Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 545/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-09-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6335 Zwrot nienależnego świadczenia
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 76 ust. 1 i ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1265
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

SENTENCJA

Dnia 4 września 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, , Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.), Protokolant Sekretarz sądowy Renata Tomaszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2019 roku sprawy ze skargi E. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Wojewoda [...] po rozpoznaniu odwołania E.P. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia za okres od 1 lipca 2015 r. do dnia 30 listopada 2015 r. w kwocie 4 458,60 zł, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. Art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 10 ust. 2 pkt 4, ust. 7 pkt 2, art. 71, art. 76 ust. 1, ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1265 ze zm.), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne.

Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta Ł. przyznał E.P. status osoby bezrobotnej od dnia rejestracji tj. od dnia 19 czerwca 2015 r. oraz prawo do zasiłku dla bezrobotnego w wysokości 120% zasiłku określonego w art. 72 ust. 1 ustawy na okres 365 dni, tj. od dnia 19 czerwca 2015 r. o ile wcześniej nie zaistnieją okoliczności powodujące utratę statusu bezrobotnego lub utratę prawa do zasiłku.

Kolejną decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta Ł. orzekł o utracie przez E.P. prawa do zasiłku dla bezrobotnego od dnia 18 czerwca 2016 r. z powodu upływu okresu pobierania zasiłku. Powyższa decyzja jest ostateczna.

W dniu 14 października 2016 r. pracownik Powiatowego Urzędu Pracy w Ł. wykonał Raport ZUS-U1 Prawo z informacją o zbiegu tytułów ubezpieczenia społecznego E.P. z oznaczeniem daty początkowej, tj. dnia 1 lipca 2015 r. oraz daty końcowej, tj. 31 lipca 2015 r. Jako dodatkowy tytuł ubezpieczenia społecznego wskazano wykonywanie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub umowy o świadczenie usług.

W związku z powyższym, Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia 14 października 2016 r. pozbawił E.P. statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 lipca 2015 r. oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnego z dniem 1 lipca 2015 r. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzja została doręczona stronie w dniu 20 października 2016 r.

W dniu 2 listopada 2016 r. strona złożyła odwołanie od wskazanej powyżej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia 14 października 2016 r. Skarżąca wyjaśniła, że w okresie od 15 maja 2015 r. do 31 maja 2015 r. pracowała bez umowy w Ax. Oddział w Ł. Po zaprzestaniu pracy w dalszym ciągu bez żadnych dokumentów potwierdzających zatrudnienie przez okres 3 miesięcy domagała się zapłaty. Pieniądze otrzymała w sierpniu 2015 r. W celu wyjaśnienia faktycznego okresu pracy w 2015 r. zwróciła się do pracodawcy z prośbą o złożenie korekty w ZUS. Skarżąca złożyła też pisemną prośbę do ZUS o wydanie decyzji o okresie podlegania ubezpieczeniom społecznym.

Decyzją z dnia 29 listopada 2016 r. Wojewoda Ł. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia 8 listopada 2017 r. orzekł o utracie przez E.P. statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 lipca 2015 r. oraz o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 1 lipca 2015 r. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzja została doręczona stronie w dniu 17 listopada 2017 r.

W dniu 28 listopada 2017 r. E.P. złożyła odwołanie od wskazanej powyżej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia 8 listopada 2017 r. Skarżąca nie zgadzając się z powyższą decyzją wniosła o jej uchylenie. Wskazała, że w Ax. Oddział w Ł. pracowała w okresie od 15 maja 2015 r. do 31 maja 2015 r. Zarzuciła organowi I instancji nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania i pominięcie istotnych okoliczności w sprawie.

Wojewoda Ł. decyzją z dnia 28 grudnia 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji z dnia 8 listopada 2017 r. Powyższa decyzja została doręczona stronie w trybie art. 44 k.p.a. w dniu 16 stycznia 2018 r.

W dniu 13 marca 2018 r. E.P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na powyższą decyzję.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 2 lipca 2018 r., sygn. akt III SA/Łd 312/118 odrzucił skargę z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia. Postanowienie jest prawomocne od dnia 20 lipca 2018 r.

W związku z powyższym decyzja Wojewody Ł. z dnia 28 grudnia 2017 r. stała się ostateczna.

Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] r. orzekł o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia za okres od 1 lipca 2015 r. do 30 listopada 2015 r. w kwocie 4 458,60 zł w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji. Powyższa decyzja została skutecznie doręczona stronie w siedzibie Powiatowego Urzędu Pracy w Ł. w dniu [...] r.

W dniu 15 stycznia 2019 r. E.P. złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. Skarżąca nie zgadzając się z ww. decyzją wskazała, że w Ax. Oddział w Ł. pracowała w okresie od 15 maja 2015 r. do 31 maja 2015 r. Zarzuciła organowi I instancji nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania i pominięcie istotnych jej zdaniem okoliczności. Podkreśliła, że nieznane są jej przyczyny dla których dopiero w sierpniu 2015 r. przelano jej na konto wynagrodzenie za pracę w okresie od 15 maja 2015 r. do 31 maja 2015 r., a za miesiąc lipiec 2015 r. odprowadzono składkę do ZUS. Oświadczyła, że pieniądze otrzymane w sierpniu 2015 r. traktowała jako wynagrodzenie za pracę, którą wykonała na rzecz ww. pracodawcy w miesiącu maju 2015 r.

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] r. Wojewoda Ł. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, bezrobotnym jest osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie i służbie (...), zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania (stałego lub czasowego) powiatowym urzędzie pracy.

Osoba bezrobotna winna spełniać ww. warunki nie tylko w dniu dokonania rejestracji, lecz także w okresie pozostawania w ewidencji bezrobotnych, prowadzonej przez właściwy powiatowy urząd pracy.

Użyte natomiast w art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wynika, że pojęcie "inna praca zarobkowa" oznacza wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umów cywilnoprawnych, w tym umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych. Przepisy określające zasady nabywania i posiadania statusu bezrobotnego mają charakter bezwzględnie obowiązujący i w związku z tym brak jest możliwości odstąpienia od ich stosowania. Wraz z utratą statusu bezrobotnego bezrobotny traci wszelkie uprawnienia wynikające z przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Decyzji o pozbawieniu statusu bezrobotnego oraz decyzji o pozbawieniu statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności - art. 33 ust. 4ca ustawy.

Wojewoda Ł. podkreślił, że sam fakt świadczenia usług na podstawie umowy cywilnoprawnej powoduje wykluczenie z kręgu osób bezrobotnych. Powyższe wynika wprost z przepisów regulujących powyższą kwestię, a organy administracji nie mogą w tej mierze stosować żadnej dowolności. Bez znaczenia jest tu długość okresu zatrudnienia.

Z powoływanych przepisów wynika, że status bezrobotnego, a tym samym prawo do korzystania z uprawnień przysługujących osobom zarejestrowanym w powiatowym urzędzie pracy przysługuje tylko takiej osobie, która spełnia warunki ściśle określone w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Status bezrobotnego przysługuje w związku z tym tylko takiej osobie, która jest niezatrudniona i nie wykonuje innej pracy zarobkowej, jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Natomiast jeśli jest osobą niepełnosprawną może uzyskać status osoby bezrobotnej, jeżeli jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy. Oznacza to, że osoba bezrobotna może podjąć zatrudnienie, jest zdatna do pracy i ma do tego wymagane kwalifikacje oraz wyraża chęć i możliwość wykonywania pracy i jednocześnie nie występują żadne przeszkody po stronie tej osoby aby świadczyć pracę. Gotowość ta natomiast jest wykluczona, gdy osoba pozostaje w stosunku pracy (lub wykonuje inną pracę zarobkową), jak też gdy z innego powodu nie może wykonywać pracy. Nie ulega wątpliwości, że od dnia 1 lipca 2015 r. skarżąca wykonując pracę zarobkową nie była w gotowości do podjęcia zatrudnienia.

W ustawowej definicji bezrobotnego wyraźnie zastrzeżono, że ze statusu bezrobotnego mogą korzystać tylko osoby pozostające poza zatrudnieniem lub niewykonujące innej pracy zarobkowej. Pociąga to za sobą istotne konsekwencje. Jakakolwiek aktywność mająca na celu uzyskiwanie zarobków, mieszcząca się w ramach tego, co uznawane jest w ustawie za zatrudnienie lub inną pracę zarobkową, skutkuje albo niemożliwością zarejestrowania się w charakterze bezrobotnego, albo też stanowi przesłankę utraty tego statusu. Fakt zatrudnienia (zarobkowania) lub podjęcia w czasie zarejestrowania w urzędzie pracy jakiejkolwiek pracy zarobkowej, bez względu na wysokość wynagrodzenia, skutkuje brakiem możliwości uzyskania lub utratą statusu bezrobotnego, ponieważ jeżeli osoba bezrobotna aktywizuje swoją sytuację zawodową, to nie może zarazem pozostawać osobą o statusie bezrobotnego.

Wraz z utratą statusu osoby bezrobotnej bezrobotny traci wszelkie inne uprawnienia (np. zasiłek dla bezrobotnych) przysługujące mu na podstawie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Treść przytoczonych powyżej przepisów jest jednoznaczna i nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych.

Art. 76 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stanowi natomiast, że osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji w przedmiocie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia pieniężnego, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne.

Za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne, zgodnie z art. 76 ust. 2 pkt l i 2 ustawy, uważa się:

1) świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach,

2) świadczenie pieniężne wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowego urzędu pracy przez osobę pobierającą to świadczenie.

Rozpatrując przedmiotową sprawę należy podkreślić, że w przypadku podjęcia zatrudnienia lub wykonywania innej pracy zarobkowej, chociażby na jeden dzień (nawet jeśli praca nie była wykonywana, a osoba nie otrzymała wynagrodzenia) utrata statusu bezrobotnego jest bezwzględna. Bez znaczenia jest czas trwania stosunku pracy, jak również wysokość uzyskiwanego wynagrodzenia za świadczoną pracę.

Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że E.P. na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. została zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia za okres od dnia 1 lipca 2015 r. do dnia 30 listopada 2015 r. w kwocie 4 458,60 zł. Powyższa decyzja została wydana przez organ pierwszej instancji na podstawie art. 76 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że strona w trakcie pobierania zasiłku dla bezrobotnych była zgłoszona do ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego jako osoba wykonująca umowę agencyjną, umowę zlecenia lub umowę o świadczenie usług w Ax. Oddział w Ł. w okresie od 1 lipca 2015 r. do 31 lipca 2015 r., a nie jak twierdzi skarżąca w okresie od 15 maja 2015 r. do 31 maja 2015 r., co potwierdza zgromadzony materiał dowodowy. Organ pierwszej instancji zasadnie uznał, że E.P. od dnia 1 lipca 2015 r. do dnia 31 lipca 2015 r. przestała spełniać przesłanki co do uznania jej za osobę bezrobotną, a zatem świadczenie, które zostało jej wypłacone od dnia 1 lipca 2015 r. do dnia 31 listopada 2015 r. stanowi świadczenie nienależnie pobrane. W aktach przedmiotowej sprawy znajduje się informacja Ax., w której pracodawca potwierdził, że E.P. świadczyła usługi z tytułu zawartej umowy zlecenia od dnia 1 lipca 2015 r. do 31 lipca 2015 r. Wskazał także, że otrzymała wynagrodzenie oraz, że składki na ubezpieczenie społeczne zostały odprowadzone na konto Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w K. W aktach przedmiotowej sprawy znajdują się również informacje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. potwierdzające, że i E.P. podlegała ubezpieczeniom społecznym w okresie od 1 lipca 2015 r. do 31 lipca 2015 r. u płatnika - Ax.

Kwestia utraty przez stronę statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 1 lipca 2015 r. zostały rozstrzygnięte ostateczną decyzją Wojewody Ł. z dnia 28 grudnia 2017 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia 8 listopada 2017 r.

Odnosząc się do kwestii zwrotu nienależnie pobranego świadczenia Wojewoda Ł. podkreślił, że z akt przedmiotowej sprawy wynika, że w dniu rejestracji, tj. w dniu 19 czerwca 2015 r. skarżąca otrzymała egzemplarz "Informacji o prawach i obowiązkach" dla osób rejestrujących się w powiatowym urzędzie pracy. Potwierdziła, że otrzymała druk informacji, zapoznała się z jego treścią i zobowiązała się do przestrzegania nałożonych na nią, jako osobę bezrobotną, obowiązków. Przyjąć należy, że składając podpis pod dokumentem strona jest świadoma jego treści i znaczenia. Organ ma zatem uzasadnione prawo pozostawać w zaufaniu do wagi podpisu składanego przez stronę. Na druku zawarto informację o obowiązkach osób bezrobotnych i okolicznościach powodujących utratę statusu bezrobotnego. W szczególności poinformowano skarżącą o konieczności powiadomienia PUP w Ł. w ciągu 7 dni o podjęciu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub o złożeniu wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, podjęciu prowadzenia uprzednio zawieszonej działalności gospodarczej, pod rygorem kary grzywny nie niższej niż 500 zł.

W ocenie organu odwoławczego skarżąca powinna zapoznać się z treścią otrzymanych dokumentów, a w razie wątpliwości związanych z interpretacją zawartych w nich zapisów, powinna skontaktować się z powiatowym urzędem pracy w celu ich wyjaśnienia.

Mając na uwadze powyższe okoliczności organ odwoławczy nie znalazł podstaw, aby uchylić decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. nr [...] orzekającą o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia za okres od 01.07.2015 r. do 30.11.2015 r. w kwocie 4 458,60 zł.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca wniosła o wezwanie Ax. Oddział w Ł. do przedstawienia dokumentów potwierdzających okoliczność, że pracowała w okresie od dnia 15 maja 2015 r. do dnia 31 maja 2015 r., tj. listy obecności za maj 2015 r. rejestru poboru środków za maj 2015 r., dzienników czynności wykonywanych w izolatkach za maj 2015 r. i umowy o pracę. Skarżąca podkreśliła, że świadczyła pracę w okresie od dnia 15 maja 2015 r. do dnia 31 maja 2015 r. Podała, że powyższą sporna kwestie próbuje wyjaśnić od października 2016 r. i pomimo podjętych działań żaden z podmiotów, do których wystąpiła nie jest w stanie jej pomóc.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Ł. podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Kompetencje sądów administracyjnych zostały określone przede wszystkim przepisami art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.). oraz art. 3 -5, art. 134 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.).

Z powyższych przepisów wynika, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem tego aktu, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, ani powoływaną podstawą prawną. Jej granice ograniczają tylko granice sprawy i zakaz orzekania na niekorzyść skarżącego przy braku istnienia przesłanek do stwierdzenia nieważności aktu.

Przedmiotem niniejszej skargi jest decyzja Wojewody Ł. z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia za okres od 1 lipca 2015 r. do dnia 30 listopada 2015 r. w kwocie 4 458,60 zł.

Na wstępie wyjaśnić należy, że w myśl art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, bezrobotnym jest osoba, która w szczególności bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej, a także mająca ukończone 18 lat, która nie nabyła prawa do emerytury lub renty. Z tak powołanej w skrócie definicji wynika, że jedną z podstawowych przesłanek posiadania statusu osoby bezrobotnej jest niepozostawanie w zatrudnieniu oraz niewykonywanie innej pracy zarobkowej. Stosownie zaś do definicji zawartej w art. 2 ust. 1 pkt 43 ustawy, zatrudnienie oznacza wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą. Z kolei, pojęcie "innej pracy zarobkowej" oznacza wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umów cywilnoprawnych, w tym umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło (art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy).

Co ważne, zatrudnienie lub podjęcie w czasie zarejestrowania w urzędzie pracy "jakiejkolwiek pracy zarobkowej, bez względu na czas jej trwania czy wysokość wynagrodzenia, skutkuje brakiem możliwości uzyskania lub utratą statusu osoby bezrobotnej. Nie jest dopuszczalne prawnie równoległe posiadanie statusu osoby bezrobotnej i wykonywanie pracy zarobkowej." (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 10 stycznia 2017 r., sygn. akt III SA/Kr 822/16)

Podstawę materialną zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji stanowiły przepisy art. 76 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy. Zgodnie z nimi, osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. Za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się bowiem świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach. Konstatując, nienależnym pobranym będzie świadczenie, jeśli ten, kto je pobrał, miał świadomość, tego, że nie ma do niego prawa.

W związku z tym, warunkiem orzeczenia o obowiązku zwrotu pobranego świadczenia jest zaistnienie równocześnie dwóch przesłanek: obiektywnej - polegającej na tym, że świadczenie wypłacono mimo wystąpienia okoliczności skutkujących utratą prawa do jego pobierania, oraz subiektywnej - polegającej na tym, że osoba, która świadczenie pobrała była prawidłowo pouczona o okolicznościach powodujących utratę uprawnień do tego świadczenia.

Okoliczności sprawy wskazują, że skarżąca zarejestrowała się w PUP w Ł. w dniu 19 czerwca 2015 r. W dacie rejestracji została pouczona w formie pisemnej o prawach i obowiązkach osoby bezrobotnej w tym m.in. o obowiązku powiadomienia PUP w Ł. w terminie 7 dni o podjęciu zatrudnienia ( Część I pkt 5 i 7 "Informacji o prawach i obowiązkach") , zwrotu nienależnie pobranego zasiłku ( Część I pkt 4 "Informacji") oraz o okolicznościach powodujących utratę statusu osoby bezrobotnej, z jednoczesną utratą prawa do zasiłku oraz wszystkich świadczeń przysługujących bezrobotnym (Część III pkt 1 "Informacji"). Skarżąca własnoręcznym podpisem złożonym w dniu 19 czerwca 2015 r. potwierdziła przyjęcie do wiadomości niniejszej Informacji i pokwitowała odbiór 1 egzemplarze tej informacji.

W ocenie tutejszego Sądu, powyższe pouczenia spełniają kryteria określone w art. 76 ust. 1 ustawy.

Z akt sprawy wynika, że w dniu 14 października 2016 r. pracownik Powiatowego Urzędu Pracy w Ł. wykonał Raport ZUS-U1 Prawo z informacją o zbiegu tytułów ubezpieczenia społecznego E.P. z oznaczeniem daty początkowej, tj. dnia 1 lipca 2015 r. oraz daty końcowej, tj. 31 lipca 2015 r. Jako dodatkowy tytuł ubezpieczenia społecznego wskazano wykonywanie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub umowy o świadczenie usług.

W związku z powyższym, Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia 14 października 2016 r. pozbawił E.P. statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 lipca 2015 r. oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnego z dniem 1 lipca 2015 r. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzja została doręczona stronie w dniu 20 października 2016 r.

W dniu 2 listopada 2016 r. strona złożyła odwołanie od wskazanej powyżej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 14 października 2016 r.

Decyzją z dnia 29 listopada 2016 r. Wojewoda Ł. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia 8 listopada 2017 r. orzekł o utracie przez E.P. statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 lipca 2015 r. oraz o utracie przez prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 1 lipca 2015 r. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzja została doręczona stronie w dniu 17 listopada 2017 r.

W dniu 28 listopada 2017 r. E.P. złożyła odwołanie od wskazanej powyżej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia 8 listopada 2017 r.

Wojewoda Ł. decyzją z dnia 28 grudnia 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji z dnia 8 listopada 2017 r. Powyższa decyzja została doręczona stronie w trybie art. 44 k.p.a. w dniu 16 stycznia 2018 r.

W dniu 13 marca 2018 r. E.P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na powyższą decyzję.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 2 lipca 2018 r., sygn. akt III SA/Łd 312/118 odrzucił skargę z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia. Postanowienie jest prawomocne od dnia 20 lipca 2018 r.

W konsekwencji powyższego Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] r. orzekł o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia za okres od 1 lipca 2015 r. do 30 listopada 2015 r. w kwocie 4 458,60 zł w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji. Powyższa decyzja została skutecznie doręczona stronie w siedzibie Powiatowego Urzędu Pracy w Ł. w dniu [...] r.

W dniu 15 stycznia 2019 r. E.P. złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. Skarżąca nie zgadzając się z ww. decyzją wskazała, że w Ax. Oddział w Ł. pracowała w okresie od 15 maja 2015 r. do 31 maja 2015 r. Zarzuciła organowi I instancji nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania i pominięcie istotnych jej zdaniem okoliczności. Podkreśliła, że nieznane są jej przyczyny dla których dopiero w sierpniu 2015 r. przelano jej na konto wynagrodzenie za pracę w okresie od 15 maja 2015 r. do 31 maja 2015 r., a za miesiąc lipiec 2015 r. odprowadzono składkę do ZUS. Oświadczyła, że pieniądze otrzymane w sierpniu 2015 r. traktowała jako wynagrodzenie za pracę, którą wykonała na rzecz ww. pracodawcy w miesiącu maju 2015 r.

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] r. Wojewoda Ł. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r.

Wobec powyższego, wskazać należy, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy zaistniały przesłanki określone w art. 76 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy, a zatem wypłacony za okres od 1 lipca 2015 r. do 30 listopada 2015 r. zasiłek był nienależnie pobrany. Decyzja określająca obowiązek zwrotu takiego świadczenia nie stanowi decyzji uznaniowej, wobec czego zadaniem organu jest potwierdzenie, iż zaszły okoliczności uzasadniające zwrot pobranego świadczenia. Zdaniem Sądu, organ właściwie zastosował powyższy przepis, uznając przy tym, że skarżąca została prawidłowo pouczony o okolicznościach powodujących ustanie prawa do pobierania świadczenia.

Nie uszło oczywiście uwadze Sądu, że skarżąca w toku postępowania kwestionowała fakt pracy w Ax. Oddział w Ł. w spornym okresie od 1 lipca do 31 lipca 2015 r. podkreślając, że u tego pracodawcy była zatrudniona tylko w okresie od 15 maja do 31 maj 2015 r. Podkreślenia jednak wymaga, że Sąd dokonuje oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia na podstawie akt sprawy ( art. 133 p.p.s.a.). Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności zaskarżonego aktu, bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw jego wydania.

W załączonych natomiast aktach administracyjnych brak jest dowodu potwierdzającego stanowisko skarżącej. Wręcz przeciwnie zgromadzone dokumenty potwierdzają fakt zatrudnienia skarżącej w okresie od 1 lipca 2015 r. do 31 lipca 2015 r. i rejestrację skarżącej w ZUS w tym okresie. Nie można również postawić zarzutu organom, że uchybiły przepisom postępowania w zakresie gromadzenia i rozpoznania dowodów. Z akt sprawy wynika, że organy występowała zarówno do pracodawcy jak i ZUS-u celem wyjaśnienia spornej kwestii tj. okresu zatrudnienia skarżącej. Na podstawie otrzymanej dokumentacji organy miały podstawy do podjęcia zaskarżonej decyzji.

Nie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia jest również fakt, że w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja pozbawiająca skarżąca statusu osoby bezrobotnej z tych samych przyczyn tj. podjęcia zatrudnienia w okresie od 1 lipca 2015 r. do 31 lipca 2015 r. tzn. w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnego. Niniejsza decyzja jest więc również konsekwencją ostatecznej decyzji o pozbawieniu skarżącej statusu bezrobotnego.

Na zakończenie, odnosząc się do sprecyzowanego w skardze wniosku o wezwanie w Ax. Oddział w Ł. do przedstawienia dokumentów potwierdzających pracę skarżącej w okresie od 15 maja 2015 r. do 31 maja 2015 r. tj. listy obecności za maj 2015 r., rejestru poboru środków pracy za maj 2015 r., dzienników czynności wykonywanych w izolatkach za maj 2015 r. oraz umowy zatrudnienia z podpisem skarżącej - należy wskazać, że zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Zasadniczo zatem sąd administracyjny nie przeprowadza postępowania dowodowego zmierzającego do ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego sprawy i nie może prowadzić postępowania dowodowego i dokonywać ustaleń celem merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Postępowanie sądowoadministracyjne nie jest bowiem kolejną instancją (trzecią) postępowania administracyjnego. W drodze wyjątku określonego w art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd ten może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe, ale w ściśle określonych granicach (dowody z dokumentów) i pod sprecyzowanymi w tym przepisie warunkami (jeśli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie). Nawet wówczas celem takiego postępowania nie jest jednak ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocena, czy prawidłowo organy ustaliły stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie - czy prawidłowo zastosowały przepis prawa materialnego do poczynionych ustaleń. Mając powyższe na uwadze Sad oddalił wnioski dowodowe zawarte w skardze i w piśmie z dnia 22 sierpnia 2019 r.

W tym stanie sprawy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

D.Cz.