Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 1212/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2015-02-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.50 par.1,art.134 par.1, art.145 par.1pkt 1lit.c,art.151,art.152,art.200,art.205 par.2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art.28 ust.1, art.35 ust.1 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art.3 ust.1 pkt 13, art.63 ust.1 lit.a i ust.4, art.86
journal: Dz.U. 2013 poz 1235
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędzia WSA Ewa Osipuk Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2015 r. sprawy ze skarg A. L. i M. L. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. oddala skargę M. L. 2. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji 3. orzeka, ze zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu 4. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego A. L. kwotę 757 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego WSA/wyr.1 – sentencja wyroku


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia "[...]" Starosta N. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę 16 elektrowni wiatrowych z obiektami towarzyszącymi infrastruktury technicznej (drogami dojazdowymi, placami montażowymi, zjazdami, stacją GPZ, podziemną kablową linią elektroenergetyczną SN i podziemną sterującą linią światłowodową) na działkach o nr"[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]","[...]", "[...]","[...]","[...]", obręb S,, gm. K,; o nr "[...]","[...]","[...]","[...]","[...]", obręb N., gm. K.; o nr "[...]","[...]","[...]","[...]", "[...]","[...]","[...]", obręb Z., gm. K.; o nr "[...]", obręb Z., gm. K. na rzecz "[...]" Spółka z o.o. w G. W uzasadnieniu podano, że po wpłynięciu wniosku o pozwolenia na budowę organ zawiadomił strony postępowania, a ustalając krąg podmiotów, które w niniejszej sprawie posiadają status strony organ miał na względzie art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 3 pkt 20 i art. 28 ustawy Prawo budowlane. Wskazano, że w przedmiotowej sprawie przedsięwzięcie zaplanowano w większości na terenach rolnych, z występowaniem zabudowy zagrodowej, a zgodnie z obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy K. teren jest przeznaczony pod budowę elektrowni wiatrowych. Podniesiono, że zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 2 i art. 88 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ponowną ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę przeprowadza się, jeżeli konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach bądź na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia, złożony do organu właściwego do wydania decyzji lub jeżeli organ właściwy do wydania decyzji stwierdzi, że we wniosku o wydanie decyzji zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wskazano, że w przedmiotowym postępowaniu nie stwierdzono potrzeby przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Podano, że z załączonej do wniosku decyzji Wójta Gminy K. z dnia "[...]" o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia nie wynika konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Ponadto podmiot planujący podjęcie realizacji przedsięwzięcia nie złożył do tut. organu wniosku o przeprowadzenie ponownej oceny na środowisko, a także tutejszy organ nie stwierdził, aby we wniosku o wydanie decyzji zostały dokonane jakiekolwiek zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Podniesiono, że zgodnie z art. 33 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane inwestor dołączył do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę wszystkie wymagane dokumenty. Zgodnie zaś z art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu kto, m.in. złożył wniosek w tej sprawie oraz złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ sprawdził zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz zgodność z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Sprawdzono również zgodność projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami, kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia a także zaświadczenia projektantów o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego. Organ wziął także pod uwagę okoliczność, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 1997r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku dopuszczalny poziom hałasu w środowisku - dla terenów zabudowy zagrodowej wynosi 55 dB w porze dnia oraz 45 dB w porze nocy. W myśl zapisów decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w przypadku przedmiotowego przedsięwzięcia normy związane z dopuszczalnymi poziomami hałasu w środowisku zostaną spełnione, tym samym wskazane w decyzji środowiskowej poziomy hałasu są bezpieczne dla zdrowia ludzi oraz nie przekroczą parametrów określonych w ww. rozporządzeniu. Ponieważ inwestor spełnił wymagania określone w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego organ nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wskazano, że wniosek o wydanie pozwolenia na budowę złożono przed upływem czterech lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna. Podano, że zgodnie z art. 75 ust. 1 i 4 ustawy Prawo ochrony środowiska organ administracji określa w pozwoleniu na budowę zakres obowiązków dotyczących ochrony środowiska w trakcie wykonywania prac budowlanych. Obowiązek ochrony drzew i krzewów wynika z art. 82 ust. 1 ustawy ochronie przyrody, natomiast obowiązek uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew wynika z art. 83 ust.1 tej ustawy. Wskazano także, że zostały wzięte pod uwagę i uwzględnione warunki realizacji przedsięwzięcia określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli m.in. A. L. i M. L. reprezentowani przez adw. K. B.-P. Zarzucili naruszenie:

- art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez brak sprawdzenia, czy istnieje zgodność projektu z wymaganiami ochrony środowiska określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę na rzecz "[...]" Sp. z o.o. podczas, gdy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach została wydana na rzecz Spółki "[...]",

- art. 87 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku poprzez uznanie, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wypełnia wymogi formalne do wydania pozwolenia na budowę, w sytuacji gdy powinna być wydana nowa decyzja z uwagi na zmianę ilości elektrowni wiatrowych z 24 do 16,

- naruszenie art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 79 ustawy udostępnianiu informacji o środowisku poprzez brak przeprowadzenia konsultacji społecznych co stoi w sprzeczności z zasadą pogłębiania zaufania do organów państwa oraz uchwałą Rady Gminy K. w sprawie określenia zasad i trybu przeprowadzenia konsultacji społecznych.

- naruszenie art. 36 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami poprzez brak wydania przez Konserwatora Zabytków pozwolenia na wykonanie robót budowlanych w otoczeniu zabytków, tj. w bliskiej odległości od obiektów wpisanych do rejestru zabytków

- naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego poprzez stwierdzenie, że inwestor posiada wymagane uzgodnienia, podczas gdy postanowienie Starosty z dnia "[...]" dotyczące uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia i określenia warunków, a także opinia Państwowego Powiatowego inspektora Sanitarnego w N. z dnia "[...]" w zakresie wymagań sanitarno-higienicznych i zdrowotnych nie obejmuje działek nr "[...]" i "[...]" obręb N., na które także wydano pozwolenie na budowę,

- naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez brak sprawdzenia czy istnieje zgodność projektu z wymaganiami ochrony środowiska, określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w sytuacji gdy decyzja ta dotyczy działek "[...]" i "[...]", co do których organ nie wszczął postępowania dotyczącego wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach,

- naruszenie art. 20 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez wydanie pozwolenia na budowę na podstawie nieprawidłowo sporządzonego projektu budowlanego, zawierającego rozbieżności w numeracji działek określonych w decyzjach o warunkach zabudowy, o lokalizacji inwestycji celu publicznego, a także o środowiskowych uwarunkowaniach

- naruszenie art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez wydanie pozwolenia na budowę na m.in. na działki, co do których inwestor nie przedstawił oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,

- naruszenie art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez wydanie pozwolenia na budowę w sytuacji gdy inwestor nie przedłożył projektu budowlanego zgodnego obowiązującym prawem, gdyż projekt nie zawiera żadnych charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy

- naruszenie art. 34 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez uznanie, że projekt budowlany spełnia warunki określone w decyzji o warunkach zabudowy, w sytuacji gdy decyzja ta dotyczy działki nr "[...]", a przedmiotowa działka została podzielona na dwie nieruchomości, a ponadto sporządzenie projektu w oparciu o dwie decyzje o warunkach zabudowy, dotyczące tej samej działki nr "[...]", a także przy braku decyzji o warunkach zabudowy dla działek o nr "[...]" i "[...]"

- wydanie decyzji w sytuacji braku w dokumentacji opisowej dokumentu zawierającego zestawienie powierzchni poszczególnych części zagospodarowania działki budowlanej lub terenu, a także sporządzenie projektu na podstawie wielu decyzji o warunkach zabudowy,

- wydanie decyzji w sytuacji braku sporządzenia projektu zagospodarowania terenu na aktualnej mapie do celów projektowych

- wydanie decyzji przy braku uzgodnienia projektu pod względem ochrony przeciwpożarowej.

Odwołujący się wnieśli ponadto o wskazanie sposobu ustalenia prawomocności decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Pismem z dnia "[...]" organ zwrócił się do pełnomocnik M. L. o wykazanie interesu prawnego do występowania w przedmiotowym postępowaniu. W odpowiedzi pełnomocnik odwołującego się podała, że M. L. jest zarządcą nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu, należącej do A. L. Jest umocowany do dokonywania czynności zarządczych, na dowód czego załączono pełnomocnictwo udzielone M. L. przez A. L. do występowania w jego imieniu przed wszystkimi organami Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Decyzją z dnia "[...]" Wojewoda utrzymał w moce decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podano, że organ administracji architektoniczno-budowlanej ma obowiązek sprawdzić, czy wniosek (w tym też wymagane przepisami załączniki do wniosku) jest jednoznaczny co do zamiaru inwestora, jest kompletny, a jego forma i zakres są zgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Odnosząc się do zarzutów odwołania wskazano, że inwestor dołączył do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę decyzję Wójta Gminy K. z dnia "[...]" o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia wydaną dla Spółki "[...]" Sp. z o.o. oraz akt notarialny z dnia "[...]", z którego wynika, że dokonano zmiany umowy spółki poprzez uchylenie jej dotychczasowego brzmienia i przyjęcie nowego brzemienia umowy spółki (firma "[...]" SP. z o.o. otrzymała brzmienie: "[...]" Sp. z o.o. ). W związku z tym to ta sama spółka. Wskazano, że projekt budowlany jest zgodny z wymaganiami stawianymi planowanej inwestycji zarówno przez decyzje o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, decyzje o ustaleniu warunków zabudowy, jak i decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na jej realizację. Jest także zgodny z obowiązującymi regulacjami prawnymi, w tym z normami techniczno-budowlanymi, a w związku z tym organ architektoniczno-budowlany był zobowiązany do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu inwestorowi pozwolenia na budowę. Podkreślono, że w sytuacjach, w których zakres przedsięwzięcia ulega ograniczeniu w stosunku do określonego w pierwotnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, powinno się wyłączyć obowiązek ponownego przeprowadzenia postępowania w tym zakresie. Dokonanie takiej zmiany skutkuje bowiem ograniczeniem oddziaływania na środowisko, a nie jego zwiększeniem i dlatego nie powinna zachodzić konieczność przeprowadzenia w całości ponownego postępowania. Wskazano, że katalog spraw, w których udział społeczeństwa musi być zagwarantowany jest zamknięty i został określony przepisami prawa. Zgodnie z art. 88 ust. 1 i art. 90 ust. 2 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę udział społeczeństwa jest wymagany wyłącznie w przypadku ponownego przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, która jest dokonywana w ściśle określonych przypadkach, określonych w art. 61 ust. 1 pkt 2 i art. 88 ust. 1 pkt 1 i 2 tej ustawy. W przedmiotowej sprawie żadna z takich okoliczności nie miała miejsca. Wskazano, że wobec braku podstaw do dokonywania oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, organ nie posiada prawa ingerowania w treść ostatecznej decyzji. Zgodnie bowiem z art. 86 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wiąże organ wydający decyzje, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-13 tej ustawy (w tym organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę). Podniesiono także, że wprawdzie został wpisany do rejestru zespół kościoła parafialnego p.w. Św. A. w S., gm. K. wraz z otoczeniem, a granica ochrony konserwatorskiej przebiega po granicy działki nr "[...]", obręb "[...]" S., jednak działka ta nie znajduje się w zamierzeniu inwestycyjnym inwestora i dlatego nie było wymagane pozwolenie na wykonywanie robót w otoczeniu zabytków. Wskazano ponadto, że to inwestor decyduje na jakich działkach zamierza wykonać inwestycję, a w związku z tym zawężenie inwestycji poprzez lokalizację elektrowni wiatrowych na mniejszym obszarze, jak i również z pominięciem części działek nie jest sprzeczne z decyzjami o warunkach zabudowy o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Odnośnie zarzutu dotyczącego braku oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane na działkę nr "[...]", obręb Z., wyjaśniono, ze inwestor dołączył takie oświadczenie, a pozostałe działki nr "[...]","[...]" i "[...]", obręb Z. nie są objęte zamierzeniem budowlanym. Także projekt budowlany jest zgodny z art. 34 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane i zawiera niezbędne charakterystyczne rzędne i wzajemne odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich. Ponadto za projekt ten odpowiada projektant, a także sprawdzający, którzy do projektu budowlanego dołączają oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Podano, że bilans terenu znajduje się w projekcie i zawiera zestawienie powierzchni poszczególnych części zagospodarowania działki budowlanej lub terenu. Wskazano przy tym, że decyzje o warunkach zabudowy i decyzje o lokalizacji inwestycji celu publicznego nie nakładały na inwestora obowiązku zachowania procentowego udziału powierzchni zieleni lub powierzchni biologicznie czynnej oraz innych części terenu. Natomiast zgodność projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej stwierdził rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń. Nie stwierdzono również, by organ I instancji naruszył wskazane w odwołaniu zasady postępowania określone w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego.

Na powyższą decyzję skargę do tut. Sądu wnieśli M. L. i A. L., reprezentowani przez adw. K. B.-P., wnosząc o jej uchylenie. Zarzucili naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego poprzez stwierdzenie, że inwestor posiada wymagane uzgodnienia w związku z prowadzoną inwestycją w sytuacji, gdy postanowienie Starosty N. dotyczące uzgodnienie realizacji przedsięwzięcia i określenia warunków oraz opinia Państwowego Powiatowego Inspektoratu w N. w zakresie wymagań sanitarno-higienicznych i zdrowotnych nie dotyczą działki nr "[...]","[...]" obręb N. Gmina K., zatem organ nie dysponował uzgodnieniem i opinią do powyższych działek, a mimo to wydał pozwolenie na budowę. Dodatkowo zgodnie z opinią sanitarną Inspektor Sanitarny uznał za konieczne sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko i wskazał dokładnie ilość elektrowni wiatrowych – 12. Podnieśli także, że organ naruszył art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, gdyż nie sprawdził, czy istnieje zgodność projektu z wymaganiami ochrony środowiska, określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i wydał pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy decyzja ta została wydana dla działek nr "[...]","[...]" obręb N., mimo że inwestor nie wnioskował o wydanie decyzji dotyczącej tych działek, a organ nie wszczął postępowania dotyczącego wydania decyzji środowiskowej związanej z tymi działkami. Ponadto decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczyła budowy 24 elektrowni wiatrowych a nie 16. Zakwestionowano także zgodność projektu z wymaganiami ochrony środowiska, określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w sytuacji, gdy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczyła tylko części inwestycji, tj. wyłącznie działek, na których mają być posadowione elektrownie wiatrowe bez infrastruktury drogowej oraz elektroenergetycznej, a pozwolenie na budowę dotyczy budowy 16 elektrowni wiatrowych z obiektami towarzyszącymi infrastruktury technicznej tj. drogami dojazdowymi, placami montażowymi, zjazdami, stacją GPZ, podziemną linią elektroenergetyczną SN i podziemną sterującą linią światłowodową i obejmującą znacznie większą powierzchnię (ilość działek) niż wskazana w decyzji środowiskowej. Zatem w ocenie skarżących nie uzyskano decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia dla infrastruktury technicznej elektrowni. Podniesiono także, że niezasadnie organ uznał, że decyzja środowiskowa wypełnia wymogi formalne do wydania pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy powinna być wydana nowa decyzja z uwagi na zmianę ilości elektrowni wiatrowych z 24 do 16. Zarzucono także wybiórczą ocenę dowodów tj. brak odniesienia się oraz zupełne pominięcie w uzasadnieniu decyzji zarzutów stawianych przez skarżących dotyczących

niezgodności pomiędzy wydanymi postanowieniami przez Starostę w N. dotyczącego uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia i z opiniami Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w orzecznictwie określone w decyzji środowiskowej warunki realizacji przedsięwzięcia nie mogą być na dalszych etapach procesu inwestycyjnego modyfikowane czy zmieniane i wiążą organy wydające decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji. Podniesiono także, że treść art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego przewiduje konieczność przedstawienia projektu dla całej inwestycji. Dla części inwestycji nie uzyskano decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, a decyzja pozwolenia na budowę dotyczy także tych działek. Zarzucono, że z niewiadomych przyczyn inwestor oraz organy podzieliły inwestycję na części tj. budowę masztów oraz infrastrukturę. Przy czym organ odwoławczy uznał, że zachodzi zgodność między projektem budowlanym a decyzją środowiskową pomimo okoliczności, że decyzja środowiskowa dotyczy budowy 24 siłowni wiatrowych, natomiast decyzja o pozwoleniu na budowę dotyczy budowy 16 elektrowni wiatrowych, co świadczy o braku zgodności projektu z decyzją środowiskową. Zdaniem skarżących ocena potencjalnych zagrożeń dla środowiska powinna być ponowiona z uwagi na zmianę parametrów przedsięwzięcia (ograniczenie liczby wiatraków). Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach służy wypracowaniu rozwiązań pozwalających na wyeliminowanie bądź zminimalizowanie negatywnego wpływu na środowisko realizowanego przedsięwzięcia i minimalizację niekorzystnego oddziaływania na mieszkańców pobliskiej inwestycji. Fakt, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach została wydana dla inwestycji składającej się z 24 elektrowni, a zgodnie z pozwoleniem na budowę będzie 16 sztuk turbin, nie zwalnia organu administracji z obowiązku przeprowadzenia każdorazowej oceny czy zmiana charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego nie spowoduje zmian uwarunkowań określonych w wydanej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Nie można bowiem wykluczyć sytuacji, w której zmiana charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego w tej sytuacji ilości sztuk masztów nie ma innego wpływu na środowisko. Skarżący wskazali także, że z niewiadomych przyczyn decyzja środowiskowa zawiera działki nr "[...]","[...]" obręb N., co do których brak było wniosku inwestora.

Dodatkowo pismem z dnia "[...]" pełnomocnik skarżących poinformowała, że decyzją z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. stwierdziło nieważność decyzji z dnia "[...]" o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrowni wiatrowych wraz z towarzyszącą infrastrukturą na działce nr "[...]" obręb K. i dołączyła kopię tej decyzji. Z kolei na rozprawie przed tut. Sądem przedłożyła kopię decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia "[...]" stwierdzającą nieważność decyzji z dnia "[...]" o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrowni wiatrowych wraz z towarzyszącą infrastrukturą na działkach o nr "[...]","[...]","[...]","[...]"obręb S. oraz nr "[...]","[...]" obręb N. Jednocześnie poinformowała, że decyzje te nie są ostateczne.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W piśmie z dnia "[...]" uczestnik postępowania – Spółka "[...]" wniosła o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazano, że są one bezzasadne. Podniesiono, że bez znaczenia dla oceny zaskarżonego pozwolenia na budowę pozostaje fakt, czy działki "[...]" i "[...]" (obręb N., gmina K.) zostały czy nie zostały ujęte w postanowieniu Starosty N. dotyczącym uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia i określenia jego warunków lub w opinii PPIS w N. dotyczącej określenia wymagań sanitarno-higienicznych i zdrowotnych dla przedsięwzięcia. Powołane postanowienie oraz opinia są dokumentami wydanymi w związku ze współdziałaniem tych organów w ramach odrębnej procedury związanej z wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ architektoniczno-budowlany nie ma kompetencji do badania czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach została wydana zgodnie z obowiązującym prawem, nie bada również, co się działo na poszczególnych etapach przebiegu procedury zmierzającej do wydania tej decyzji. Organ wydający pozwolenie na budowę jest decyzją tą związany. Wskazano, że w niniejszej sprawie organy nie dopatrzyły się niezgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ani z wymaganiami wynikającymi z innych przepisów prawa. Brak jest natomiast podstawy prawnej do zobowiązania inwestora przez organy architektonicznobudowlane do uzyskania zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia. Odnosząc się do kwestii zmniejszenia ilości projektowanych elektrowni wiatrowych z 24 do 16 podniesiono, że w wyniku takiej zmiany zakres przedsięwzięcia zostanie zawężony, a w efekcie oddziaływanie na środowisko planowanego przedsięwzięcia będzie mniejsze. Podano, że w literaturze postuluje się de lege ferenda, by z obowiązku ponownego przeprowadzenia oceny były zwolnione te przypadki zmiany decyzji, w których zakres przedsięwzięcia ulega ograniczeniu w stosunku do tego, jaki był określony w pierwotnej decyzji. Wskazano przy tym, że celem oceny wpływu planowanej inwestycji na środowisko jest również dokonanie analizy możliwego skumulowanego oddziaływania tej inwestycji na środowisko, z uwzględnieniem istniejącego lub już planowanego (w tym przez innych inwestorów) otoczenia (w tym innych inwestycji i obiektów mogących wpływać na poziom owego skumulowanego oddziaływania). W tej sytuacji rozpatrywanie, czy dana decyzja środowiskowa zachowuje aktualność dla zmienionego przedsięwzięcia, czy też zmienione przedsięwzięcie wymaga decyzji nowej, może mieć miejsce w przypadkach, w których może dojść do rodzajowej zmiany albo zwiększenia potencjalnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie. Odnosząc się do zarzutu, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczyła jedynie elektrowni wiatrowych, natomiast nie odnosiła się do związanej z elektrowniami infrastruktury drogowej i elektroenergetycznej (a zatem decyzja ta nie objęła wymienionych przez skarżących w tym zarzucie działek) wskazano, że taki zarzut został sformułowany z pominięciem treści przepisów (obowiązujących w dacie wydania decyzji środowiskowej) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. W przepisach tych (ani ówcześnie ani obecnie obowiązujących) linie SN nie zostały wymienione wśród przedsięwzięć wymagających sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, a w konsekwencji dla linii SN nie było i nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Podniesiono, że zarzut naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego także jest niezasadny, gdyż organy architektoniczno-budowlane zobowiązane są rozpatrzyć i ocenić materiał dowodowy sprawy, której przedmiotem było wydanie pozwolenia na budowę, a zarzuty dotyczyły nierozpatrzenia postanowień wydanych w związku ze współdziałaniem organów w ramach odrębnej procedury administracyjnej związanej z wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając zatem skargę na decyzję Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.).

Należy podnieść, że Sąd dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem tylko w przypadku wniesienia skargi przez podmiot uprawniony do jej wniesienia. Zgodnie zaś z art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, a ponadto organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych inny osób, jeśli brała udział w postepowaniu administracyjnym. Zatem w przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd bada legitymację prawną podmiotu wnoszącego skargę. Legitymacja do wniesienia skargi oparta jest na kryterium posiadania interesu prawnego, co oznacza, że akt, czynność, bezczynność organu administracji lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ musi dotyczyć interesu prawnego skarżącego, który musi być własny, indywidualny i oparty o konkretny przepis prawa powszechnie obowiązującego (materialnego, procesowego). Ze skargą może więc wystąpić, co do zasady, podmiot, który wykaże "związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym, a aktem lub czynnością organu administracji publicznej" (B. Adamiak, J. Borkowski, Polskie prawo administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 2001, s. 357). Opierając się na wykładni systemowej należy przyjąć tezę, zgodnie, z którą pojęcie "interes prawny" użyty w art. 50 § 1 p.p.s.a. obejmuje co do zasady swoim zakresem pojęcie interesu prawnego z art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, który stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Od tej reguły są jednak wyjątki. Do takich odrębnych uregulowań należy zaliczyć przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013r. poz.1409 ze zm., dalej jako: Prawo budowlane). W myśl bowiem art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości, znajdujących się obszarze oddziaływania obiektu. Porównanie treści obu cytowanych przepisów wskazuje, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę zawęża krąg podmiotów, które mogą być stronami postępowania, ograniczając ich krąg tylko do takich podmiotów, dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości, a ograniczenie to, wynikające z przepisów odrębnych, musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów do zagospodarowania ich nieruchomości. Zatem interes prawny do wniesienia skargi będą miały przede wszystkim strony postepowania administracyjnego, w toku którego został wydany zaskarżony akt. Z drugiej strony sam fakt doręczenia podmiotowi zaskarżonej decyzji nie czyni go stroną postępowania.

W niniejszej sprawie Sąd dokonał zatem w pierwszej kolejności oceny legitymacji procesowej skarżącego M. L., uznając że nie ma on interesu prawnego do wniesienia skargi w niniejszej sprawie. Z wyjaśnień składanych przez pełnomocnika skarżącego M. L. w toku postępowania administracyjnego, a także na rozprawie przed tut. Sądem wynika, że M. L. jest ojcem skarżącego A. L., mieszka w należącym do syna gospodarstwie i posiada pełnomocnictwo do reprezentowania syna przed organami Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Nie jest on zatem właścicielem, ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu. Nie można także uznać – jak chce tego pełnomocnik skarżących - że M. L. jest zarządcą nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu. Fakt, że posiada on pełnomocnictwo do reprezentowania syna, ale tylko w odniesieniu do jednej instytucji nie czyni go zarządcą. Wprawdzie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2007r. (sygn. akt II OSK 1510/06, dostępny w Internecie) wskazano, że w pojęciu "zarządcy nieruchomości" (użytym w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego) mieści się również podmiot, na rzecz którego ustanowiono prawo użytkowania nieruchomości (ograniczone prawo rzeczowe) na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego, jednakże skarżący M. L. takiej umowy nie przedłożył. Natomiast faktyczne zamieszkiwanie w nieruchomości nie daje skarżącemu M. L. uprawnień do występowania w niniejszym postępowaniu, gdyż ma on wyłącznie interes faktyczny, a nie prawny w rozstrzygnięciu niniejszej sprawy.

Z tych powodów skarga M. L. podlega oddaleniu. W związku z tym na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt 1 sentencji wyroku.

Natomiast nie ulega wątpliwości, że A. L. jest właścicielem nieruchomości położonej w obszarze oddziaływania planowanego obiektu, co wynika z akt administracyjnych, a jego skarga zasługuje na uwzględnienie.

Podnieść należy, że stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Przy czym sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami zawartymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia nie może ograniczyć się wyłącznie do formalnego ustalenia, że taka decyzja została wydana. Wprawdzie z mocy art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013r. poz. 1235 ze zm., dalej jako: "ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku") decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wiąże organ wydający pozwolenie na budowę. Nie oznacza to jednak, że organ architektoniczno-budowlany jest zwolniony z obowiązku wyjaśnienia, czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach przedłożona przez inwestora faktycznie dotyczy tej samej inwestycji, która jest określona w projekcie budowlanym. Organ ten musi mieć przy tym na względzie przepisy ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, w tym art. 3 ust. 1 pkt 13 który stanowi, że przez przedsięwzięcie rozumie się zamierzenie budowlane lub inną ingerencję w środowisko polegającą na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu, w tym również na wydobywaniu kopalin; przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty. Zatem ocenie oddziaływania na środowisko winna być poddana planowana inwestycja jako całość, a nie jej poszczególne elementy. Należy bowiem wskazać, że przepisy powołanej ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku stanowią implementację szeregu dyrektyw unijnych, w tym Dyrektywy Rady 85/337/EWG w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne (Dz.U. z 1985r. L 175 s. 40), zmienionej Dyrektywą Rady 97/11/WE (Dz.U. UE z 1997r. L 73 s.5). Zgodnie zaś z poglądem wyrażonym w wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 25 lipca 2008r. (w sprawie C-142/07) celu Dyrektywy Rady 85/337 w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko, zmienionej dyrektywą Rady 97/11, nie wolno omijać poprzez dzielenie przedsięwzięć oraz nieuwzględnienie ich łącznego rezultatu nie może skutkować w praktyce wyłączeniem ich w całości z obowiązku poddania ocenie, podczas gdy rozpatrywane łącznie mogą wywierać znaczące skutki na środowisko naturalne w rozumieniu art. 2 ust. 1 zmienionej dyrektywy. Podnieść przy tym należy, że Trybunał Sprawiedliwości UE wymaga, aby prawo krajowe było interpretowane zgodnie z normami prawa unijnego, niezależnie od tego czy normy prawa UE są bezpośrednio skuteczne, czy też nie (zob. B. Kurcz Dyrektywy Wspólnoty Europejskiej i ich implementacja do prawa krajowego, Kraków 2004r. s. 197)

W niniejszej sprawie organ architektoniczno-budowlany zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę 16 elektrowni wiatrowych z obiektami towarzyszącymi infrastruktury technicznej (drogami dojazdowymi, placami montażowymi, zjazdami, stacją GPZ, podziemną kablową linią elektroenergetyczną SN i podziemną sterującą linią światłowodową) na określonych w decyzji działkach. Przy czym organ uznał, że inwestor spełnił wymagania ochrony środowiska, gdyż legitymuje się decyzją Wójta Gminy K. z dnia "[...]" o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu elektrowni wiatrowych wraz z towarzyszącą infrastrukturą (bez linii wysokiego napięcia 110 kV oraz stacji elektroenergetycznej) oraz decyzją Wójta Gminy K. z dnia "[...]" o braku potrzeby przeprowadzenia oceny odziaływania przedsięwzięcia na środowisko, polegającego na budowie stacji elektroenergetycznej.

Wskazać jednak należy, że porównanie opisu przedsięwzięcia określonego w decyzji środowiskowej z dnia "[...]" oraz w projekcie budowlanym budzi wątpliwości co do tożsamości tego przedsięwzięcia. Podnieść bowiem należy, że wprawdzie wniosek o pozwolenie na budowę dotyczy mniejszej ilości elektrowni wiatrowych, niż określone w decyzji środowiskowej, jednakże obszar objęty inwestycją wskazany we wniosku o pozwolenie na budowę obejmuje znacznie większą ilość działek. Należy zaś wskazać, że zgodnie z art. 63 ust. 1 lit. a) i ust. 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach orzekając w kwestii nałożenia obowiązku przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, w tym określając zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, bierze pod uwagę m.in. rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, z uwzględnieniem skali przedsięwzięcia i wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji. Zatem obszar zajęty pod planowaną inwestycję ma znaczenie przy wydawaniu decyzji środowiskowej. W związku tym organ architektoniczno-budowlany winien ustalić, czy przeprowadzone postępowanie w sprawie oceny odziaływania na środowisko faktycznie dotyczyło tego samego przedsięwzięcia, co inwestycja objęta wnioskiem o pozwolenie na budowę.

Wskazać także należy, że przedmiotowa decyzja środowiskowa z dnia "[...]" nie obejmuje – jak wskazano w treści rozstrzygnięcia – linii wysokiego napięcia oraz stacji elektroenergetycznej. W odniesieniu do stacji elektroenergetycznej inwestor przedłożył decyzję Wójta Gminy K. z dnia "[...]" stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny odziaływania przedsięwzięcia na środowisko w odniesieniu do tego przedsięwzięcia. Z treści tej decyzji nie wynika jednak, czy inwestor występując z wnioskiem o wydanie tej decyzji wskazywał, że jest to część przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrowni wiatrowych, a tym samym czy ocena dokonana przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczyła całego przedsięwzięcia, czy też wyłącznie stacji elektroenergetycznej. Organ architektoniczno-budowlany winien zatem zwrócić się do organu właściwego do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach o wyjaśnienie, czy w tej sytuacji oraz wobec braku poddania ocenie oddziaływania na środowisko części przedsięwzięcia, dotyczącego np. linii elektroenergetycznej, można uznać że przedłożona decyzja z dnia "[...]" o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia spełnia wymogi przepisów ustawą o udostępnianiu informacji o środowisku w zakresie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

W związku z powyższym organ winien uzupełnić postępowanie we wskazanym zakresie, a następnie podjąć stosowne rozstrzygnięcie mając na względzie powyższe wskazania Sądu.

Natomiast odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy wskazać, że nie są one zasadne. Należy wyjaśnić, że w toku postępowania o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę organ architektoniczno-budowlany nie może weryfikować procedury dotyczącej wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowanych zgody na realizację przedsięwzięcia. Postępowanie to prowadzone jest bowiem przez inny organ i w innym trybie. Organ nie może zatem ustalać, czy w postępowaniu tym uzyskano stosowne opinie i uzgodnienia. Organ architektoniczno-budowlany – jak wskazano wyżej – jest związany ostateczną decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach, a jej prawidłowość może być zweryfikowana tylko w jednym z trybów nadzwyczajnych i to w postępowaniu przed organami właściwymi. Wprawdzie w niniejszej sprawie doszło do stwierdzenia nieważności części decyzji środowiskowej z dnia "[...]", stanowiącej podstawę do wydania pozwolenia na budowę, lecz nastąpiło to po wydaniu zaskarżonej decyzji, a decyzje o stwierdzeniu nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowanych nie są jeszcze ostateczne. Sąd kontroluje zaskarżoną decyzję biorąc pod uwagę stan istniejący na dzień jej wydania.

Wobec powyższego Sąd rozpoznający niniejszą sprawę uznał, iż zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów prawa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Sąd orzekł jak w pkt 2 sentencji wyroku. Sąd podjął rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi Sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. O kosztach postępowania na rzecz skarżącego A. L. orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.