Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SAB/Gl 282/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6209 Inne o symbolu podstawowym 620
659
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności
Treść wyniku: Stwierdzono przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ - art. 149 par.1a ustawy - PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 36
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art. 154
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi K. K. na przewlekłość postępowania Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Śląskim w przedmiocie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności 1) stwierdza, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, 2) stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3) w pozostałym zakresie skargę oddala.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 12 września 2019 r. K. K. dalej także jako: skarżący- wniósł na podstawie art. 50 § 1 oraz art. 54 § 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 , art. 149 i art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. dalej: p.p.s.a.) – za pośrednictwem Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Śląskim – dalej jako organ, WZON - skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania tegoż organu zarzucając naruszenie art. 6, art. 7, art. 7b, art. 8, art. 9, art. 10, art. 12, art. 35 i art. 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej jako k.p.a.) w z art. 286 p.p.s.a. oraz § 19 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. z 2003 r., Nr 139. poz. 1328 ze zm., dalej jako rozporządzenie), poprzez rażące przekroczenie miesięcznego terminu do załatwienia sprawy od daty zwrotu organowi akt z WSA w Gliwicach i niepoinformowanie skarżącego o przysługujących mu z tego powodu uprawnieniach oraz z uwagi na niewyznaczenie nowego terminu załatwienia sprawy, a w konsekwencji dalsze niezałatwienie sprawy od ponad 4 miesięcy od dnia zwrotu przez WSA w Gliwicach akt sprawy organowi.

W konsekwencji wniósł o:

1. zobowiązanie WZON do wydania rozstrzygnięcia zmieniającego orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Śląskim [...] z dnia [...] roku w przedmiocie zaliczenia go do lekkiego stopnia niepełnosprawności na okres do 31 stycznia 2017r. na takie, z którego będzie wynikało jego zaliczenie do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na okres do 31 stycznia 2021r., w terminie 14 (czternastu) dni od daty doręczenia przez WSA w Gliwicach akt skarżonemu organowi;

2. przyznanie na rzecz skarżącego od WZON sumy pieniężnej w maksymalnej kwocie tj. w wysokości połowy kwoty określonej w art, 154 ust. 6 p.p.s.a.;

3. zasądzenie na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi podniósł, iż pomimo upływu terminu dwóch miesięcy, liczonego od daty doręczenia WZON prawomocnego wyroku WSA w Gliwicach wraz z aktami sprawy w przedmiocie wniosku o zmianę orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, WZON nie wydał, rozstrzygnięcia w sprawie, jak również nie zawiadomił Wnioskodawcy o przyczynach zwłoki, ani nie wyznaczył nowego terminu załatwienia sprawy, do czego był przecież zobligowany brzmieniem art. 35 i 36 k.p.a. Powyższe oznacza, że WZON pozostaje w bezczynności, a jednocześnie postępowanie prowadzone jest dłużej, niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy, co oznacza, że w sprawie nastąpiła przewlekłość, gdyż WZON nie zrobił w sprawie nic przez ponad 4 miesiące od daty doręczenia mu z WSA w Gliwicach akt sprawy. Wskazał, iż wobec powyższego wniósł za pośrednictwem WZON do MRPiPS ponaglenie pismem z 27 sierpnia 2019r., które to ponaglenie powinno było zostać rozpatrzone w terminie 7 dni od daty jego doręczenia organowi, a tymczasem pomimo upływu 14 dni. Skarżącemu nie doręczono rozstrzygnięcia złożonego ponaglenia, co oznacza, że także i organ nadzoru instancyjnego pozostaje w bezczynności i/lub prowadzi "postępowanie wpadkowe" w sposób przewlekły.

Dodał, iż niezałatwienie sprawy przez WZON jest zupełnie niezrozumiałe, a ponadto powoduje negatywne skutki, bowiem utrudnianie czy wręcz uniemożliwienie mu uzyskania właściwego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wyrządza szkodę w postaci strat moralnych za stres i frustrację związany z postępowaniem w postaci całkowitej utraty zaufania do organów administracji publicznej, jak również strat zdrowotnych (w tym w wyniku bólu, cierpienia i upokorzenia), zawodowych oraz socjalno-bytowych, bowiem brak właściwego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności uniemożliwia Skarżącemu dostęp do różnych form rehabilitacji zdrowotnej, społecznej oraz znalezienie właściwego dla osoby niepełnosprawnej zatrudnienia lub pozyskania funduszy np. z PFRON na stworzenie przez niego własnego miejsca pracy w ramach samozatrudnienia np. w postaci działalności gospodarczej lub przystąpienia do istniejącej spółdzielni. W konsekwencji skarżący czuje się wykluczony ze społeczeństwa, poprzez traktowanie przez organ jego sprawy z pełną ignorancją. Pomimo upływu ponad 1,5 roku od daty wszczęcia postępowania, sprawa jest na etapie początkowym.

Złożenie skargi poprzedził następujący ciąg zdarzeń:

Postanowieniem z [...]r., nr [...] r. WZON w Województwie Śląskim, po rozpatrzeniu wniosku strony o zmianę orzeczenia WZON w Województwie Śląskim nr [...] z [...] r. o zaliczeniu Strony do lekkiego stopnia niepełnosprawności - stwierdził niedopuszczalność wniesienia ponownego odwołania od orzeczenia nr [...] o zaliczeniu w/w do lekkiego stopnia niepełnosprawności wydanego przez WZON w dniu [...]r.

Wydając orzeczenie organ odwołał się do okoliczności faktycznych sprawy i w tym zakresie wskazał, iż orzeczeniem nr [...] z [...] r. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w B. nie zaliczył Strony do osób niepełnosprawnych.

Od ww. orzeczenia strona złożyła odwołanie które w wyniku przeprowadzonego postępowania Zespół Wojewódzki orzeczeniem nr [...] z [...] r. uchylił w całości i zaliczył stronę do lekkiego stopnia niepełnosprawności na okres do 31 stycznia 2017 r. ze wskazaniem symboli przyczyny niepełnosprawności: [...] oraz [...] pouczając, iż zgodnie z art. 6c ust 8 ustawy o rehabilitacji służy odwołanie do Sądu Rejonowego w S. Wydziału V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych.

Pismem z dnia 10 lutego 2016 r, strona złożyła odwołanie od ww. orzeczenia, które wraz z aktami sprawy zostało przekazane do właściwego sądu i prowadzone jest przed Sądem Rejonowym w S. Wydziałem V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych pod sygnaturą akt [...].

W dniu 8 marca 2018 r. do WZON w Województwie Śląskim wpłynął wniosek Strony o zmianę orzeczenia Zespołu Wojewódzkiego nr [...] z [...] r. "w ten sposób, ażeby WZON w całości uznał odwołanie wnioskodawcy i zmienił ww. orzeczenie w ten sposób, ażeby orzekł, że wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym i że jego niepełnosprawność będzie trwać do dnia 31 stycznia 2019 r."

Organ II instancji stwierdził, że w przedmiotowym wniosku Strona żądała uwzględnienia w całości odwołania z 10 lutego 2016 r. od orzeczenia nr [...] WZON w Województwie Śląskim z [...] r. i dokonania stosownej zmiany, a to było już przedmiotem rozpatrzenia przez WZON gdzie organ ten nie skorzystał z prawa uwzględnienia w całości odwołania strony i przekazał je do właściwego sądu wraz z aktami sprawy.

Dlatego też w/w postanowieniem Zespół Wojewódzki stwierdził niedopuszczalność wniesienia ponownego odwołania od orzeczenia nr [...] o zaliczeniu strony do lekkiego stopnia niepełnosprawności.

Kwestionując powyższe Strona zaskarżyła ww. rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach który wyrokiem z dnia 7 września 2018 r. sygn. akt III SA/GL 664/18 uchylił postanowienie WZON w Województwie Śląskim z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności ponownego odwołania.

WSA w Gliwicach stwierdził, iż organ uchybił przepisowi art. 64 Kpa który reguluje tryb usuwania braków formalnych podania/pisma strony. Jeżeli z brzmienia złożonego przez stronę pisma nie wynika jednoznacznie zakres jego żądania to na organie spoczywa obowiązek podjęcia stosownych działań celem jego skonkretyzowania, czemu organ uchybił. Wobec bowiem niejednoznacznej treści wniosku strony koniecznym było zdaniem WSA w Gliwicach wezwanie jej do jednoznacznego skonkretyzowania żądania z jednoczesnym pouczeniem o skutkach prawnych złożonego przez nią żądania.

Wyrok WSA w Gliwicach w przedmiotowej sprawie wpłynął do organu w dniu 18 kwietnia 2019 r.

Wnioskiem z dnia 27 sierpnia 2019r. skarżący nawiązując do uzasadnienia wyroku WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/GL 664/18 i uprzedzając ewentualne zawezwanie go przez organ w trybie art. 64 k.p.a., do konkretyzacji wniosku z dnia 2 marca 2018 r. wskazał, iż żąda on wyłącznie w trybie art. 155 k.p.a. zmiany orzeczeniu [...] z dnia [...]r. w ten sposób, by WZON w Województwie Śląskim orzekł, że jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym i że jego niepełnosprawność będzie trwać do dnia 31 stycznia 2021r.

Wskazał przy tym, iż akt sprawy wynika, że w jego przypadku istnieje konieczność czasowej pomocy w okresach nasilenia dolegliwości chorobowych i częściowej pomocy w pełnieniu ról społecznych.

Zaznaczył , iż spełnia co najmniej jedno z alternatywnych wymagań z art. 4 § 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych, gdyż wymaga czasowej albo częściowej pomocy innych osób.

W dniu [...]r. WZON w Województwie Śląskim wydał postanowienie na podstawie art. 61a w związku z art. 155 k.p.a., którym to po rozpatrzeniu wniosku strony w sprawie zmiany orzeczenia nr [...] wydanego przez WZON w Województwie Śląskim z dnia [...] r. odmówił wszczęcia postępowania o zmianę w trybie art. 155 k.p.a. wskazanego orzeczenia WZON nr [...] z [...] r. w przedmiocie zaliczenia K. K. do lekkiego stopnia niepełnosprawności z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

W uzasadnieniu organ po przywołaniu treści art. 155 i 154 k.p.a wskazał, iż w sprawie orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] r. nr [...] przez WZON wydane zostało na okres do dnia 31 stycznia 2017 r., co oznacza, że w dniu 8 marca 2018 r. tj. w dniu złożenia przez stronę wniosku o zmianę w trybie art. 155 k.p.a. orzeczenia o stopniu niepełnosprawności nie obowiązywało ono bowiem utraciło ważność z upływem terminu na jaki zostało wydane tj. z dniem 31 stycznia 2017 r.

Wskazał organ, iż w toku postępowania prowadzonego w trybie art. 155 k.p.a organ nie ma uprawnienia do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy ale do zweryfikowania wydanej już decyzji ostatecznej tylko z jednego punktu widzenia tj. określenia czy uchyleniu bądź zmianie decyzji na podstawie, której strona nabyła prawo nie sprzeciwiają się przepisy szczególne i przemawia za tym interes społeczny bądź słuszny interes strony, a instytucja ta może dotyczyć tylko takiego orzeczenia, które obowiązuje w dacie dokonywania zmiany, a więc oddziałuje w jakimkolwiek zakresie na sferę praw lub obowiązków adresatów decyzji, co w sprawie nie ma miejsca gdyż orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] r. nr [...] utraciło ważność z upływem terminu na jaki zostało wydane tj. z dniem 31 stycznia 2017r.

Organ odpowiadając na zarzuty w skardze wniósł o jej oddalenie.

Wskazał na wstępie, iż w dniu 27 sierpnia 2019 r. skarżący wniósł do Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ponaglenie w przedmiotowej sprawie i postanowieniem z dnia [...] roku ten organ rozpatrując je uznał, że nie wystąpiły przesłanki pozwalające stwierdzić, iż bezczynność WZON miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Ministra w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła sytuacja, która wywoływałaby dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne, a także sam skarżący nie wykazał ani nie uprawdopodobnił wystąpienia jakichkolwiek negatywnych skutków zarzucanej organowi bezczynności..

Odnosząc się do zarzutów skarżącego, zauważył że wniosek, w którym strona wnosiła o to: "ażeby WZON w całości uznał odwołanie Wnioskodawcy wyartykułowane w jego piśmie (odwołaniu) z dnia 10 lutego 2016 r. i zmienił ww. orzeczenie w ten sposób, ażeby orzekł, że Wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym i że jego niepełnosprawność będzie trwać do dnia 31 stycznia 2019 r." nie budził, w przekonaniu Zespołu Wojewódzkiego, wątpliwości co do swojej treści i z tego powodu zostało wydane postanowienie o niedopuszczalności wniesienia ponownego odwołania od orzeczenia nr [...]. Strona zaś dopiero w skardze do WSA w Gliwicach z dnia 24 kwietnia 2019 r. określiła, że ww. wniosek dotyczył zmiany orzeczenia w trybie art. 155 k.p.a.

Zdaniem organu nie doszło do rażącego naruszenia prawa w związku z bezczynnością organu gdyż samo stwierdzenie bezczynności nie może być podstawą do uznania, że nastąpiło rażące naruszenie prawa (tak wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2019 r. o sygn. akt II OSK 1557/18).

Organ zaznaczył, iż niezałatwienie sprawy w ustawowo przewidzianym terminie jest pozbawione cechy działania celowego albowiem data wpływu prawomocnego wyroku sądu zbiegła się z fluktuacjami kadrowymi mającymi miejsce na początku drugiego kwartału bieżącego roku w organie i w tym zakresie wskazał na wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 17 lipca 2018 roku o sygn. akt III SAB/Wr 27/18 .

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. poz. 1369 - dalej jako p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Jak zapisano w art. 3 § 1 p.p.s.a., Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 149 Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§1b). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (§ 2).

Sąd wyjaśnia, że przez pojęcie przewlekłe prowadzenie postępowania należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest w bezczynności (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikająca z istoty sprawy (W. Borkowski, B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2011). Pojęcie przewlekłość postępowania obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., sygn. akt II OSK 549/13).

Niewątpliwie zgodnie z przepisem art. 12 § 1 Kpa organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącym do jej załatwienia. Powyższa zasada pozostaje w bezpośrednim związku z art. 7 i 8 Kpa zobowiązującymi wymienione organy do stania na straży praworządności i uwzględniania słusznego interesu obywateli, a także pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

Wyrażona w art. 12 Kpa zasada szybkości postępowania została skonkretyzowana w art. 35 Kpa, którego § 1 stanowi, że organy administracji publicznej mają obowiązek załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, a § 3 określa terminy załatwiania spraw. Stosownie do powołanego przepisu, załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.

Przewlekłe prowadzenie postępowania będzie miało miejsce wówczas, gdy postępowanie trwa zbyt długo, a podejmowane czynności procesowe nie charakteryzują się niezbędną koncentracją np. z powodu podejmowania czynności w zbyt długich odstępach czasu, gdy podejmowane czynności mają charakter pozorny lub są zbędne dla końcowego rozstrzygnięcia. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zaistnieje zatem wówczas, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut prowadzenia czynności (w tym dowodowych) pozbawionych znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. W doktrynie wskazuje się, że celem objęcia kognicją sądów administracyjnych kwestii badania przewlekłości postępowania przed organami administracji publicznej było wymuszenie nadania czynności organu administracji publicznej sprawnego biegu, a więc zrealizowanie interesu publicznego (sprawnego funkcjonowania aparatu administracji publicznej), przy jednoczesnym polepszeniu sytuacji prawnej obywatela - przyznanie dodatkowego instrumentu prawnego służącego osiągnięciu jego interesu prawnego (P. Kornacki, Intertemporalne aspekty orzekania sądu administracyjnego w przedmiocie skargi na przewlekłość postępowania przez organem administracji publicznej, ZNSA 2011, z. 5).

Rozpoznawana sprawa, co należy powtórzyć, dotyczy skargi z dnia 12 września 2019 roku na przewlekłość Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Śląskim w zakresie rozpoznania sprawy po wyroku WSA w Gliwicach z dnia 27 września 2018r. sygn. akt III SA/GL 664/18 w zakresie wydania rozstrzygnięcia co do podjęcia orzeczenia zmieniającego orzeczenie WZON w Województwie Śląskim [...] z dnia [...] roku w przedmiocie zaliczenia strony do lekkiego stopnia niepełnosprawności na okres do 31 stycznia 2017roku na orzeczenie o zaliczeniu skarżącego do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na okres do 31 stycznia 2021 roku.

Oceniając badaną sprawę przez pryzmat powołanych wyżej przesłanek, Sąd orzekający doszedł do przekonania, że skarga ma usprawiedliwione podstawy.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że akta sprawy po uchyleniu postanowienia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Śląskim w przedmiocie niedopuszczalności ponownego odwołania od orzeczenia nr [...] o zaliczeniu strony do lekkiego stopnia niepełnosprawności po wyroku WSA w Gliwicach o sygn. akt III SA/GL 664/18 zostały przekazane organowi 18 kwietnia 2019 r .

Sprawa zatem z wniosku zainicjowanego pismem z 2 marca 2018 roku o zmianę orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Śląskim nr [...] z [...]r., kontrolowana w zakresie jej legalności przez WSA w Gliwicach wyrokiem z 27 września 2018r. o sygn. akt III SA/GL 664/18 i przekazana organowi 18 kwietnia 2019r. do dnia [...] roku, to jest do dnia wydania przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Śląskim postanowienia nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania o zmianę w trybie art. 155 orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania nr [...] z [...]r. nie została zakończona.

Jak wynika z akt organ podczas tego okresu nie dokonał żadnej czynności procesowej w sprawie. Jakkolwiek WSA w Gliwicach w wyroku z 27 września 2018r o sygn. akt III S /GL 664/18 we wskazaniach co do dalszego procedowania, zalecił jakie czynności organ ma dokonać w postaci wezwania strony do doprecyzowania jej wniosku i pouczenia o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków skutkach prawnych. Jednak organ tych zaleceń nie wykonał. Wskazując jedynie w wydanym orzeczeniu z [...]r. nr [...] na wniosek strony z dnia 27 sierpnia 2019r,. gdzie strona samodzielnie doprecyzowała swoje żądanie jako wniesione w trybie art. 155 k.p.a organ podniósł, iż wykonując postanowienia ww. wyroku i uwzględniając wniosek strony ocenił go na gruncie regulacji art. 61 a w zw z art. 155 k.p.a. wydając w tym przedmiocie postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w tym zakresie.

Oceniając zatem dotychczasowy przebieg postępowania w kontekście podniesionego w skardze zarzutu przewlekłości, Sąd orzekający doszedł do przekonania, że jest on zasadny. W istocie rzeczy organ nie podejmując bowiem żadnych czynności procesowych, od daty wpływu akt do organu po wyroku WSA z 27 września 2019r. sygn. akt III SA/GL282/19 do dnia wydania w/w postanowienia pozostawał w stanie przewlekłości. Gospodarzem postępowania administracyjnego jest organ, który je prowadzi i to ten organ obciążają obowiązki w zakresie szybkiego załatwienia sprawy wynikające z art. 12 Kpa. Już po wyroku WSA w Gliwicach sygn. akt III SA/Gl 664/18 z 27 września 2018r. organ miał świadomość, że istnieje konieczność podjęcia dodatkowych czynności w sprawie - uzyskania doprecyzowanego wniosku strony. Zatem to na WZON jako organie prowadzącym postepowanie, ciążył obowiązek takiego procedowania w sprawie który pozwoli na jego szybkie zakończenie z zabezpieczeniem interesów strony poprzez doprecyzowanie przez nią jej żądania przy zachowaniu obowiązujących w tym zakresie regulacji k.p.a. Organ w tym zaś zakresie obowiązków swych nie dopełnił . Przede wszystkim nie dopełnił obowiązkowi wezwania wynikającemu w tym zakresie z w/w wyroku WSA w Gliwicach bowiem orzekł na podstawie wniosku który skarżący uprzedzając czynności organu samodzielnie dokonał pismem z dnia 27 sierpnia 2019r. W tym stanie rzeczy stwierdzić należało, że organ mając w dyspozycji akta sprawy od 18 kwietnia 2019 – a jednocześnie nie doprowadzając do sytuacji, by gdy akta sprawy były kompletne i wystarczające do wydania orzeczenia dopuścił się przewlekłości postępowania, a to z uwagi na okres procedowania w sprawie od dnia przekazania mu akt sprawy przez WSA w Gliwicach w zw. z wyrokiem III SA/GL 664/1 do dnia podjęcia orzeczenia z [...]r. W tym bowiem okresie organ pozostawał w zwłoce bez racjonalnego dla tej okoliczności uzasadnienia, dopiero we wrześniu 2019 r. podejmując w/w orzeczenie w sprawie.

Zdaniem Sądu przedmiotowa sprawa nie wymagała tak długiego czasu do podjęcia orzeczenia w sprawie. Jednak powyższe obiektywnie niepotrzebne rozciągnięcie postępowania w czasie, które można było przeprowadzić wcześniej, nie posiada znamion rażącego naruszenia prawa przez organ. Analiza akt sprawy przy stwierdzonej prawie 5 miesięcznej przewlekłości nie pozwala na stwierdzenie, że wynikała ona z celowości działania, a raczej z nieudolności organu co do podjęcia orzeczenia w sprawie. Zatem nie jest zasadnym zarzut rażącego naruszenia prawa, gdyż działaniu organu zmierzającemu do realizacji tej zasady mimo przekroczenia terminu do załatwienia sprawy i braku realizacji obowiązku wynikającego z k.p.a w zakresie zakomunikowania stronie w trybie art. 36 § 1 K.p.a., o niemożności załatwienia sprawy w terminie, podaniu przyczyn zwłoki i wskazania nowego termin zakończenia postępowania. nie można przypisać tego, że przewlekłość miała kwalifikowaną postać, tj. nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa.

Jako bezzasadny należy uznać także wniosek o zasądzenie od organu kwoty pieniężnej z tytułu przewlekłości na podstawie art. 154 § 6 p.p.s.a. Zgodnie z art. 154 § 1 p.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W myśl natomiast art. 154 § 6 p.p.s.a grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Z powyższego wynika zatem iż zasądzenie sumy pieniężnej nie jest bezpośrednią konsekwencją przewlekłego prowadzenie postępowania, a to oznacza, że w każdym przypadku należy rozważyć zasadność żądania w kontekście działań organu. Sąd rozpatrujący sprawę nie dopatrzył się okoliczności, które miałyby uzasadniać przyznanie omawianego świadczenia, tym bardziej, że nie było podstaw do uznania przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ jako o charakterze rażącym.

W tej sytuacji, Sąd wniosek w tym zakresie oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie 3 sentencji wyroku.

Sąd nie wyznaczył terminu do załatwienia sprawy, gdyż jak wynika z akt organ w dniu [...]r. wydał orzeczenie w zakresie dot. zmiany w trybie art. 155 k.p.a orzeczenia WZON w Województwie Śląskim nr [...] z [...] roku.

W zakresie wniosku o zwrot kosztów sprawy to został on przez Sąd oddalony jako, iż strona działając w sprawie osobiście nie poniosła kosztów sądowych w zakresie niezbędnych kosztów postępowania z uwagi na fakt, iż w przedmiotowej sprawie był objęta ustawowym zwolnieniem od kosztów sądowych.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach orzekł jak w sentencji wyroku.