Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 105/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2012-05-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.. 30 ust. 2
journal: Dz.U. 2009 nr 1 poz 7
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jednolity.
article: art. 7, 9, 10 par. 1, 11, 77 par 1 i 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant St. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2012 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia [...] grudnia 2011r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zadłużenia z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] 2011r. Nr [...], II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2011 r. ([...]) Wójt Gminy G. (działający z upoważnienia Wójta Gminy Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. – dalej GOPS) odmówił M. K. umorzenia zadłużenia z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego za okres od 1 października 2009 r. do 30 września 2010 r. w wysokości 6 410 zł, to jest 5 520 zł należności głównej wraz z odsetkami ustawowymi.

W uzasadnieniu organ podał, iż decyzją z dnia [...] 2011 r. ([...]) Wójt Gminy G. zobowiązał M. K. do zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego, wypłaconych wierzycielce A. K. dla dzieci: M. K., K. K. i M. K. za okres od 1 października 2009 r. do 30 września 2010 r. w wysokości [...] zł wraz z odsetkami ustawowymi. Dalej przedstawił następujące ustalenia faktyczne.

W dniu [...] sierpnia 2011 r. M. K., jako dłużnik alimentacyjny, zwrócił się do GOPS w G. o umorzenie wypłaconej z funduszu alimentacyjnego kwoty [...] zł, podkreślając, iż jest w trudnej sytuacji materialnej, gdyż nie ma żadnego źródła dochodu, jest osobą niepełnosprawną i nie może pracować ze względu na stan zdrowia. Na podstawie wywiadu środowiskowego ustalono, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i jej synem, na dochód rodziny składa się emerytura żony w wysokości [...] ,zł oraz renta socjalna wraz z rentą rodzinną syna żony w wysokości [...] zł; łączny miesięczny dochód rodziny wynosi [...] zł. Orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w K. z dnia [...] 2009 r. wnioskodawca został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na okres od [...] 2009 r. do [...] marca 2012 r.; z orzeczenia wynika, iż nie ma przeciwwskazań do podjęcia przez wnioskodawcę pracy lekkiej, spokojnej. Rodzina nie dokumentuje wydatków związanych z leczeniem bądź zakupem leków. Wobec dzieci z pierwszego małżeństwa wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] grudnia 2004 r. zostały zasądzone alimenty w łącznej wysokości [...] zł miesięcznie, natomiast wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] marca 2011 r. od dnia [...] 2011 r. zostały podwyższone do łącznej wysokości [...] zł miesięcznie.

Odnosząc tak ustalony stan faktyczny do przepisów prawa, organ przywołał treść art. 27 ust. 1 i art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2009 r. Nr 1, poz. 7 z późn. zm.). Zdaniem organu sytuacja bytowa rodziny wnioskodawcy nie jest łatwa, jednakże nie na tyle, by strona nie podejmowała żadnych starań celem jej polepszenia; ustalone okoliczności nie mogą być brane pod uwagę w odniesieniu do umorzenia należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych na rzecz dzieci wnioskodawcy, bowiem obowiązek alimentacyjny ciąży bezwzględnie na każdym z rodziców, jak to wynika z art. 133 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Wobec nie wywiązywania się przez wnioskodawcę z obowiązku łożenia na utrzymanie własnych dzieci, stały się one uprawnione do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, jednakże wypłata na ich rzecz tych świadczeń nie zwalnia strony z obowiązku alimentacyjnego wobec dzieci. W ocenie organu niedopuszczalna jest sytuacja, w której rodzic nie poczuwa się do obowiązku utrzymania dzieci, a ciężar ten spoczywa wyłącznie na matce korzystającej z pomocy instytucjonalnej. Organ uznał, iż w sprawie nie zachodzą podstawy do zastosowania najdalej idącej ulgi w postaci umorzenia zaległości z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł okoliczności dotyczące jego stanu zdrowia w czasie, w którym powstały zaległości (kiedy to legitymował się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnoisprawności), jak również w okresie odbywania kary za przestępstwo niealimentacji. Przedstawił również aktualną swoją sytuację zdrowotną, wskazując, iż stan zdrowia nie pozwala mu pracować i łożyć na dzieci, a na leki, które zażywa, miesięcznie wydaje [...] zł. Nie ma żadnego źródła dochodu i pozostaje na utrzymaniu żony, z którą ma rozdzielność majątkową.

Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koninie, decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. ([...]) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu Kolegium przywołało przepisy art. 27 ust. 1 i 2 oraz art. 30 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów i przedstawiło pogłębione - w stosunku do decyzji organu I instancji - ustalenia faktyczne dotyczące stanu zdrowia wnioskodawcy, wydanych w wobec niego orzeczeń dotyczących stopnia niepełnosprawności i niezdolności do pracy, sytuacji rodzinnej i dochodowej i miesięcznych wydatków.

W ocenie Kolegium zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a przesłanki, którymi kierował się organ I instancji, są w pełni uzasadnione. Organ odwoławczy podkreślił uznaniowość decyzji wydawanej na podstawie art. 30 ust. 2 powołanej ustawy. Zdaniem organu przeprowadzone postępowanie nie wykazało, by okoliczności dochodowe i rodzinne wnioskodawcy uzasadniały umorzenie należności z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. W tym wypadku chodzi o szczególne okoliczności - inne, niż określone w art. 23 tej ustawy - rodzinne i finansowe, które uzasadniają umorzenie zadłużenia, a zebrany w sprawie materiał nie daje podstaw do takiego uznania. W ocenie Kolegium w rodzinie wnioskodawcy występują problemy zdrowotne, co niewątpliwie świadczy o trudnej sytuacji strony, jednakże ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, by strona i członkowie jego rodziny ponosili jakiekolwiek koszty leczenia; załączona faktura VAT dokumentuje zakup [...] z dnia [...] stycznia 2011 r., tym samym wykazane koszty nie mogą mieć aktualnie wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Ponadto organ podniósł, iż z orzeczenia komisji lekarskiej ZUS z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] wynika, iż wnioskodawca jest całkowicie niezdolny do pracy, jednakże niezdolność ta nie ma charakteru stałego, a jedynie okresowy, do dnia [...] 2013 r. Powyższe w ocenie Kolegium świadczy o prawdopodobieństwie, że w przyszłości strona będzie mogła podjąć pracę zarobkową dostosowaną do stanu zdrowia, a tym samym w przyszłości będzie miał możliwość wywiązania się z ciążącego na nim zobowiązania. Organ wspomniał również o możliwości zwrócenia się przez stronę do organu I instancji z wnioskiem o zastosowanie innych ulg w spłacie przedmiotowego zadłużenia, jak odroczenie terminu spłaty lub rozłożenie zobowiązania na raty.

W skardze na decyzję organu II instancji M. K. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Jego zdaniem sprawa powinna być rozpatrzona nie tylko w trybie art. 30 ust. 2 powołanej ustawy, ale również w trybie art. 30 ust. 1 tej ustawy, bowiem jego wniosek dotyczył umorzenia zaległości z tytułu zaliczek alimentacyjnych, a Wójt Gminy G. jest w przedmiotowej sprawie zarówno organem właściwym dłużnika, jak i organem właściwym wierzyciela. Ponadto podkreślił, iż organ powinien zwrócić się skarżącego, informując go o przepisach, czyniąc tym samym zadość wymogom przewidzianym w art. 7 i art. 9 kpa.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koninie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, lecz nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, jak to wynika z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 -dalej: p.p.s.a.), zaś wyrok wydawany jest na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.). Oznacza to, że sąd ma prawo, a także obowiązek, dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia nawet wówczas, gdy taki zarzut nie został podniesiony w skardze.

Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Zgodnie z art. 30 ust. 2 powołanej ustawy organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Wbrew twierdzeniom skarżącego organy trafnie zastosowały ten przepis w niniejszej sprawie, jako organ właściwy wierzyciela. Z przywołanego przepisu wynika, iż ustawodawca dopuścił możliwość zaniechania obciążania dłużnika alimentacyjnego obowiązkiem zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w przypadkach uzasadnionych warunkami materialnymi i rodzinnymi osoby zobowiązanej.

Zawarty w art. 30 ust. 2 zwrot "może umorzyć" - jak trafnie zauważyło Kolegium - świadczy, iż rozstrzygnięcie w sprawie umorzenia należności ma charakter uznaniowy, a zatem organ ma możliwość wyboru jednego spośród kilku wariantów rozstrzygnięć. To właśnie uznaniu organu ustawodawca pozostawia sposób załatwienia sprawy. Oznacza to, iż organ ma możliwość, nie zaś obowiązek umorzenia należności nawet w razie stwierdzenia, że zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji dochodowej i rodzinnej zobowiązanego. Nie może to jednak oznaczać dowolności organu wyrażonej w podjętej decyzji, powodować u strony przekonania, ze jej sytuacja nie została należycie wnikliwie, wyczerpująco rozważona przez organ orzekający. W szczególności, gdy sprawa dotyczy rozstrzygnięcia w tak żywotnej sprawie, jak kwestia zastosowania określonych ulg (włącznie z umorzeniem należności) odnoszących się do obowiązku zadłużenia alimentacyjnego

W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, iż rozstrzygnięcie wydane w ramach uznania administracyjnego powinno być poprzedzone szczegółowym zbadaniem stanu faktycznego oraz jego utrwaleniem w aktach sprawy. Ponadto organ podejmując decyzję uznaniową ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny, ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków prawnych (por. wyroki NSA: z dnia 28 kwietnia 2003 r. sygn. akt II SA 2486/01, publ. Lex nr 149543 oraz z dnia 16 listopada 1999 r. sygn. akt III SA 7900/98, publ. Lex nr 47243).

Rozstrzyganie w ramach uznania wymaga od organu administracji nie tylko poczynienia ustaleń dokonanych w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 kpa), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 kpa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 kpa), ale także załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 kpa) i udzielając stronie odpowiednich informacji o okolicznościach faktycznych i prawych, które mogą mieć wpływ na sytuację prawną strony (art. 9 kpa). Przez właściwe uzasadnienie decyzji organ realizuje również zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 kpa, której zachowaniu służą szczegółowe rozwiązania wskazane w art. 107 § 1 i 3 kpa. W orzecznictwie zaznacza się, iż obowiązkiem każdego organu administracji jest staranne wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, czyli wyjaśnienie stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia (por. wyrok WSA w Olsztynie z 25 maja 2010 r., sygn. akt II SA/Ol 366/10 dostępny w centralnej bazie orzeczeń pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Po dokonaniu analizy zgromadzonego w sprawie materiału i zapoznaniu się z treścią rozstrzygnięć organów obydwu instancji Sąd uznał, iż organy nie zgromadziły w sprawie pełnego materiału dowodowego, jak i nie przeprowadziły wyczerpującej oceny zgromadzonego materiału. W konsekwencji nie dokonały wnikliwej analizy sytuacji majątkowej oraz rodzinnej skarżącego w kontekście przesłanek z art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Okoliczności te powinny być przeanalizowane i wyczerpująco przedstawione w uzasadnieniu decyzji w sposób nie budzący żadnych wątpliwości. Tym bardziej, że w omawianym przypadku wydane decyzje dotyczyły kwestii istotnych z punktu widzenia podstawowych praw i godności człowieka, dotyczyły sfery jego elementarnych potrzeb, posiadania środków niezbędnych do przeżycia, utrzymania siebie i rodziny. Oczywiście, jak to wyraziły organy obydwu instancji, osoba, na której ciąży obowiązek alimentacyjny wobec własnych dzieci nie może być w prosty sposób zwolniona od odpowiedzialności ekonomicznej za ich byt tylko z tej przyczyny, że określone świadczenia [zostały] wypłacone z funduszu alimentacyjnego, a cały trud utrzymania dzieci ponosi w danym momencie drugi rodzic. Temu też służy obowiązek zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego świadczeń wypłaconych z funduszu tytułem pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Nie oznacza to jednak, iż spoczywający na stronie obowiązek alimentacyjny dyskwalifikowałby ją od skorzystania z rozwiązań, o których mowa w art. 30 omawianej ustawy, pozwalających organowi na uwzględnienie trudnej sytuacji dochodowej i rodzinnej właśnie takiej osoby, która jest dłużnikiem alimentacyjnym.

Uzasadniając swoją decyzję organ I instancji ograniczył się do wskazania, że obowiązek alimentacyjny ciąży bezwzględnie na każdym z rodziców oraz że stan zdrowia wnioskodawcy nie uniemożliwia mu całkowicie podjęcia zatrudnienia w celu zdobycia środków na spłatę zadłużenia - brak przeciwwskazań do podjęcia pracy lekkiej, spokojnej wobec orzeczenia częściowej okresowej niezdolności do pracy i zaliczenia go do osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym (organ I instancji). Organ odwoławczy naprawił wprawdzie częściowo braki postępowania organu I instancji, bowiem ustalając stan faktyczny uwzględnił całkowicie pominięte przez organ I instancji orzeczenia komisji lekarskiej ZUS z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], jednakże nie uznał okoliczności potwierdzonych tym orzeczeniem za mogące stanowić podstawę do uwzględnienia wniosku strony. Kolegium uznało, iż wnioskodawca jest całkowicie niezdolny do pracy, lecz niezdolność ta nie ma charakteru stałego, a jedynie okresowy, do dnia [...] 2013 r., co też ma świadczyć o prawdopodobieństwie, że w przyszłości strona będzie mogła podjąć pracę zarobkową dostosowaną do stanu zdrowia i zaistnieje możliwość wywiązania się z ciążącego na nim zobowiązania.

Kolegium, kwestionując przydatność przedstawionej przez stronę faktura VAT z dnia [...] stycznia 2011 r. do udokumentowania aktualnych wydatków na leki, uznało, że z materiału dowodowego nie wynika, by strona i członkowie jego rodziny ponosili jakiekolwiek koszty leczenia.

W opinii Sądu takie stanowisko organów nie uwzględnia aktualnych, realnych możliwości zarobkowych, sytuacji finansowej i rodzinnej skarżącego, któremu stan zdrowia uniemożliwia wykonywanie pracy. Mając zasygnalizowany problem zdrowotny występujący w rodzinie skarżącego (przez samego skarżącego, jak i przez pracownika socjalnego przeprowadzającego wywiad środowiskowy), organy nie wyjaśniły, czy i jakie dodatkowe opłaty rodzina skarżącego ponosi na leczenie skarżącego (jak również niepełnosprawnego syna jego żony). Ograniczenie się do uznania, iż rodzina nie udokumentowała wydatków związanych z leczeniem, przy jednoczesnym naruszeniu art. 10 kpa, wskazuje, że stan faktyczny sprawy nie został należycie ustalony. Zaznajomienie skarżącego z aktami sprawy przed wydaniem decyzji w II instancji nie może przesłonić faktu, że skarżącemu w istocie nie zapewniono możliwości czynnego udziału w postępowaniu (w obydwu instancjach), bowiem nie był należycie poinformowany o potrzebie naprowadzenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Mogło to polegać na doprowadzeniu do przedstawienia dokumentów, względnie złożenia oświadczenia przez stronę (dopytania strony) bądź też w ostateczności przesłuchania strony w trybie art. 86 kpa. Całkowicie pominięto też możliwości dowodowe związane z żoną wnioskodawcy, która mogłaby dostarczyć dalszych wiadomości o wydatkach rodziny, w tym na leczenie jej członków.

Organ nie był także zwolniony od obowiązku uwzględnienia zasad doświadczenia życiowego, że osoby cierpiące na poważne schorzenia układu krążenia (w tym wypadku w postaci [...] - dane z rozpoznania szpitalnego/karta informacyjna z dnia [...] 2011 r.) wymagają leczenia dla zapewnienia minimum możliwości samodzielnego funkcjonowania. Wobec tego Kolegium powinno było ukierunkować postępowanie dowodowe na ustalenie wydatków ponoszonych w rodzinie skarżącego na jego leczenie.

W tym miejscu należy podkreślić, iż nawet gdyby uznać, że stan faktyczny sprawy został prawidłowo, wyczerpująco ustalony, nadal zakwestionowaniu podlegałby sposób oceny stanu faktycznego w odniesieniu do przesłanek, o których mowa w art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Organy nie rozważyły bowiem aktualnej sytuacji materialnej strony, która jednoznacznie wskazuje, iż nie ma możliwości spłaty zadłużenia z tytułu świadczeń wypłaconych jego dzieciom z funduszu alimentacyjnego. Kolegium nie oceniło też wyczerpująco sprawy w aspekcie argumentacji przedstawionej w odwołaniu, w której jednoznacznie skarżący wskazał na fakt pozostawania na utrzymaniu żony, bez możliwości zarobkowania oraz ponoszenie przez żonę nakładów na jego leczenie.

Organy obu instancji nie rozróżniły jakie to okoliczności przemawiałyby za umorzeniem należności w całości lub w części, a jakie za odroczeniem terminu płatności lub rozłożeniem na raty. Nie wskazały tym samym w oparciu o jakie kryteria podejmowana jest decyzja o umorzeniu lub odmowie umorzenia tego rodzaju świadczeń. Ponadto z treści zakwestionowanych decyzji nie wynika, aby organy przeanalizowały czy sytuacja skarżącego oraz jego rodziny kwalifikuje się chociażby do częściowego umorzenia kwoty zadłużenia lub udzielenia skarżącemu innego rodzaju ulgi.

Trzeba również zaznaczyć, iż przed podjęciem decyzji na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, organy winny również ustalić i to, w jaki sposób zwrot świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego będzie miał wpływ na sytuację życiową zobowiązanego; w szczególności, czy pozbawienie go tej kwoty nie spowoduje znacznego pogorszenia się jego sytuacji materialnej i osobistej. Organy powinny zatem ustalić, czy inne okoliczności dotyczące osoby zobowiązanej, takie jak: wiek, stan zdrowia, stan rodzinny, możliwość podjęcia zatrudnienia wskazują na to, że pomimo dokonania zwrotu zadłużenia z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego (wyegzekwowania całości lub części należności), osoba zobowiązana będzie w stanie samodzielnie lub przy wsparciu rodziny zaspokoić swoje niezbędne potrzeby i będzie mogła żyć w warunkach odpowiadających godności człowieka. Uwaga ta jest o tyle istotna, że w swym całokształcie sytuacja finansowa i zdrowotna rodziny skarżącego jest trudna, jak przyznało samo Kolegium. Sugestie organów [...] [w] zakresie możliwości podjęcia przez stronę pracy (organ I instancji zdaje się uznawać, że skarżący ma możliwość podjęcia pracy lekkiej, spokojnej; Kolegium prognozuje prawdopodobieństwo zdolności skarżącego do podjęcia pracy w przyszłości) nie zostały poprzedzone przekonującym wyjaśnieniem, tym samym jawią się jako arbitralne.

Warto także w tym miejscu poczynić uwagę natury ogólnej, iż organy, prowadząc postępowanie administracyjne, winny także respektować zasadę uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Nie jest dopuszczalne wyjście z założenia, że interes społeczny przewyższa swą rangą interes prywatny (w tym wypadku odzyskanie, wyegzekwowanie świadczeń udzielonych dzieciom skarżącego ze środków publicznych tytułem pomocy osobom uprawnionym do alimentów w sytuacji, gdy dłużnik alimentacyjny nie łoży na ich utrzymanie). Interes publiczny nie powinien być rozumiany jako sprzeczny z indywidualnym interesem obywatela. Sytuacja, w której zapłata należności publicznoprawnych spowoduje konieczność sięgania przez zobowiązanego, pozbawionego możliwości zaspokojenia swoich niezbędnych potrzeb materialnych, do środków z zabezpieczenia społecznego (pomocy państwa), nie jest bowiem zgodna z interesem tego obywatela, jednocześnie nie jest również zgodna z interesem publicznym (por. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2010 r. sygn. akt II GSK 393/09 dostępny w centralnej bazie orzeczeń pod adresem jw.).

Powyższe uchybienia stanowią naruszenie art. 7, art. 9, art. 10 § 1 i art. 11 kpa powiązane z naruszeniem art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa (co do Kolegium naruszenie to pozostaje w związku z art. 138 i art. 136 w związku z art. 15 kpa). Z uwagi na konsekwencje tych uchybień - wobec przyjęcia, że organy nie ustaliły w niezbędnym zakresie stanu faktycznego, jak i nie oceniły należycie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności - uznać należy je za mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji Sąd uznał za konieczne wyeliminowanie z obrotu prawnego tak zaskarżonej decyzji, jak i decyzji organu I instancji.

Rozpoznając ponownie sprawę organ I instancji uwzględni stanowisko Sądu wyrażone w niniejszym uzasadnieniu wyroku.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. Co do niemożności wykonania zaskarżonej decyzji Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 152 p.p.s.a.