Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2497/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-07-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędziowie sędzia WSA Monika Kramek (spr.), sędzia WSA Andrzej Siwek, Protokolant st. sekretarz sądowy Magdalena Banaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 lipca 2020 r. sprawy ze skargi M. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2019 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi M. R. (dalej: "skarżący") jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB", "organ") z dnia [...] sierpnia 2019 r., znak: [...], wydana w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Starosta Nowomiejski (dalej: "Starosta") decyzją z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił [...] sp. z o.o. pozwolenia na budowę I etapu inwestycji elektrowni wiatrowej [...] ([...]) wraz z infrastrukturą towarzyszącą, obejmującego elektrownię wiatrową [...] [...] oraz jej fundamentu, na działce nr ewid. [...], położonej w miejscowości Ch., gmina N.

Decyzją z dnia [...] listopada 2016 r., znak: [...], Wojewoda [...] (dalej: "Wojewoda"), po rozpatrzeniu wniosku P. i A. G., odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia [...] lipca 2016 r. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r., znak: [...], GINB utrzymał w mocy decyzję Wojewody.

Wnioskiem z dnia [...] maja 2019 r. skarżący wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji GINB z dnia [...] grudnia 2017 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewody z dnia [...] listopada 2016 r.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r., znak: [...], GINB umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności własnej decyzji z dnia [...] grudnia 2017 r.

Uzasadniając stanowisko, organ wskazał na art. 157 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., - "k.p.a.") i podkreślił, że właściwy organ administracji publicznej rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji zobligowany jest w pierwszej kolejności zbadać, czy wniosek pochodzi od podmiotu, który legitymuje się przymiotem strony.

GINB przytoczył definicję legalną strony postępowania administracyjnego zawartą w art. 28 k.p.a. oraz podkreślił, że o tym, czy dany podmiot posada przymiot strony w konkretnym postępowaniu, decyduje norma prawa, z której dla tego podmiotu wynikają wprost określone prawa i obowiązki.

Przytaczając orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego organ wyjaśnił, że interes prawny pojawia się wówczas, gdy istnieje związek między obowiązującą normą prawa materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegający na tam, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Organ wskazał również na cechy interesu prawnego utrwalone przez judykaturę tj., że interes prawny musi być indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami stosowania przepisu prawa materialnego.

GINB wskazał na różnicę pomiędzy interesem prawnym, a interesem faktycznym, czyli taką sytuację, w której podmiot jest zainteresowany bezpośrednio rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednak nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowano żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. Organ przytoczył tezę wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 550/07, zgodnie z którą podmiot, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma przymiotu strony w świetle art. 28 k.p.a. i nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć.

Ponadto GINB przytoczył treść art. 28 ust. 2 oraz art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2018 r., poz. 1202 ze zm., - dalej: "Prawo budowlane") i wyjaśnił, że w każdym przypadku obszar oddziaływania obiektu musi być określony w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa, a samo subiektywne odczucie podmiotu, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość, nie jest wystarczające do uznania, że nieruchomość ta jest usytuowana w obszarze oddziaływania danego przedsięwzięcia.

Organ podkreślił, że w postepowaniu w sprawie dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę interes prawny ustala się w oparciu o art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który jako przepis szczególny względem art. 28 k.p.a. ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Natomiast przez obszar oddziaływania obiektu, zgodnie z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych. Celem tej regulacji było przesądzenie, że osoby trzecie mogą skutecznie kwestionować zamierzenie inwestycyjne jedynie wówczas, gdy mają w sprawie interes prawny i tylko w takim zakresie, w jakim zamierzenie to koliduje z ich uzasadnionym interesem opartym na konkretnym przepisie prawa materialnego.

GINB wskazał również na utrwalony pogląd doktryny i judykatury, zgodnie z którym sam fakt, że dany podmiot jest właścicielem, zarządcą lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością inwestycyjną, nie jest wystarczającą podstawą do uznania, że podmiotowi takiemu przysługuje status strony postępowania dotyczącego decyzji o pozwoleniu na budowę.

W dalszej kolejności organ podkreślił, że sprawy o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę lub o wznowienie postepowania w takiej sprawie są prowadzone tylko w nadzwyczajnych trybach postępowań administracyjnych, co jednak nie zmienia ich zasadniczego przedmiotu, czyli problemu udzielenia pozwolenia na budowę. Nie ma więc racjonalnych przesłanek do rozszerzania kręgu stron postępowania nadzwyczajnego w stosunku do postępowania zwykłego, ponieważ w obu tych postępowania normą materialnoprawną określającą krąg stron tego postępowania jest art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.

GINB po analizie akt sprawy stwierdził, że skarżący nie brał udziału w postępowaniu zakończonym decyzją GINB z dnia [...] grudnia 2017 r., a swój interes prawny w sprawie wywodzi z tytułu przysługującego mu prawa własności działek nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], [...] położonych w miejscowości Ch., gmina N., co potwierdza Księga Wieczysta nr [...], prowadzona przez Sąd Rejonowy w N., [...] Wydział Ksiąg Wieczystych.

Natomiast w wyniku analizy projektu budowlanego, zatwierdzonego decyzją Starosty z dnia [...] lipca 2016 r., organ stwierdził, że przedmiotowa inwestycja polega na budowie elektrowni wiatrowej [...] ([...]) wraz z infrastrukturą towarzyszącą, obejmującego elektrownię wiatrową [...] [...] oraz jej fundamentu, na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości Ch., gmina N.

W związku z powyższym GINB podniósł, że działki będące własnością skarżącego nie zostały objęte projektem zagospodarowania terenu, a z danych pozyskanych przez organ wynika, że sporna elektrownia została usytuowana w odległości ok. 2,44 km od granicy działki nr ewid. [...] i w dalszej odległości w stosunku do pozostałych działek, których właścicielem jest skarżący.

Wobec tego organ stwierdził, że skarżący nie posiada interesu prawnego w kwestionowaniu decyzji GINB z dnia [...] grudnia 2017 r. Organ podkreślił również, że nie może on wywodzić interesu prawnego do kwestionowania zaskarżonej decyzji z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 654) – dalej: "ustawa o inwestycjach".

GINB wskazał, że wysokość elektrowni wynosi 169 m, w związku z tym odległość, w której mogą być lokalizowane i budowane budynki mieszkalne albo budynki o funkcji mieszanej, w skład których wchodzą funkcje mieszkaniowe, mogą być zlokalizowane w odległości 1 690 m lub większej od tego obiektu. Tymczasem nawet najbliżej położona względem elektrowni (2,44 km), działka skarżącego nie znajduje się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji, co oznacza, że nie przysługuje mu przymiot strony.

W konsekwencji GINB ocenił, że zaistniała przeszkoda prawna do prowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności własnej decyzji GINB, co uzasadniało umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy GINB, opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r., (zaskarżoną w sprawie) utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] czerwca 2019 r.

W uzasadnieniu powyższej decyzji GINB, po ponownym dokonaniu analizy akt sprawy i jej ponownym rozpatrzeniu, przytoczył te same argumenty, na których oparł własne rozstrzygnięcie z dnia 24 czerwca 2019 r.

Pismem z dnia 2 października 2019 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję z dnia [...] sierpnia 2019 r., domagając się jej uchylenia wraz z pozostałymi rozstrzygnięciami wydanymi w granicach sprawy, a także zasądzenia kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 105 § 1, art. 157 § 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 oraz art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 9, art. 10 § 1 w zw. z art. 15 w zw. z art. 81 k.p.a., w tym wobec pominięcia naruszenia art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego poprzez:

- przyjęcie niewłaściwego, węższego obszaru oddziaływania obiektu, a tym samym błędne ograniczenie kręgu stron postępowania z uwagi na wadliwy, węższy obszar oddziaływania (w tym z błędnym wyłączeniem skarżącego jako strony),

- brak wszczęcia z urzędu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji GINB z dnia [...] grudnia 2017 r. i stwierdzenia nieważności tej decyzji wraz z decyzją Wojewody z dnia [...] listopada 2016 r. – w celu merytorycznego rozpatrzenia wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji lub stwierdzenia nieważności decyzji z urzędu,

- brak merytorycznego rozpatrzenia sprawy w zakresie przyczyn nieważności decyzji z zachowaniem wymogów praworządności, interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz pogłębiania zaufania i informowania o okolicznościach faktycznych i prawnych, a w konsekwencji przez błędne pominięcie wydanej decyzji (wnioskowanej do stwierdzenia jej nieważności) w warunkach do zastosowania art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Uzasadniając zarzuty skargi, skarżący wskazał, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, wątpliwości co do interesu prawnego rozstrzygać się powinno na korzyść osoby wskazującej na interes prawny. Podkreślił również, że decyzje objęte wnioskiem o stwierdzenie nieważności zostały wydane przy pominięciu faktu, że nie dokonano zmiany przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze, na których zlokalizowana została przedmiotowa inwestycja, co stanowi rażące naruszenie ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 1161). W ocenie skarżącego w sytuacji braku przymiotu strony, jako przeszkody w merytorycznym rozpatrzeniu wniosku skarżącego, organ powinien był wyjaśnić dlaczego wskazywane przez niego przyczyny nieważności nie uzasadniają, co najmniej działania organu z urzędu odnośnie stwierdzenia nieważności decyzji.

Odpowiadając na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Analiza akt sprawy wskazuje na niezasadność skargi. Ponieważ stan faktyczny w sprawie jest bezsporny, Sąd akceptując ustalenia dokonane przez organ w kwestionowanej decyzji poddał ją kontroli pod względem zgodności z prawem.

Przede wszystkim wyjaśnić należy, na co słusznie zwrócił uwagę w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organ nadzoru, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym i stanowi formę nadzoru. Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od generalnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a., zgodnie z którym decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne, wzruszenie tych decyzji może zaś nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Przedmiotem postępowania nadzorczego jest natomiast ustalenie, czy ostateczna decyzja administracyjna poddana nadzorowi w nad zwyczajnym trybie jest dotknięta którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. oraz czy nie zachodzą przesłanki negatywne do stwierdzenia nieważności, o których mowa w tym przepisie. Oznacza to, że obowiązkiem organu administracji publicznej jest rozpatrywanie sprawy wyłącznie w granicach określonych przez przepis art. 156 § 1 k.p.a., a to oznacza, że w tym postępowaniu organ administracji publicznej nie jest władny rozpatrywać sprawy co do jej istoty, jak czyni to w postępowaniu zwykłym (w tym odwoławczym). Skoro zaś stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych zawartej w art. 16 § 1 k.p.a., dlatego też może mieć ono miejsce tylko wtedy, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Jednakże rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji organ w pierwszej kolejności ma obowiązek zbadać, czy taki wniosek pochodzi od podmiotu legitymującego się przymiotem strony. Takiej też analizy dokonał organ i stwierdził, prawidłowo zdaniem Sądu, że skarżący nie ma przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji GINB z dnia [...] grudnia 2017 r.

GINB słusznie zwrócił uwagę, że skarżący nie brał udziału w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją organu z dnia [...] grudnia 2017 r., którą GINB utrzymał w mocy decyzję Wojewody o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia [...] lipca 2016 r. o pozwoleniu na budowę spornej elektrowni wiatrowej. Przy czym zaznaczyć należy, że postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r. toczyło się na wniosek P. i A. G., a decyzja ta nie została zaskarżona do sądu administracyjnego.

Zasygnalizować również w tym miejscu należy znany Sądowi z urzędu fakt, że podjęta przez skarżącego w powyższych okolicznościach próba zakwestionowania w trybie nieważnościowym decyzji Starosty z dnia [...] lipca 2016 r. zakończyła się niepowodzeniem, wobec odmowy wszczęcia przez Wojewodę [...] postępowania w sprawie. Postanowienie Wojewody z dnia z dnia [...] lutego 2019 r. zostało utrzymane w mocy przez GINB postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r. z uzasadnieniem organu II instancji, że kwestionowana przez skarżącego decyzja Starosty, była już poddana kontroli organu w trybie nieważnościowym na skutek wniosku P. i A. G.. Prawomocnym wyrokiem tut. Sądu skarga M. R. na to postanowienie GINB została oddalona (sygn. akt VII SA/Wa 1280/19).

W kontrolowanych aktualnie przez Sąd decyzjach z dnia [...] sierpnia 2019 r. i [...] czerwca 2019 r. GINB stwierdził, że wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 11 grudnia 2017 r. nie mógł być merytorycznie rozpoznany, bowiem decyzja ta nie dotyczy jego interesu prawnego ani obowiązku. Działki należące do skarżącego nie znajdują się bowiem w obszarze oddziaływania inwestycji. Najbliżej położona względem elektrowni wiatrowej działka nr ewid. [...] znajduje się w odległości 2,44 km od niej (tej okoliczności skarżący nie kwestionuje), co oznacza, że sporna inwestycja nie wprowadza żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu działek należących do skarżącego. Nie mógł być on zatem w świetle treści art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego uznany za stronę postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji GINB z dnia [...] grudnia 2017 r. Podobnie interesu prawnego skarżącego nie można upatrywać w przepisach ustawy o inwestycjach (art. 4 ust. 1). Tu organ dokonał analizy projektu budowlanego i ustalił, że wysokość elektrowni wiatrowej pomnożona przez dziesięciokrotność jej wysokości mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli daje 1690 m, co w porównaniu z odległością (2,44 km), do najbliżej położonej względem inwestycji działki skarżącego nr ewid. [...] nie pozwala na przyjęcie, że nieruchomości do niego należące znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji. Powyższe w ocenie organu uzasadniało umorzenie wszczętego z wniosku skarżącego postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

W takim stanie sprawy autor skargi buduje argumentację na założeniu "piętrowej nieważności postępowań." Jakkolwiek przedmiotem wniosku inicjującego postępowanie w sprawie były decyzje wydane w trybie nadzorczym, to zarzuty rażącego naruszenia prawa zgłaszane pod ich adresem nawiązują do postępowania zakończonego pierwotną decyzją Starosty z dnia [...] lipca 2016 r. o pozwoleniu na budowę. Skarżący bowiem niezmiennie podnosi, że to w decyzji Starosty nie określono właściwego "szerszego" obszaru oddziaływania spornej inwestycji, co w konsekwencji wadliwie ograniczyło krąg stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, w tym pominięcie skarżącego.

Taka praktyka nie znajduje uzasadnienia i nie może zostać zaakceptowana. Trzeba podkreślić, że jakkolwiek nie jest wykluczone, w przypadku braku powagi rzeczy osądzonej, wszczynanie postępowań nadzwyczajnych w stosunku do każdego rodzaju decyzji, także wydanych uprzednio w którymś z trybów nadzwyczajnych, to nie jest możliwe, jak oczekuje skarżący (nawet przy przyznaniu mu przymiotu strony w postępowaniu) każdorazowo badanie tych samych kwestii materialnoprawnych, będących przedmiotem uprzednich kontroli. Praktyka zaproponowana w skardze prowadziłaby bowiem (przy założeniu, że skarżący posiada przymiot strony postępowania) bezpodstawnie do ponownego weryfikowania legalności decyzji, w stosunku do których już uprzednio ostateczną decyzją orzeczono o braku przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. Oczywiście inny charakter ma ewentualne następcze ujawnienie okoliczności i dowodów istniejących, a nieznanych organowi w dacie orzekania lub innej przesłanki wznowienia postępowania. Wówczas jednak, w przypadku podstaw do wznowienia, dochodzi do uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej i ponownego rozpoznania sprawy, co nie narusza zasady trwałości decyzji ostatecznej, pozostającej w obrocie prawnym. Inaczej wygląda sprawa w przypadku wniosku o stwierdzenie nieważności. Zgłaszany jest on do konkretnej decyzji i w relacji do tej decyzji badane są przesłanki nieważności. W stosunku do decyzji Starosty, o czym wspomniano wyżej, ostateczną decyzją GINB z dnia [...] grudnia 2017 r. utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016 r., orzeczono o odmowie stwierdzenia jej nieważności, w szczególności stwierdzając brak przesłanki wydania z rażącym naruszeniem prawa, czy z naruszeniem przepisów o właściwości. Merytoryczna poprawność tego stanowiska mogła być poddana kontroli w trybie instancyjnym i sądowym. Decyzje nadzorcze nie zostały jednak, o czym była mowa wyżej, poddane kontroli sądu administracyjnego. Złożony w sprawie wniosek z dnia 16 maja 2019 r. o stwierdzenie ich nieważności, dla jego uwzględnienia wymaga wykazania najpierw, że skarżący ma przymiot strony w postępowaniu dotyczącym zakwestionowania tych decyzji, a dopiero potem, że decyzje nadzorcze są dotknięte którąś z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a., przy czym wady te muszą odnosić się do tych decyzji, a nie decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym.

Jest to rozróżnienie mogące sprawiać pewną trudność w precyzowaniu zarzutów, niemniej jednak musi być uwzględniane przy ich badaniu, zwłaszcza dotyczących przesłanki rażącego naruszenia prawa.

Z treści wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, jak i treść samej skargi wynika, że skarżący zmierza w istocie poprzez wyeliminowanie z obrotu prawnego, wydanej w trybie nadzoru decyzji GINB z dnia [...] grudnia 2017 r. do "otwarcia" niejako drogi do zakwestionowania decyzji Starosty o pozwoleniu na budowę elektrowni wiatrowej, z uwagi na wadliwie, zdaniem skarżącego, ustalony obszar odziaływania inwestycji, co w efekcie przełożyło się na pominięcie go jako strony postępowania w sprawie tegoż pozwolenia. Podkreślić w tym miejscu należy, że nieprawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania może stanowić ewentualną podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Natomiast niedopuszczalne jest przyjęcie, że którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby stanowić jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji (por. wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2011 r. sygn. akt II OSK 213/10 – publ. Cbosa).

Podsumowując Sąd stwierdza, że organ prawidłowo zastosował w sprawie z wniosku skarżącego art. 105 § 1 k.p.a. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi powyższy przepis oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Oznacza to, że wszystkie elementy badanego stanu prawnego i faktycznego są tego rodzaju, że niepotrzebne jest postępowanie mające na celu wyjaśnienie wszystkich tych okoliczności w sprawie. Chodzi tu o kryterium bezprzedmiotowości odnoszące się do postępowania, ale w taki sposób, że wynik tego postępowania nie powinien mieć charakteru merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, lecz jedynie być formalnym jego zakończeniem (por. wyroki NSA z 14 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1581/09; z 19 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1622/09; z 24 stycznia 2012 r. sygn. akt II OSK 2104/10 - Cbosa). Istota bezprzedmiotowości postępowania polega na tym, że nastąpiło takie zdarzenie prawne lub faktyczne, które spowodowało, że przestała istnieć ta szczególna relacja między faktem (sytuacją faktyczną danego podmiotu), a prawem (sytuacją prawną danego podmiotu), z którą prawo łączy obowiązek konkretyzacji normy w postaci wydania decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z 10 maja 2012 r. sygn. akt II GSK 467/11). Brak legitymacji skarżącego do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności wydanej w trybie nadzoru decyzji GINB z dnia [...] grudnia 2017 r. jest takim zdarzeniem. Prowadzone w tym przedmiocie postępowanie bezsprzecznie stało się zatem bezprzedmiotowe. Decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego nie rozstrzyga sprawy, co do istoty. Umorzenie postępowania jest orzeczeniem formalnym, kończącym postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia (por. np. Komentarz do art. 104 k.p.a. w: "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" pod red. Marka Wierzbowskiego, Aleksandry Wiktorowskiej, r. 2019, wyd. 28, podobnie: B. Adamiak, J. Borkowski w: "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" Wyd. 16, Warszawa 2019). W takiej sytuacji, organ nie bada zaistnienia w sprawie przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (jak wskazuje skarżący w pkt VII skargi "pominięcia wydania decyzji – wnioskowanych do stwierdzenia nieważności – w warunkach do zastosowania art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a."), jak również nie mógł tego uczynić Sąd.

Chybione są także zarzuty dotyczące naruszenia przez organ art. 7 i art. 8 § 1 k.p.a. Organ na podstawie zebranych w sprawie dowodów prawidłowo ustalił, że skarżący nie ma legitymacji do żądania stwierdzenia nieważności decyzji GINB. Nie została również naruszona zasada czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 k.p.a.). Skoro organ ustalił, że skarżący nie ma przymiotu strony, to nie miał obowiązku informowania go o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Sąd nie podziela także zarzutu dotyczącego niewyjaśnienia przez organ dlaczego wskazywane przez skarżącego podstawy stwierdzenia nieważności decyzji nie uzasadniają działania przez ten organ z urzędu, odnośnie stwierdzenia nieważności. Żaden bowiem z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie daje możliwości wyegzekwowania od organu inicjatywy w tym zakresie, ani wyjaśniania z jakiej przyczyny działań takich nie podejmuje.

Motywy, jakimi kierował się organ przy rozstrzyganiu tej sprawy zostały uzasadnione w zgodzie z wymaganiami wynikającymi z art. 107 § 1 i 3 kpa. Oznacza to, że organowi nadzoru nie można postawić skutecznie zarzutu naruszenia któregokolwiek z powołanych w skardze przepisów postępowania, które mogłoby mieć wpływ na sposób rozstrzygnięcia sprawy.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) orzekł jak w sentencji.