Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 690/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2015-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b); art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a)
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 10
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędziowie: Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.) Sędzia WSA Felicja Kajut Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2015 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Gdańsku delegowanego do Prokuratury Apelacyjnej w Gdańsku Piotra Przytuły sprawy ze skargi G. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzja z dnia 24 czerwca 2015 r., sygn. akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia 16 grudnia 2014 r. nr [...], na mocy której organ cofnął G. G. uprawnienie do kierowania pojazdami silnikowymi – prawo jazdy kategorii B, BE, C, CE dokument nr [...], wydane przez Starostę w dniu 30 kwietnia 2010 r.

Jako podstawę prawną decyzji organy wskazały art. 140 ust. 1 pkt 4 lit a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. 2012, poz. 1137 ze zm.) oraz art. 139 pkt 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 o kierujących pojazdami (Dz.U. 2011, Nr 30, poz. 151 ze zm.).

Opisując stan faktyczny sprawy wskazano, że Wojewódzki Komendant Policji wnioskiem z dnia 24 stycznia 2012 r. wystąpił do Starosty o skierowanie G. G. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, ponieważ kierowca w okresie od dnia 25 listopada 2010 r. do dnia 15 września 2011 r. kilkakrotnie naruszał przepisy ruchu drogowego, otrzymując w tym okresie łącznie 34 punkty karne.

Decyzją Starosty z dnia 21 listopada 2013 r. G. G. został skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. W wyniku wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 9 października 2014 r. uchyliło decyzję Starosty w części, w jakiej określała ona termin do poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, natomiast w pozostałej części, dotyczącej konieczności poddania się przez stronę kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy.

W dniu 19 listopada 2014 r. Starostwa wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia stronie uprawnień do kierowania pojazdami.

G.G. wystąpił o umorzenie postępowania lub o jego zawieszenie z uwagi na wniesioną przez stronę skargę do WSA w Gdańsku na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 października 2014 r.

Decyzją z dnia 16 grudnia 2014 r. Starosta cofnął G. G. uprawnienie do kierowania pojazdami.

W uzasadnieniu wskazał, że wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania decyzji wydanej w przedmiocie skierowania na kontrolne badanie kwalifikacji, wobec czego strona powinna ją wykonać w najszybszym możliwym terminie. Biorąc pod uwagę fakt, że czas oczekiwania w WORD na termin egzaminu nie przekracza 7 dni oraz uwzględniając upływ czasu od daty wydania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 października 2014 r., Starosta uznał, że w sprawie zachodzą przesłanki uznania przez organ, że strona nie wykonała obowiązku nałożonego na nią ww. decyzją. W sprawie zaistniały tym samym przesłanki do zastosowania art. 140 ust. 1 pkt 4 lit a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Organ zaznaczył, że wniesienie skargi do Sądu na decyzję wydaną w przedmiocie skierowania na badania nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania toczącego się w sprawie cofnięcia uprawnień. Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2014 r. organ odmówił stronie zawieszenia postępowania w tej sprawie.

Organ odwoławczy wyjaśnił dodatkowo, że art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy Prawo o ruchu drogowym, który był podstawą wydania decyzji z dnia 21 listopada 2013 r. o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, nie przewiduje terminu sprawdzenia kwalifikacji, ani nie przyznaje organowi administracyjnemu uprawnienia do decydowania, w jakim terminie dana osoba jest zobowiązana poddać się egzaminowi. Decyzja o skierowaniu na badania podlega wykonaniu z dniem, w którym decyzja ta staje się ostateczna, a jej adresat jest zobowiązany od tego momentu do jej niezwłocznego wykonania. W przedmiotowej sprawie decyzja o poddaniu się egzaminowi stała się ostateczna z dniem 9 października 2014 r. Pomimo tego G.G. nie poddał się egzaminowi, a nawet nie podjął żadnych działań zmierzających do poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. Podkreślono, że decyzja w przedmiocie cofnięcia uprawnień nie została - wbrew twierdzeniom strony - wydana przedwcześnie. Dodatkowo wskazano, że wyrokiem z dnia 5 lutego 2015 r., sygn. akt III SA/Gd 999/14 WSA w Gdańsku oddalił skargę G. G. na decyzję SKO z dnia 9 października 2014 r. dotyczącą skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami.

Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 czerwca 2015 r. kończącą postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia kwalifikacji skarżącego do kierowania pojazdami, wniósł do WSA w Gdańsku G.G.

Podniesione w skardze zarzuty obejmują:

1. zarzut naruszenia art. 140 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 114 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 130 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym w zw. z § 5 ust. 2 rozporządzenia ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. (Dz.U. 2012, poz. 488) w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego w zw. z art. 46 § 1 kodeksu wykroczeń, poprzez błędną wykładnię prowadzącą do utrzymania w mocy decyzji organu I instancji cofającej skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami, w sytuacj, gdy wykroczenia drogowe, na podstawie których został wystawiony przez Wojewódzkiego Komendanta Policji wniosek o sprawdzenie kwalifikacji, uległy zatarciu z mocy prawa;

2. art. 156 § 1 ust. 3 przez jego niezastosowanie i brak stwierdzenia nieważności decyzji przez organ II instancji, pomimo, że przedmiotowa sprawa wszczęta na podstawie wniosku Komendanta Policji została już rozpoznana decyzją starosty z dnia 20 grudnia 2012 r., a decyzja jest ostateczna;

3. naruszenie art. 10 Kpa poprzez niezastosowanie, gdyż organ uniemożliwił odwołującemu się wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji, bowiem nie informował odwołującego się, kiedy decyzja zostanie wydana;

4. art. 75 § 1 kpa poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na nierozpoznaniu wniosków dowodowych skarżącego i brak postanowienia w przedmiocie odmowy rozpoznania wniosków dowodowych skarżącego zgłoszonych pismem z dnia 2 grudnia 2014 r.;

5. art. 77 § 1 Kpa w zw. z art. 80 Kpa przez dowolną ocenę materiału dowodowego polegającą na fragmentarycznym i wybiórczym potraktowaniu materiału dowodowego;

6. art. 77 § 2 kpa w zw. z art. 78 § 1 Kpa przez pominięcie i nieuwzględnienie żądania strony dotyczącego przeprowadzenia dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach innych spraw, bez wskazania przyczyny takiego stanu rzeczy i bez wydania właściwego postanowienia dowodowego, co uniemożliwia stronie skarżącej skuteczną polemikę ze stanowiskiem organu, zaś wnioski zgłoszone przez stronę są istotnymi dla rozpoznania sprawy;

7. art. 97 § 1 ust. 4 Kpa przez niewłaściwe zastosowanie, prowadzące do odmowy zawieszenia postępowania przez organy w sytuacji, gdy zasadność i celowość niniejszego postępowania jest uzależniona od postępowań toczących się przed Komendantem Wojewódzkim Policji w przedmiocie wniosku skarżącego o usunięcie z ewidencji naruszeń, na podstawie których został wydany wniosek będący postawą działania, a także bez uwzględnienia tego, że w sprawie toczy się postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w Warszawie;

8. naruszenie przepisów proceduralnych poprzez niezastosowanie zasad ogólnych postępowania administracyjnego zawartych w art. 6, 7, 8 oraz 9 Kpa.

Skarżący stoi na stanowisku, że organy nie miały podstaw do orzekania w przedmiocie cofnięcia uprawnień, ponieważ de facto z powodu wniesionej skargi do WSA w Gdańsku, sprawa dotyczące skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji nie została jeszcze rozstrzygnięta. Ponadto, skoro przepisy nie określają terminu sprawdzenia kwalifikacji - jak twierdzi Samorządowe KO - stosując się do decyzji wydanej przez SKO z dnia 9 października 2014 r., Starostwo Powiatowe w K. nie powinno podejmować żadnych czynności procesowych zmierzających do cofnięcia skarżącemu kwalifikacji do kierowania pojazdami. Ponieważ skarżący uzyskał orzeczenie psychologiczne stwierdzające brak przeciwskazań do kierowania pojazdami i Starostwo Powiatowe w K. postępowanie w tej sprawie umorzyło, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał tę decyzję za zgodną z prawem (sygn. akt I OZ 356/14), w ocenie skarżącego postępowanie w przedmiocie cofnięcia uprawnień powinno zostać umorzone.

Skarżący podkreślił, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji została wydana w sprawie już rozstrzygniętej, stanowią bowiem one jedynie powielenie decyzji Starosty z dnia 20 grudnia 2012 r. w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami.

Ponadto zgodnie z Kodeksem wykroczeń popełnione przez skarżącego wykroczenia powinny ulec zatarciu najpóźniej w styczniu 2014 r. Z tej przyczyny skarżący wszczął przed Komendantem Wojewódzkim Policji postępowanie i wezwał ten organ do usunięcia naruszenia prawa. Zdaniem skarżącego okoliczność ta uzasadnia złożenie wniosku o zawieszenie niniejszego postępowania do czasu rozpoznania sprawy przez Komendanta. To właśnie wniosek Komendanta stanowi o istocie i zasadności przedmiotowego postępowania. Zatem rozpoznanie wniosku skarżącego jest prejudykatem dla niniejszego postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W ocenie organu zarzut dotyczący nieważności postępowania jest niezasadny, ponieważ zaskarżona obecnie decyzja dotyczyła wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji, który wystąpił o sprawdzenie kwalifikacji w związku z przekroczeniem limitu punktów karnych, a decyzja, o której mowa w skardze, dotyczyła decyzji Komendanta Powiatowego Policji w sprawie skierowania na badania psychologiczne, Sprawa o skierowanie na badania psychologiczne toczyła się przed organami I i II instancji i zakończyła się wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 lutego 2014 r. oddalającym skargę G. G.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje i postanowienia administracyjne (pkt 1).

Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 cyt. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .

Skarga nie mogła zostać uwzględniona, bowiem zarówno zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego jak i poprzedzająca ją decyzja Starosty z dnia 16 grudnia 2014 r., nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Materialnoprawną podstawę decyzji wydanej w niniejszej sprawie w przedmiocie cofnięcia skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi stanowił art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym ( j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.). Stosownie do tego przepisu, decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1. Zgodnie zaś z art. 114 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy, kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty w razie uzasadnionych zastrzeżeń co do jej kwalifikacji (lit. a), a także na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 (lit. b).

Rozstrzygnięcie sprawy w przedmiocie cofnięcia uprawnień na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym wymaga zatem ustalenia, czy decyzja o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji ma walor ostateczności oraz czy skarżący takiemu kontrolnemu badaniu kwalifikacji się poddał.

W okolicznościach niniejszej sprawy, Starosta na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 24 stycznia 2012 r., decyzją z dnia 21 listopada 2013 r. orzekł o skierowaniu G. G. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w trybie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym - w terminie 30 dni od daty otrzymania decyzji., w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Decyzja ta została doręczona skarżącemu w dniu 28 listopada 2013 r. Decyzja ta została następnie w części dotyczącej terminu uchylona decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dn. 9.10.2014 r., od której skarga wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku została oddalona (wyrok w sprawie III SA/Gd 999/14 z dnia 5 lutego 2015 r.).

Wcześniej odmówiono skarżącemu wstrzymania wykonania tej decyzji, a zażalenie skarżącego zostało prawomocnie oddalone postanowieniem NSA w sprawie IOZ864/15.

Nie ulega zatem najmniejszej wątpliwości, że decyzja o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcę stała się ostateczna.

Ponieważ skarżący nie poddał się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, organ miał obowiązek wydać decyzję na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym. Nie jest zatem zasadne stanowisko skarżącego, iż organy orzekające naruszyły zasadę praworządności, prawdy obiektywnej bądź inne zasady wynikające z przepisów kpa.

Podnoszony przez skarżącego zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. nie stanowi automatycznie podstawy do uchylenia decyzji, jeśli nie towarzyszy mu takie naruszenie przepisów postępowania administracyjnego rozwijających zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu i zapewniających jej realizację, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Należy bowiem zwrócić uwagę, że przed wydaniem decyzji w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym, skarżący wiedział o istnieniu w obrocie prawnym ostatecznej decyzji o skierowaniu go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji oraz miał świadomość tego, że kontrolnemu badaniu kwalifikacji się nie poddał. Oznacza to, że okoliczności mające zasadnicze znaczenie w sprawie były skarżącemu znane. Zatem nie są uzasadnione zarzuty naruszenia przepisów określających prowadzenie postępowania dowodowego, bowiem stan fatyczny sprawy został wyjaśniony w stopniu wystarczającym do podjęcia rozstrzygnięcia.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego odmowy zawieszenia postępowania z powodu rzekomo skutecznego kwestionowania ilości punktów przypisanych skarżącemu za naruszanie przepisów o ruchu drogowym zauważyć należy, że skarżący przeoczył, iż ilość tych punktów – łącznie 34 – pozostaje niezmienna od czasu złożenia przez Komendanta Wojewódzkiego Policji wniosku w dniu 24 stycznia 2012 r., a o nieskuteczności prób usunięcia punktów karnych z ewidencji prowadzonej przez organy Policji skarżący był wielokrotnie informowany przez Komendę Wojewódzką Policji ( por. pismo KWP [...] z dn. 9.10.205 r.- w aktach Sądu k-45).

Podobnie inne zarzuty skarżącego, w tym – dotyczący nieważności postępowania poprzedzającego wydanie decyzji zaskarżonych w niniejszej sprawie – pozbawione są podstaw prawnych.

Z tych też względów skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art.151 p.p.s.a.