Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2383/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-02-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Skiba Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart (spr.) WSA Monika Sawa po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] lipca 2021 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu odwołania J. W., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta [...] z [...] stycznia 2021 r., nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym

i prawnym sprawy.

Wnioskiem z [...] listopada 2020 r. J. W. (dalej jako skarżący) - reprezentowany przez radcę prawnego M. J. - wystąpił do Burmistrza Miasta [...] o przyznanie mu świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu niepodejmowania, rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaniem osobistej opieki nad swoją niepełnosprawną matką M. W., urodzoną w dniu [...] lipca 1934 r. Jednocześnie oświadczył (dokonując wyboru świadczenia), że jedynie w przypadku ustalenia spełnienia przesłanek do przyznania mu świadczenia pielęgnacyjnego, rezygnuje z ustalonego prawa do zasiłku dla opiekuna, ze skutkiem na dzień poprzedzający dzień złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Wniósł również o niewstrzymywanie wypłacania zasiłku dla opiekuna w okresie procedowania wniosku i dokonanie potrącenia tego świadczenia w tym zakresie z przyznanego świadczenia pielęgnacyjnego.

Po rozpatrzeniu tego wniosku Burmistrz Miasta [...] decyzją z [...] stycznia 2021 r., nr [...], odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Nie zgadzając się z powyższą decyzją skarżący złożył odwołanie - zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i prawa materialnego mających istotny wpływ na wynik sprawy.

W dniu [...] marca 2021 r. zmarła matka skarżącego – M. W..

W związku z powyższym Burmistrz Miasta [...] decyzją z [...] marca 2021 r., nr [...], uchylił własną decyzję nr [...] z [...] czerwca 2014 r. - zmienioną decyzją nr [...] z [...] października 2018 r. -przyznającą zasiłek dla opiekuna na niepełnosprawną matką skarżącego.

W uzasadnieniu podniósł, że wobec śmierci M. W. w dniu [...] marca 2021 r., zasiłek dla opiekuna nie przysługuje od dnia [...] marca 2021 r.

Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, decyzją z [...] lipca 2021 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z [...] stycznia 2021 r.

W uzasadnieniu decyzji wskazało, że podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 2020 r., poz. 111), dalej jako u.ś.r.

Przywołało też treść art. 17 ust. 1 i 1b u.ś.r.

Podniosło, że matka skarżącego – M. W. - zmarła w dniu [...] marca 2021 r. Zatem rozstrzygnięciu podlega, czy w okresie od dnia [...] listopada 2020 r. do dnia [...] marca 2021 r. po stronie skarżącego spełnione zostały przesłanki do przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego.

Następnie stwierdziło, że nie budzi wątpliwości, iż skarżący należy do kręgu podmiotów, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. Poza sporem pozostaje również fakt, że skarżący nie jest osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Natomiast matka skarżącego M. W. - co wynika z orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] marca 2012 r. Nr [...] - została zaliczona do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności od dnia [...] stycznia 2012 r., przy czym nie da się ustalić od kiedy niepełnosprawność istnieje. Orzeczenie to zostało wydane na stałe.

Zdaniem Kolegium, organ I instancji błędnie zastosował przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r. - bowiem wobec treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października

2014 r., sygn. K 38/13, przymiot konstytucyjności utraciło przewidziane w tym przepisie kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego przez opiekunów dorosłych niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała później niż w okresach wskazanych w ust. 1b pkt 1 i 2 u.ś.r. Z tych przyczyn w odniesieniu do opiekunów dorosłych niepełnosprawnych, oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego należy dokonywać z pominięciem tego kryterium.

Natomiast zgodziło się ze stanowiskiem organu I instancji, że świadczenie nie może zostać przyznane z uwagi na to, iż nie istnieje związek przyczynowo - skutkowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej albo ich niepodejmowaniem w związku z koniecznością sprawowania opieki. Jak również z uwagi na to, że zakres sprawowanej opieki nie uniemożliwia skarżącemu podjęcie jakiegokolwiek zatrudnienia, chociażby w niepełnym wymiarze godzin.

W ocenie Kolegium, w okolicznościach tej sprawy, kluczowa jest ocena, czy zakres i rozmiar (charakter) sprawowanej przez skarżącego opieki nad niepełnosprawną osobą (matką) wypełnia ustawowe przesłanki warunkujące przyznanie uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego, a także kwestia istnienia ww. związku skutkowo - przyczynowego.

Podniosło, że w okolicznościach niniejszej sprawy brak jest związku przyczynowego pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia lub niepodejmowaniem zatrudnienia a stopniem faktycznie sprawowanej opieki nad taką osobą.

Wskazało, że skarżący nie zamieszkuje razem z matką. Spędza u niej 5-6 godzin dziennie. Pomaga jej przy codziennej toalecie, ubieraniu się. Przygotowuje posiłki - bądź u siebie w domu, które następnie przynosi matce, bądź w jej mieszkaniu. Podaje jej leki, umawia wizyty domowe. Matka skarżącego, pomimo posiadanego orzeczenia o niezdolności do samodzielnej egzystencji, samodzielnie spożywa posiłki, nie jest osobą leżącą, samodzielnie porusza się w obrębie mieszkania, nie wymaga sprzętu ortopedycznego, samodzielnie korzysta z toalety.

Skarżący w zasadzie nie wykonuje przy matce czynności pielęgnacyjnych, ściśle związanych z jej osobą, wymagających ciągłej obecności i pomocy w podstawowych czynnościach życiowych. Matka skarżącego nie wymaga, np. leczenia odleżyn czy też ran, nie wymaga pielęgnacji przetok. Ponadto, nie wymaga karmienia przez sondę, posiłki spożywa samodzielnie, nie używa cewnika, nie potrzebuje pomocy w załatwianiu potrzeb fizjologicznych, porusza się samodzielnie bez pomocy sprzętu ortopedycznego. Pomoc skarżącego zasadniczo sprowadza się do wykonywania zwykłych czynności dnia codziennego, które są wykonywane przez osoby, które na co dzień pracują zawodowo i wykonują je przed rozpoczęciem pracy i po jej zakończeniu.

Dodało, że opieka sprawowana nad matką przez skarżącego nie jest na tyle absorbująca i tak bardzo czasochłonna, że uniemożliwia [...] -letniej osobie jakąkolwiek aktywność zawodową w ramach definicji z art. 3 pkt 21 u.ś.r. - skoro może być sprawowana tylko przez część dnia. Zakres oraz rozmiar czasowy opieki sprawowanej przez skarżącego nad niepełnosprawną matką, w świetle zasad doświadczenia życiowego, jest do pogodzenia z równoczesnym podjęciem zatrudnienia, choćby w niepełnym wymiarze czasowym.

Skarżący był ostatnio zatrudniony w 2006 r. przez pół roku jako [...] (umowa wygasła z powodu upływu czasu, na jaki była zawarta), później szukał pracy, ale jak stwierdził, nie znalazł jej, ponieważ miał za niskie kwalifikacje (skarżący ma średnie wykształcenie - zawód technik [...]). Tym samym nie pracuje on już od 15 lat - tymczasem niezdolność jego matki do samodzielnej egzystencji istnieje od [...] stycznia 2012 r.

Wobec powyższego nie istnieje związek przyczynowo - skutkowy pomiędzy tymi zdarzeniami, o którym mowa w przepisie art. 17 ust. 1 u.ś.r. W tych okolicznościach niepodejmowanie pracy przez skarżącego nie ma realnego, faktycznego i bezpośredniego związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką.

Kolegium zaznaczyło - nie kwestionując konieczności wsparcia matki przez skarżącego do czego jest on zobowiązany zgodnie z regulacjami k.r.o. - że sama konieczność sprawowania opieki nie stanowi w świetle art. 17 ust. 1 u.ś.r. samodzielnej podstawy do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Podsumowując stwierdziło, że zakres czynności opiekuńczych wykonywanych przez skarżącego względem niepełnosprawnej matki nie wyklucza możliwości podjęcia przez niego zatrudnienia. Nie zaistniał związek przyczynowy pomiędzy wykonywanymi czynnościami a biernością zawodową skarżącego, niewywołaną ich realizacją. W związku z tym niespełniona została przesłanka z art. 17 ust. 1 u.ś.r. - co uzasadniało wydanie rozstrzygnięcia odmawiającego skarżącemu przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego.

Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył skarżący, zarzucając zaskarżonej decyzji:

1. naruszenie prawa materialnego mającego istotny wpływ na wynik sprawy poprzez dokonanie błędnej wykładni przepisu art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., tj.:

- zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie przez organ, że zakres opieki świadczony przez skarżącego nie wypełnia ww. dyspozycji, podczas gdy w rozumieniu ww. przepisu osoba niepełnosprawna w stopniu znacznym wymaga - w zależności od rodzaju schorzenia oraz aktualnego stanu zdrowia opieki stałej lub długotrwałej, lecz niekoniecznie całodobowej,

- zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie przez organ, że brak jest związku pomiędzy nie podejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego (rezygnacją z pracy), a sprawowaniem przez niego opieki nad matką, podczas gdy w przedmiotowej sprawie taki związek przyczynowo - skutkowy istnieje,

2. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 6, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. faktycznego zakresu opieki skarżącego nad matką, co skutkuje brakiem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i zwalnia organy rozstrzygające w sprawie z podejmowania działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia z uwzględnieniem słusznego interesu strony.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz decyzji organu I instancji, zobowiązanie organów I i Il instancji do przyjęcia oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych

w orzeczeniu sądu wydanym w niniejszej sprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej skargi, podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), dalej jako: p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Skarga jest niezasadna, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] lipca 2021 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] stycznia 2021 r. o odmowie przyznania J.W. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawną matką – M. W..

Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji stanowił art. 17 ust. 1 ustawy

z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 111 ze zm.), dalej jako ustawa, który stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia

9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób

o znacznym stopniu niepełnosprawności

- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji

i edukacji.

Do przyznania osobom wymienionym we wskazanych przepisach świadczenia pielęgnacyjnego, konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek.

Pierwsza - dotyczy sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Druga - dotyczy niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania takiej opieki.

Podkreślenia wymaga, że w związku ze śmiercią matki skarżącego w dniu [...] marca 2021 r. w sprawie ocenie podlega kwestia, czy w okresie od dnia [...] listopada 2020 r. do dnia [...] marca 2021 r. po stronie skarżącego spełnione zostały przesłanki do przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego.

Prawidłowe jest stanowisko Kolegium, że w niniejszej sprawie znajduje zastosowanie wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13. Jak podkreśla się bowiem w ugruntowanym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i rozstrzygnięcia sądu w takiej sprawie na tej części przepisu art. 17 ust. 1b ustawy, która została uznana za niezgodną z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy istnieje związek przyczynowo - skutkowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej albo ich niepodejmowaniem przez skarżącego w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką oraz czy zakres sprawowanej opieki nie uniemożliwia skarżącemu podjęcie jakiegokolwiek zatrudnienia, chociażby w niepełnym wymiarze godzin.

Nie budzi wątpliwości, iż skarżący będąc synem osoby wymagającej opieki,

a więc będąc osobą spokrewnioną z osobą wymagającą opieki w pierwszym stopniu, należy do grona osób określonych w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy.

Bezsporne jest również, że matka skarżącego – M. W. - została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności z jednoczesnym wskazaniem stałej opieki i pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, co wynika ze znajdującej się w aktach sprawy kopii orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] marca 2012 r., nr [...]. W orzeczeniu tym stwierdzono, że nie da się ustalić od kiedy niepełnosprawność istnieje, zaś ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od [...] stycznia 2012 r. Orzeczenie wydane zostało na stałe.

Ze znajdującego się w aktach sprawy protokołu przesłuchania strony z [...] grudnia 2020 r. wynika, że skarżący (rocznik 1967) ma wykształcenie średnie, zawód - technik [...]. W 2006 r. pracował jako ochroniarz w Muzeum [...] w [...]. Zatrudnienie trwało pół roku (umowa wygasła). Później szukał pracy, jednak jej nie znalazł, gdyż miał za niskie kwalifikacje. Przed otrzymaniem przez matkę w 2013 r. (powinno być 2012 r.) orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności był zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy. W tym okresie miał propozycję pracy jako spawacz, jednak miał za niskie kwalifikacje i nie został zatrudniony. Utrzymuje się z zasiłku dla opiekuna w wysokości [...] zł.

Z powyższych niekwestionowanych okoliczności jednoznacznie wynika, że skarżący przed rozpoczęciem sprawowania opieki nad matką, nie pozostawał w zatrudnieniu, ani nie wykonywał innej pracy zarobkowej i stan ten miał charakter trwały, a nie chwilowy. W konsekwencji, oznacza to, iż mimo niesprawowania wówczas opieki nad matką skarżący nie pozostawał, ani nie podejmował zatrudnienia ani innej pracy zarobkowej.

Przechodząc do oceny zakresu, charakteru i rodzaju czynności opiekuńczych wykonywanych przez skarżącego nad niepełnosprawną matką wskazać należy, że z powyższego protokołu przesłuchania strony wynika również, że nie mieszka on z matką, mieszka bowiem z partnerką, w mieszkaniu będącym jej własnością - w [...], przy ul. [...], natomiast jego matka mieszka przy ul. [...]. Skarżący oświadczył, że jego matka - będąc po [...] i mając [...] - w obrębie mieszkania porusza się samodzielnie, natomiast poza nim niezbędna jest jej pomoc, gdyż nie porusza się samodzielnie i na spacery wychodzi tylko z nim. Nie wymaga jednak sprzętu ortopedycznego, z toalety korzysta samodzielnie, jest pampersowana. On przygotowuje posiłki i zanosi matce lub gotuje u niej na miejscu - przy czym posiłki spożywa samodzielnie. Pomaga też matce przy codziennej toalecie i ubieraniu się, podaje jej leki, sprząta w mieszkaniu i umawia wizyty domowe. Jest on u matki codziennie, spędzając u niej 5-6 godzin.

Mając na względzie powyższe okoliczności stwierdzić należy, że wskazany przez skarżącego zakres faktycznie sprawowanej przez niego opieki nad matką, nie stanowi czynności, które powodują konieczność sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Skarżący w zasadzie nie wykonywał przy matce czynności pielęgnacyjnych ściśle związanych z jej osobą wymagających ciągłej jego obecności. Tak świadczona pomoc nie wykracza poza standardowe obowiązki domowe, które wykonywane są w każdym gospodarstwie domowym, a zakres, rodzaj

i charakter tych czynności mieści się w zakresie prawidłowych relacji rodzinnych jakie występują pomiędzy rodzicem a dzieckiem. Czynności te nie uniemożliwiają podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez skarżącego, chociażby w niepełnym wymiarze czasu pracy.

Przy czym niepodejmowanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez skarżącego - jego bierność zawodowa - ma charakter stały i długotrwały, bo trwa ponad piętnaście lat (od 2006 r. - okres ostatniego zatrudnienia skarżącego), a więc nie ulega wątpliwości, że powstało znacznie wcześniej niż pojawiła się potrzeba sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką (od 2012 r. - kiedy to wydano orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności matki).

W konsekwencji stwierdzić należy, że SKO w [...] prawidłowo uznało, że w niniejszej sprawie brak jest związku przyczynowego między wykonywanymi czynnościami opiekuńczymi a niepodejmowaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez skarżącego w rozumieniu art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy.

Poza tym - biorąc pod uwagę rodzaj i charakter czynności opiekuńczych wykonywanych przez skarżącego, a także fakt, iż znaczną część doby (skarżący przebywał z matką jedynie 5-6 godzin dziennie) matka skarżącego radziła sobie samodzielnie - stwierdzić należy, że wykonywane przez skarżącego czynności opiekuńcze nie powodowały konieczności sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawną matką.

Słuszne jest zatem stanowisko SKO w [...], że skarżący nie spełniał przesłanek do przyznania mu wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego.

Jednakże - oceniając prawidłowość wydanych w niniejszej sprawie decyzji - Sąd wziął przede wszystkim pod uwagę fakt - który nie był przedmiotem rozważań zarówno przez SKO w [...] jak i przez skarżącego - że w rozpoznawanej sprawie istota sporu dotyczy również kwestii przysługiwania skarżącemu wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji, gdy miał on już przyznany zasiłek dla opiekuna na niepełnosprawną matkę M. W., który pobierał przez cały okres prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie. Dopiero Burmistrz Miasta [...] decyzją z [...] marca 2021 r. nr [...] - wobec śmierci matki skarżącego w dniu [...] marca 2021 r. - uchylił własną decyzję przyznającą zasiłek dla opiekuna stwierdzając, że zasiłek nie przysługuje od dnia [...] marca 2021 r.

Co prawda skarżący we wniosku złożonym do organu oświadczył, że rezygnuje z ustalonego prawa do zasiłku dla opiekuna, ze skutkiem na dzień poprzedzający dzień złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego i dokonuje wyboru świadczenia pielęgnacyjnego - jednakże tylko w przypadku ustalenia spełnienia przesłanek do przyznania mu świadczenia pielęgnacyjnego. Wnosił również o niewstrzymywanie wypłacania zasiłku dla opiekuna w okresie procedowania wniosku i dokonanie potracenia tego świadczenia w tym zakresie dopiero z przyznanego świadczenia pielęgnacyjnego.

W tych okolicznościach sprawy Sąd uznał, że wnioskowane świadczenie pielęgnacyjne skarżącemu nie przysługiwało, gdyż miał on przyznany zasiłek dla opiekuna, który pobierał i z którego pobierania nie zrezygnował - wyrażał bowiem jedynie gotowość do warunkowej rezygnacji.

W dacie złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego skarżący nie złożył skutecznie wniosku o uchylenie decyzji w przedmiocie zasiłku dla opiekuna, gdyż uchylenie decyzji stanowczo uwarunkował przyznaniem najpierw świadczenia pielęgnacyjnego. Oznacza to, że nie on złożył jednoznacznej, bezwarunkowej rezygnacji z pobieranego zasiłku. Zadeklarował jedynie gotowość do zrzeczenia się wcześniej ustalonego prawa do zasiłku dla opiekuna. Wręcz wniósł on o niewstrzymywanie wypłaty pobieranego świadczenia, co niewątpliwie w przypadku przyznania skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego doprowadziłoby do sytuacji zbiegu wypłaty obu świadczeń.

Ponadto - jeżeli skarżącemu był wypłacany zasiłek dla opiekuna na podstawie obowiązującej decyzji - to należy też uwzględnić fakt, że zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy można żądać zwrotu tylko świadczeń nienależnie pobranych. Zatem również te okoliczności przemawiają przeciwko przyznawaniu świadczenia pielęgnacyjnego za okres w którym, zgodnie z wolą skarżącego, realizowane było prawo do zasiłku dla opiekuna.

Również wniosek skarżącego o dokonanie potrącenia świadczenia dla opiekuna z przyznanego świadczenia pielęgnacyjnego nie mógł zostać uwzględniony.

W utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych jednoznacznie oceniana jest możliwość kompensowania świadczeń i wypłaty wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości różnicy pomiędzy zbiegającymi się uprawnieniami - że nie ma podstaw prawnych do takiego działania organu.

W wyrokach (m.in. z dnia 18 czerwca 2020 r. sygn. akt I OSK 254/20; z dnia 27 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 2375/19 i z dnia 11 sierpnia 2020 r. sygn. akt I OSK 764/20, publ. w CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny zasadnie dostrzegł, że wypłata świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości odpowiadającej różnicy pomiędzy ustawową wysokością tego świadczenia i wysokością emerytury (netto), pozostawałaby w sprzeczności z treścią art. 17 ust. 3 omawianej ustawy, który wysokość świadczenia pielęgnacyjnego określa jednoznacznie kwotowo i nie pozwala na samodzielne określanie jego wysokości przez organ administracji w oparciu o jakiekolwiek przesłanki. Uwagi te należy analogicznie odnieść do zbiegu wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego z ustalonym wcześniej prawem strony do zasiłku dla opiekuna.

Z tych wszystkich wyżej wymienionych okoliczności, wynika negatywna przesłanka do uwzględnienia wniosku określona w art. 17 ust. 5 pkt 1b oraz art. 27 ust. 5 pkt 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Dopóki w obrocie prawnym pozostawała decyzja o przyznaniu stronie zasiłku dla opiekuna - które to świadczenie skarżący cały czas pobierał, nie wyrażając zgody na zawieszenie jego wypłaty - to nie można było orzec o przyznaniu mu prawa do wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego.

Była to zatem podstawowa, decydująca przeszkoda do uwzględnienia przedmiotowego wniosku za okres od dnia [...] listopada 2020 r. do dnia [...] marca 2021 r.

W tych warunkach zarzuty skargi nie mogły zostać uwzględnione z uwagi na brak ich zasadności.

Podsumowując Sąd uznał, że zaskarżona decyzja - mimo niepełnego uzasadnienia - odpowiada prawu.

Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.