Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1033/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2005-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej, Sędziowie NSA Ewa Karpińska, NSA Anna Wiciak /spr./, Protokolant Anna Florek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2005 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług. - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Działając na podstawie art. 107, art. 108 § 1, art. 116, art. 208 § 1 oraz art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) oraz art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002 roku o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw /Dz. U. nr 169, poz. 1387/) po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez K. K., reprezentowanego przez pełnomocnika P. B. z Kancelarii Radcy Prawnego w K. przy ul. [...] od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] roku nr [...] orzekającej odpowiedzialność K. K., jako osoby trzeciej, za zaległości podatkowe Spółki z o.o "A" z siedzibą w C. przy ul. [...] w podatku od towarów i usług w tym z tytułu dodatkowego zobowiązania podatkowego za grudzień 1997 roku oraz kolejne miesiące od stycznia 1998 r. do czerwca 1998 roku – Dyrektor Izby Skarbowej w Kl uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialność K. K., jako osoby trzeciej, za zaległości podatkowe Spółki z o. o. "A" z siedzibą w C. w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 1998 r. i umorzył postępowanie za ten okres z uwagi na bezprzedmiotowość tego postępowania, natomiast w pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczego w pierwszej kolejności przedstawił ustalony w sprawie stan faktyczny, a w tych ramach wskazał, iż decyzją z dnia [...] roku nr [...] (doręczoną w dniu [...] roku) Urząd Skarbowy w C. określił Spółce z o. o. "A" zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za grudzień 1997 roku w kwocie [...] zł oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w kwocie [...] zł, płatne w terminie 14 dni od dnia je doręczenia, tj. do [...] roku. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Izby Skarbowej w K. Ośrodka Zamiejscowego w B. z dnia [...] roku nr [...].

Od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] r. nr [...] określających podatek od towarów i usług za kolejne miesiące od stycznia 1998 r. do czerwca 1998 r. oraz ustalających z ten okres dodatkowe zobowiązanie podatkowe Spółka nie wniosła odwołania.

Tym samym zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 108 § 1 i § 2 pkt 1 i 2 lit. a) ustawy Ordynacja podatkowa, do wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej. Przepis ten stanowi, iż postępowanie w sprawie orzeczenia odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej nie może zostać wszczęte przed upływem:

- terminu płatności ustalonego zobowiązania,

- dniem doręczenia decyzji określającej wysokości zobowiązania podatkowego.

Kontynując opis stanu faktycznego wskazano, że z uwagi na fakt, że Spółka dobrowolnie nie uregulowała przedmiotowych zobowiązań podatkowych, wystawiono tytuły wykonawcze celem przymusowej realizacji należności. Spółka z o.o. "A" nie wpłaciła należności wynikających z tytułów wykonawczych, zaś postępowanie egzekucyjne prowadzone celem ich przymusowej realizacji okazało się nieskuteczne.

Wobec tego postanowieniem dnia [...] r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych nr [...],[...],[...],[...] oraz [...] obejmujących zaległości w podatku od towarów i usług za grudzień 1997 roku, styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj i czerwiec 1998 roku.

W dalszej kolejności wskazano na to, że postanowieniem z dnia [...] roku nr [...] (doręczonym w dniu [...] roku) Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. wszczął postępowanie zmierzające do przeniesienia odpowiedzialności za przedmiotowe należności na K. K., jako członka zarządu Spółki z o.o. "A" w C..

Postępowanie to zakończyło się decyzją z dnia [...] roku nr [...], którą organ pierwszej instancji orzekł o odpowiedzialności strony – członka zarządu Spółki za jej zaległości podatkowe za opisany wcześniej okres w łącznej kwocie [...] zł oraz za naliczone od tych, zaległości odsetki za zwłokę w łącznej kwocie [...] zł.

W odwołaniu od tej decyzji uzupełnianym kolejnymi pismami procesowymi K. K. reprezentowany był przez pełnomocnika radcę prawnego P. B. żądał uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania, bądź uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu odwołania sformułował zarzuty oparcia organu I instancji na wadliwie ustalonym stanie faktycznym, co było wynikiem przeprowadzenia postępowania i dokonania ustaleń w sposób sprzeczny z podstawowymi zasadami obowiązującymi w Ordynacji podatkowej, oraz naruszenia przepisu art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez brak możliwości wykazania, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy,

W szczególności wskazał, iż dnia [...] 1998 r. odwołujący się złożył rezygnację z funkcji członka zarządu spółki "A" Nie był on odpowiedzialny w spółce za kontakty handlowe. Nie uczestniczył w czynnościach zarządu, nie podpisywał również dokumentacji księgowej w spółce. Zdaniem odwołującego się organ nie wykazał, że doszło do uchybienia terminowi do złożenia odpowiednich wniosków o ogłoszenie upadłości, a głównie tego, czy wówczas, gdy odwołujący się był członkiem zarządu Spółki istniały podstawy do ogłoszenia upadłości.

Niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) spółki z o.o. "A" nastąpiło zatem bez jego winy. Odwołujący się nie miał informacji o stanie finansowym spółki, ponieważ nie leżało to w zakresie jego obowiązków. Ponadto pełnomocnik K. K. wniósł o przeprowadzenie dowodu z akt spółki "A" (...) w zakresie treści sprawozdań finansowych, przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka R. L. i C. G., a także z akt postępowania prowadzonego przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej dla K.- [...], sygn. akt [...] na okoliczność ‘zaboru’ dokumentów finansowych spółki "A" przez P. S.. A także z innych dokumentów finansowych zabezpieczonych w aktach Prokuratury Okręgowej [...] i z akt postępowania karnego w Sądzie Rejowym dla K. [...]– sygn. akt [...].

Odnosząc się do tak sformułowanych zarzutów, Dyrektor Izby Skarbowej w K. nawiązał na wstępie do treści art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002 roku o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw który stanowi, iż do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich z tytułu zaległości podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie noweli stosuje się przepisy ustawy w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie noweli, tj. przed 1 stycznia 2003 roku. Dalej przytoczył treść art. 107 § i 2 Ordynacji podatkowej a także art. 116 § 1 O.p.. ustawy (w brzmieniu obowiązującym do 31.12.2002 r.) porównując go z brzmieniem obowiązującym od 1 stycznia 2003 r.

Nawiązując do normy § 2 art.116 O.p. który stanowi, że odpowiedzialność członków zarządu spółki obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu spółki i nawiązując do poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych organ odwoławczy stwierdził iż skoro K. K. zrezygnował z dniem [...] 1998 roku z pełnienia funkcji członka zarządu Spółki a zobowiązanie podatkowe Spółki w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 1998 roku powstało w lipcu 1998 roku, oznacza to, iż powstało ono w okresie, kiedy odwołujący się nie pełnił już funkcji członka zarządu Spółki z o.o. "A".

Tym samym K. K. nie odpowiada – jako osoba trzecia – za zaległość podatkową tej Spółki w podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 1998 roku, co czyniło koniecznym uchylenie zaskarżonej decyzji w tej części i umorzenie posŧępowania w sprawie.

Rozważając zasadność zarzutów odwołania w odniesieniu do okresu od grudnia 1997 roku do maja 1998 roku, podkreślono, że przepisy art. 116 ustawy Ordynacja podatkowa adresowane są do członków zarządu, a ustalenie pełnienia tej funkcji jest wystarczające do orzeczenia odpowiedzialności, po wykluczeniu przesłanek, które mogą danego członka zarządu zwolnić z tej odpowiedzialności.

Dlatego przepis ten nie wymaga badania tego, czym zajmował się członek zarządu w Spółce. K. K. pełniąc funkcję członka zarządu Spółki powinien być świadomy tego, że je sprawy musi prowadzić z należytą, zawodową starannością, w przeciwnym razie skutki braku profesjonalizmu w jego działaniu (jako zarządu) obciążą go osobiście. Jego brak zainteresowania sprawami finansowymi Spółki, a poprzez to nieznajomość jej sytuacji finansowej – nie może stanowić przesłanki zwalniającej go z odpowiedzialności w trybie omawianego przepisu.

Podkreślono, że podział kompetencji pomiędzy członkami zarządu nie prowadzi do zwolnienia z odpowiedzialności, o której stanowi art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Zarząd z definicji jest organem kolegialnym, uprawnionym do reprezentowania spółki i prowadzenia jej spraw z należytą starannością. Staranność ta wymaga zatem takiego zorganizowania pracy w ramach zarządu, aby w sposób stały i skuteczny zapewnić sobie wpływ na spółkę, czy to przez wymianę informacji na posiedzeniach zarządu, organizację biura zarządu czy też przez wzajemne reportowanie (Paweł Jamorski "Odpowiedzialność członków zarządu spółki z. o.o.(..), Monitor Prawniczy 2002/14/642).

Z kolei odniesiono się do zarzutu naruszenia art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez uniemożliwienie odwołującemu wykazania, iż niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki lub niewszczęcia postępowania układowego nastąpiło bez jego winy. W tych zaś ramach wykazano, że postanowienie organu I instancji o wszczęciu postępowania wraz z pouczeniem o uprawnieniu wynikającym z art. 200 Ordynacji podatkowej zostało skarżącemu w sposób prawnie skuteczny doręczone w trybie art. 150 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez złożenie go na okres 14 dni w Urzędzie Poczty K. [...].

Odnośnie podniesionego w odwołaniu zarzutu, iż "...organ podatkowy nie wykazał /.../ że doszło do uchybienia terminowi do złożenia odpowiednich wniosków o ogłoszenie upadłości, czy też tego, że gdy odwołujący się był członkiem zarządu istniały podstawy do ogłoszenia upadłości..." stwierdzono, że postępowanie egzekucyjne prowadzone przeciwko Spółce z o.o. "A" okazało się bezskuteczne. Oznacza to, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ egzekucyjny wyczerpał prawne możliwości zlokalizowania majątku Spółki, z którego możliwa byłaby egzekucja przedmiotowych należności. Podkreślono, że organ podatkowy wykazał, że K. K. pełnił funkcję członka zarządu Spółki w okresie powstania przedmiotowych zaległości podatkowych Spółki oraz bezskuteczność prowadzonej przeciwko Spółce egzekucji.

To na osobie trzeciej, nie zaś na organie podatkowym, spoczywa ciężar udowodnienia, że zaistniały przesłanki wynikające z art. 116 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zwalniające ją z odpowiedzialności za zaległości Spółki.

W tym kontekście powołano się na stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2003 roku (sygn. akt S.A./Bd85.03) które wyrażono w tezie iż "do orzeczenia o odpowiedzialność członka zarządu spółki z o.o. organ podatkowy jest obowiązany wykazać jedynie okoliczność pełnienia obowiązków członka zarządu w czasie powstania zobowiązania podatkowego, które przerodziło się w dochodzoną zaległość podatkową Spółki oraz bezskuteczności egzekucji przeciwko spółce, bowiem ciężar wykazania którejkolwiek okoliczności uwalniającej od odpowiedzialności spoczywa na członku zarządu."

Odwołujący nie wykazał braku swojej winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęciu postępowania zapobiegającemu ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) Spółki.

Odnośnie zarzutu nieprzeprowadzenia wnioskowanych dowodów, stwierdzono, że wnioski w tej kwestii zostały rozpatrzone postanowieniami z dnia [...] roku m [...] i z dnia [...] m [...], którymi odmówiono stronie przeprowadzenia wnioskowanych dowodów bowiem nie zaistniały przesłanki do uwzględnienia żądań w myśl przepisu art. 188 ustawy Ordynacja podatkowa. W toku postępowania podatkowego jak również postępowania odwoławczego zebrano dowody pozwalające na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy, bez konieczności przesłuchania świadków jak i przeprowadzenia dowodu z dokumentów, które zostały wskazane w piśmie z dnia [...] 2004 roku.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik K. K. powtórzył zarzut oparcia decyzji na niekompletnym materiale dowodowym, gdyż organy podatkowe nie przeprowadziły analizy sytuacji finansowej Spółki w okresie gdy skarżący był członkiem jej zarządu. Twierdzi, iż w tym okresie Spółka regulowała należności publiczno-prawne i nie zachodziły podstawy do złożenia wniosku o ogłoszenie je upadłości. Nie można-zdaniem skarżącego – przerzucać całego ciężaru wykazania przesłanek włączających odpowiedzialność za zaległości podatkowe na stronę postępowania.

Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : skarga okazała się niezasadna.

Nie ulega wątpliwości, że zasadniczym przedmiotem sporu, jaki w rozpatrywanej sprawie zaistniał między stronami, jest odpowiedź na pytanie o to, czy istniały, dostateczne podstawy prawne ku temu, by obciążyć odpowiedzialnością za zaległości podatkowe Spółki z o.o. "A" w C. skarżącego K. K., będącego członkiem jej zarządu. Skoro zaś tak, to odpowiedź na to pytanie wymagała ustalenia w toku postępowania podatkowego, czy spełnione zostały przesłanki określone w art. 116 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst pierwotny Dz. U. 137, poz. 926 ze zm.). To właśnie bowiem wspomniana regulacja prawna stanowiła – i nadal stanowi – podstawę przeniesienia odpowiedzialności za zaległości podatkowe z podatnika na osoby trzecie.

Rozważając to zagadnienie należy w punkcie wyjścia zauważyć, że do ustalonego w sprawie stanu faktycznego wymienione wyżej przepisy znajdowały zastosowanie w ich brzemieniu obowiązującym przed nowelizacją dokonaną ustawą z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387). Zgodnie bowiem z treścią art. 21 tej ustawy, do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich z tytułu zaległości podatkowych powstałych przed dniem jej wejścia w życie (co nastąpiło z dniem 1 stycznia 2003 r.) stosować należy przepisy Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed ta datą.

Przepis art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej przewidywał w tym czasie, ze za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej i spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, chyba, że członek zarządu wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości (postępowanie układowe) albo, że niezgłoszenie zapobiegające upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy, bądź też wskaże on mienie, z którego egzekucja jest możliwa. Z art. 116 §2 Ordynacji wynikało natomiast, że odpowiedzialność członków zarządu spółki określona w § 1 obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członowe zarządu spółki.

Treść przywołanej regulacji prawnej nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że określała ona zarówno przesłanki pozytywne, warunkujące powstanie odpowiedzialności członków zarządu różnego rodzaju spółek za zaległości podatkowe tych ostatnich, jak i przesłanki negatywne, wyłączające taką odpowiedzialność.

Wśród tych pierwszych wymienić należy powstanie zobowiązania podatkowego w czasie pełnienia przez osobę trzecią funkcji członka zarządu spółki oraz bezskuteczność egzekucji w stosunku do spółki.

Ustalenie organów podatkowych, że obie te przesłanki zostały w rozpatrywanej sprawie spełnione, nie jest przedmiotem sporu na etapie postępowania sądowego. Wynika to z treści skargi a także argumentacji podnoszonej w toku postępowania podatkowego. Stwierdzenie takiego nie można natomiast przyjąć w odniesieniu do przesłanek negatywnych wskazanych w 116 § 1 Ordynacji podatkowej, ściśle zaś tej, która dotyczy braku zawinienia w niezłożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości. Nie ulega wątpliwości, że zarząd Spółki "A" wniosku takiego nie złożył.

Odpowiedzieć należy jednak na pytanie, czy zebrany w sprawie materiał dowodowy uzasadnia stwierdzenie, że w okresie kiedy skarżący pełnił funkcję członka zarządu Spółki zaistniała sytuacja uzasadniająca złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości.

Rozważania w tej materii należy rozpocząć od ustalenia co w istocie rzeczy oznacza użyta w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej formuła "we właściwym czasie". Innymi słowy, chodzi o odpowiedź na pytanie, jakie okoliczności winny być brane pod uwagę jako przesądzające o spełnieniu bądź niespełnieniu tej przesłanki. W tym kontekście już na wstępie stwierdzić wypada, że opierając się wyłącznie na treści powołanego przepisu nie daje się udzielić odpowiedzi na pytanie, co oznacza użyty w nim zwrot "we właściwym czasie". W szczególności z przepisu tego nie wynika, jakie okoliczności należy brać pod uwagę przy ocenie, czy wniosek o upadłość skierowany został do sądu w odpowiedniej chwili. Wyraźnej odpowiedzi w tym przedmiocie nie udzielał również – i nadal nie udziela – żaden inny przepis prawa, mimo, że analogiczny zwrot użyty został zarówno w treści art. 298 § 2 uchylonego już rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 27 czerwca 1934 r. Kodeks handlowy (Dz. U. Nr 57, poz. 502 ze zm.), jak i w treści art. 299 aktualnie obowiązującej ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.)

W orzecznictwie powstałym przede wszystkim na tle art. 298 Kodeksu handlowego, stosunkowo często wyrażany był pogląd, iż oceny, czy upadłość zgłoszono we właściwym czasie należy dokonywać przede wszystkim z uwzględnieniem treści art. 5 § 1 i 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. – Prawo upadłościowe (Dz. U. Nr 93, poz. 834 ze zm.). Nie brak jednak również poglądów częściowo odmiennych, odpowiadających się za nieco innym kierunkiem interpretacji i akcentujących, że do wykładni art. 298 k.h. nie należy mechanicznie przenosić sformułowania art. 5 § 2 Prawa upadłościowego, lecz – uwzględniając konkretne okoliczności sprawy – ustalić "właściwy czas" do zgłoszenia wniosku, jak również oceniać przesłanki wymienione w art. 5 § 1 i 2 (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 18 października 2000 r. sygn. akt V CKN 109/00 LEX nr 52742). Podkreśla się też, że przy określeniu in corecto czasu "właściwego", musi być uwzględniana funkcja przepisu art. 298 k.h., która jest zarazem funkcją postępowania upadłościowego, a która polega na ochronie interesów wierzycieli w szczególności w sytuacji, kiedy wiadomo już, że dłużnik nie będzie w stanie wszystkich zaspokoić w całości. Nie powinien być zatem uznany za "właściwy" czas zgłoszenia, w którym stan majątkowy spółki kwalifikuje ją już jako bankruta, niweczyłoby to bowiem cały sens postępowania upadłościowego, pozbawiając wierzycieli jakiejkolwiek ochrony prawnej ich interesów (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 11 października 2000 r., sygn. akt III CKN 252/00, LEX nr 51887 por. także W. Kubala: Ochrona prawa wierzycieli na podstawie art. 298 kodeksu handlowego, Prawo Spółek 1998, nr 11, s. 2 i n. oraz J. Woźnicki: Kilka uwag na temat odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na tle art. 298 kodeksu handlowego, Palestra 2000, nr 5-6, s. 25)

Odnosząc te uwagi do wyników postępowania podatkowego, w szczególności zaś do zebranego materiału dowodowego wskazać trzeba, że w toku postępowania dotyczącego przeniesienia odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki organy podatkowe dokonały szczegółowej analizy sytuacji finansowej Spółki "A".

Oparto się w tym zakresie na danych wynikających ze sprawozdań finansowych według stanu na 31 grudnia 1997 r, 31 grudnia 1998 r. oraz grudnia 1999 r. Analiza ta obejmowała: wskaźnik bieżącej płynności finansowej, wskaźnik szybki, wskaźnik ogólnego zadłużenia, pokrycie zadłużenia kapitałem własnym, wskaźnik cyklu należności oraz płacenia zobowiązań.

Wskaźnik bieżącej płynności finansowej na koniec 1997 r. mieścił się w dolnych granicach dopuszczalnej normy. Wynosił 1,32, gdy norma wynosiła 1,2-2,0. Spadł gwałtownie w roku 1998 osiągając wielkość 0,46.

Już na koniec 1997 r. wskaźnik szybki sięgał dopuszczalnej granicy, by w roku 1998 spaść znacznie poniżej dopuszczalnej normy. Te dane dały podstawę do przyjęcia, że w roku 1998 Spółka utraciła płynność finansową.

W tym samym roku zadłużenie Spółki wynosiło 99,9 % jej majątku. Spółka nie posiadała kapitału własnego na pokrycie zobowiązań, natomiast wskaźnik cyklu należności wynosił 859 dni. Analiza tych danych pozwoliła organowi podatkowemu I instancji stwierdzić w piśmie znajdującym się w aktach podatkowych (karta 30), że stan trwałego zaprzestania płacenia długów przez Spółkę nastąpił w roku 1998.

Zła sytuacja finansowa Spółki datuje się do roku 1997 a w roku 1998 stan ten zasadniczo się pogłębił. Mimo to, do końca okresu pełnienia przez skarżącego funkcji członka zarządu, nie wszczęto postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości. Nie złożono tez wniosku o ogłoszenie upadłości.

Rozważając, czy stało się to bez winy skarżącego, trzeba mieć na uwadze, okoliczności jakie na usprawiedliwienie swej bezczynności w tym zakresie skarżący podnosił w toku postępowania podatkowego. Dotyczyły one w zasadzie wyłączenia strefy braku wiedzy o rzeczywistym stanie finansów Spółki. Wynikać miały zaś z podziału czynności między członkami zarządu, który czynił, że sprawy finansowe nie należały do zakresu obowiązków skarżącego.

Organy podatkowe rozstrzygające sprawę poddały analizie znaczenie podnoszonych przez skarżącego okoliczności z punktu widzenia negatywnych przesłanek jego odpowiedzialności za zaległości Spółki. Powołując się między innymi na prezentowane w literaturze przedmiotu poglądy, wskazano, że dokonany podział kompetencji pomiędzy członkami zarządu nie prowadzi do zwolnienia z odpowiedzialności, o której stanowi art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Podkreślono, że zarząd z definicji jest organem kolegialnym, uprawnionym do reprezentowania spółki i prowadzenia jej spraw z należytą starannością. Staranność ta wymaga zatem takiego zorganizowania pracy w ramach zarządu, aby w sposób stały i skuteczny zapewnić sobie wpływ na spółkę, czy to przez wymianę informacji na posiedzeniach zarządu, organizację biura zarządu czy też przez wzajemne raportowanie.

Stanowisko to należy w pełni podzielić. Nie do pogodzenia z ustawowymi zasadami odpowiedzialności członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za jej zaległości podatkowe byłaby teza, że odpowiedzialność taka dotyczy tylko tych członków zarządu, którzy zgodnie z wewnętrznymi ustaleniami wspólników odpowiadają za sprawy finansowe spółki.

Reasumując przedstawione wywody stwierdzić należy, że postępowanie podatkowe poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji wykazało istnienie wszystkich pozytywnych przesłanek orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki z o.o. "A" w C., a równocześnie nieistnienie przesłanek wyłączających tę odpowiedzialność Oznacza to, że zaskarżona decyzja orzekająca o tej odpowiedzialności nie narusza prawa.

Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia skargi, orzeczono o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. nr. 153 poz. 1270).