Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2207/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
6560
Hasła tematyczne: Interpretacje podatkowe
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 43 ust. 1 pkt 37 art. 43 ust. 13
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Krystyna Kleiber (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Golat, Sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant referent stażysta Marika Krawczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę


UZASADNIENIE

B. Sp. z o.o. w W. (dalej "Spółka" lub "Skarżąca") złożyła w dniu 28 grudnia 2010 r. do Ministra Finansów wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. We wniosku przedstawiła następujące zdarzenie przyszłe: Spółka, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, świadczy na rzecz swoich klientów usługi leasingu. Na podstawie zawieranych z klientami - dalej jako "Korzystający" umów leasingu, Spółka przekazuje do używania i pobierania pożytków środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne. Przez okres obowiązywania umowy leasingu, Korzystający, jest odpowiedzialny za wykonywanie szeregu określonych czynności związanych z poprawnym użytkowaniem przedmiotów leasingu oraz pobieraniem z tego tytułu korzyści. W tym zakresie, Korzystający jest zobowiązany m. in. do ubezpieczenia przedmiotów leasingu. W wielu przypadkach Korzystający są zainteresowani skorzystaniem z umów ubezpieczeniowych na warunkach wynegocjowanych przez Spółkę. Spółka zawarła umowę o współpracy z B. Sp. z o. o. (dalej jako "B.") - agentem ubezpieczeniowym na mocy której przejęła od B. część funkcji agenta i w związku z tym świadczy określone usługi na rzecz B.. W szczególności usługi świadczone przez Spółkę na rzecz B. polegają na:

1. informowaniu klientów Spółki o możliwości zawarcia i warunkach umów ubezpieczenia w tym o sposobie realizacji świadczeń z tytułu umów ubezpieczenia zawieranych za pośrednictwem B.,

2. popularyzowaniu zakupu polis ubezpieczeniowych zawieranych za pośrednictwem B. wśród swoich klientów,

3. udzielaniu pomocy klientom w wypełnianiu (lub też samodzielne wypełnianie) dokumentów niezbędnych do zawarcia umowy ubezpieczenia przyjmowanie tych dokumentów oraz wykonywanie innych czynności przygotowawczych zmierzających do zawarcia umów ubezpieczenia w tym przekazywanie ubezpieczającym tekstów ogólnych i szczególnych warunków ubezpieczeń,

4. obliczaniu wysokości należnej składki ubezpieczeniowej, przyjmowanie składek ubezpieczeniowych jak również wystawianie swoim klientom pokwitowań przyjęcia przedmiotowych składek

5. terminowym wpłacaniu na właściwe konto składek lub rat ubezpieczeniowych pobranych od klientów Skarżąca na rzecz towarzystwa ubezpieczeń.

Współpraca z B. pozwala Spółce na zaoferowanie Korzystającym umów ubezpieczenia na warunkach korzystniejszych niż oferowane dla podmiotów indywidualnych oraz pozwala Spółce na uzyskanie dodatkowych przychodów z tytułu prowizji otrzymywanej od agenta ubezpieczeniowego. Z tytułu świadczenia przedmiotowych usług Spółka otrzymuje od B. wynagrodzenie obliczone jako określona prowizja od wynagrodzenia otrzymywanego przez B. od towarzystw ubezpieczeniowych. Wysokość prowizji należnej dla Spółki jest uzależniona od typu umowy ubezpieczeniowej. W związku z tak przedstawionym stanem faktycznym, Spółka zadała pytanie - czy opisane usługi świadczone przez Spółkę na rzecz B. podlegają zwolnieniu od podatku od towarów i usług.

Zdaniem Spółki usługi świadczone na rzecz B. stanowią usługi pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych, wymienione w powyższym przepisie i tym samym powinny podlegać zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535, z późn. zm.) - dalej "ustawa o VAT". Ustawa ta nie definiuje pojęcia pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych jednakże w procesie jego interpretacji należy skorzystać z zasad wykładni przepisów prawa. Biorąc pod uwagę, iż wykładnia językowa nie rozstrzyga jednoznacznie zakresu pojęcia pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych, celem ustalenia zakresu zwolnienia z VAT należy sięgnąć do wykładni systemowej. Wykładnia systemowa, w skrócie, polega na ustaleniu znaczenia normy prawnej poprzez dokonanie analizy miejsca, które zajmuje w systemie prawa oraz porównanie z normami sąsiadującymi. Efektem zastosowania wykładni systemowej będzie odwołanie się do regulacji ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o pośrednictwie ubezpieczeniowym (Dz.U. z 2003 r. Nr 124, poz. 1154, z późn. zm.) - dalej "ustawa o pośrednictwie ubezpieczeniowym". Jak stanowi art. 2 tej ustawy, pośrednictwo ubezpieczeniowe polega na wykonywaniu przez pośrednika za wynagrodzeniem czynności faktycznych lub czynności prawnych związanych z zawieraniem lub wykonywaniem umów ubezpieczenia. Katalog czynności wykonywanych przez Spółkę mieści się w tym zakresie, choć czynności te wykonywane są na rzecz innego podmiotu niż klient poszukujący ochrony ubezpieczeniowej czy zakład ubezpieczeń. Pośrednictwo ubezpieczeniowe w rozumieniu przepisów wskazanej ustawy może być wykonywane jedynie przez agentów ubezpieczeniowych lub brokerów ubezpieczeniowych, przy czym agent ubezpieczeniowy to pośrednik wykonujący czynności w imieniu lub na rzecz zakładów ubezpieczeń, natomiast broker ubezpieczeniowy działa na rzecz podmiotu poszukującego ochrony ubezpieczeniowej. Zakres czynności agencyjnych w rozumieniu ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym obejmuje: pozyskiwanie klientów, wykonywanie czynności przygotowawczych zmierzających do zawierania umów ubezpieczenia, zawieranie umów ubezpieczenia oraz uczestniczenie w administrowaniu i wykonywaniu umów ubezpieczenia, także w sprawach o odszkodowanie, organizowanie i nadzorowanie czynności agencyjnych. Charakter czynności wykonywanych przez Spółkę, opisanych w stanie faktycznym, nie pozostawia wątpliwości, iż stanowią one czynności agencyjne na gruncie ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym. Jednocześnie, zdaniem Spółki fakt, iż nie funkcjonuje ona na rynku usług ubezpieczeniowych jako agent ubezpieczeniowy pozostaje bez wpływu na możliwość zastosowania przez nią zwolnienia z opodatkowania podatkiem VAT. Ustawodawca sformułował, bowiem zakres zwolnienia dla usług pośrednictwa ubezpieczeniowego w oparciu o kryterium przedmiotowe, a nie podmiotowe. Zwolnieniu z opodatkowania podlegają usługi pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych, a nie usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego świadczone przez agentów ubezpieczeniowych. Gdyby intencją ustawodawcy było objęcie zwolnieniem z opodatkowania wyłącznie usług świadczonych przez podmioty posiadające status pośrednika ubezpieczeniowego, przepis określający zakres zwolnienia zostałby sformułowany zdecydowanie inaczej.

Skarżąca podniosła, że powyższe stanowisko znajduje również potwierdzenie w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, co ma istotne znaczenie w świetle faktu, iż zmiana regulacji VAT w zakresie katalogu zwolnionych, wchodząca w życie 1 stycznia 2011 r., ma na celu zharmonizowanie zakresu polskiej regulacji VAT z regulacją unijną (Dyrektywa 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE. L Nr 347; dalej "Dyrektywa 2006/112/WE"). Wyrok Trybunału z dnia 3 kwietnia 2008 roku (sygnatura C- 124/07, sprawa J.C.M. Beheer BV przeciwko Staatssecretaris yan Financien), jak również wyrok z dnia 7 grudnia 2006 roku (sygnatura C-13/06, sprawa Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Greckiej) przesądzają zdaniem Spółki, iż do skorzystania ze zwolnienia nie jest konieczna bezpośrednia relacja z ubezpieczycielem lub osobą poszukującą ochrony ubezpieczeniowej. Potwierdzają one również, iż dla celów podatku VAT konieczna jest szeroka interpretacja pojęcia "pośrednictwa ubezpieczeniowego", a zwolnieniu z opodatkowania powinny podlegać nie usługi świadczone przez określone podmioty, a czynności mające charakter usług pośrednictwa ubezpieczeniowego - a więc w praktyce czynności agencyjne lub brokerskie. Wykonywane przez Spółkę czynności zawierają się w katalogu czynności agencyjnych sformułowanym w ustawie o pośrednictwie ubezpieczeniowym. Tym samym, zdaniem Spółki nie ulega wątpliwości, iż dla celów VAT świadczone przez nią usługi powinny być klasyfikowane jako usługi pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT, podlegające zwolnieniu z opodatkowania VAT.

Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z dnia [...] kwietnia 2011 r. uznał stanowisko Spółki za nieprawidłowe.

W uzasadnieniu powołał się na treść art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 1, art. 5a, art. 41 ust. 1, art. 146a pkt 1, art. 43 ust. 1 pkt 37, art. 43 ust. 13, art. 43 ust. 14 ustawy o VAT, art. 3 ust. 1, art. 3 ust. 1a, art. 3 ust. 2b, art. 3 ust. 3-5 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. z 2010 r. Nr 11, poz. 66, z późn. zm.) – dalej "ustawa o działalności ubezpieczeniowej" jak też art. 2 ust. 1, art. 2 ust. 2, art. 2 ust. 3, art. 4, art. 6 ust. 2 ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym.

Minister Finansów biorąc pod uwagę opis stanu faktycznego we wniosku, stwierdził, że Skarżąca nie wykonuje "czynności ubezpieczeniowych" w rozumieniu art. 3 ust. 3-5 ustawy o działalności ubezpieczeniowej. Czynność ubezpieczeniowa, w ogólnie przyjętym rozumieniu, charakteryzuje się tym, że ubezpieczyciel, w zamian za wcześniejsze opłacenie składki ubezpieczeniowej, zobowiązuje się w przypadku wystąpienia ryzyka objętego umową ubezpieczenia do spełnienia na rzecz ubezpieczonego świadczenia, określonego w zawartej umowie. Tak rozumiana "czynność ubezpieczeniowa", w każdym wypadku związana jest z istnieniem stosunku umownego między usługodawcą, który domaga się zwolnienia od podatku a osobą, której ryzyko jest objęte ubezpieczeniem, czyli ubezpieczonym. Natomiast z opisanego zdarzenia przyszłego wynika, iż między Spółką oraz ubezpieczonymi nie istnieje stosunek prawny ubezpieczenia. Zainteresowany nie świadczy również usług reasekuracyjnych, polegających na wykonywaniu czynności związanych z przyjmowaniem ryzyka cedowanego przez zakład ubezpieczeń lub przez zakład reasekuracji oraz dalsze cedowanie przyjętego ryzyka. W konsekwencji, czynności wykonywane na rzecz "agenta" będące przedmiotem wniosku, nie stanowią usług ubezpieczeniowych lub reasekuracyjnych, korzystających ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT.

Minister Finansów wskazał, że z treści art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT wynika, iż prawodawca zwolnił od podatku również usługi pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych. Spółka współpracuje z agentem B. U. Sp. z o.o. za pośrednictwem którego oferuje Klientom możliwość zawarcia umowy indywidualnego ubezpieczenia. Spółka nie jest stroną umowy ubezpieczenia, a jedynie podmiotem, dzięki któremu Klienci mają możliwość zawarcia takiej umowy bez konieczności poszukiwania ochrony ubezpieczeniowej na własną rękę. Skarżąca w zamian za świadczoną usługę otrzymuje od agenta, określone w umowie o współpracy, wynagrodzenie. Czynności wykonywane przez pośrednika ubezpieczeniowego określone zostały w art. 4 ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym i dotyczą one: czynności wykonywanych w imieniu lub na rzecz zakładu ubezpieczeń (agencyjne) oraz czynności wykonywanych w imieniu lub na rzecz podmiotu poszukującego ochrony ubezpieczeniowej (brokerskie). Minister Finansów uznał, że działalność pośrednictwa ubezpieczeniowego dotyczy działalności wykonywanej przez pośrednika, który nie jest stroną umowy dotyczącej produktu finansowego. Powinna to być usługa wykonana na rzecz strony umowy oraz opłacona przez nią jako odrębna działalność pośrednictwa. Pośrednictwo to ma zatem na celu dokonanie wszelkich niezbędnych czynności, które umożliwiłyby zawarcie przez obie strony umowy, przy czym pośrednik nie realizuje w stosunku do treści umowy żadnego własnego interesu. W konsekwencji, świadczenia na rzecz firmy wykonującej czynności agencyjne nie będą stanowić pośrednictwa ubezpieczeniowego, lecz po prostu wykonanie niektórych czynności agenta ubezpieczeniowego zleconych innemu podmiotowi. Usługi świadczone przez Spółkę będą w rezultacie rozumiane jako forma współpracy polegająca na wspieraniu agenta ubezpieczeniowego za wynagrodzeniem w wykonywaniu należącej do niego działalności, bez wchodzenia w stosunki umowne z ubezpieczonymi. Powyższe usługi będą stanowiły jedynie element usług pośrednictwa, świadczonych przez inny podmiot. Biorąc pod uwagę powyższe, czynności wykonywane na rzecz agenta będące przedmiotem wniosku, nie stanowią również usług pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych, korzystających ze zwolnienia od podatku, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT. Zdaniem Ministra Finansów czynności wykonywanych przez Spółkę w ramach umowy zawartej z firmą świadczącą usługi agencyjne nie można także uznać za usługę stanowiącą element usługi ubezpieczeniowej lub reasekuracyjnej bądź też usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego, która sama stanowi odrębną całość i jest właściwa oraz niezbędna do świadczenia tych usług. Charakter tych czynności wskazuje, iż są one co prawda związane z działalnością gospodarczą firmy świadczącej usługi agencyjne, jednakże nie można ich uznać za usługę stanowiącą element usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego, niezbędną do jej świadczenia. Zatem, czynności te nie korzystają ze zwolnienia od podatku, o którym mowa w art. 43 ust. 13 ustawy o VAT. Z podatkowego punktu widzenia Spółka nie może być uznana ze pośrednika ubezpieczeniowego, gdyż zgodnie z regulacjami sektorowymi nie posiada takiego statusu, nie spełnia bowiem wymaganych ustawą o pośrednictwie ubezpieczeniowym wymogów formalnych, jakie obowiązują pośredników ubezpieczeniowych. Oznacza to, że czynności wykonane przez Spółkę w ramach świadczonej usługi, na podstawie zawartej umowy, stanowiące element usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego, świadczonej przez agenta, nie będą korzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług, określonego w art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT, lecz będą opodatkowane podstawową stawką podatku w wysokości 23% na podstawie wyłączenia wynikającego z art. 43 ust. 14 ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2011 r.

Minister Finansów wskazał, że cytowane w uzasadnieniu stanowiska Spółki wyroki Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) odnoszą się do zupełnie odmiennych stanów faktycznych, niż to przedstawiono w niniejszym wniosku.

Skarżąca wezwała Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa.

W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Minister Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany przedmiotowej interpretacji indywidualnej.

W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca wniosła o uchylenie interpretacji indywidualnej Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania w sprawie, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm przepisanych. Zaskarżonej interpretacji zarzuciła uchybienie następującym przepisom prawa:

- art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT poprzez uznanie, że usługi świadczone przez Spółkę opisane w stanie faktycznym wniosku o interpretację nie stanowią usług pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych;

- art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym poprzez uznanie, że przepisy te mają zastosowanie przy wykładni art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT.

Skarżąca w uzasadnieniu skargi poparła stanowisko przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej interpretacji indywidualnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach, których katalog zawiera art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 poz. 270) – dalej p.p.s.a. w tym orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego, wydane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.).

W ramach tak wyznaczonych kompetencji, Sąd stwierdza, że zaskarżona interpretacja nie narusza przepisów prawa.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia, czy opisane we wniosku usługi świadczone przez Spółkę na rzecz B. podlegają zwolnieniu od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT. Spółka dowodzi, że podlegają, Minister Finansów, że typ usług wskazanych przez Spółkę, nie podlega zwolnieniu.

Zgodne z art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT, zwolnione są od podatku usługi ubezpieczeniowe, usługi reasekuracyjne i usługi pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych, a także usługi świadczone przez ubezpieczającego w zakresie zawieranych przez niego umów ubezpieczenia na cudzy rachunek, z wyłączeniem zbywania praw nabytych w związku z wykonywaniem umów ubezpieczenia i umów reasekuracji. Zgodnie z art. 43 ust. 13 ustawy o VAT, zwolnienie od podatku stosuje się również do świadczenia usługi stanowiącej element usługi wymienionej w ust. 1 pkt 7 i 37-41, który sam stanowi odrębną całość i jest właściwy oraz niezbędny do świadczenia usługi zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 7 i 37-41. Przepisu ust. 13 nie stosuje się do świadczenia usług stanowiących element usług pośrednictwa, o których mowa w ust. 1 pkt 7 i 37-41 (art. 43 ust. 14 ustawy o VAT). Sąd zwraca uwagę, że pojęcia używane do oznaczenia zwolnień, o których mowa w art. 43 ustawy o VAT, należy interpretować ściśle, co wskazał Minister Finansów, zważywszy, że zwolnienia te stanowią odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą podatek od towarów i usług pobierany jest od każdej usługi świadczonej odpłatnie przez podatnika. Zwolnienie tego typu usług przewiduje Dyrektywa 112/2006 / WE Rady z dnia 28 listopada 2006r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej. Nakazuje ona krajom członkowskim, w art. 135 ust.1 a) zwolnić od podatku transakcje ubezpieczeniowe i reasekuracyjne wraz z usługami pokrewnymi świadczonymi przez brokerów ubezpieczeniowych i agentów ubezpieczeniowych. Przepis art. 43 ust. 1 pkt 37 stanowi implementację art. 135 Dyrektywy do ustawy o VAT, powołując się na usługi pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych zaś Dyrektywa na usługi pokrewne transakcjom ubezpieczeniowym. Ma to uzasadnienie w przepisach prawa krajowego dotyczących umów ubezpieczenia. Warunki wykonywania działalności w zakresie ubezpieczeń osobowych i ubezpieczeń majątkowych oraz działalności reasekuracyjnej określa ustawa o działalności ubezpieczeniowej. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o działalności ubezpieczeniowej, przez działalność ubezpieczeniową rozumie się wykonywanie czynności ubezpieczeniowych związanych z oferowaniem i udzielaniem ochrony na wypadek ryzyka wystąpienia skutków zdarzeń losowych. W myśl art. 3 ust. 1a ustawy, przez działalność reasekuracyjną rozumie się wykonywanie czynności związanych z przyjmowaniem ryzyka cedowanego przez zakład ubezpieczeń lub przez zakład reasekuracji oraz dalsze cedowanie przyjętego ryzyka (...).W przepisach art. 3 ust. 3-5 ustawy, wymienione zostały czynności ubezpieczeniowe, a to : zawieranie umów ubezpieczenia, umów gwarancji ubezpieczeniowych lub zlecanie ich zawierania uprawnionym pośrednikom ubezpieczeniowym w rozumieniu ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym, a także wykonywanie tych umów; zawieranie umów reasekuracji lub zlecanie ich zawierania brokerom reasekuracyjnym w rozumieniu ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym, a także wykonywanie tych umów, w zakresie cedowania ryzyka z umów ubezpieczenia lub umów gwarancji ubezpieczeniowych (reasekuracja bierna); składanie oświadczeń woli w sprawach roszczeń o odszkodowania lub inne świadczenia należne z tytułu umów, o których mowa w pkt 1 i 1a; ustalanie składek i prowizji należnych z tytułu zawieranych umów, o których mowa w pkt 1 i 1a; ustanawianie w drodze czynności cywilnoprawnych zabezpieczeń rzeczowych lub osobistych, jeżeli są one bezpośrednio związane z zawieraniem umów, o których mowa w pkt 1 i 1a. Czynnościami ubezpieczeniowymi są również: ocena ryzyka w ubezpieczeniach osobowych i ubezpieczeniach majątkowych oraz w umowach gwarancji ubezpieczeniowych; wypłacanie odszkodowań i innych świadczeń należnych z tytułu umów, o których mowa w ust. 3 pkt 1 i 1 a; przejmowanie i zbywanie przedmiotów lub praw nabytych przez zakład ubezpieczeń w związku z wykonywaniem umowy ubezpieczenia lub umowy gwarancji ubezpieczeniowej; prowadzenie kontroli przestrzegania przez ubezpieczających lub ubezpieczonych, zastrzeżonych w umowie lub w ogólnych warunkach ubezpieczeń, obowiązków i zasad bezpieczeństwa odnoszących się do przedmiotów objętych ochroną ubezpieczeniową; prowadzenie postępowań regresowych oraz postępowań windykacyjnych związanych z wykonywaniem: umów ubezpieczenia i umów gwarancji ubezpieczeniowych, umów reasekuracji w zakresie cedowania ryzyka z umów ubezpieczenia i umów gwarancji ubezpieczeniowych; lokowanie środków zakładu ubezpieczeń; wykonywanie innych czynności określonych w przepisach innych ustaw. Czynnościami ubezpieczeniowymi są także następujące czynności, jeżeli są wykonywane przez zakład ubezpieczeń: ustalanie przyczyn i okoliczności zdarzeń losowych; ustalanie wysokości szkód oraz rozmiaru odszkodowań oraz innych świadczeń należnych uprawnionym z umów ubezpieczenia lub umów gwarancji ubezpieczeniowych; ustalanie wartości przedmiotu ubezpieczenia; czynności zapobiegania powstawaniu albo zmniejszeniu skutków wypadków ubezpieczeniowych lub finansowanie tych działań z funduszu prewencyjnego.

Zasady wykonywania pośrednictwa ubezpieczeniowego w zakresie ubezpieczeń osobowych i majątkowych sformułowane zostały w ustawie o pośrednictwie ubezpieczeniowym. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ww. ustawy, pośrednictwo ubezpieczeniowe polega na wykonywaniu przez pośrednika za wynagrodzeniem czynności faktycznych lub czynności prawnych związanych z zawieraniem lub wykonywaniem umów ubezpieczenia. Pośrednictwo ubezpieczeniowe jest wykonywane wyłącznie przez agentów ubezpieczeniowych lub brokerów ubezpieczeniowych, z zastrzeżeniem art. 3 (art. 2 ust. 2). W myśl art. 2 ust. 3 ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym, pośrednictwo ubezpieczeniowe w zakresie reasekuracji jest wykonywane wyłącznie przez brokerów ubezpieczeniowych posiadających zezwolenie na wykonywanie działalności brokerskiej w zakresie reasekuracji (brokerów reasekuracyjnych). Według art. 4 ustawy, pośrednik ubezpieczeniowy wykonuje czynności w imieniu lub na rzecz zakładu ubezpieczeń, polegające na pozyskiwaniu klientów, wykonywaniu czynności przygotowawczych zmierzających do zawierania umów ubezpieczenia, zawieraniu umów ubezpieczenia oraz uczestniczeniu w administrowaniu i wykonywaniu umów ubezpieczenia, także w sprawach o odszkodowanie, jak również na organizowaniu i nadzorowaniu czynności agencyjnych (działalność agencyjna) albo czynności w imieniu lub na rzecz podmiotu poszukującego ochrony ubezpieczeniowej, polegające na zawieraniu lub doprowadzaniu do zawarcia umów ubezpieczenia, wykonywaniu czynności przygotowawczych do zawarcia umów ubezpieczenia oraz uczestniczeniu w zarządzaniu i wykonywaniu umów ubezpieczenia, także w sprawach o odszkodowanie, jak również na organizowaniu i nadzorowaniu czynności brokerskich (działalność brokerska). Stosownie do art. 6 ust. 2 ustawy, za pośrednictwo ubezpieczeniowe nie uznaje się działalności polegającej na dostarczaniu osobom zainteresowanym ochroną ubezpieczeniową ogólnych informacji o możliwości zawierania umów ubezpieczenia oraz o warunkach i skutkach takich umów, w szczególności o zakresie ochrony ubezpieczeniowej, jeżeli informacje są dostarczane przez podmiot wykonujący działalność inną niż pośrednictwo ubezpieczeniowe, pozostają w związku z tą działalnością i nie mają na celu doprowadzenia do zawarcia lub wykonania umowy ubezpieczenia.

W ocenie Sądu stanowisko Ministra Finansów wskazujące, że w opisanym zdarzeniu przyszłym Spółka nie wykonuje "czynności ubezpieczeniowych" w rozumieniu art. 3 ust. 3-5 ustawy o działalności ubezpieczeniowej jest zasadne. Czynność ubezpieczeniowa, w ogólnie przyjętym rozumieniu, charakteryzuje się tym, że ubezpieczyciel, w zamian za opłacenie składki ubezpieczeniowej, zobowiązuje się w przypadku wystąpienia ryzyka, objętego umową ubezpieczenia, do spełnienia na rzecz ubezpieczonego świadczenia określonego w zawartej umowie. Tymczasem pomiędzy Skarżącą, a ubezpieczającymi się, nie zostaje w konsekwencji działań Skarżącej, zawarta umowa ubezpieczenia. Spółka nie jest stroną umowy ubezpieczenia, a jedynie podmiotem, dzięki któremu Klienci mają możliwość zawarcia takiej umowy z B. czyli działa jak jej agent reklamowy, otrzymując w zamian od B. wynagrodzenie, określone w umowie o współpracy. Spółka nie świadczy również usług reasekuracyjnych jak też usług pośrednictwa, również zwolnionych od podatku. W ocenie Sądu czynności Spółki nie należą też do usług pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych. Czynności wykonywane przez pośrednika ubezpieczeniowego określone zostały w art. 4 ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym i dotyczą one czynności wykonywanych w imieniu lub na rzecz zakładu ubezpieczeń (agencyjne) oraz czynności wykonywanych w imieniu lub na rzecz podmiotu poszukującego ochrony ubezpieczeniowej (brokerskie). Działalność pośrednictwa ubezpieczeniowego dotyczy działalności wykonywanej przez pośrednika, który nie zajmuje miejsca jakiejkolwiek strony umowy dotyczącej produktu finalnego. Powinna to być usługa wykonana na rzecz strony umowy oraz opłacona przez nią jako odrębna działalność pośrednictwa. Pośrednictwo to ma zatem na celu dokonanie wszelkich niezbędnych czynności, które umożliwiłyby zawarcie przez obie strony umowy, przy czym pośrednik nie realizuje w stosunku do treści umowy żadnego własnego interesu. W konsekwencji, świadczenia na rzecz firmy wykonującej czynności agencyjne nie będą stanowić pośrednictwa ubezpieczeniowego, lecz po prostu wykonanie niektórych czynności agenta ubezpieczeniowego zleconych innemu podmiotowi. Usługi świadczone przez Spółkę w rezultacie są formą współpracy polegającą na wspieraniu agenta ubezpieczeniowego za wynagrodzeniem w wykonywaniu należącej do niej działalności, bez wchodzenia w stosunki umowne z ubezpieczającymi się. Będą stanowiły jedynie element usług pośrednictwa, świadczonych przez inny podmiot. Skarżąca bowiem współpracuje z B., oferując jako firma leasingowa, swoim Klientom, możliwość zawarcia umowy ubezpieczenia indywidualnego z B.. Jednocześnie nie przejmuje od B. ryzyka zawarcia takiej umowy ubezpieczenia i jej realizacji bo w imieniu B. takiej umowy nie zawiera. W konsekwencji, czynności wykonywane na rzecz B. nie stanowią usług ubezpieczeniowych lub reasekuracyjnych, ani też pośrednictwa ubezpieczeniowego, korzystających ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT.

W tym stanie, zaskarżona interpretacja indywidualna nie narusza przepisów prawa materialnego, tj. art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT oraz art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o pośrednictwie ubezpieczeniowym.

Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 p.p.s.a.