Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 373/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-11-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alojzy Skrodzki (sprawozdawca), Sędziowie asesor WSA Konrad Aromiński, sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska, Protokolant sekretarz sądowy Cezary Ciwiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2021 r. sprawy ze skargi J.J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatek od towarów i usług za miesiące od września do grudnia 2015 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz J.J. kwotę 7049zł (słownie: siedem tysięcy czterdzieści dziewięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. utrzymał w mocy wydaną wobec J. J. decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z [...] lipca 2020 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od września do grudnia 2015 r.

Jak wynika z akt sprawy wskutek prowadzonego postępowania kontrolnego Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w R. ustalił, że Skarżący w okresie od października 2010 r. do grudnia 2013 r. we własnym imieniu i na własny rachunek prowadził nieopodatkowaną działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży towarów (głównie komputerów oraz innych urządzeń marki Apple i Amazon) za pośrednictwem Allegro używając nicku "[...]". W październiku 2010 r. przekroczył wartość sprzedaży uprawniającą go do zwolnienia z podatku od towarów i usług, określoną w art. 113 ust. 9 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm., dalej: "u.p.t.u."), jednak nie dokonał zgłoszenia rejestracyjnego dla podatku od towarów i usług oraz nie złożył deklaracji za poszczególne okresy rozliczeniowe od października 2010 r. Z uwagi na to, że nie zdołano ustalić aktualnego miejsca pobytu Skarżącego właściwym organem podatkowym okazał się Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W., który wszczął wobec Skarżącego najpierw kontrolę podatkową, a następnie postępowanie podatkowe w sprawie prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług za okresy od września do grudnia 2015 r.

W dniu 30 lipca 2020 r. organ I instancji wydał decyzję, w której określił Skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług, wskazując, iż prowadził on niezarejestrowaną działalność gospodarczą, polegającą na sprzedaży sprzętu elektronicznego oraz suplementów diety za pośrednictwem Allegro. Skarżący nie wywiązał się z obowiązku opodatkowania tych transakcji.

Od tej decyzji Skarżący odwołał się.

Rozpoznając to odwołanie Dyrektor wskazał, iż Skarżący w okresie objętym postępowaniem prowadził niezgłoszoną do opodatkowania działalność gospodarczą w systemie wysyłkowej sprzedaży towarów za pośrednictwem portalu Allegro. Skarżący najpierw dokonywał nabycia towarów od dostawców ze Stanów Zjednoczonych, po czym zbywał je nabywcom krajowym za pośrednictwem portalu Allegro. Skarżący nie rozliczył tych transakcji. Organ odwoławczy zauważył, że powyższych ustaleń dokonano na podstawie m. in. zeznań świadków, informacji otrzymanych od Allegro, historii rachunków bankowych w [...] S.A. i Banku [...]. Zdaniem Dyrektora działalność Skarżącego miała charakter powtarzalny, a nie jedynie przypadkowy, okazjonalny, jednostkowy. Skarżący już w październiku 2010 r. przekroczył kwotę uprawniającą go do zwolnienia podmiotowego z VAT, co oznacza, iż tego typu sprzedaż prowadzi co najmniej przez pięć lat. W ocenie organu odwoławczego prowadzona przez Skarżącego działalność gospodarcza miała też charakter zorganizowany, o czym świadczy chociażby korzystanie z dwóch nicków ([...], [...]), korzystanie ze specjalistycznych systemów pobierania płatności, w tym założenie dwóch rachunków bankowych, dokonywanie kilkudziesięciu transakcji miesięcznie. Dyrektor podkreślił również, że aktywność Skarżącego miała charakter zarobkowy i przede wszystkim nastawiona była na uzyskanie korzyści finansowych, zaś dokonanych transakcji nie można uznać za sprzedaż majątku osobistego, który nie został nabyty w celu jego odsprzedaży.

Na koniec organ odwoławczy wyjaśnił, że podstawę opodatkowania ustalono na podstawie pozyskanych wyciągów bankowych, odstąpiono natomiast od szacowania.

W skardze na powyższą decyzję Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 ze zm.), przez błędną wykładnię, w wyniku czego uznano, że Skarżący wykonywał działalność gospodarczą w Polsce. Skarżący postawił też zarzut przedawnienia w niniejszej sprawie stosownie do art. 70 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm. – dalej: "O.p.").

Na tej podstawie Skarżący wniósł o uchylenie decyzji obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi Skarżący wywiódł, iż osoba mająca obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług musi prowadzić zorganizowaną działalność gospodarczą na terenie Polski. Tymczasem Skarżący nie posiadał żadnej zorganizowanej działalności gospodarczej na terenie Polski, nie posiadał nawet zarejestrowanej działalności w Polsce. Z tej przyczyny nie może zostać opodatkowany podatkiem VAT na terytorium Polski. Skarżący podniósł też, iż postępowanie dotyczy 2015 r., zaś w sprawie nie wystąpiła żadna z czynności zawieszających lub przerywających bieg terminu przedawnienia, a zatem przedawnienie to nastąpiło.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty są trafne. Przede wszystkim zaś chybiony okazał się zarzut przedawnienia zobowiązań podatkowych. Zgodnie z art. 70 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.

Niniejsza sprawa dotyczy rozliczenia podatku od towarów i usług za okres od września do grudnia 2015 r. Tym samym uwzględniając wspomnianą wyżej regułę z art. 70 § 1 O.p. stwierdzić należy, że bieg terminu przedawnienia zobowiązań za ww. okres upływał z końcem 2020 r. (za okres wrzesień-listopad 2015 r.) oraz z końcem 2021 r. (za grudzień 2015 r.) i przed tymi właśnie terminami doszło do wydania i doręczenia zaskarżonej decyzji (nastąpiło to odpowiednio w dniach 11 grudnia 2020 r. i 29 grudnia 2020 r.). Decyzja ta - wbrew temu co twierdzi Skarżący - nie została zatem wydana po upływie przedawnienia.

Spór między Skarżącym a organami podatkowymi sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy w badanym okresie Skarżącemu można przypisać prowadzenie działalności gospodarczej z tytułu wysyłkowej sprzedaży towarów za pośrednictwem portalu aukcyjnego Allegro, a w konsekwencji czy można go uznać za podatnika podatku od towarów i usług.

Według organów podatkowych sprzedaż ta spełnia wszystkie przesłanki działalności gospodarczej, a zatem podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Z kolei Skarżący wywodzi, że nie prowadził zorganizowanej działalności gospodarczej na terytorium Polski, nie posiadał nawet zarejestrowanej działalności w Polsce, a zatem nie może zostać opodatkowany podatkiem VAT na terytorium Polski.

Materialnoprawną podstawę orzekania przez organy podatkowe stanowił m. in. art. 15 ust. 1 i 2 u.p.t.u., zgodnie z którym podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Natomiast działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z powyższego wynika zatem, że przepisy u.p.t.u. na swój własny użytek definiują pojęcie działalności gospodarczej prowadzonej przez podatnika VAT. Rację ma więc Dyrektor podnosząc w odpowiedzi na skargę, że nie można utożsamiać działalności gospodarczej w rozumieniu u.p.t.u. z działalnością gospodarczą, o której mowa w art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. O statusie podatnika podatku od towarów i usług nie przesądza też formalna rejestracja (czy to we właściwej ewidencji czy też dla celów podatku VAT).

W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że prowadzenie działalności gospodarczej jest kategorią obiektywną niezależnie od tego, jak działalność tę ocenia sam prowadzący ją podmiot i jak ją nazywa oraz, czy dopełnia ciążących na nim obowiązków z działalnością tą związanych. Wobec tego – jak zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z 22 kwietnia 2021 r. (I SA/Wr 429/20) - o tym czy podejmowane czynności spełniają cechy działalności gospodarczej przesądzają obiektywne kryteria, takie jak prowadzenie takiej działalności w celach zarobkowych, w sposób ciągły i zorganizowany, a nie subiektywne odczucia strony. Rozstrzygające znaczenie mają bowiem okoliczności, w jakich działalność jest wykonywana. Cechą pozwalającą odróżnić działalność gospodarczą od innych form aktywności i zarobkowania osób fizycznych jest jej ciągłość, co eliminuje z zakresu działalności gospodarczej przedsięwzięcia jednorazowe lub podejmowane sporadycznie. Ciągłość działalności gospodarczej nie oznacza jednak, że czynności muszą być wykonywane bez przerwy. Istotna jest realizowana powtarzalność określonych czynności celem osiągnięcia dochodu, w tym także czynności przygotowawczych, które nie przynoszą jeszcze dochodu, czy nawet przychodu, ale z uwagi na zamierzony cel są niezbędne do jego uzyskania. Dla oceny charakteru prowadzonej przez podatnika działalności należy brać pod uwagę czynności, które mają charakter systematyczny, powtarzalny, zorganizowany i zarobkowy w okresie, w jakim one występują. Oczywiste jest przy tym, że wykonywanie działalności gospodarczej może być w zasadzie w dowolnym momencie rozpoczęte, jak i zakończone, istotna jest jednak ciągłość, powtarzalność, uporządkowany charakter i funkcjonalny związek podejmowanych przez podatnika działań. Istotną cechą działalności gospodarczej jest również jej zorganizowanie, rozumiane jako dokonanie wyboru formy organizacyjnoprawnej przedsiębiorczości, przy czym, jeśli działalność gospodarczą prowadzi osoba fizyczna, może to nie wymagać w zasadzie żadnej organizacji w znaczeniu instytucjonalnym (por. przywołane w powyższym wyroku orzeczenia NSA z 18 kwietnia 2014 r., II FSK 1501/12; z 1 kwietnia 2015 r., II FSK 563/13; z 9 kwietnia 2015 r., II FSK 773/13). O wykonywaniu działalności gospodarczej w sposób zorganizowany świadczą również aktywne działania podatnika, zmierzające do osiągnięcia celu tej działalności. Wreszcie, cechą działalności gospodarczej jest także jej zarobkowy charakter, a więc prowadzenie w celu osiągnięcia dochodu rozumianego jako nadwyżka przychodów nad nakładami (kosztami), przy czym działalność gospodarcza ma miejsce również wówczas, gdy nie przynosi ona żadnych widocznych efektów (znacznego zysku).

Jako kluczowe dla uznania, że Skarżący prowadził działalność gospodarczą w rozumieniu u.p.t.u. organy podatkowe wskazały powtarzalny, a nie jedynie przypadkowy, okazjonalny, jednostkowy charakter tej działalności. Organy odwołały się przy tym do informacji uzyskanej od Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w R., z której wynika, że Skarżący w październiku 2010 r. przekroczył kwotę uprawniającą go do zwolnienia podmiotowego z VAT, co oznacza, iż sprzedaż za pośrednictwem portalu Allegro prowadzi już co najmniej przez pięć lat. Zdaniem organów takiego czasokresu prowadzenia sprzedaży nie można potraktować jako sprzedaży incydentalnej i niespełniającej warunku ciągłości. Oceniając natomiast sposób zorganizowania aktywności Skarżącego organy podatkowe zwróciły uwagę na takie okoliczności jak: korzystanie z dwóch nicków, korzystanie ze specjalistycznych systemów pobierania płatności, w tym założenie dwóch rachunków bankowych. Organy podkreśliły ponadto, iż wszystko to działo się w warunkach, w których Skarżący w każdym miesiącu dokonywał kilkudziesięciu transakcji, co dodatkowo potwierdza zasadność stanowiska, iż aktywność Skarżącego miała charakter zarobkowy i przede wszystkim nastawiona była na uzyskanie korzyści finansowych.

Powyższe doprowadziło organy podatkowe do wniosku, że Skarżący w okresie objętym postępowaniem prowadził niezgłoszoną do opodatkowania działalność gospodarczą w systemie wysyłkowej sprzedaży towarów za pośrednictwem portalu aukcyjnego Allegro. Skarżący najpierw dokonywał nabycia towarów od dostawców ze Stanów Zjednoczonych, po czym zbywał je nabywcom krajowym za pośrednictwem portalu Allegro. Zdaniem organów przeprowadzone postępowanie dowodowe nie pozwala na uznanie, iż Skarżący dokonywał sprzedaży majątku osobistego, który nie został nabyty w celu jego dalszej odsprzedaży.

W ocenie Sądu wysnucie takiego wniosku było – w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy – co najmniej przedwczesne. Organy podatkowe pominęły bowiem w swych rozważaniach, iż podatek od towarów i usług jest podatkiem terytorialnym. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Pod pojęciem terytorium kraju rozumie się terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 2a (mosty transgraniczne), o czym stanowi art. 2 pkt 1 u.p.t.u. W myśl art. 7 ust. 1 u.p.t.u. ab initio przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Natomiast zgodnie z art. 22 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. miejscem dostawy towarów jest w przypadku towarów wysyłanych lub transportowanych przez dokonującego ich dostawy, ich nabywcę lub przez osobę trzecią - miejsce, w którym towary znajdują się w momencie rozpoczęcia wysyłki lub transportu do nabywcy.

Z powyższego wynika zatem, że podatek od towarów i usług jest naliczany od transakcji, które mają miejsce, bądź traktowane są jako mające miejsce na ściśle określonym terytorium. W sytuacji, gdy wykonanie danej czynności opodatkowanej będzie miało miejsce poza tym terytorium, czynność nie będzie, co do zasady, podlegała opodatkowaniu w danym kraju (por. wyrok WSA w Gliwicach z 28 października 2021 r., I SA/Gl 776/21). Innymi słowy zgodnie z zasadą terytorialności prawo do opodatkowania danej czynności przez państwo członkowskie kończy się w miejscu, w którym zaczyna się jurysdykcja podatkowa innego kraju (niekoniecznie należącego do UE) – por. wyrok WSA we Wrocławiu z 30 września 2021 r., I SA/Wr 638/20.

Kwalifikując aktywność Skarżącego jako prowadzenie działalności gospodarczej w Polsce organy podatkowe tak naprawdę zignorowały poczynione przez siebie ustalenia, z których wynika, że "od kilku lat przebywa poza granicami kraju" (zob. wniosek o ustanowienie kuratora). Skarżący figuruje mianowicie w stosownym rejestrze jako osoba nieznana z miejsca pobytu i zamieszkania. Jego ostatnim miejscem zamieszkania w Polsce był G. przy ul. [...]. Z informacji, których udzielić miała matka Skarżącego wynika, że od 15 lat przebywa on w Stanach Zjednoczonych. Wobec niemożności ustalenia miejsca pobytu Skarżącego organ podatkowy wystąpił zresztą do Sądu z wnioskiem o ustanowienie dlań kuratora. Powyższe potwierdziły m. in. zeznania świadka w osobie A. P. Z jego zeznań wynika wyraźnie, że w 2005 r. Skarżący wyjechał do Stanów Zjednoczonych, a jako aktualny adres zamieszkania Skarżącego świadek wskazał N.

Organy podatkowe nie zanegowały tych okoliczności. Z akt sprawy wynika ponadto, że organy te zbagatelizowały informację dotyczącą firmy J. LLC. Z wyjaśnień spółki R. sp. z o.o. wynika, że Skarżący widnieje w jej systemie jako użytkownik konta, podpięty pod kontem klienta J. LLC. Z klientem tym nie została zawarta umowa, jest to klient na przedpłacie. Jednocześnie spółka wskazała, iż w okresie od stycznia do sierpnia 2015 r. wszystkie zamówienia zarejestrowane są na firmę, ze Skarżącym jako osobą kontaktową. Również wspomniany wyżej świadek A. P. potwierdził, że firma J. LLC należy do Skarżącego lub jego żony – firma jest z nim związana. Na nazwę tej firmy wskazał pośrednio świadek M. W., który zeznał, że co prawda nie pamięta nazwy konta, z którego zamawiał, ale z tego co sobie przypomina w nazwie miało "J.". Świadek ten przyznał też, że czasami na potwierdzenie zakupu otrzymywał amerykańską fakturę. Także w wydanej wobec Skarżącego decyzji znalazło się stwierdzenie o przewalutowywaniu - na koncie w A. – środków z PLN na USD i ich przelewie na konto J. LLC.

Zdaniem Sądu organy podatkowe nie przeanalizowały dostatecznie wnikliwie opisanych wyżej okoliczności. Tymczasem dopiero ich analiza pozwoli na ustalenie adekwatnych skutków na gruncie podatku od towarów i usług. Dotychczasowe postępowanie dowodowe nie wykazało bowiem jednoznacznie, aby Skarżący podejmował jakąkolwiek działalność handlową w Polsce. Wręcz przeciwnie zgromadzony materiał dowodowy sugeruje, że działa on na terytorium Stanów Zjednoczonych, a nie w Polsce. W materiale tym nie sposób doszukać się jakichkolwiek elementów pozwalających traktować Skarżącego jako krajowego przedsiębiorcę, który posiada tu stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej.

Jak wyjaśnił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w przywołanym wyżej wyroku w sprawie I SA/Gl 776/21 stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej to taka przestrzeń (miejsce), w której występuje (funkcjonuje) odpowiednia struktura w zakresie zaplecza personalnego i technicznego, niezbędna do prowadzenia działalności gospodarczej oraz istnieje pewna minimalna skala działalności gospodarczej, która pozwala na uznanie, że działalność podatnika w tym miejscu nie jest prowadzona w sposób okresowy (incydentalny), jak również że działalność z tego miejsca jest prowadzona w sposób samodzielny w stosunku do działalności siedziby przedsiębiorstwa. W tym zakresie aktualne pozostaje orzecznictwo TSUE, w tym ostatni wyrok z 3 czerwca 2021 r. w sprawie C-931/19 (i przytoczone tam orzecznictwo). Wskazano w nich, że stałe miejsce prowadzenia działalności charakteryzować się musi pewnym określonym stopniem zaangażowania, które pozwala na uznanie, że działalność prowadzona jest w tym miejscu nie w sposób przemijający, czy też okresowy. Musi zaistnieć pewna określona minimalna skala działalności, która stanowi zewnętrzną oznakę, że działalność w tym miejscu prowadzona jest stale. Zaangażowanie to musi przy tym przybrać konkretny wymiar osobowo-rzeczowy. Innymi słowy, dla uznania, że określone miejsce prowadzenia działalności ma charakter stały konieczne jest istnienie w tym miejscu odpowiedniej infrastruktury technicznej oraz personelu, który samodzielnie może świadczyć określone czynności. Taka osobowo - rzeczowa struktura w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej powinna występować w sposób stały, tzn. powtarzalny i nieprzemijający. Aby zatem przyjąć, że dany podmiot posiada stałe miejsce prowadzenia działalności na terytorium kraju, powinien on móc przy wykorzystaniu na terytorium kraju infrastruktury oraz personelu, w sposób zorganizowany oraz ciągły prowadzić działalność i w jej ramach dokonywać czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, przy czym owa infrastruktura oraz zaangażowanie osobowe powinny pozostawać w ścisłym związku z dokonywaniem czynności podlegających opodatkowaniu. Dodać trzeba, że dla istnienia stałego miejsca prowadzenia działalności nie jest konieczne, aby stworzona struktura działalności charakteryzowała się wyłącznie własnym zapleczem osobowo – technicznym, w tym m.in. zatrudnionymi pracownikami czy własnymi narzędziami. Wystarczy, że podatnikowi przysługuje wystarczająca kontrola nad istniejącym zapleczem osobowym i technicznym. Inaczej mówiąc, stałe miejsce prowadzenia działalności w innym kraju to także korzystanie z istniejącego tam zaplecza osobowego i technicznego innych podmiotów, gdy sposób funkcjonowania tej przestrzeni (tego miejsca) umożliwia podatnikowi odbiór i korzystanie z usług dostarczonych na własne potrzeby tego stałego miejsca prowadzenia działalności.

Wywodząc zatem z materiału dowodowego, że Skarżący prowadził w Polsce działalność gospodarczą, obrotów z której nie wykazał w ewidencji dla potrzeb podatku VAT, nie zadeklarował do opodatkowania tym podatkiem i nie złożył deklaracji podatkowych, organy podatkowe dokonały dowolnej oceny tych dowodów, czym naruszyły art. 191 O.p. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 24 marca 2021 r. (III SA/Wa 1383/20) w myśl zasady swobodnej oceny dowodów, organy podatkowe nie są skrępowane regułami dotyczącymi wartości poszczególnych dowodów, orzekają na podstawie własnego przekonania, popartego zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego. Jednakże swobodna ocena dowodów nie oznacza, że organ jest uprawniony do oceny dowodów według "swego widzimisię"; swoją ocenę w tej mierze obowiązany jest bowiem oprzeć na przekonujących podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu. Swobodna ocena dowodów, aby nie przekształciła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz zachowaniem określonych reguł tej oceny. Naruszenie tych reguł, a także norm procesowych odnoszących się do środków dowodowych, stanowi przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów. Swobodna ocena dowodów nie ma nic wspólnego z ich dowolną oceną. Jako dowolne należy traktować takie ustalenia faktyczne, które znajdują wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale materiał ten jest niekompletny lub nie został w pełnym zakresie rozpatrzony.

Rozpatrując sprawę ponownie organ podatkowy zobowiązany zatem będzie dokonać powtórnej, całościowej oceny materiału dowodowego w zakresie wskazanym przez Sąd. Przede wszystkim zaś zobowiązany będzie ocenić takie okoliczności jak: trwający od wielu już lat pobyt Skarżącego w Stanach Zjednoczonych, rejestrowanie zamówień na portalu aukcyjnym na firmę J. LLC ze Skarżącym jako osobą kontaktową, dokonywanie przelewów – po przewalutowaniu - na konto J. LLC, wystawianie na potwierdzenie zakupów amerykańskich faktur, prowadzenie przez Skarżącego lub jego żonę firmy J. LLC. W dalszej kolejności organ podatkowy zobowiązany będzie zbadać jakie to konkretnie okoliczności faktyczne pozwalają traktować Skarżącego jako krajowego przedsiębiorcę, który stale prowadzi tu działalność gospodarczą.

Opisane wyżej braki dają w pełni podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 - dalej: "P.p.s.a.").

Za chybiony natomiast Sąd uznał zarzut naruszenia art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Trafnie w odpowiedzi na skargę Dyrektor podniósł, że definicja działalności gospodarczej zamieszczona w tym przepisie nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż na gruncie podatku od towarów i usług zastosowanie ma definicja z art. 15 ust. 2 u.p.t.u. Definicja ta ma charakter autonomiczny i nie może być zastępowana definicjami działalności gospodarczej zawartymi w innych ustawach, aczkolwiek - co zresztą zauważył Dyrektor - definicje te są ze sobą zbieżne.

W tym stanie rzeczy Sąd, uznając skargę za zasadną, orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. Na wniosek Skarżącego Sąd zasądził na jego rzecz zwrot kosztów postępowania sądowego w wysokości obejmującej wpis (1.649 zł) i koszty zastępstwa procesowego (5.400 zł) - art. 200, art. 205 § 2 oraz art. 209 P.p.s.a.