Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2021/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6147 Archiwa
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Archiwum Państwowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 217, 218, 219
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 28 pkt 3
journal: Dz.U. 2006 nr 97 poz 673
law: Ustawa z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski, Andrzej Góraj (spr.), Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi M. L. na postanowienie Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania żądanego zaświadczenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Archiwum Państwowego w G., działając na podstawie art. 217 § 1 i § 2 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - dalej: kpa, art. 218 kpa, art. 219 kpa w zw. z art. 23 ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (t. j. Dz. U. z 2006 r. Nr 97, poz. 673 z późn. zm.), po rozpatrzeniu podania M. L., reprezentowanego przez M. F., z dnia [...] stycznia 2011 r. o wydanie zaświadczenia w sprawie opublikowania lub nieopublikowania orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości, której właścicielką była M. L., postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] odmówił wydania żądanego zaświadczenia.

Pismem z dnia [...] maja 2011 r. wymieniony złożył zażalenie od przedmiotowego postanowienia.

Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych po rozpatrzeniu przedmiotowego zażalenia, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu wymienionego postanowienia organ wyjaśnił, że M. L. pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. zwrócił się do Archiwum Państwowego w G. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego fakt opublikowania orzeczenia wywłaszczeniowego Wojewody [...] z dnia [...] maja 1950 r. nr [...] w Wojewódzkim Dzienniku Urzędowym, albo potwierdzającego niezaistnienie takiego zdarzenia. W odpowiedzi Dyrektor [...] Archiwum pismem z dnia [...] lutego 2011 r. powiadomił ww., w jakich zespołach aktowych z zasobu archiwalnego tej jednostki może znajdować się dokumentacja spraw wywłaszczeniowych z 1950 r. sugerując osobiste podjęcie poszukiwań akt sprawy wywłaszczeniowej albo zlecenie poszukiwań w trybie odpłatnej usługi świadczonej przez Archiwum, oraz że przedmiotowy publikator nie stanowi dokumentacji aktowej, jak również, że w 1950 r. zmieniał kilkakrotnie tytuł. Strona traktując ww. pismo jako postanowienie wniosła od niego zażalenie do Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych, który postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r. uchylił zaskarżone postanowienie, jako dotknięte istotnymi wadami i przekazał wniosek do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Na skutek rozstrzygnięcia organu odwoławczego Dyrektor AP w G. pismem z dnia [...] kwietnia 2011 r. powiadomił stronę o wszczęciu postępowania wyjaśniającego na podstawie art. 218 § 2 kpa, wzywając zarazem do sprecyzowania żądania, poprzez wskazanie dokładnej nazwy publikatora, podania daty, numeru i pozycji publikatora, w którym przedmiotowe orzeczenie mogło być lub było opublikowane. W odpowiedzi z dnia [...] kwietnia 2011 r. M. L. podniósł, że orzeczenie wywłaszczeniowe zostało wydane w dniu [...] maja 1950 r. przez Wojewodę [...].

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011 r. Dyrektor [...] Archiwum odmówił wydania żądanego zaświadczenia, powołując się m. in. na art. 28 ust. 5 ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach, który do zadań archiwów państwowych zalicza "wydawanie uwierzytelnionych odpisów, wypisów, wyciągów i reprodukcji przechowywania materiałów, a także zaświadczeń na podstawie tych materiałów". Przesłanką odmowy wydania żądanego zaświadczenia stanowił brak publikatorów aktów prawnych, w tym Wojewódzkiego Dziennika Urzędowego, w zasobie Archiwum. Na ww. postanowienie strona wniosła zażalenie do Naczelnego Dyrektora Archiwum Państwowych.

Zdaniem organu II instancji, Dyrektor Archiwum Państwowego w G. wiarygodnie ustalił, że w skład zasobu archiwalnego tej jednostki nie wchodzą urzędowe publikatory, w tym publikatory aktów wydanych przez organy władzy i administracji województwa, tzn., że tego rodzaju publikatory nie zostały włączone do zasobu archiwalnego poprzez rejestrację w księdze nabytków Archiwum Państwowego, co nie wyklucza zarazem posiadanie publikatorów przez Archiwum w podręcznym zbiorze bibliotecznym.

Organ odwoławczy podniósł, że art. 218 § 1 kpa ogranicza obowiązek organu w zakresie wydawania zaświadczeń do potwierdzenia danych, które znajdują się w jego posiadaniu. Natomiast z art. 28 pkt 5 ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2011 r. Nr 123, poz. 698) wynika upoważnienie dyrektorów archiwów państwowych do wydawania zaświadczeń na podstawie przechowywanych materiałów. Jednocześnie art. 218 § 1 kpa oraz art. 28 pkt 5 ww. ustawy nie uprawniają do wydawania zaświadczeń negatywnych. Zasada ogólna stanowi bowiem, że urzędowemu potwierdzeniu podlegają dane posiadane przez organ administracji, zaś upoważnienie do poświadczania braku danych może w systemie prawnym wynikać z przepisów szczególnych. Organ zaznaczył, że żaden z tego rodzaju przepisów nie ma jednak zastosowania do rozpoznawanej sprawy, wskazując, iż nie można wydać zaświadczenia stwierdzającego nieistnienie faktów lub niepowstanie określonego stanu prawnego.

Pismem z dnia 26 lipca 2011 r. M. L. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...], wnosząc o jego uchylenie w całości oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego według norm przepisanych.

Skarżący zarzucił zaskarżonemu rozstrzygnięciu: naruszenie art. 7 kpa, 77 kpa, poprzez błędne ustalenia faktyczne polegające na przyjęciu, że znajdujące się w zbiorach Archiwum Państwowego w G. Dzienniki Urzędowe Wojewody [...] oraz Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. nie wchodzą w skład materiałów, na podstawie których dyrektorzy AP mogą wydawać zaświadczenia, oraz że w związku z tym Dyrektor [...] nie jest organem właściwym do wydania zaświadczenia; naruszenie art. 28 pkt 5 w zw. z art. 218 § 1 kpa, poprzez błędne przyjęcie, iż brak jest podstawy do wydania zaświadczenia administracyjnego z posiadanych przez [...] materiałów; naruszenie art. 124 § 2 kpa, poprzez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia podstawy prawnej, z której miałby wynikać podział posiadanych przez [...] materiałów na te, które wchodzą w skład zasobu archiwalnego i te, które są poza tym zasobem.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym.

Oceniając przedmiotowe postanowienie według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ono prawa.

Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy można żądać od organu potwierdzenia, w formie zaświadczenia, treści dzienników urzędowych.

W świetle treści art. 217 kpa zaświadczeniami potwierdza się jedynie fakty lub stan prawny, jeżeli wymaga tego przepis prawa, lub jest to podyktowane interesem prawnym strony. Intencją ustawodawcy wprowadzającego ww. przepis było umożliwienie rozstrzygnięcia wątpliwości co do faktów lub stanu prawnego. Podstawową więc przesłanką umożliwiającą zgłoszenie żądania o wydanie zaświadczenia jest to, aby przedmiotem żądania były fakty, czy stan prawny niebędące jasnymi, budzące kontrowersje co do ich istnienia lub kształtu.

Powyższego przymiotu niejasności co do treści, nie sposób zaś skutecznie przypisać dziennikom urzędowym. W dziennikach takich publikuje się m. in. akty prawa miejscowego. Przepisy prawa korzystają zaś z domniemania, iż ich treść jest powszechnie znana. To zaś domniemanie przekłada się również na zawartość publikatorów, w których akty prawa są udostępniane. Ich treść ma więc charakter pewnego notorium co do wiedzy w tym zakresie.

Stąd, w ocenie tutejszego Sądu, skarżący nie może skutecznie żądać potwierdzenia zaświadczeniem treści dzienników urzędowych.

Podnieść również należy, iż w realiach niniejszej sprawy, żądanie strony nie mogło być uwzględnione z uwagi na to, że publikator – którego treści dotyczy wniosek strony – nie wchodzi w skład zasobu archiwalnego prowadzonego przez organ.

Zgodnie z art. 28 pkt 3 ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2011 r. Nr 123, poz. 698) do zakresu działania archiwów państwowych należy w szczególności ewidencja, przechowywanie, opracowanie, zabezpieczenie i udostępnianie materiałów archiwalnych, należących do ich zasobu archiwalnego. Wobec treści wyżej powołanego przepisu, organ mógłby wydawać zaświadczenia odnośnie tych materiałów, które ujęte są w zasobie archiwalnym. Stąd w sytuacji, gdy zasób archiwalny jest ewidencjonowany (art. 23 powyższej ustawy), to brak ujęcia danej pozycji w ewidencji świadczy o tym, iż pozycja ta nie jest ujęta w zasobie archiwalnym. To zaś w konsekwencji sprawia, iż informacje dotyczące danej pozycji, nie mogą być potwierdzane przez organ.

W świetle powyższego, w sytuacji gdy niespornym jest, że omawiane dzienniki urzędowe nie zostały ujęte w zasobie archiwalnym, organ miał podstawy ku temu, aby odmówić stronie wydania zaświadczenia żądanej treści.

W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze, oraz uznając, iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również, że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

-----------------------

4