Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 869/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2010-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 135, art. 200, art. 152
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7b ust. 2 pkt 2, art. 20 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2005 nr 240 poz 2027
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: par. 47
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska Sędziowie NSA Ryszard Bryk /spr./ NSA Stanisław Śliwa Protokolant Anna Zięba po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 14 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi R.Cz. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków I. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] na rzecz skarżącego R.Cz. kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

II SA/Rz 869/09

U Z A S A D N I E N I E

Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w R. po rozpoznaniu odwołania M. i T. K. od decyzji Starosty B. z dnia [...]r. nr [...] orzekającej o wprowadzeniu zmian w części kartograficznej operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu D. zgodnie z mapą uzupełniającą powstałą w wyniku podziału działki nr 3574 - postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. W podstawie prawnej organ powołał art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 7b ust. 2 pkt 2 oraz art. 20 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), § 47 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r., w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454).

W uzasadnieniu organ stwierdził, że w piśmie z dnia [...]r. właściciele działki nr 3574/2 zwrócili się do Starostwa Powiatowego w B. o sprostowanie na mapie przebiegu granicy pomiędzy działką nr 3574/2 a działką 3575. Wyjaśnili, że aktualny przebieg tej granicy jest błędny i został wprowadzony na podstawie pomiaru kontrolnego działki nr 3575 wykonanego w 1988r. Właściciel działki nr 3574/2 nie brał wówczas udziału w pomiarze kontrolnym, a zmiana granicy nie została zatwierdzona decyzją administracyjną. Zgodny przebieg granicy z obowiązującą wówczas mapą ewidencyjną został ustalony podczas podziału działki nr 3574, a w trakcie podziału zostały spisane protokoły graniczne z udziałem zainteresowanych stron. Dodatkowo wnioskodawcy nie zgodzili się na zwężenie drogi dojazdowej bo jest to naruszenie ich prawa własności.

Organ wszczął postępowanie i zlecił jednostce wykonawstwa geodezyjnego wykonanie pomiaru kontrolnego działek nr 3575 i nr 3575/2 położonych na terenie obrębu ewidencyjnego D. W wyniku przeprowadzonego postępowania dowodowo-wyjaśniającego i dokonanego pomiaru kontrolnego Starosta B. decyzją z dnia [...]r. nr [...] wprowadził zmiany w części kartograficznej operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu D. polegającego na zmianie konfiguracji działek nr 3575 i nr 3574/2 bez zmiany ich powierzchni.

Odwołanie od tej decyzji wnieśli M. i T.K. zarzucając, że obecny przebieg granicy pomiędzy działkami nr 3574/2 i 3575 jest błędny a prawidłowy przebieg został ustalony podczas podziału działki nr 3574. Domagali się ponadto przywrócenia stanu faktycznego drogi dojazdowej, stwierdzając, że podczas pomiaru kontrolnego wykonanego w maju 2008r. droga ta została znacznie zwężoną.

Po rozpoznaniu sprawy w trybie odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w R. decyzją z dnia [...]r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując na uchybienia w prowadzonym postępowaniu przez organ I instancji.

Starosta B. decyzją z dnia [...]r., nr [...] wprowadził zmiany w części kartograficznej operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu D. dotyczącej działki nr 3575 i nr 3574/2 polegającej na wzajemnej zmianie konfiguracji tych działek bez zmiany ich powierzchni. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że zmiany zostały wprowadzone na podstawie operatu pomiarowego, przyjętego do zasobu PODGiK w dniu [...]r. pod numerem [...], składającego się z wykazu zmian gruntowych i mapy uzupełniającej.

M. i T.K. wnieśli odwołanie od tej decyzji podając, że obecny przebieg granicy pomiędzy działkami nr 3574/2, a nr 3575 jest błędny, a prawidłowy przebieg granicy został ustalony podczas podziału działki nr 3574.

Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w R. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Podał, że odmienny stan użytkowania na gruncie od stanu ujawnionego w ewidencji nie oznacza błędu w ewidencji, gdyż istnieją materiały geodezyjne wskazujące inny przebieg granicy w.w. działek.

W wyniku przeprowadzenia postępowania administracyjnego Starosta B. decyzją z dnia [...]r. nr [...] orzekł o wprowadzeniu zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu D., dotyczących przebiegu granicy działek nr 3574/2 z działką nr 3575, polegających na wykazaniu tej granicy na podstawie dokumentacji powstałej w wyniku podziału działki nr 3574, wpisanej do ewidencji w Składnicy Wojewódzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w R. Filia w B. w dniu[...]. pod nr[...].

Starosta podał, że dokumentacja ta zawiera szkic polowy i mapę uzupełniającą które określają przebieg przedmiotowych granic, strony podpisały sporządzony protokół graniczny i dlatego należało przywrócić w operacie ewidencyjnym przebieg granicy zgodnie z tą dokumentacją. Powstała mapa z wykonanego podziału jest załączona do zbioru dokumentów prowadzonego przy księdze wieczystej nr 27559.

Odwołanie od tej decyzji wnieśli M. i T.K. Uzupełnili je pismem z dnia[...]. i wskazali, że chcą "przywrócenia stanu faktycznego drogi dojazdowej", podali, że nie zgadzają się na zwężenie drogi.

Odwołanie wniósł tez R.C. wskazując, ze wykonana dokumentacja z podziału działki nr 3574 nie jest kompletna, gdyż nie było decyzji zatwierdzającej podział tej działki ani materiałów z zatwierdzenia granic tj. trwałej stabilizacji na gruncie potwierdzonej protokołem przebiegu i stabilizacji granic i dlatego zaskarżone rozstrzygnięcie nie powinno opierać się na tej dokumentacji. Pomiary kontrolne wykonane w 1988 i w 2008r. potwierdziły faktyczny stan władania na gruncie i zmiana przebiegu granic ingeruje w zagospodarowanie obu działek.

W wyniku rozpatrzenia sprawy w trybie odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w R. postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia podał, że zgodnie z § 36 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej w celu podziału nieruchomości. W przedmiotowej sprawie dokonane pomiary kontrolne granic działki nr 3574/2 z działką nr 3575 w 1988r. i w 2008r. przedstawiają stan użytkowania na gruncie i nie są zgodne z dokumentacją podziałową i dlatego też nie mogą stanowić podstawy do wykazania przedmiotowych granic, gdyż ich wyniki nie mają potwierdzenia w istniejącej wcześniej dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej.

W poprzednich postępowaniach administracyjnych M. i T.K. domagali się wprowadzenia zmian zgodnie z istniejącą dokumentacją podziałową z 1985r. na które to zmiany obecnie się nie zgadzają.

Odnosząc się do zarzutów odwołania R.C. odnośnie niekompletności operatu z podziału działki nr 3574 organ wyjaśnił, że operat ten został wykonany i skompletowany zgodnie z instrukcjami technicznymi obowiązującymi w geodezji i kartografii (G-4, 0-3), zawiera niezbędne dane i podpisy stron wobec czego może aktualnie stanowić podstawę do wprowadzenia zmian.

Organ odwoławczy ponadto wyjaśnił, że nie można podziałem kontrolnym dowolnie regulować przebiegu granic, gdyż byłby to nieformalny obrót nieruchomością. Nie można tez takiej regulacji wykonać w postępowaniu administracyjnym w sprawie zmian w operacie ewidencyjnym.

Skargę na tą decyzję wniósł R.C. domagając się jej uchylenia oraz zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 36 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Granica ustalona w wyniku podziału działki jest wiążąca, ale tylko pomiędzy działkami powstałymi po podziale.

Postępowanie administracyjne w czasie dokonywanego podziału nieruchomości nie obejmuje ustalenia granic z nieruchomościami osób trzecich. W tym zakresie organ nie wydaje żadnej decyzji. Udział w postępowaniu właścicieli nieruchomości graniczących z działką podlegającą podziałowi gwarantuje tylko tym osobom, by ich prawa nie zostały naruszone.

Zarzucił, że w sprawie nie zostało przeprowadzone żadne postępowanie dla ustalenia, czy rzeczywiście przed sporządzeniem operatu z dnia 14.01.1985 r. granica ewidencyjna była zgodna z tym operatem. Nie zostało ustalone, czy któraś z działek 3574 i 3575 nie była przedmiotem postępowania uwłaszczeniowego gdyż wówczas prawną granicą działek byłaby granica stanu samoistnego posiadania na dzień 4.11.1971r.

Skarżący podał, że postępowania zostało wszczęte w wyniku wniosku T. i M.K., których celem było poszerzenie drogi dojazdowej do ich nieruchomości. Twierdzili oni, że zostało naruszone ich prawo własności zwężając drogę.

Wydane w sprawie decyzje są w swej istocie rozgraniczeniem pomiędzy działkami stron, faktycznie zmieniają te granice a tego typu orzeczenia poza postępowaniem o rozgraniczenie należą do drogi sądowej.

Na pierwszej rozprawie administracyjnej w dniu 11.04.2008r. wnioskodawcy M. i T. K. oświadczyli, że akceptują jako granice linię wyznaczoną przez trwałe metalowe ogrodzenie. Podobne oświadczenie co do tego odcinka granicy złożył skarżący.

Organy odmiennie ustaliły granicę w zaskarżonych decyzjach. Przy podziale z 1985r. prawdopodobnie omyłkowo granica została źle naniesiona na mapę co jest niedopuszczalne.

Skarżący wskazał, ze stan posiadania na gruncie w 1985r,. był inny niż wynika to z operatu z podziału działki 3574 dokonanego w 1985r. bowiem już 3 lata po tym podziale w 1988r. został wykonany kolejny pomiar kontrolny, w wyniku którego doszło do korekty zgodnie ze stanem posiadania na gruncie. Postępowanie to rzeczywiście nie zakończyło się wydaniem formalnej decyzji o dokonaniu zmian w ewidencji, wskazuje jednak na błędy popełnione przy sporządzaniu operatu w 1985r. w części dotyczącej granicy z działką 3575.

Wskazał, że po przeprowadzonych postępowaniach administracyjnych w dalszym ciągu sporną kwestią jest wyłącznie szerokość drogi, a ustalenie czy wnioskodawcy zostali naruszeni w prawie własności i czy droga została rzeczywiście zwężona podlega rozpoznaniu na drodze sądowej. Aby wprowadzić zmiany w ewidencji gruntów konieczne jest wyliczenie powierzchni według stanu przed dokonaniem zmian i po tych zmianach, powierzchnia działek powinna być określona co do 1 m2. Wskazał, że decyzja starosty nie zawiera wyliczenia powierzchni, nieprawdopodobnym jest by przy istotnych zmianach konfiguracji działek ich powierzchnia nie zmieniła się nawet o 1 metr.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w R. wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy nawiązać do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm./, z którego wynika, że wojewódzki sąd administracyjnym /sąd I instancji/ kontroluje zaskarżony akt administracyjny pod względem zgodności z prawem procesowym i materialnym. Z powołanego przepisu jednocześnie wynika, że sąd I instancji przy tej kontroli z reguły bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm./, zwanej dalej skrótem p.p.s.a., sąd I instancji wydaje wyrok na podstawie akt sprawy administracyjnej i sądowej.

Zakres kontroli sądowej określają art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a.

Pierwszy stanowi, że sąd I instancji rozstrzyga sprawę w granicach danej sprawy, ale zgodnie z zasadą oficjalności nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, to zaś znaczy, że ma obowiązek uwzględniać z urzędu naruszenia prawa o jakich nie wspomniano w skardze. Drugi pozwala sądowi kontrolować akty administracyjne wydane we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga i stosować wobec tych aktów środki przewidziane w p.p.s.a., jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

W podsumowaniu należy zatem stwierdzić, że istota kontroli sądowej polega na sprawdzeniu czy ustalony przez organy stan faktyczny sprawy znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym znajdującym się w aktach administracyjnych i czy postępowanie wyjaśniające /dowodowe/ zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami postępowania, a dalej czy ustalony stan faktyczny sprawy był wystarczający do wydania stosownej decyzji i czy orzekające organy dokonały prawidłowej subsumcji tego stanu z przepisami prawa materialnego.

W zależności od wyniku takiej kontroli, Sąd I instancji uchyla zaskarżony akt administracyjny, bądź stwierdza jego nieważność, albo oddala skargę.

Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd I instancji uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Jeżeli zaś zaskarżona decyzja prawa nie narusza, to wtedy Sąd skargę oddala /art. 151 p.p.s.a./.

Stan faktyczny sprawy wynikający z akt administracyjnych, przedstawia się następująco:

W aktach administracyjnych Starosty Powiatowego w B. znajduje się wezwanie na rozprawę administracyjną opatrzone datą [...]r. oraz notatką służbową tego organu z dnia 11.04.2008 r., będącą faktycznie protokołem rozprawy. Z dokumentów tych wynika, że przedmiotem sprawy była granica pomiędzy działką nr 3574/2 stanowiącą współwłasność łączną M. i T.K., a działką nr 3575, będącą własnością R. C.

W notatce służbowej zanotowane są oświadczenia stron, a mianowicie:

M. i T. K. oświadczyli: "przebieg granicy w terenie przebiega inaczej jak na mapie ewidencji gr. Na gruncie istnieje między działkami 3575 i 3574/2 – trwałe ogrodzenie /słupki metalowe/, które akceptujemy jako granicę między działkami. Wnosimy o pomiar tej granicy i ujawnienie jej w operacie ewidencji gruntów". Pod oświadczeniem znajdują się podpisy M.K., T.K.

R.C. oświadczył, że "akceptuje złożony przez P. K. wniosek o dokonanie pomiaru kontrolnego pomiędzy działkami 3575 a 3574/2 zgodnie ze stanem faktycznym na gruncie, a więc opisanym wyżej trwałym ogrodzeniem i wnoszę o dokonanie odpowiednich zmian po tym pomiarze w operacie ew.gr."

Pod oświadczeniem znajduje się podpis C R.

W uzasadnieniu decyzji z dnia [...]r. Nr[...], Starosta B. stwierdził, że wskazaną decyzję wydał z urzędu.

Natomiast w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej z dnia [...]r. nr[...],Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, że organ I instancji nieprawidłowo podał, że wprowadzone decyzją z dnia [...]r. zmiany zostały dokonane z urzędu, gdy w aktach sprawy znajduje się pismo M. i T.K. z dnia [...]r. zatem należało przyjąć, iż postępowanie administracyjne w sprawie granicy pomiędzy w/w działkami zostało wszczęte na wniosek M. i T.K.

W aktach sprawy administracyjnej /I i II instancji/ przekazanych Sądowi nie ma pisma /podania/ z dnia 18.04.2008 r. Na rozprawie sądowej /14.01.2010 r./ pełnomocnik organu przedłożył do akt sądowych kserokopię pisma M.K. i T.K. z dnia 18.04.2008 r. Z treści tego pisma, które wpłynęło do Starostwa Powiatowego w B. wynika, że M. K. i T.K. wnosili o sprostowanie błędnej granicy pomiędzy działkami 3575 i 3574/2 i twierdzili, że prawidłowa granica została ustalona podczas podziału działki nr 3574. Natomiast pomiar kontrolny działki 3575 dokonany w 1988 r. został wykonany bez ich udziału i zgody oraz nie został zatwierdzony decyzją administracyjną. Pomiar ten został wprowadzony na mapę bez podstawy prawnej. Nadmienili, że nie zgadzają się, aby droga dojazdowa na działce 3574/2 była węższa, bo to narusza ich własność.

Na rozprawie sądowej kserokopię pisma z dnia 18.04.2008 r. okazano uczestnikom M. i T. K., którzy po zapoznaniu się z treścią tego pisma oświadczyli, że takie właśnie pismo wystosowali do Wydziału Geodezji Starostwa Powiatowego w B. i było to ich pierwsze pismo w sprawie sprostowania granicy.

W styczniu 1985 roku dokonano podziału działki nr 3574 o pow. 13a i w wyniku tego podziału powstały działki 3574/1 o pow. 9a i 3574/2 o pow. 4a. W tym czasie właścicielką działki 3574 była ZG.

Z protokołu granicznego wynika, że granicę północną działki 3574 stanowiło ogrodzenie palami drewnianymi, zaś granice od strony wschodniej, zachodniej i południowej wytyczały wyraźne miedze.

Natomiast granica między działkami powstałymi z podziału /3574/1 i 3574/2/ została zastabilizowana rurami /słupek i ogrodzenia/ na dole kamieniami.

Operat pomiarowy z podziału działki nr 3574 został wprowadzony do ewidencji w składnicy geodezyjnej w dniu 14.01.1985 r. za numerem 1/85.

W sprawozdaniu technicznym zaznaczono, że podkład mapowy stanowiła mapa ewidencyjna w skali 1:2880 oraz mapa zasadnicza w skali 1:2000.

W 1988 r. Urząd Gminy w D. zlecił Wojewódzkiemu Biuru Geodezji i Terenów Rolnych w K. – Rejonowemu Oddziałowi w B. – wykonanie pomiaru kontrolnego działki nr 3575.

Ze sprawozdania technicznego wynika, że przedmiotem pomiaru był stan faktycznego użytkowania na gruncie. W wyniku tego pomiaru ustalono że powierzchnia działki nr 3575 wynosi 7a, zaś powierzchnia działki nr 3574/2 wynosi 4a.

Operat pomiarowy z pomiaru kontrolnego działki 3575 wprowadzono do ewidencji Wojewódzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej – Filii w B. w dniu [...]r. za numerem 530/88.

Z dokumentacji geodezyjnej dotyczącej tego pomiaru kontrolnego /szkic polowy, obliczenie powierzchni, sprawozdanie techniczne/ - nie wynika aby w tej czynności brali udział właściciele działek 3575 i 3574/2.

Następny pomiar kontrolny dotyczący działek 3575 i 3574/2 wykonano w 2008 r., w toku przedmiotowego postępowania administracyjnego.

Wykonawcą pomiaru był geodeta P.P.

W piśmie skierowanym do Wydziału Geodezji, Kartografii, Katastru i Nieruchomości Starostwa Powiatowego w B. z dnia [...]r., wymieniony geodeta stwierdził, że faktyczny przebieg granicy pomiędzy działkami 3575 i 3574/2 ustalił na podstawie zgodnych oświadczeń stron oraz widocznych trwałych śladów granicznych. Protokół z czynności ustalenia granicy podpisali M. i T.K. oraz R.C., ale oświadczyli, że wskazany stan na gruncie istnieje od lat, ale jest to stan faktyczny użytkowania sąsiadujących gruntów. Na podstawie tego pomiaru geodeta ustalił, że powierzchnia w/w nie ulegała zmianie i wynosi:

- działka 3574/2 – 0,04 ha,

- działka 3575 – 0,07 ha.

W sprawie administracyjnej były wydane n/w decyzje:

1) Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Starosta B. orzekł o wprowadzeniu zmian w części kartograficznej operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu D., jednostce ewidencyjnej D. zgodnie z mapą uzupełniającą wykonaną na podstawie pomiaru kontrolnego w dniu 10.06.2008 r. wykonanego przez geodetę P.P. i dodał, że działki 3575 i 3574/2 zmieniają konfigurację bez zmiany powierzchni.

Na skutek odwołania M. i T. K., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w R. decyzją z dnia [...]r. nr [...] uchylił wskazaną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.

Objaśniając przyczynę kasacji podał, że zebrany w sprawie materiał dowodowoy nie pozwala stwierdzić, czy ustalony przebieg granicy pokrywa się ze stosowną dokumentacją geodezyjną czy jest on jedynie ilustracją istniejącego na gruncie stanu faktycznego. Organ I instancji nie wyjaśnił, na podstawie jakich dokumentów określonych w § 36 pkt 1-6 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków wykazał na mapie ewidencyjnej przedmiotową granicę, jak również nie odniósł się do zarzutów podniesionych przez odwołujących się we wniosku z dnia 18.04.2008 r.

2) Decyzją z dnia [...]r., Nr[...] , Starosta B.orzekł tak samo jak w rozstrzygnięciu poprzedniej decyzji.

Wskazaną decyzję zaskarżyli odwołaniem M. i T.K.. Organ odwoławczy decyzją z dnia [...]r., Nr[...], uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Organ II instancji stwierdził, że pomiarem kontrolnym nie można zmieniać przebiegu granic, gdyż taka zmiana wywołuje skutki w sferze własności. Za niedopuszczalne uznał stwierdzenie organu, że z niewiadomych przyczyn w dokumentacji z pomiaru kontrolnego z 1988 r. brak jest podpisów stron. Ponadto wytknął organowi I instancji, że w zgromadzonym materiale dowodowym nie ma kopii obowiązującej mapy ewidencyjnej i zasadniczej oraz wypisów z rejestru gruntów. Organ I instancji nie zbadał również księgi wieczystej.

3) Kolejną decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Starosta B. orzekł o wprowadzeniu zmian w części kartograficznej operatu ewidencji gruntów obrębu D. zgodnie z mapą uzupełniającą sporządzoną w wyniku podziału działki nr 3574 – operat przyjęty do WODGiK w K. – Filia Terenowa w B. w dniu [...]r.

Od tej decyzji odwołania wnieśli M. i T.K. oraz R.C.. Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w R. – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [..]r.

Decyzja z dnia [...]r. jest przedmiotem skargi R. C. i została przedstawiona wraz ze skargą w części historycznej uzasadnienia. Z księgi wieczystej Kw nr 27539 prowadzonej przez Sąd Rejonowy w B. wynika, że małżonkowie M. i T.K. są właścicielami działki nr 3574/2 o pow. 0,04 ha na podstawie umowy darowizny sporządzonej w formie aktu notarialnego z 1989 r. i właścicielami działki 3574/1 na podstawie umowy darowizny, sporządzonej w formie aktu notarialnego Rep.[...].

Natomiast działka 3575 objęta jest Kw nr[...].

Oceniając zaskarżoną decyzję, w pierwszej kolejności należy zasygnalizować, iż zachodzi wątpliwość czy faktycznie postępowanie administracyjne w sprawie granicy pomiędzy działkami 3574/2 i 3575 zostało wszczęte z urzędu czy na wniosek M.i T.K. z dnia [...]r.

Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji z dnia [...]r., Nr [...] przyjął, że postępowanie zostało wszczęte z urzędu, za czym mogą przemawiać czynności dokonane przez ten organ w dniach 31.03.2008 r. i 11.04.2008 r. /wezwanie na rozprawę, protokół z rozprawy administracyjnej, nazwany notatką służbową/. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w R. /organ odwoławczy/ w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej z dnia [...]r., Nr [...] stwierdził, że organ I instancji nieprawidłowo podał, że wprowadził zmianę do operatu ewidencji gruntów i budynków z urzędu, gdyż pismo M. i T.K. z dnia [...]r. świadczy o przeprowadzeniu postępowania na wniosek strony. Z adnotacji Starostwa Powiatowego w B. zamieszczonej na kserokopii tego pisma wynika, że wpłynęło do organu I instancji w dniu [...]r. i dotyczy sprostowania granicy między w/w działkami. Organ odwoławczy jednak nie wyjaśnił w jakim celu zostały przeprowadzone przez organ I instancji czynności z dnia 31.03.2008 r. i 11.04.2008 r. Z przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków /Dz. U. Nr 38, poz. 454/, dalej jako rozporządzenie z 29.03.2001 r., wynika że dane w ewidencji gruntów podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11, czyli m.innymi na wniosek właścicieli działek /§ 46 ust. 1/. Z urzędu wprowadza się zmiany na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych, opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej, ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów /§ 46 ust. 2/, a także w wyniku weryfikacji danych ewidencyjnych w zakresie zgodności tych danych z treścią dokumentów źródłowych stanowiących podstawę wpisu do ewidencji oraz zgodności treści mapy ewidencyjnej ze stanem faktycznym w terenie /§ 54 ust. 1/. Organ odwoławczy na tle powołanych przepisów poruszonej kwestii nie wyjaśnił.

Stosownie do § 36 rozporządzenia z dnia 29.03.2001 r. przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzonej:

1) w postępowaniu rozgraniczeniowym,

2) w celu podziału nieruchomości,

3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów,

4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości,

5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej,

6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...]r. organ odwoławczy za podstawę przebiegu ewidencyjnej granicy pomiędzy działkami 3574/2 i 3575 przyjął § 36 pkt 2 rozporządzenia z 29.03.2001 r. a konkretnie operat pomiarowy sporządzony w sprawie podziału działki nr 3574, który został wpisany do ewidencji w składnicy Wojewódzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w R. – Filia w B. w dniu [...]r. pod nr [...]. W skardze R. C. zarzucił, iż granica ustalona w wyniku podziału działki jest wiążąca, ale tylko między działkami powstałymi po podziale. Zdaniem Sądu zarzut ten jest zasadny. Otóż w postępowaniu podziałowym nie można zmieniać granic zewnętrznych działki, która jest przedmiotem podziału, czyli podziału dokonuje się w granicach ewidencyjnych takiej działki. Miedzy innymi z tego względu w orzecznictwie, jak również w literaturze utrwaliło się zapatrywanie, że właściciele nieruchomości przylegającej bezpośrednio do innej nieruchomości, w odniesieniu do której na wniosek jej właściciela zostało wszczęte postępowanie administracyjne o podział nieruchomości nie są stronami takiego postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. /por. wyrok NSA z dnia 28.01.1997 r., SA/Gd 3467/95 – ONSA nr 4/1997, poz. 180, Komentarz do ustawy o gospodarce nieruchomościami pod redakcją Gerarda Bieńka, Wyd. Prawnicze LexisNexis, W-wa 2005, str. 352/.

W dacie podziału działki nr 3574 /styczeń 1985/ obowiązywała ustawa z dnia 6.07.1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach /art. 17 i 18/. Zdaniem Sądu powyższy pogląd był również aktualny na tle tej ustawy.

Dokumentacja geodezyjna sporządzona w sprawie podziału działki 3574 jest wiążąca tylko w zakresie przebiegu granicy między działkami powstałymi z podziału, czyli w tym przypadku między działkami 3574/1 i 3574/2.

W takim stanie rzeczy i stosownie do § 37 rozporządzenia z 29.03.2001 r. zachodziła konieczność dokonani pomiaru kontrolnego w celu ustalenia czy granica między działką 3574, a działką 3575 wykazana w operacie pomiarowym z 1985 r. była zgodna z istniejąca wówczas mapą ewidencyjną. Taka czynność w sprawie administracyjnej nie została przeprowadzona. Wykonany w toku postępowania administracyjnego /2008 r./ pomiar kontrolny ustala przebieg granicy między tymi działkami według stanu posiadania, a nie według stanu prawnego.

Także pomiar kontrolny wykonany w 1988 r. również opierał się na stanie faktycznego użytkowania na gruncie. Z dokumentacji geodezyjnej dotyczącej tego pomiaru nie wynika, aby w tej czynności uczestniczyli właściciele przedmiotowych działek. Z akt sprawy administracyjnej wynika, że stan prawny granicy pomiędzy tymi działkami od stycznia 1985 r. do dnia wydania zaskarżonej decyzji nie uległ zmianie.

Skoro w przedmiotowej sprawie administracyjnej nie przeprowadzono właściwego pomiaru kontrolnego, zatem zdaniem Sądu istniejący stan faktyczny sprawy był niewystarczający do ustalenia przebiegu granicy odpowiadającej stanowi ewidencyjnemu. Z tego względu i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135 p.p.s.a. Sąd uchylił decyzje obu instancji. Na podstawie art. 152 p.p.s.a., Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł po myśli art. 200 p.p.s.a.

Zasądzone koszty na rzecz skarżącego dotyczą kwoty 200,- zł z tytułu uiszczonego wpisu od skargi.

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy należy uwzględnić n/w wskazania:

1) na podstawie odpisu z księgi wieczystej, ewentualnie z wypisu rejestru gruntów, należy sprawdzić czy właścicielem działki nr 3575 jest tylko R.C., czy również D.C.. Gdyby działka ta stanowiła współwłasność łączną, to wówczas stroną postępowania powinna być też D. C., która uczestniczyła w rozprawie administracyjnej w dniu 11.04.2008 r.

2) organy wyjaśnią, czy postępowanie administracyjne zostało wszczęte z urzędu, czy na wniosek M. i T.K., w szczególności w aspekcie czynności dokonanych przez organ I instancji w dniach [...]r. i [...]r.

3) przeprowadzą dowód z pomiaru kontrolnego w celu ustalenia czy przebieg granicy między działkami 3574/2 i 3575 wykazany w dokumentacji geodezyjnej dotyczącej podziału działki 3574 był zgodny z aktualną wówczas mapą ewidencyjną. Czynność ta powinna być wykonana zgodnie z § 38 rozporządzenia z 29.03.2001 r.