Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 529/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2010-09-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6151 Lokalizacja dróg i autostrad
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1, art. 11a ust. 1, art. 11d
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 721
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
article: art. 5 ust. 1 pkt 1, 9
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 1, art. 7 ust. 2, art. 20 pkt 8
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 15 września 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska Sędzia WSA Jolanta Rosińska Protokolant asystent sędziego Marcelina Chmielecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2010 roku sprawy ze skargi E. K., A. S., D. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi gminnej w T. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art. 11a ust. 1 ustawy z dnia 10.kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U. nr 80, poz. 721 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 4.czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.u. nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.), powoływanej dalej jako k.p.a., Starosta [...] zezwolił zarządcy drogi - Prezydentowi Miasta T. na realizację inwestycji drogowej, polegającej na budowie drogi gminnej – ul. A (nazwa projektowa) w T., obejmującej działki nr [...] w obrębie [...] oraz nr [...] w obrębie [...].

W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podniósł, iż planowana inwestycja pozwoli na usprawnienie komunikacji miejskiej w ramach projektu "Rewitalizacji centrum miasta". Projektowana ulica łączyć będzie drogi: drogę gminną nr [...] – ulicę B, drogę gminną – ulicę C oraz drogę gminną nr [...] – ulicę D w T. Projektowane zamierzenie inwestycyjne spełnia wymagania określone w ustawie o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, dotyczące zasad przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, według stanu prawnego obowiązującego w dniu złożenia wniosku. Zamierzona inwestycja uzyskała pozytywną opinię Zarządu Województwa [...]. Z uwagi zaś na to, że w ustawowym terminie nie zostały wydane przez Prezydenta Miasta T. oraz Zarząd Powiatu w [...] opinie, uznać należy, iż organy wspomniane nie miały zastrzeżeń do wniosku. W dniu 20.stycznia 2010r. E. K. oraz A. S. i D. S. wnieśli o wydanie decyzji, odmawiającej zezwolenia na budowę drogi na działkach stanowiących ich współwłasność, udzielenie informacji i szczegółowych wyjaśnień, na jakiej podstawie faktycznej i prawnej Gmina Miasto T. dąży do przyjęcie ich działek oraz za jakim odszkodowaniem. Nie wyrazili także zgody na wywłaszczenie. W piśmie z dnia 27.stycznia 2010r. poinformowano strony o braku podstaw do wydania decyzji negatywnej dla inwestora oraz o podstawie prawnej i trybie przejęcia działek. W dniu 8.lutego 2010r. strony wniosły o uzasadnienie wywłaszczenia ich nieruchomości oraz dokładne określenie i opisanie inwestycji, wskazanie jakie konkretnie jej elementy mają być według projektu usytuowane na ich nieruchomości oraz wskazanie podstawy prawnej wniosku o wywłaszczenie. Odpowiedź na powyższe pismo wysłano w dniu 11.lutego 2010r.

Reasumując organ pierwszej instancji stwierdził, że planowane zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami prawa.

W odwołaniu od tej decyzji E. K., A. S. i D. S. wnieśli o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów ustawy z dnia 7.lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. nr 156 z 2006r., poz. 1118 ze zm.), w szczególności - art. 5 ust. 1 pkt 1 i 9, poprzez nieodpowiednie usytuowanie drogi publicznej na działce budowlanej i nieposzanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu ich uzasadnionych interesów. Podnieśli także, iż projektowana inwestycja będzie negatywnie wpływała na ich nieruchomość, gdyż będzie przez nią przebiegać bezpośrednio. Pod budowę drogi zostanie zabrana większa część nieruchomości. Z tego powodu zmuszeni będą zburzyć pawilony, które się na niej znajdują i z których uzyskują dochody z tytułu wynajmu powierzchni handlowych. Przebieg projektowanej drogi znacznie utrudni korzystanie z działki, której powierzchnia zostanie znacznie ograniczona. Zmniejszy to także jej wartość po podziale, gdyż ze względu na bliską odległość od drogi będzie ona nieużyteczna pod zabudowę. Zdaniem odwołujących się droga powinna być usytuowana w taki sposób, aby nie naruszała możliwości korzystania z pozostałej części ich nieruchomości, co w niniejszej sprawie nie zostało zagwarantowane. Projektowane usytuowanie drogi powoduje, że ich działka będzie pustym placem bez możliwości zagospodarowania. Zaskarżona decyzja powoduje daleko idące skutki w postaci ograniczenia możliwości korzystania z nieruchomości, użytkowania oraz dysponowania nią.

Decyzją z dnia [...], nr [...], znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 11g ust. 1 pkt 2 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż zaskarżona decyzja czyni zadość wymogom, określonym w art. 11f ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Decyzja precyzuje wymagania, dotyczące powiązania drogi z innymi drogami publicznymi i linie rozgraniczające teren inwestycji; zatwierdza podział nieruchomości oraz projekt budowlany, stanowiący jej integralną część. W orzeczeniu określono także nieruchomości, które z mocy prawa stają się własnością Gminy Miasto T. oraz warunki, wynikające z potrzeb ochrony środowiska, zabytków, dóbr kultury współczesnej, potrzeb obronności państwa oraz ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Zgodnie z art. 11f ust. 3 powołanej ustawy, Starosta [...] doręczył decyzję wnioskodawcy. O wydaniu decyzji pozostałe strony zostały powiadomione w drodze obwieszczenia, umieszczonego na tablicy ogłoszeń oraz zamieszczonego na stronie internetowej Urzędu Miasta w T., tablicy ogłoszeń w Starostwie Powiatowym w [...] w dniu 26.lutego 2010r. oraz w lokalnej prasie, tj. w A nr [...] z dnia 19.marca 2010r. Dotychczasowych właścicieli organ pierwszej instancji poinformował o wydaniu decyzji w drodze zawiadomień, wysłanych na adresy wskazane w katastrze nieruchomości. Planowane zamierzenie inwestycyjne obejmuje: wyburzenie i rozbiórkę istniejących elementów infrastruktury (budynków, chodników, elementów zagospodarowania działek) zlokalizowanych w pasie projektowanej drogi, karczowanie drzew, krzewów, wykonanie korytowania pod jezdnie, parkingi, chodniki, wykonanie warstw konstrukcyjnych elementów przekroju poprzecznego ulicy, oczyszczenie terenu i przywrócenie stanu pierwotnego, budowę kanalizacji deszczowej dla odwodnienia projektowanego pasa drogowego. Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych jest wyłączną regulacją, poprzedzającą budowę drogi w rozumieniu ustawy o drogach publicznych. Zarówno z projektu budowlanego, jak i decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wynika, że mamy do czynienia z inwestycją polegającą na budowie drogi publicznej, mieszczącej się w kategorii dróg gminnych klasy D. Jest to droga jednojezdniowa o dwóch pasach ruchu, z której będzie mógł korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem. Nabywanie nieruchomości pod drogi uregulowane zostało w rozdziale 3 tej ustawy. Decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zatwierdza się podział nieruchomości. W decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nie dochodzi jednak do wydzielenia odrębnych nieruchomości. Jest to skutek prawny decyzji powstających z mocy prawa z chwilą, gdy decyzja ta stanie się ostateczna. W myśl art. 13 ust. 3 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, jeżeli przejęta jest część nieruchomości, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, właściwy zarządca drogi obowiązany jest do nabycia, na wniosek właściciela nieruchomości, w imieniu i na rzecz jednostki samorządu terytorialnego tej części nieruchomości. Odszkodowanie określane jest odrębną decyzją, a ustalenie jego wysokości nastąpi po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, szacującego wartość nieruchomości.

Na powyższą decyzję skargę wnieśli E. K., A. S. i D. S. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie:

1. przepisów ustawy Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. nr 156 z 2006r., poz.1118 ze zm.) – art. 5 ust. 1 pkt 1 i 9 poprzez nieodpowiednie usytuowanie drogi publicznej na działce budowlanej i nieposzanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów skarżących;

2. naruszenie art. 7 ust. 1 oraz art. 8 ust. 1 ustawy o drogach publicznych poprzez błędne uznanie, że powstała droga ma mieć status drogi publicznej;

3. naruszenie art. 11a ust. 1 oraz art. 11d ust. 1 pkt 2 i 11f ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych poprzez błędne uznanie, że ulica Grunwaldzka jest połączona z innymi drogami publicznymi.

Wobec tak sformułowanych zarzutów skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych, a także dopuszczenie dowodu z dokumentów:

1. pisma Urzędu Miasta w T. z dnia 28.sierpnia 2006r. (znak: [...]) na okoliczność wykazania, iż ulica B nie jest drogą publiczną;

2. pisma Urzędu Miasta w T. z dnia 2.sierpnia 2007r., (znak: [...]) na okoliczność, iż nieruchomość, stanowiąca ich własność nie jest przeznaczona pod drogę publiczną;

3. uchwały nr [...] Rady Miejskiej w T. wraz z Regulaminem Targowiska Miejskiego w T. na okoliczność wykazania, że ul. B jest nieprzejezdna i nie jest powiązana z innymi drogami publicznymi.

W uzasadnieniu skarżący podtrzymali argumentację zawartą w odwołaniu. Nadto podnieśli, że okoliczność, iż część nieruchomości w odniesieniu, do której została podjęta uchwała rady gminy o zaliczeniu jej do kategorii dróg gminnych nie stanowiła własności gminy, co stanowi przeszkodę do zaliczenia do kategorii dróg gminnych. Skoro organ wykonujący uchwałę, czyli burmistrz miasta, a nie organ ustawowo właściwy, czyli rada miasta miałby decydować o dokładnym przebiegu drogi zaliczonej do kategorii dróg publicznych – gminnych, należy to potraktować jako naruszenie prawa materialnego, polegającego na nieuprawnionym delegowaniu na burmistrza ustawowych kompetencji rady miejskiej. Projektowana nazwa ulicy (A) w T. oraz brak nadania projektowanej drodze rangi drogi publicznej nie zwalnia miasta od prowadzenia inwestycji zgodnie z obowiązującymi przepisami, jakim jest Prawo budowlane. Skoro żaden przepis nie przewiduje automatycznego przejścia prawa własności gruntu zajętego pod drogę na rzecz gminy z chwilą wejścia w życie uchwały o zaliczeniu drogi do kategorii dróg gminnych, to oczywistym jest, że już przed podjęciem uchwały, działki przez które droga gminna ma przebiegać muszą stanowić własność gminy. W tej sytuacji nie ma zastosowania ustawa specjalna o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, ponieważ projektowana ulica A nie posiada stosownie do treści art. 8 ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, statusu drogi publicznej. Zatem na podstawie ustawy specjalnej organ nie był uprawniony do wydania zaskarżonej decyzji. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ powinien w szczególności wziąć pod uwagę, iż postępowanie w sprawie projektowanej ulicy z uwagi na jej status nie może być prowadzone w oparciu o ustawę specjalną. Ulica B w części przylegającej do planowanej inwestycji jest w istocie, zgodne z obowiązującą uchwałą Rady Miejskiej w T., częścią targowiska miejskiego, w tej części nieprzejezdną. Nie istnieje połączenie jej z innymi drogami publicznymi. Tym samym nie można zaliczyć ulicy B do drogi publicznej i zrealizować planowanej inwestycji przebudowy drogi. Zaskarżona decyzja nie zawiera wszystkich niezbędnych elementów. Przede wszystkim nie spełnia wymogu dotyczącego powiązania drogi z innymi drogami publicznymi.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.

W piśmie z dnia 13.września 2010r. uczestnik postępowania Gmina Miasto T. wniosła o oddalenie skargi, wskazując, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, iż skarżący nie przytoczyli żadnej argumentacji w zakresie podniesionego zarzutu naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, która wskazywałaby, iż projekt ulicy A sporządzony został sprzecznie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej oraz nie zapewnia spełnienia wymagań podstawowych, określonych w tym przepisie. W zakresie natomiast zarzutu naruszenia art. 9 ust. 1 pkt 5 ustawy podniesiono, iż skarżący upatrują naruszenia powyższego przepisu w fakcie odjęcia im prawa własności co do części nieruchomości zajętej pod drogę. Skoro wszakże zaskarżona decyzja wydana została w trybie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, zarzut ten winien być powiązany z naruszeniem konkretnych przepisów wspomnianej ustawy. Taka sprzeczność w przedmiotowej sprawie nie występuje, zatem nie można mówić o bezprawnym naruszeniu prawa własności skarżących. Podkreślono przy tym, iż stosownie do treści art. 140 ustawy z dnia 23.kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16, poz.93 ze zm.), prawo własności nie jest prawem absolutnym, wykonywanie tego prawa podlega ograniczeniom wynikającym z ustaw, zasad współżycia społecznego oraz społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa. Ustawę o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych należy zaś traktować jako ustawowe ograniczenie prawa własności w rozumieniu powyższego przepisu. Tym samym więc odjęcie skarżącym prawa własności części nieruchomości nie powoduje bezprawnej ingerencji w prawo własności a tym samym nie może oznaczać, że doszło do naruszenia uzasadnionego interesu skarżących, skoro decyzja ta wydana została zgodnie z prawem.

Kwestia odszkodowania będzie natomiast przedmiotem odrębnego postępowania, przy czym, w ocenie uczestnika, wszelkie wskazywane przez skarżących trudności związane z jego dochodzeniem, formułowane są na wyrost i pozostają bez wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji.

Podnoszona przez skarżących konieczność rozbiórki obiektów, zlokalizowanych na terenach zajętych pod drogę, nie odpowiada prawdzie, bowiem przejęcie nieruchomości następuje w takim stanie w jakim się aktualnie znajduje, zatem właścicieli nie obciąża żaden obowiązek rozbiórki.

Bezzasadny jest także zarzut, że nowoprojektowana droga ma status drogi wewnętrznej. Droga wspomniana jest bowiem drogą gminną, która będzie włączona w istniejącą sieć dróg publiczce, co wynika z załączonego wykazu dróg gminnych w T., ustalonego uchwałą Rady Miejskiej T. nr [...] z dnia [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2).

Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. nr 153, poz. 1279 ze zm., powoływanej dalej jako p. p. s. a.). Po myśli art. 134 § 1 p. p. s. a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p. p. s. a.).

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie. Przechodząc do merytorycznej kontroli zaskarżonego aktu należy wskazać, że został on oparty na przepisach ustawy, która ma charakter specjalny, a jej działanie z woli ustawodawcy zostało ograniczone w czasie ( do dnia 31.grudnia 2007 r. w pierwotnej wersji specustawy a wg. wersji aktualnie obowiązującej do 31.grudnia 2020 r.). Celem specustawy, która jak wskazano ma w dalszym ciągu charakter epizodyczny, jest zdecydowane uproszczenie procedur przygotowania realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. W jej pierwotnej wersji ustawa ta dotyczyła jedynie budowy dróg krajowych oraz dróg w miastach na prawach powiatu finansowanych z budżetu tych miast, jednak na mocy przepisów ustawy z dnia 18.października 2006 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 220, poz. 1601 ze zm.) z dniem 16.grudnia2006 r. jej działanie zostało rozciągnięte na wszystkie drogi publiczne. Wskazać wreszcie należy, że przepisy zamieszczone niegdyś w rozdziale 2 specustawy regulujące postępowanie w zakresie lokalizacji dróg zostały uchylone z dniem 10.września 2008 r. na mocy art. 1 pkt 2 oraz art. 8 ustawy z dnia 25.lipca 2008 r. o zmianie ustawy o szczegółowych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw ( Dz. U. nr 154, poz. 958). W miejsce uchylonego rozdziału 2 art. 1 pkt 3 ustawy zmieniającej ustawodawca wprowadził do specustawy rozdział 2a regulujący w sposób odmienny niż dotychczas postępowanie poprzedzające rozpoczęcie drogowych robót budowlanych. Na mocy tej nowelizacji w miejscu dotychczasowych decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi publicznej, aktualnie zgodnie z art. 11 a ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych są wydawane decyzje o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Należy wreszcie dodać, że na mocy art. 1 pkt 13 i pkt 14 ustawy zmieniającej uchylone zostały także przepisy art. 24 i art. 28 – art. 30 zamieszczone w rozdziale 4 specustawy, które regulowały kwestie dotyczące pozwoleń na budowę dróg i przebudowę istniejących urządzeń infrastruktury drogowej. W stanie prawnym obowiązującym aktualnie nie wydaje się już tym samym decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi a następnie decyzji o pozwoleniu na jej budowę, a w miejsce tych dwóch decyzji wydawana jest tylko decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.

Istota sporu w niniejszej sprawie, sprowadzała się do odpowiedzi na pytanie, w jakich warunkach prawnych i faktycznych zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 10.kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz czy warunki te zostały w badanej sprawie spełnione, co w konsekwencji uzasadniałoby jej zastosowanie.

Faktem pozostaje, iż orzecznictwo sądów administracyjnych nie jest jednolite, gdy chodzi o interpretację art. 1 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz ocenę dopuszczalności jej zastosowania do lokalizacji dróg niespełniających kryteriów przynależności do określonej kategorii dróg publicznych (por. np. stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25.listopada 2008r. w sprawie o sygn.akt II OSK 1111/08, z dnia 17.listopada 2009r., sygn.akt II OSK 1795/08 i z dnia 9.kwietnia 2009r., sygn.akt II OSK 91/10 oraz w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10.kwietnia 2008r., sygn.akt II SA/Łd 80/08 i z dnia 20.sierpnia 2008r., sygn.akt II SA/Łd 313/08 - wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych stanowi bowiem, iż ustawa określa zasady i warunki przygotowania inwestycji w zakresie dróg publicznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (tekst jednolity Dz.U. nr 19 z 2007r., poz. 115 ze zm.), w tym warunki lokalizacji i nabywania nieruchomości na ten cel, oraz budowy tych dróg, a także organy właściwe w tych sprawach. Tymczasem art. 1 ustawy o drogach publicznych stanowi, iż drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie niniejszej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. Drogi publiczne ze względu na funkcje w sieci drogowej dzielą się na drogi krajowe, drogi wojewódzkie, drogi powiatowe oraz drogi gminne.

Akceptując wszakże dominujące w orzecznictwie stanowisko, przyjąć należy, iż w ramach inwestycji w zakresie dróg publicznych, istotne jest określenie rodzaju drogi publicznej we wniosku o wydanie decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej, przy czym do spełnienia tego wymogu wystarcza określenie jej przez sam organ wnioskujący, przy spełnieniu innych wymogów formalnych, określonych w ustawie. Nie jest natomiast konieczne przedłożeniu uchwały rady gminy, klasyfikującej na gruncie art. 7 ust. 2 ustawy o drogach publicznych daną planowaną drogę jako drogę gminną. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9.kwietnia 2010r., sygn.akt II OSK 91/10, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przekładając powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, za wystarczające dla możliwości procedowania w niniejszej sprawie w trybie specustawy, uznać należy określenie projektowanej ulicy (A w T.) jako drogi gminnej we wniosku inwestora. Ponieważ zaś wniosek inwestora w zakresie wymagań, określonych w art. 11d ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych jest kompletny, stosowanie przez organy przepisów powołanej wyżej ustawy ocenić należy jako prawidłowe.

Odnosząc się zaś do pozostałych zarzutów skargi wskazać trzeba, że publiczny charakter dróg, z którymi połączona będzie droga projektowana nie budzi wątpliwości. Załączona uchwała Rady Miejskiej w T. z dnia [...], nr [...] zalicza bowiem do kategorii dróg gminnych ulice B, C i D w T. W sieć tych dróg projektowana ulica A będzie zaś włączona, co wynika wprost zarówno z załączonego projektu zagospodarowania terenu jak i z treści decyzji organu I instancji. Kwestia natomiast lokalnej "nieprzejezdności" ulicy B, podnoszona w skardze, pozostaje bez znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy niniejszej. Okoliczności tej nie zmienia powoływanie się przez skarżących na (niezrozumiały skądinąd) zapis w treści pisma Naczelnika Wydziału Obsługi Urzędu Miasta P. z dnia 28.sierpnia 2006r. kwestionujący publiczny charakter ulicy B, bowiem jak wspomniano przeczy mu treść aktu prawa miejscowego jakim jest opisana wyżej uchwała Rady Miejskiej w T. z dnia [...]. Załączona zaś do skargi uchwała tegoż organu z dnia [...] nr [...] w sprawie ustalenia Targowisk Miejskich w T., choć istotnie zalicza doń odcinek ulicy A, nie zmienia wszakże jej statusu. Do zarządcy drogi (w tym wypadku Prezydenta Miasta T.) należy zaś m.in. wydawanie zezwoleń na zajęcie pasa drogowego i pobieranie z tego tytułu opłat (art. 20 pkt 8 ustawy o drogach publicznych).

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia przepisów ustawy z dnia 7.lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. nr 156 z 2006r, poz.1118 ze zm.), w szczególności zaś art. 5 ust. 1 pkt 1 i 9 tegoż aktu, podzielić należy stanowisko uczestnika postępowania, iż zarówno kwestia odszkodowania za część nieruchomości skarżących, zajętą pod projektowaną drogę jak ewentualnego braku możliwości prawidłowego wykorzystania pozostałej jej części na dotychczasowe cele, wykraczała poza zakres rozpoznawanej sprawy, nie stanowiąc w istocie uzasadnienia dla zarzutu naruszenia powołanych przepisów ustawy Prawo budowlane. Przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 określa bowiem, iż obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając spełnienie wymagań podstawowych dotyczących bezpieczeństwa konstrukcji, bezpieczeństwa pożarowego, bezpieczeństwa użytkowania, odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska, ochrony przed hałasem i drganiami, odpowiedniej charakterystyki energetycznej budynków oraz racjonalizacji użytkowania energii. Art. 5 ust. 1 pkt 9 powołanej ustawy wymaga zaś poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienia dostępu do drogi publicznej. Kwestionowanie celowości inwestycji, jakkolwiek związanej z częściowym odjęciem skarżącym prawa własności, nie dowodzi naruszenia przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane, bowiem, jak trafnie wywiedziono w motywach zaskarżonej decyzji – ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, dopuszcza ingerencję w prawo własności obywateli. Prawo własności można zaś ograniczać ze względu na ważną wartość mocniej chronioną (zasadna hierarchiczności wartości chronionych przez prawo). Jak wynika z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP, wartością silniej chronioną jest interes publiczny ("cele publiczne"), który w tym wypadku przejawia się potrzebą budowy dróg ogólnie dostępnych. Sąd nie jest powołany do kontrolowania celowości i trafności rozwiązań przyjmowanych przez ustawodawcę. Punktem wyjścia dla wszelkich rozważań jest zawsze założenie racjonalnego działania ustawodawcy i domniemanie zgodności ustaw z Konstytucją. Wskazać należy więc na uzasadnienie do projektu ustawy zawierającej kwestionowane przepisy (druk sejmowy nr 858 z 30.sierpnia 2002 r.) oraz analizę motywów, jakie legły u podstaw ich uchwalenia. Otóż w uzasadnieniu do projektu ustawy stwierdza się, że jest ona regulacją służącą realizacji strategii gospodarczej rządu "Przedsiębiorczość - Rozwój - Praca", a w szczególności części zatytułowanej "Infrastruktura - klucz od rozwoju". Ma ona charakter specjalny, a jej działanie jest ograniczone w czasie (wówczas do 31. grudnia 2007 r.). Jej celem jest zdecydowane uproszczenie procedur przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych. Jest to warunek konieczny do wyraźnego przyspieszenia procesu budowy tych dróg, a zwłaszcza dróg szybkiego ruchu oraz obwodnic miast. Przyspieszenie rozwoju sieci dróg krajowych jest warunkiem nadrobienia zaległości w tym zakresie występujących między Polską a większością krajów europejskich oraz podstawą do długotrwałego rozwoju ekonomicznego i cywilizacyjnego kraju. (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6.czerwca 2006r., sygn.akt K 23/05, OTK-A 2006/6/62)

Biorąc pod uwagę powyższe, brak jest podstaw do uznania, że lokalizacja projektowanej drogi gminnej narusza interes prawny skarżących.

Ponieważ więc kontestowana decyzja nie narusza obowiązującego prawa, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono o oddaleniu skargi, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia.