Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 936/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-07-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art. 212, art. 247 § 1 pkt 4, art. 254
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 9 lipca 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędziowie Sędzia WSA Karol Pawlicki (spr.) Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Protokolant: starszy sekretarz sądowy Izabela Kaczmarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2020 roku sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2019 stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta O. W. decyzją z dnia [...] marca 2019 r., na podstawie m.in. art. 254 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.- Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm. – dalej: "O.p."), zmienił własną decyzję z dnia [...] stycznia 2019 r. i ustalił wobec R. W., J. W. i M. W. wymiar podatku od nieruchomości za 2019 r. w kwocie [...]zł.

Organ zwiększył wymiar podatku z kwoty [...]zł na kwotę [...]zł (na koncie podatników przypisał różnicę w kwocie [...]zł).

W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że przypisu podatku dokonuje się od stycznia 2019 r. w związku ze złożoną informacją I-NRL, w której wykazano nowy budynek niemieszkalny związany z działalnością gospodarczą, którego budowę zakończono w lutym 2018 r. Podatnicy w dniu [...] stycznia 2019 r. złożyli informację I-NRL w sprawie podatku od nieruchomości, rolnego, leśnego, w której wskazali do zwolnienia od podatku od nieruchomości budynek powstały w wyniku nowej inwestycji w ramach pomocy de minimis na podstawie uchwały Nr LI/492/2014 Rady Miejskiej Ostrowa Wielkopolskiego z dnia 30 czerwca 2014 r. w sprawie zwolnienia budynków i budowli od podatku od nieruchomości powstałych w wyniku nowej inwestycji w ramach pomocy de minimis ( Dz. Urz. Woj. Wielkopolskiego z 2014 r., poz. 4005).

W odwołaniu podatnicy wnieśli o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r., na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) O.p., uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i ustaliło wymiar podatku od nieruchomości za 2019 r. w kwocie [...]zł. W uzasadnieniu decyzji Kolegium zaznaczyło, że organ pierwszej instancji wydając decyzję z [...] marca 2019 r. jako podstawę prawną powołał przepis art. 254 O.p.

W ocenie Kolegium organ podatkowy dysponował wszystkimi niezbędnymi informacjami do wydania rozstrzygnięcia merytorycznego już na etapie informacji w sprawie podatku od nieruchomości, złożonej przez podatników w dniu [...] stycznia 2019 r. Organ w powyższym zakresie miał możliwość weryfikacji zasadności danych wskazanych przez stronę w powyższej informacji i wydania decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości za 2019 r. Zdaniem Kolegium pomiędzy decyzją z [...] stycznia 2019 r. a decyzją z [...] marca 2019 r. w sprawie nie zaszła żadna zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2019 r. Kolegium zaznaczyło, że organ dysponował opinią radcy prawnego z [...] września 2018 r. zawierającą wykładnię przepisów prawnych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia w sprawie. W tym zakresie w ocenie Kolegium decyzja Prezydenta Miasta O. W. z [...] marca 2019 r. jest wadliwa. Zdaniem Kolegium podatnik ma prawo do skorzystania z ulgi przewidzianej uchwałą Nr LI/492/2014 Rady Miejskiej Ostrowa Wielkopolskiego z 30 czerwca 2014 r. i otrzymać zwolnienie z podatku od nieruchomości w odniesieniu do budynku o pow. 1.910,23 m2.

W skardze z dnia [...] października 2019 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w [...] wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji.

Zaskarżonej decyzji zarzucono:

I. obrazę przepisów postępowania podatkowego które mogło mieć wpływ na treść wydanego orzeczenia, a mianowicie:

a). art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 O.p., polegającego na przeprowadzeniu postępowania bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, nieuwzględnienie wszystkich okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy,

b). art. 191 O.p. polegającego na wybiórczym przeprowadzeniu postępowania dowodowego i dokonanie oceny dowodów z pominięciem części dowodów,

c). art. 210 § 4 O.p. polegającego na niewłaściwym jego zastosowaniu poprzez pominięcie szczegółowego wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia,

II. rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

a). przepisów § 1 ust. 1, 4, 5, 6 uchwały z dnia 30 czerwca 2014 r., poprzez wadliwą ich wykładnię i ustalenie terminów rozpoczęcia i zakończenia inwestycji oraz biegu terminu 18 miesięcznego liczonego od dnia rozpoczęcia inwestycji podczas, gdy zebrany materiał dowodowy o tym nie przekonuje,

b). art. 36 a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. -Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1184 ze zm.) poprzez wadliwą jego wykładnię i przyjęcie, że decyzja zmieniająca dotychczasowe pozwolenie na budowę stanowi akt administracyjny rozpoczynający proces budowlany, podczas gdy w postępowaniu podatkowym ustalono, że roboty budowlane zostały rozpoczęte przed zmianą pozwolenia na budowę na podstawie pierwotnej decyzji,

c). art. 3 ust. 4 u.p.o.l. polegającego na wadliwym rozszerzeniu prawa do zwolnienia z podatku od nieruchomości na osoby, które nie były inwestorami, podczas gdy takie zwolnienie z podatku od nieruchomości przysługuje tylko inwestorowi, a także zwolnienie z podatku od nieruchomości gruntowych, podczas gdy przepisy przewidują możliwość zwolnienia z podatku tylko nowopowstałych obiektów budowlanych.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych przyczyn niż w niej wskazane.

Sąd administracyjny w świetle zasady wynikającej z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. - dalej: "P.p.s.a.") orzeka na podstawie akt sprawy administracyjnej, co oznacza, że rozpatruje sprawę na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu (czynności). Zmiana stanu faktycznego lub prawnego, która nastąpiła po wydaniu zaskarżonego aktu (czynności), zasadniczo nie podlega uwzględnieniu. Jednocześnie stosownie do art. 134 § 1 Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego poprzez stwierdzenie jej nieważności.

Badając rozstrzygnięcie organu odwoławczego Sąd doszedł do przekonania, że narusza ono prawo. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania podatników, decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. uchyliło decyzję organu pierwszej instancji w całości i ustaliło wysokość podatku od nieruchomości za 2019 r. w kwocie [...]zł. Sąd zauważa, że na moment wydania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji Kolegium w obrocie prawnym istniała i nadal istnieje ostateczna decyzja Prezydenta Miasta O. W. z dnia [...] stycznia 2019 r., ustalająca podatnikom wymiar podatku od nieruchomości za 2019 r. w kwocie [...]zł. Organ odwoławczy nie rozważył i nie zbadał, że wskutek uchylenia decyzji organu pierwszej instancji z [...] marca 2019 r., zmieniającej decyzję ostateczną i ustalającej wymiar podatku, w obrocie prawnym pozostaje nadal ostateczna decyzja z [...] stycznia 2019 r. ustalająca podatek za 2019 r. w tożsamym przedmiocie i wymiarze. Oznacza to, że decyzja Prezydenta z [...] stycznia 2019 r. pozostaje w obrocie prawnym i ma przymiot ostateczności, a jest to skutkiem uchylenia przez Kolegium decyzji organu pierwszej instancji zmieniającej decyzję z [...] stycznia 2019 r. W tym stanie prawnym SKO nie mogło dokonać ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2019 r., bowiem w obrocie prawnym funkcjonuje już decyzja ostateczna ustalająca to zobowiązanie podatkowe.

W ocenie Sądu takie rozstrzygnięcie organu odwoławczego w sposób rażący narusza art. 254 O.p., a także art. 212 O.p. Wyjaśnić należy, że tryb zmiany decyzji ostatecznej określonej w art. 254 O.p. jest podejmowany nie dlatego, że decyzja pierwotna jest wadliwa, lecz dlatego, że nastąpiła zwykła zmiana okoliczności faktycznych przewidzianych i uregulowanych w obowiązujących przepisach. Postępowanie prowadzone w oparciu art. 254 O.p. nie może zatem zmierzać do powtórnego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Organ podatkowy, wydając decyzję na podstawie art. 254 O.p., powinien uzasadnić zastosowanie tego trybu, w tym wystąpienie zmian w stanie faktycznym, które zaszły po dacie doręczenia decyzji ostatecznej (por. wyrok NSA z 4 lipca 2017 r. sygn. akt II FSK 1616/15, LEX nr 2351653). Natomiast przepis art. 212 O.p. stanowi zasadę związania organu podatkowego wydaną decyzją od chwili jej doręczenia. W dacie doręczenia stronie decyzji wchodzi ona do obrotu prawnego jako akt administracyjny załatwiający konkretną sprawę indywidualnego podmiotu. Od daty doręczenia jakakolwiek zmiana decyzji pod względem treści lub formy może nastąpić tylko na zasadach i w trybie przewidzianym przepisami postępowania podatkowego. Doręczenie powoduje utrwalenie treści i formy załatwienia sprawy, organ podatkowy nie może wycofać się z zajętego w decyzji stanowiska co do załatwienia sprawy czynnościami pozaprocesowymi, lecz może to nastąpić tylko w ramach przepisów procesowych (por. wyrok NSA z dnia 19 października 2005 r., I FSK 132/05, niepubl.).

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Zgodnie z art. 247 § 1 pkt 4 O.p., organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną.

Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy związany jest wyrażoną oceną prawną, przy czym zalecenia co do ewentualnego postępowania organu pierwszej instancji wynikają wprost z tejże oceny. Sąd podkreśla przy tym, że nie jest jego rolą zastępowanie organów podatkowych w ich kompetencjach.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 247 § 1 pkt 4 O.p. orzekł jak w sentencji.