Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1692/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2010-04-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 220 par. 1,3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1692/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 kwietnia 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Sędziowie: WSA Maja Chodacka, WSA Urszula Zięba (spr.), Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2010r., sprawy ze skargi I. P. przy uczestnictwie K. P., L. P. i J. P., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (sprostowano oznaczenie siedziby), z dnia 2 października 2009r. Nr [...], w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009r., I. skargę oddala, II. przyznaje radcy prawnemu E. G. od Skarbu Państwa - kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie kwotę 73 ,20 zł (siedemdziesiąt trzy złote dwadzieścia groszy) w tym podatek VAT w kwocie 13,20 zł (trzynaście złotych dwadzieścia groszy) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej.


UZASADNIENIE

Decyzjami z dnia 23 lipca 2009 roku oznaczonymi nr [...] Wójt Gminy ustalił zobowiązanym: I. P., J. P., L. P. i K. P. łączne zobowiązanie pieniężne na rok 2008 w kwocie 90,00 zł oraz na rok 2009 w kwocie 90,00 zł.

Podstawą wszczęcia postępowania prowadzonego przez organ I instancji było zawiadomienie ze Starostwa Powiatowego z dnia 12 lutego 2009 roku o zmianie ewidencji gruntów będącej następstwem postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 11 sierpnia 2008 r. Przedmiotowa zmiana polegała na tym, że w miejsce zmarłego S. P. wpisani zostali jego spadkobiercy tj: I. P., J. P., L. P. i K. P.. W toku postępowania podatnicy zostali wezwani do przedłożenia do akt sprawy informacji na temat podatku rolnego oraz podatku od nieruchomości za rok 2008 oraz 2009.

W związku z rozbieżnościami między danymi zawartymi w ewidencji a danymi wykazanymi na oświadczeniach, organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania pieniężnego za lata 2008 i 2009 wyznaczając jednocześnie stronom 7 dniowy termin na zapoznanie się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Efektem przeprowadzanego postępowania było wydanie w dniu 23 lipca 2009 roku decyzji ustalającej łączne zobowiązanie pieniężne na rok 2008 w kwocie 90,00 zł oraz decyzji ustalającej łączne zobowiązanie pieniężne na rok na 2009 w kwocie 90,00 zł.

Uzasadniając powyższe decyzje organ I instancji podniósł, że podstawą wymiaru podatku były zapisy w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Starostwo Powiatowe, oraz że zobowiązanie pieniężne zostało naliczone z zastosowaniem właściwych stawek

Od powyższych decyzji I. P. wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wskazując, że dane w wypisach z rejestru gruntów wydanych przez Starostwo Powiatowe nie odpowiadają prawdzie. Gospodarstwo rolne którego jest współwłaścicielką zostało bowiem uszczuplone o 29 arów. Domagała się przywrócenia starego rejestru i naliczenia podatku w nowej wysokości z uwzględnieniem faktycznej powierzchni jej gospodarstwa.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniami z dnia 2 października 2009r. o numerach [...] i [...] uchyliło decyzję ustalającą łączne zobowiązanie pieniężne za rok 2008 z powodów formalnych i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia oraz utrzymało w mocy decyzję ustalająca wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2009.

Uzasadniając swoje stanowisko Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że zgodnie z wypisem z rejestru gruntów Starostwa Powiatowego, uwzględniającym zmiany z dnia 12 lutego 2009 roku I.P., J. P., L. P. i K. P. są współwłaścicielami gruntów oznaczonych jako działki nr [...] oraz [...] o łącznej powierzchni 1,24 ha.

Stosownie do treści art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Z treści art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (tekst jednolity - Dz. U. z 2006r. Nr 136 poz. 969) wynika zaś, iż opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Treść powołanych przepisów przesądza jednoznacznie o tym, że podstawą wymiaru podatku rolnego są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków i w oparciu o te właśnie dane organy podatkowe ustalają wymiar zobowiązania podatkowego. Ponadto organ nie może czynić w zakresie wymiaru podatku rolnego ustaleń sprzecznych z ewidencją np. na podstawie odmiennych oświadczeń podatnika.

Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężne na rok 2009, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożyła I. P., podnosząc, że faktyczna powierzchnia gospodarstwa, którego jest współwłaścicielem jest w rzeczywistości wyższa od tej, którą podaje organ I instancji tj. 1,24 ha, oraz, że właśnie ta wyższa powierzchnia powinna być podstawą do naliczenia podatku rolnego. Skarżąca wskazywała na błędy w ewidencji oraz nieprawidłowości w ustaleniu faktycznej powierzchni jej nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji wskazując jednocześnie na bezpodstawność zarzutów podniesionych w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153 poz. 1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej z punktu widzenia legalności tj. z punktu widzenia zgodności zaskarżonych decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z treści art. 145 § 1 cytowanej ustawy wynika zaś, że sąd uchyla decyzję gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz gdy sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Analiza akt prowadzonego postępowania oraz zarzutów podniesionych w skardze I. P. doprowadziły Sąd do przekonania, iż przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia prawa materialnego lub procesowego.

Biorąc pod uwagę treść skargi, podpisanej słowami "I. P. i spadkobiercy" wskazać na wstępie należy, iż poza I. P. inne osoby nie podpisały skargi ani też w żaden sposób nie wyartykułowały chęci jej wniesienia. Spadkobiercy, bliżej niesprecyzowani z imienia i nazwiska przez skarżącą to prawdopodobnie osoby, które brały udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony. Osoby te zgodnie z treścią art. 33 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzyskały w postępowaniu sądowym status uczestników tego postępowania. Przepis ten stanowi bowiem, iż osoba która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony.

Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności powołać należy przepis art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz. U. nr 30 poz. 163 ze zm./ stanowiący, iż podstawą wymiaru podatków są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Danymi tymi organ podatkowy jest związany i nie może w trakcie postępowania podatkowego przyjąć innych ustaleń niż wynikające ze wskazanej wyżej ewidencji. Podstawą zawartych w niej zapisów są dokumenty urzędowe w postaci odpisów z księgi wieczystej, aktów notarialnych, prawomocnych orzeczeń sądowych oraz ostatecznych decyzji administracyjnych. Nie może również samodzielnie ustalać i rozstrzygać o prawidłowości i mocy prawnej dokumentów stanowiących podstawę dokonania wpisów w ewidencji. Przepis art. 22 Prawa geodezyjnego i kartograficznego nakłada natomiast na właścicieli i osoby władające nieruchomościami obowiązek zgłaszania wszelkich zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian. Obowiązek ten nie dotyczy zmian wynikających z decyzji właściwych organów, te są z urzędu przesyłane do organu prowadzącego ewidencję. Zakaz dokonywania w postępowaniu podatkowym ustaleń innych niż wynikające z ewidencji gruntów i budynków wynika także z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Dla przykładu przytoczyć można; wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 marca 2006r. sygn. akt III SA/Wa 3501/05 w którym wskazano, iż "w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji, wyrok NSA z dnia 17 stycznia 2003r. sygn. III SA 346/2002 z tezą "organy podatkowe ustalające wysokość zobowiązań w podatku rolnym nie są uprawnione do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i wypowiadania się w przedmiocie prawa własności gospodarstwa rolnego podatnika", wyrok NSA z dnia 8 maja 2002r. sygn. III SA 2466/01 z tezą "podstawę wymiaru podatku od nieruchomości stanowią m.in. dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków" czy też wyrok NSA z dnia 29 grudnia 1993r. sygn. III SA 747/1993 z tezą "organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku rolnym i leśnym nie są uprawnione do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i wypowiadania się w przedmiocie prawa własności gospodarstw rolnych poszczególnych podatników". Wskazane wyżej tezy w pełni podziela sąd orzekający w niniejszej sprawie.

Uzasadnione więc i słuszne jest stanowisko przedstawione zarówno przez organ I instancji jak i organ odwoławczy, przyjmujące za podstawę opodatkowania dane zawarte w ewidencji.

W stanie faktycznym niniejszej sprawy, skoro z urzędowego rejestru gruntów wynikało, że sporne działki gruntu mają wykazane w zaskarżonej decyzji powierzchnie i klasyfikację, to organy podatkowe zobowiązane były do uwzględnienia ich przy wymiarze podatku, nawet gdyby faktyczna powierzchnia bądź przeznaczenie gruntu różniło się od tej wskazanej w ewidencji gruntów. Ewidencja gruntów i budynków jest bowiem urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniu administracyjnym, w tym i w postępowaniu podatkowym. Jeżeli więc skarżąca kwestionuje zawarte tam dane, najpierw powinna wystąpić o ich korektę, w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Następnie, w przypadku uwzględnienia jej zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych (zob. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1994 r., III SA 911/94, OSS 1994, nr 4-5, s. 164).

To skarżąca powinna więc w odrębnym postępowaniu doprowadzić do zgodności zapisów w ewidencji gruntów i budynków z rzeczywistym stanem prawnym władanych przez nią nieruchomości, o ile takie różnice zachodzą. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe.

Skarżąca co prawda wykazywała się aktywnością w zakresie zmian danych z ewidencji gruntów. W toku postępowania przedstawiła potwierdzające to dokumenty, w postaci: pisma do Starosty Powiatowego, Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Jednakże podejmowane przez nią działania nie przyniosły spodziewanego rezultatu tj. zmiany w ewidencji gruntów zgodnie z żądaniem skarżącej. Wskazać zresztą należy, że skarżąca zainicjowała również przed tut. Sądem, postępowanie w celu wzruszenia decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 15 października 2009 r. nr [...] w przedmiocie zmiany w ewidencji gruntów. Postępowanie to nie jest jednak prawomocnie zakończone, nie doprowadziło więc dotychczas do zmiany ewidencji a zatem fakt jego prowadzenie nie ma wpływu na wynik rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

Odnośnie wysokości podatku rolnego Sąd stwierdza, że został on naliczony prawidłowo. Opodatkowaniu podatkiem rolnym, w świetle art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (tekst jednolity: Dz. U. z 1993 r. Nr 94, poz. 431 ze zm.), podlegają grunty stanowiące własność danej osoby oraz grunty stanowiące jej współwłasność w zakresie pozostającym w jej posiadaniu, jako tworzące jedno gospodarstwo rolne w rozumieniu tych przepisów. Podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi hektar przeliczeniowy. Liczbę hektarów przeliczeniowych ustala się na podstawie powierzchni, rodzajów i klasy użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów oraz zaliczenie do okręgu podatkowego. Ustawodawca w art. 4 ust. 5 ustawy ustalił przeliczniki powierzchni użytków rolnych. Podatek rolny wynosi równowartość pieniężną 2,5 ha żyta od 1 ha przeliczeniowego za rok podatkowy, obliczoną według średniej ceny skupu żyta za pierwsze trzy kwartały roku poprzedzającego rok podatkowy. Rada Gminy Uchwałą Nr XX/123/08 z dnia 19 listopada 2008 roku r. w sprawie obniżenia ceny skupu żyta jako podstawy obliczenia podatku rolnego za 2009 rok na obszarze Iwkowa przyjęła cenę 40,00 zł za 1 q.

Z ewidencji gruntów wynika, że I. P., J. P., L. P. i K. P. są współwłaścicielami gruntów oznaczonych jako działki Nr 595 oraz 625/1 o łącznej powierzchni 1,24 ha fizycznego. Na przedmiotowa powierzchnię składają się grunty oznaczone symbolem RIVb o pow. 0,71 ha, S-RIV b o pow. 0,25 ha, ŁIII o pow. 0,16 ha oraz LZ o pow. 0,02 ha i N o pow. 0,10 ha. Do opodatkowania podatkiem rolnym jako podstawę przyjęto areał użytków rolnych o pow. 1,12 ha fizycznych co stanowi 0,9040 ha przeliczeniowych. Do wyliczenia kwoty podatku rolnego zastosowano stawkę w wysokości 100 zł za hektar przeliczeniowy. Po dokonaniu matematycznego przemnożenia liczby hektarów przeliczeniowych przez stawkę podatku rolnego otrzymano kwotę podatku rolnego w wysokości 90,00 zł. Wysokość podatku ustalona przez Organ I instancji i organ odwoławczy jest zatem prawidłowa.

Ponadto na marginesie zaznaczyć należy, że postępowanie podatkowe zostało przeprowadzone prawidłowo. Strony była zawiadamiane o wszczęciu postępowania, miały zapewniony czynny udział w postępowaniu, oraz otrzymywały stosowne pouczenia o przysługujących im środkach prawnych. Sad nie dopatrzył się więc żadnych naruszeń procesowych mających wpływ na wynik sprawy.

Biorąc pod uwagę wyżej wskazane okoliczności stwierdzić należy, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku rolnym na 2009r. Brak więc ustawowych przesłanek do uwzględnienia skargi, w związku z czym należało ją oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

O kosztach wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 tej ustawy oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 6 pkt 1 i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1349 ze zm.).