Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1099/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-01-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 1990 nr 32 poz 191
law: Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędzia WSA Maria Tarnowska Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi P. [...] Spółki Akcyjnej w W. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie komunalizacji nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa po rozpatrzeniu odwołania P. [...] S.A. w W. (Oddziału Gospodarowania Nieruchomościami w W.) od decyzji Wojewody [...] z [...] lutego 2008 r. nr [...], stwierdzającej nabycie przez Gminę Miejską W., z mocy prawa, własności nieruchomości położonej w W., oznaczonej w ewidencji gruntów, w obrębie B., jako działki nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że Wojewoda [...] decyzją z [...] lutego 2008 r. nr [...] stwierdził nabycie, z mocy prawa, przez Gminę Miejską W. własności wyżej opisanej nieruchomości.

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda podkreślił, iż sam fakt posiadania nieruchomości przez państwową jednostkę organizacyjną, bez decyzji administracyjnej w formie prawem przewidzianej nie skutkuje powstaniem prawa zarządu i wyłączeniem jej z komunalizacji. Wobec czego Wojewoda nie uznał władania przedmiotową nieruchomością przez P. [...] za okoliczność wyłączającą jej komunalizację.

Odwołanie od decyzji Wojewody złożyły P. [...] S.A. w Warszawie wnosząc o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W uzasadnieniu odwołania skarżący powołał się na przepisy rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 24 września1926 roku o utworzeniu Przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe", a także na uregulowania wynikające z przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 roku o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe".

Ponadto skarżący stanął na stanowisku, że komunalizację przedmiotowej nieruchomości wyłącza także przepis art. 11 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 roku - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32 poz. 191 ze zm.)

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa rozpoznając odwołanie i całokształt sprawy wskazała, że nie można zgodzić się z zarzutami odwołania, bowiem stanowisko P. [...] S.A. świadczy o tym, że odwołujący się nie widzi potrzeby legitymowania się zindywidualizowanym tytułem prawnorzeczowym do przedmiotowej nieruchomości. Indywidualizacja ta, jest zdaniem organu niezbędna przy ocenie tytułu prawnorzeczowego do nieruchomości.

Tytuł prawnorzeczowy musi w swej osnowie zawierać wszystkie szczegółowe cechy geodezyjne i ewidencyjne. Skarżący jednakże wyprowadza tytuł do nieruchomości którymi włada z ogólnych przepisów, z których, z natury rzeczy, nie mogą wynikać wyżej wskazane indywidualne cechy. W ocenie organu II instancji przywołany w odwołaniu przykład [...] Parku Narodowego jest niesłuszny, ponieważ właśnie z niego wynika zasada precyzyjnego określenia przedmiotowego gruntu. Przepisy o utworzeniu [...] stanowią o granicach Parku i granice te są precyzyjnie ewidencyjnie i geodezyjnie określone, czego w żadnym zakresie nie zawierają przepisy statuujące przedsiębiorstwo P [...]. Zdaniem organu niezasadne jest powoływanie się na rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24.09.1926 r., gdyż nie wynika, z niego specyfikacja konkretnego gruntu. Organ powołał orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazujące przepisy aktów prawnych, regulujących status prawny przedsiębiorstwa P. [...] oraz aktów ustawowych i wykonawczych, na podstawie których przeprowadzono nacjonalizację kolei, jako mające charakter ogólnych aktów normatywnych, które nie regulowały stanu prawnego konkretnej nieruchomości, lecz mogły tylko stanowić podstawę do podejmowania aktów indywidualnych, dotyczących poszczególnych przedsiębiorstw lub składników mienia ogólnonarodowego (wyrok NSA z 15.10.2007 r. sygn. akt I OSK 1457/06).

Organ odwoławczy podkreślił, że decyzja o oddaniu nieruchomości w zarząd powinna określać jej położenie, powierzchnię, mieć załączoną mapę sytuacyjną oraz wskazywać sposób i cel korzystania z niej (uchwała 7 sędziów z dnia 23.09.1993 roku III CZP 81/93, OSNCA z 1994 r. Nr 2, poz.27).

Tytuł prawnorzeczowy P. [...] do konkretnej nieruchomości nie wynika z mających charakter ogólny aktów normatywnych, dotyczących przedsiębiorstwa państwowego P. [...]. Z kolei regulacja zawarta w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 września 1926 roku o utworzeniu przedsiębiorstwa Polskie Koleje Państwowe dotyczyła tylko majątku znajdującego się na obszarze, który w dacie wejścia w życie tegoż rozporządzenia należał poprzednio do polskiego Ministerstwa Komunikacji. Tak więc nie obejmowała ona majątku istniejącego na tzw. Ziemiach [...], w skład których wchodziło Miasto W., które zostało włączone do Państwa Polskiego dopiero po drugiej wojnie światowej.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa podkreśliła, że P. [...] przyznały, że nie miały tytułu prawnego do gruntu, to ograniczenie dalszego postępowania dowodowego przez organy obu instancji należy uznać za prawidłowe, a ograniczenie to w żadnym razie nie narusza prawa procesowego.

Zdaniem organu odwoławczego nietrafny jest także zarzut P. [...] S.A. dotyczący naruszenia przepisu art. 11 ust 1 pkt 1 ustawy komunalizacyjnej.

Wykonywanie przewozów, utrzymanie obiektów i taboru, a także ewentualne wykonywanie zadań z zakresu obronności i bezpieczeństwa państwa nie stanowi realizacji zadań z zakresu administracji rządowej. P. [...] są przedsiębiorstwem państwowym, podlegającym wpisowi do rejestru przedsiębiorstw państwowych, wykonującym określone zadania, które nie są usytuowane w systemie organów administracji rządowej lub władzy państwowej podporządkowanej Radzie Ministrów.

Przepis art. 11 ust 1 pkt 2 ustawy komunalizacyjnej wyłączał spod komunalizacji mienie należące do przedsiębiorstw państwowych, wykonujących zadania o charakterze ogólnokrajowym, przy czym określenie "należące" oznaczało, że przedsiębiorstwo legitymowało się tytułem prawnym, mienie "należało" więc w znaczeniu prawnym a nie faktycznym. Organ podkreślił, że ustawodawca uszczegółowił katalog przedsiębiorstw wskazanych w w/w przepisie, zamieszczając w art. 11 ust 1 pkt 3 delegację dla Rady Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia wykazu przedsiębiorstw, o który mowa w ust 1 pkt 2. W wydanym przez Radę Ministrów w dniu 9 lipca 1990 roku rozporządzeniu w sprawie ustalenia wykazu przedsiębiorstw państwowych i jednostek organizacyjnych, których mienie nie podlega komunalizacji (Dz.U. Nr 51, poz 301) przedsiębiorstwo państwowe P. [...] nie zostało wymienione.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyły P. [...] S.A. w W. (Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w W.).

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 kpa polegające na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności faktycznych istotnych do rozstrzygnięcia, w wyniku zaniechania rozważenia od kiedy P. [...] S.A. dysponuje sporną nieruchomością w sytuacji gdy na mocy przepisu art. 7 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 24.09.1926 r. o utworzeniu Przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe", w brzmieniu obowiązującym od dnia 05.12.1930 r. skarżący legitymował się prawem użytkowania i zarządu w stosunku do wszelkich nieruchomości nabytych do użytku kolei w okresie obowiązywania ww. rozporządzenia.

• art. 7 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24.09.1926 r. o utworzeniu Przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe" w brzmieniu obowiązującym od dnia 05.12.1930 r. - poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że przepis ten wymaga, aby przekazywanie prawnorzeczowego tytułu składników mienia ogólnonarodowego (państwowego) stanowiących nieruchomości było sformalizowane i tylko właściwe organy państwowe mogły ustanawiać prawa rzeczowe tego mienia (wydawać decyzje w tym zakresie) na rzecz innych podmiotów, podczas gdy przepis ten dla powstania zarządu wymogu takiego nie przewidywał.

• art. 5 ustawy z dnia 10.05.1990 r. przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych - poprzez jego zastosowanie i przyjęcie, że nieruchomość stanowi mienie Gminy Miejskiej W., w sytuacji gdy nie miał on zastosowania, albowiem w rzeczywistości przedmiotowa nieruchomość stanowi mienie P. [...] S.A.

• art. 16 ustawy z dnia 27.04.1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe" - poprzez jego niezastosowanie i w następstwie przyjęcie, iż sporna nieruchomość, stała się z mocy prawa, nieodpłatnie własnością Gminy Miejskiej W., podczas gdy zastosowanie tego przepisu prowadzi do wniosku, że przedmiotowa nieruchomość stanowiła mienie P. [...] S.A. w stosunku do którego wykonywała ona wszelkie uprawnienia.

• art. 11 ustawy ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10.05.1990 r. - przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, z zw. z art. 1 ustawy z dnia 27.04.1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe", w brzmieniu obowiązującym w dniu 27.05.1990 r. poprzez jego pominięcie w wyniku przyjęcia, że skarżący nie posiada tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości w postaci prawa użytkowania lub zarządu, w sytuacji gdy z analizy ww. przepisów wynika że P. [...] S.A. zostały powołane do wykonywania m.in. zadań z zakresu obronności i bezpieczeństwa państwa, zatem posiadane przez niego mienie, w tym sporna nieruchomość podlega wyłączeniu spod komunalizacji jako służące wykonaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa ograniczyła się wyłącznie do oceny, czy skarżący udowodnił podnoszone fakty i na niego przerzucił obowiązek wyjaśnienia sprawy. Organ, opierając się na art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10.05.1990 r. podniósł, że komunalizujący skutek tego przepisu zachodzi w sytuacji, gdy: uwzględniono stan faktyczny i prawny danego mienia z dnia wejścia w życie tego przepisu, mienie wnioskowane do skomunalizowania stanowi własność Skarbu Państwa i należy do jednego z podmiotów w tym przepisie wymienionych oraz gdy nie podlega wyłączeniu z komunalizacji na podstawie dalszych przepisów wymienionej ustawy.

Tymczasem, zdaniem skarżącego, zgodnie z art. 11 ust. 1 pkt ww. ustawy, składniki mienia ogólnonarodowego (państwowego), nie stają się mieniem komunalnym, jeżeli służą wykonywaniu zadań publicznych należących do własności organów administracji rządowej, sądów oraz organów władzy państwowej. Z kolei w myśl art. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe", skarżący został utworzony do wykonywania przewozu osób i rzeczy kolejami użytku publicznego w komunikacji krajowej i międzynarodowej, w celu zaspokajania potrzeb ludności i gospodarki narodowej, a także obronności i bezpieczeństwa państwa.

Zaspokajanie obronności i bezpieczeństwa państwa należą do zadań organów administracji rządowej. Zatem skoro wolą ustawodawcy było przyznanie P. [...] zadań w tym zakresie, świadczy to tym samym, iż pozostające we władaniu skarżącego mienie podlegało wyłączeniu spod komunalizacji jako służące wykonaniu zadań publicznych należących do właściwości organów administracji rządowej.

Skarżący zarzucił, że organy rozpatrujące sprawę pominęły uregulowania przepisu art. 7 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24.09.1926 r. o utworzeniu Przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe", zgodnie z którym, w jego brzmieniu na dzień 05.12.1930 r. nadanym rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z 29.11.1930 r. w sprawie zmian i uzupełnień rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 24.09.1926 r. o utworzeniu Przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe" (Dz.U. Nr 82, poz. 641), wszelkie nieruchomości przeznaczone do użytku kolei, stają się z chwilą nabycia ich przez przedsiębiorstwo "Polskie Koleje Państwowe" własnością Skarbu Państw, przedsiębiorstwo zaś zatrzymuje je w swoim użytkowaniu i powierniczym zarządzie. Powyższy zapis znalazł powtórzenie w art. 7 ust. 1 tekstu jednolitego ww. rozporządzenia ogłoszonego obwieszczeniem ministra Komunikacji z 12.08.1948 r. (Dz.U. Nr 43, poz. 312), zgodnie z którym wszelkie nieruchomości przeznaczone do użytku kolei, stają się z chwilą nabycia ich przez przedsiębiorstwo "Polskie Koleje Państwowe" własnością Skarbu Państwa, przedsiębiorstwo zaś zatrzymuje je w swoim użytkowaniu i zarządzie. Zdaniem skarżącego powyższy przepis wyznacza dwa sposoby powstania prawa zarządu nad daną nieruchomością. Pierwszym sposobem jest nabycie nieruchomości niebędącej własnością Skarbu Państwa. Wskutek takiego nabycia nieruchomość stawała się własnością Skarbu Państwa, a P. [...] uzyskiwało w stosunku do tego mienia prawo użytkowania i zarządu. Drugim sposobem uzyskania, na podstawie powyższego przepisu, prawa zarządu nad nieruchomością jest przekazanie tej nieruchomości do użytku kolei przez Skarb Państwa. Skarżący podniósł, że nie kwestionuje możliwości przejścia spornej nieruchomości na własność Skarbu Państwa, na podstawie dekretu z 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich i chociaż nie jest to przedmiotem niniejszego postępowania, to wskazuje, że bez względu na to, czy nieruchomość przeszła na własność państwa z mocy prawa na podstawie art. 2 dekretu z 1946 r., czy też P. [...] nabyły przedmiotową nieruchomość i na podstawie art. 7 ww. rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24.09.1926 r. i w ten sposób stała się ona z mocy prawy własnością Skarbu Państwa — skarżącemu przysługuje w stosunku do niej prawo zarządu, powstałe z mocy prawa na podstawie wskazanego powyżej art. 7 wskazanego rozporządzenia.

Skarżący podkreślił, że P. [...] dysponowały z mocy samego aktu prawnego rangi ustawowej tytułem prawnorzeczowym do nieruchomości, które objęły w swoje władanie do chwili uchylenia z mocy obowiązującej rozporządzenia Prezydenta z 1926 r., tj. do 8.12.1960 r. - bez konieczności uzyskania w tym względzie kształtującej decyzji administracyjnej.

Dlatego Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa błędnie przyjęła, że zarząd nieruchomości mógł być ustanawiany jedynie w drodze decyzji terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego albo za zezwoleniem tego organu na podstawie umowy o przekazanie nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi lub też na podstawie umowy o nabycie nieruchomości, albowiem w przedmiotowej sprawie zarząd na spornej nieruchomości powstał z mocy samego prawa -na podstawie art. 7 ww. rozporządzenia. Nabycie prawa zarządu wprost, na podstawie ustawy, bez konieczności uzyskania w tym zakresie decyzji administracyjnej, przewidywał nie tylko powołany przepis art. 7 omawianego rozporządzenia, ale przewidują je także przepisy ustawy o ochronie przyrody (zarówno z 07.04.1949 r. jak również uchylającej ją ustawy z 16.10.1991 r., która przejęła uregulowania poprzedniczki) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.10.1954 r. o utworzeniu Tatrzańskiego Parku Narodowego. Zdaniem skarżącego skoro prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy jest niezbędnym elementem właściwego zastosowania normy prawa materialnego - należy przyjąć, iż Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa naruszyła przepis prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. ustalając, z pominięciem rozważenia wyżej wskazanej okoliczności, że skarżący nie dysponuje tytułem prawnym do spornej nieruchomości.

W ocenie skarżącego niezależnie od powyższego Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa pominęła w całości uregulowania wynikające z przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe", w szczególności zaś zawarte w art. 16 tej ustawy.

Zdaniem skarżącego bezspornym jest, iż skarżący dysponował przedmiotową nieruchomością w dniu wejścia w życie ustawy z 10 maja 1990 r., nieruchomość ta stała się jego mieniem, co do którego wykonywał wszelkie uprawnienia.

W związku z powyższym sporna nieruchomość nie mogła należeć do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, jak błędnie przyjęła to Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola sądowo-administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżony akt nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Biorąc pod uwagę powyższe kryteria należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co skutkuje oddaleniem skargi wobec jej niezasadności.

Postępowanie komunalizacyjne dotyczące spornej nieruchomości prowadzone było na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, który to przepis organ prawidłowo zastosował.

Art. 5 ust. 1 pkt 1 przytoczonej ustawy określa, że jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego staje się w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy z mocy prawa mieniem właściwych gmin.

Z kolei zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do przedsiębiorstw państwowych, dla których organy określone w pkt 1 pełnią funkcję organu założycielskiego, staje się w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy z mocy prawa mieniem właściwych gmin. A więc z przepisu art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy wynika, że mienie ogólnonarodowe należące do przedsiębiorstw państwowych, dla których organem założycielskim były inne niż wyżej określone organy administracji państwowej, nie podlegało komunalizacji w trybie ww. przepisu. Natomiast jeżeli określone mienie ogólnonarodowe należało do takiego przedsiębiorstwa w sensie faktycznym a nie prawnym, gdyż nie legitymowało się ono odpowiednim tytułem prawnym do użytkowanego mienia, to mienie to podlegało komunalizacji na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy z dnia 10 maja 1990 r. (wyrok NSA z 16 marca 2006 r. I OSK 583/05 Lex 198195). Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa słusznie wskazała, że określenie mienie "należące" do przedsiębiorstw państwowych oznacza należenie mienia do tych podmiotów w sensie prawnym, a nie faktycznym. Stanowisko takie utrwalone jest w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyroki z 26 IX 2000 r. I SA1342/99 Lex 78921, z 2 II 2006 r. I OSK 1295/05 Lex 194864, z 16 III 2006 r. I OSK 583/05 Lex 198195, z 16 I 2008 r. I OSK 1947/06 niepub.), jak i w licznych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Wobec powyższego istota niniejszej sprawy sprowadza się do wyjaśnienia, czy skarżące przedsiębiorstwo P. [...] S.A. miało w dniu 27 maja 1990 r. tytuł prawny do nieruchomości stanowiącej działki nr [...], obręb [...], położone w W. Zważyć bowiem należy, że decyzja wydana na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r., jest decyzją o charakterze deklaratoryjnym, którą stwierdza się stan faktyczny i prawny istniejący w dniu jej wejścia w życie, tj. w dniu 27 maja 1990 r. Dlatego wszelkie zmiany zarówno stanu faktycznego jak i prawnego mające miejsce po tej dacie, nie mają znaczenia prawnego.

Prawidłowo wskazał organ II instancji, że tytuł prawny do zarządu nieruchomością Skarbu Państwa przez przedsiębiorstwa państwowe nie wynika z mających ogólny charakter aktów normatywnych dotyczących przedsiębiorstwa państwowego. Nie można go też domniemywać. Stanowisko to jest utrwalone w orzecznictwie i doktrynie, które organ prawidłowo powołał. Nie ma więc potrzeby ponownego jego powoływania.

W tej sytuacji zarzuty skargi odnośnie naruszenia przepisów art. 7 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej z 24 września 1926 r. oraz art. 16 ustawy z 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym Polskie Koleje Państwowe - wobec ich nie zastosowania, są całkowicie niezasadne.

Wymaga podkreślania, że skarżący pismem z 22 listopada 2007 r. został wezwany przez organ pierwszej instancji do wykazania tytułu prawnego do spornej nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r., jednakże takiego tytułu nie przedłożył. W odpowiedzi na wezwanie, w piśmie z 18 grudnia 2007 r. podał, że nieruchomości pozostawały w posiadaniu skarżącego, a tym samym legitymował się on tytułem prawnym do działek. Wskazał na dowody w postaci wypisu z ewidencji gruntów i budynków oraz wyrysu z mapy ewidencyjnej. W ocenie Sądu dokumenty te nie stanowią tytułu prawnego do nieruchomości. Nie można podzielić zarzutu skargi, że organ przerzucił na skarżącego obowiązek wyjaśnienia sprawy. Skarżący prawidłowo wezwany został do przedłożenia tytułu prawnego do spornej nieruchomości, tytułu takiego nie złożył. Skoro w toku postępowania organ nie dysponował tytułem prawnym skarżącego do nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r., to miał wręcz obowiązek wezwać go do przedłożenia takiego dowodu. W przeciwnym wypadku naraziłby się na zarzut nie wszechstronnego wyjaśnienia istotnych okoliczności dla rozstrzygnięcia sprawy.

Zważyć ponadto należy, że w wyrokach z 16 stycznia 2008 r. I OSK 1957/06 niepub. w analogicznej sprawie (w której także przedsiębiorstwo nie wykazało się tytułem prawnym do nieruchomości), Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że niewskazanie przez przedsiębiorstwo tytułu prawnego do gruntu powoduje, że odpowiada on przesłance określonej w art. 5 ust. 1pkt 5 ustawy z 10 maja 1990 r. i tym samym podlega on komunalizacji.

Również niezasadny jest zarzut skargi co do naruszenia przez organ art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy komunalizacyjnej poprzez jego pominięcie. Przepis ten nie znajduje bowiem w sprawie zastosowania. P. [...] nie może być uznane za organ administracji rządowej, ani nie można przyjąć, że jego mienie służyło bezpośrednio wykonywaniu zadań publicznych z zakresu obronności i bezpieczeństwa państwa.

Nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia art. 7 i 77 kpa, polegające zdaniem skarżącego, na zaniechaniu ustalenia przez organ, od kiedy P. [...] dysponuje przedmiotową nieruchomością. Wobec faktu, że skarżące przedsiębiorstwo nie wykazało tytułu prawnego do nieruchomości, a prawo zarządu nieruchomością wywodziło z przepisów powszechnie obowiązujących, to okoliczność, od kiedy P. [...] włada nieruchomością, nie ma znaczenia dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.

Mając na uwadze wszystkie omówione okoliczności - z mocy art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. ) Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.