Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Wr 2784/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2005-09-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6131 Opłaty za korzystanie ze środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 284 ust. 1, art. 292 pkt 2, art. 318 ust. 1, art. 318 ust. 6
journal: Dz.U. 2001 nr 62 poz. 627
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.
Teza: Termin do złożenia wniosku o odroczenie terminu płatności opłaty, o którym mowa w art. 318 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska /Dz.U. nr 62 poz. 627 ze zm./, jest warunkiem materialnoprawnym odroczenia płatności, którego niezachowanie skutkuje, w myśl art. 318 ust. 6 tej ustawy, odmową odroczenia terminu płatności opłaty za korzystanie ze środowiska, określonej w art. 284 ust. 1 oraz opłaty podwyższonej zgodnie z art. 292 pkt 2.

TEZY

Termin do złożenia wniosku o odroczenie terminu płatności opłaty, o którym mowa w art. 318 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska /Dz.U. nr 62 poz. 627 ze zm./, jest warunkiem materialnoprawnym odroczenia płatności, którego niezachowanie skutkuje, w myśl art. 318 ust. 6 tej ustawy, odmową odroczenia terminu płatności opłaty za korzystanie ze środowiska, określonej w art. 284 ust. 1 oraz opłaty podwyższonej zgodnie z art. 292 pkt 2.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Roman Ciąglewicz – spr. sędzia WSA Daria Sachanbińska Sędziowie asesor WSA Elżbieta Naumowicz Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Johan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2005 r. sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie opłat za korzystanie ze środowiska oddala skargę.


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Decyzjami z dnia 15 lipca 2003 r. Marszałek Województwa [...] określił dla Urzędu Miasta [...] wysokość opłat za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi oraz zobowiązał do uiszczenia określonych w decyzjach kwot opłaty na konto Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...]. Poszczególne decyzje zawierały następujące rozstrzygnięcia:

- decyzją nr [...] – określono wysokość opłaty za wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi w I kwartale 2002 r., w kwocie 133 288,59 zł, w tym zwyżka za brak pozwolenia w kwocie 104 378,05 zł oraz zobowiązano Urząd Miasta [...] do wpłaty na konto Urzędu Marszałkowskiego kwoty w wysokości 108 448,58 zł wraz z odsetkami należnymi od dnia 1 maja 2002 r. do dnia wpłaty;

- decyzją nr [...] – określono wysokość opłaty za wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi w II kwartale 2002 r., w kwocie 133 288,59 zł, w tym zwyżka za brak pozwolenia w kwocie 104 378,05 zł oraz zobowiązano Urząd Miasta [...] do wpłaty na konto Urzędu Marszałkowskiego kwoty w wysokości 104 378,05 zł wraz z odsetkami należnymi od dnia 1 sierpnia 2002 r. do dnia wpłaty;

- decyzją nr [...] – określono wysokość opłaty za wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi w III kwartale 2002 r., w kwocie 129 848,24 zł, w tym zwyżka za brak pozwolenia w kwocie 100 937,70 zł oraz zobowiązano Urząd Miasta [...] do wpłaty na konto Urzędu Marszałkowskiego kwoty w wysokości 100 937,70 zł wraz z odsetkami należnymi od dnia 1 listopada 2002 r. do dnia wpłaty;

- decyzją nr [...] – określono wysokość opłaty za wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi w IV kwartale 2002 r., w kwocie 117 548,29 zł, w tym zwyżka za brak pozwolenia w kwocie 88 637,75 zł oraz zobowiązano Urząd Miasta [...] do wpłaty na konto Urzędu Marszałkowskiego kwoty w wysokości 88 637,75 zł wraz z odsetkami należnymi od dnia 1 lutego 2003 r. do dnia wpłaty;

- decyzją nr [...] – określono wysokość opłaty za wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi w I kwartale 2003 r., w kwocie 59 260,47 zł, w tym zwyżka za brak pozwolenia w kwocie 28 426,18 zł oraz zobowiązano Urząd Miasta [...] do wpłaty na konto Urzędu Marszałkowskiego kwoty w wysokości 28 426,21 zł wraz z odsetkami należnymi od dnia 1 maja 2003 r. do dnia wpłaty;

Jako podstawę prawną decyzji wskazano przepisy art. 288 ust. 1, art. 285 ust. 1, art. 281 ust 1 i art. 292 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.), rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 października 2001 r. w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska (Dz. U. Nr 130, poz. 1453 ze zm.) oraz art. 21 § 3 i art. 53 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) a także art. 104 Kpa. W uzasadnieniach decyzji organ wskazał, iż postępowanie w sprawie niedopełnienia obowiązku uiszczenia należnych opłat wszczęte zostało z urzędu, w związku ze stwierdzeniem zaległości w zakresie opłat z tytułu korzystania ze środowiska, ze względu na wprowadzenie wód opadowych i roztopowych. Organ wyjaśnił, iż wysokości należnych opłat zostały określone w drodze decyzji, ponieważ Urząd Miasta uiścił tylko część przedmiotowych zobowiązań. Wskazał również, iż przy określaniu wysokości należnych opłat, zastosowano stawki obowiązujące w dniu korzystania ze środowiska tj. odpowiednio w 2002 r. 2003 r. Ponadto, w myśl art. 292 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska, dla odbiorników ścieków nie posiadających wymaganego pozwolenia wodno – prawnego zastosowano zwyżkę 500 %. W decyzji nr [...] zwyżkę 500 % zastosowano za okres od 1 stycznia 2003 r do 11 stycznia 2003 r., natomiast za okres od 12 stycznia 2003 r. do 31 marca 2003 r. opłatę podwyższono o 100 %. Organ wyjaśnił również, iż kwoty do uiszczenia których Urząd Miasta został zobowiązany w decyzjach stanowią różnicę pomiędzy kwotą należną, a kwotą wniesioną na rachunek Urzędu Marszałkowskiego.

Pismem z dnia 15 lipca 2003 r. Prezydent [...], w oparciu o ustawę z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska, wniósł o umorzenie z urzędu opłat z tytułu braku wymaganych pozwoleń wodno-prawnych. W piśmie wskazał, iż Gmina [...] wnosiła i wnosi w terminie opłaty z tytułu odprowadzania wód opadowych i roztopowych do odbiorników. Wyjaśnił, iż zwiększone opłaty z tytułu braku aktualnych pozwoleń nie zostały naliczone, gdyż w 2002 r., równocześnie z wejściem w życie przepisów, wdrożono procedury przetargowe na aktualizację posiadanych i opracowanie nowych operatów dla uzyskania pozwoleń. W trakcie prac nad operatami wodno-prawnymi wystąpiła natomiast konieczność ich koordynacji z opracowywanymi równocześnie projektami technicznymi sieci kanalizacyjnych i dróg dla Programu ISPA – Poprawa jakości wody w O. nr [...]. W piśmie wskazano również, iż Gmina [...] uzyskała w I i II kwartale 2003 r. wszystkie pozwolenia wodno-prawne na wyloty kanalizacji deszczowej. W pozwoleniach natomiast została zobowiązana do rozpoczęcia budowy urządzeń oczyszczających wody opadowe i roztopowe w terminie 2 lat od daty uzyskania tych pozwoleń. Ponadto, załączając aktualną mapę przedstawiającą gospodarkę wodami opadowymi na terenie miasta [...], wyjaśniono iż wody opadowe i roztopowe są odprowadzane do odbiorników: rzeka Odra, Czarnka, Malina, kanał Młynówka, Ulgi, Szczepanowicki, Półwieś, potok Ryjec, wyrobisko Cementowni [...].

W dniu 31 lipca 2003 r., Prezydent [...] złożył kolejny wniosek, w którym wnosząc ponownie o umorzenie części opłaty podwyższonej za korzystanie ze środowiska z tytułu wprowadzania wód opadowych i roztopowych do środowiska, w wysokości 142 008 zł, wniósł również o odroczenie, do dnia 30 czerwca 2008 r., terminu płatności pozostałej części opłaty podwyższonej za korzystanie ze środowiska z tytułu wprowadzania wód odpadowych i roztopowych do środowiska, wynoszącej 288 660,29 zł, ustalonej decyzjami Urzędu Marszałkowskiego z dnia 15 lipca 2003 r. W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż po wejściu w życie ustawy – Prawo ochrony środowiska, w 2001 r., Urząd Miasta [...] przystąpił do sporządzenia inwentaryzacji powierzchni utwardzonych terenów przemysłowych i składowych, baz transportowych oraz dróg i parkingów o trwałej nawierzchni w celu określenia wysokości opłat za korzystanie ze środowiska z tytułu odprowadzania ścieków opadowych z tych powierzchni. W 2002 r. zaktualizowano oraz opracowano nowe operaty wodno-prawne dla wylotów kanalizacji deszczowej, w celu uzyskania pozwoleń wodno-prawnych na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do odbiorników. Prezydent podniósł, iż łączna kwota wydana przez Urząd Miasta [...] na ten cel wyniosła 142 008 zł, a pozwolenia uzyskano na przełomie 2002 i 2003 r. Wyjaśnił, iż w operatach zaprojektowane zostały urządzenia podczyszczające ścieki deszczowe z zawiesiny i substancji ropopochodnych.

Decyzją z dnia [...], nr [...], Marszałek Województwa [...], działając na podstawie art. 316, art. 317 ust. 1 oraz art. 319 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.) odmówił Urzędowi Miasta [...] umorzenia opłaty podwyższonej z tytułu wprowadzania wód opadowych i roztopowych, w wysokości 142 008 zł oraz odroczenia terminu płatności pozostałej kwoty podwyższonej opłaty za brak pozwolenia wodno-prawnego. W uzasadnieniu organ ocenił, iż wniosek o umorzenie opłaty oraz odroczenie terminu płatności pozostałej części opłaty wniesiony, w dniu 31 lipca 2003 r., złożony został z uchybieniem terminu wynikającego z art. 318 ust. 1 Prawa ochrony środowiska. Ponadto, wnioskodawca nie dopełnił warunków odroczenia określonych w art. 318 ust 1 oraz ust. 3 pkt 2 i 3 tej ustawy, a dotyczących obok terminu złożenia wniosku, przedstawienia opisu, a także harmonogramu realizowanego przedsięwzięcia, którego wykonanie zapewni usunięcie przyczyn ponoszenia podwyższonych opłat lub kar w okresie nie dłuższym niż 5 lat. Jako kolejny argument, uzasadniający przyjęte rozstrzygnięcie, organ wskazał brak podstaw prawnych do umorzenia, przez organy właściwe ze względu na posiadane kompetencje, opłaty podwyższonej za brak pozwolenia wodno-prawnego. Zgodnie bowiem z art. 319 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, organ może jedynie orzec o zmniejszeniu odroczonych opłat o sumę środków własnych wydatkowanych na przedsięwzięcie, które terminowo zrealizowane usunęło przyczyny ponoszenia opłat podwyższonych.

W odwołaniu Gmina [...] reprezentowana przez Prezydenta [...] wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i orzeczenie o umorzeniu kwoty 142 008 zł oraz odroczeniu terminu płatności pozostałej opłaty podwyższonej z tytułu wprowadzenia wód opadowych i roztopowych w kwocie 288 660,29 zł zgodnie z wnioskiem z dnia 31 lipca 2003 r., bądź o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Jednocześnie wyjaśniła, iż Urząd Miasta [...] podjął, od października 2001 r., działania zmierzające do dostosowania istniejącego stanu do wymogów zawartych w ustawie – Prawo ochrony środowiska. Przystąpiła do sporządzenia inwentaryzacji powierzchni utwardzonych terenów przemysłowych i składowych, baz transportowych oraz dróg i parkingów o trwałej nawierzchni w celu określenia wysokości opłat za korzystanie ze środowiska (realizacja własnymi siłami z udziałem Spółki Wodociągi i Kanalizacja w O.), jak również zleciła aktualizację posiadanych operatów i opracowanie nowych operatów wodno-prawnych oraz uzyskał pozwolenia wodno-prawne na przełomie 2002 i 2003 r. Odwołująca się zauważyła, że wykonanie tych przedsięwzięć zapewniło usunięcie przyczyn podwyższenia opłat, o czym stanowi art. 317 ust. 1 Prawa ochrony środowiska. Z tych też powodów, zdaniem strony odwołującej, posiada ona uprawnienie do uzyskania umorzenia kwoty wydanej na opracowanie operatów wodno-prawnych oraz odroczenia pozostałej opłaty podwyższonej. Dodała, iż do planu budżetu miasta [...] na 2004 r. złożono wniosek o ujęcie zadania inwestycyjnego pod nazwą "budowa separatorów na wylotach kanalizacji deszczowej", na kwotę 1 700 000 zł. Stwierdziła, iż zmieniając zapis art. 292 Prawa ochrony środowiska, w którym obniżono do 100 % opłaty podwyższone z tytułu braku pozwoleń wodno-prawnych, ustawodawca zapewne doszedł do wniosku, że zastosowane pierwotnie sankcje były zbyt uciążliwe dla podmiotów korzystających ze środowiska, co przemawia za uwzględnieniem odwołania. Niezłożenie w terminie wniosku nie może natomiast przekreślać zastosowania umorzenia i odroczenia płatności, skoro czynności wymagane przepisem art. 317 Prawa ochrony środowiska zostały wykonane, a efekty osiągnięte.

Decyzją z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż w myśl art. 292 Prawa ochrony środowiska, podmiot korzystający ze środowiska bez wymaganego pozwolenia wodno-prawnego na odprowadzanie ścieków jest obowiązany do ponoszenia podwyższonych opłat za korzystanie ze środowiska. Przepisy przewidują możliwość odraczania i umarzania podwyższonej opłaty. Odroczenie uwarunkowano jednak spełnieniem szeregu przesłanek. Zgodnie z art. 318 Prawa ochrony środowiska warunkiem odroczenia jest złożenie przez podmiot korzystający ze środowiska wniosku zawierającego: wskazanie wysokości opłaty, o której odroczenie terminu płatności strona występuje, opis realizowanego przedsięwzięcia, które usunie przyczynę ustalenia podwyższonej opłaty oraz harmonogram realizacji przedsięwzięcia, ze wskazaniem etapów nie dłuższych niż 6 miesięcy. Organ zaznaczył przy tym, iż istotne jest aby wniosek taki, w myśl art. 318 ust.1 cyt. ustawy, złożony został przed upływem terminu, w którym opłaty te winny być uiszczane. Mając na uwadze wskazane regulacje prawne stwierdził, iż korzystając ze środowiska w okresie I, II, III, IV kwartału 2002 r oraz I kwartału 2003 r., poprzez odprowadzanie ścieków odpadowych i roztopowych bez pozwolenia wodno-prawnego, Gmina [...] winna była z tego tytułu ponosić podwyższone opłaty za środowisko, które zgodnie z art. 285 ust. 2 cyt. ustawy, powinny być uiszczane do końca miesiąca następującego po upływie każdego kwartału. Termin płatności kolejnych opłat mijał zatem z dniem: 30 kwietnia 2002 r., 31 lipca 2002 r., 31 października 2002 r., 1 stycznia 2003 r. oraz 30 kwietnia 2003 r. Jak stwierdził organ odwoławczy, w tych też terminach strona mogła złożyć wniosek o odroczenie terminów płatności. Skoro wniosek złożony został dopiero w dniu 21 lipca 2003 r., strona uchybiła terminowi do złożenia wniosku. W kwestii umorzenia części podwyższonej opłaty, organ odwoławczy argumentował natomiast, iż w przypadku opłaty za odprowadzanie ścieków jest to zmniejszenie opłaty o sumę środków wydatkowanych na realizowanie przedsięwzięcia będącego podstawą odroczenia płatności i usuwającego przyczynę ponoszenia tej opłaty. Warunkiem koniecznym zmniejszenia opłaty (ale tylko o wydatkowane środki) jest więc wcześniejsze odroczenie płatności i terminowe realizowanie przedsięwzięcia. O ile więc nie odroczono terminu płatności, nie można tej opłaty zmniejszyć.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Gmina [...] reprezentowana przez Prezydenta [...] wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania celem uwzględnienia wniosku skarżącego o umorzenie opłaty podwyższonej w kwocie 142 008 zł oraz odroczenia terminu płatności pozostałej kwoty podwyższonej opłaty za brak pozwolenia wodno-prawnego w kwocie 288 660,29 zł do 30 czerwca 2008 r. Nie zgadzając się ze stanowiskiem organów I i II instancji, skarżąca podniosła, iż wydanie odmownych decyzji nie może nastąpić jedynie z przyczyny formalnej tj. nieznacznego uchybienia terminu złożenia wniosku o odroczenie terminu płatności. Ponownie odnotowała, że w 2002 r. zlecono wykonanie operatów wodno-prawnych, a na przełomie 2002 i 2003 r. uzyskano pozwolenia wodno-prawne co usunęło przyczynę naliczenia podwyższonej opłaty, o czym stanowi art. 317 ust. 1 Prawa ochrony środowiska. Tym samym, zdaniem skarżącej, jest ona uprawniona do uzyskania umorzenia kwoty wydanej na opracowanie operatów oraz odroczenia pozostałej opłaty podwyższonej na podstawie planowanych do wybudowania urządzeń podczyszczających ścieki deszczowe, które wpłyną na poprawę środowiska. Skarżąca podkreśliła także, iż przyczyny skutkujące negatywnym wpływem na środowisko zostały usunięte, co wykazano załączonymi do wniosku i odwołania stosownymi dowodami. Od października 2001 r., tj. po wejściu w życie ustawy, Urząd Miasta [...] podjął konkretne działania zmierzające do dostosowania istniejącego stanu do wymogów zawartych w ustawie, które to działania opisano w odwołaniu. Niezłożenie w terminie wniosku nie może zatem, w ocenie skarżącej, przekreślać zastosowania umorzenia i odroczenia płatności. Skarżąca podniosła również, iż rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 października 2001 r. w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska (Dz. U. Nr 130, poz. 1453) zostało opublikowane dopiero w Dzienniku Ustaw z dnia 15 listopada 2001 r., a więc z naruszeniem zapisu art. 291 ust. 2 Prawa ochrony środowiska, który określił, iż minister właściwy do spraw środowiska, nie później niż w terminie do dnia 31 października każdego roku, ogłasza w drodze obwieszczenia w Dzienniku Urzędowym "Monitor Polski", wysokość stawek opłat na następny rok, uwzględniając dotychczasowe zmiany wysokości stawek oraz zasady określone w ust. 1.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Podtrzymało wywody zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W ocenie Kolegium, uchybienie terminu nie stanowi "nieznacznego uchybienia wniosku", ale istotną okoliczność mającą decydujące znaczenie dla treści rozstrzygnięcia. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze, Kolegium wskazało, iż stanowią one powtórzenie argumentów zawartych w odwołaniu, do których organ odwoławczy ustosunkował się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nie wnoszą one jednak nic nowego do sprawy i nie mogą mieć wpływu na jej rozstrzygnięcie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

najpierw odnotować trzeba, że skoro skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r., to w oparciu o art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1271 ze zm.), sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny, na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).

Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że decyzja ta odpowiada wymogom prawa.

Spór w niniejszej sprawie sprowadzał się do tego, czy organy administracji prawidłowo odmówiły stronie skarżącej umorzenia części opłaty podwyższonej z tytułu wprowadzenia wód opadowych i roztopowych oraz odroczenia terminu płatności części opłaty za brak pozwolenia wodno-prawnego, z uwagi na uchybienie terminu do złożenia wniosku.

Materialną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.). Przed przystąpieniem do dalszych rozważań wskazać należy, iż zgodnie z przepisem art. 276 tej ustawy, podmiot który korzysta ze środowiska bez wymaganego pozwolenia lub innej decyzji ponosi podwyższoną opłatę za korzystanie ze środowiska, którą to opłatę, w myśl przepisu art. 277, wnosi na rachunek urzędu marszałkowskiego właściwego ze względu na miejsce korzystania ze środowiska. Jak stanowi przepis art. 284, wysokość należnej opłaty podmiot korzystający ze środowiska ustala we własnym zakresie i zgodnie z art. 285 ust. 2 wnosi do końca miesiąca następującego po upływie każdego kwartału ( z zastrzeżeniem art. 285 ust.3, który w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania).

W niniejszej sprawie skarżąca, która była zobowiązana do uiszczenia podwyższonych opłat za korzystanie ze środowiska, wystąpiła do właściwego organu o odroczenie terminu płatności co do części opłaty oraz co do pozostałej części o umorzenie. We wniosku, zgodnie z art. 318 ust.3 ustawy, skarżąca wskazała wysokość opłaty, co do której wniosła o odroczenie terminu płatności, jak również wysokość opłaty co do której wniosła o umorzenie, oraz przedstawiła opis realizowanego przedsięwzięcia, o którym mowa w art. 317 ust.1 i załączyła harmonogram realizacji przedsięwzięcia, ze wskazaniem poszczególnych jego etapów. Ponieważ jednak opłaty należne były za I, II, III i IV kwartał 2002 r. oraz I kwartał 2003 r., a wniosek złożony został w lipcu 2003 r., bezsprzecznym jest iż skarżąca uchybiła terminowi do złożenia wniosku o odroczenie terminu płatności. W myśl bowiem przepisu art. 318 ust.1 Prawa ochrony środowiska, wniosek o odroczenie terminu płatności opłaty winien zostać złożony do właściwego organu przed upływem terminu, w którym winna być ona uiszczona. Skoro zatem podwyższona opłata za korzystanie ze środowiska winna być uiszczana w terminie określonym w art. 285, wniosek o odroczenie terminu płatności, w myśl art. 318 ust.1 powinien zostać złożony przed upływem tego terminu. Ponieważ, jak wskazano w zaskarżonej decyzji, terminy płatności kolejnych opłat mijały odpowiednio z dniem 30 kwietnia 2002 r., 31 lipca 2002 r., 31 października 2003 r., 1 stycznia 2003 r. oraz 30 kwietnia 2003 r., wnioski o odroczenie terminów płatności kwot należnych za poszczególne okresy, należało złożyć, co do poszczególnych kwot, przed upływem tychże terminów. Skład orzekający identyfikuje się z poglądem, według którego termin z art. 318 ust.1 ustawy – Prawo ochrony środowiska jest terminem materialnoprawnym, a więc nie podlega przywróceniu (por. wyrok NSA z dnia 24 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1192 / 04, CASUS Lato 2005 r. Pytania i wątpliwości prawne, s. 9 – 12). Nie znajduje uzasadnienia, w hipotezie art. 318 ust.1 i 6 Prawa ochrony środowiska, pogląd o procesowym charakterze terminu do złożenia wniosku o odroczenie terminu płatności opłaty (por. odmienny pogląd – Krzysztof Gruszecki "Opłaty za korzystanie ze środowiska w prawie ochrony środowiska", Glosa 2003 / 7 / 4). Zakwalifikowanie określonego terminu do terminu materialnego lub terminu procesowego powinno być oparte na kryterium zamieszczenia normy prawnej, wyznaczającej termin, w ustawie materialnej, czy ustawie procesowej. W kwestiach wątpliwych winien być oceniany skutek prawny uchybienia terminu. W takich przypadkach zatem przesądzać winno to, czy uchybienie terminu wyłącza powstanie stosunku materialnoprawnego, czy ogranicza się jedynie do bezskuteczności procesowej czynności, co tylko w następstwie może wpłynąć na sytuację materialnoprawną jednostki (por. Barbara Adamiak w; B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2000 r., s. 285 – 286). Przepis art. 318 ust.6 Prawa ochrony środowiska przewiduje, jako skutek niespełnienia warunków odroczenia określonych ustawą, odmowę odroczenia terminu płatności opłaty, w drodze decyzji właściwego organu. Warunki odroczenia określają zaś przepisy art. 318 ust.1, 3 i 4 tej ustawy. Przepisy te nie przewidują, dla warunku w postaci zachowania terminu do wniesienia wniosku o odroczenie, innego skutku, niż przewidziany dla wszystkich warunków. Skutek ten w każdym przypadku polega na odmowie uwzględnienia wniosku. Odmowa zaś jest merytorycznym odniesieniem się do żądania, będącym konsekwencją niespełnienia przesłanek materialnoprawnych (por. Janusz Borkowski w: B. Adamiak, J. Borkowski op. cit. s.429; wyrok NSA z dnia 11 maja 1999 r., sygn. akt I SA / Wr 220 / 97, niepublikowany, treść zamieszczona w Systemie Informacji Prawnej LEX nr 37245 ). W rezultacie powtórzyć przyjdzie, że termin do złożenia wniosku o odroczenie terminu płatności opłaty, o którym mowa w art. 318 ust.1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz.627 ze zm.), jest warunkiem materialnoprawnym odroczenia płatności, którego niezachowanie skutkuje, w myśl art. 318 ust.6 tej ustawy, odmową odroczenia terminu płatności opłaty za korzystanie ze środowiska, określonej w art. 284 ust.1 oraz opłaty podwyższonej zgodnie z art. 292 pkt 2.

Nie mógł być także uwzględniony wniosek o umorzenie należnych od Gminy opłat. W tej kwestii odnotować trzeba zmianę stanu prawnego, dokonaną ustawą z dnia 23 listopada 2002 r. o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska i ustawy – Prawo wodne (Dz. U. Nr 233, poz.1957). Na mocy art. 1 pkt 14 tej ustawy, do art. 319 dodano ust.3a oraz zmieniono ust.1. Nowelizacja ta, w związku z art. 8 stanowiącym o wejściu w życie noweli, miała zastosowanie do opłat za wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi bez pozwolenia należnych od Gminy za I kwartał 2003 r. Co do tych opłat możliwe było umorzenie na podstawie art. 319 ust.3a. Odnośnie opłat za wszystkie kwartały 2002 r. możliwe było ich zmniejszenie, w warunkach art. 319 ust.1 Prawa ochrony środowiska. Zarówno umorzenie, jak i zmniejszenie opłat dotyczyło opłat uprzednio odroczonych. Już z tego powodu, że sporne opłaty nie były odroczone, skarżąca nie mogła uzyskać ich zmniejszenia oraz umorzenia.

Na uwzględnienie nie zasługuje również argument skarżącego, iż w trakcie postępowania administracyjnego ustawodawca obniżył stawkę podwyższonej opłaty. Decyzja organu I instancji, która mocą zaskarżonej decyzji utrzymana została w mocy, wydana bowiem została zgodnie z przepisami obowiązującymi w chwili jej wydania.

Bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje również wskazany przez skarżącego fakt, iż rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 października 2001 r. w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska (Dz. U. Nr 130, poz. 1453) zostało opublikowane w Dzienniku Ustaw z dnia 15 listopada 2001 r. Przedmiotem postępowania administracyjnego nie były bowiem stawki opłat lecz odroczenie terminu płatności opłat oraz ich umorzenie. Niezależnie od tego, nie sposób nie zauważyć, że w/w rozporządzenie Rady Ministrów wydane zostało w oparciu o upoważnienie zawarte w art. 290 ust.2 Prawa ochrony środowiska, a nie w oparciu o przepis art. 291 ust.2 tej ustawy. Pierwszy z tych przepisów nie określa zaś daty wydania rozporządzenia.

Niewątpliwie uchybieniem było określenie wnioskodawcy jako Urzędu Miasta [...]. Stroną tego postępowania administracyjnego była Gmina [...], a nie Urząd Miasta, stanowiący aparat pomocniczy organów Gminy. Uchybienie to nie miało jednak wpływu na wynik sprawy.

Wobec powyższego, na mocy art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalono skargę.