Postanowienie WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 189/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2016-01-08 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 pkt 2,  art. 255
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Anna Misiak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 stycznia 2016 r. w sprawie ze skargi S. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 20 listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.


UZASADNIENIE

S. W. wniósł w dniu 2 kwietnia 2014 skargę (data nadania przesyłki) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, na decyzję tego organu z dnia 20 listopada 2013 r., nr [...], w przedmiocie odmowy dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika.

Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 15 czerwca 2015 r. skarga S. W. została odrzucona, a postanowieniem tego Sądu z dnia 20 lipca 2015 r. odrzucono jego skargę kasacyjną od postanowienia z dnia 15 czerwca 2015 r. Postanowieniem z dnia 20 lipca 2015 r. tut. Sąd odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy, we wnioskowanym zakresie, to jest w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości. W dniu 17 sierpnia 2015 r. postanowieniem tut. Sądu odrzucono zażalenie S. W. na postanowienie z dnia 20 lipca 2015 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 21 października 2015 r., sygn. akt I OZ 1315/15, oddalił zażalenie S. W. na postanowienie o odmowie przyznania mu prawa pomocy.

Na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 2 listopada 2015 r., S. W. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie z dnia 17 sierpnia 2015 r., o odrzuceniu zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, w kwocie 100 złotych. Skarżący odebrał to wezwanie w dniu 10 listopada 2015 r. (k. 329 akt) i w dniu 16 listopada 2015 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej), skarżący złożył wniosek datowany na dzień 10 listopada 2015 r., o zwolnienie od wpisu sądowego od zażalenia.

Pismem z dnia 26 listopada 2015 r., referendarz sądowy wezwał S. W. na podstawie art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., zgodnie, z którym wniosek o prawo pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru, do wypełnienia i odesłania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej. Pouczył go, że brak odpowiedzi na powyższe wezwanie w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania, spowoduje pozostawienie wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.

W tym samym piśmie, działając na podstawie art. 255 P.p.s.a., mając na względzie zasadę szybkości i ekonomii postępowania sądowego, wezwał skarżącego, w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszego wezwania do złożenia aktualnych wyjaśnień i dokumentów, tj.

- jakiej wysokości są koszty utrzymania jego domu poprzez nadesłanie rachunków lub oświadczenia o ich wysokości za energię elektryczną, wodę itp.,

- przedłożenie wyciągów z posiadanych przez niego i wszystkich członków jego gospodarstwa domowego rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z ostatnich 2 miesięcy, to jest października i listopada 2015 r.

- zaświadczeń o zarejestrowaniu się osób tworzących z nim wspólne gospodarstwo domowe jako osoby bezrobotne, a także czy pobierają świadczenia z tytułu zasiłku dla bezrobotnych i w jakiej wysokości (nie trzeba ich przesyłać jeśli wysokość świadczeń potwierdzą nadesłane wydruki z rachunków bankowych),

- zaświadczeń potwierdzających kłopoty zdrowotne, któregoś członków gospodarstwa domowego np. zaświadczenia lekarskie, karta leczenia szpitalnego itp., powodujące potrzebę zakupu leków i środków dietetycznych oraz ewentualnie nadesłanie rachunków za leki, leczenie, zakupy dietetyczne,

- wskazanie, czy posiada on lub członkowie gospodarstwa domowego, zasoby pieniężne (oszczędności, papiery wartościowe itp.), podając ich wysokość nominalną,

- wskazanie, czy posiada onn lub członkowie gospodarstwa domowego przedmioty wartościowe o wartości powyżej 3000 euro, czyli 12000 zł,

- jakie samochody (marka, rocznik) posiada on i jego rodzina (żona, synowie, córka), wraz z nadesłaniem kopii ich dowodów rejestracyjnych,

- z jakiego tytułu spłaca on kredyt w kwocie 2400 zł miesięcznie, poprzez przedłożenie dokumentów na tę okoliczność,

- przedłożenie kopii jego deklaracji podatkowej za rok 2014 r., poświadczonej, że została złożona we właściwym urzędzie skarbowym oraz osób pozostających z Panem we wspólnym gospodarstwie domowym,

- przedłożenie deklaracji VAT-7 składanych w podatku od towarów i usług, za miesiące od sierpnia 2015 r. do października 2015 r.

- przedłożenie zaświadczenia wydanego we właściwym urzędzie gminy o dochodowości gospodarstwa rolnego.

Wezwanie to zawierało pouczenie, że niezastosowanie się do niego w zakreślonym terminie, będzie uznane za niewykazanie spełniania przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy i spowoduje jego odmowę.

Skarżący odebrał te wezwania w dniu 2 grudnia 2015 r. (k. 378 akt) i odpowiedział na nie w dniu 9 grudnia 2015 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej). W piśmie datowanym na dzień 7 grudnia 2015 r. skarżący wskazał, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych w całości, a w razie nie przyznania mu tego zwolnienia, o wyrażenie zgody na spłatę opłaty sądowej i innych kosztów w ratach miesięcznych po 50 zł.

W urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z małżonką B. W. i trójką pełnoletnich dzieci. Posiada majątek w postaci domu o powierzchni 80 m2, zaznaczył przy tym, że wymaga on kapitalnego remontu, ma nieruchomość rolną o powierzchni 4,30 ha, przedmiotem o wartości powyżej 5000 zł jest samochód Volkswagen Passat należący do syna skarżącego T. W. W rubryce nr 9 wniosku, dotyczącej innych danych o stanie majątkowym, wpisał "brak majątku zajęcie komornicze".

W rubryce nr 11 obejmującej "Zobowiązania i stałe wydatki" wskazał: wydatek kredytowy w kwocie 2300 zł, energie elektryczną 150 zł, wodę ze ściekami 150 zł, gaz 120 zł, zakup leków 150 zł, lekarze 100 zł, opał węglowy 4200 zł na sezon, drzewo 1400 zł, łącznie opał 5600 zł, telefon 120 zł, żywność 1200 zł, chemia 50 zł.

W rubryce nr 5 wniosku, obejmującej uzasadnienie, gdzie należy wskazać fakty, których wynika, że wniosek jest zasadny, skarżący wpisał "Zawarte w piśmie pozaprocesowym skarżącego S. W. z dnia 7 grudnia 2015 r."

S. W. w piśmie z dnia 7 grudnia 2015 r. wskazał dokumenty, jakie przesłał do Sądu, wskazał między innymi, zaświadczenie z banku PKO o istnieniu jego zobowiązania kredytowego w kwocie 210.000 zł, wraz z ujawnieniem stanu zadłużenia kredytowego na dzień wystawienia zaświadczenia. Faktycznie skarżący przesłał zaświadczenie z banku PKO, z dnia 7 grudnia 2015 r., ale stwierdzono w nim tylko ogólną wysokość kredytu, a także wysokość najbliższej raty kapitałowo-odsetkowej, płatnej w dniu 10 grudnia 2015 r., wynosiła ona 2323,48 zł, w tym kapitał 2160,98 zł, odsetki 162,50 zł oraz adnotację, że w ostatnich 12 miesiącach spłata kredytu przebiegała prawidłowo. Zaświadczenie to natomiast nie wskazywało kwoty kredytu, która aktualnie pozostała do spłaty skarżącemu.

Skarżący przesłał w załączeniu następujące dokumenty:

- decyzję z dnia 11 lutego 2015 r. w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2015 w podatku rolnym, wymiar łączny zobowiązania wynosi 514 zł,

- dowód zapłaty dwóch rat podatku rolnego po 130 zł, i dwóch rat podatku rolnego po 128 zł,

- decyzję o wymiarze zobowiązania łącznego w podatku od nieruchomości na 2015 r., w łącznej kwocie 3805 zł, obejmuje on budynki i grunty związane z działalnością gospodarczą, oraz pozostałe budynki i grunty,

- fakturę VAT za telefon i Internet, wystawioną na "A", za listopad 2015 r. na kwotę 93,48zł ,

- kopię dowodu rejestracyjnego samochodu ciężarowego Volkswagen z roku 1994 r. , stanowiącego własność skarżącego,

- kopię dowodu rejestracyjnego samochodu citroen Xsara Picasso z 2000 r., stanowiącego własność syna skarżącego, T. W.,

- kopię dowodu rejestracyjnego samochodu Volkswagen Passat 1.9 TDI z 2004 r., stanowiącego własność syna skarżącego, T. W.,

-kopię deklaracji podatkowej PIT-36 za rok 2014 złożoną wspólnie przez skarżącego i jego małżonkę B. W.,

- deklarację VAT za III kwartał 2015 r. złożoną przez skarżącego,

- dowód zapłaty przez skarżącego podatku VAT w kwocie 1089 zł w dniu 22 października 2015 r., na konto Urzędu Skarbowego,

- elektroniczne zestawienie operacji za okres od 1 października 2015 r. do 30 listopada 2015 r. na koncie bankowym córki skarżącego A. W.,

- elektroniczne zestawienie za okres od 1 października 2015 r. do 30 listopada 2015 r. na koncie bankowym syna skarżącego M. W.,

- kopię paragonu fiskalnego na kwotę 250 zł za stabilizator stawu kolanowego, z 8 lipca 2015 r.,

- kopię paragonu fiskalnego na kwotę 10,81 zł z 2 lipca 2015 r., za zakup żelu Naproxen,

- kartę informacyjną leczenia szpitalnego córki A. W. z dnia 2 marca 2015 r., z powodu barwnikowo-kosówkowego zapalenia błony maziowej prawego stawu kolanowego,

- zaświadczenie z dnia 22 lipca 2014 r. o skierowaniu od dnia 9 lipca 2014 r., na zabiegi rehabilitacyjne A. W., w tym na 10 zabiegów na stawy kolanowe jonoforezy i krioterapii (na tę prywatnie),

- wynik badania histopatologicznego stawu kolanowego A. W. z dnia 10 marca 2015 r.,

- wypis porady ambulatoryjnej z dnia 9 października 2015 r., B. W., przyjętej z rozpoznaniem ostrego zawału serca podwsierdziowego, stwierdzający odmowę poddania się hospitalizacji przez pacjentkę,

- wypis porady ambulatoryjnej z dnia 27 stycznia 2015 r., B. W., stwierdzający uraz lewego przedramienia z powodu upadku na zaśnieżonej i śliskiej ulicy w drodze do pracy, w wyniku którego skarżąca doznała złamania nasady kości promieniowej z lekkim przemieszczeniem, założono jej gips i stwierdzono brak wskazań do hospitalizacji,

- zaświadczenie z dnia 7 grudnia 2015 r., o zarejestrowaniu się od dnia 13 stycznia 2014 r. do nadal A. W., jako osoby bezrobotnej,

- zaświadczenie z dnia 7 grudnia 2015 r., o zarejestrowaniu się od dnia 24 listopada 2015 r. do nadal M. W., jako osoby bezrobotnej,

- zaświadczenia z dnia 13 kwietnia 2015 r. Burmistrza Namysłowa, o dochodowości z jednego hektara przeliczeniowego S. W., wynika z niego, że w 2013 r. przeciętny dochód z 1 ha wynosił 2869 zł, a skarżący ma 3,3835 ha przeliczeniowych,

- informację o ubezpieczeniu B. W. w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, miesięczna kwota ubezpieczenia to 130 zł,

Skarżący S. W. nie przesłał następujących dokumentów, o które został wezwany przez referendarza sądowego:

- nie przedłożył wyciągów z rachunków bankowych wszystkich członków swojego gospodarstwa domowego, to jest B. W. i T. W., oraz swojego,

- nie przedłożył zaświadczenia o zarejestrowaniu syna T. W., jako osoby bezrobotnej,

- zaświadczeń z właściwego wydziału komunikacji o posiadanych przez niego i członków jego rodziny samochodach, lub o ich nie posiadaniu, przesłał jedynie kopie dowodów rejestracyjnych samochodów swojego i syna T. W.,

- zaświadczenia z banku, z którego wynikałby aktualny stan zadłużenia z tytułu kredytu, czyli kwota tego zadłużenia pozostała do spłaty,

- przedłożenia deklaracji podatkowych dzieci skarżącego.

Ponadto skarżący wskazywał, jak opisano wyżej, w rubryce nr 9 wniosku, że nie ma majątku, a ma zajęcia komornicze, nie przedłożył jednak żadnych dokumentów potwierdzających te zajęcia.

W przywołanej wyżej ustawie P.p.s.a., przewidziana została instytucja procesowa prawa pomocy, której istota przejawia się w tym, że obejmuje ona zwolnienie strony od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 P.p.s.a. ). Podkreślenia wymaga, że w myśl art. 243 § 1 i 252 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek, złożony na urzędowym formularzu, który powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. W każdym przypadku gdy sąd uzna, że oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, powinien wezwać stronę o złożenie dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 P.p.s.a.)

Sytuacja taka miała miejsce w niniejszej sprawie. Wnioskodawca nie przesłał wszystkich wymienionych przez referendarza sądowego, zwanego też dalej orzekającym, dodatkowych dokumentów, a te, które przesłał nie przemawiają za uznaniem wnioskodawcy za osobę spełniającą przesłanki przyznania prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie, w tym nawet w częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości, o który wniósł. Orzekający zważył, że ustawodawca w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. określił przesłanki udzielenia prawa pomocy osobie fizycznej, stanowiąc, że przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić należy, iż użycie w przywołanych powyżej przepisach określenia "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że ciężar dowodu spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy i to ona ma przekonać sąd, iż znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia poniesienie jej jakichkolwiek kosztów postępowania lub poniesienie pełnych kosztów postępowania, czyli że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub chociaż częściowym Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, i pogląd ten należy podzielić, że strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli fakty, które podaje we wniosku, nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z zawartymi tam informacjami o stanie majątkowym strony, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy (por: post. NSA z dnia 9 września 2004 r., FZ 360/04, niepubl. ).

Podkreślić ponownie należy w tym miejscu, iż obowiązek wykazania złej sytuacji materialnej, uprawniającej wnioskodawcę do udzielenia prawa pomocy, leży po jego stronie i musi się on liczyć z konsekwencjami nieprzedłożenia na wezwanie Sądu stosownych dokumentów. Podkreślenia wymaga także okoliczność, iż żądane przez Sąd dokumenty stanowią, w myśl § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245 ), dokumenty źródłowe, które w przypadkach budzących wątpliwości mogą potwierdzać przedstawione przez wnioskodawcę dane o jego majątku, dochodach i stanie rodzinnym.

Jak też wynika z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, celem instytucji prawa pomocy, która w istocie oznacza dofinansowanie strony postępowania przez Skarb Państwa jest zagwarantowanie prawa do sądu najuboższym, znajdującym się w wyjątkowo złej sytuacji materialnej, które całkowicie nie są w stanie wygospodarować środków na pokrycie kosztów związanych z dochodzeniem swych praw przed sądem. Stosując prawo pomocy nie można chronić czy też zwiększać majątku osób prywatnych, gdyż celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu osobom, którym brak środków finansowych ten dostęp uniemożliwia (por. postanowienie NSA z dnia 25 lutego 2014 r., sygn. akt II FZ 174/14, Lex nr 1450513). Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził także, że "Dla uzyskania prawa pomocy nie wystarcza subiektywne przekonanie wnioskodawcy o zasadności jego otrzymania. Jego bierność w zakresie dokładnego i wiarygodnego wyjaśnienia jego sytuacji majątkowej i rodzinnej nie stoi co prawda na przeszkodzie do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, jednak uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dokonanie jednoznacznej oceny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe, co implikowałoby konieczność udzielenia pomocy z budżetu państwa."(patrz. postanowienie NSA z dnia 4 kwietnia 2013 r., sygn. akt I FPP 8/13, Lex nr 1296441).

S. W., pomimo wezwania w tym przedmiocie nie wykazał, aby w jego przypadku występowały przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy. Podnosił on bowiem szereg okoliczności mających według niego przemawiać za tym, że on i jego rodzina są osobami ubogimi, ale przesłane przez niego dokumenty tego nie potwierdziły. Dokumentów natomiast wykazujące problemy finansowe np. potwierdzające zajęcia komornicze skarżący nie przesłał. S. W. wskazywał na kłopoty zdrowotne z kończynami dolnymi jego córki, przesłał zaświadczenia odnośnie jej problemów z kolanem oraz czynionych w związku z nim wydatków. Należy w pierwszej kolejności stwierdzić, że wydatki te w odniesieniu do sytuacji finansowej skarżącego, biorąc pod uwagę osiągany przez niego dochód, nie wydają się zagrażać utrzymaniu koniecznemu jego i jego rodziny. Wynoszą one bowiem łącznie, wykazane paragonami 260,81 zł – paragon na 250 zł za stabilizator stawu kolanowego i 10,81 za żel naproxen, Skarżący przesłał też paragon na kwotę 25 zł, nie wiadomo z jakiego tytułu, jest na nim wskazana jedynie adnotacja "wynajem", ale nie wyjaśnił, czy jest to np. wynajem sprzętu rehabilitacyjnego. Ponadto skarżący kopię skierowania A. W. na zabiegi rehabilitacyjne, z dnia 9 lipca 2014 r., razem z adnotacją o zapłacie za 10 zabiegów krioterapii po 9 zł jeden, przesłał po raz drugi i dotyczą one wydatków z 2014 r.

Skarżący ponadto przesłał kopię deklaracji podatkowej za 2014 r., wynika z niej, że rozlicza się on wspólnie z żoną, w ubiegłym roku osiągnął on przychód w kwocie 284 981,44 zł, koszty uzyskania przychodu wynosiły 190 176,72 zł, dochód 94 804,72 zł, dochód do opodatkowania w kwocie 77 609,60 zł. Z nadesłanej deklaracji w podatku od towarów i usług VAT-7, za okres od sierpnia do października 2015 r., wynika, że za te 3 miesiące skarżący dokonał sprzedaży towarów i usług na kwotę 79 329 zł, czyli wartość sprzedaży średnio na miesiąc wyniosła 26 443 zł. Porównanie tej kwoty z kwotą wymaganego od skarżącego obecnie wpisu sądowego wynoszącego 100 zł, wskazuje, że wpis ten wynosi 0,38 % jego miesięcznej sprzedaży.

Łącznie wskazana przez skarżącego kwota wydatków comiesięcznych skarżącego wynosi 4806,66 zł, składają się na nie następujące wydatki: 120 zł telefon, 150 zł energia elektryczna, 150 zł woda ze ściekami, 120 zł gaz, 150 zł zakup leków, 100 zł lekarze, 50 zł chemia, 1200 zł żywność, 466,66 zł koszt opału (roczny koszt opału wskazano na 5600 zł. Miesięcznie zatem sumowania tych dwóch wydatków, wynikałoby, że skarżący ponosi według swoich wskazań wydatki rzędu 2506 zł. Wydatki zatem wykazane przez skarżącego przekraczają w jego dochody, przy tym skarżący tak naprawdę nie udowodnił wszystkich wydatków na leczenie, leki i prywatne wizyty lekarskie, które według jego zapewnień wynoszą łącznie 250 zł miesięcznie. Tłumaczył to nie wystawianiem przez lekarzy rachunków, co nie jest wiarygodne, ponieważ również gabinety lekarskie i dentystyczne obowiązuje posiadanie kas fiskalnych. Do kwoty 2506 zł należy dodać kwotę 2300 zł spłaty kredytu inwestycyjnego zaciągniętego przez skarżącego. W tym miejscu przychodzi zauważyć, że deklarowane przez skarżącego wzięcie znacznej kwoty kredytu inwestycyjnego 210000 zł, świadczy o posiadaniu przez skarżącego dobrej kondycji finansowej, przekładającej się na jego zdolność kredytową, ponadto, skarżący jak wynika z zaświadczenia banku spłaca kredyt w terminie, a dodatkowo nie wykazał jaka kwota pozostała mu do spłaty.

Skarżący ponadto przez cały czas wywodzi, że ma na utrzymaniu troje bezrobotnych dzieci oraz niepracującą małżonkę. Podnosił przy tym zły stan zdrowia córki. Dokumentacja medyczna, jaką nadesłał co do choroby córki, wykazała, że miała ona w roku 2015 artroskopię prawego stawu kolanowego, z powodu stanu zapalnego, z zaleceniem chodzenia przy pomocy kul łokciowych, a wiązała się z tym rehabilitacja, w większości refundowana z NFZ. Skarżący przesłał jedynie 9 paragonów za usługi rehabilitacyjne na łączna kwotę 81 zł, jak natomiast wynika z przedstawianych przez niego odnośnie córki skierowań na rehabilitację większość zabiegów była wykonywana na koszt Państwa z NFZ, a jedynie zabieg krioterapii był zapłacony ze środków prywatnych. Przy czym według wiedzy orzekającego, krioterapia jest zawsze proponowana w przychodniach rehabilitacyjnych jako zabieg uzupełniający leczenie, nierefundowany przez NFZ. Odnośnie natomiast małżonki, to jest ona ubezpieczona jako rolniczka w KRUS, a jak podała do wypisu porady ambulatoryjnej z dnia 27 stycznia 2015 r., stwierdzającego uraz lewego przedramienia, doznała go w drodze do pracy, co przeczy twierdzeniom skarżącego, jakoby jego żona mogła być uznawana za osobę bezrobotną.

Także dokumentacja medyczna nadesłana przez skarżącego, nie potwierdza, aby kłopoty zdrowotne jego prawie 28 letniej córki eliminowały ją całkowicie z możliwości podjęcia pracy. Skarżący bowiem nie podnosi, że kłopoty córki są tego rodzaju, że może być ona traktowana jako osoba niepełnosprawna i to w stopniu świadczącym o całkowitej niezdolności do pracy.

Podobnie synowie skarżącego, jak wynika z akt są to osoby w sile wieku. syn M. ma lat prawie 33, syn T. ma prawie 34 lata. Skarżący nie wykazał wobec nich istnienia kłopotów zdrowotnych uniemożliwiających im podjęcia pracy zarobkowej. Wezwany natomiast o wykazanie, że są one osobami bezrobotnymi, nie wykazał tego faktu. T. W., jak wynika z zaświadczenia z Powiatowego Urzędu Pracy w Namysłowie z dnia 30 kwietnia 2015 r. znajdującego się w aktach sądowych sprawy, nigdy nie figurował w rejestrze osób bezrobotnych tego urzędu, a obecnie skarżący nie przesłał, pomimo wezwania, dokumentu, iż stan ten uległ zmianie. Syn M. W., jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy zaświadczenia Powiatowego Urzędu Pracy w Namysłowie z dnia 8 kwietnia 2015 r., był w nim zarejestrowany jako osoba bezrobotna, bez prawa do zasiłku w dniach od 14 marca 2014 r. do 2 lipca 2014 r. Skarżący wezwany obecnie do przedłożenia dokumentu na tę okoliczność, przesłał zaświadczenie, Powiatowego Urzędu Pracy w Namysłowie z dnia 9 grudnia 2015 r., że M. W. jest tam zarejestrowany, jako bezrobotny od dnia 24 listopada 2015 r. Wynika z tego, że w okresie po 2 lipca 2014 r. do 24 listopada 2015 r. M. W. nie było sobą bezrobotną, a zatem mógł pracować za granicą, bądź pomagając ojcu, albo mając jakieś zajęcia dorywcze. Odnośnie T. W. to nigdy nie był on zarejestrowany w urzędzie pracy, co potwierdza znajdujące się w aktach sądowych sprawy zaświadczenie z tego urzędu, oraz brak przesłania przez skarżącego pomimo wezwania, dokumentu przeciwnego.

Przychodzi w tym miejscu zauważyć, że zgodnie z obowiązującym orzecznictwem "Orzekając o przyznaniu prawa pomocy sąd powinien mieć na uwadze nie tylko osiągany dochód, ale także samą możliwość zarobkowania przez wnioskującego. Nie można bowiem dopuścić do sytuacji, w której zdolna do podjęcia pracy, jednakże z wyboru niepracująca osoba, korzysta ze środków budżetu państwa w celu prowadzenia swoich spraw przed sądem i nie ponosi żadnego wysiłku, aby w kosztach tych partycypować w jakimkolwiek zakresie" (patrz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2010 r., sygn. akt I GZ 189/10, Lex nr 643270). Nie negując zatem trudnej sytuacji na rynku pracy, należy jednak stwierdzić, że synowie skarżącego z uwagi na swój wiek i jak można mniemać dobry stan zdrowia, skarżący nie wykazywał bowiem kłopotów w tym zakresie, mogliby w opinii orzekającego, podjąć zajęcia zarobkowe, chociażby czasowe lub dorywcze i odciążyć skarżącego w kosztach swojego utrzymania. Co więcej brak rejestracji jednego z synów w urzędzie pracy, oraz czasowa rejestracja drugiego, wzbudza uzasadnione wątpliwości, czy w istocie nie pracują zarobkowo. Tym bardziej, że jak wynikało wyciągów z konta bankowego M. W. z 2 marca 2015 r. saldo początkowe na jego rachunku wynosiło 731,37 zł, a córki A. W. w tym samym okresie 1338 zł. W świetle wyjaśnień skarżącego, że dorosłe dzieci nie pracują, a są na jego utrzymaniu, zastanawiające jest skąd dysponowały pieniędzmi na kontach bankowych, i to przekraczającymi wielokrotnie wartość wpisu sądowego od skargi w kocie 200 zł, o zwolnienie, z którego skarżący wnosi. Obecnie wprawdzie skarżący przesłał wyciągi z ich kont ze stanem zerowym, ale świetle przesłanych wcześniej, budzi wątpliwości, które tak naprawdę częściowo rozwiałaby pełna historia rachunków od 2 marca do chwili złożenia wniosku o prawo pomocy.

Odnośnie syna T. W., który nigdy nie miał oficjalnie statusu osoby bezrobotnej, skarżący nie przesłał – pomimo wezwania Sądu - nawet wyciągu z jego konta bankowego, ani nie wyjaśnił dlaczego tego nie uczynił. Przesłał natomiast dwa dowody rejestracyjne w kserokopii, aut posiadanych przez T. W., co stwarza kolejna wątpliwość, skąd osobę według twierdzeń skarżącego trwale bezrobotną, stać na utrzymanie dwóch samochodów.

Biorąc zatem pod uwagę, o czym wspominano już wyżej, w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy przedstawione miesięczne wydatki na utrzymanie siebie i rodziny skarżącego oraz wysokość dochodów (ich brak) i obciążeń skarżącego należy skonfrontować z wysokością kosztów sądowych do uiszczenia w sprawie (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2014 r., sygn. akt I GZ 595/13, Lex nr 1419453), skarżący nie zasługuje w ocenie Sądu na przyznanie prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. Obecnie skarżący ma do uiszczenia wpis sądowy w postaci 100 zł wpisu od zażalenia na postanowienie o odrzuceniu zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Dodatkowo odnośnie środków transportu skarżący nie przedłożył zaświadczeń z właściwego wydziału komunikacji, co stwarza kolejną wątpliwość, czy skarżący lub członkowie jego rodziny nie maja jakiś jeszcze środków transportu.

Przychodzi też zwrócić uwagę, że skarżący błędnie zakłada, że zadłużenie z tytułu kredytu należy do koniecznych kosztów jego utrzymania. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest bowiem zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., w zakresie całkowitym uzależnione od wykazania przez nią, że nie jest ona w tanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Skarżący natomiast chce uzasadniać przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, to jest w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych, nie tym, że ewentualna zapłata przez niego tych kosztów, spowoduje niemożność zaspokojenia przez niego i jego rodzinę koniecznych potrzeb życiowych, a tym, że nie ma on wystarczających środków na remonty i inwestycje. Prawo pomocy nie ma natomiast służyć kredytowaniu remontów i inwestycji w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej, a ma zapewniać dostęp do Sądu osobom, które same nie są w stanie, bez zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, ponieść kosztów postępowania w ogóle lub w jakimś zakresie.

Przez uszczerbek utrzymania koniecznego rozumie się natomiast zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, że nie może sobie zapewnić minimum warunków socjalnych (patrz. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2013 r., sygn. akt II FZ 973/13, Lex nr 1450625). Obciążenia finansowe powstałe poprzez zaciągnięcie zobowiązań kredytowych są indywidualną decyzją strony i konieczność ponoszenia kosztów powstałych z tytułu prowadzenia jakichkolwiek postępowań sądowych w żadnym razie nie może w takiej sytuacji skutkować automatycznym przerzucaniem na Skarb Państwa ciężaru ich ponoszenia, bez wykazania argumentów związanych z zagrożeniem bytu skarżącego i jego rodziny (patrz. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2014, sygn. akt II FZ 1468/14, Lex nr 1549447).

Biorąc zatem pod uwagę, o czym wspominano już wyżej, w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy przedstawione miesięczne wydatki na utrzymanie siebie i rodziny skarżącego oraz wysokość dochodów (ich brak) i obciążeń skarżącego należy skonfrontować z wysokością wpisu sądowego do uiszczenia w sprawie (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2014 r., sygn. akt I GZ 595/13, Lex nr 1419453), skarżący nie zasługuje w ocenie Sądu na przyznanie prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. Wpis do uiszczenia, którego skarżący został obecnie wezwany wynosi 100 zł i jak ustalono wyżej wynosi on 0,38 % jego średniej miesięcznej sprzedaży.

Skarżący prowadzi przez cały czas przynoszącą dochód działalność gospodarczą, ponadto skarżący ma majątek nieruchomy, w tym ziemię rolną, oraz ruchomy, nie wykazał też w istocie, że dorosłe dzieci i małżonka pozostają faktycznie na jego utrzymaniu i nie pracują. Przeciwnie nie ujawnił wyciągu z konta bankowego syna T. W., który nigdy nie był zarejestrowany w urzędzie pracy, co stwarza wątpliwości, co do tego czy nie pracuje zarobkowo i jakie ma dochody. Pozostała dwójka niepracujących według skarżącego dzieci, również mogłaby w ocenie orzekającego podjąć zajęcia zarobkowe, a M. W., jak wynika z zaświadczeń z urzędu pracy, w okresie od 2 kwietnia 2014 r. do 24 listopada 2015 r. prawdopodobnie takowe podejmował. Małżonka B. W. natomiast ma status rolniczki i sama podaje się (patrz: wypis z porady ambulatoryjnej z 27 stycznia 2015 r. ) za osobę pracującą.

Ocena sytuacji majątkowej skarżącego, prowadzi zatem do wniosku, że nie spełnia on przesłanek przyznania prawa pomocy w części, to jest, że zapłata przez niego kosztów postępowania naraziłaby jego i rodzinę na uszczerbek ich utrzymania koniecznego.

Odnośnie wniosku skarżącego o rozłożenie zapłaty wymaganego wpisu sądowego na raty, należy stwierdzić, że w przepisach P.p.s.a. nie przewidziano takiej formy przyznania prawa pomocy. Zgodnie bowiem z art. 229 P.p.s.a. możliwość rozkładania na raty należności sądowych, lub innej formy ulgi w ich spłacie, dotyczy jedynie należności z tytułu nieuiszczonych kosztów sądowych, czyli orzeczonych należności zaległych (patrz. postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 12 października 2011 r., sygn. akt I OZ 765/11, Lex nr 1149596).

Na podstawie art. 229 § 2 P.p.s.a., wydano w tym zakresie Rozrządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. (Dz. U. Nr 221, poz. 2194) w sprawie szczegółowych zasad i trybu umarzania, odraczania i rozkładania na raty oraz cofania lub rozłożenia na raty nieziszczonych należności sądowych orzeczonych przed sądem administracyjnym., nie przewidziano w nim rozkładania na raty opłat w stosunku do których obowiązek ich uiszczenia powstaje z mocy prawa i których nieuiszczenie powoduje odrzucenie środka prawnego lub pozostawienie pisma bez rozpoznania.

Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia i odmówił przyznania prawa pomocy skarżącemu.