Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1714/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6203 Prowadzenie aptek i hurtowni farmaceutycznych
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Inne
Skarżony organ: Inspektor Farmaceutyczny
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 174 pkt 1 i 2, art. 183 par. 1 i 2, art. 190
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 10 par. 1, art. 61 par. 1 i 4
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 129b
journal: Dz.U. 2008 nr 45 poz 271
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz Sędzia NSA Dorota Dąbek (spr.) Sędzia del. WSA Cezary Kosterna Protokolant Szymon Janik po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. Sp. z o.o. z siedzibą w A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 marca 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 157/18 w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w A. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie prowadzenia niezgodnej z przepisami reklamy apteki oraz nałożenia kary pieniężnej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. Sp. z o.o. z siedzibą w A. na rzecz Głównego Inspektora Farmaceutycznego 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, objętym skargą kasacyjną wyrokiem z 20 marca 2018 r. o sygn. akt VI SA/Wa 157/18, oddalił skargę A. Sp. z o.o. z siedzibą w A. (dalej: Spółka, skarżąca) na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego (dalej: GIF) z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie reklamy apteki oraz nałożenia kary pieniężnej.

Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia:

Pismem z dnia [...] czerwca 2013 r. [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny wszczął postępowanie w związku z podejrzeniem naruszenia przez Spółkę art. 94a ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2008 r. Nr 45, poz. 271 ze zm.; w skrócie: p.f.), poprzez prowadzenie zabronionej reklamy działalności trzech aptek ogólnodostępnych, polegającej na umieszczaniu na stronach dwumiesięcznika "[...]" 01/2013 z marca 2013 r. danych dotyczących nazwy i adresu aptek obok reklam suplementów diety i produktów leczniczych z podanymi cenami sugerowanymi dla pacjenta. W odpowiedzi Spółka podniosła, że reklamy aptek nie stanowi wskazanie adresu apteki i godzin jej otwarcia. Jednocześnie skarżąca przesłała umowę zawartą z [B.] Sp. z o. o. w B., wydawcą ww. czasopisma, zgodnie z którą wydawca zobowiązał się do udostępnienia na łamach pisma modułów ogłoszeniowych (w każdym wydaniu), celem zamieszczenia w nich informacji o lokalizacji i godzinach pracy aptek należących do skarżącej. Ilość modułów, ich wielkość i treść ustalać miała skarżąca, natomiast o ich umiejscowieniu decydował wydawca.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. organ I instancji stwierdził naruszenie zakazu z art. 94a ust. 1 p.f. w odniesieniu do 3 aptek należących do Spółki, nakazał zaprzestanie prowadzenia zakazanej reklamy oraz nałożył na skarżącą karę w wysokości 30 000 zł. GIF po rozpoznaniu odwołania Spółki decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. uchylił powyższe rozstrzygnięcie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Ponownie rozpoznając sprawę, decyzją z dnia [...] października 2014 r., wydaną na podstawie art. 94a ust. 2, 3 i 4 oraz art. 129b ust. 1 i ust. 2 p.f., organ I instancji stwierdził naruszenie przez Spółkę zakazu wynikającego z art. 94a ust. 1 p.f., poprzez prowadzenie reklamy działalności 3 aptek ogólnodostępnych polegającej na zachęcaniu do dokonywania zakupów przez pacjentów w powyższych aptekach poprzez umieszczanie - na stronach dwumiesięcznika zatytułowanego "[...]", zamieszczonego w prasie oraz rozprowadzanego do skrzynek pocztowych pacjentów - danych dotyczących nazw i adresów aptek obok reklam suplementów diety i produktów leczniczych z podanymi cenami sugerowanymi dla pacjenta i nakazał zaprzestania jej prowadzenia nadając temu nakazowi rygor natychmiastowej wykonalności oraz nałożył na Spółkę karę pieniężną w wysokości 30 000,00 zł.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. GIF uchylił decyzję organu I instancji w części nakazującej Spółce zaprzestania prowadzenia reklamy działalności 3 aptek ogólnodostępnych i w tym zakresie umorzył postępowanie administracyjne, w pozostałej części utrzymał decyzję w mocy.

W uzasadnieniu GIF wskazał, że podziela ocenę organu I instancji co do nałożenia kary pieniężnej, jednakże w związku z oświadczeniem Spółki o wypowiedzeniu umowy ramowej zawartej z [B.] Sp. z o. o., organ odwoławczy postanowił umorzyć postępowanie administracyjne w zakresie nakazania zaprzestania reklamy. GIF wskazał następnie, że zgodnie z orzecznictwem reklamą apteki może być każde działanie, skierowane do publicznej wiadomości, zmierzające do zwiększenia sprzedaży produktów leczniczych i wyrobów medycznych w niej oferowanych. W ocenie GIF informacje o lokalizacji i godzinach otwarcia apteki nie naruszają zakazu z art. 94a ust. 1 p.f., jeśli nie są elementem szerszego przekazu, mogącego zachęcać do zakupu w konkretnych aptekach. W ocenie organu odwoławczego, umieszczenie na zlecenie strony danych przedmiotowych aptek w czasopiśmie "[...]" stanowi działanie podjęte w celu zwiększenia poziomu sprzedaży w prowadzonych przez Spółkę aptekach. Organ wyjaśnił, że umowa zlecenia zawarta z wydawcą nie wyłącza w żaden sposób ciążącego na Spółce obowiązku przestrzegania zakazu reklamy apteki, ani też odpowiedzialności za ewentualne naruszenia. GIF nie znalazł również podstaw do uznania nałożonej przez organ I instancji kary w wysokości 30 000 zł za zbyt wysoką.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Spółka wniosła skargę, w której domagała się uchylenia decyzji GIF w zaskarżonej części oraz uchylenia decyzji I instancji, a także zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 94a ust. 1 p.f. poprzez jego niewłaściwą wykładnię, art. 129b ust. 1 p.f. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że kara jest adekwatna do stopnia naruszeń oraz naruszenie przepisów postępowania w zakresie ustalenia stanu faktycznego w sprawie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, obecny tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; w skrócie: p.p.s.a.), WSA uznał zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem. Sąd podzielił stanowisko GIF, że umieszczenie w jednej gazecie danych dotyczących nazw i adresów aptek obok reklam suplementów diety i produktów leczniczych z podanymi cenami sugerowanymi dla pacjenta, niewątpliwie jest działaniem zachęcającym potencjalnych odbiorców do skorzystania z usług tych aptek i dokonania w nich zakupu prezentowanych w gazecie towarów. Działanie to ułatwia pacjentowi identyfikację miejsca, gdzie można nabyć prezentowany w gazecie towar, co w ocenie organu zachęca do kupowania we wskazanych aptekach, stanowiąc naruszenie art. 94a ust. 1 p.f.

Działając na skutek skargi kasacyjnej Spółki, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 22 listopada 2017 r. sygn. akt II GSK 844/16, uchylił powyższy wyrok WSA w Warszawie i sprawę przekazał Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd kasacyjny wskazał, że jak wynika z akt administracyjnych, organ w dniu [...] czerwca 2013 r. wszczął z urzędu postępowanie w związku z podejrzeniem naruszenia art. 94a p.f. przez prowadzenie zabronionej reklamy polegającej na zachęcaniu do dokonywania zakupów przez pacjentów poprzez umieszczenie jej na stronach wyżej opisanego dwumiesięcznika nr 01/2013 z marca 2013 r. Natomiast decyzja organu I instancji, wprawdzie w petitum nie określała ściśle jakiego wydania przedmiotowego periodyku dotyczy, lecz w jej uzasadnieniu znalazło się stwierdzenie, że działania reklamowe prowadzone przez stronę za pomocą ww. pisma nie były jednorazowe, gdyż w aktach sprawy znajdują się dwa numery pisma, tj. nr 1 z marca i nr 3 z października 2013 r. Powyższe organ wziął pod uwagę również przy wymierzeniu kary, podkreślając wielokrotność działań reklamujących, w tym w wydaniu gazety z października 2013 r., NSA zwrócił jednak uwagę na to, że co do październikowego wydania gazety nie nastąpiło wszczęcie postępowania i strona wcześniej nie została powiadomiona na podstawie art. 61 § 1 i 4 oraz art. 10 § 1 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skoro organ zaznaczył, że wymiar kary zależał od powtarzalności działań reklamowych, rozmiarów tych działań i czasu trwania, a czego nie dostrzegł Sąd I instancji. Dlatego też niedostrzeżenie tego przez Sąd I instancji uznał NSA za powód uchylenia zaskarżonego wyroku.

NSA podniósł również, że Sąd I instancji odnosząc się do wysokości kary – mylnie podał jej wysokość (10 000 zł), jednocześnie wskazując szereg okoliczności obciążających, dlatego nie można stanowczo potwierdzić, czy Sąd odnosił je do błędnie podanej przez siebie wysokości kary, czy też do wynikającej z zaskarżonej decyzji kwoty 30 000 zł. Ten błąd mógł determinować rozważania Sądu co do wysokości kary.

Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaskarżonym wyrokiem z 20 marca 2018 r. oddalił skargę Spółki. W pierwszej kolejności Sąd wyjaśnił, że ponieważ rozpatrywana sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez NSA, zastosowanie znajduje art. 190 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Sąd I instancji szeroko powołując się na orzecznictwo, omówił zakaz reklamy aptek ustanowiony w art. 94a ust. 1 p.f. i wskazał, że w tej sprawie działanie Spółki polegające na umieszczeniu w piśmie pt. "[...]" danych apteki wraz z reklamami produktów leczniczych i wyrobów medycznych z podaniem cen sugerowanych w okresie promocji zostało uznane przez NSA w wyroku o sygn. akt II GSK 844/16 za naruszenie zakazu z art. 94a ust. 1 p.f., co oznacza, że niezasadny jest zarzut naruszenia przez organy tego przepisu poprzez niewłaściwą jego wykładnię i niewłaściwe przyjęcie, że Spółka prowadząc opisaną wyżej działalność naruszyła zakaz prowadzenia reklamy aptek. W konsekwencji, ponieważ Spółka naruszyła zakaz prowadzenia reklamy aptek, postępowanie administracyjne w tej sprawie nie było bezprzedmiotowe, zatem zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 105 ust. 1 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i nieumorzenie postępowania, jest również niezasadny.

W ocenie Sądu I instancji organy Inspekcji Farmaceutycznej prawidłowo nałożyły na skarżącą karę pieniężną na podstawie art. 129b ust. 1 p.f., zgodnie z którym karze pieniężnej w wysokości do 50 000 złotych podlega ten, kto wbrew przepisom art. 94a prowadzi reklamę apteki, punktu aptecznego, placówki obrotu pozaaptecznego oraz ich działalności. Przy ustalaniu wysokości kary, jak wynika z ust. 2 tego artykułu, uwzględnia się w szczególności okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów. Zdaniem WSA, organy nakładając na Spółkę karę w wysokości 30 000 zł, uwzględniły te przesłanki, odnosząc je do naruszeń stwierdzonych w sprawie, a mianowicie że: działalność reklamowa przybrała postać publikacji, która była skierowana do szerokiego grona odbiorców, nakład wydań złożonych do akt sprawy wynosił 600 000 i 700 000 egzemplarzy, działalność reklamowa dotyczyła aż 3 aptek, strona wcześniej była już karana za takie naruszenia. W ocenie Sądu, nie są przekonujące wyjaśnienia skarżącej, że nie miała wpływu na okoliczności od których organy uzależniły wysokość kary pieniężnej, tj. na formę publikacji spornej gazetki, jej nakład oraz kolportaż, co pozostawało zastrzeżone do wyłącznego uznania wydawcy tej publikacji. WSA podkreślił, że wydawca spornej publikacji nie działał samowolnie bez wiedzy skarżącej, umieszczając w tej publikacji dane aptek prowadzonych przez skarżącą, lecz był motywowany podpisaną ze Spółką umową cywilno-prawną.

Odnosząc się do wskazanych przez NSA w wyroku o sygn. akt II GSK 844/16 kwestii, WSA stwierdził, że organ wprawdzie nie dokonał formalnego rozszerzenia przedmiotu postępowania, po pozyskaniu egzemplarza gazetki nr 3 z października 2013r., jednakże materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu był dla strony dostępny i skarżąca mogła, zgodnie z wymogami art. 10 k.p.a., wypowiedzieć się również w tym zakresie. Ocena materiału dowodowego dokonana przez organ I instancji była znana stronie przed wydaniem decyzji I instancji z dnia [...] października 2014 r., ponieważ organ I instancji wydał wcześniej decyzję z dnia [...] stycznia 2014 r., zawierającą podobne rozstrzygnięcie, która została uchylona przez GIF, w wyniku czego sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Skarżąca miała więc pełen ogląd w sprawie oraz możliwość czynnego udziału w postępowaniu. Brak zatem formalnego rozszerzenia przedmiotu postępowania nie wpłynął na ograniczenie praw procesowych Spółki w postępowaniu administracyjnym, co oznacza, że naruszenie art. 61 § 1 i § 4 i art. 10 k.p.a. nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, a tylko takie naruszenia przepisów postępowania może stanowić podstawę uwzględnienia skargi (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a.).

Sąd nie dopatrzył się istotnych wadliwości w prowadzonym postępowaniu, w szczególności stwierdził, że niezasadny jest zarzut naruszenia art. 6 – 9 i art. 11, art. 107 § 1-3 oraz art. 140 k.p.a., gdyż organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego i procesowego.

W skardze kasacyjnej wniesionej od tego wyroku Spółka domagała się uchylenia wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonemu wyrokowi Spółka zarzuciła naruszenie:

1. przepisów postępowania, tj. art. 190 p.p.s.a. poprzez przyjęcie przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez WSA w Warszawie, iż naruszenie proceduralne organów Inspekcji Farmaceutycznej w przedmiocie braku ścisłego określenia przedmiotu postępowania (brak rozszerzenia postępowania) nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, podczas gdy Sąd ten związany był wykładnią dokonaną przez NSA, zgodnie z którą powyższe naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2. przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z art. 61 § 1 i 4 oraz art. 10 k.p.a. polegającego na oddaleniu skargi w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja GIF powinna zostać uchylona wobec braku ścisłego określenia przedmiotu naruszenia zakazu reklamy apteki co do terminów ukazywania się tej reklamy na łamach gazety "[...]" i braku wszczęcia postępowania w rozszerzonym zakresie naruszenia powyższego zakazu, co mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania;

3. prawa materialnego, tj. art. 129b p.f. poprzez uznanie za adekwatną kary w wysokości 30 000,00 zł, podczas gdy kara ta jest rażąco wygórowana, a jej ustalenie nie uwzględnia wszystkich okoliczności sprawy, jak na przykład braku wpływu strony na treść gazety ponad zlecone przez Spółkę ogłoszenia, braku wpływu na wysokość nakładu gazety i jej kolportaż, jak też nie wiadomo, czy kara uwzględnia naruszenie zakazu reklamy objęte jedynie wydaniem gazety nr 1 z marca 2013 r., czy dodatkowo obejmuje wydanie nr 3 z października 2013 roku.

W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej podkreślił, że strona nigdy, w toku całego postępowania, nie została poinformowana przez [...]ego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w A., jakoby przedmiotem postępowania miały być również inne wydania rzeczonego dwumiesięcznika. Skarżąca nie zgodziła się z oceną Sądu I instancji co do charakteru naruszenia art. 61 § 4 i art. 10 k.p.a. wskazując, że skoro Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie i jednoznacznie wskazał, iż przedmiotowe naruszenie proceduralne mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to WSA przy ponownym rozpoznawaniu sprawy oceną tą jest związany i nie może czynić wykładni sprzecznej z wytycznymi Naczelnego Sadu Administracyjnego.

GIF wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego wg norm prawem przepisanych.

W replice na powyższe pismo Spółka podtrzymała stanowisko skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega bowiem zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

W rozpoznawanej sprawie skarżący oparł skargę kasacyjną na obydwu podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. tj. na naruszeniu prawa materialnego i naruszeniu przepisów postępowania. W związku z takim sformułowaniem podstaw kasacyjnych rozpatrzenia w pierwszej kolejności wymagają zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania.

Przystępując do oceny zasadności tych zarzutów należy zwrócić uwagę, że niniejsza sprawa jest przedmiotem rozstrzygania przez Naczelny Sąd Administracyjny po raz drugi. Poprzednim wyrokiem z dnia 22 listopada 2017r. o sygn. akt II GSK 844/16, NSA uchylił wcześniejszy wyrok WSA oddalający skargę, nakazując Sądowi przy ponownym rozpatrzeniu sprawy rozstrzygnięcie problemu wysokości kary (wobec sprzeczności pomiędzy wynikającą z zaskarżonej decyzji kwotą 30 000 zł, a wskazaną w uzasadnieniu wyroku kwotą 10 000 zł) oraz ścisłe określenie czasokresu naruszenia zakazu działań reklamowych poprzez wskazanie czy obejmuje on jedynie wydanie gazety z marca 2013r., czy okres od marca do października 2013r. co wynikałoby z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. W tym zakresie postępowanie przez Sądem zostało uznane za niezgodne z prawem i w tym też zakresie sformułowano zalecenia wobec Sądu ponownie prowadzącego to postępowanie. To rozstrzygnięcie NSA oraz sformułowane w rozpoznawanej obecnie skardze kasacyjnej zarzuty, wyznaczają zakres niniejszego postępowania.

Sformułowany w punkcie 1) skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 190 p.p.s.a. nie jest uzasadniony. Przepis art. 190 p.p.s.a. przewiduje, że "Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny."

Nie ma racji skarżąca kasacyjnie, że "przyjęto przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez WSA w Warszawie, iż naruszenie proceduralne organów Inspekcji Farmaceutycznej w przedmiocie braku ścisłego określenia przedmiotu postępowania (brak rozszerzenia postępowania) nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, podczas gdy Sąd ten związany był wykładnią dokonaną przez NSA, zgodnie z którą powyższe naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy".

Wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej, w poprzednim wyroku NSA nie wskazał w sposób wiążący w rozumieniu art. 190 p.p.s.a., że naruszenie procesowe polegające na braku ścisłego wskazania przez organ w tej sprawie czasokresu naruszenia zakazu działań reklamowych (tj. czy obejmował on jedynie wydanie gazety z marca 2013r., czy okres od marca do października 2013r.), miało istotny wpływ na wynik sprawy, lecz że mogło mieć taki wpływ, a Sąd I instancji poprzednio rozpoznający sprawę tego nie zbadał i nie ocenił. Z tego powodu NSA uznał, że naruszenie procesowe polegające na braku przesądzenia tego przez Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. NSA w sposób jednoznaczny uznał zatem w poprzednim wyroku, że naruszenie prawa przez Sąd I instancji polegało na tym, że Sąd w sposób wyraźny nie wskazał, co uznał za podstawę swojej oceny legalności zaskarżonej decyzji, tj. czy uznał, że naruszenie zakazu działań reklamowych obejmuje jedynie wydanie gazety z marca 2013r., "czy okres od marca do października 2013r. co wynikałoby z uzasadnienia zaskarżonej decyzji". NSA dostrzegł zatem i wyraźnie podkreślił, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ określił czasokres naruszenia zakazu reklamy, choć nie objęto tego faktu odrębnym wszczęciem i zawiadomieniem strony na podstawie art. 10 k.p.a. NSA podkreślił, że Sąd tego nie ocenił w sposób wyraźny i jednoznaczny, i to zaniechanie Sądu I instancji zostało uznane za naruszenie prawa procesowego powodujące uchylenie zaskarżonego wyroku i konieczność ponowienia postępowania sądowego w tym zakresie.

Nie ma zatem racji skarżąca kasacyjnie, że w tej sprawie Sąd I instancji ponownie rozpoznający sprawę powinien był uchylić zaskarżoną decyzję, gdyż "Sąd ten związany był wykładnią dokonaną przez NSA, zgodnie z którą powyższe naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy". Należy raz jeszcze podkreślić, że wiążąca była w tej sprawie jedynie ocena przez NSA tego, że Sąd I instancji naruszył prawo poprzez brak oceny legalności zaskarżonej decyzji z punktu widzenia rozstrzygnięcia o zakresie czasowym naruszenia zakazu reklamy przyjętego za podstawę nałożenia kary, w tym brak dokonania przez Sąd oceny legalności niedokonania rozszerzenia przez organ postępowania na kolejne wydanie gazetki. Ocenę zaś tego, czy takie naruszenie w okolicznościach rozpoznawanej sprawy mogło mieć istotny wpływ na jej wynik, NSA pozostawił Sądowi I instancji w ponownie prowadzonym postępowaniu.

Z powyższych powodów zarzucane w punkcie 1) skargi kasacyjnej naruszenie art. 190 p.p.s.a. uznać należy za niezasadne, gdyż Sąd I instancji związany był jedynie oceną wadliwości jego postępowania z powodu braku w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wyraźnej i jednoznacznej oceny prawnej przyjętego zakresu czasowego naruszenia zakazu reklamy.

To naruszenie prawa przez Sąd zostało wyeliminowane w ponownie prowadzonym postępowaniu, zgodnie z wiążącym zaleceniem NSA. W konsekwencji, za niezasadny uznać należy zatem także podniesiony w punkcie 2) skargi kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z art. 61 § 1 i 4 oraz art. 10 k.p.a. Nie ma bowiem racji skarżąca kasacyjnie, że decyzja GIF powinna zostać uchylona wobec braku ścisłego określenia przedmiotu naruszenia zakazu reklamy apteki co do terminów ukazywania się tej reklamy na łamach gazety "[...]" i braku wszczęcia postępowania w rozszerzonym zakresie naruszenia powyższego zakazu, gdyż mogło to mieć istotny wpływ na wynik postępowania.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Sąd I instancji - zgodnie z powyższym zakresem związania wynikającym z art. 190 p.p.s.a. - dokonał szczegółowej analizy treści zaskarżonej decyzji i zasadnie ocenił, że zgodne z prawem było przyjęcie przez organ, że naruszenie zakazu działań reklamowych obejmowało obydwa wydania gazetki, tj. "okres od marca do października 2013r." Uchybienie polegające na braku formalnego poinformowania przez organ skarżącej Spółki, że postępowaniem objęto także wydania gazetki z października 2013r., prawidłowo zostało zakwalifikowane przez Sąd I instancji jako nie mogące mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, biorąc pod uwagę fakt, że strona o tej okoliczności wiedziała znacznie wcześniej niż wydano zaskarżoną decyzję, bo już z pierwotnej decyzji organu I instancji (decyzja z dnia [...] stycznia 2014 r.), następnie uchylonej przez organ II instancji do ponownego rozpoznania. Na tym zaś etapie postępowania strona miała zapewniony dostęp do akt na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. Wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej, Sąd I instancji nie naruszył zatem art. 61 § 1 i 4 oraz art. 10 k.p.a. Gołosłowne jest twierdzenie Spółki, że przez brak odrębnego poinformowania jej o objęciu postępowaniem także numeru 3 gazety pozbawił ją możliwości obrony jej interesów, złożenia wniosków dowodowych czy zajęcia stanowiska odnośnie rozszerzonego przedmiotu postępowania. Tego twierdzenia w ogóle nie uzasadnia. Nie wskazuje żadnych dowodów, których nie mogła z tego powodu zawnioskować ani twierdzeń, których z tego powodu nie mogła już potem w postępowaniu podnosić. Prawidłowo zatem uznał Sąd I instancji, że to uchybienie przepisom postępowania nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

Nie jest także uzasadniony podniesiony w punkcie 3) skargi kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 129 b p.f. poprzez uznanie za adekwatną rażąco wygórowanej kary w wysokości 30 000,00 zł.

Zgodnie z wiążącym zaleceniem NSA zawartym w poprzednim wyroku z dnia 22 listopada 2017r. o sygn. akt II GSK 844/16, Sąd I instancji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy usunął wcześniejszą sprzeczność pomiędzy wynikającą z zaskarżonej decyzji kwotą kary w wysokości 30 000 zł, a wskazaną w uzasadnieniu wyroku kwotą 10 000 zł. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku w sposób jednoznaczny wynika, że kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia oceny adekwatności nałożonej kary, Sąd rozważał właściwą kwotę tj. kwotę wskazaną w decyzji, czyli 30 000 zł. Przy tej kontroli Sąd zgodnie z prawem dokonał oceny legalności ustalenia wysokości tej kary, z uwzględnieniem ustawowych przesłanek (art. 129 b ust. 2 p.f.), tj. okresu, stopnia oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzedniego naruszenia przepisów. Trafnie ocenił Sąd I instancji, że nakładając na Spółkę karę w wysokości 30 000 zł, organy prawidłowo zastosowały te przesłanki, odnosząc je do naruszeń stwierdzonych w sprawie poprzez uwzględnienie, że działalność reklamowa przybrała postać publikacji skierowanej do szerokiego grona odbiorców (nakład wydań wynosił 600 000 i 700 000 egzemplarzy), działalność reklamowa dotyczyła aż 3 aptek, a Spółka wcześniej była już karana za takie naruszenia. Trafnie też - z powodu umowy podpisanej przez Spółkę z wydawcą gazety "[...]" - za niemające wpływu na wymiar kary uznał Sąd I instancji wyjaśnienia skarżącej o braku wpływu na okoliczności od których organy uzależniły wysokość kary pieniężnej, tj. na formę publikacji spornej gazety, jej nakład oraz kolportaż. Ustalenie wysokości kary – wbrew zarzutom skargi kasacyjnej – uwzględnia przesłanki ustawowe i prawidłowo odnosi je do wszelkich okoliczności sprawy, w tym do wysokości nakładu gazety i jej kolportażu. Nie jest też zasadny zarzut skargi kasacyjnej, że nie wiadomo czy kara uwzględnia naruszenie zakazu reklamy objęte jedynie wydaniem gazety nr 1 z marca 2013 r., czy dodatkowo obejmuje wydanie nr 3 z października 2013 roku. Jak już to wskazano powyżej, po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez Sąd I instancji, nie budzi już żadnych wątpliwości fakt, że wysokość kary została ustalona przy uwzględnieniu obydwu wydań gazety, a więc dwukrotnego naruszenia zakazu reklamy - w gazecie nr 1 i nr 3 z 2013r.

Mając powyższe na uwadze należy uznać, że ponownie rozpatrując skargę, Sąd I instancji prawidłowo zrealizował wskazania zawarte we wcześniejszym wyroku NSA. Uwzględnienie oczekiwań sformułowanych w skardze kasacyjnej wymagałoby podważenia stanowiska prawnego wyrażonego już w prawomocnym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt II GSK 844/16.

W tym stanie rzeczy, ponieważ skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił tę skargę kasacyjną, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a.

O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 209 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 5 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018r., poz. 265). Zasądzona kwota stanowi zwrot kosztów wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika organu (por. uchwałę NSA z dnia 19 listopada 2012 r., II FPS 4/12), który występował w postępowaniu przed Sądem I instancji oraz jego udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.