Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 611/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.28
journal: Dz.U. 2007 nr 11 poz 74
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.
article: par. 3
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 611/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 listopada 2009 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Beata Cieloch (spr.), Sędzia: WSA Agnieszka Jakimowicz, Sędzia: WSA Piotr Głowacki, Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2009 r., sprawy ze skargi T. M., na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z dnia 24 lutego 2009 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 24 lutego 2009 roku, Nr [...] Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych uchylił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 9 czerwca 2006 roku, Nr [...] o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne na łączną kwotę 6.091,55 zł, i odmówił jednocześnie umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 3.848,75 zł, na które składały się należności za osobę prowadzącą działalność gospodarczą oraz należności za pracowników w części finansowanej przez płatnika.

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym:

Skarżący T. M. wniósł do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o umorzenie zobowiązań powstałych na skutek nieopłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.

Decyzją z dnia 9 czerwca 2006 roku, znak [...] Prezes ZUS odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie w łącznej wysokości 6.091,55 zł. Przedmiotowe rozstrzygnięcie zostało następnie utrzymane w mocy decyzją Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nr [...] z dnia 25 sierpnia 2006 roku, która została następnie zaskarżona przez T. M. W rezultacie wniesionej skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2007 roku uchylił decyzję Prezesa ZUS.

Dnia 10 lipca 2006 roku skarżący zwrócił się do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu zakwestionował wysokość zadłużenia figurującego na jego koncie, wnosząc o dokonanie korekty oraz umorzenie pozostałych należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. Wskazał, iż spłata należności wobec ZUS przekracza jego możliwości finansowe, ponieważ dysponuje miesięcznie jedynie kwotą 300 zł, a dotychczasowych wpłat dokonywał dzięki wyprzedaży majątku osobistego.

W wyniku ponownego rozpoznania wniosku Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych uchylił decyzję z dnia 9 czerwca 2006 roku, znak [...], odmawiając jednocześnie umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 3.848,75.

W uzasadnieniu organ drugiej instancji wskazał, iż skarżący prowadził działalność gospodarczą w zakresie usług turystycznych pod nazwą: "M" w okresie od 21.11.1989 r. do 28.02.2004 r. Będąc płatnikiem nie opłacał składek na ubezpieczenie własne oraz zatrudnionych pracowników, doprowadzając do powstania zaległości. W rezultacie zawartej między skarżącym a ZUS Oddział w Krakowie umowy, doszło do rozłożenia należności na 60 rat, pod warunkiem uregulowania w całości składek za pracowników w części finansowanej przez ubezpieczonych, który to warunek został spełniony. Z uwagi na dokonywane wpłaty zaległości skarżącego uległy zmniejszeniu, wynosząc w dniu wydawania decyzji 2.819,75 zł, z czego 1.252,61 zł obejmowało należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, a 1.567,14 zł z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne. Prezes ZUS wskazał nadto, że skarżący nie prowadzi działalności gospodarczej (przy czym nadal figuruje w ewidencji podatników prowadzących czynną działalność gospodarczą), został wyrejestrowany jako płatnik składek z dniem 1 marca 2004 r., pobiera świadczenie rentowe w wysokości 697,05 zł brutto (604,32 zł netto), które zostało mu przyznane na stałe i nie jest obciążone potrąceniami alimentacyjnymi oraz nie figuruje jako osoba ubezpieczona z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę czy umowy zlecenia. W stosunku do skarżącego nie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne, ponadto nie dysponuje on prawem własności, ani użytkowania wieczystego do żadnej nieruchomości na terenie Miasta K. i powiatu k. Według danych z dnia 28 lutego 2008 roku jest właścicielem dwóch pojazdów: samochodu osobowego marki D. z 1991 roku oraz samochodu osobowego D. z 2000 roku. Poza tym skarżący nie jest zadłużony u osób fizycznych, bankach czy urzędzie skarbowym, nie pobiera świadczeń, a koszty utrzymania pokrywa ze świadczenia rentowego i rodzinnych funduszy pomocowych, przy czym te ostatnie zostały wyczerpane. Do stałych wydatków skarżącego należą alimenty płacone na rzecz syna na mocy zawartej przed sądem ugody w wysokości 200 zł miesięcznie oraz wydatki na środki farmakologiczne w kwocie 80 - 100 zł miesięcznie, jak również raty wynikające z zawartej z ZUS umowy, wynoszące ok. 100 zł miesięcznie. Skarżący jest wdowcem, ma stwierdzoną dyskopatię kręgosłupa lędźwiowego oraz skoliozę kręgosłupa piersiowego, jak również zmiany zwyrodnieniowe w stawach żebrowo - poprzecznych. Jest przewlekle chory i pozostaje w stałym leczeniu.

Odnosząc powyższe ustalenia do obowiązujących przepisów prawa w zakresie umarzania należności z tytułu składek Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych doszedł do wniosku, iż skarżący nie spełnia przesłanek z art. 28 ust. 2 oraz ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Organ nie stwierdził całkowitej nieściągalności składek, jako że skarżący ma stały dochód w postaci świadczenia rentowego, który może być przedmiotem egzekucji administracyjnej. Prezes ZUS podniósł nadto, że ZUS ma obowiązek wykorzystania wszelkich dostępnych sposobów dochodzenia należności publicznoprawnych, a umorzenie zaległości skarżącego oznaczałoby rezygnację z ich ściągnięcia pomimo, że istnieje realna możliwość spłaty. Jakkolwiek sytuacja majątkowa skarżącego jest niełatwa - na utrzymanie pozostaje mu kwota 200 zł miesięcznie, a stan zdrowia utrudnia podjęcie dodatkowego zajęcia, w ocenie organu nie spełnia on przesłanek § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności składek na ubezpieczenie społeczne, ponieważ w jego przypadku nie ma mowy o braku możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Skarżący regularnie spłaca raty wynikające z umowy zawartej z ZUS, co świadczy o tym, że składki są ściągalne. Jednocześnie nie wykazał on, aby spłata należności miała spowodować ciężkie skutki dla niego i jego rodziny. Organ podniósł również, iż należności z tytułu składek na ubezpieczenie pracowników w części finansowanej przez płatnika mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności (co w niniejszej sprawie nie ma miejsca), natomiast nie stosuje się do nich przepisów rozporządzenia, o którym mowa wyżej. Na koniec Prezes ZUS wskazał, że decyzja o umorzeniu należności ma charakter uznaniowy, co oznacza, że organ może, ale nie musi umorzyć zaległości.

Na powyższą decyzję skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu w Krakowie, wskazując, iż jest ona niesłuszna. Podniósł, że jego sytuacja majątkowa nie zmieniła się znacząco od czasu wydania wyroku przez NSA w Warszawie, nadal miesięcznie pozostaje mu do dyspozycji kwota 100 - 150 zł, która uniemożliwia samodzielną egzystencję i zmusza do zadłużania u osób prywatnych, udzielających mu pomocy ze względu na posiadane roszczenia względem Skarbu Państwa. Dodał, że nie jest już właścicielem żadnego samochodu, ponieważ wyzbył się ich w roku 1998 oraz 2000.

W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Podkreślił, że w niniejszej sprawie nie występuje ani całkowita nieściągalność należności, ani nadmierna dolegliwość zagrażająca egzystencji skarżącego. Stwierdził, iż nawet, gdyby T. M. udowodnił istnienie przesłanek umorzenia należności, organ może w ramach swobodnego uznania wydać decyzje odmowną biorąc pod uwagę interes ogólnospołeczny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

W przedmiotowej sprawie Sąd dopatrzył się naruszeń przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie rozważań należy wskazać, że sprawy w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz składek na określone fundusze (Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych) należą do sądów administracyjnych (art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - dalej u.s.u.s., w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lipca 2004 r., Dz.U. z 07. Nr 11, poz. 74 ze zm.). Sąd administracyjny na skutek zaskarżenia decyzji Prezesa ZUS nie przejmuje sprawy administracyjnej, jako takiej do końcowego załatwienia, lecz jedynie kontroluje (ocenia) działalność tego organu pod względem zgodności z prawem.

Stosownie do treści art. 123 u.s.u.s., w sprawach uregulowanych tą ustawą, a więc również i w sprawach dotyczących umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że ustawa stanowi inaczej. W tym przypadku ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych nie przewiduje innych rozwiązań. Wobec tego decyzja wydana w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek, winna być poprzedzona postępowaniem dowodowym zgodnym z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, oraz winna spełniać wymagania zawarte m.in. w art. 107 § 3 k.p.a.

Rozpatrując niniejszą sprawę, należało przeanalizować przepisy umożliwiające umorzenie należności składkowych na moment wydania zaskarżonej decyzji. Podstawą prawną umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne jest art. 28 u.s.u.s. Wskazana ustawa w treści powołanego przepisu daje prawo do umorzenia tych należności w sytuacji ich całkowitej nieściągalności (art. 28 ust. 1-3), a także w uzasadnionych przypadkach, w stosunku do składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności (art. 28 ust. 3a u.s.u.s.), przy czym umorzenie składek powoduje także umorzenie odsetek za zwłokę, kosztów upomnienia i dodatkowej opłaty (art. 28 ust. 4). Jednocześnie na postawie art. 32 cytowanej ustawy, przepisy dotyczące składek na ubezpieczenie społeczne stosuje się odpowiednio także do składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz na ubezpieczenie zdrowotne.

Zgodnie z treścią art. 28 ust. 3a u.s.u.s. należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Treść tego artykułu została uszczegółowiona w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społecznej (Dz.U. z 03 r., Nr141, poz. 1365). Stosownie do treści § 3 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia ZUS może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, min w przypadku gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.

Na podstawie pierwszego z powołanych przepisów, Zakład Ubezpieczeń Społecznych może umorzyć w całości lub w części należności z tytułu składek, w przypadku ich całkowitej nieściągalności (ust. 1 i 2). Zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, że doszło do całkowitej nieściągalności należności został określony w ust. 3 art. 28 u.s.u.s., zgodnie z którym, nieściągalność ta zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Regulując kwestię umorzenia należności z tytułu składek ustawodawca przesądził, że decyzja Prezesa ZUS ma charakter uznaniowy (na co wskazuje zwrot "należności mogą być umarzane"), a to oznacza, że organ ten, nawet w przypadku ustalenia, że spełniona jest którakolwiek z przesłanek z ust. 3 art. 28 u.s.u.s. nie ma obowiązku umorzenia zadłużenia. Uznaniowy charakter decyzji w sprawie umorzenia wyraża się w tym, iż organ ma prawo wyboru rozstrzygnięcia, może zatem w przypadku stwierdzenia przesłanki uwzględnić wniosek lub odmówić jego uwzględnienia. Dopiero w przypadku stwierdzenia zaistnienia przesłanek umorzenia (nieściągalności) organ zyskuje swobodę wyboru, czy ulgi udzielić, czy też nie. Rozstrzygnięcie nie może mieć jednak charakteru dowolnego, lecz musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnie z art. 7 k.p.a., wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a) oraz jego oceny (art. 80 k.p.a.), co powinno znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Dowolność tę wyklucza również brzmienie art. 6 k.p.a., w myśl którego organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa.

Z kolei sądowej kontroli legalności takiej decyzji podlega prawidłowość przeprowadzonego postępowania oraz badanie formalne decyzji, nie zaś zasadność jej wydania. Kontrola ta dotyczy zarówno wykładni prawa materialnego, jak i właściwego przeprowadzenia postępowania dowodowego, uwzględniającego wynikające z przepisów k.p.a. reguły dowodzenia, kompletność materiału dowodowego oraz jego ocenę. W przypadku, gdy ustawodawca daje organowi możliwość rozstrzygnięcia sprawy na zasadzie uznania, sądowa kontrola jego decyzji obejmuje jedynie samo postępowanie poprzedzające jej wydanie, a nie rozstrzygnięcie będące wynikiem dokonania wyboru, o którym była mowa wyżej. Obowiązkiem Sądu jest dokonanie oceny, czy zostały spełnione zostały przesłanki umorzenia. Natomiast o tym, czy składki powinny być umorzone, czy też nie, rozstrzyga organ administracji publicznej.

W rozpoznawanej sprawie w toku postępowania administracyjnego organy obu instancji uznały, że brak jest całkowitej nieściągalności należności, gdyż skarżący nie spełniła żadnej z przesłanek wskazywanych we wniosku i w toku dalszego postępowania, czyli określonych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. Jednocześnie uznano, że nie zachodzi przesłanka określona w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społecznej, tj., że opłacenie należności z tytułu składek nie pociągnie zbyt ciężkich skutków dla zobowiązanego i jego rodziny i nie pozbawi zobowiązanego możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.

Jednakże zdaniem orzekającego Sądu organ nie ocenił należycie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, przez co naruszył art. 7 i art. 80 k.p.a. Jak wyżej wskazano, uznanie administracyjne oznacza wprawdzie swobodę wyboru treści rozstrzygnięcia, jednak wybór taki nie może być dowolny i musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Należy ponownie podkreślić, że swoboda wyboru uznania administracyjnego została w tym przypadku ograniczona przesłankami wskazanymi w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. (por. wyrok z dnia 20.03.2007 r. II GSK 345/06, LEX nr 321267), co oznacza, że uznanie administracyjne nie wyraża się w swobodzie oceny okoliczności, ale w możliwości negatywnego dla strony rozstrzygnięcia nawet przy ustaleniu, że w sprawie występują przewidziane w omawianym przepisie przesłanki do umorzenia należności (całkowita nieściągalność) (por. wyrok z dnia 21.12.2006 r. III S.A./Wa 3019/06 LEX nr 306949). Rodzi to konieczność dogłębnych ustaleń faktycznych i następnie ich oceny zgodnej z regułami swobodnej oceny dowodów, w aspekcie przyczyn całkowitej nieściągalności oraz nadmiernej dolegliwości uiszczenia należności zagrażającej egzystencji skarżącego wskazywanych przez stronę i wynikających ze stanu sprawy, po to, by następnie dokonać, w ramach swobodnego uznania, wyboru treści rozstrzygnięcia. Jednak wybór taki nie może być dowolny i musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy.

Zdaniem Sądu organy rentowe przekroczyły granice swobodnego uznania w zakresie ustalenia istnienia przesłanki umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne określonej w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społecznej, tj., bezpodstawnie przyjęły, że opłacenie należności z tytułu składek nie wywoła zbyt ciężkich skutków dla zobowiązanego i jego rodziny i nie pozbawi zobowiązanego możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Sąd wskazuje, że zgodnie z ustaleniami organu skarżący utrzymuje się z renty w wysokości 604,32 zł miesięcznie, z tej kwoty opłaca alimenty w wysokości 200 zł miesięcznie, reguluje raty wynikające z zawartej z ZUS umowy ratalnej na spłatę zobowiązań w kwocie około 100 zł miesięcznie oraz ponosi koszty leczenia w wysokości 100 zł miesięcznie. Skarżącemu pozostaje kwota 200 zł miesięcznie na utrzymanie, nie ma przy tym żadnego majątku, ani też innych źródeł dochodu. W ocenie orzekającego Sądu uznanie, że posiadając 200 zł miesięcznie na utrzymanie skarżący może opłacać należności z tytułu składek bez pozbawienia go możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych i nie będzie to stanowiło dla niego nadmiernej dolegliwości zagrażającej jego egzystencji jest oceną dowolną i w sposób istotny narusza zasadę swobodnej oceny dowodów określoną w art. 80 K.p.a.

W rezultacie przyjąć należy, że tylko materiał dowodowy oceniony w granicach swobodnego uznania, może stać się podstawą prawidłowych ustaleń faktycznych, a tylko prawidłowo ustalony stan faktyczny może być podstawą do zastosowania odpowiednich norm prawa materialnego i procesowego. Zatem rozstrzygniecie oparte na stanie faktycznym, ustalonym z naruszeniem zasady wynikającej z art. 80 K.p.a. jest nieprawidłowe i nie może się ostać. Jak to podkreślił Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 listopada 1993 roku, sygn. akt III ARN 55/94 (OSN - IAPiUS 7/95), zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 191 Ordynacji podatkowej), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 187 § 1), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego do wydania decyzji o przekonywającej treści (art. 122 Ordynacji). Teza tego wyroku znajduje bez wątpienia zastosowanie również w postępowaniu prowadzonym na podstawie k.p.a. (odpowiednio art. 80 i art. 7 K.p.a.).

W świetle tego, co wyżej powiedziano, dopiero ustalenia o istnieniu przesłanek umorzenia należności określonych w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społecznej (wystarczające jest spełnienie jednej z nich) otwierają przed organem możliwość skorzystania z przyznanej mu ustawowo swobody wyboru rozstrzygnięcia. Niedopuszczalne jest jednak odstąpienie od przeprowadzenia wnikliwego i zgodnego z prawem postępowania dowodowego z powołaniem się na przyznane organowi prawo stosowania instytucji uznania administracyjnego, jak uczyniono to w kontrolowanej sprawie.

W toku ponownie przeprowadzonego postępowania obowiązkiem organu będzie dokonanie pełnej i wyczerpującej oceny materiału dowodowego pod kątem przesłanek wskazanych w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.

Oceniając w świetle powyższego zaskarżoną decyzję stwierdzić należy, że decyzja ta, z powodu naruszenia powyżej analizowanych przepisów prawa procesowego w tym w szczególności art. 7, art. 80 k.p.a., jest wadliwa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Mając na względzie powyższe rozważania Sąd skargę uwzględnił i uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.