Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 779/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-04-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
658
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Stwierdzono bezczynność postępowania i że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 3 par. 2 pkt 8 art. 149 par. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 115a
journal: Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
article: art. 66 ust. 2 art. 190 ust. 1 i 4
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi B. M. na bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] listopada 2018 r. o wypłatę wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop 1. stwierdza, że Komendant Główny Policji dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej B. M. z dnia [...] listopada 2018 r.; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] listopada 2020 r. B. R.(dalej także: "skarżąca" lub "strona skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Komendanta Głównego Policji (dalej także: "organ") w rozpatrzeniu jej wniosku z dnia [...] listopada 2018 r. o wypłacenie wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w wyższej wysokości w związku ze zwolnieniem ze służby w Policji.

W wyniku analizy zgormadzonego materiału dowodowego Sąd ustalił następujący stan faktyczny.

Wnioskiem z dnia [...] listopada 2018 r. skarżąca B. R. wniosła do Komendanta Głównego Policji o wypłatę wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za lata 2007-2008 w wyższej wysokości z tytułu zwolnienia ze służby w Policji.

W uzasadnieniu wniosku skarżąca - powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15 (opublikowany w dniu 6 listopada 2018 r. w Dz. U. z 2018 r. pod poz. 2102) - wniosła o spowodowanie ponownego przeprowadzenia czynności materialno-technicznej polegającej na prawidłowym naliczeniu świadczenia w postaci ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, zgodnie z sentencją przywołanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego i obowiązującymi normami prawa oraz zarządzenie wypłaty należnej jej kwoty świadczenia stanowiącego różnicę pomiędzy kwotą należną, a wypłaconą faktycznie na podstawie niekonstytucyjnej normy prawnej zawartej w ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 161 ze zm.).

W piśmie z dnia [...] stycznia 2019 r. organ, reprezentowany przez Zastępcę Dyrektora Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Policji poinformował skarżącą, że aktualnie brak jest możliwości pozytywnego rozpatrzenia zgłoszonego żądania. Jednocześnie, poinformowano stronę skarżąca, iż niezwłocznie po wejściu w życie regulacji określających sposób ustalania wysokości omawianego ekwiwalentu zostaną podjęte niezbędne działania zmierzające do załatwienia sprawy. W treści pisma organ wskazał, że w konsekwencji powołanego przez stronę skarżącą wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15 powstała luka w systemie prawnym, która uniemożliwia ustalenie wysokości należnego policjantowi zwalnianemu ze służby ekwiwalentu pieniężnego za jeden dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego oraz dodatkowego.

Z uwagi na brak reakcji ze strony organu, skarżąca - powołując się na przepis art. 37 k.p.a. - w dniu [...] stycznia 2020 r. wystąpiła do Komendanta Głównego Policji z ponagleniem, wnosząc o niezwłoczne rozpatrzenie jej wniosku i wydanie stosownej decyzji.

W piśmie z dnia [...] stycznia 2020 r. organ, reprezentowany przez Dyrektora Biura Finansów Komendy Głównej Policji, poinformował stronę skarżącą, że aktualne pozostają wyjaśnienia organu przekazane pismem z dnia [...] stycznia 2019 r.

W piśmie z dnia [...] listopada r. skarżąca, działając za pośrednictwem organu, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Komendanta Głównego Policji w rozpatrzeniu jej wniosku z dnia [...] listopada 2018 r. o wypłacenie wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop w związku ze zwolnieniem ze służby w Policji.

W petitum skargi skarżąca wniosła o:

1. zobowiązanie organu do dokonania czynności wypłaty należności z tytułu wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop w określonym terminie wraz z ustawowymi odsetkami,

2. przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 P.p.s.a.,

3. stwierdzenie, że do bezczynności doszło z rażącym naruszeniem prawa.

Skarżąca zarzuciła Komendantowi Głównego Policji:

- granie na zwłokę, co uniemożliwiło stronie skarżącej realizację gwarantowanego w art. 66 ust. 2 Konstytucji RP prawa funkcjonariusza Policji do urlopu wypoczynkowego w formie ekwiwalentu z tytułu jego niewykorzystania, pod pozorem konieczności oczekiwania na ustanowienie przez ustawodawcę przepisu, w którym wskaże, jak należy obliczać wysokość ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop,

- naruszenie art. 190 ust. 4 Konstytucji RP w związku z art. 115a ustawy o Policji - poprzez uchylanie się od rozstrzygnięcia sprawy skarżącej.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podniosła na wstępie, że w wyroku z dnia 30 października 1918 r., wydanym w sprawie sygn. akt. K 7/15 (opublikowanym w dniu 6 listopada 2018 r. w Dz. U. z 2018 r. pod poz. 2102), Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 115a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 miesięcznego uposażenia, jest niezgodny z art. 66 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Skarżąca wskazała, że odchodząc na policyjną emeryturę w dniu [...] czerwca 2008 r. miała niewykorzystany urlop wypoczynkowy za rok 2007 w wymiarze 30 dni i za rok 2008 w wymiarze 39 dni, co daje łącznie 69 dni niewykorzystanego urlopu, za który skarżącej wypłacono ekwiwalent w wysokości 1/30 miesięcznego uposażenia za każdy dzień, tj. w wymiarze niezgodnym z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego.

Opisując dotychczasowy przebieg postępowania zainicjowanego wnioskiem z dnia [...] listopada 2018 r., skarżąca zauważyła, że do dnia wniesienia skargi, Komendant Główny Policji nie wydał decyzji i nie podjął żadnych czynności w kierunku zaspokojenia roszczeń skarżącej. Ponadto, skarżąca podniosła, że nie została także zawiadomiona o faktycznych przyczynach zwłoki, ani o ewentualnym nowym terminie załatwienia sprawy, a także o prawie do wniesienia ponaglenia, do czego obliguje organ art. 36 § 1 k.p.a.

Skarżąca podkreśliła, że ani Komenda Główna Policji ani jej komórki organizacyjne nie są organami (bez stosownego upoważnienia, o którym mowa w art. 268a k.p.a.), tylko urzędem lub jego składowymi, za pomocą których organ wykonuje swoje kompetencje (vide: art. 6g ustawy o Policji). Oznacza to, zdaniem skarżącej, że w tym stanie rzeczy wypowiedzi urzędników w toczących się postępowaniach o charakterze administracyjnym w istocie są pozorne lub mogą, co najwyżej stanowić informację, lecz nie mają waloru rozstrzygnięć administracyjnych wywołujących skutki prawne. Skarżąca stwierdziła także, iż nie spełniają one wymogów wynikających z art. 107 k.p.a., co jednoznacznie wskazuje, że zarzut bezczynności organu w niniejszej sprawie pozostaje w pełni aktualny.

Skarżąca stwierdziła, że nie ulega wątpliwości, że na gruncie przepisów postępowania administracyjnego brak jest okoliczności usprawiedliwiających powstrzymanie się od niezwłocznego działania organu, zaś jeżeli z takich czy innych powodów organ nie znajduje podstaw prawnych do pozytywnego załatwienia sprawy winien wydać decyzję odmowną, czego jednak dotychczas nie uczynił.

Skarżąca zakwestionowała w całości argumentację organu zawartą w korespondencji przedstawicieli komórek organizacyjnych Komendy Głównej Policji, co do konieczności oczekiwania na uchwalenie nowych przepisów w wyniku powstania luki prawnej spowodowanej rzekomo przez wskazany wyżej wyrok Trybunału Konstytucyjnego.

Skarżąca powołała się na stanowisko Trybunału Konstytucyjnego zawarte w uzasadnieniu wspomnianego wyroku z dnia 30 października 2018 r., w którym Trybunał wskazał właściwy sposób obliczania wartości ekwiwalentu za niewykorzystany urlop.

Strona skarżąca stwierdziła, że art. 190 ust. 4 Konstytucji RP stanowi konstytucyjną gwarancję uprawnienia funkcjonariusza Policji do uzyskania ponownego rozstrzygnięcia jego sprawy dotyczącej ekwiwalentu za niewykorzystany urlop w nowym, ukształtowanym orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego stanie prawnym, zaś nie może unicestwić tej gwarancji brak szczególnej regulacji trybu postępowania w odniesieniu do spraw, których "rozstrzygnięcie" przybiera formę czynności materialno-technicznej.

Strona skarżąca zauważyła ponadto, że Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził niekonstytucyjności całego przepisu art. 115a ustawy o Policji, a jedynie jego części określającej sposób obliczania ekwiwalentu. Według skarżącej, oznacza to zatem, że w systemie prawnym pozostała obowiązująca regulacja ustanawiająca uprawnienie policjanta do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop w przypadku jego zwolnienia ze służby.

Strona skarżąca stwierdziła, że Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wspomnianego wyroku wyinterpretował z przepisów art. 66 ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 115a ustawy o Policji normę prawną, zgodnie z którą świadczeniem ekwiwalentnym za przepracowany dzień urlopu jest wynagrodzenie funkcjonariusza za jeden dzień roboczy. Strona skarżąca podkreśliła zatem, że wynika z tego, iż świadczeniem ekwiwalentnym za przepracowany dzień urlopu funkcjonariusza jest wynagrodzenie za jeden dzień roboczy.

Strona skarżąca zauważyła, że ilość dni roboczych w każdym roku kalendarzowym jest możliwa do ustalenia w oparciu o kalendarz na dany rok i przepisy ustawy 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 90), zaś pobierane przez stronę skarżącą wynagrodzenie w każdym roku kalendarzowym należy do danych posiadanych przez organ policyjny.

W konsekwencji, strona skarżąca uznała, że jakiekolwiek wątpliwości co do sposobu, w jaki powinien zostać ustalony współczynnik dni roboczych, nie mogą uniemożliwiać realizacji gwarantowanego art. 66 ust. 2 Konstytucji RP prawa funkcjonariuszy Policji do urlopu wypoczynkowego w formie ekwiwalentu z tytułu jego niewykorzystania. Strona skarżąca stwierdziła, że nie jest należytą realizacją tego prawa dokonanie w przeszłości wypłaty ekwiwalentu w wysokości ustalonej w oparciu o przepis uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niekonstytucyjny.

W tej sytuacji, strona skarżąca uznała, że organ Policji winien był dokonać wyliczenia i wypłacić skarżącej część należnego ekwiwalentu za niewykorzystany urlop na podstawie art. 115a ustawy o Policji, interpretowanego w zgodzie z art. 66 ust. 2 Konstytucji RP, albowiem przepisy te stanowią wystarczającą podstawę prawną dla rozstrzygnięcia sprawy.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji w [...], reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o jej oddalenie.

Ustosunkowując się do zarzutów skargi, organ podkreślił, że zarzut strony skarżącej dotyczący bezczynności nie jest zasadny, albowiem nie znajduje odzwierciedlenia w aktach sprawy.

Komendant Główny Policji wskazał, że wniosek skarżącej z dnia [...] listopada 2018 r. został wstępnie rozpatrzony w sposób odpowiadający prawu i sytuacji, w jakiej po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. znalazły się organy Policji oraz byli funkcjonariusze tej formacji.

Komendant Główny Policji podniósł, że ostatecznie, po wejściu w życie przepisów niezbędnych do rozpatrzenia wniosku strony skarżącej, w dniu [...] grudnia 2020 r. wydana została decyzja nr [...]odmawiająca skarżącej wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop w wyższej wysokości.

Komendant Główny Policji wskazał, że jest organem władzy publicznej i zobowiązany jest do przestrzegania zasady praworządności wynikającej z art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a.

W tej sytuacji, Komendant Główny Policji stwierdził, że jako organ władzy publicznej, działając na podstawie i w graniach prawa, nie mógł zastąpić władzy ustawodawczej i samodzielnie ustalić treść normy prawnej i określić wysokości mnożnika przysługującego za każdy dzień niewykorzystanego urlopu w sytuacji, gdy jego ustawowa wysokość została wyeliminowana orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego. Organ wskazał, że takie działanie stanowiłoby naruszenie konstytucyjnych zasad praworządności oraz trójpodziału władzy, bowiem konstytucyjny porządek prawny nie umożliwia organom Policji stanowienia prawa.

Ponadto, Komendant Główny Policji uznał, że dokonanie wydatku w oparciu o wyinterpretowaną samodzielnie przez organ wysokość mnożnika zastosowanego do obliczenia ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, mogłoby stanowić wydatek ze środków publicznych dokonany z naruszeniem przepisów dotyczących dokonywania poszczególnych rodzajów wydatków i stanowić w konsekwencji naruszenie dyscypliny finansów publicznych.

Komendant Główny Policji zauważył, że zakresowy charakter omawianego wyroku Trybunału Konstytucyjnego spowodował zmianę treści przepisu art. 115a ustawy o Policji w ten sposób, że wyeliminował z systemu prawnego tę część przepisu prawa, która ustala wartość ułamkową miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami [pic]o charakterze stałym niezbędną do ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy. Organ wskazał, że art. 115a ustawy o Policji w kształcie obowiązującym od dnia 6 listopada 2018 r. do dnia 1 października 2020 r. zawierał normę prawną, pozwalającą na ustalenie jedynie, iż policjantowi zwalnianemu ze służby w Policji przysługuje ekwiwalent pieniężny za jeden dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego, a podstawą do ustalenia jego wysokości jest uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym należne mu na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym.

W związku z powyższym organ uznał, że z chwilą orzeczenia o niezgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej zaskarżonej regulacji (w zakresie wskazanym w danym wyroku TK) oraz utraty jej mocy z dniem ogłoszenia wyroku powstała luka prawna, która wymagała usunięcia przez ustawodawcę poprzez uregulowanie sposobu ustalania zasad liczenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w określonym wymiarze części miesięcznego uposażenia policjanta, zgodnie z zaprezentowanym w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15 poglądem, iż świadczeniem ekwiwalentnym za przepracowany dzień urlopu jest wynagrodzenie za jeden dzień roboczy.

Zdaniem organu, wskazana powyżej luka prawna istniała do dnia 1 października 2020 r., bowiem z dniem tym weszły w życie przepisy ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 1610) określające współczynnik (ułamkową część) uposażenia niezbędny do ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop.

W konsekwencji, Komendant Główny Policji uznał, że dopiero po dniu 1 października 2020 r. wniosek skarżącej mógł być rozpatrzony merytorycznie, co zostało uczynione.

Biorąc pod uwagę powyższe, Komendant Główny Policji stwierdził, że do dnia 1 października 2020 r. w polskim systemie prawa brakowało regulacji, która umożliwiałaby załatwienie wniosku skarżącej poprzez czynność materialno-techniczną, bądź wydanie decyzji odmownej, bowiem nie było wiadomym, jak ostatecznie zostanie ustalona przez ustawodawcę wysokość ekwiwalentu, a więc jak będzie unormowana wysokość części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego, jak również nie było wiadomo, czy ustawodawca wprowadzi regulację przyznającą określonym podmiotom retroaktywnie uprawnienie mogące znaleźć zastosowanie do stanów faktycznych powstałych także przed dniem opublikowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Według organu, z tychże względów brakowało do dnia 1 października 2020 r. również podstaw do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie odmowy przyznania stronie skarżącej prawa do wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w wysokości stanowiącej różnicę między kwotą należną, a kwotą wypłaconą.

W konsekwencji, Komendant Główny Policji uznał, że przyjęty przez ten organ sposób udzielenia informacji stronie skarżącej w odpowiedzi na jej wniosek był wystarczający i odpowiadał prawu, albowiem respektował przytoczone wyżej zasady konstytucyjne oraz kodeksowe.

Komendant Główny Policji stwierdził jednocześnie, że w realiach przedmiotowej sprawy wystąpiło opóźnienie spowodowane przyczynami niezależnymi od organu postawionego w sytuacji, w której wskutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15, powstała wyżej opisana szczegółowo luka prawna, do usunięcia której wymagana była inicjatywa ustawodawcza. W konsekwencji, organ uznał, że do dnia 1 października 2020 r. nie posiadał prawnych możliwości wyliczenia wysokości dochodzonego przez skarżącą wyrównania wypłaconego ekwiwalentu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w świetle przepisu art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej: "P.p.s.a."), odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.

W świetle normy prawnej wyrażonej w przepisie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.

Przepis art. 149 § 1 P.p.s.a. stanowi, iż sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b).

W myśl art. 149 § 2 P.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.

Zgodnie z art. 12 k.p.a., organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie.

Zasada szybkości postępowania wyrażona w powyżej przytoczonym przepisie jest ściśle związana z regulacjami zawartymi w art. 35-38 k.p.a., nie może jednak pozostawać w sprzeczności z obowiązkiem organu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela. Niekiedy może to się wiązać z koniecznością dłuższego prowadzenia postępowania, wówczas - stosownie do treści art. 36 § 1 k.p.a. - organ obowiązany jest zawiadomić o tym strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy.

W art. 35 k.p.a. określone zostały terminy do załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej, a przepis ten zobowiązuje organy administracji publicznej do załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, co stanowi realizację zasady zawartej w art. 12 k.p.a. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później, niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). Ponadto, w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie organ powinien podać stronom przyczyny zwłoki i wskazać nowy termin załatwienia sprawy, co wynika z art. 36 § 1 k.p.a., zaś ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Podkreślić trzeba też, że samo informowanie o niezałatwieniu sprawy w terminie nie chroni organu przed zarzutem przewlekłości postępowania, ponieważ działania organu w tym zakresie również podlegają kontroli sądu administracyjnego. W sprawach ze skargi na przewlekłość postępowania administracyjnego sąd administracyjny bada, czy podejmowane przez organ czynności zmierzają do należytego i szybkiego załatwienia sprawy. Natomiast z bezczynnością organu mamy do czynienia wtedy, gdy organ w ogóle nie podejmuje żadnych czynności.

Bezczynność organu administracji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności.

Należy zauważyć, że pomimo, iż zgodnie z treścią art. 35 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, to w przedmiotowej sprawie mieliśmy do czynienia z taką sytuacją, w której do dnia [...] listopada 2020 r., tj. do dnia wniesienia skargi na bezczynność, nie została zakończona sprawa zainicjowana wnioskiem strony skarżącej z dnia [...] listopada 2018 r., albowiem Komendant Główny Policji dopiero w dniu [...] grudnia 2020 r. wydał decyzję administracyjną. Jednocześnie, z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że działania tego organu podejmowane były w długich odstępach czasu.

W tej sytuacji, zdaniem Sądu, zachowanie Komendanta Głównego Policji mieści się niewątpliwie w zakresie pojęcia bezczynności, albowiem owo zachowanie, jakiego dopuścił się ten organ w załatwieniu sprawy zainicjowanej wspomnianym wyżej wnioskiem strony skarżącej o ponowne ustalenie i wypłacenie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop, w sposób ewidentny naruszało regulację prawną, o której mowa m.in. w art. 35 § 1 k.p.a.

Należy zauważyć, że pomimo złożonego w dniu [...] listopada 2018 r. wniosku, organ nie dokonał niezwłocznie czynności materialnotechnicznej w postaci wypłaty żądanego świadczenia, ani też nie wydał, w przewidzianym przez k.p.a. terminie, postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania (art. 61a k.p.a.), czy też decyzji o odmowie wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop.

Jak wynika z akt sprawy, strona skarżąca wystąpiła do Komendanta Głównego Policji z wnioskiem z dnia [...] listopada 2018 r., którym zwróciła się o ponowne ustalenie i wypłacenie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany w 2017 i w 2018 r. urlop, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15.

W tym miejscu, warto przypomnieć, iż na tle przepisów ustawy o Policji ukształtował się w orzecznictwie pogląd, że ekwiwalent za niewykorzystany urlop przyznawany jest w drodze czynności materialno-technicznej (tj. przez wypłatę), zaś odmowa przyznania tego świadczenia powinna przybrać formę decyzji administracyjnej (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OSK 542/13).

Tymczasem, Komendant Główny Policji, odpowiadając na wniosek strony skarżącej o ustalenie i wypłatę wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy z tytułu zwolnienia ze służby w Policji, poinformował skarżącą zwykłymi pismami z dnia [...] stycznia 2019 r., a następnie z dnia [...] stycznia 2020 r., iż na obecnym etapie brak jest normy prawnej umożliwiającej realizację jej wniosku. Nie jest również kwestionowane, iż pomimo ponaglenia z dnia [...] stycznia 2020 r., Komendant Główny nie podjął w sprawie żadnej innej czynności do dnia wniesienia skargi.

Zdaniem Sądu, powyższy sposób załatwienia sprawy objętej wspomnianym wnioskiem nie można uznać za odpowiadający prawu, gdyż organ w realiach niniejszej sprawy nie mógł poprzestać tylko i wyłącznie na poinformowaniu strony skarżącej, iż jej wniosek nie może być zrealizowany z uwagi na konieczność wykonania wyroku Trybunału Konstytucyjnego przez ustawodawcę.

Niemniej, nawet gdyby przyjąć, iż w obecnym stanie prawnym brak jest normy prawnej umożliwiającej merytoryczne rozpatrzenie wniosku strony skarżącej - z którym to stanowiskiem organu Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie się nie zgadza, a co zostanie szczegółowo wyłuszczone w dalszej części uzasadnienia - to właściwy organ nie może poprzestać na skierowaniu do strony pisma informacyjnego w odpowiedzi na wniosek inicjujący postępowanie administracyjne, lecz winien odmówić wszczęcia postępowania na mocy art. 61a § 1 k.p.a., wydając w tym przedmiocie postanowienie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 kwietnia 2019 r., sygn. akt IV SAB/Wr 14/19). Nie czyniąc zaś tego, organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności.

W ocenie Sądu, Komendant Główny Policji posiadał jednak możliwość merytorycznego rozpatrzenia wniosku strony skarżącej i nie musiał w stanie faktycznym niniejszej sprawy korzystać z trybu określonego w art. 61a § 1 k.p.a.

Wskazać należy bowiem, że strona skarżąca oparła żądanie wypłacenia ekwiwalentu za niewykorzystany urlop w uzupełniającej wysokości na wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15.

W wyroku tym Trybunał Konstytucyjny wyraźnie stwierdził, że art. 115a ustawy o Policji w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia, jest niezgodny z art. 66 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 zdaniem drugim Konstytucji RP. W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny wskazał, że metoda obliczania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop zawarta w ustawie o Policji jest mniej korzystna niż metoda, w której czynnikiem jest 1/22 lub 1/21. W konsekwencji, wspomniany art. 115a ustawy o Policji utracił w tej części moc z dniem opublikowania wspomnianego wyroku Trybunału Konstytucyjnego, a więc z dniem 6 listopada 2018 r.

Zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji RP, orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Użyte przez ustrojodawcę określenie "moc powszechnie obowiązującą" przybliża walor wyroków Trybunału do źródeł prawa powszechnie obowiązującego określonego w art. 87 ust. 1 Konstytucji RP, w zakresie dotyczącym kręgu adresatów, którzy winni zapadłe judykaty respektować i dokonywać ich wdrożenia (implementacji). Nie ma żadnej wątpliwości, że orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wiążą sądy administracyjne i mają dla ich orzecznictwa nierzadko charakter prawotwórczy (por. R. Hauser, J. Trzciński, Prawotwórcze znaczenie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Warszawa 2008, s. 11). W konsekwencji, powszechne związanie orzeczeniami Trybunału Konstytucyjnego powoduje, że sądy administracyjne zobowiązane są do ich respektowania jako elementów kształtujących stan prawny oceniany przez sąd. Oznacza to, że sąd administracyjny, dokonując kontroli zgodności z prawem działalności organów administracji publicznej, zobowiązany jest do uwzględniania tych orzeczeń na równi z aktami normatywnymi wymienionymi w art. 87 ust. 1 Konstytucji RP (por. wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 1750/07).

Z kolei, zgodnie z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonym w przepisach o właściwości dla danego postępowania. Pojęcie "wznowienia postępowania", o którym mowa w art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, ma szersze znaczenie niż pojęcie "wznowienia" w sensie technicznym, przewidziane w odpowiednich procedurach regulowanych w ustawach i obejmuje wszelkie instrumenty proceduralne stojące do dyspozycji stron i sądów, wykorzystanie których umożliwia przywrócenie stanu konstytucyjności orzeczeń wydanych na podstawie aktu normatywnego uznanego późniejszym orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego za niezgodny z Konstytucją (por. postanowienie TK z dnia 14 kwietnia 2004 r., sygn. akt SK 32/01; publ. OTK-A 2004/4/35). Chodzi zatem o wszelkie środki prawne, dzięki którym można osiągnąć efekt w postaci ponownego rozstrzygnięcia sprawy, według stanu prawnego po wyeliminowaniu niekonstytucyjnych przepisów (zob. wyrok TK z dnia 11 czerwca 2002 r., sygn. akt SK 5/02, publ. OTK ZU nr 4/A/2002, poz. 41).

Warto zauważyć, że również Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu uchwały z dnia 28 czerwca 2010 r., wydanej w sprawie sygn. akt II GPS 1/10, wyjaśniając znaczenie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w świetle regulacji zawartych w art. 190 ust. 1-4 Konstytucji RP - podniósł, iż celem ustawowej procedury, realizującej normę art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, musi być realne zagwarantowanie skutku w postaci uprawnienia do ponownego rozstrzygnięcia sprawy w nowym stanie prawnym, ustalonym orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego. Konstytucja RP przesądza o samym fakcie sanacji indywidualnych stosunków prawnych, wyznaczając cel "wznowienia" w trybie procedur ukształtowanych w ustawach. Dlatego też jakiekolwiek ograniczenia art. 190 ust. 4 Konstytucji RP są dopuszczalne wówczas, gdy uzasadnia to dyspozycja konkretnego przepisu Konstytucji RP, który wyłączałby wznawianie postępowania, jako sprzeczne z konstytucyjną istotą danej instytucji prawnej. Niedopuszczalne jest natomiast ograniczanie zasady "wzruszalności" aktów stosowania prawa wynikającej z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP poprzez regulacje wprowadzone w ustawach zwykłych, czy to wprost, czy też na skutek ich wykładni (podobnie: /w:/ wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1958/10). Z kolei, zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OPS 9/09, sąd powinien bezpośrednio zastosować art. 190 ust. 1 i 4 Konstytucji RP i uwzględnić wyrok Trybunału Konstytucyjnego w celu przywrócenia stanu zgodności z Konstytucją RP kontrolowanych rozstrzygnięć (por. także wyrok NSA z dnia 12 października 2016 r., sygn. akt II OSK 3334/14).

Mając powyższe na względzie, wskazać należy, że czynność przyznania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop kończyła sprawę administracyjną w oparciu o przepis art. 115a ustawy o Policji, który został uznany za niekonstytucyjny w zakresie dotyczącym wysokości tego świadczenia. Czynność ta stanowi zatem "inne rozstrzygnięcie", o którym mowa w art. 190 ust. 4 Konstytucji RP.

W tej sytuacji, skład Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko prezentowane w ostatnim czasie przez inne składy orzecznicze sądów administracyjnych, które przyjęły, iż - wbrew sugestiom Komendanta Głównego Policji - istnieje możliwość wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy bez konieczności podejmowania przez ustawodawcę działań o charakterze legislacyjnym na skutek omawianego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. (por. m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 419/19 i powołane tam: wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 23 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Gd 189/19, sygn. akt III SA/Gd 204/19 i sygn. akt III SA/Gd 218/19; wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 30 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 314/19, z dnia 4 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 313/19 oraz z dnia 11 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 364/19; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 27 czerwca 2019 r., sygn. akt II SAB/Sz 37/19).

Warto zauważyć, iż w orzeczeniach tych podkreśla się w szczególności, iż: "na skutek przedmiotowego wyroku [TK] art. 115a ustawy o Policji utracił moc w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia z dniem 6 listopada 2018 r., tj. ogłoszenia wyroku TK, stosownie do art. 190 ust. 3 Konstytucji RP. Jest to wyrok zakresowy, a więc art. 115a ustawy o Policji obowiązuje w dalszym ciągu i może stanowić podstawę rozstrzygania o ekwiwalencie pieniężnym za niewykorzystany urlop, przy czym jego stosowanie musi uwzględniać przedstawione stanowisko Trybunału Konstytucyjnego".

W tej sytuacji, rozważając stanowisko Komendanta Głównego Policji, który wskazywał na brak możliwości rozstrzygnięcia sprawy w zgodzie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z uwagi na brak regulacji ustawowej, należy podkreślić, że Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził niekonstytucyjności całego przepisu art. 115a ustawy o Policji, a jedynie jego części określającej sposób obliczania ekwiwalentu. Zatem pozostała w systemie prawnym obowiązująca regulacja, ustanawiająca uprawnienie policjanta do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop w przypadku jego zwolnienia ze służby. W konsekwencji, zdaniem Sądu, oznacza to, że organ administracji publicznej orzekający na podstawie art. 115a ustawy o Policji musi zrekonstruować jego treść zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. Przyjąć należy zatem, że świadczeniem ekwiwalentnym za dzień niewykorzystanego urlopu funkcjonariusza jest wynagrodzenie za jeden dzień roboczy. Nie ulega wątpliwości, że ilość dni roboczych w każdym roku kalendarzowym jest okolicznością faktyczną możliwą do ustalenia w oparciu o kalendarz na dany rok i przepisy ustawy z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 90 ze zm.). Z kolei, pobierane przez funkcjonariusza wynagrodzenie w danym roku kalendarzowym należy do danych posiadanych przez dany organ Policji. W tej sytuacji, jakiekolwiek wątpliwości co do sposobu, w jaki współczynnik dni roboczych powinien zostać ustalony, nie mogą - zdaniem Sądu - uniemożliwiać realizacji gwarantowanego przez art. 66 ust. 2 Konstytucji RP prawa funkcjonariuszy Policji do urlopu wypoczynkowego w formie ekwiwalentu z tytułu jego niewykorzystania. Nie jest należytą realizacją tego prawa dokonanie w przeszłości wypłaty ekwiwalentu w wysokości ustalonej w oparciu o przepis uznany przez Trybunał za niekonstytucyjny.

Według Sądu, uznać należy, że niewątpliwie wspomniany wyrok Trybunału Konstytucyjnego, jako orzeczenie zakresowe, nie powoduje utraty mocy całego przepisu art. 115a ustawy o Policji. Przepis ten nadal obowiązuje, przy czym należy traktować go jako pozostający w sprzeczności z Konstytucją RP, ale tylko w granicach określonych w wyroku Trybunału Konstytucyjnego. W pozostałym zakresie należy go stosować i interpretować zgodnie ze wskazówkami przedstawionymi przez Trybunał Konstytucyjny.

Wprawdzie, nie ulega wątpliwości, iż zalecana byłaby inicjatywa ustawodawcza, albowiem w świetle zasady legalizmu (art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a.), organy zobowiązane są do działania na podstawie przepisów prawa, jednakże - w ocenie Sądu - zasadne jest odwołanie się wprost do stanowiska Trybunału Konstytucyjnego, skoro pozwala ono na zrekonstruowanie treści normatywnej przepisu art. 115a ustawy o Policji w zakresie sposobu obliczania wysokości przedmiotowego świadczenia.

Z tych też względów przyjąć należy, że istniała podstawa prawna warunkująca rozpatrzenie sprawy ekwiwalentu z tytułu niewykorzystanego urlopu, w tym możliwość ponownego przeliczenia naliczonych dotąd i wypłaconych świadczeń. Podstawę tą stanowił bowiem art. 115a ustawy o Policji, interpretowany odpowiednio do wytycznych Trybunału Konstytucyjnego.

Mając na względzie powyższe, zasadne jest przyjęcie tezy, że zaniechanie ustawodawcy nie niweczy uprawnienia organu do merytorycznego rozpoznania żądania strony skarżącej, a skoro Komendant Główny Policji do dnia wniesienia skargi nie odniósł się do wniosku w jednej z dopuszczalnych form załatwienia sprawy (tj. decyzji odmawiającej przyznania świadczenia, czy też czynności materialno-technicznej polegającej na przeliczeniu i wypłacie z tego tytułu stosownej kwoty), to niewątpliwie doszło do zarzucanej skargą bezczynności.

Jeśli bowiem w ocenie organu postępowanie w sprawie wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop nie może być wszczęte z jakichkolwiek przyczyn, organ - stosownie do art. 61a k.p.a. - winien wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego. Na postanowienie to służy zażalenie. Postanowienie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania strona może kwestionować przed sądem administracyjnym. W sytuacji zaś, gdy w ocenie organu brak jest podstaw do pozytywnego rozpatrzenia wniosku strony, organ winien wydać decyzję administracyjną. Odmowa dokonania czynności materialno-technicznej następuje bowiem w formie decyzji administracyjnej. Skierowanie do strony zwykłego pisma informującego, że sposób załatwienia wniosku będzie uzależniony od sposobu wykonania wyroku Trybunału Konstytucyjnego przez organy stanowiące prawo, nie jest załatwieniem sprawy w formie wymaganej przepisami prawa.

Niepodjęcie przez organ do dnia wniesienia skargi działania, które umożliwiłoby stronie jego kwestionowanie przed sądem administracyjnym w celu dochodzenia swoich praw, stanowi o bezczynności organu w rozpatrzeniu wniosku.

Niemniej jednak zauważyć trzeba, że jakkolwiek bezczynność organu istniała w dacie wniesienia skargi do Sądu, to niewątpliwie ustała w dniu [...] grudnia 2020 r., tj. w dniu wydania przez organ decyzji nr [...].

W tym stanie rzeczy Sąd nie miał podstaw do tego, aby zobowiązać Komendanta Głównego Policji do rozpatrzenia wniosku skarżącej B. R. z dnia [...] listopada 2018 r. na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a.

Sąd stwierdził jednak, stosownie do obowiązku wynikającego z art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a., że organ dopuścił się bezczynności w przedmiotowej sprawie.

Jednocześnie, Sąd stwierdził, iż bezczynność organu nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty, przy czym każdorazowo taka ocena musi być dokonana przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12). W judykaturze przyjmuje się jednocześnie, że za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. i art. 36 k.p.a. można uznać, ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy też brak jakiejkolwiek aktywności organu. Jednocześnie słownikowe znaczenie słowa "rażący" oznacza "rzucający się w oczy, bardzo duży, oczywisty" (vide: Mały słownik języka polskiego pod red. S. Skorupki, H. Auderskiej, Z. Łempickiej, PWN, Warszawa 1969).

Wskazać należy, iż jednym z podstawowych zadań organu administracji publicznej jest rozstrzyganie co do istoty indywidualnych spraw. Nałożony przez ustawodawcę na organ obowiązek stania w toku postępowania na straży praworządności (art. 7 k.p.a.) oznacza konieczność podejmowania wszelkich działań w celu należytego rozpatrzenia sprawy.

W niniejszej sprawie organ wprawdzie nie podjął właściwego działania w ustawowym terminie, jednakże zarówno z akt postępowania, jak i argumentacji zaprezentowanej przez organ w odpowiedzi na skargę nie wynika, aby działanie Komendanta Głównego Policji było celowe, bądź też nakierowane na pozbawienie strony skarżącej uprawnień. Organ skierował do skarżącej pisma, w których wyjaśnił swój brak działania, wskazał z jakich powodów, w jego ocenie, nie ma możliwości pozytywnego załatwienia wniosku. Argumentacja ta, choć nie mogła wpłynąć w żaden sposób na ocenę Sądu co do stanu bezczynności organu, dała jednak podstawę do przyjęcia tezy, iż organ nie dopuścił się owej bezczynności z rażącym naruszeniem prawa. Trudność w rozpatrzeniu wniosku, na jaką organ wskazywał w związku z wydanym przez Trybunał Konstytucyjny wyrokiem zakresowym, nie pozwala uznać, że bezczynność organu była wynikiem kwalifikowanego naruszenia prawa.

Niemniej, należy bardzo wyraźnie podkreślić, że kwestie związane z trudnościami organu Policji wynikającymi z rzekomego braku podstawy prawnej do rozstrzygnięcia wniosku strony skarżącej, nie zwalniają w żaden sposób tego organu z zarzutu bezczynności.

Poza tym, wskazać trzeba jednoznacznie, iż strona skarżąca nie może ponosić negatywnych skutków braku działań leżących po stronie organu, w tym w zakresie dotrzymywania terminów załatwienia sprawy.

W tej sytuacji, mając na względzie, że do dnia orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie i wydania w niniejszej sprawie wyroku z dnia 29 kwietnia 2021 r., organ rozpatrzył wniosek strony skarżącej, wydając stosowną decyzję administracyjną z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...], Sąd poprzestał jedynie na stwierdzeniu dopuszczenia się przez organ bezczynności, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a.

Jednocześnie, działając na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Sąd uznał natomiast, powołując się w tym zakresie na regulację prawną określoną w przepisie art. 149 § 2 P.p.s.a., że z uwagi na brak rażącego naruszenia prawa po stronie organu, nie było zasadne przyznanie od organu na rzecz strony skarżącego sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 P.p.s.a.

Wskazać należy, iż wspomniana suma pieniężna stanowi pewnego rodzaju zadośćuczynienie dla strony skarżącej za przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. Warto zauważyć, że zarówno instytucja grzywny, jak i instytucja zasądzenia określonej sumy pieniężnej od organu na rzecz strony skarżącej mają na celu wzmocnienie instytucji przeciwdziałających bezczynności oraz przewlekłemu prowadzeniu postępowania. Rozwiązania te, w połączeniu z odszkodowaniem z ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa mają pełnić przede wszystkim funkcję prewencyjną.

W ocenie Sądu, trzeba jednak wskazać, że - wbrew żądaniom strony skarżącej - z uwagi na brak rażącego naruszenia prawa po stronie organu, nie było wystarczającej podstawy do przyznania przedmiotowej sumy pieniężnej.

W tej sytuacji, Sąd oddalił skargę w tym zakresie, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a.[pic]