Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1412/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba (spr.) Sędzia WSA del. do NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędzia NSA Cezary Pryca Protokolant Magdalena Rosik po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2007 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 15 grudnia 2005 r. sygn. akt 3/I SA/Po 421/03 w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu na rzecz T. K. kwotę 1200 zł (tysiąc dwieście) tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 15 grudnia 2005 r., sygn. akt 3/I SA/Po 421/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, po rozpoznaniu sprawy ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia [...] lutego 2003 r., nr [...] w przedmiocie wymiaru cła, uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził, że nie może być wykonana oraz zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym:

Dyrektor Urzędu Celnego w Poznaniu przyjął 14 zgłoszeń celnych z maja, czerwca, lipca, sierpnia i września 1999 r., obejmując przedmiotowy towar (odzież używaną sortowaną - kod PCN 6309 00 00 0) procedurą dopuszczenia do obrotu i określając kwotę długu celnego w oparciu o obniżone stawki celne dla produktów pochodzących z obszaru Unii Europejskiej. Niemieckie władze celne dokonały weryfikacji deklaracji eksportera sporządzonych na fakturach dołączonych do dokumentów SAD, w wyniku której nie potwierdziły rzetelności danych w nich zawartych i poinformowały polski organ celny pismem nr Z 4215F-269/01-1 z dnia 28 maja 2001 r. o tym, że towary figurujące na fakturach są towarami niepochodzącymi z obszaru Unii Europejskiej w rozumieniu postanowień Protokołu nr 4 Układu Europejskiego.

Powyższe okoliczności stanowiły podstawę do wydania przez Dyrektora Urzędu Celnego w Poznaniu w dniu [...] listopada 2001 r. decyzji nr [...], uznającej przedmiotowe zgłoszenia celne za nieprawidłowe w części dotyczącej zastosowanych preferencji, stawek celnych i obliczenia kwoty długu celnego oraz określającej tę kwotę w oparciu o stawki celne autonomiczne. Decyzja ta została podjęta przez organ I instancji na podstawie art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), art. 13, art. 19 § 1, art. 20 § 1, art. 23 § 1, art. 65 § 4 pkt 2 lit. b i c, art. 83, art. 85 § 1, art. 209, art. 231 § 1 pkt 1, art. 262 i art. 266 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny (Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 ze zm.), art. 16 ust. 1 lit. b, art. 21 ust. 1 lit. b i art. 32 Protokołu nr 4 Układu Europejskiego sporządzonego w Brukseli dnia 24 czerwca 1997 r. (załącznik do Dz. U. Nr 104, poz. 662 ze zm.), § 11 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego udokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz. U. Nr 130, poz. 851 ze zm.) oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 158, poz. 1036 ze zm.).

Po rozpatrzeniu odwołania T. K. od powyższej decyzji Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu decyzją z dnia 11 lutego 2003 r. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej zastosowanych stawek celnych i wysokości długu celnego oraz określił ten dług w oparciu o stawki celne konwencyjne na podstawie świadectwa pochodzenia nr A 693208 z dnia 9 stycznia 2002 r. Uchylając natomiast decyzję w części dotyczącej obowiązku zapłaty odsetek wyrównawczych, umorzył postępowanie w tym zakresie.

W uzasadnieniu wskazał, że po zwolnieniu towarów organ celny ma możliwość zweryfikowania zgłoszenia celnego oraz dołączonych do niego dokumentów w terminie 3 lat od dnia przyjęcia tego zgłoszenia, co wynika z przepisów art. 70 i art. 65 § 5 Kodeksu celnego, również już po zwolnieniu towarów (art. 83 § 2 i § 3 Kodeksu celnego). Kontrolę taką zapewnia weryfikacja dowodów pochodzenia przeprowadzona na podstawie art. 32 Protokołu nr 4 Układu Europejskiego, a jej wyniki są wiążące dla organów celnych kraju importu i stanowią usankcjonowany prawnie dowód w sprawie. W niniejszej sprawie niemieckie władze celne poinformowały, że sporna odzież używana nie ma statusu "produktu pochodzącego" w rozumieniu Protokołu 4 Układu Europejskiego, a zatem deklaracje eksportera na fakturach nie mogły stanowić podstawy do zastosowania obniżonej stawki celnej - wobec przedłożenia świadectwa pochodzenia właściwa była stawka konwencyjna.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał, że skarga wniesiona przez T. K. na powyższą decyzję zasługiwała na uwzględnienie, jednak z innych powodów niż wskazywał skarżący.

Sąd stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie organy celne powołały się w uzasadnieniu decyzji na sporządzone w języku niemieckim pismo niemieckich władz celnych nr Z 4215F-269/01-1, w którym zakwestionowano rzetelność danych zawartych w deklaracjach eksportera. Pismo to nie zostało przetłumaczone na język polski. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że obcojęzyczne dokumenty bez ich urzędowego przetłumaczenia na język polski nie mogą być uznane - w świetle art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej - za dowód w sprawie, gdyż posługiwanie się nimi w postępowaniu prowadzonym przez organ administracji publicznej jest sprzeczne z prawem - art. 27 Konstytucji RP oraz art. 4 pkt 3 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. Nr 90, poz. 999 ze zm.).

Uchylając zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu Sąd I instancji wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy celne zobowiązane będą zlecić urzędowe przetłumaczenie powyższego obcojęzycznego dokumentu, stanowiącego kluczowy dowód w sprawie, i umożliwić stronie zapoznanie się z nim w trybie art. 200 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego.

W skardze kasacyjnej Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu wniósł o uchylenie powyższego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skargę kasacyjną oparto na:

- przesłance wynikającej z art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., ze względu na naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisu art. 27 Konstytucji RP, art. 4 pkt 3 i art. 5 ust. 1 ustawy o języku polskim i art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, oraz

- przesłance wynikającej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. z uwagi na naruszenie prawa procesowego, mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez nieprzeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów, w sytuacji gdy było to niezbędne dla wyjaśnienia istotnych wątpliwości, co stanowi obrazę przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a., naruszeniu zasady szybkości postępowania wyrażonej w art. 7 p.p.s.a., jak również poprzez nieprawidłowe i enigmatyczne uzasadnienie wyroku z uwagi na niewyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co stanowiło obrazę art. 141 § 4 p.p.s.a.

W uzasadnieniu Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu wyraził pogląd, że z faktu nałożenia przez art. 27 Konstytucji RP, jak też art. 4 pkt 3 i art. 5 ust. 1 ustawy o języku polskim na organy administracji publicznej obowiązku dokonywania wszelkich czynności urzędowych w języku polskim nie można wywodzić, że nieprzetłumaczony na język polski dokument nie może zostać uznany za dowód w postępowaniu. Zdaniem organu, należy odróżnić wynikający ze wskazanych wyżej przepisów wymóg dokonywania czynności urzędowych (a więc "dotyczących urzędu", "załatwianych przez urząd", "stosowanych przez urząd": "Nowy Słownik języka polskiego", PWN, Warszawa 2002, s. 1091) od dopuszczenia obcojęzycznego środka dowodowego (np. dokumentu) jako dowodu w postępowaniu. Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną, o ile czynność urzędowa organu polegająca na badaniu treści dokumentu obcojęzycznego rzeczywiście wymaga dokonania tłumaczenia dokumentu, to jednak nie zmienia to faktu, że dowodem w sprawie będzie nadal treść dokumentu obcojęzycznego, a nie jego tłumaczenie. Tłumaczenie nie zastępuje bowiem samego dokumentu sporządzonego w języku obcym, lecz służy jedynie ustaleniu, jaka jest jego treść. Z tego względu stawianie przez Sąd I instancji organom celnym zarzutu naruszenia w toku prowadzonego postępowania przepisu art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej tylko z powodu braku jego urzędowego tłumaczenia uznać należy – w ocenie organu - za nietrafne. W przedmiotowej sprawie istotne jest bowiem to, że w prowadzonym postępowaniu treść pisma zawierającego wynik weryfikacji została ustalona, chociaż tłumaczenia tego nie dokonał tłumacz przysięgły, lecz urzędnik państwowy (funkcjonariusz celny), posiadający stosowną wiedzę i umiejętności w tym zakresie. Organ podkreślił, że z samym wynikiem weryfikacji, jak też z dokonanym tłumaczeniem roboczym tegoż dokumentu zapoznał się również importer towaru i jego pełnomocnik (radca prawny). Na żadnym etapie postępowania administracyjnego ani w toku postępowania sądowoadministracyjnego nie zakwestionowali oni sposobu przetłumaczenia tego pisma na język polski. Nie wnieśli także żądania przedstawienia tłumaczenia tego dokumentu dokonanego przez tłumacza przysięgłego. Z powyższego można wnioskować, że treść tego dokumentu nie budziła ich najmniejszych wątpliwości, zwłaszcza że tekst był krótki, prosty, jasny i nie przysporzył żadnych trudności w procesie tłumaczenia. W przedmiotowej sprawie zarówno strona postępowania, jak i jej pełnomocnik w trakcie prowadzonej korespondencji wielokrotnie przytaczali treść pisma, wypowiadali się odnośnie jego treści, polemizowali, ale nigdy nie podnieśli zarzutu, że z uwagi na brak tłumaczenia przysięgłego pismo jest dla nich niezrozumiałe.

Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną, Sąd powinien, zgodnie z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 7 p.p.s.a., podjąć czynności zmierzające do szybkiego załatwienia sprawy. Z przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a. wynika, że sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W przedmiotowej sprawie Sąd I instancji nie wyjaśnił jednak wątpliwości odnośnie treści wyniku weryfikacji, natomiast uchylając rozstrzygnięcie organu celnego nakazał zlecenie tłumaczenia wskazanego wyżej dokumentu tłumaczowi przysięgłemu i zapoznanie strony przeciwnej z treścią tłumaczenia. W ocenie Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu czynność ta nie wniesie nic nowego do postępowania, nie ujawni nowych istotnych dla sprawy okoliczności, lecz jedynie potwierdzi dokonane już wcześniej ustalenia i stanowisko władz celnych kraju eksportu, i co za tym idzie, stanowisko polskich władz celnych.

Ponadto organ zarzucił, że Sąd wskazując jako podstawę wyroku z dnia 15 grudnia 2005 r. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c nie wykazał, jakie naruszenie prawa przez organ celny mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

T. K. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu wskazał, że w świetle ustawy o języku polskim niedopuszczalne jest dokonywanie przez organ celny analizy obcojęzycznego tekstu bez jego przetłumaczenia. Oznacza to, że nie tylko rozstrzygnięcia organów administracji publicznej, ale również cały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie musi być sporządzony w języku polskim, co obliguje organy do posługiwania się urzędowymi tłumaczeniami obcojęzycznych dokumentów. Ratio legis wprowadzania przepisów nakładających obowiązek dokonywania czynności urzędowych w języku polskim jest zapewnienie wszystkim uczestnikom postępowania, w tym również nie znającym języków obcych, realnego prawa czynnego uczestniczenia w prowadzonym postępowaniu, wypowiadania się co do przedstawionych dowodów, jak też uniknięcia mogących wystąpić przy interpretacji tekstu obcojęzycznego rozbieżności co do jego rozumienia. Strona postępowania, jak też jej pełnomocnik wielokrotnie przytaczali treść pisma, jednak interpretacja jego była w zupełnej sprzeczności z interpretacją organu celnego i dlatego powinno ono zostać urzędowo przetłumaczone.

Zdaniem strony, lakoniczne informacje polskiego organu celnego zawarte we wnioskach weryfikacyjnych skierowanych do organu niemieckiego oraz zdawkowa odpowiedź tego organu naruszają art. 32 ust. 5 Protokołu nr 4 i nie pozwalają na racjonalną ocenę przedmiotowego dowodu ani na ustosunkowanie się do podstawowej kwestii w tej sprawie, tj. pochodzenia towaru (odzieży używanej) w rozumieniu Protokołu nr 4.

Wobec powyższego strona wyraziła pogląd, że uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. było słuszne, ponieważ naruszenie przez organy celne postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Ocenę zasadności podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów należało rozpocząć od rozpoznania zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, gdyż prawidłowość zastosowania w sprawie prawa materialnego może być rozważana wtedy, gdy skargi kasacyjnej nie oparto na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. lub gdy podstawa ta okazała się "nieusprawiedliwiona".

Skarga kasacyjna zawiera zarzuty wydania zaskarżonego wyroku z naruszeniem art. 106 § 3 p.p.s.a. przez nieprzeprowadzenie dowodu uzupełniającego, art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez enigmatyczne uzasadnienie wyroku i niewyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz naruszenie zasady szybkości postępowania wyrażonej w art. 7 p.p.s.a.

Zasadniczo w postępowaniu przed sądem administracyjnym nie jest możliwe prowadzenie postępowania dowodowego, gdyż sąd ten sprawuje kontrolę legalności w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu przed organem administracji publicznej, który wydał zaskarżoną decyzję (art. 133 § 1 p.p.s.a.). Wyjątek od tej zasady został uregulowany w art. 106 § 3 p.p.s.a., który umożliwia przeprowadzenie w postępowaniu przed sądem dowodu uzupełniającego z dokumentów, jeżeli łącznie spełnione są dwa warunki: 1) jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, 2) nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Zgodnie z art. 106 § 5 p.p.s.a. do postępowania dowodowego stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Wobec tego przedmiot rozpatrzenia przez sąd administracyjny mogą stanowić dokumenty urzędowe (art. 244 § 1 k.p.c.) stanowiące dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone, oraz dokumenty prywatne (art. 245 k.p.c.), stanowiące dowód tego, że osoba, która je podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie.

W rozpatrywanej sprawie żadna ze stron nie wnioskowała o przeprowadzenie dowodu z dokumentów, również nie można uznać, aby istniały podstawy wskazujące, iż Sąd I instancji z urzędu mógł taki dowód przeprowadzić. Podstawowe i mające zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy dokumenty, tj. pismo niemieckich władz celnych z dnia 5 marca 2001 r. nr Z 4215B – B3, a także drugie z dnia 28 maja 2001 r. nr Z 4215F 269/01–1, znajdują się w aktach administracyjnych. Wobec tego dokumenty te wchodzą w skład materiału dowodowego zgromadzonego przez organ celny. Zatem w postępowaniu sądowym nie zachodziła konieczność przeprowadzenia dowodu z tych dokumentów. Inną kwestią jest natomiast dokonanie tłumaczenia niniejszych dokumentów. Z przepisu art. 256 k.p.c., mającego odpowiednie zastosowanie w postępowaniu przed sądem administracyjnym, wynika, że sąd może zażądać, aby dokument w języku obcym był przełożony przez tłumacza przysięgłego. Jednakże przepis niniejszy odnosi się do dokumentów, z których dowód ma zostać przeprowadzony w postępowaniu przed sądem. Zatem odpowiednie zastosowanie niniejszego przepisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oznacza, iż sąd administracyjny może zażądać odpowiedniego tłumaczenia dokumentu urzędowego lub prywatnego, z którego ma przeprowadzić dowód uzupełniający w oparciu o art. 106 § 3 p.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie natomiast skoro nie zachodziły przesłanki do przeprowadzenia dowodu uzupełniającego ze wskazanych wyżej dokumentów niemieckich władz celnych, to równocześnie brak było podstaw do żądania odpowiedniego ich tłumaczenia na język polski. Wobec tego zarzut naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. należało uznać za niezasadny.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. należy wskazać, że tego rodzaju zarzut można uznać za usprawiedliwiony w sytuacji, kiedy sąd nie wyjaśnił w sposób adekwatny do celu jaki wynika z treści niniejszego przepisu dlaczego stwierdził naruszenie przez organy celne przepisów prawa materialnego czy przepisów prawa procesowego w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 13 grudnia 2005 r., I FSK 299/05, Lex nr 187709). W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji wskazał jaka norma obowiązuje odnośnie języka czynności urzędowych prowadzonych przez polskie organy administracji publicznej i jakie jest jej znaczenie. Wobec tego nie zachodzą podstawy uzasadniające skuteczne postawienie zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia art. 7 p.p.s.a. trzeba wskazać, że w skardze kasacyjnej należy wykazać, iż zarzucane naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W skardze kasacyjnej nie wskazano jednoznacznie jaką czynność zmierzającą do szybkiego załatwienia sprawy winien podjąć Sąd I instancji i w czym przejawia się istotny wpływ zarzucanego uchybienia na wynik sprawy, skoro sąd dokonał oceny postępowania organów celnych na podstawie akt administracyjnych, a jak wyżej wykazano nie zachodziła konieczność przeprowadzania uzupełniającego dowodu z dokumentów. Wyrażona w art. 7 p.p.s.a. zasada koncentracji materiału procesowego odnosi się do postępowania przed sądem administracyjnym i nie służy w żadnym razie uzupełnianiu materiału procesowego, do zebrania którego zobligowany był organ administracji. Wobec tego omawiany zarzut należało uznać za wadliwie postawiony.

Przechodząc do oceny zasadności zarzutów naruszenia prawa materialnego w pierwszej kolejności trzeba stwierdzić, że w myśl art. 27 Konstytucji RP językiem urzędowym jest język polski. Zgodnie z tą zasadą konstytucyjną w ustawie z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim postanowiono, iż język polski jest językiem urzędowym terenowych organów administracji publicznej (art. 4 pkt 3) oraz że podmioty wykonujące zadania publiczne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dokonują wszelkich czynności urzędowych oraz składają oświadczenia woli w języku polskim, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej (art. 5 ust. 1). Sąd I instancji uznał, że w postępowaniu przed organami administracji publicznej językiem urzędowym jest język polski, a więc dokonał prawidłowej wykładni niniejszych przepisów. Wobec tego zarzut błędnej ich wykładni jest niezasadny.

Należy stwierdzić, że ustawodawca nie zdefiniował pojęcia czynności urzędowych. Jednakże, na co wskazał już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 maja 2002 r., IISA 4033/01 (Wokanda 2002 /12/39), pomocą w wyjaśnieniu tej kwestii służyć może uchwała Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 maja 1997 r., W.7/96 (OTK 1997 nr 2, poz. 27), podjęta na gruncie dekretu z 30 listopada 1945 r. o języku państwowym i języku urzędowania rządowych i samorządowych władz administracyjnych (Dz. U. Nr 57, poz. 324). Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, zachowującym aktualność pod rządami obecnie obowiązującej ustawy o języku polskim, czynności urzędowe to wszelkie czynności organów i instytucji powołanych do realizacji określonych zadań publicznych, związane z realizacją ich konstytucyjnych i ustawowych kompetencji, chyba że z istoty tych czynności wynika konieczność posłużenia się językiem obcym. Wobec tego pojęcie czynności urzędowych obejmuje również czynności procesowe podejmowane przez organy administracji publicznej. Oznacza to, że czynności procesowe winny być dokonywane w języku polskim. W konsekwencji organ administracji publicznej zobligowany jest do dokonywania w języku polskim zarówno czynności ustnych, jak i do prowadzenia w tym języku dokumentacji postępowania, co oznacza posługiwanie się w postępowaniu tłumaczeniami dokumentów. Dowodem w sprawie jest dokument sporządzony w języku obcym, gdyż żadne przepisy nie odbierają mu tego waloru z uwagi na język, w którym został sporządzony. Zgodnie z art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Jednocześnie w myśl art. 270 § 1 Kodeksu celnego organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty państwa obcego. Dlatego brak jest podstaw do twierdzenia, iż obcojęzyczny dokument bez jego urzędowego tłumaczenia na język polski nie może być uznany za dowód w sprawie. Konstatacja ta nie prowadzi jednak do wniosku, iż organ celny zwolniony jest z obowiązku tłumaczenia na język polski obcojęzycznych dokumentów, przyjętych w poczet materiału dowodowego. Wynikający z ustawy o języku polskim wymóg dokonywania przez organ administracji publicznej czynności urzędowych w języku polskim obliguje ten organ do dokonania tłumaczenia obcojęzycznego dokumentu. Badanie treści dokumentu winno zostać przeprowadzone w języku polskim, który jest językiem postępowania. Dopiero wówczas można powiedzieć, że czynność procesowa polegająca na przeprowadzeniu dowodu z dokumentu, sporządzonego w języku obcym, została przeprowadzona prawidłowo. Konstytucyjna zasada, której odzwierciedleniem są przepisy ustawy o języku polskim, stanowiąca, iż językiem urzędowym jest język polski wymaga, aby dokumenty będące, tak jak w rozpatrywanej sprawie, zasadniczym dowodem wpływającym na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zostały przetłumaczone na język polski. Dopiero wówczas będzie możliwa ocena prawidłowości wyniku badania treści takiego dokumentu. Ocena prawidłowości ustaleń dokonanych przez organ administracji publicznej nie może polegać na dochodzeniu czy treść obcojęzycznego dokumentu była kwestionowana przez stronę postępowania, czy też nie. Wynik badania treści dokumentu w postaci jego tłumaczenia powinien być jednoznaczny, gdyż dopiero wówczas możliwe jest stwierdzenie czy i w jakim zakresie przeprowadzony dowód wpływa na rozstrzygnięcie sprawy. Uchybienie obowiązkowi wykonywania czynności urzędowych w języku polskim stanowi naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, mimo tego że Sąd nie podziela stanowiska Sądu I instancji, iż obcojęzyczny dokument bez jego urzędowego tłumaczenia nie może być uznany za dowód w sprawie, zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu.

Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. i art. 204 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w wyroku.

MR