Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 441/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2006-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tamara Dziełakowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski, Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok, Protokolant Małgorzata Kuba, po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie zgodność obiektu budowlanego z projektem budowlanym 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 stycznia 2005 r., nr [...]. 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej J. O. kwotę 740 zł (siedemset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 22 sierpnia 1996 r. J. O. zwróciła się do Kierownika Urzędu Rejonowego o przeprowadzenie kontroli budynku mieszkalnego przy ul. [...] w L. należącego do J. i T. małż. B. i wydanie nakazu wykonania sprawnego systemu odprowadzania wód opadowych z tarasów wskazanego budynku. Zdaniem wnioskodawczyni, wadliwie wykonane tarasy powodują zalewanie ścian jej budynku, ich zawilgocenie i uszkodzenia elewacji.

Po przeprowadzeniu kontroli wskazanego obiektu Kierownik Urzędu Rejonowego decyzją z dnia 7 października 1996 r. na podstawie art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane nakazał J. i T. B.: 1/ wykonanie odprowadzenia wód opadowych z budynku, poprzez przyłączenie rury spustowej do istniejącego przyłącza burzowego, zlokalizowanego przy budynku nr [...], 2 / wyprofilowania spadków płyty balkonu i tarasu oraz naprawy obróbek blacharskich w celu wyeliminowania zawilgocenia ścian sąsiedniego segmentu budynku nr [...]

Na skutek pism J. O. kierowanych do Wojewody organ ten polecił organowi I instancji ponowne zajęcie się przedmiotową sprawą, albowiem stwierdził, iż z uwagi na ogólnikowość i nieprecyzyjność decyzji została ona niewłaściwie wykonana przez zobowiązanych i nie wyeliminowała przyczyn nieprawidłowości.

Następnie w toku prowadzonego postępowania administracyjnego strony przedstawiły ekspertyzy techniczne dotyczące przyczyn zawilgocenia ścian piwnicy budynku nr [...]. Według ekspertyzy sporządzonej przez rzeczoznawcę Z. C. główną przyczyną zawilgocenia ścian i posadzki piwnic O. jest to, iż wody opadowe z całej połaci dachowej od ulicy [...] p. B. odprowadzane są powierzchniowo jedną rurą spustową na podest źle wyprofilowany i posadowiony 21 cm powyżej izolacji poziomej piwnicy. Rzeczoznawca ten jednocześnie zalecił czynności zmierzające do wyeliminowania nieprawidłowości. Według opinii technicznej opracowanej przez rzeczoznawcę C. H. na zlecenie J. i T. B. "rura spustowa odprowadzająca wody z połaci dachowych budynku p. B. wprost na podest, powoduje rozlewanie się wody na podest i schody i na przyległą ścianę budynku p. O." Również ten rzeczoznawca wskazał niezbędne w jego ocenie prace umożliwiające wyeliminowanie nieprawidłowości.

Decyzjami z dnia 12 kwietnia 1999 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego nakazał współwłaścicielom budynku położonego przy ul. [...] – J. O., J. O. oraz M. B. wykonanie robót budowlanych zmierzających do właściwego zabezpieczenia przeciwwilgociowego szczytowej ściany oraz prawidłowego odprowadzenia wód opadowych z połaci dachowej budynku oraz nakazał J. i T. B. rozebranie podestów i schodów przy ścianie budynku nr [...] na szerokości 80 cm, wykonanie odprowadzenia wody opadowej z istniejącej rury spustowej przy podeście z budynku nr [...] prefabrykowaną kratką ściekową przy ścianie budynku nr [...] do krawężnika jezdni ul. [...] i wykonanie w miejscu rozebranej części podestu i stopni.

Powyższe decyzje zostały utrzymane w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzjami z dnia 26 maja 1999 r.

W uzasadnieniu wydanych rozstrzygnięć organy wskazały, iż zebrany materiał dowodowy wskazuje na to, iż sposób odprowadzania wody z budynku dachu należącego do J. i T. B. oraz fragmentu ich posesji zabudowanej podestem i schodami wejściowymi powoduje zalewanie ściany budynku należącego do J. O., następstwem czego jest niszczenie elewacji i zawilgacanie piwnic jej budynku. W ocenie organów nałożone na strony obowiązki zmierzały do usunięcia przyczyn zalewania budynku i gwarantowały jego prawidłowe funkcjonowanie.

Opisane wyżej decyzje zostały następnie uchylone wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku z dnia 17 października 2001 r. w sprawach [...].

W uzasadnieniu tych orzeczeń NSA wskazał, iż organ I instancji nie przeprowadził prawidłowo postępowania dowodowego w zakresie przyczyn zawilgocenia ściany budynku przy ul. [...]. Nakazanie obu stronom wykonania określonych czynności w trybie art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, bez uprzedniego szczegółowego udokumentowania stanu technicznego budynków i przyczyn powstawania zawilgocenia nie znajduje uzasadnienia w zebranym materiale dowodowym, a także nie gwarantuje usunięcia skutków powstawania tych zawilgoceń. Jednocześnie Sąd wskazał, iż organy nie odniosły się do pisma J. O. z dnia 22 sierpnia 1996 r. wszczynającego postępowanie. Treść tego pisma może natomiast budzić wątpliwości co do przedmiotu postępowania., a zwłaszcza czy jest to wniosek o nakazanie właścicielom budynku przy ul. [...] doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem, czy wniosek o wszczęcie postępowania o nakazanie rozbiórki części obiektu nie objętych pozwoleniem na budowę i ewentualne rozebranie bruku i urządzenia sprawnego systemu odprowadzenia wód opadowych z tarasów wymienionego budynku.

Ponownie rozpoznając sprawę, po podjęciu postępowania w sprawie zawieszonego postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2002 r., organ pismem z dnia 17 lutego 2004 r. wezwał J. O. do sprecyzowania złożonego wniosku. W odpowiedzi na powyższe skarżąca w piśmie z dnia 18 lutego 2004 r. wyjaśniła, iż jej wniosek dotyczył "przeprowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie źle, niezgodnie z zatwierdzonym projektem i sztuką budowlaną wykonanego budynku należącego do J. i T. B.". Żądaniem wnioskującej jest, aby prowadzone postępowanie "chroniło jej własność przed powolną dewastacją przez doprowadzenie budynku sąsiedniego do stanu zgodnego z prawem". Skarżąca domagała się wyjaśnienia dlaczego budynek przy ul. [...] został przesunięty o 3 metry poza linę zabudowy wyznaczoną w projekcie i w decyzji o warunkach zabudowy i dlaczego wybudowano go z przekroczeniem granic działki nr [...], a także wyjaśnienia czy podniesienie posadzki parteru w tym budynku nie spowodowało, iż izolacja pionowa jej budynku przestała być skuteczna oraz czy kanalizacja i obróbki blacharki są wykonane zgodnie z projektem, warunkami technicznymi i sztuką budowlaną. J. O. w przedmiotowym piśmie wskazywała również, iż taras i schody budynku przy ul. [...] wybudowane bez projektu i pozwolenia na budowę zmieniły kierunek odpływu wody opadowej kierując je na ścianę jej budynku, ten stan powoduje z kolei zawilgocenie i przemarznięcie ściany budynku. Wnosiła również o ustalenie czy wykonany nowy otwór drzwiowy jest zgodny z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Decyzją z dnia 30 kwietnia 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekł o braku podstaw do zastosowania art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo budowlane ( Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm. ) wobec budynku mieszkalno usługowego przy ul. [...] w L. uznając, iż wykonane w trakcie realizacji budynku zmiany nie naruszają w sposób istotny warunków pozwolenia na budowę.

Na skutek wniesionego przez J. O. odwołania organ II instancji decyzją z dnia 16 czerwca 2004 r. uchylił to rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie – w odpowiedzi na sprecyzowany wniosek strony – winno być dokonanie rozstrzygnięcia czy realizacja budynku nr [...] została wykonana zgodnie z projektem budowlanym, czy też z odstępstwami, a jeżeli tak, to czy stwierdzone odstępstwa są odstępstwami istotnymi czy też nie. W przypadku bowiem stwierdzenia, że obiekt ten został wykonany z istotnymi odstępstwami od udzielonego pozwolenia na budowę i zatwierdzonego projektu organ winien wdrożyć procedurę wynikającą z art. 51 ustawy Prawo budowlane. Organ odwoławczy stwierdził ponadto, iż organ I instancji naruszył przepisy kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie dotyczącym zebrania pełnego materiału dowodowego i jednoznacznego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności w odniesieniu do zarzutów skarżącej dotyczących zmiany usytuowania obiektu i podniesienia poziomu posadzki. Nakazał jednocześnie organowi I instancji zgromadzenie dokumentacji stanowiącej podstawę realizacji budynku tj. zatwierdzonego projektu budowlanego oraz dokumentów związanych ze zgłoszeniem przez inwestora zakończenia budowy.

W dniu 28 czerwca 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ponownie orzekł o braku podstaw do zastosowania art. 51 ustawy Prawo budowlane w odniesieniu do budynku należącego do J. i T. B..

Decyzja w tym przedmiocie została początkowo utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 5 sierpnia 2004 r. Organ ten uznał bowiem, iż tym razem postępowanie organu I instancji oparte było na pełnym materiale dowodowym, a ustalone przez organ i wskazane przez J. O. odstępstwa od realizacji budynku nie są istotne w rozumieniu art. 50 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. Na skutek jednak wniesienia skargi na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku organ odwoławczy wskazując na przepis art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) decyzją z dnia 9 września 2004 r. uchylił decyzję własną z dnia 5 sierpnia 2004 r. oraz decyzję organu I instancji z dnia 28 czerwca 2004 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż J. O. do skargi skierowanej do sądu administracyjnego dołączyła m. in. kserokopię decyzji Urzędu Miejskiego z dnia 24 maja 1991 r., podjętą na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane oraz kserokopię decyzji Urzędu Wojewódzkiego z dnia 26 czerwca 1991 r. utrzymującą w mocy w/w decyzję. Przekazane zaś organowi odwoławczemu akta nie zawierają wskazanych dokumentów, co świadczy, że organ nadzoru budowlanego I instancji podejmując swoje rozstrzygnięcie oparł się na przekazanym wybiórczym materiale dowodowym organu architektoniczno – budowlanego. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż decyzja podjęta na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. w świetle art. 42 ust. 1 tej ustawy zobowiązywała inwestora do uzyskania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku. Z przekazanych niekompletnych akt Urzędu Miejskiego wynika, iż takiej decyzji nie wydano. Powyższe oznaczałoby, że nie można uznać za prawnie skuteczne zawiadomienie o zakończeniu budowy budynku nr [...] z dnia 4 maja 1992 r. Organ odwoławczy zalecił aby organ I instancji wystąpił pisemnie do innych organów i stron postępowania o przekazanie wszystkich dokumentów związanych z realizacją przedmiotowego budynku, a następnie mając pewność co do zebrania pełnego materiału dowodowego i opierając się na podstawie zatwierdzonych projektów dokonał powtórnych ustaleń w zakresie odstępstw w realizacji całego budynku nr [...] i utrwalił je w protokole spisanym z udziałem wszystkich stron postępowania. Szczególnego sprawdzenia wymagały, w ocenie organu, odstępstwa podnoszone przez stronę skarżącą.

Kolejny raz rozpoznając niniejszą sprawę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 24 stycznia 2005 r., nr [...] orzekł o braku podstaw do zastosowania art. 51 ustawy Prawo budowlane w odniesieniu do budynku zrealizowanego na działce [...] przy ul. [...] w L..

W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, iż stosownie do wskazań organu odwoławczego uzupełnił postępowanie dowodowe. Ponadto w dniu 16 grudnia 2004 r. P. B. złożyli oświadczenie o wykonaniu decyzji Urzędu Miejskiego z dnia 24 maja 1991 r. w pełnej rozciągłości. Po przeanalizowaniu akt sprawy oraz dokumentacji technicznej budynku nr [...] oraz po oględzinach ustalono, co następuje:

1. budynek mieszkalno – usługowy przy ul. [...] stanowiący własność J. i T. B. został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę z dnia 14 marca 1985 r., Nr [...] wydanego przez Urząd Miejski,

2. decyzją Urzędu Miejskiego z dnia 24 maja 1991 r. nakazano Państwu B. wykonanie okapu dachowego miedzy I i II kondygnacją a poddaszem oraz przedłożenie rysunków zamiennych na pozostałe zmiany dot. rozmieszczenia okien i drzwi w elewacji oraz nie wykonanie ścianek bocznych na balkonie od strony ulicy [...],

3. decyzja wydana została na etapie prowadzenia przez inwestorów robót wykończeniowych w budynku – po wykonaniu m. in. podniesienia poziomu posadzki w obiekcie, po wykonaniu schodów i podestów do obiektu, a także po wykonaniu orynnowania.

4. w dniu 4 maja 1992 r. nastąpił odbiór budynku do użytkowania przez uprawniony organ – Urząd Miejski, po przedłożeniu przez p. B. wymaganych dokumentów. Dokonane odstępstwa polegające na zmianach w elewacji dot. balkonu uznano za nieistotne. Zarówno podest jak i schody w kierunku ulicy [...]– wykonane równocześnie z budynkiem – uznano bez uwag. Przyjmując budynek do użytkowania nie stwierdzono odstępstw w zakresie usytuowania budynku, jak również poziomu posadzki parteru.

Organ stwierdził również, iż podnoszony przez J. O. problem dotyczący utraty termoizolacyjności przez ścianę boczną budynku sąsiedniego nr [...], nie jest związany z realizacją budynku na sąsiedniej nieruchomości i wymaga wykonania przez właściciela obiektu odpowiedniej oceny technicznej wykonanej przez osobę uprawnioną.

Stwierdzono, w trakcie prowadzonego postępowania, że odprowadzenie wód z połaci dachu budynku nr [...] wykonano poprzez rozsączanie powierzchniowe zgodnie z projektem budowlanym. Rurę spustową umieszczono zgodnie z dokumentacją techniczną w odległości ok. 10 cm. od ściany sąsiada. W prowadzonym postępowaniu – decyzją z dnia 12 kwietnia 1999 r. nakazano p. B. wykonanie odprowadzenia wody opadowej z istniejącej rury spustowej kratką ściekową do krawężnika jezdni ul. [...]oraz wykonanie 5 % spadku w kierunku ulicy. Nakaz został wykonany zgodnie ze sztuką budowlaną i Polskimi Normami. Wykonany odpływ za pomocą osadnika Geigera i korytek z kratkami – uniemożliwia spływ wód opadowych z dachu budynku [...] w kierunku budynku sąsiedniego nr [...], co jest potwierdzone oświadczeniem osoby uprawnionej z dnia 24 września 1999 r. nadzorującej wykonanie robót; Kontrola przeprowadzona w dniu 14 kwietnia 2004 r. przez pracowników organu nie stwierdziła zawilgoceń ścian piwnicy w budynku nr [...] stanowiącym własność Pani O.. Sprawę prawidłowego wykonania przez p. B. nowego opierzenia i obróbek blacharskich wraz z odpowiednim wyprofilowaniem posadzki balkonu – stwierdzono podczas oględzin w dniu 14 kwietnia 1999 r.

Natomiast sprawa dotycząca wykonania nowego otworu drzwiowego w budynku nr [...] objęta jest zakresem wydanego przez Starostę Powiatowego pozwolenia na budowę nr [...] wydanego dnia 17 maja 2001 r.

W związku z powyższym, biorąc pod uwagę wykonanie nakazu wynikającego z decyzji Urzędu Miejskiego z dnia 24 maja 1991 r., oraz uznania stwierdzonych odstępstw od projektu technicznego za nieistotne, po oględzinach obiektu orzeczono jak w sentencji decyzji.

W odwołaniu od powyższej decyzji J. O. zarzuciła, iż organ nie zweryfikował oświadczenia J. i T. B. z dnia 16.12.2004 r., o którym mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z innymi dowodami. Dokumentacja techniczna obiektu nie zawiera bowiem naniesionych przez projektanta zmian. Oświadczenia tego nie potwierdza również dziennik budowy i inna dokumentacja znajdująca się w aktach sprawy. Odwołująca akcentowała okoliczność, iż budynek nr [...] został wybudowany niezgodnie z pozwoleniem na budowę o czym świadczą zapisy dziennika budowy, protokół komisji architekta miejskiego z dnia 23 maja 1991 r. oraz decyzja z 24 maja 1991r. w której wskazano, iż "obiekt został wybudowany niezgodnie z jego dokumentacją techniczną" oraz "...koncepcją zabudowy ciągu budynków przy ul. [...]". Z decyzji tej oraz protokołu oględzin będącego podstawą rozstrzygnięcia z 1991 r. nie wynika aby kontrolujący wiedzieli o podniesieniu poziomu posadzki parteru budynku, o wykonaniu podestu przy budynku i orynnowaniu budynku.

Zdaniem odwołującej powołanie się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na kontrolę przeprowadzoną w dniu 14 kwietnia 2004 r. ( w okresie braku opadów ), która nie stwierdziła zawilgoceń oraz pominięcie przez organ protokołów kontroli przeprowadzonych w dniach 22, 23 i 24 września 2004 r. pogłębia wątpliwości co do prawidłowości decyzji.

Zaskarżoną decyzją z dnia 20 kwietnia 2005 r., nr [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia 24 stycznia 2005 r.

W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, iż w obecnym stanie sprawy brak jest podstaw prawnych do podjęcia czynności administracyjnych w stosunku do budynku nr [...] na podstawie art. 51 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy wskazał, iż organy nie negują faktu, że realizacja budowy budynku nr 20 nastąpiła niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym. W szczególności świadczy o tym zapis inspektora nadzoru budowlanego w dzienniku budowy z dnia 11.10.1985 r. wskazujący na konieczność podniesienia posadzki piwnicy o 26 cm oraz zapis geodety A. K. w dzienniku budowy z dnia 31.07.1985 r. z którego wynika, że zmiana usytuowania budynku nr [...] została wymuszona przez zrealizowaną w sąsiedztwie zabudowę szeregową i nastąpiła w uzgodnieniu z architektem miejskim. W świetle akt sprawy – mapy sytuacyjno wysokościowej oraz danych z ewidencji gruntów – nie znalazł potwierdzenia zarzut skarżącej o przekroczeniu – w związku ze wskazanym przesunięciem budynku – granic działki nr [...] na której posadowiono budynek nr [...]. O niezgodności realizacji budynku nr [...] z dokumentacją projektową świadczą również dokumenty, na które wskazano w odwołaniu tj. protokół oględzin z dnia 25 maja 1991 r., z którego wynika, iż inwestorzy zmienili elewację frontową i tylną budynku oraz decyzja z dnia 25 maja 1991r., którą nakazano inwestorom w terminie do dnia 30 czerwca 1991 r. wykonanie wymienionych czynności tj. wykonanie w elewacji tylnej budynku okapu dachowego oddzielającego I i II kondygnację od poddasza wg. zatwierdzonego projektu oraz przedstawienie rysunków zamiennych na pozostałe wprowadzone zmiany. W trybie odwoławczym Urząd Wojewódzki decyzją z dnia 26.06.1991 r. utrzymał w mocy nałożony obowiązek. Organ odwoławczy podkreślił, iż przed podjęciem powyższego rozstrzygnięcia organ architektoniczno – budowlany II instancji w dniu 20 czerwca 1991 r. dokonał oględzin budynku nie wskazując za konieczne ujęcie w prowadzonym postępowaniu innych zmian wprowadzonych przy realizacji budynku nr [...], niż wymienione przez organ I instancji. Dodać natomiast należy, że zmiany w zakresie posadowienia budynku, czy tez jego przesunięcia były dokonane, jak wynika z przywołanych wyżej zapisów z dziennika budowy w 1985 r., a więc przed podjęciem działań zakończonych decyzją z 24 maja 1991r. Po wykonaniu obowiązku nałożonego decyzją z dnia 24 maja 1991 r., T. B. w dniu 4 maja 1992 r. zgłosił budynek do użytkowania. Z zaświadczenia Urzędu Miejskiego z dnia 2 lutego 1994 r. wynika, iż obiekt został przyjęty do użytkowania w lipcu 1992 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż wobec wydania decyzji z dnia 24 maja 1991 r. inwestor budynku nr [...] winien uzyskać decyzję o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano również, że skoro organ nadzoru budowlanego nie stwierdził dodatkowych, poza wymienionymi powyżej, istotnych odstępstw w realizacji budynku nr [...], brak jest podstaw do podjęcia działań na podstawie przepisów art. 51 Prawa budowlanego.

Odnosząc się do dalszych zarzutów odwołania organ wskazał, iż podnoszone przez skarżącą nieprawidłowości w sprawie zawilgocenia piwnic jej budynku istotnie potwierdzają ustalenia organu I instancji zawarte w protokole z dnia 22 września 2004 r. w którym stwierdzono, że w piwnicy w narożniku budynku nr [...] od strony ulicy [...] na jej posadzce występuje woda. Zjawisko to wg. uczestniczącego w oględzinach J. O. ma miejsce podczas ulewnych deszczów.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji zacytował również wyjaśnienia biegłego sądowego H. F. zawarte w protokole Sądu Rejonowego w sprawie I C [...] z powództwa J. O. przeciwko J. i T. B. o ochronę własności: "wykluczam aby balkon usytuowany na I kondygnacji budynku nr [...] i odprowadzenie wód opadowych rurą spustową z budynku nr [...], schody przylegające do budynku nr [...] powodowały naruszenie własności powódki (...). Ślady zawilgocenia, które stwierdziłem w piwnicy budynku nr [...] na wysokości około 20 cm nad poziomem posadzki, mogły powstać w wyniku peknięcia przewodu wodociągowego budynku nr [...] (...). Wykluczam, aby przyczyną zawilgocenia był balkon, rura spustowa, schody zamontowane przy budynku nr [...] przy założeniu skutecznej izolacji pionowej budynku nr [...] (... ). Nierównomierne osiadanie budynków nr [...] może być przyczyną uszkodzenia izolacji pionowej i zawilgocenia ścian".

W ocenie organu odwoławczego, powyższe stwierdzenia biegłego uzasadniają konieczność powtórnego podjęcia czynności administracyjnych w stosunku do budynku nr [...] J. O. na podstawie przepisów art. 66 Prawa budowlanego dotyczących nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego.

Zwrócono również uwagę na fakt, iż nałożony uchylonymi przez Sąd decyzjami obowiązek wykonania robót budowlanych związanych z usunięciem zawilgocenia obu budynków na podstawie art. 66 Prawa budowlanego wykonali tylko p. B.. J. O. obowiązku wynikającego z decyzji z dnia 12 kwietnia 1999 r. nie wykonała.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku J. O. żądając uchylenia wydanych decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 51 w związku z art. 36a Prawa budowlanego z 1994 r. i art. 42 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 10 § 1 i 2 kpa w związku z art. 79 kpa, 77 § 1 i art. 80 kpa oraz 78 § 1 kpa.

W uzasadnieniu zgłoszonych zarzutów skarżąca wskazała, iż z art. 36a ustawy Prawo budowlane wynika, iż zmiany usytuowania budynku i podniesienia poziomu posadzki są zmianami istotnymi uzasadniającymi zastosowanie art. 51 tej ustawy. Organ nie miał więc podstaw do odstąpienia od zastosowania wskazanego przepisu. Ponadto z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika w sposób nie budzący wątpliwości jakie stwierdzono odstępstwa i dlaczego uznano, iż nie uzasadniają one wszczęcia procedury z art. 51. Szczególnie, iż sam organ przyznaje, że zostały naruszone przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Ustawa ta przewidywała bowiem obowiązek uzyskania przez inwestora w stosunku do którego nałożono obowiązek z art. 40 uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu. W stosunku do obiektu należącego do J. i T. B. nie została natomiast wydana decyzja o pozwoleniu na użytkowanie. Dokonanie więc przez inwestora tylko zgłoszenia budynku do użytkowania jest prawnie nieskuteczne. W ocenie skarżącej, organ ustalając naruszenie przez inwestora przepisów Prawa budowlanego przez nieuzyskanie przez niego decyzji o pozwoleniu na użytkowanie nieprawidłowo ustalił brak podstaw do zastosowania art. 51. Prawa budowlanego z 1994 r.

Skarżąca wskazała, iż z decyzji z dnia 24 maja 1991 r. wynika wyłącznie obowiązek inwestora wykonania okapu zgodnie z projektem oraz przedłożenia rysunków zamiennych na ujawnione w protokole oględzin zmiany tj. zmiany wielkości i układu drzwi oraz pominięcia jednego okna, zaniechanie wykonania ścianek bocznych na wspornikowych balkonach. Z treści protokołu poprzedzającego wydanie tejże decyzji nie wynika aby przedmiotem kontroli był dziennik budowy, czy też aby kontrolujący wchodzili do wnętrza budynku. Organ nie miał więc podstaw do przyjęcia, iż decyzja została wydana na etapie prac wykończeniowych oraz do przyjęcia, iż kontrolujący wówczas obiekt milcząco uznali inne odstępstwa od projektu tj. zmianę usytuowania czy podniesienie poziomu posadzki jako zmiany nieistotne. Skarżąca wskazała, iż w projekcie budynku [...] zaprojektowano jeden stopień o szerokości 110 cm, który nie przylega do ściany jej budynku oraz zaprojektowano wykonanie orynnowania m. in. na okapie pomiędzy I i II kondygnacją a poddaszem oraz odprowadzenie wód opadowych z połaci dachu dwoma rurami spustowymi. Zatem kontrolujący nie mogli stwierdzić wykonania w tym dniu orynnowania skoro stwierdzili brak okapu dachowego.

W ocenie skarżącej poczynione w trakcie budowy budynku nr [...] odstępstwo od projektu dotyczące podniesienia poziomu posadzki budynku jest istotnym odstępstwem, które skutkowało wykonaniem podestu i schodów w sposób niezgodny z projektem. Podniesienie przez inwestora poziomu posadzki powoduje, iż schody te przylegają do budynku skarżącej ponad wykonaną izolację.

Odnosząc się do twierdzeń organu dotyczących wykonania przez właścicieli budynku nr [...] obowiązków wynikających z decyzji z dnia 12 kwietnia 1999 roku skarżąca wskazała, iż decyzja ta została uchylona wyrokiem sądu, a ponadto sporne schody nadal przylegają do jej budynku na nieodpowiedniej wysokości. Powołani w niniejszym postępowaniu biegli jednoznacznie wypowiedzieli się, iż schody należy odsunąć od budynku skarżącej na co najmniej 80 cm. W zaskarżonej decyzji organ zacytował fragmenty wyjaśnień biegłego H. F., które zostały złożone przed sądem powszechnym, a które skarżąca w całości zakwestionowała. Organ natomiast pominął inne sporządzone w toku niniejszego postępowania ekspertyzy biegłych z zakresu budownictwa. Rozstrzygnięcie organ winien oprzeć przede wszystkim na dopuszczonych przez siebie ekspertyzach znajdujących się w aktach sprawy. Tym samym, w ocenie skarżącej, organ naruszył przepisy art. 77 § 1 i 80 kpa.

Uzasadniając naruszenie art. 10 kpa skarżąca wskazała, iż nie została powiadomiona ani o kontroli budynku nr [...] dokonanej przez organ w dniu 17.03.2005 r., ani nie zawiadomiono jej o dopuszczeniu z urzędu istotnych dowodów w sprawie tj. mapy sytuacyjno – wysokościowej i danych z ewidencji gruntów na podstawie których organ ustalił realizację budynku w granicach działki nr [...].

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację faktyczną i prawną zawartą w zaskarżonej decyzji. Organ podkreślił, iż zgodnie z żądaniem skarżącej, przedmiotem niniejszego postępowania zakończonego wydaną decyzją, było dokonanie oceny zgodności budowy przedmiotowego obiektu z warunkami pozwolenia na budowę. Wyjaśnił również, iż w prowadzonym postępowaniu organ nie naruszył przepisów dotyczących zapewnienia skarżącej udziału. Strony zostały zawiadomione o wszczęciu postępowania i o terminach oględzin. Nie było natomiast podstaw aby strona skarżąca uczestniczyła w zleconych dodatkowo organowi I instancji czynnościach tj. oględzinach przeprowadzonych 17 marca 2005 r. mających na celu skontrolowanie wykonania przez inwestora decyzji z dnia 24 maja 1991 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) kognicji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego została poddana kontrola działalności organów administracji publicznej pod kątem zgodności z prawem. Ponadto zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga jest zasadna, aczkolwiek przede wszystkich z innych przyczyn niż w niej wskazane.

Dokonane powyżej przedstawienie przebiegu postępowania z przytoczeniem treści wniosków skarżącej oraz wydanych rozstrzygnięć konieczne było dla oceny prawidłowości działań organów w niniejszej sprawie. Jak wynika z analizy akt administracyjnych organy nadzoru budowlanego początkowo prowadząc postępowanie skoncentrowały się na ustaleniu przyczyn powstawania zawilgocenia ściany budynku skarżącej i ustaleniu obowiązków stron celem usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w trybie art. 66 Prawa budowlanego. Okoliczności te były także przedmiotem złożonych przez strony w toku postępowania opinii rzeczoznawców budowlanych Z. C. i C. H. oraz w dalszym jego toku także innych rzeczoznawców - biegłych sądowych M. M. i H. F.. Również uchylone przez Sąd wyrokami z dnia 17.10.2001 r. decyzje organów z 12 kwietnia 1999 roku dotyczyły nałożenia na strony obowiązków w trybie art. 66 Prawa budowlanego. Następnie po sprecyzowaniu przez skarżącą wniosku z dnia 22 sierpnia 1996 r. pismem z dnia 18 lutego 2004 r. niniejsze postępowanie zostało przez organ ukierunkowane wyłącznie w celu ustalenia czy realizacja budynku nr [...] została wykonana zgodnie z projektem budowlanym, czy też z odstępstwami od tego projektu. W odpowiedzi na skargę wskazano, iż zgodnie z żądaniem strony skarżącej, przedmiotem postępowania było dokonanie oceny zgodności budowy obiektu nr [...] z warunkami pozwolenia na budowę. W ocenie Sądu, pismo skarżącej z dnia 18 lutego 2004 r. nie dawało jednak podstaw do takiego wyłącznie określenia granic i przedmiotu niniejszego postępowania, jak uczynił to organ. Uchylając decyzje z 12 kwietnia 1999r. Sąd polecił organowi odniesienie się do treści wniosku i ustalenie żądania skarżącej. Po sprecyzowaniu wniosku nie ulega jednak wątpliwości, iż żądanie skarżącej w istocie dotyczyło wyeliminowania przyczyn powstawania przecieków i przenikania wody do jej budynku w trybie właściwych przepisów Prawa budowlanego. Skarżąca precyzując wniosek wskazała na istniejące jej zdaniem odstępstwa od projektu w realizacji sąsiedniego budynku, które to odstępstwa w jej ocenie powodują dewastację jej budynku tj. zawilgocenie i przemarznięcie jednej jego ściany. W świetle powyższego pismo z dnia 18 lutego 2004 r. nie dawało organowi podstaw do ograniczenia i zawężenia prowadzonego postępowania wyłącznie do zasadności bądź niezasadności zastosowania art. 51 Prawa budowlanego. Treść sprecyzowanego żądania powinna zostać przez organ oceniona w kontekście i z uwzględnieniem wcześniejszego wniosku wszczynającego postępowanie w sprawie. W pismach z dnia 22 sierpnia 1996 r, i 18 lutego 2004 r. skarżąca twierdzi, iż obiekt sąsiadów zbudowany został niezgodnie z projektem i zasadami sztuki budowlanej, wskazuje na występujące nieprawidłowości i żąda przeprowadzenia postępowania administracyjnego i kontroli tego obiektu z uwagi na to, iż wskazywane odstępstwa powodują zalewanie ściany jej budynku. Żądaniem skarżącej jest więc wyeliminowanie w trybie stosownych przepisów Prawa budowlanego przyczyn zalewania jej budynku. Należy podkreślić, iż treść żądania wyznacza przedmiot sprawy administracyjnej. Stąd istotną kwestią w każdej sprawie jest prawidłowe ustalenie właściwej treści wniosku. W niniejszej sprawie tego nie uczyniono, a organ niezasadnie ograniczył przedmiot niniejszego postępowania wyłącznie do rozważenia przesłanki zastosowania art. 51 Prawa budowlanego. W kontekście treści wniosku i z punktu widzenia interesów stron postępowania należy stwierdzić, iż zaskarżone rozstrzygnięcie w żaden sposób nie załatwia niniejszej sprawy. Prowadzone postępowanie winno bowiem przede wszystkim odpowiedzieć na podstawowe pytanie dotyczące interesów skarżącej, a mianowicie jakie są przyczyny przecieków w jej budynku i czy są one spowodowane niezgodnymi z prawem działaniami sąsiadów ( budową obiektu niezgodnie z projektem ), czy też innymi przyczynami i jakimi. Skarżąca zarzuca inwestorom sąsiedniego budynku nr [...] odstępstwa od projektu, jednak wskazuje na wpływ tychże odstępstw na swój budynek nr [...]. Kwestia ta wymagała więc wszechstronnego wyjaśnienia przez organ również pod kątem przyczyn przenikania wody do budynku nr [...]. Należy wskazać, iż skarżąca zwróciła się do organu administracji o rozstrzygnięcie sprawy z uwagi na swój indywidualny interes prawny i faktyczny dotyczący zniszczeń jej budynku powodowanych, jak się jej wydaje, przez istniejące odstępstwa od projektu sąsiedniego budynku. Przedmiotem postępowania dowodowego powinno więc być w pierwszej kolejności ustalenie przyczyn zalewania ściany i piwnicy skarżącej, a następnie ustalenie czy wynikają one z niewłaściwej realizacji budynku nr [...], czy też z innych okoliczności. Jeżeli przyczyną występujących w budynku skarżącej nieprawidłowości są istotne odstępstwa od projektu w realizacji budynku nr [...] to powinny one zostać wyeliminowane w trybie art. 51 Prawa budowlanego. Jeżeli natomiast przyczyną nieprawidłowości są tzw. odstępstwa nieistotne lub w ogóle inne przyczyny, nie związane z projektem budowlanym czy warunkami pozwolenia na budowę to te z kolei powinny być wyeliminowane w trybie art. 66 Prawa budowlanego. Należy także zwrócić uwagę, iż sprawa realizacji obiektu nr [...] niezgodnie z projektem czy niezgodnie ze sztuką budowlaną sama w sobie nie dotyczy żadnych interesów skarżącej. Dopiero wpływ tych okoliczności na budynek skarżącej skutkuje po jej stronie powstaniem uprawnienia do żądania czynności organu. Interpretując więc wniosek skarżącej inicjujący postępowanie administracyjne organ winien mieć na względzie treść żądania uwzględniającego interes skarżącej i stosownie do tego określić przedmiot sprawy i zakres niezbędnego dla jej wyjaśnienia postępowania dowodowego. Przedmiotem ustaleń organów w niniejszej sprawie powinno więc być ustalenie przyczyn przenikania wody do budynku skarżącej i w zależności od tych przyczyn zastosowanie odpowiednich przepisów Prawa budowlanego. Niewłaściwie dokonana przez organ ocena żądania skarżącej skutkowała nieprawidłowym przeprowadzeniem postępowania administracyjnego i ograniczeniem jego przedmiotu wyłącznie do oceny zasadności zastosowania art. 51 Prawa budowlanego. Tym samym rozstrzygnięcie sprawy sprowadzające się do odmowy zastosowania art. 51 Prawa budowlanego nie załatwia jej w prawidłowy sposób.

Jak wyjaśniono wyżej w świetle żądania skarżącej przedmiotem postępowania dowodowego w niniejszej sprawie powinno być nie tylko ustalenie odstępstw od projektu w realizacji budynku nr [...] i ocena ich charakteru, ale przede wszystkim ustalenie przyczyny zawilgocenia budynku skarżącej. Organy nie dokonały żadnych ustaleń w tym zakresie, a zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy w postaci licznych opinii rzeczoznawców i biegłych nie został w ogóle uwzględniony i oceniony przez organ w wydanej decyzji. Tym samym organy naruszyły przepisy art. 7 i 77 kpa obligujące je do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy z uwzględnieniem wszystkich istotnych okoliczności. Wprawdzie w uzasadnieniu wydanych rozstrzygnięć organy zwróciły uwagę na problem związany z przenikaniem wilgoci do budynku skarżącej, jednakże ustalenia organów w tym przedmiocie nie mogą być uznane za prawidłowe. Organ I instancji ustalił, iż "problem utraty termoizolacyjności przez ścianę boczną budynku sąsiedniego nr [...] nie jest związany z realizacją budynku na sąsiedniej nieruchomości i wymaga wykonania przez właściciela obiektu odpowiedniej oceny technicznej wykonanej przez osobę uprawnioną". Ustalenie w tym przedmiocie pozostaje w sposób oczywisty sprzeczne z opinią rzeczoznawcy Z. C. przedstawioną przez skarżącą w toku niniejszego postępowania. Organ nie wskazał z jakich przyczyn dowód ten w ogóle pominął. Dotyczy to również innych opinii znajdujących się w aktach sprawy. W wydanych decyzjach organy akcentowały fakt wykonania przez uczestników postępowania J. i T. B. decyzji z dnia 12 kwietnia 1999 r. W ocenie organu I instancji wykonanie przez uczestników nałożonych tą decyzją obowiązków wyklucza wpływ sąsiedniego budynku na zalewanie piwnicy skarżącej. Organy pominęły jednakże fakt, iż decyzja z dnia 12 kwietnia 1999 r. została uchylona przez sąd administracyjny, który w uzasadnieniu wyroku jednoznacznie stwierdził, iż nakazanie wykonania tych czynności ani nie znajduje uzasadnienia w zebranym materiale dowodowym, ani nie gwarantuje usunięcia skutków powstania tych zawilgoceń. W uzasadnieniu tym wskazano również na brak szczegółowego udokumentowania w sprawie przyczyn powstania zawilgocenia. Powoływanie się więc obecnie przez organy na wykonanie przez uczestników decyzji z 12 kwietnia 1999 r. niczego nie dowodzi. Ponadto jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ odwoławczy podzielił stanowisko skarżącej, iż protokół oględzin z dnia 22 września 2004 r. potwierdza dalsze istnienie nieprawidłowości tj. zawilgocenie piwnic budynku nr [...]. Gdyby więc istotnie wykonanie przez uczestników obowiązków wynikających z uchylonej decyzji z dnia 12 kwietnia 1999 r. eliminowało skutecznie przenikane wody do budynku skarżącej to ustalenia protokołu winny to potwierdzać. Organ odwoławczy na potwierdzenie tezy, iż stwierdzone odstępstwa w realizacji budynku uczestników nie mają wpływu na zalewanie budynku skarżącej zacytował fragment wyjaśnień biegłego sądowego H. F. z protokołu złożonego do akt przez T. B.. Ustalenie powyższej okoliczności oparte na zacytowanym twierdzeniu biegłego nie może jednak być prawidłowe, skoro organ zaniechał w uzasadnieniu decyzji oceny tego dowodu w kontekście innych dowodów zgromadzonych w sprawie i całkowicie pominął inne dowody. Wprawdzie zgodnie z przepisem art. 75 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego jako dowód w sprawie należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, jednak zgodnie z przepisami art. 77 § 1 i art. 80 kpa organ powinien dokonać wszechstronnej oceny całości zebranego materiału dowodowego. W niniejszej sprawie organ zacytował wyłącznie fragment jednego przedstawionego przez stronę dokumentu, z którego wnioskuje o konieczności powtórnego ponownego zajęcia się sprawą pod kątem nałożenia na skarżącą obowiązków z art. 66 Prawa budowlanego. W niniejszej sprawie organ całkowicie pominął pozostały materiał dowodowy, w szczególności przedłożone przez strony różne opinie biegłych i oceny techniczne, z których niekiedy wynikają całkowicie odmienne wnioski niż z twierdzeń biegłego F..

Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nakładają na organy administracji publicznej obowiązek m. in. podejmowania wszelkich kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz do wskazania w uzasadnieniu faktycznym decyzji okoliczności, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej ( art. 7, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 kpa ). W niniejszej sprawie organy nie dokonały oceny całego materiału dowodowego według zasad wskazanych w art. 80 kpa i nie wyjaśniły wszechstronnie wszystkich okoliczności sprawy zgodnie z art. 7 i 77 kpa. Należy wskazać, iż prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe pozwala dopiero na ocenę, czy w sprawie zostały właściwie zastosowane przepisy prawa materialnego. Jak wskazano wyżej, w świetle wniosków skarżącej organ powinien był jednoznacznie ustalić przyczyny przenikania wody do obiektu skarżącej i w zależności od przyczyn tego stanu rzeczy nałożyć konkretne obowiązki zgodnie z przepisami Prawa budowlanego.

Wobec tego, iż w niniejszej sprawie organ nie ustalił prawidłowo treści wniosku, a tym samym przedmiotu sprawy, jak również nie przeprowadził zgodnie z wymogami kodeksu postępowania administracyjnego postępowania w sprawie, wydane decyzje podlegają uchyleniu niezależnie od zarzutów skargi.

Należy jednakże wskazać na niezasadność zarzutu naruszenia 42 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Przedmiotem niniejszego postępowania nie było bowiem wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie sąsiedniego budynku.

Ocena prawidłowości ustaleń organów w przedmiocie odstępstw od projektu w realizacji obiektu nr [...] nie ma wpływu na wynik sprawy. W pierwszej kolejności należy bowiem ustalić przyczyny zalewania budynku skarżącej. Dopiero gdy ich źródłem będą odstępstwa od projektu ocenić ich charakter i sposób usunięcia nieprawidłowości.

Jeżeli chodzi natomiast o zarzut dotyczący naruszenia art. 10 kpa to jest on zasadny jedynie w odniesieniu do braku umożliwienia stronom przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Z przepisu art. 10 § 1 kpa wynika prawo strony do zajęcia stanowiska wobec całości dowodów i żądań zawartych w aktach sprawy. "Jest to prawo strony do wypowiedzenia "ostatniego słowa" w sprawie stanowiącej przedmiot postępowania administracyjnego. Obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest pouczenie strony o prawie zapoznania się z aktami i złożenia końcowego oświadczenia, a także wstrzymania się od wydania decyzji do czasu ( określonego wyznaczonym stronie terminem ) złożenia powyższego oświadczenia. Brak w aktach sprawy końcowego oświadczenia strony oraz dowodu, że organ prowadzący postępowanie pouczył stronę o przysługującym jej prawie – uzasadnia wniosek, że organ prowadzący postępowanie naruszył obowiązek ustalony w art. 10 § 1 kpa" ( W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne, Warszawa 1983 r. , s. 94 )

Z powyższych względów Sąd uwzględnił skargę na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit.c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ).

Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji ustali jednoznacznie przyczyny zawilgocenia budynku skarżącej, ustali także prawidłowo na podstawie wszystkich zgromadzonych dowodów, czy są one wynikiem odstępstw od projektu w realizacji budynku nr [...] i w zależności od dokonanych ustaleń zastosuje właściwe przepisy prawa materialnego tj. ustawy Prawo budowlane. Całość postępowania organ przeprowadzi z uwzględnieniem obowiązków wynikających z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego tj. art. 7 i 77 § 1. Wydane w sprawie rozstrzygnięcie powinno uwzględniać dyspozycję art. 107 § 3 kpa. Przed wydaniem decyzji organ pouczy strony o treści art. 10 § 1 kpa i stosownie do tego przepisu zagwarantuje stronom możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Na zakończenie należy wyjaśnić stronom, iż sąd administracyjny nie może samodzielnie dokonywać ustaleń, które miałyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy. Sąd ten nie zastępuje bowiem organów w dokonywaniu oceny całości zebranego materiału dowodowego i w wydawaniu decyzji administracyjnych. Z przepisów kompetencyjnych cytowanych na wstępie rozważań wynika, iż sąd kontroluje jedynie zgodność wydanych decyzji z prawem. W niniejszej sprawie ustalając, iż organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy Sąd obligowany był do uchylenia wydanych decyzji z mocy wskazanych wyżej przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

O kosztach niniejszego postępowania rozstrzygnięto na mocy art. 200 w/w ustawy.