Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 2272/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2004-05-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych

SENTENCJA

Dnia 20 maja 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Sędziowie : Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski, Sędzia NSA Zygmunt Zgierski, Protokolant Referendarz sądowy Leszek Foryś, po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2004 roku na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi H. S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich oddala skargę. -


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], Nr [...] wydaną na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997r., Nr 142, poz. 950 ze zm.) Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych pozbawił H. S. uprawnień kombatanckich przyznanych przez ZW ZBoWiD w P. decyzją z dnia [...] z tytułu utrwalania władzy ludowej od 18 czerwca 1947r. do 31 grudnia 1947r., łącznie 7 miesięcy.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych podał, że H. S. w okresie zaliczonym przez ZW ZBoWiD jako działalność kombatancka pełnił służbę w organach Milicji Obywatelskiej. W związku z czym stwierdził, że H. S. uzyskał na mocy dotychczasowych przepisów uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944 – 1956 w "charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej", a zgodnie z treścią art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997r., Nr 142, poz. 950 ze zm.) pozbawia się takie osoby uprawnień kombatanckich. Ponadto, powołując się na wyżej wskazany przepis oraz orzecznictwo Sądu Najwyższego podniósł, iż w takim wypadku nie jest zobowiązany do wyjaśniania, czy istnieją inne przesłanki uzasadniające przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu działalności określonej w art. 1 ust. 2, art. 2 i 4 w/w ustawy.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, C. T. złożył do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym podniósł, że oprócz utrwalania władzy ludowej ma także drugi tytuł uprawniający do zachowania uprawnień kombatanckich tj. udział w walkach z bandami UPA, na dowód czego przedłożył zaświadczenie wydane przez [...] Komendę Wojewódzką w K. z dnia [...].

Decyzją z dnia [...], Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997r., Nr 142, poz. 950 ze zm.) Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...].

W jej uzasadnieniu ponownie wskazał, iż H. S. uzyskał uprawnienia kombatanckie z tytułu utrwalania władzy ludowej za działalność prowadzoną podczas służby w organach Milicji Obywatelskiej i okoliczności podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy a dotyczące udziału w walkach z UPA podczas służby w MO nie maja wpływu na wynik sprawy. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych podniósł ponadto, że zgodnie z art. 1 ust.2 pkt.6 powołanej ustawy za działalność kombatancką uznaje się uczestniczenie w walkach w jednostkach Wojska Polskiego oraz zmilitaryzowanych służbach państwowych z oddziałami UPA i grupami Wehrwolfu. Zgodnie z uchwałą NSA z dnia 12 czerwca 2000r., OSP 5/00 jakiekolwiek zadania wykonywane podczas zatrudnienia w Milicji Obywatelskiej bez względu na zajmowane stanowisko służbowe nie mogą być uznane za działalność kombatancką.

W dniu 17 listopada 2001r. H. S. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi skargę na powyższą decyzję domagając się jej zmiany i przywrócenia mu uprawnień kombatanckich twierdząc, że wszelka działalność militarna MO w okresie walk z bandami UPA podlegała dowództwu Wojska Polskiego, a cytowana w zaskarżonej decyzji uchwała NSA nie wyklucza uznania działalności kombatanckiej milicjanta lub grupy milicjantów walczących wspólnie z jednostkami Wojska Polskiego.

W odpowiedzi na skargę, strona przeciwna wniosła o jej oddalenie wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z 2002 roku) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej z punktu widzenia zgodności z prawem na czas wydania decyzji.

Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji, następuje tylko wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 §1 pkt 1lit.a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit.b); albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy

( lit.c).

W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja nie narusza prawa w zakresie wymienionym powyżej, a tym samym skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia organu administracji publicznej o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich stanowi przepis art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 ze zm.). Z brzmienia tego przepisu wynika, że pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" lub innych tytułów niż te, które są wymienione w art. 1 ust. 2, art. 2 oraz 4 tej ustawy, natomiast uprawnienia kombatanckie zachowują osoby, które uczestniczyły w Wojnie Domowej w Hiszpanii w latach 1936-1939 lub które uprawnienia te uzyskały z tytułów określonych w ustawie, oraz żołnierze z poboru, którzy pełnili służbę wojskową w Wojsku Polskim w okresie od 10 maja 1945 r. do 30 czerwca 1947 r.

W przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, że skarżący uprawnienia kombatanckie nabył na podstawie dotychczasowych przepisów z tytułu ustanawiania i utrwalenia władzy ludowej, pełniąc służbę w organach Milicji Obywatelskiej w okresie od 18 czerwca 1947r. do 31 grudnia 1947r. Powyższe wynika jednoznacznie z dokumentów zawartych w aktach administracyjnych, a nadto okoliczność ta nie jest przez skarżącego kwestionowana. W świetle powyższego organ prawidłowo ocenił przesłanki art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego uznając, że służba w organach MO lub jakakolwiek działalność w ramach MO nie może być uznana jako działalność kombatancka (por. wyrok SN z dnia 9.02.2001r. III RN 59/00, OSNP 2001/19/572, wyrok SN z dnia 20.02 2002r. III RN 216/00, Wokanda 2002/10/26, wyrok SN z dnia 18.01.2002r. III RN 191/00, Prok. i Pr. 2002/5/53, wyrok SN z dnia 11.01.2002r. III RN 177/00, OSNP 2002/9/201, wyrok NSA z dnia 04.09.2001r. V S.A. 41/01, LEX nr 50157).

Skarżący wywodzi w skardze, że uprawnienia kombatanckie przysługiwać mu powinny z uwagi na fakt, że wszelka działalność militarna MO w okresie walk z bandami UPA podlegała dowództwu Wojska Polskiego, a cytowana w zaskarżonej decyzji uchwała NSA nie wyklucza uznania działalności kombatanckiej milicjanta lub grupy milicjantów walczących wspólnie z jednostkami Wojska Polskiego. Sąd podziela pogląd, że za działalność kombatancką mogą być uznane walki z oddziałami UPA przez osoby nie pełniące służby wojskowej, ale poddane w tych walkach dowództwu wojskowemu (por. wyrok NSA z dnia 22.08.2000r., VSA 1756/99, LEX nr49298). Nie można jednak zgodzić się z poglądem skarżącego, wywodzącego tytuł do zachowania swoich uprawnień kombatanckich z twierdzenia, że wszelkie walki z oddziałami UPA prowadzone przez MO poddane były dowództwu wojskowemu. Z dokumentów ani z innych dowodów zgromadzonych w aktach administracyjnych nie wynika, aby skarżący pełnił służbę pod dowództwem wojskowym, a tylko taka okoliczność mogłaby świadczyć o zachowaniu uprawnień kombatanckich. W szczególności nie wskazują na to dołączone zaświadczenia oraz własnoręcznie sporządzane dokumenty przez H. S. w okresie ubiegania się o uzyskanie uprawnień kombatanckich. Nie potwierdza faktu walk pod dowództwem wojskowym również zaświadczenie z dnia [...] wydane przez [...] Komendę Wojewódzką w K., na które powołuje się skarżący, a dołączone przez niego do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy a następnie do skargi. W kontekście powołanych wyżej dokumentów argumentacja skarżącego, co do przesłanek mających uzasadniać zachowanie uprawnień kombatanckich nie znajduje oparcia w cytowanych przepisach. Skarżący nie podał żadnych innych okoliczności ani dowodów, które mogłyby wskazywać na zachowanie przez niego uprawnień kombatanckich w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, a podkreślenia wymaga, że ciężar dowiedzenia okoliczności uzasadniających uzyskanie uprawnień kombatanckich spoczywa na osobie, która ubiega się o takie uprawnienia. Nie spełnia tego wymogu ani ogólnikowe twierdzenie skarżącego, że wszelka działalność militarna MO w okresie walk z bandami UPA podlegała dowództwu Wojska Polskiego co pozwala na uznania działalności kombatanckiej milicjanta lub grupy milicjantów walczących wspólnie z jednostkami Wojska Polskiego.

Mając więc na uwadze, że powołane przez organ przepisy w zaskarżonej decyzji, stanowią samodzielną podstawę prawną do pozbawienia uprawnień kombatanckich, przeto należało, uznać kwestionowaną decyzję za zgodną z obowiązującym prawem. Z powyższych względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).