Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1145/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-10-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6552
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: § 4,
journal: Dz.U. 2009 nr 48 poz 390
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju  Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów  Wiejskich na lata 2007-2013
article: art. 12 ust. 4
journal: Dz.U. 2012 poz 86
law: Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o  przyznanie płatności - tekst jednolity.
article: art. 151, art. 135,
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach (spr.) Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędzia del. NSA Anna Apollo Protokolant starszy asystent sędziego Monika Tutak-Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 18 października 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 maja 2016 r. sygn. akt V SA/Wa 3736/15 w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności na zalesienie 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. G. na rzecz Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, objętym skargą kasacyjną wyrokiem z 24 maja 2016 r., sygn. akt V SA/Wa 3736/15, oddalił skargę A. G. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARIMR w Warszawie (dalej: organ odwoławczy, organ II instancji) z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności na zalesienie za 2009 r.

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Pismem z dnia [...] lipca 2009 r. skarżąca złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w Makowie Mazowieckim wniosek o przyznanie pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych na rok 2009. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Makowie Mazowieckim postanowieniem z [...] września 2009 r. stwierdził, że wnioskodawczyni spełniania warunki niezbędne do przyznania płatności na zalesienia gruntów rolnych. Dwoma kolejnymi pismami z [...] marca 2010 i z [...] kwietnia 2010 organ zwrócił się do wnioskodawczyni z prośbą o wstrzymanie się z wykonaniem zalesienia do czasu zakończenia postępowania dotyczącego posiadania przez małżonków dwóch numerów identyfikacyjnych.

Pismem datowanym na 19 maja 2010 r. skarżąca złożyła oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia wraz z zaświadczeniem wydanym przez Nadleśnictwo O.

W związku z pojawiającymi się przesłankami, co do braku bezstronności osoby piastującej funkcje organu, Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie postanowieniem nr [...] z [...] października 2010 r. wyłączył Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Makowie Mazowieckim i wyznaczył do załatwienia sprawy zalesieniowej skarżącej Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Przasnyszu (dalej: organ I instancji).

Decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Przasnyszu odmówił przyznania pomocy na zalesianie.

Organ odwoławczy decyzją z [...] czerwca 2011 r. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Przasnyszu z [...] stycznia 2011 r.

W uzasadnieniu decyzji organ powołał się na § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 48, poz. 390 ze zm.), który stanowi, że płatność na zalesianie jest udzielana producentowi rolnemu będącemu osobą fizyczną albo spółdzielnią produkcji rolnej, który spełnia łącznie warunki, m. in. zostanie wpisany do ewidencji producentów, stanowiącej część krajowego systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

W związku z powyższym organ zauważył, że skarżącej został anulowany nadany wcześniej numer producenta rolnego zarejestrowany w ewidencji producentów. Zarejestrowanie do systemu ewidencji producentów, gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie pomocy jest podstawowym warunkiem, który upoważnia do ubiegania się o płatności w ramach PRO W 2007-2013.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że numer identyfikacyjny skarżącej został anulowany, a następnie decyzją z dnia [...] września 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Makowie Mazowieckim odmówił wpisu do ewidencji producentów. Powyższa decyzja został utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Oddziału ARiMR w Warszawie z dnia [...] października 2010 r. Organ wskazał, że podstawą anulowania numeru był fakt, że mąż skarżącej uzyskał wcześniej numer identyfikacyjny, a małżonkowie mogą posiadać tylko jeden numer identyfikacyjny niezależnie od ustroju majątkowego istniejącego pomiędzy nimi.

W wyniku skargi strony, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 grudnia 2011 r., sygn. akt. V SA/Wa 1769/11 uchylił obie decyzje.

Wyrokiem z dnia 11 lutego 2014 r. sygn. akt II GSK 2420/13 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu.

Zgodnie z wytycznymi Sądu zawartymi w uzasadnieniu wskazanego wyżej wyroku zostało wysłane do skarżącej zawiadomienia w trybie art. 10 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej: k.p.a.), w którym organ I instancji poinformował stronę o możliwym toku postępowania. Wykonano dalsze zalecenie pouczenia strony o możliwości dokonania stosownej korekty wniosku polegającej na wpisaniu bądź numeru identyfikacyjnego męża, bądź ewentualnie wszystkich danych męża.

J. G. (pełnomocnik skarżącej) wniósł do protokołu, iż wyroki sądu administracyjnego w poszczególnych sprawach dotyczą uchylenia decyzji administracyjnych w związku z uchybieniami, w zaskarżonych decyzjach, dotyczącymi zastosowania art. 10 k.p.a, a nie w kwestiach, o których napisano w notatce pracownika ARiMR i odmówił dokonania korekty wniosku o przyznanie płatności.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. odmówił przyznania pomocy na zalesianie.

W wyniku złożonego przez skarżącą odwołania, organ odwoławczy, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, wydał decyzję [...] czerwca 2015 r. utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne.

W uzasadnieniu organ wskazał na treść stosownych przepisów, to jest § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r., nr 1187, poz. 1929 z póżn. zm) art. 2, art. 4, art. 5, art. 7 ust. 1, art. 12 ust. 1, 2, 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. 2012 r. poz. 86 z późn. zm. dalej: ustawa o ewidencji),

Organ II instancji podkreślił, że skarżącej prawomocnie odmówiono wpisu do ewidencji producentów jak również nadania numeru identyfikacyjnego, więc nie spełniała wymagań wynikających z przepisów prawa. Stąd odmowa przyznania wnioskowanej pomocy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę skarżącej wskazał, że kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie miała kwestia numeru ewidencyjnego i wpisu do ewidencji producentów. Była ona przedmiotem innego, odrębnego od niniejszego, postępowania administracyjnego i sądowego. Decyzja organu I instancji z dnia [...] sierpnia 2010 r. w sprawie odmowy wpisu do ewidencji producentów stała się ostateczna, gdyż skarga skarżącej na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie z dnia [...] października 2010 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z [...] sierpnia 2010 r. została przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z 19 sierpnia 2014 r., wydanym w sprawie o sygn. akt. V SA/Wa 1178/14 oddalona i nie było od tego wyroku skargi kasacyjnej.

Sąd podkreślił, że przedmiotem niniejszego postępowania nie było naruszenie przepisów ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Tak więc, na dzień wydania decyzji organu I instancji i decyzji organu II instancji skarżąca nie posiadała numeru identyfikacyjnego oraz nie była wpisana do ewidencji producentów. Organ prawidłowo ustalił, iż skarżąca, wobec anulowania nadanego numeru producenta i odmowy wpisu do ewidencji, nie spełniła koniecznego warunku wskazanego w § 3 ust. 1 rozporządzenia MRiRW z dnia 11 sierpnia 2004 r., który uzależnia przyznanie pomocy na zalesianie m.inn. od wpisania rolnika do ewidencji producentów stanowiącej część krajowego systemu ewidencji producentów.

Niezasadny był także zarzut, że nie zastosowano w niniejszej sprawie nowej ustawy z dnia 23 października 2014 r. o zmianie ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, gdyż weszła ona w życie w dniu 1 stycznia 2015 r., jednakże wobec niezawarcia w niej przepisów przejściowych zasadnie organ zastosował przepisy poprzednie, właściwe dla wniosku złożonego w dniu 30 lipca 2009 r. przez skarżącą. Okoliczność wpisania producenta do ewidencji nie działa wstecz, więc nawet otrzymanie takiego wpisu w późniejszej dacie nie miałoby wpływu na rozstrzygnięcie wniosku dotyczącego roku 2009.

Rozpoznając niniejsza sprawę, WSA nie stwierdził naruszenia przez organy wskazanych w skardze przepisów proceduralnych, tym bardziej więc nie mamy tu do czynienia z kwalifikowanym naruszeniem, tzw. "rażącym’’. Sam fakt prowadzenia długotrwałego postępowania administracyjnego nie miał wpływu na samą prawidłowość rozstrzygnięcia.

Co do zarzutu wydania decyzji przez nieuprawniona osobę, również nie był on uzasadniony. W. K., pełniący funkcję Zastępcy Dyrektora MOR ARiMR posiadał upoważnienie udzielone mu przez Dyrektora w dniu [...] sierpnia 2014 r., m. in. do wydawania decyzji administracyjnych oraz postanowień w zakresie odwołań od decyzji wydanych przez Kierowników BP.

Z tych wszystkich względów, uznając, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a postępowanie prowadzące do jej wydania było prawidłowe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił.

A. G. złożyła skargę kasacyjną wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Skargę kasacyjną oparto na obu podstawach kasacyjnych przewidzianych w art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej: p.p.s.a.) zarzucając:

I. naruszenie prawa materialnego:

1) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 12 ust. 4 ustawy o ewidencji, poprzez błędną wykładnię i wadliwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż małżonkowie mogą posiadać tylko jeden numer identyfikacyjny niezależnie od ustroju majątkowego istniejącego pomiędzy nimi, podczas gdy właściwa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że taki numer może być nadany w sytuacji, gdy małżonkowie są współposiadaczami gospodarstwa rolnego, co doprowadziło do niezasadnego oddalenia skargi,

2) art. 151 p.p.s.a. w zw. z § 4 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne".(Dz.U. z 2009 nr 48 poz. 390 z późn. zm.), w sytuacji gdy skarżąca spełniała ustawowe przesłanki zawarte w tym przepisie.

II. naruszenie prawa procesowego

1) art. art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. organ administracji publicznej w sposób wyczerpujący niezebrał i nierozpatrzył całego materiału dowodowego, co skutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego i w konsekwencji powinno prowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji,

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit c) art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 6 k.p.a., przez oddalenie skargi, mimo, iż zaskarżona decyzja została oparta o uznanie, co spowodowało utrzymanie w mocy wadliwej decyzji.

Argumenty na poparcie powyższych zarzutów zostały przedstawione w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, w którym autor skargi kasacyjnej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik spółki wniósł o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania wg norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.

Według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Omawiany przepis ogranicza wymogi, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie do, niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 p.p.s.a., oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny uzyskał fakultatywne uprawnienie do przedstawienia, zależnie od własnej oceny, wyłącznie motywów zawężonych do aspektów prawnych świadczących o braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej albo o zgodnym z prawem wyrokowaniu przez sąd pierwszej instancji mimo nieprawidłowego uzasadnienia.

Za podstawę wyroku z 24 maja 2016 r., sygn. akt V SA/Wa 3736/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyjął ustalenia stanu faktycznego dokonane przez Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie. A. G. pismem z [...] lipca 2009 r. wniosła o przyznanie pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych na rok 2009. Następnie pismem z [...] maja 2010 r. złożyła oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia wraz z zaświadczeniem wydanym przez Nadleśnictwo O. Następnie decyzją ostateczną z [...] czerwca 2011 r. Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie odmówił przyznania pomocy na zalesianie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 15 grudnia 2011 r, sygn. akt. V SA/Wa 1769/11 uchylił wskazaną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 11 lutego 2014 r., sygn. akt II GSK 2420/13 oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie. Rozpatrując ponownie sprawę organ I instancji poinformował stronę o możliwości dokonania stosownej korekty wniosku polegającej na wpisaniu bądź numeru identyfikacyjnego męża bądź ewentualnie wszystkich danych męża. Pełnomocnik strony odmówił dokonania korekty wniosku. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. decyzją z [...] kwietnia 2015 r. odmówił przyznania pomocy na zalesianie. Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie decyzją z [...] czerwca 2015 r. utrzymał w mocy to rozstrzygnięcie, ponieważ stronie prawomocnie odmówiono wpisu do ewidencji producentów jak również nadania numeru identyfikacyjnego. Uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawiera zatem jednoznaczne stanowisko, co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia.

Wskazanie podstaw skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze kasacyjnej, co oznacza konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym uchybił Sąd I instancji, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego wskazania, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznawana skarga kasacyjna nie w pełni spełnia te wymogi, ponieważ zarzuty w znacznej mierze dotyczą prawomocnie rozstrzygniętej już odmowy wpisu do ewidencji producentów.

Jednak mimo dostrzeżonych błędów, mając na względzie treść uchwały Pełnego Składu NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09, (treść dostępna w Internecie na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny dokonał oceny tych zarzutów skargi kasacyjnej, które odnoszą się do pogląd Sądu I instancji o zgodności z prawem skontrolowanej przez ten Sąd decyzji ostatecznej.

Według art. 174 pkt 2) p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Konstrukcja tej normy prawnej wskazuje, że stawiając zarzut naruszenia przepisów postępowania, które w ocenie strony skarżącej zostały naruszone przez Sąd I instancji, należy uprawdopodobnić istnienie potencjonalnego związku przyczynowego między uchybieniem proceduralnym a wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego. W tym wypadku nie chodzi o to, że ewentualne uchybienie mogło mieć jakikolwiek wpływ na wynik sprawy, lecz wpływ istotny. Oparcie skargi kasacyjnej na naruszeniu przepisów postępowania jest niezbędne w sytuacji, gdy strona zamierza kwestionować stan faktyczny przyjęty przy wyrokowaniu przez Sąd I instancji.

W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2) p.p.s.a. w pkt II ppkt 3 i ppkt 4 petitum skargi kasacyjnej autor skargi kasacyjnej zarzucił Sądowi I instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., art. 135 p.p.s.a. oraz przepisów k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie naruszył przepisów postępowania dokonując kontroli działalności administracji publicznej orzekając w sprawie skargi na decyzję administracyjną, sprawując tę kontrolę pod względem zgodności z prawem oraz stosując środek określony w ustawie. Oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. jest konsekwencją nie stwierdzenia istnienia przesłanek, o których mowa w art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkujących uwzględnieniem skargi. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazany przepis jest przepisem postępowania określającym kompetencję sądu administracyjnego w fazie orzekania i co do zasady nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, ponieważ jego naruszenie przez Sąd I instancji jest zawsze następstwem uchybienia innym przepisom procesowym. Stawiając oceniane zarzuty skarżąca nie mogła skutecznie zakwestionować ustalenia, że w innym postępowaniu administracyjnym wydano prawomocną decyzję odmawiająca wpisu do ewidencji producentów, która podlegała kontroli sądowoadministracyjnej w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 1178/14, w której Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 19 sierpnia 2014 r. oddalił skargę A. G. W chwili wydania decyzji przez organ drugiej instancji w rozpoznawanej sprawie, A. G. nie posiadała numeru identyfikacyjnego oraz nie była wpisana do ewidencji producentów.

Zgodnie z art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przepis ten nakłada na sąd obowiązek wyjścia poza granice skargi i podjęcia odpowiednich środków w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy. Regulacja ta ściśle wiąże się z art. 134 § 1 p. p. s. a. - sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, sąd może więc uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w tym piśmie procesowym, jak również stwierdzić nieważność zaskarżonego aktu, mimo że skarżący wnosił o jego uchylenie. Autor skargi kasacyjnej nie wyjaśnił, jakich naruszeń prawa nie wskazanych w skardze nie dostrzegł Sąd I instancji badając legalność decyzji ostatecznej z [...] czerwca 2015 r. w przedmiocie odmowy przyznania płatności na zalesianie za 2009 rok.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy z art. 174 pkt 2) p.p.s.a.

Prawidłowe sformułowanie podstawy skargi kasacyjnej opierającej się na podstawie z art. 174 pkt 1) p.p.s.a. – naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie - musi polegać na wskazaniu postaci naruszenia prawa materialnego. Błędna wykładnia to mylne zrozumienie treści przepisu, mylne odczytanie dyspozycji lub sankcji. Z kolei, naruszenie prawa przez niewłaściwe zastosowanie to błąd subsumcji, czyli wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. Niewłaściwe zastosowanie prawa jest często konsekwencją jego błędnej wykładni. Autor skargi kasacyjnej zarzucając Sądowi I instancji błędną wykładnię wskazanych przepisów prawa winien zaprezentować jaka winna być wykładnia prawidłowa tych przepisów, cytując ich treść oraz odwołując się wprost do ich treści. Skuteczną podstawą zarzutów kasacyjnych opartych na podstawie z art. 174 pkt 1) p.p.s.a. może być naruszenie wyłącznie takich przepisów prawa materialnego, które zastosował albo miał zastosować organ administracji publicznej. Przepisy zastosowane to te, które zostały powołane w podstawie prawnej decyzji oraz wyjaśnione w uzasadnieniu prawnym z przytoczeniem przepisów prawa. Rozpoznając skargi na decyzje lub postanowienia (art. 145 § 1 p.p.s.a.) wojewódzki sąd administracyjny nie stosuje żadnego przepisu prawa materialnego, w sensie wiążącego ustalenia konsekwencji prawnych stwierdzonych faktów. To, co w art. 174 pkt 1) p.p.s.a. określono jako "niewłaściwe zastosowanie", jest niczym innym jak nieprawidłową oceną zastosowania prawa materialnego przez organ administracji. Ustawodawca zastosował pewien skrót myślowy, w związku z czym ilekroć mówimy o niewłaściwym zastosowaniu prawa materialnego przez sąd, rozumiemy przez to albo bezzasadne tolerowanie błędu subsumcji popełnionego przez organ administracji, albo wręcz przeciwnie - bezzasadne zarzucenie organowi popełnienia takiego błędu.

W uzasadnieniu prawnym decyzji ostatecznej Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie wyjaśnił podstawę prawną decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W tych ramach organ powołał § 4 ust. 1 pkt 1) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, który stanowi: "Pomoc na zalesianie gruntów rolnych jest przyznawana rolnikowi w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a) rozporządzenia nr 73/2009, z wyłączeniem jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, zarządzających mieniem Skarbu Państwa na podstawie przepisów o lasach, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli został wpisany do ewidencji producentów stanowiącej część krajowego systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności." Organ odwoławczy przytoczył ponadto art. 2, art. 4 i art. 5 ust. 1, art. 7 ust. 1, art. 7 ust. 1a, art. 11 ust. 1, art. 12 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności stwierdzając omyłkowo, że podstawą odmowy przyznania pomocy przez organ I instancji było nie spełnienie warunku rozporządzenia zalesieniowego tj. brak wpisu A. G. do ewidencji producentów i brak nadanego numeru identyfikacyjnego.

W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1) p.p.s.a. autor skargi kasacyjnej nietrafnie zarzucił Sądowi I instancji "błędną wykładnię i wadliwe zastosowanie" art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (W przypadku małżonków oraz podmiotów będących współposiadaczami gospodarstwa rolnego nadaje się jeden numer identyfikacyjny; numer identyfikacyjny nadaje się temu z małżonków lub współposiadaczy, co do którego współmałżonek lub współposiadacz wyrazili pisemną zgodę), ponieważ przepis ten nie miał zastosowania w sprawie, nie był podstawą prawną decyzji. Natomiast zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. podniesiony w ppkt I pkt 1) i pkt 2) petitum skargi kasacyjnej dotyczy naruszenia przepisów postępowania przez co nie poddaje się kontroli kasacyjnej w ramach omawianej podstawy kasacyjnej. Wobec niepodważenia przez skarżącą ustaleń stanu faktycznego sprawy nie mógł być skuteczny zarzut naruszenia § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej (...) przez "błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie", ponieważ A. G. nie spełniała przesłanki wskazanej w tym przepisie.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną jako nie mającą usprawiedliwionych podstaw, podlegającą oddaleniu na mocy art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1) p.p.s.a.