Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 2023/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2004-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 632  Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę

SENTENCJA

Sygn. akt 4 II SA/Wr 2023/2001 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 października 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Bogumiła Skrzypczak Sędziowie: WSA Lidia Serwiniowska NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Protokolant: apl. prok. Krzysztof Jasiński po rozpoznaniu w dniu 7 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. W. (obecnie K.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku okresowego w [...]r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu [...] r. skarżąca J. W. (obecnie K.) złożyła wniosek o przyznanie zasiłku okresowego na bieżące potrzeby rodziny.

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] p.o. Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. odmówił przyznania wnioskowanego zasiłku, powołując się na posiadanie ograniczonych środków na realizację zadań zleconych.

Decyzja ta, po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. decyzją z dnia [...] r. Nr [...]i sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, że ponieważ jedyną podstawę odmowy przyznania strony pomocy społecznej w formie zasiłku okresowego stanowił brak środków finansowych u ich dysponenta, przy niekwestionowanym prawie strony do korzystania z tej formy pomocy – niezbędnym było jednoznaczne ustalenie, czy w [...] r. organ I instancji posiadał środki na realizację zadań fakultatywnych.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] r. Nr [...] p.o. Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w L., powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 2 ust. 4, art. 2a ust. 1 pkt 1 i 2, art. 4, art. 31 ust. 1, art. 35a i art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (t.jedn. Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 z późn. zm.), § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 10 marca 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad przyznawania zasiłku okresowego (Dz.U. Nr 26, poz. 140) i art. 104 kpa oraz uchwałę Rady Miejskiej Gminy L. z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie udzielenia upoważnienia dla M. M. p.o. Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. do wydawania decyzji administracyjnych, odmówił skarżącej przyznania pomocy społecznej w formie zasiłku okresowego w [...] r.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż na podstawie zebranych dokumentów i przeprowadzonego wywiadu środowiskowego ustalono, że rodzina skarżącej kwalifikuje się do udzielenia pomocy społecznej okresowej. Organ podał, iż strona prowadzi gospodarstwo domowe z konkubentem i dwójką dzieci, a na dochód rodziny w kwocie [...] zł składają się dwa zasiłki rodzinne i zasiłek pielęgnacyjny. Wobec powyższego różnica między kryterium dochodowym a dochodem własnym rodziny wynosi [...] zł. Powołując się na art. 31 ust. 4 i art. 2 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej organ I instancji podniósł, że zasiłek okresowy jest formą pomocy świadczonej fakultatywnie i nie zawsze pomoc ta jest zgodna z oczekiwaniami i potrzebami osoby lub rodziny ubiegającej się o nią i nie zawsze zostaje przyznana. Organ podał następnie, iż w [...]r. Ośrodek nie udzielał pomocy w formie zasiłków okresowych, ponieważ w pierwszej kolejności z otrzymywanej nierytmicznie transzami dotacji zabezpieczał środki i realizował zadania obligatoryjne, przy zmniejszonym planie dotacji w [...] r. na realizację zadań zleconych gminie o 25,5 % w stosunku do roku poprzedniego. Następnie wskazał, że do [...] r., to jest do dnia wypłat świadczeń obligatoryjnych, włącznie z zasiłkami rodzinnymi i pielęgnacyjnymi, Ośrodek posiadał tylko [...]zł, przekazane w trzech ratach [...],[...] i [...], wobec potrzeby zabezpieczenia kwoty [...]zł, a więc brakowało na zabezpieczenie zasiłków obligatoryjnych [...]zł i dopiero w dniu wypłat wpłynęła kolejna część dotacji w kwocie [...]zł. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że w [...]r. Ośrodek dysponował na zadania zlecone kwotą znacznie przekraczającą wypłaty zasiłków obligatoryjnych, organ I instancji wywodził, że nie jest zasadne stosowanie tu prostego sumowania kwot dotacji i odejmowania wypłat, gdyż w ogólnym rozliczeniu w [...] MGOPS otrzymał 1/11 planu, czyli kwotę większą od 1/12, a w granicach tej drugiej musi planować wydatki. W przeciwnym wypadku w [...]zabrakłoby środków na wypłatę świadczeń obowiązkowych. Organ podał, iż zgodnie z planem 1/12 dotacji na zasiłki i pomoc w naturze, to kwota [...]zł i po odjęciu wypłat zasiłków obligatoryjnych ([...]zł) pozostaje [...]zł. W [...]r. nie było zatem wiadome, jakimi środkami w tym czasie dysponował Ośrodek i czy będą pieniądze na pomoc fakultatywną, tym bardziej, że przewidywano w [...] wzrost wypłat świadczeń obligatoryjnych o [...]zł. Organ I instancji wskazał, że odmawiając skarżącej pomocy w formie zasiłku okresowego nie pozostawiono jej rodziny bez pomocy, gdyż [...] przyznano zasiłek celowy w kwocie [...] zł, a dzieciom zapewniono posiłki w szkole. Natomiast w [...] rodzinie skarżącej wypłacono zasiłek okresowy w wysokości [...] zł i objęto pomocą celową pieniężną w kwocie [...] zł. Organ podkreślił ponadto, że świadczenia z pomocy społecznej są uzupełnieniem a nie zastąpieniem możliwości starania się we własnym zakresie oraz że pomoc społeczna nie może przyjmować na siebie obowiązku całkowitego utrzymania i realizowania wszystkich potrzeb osób i rodzin zwracających się o pomoc.

Odwołując się od tej decyzji J. W. podniosła, że niezrozumiałym dla niej jest, dlaczego organ I instancji powołuje się w uzasadnieniu swojej decyzji na zmniejszenie planu dotacji na realizację zadań zleconych gminie o 25,5 %, podczas gdy w planie dotacji przewidziano ich zmniejszenie w dwóch rozdziałach o 17,9 % i 13,3 %, a w jednym rozdziale przewidziano wzrost o 4,1 %. Podkreśliła, że w [...] r. nie wnioskowała o pomoc w formie świadczeń dla dzieci i uważa za nietakt równy arogancji przyznawanie pomocy z urzędu, aby później w pismach urzędowych wykazywać jej postawę roszczeniową.

Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 31 ust. 1-4 ustawy o pomocy społecznej utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że całe zagadnienie w sprawie dotyczy, czy strona mogła być objęta pomocą społeczną w formie zasiłku okresowego w [...]r., przy jej niekwestionowanym prawie do korzystania z tej formy pomocy. Wskazując, że z analizy akt oraz złożonych przez organ I instancji wyjaśnień zawartych w piśmie przekazującym akta wraz z odwołaniem organowi odwoławczemu wynika, iż środki na realizację zadań zleconych gminie z pomocy społecznej w [...]r. były przekazywane w czterech ratach, z tym, że środki przekazane w trzech ratach wystarczyły jedynie na pokrycie obowiązkowych świadczeń z pomocy społecznej, Kolegium podniosło, że w tej sytuacji organ I instancji realizował tylko pomoc obligatoryjną. Zaznaczyło przy tym, że dopiero ostatnia rata dotacji, która wpłynęła do Ośrodka [...]r. spowodowała, że można było część pieniędzy przeznaczyć na realizację zadań nieobowiązkowych. W tej sytuacji organ pomocy społecznej część ostatniej raty otrzymanej w [...] przeznaczył na realizację pomocy w [...] łącznie ze środkami otrzymanymi na ten miesiąc. Ponieważ w [...]r. posiadane środki wystarczały na udzielenie zasiłku okresowego wszystkim wnioskodawcom kwalifikującym się do jego otrzymania zasiłek taki otrzymała również rodzina skarżącej wysokości [...] zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło przy tym, że w [...]r. organ nie realizując pomocy w formie zasiłków okresowych z powodu braku środków udzielał pomocy ze środków własnych gminy w postaci zasiłków celowych i strona również zasiłek taki otrzymała w wysokości [...] zł. Niezależnie od powyższego rodzinie skarżącej w [...] przyznano zasiłek celowy w kwocie [...] zł. Organ II instancji podniósł przy tym, że ograniczone środki otrzymane przez Ośrodek na realizację zadań zleconych powodują, iż Ośrodek ten jest zmuszony do prowadzenia racjonalnej gospodarki mającej na celu zabezpieczenie świadczeń obowiązkowych, a w dalszej kolejności realizowanie pozostałej pomocy. To jest powodem, że nie zawsze w danym miesiącu można określić, iż Ośrodek dysponuje środkami na zadania fakultatywne. Często jest to możliwe dopiero po dokonaniu analizy wydatkowanych środków w danym miesiącu. Wskazując na powyższe Samorządowe Kolegium Odwoławcze wywiodło, iż organ I instancji w [...] r. nie posiadał danych dotyczących środków, które mógł przeznaczyć na zasiłki okresowe i kiedy takie dane zostały ustalone w [...]r., w tym miesiącu realizowano pomoc w formie zasiłków okresowych.

Odnosząc się do zarzutu strony dotyczącego wysokości zmniejszenia dotacji na realizację przedmiotowych zadań Kolegium uznało, że wyczerpujące wyjaśnienie w tym zakresie zawarto w przesłanym do wiadomości skarżącej piśmie z dnia [...] r., w którym podano, że powoływane przez skarżącą dane odnosiły się do przewidywanego wykonania planu, a rzeczywiste wykonanie dotyczyło wyższej kwoty i dlatego rzeczywiste zmniejszenie planu na [...] r. do wykonania roku [...] to 25,55 %.

W tych warunkach – w ocenie organu odwoławczego – wydając odmowną decyzję organ pomocy społecznej nie przekroczył granic uznania administracyjnego.

Na powyższą decyzję J. W. złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Skarżąca decyzji tej zarzuciła naruszenie prawa. Oświadczyła, że nie zgadza się z twierdzeniem, iż organ I instancji wydając odmowną decyzję nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Podejmując polemikę z ustaleniem, że organ pomocy społecznej w [...] r. nie posiadał danych dotyczących środków, które mógł przeznaczyć na zasiłki okresowe, powoławszy się na treść odpowiedzi Burmistrza L. udzielonej na interpretację radnego Rady Miejskiej Gminy L. podała, że ostatnią ratę dotacji celowej organ I instancji otrzymał już [...] r. w wysokości znacznie przekraczającej potrzeby świadczeń obligatoryjnych. Wywodziła, że organ I instancji ponownie rozpatrując przedmiotową sprawę w istocie wykazał, iż w [...] r. posiadał środki wystarczające na przyznanie zasiłków okresowych, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze mimo to bezkrytycznie utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Oświadczyła ponadto, że przyznany w [...]r. zasiłek okresowy w wysokości [...] zł dotyczył wniosku jej konkubenta z dnia [...]r.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżoną decyzję i argumenty zawarte w jej uzasadnieniu.

Pismem z dnia [...]r. ówczesny konkubent (obecnie mąż) skarżącej W. K., powołując się na pełnomocnictwo udzielone mu przez konkubinę, oświadczył, iż wycofuje skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...]r. Nr [...].

Ustosunkowując się do stanowiska konkubenta skarżąca w piśmie z dnia [...] r. oświadczyła, że już po złożeniu przez jej konkubenta oświadczenia o cofnięciu skargi dowiedziała się, iż decyzja organu I instancji została wydana przez konsultanta MGOPS w L. M. M. na podstawie upoważnienia udzielonego uchwałą Rady Gminy Nr [...] z dnia [...] r. Zakres upoważnienia został określony w § 2 tejże uchwały i obowiązywał w okresach nieobecności Kierownika MGOPS z powodu niezdolności do pracy. Po odwołaniu Kierownika MGOPS Rada Gminy uchwałą Nr [...] z dnia [...] r. udzieliła upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych z zakresu pomocy społecznej p.o. Kierownika MGOPS M. K. Zdaniem skarżącej upoważnienie udzielone konsultantowi MGOPS w L. M. M. straciło moc z chwilą odwołania Kierownika MGOPS, gdyż nieobecność w pracy Kierownika z powodu choroby, urlopu, delegacji, szkolenia itp. nie jest tożsamym z jego odwołaniem ze stanowiska. Nadto – w ocenie skarżącej – uchwała Nr [...] z dnia [...]r. uchyliła w całości poprzednią uchwałę w sprawie udzielenia upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych z zakresu pomocy społecznej. Wskazując na powyższe skarżąca zarzuciła, iż decyzja organu I instancji została wydana przez osobę do tego nieupoważnioną.

W piśmie z dnia [...]r. skarżąca oświadczyła, że podtrzymuje skargę.

Na rozprawie W. K. – będący obecnie mężem skarżącej, jako jej pełnomocnik poparł skargę oraz zarzuty zawarte w piśmie z dnia [...] r.

Ustosunkowując się do zarzutu wydania decyzji organu I instancji przez osobę do tego nieupoważnioną Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. stwierdziło, że upoważnienie udzielone M. K. w żadnym zakresie nie wyłączało wcześniejszego upoważnienia udzielonego M. M. Każde z upoważnień udzielone było przez uprawniony organ, imienne dla konkretnej osoby i stanowiło umocowanie do działania w zakresie określonym w treści uchwały. Zdaniem Kolegium brak jest podstaw do twierdzenia, iż upoważnienie późniejsze "automatycznie" uchyliło upoważnienie wcześniejsze, albowiem upoważnienia te zostały udzielone dwóm osobom. W ocenie organu odwoławczego kwestionowana decyzja została wydana przez osobę upoważnioną do jej wydania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Tak więc obecnie właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie zasługiwała na uwzględnienie.

Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (t.jedn. Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 z późn. zm.). Przepisy tej ustawy przesądzają również o kompetencjach organów do wydawania decyzji administracyjnych z zakresu pomocy społecznej.

W pierwszej kolejności należy rozważyć zasadność zarzutu podniesionego w piśmie skarżącej z dnia [...]r., iż decyzja organu I instancji została wydana przez osobę do tego nieupoważnioną.

Zarzut powyższy oparto na tym, że uchwałą Rady Miejskiej Gminy Lubomierz Nr [...] z dnia [...] r. udzielono upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w zakresie wykonywania zadań zleconych, w celu wykonywania zadań własnych gminy oraz własnych o charakterze obowiązkowym w sferze działalności Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej M. M. – pełniącej obowiązki Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w L., natomiast uchwałą tejże Rady Nr [...]z dnia [...] r. udzielono upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w zakresie wykonywania zadań zleconych, w celu wykonywania zadań własnych gminy oraz własnych o charakterze obowiązkowym w całej sferze działalności Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej pełniącej obowiązki Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. M. K.

Porównując treść obu wyżej wskazanych uchwał zauważyć trzeba, że w § 2 uchwały Nr [...] z dnia [...] r. podano, iż upoważnienie to udzielone zostaje w okresach nieobecności Kierownika MGOPS w pracy z powodu niezdolności do pracy, wskazując przykładowo zwolnienie lekarskie, urlop wypoczynkowy, delegacje służbowe, szkolenia itp. Uchwała Nr [...] z dnia [...]r. nie zawiera takiego zastrzeżenia. Nie zawiera również żadnych uregulowań odnoszących się do wcześniej wydanego upoważnienia, a w szczególności nie zawiera przepisu o cofnięciu upoważnienia udzielonego M. M. Zauważyć ponadto należy, iż w podstawie prawnej uchwały Nr [...] z dnia [...]r. powołano art. 46 ust. 5a ustawy o pomocy społecznej, a uchwały Nr [...]z dnia [...]r. art. 46 ust. 5 i 5a tej ustawy.

Zgodnie z art. 46 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej rada gminy udziela kierownikowi ośrodka pomocy społecznej upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w zakresie wykonywania zadań zleconych oraz może upoważnić do wydawania decyzji administracyjnych w celu wykonywania zadań własnych gminy oraz własnych o charakterze obowiązkowym.

W myśl art. 46 ust. 5a cytowanej ustawy upoważnienie, o którym mowa w ust. 5, może być także udzielone innej osobie na wniosek kierownika ośrodka pomocy społecznej.

W świetle powyższego nie budzi wątpliwości, że rada gminy – na podstawie przywołanych wyżej przepisów może upoważnić więcej niż jedną osobę do wydawania decyzji z zakresu pomocy społecznej w tym samym czasie, a późniejsze upoważnienie innej osoby nie jest równoznaczne z odwołaniem upoważnienia udzielonego wcześniej komuś innemu.

Nadmienić w tym miejscu wypada, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreślano, iż kierownik ośrodka pomocy społecznej, upoważniony przez radę gminy do wydawania decyzji administracyjnych w sprawach z zakresu pomocy społecznej, nie ma uprawnienia do upoważnienia pracowników ośrodka w trybie art. 268a kpa do załatwiania spraw w jego imieniu, gdyż upoważnienie innych osób, w tym pracowników ośrodka, do wydawania takich decyzji następuje wyłącznie na podstawie uchwały rady gminy, podjętej na wniosek kierownika ośrodka pomocy społecznej, co wynika z art. 46 ust. 5a ustawy o pomocy społecznej (por. wyrok NSA z dnia 7 października 1997 r. sygn. akt II SA/Gd 1894/96 – ONSA 1998/3/88).

Zakres później wydanego upoważnienia dla M. K. jest co prawda szerszy od zakresu upoważnienia udzielonego M. M., niemniej jednak nie ma to wpływu na ważność wcześniej udzielonego upoważnienia, ponieważ – jak już wyżej podkreślono – na podstawie art. 46 ust. 5a ustawy o pomocy społecznej do wydawania decyzji administracyjnych w sprawach z zakresu pomocy społecznej jednocześnie może być upoważnionych więcej osób, przy czym późniejsze udzielenie upoważnienia konkretnej osobie nie jest równoznaczne z odwołaniem upoważnienia udzielonego wcześniej komuś innemu. Stwierdzić zatem trzeba, że w realiach niniejszej sprawy nie ma wystarczających podstaw do zakwestionowania ważności upoważnienia udzielonego M. M. do wydania decyzji z dnia [...] r. Nr [...].

W tej sytuacji należy dokonać merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji.

Stosownie do treści art. 31 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, obowiązującej w czasie wydawania zaskarżonej decyzji, zasiłek okresowy z pomocy społecznej może być przyznany osobom i rodzinom, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód rodziny nie przekracza kryterium dochodowego osoby lub rodziny ustalonego zgodnie z art. 4 ust. 1, a dochody oraz posiadane zasoby pieniężne nie wystarczają na zaspokojenie ich niezbędnych potrzeb, w szczególności ze względu na:

1) długotrwałą chorobę,

2) niepełnosprawność,

3) brak możliwości zatrudnienia,

4) brak uprawnień do renty rodzinnej po osobie, na której ciążył obowiązek alimentacyjny,

5) możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego.

W rozpatrywanej sprawie nie jest sporne to, że sytuacja materialna skarżącej i jej rodziny uzasadniała objęcie jej pomocą społeczną, a jedynym powodem, że wnioskowanego świadczenia skarżąca nie otrzymała, był fakt, iż Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w L. uznał, że nie dysponował w tym czasie wystarczającymi środkami finansowymi.

Zgodnie z art. 2 ust. 4 cytowanej wyżej ustawy potrzeby osoby i rodziny korzystającej z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej.

Rozpatrując niniejszą sprawę organy decyzyjne wszechstronnie rozważyły sytuację życiową skarżącej, należycie tę sytuację oceniły wskazując, że uzasadnia ona przyznanie pomocy społecznej, przy czym stanowisko swoje w tym względzie uzasadniły w sposób wyczerpujący, zgodnie z art. 107 kpa. Dokonując tego działały w ramach przysługujących im kompetencji i nie naruszyły obowiązujących przepisów prawa. Nie negowały przy tym trudnej sytuacji skarżącej i jej rodziny, ale – stosownie do cytowanego wyżej przepisu art. 2 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej – stwierdziły brak wystarczających środków do przyznania zasiłku okresowego. Podkreślić należy, że w sytuacji, kiedy środki są ograniczone, a potrzebujących jest wielu, rzeczą naturalną jest, iż organy pomocy społecznej posiadane środki w pierwszej kolejności przeznaczają na świadczenia obowiązkowe oraz że starają się zapewnić pomoc społeczną możliwie jak najszerszej grupie osób potrzebujących. Jest przy tym oczywiste, że ośrodek pomocy społecznej nie może wydać więcej środków pieniężnych, niż sam posiada oraz że w pierwszej kolejności pomoc ta kierowana powinna być do osób niepełnosprawnych, starych, chorych lub wychowujących małe dzieci, które nie mają warunków zapewnienia sobie dochodów z zatrudnienia zarobkowego. To zaś wymaga należytego rozpoznania potrzeb wszystkich oczekujących na pomoc. Trafnie przy tym w zaskarżonej decyzji podkreślono, że nie zawsze w danym miesiącu można określić, iż ośrodek dysponuje środkami na zadania fakultatywne. Często jest to możliwe dopiero po dokonaniu analizy wydatkowanych środków w danym miesiącu. Jeżeli bowiem do danego ośrodka pomocy społecznej zostaną przekazane środki finansowe na określone cele, to racjonalnie gospodarujący organ nie może pochopnie środkami tymi dysponować. Musi przy tym uwzględniać przewidywane wydatki na zadania obligatoryjne także w nadchodzącym miesiącu, zwłaszcza w sytuacji nierytmicznego otrzymywania środków finansowych.

Nie bez znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji jest fakt, że zasiłek okresowy nie jest świadczeniem obowiązkowym z pomocy społecznej. Ustawodawca w art. 31 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej przewidział to świadczenie jako fakultatywne, stanowiąc, iż zasiłek okresowy "może być przyznany", a nie, że zasiłek ten "przysługuje" (por. wyrok NSA z dnia 17 września 1998 r. sygn. akt I SA 748/98). Dlatego nawet jeżeli konkretna osoba spełnia wymogi ustawowe, niezbędne do otrzymania takiego zasiłku, organ pomocy społecznej nie ma obowiązku jego przyznania, a rozstrzygnięcie w tej kwestii podejmuje w ramach uznania administracyjnego.

W tym stanie rzeczy także w sytuacji, gdy – jak twierdzi skarżąca – Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w L. posiadał środki wystarczające na udzielenie pomocy w formie zasiłku okresowego w [...] r., bo otrzymał je już [...]r. i mimo ich posiadania pomocy takiej odmówił, bo uznał, że jeszcze nie ma wystarczającego rozeznania, czy i ewentualnie w jakiej wysokości może udzielić pomocy potrzebującym, to trudno zarzucić mu przekroczenie granic uznania administracyjnego. Gdyby zaś nawet uznać, że było to jednak pewne uchybienie, związane z niedostatecznym rozpoznaniem potrzeb osób oczekujących pomocy społecznej, czy też uchybienie wynikające z niewystarczającego wzięcia pod uwagę przy ponownym rozpatrywaniu sprawy przez organ I instancji okoliczności wskazywanych w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...]r. Nr [...], to skoro w [...] r. organ I instancji inną decyzją przyznał stronie z urzędu, czy chociażby na złożony po upływie niedługiego czasu wniosek, zasiłek okresowy, to w ten sposób "naprawił" to uchybienie i nie ma podstaw do domagania się kolejnej jego "naprawy". Zauważyć w tym miejscu wypada, że skarżąca w odwołaniu od decyzji organu I instancji podała, iż w [...] r. nie wnioskowała o pomoc w formie świadczeń dla dzieci i uważa za nietakt równy arogancji przyznawanie pomocy z urzędu, aby później w pismach urzędowych wykazywać jej postawę roszczeniową, natomiast w skardze oświadczyła, że przyznany w [...] r. zasiłek okresowy w wysokości [...]zł dotyczył wniosku jej konkubenta z dnia [...] r. Niezależnie jednak od tego, czy w [...]r. zasiłek okresowy lub pomoc w innej formie przyznano rodzinie skarżącej z urzędu, czy na wniosek konkubenta, z powyższego wynika, że jak tylko organ pomocy społecznej miał wystarczające rozeznanie, jakimi środkami może racjonalnie dysponować, stosownej pomocy udzielał. Zaznaczenie zaś przez organ, że udzielono stronie pomocy, nie jest arogancją i nietaktem ze strony tego organu, a jedynie wykazywaniem, iż organ ten dostrzega potrzeby osób spełniających ustawowe wymagania i realizując swoje zadania udziela takim osobom niezbędnej pomocy w miarę swoich możliwości i w czasie, kiedy dysponuje wystarczającymi środkami.

Zauważyć wypada, że oprócz przyznanego w [...] r. zasiłku okresowego rodzina skarżącej otrzymała także wsparcie z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego, a dzieciom zapewniono posiłki w szkole. To również wskazuje, że organ pomocy społecznej dostrzegał trudną sytuację rodziny skarżącej i w miarę swoich bardzo ograniczonych możliwości finansowych udzielał jej wsparcia.

W świetle powyższego stwierdzić trzeba, iż organy obu instancji – wbrew twierdzeniom skarżącej – przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy nie przekroczyły granic uznania administracyjnego.

Podkreślić ponownie należy, iż Sąd Administracyjny jest właściwy jedynie do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i nie ma prawa oceniania jej pod innymi względami. Dlatego też stwierdzając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującym prawem, nie ma możliwości poddawania jej ocenie pod kątem słuszności, czy sprawiedliwości społecznej.

W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszyły prawo w zakresie wymagającym usunięcia ich z obrotu prawnego.

Mając na względzie powyższe – zgodnie z art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji.