Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 12/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2020-03-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 11 ust. 1 pkt 5, art. 12 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2019 poz 341
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - tekst jedn.
article: art. 145 § 1 1 lit. c, art. 200, art. 205 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 7, art. 77 § 1, art. 80
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Pauter (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Asesor WSA Jarosław Piątek Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2020 r. sprawy ze skargi M.H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...]r. nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego M.H. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniu 30 czerwca 2017 r. M.H., obywatel Niemiec, złożył do Starosty [...] wniosek o wydanie polskiego krajowego prawa jazdy kat. B. Oświadczył, uprzedzony o odpowiedzialności karnej za zeznanie nieprawdy lub zatajenie prawdy (art. 233 § 1 k.k.), że przebywa na terytorium RP co najmniej 185 dni w każdym roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste i zawodowe, a także z zamiarem stałego pobytu wyłącznie ze względu na swoje więzi osobiste. Ponadto M.H. przedłożył orzeczenie lekarskie nr [...], wydane przez lekarza uprawnionego do badań kierowców w dniu [...] czerwca 2017 r., poświadczające brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zaświadczenie o zarejestrowaniu pobytu obywatela Unii Europejskiej z dnia [...] czerwca 2017 r. wydane przez Wojewodę [...] oraz zaświadczenie z dnia [...] czerwca 2017 r. wydane przez Burmistrza [...] o zameldowaniu na pobyt czasowy do dnia [...] stycznia 2018 r. pod adresem [...].

W toku postępowania administracyjnego Starosta wystosował w dniu 6 lipca 2017 r. do Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego zapytanie o informacje dotyczące posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami przez M.H. Pismem z dnia [...] sierpnia 2017 r. urząd niemiecki poinformował, że M.H. nie jest w posiadaniu ważnych niemieckich uprawnień do prowadzenia pojazdów wg kat. B, w dniu [...] listopada 2016 r. zrezygnował ze swoich uprawnień do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Decyzja ta obowiązuje do dnia [...] listopada 2031 r. i do tego czasu M.H. może uzyskać prawo jazdy w Niemczech tylko warunkowo. Warunkiem odzyskania niemieckiego prawa jazdy jest pozytywny wynik badań lekarsko-psychologicznych przeprowadzonych w Niemczech, co skutkować będzie dopuszczeniem M.H. do kierowania pojazdami mechanicznymi po drogach publicznych.

Organ I instancji, po weryfikacji przedłożonych dokumentów i przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym, w tym uzyskaniu informacji

z Federalnego Urzędu Transportu uznał, iż zostały spełnione przesłanki art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 978 ze zm., aktualnie t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 341 ze zm. dalej jako u.k.p. lub ustawa), stanowiącym, iż prawo jazdy nie może być wydane osobie, która uzyskała za granicą prawo jazdy, a to prawo jazdy zostało zatrzymane lub uprawnienie do kierowania pojazdami zostało cofnięte - w okresie obowiązywania zatrzymania prawa jazdy lub cofnięcia uprawnienia. Wobec powyższego decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r. znak [...] organ odmówił M.H. wydania krajowego prawa jazdy kat. B.

Od powyższej decyzji strona wniosła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej SKO) odwołanie.

Po rozpoznaniu odwołania SKO, decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. znak: [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W ocenie organu odwoławczego, ustalenia Starosty w zakresie wystąpienia okoliczności uzasadniających odmowę wydania skarżącemu polskiego krajowego prawa jazdy były przedwczesne i oparte na niekompletnym materiale dowodowym. Kolegium wskazało, iż przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji powinien wziąć pod uwagę okoliczności wskazane w uzasadnieniu niniejszej decyzji w tym powinien ocenić, czy wobec skarżącego ziściły się wszystkie przesłanki uzasadniające wydanie lub odmowę wydania jej prawa jazdy. Przede wszystkim jednak powinien ustalić, czy skarżący posiada niemieckie prawo jazdy kat. B, czy orzeczony był okres czasowego cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami i czy trwa on nadal, jakie skutki wywołuje decyzja, którą bądź w wyniku której złożono oświadczenie o rezygnacji z uprawnień do prowadzenia pojazdów oraz czy w związku z tym znajduje w jego przypadku zastosowanie art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Organ winien też dokonać oceny wszystkich dowodów zgromadzonych w przedmiotowej sprawie, w tym dokumentów i oświadczeń przedłożonych wraz z wnioskiem o wydanie krajowego prawa jazdy kat. B przez M.H. oraz czy skarżący spełnia pozytywne przesłanki wydania prawa jazdy, w tym dotyczące okresu przebywania na terenie RP wskazane w art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Organ winien także dokonać oceny rzetelności i kompletności znajdującego się w aktach sprawy tłumaczenia dokumentów w języku niemieckim dostarczonych przez stronę postępowania, a przekazanych przez Federalny Urząd ds. Ruchu Drogowego.

Kolegium zarzuciło również Staroście naruszenie art. 27 Konstytucji RP oraz art. 4 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. z 2018 r., poz. 938 ze zm.). W ocenie organu odwoławczego w prowadzonym postępowaniu organ I instancji uchybił obowiązkowi dokonywania wszelkich czynności urzędowych i składania oświadczeń woli w języku polskim,

a uchybienie obowiązkowi wykonywania czynności urzędowych w języku polskim,

co stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Kolegium organ nie zbadał też,

czy skarżący spełniał warunek przebywania na terytorium RP co najmniej 185 dni

w każdym roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste lub zawodowe albo przebywa regularnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ze względu na swoje więzi osobiste, a jednocześnie, że ze względu na swoje więzi zawodowe kolejno przebywa w co najmniej dwóch państwach członkowskich Unii Europejskiej ze względu na swoje więzi osobiste i zawodowe tzn. czy strona spełniała warunek określony w art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. SKO wskazało również, że organ I instancji winien ocenić, czy wobec skarżącego ziściły się wszystkie przesłanki uzasadniające wydanie lub odmowę wydania mu prawa jazdy.

Starosta, ponownie rozpatrując sprawę, w dniu [...] stycznia 2019 r. wobec niepełnych informacji uzyskanych z systemu RESOER ponownie wystąpił do Federalnego Urzędu Transportu z zapytaniem, czy wnioskodawca jest w posiadaniu niemieckiego krajowego prawa jazdy oraz czy obowiązują go prawomocne rozstrzygnięcia dotyczące zakazu prowadzenia pojazdów lub cofnięcia uprawnień. Po otrzymaniu odpowiedzi z dnia [...] kwietnia 2019 r. i dokonaniu jej tłumaczenia przez tłumacza przysięgłego, pismem z dnia [...] czerwca 2019 r. Starosta wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o wydanie prawa jazdy kat. B o udokumentowanie aktualnego miejsca zamieszkania oraz przedłożenie dokumentów potwierdzających spełnienie warunków wynikających z art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p., przytaczając jego treść. Skarżący złożył zaświadczenie Burmistrza o zameldowaniu na pobyt czasowy w okresie od [...] czerwca 2019 r. do dnia [...] września 2019 r. pod adresem [...], oświadczenie z dnia [...] czerwca 2019 r., iż od lutego 2019 r. zamieszkuje na terytorium RP w [...]. Ponadto skarżący złożył poprzez pełnomocnika pismo, w którym podtrzymał wniosek o wydanie krajowego prawa jazdy kat. B i wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii prywatnej, sporządzonej przez niemieckiego adwokata AM. M. w przedmiocie ustalenia znaczenia "okresu cofnięcia uprawnień" w rozumieniu przepisu art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p.

Decyzją z dnia [...] września 2019 r. znak: [...] Starosta odmówił M.H. wydania krajowego prawa jazdy kat. B. Jak organ wskazał w uzasadnieniu, Starosta podjął czynności w celu ponownej weryfikacji spełnienia przez stronę warunku koniecznego do uzyskania polskiego krajowego prawa jazdy w zakresie zamieszkania na terenie RP, który wynika z art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. i jest niezbędny do uzyskania polskiego krajowego prawa jazdy.

Na podstawie ponownej analizy dokumentów zgromadzonych w postępowaniu oraz informacji uzyskanych z Federalnego Urzędu Transportu w Niemczech organ

I instancji stwierdził, że M.H. nadal zamieszkuje na terenie Niemiec, wobec czego powstały uzasadnione wątpliwości dotyczące spełnienia warunków wynikających z art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p.

Z akt sprawy wynika, iż M.H. świadom odpowiedzialności karnej wynikającej z art. 233 § 1 Kodeksu Karnego oświadczył, że jego miejsce zamieszkania znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym przebywa na terytorium Rzeczypospolitej ze względu na swoje więzi osobiste, a jednocześnie ze względu na swoje więzi zawodowe kolejno przebywa w co najmniej dwóch państwach członkowskich Unii Europejskiej co reguluje art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Ponadto pełnomocnik strony do wniosku załączył Zaświadczenie o Zarejestrowaniu Pobytu Obywatela Unii Europejskiej wydane przez Wojewodę w dniu [...] czerwca 2017 r., zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt czasowy w okresie od [...] czerwca 2017 r. do [...] stycznia 2018 r. oraz od [...] czerwca 2018 r. do [...] października 2018 r., wymeldowanie z Niemiec z dnia [...] grudnia 2017 r. oraz oświadczenia składane pod odpowiedzialnością karną podkreślające jedynie zamiar stałego pobytu, podjęcia zatrudnienia w Polsce, ewentualne prowadzenie działalności na własną rękę oraz podjęcia nauki w Wyższej Szkole Biznesu.

Zdaniem organu I instancji wynika z tego, iż strona w okresie przed i w trakcie ubiegania się o wydanie prawa jazdy nie tylko nie była zameldowana czasowo

w Polsce na okres powyżej 185 w każdym roku kalendarzowym, ale również oświadczyła jedynie zamiar podjęcia czynności wynikających z art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p., co nie wypełnia definicji ujętej w tym artykule i co więcej - nie konkretyzuje więzi ze wskazanym miejscem zamieszkania w RP, a warunek ten jest nierozłącznym elementem ww. regulacji prawnej określającego zamieszkanie.

Organ I instancji stwierdził, że z przesłanych przez organ niemiecki informacji z dnia [...] sierpnia 2017 r. i dnia [...] kwietnia 2019 r. wynika, iż M.H. posiada swoje miejsce stałego zamieszkania na terenie Niemiec pod adresem: [...] od dnia [...] maja 1999 r. W ocenie Starosty informacja Federalnego Urzędu Transportu w Niemczech wskazuje, że strona stale zamieszkuje w Niemczech, a wymeldowanie było tylko czasowe i miało na celu wprowadzenie w błąd organu prowadzącego postępowanie w zakresie miejsca zamieszkania.

W ocenie Starosty M.H. nie wykazał, że spełnia warunek przebywania w określonym miejscu przez oznaczony czas z powodów, o których mowa w art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Nie przedłożył również żadnych dokumentów wskazujących na okoliczności wiążące go z podanym miejscem zamieszkania na terytorium RP. Starosta stwierdził, że wystąpiły negatywne przesłanki do wydania prawa jazdy wynikających z art. 12 ust. 1 pkt 5 oraz strona nie spełniła warunku koniecznego do wydania prawa jazdy wynikającego z art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p.

Od decyzji tej strona postępowania, reprezentowana przez r. pr. M.C. w ustawowym terminie wniosła odwołanie.

Decyzją z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] SKO utrzymało w całości zaskarżoną decyzję w mocy. Zdaniem Kolegium poza sporem w przedmiotowej sprawie pozostają ustalenia organu I instancji, że skarżący jest osobą, która uzyskała niemieckie ogólne prawo jazdy kat. B nr [...], z którego zrezygnowała w dniu [...] listopada 2016 r. Okres umorzenia/zatarcia tej decyzji upływa z dniem 10 listopada 2031r. Nie budzi wątpliwości organu odwoławczego, że pisemne informacje organu administracji publicznej władz niemieckich, przedmiotowo właściwych z zakresu ruchu drogowego (Kraftfahrt-Bundesamt), stanowią dokument poświadczający stan sprawy, oparty na ewidencji urzędowej tego organu.

Organ odwoławczy wskazał, że skarżący nie przedstawił żadnych dowodów zakwestionowania przed właściwym organem niemieckim znaczenia informacji przez Kraftfahrt-Bundesamt, co mogłoby podważyć prawidłowość ustalenia o pozostawaniu skarżącego w okresie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami w momencie ubiegania się o wydanie w Polsce prawa jazdy kat. B. Dokument pochodzący od organu właściwego w zakresie posiadanych informacji, stanowi najbardziej wiarogodny środek dowodowy dla organu prowadzącego postępowanie administracyjne. Organ nie ma obowiązku przeprowadzenia wszystkich dowodów wnioskowanych przez stronę. Tym samym przedłożona analiza prawna adwokata niemieckiego AM.M. nie zmieniła stanowiska organu odwoławczego. Ma to szczególne znaczenie w sytuacji, gdy organ uzna daną okoliczność za wystarczająco udowodnioną. Organ nie może natomiast pominąć jedynie wskazywanych środków dowodowych, gdy nie zostały wyjaśnione sporne fakty mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. W ocenie Kolegium sytuacja taka nie wystąpiła w przedmiotowej sprawie. Z tego też względu Kolegium uznało zarzuty odwołania dotyczące naruszenia art. 7, 8, 11, art. 77 k.p.a. za nieuzasadnione.

Jak wyżej wskazano, przepis art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p., zawiera negatywną przesłankę, która uniemożliwia wydanie prawa jazdy osobie, która uzyskała za granicą prawo jazdy, a to prawo jazdy zostało zatrzymane lub uprawnienie do kierowania pojazdami zostało cofnięte - w okresie obowiązywania zatrzymania prawa jazdy lub cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami.

W ocenie Kolegium, Starosta prawidłowo uznał, że w przypadku skarżącego wystąpiła przesłanka z art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Z dokumentów sprawy wynika, że rzecz dotyczy rezygnacji z uprawnień do kierowania pojazdami, a okres rezygnacji na podstawie decyzji z dnia [...] listopada 2016 r. upływa z dniem 10 listopada 2031 r. (data umorzenia) jednak skarżący może wystąpić o wydanie nowego prawa jazdy, po spełnieniu wymogu w postaci przedłożenia pozytywnej opinii medyczno-psychologicznej.

W ocenie organu odwoławczego jest to sytuacja odmienna od tej, która dotyczy osoby, która nigdy wcześniej nie legitymowała się prawem jazdy. Dopiero po dniu 10 listopada 2031 r. M.H. będzie mógł ubiegać się o niemieckie prawo jazdy bez przedstawiania takiej opinii.

Organ II instancji wskazał, że skoro skarżący może ubiegać się o wydanie uprawnienia do kierowania pojazdami w Niemczech po przedstawieniu pozytywnej opinii lekarsko-psychologicznej, w związku z rezygnacją z posiadanych uprzednio uprawnień, to sytuacja ta blokuje możliwość wydania prawa jazdy osobie, względem której zastosowano tę instytucję, do czasu wykreślenia decyzji z rejestru, ewentualnie do czasu przedłożenia orzeczenia lekarsko-psychologicznego, potwierdzającego zdolność do uczestnictwa w ruchu drogowym. W okolicznościach przedmiotowej sprawy, wobec skarżącego zaistniała przesłanka negatywna, wynikająca a art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. skutkująca odmową wydania krajowego prawa jazdy kat. B.

Odnosząc się do kwestii zaistnienia wobec skarżącego przesłanki pozytywnej do uzyskania polskiego krajowego prawa jazdy, wynikającej z art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. organ odwoławczy zauważył, iż jej negatywna weryfikacja jest podstawą do odmowy wydania prawa jazdy, a więc przesłanka ta powinna być spełniona już

w chwili złożenia wniosku. Istotne znaczenie w niniejszej sprawie ma regulacja § 6 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami, gdyż z jej treści wynika, że na skutek negatywnej weryfikacji dokumentów załączonych do wniosku należy odmówić wydania prawa jazdy. Znajduje to potwierdzenie w § 5 ust. 1 rozporządzenia, wskazującym jakie dokumenty powinny być załączone do wniosku o wydanie prawa jazdy przed przystąpieniem do szkolenia. Wśród tych dokumentów wymienione zostało oświadczenie o spełnieniu wymagań, o jakich mowa w art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Zdaniem SKO skarżący nie wykazał, aby do chwili składania wniosku o wydanie prawa jazdy przebywał na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej przez 185 dni w każdym roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste lub zawodowe, jak oświadczył we wniosku o wydanie prawa jazdy. Wniosek o wydanie krajowego prawa jazdy został złożony przez skarżącego w organie I instancji w dniu 30 czerwca 2017 r. Wskazane przez wnioskodawcę dowody na potwierdzenie powyższego tj. zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt czasowy od dnia [...] czerwca 2017 r. do [...] stycznia 2018 r., od dnia [...] czerwca 2018 r. do dnia [...] października 2018 r. oraz od [...] czerwca 2019 r. do [...] września 2019 r. odnoszą się do okresu po złożeniu wniosku o wydanie prawa jazdy (poza dniem [...] czerwca 2017 r.), dlatego też zdaniem Kolegium nie mogły w żaden sposób podeprzeć twierdzeń skarżącego co do spełnienia wymaganej przesłanki.

Nie świadczą o tym też oświadczenia złożone przez wnioskodawcę w tym:

z dnia [...] czerwca 2017 r., że od 6-ciu miesięcy jego głównym miejscem pobytu jest Polska, co potwierdza własnoręcznym podpisem osoba wynajmująca lokal przy

[...] oraz oświadczenie złożone pod odpowiedzialnością karną z dnia [...] czerwca 2017 r., że od marca 2017 r. wynajmuje lokal przy [...]. Oświadczenia te w swej treści dotyczące okresu zamieszkania w Polsce w ocenie organu odwoławczego nie są spójne. Dowodem nie jest też oświadczenie skarżącego w związku z błędnie złożonym wcześniej oświadczeniem, że przebywa regularnie na terytorium RP ze względu na swoje więzi osobiste, a jednocześnie, że ze względu na swoje więzi zawodowe kolejno przebywa w co najmniej dwóch państwach członkowskich Unii Europejskiej. Organ odwoławczy wskazał, że skarżący nie odpowiedział na wezwanie organu I instancji dotyczące uzupełnienia wniosku o udokumentowanie aktualnego miejsca zamieszkania i przedłożenie dokumentów potwierdzających spełnienie warunków wynikających z art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. SKO podkreśliło, że to na ubiegającym się o wydanie prawa jazdy spoczywa obowiązek wykazania,

że spełnia powyższe przesłanki z art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p.

W niniejszej sprawie skarżący zarówno składając wniosek o wydanie prawa jazdy, jak i w toku postępowania administracyjnego nie odniósł się w ogóle do okresu poprzedzającego dzień złożenia wniosku, a organ I instancji wykonując czynności sprawdzające, ustalił na podstawie informacji uzyskanych dwukrotnie tj. z dnia

[...] sierpnia 2017 r. oraz z dnia [...] kwietnia 2019 r. od Kraftfahrt-Bundesamt, że dotychczasowym miejscem zamieszkania/centrum życiowych interesów skarżącego jest [...] od [...] maja 1999 r., a nie jak wskazał skarżący - [...] w Polsce.

Organ II instancji dalej wskazał, że z akt sprawy nie wynika, by w dacie złożenia wniosku lub wydania zaskarżonej decyzji w każdym roku kalendarzowym M.H. przebywał na terytorium RP powyżej 185 dni. Dalej organ odwoławczy podkreślił, że osoba przebywająca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązana wykonywać obowiązek meldunkowy określony w ustawie, a obowiązek ten dotyczy także cudzoziemców, w tym obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej. Zatem nawet wykazanie faktu zameldowania pod oznaczonym adresem na pobyt czasowy przekraczający 185 dni w roku kalendarzowym nie oznacza jeszcze, że osoba ubiegająca się o wydanie prawa jazdy spełnia warunek,

o którym mowa w art. 11 u.k.p. SKO podkreśliło, że to na ubiegającym się o wydanie prawa jazdy spoczywa obowiązek wykazania, że spełnia ustawowy warunek przebywania w określonym miejscu przez oznaczony czas z właśnie takich powodów, o których mowa w art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p., czego w przedmiotowej sprawie skarżący nie wykazał. Zdaniem Kolegium powyższe wskazuje również na niespełnienie przesłanki z art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p., co także stanowi samodzielną podstawę do wydania przez Starostę decyzji odmawiającej wydania prawa jazdy skarżącemu. W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego ani też organ I instancji nie naruszył reguł procedury

w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem postępowania administracyjnego.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Gorzowie Wlkp. złożył M.H., działający przez pełnomocnika r. pr. M.C. Skarżący zaskarżył decyzję w całości i zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które to miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 i art. 80 k.p.a. polegające na:

a. niepodjęciu wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy oraz oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na podstawie pism nadesłanych przez Federalny Urząd ds. Ruchu Drogowego, skutkujące odmową wydania prawa jazdy, pomimo spełnienia przez Skarżącego wszystkich przesłanek pozytywnych do uzyskania prawa jazdy oraz braku zaistnienia przesłanek negatywnych;

b. braku ustalenia istnienia przesłanek negatywnych, przejawiające się

w szczególności w zaniechaniu wyjaśnienia treści decyzji wydanej wskutek rezygnacji przez skarżącego z uprawnienia do kierowania pojazdami, jak również treści przepisów prawnych regulujących rodzaj i skutki zastosowanego wobec skarżącego środka oraz skutków prawnych rezygnacji przez skarżącego z uprawnień kierowania pojazdami, a także możliwości odzyskania lub nabycia nowych uprawnień, tym samym nie wyjaśnił należycie istnienia przesłanki negatywnej wydania prawa jazdy w postaci okresu cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami za granicą (art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p.);

c. bezzasadnego przyjęcia, że skarżący niedostatecznie wykazał spełnienie przesłanki pozytywnej, o której mowa w art. 11 ust. 1 pkt 5 lit. b poprzez niewykazanie przez skarżącego więzi z Rzeczpospolitą Polską, podczas gdy przepis nie wymaga wykazania przez osobę ubiegającą się o wydanie prawa jazdy więzi osobistych z RP, lecz wystarczy złożenie oświadczenia w tym zakresie;

d. oparcie rozstrzygnięcia na opinii biegłego sądowego z zakresu prawa niemieckiego przy Sądzie Okręgowym w [...] P.S., wydanej nie w przedmiotowej sprawie, lecz w sprawie o "identycznych" okolicznościach;

2) naruszenie art. 7 i 8 oraz 77 § 1 k.p.a., polegające na:

a. nieuwzględnieniu dowodu w postaci opinii prawnej adwokata niemieckiego AM.M. przedłożonej do akt przez skarżącego, podczas gdy obowiązkiem organu jest rozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie, oraz przeprowadzenie dowodów mających istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy;

b. ustaleniu, że miejscem zamieszkania skarżącego jest adres zameldowania wskazany w piśmie Federalnego Urzędu Komunikacji, a nie adres pobytu

w Rzeczypospolitej Polskiej, pomimo prawidłowego udokumentowania przez Skarżącego, że jego miejscem zamieszkania jest adres znajdujący się w Polsce,

w miejscowości [...] poprzez dostarczenie zaświadczeń o zameldowaniu na pobyt czasowy;

c. niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, w tym oparcie decyzji jedynie na treści otrzymanych informacji z Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego;

3) naruszenie art. 78 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że Starosta nie miał obowiązku przeprowadzenia dowodu w postaci opinii prawnej niemieckiego adwokata AM.M., bowiem, wszystkie sporne fakty mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy zostały wyjaśnione, podczas gdy przepis ten nie obejmuje takich przesłanek zwalniających organ z obowiązku dowodowego, bowiem zgodnie z tym przepisem, żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy; okoliczność skutków prawnych zrzeczenia się przez skarżącego niemieckiego prawa jazdy na gruncie przepisów prawa polskiego ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie;

4) naruszenie art. 75 § 1 i § 2 k.p.a., poprzez uznanie za dokumenty niestanowiące dowodu lub pominięcie znaczenia dowodowego złożonych przez Skarżącego oświadczeń, pod rygorem odpowiedzialności karnej, co do jego miejsca pobytu

i więzi osobistych.

Ponadto zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. naruszenie:

1) art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, co doprowadziło do odmowy wydania skarżącemu krajowego prawa jazdy wobec uznania,

że skarżący uzyskał za granicą prawo jazdy, a uprawnienie do kierowania pojazdami zostało cofnięte i do dnia 10 listopada 2031 r. trwa okres cofnięcia uprawnienia, podczas gdy uprawniony zrezygnował ze swoich uprawnień do prowadzenia pojazdów mechanicznych, tzn. że w stosunku do skarżącego nie trwa okres cofnięcia tych uprawnień, zaś skarżący może obecnie ubiegać się o wydanie prawa jazdy

w Niemczech po spełnieniu dodatkowych warunków - których nie przewiduje prawo polskie;

2) art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji uznanie,

że skarżący nie spełnił warunku koniecznego do wydania prawa jazdy usankcjonowanego w ww. przepisie, albowiem skarżący nie wykazał w ocenie organu więzi ze wskazanym miejscem zamieszkania w RP, w sytuacji gdy powoływany przepis nie przewiduje obowiązku udowodnienia istnienia więzi osobistych i zawodowych łączących wnioskodawcę z Polską, a nadkłada jedynie obowiązek złożenia oświadczenia, że miejsce zamieszkania wnioskodawcy znajduje się na terytorium RP oraz że regularnie przebywa na terytorium RP ze względu na swoje więzi osobiste, a jednocześnie, że ze względu na swoje więzi zawodowe kolejno przebywa w co najmniej dwóch państwach członkowskich UE, któremu to obowiązkowi skarżący sprostał, a nadto wykazał, że w Polsce znajduje się centrum jego życiowych interesów oraz liczne powiązania osobiste i to z Polską wiąże najbliższe plany zawodowe oraz dokonał meldunku.

Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie,

na podstawie art. 145 § 1 lit. a oraz lit. c p.p.s.a. w całości zaskarżonej decyzji,

na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. o uchylenie

w całości poprzedzającej zaskarżoną decyzję, decyzji Starosty oraz zasądzenie od SKO na rzecz skarżącego kosztów postępowania, według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, którą utrzymano w mocy decyzję Starosty w sprawie odmowy wydania skarżącemu prawa jazdy kat. B, a podstawę wydania prawa jazdy stanowił art. 11 ust. 1 pkt 5 i art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 341 ze zm.).

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga jest zasadna, chociaż nie wszystkie podniesione w niej zarzuty zasługują na uwzględnienie.

Przed przystąpieniem do oceny merytorycznej zaskarżonej decyzji wskazać należy, że przeprowadzając postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie decyzji zgodnie z art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej winny działać na podstawie przepisów prawa. W myśl art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W związku z art. 7 k.p.a. pozostają przepisy art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., które stanowią odpowiednio, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy oraz, że ocenia on na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Ponadto organy administracji publicznej winny prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania (art. 8 ust. 1 k.p.a.) oraz obowiązane są do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi się kierują się przy załatwieniu sprawy (art. 11 k.p.a.). Organ administracyjny zatem,

w celu wydania zgodnej z prawem decyzji administracyjnej, obowiązany jest przeprowadzić postępowanie w sposób odpowiadający wymogom w powołanych przepisach, a więc zobligowany jest w dokładnie wyjaśnić stan faktyczny i utrwalić

w aktach wyniki jego badania (art. 7 k.p.a.), poczynić ustalenia na podstawie całokoształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zebranie i rozpatrzenie

w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), co powinno znaleźć odzwierciedlenie

w uzasadnieniu decyzji, sporządzonej zgodnie z warunkami określonymi w art. 107

§ 3 k.p.a., jako warunku wydania decyzji o przekonywującej treści (art. 11 k.p.a.).

W kontrolowanej sprawie, orzekające organy dopuściły się naruszenia powyższych reguł postępowania administracyjnego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkowało koniecznością uchylenia wadliwych w tym zakresie decyzji administracyjnych organów obu instancji. Dokonując analizy dotychczas zgromadzonego przez organy materiału dowodowego uznać należy,

iż decyzję w przedmiocie odmowy wydania skarżącemu prawa jazdy kat. B z uwagi na brak spełnienia przesłanki pozytywnej określonej art. 11 ust. 1 pkt 5, oraz występowanie przesłanki negatywnej określonej w art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy

o kierujących pojazdami należy uznać co najmniej za przedwczesne.

Art. 11 powołanej ustawy określa pozytywne przesłanki wydania prawa jazdy. Ich spełnienie jest konieczne i obowiązkowe dla uzyskania dokumentu uprawniającego do kierowania pojazdami. Przesłanki określone w art. 11 ustawy muszą zostać spełnione łącznie. Brak spełnienia bądź brak wykazania którejkolwiek z nich wyklucza otrzymanie prawa jazdy lub pozwolenia. Jedną z tych przesłanek jest przesłanka określona w art. 11 ust. 1 pkt 5, zgodnie z którą prawo jazdy może być wydane jedynie osobie, która uprzedzona o odpowiedzialności karnej za zeznanie nieprawdy lub zatajenie prawdy oświadcza, że jej miejsce zamieszkania znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przy czym, że: a) przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej przez 185 dni w każdym roku kalendarzowym: – ze względu na swoje więzi osobiste i zawodowe albo – z zamiarem stałego pobytu wyłącznie ze względu na swoje więzi osobiste, albo b) przebywa regularnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ze względu na swoje więzi osobiste,

a jednocześnie, że ze względu na swoje więzi zawodowe kolejno przebywa w co najmniej dwóch państwach członkowskich Unii Europejskiej, albo c) przebywa nieregularnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ze względu na swoje więzi osobiste, ponieważ przebywa w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej

w celu wypełniania zadania o określonym czasie trwania, albo d) przebywa na terytorium innego państwa ze względu na podjęte w tym państwie studia lub naukę

w szkole.

Natomiast w art. 12 ust. 1 u.k.p. ustawodawca wskazał na negatywne przesłanki wydania prawa jazdy. Zgodnie z pkt 5 powołanego przepisu na który powołały się organy prawo jazdy nie może być wydane między innymi osobie, która uzyskała za granicą prawo jazdy, a to prawo jazdy zostało zatrzymane lub uprawnienie do kierowania pojazdami zostało cofnięte - w okresie obowiązywania zatrzymania prawa jazdy lub cofnięcia uprawnienia; kierujących pojazdami ustawodawca wskazał na negatywne przesłanki wydania prawo jazdy.

W ocenie Sądu dokonane przez organy ustalenia co do wystąpienia okoliczności uzasadniających odmowę wydania skarżącemu polskiego prawo jazdy w oparciu o art. 11 ust. 1 pkt 5 i art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy są przedwczesne przede wszystkim z powodu niewyjaśnienia okoliczności faktycznych istotnych dla kwalifikacji prawnej.

Z przytoczonej wyżej regulacji zawartej w art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy wynika, że ustawodawca uwarunkował możliwość wydania prawa jazdy od przesłanki zamieszkiwania wnioskodawcy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jednocześnie określił on sytuacje stanowiące o tym, że miejsce zamieszkania wnioskodawcy znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wśród nich wymienił zarówno wskazaną przez stronę we wniosku o wydanie prawa jazdy okoliczność przebywania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej przez 185 dni w każdym roku kalendarzowym ze względu na więzi osobiste i zawodowe – oświadczenie strony noszące datę [...] czerwca 2017 r. - k. 3 akt sprawy administracyjnej (pkt 5a) jak i przebywanie regularne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ze względu na więzi osobiste, a jednocześnie ze względu na więzi zawodowe kolejno przebywa w co najmniej dwóch państwach członkowskich Unii Europejskiej – oświadczenie strony znajdujące się na karcie 67 i 71 akt administracyjnych (pkt 5 b). Wskazać należy, że przesłanka zamieszkiwania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej musi być spełniona w chwili składania wniosku. Zasadnie organy podkreśliły, że skarżący podał w wskazanych oświadczeniach dwie różne podstawy uznania go za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ta okoliczność jak i podanie przez organ niemiecki – Federalny Urząd ds. Ruchu Drogowego, że według posiadanych przez ten organ informacji strona zamieszkuje na terenie Niemiec sama przez się nie może przesądzać o przyjęciu, że nie została spełniona przesłanka z art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Należy zauważyć, że skarżący przedłożył do akt sprawy umowy najmu, chociaż z treści tych umów nie wynika, że obejmują one okres co najmniej 185 dni poprzedzający złożenie wniosku o wydanie prawo jazdy. Jednocześnie nie jest do zaakceptowania stanowisko strony skarżącej zaprezentowane w skardze, zgodnie

z którym organy są związane treścią oświadczenia dotyczącego miejsca zamieszkiwania i nie podlega ono sprawdzeniu przez organy. W szczególności nie wynika to zarówno z treści art. 11 u.k.p. ani też rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienie do kierowania pojazdami (Dz.U. z 2016 r., poz. 231 ze zm.). Istota oświadczenia o miejscu zamieszkiwania na terenie Rzeczypospolitej Polskiej polega na możliwości przyjęcia przez organy twierdzenia strony co do faktów istotnych do rozstrzygnięcia sprawy, w niniejszej sprawie ustalenia pozytywnej przesłanki wydania skarżącemu prawo jazdy. Możliwość ta nie oznacza jednak obowiązku poprzestania organu na tym oświadczeniu. Z art. 75 k.p.a. nie wynika ograniczenie co do rodzaju dowodów, którym należy przyznać pierwszeństwo

w ustaleniu istnienia danego faktu. Oświadczenia składane przez stronę

w postępowaniu administracyjnym, mogą korzystać co najwyżej z domniemania prawdziwości, jeżeli nie są sprzeczne z innymi dowodami lub okolicznościami

i faktami znanymi organom administracyjnym z urzędu. Oświadczenia te są zatem środkami dowodowymi, które podlegają ocenie przez organ administracji publicznej na zasadach i w trybie wskazanym w kodeksie postępowania administracyjnego. Oświadczenie o miejscu zamieszkiwania złożone przez stronę w niniejszej sprawie może zostać skuteczne zakwestionowane przez organ w postępowaniu o wydanie prawo jazdy. Podlega ono badaniu przez organ, badanie to winno zmierzać w razie wątpliwości spełnienia przez wnioskodawcę przesłanki określonej w art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. w kierunku ustalenia rzeczywistego stanu prawnego. Mając na uwadze dotychczas zgromadzony przez organy administracji publicznej materiał dowodowy należy stwierdzić, iż podstawy powzięcia przez organy wątpliwości co do jego prawdziwości. Przemawia za tym wskazana już wyżej sprzeczność między oświadczeniami złożonymi przez samą stronę, jak i podniesienie przez Federalny Urząd ds. Ruchu Drogowego, że zgodnie z posiadanymi przez niego informacjami strona posiada miejsce zamieszkiwania na terenie Niemiec jak i zwrócenie uwagi na tzw. zjawisko turystyki w zakresie prawo jazdy przy obejściu niemieckiego systemu prawnego przez osoby pozbawione tych uprawnień na terenie Niemiec. Już powyższe okoliczności uzasadniały podjęcie przez organy administracji publicznej orzekające w niniejszej sprawie w trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego wszelkich niezbędnych czynności mających na celu ustalenie miejsca zamieszkiwania wnioskodawcy w rozumieniu art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy. Tymi czynnościami oprócz przesłuchania strony może być również przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków posiadających wiedzę w tym przedmiocie np. osób wynajmujących, osób zamieszkujących w sąsiednich lokalach mieszkalnych,

a następnie poddanie tych dowodów ocenie w oparciu o kryteria wskazane w art. 80 k.p.a. Okolicznościami pozwalającymi dokonać prawidłowej oceny oświadczenia strony dotyczącego miejsca zamieszkiwania mogą być również fakty związane

z ustaleniem faktycznego miejsca jej zatrudnienia, charakteru świadczonej w ramach zatrudnienia pracy itp. okoliczności. Wskazać należy, że posiadanie zameldowania na czas określony nie jest tożsame z miejscem zamieszkiwania o którym mowa

w art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy.

Drugą przesłanką stanowiącą podstawę odmowy przez organ wydania skarżącemu prawa jazdy kategorii B, stanowił art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. zgodnie

z którym, prawo jazdy nie może być wydane osobie, która uzyskała za granicą prawo jazdy, a to prawo jazdy zostało zatrzymane lub uprawnienie do kierowania pojazdami zostało cofnięte - w okresie obowiązywania zatrzymania prawa jazdy lub cofnięcia uprawnienia. Dokonując oceny czy powyższa negatywna przesłanka wydania prawo jazdy w niniejszej sprawie została spełniona na wstępie należy wskazać na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 września 2016 r., I OSK 718/16, CBOSA) w którym podniesiono, że od daty wstąpienia Rzeczpospolitej Polskiej

w struktury Unii Europejskiej unijny porządek prawny stał się elementem obowiązującego w naszym kraju porządku prawnego, zatem krajowe organy i sądy muszą brać pod uwagę również uregulowania unijne. Wyrażona w art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej zasada lojalności zobowiązuje państwa członkowskie do podjęcia wszelkich środków ogólnych lub szczególnych właściwych dla zapewnienia wykonania zobowiązań wynikających z Traktatów lub aktów instytucji Unii. Obowiązek ten skierowany jest również do organów krajowych stosujących prawo,

a jednym z jego przejawów jest nakaz tzw. prounijnej wykładni przepisów krajowych.

Reguła ta oznacza dążenie do takiej wykładni prawa krajowego, która w jak najszerszym stopniu będzie uwzględniała uregulowania prawa unijnego.

W dziedzinie uznawania zagranicznych dokumentów potwierdzających prawo kierowania pojazdami kluczowe znaczenie mają dwie dyrektywy unijne: dyrektywa Rady z 29 lipca 1991 r. w sprawie praw jazdy (91/439/EWG) (Dz. Urz. WE, seria L,

nr 237, s. 1, ze zm.) oraz zastępująca ją od dnia 19 stycznia 2007 r. - dyrektywa 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 20 grudnia 2006 r. w sprawie praw jazdy (Dz.Urz.UE, seria L, nr 403, s. 18). Obydwie dyrektywy wprowadzają przepisy pozwalające na odmowę wydania prawa jazdy osobie, której prawo jazdy podlega ograniczeniu, zawieszeniu lub cofnięciu na terytorium wydającego państwa (art. 8 ust. 4 dyrektywy nr 91/439/EWG, art. 11 ust. 4 dyrektywy nr 2006/126/WE). Dyrektywy wprowadzają zakaz posiadania przez jedną osobę praw jazdy wydanych przez więcej niż jedno państwo członkowskie (art. 7 ust. 5 dyrektywy nr 91/439/EWG, art. 7 ust. 5 lit. a dyrektywy nr 2006/126/WE - "jedna osoba nie może posiadać więcej niż jedno prawo jazdy"). Wskazać również należy, że przepis art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. stanowi odpowiednik regulacji zawartej w art. 11 ust. 4 Dyrektywy 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie praw jazdy (Dz.U.UE.L.2006.403.18 ze zm.) zgodnie z którym państwo członkowskie odmawia wydania prawa jazdy osobie, której prawo jazdy podlega ograniczeniu, zawieszeniu lub cofnięciu w innym państwie członkowskim. Państwo członkowskie może także odmówić wydania prawa jazdy osobie ubiegającej się o prawo jazdy, której prawo jazdy zostało w innym państwie członkowskim unieważnione.

Celem tych przepisów jest uniemożliwienie osobom, które zostały wykluczone z uczestnictwa w ruchu drogowym na terytorium jednego z krajów członkowskich Unii Europejskiej, ominięcia sankcji nałożonych mocą prawomocnych orzeczeń właściwych władz i nie dopuszczenie ich do ruchu drogowego bez uprzedniego spełnienia określonych przepisami prawa warunków do odzyskania uprawnień do kierowania pojazdami.

W orzecznictwie podkreśla się, że wynikający z treści art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. zakres ustaleń organu obejmuje badania, czy wnioskodawca uzyskał prawo jazdy za granicą, czy to prawo jazdy zostało zatrzymane lub uprawnienie do kierowania pojazdami cofnięte, za istotny przyjmując okres, na który prawo jazdy zostało zatrzymane lub uprawnienie cofnięto, albowiem tylko w tym okresie ukonstytuowany analizowanym przepisem zakaz wydania prawa jazdy może obowiązywać (wyrok NSA z dnia 7 września 2016 r., I OSK 718/16, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 30 stycznia 2019 r., sygn. akt II SA/Go 874/18).

Mając powyższe na uwadze dla stwierdzenia czy w niniejszej sprawie została spełniona negatywna przesłanka uzasadniająca odmowę wydania prawa jazdy skarżącemu, o której mowa w art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy, jest zatem dokładne

i jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego czy uzyskał on prawo jazdy

w Niemczech, a następnie te prawo jazdy zostało mu zatrzymane lub uprawnienie do kierowania pojazdu zostało cofnięte i skarżący znajduje się w okresie obowiązywania zatrzymania prawo jazdy lub cofnięcia uprawnienia Zważyć bowiem trzeba, że ocena zastosowania przepisów prawa materialnego wymaga uprzedniego stwierdzenia,

że stan faktyczny został ustalony prawidłowo, po wszechstronnym rozpatrzeniu materiału dowodowego zebranego w sprawie. Rozważania w przedmiocie zastosowania określonego przepisu prawa materialnego mają bowiem uzasadnienie dopiero na tym etapie stosowania prawa, na którym nie ma już żadnych wątpliwości, co do stanu faktycznego. W tym miejscu należy wskazać, że decydujące znaczenie ma nie tyle nazwa instytucji prawnej przyjęta w danym systemie prawnym

(w niniejszej sprawie w systemie niemieckim), która by odpowiadała nazwie instytucji przyjętej w polskim systemie prawnym, ale przede wszystkim istotne jest ustalenie przesłanki w oparciu, o które organ danego państwa stwierdził konieczność zatrzymania lub cofnięcia prawo jazdy, określił okres tego zatrzymania lub cofnięcia oraz po spełnieniu jakich przesłanek dana osoba w okresie zawieszenia uprawnienia lub jego cofnięcia może te uprawnienie ponownie uzyskać.

Kontrola akt administracyjnych oraz treści wydanych decyzji ujawnia, że stan faktyczny rozpoznawanej sprawy w tym zakresie również nie został ustalony

w sposób zgodny z wymogami kodeksowymi a stwierdzenie wystąpienia okoliczności uzasadniających odmowę wydania skarżącemu polskiego prawa jazdy jest przedwczesne z powodu niewyjaśnienia okoliczności faktycznych istotnych dla zastosowanej kwalifikacji prawnej. Z dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych nie wynika czy, a jeżeli tak to z jakiego powodu, na jaki okres

i przy zastosowaniu jakiego środka prawnego skarżący został pozbawiony uprawnienia do kierowania pojazdami. Z tłumaczenia pisma pochodzącego od Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego wynika, że skarżący zrezygnował

z posiadanego prawa jazdy z powodu skłonności do środków odurzających oraz, że do 10 listopada 2031 r. istotny warunkiem jaki musi spełnić do wydania na nowo prawa jazdy jest przedłożenie ekspertyzy medyczno-psychologicznej, która potwierdzi jego zdolność do prowadzenia pojazdów w publicznym ruchu drogowym. Powyższe ustalenia nie pozwalają na udzielenie jednoznacznej odpowiedzi czy rezygnacja przez stronę z prawa jazdy było związane z prowadzonym przeciwko niemu postępowaniem zmierzającym do zatrzymania lub cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami na określony okres czasu, a rezygnacja z tych uprawnień przez skarżącego stanowiła pewnego rodzaju uproszczoną formę zakończenia takiego postępowania, w którym jednocześnie określono po jakim okresie i pod jakimi warunkami może on uzyskać te uprawnienia. Organy nie ustaliły również znaczenia prawnego daty 10 listopada 2031 r. zawartej w dokumencie Kraftfarht-Bundesmat

i przetłumaczonej jako data zatarcia (w oryginale dokumentu Tilgungs-Datum).

Z uwierzytelnionego tłumaczenia pisma Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego wynika, że przed tym terminem warunkiem wydania skarżącemu na nowo prawa jazdy jest przedłożenie medyczno-psychologicznej ekspertyzy dotyczącej jego zdolności do kierowania pojazdami. Mając powyższe na uwadze, a w szczególności znaczenie pojęcia zatarcia skazania w polskim systemie prawnym nie wynika

w sposób jednoznaczny jakie konkretne środki prawne zastosowały w stosunku do strony organy RFN i do jakiego czasu, w szczególności zaś w jakim okresie skarżący jest obowiązany do przedłożenia ekspertyzy medyczno- psychologicznej i czy ma to związek z posiadaniem (cofnięciem) niemieckiego prawo jazdy.

Wyjaśnienie powyższych okoliczności istotnych do rozstrzygnięcia sprawy,

a związanych z ustaleniem negatywnej przesłanki odmowy wydania prawo jazdy

o której mowa w art. 12 ust. 1 pkt 5 będzie wymagało czy to uzyskanie bliższych wyjaśnień od organu niemieckiego z podaniem podstawy prawnej czy też wyjaśnienie powyższych wątpliwości w oparciu o przetłumaczone przez biegłego stosownych przepisów obowiązujących w niemieckim systemie prawnym pozwalających na rozstrzygnięcie powyższych wątpliwości. Trafnie podniesiono

w skardze, że nie jest dopuszczalne powołanie się w uzasadnieniu decyzji na opinię wydaną przez biegłego w innej sprawie. Przedłożony przez stronę w trakcie postępowania administracyjnego dokument zatytułowany "Opinia prawna" zawierający analizę prawną obowiązujących w niemieckim systemie prawnym przepisów dotyczących cofnięcia uprawnień do prowadzenia pojazdów mechanicznych sporządzoną przez niemieckiego adwokata AM.M. winien być poddany przez organ ocenie, jednak winna ona być poprzedzona.

Z powyższych względów Sąd uznał, że w okolicznościach niniejszej sprawy wobec istotnych braków w zakresie ustalenia istotnych do rozstrzygnięcia sprawy okoliczności doszło do naruszenia przez organy administracji publicznej przepisów postępowania to jest art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z uwagi na konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego w zakresie czy została spełniona przesłanka pozytywna do wydania prawa jazdy, o której mowa w art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy oraz czy nie została spełniona przesłanka negatywna uzasadniająca odmowę wydania prawo jazdy, o której mowa w art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p.

W trakcie ponownego rozpoznania sprawy zadaniem organów będzie dokładne i wyczerpujące ustalenie aktualnego stanu faktycznego sprawy

z wykorzystaniem dokumentów źródłowych oraz zweryfikowanie wyżej wskazanych wątpliwości dotyczących spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 11 ust. 1 pkt 5 i art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy. Mając na względzie szczególny charakter sprawy i jej trudność wskazać należy, że ustalenie treści prawa obcego, konieczne w świetle pojęć i instytucji powoływanych przez organy RFN i odmiennych, niż występujące

w prawie krajowym jest również elementem stanu faktycznego. Biorąc pod uwagę znaczącą ilość podobnych do niniejszej spraw, podobieństwo problemów

i wątpliwości, czas ich trwania oraz ponoszone ze środków publicznych koszty organy powinny wyjaśnić jednoznacznie stosowane przez organy niemieckie terminy oraz ich implikacje prawne. Wymaga to w szczególności zwrócenia się do Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego o doprecyzowanie przekazywanych informacji, a w sytuacji, gdy te informacje lub zawarte w nich pojęcia będą niewystarczające lub nadal niejasne organy winny rozważyć skorzystanie z wiedzy specjalistycznej. Wiedza ta i ustalenia prawne mogą być bowiem wykorzystane we wszystkich takich sprawach.

O należnych skarżącemu kosztach postępowania (pkt II wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a. Zasądzono od organu na rzecz strony skarżącej tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę 697 zł, tj. 200 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu, 480 zł tytułem wynagrodzenia dla pełnomocnika strony skarżącej będącego radcą prawnym ustalonym w na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r.

w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 poz. 265) oraz

17 zł tytułem uiszczonej opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa procesowego.