie do usunięcia braków dotarło do skrzynki odbiorczej wnioskodawcy w sposób umożliwiający zapoznanie się z całą treścią wezwania. Tylko takie ustalenie co do samego faktu dotarcia wezwania i jego terminu może stanowić podstawę do uznania wezwania za doręczone w tym terminie.

Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji.