Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 1112/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2022-03-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6209 Inne o symbolu podstawowym 620
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3§ 1 pkt 4, art. 53 § 2, art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 32 ust. 1, art. 33, art. 34 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1845
law: Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Rogalski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Pauter Asesor WSA Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 3 marca 2022 r. sprawy ze skargi M.K. na czynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r. w przedmiocie objęcia kwarantanną oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dnia [...] listopada 2021 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny skierował M.K. na kwarantannę z uwagi na kontakt z osobą zakażoną wirusem SARS-CoV-2.

Na powyższą czynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego M.K. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., wnosząc o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności oraz zarzucając:

1) rażącą sprzeczność czynności z prawem tj. przepisami art. 34 ust. 2 w zw. z art. 33 ust. 1 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, które wymagają dla objęcia danej osoby kwarantanną wydania decyzji administracyjnej – brak wydania decyli administracyjnej o nałożeniu kwarantanny;

2) naruszenie przepisu art. 32 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób

zakaźnych poprzez brak jakiegokolwiek zweryfikowania uzyskanych informacji i wykonania własnej, merytorycznej oceny zaistniałej sytuacji, w ramach obowiązkowego w takim wypadku dochodzenia epidemiologicznego, czego wymaga ten przepis;

3) objęcie skarżącej kwarantanną mimo braku posiadania przez organ skonkretyzowanych i wiarygodnych danych o jej kontakcie z osobą podejrzaną o zachorowanie/zakażenie na SARS-CoV-2, czasie i miejscu tego kontaktu, prawdopodobieństwie zakażenia oraz wiarygodności rozpoznania zakażenia wirusem SARS-CoV-2.

W uzasadnieniu skargi wskazała, iż dnia [...] listopada 2021 r. dyrekcja Szkoły Podstawowej nr [...]. w której skarżąca jest zatrudniona jako nauczyciel, poinformowała ją ustnie o nałożeniu obowiązku kwarantanny przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w związku z tym, iż jeden z uczniów uzyskał pozytywny wynik testu na wirusa SARS-CoV-2. Z kolei dnia 16 listopada 2021 r. skarżąca otrzymała wiadomość SMS z niewiadomego jej źródła o treści: "Jesteś na kwarantannie. Masz ustawowy obowiązek używania aplikacji Kwarantanna Domowa. Jest dostępna w Google Play, Appstore i AppGallery." Do daty sporządzenia skargi, tzn. [...] grudnia 2021 r. w stosunku do skarżącej nie wydano decyzji administracyjnej o objęciu kwarantanną.

W ocenie skarżącej wynika to z zastosowania przez organ niezgodnego z ustawą o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi oraz przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego i Konstytucji RP przepisu rozporządzenia Rady Ministrów, o tym że: "decyzji nie wydaje się" (§ 5 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii).

Zdaniem skarżącej powołany przepis jest wprost sprzeczny z przepisami ustawy o zapobieganiu i zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych, kodeksem postępowania administracyjnego oraz Konstytucją RP. Dlatego sąd rozpoznając sprawę powinien odmówić jego zastosowania przy ocenie legalności objęcia skarżącej kwarantanną. Przepis art. 34 ust. 2 omawianej ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. wymagał nałożenia lub przedłużenia kwarantanny w drodze decyzji administracyjnej. Powyższe jest uzasadnione także treścią art. 104 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, wynikającą z art. 15 tego kodeksu zasadą dwuinstancyjności postępowania, art. 78 Konstytucji RP, treścią pozostałych przepisów ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r., odnoszących się do zwalczania chorób zakaźnych, jak również przytoczonymi w skardze poglądami doktryny.

Ponadto przed datą wejścia w życie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów, na jakie powołują się organy inspekcji sanitarnej, wiele organów inspekcji sanitarnych nie miało wątpliwości, że w przypadku art. 34 ust. 2 ustawy konieczne jest wydanie decyzji administracyjnej. Decyzje te były zaskarżane w toku instancji, a następnie kontrolowane przez sądy administracyjne. W ocenie skarżącej przepis § 5 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. co najmniej w zakresie w jakim stanowi, że: "decyzji nie wydaje się" wydany został z jaskrawym przekroczeniem delegacji ustawowej, co musi spotkać się z dezaprobatą ze strony sądów administracyjnych, analogicznie jak w przypadku przekroczenia delegacji ustawowej w odniesieniu do kierowania na kwarantannę osób przekraczających granice RP. Ponadto godzi to w wolność poruszania się po terytorium RP (art. 52 Konstytucji RP), choć sprzeczność aktu wykonawczego z ustawą polega w tym przypadku na sprzeczności trybu nakładania kwarantanny – a nie jej przesłanek (jak w przypadku kwarantanny dla osób przekraczających granice).

Kwarantanna, zgodnie z ustawą, powinna była zostać na skarżącą nałożona w formie decyzji administracyjnej, a skoro tego nie uczyniono, lecz nałożono kwarantannę w drodze czynności materialno-technicznej, to doszło do rażącego naruszenia prawa. Nawet nakładanie na osoby zdrowe kwarantanny w drodze decyzji administracyjnej z możliwością jej zaskarżenia tylko do organu Il instancji – samo w sobie – też mogłoby zostać uznane za sprzeczne z Konstytucją RP, jako naruszające wymóg ustanowiony przez art. 41 ust. 2 Konstytucji RP, w kontekście także norm Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Tym bardziej gwarancje Konstytucji RP z art. 41 ust 1 i 2 są naruszone poprzez wprowadzenie aktem wykonawczym możliwości pozbawienia wolności (w rozumieniu konstytucyjnym), w trybie czynności materialno-technicznej organu inspekcji sanitarnej, bez możliwości nie tylko "niezwłocznego" skontrolowania tego przez sąd, ale nawet przez organ Il instancji (czyli z naruszeniem zasady dwuinstancyjności).

Organ naruszył także przepis art. 32 ustawy o zapobieganiu i zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych, bo w ogóle nie dokonał wymaganej nim weryfikacji otrzymanych informacji, ani samodzielnej ich oceny merytorycznej. Nie ustalono też, czy skarżąca miała jakikolwiek istotny epidemiologicznie, co do czasu oraz okoliczności, kontakt z osobą podejrzaną o zakażenie czy też zachorowanie na SARS-CoV-2.

W odpowiedzi na skargę Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wniósł o jej odrzucenie jako wniesionej po upływie ustawowego terminu, nadto niedopuszczalnej, ewentualnie o jej oddalenie.

W ocenie organu skarga została wniesiona w dniu [...] grudnia 2021 r., a zatem – jak stwierdzono w odpowiedzi na skargę – "po upływie zaskarżonej czynności tj. odbycia przez skarżącą kwarantanny w okresie od [...] do [...] listopada 2021 r.". Nadto zdaniem organu skarga jest niedopuszczalna, albowiem jej przedmiot i zakres żądania nie podlegają kontroli sądów administracyjnych, gdyż nie mieszczą się w katalogu czynności i aktów wynikającym z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W zakresie odnoszącym się do wniosku o oddalenie skargi organ podał, iż w niniejszej sprawie działał zgodnie z § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. z 2021 r. poz. 861 ze zm.), w myśl którego w przypadku objęcia przez organy inspekcji sanitarnej osoby kwarantanną z powodu narażenia na chorobę wywołaną wirusem SARS-CoV-2, izolacją albo izolacją w warunkach domowych, informację o tym umieszcza się w systemie teleinformatycznym, o którym mowa w § 2 ust. 4 pkt 1, przy czym decyzji organu inspekcji sanitarnej nie wydaje się. Informacja o objęciu osoby kwarantanną, izolacją albo izolacją w warunkach domowych może być przekazana tej osobie ustnie, za pośrednictwem systemów teleinformatycznych lub systemów łączności, w tym przez telefon. Zatem objęcie Skarżącej kwarantanną nie wymagało wydania decyzji administracyjnej.

Skarżąca podlegała kwarantannie z powodu styczności w dniu 10 listopada 2021 r. z osobą zakażoną wirusem SARS-CoV-2 w klasie VI a podczas prowadzenia lekcji w gabinecie, przebywała w tym samym pomieszczeniu/klasie, co osoba zakażona wirusem SARS-CoV-2 przez 45 minut. Zgodnie z wytycznymi Głównego Inspektora Sanitarnego minimalny czas narażenia wynosi 15 minut. Decyzja o nałożeniu kwarantanny została przekazana skarżącej ustnie w dniu 15 listopada 2021 r. przez dyrekcję Szkoły Podstawowej nr [...]. Dyrektor szkoły, będący podmiotem zatrudniającym skarżącą jako nauczyciela szkoły, przekazał listę osób mających kontakt z osobą zakażoną do objęcia kwarantanną za pomocą formularza online zamieszczonego w serwisie internetowym www.gov.pl.

W związku z powyższym w ocenie organu skarga jest niezasadna. W niniejszej sprawie organ działał na podstawie i w granicach prawa, a podejmowane czynności nie doprowadziły do jego naruszenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 – dalej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie w myśl art. 135 p.p.s.a. następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b, oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).

Sprawa została rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym (art. 119 pkt 2 i art. 120 p.p.s.a.).

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest czynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] listopada 2021 r. w przedmiocie objęcia kwarantanną skarżącej M.K., podjęta na podstawie art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1845 – w wersji obowiązującej w dacie podjęcia zaskarżonej czynności) w związku z § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2021 r. poz. 861 ze zm., również w wersji obowiązującej w dacie podjęcia zaskarżonej czynności). Jak wynika z akt sprawy, przyczyną nałożenia kwarantanny był fakt zakażenia wirusem SARS-CoV-2 ucznia Szkoły Podstawowej nr [...] T.P., potwierdzony w dniu [...] listopada 2021 r. Zgromadzona w sprawie dokumentacja wskazuje, że uczeń ten uczestniczył w dniu 10 listopada 2021 r. w zajęciach szkolnych, m.in. w lekcji prowadzonej przez skarżącą. Organ uznał, że w sprawie zachodzą przesłanki, o jakich mowa w art. 34 ust. 2 ustawy, co uzasadniało przyjęcie, że M.K. podlega obowiązkowej kwarantannie.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy nałożenie obowiązku odbycia przez skarżącą kwarantanny nastąpiło zasadnie i w sposób zgodny z prawem, w szczególności czy powinno to nastąpić w drodze decyzji administracyjnej organu inspekcji sanitarnej (jak wywodzi skarżąca), czy też obowiązek ten wynika z przepisu ustawy, a co za tym idzie nie było konieczności indywidualizowania go w formie decyzyjnej (jak twierdzi organ). Analiza przepisów ustawy oraz rozporządzeń, wydanych na podstawie zawartych w tej ustawie delegacji, przy zastosowaniu wykładni celowościowej prowadzi do wniosku, iż poddanie się kwarantannie przez osobę, co do której stwierdzono, że była narażona na chorobę zakaźną lub pozostawała w styczności ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego, a nie wykazuje objawów chorobowych, ma charakter obowiązku ustawowego, a organ inspekcji sanitarnej nie jest zobowiązany do wydania decyzji administracyjnej nakładającej na taką osobę obowiązek odbycia kwarantanny.

Stosownie do treści art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. jej przepisy stosuje się do zakażeń i chorób zakaźnych, których wykaz jest określony w załączniku do ustawy oraz biologicznych czynników chorobotwórczych wywołujących te zakażenia i choroby. W załączniku, o jakim mowa w art. 3 ust. 1, nie ma wprawdzie wymienionej choroby wywołanej wirusem SARS-CoV-2, jednak zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 lutego 2020 r. w sprawie zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r. poz. 325), wydanym na podstawie delegacji zawartej w art. 3 ust. 2 ustawy, zakażenie tym wirusem zostaje objęte przepisami ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. W konsekwencji wszystkie regulacje omawianej ustawy stosuje się również w przypadku zakażenia wirusem SARS-CoV-2.

Zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy państwowy powiatowy inspektor sanitarny lub państwowy graniczny inspektor sanitarny może, w drodze decyzji, nałożyć na osobę zakażoną lub chorą na chorobę zakaźną albo osobę podejrzaną o zakażenie lub chorobę zakaźną, lub osobę, która miała styczność ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego, obowiązki określone w art. 5 ust. 1. Z dniem 1 kwietnia 2020 r. (Dz.U. z 2020 r. poz.567) wprowadzono do art. 33 ust. 3a, w myśl którego decyzje, o których mowa w ust. 1, wydawane w przypadku podejrzenia zakażenia lub choroby szczególnie niebezpiecznej i wysoce zakaźnej, stanowiącej bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia innych osób:

1) mogą być przekazywane w każdy możliwy sposób zapewniający dotarcie decyzji do adresata, w tym ustnie;

2) nie wymagają uzasadnienia;

3) przekazane w sposób inny niż na piśmie, są następnie doręczane na piśmie po ustaniu przyczyn uniemożliwiających doręczenie w ten sposób.

Stosownie natomiast do treści art. 34 ust. 2 ustawy osoby, które były narażone na chorobę zakaźną lub pozostawały w styczności ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego, a nie wykazują objawów chorobowych, podlegają obowiązkowej kwarantannie lub nadzorowi epidemiologicznemu, jeżeli tak postanowią organy inspekcji sanitarnej przez okres nie dłuższy niż 21 dni, licząc od dnia następującego po ostatnim dniu odpowiednio narażenia albo styczności. W rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 25 lutego 2021 r. w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych oraz obowiązku kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego (Dz. U. z 2021 r. poz. 351 ze zm.), wydanym na podstawie delegacji zawartej w art. 34 ust. 5 ustawy określono, że obowiązek kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego u osób, o których mowa w art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, powstaje w przypadku narażenia na chorobę wywołaną wirusem SARS-CoV-2 (COVID-19) lub pozostawania w styczności ze źródłem biologicznych czynników chorobotwórczych wywołujących tę chorobę (§ 7 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia). Ustawa zawiera również legalne definicje:

- kwarantanny, przez co należy rozumieć odosobnienie osoby zdrowej, która była narażona na zakażenie, w celu zapobieżenia szerzeniu się chorób szczególnie niebezpiecznych i wysoce zakaźnych (art. 2 pkt 12),

- choroby szczególnie niebezpiecznej i wysoce zakaźnej, którą jest choroba zakaźna łatwo rozprzestrzeniająca się, o wysokiej śmiertelności, powodująca szczególne zagrożenie dla zdrowia publicznego i wymagająca specjalnych metod zwalczania, w tym cholera, dżuma, ospa prawdziwa, wirusowe gorączki krwotoczne (art. 2 pkt 4),

- styczności, która oznacza bezpośredni lub pośredni kontakt osoby ze źródłem zakażenia, jeżeli charakter tego kontaktu zagrażał lub zagraża przeniesieniem na tę osobę biologicznych czynników chorobotwórczych (art. 2 pkt 25).

Porównanie zakresów norm ujętych w art. 33 ust. 1 i art. 34 ust. 2 ustawy wskazuje, że drugi z wymienionych przepisów ma charakter regulacji szczególnej w stosunku do przepisu pierwszego, tzn. że art. 34 ust. 2 stanowi lex specialis wobec normy generalnej zawartej w art. 33 ust. 1. Przepis art. 33 ust. 1 odnosi się bowiem ogólnie do wszystkich obowiązków wymienionych w art. 5 ust. 1, natomiast art. 34 ust. 2 dotyczy jedynie kwarantanny. Obowiązki, które może nałożyć właściwy organ w trybie art. 33 ust. 1, polegają na poddaniu się na zasadach określonych w ustawie: zabiegom sanitarnym, szczepieniom ochronnym, poekspozycyjnemu profilaktycznemu stosowaniu leków, badaniom sanitarno-epidemiologicznym, w tym również postępowaniu mającemu na celu pobranie lub dostarczenie materiału do tych badań, nadzorowi epidemiologicznemu, kwarantannie, leczeniu, hospitalizacji, izolacji, izolacji w warunkach domowych.

Ponadto, w przeciwieństwie do treści art. 34 ust. 2, wydając decyzję w trybie art. 33 ust. 1 ustawy, właściwy organ może, ale nie musi, nałożyć jeden z obowiązków wymienionych w art. 5 ust. 1. Wydanie decyzji ma w tym przypadku charakter konstytutywny, a więc kreuje określone obowiązki wobec podmiotu, do którego decyzja jest skierowana. O tym, czy i który obowiązek, o jakim mowa w art. 5 ust. 1, zostaje nałożony decyduje w formie władczego rozstrzygnięcia, rozstrzyga państwowy powiatowy inspektor sanitarny lub państwowy graniczny inspektor sanitarny. Natomiast art. 34 ust. 2 ustawy zawierający regulację o charakterze materialnoprawnym, nakłada na określone podmioty, w sytuacjach opisanych w tym przepisie, obowiązek poddania się kwarantannie lub nadzorowi epidemiologicznemu. Uznanie organu ogranicza się tylko do wyboru jednego z tych dwóch środków, natomiast sam obowiązek ukonstytuowany został wprost w ustawie, co oznacza, że nie ma podstaw prawnych, aby go konkretyzować w formie decyzji administracyjnej.

Z podanych wyżej przyczyn w sprawie nie znajduje również zastosowania art. 33 ust. 3a ustawy, będący jedynie rozwinięciem procesowym normy generalnej zawartej w art. 33 ust. 1 w stosunku do podejrzenia zakażenia lub choroby szczególnie niebezpiecznej i wysoce zakaźnej, stanowiącej bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia innych osób. Regulacja z ust. 3a zawarta została w jednej z jednostek redakcyjnych art. 33 i w swojej treści odnosi się do ust. 1, co oznacza, że przewidziany w tym przepisie szczególny tryb wydania decyzji administracyjnej, znajduje zastosowanie w przypadkach, w których organ w sposób władczy decyduje o wyborze jednego z obowiązków przewidzianych w art. 5 ust. 1.

Należy przy tym zaznaczyć, że obowiązek kwarantanny o jakiej mowa w art. 34 ust. 2 ustawy, wynika wprost z tego przepisu. Tym samym nie zostają ograniczone w sposób sprzeczny z Konstytucją prawa i wolności obywatelskie, gdyż źródło tych ograniczeń znajduje się w ustawie, a nie w aktach niższego rzędu, tzn. w rozporządzeniach.

Nie było również podstaw do odmowy zastosowania § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii. Zgodnie z tym przepisem, w przypadku objęcia przez organy inspekcji sanitarnej osoby kwarantanną z powodu narażenia na chorobę wywołaną wirusem SARS-CoV-2, izolacją albo izolacją w warunkach domowych, informację o tym umieszcza się w systemie teleinformatycznym, o którym mowa w § 2 ust. 4 pkt 1. Decyzji organu inspekcji sanitarnej nie wydaje się (ust. 1). Informacja o objęciu osoby kwarantanną, izolacją albo izolacją w warunkach domowych może być przekazana tej osobie ustnie, za pośrednictwem systemów teleinformatycznych lub systemów łączności, w tym przez telefon (ust. 2).

Rozporządzenie to zostało wydane na podstawie delegacji zawartej w art. 46a oraz art. 46b pkt 1-6 i 8-13 ustawy. Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotne jest brzmienie art. 46a pkt 2 oraz art. 46b pkt 5. Zgodnie z tymi przepisami, w przypadku wystąpienia stanu epidemii lub stanu zagrożenia epidemicznego o charakterze i w rozmiarach przekraczających możliwości działania właściwych organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego, Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, na podstawie danych przekazanych przez ministra właściwego do spraw zdrowia, ministra właściwego do spraw wewnętrznych, ministra właściwego do spraw administracji publicznej, Głównego Inspektora Sanitarnego oraz wojewodów rodzaj stosowanych rozwiązań – w zakresie określonym w art. 46b, mając na względzie zakres stosowanych rozwiązań oraz uwzględniając bieżące możliwości budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Z kolei art. 46b pkt 5 przewiduje, że w rozporządzeniu, o którym mowa w art. 46a, można ustanowić obowiązek poddania się kwarantannie.

Sąd podziela wyrażany w orzecznictwie pogląd, że nałożenie obowiązku kwarantanny stanowi jedną z form ograniczenia chronionej konstytucyjnie wolności przemieszczania się obywateli , o jakiej mowa w art. 52 Konstytucji RP. W związku z tym może być wprowadzony do porządku prawnego wyłącznie w drodze ustawy, przy uwzględnieniu przesłanek, o jakich mowa w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Zgodnie z tym przepisem, ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw (por. wyrok NSA z 19 października 2021 r., II GSK 663/21, orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Sądu sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie nie narusza standardów konstytucyjnych. Obowiązek kwarantanny dla osób mających kontakt z osobą zakażoną SARS-CoV-2 wynika bowiem wprost z art. 34 ust. 2 ustawy, a nie z rozporządzenia. Natomiast brak formy decyzyjnej w przypadku kwarantanny w takim przypadku nie stanowi przekroczenia delegacji ustawowej, o jakiej mowa w art. 46a pkt 2 ustawy, gdyż mieści się w ramach rodzajów stosowanych rozwiązań w zakresie ustawowego obowiązku kwarantanny – co do formy procesowej rozstrzygnięcia organu, czyli objęcia obowiązkiem kwarantanny, a nie obowiązkiem nadzoru epidemiologicznego. Ponadto skoro w przypadkach określonych w art. 34 ust. 2 ustawy obowiązek kwarantanny wynika z mocy samego prawa, to nie ma potrzeby jego konkretyzacji w formie decyzji administracyjnej, co już wyżej podkreślono.

W orzecznictwie sądów administracyjnych procesowa forma objęcia kwarantanną osoby poprzez podjęcie przez właściwy organ czynności materialno-technicznej polegającej na umieszczeniu stosownej informacji w systemie teleinformatycznym, nie jest kwestionowana. Sądy kwestionowały natomiast przedmiot tej czynności, jakim było skierowanie na kwarantannę osób przekraczających granicę Rzeczypospolitej Polskiej, bez względu na to, czy były one zakażone bądź miały styczność z osobą zakażoną (por. przykładowo wyroki WSA we Wrocławiu z 25 listopada 2020 r., IV SA/Wr 284/20, WSA w Gorzowie Wlkp. z 7 października 2020 r., II SA/Go 241/20, orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto z omówionych wyżej regulacji wynika, że objęcie obowiązkową kwarantanną stanowi czynność materialno-techniczną, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Czynność ta podjęta zostaje bowiem w sprawie indywidualnej i dotyczy obowiązku wynikającego z przepisu prawa, w tym konkretnym przypadku z art. 34 ust. 2 ustawy, przy czym tego rodzaju czynności podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie pociąga to za sobą konsekwencje dwojakiego rodzaju.

Po pierwsze, na uwzględnienie nie zasługiwał zawarty w odpowiedzi na skargę wniosek o odrzucenie skargi z uwagi na fakt, iż w ocenie organu zaskarżona czynność nie mieści się w katalogu form działania administracji publicznej podlegających kontroli sądów administracyjnych, zawartym w art. 3 § 2 p.p.s.a. Jednocześnie brak było podstaw do odrzucenia skargi z uwagi na wniesienie jej zdaniem organu po upływie ustawowego terminu. W myśl bowiem art. 53 § 2 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. W niniejszej sprawie skarżąca dowiedziała się o podjęciu zaskarżonej czynności dnia 16 listopada 2021 r. za pośrednictwem wiadomości SMS, co zostało potwierdzone wydrukiem tej wiadomości. Skarga została wniesiona drogą pocztową w dniu 16 grudnia 2021 r. (data stempla pocztowego na kopercie, k. 10 akt sądowych), przy czym w myśl art. 83 § 3 p.p.s.a. oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, albo polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Skarga została zatem wniesiona w ostatnim dniu trzydziestodniowego terminu przewidzianego w art. 53 § 2 p.p.s.a. W sytuacji, gdy skarżąca została zawiadomiona o tym fakcie za pośrednictwem środków łączności w dniu 16 listopada 2021 r., w ocenie Sądu nie ma podstaw do uznania dnia 15 listopada 2021 r. za dzień, w którym skarżąca dowiedziała się o podjęciu tej czynności, albowiem ta ostatnia okoliczność ta nie została udokumentowana w aktach sprawy.

Po drugie natomiast, konsekwencją uznania, że zaskarżona czynność spełnia przesłanki wymienione w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (przy czym jak wynika z przedstawionej wyżej argumentacji, nie ma podstaw prawnych do nakładania kwarantanny na podstawie art. 34 ust. 2 ustawy w trybie decyzji administracyjnej) jest uznanie za niezasadny zawartego w skardze zarzutu naruszenia przywołanego tu art. 34 ust. 2 ustawy poprzez niezastosowanie w odniesieniu do nałożonej na skarżącą kwarantanny formy decyzji administracyjnej, jak również zarzutu braku możliwości zbadania podjętej czynności materialno-technicznej przez sąd administracyjny co do zgodności z prawem. Możliwość poddania czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., kontroli sądowoadministracyjnej nie jest bowiem kwestionowana, z czego zresztą skarżąca skorzystała, wnosząc skargę inicjującą niniejsze postępowanie.

Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, w dniu [...] listopada 2021 r. Dyrektor Szkoły Podstawowej Nr [...] dokonał Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu zgłoszenia kwarantanny, wskazując listę osób mających kontakt z uczniem tej szkoły zakażonym wirusem SARS-CoV-2. Stosownie do treści art. 32 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r., w przypadku uzyskania danych lub innych informacji o podejrzeniach lub przypadkach zakażeń, zachorowań lub zgonów z powodu choroby zakaźnej państwowy powiatowy inspektor sanitarny lub państwowy graniczny inspektor sanitarny, kierując się opartą na wiedzy medycznej własną oceną stopnia zagrożenia dla zdrowia publicznego oraz wytycznymi państwowego inspektora sanitarnego wyższego stopnia, niezwłocznie weryfikuje uzyskane informacje, przeprowadza dochodzenie epidemiologiczne, a następnie, w razie potrzeby, podejmuje czynności mające na celu zapobieganie oraz zwalczanie szerzenia się zakażeń i zachorowań na tę chorobę zakaźną. W myśl art. 2 pkt 8 ustawy przez dochodzenie epidemiologiczne rozumie się wykrywanie zachorowań, czynnika etiologicznego oraz określanie przyczyn, źródeł, rezerwuarów i mechanizmów szerzenia się choroby zakaźnej lub zakażenia. W rozpatrywanej sprawie czynnikiem etiologicznym był patogen w postaci wirusa SARS-CoV-2. Obecność tego wirusa stwierdzono u zakażonego ucznia w wyniku testu przeprowadzonego dnia [...] listopada 2021 r., co potwierdza znajdujący się w aktach sprawy wydruk zawierający wynik testu (k. 46-47 akt sądowych). Z kolei znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy zgłoszenie dyrektora szkoły (dokonane zgodnie z pkt 10 aktualnych w dacie zaskarżonej czynności wytycznych Ministra Edukacji i Nauki, Ministra Zdrowia i Głównego Inspektora Sanitarnego dla szkół podstawowych i ponadpodstawowych – tryb pełny stacjonarny) zawierało listę oraz dane osób mających kontakt z uczniem, u którego potwierdzono zakażenie wirusem. Uczeń ten uczestniczył w dniu 10 listopada 2021 r. w zajęciach szkolnych, m.in. w lekcji prowadzonej przez skarżącą, przebywając ze skarżącą w jednej sali lekcyjnej przez 45 minut.

Przyjęcie przez organ w wyniku powyższego dochodzenia epidemiologicznego – przeprowadzonego w oparciu o wynikające z art. 32 ust. 1 ustawy kryterium wiedzy medycznej, własnej oceny stopnia zagrożenia dla zdrowia publicznego oraz wytycznych państwowego inspektora sanitarnego wyższego stopnia – że skarżąca była narażona na kontakt z chorobotwórczym, wysoce zaraźliwym patogenem w postaci wirusa SARS-CoV-2, z uwagi na fakt przebywania przez 45 minut w pomieszczeniu z osobą, u której stwierdzono zakażenie tym wirusem, a w konsekwencji skierowanie skarżącej od dnia [...] listopada 2021 r. na kwarantannę, nastąpiło w ocenie Sądu w granicach przewidzianych przez art. 34 ust. 2 omawianej ustawy. Tym samym za niezasadne należało uznać zawarte w skardze zarzuty nieprzeprowadzenia wymaganego przez art. 32 ustawy dochodzenia epidemiologicznego oraz objęcia skarżącej kwarantanną mimo braku posiadania przez organ skonkretyzowanych i wiarygodnych danych o jej kontakcie z osobą podejrzaną o zachorowanie, czasie i miejscu kontaktu oraz wiarygodności rozpoznania zakażenia wirusem SARS-CoV-2. Odnosząc się zaś do zarzutu braku zbadania przez organ prawdopodobieństwa zakażenia należy zwrócić uwagę, iż w myśl art. 2 pkt 12 ustawy istotą kwarantanny jest właśnie to, że nakłada się ją na osobę zdrową, przy czym polega ona na odosobnieniu takiej osoby, która była narażona na zakażenie, w celu zapobieżenia szerzeniu się chorób szczególnie niebezpiecznych i wysoce zakaźnych. Osoby, u których stwierdzono chorobę zakaźną albo osoby podejrzane o chorobę zakaźną poddaje się natomiast izolacji (art. 2 pkt 11 ustawy), względnie izolacji w warunkach domowych (art. 2 pkt 11a ustawy).

Ponownego podkreślenia wymaga przy tym, iż jak wynika z przedstawionej wyżej argumentacji dotyczącej obowiązujących w tym zakresie w dacie podjęcia zaskarżonej czynności przepisów prawa, wydanie decyzji administracyjnej nie było w omawianym przypadku wymagane (§ 5 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r.), jak również dopuszczalne było przekazanie informacji o objęciu kwarantanną za pośrednictwem systemu łączności, w tym przypadku wiadomości SMS (§ 5 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r.), przy czym jak wskazuje treść skargi, fakt dotarcia wiadomości do skarżącej nie jest przez nią kwestionowany.

Za zgodny z prawem należy także uznać okres, na jaki skarżącą objęto kwarantanną. Zgodnie bowiem z § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 lutego 2021 r. w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych oraz obowiązku kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego (w wersji obowiązującej w dacie podjęcia zaskarżonej czynności) okres obowiązkowej kwarantanny z powodu narażenia na zakażenie wirusem SARS-CoV-2 u osób, u których nie wystąpiły objawy choroby COVID-19, albo styczności ze źródłem zakażenia ulega zakończeniu po 10 dniach, licząc od dnia następującego po ostatnim dniu odpowiednio narażenia albo styczności. Państwowy powiatowy inspektor sanitarny, w uzasadnionych przypadkach, decyduje o skróceniu albo zwolnieniu z obowiązku odbycia obowiązkowej kwarantanny. W rozpatrywanym przypadku przewidziany tym przepisem termin 10 dni obowiązkowej kwarantanny, liczony od ostatniego kontaktu z osobą zakażoną, tzn. od 10 listopada 2021 r., upływał w dniu 20 listopada 2021 r. i na tę właśnie datę przypadł ostatni dzień nałożonej na skarżącą kwarantanny.

Wobec powyższych okoliczności zaskarżoną czynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego należało uznać za odpowiadającą prawu, wobec czego na podstawie art. 151 p.p.s.a. skarga podlegała oddaleniu.