Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 54/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2009-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6551
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art.140 par.1 pkt 5
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: par.15 ust.2 pkt 1, par.20 ust.7
journal: Dz.U. 2004 nr 114 poz 1191
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Dudra (spr.) Asesor WSA Ewa Kruppik-Świetlicka Protokolant po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 03 marca 2009 r. sprawy ze skargi M. T. na decyzję Dyrektora Kujawsko-Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania renty strukturalnej w wyniku wznowienia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości


UZASADNIENIE

M. T. w dniu 10 maja 2005 r. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ż. wniosek o przyznanie renty strukturalnej. Po przeprowadzeniu kontroli wniosku, Kierownik BP w dniu [...] r. wydał postanowienie o spełnieniu warunków niezbędnych do uzyskania renty strukturalnej. Następnie w dniu 28 lipca 2005 r. wnioskodawca przekazał do Biura Powiatowego akt notarialny umowy darowizny oraz pozostałe dokumenty potwierdzające fakt przekazania gospodarstwa rolnego i zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej przez skarżącego.

Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ż. przyznał M. T. rentę strukturalną, której wysokość następnie zwaloryzowano decyzją z dnia [...] r.

W dniu 7 maja 2007 r. do Biura Powiatowego w Ż. wpłynął wniosek Kierownika Placówki Terenowej KRUS w Ż. o udostępnienie danych ze zbioru danych osobowych w celu zweryfikowania prawa M. T. do renty strukturalnej. Wraz z wnioskiem do Biura Powiatowego przekazano akt notarialny umowy darowizny z dnia [...] r., repertorium [...] nr [...] oraz postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] r. o stwierdzeniu nabycia spadku po S. T.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR na skutek ujawnienia nowych okoliczności, istotnych dla sprawy okoliczności wznowił postępowanie w sprawie przyznania renty strukturalnej. W dniu 22 maja 2007 r. M. T. złożył oświadczenie, zgodnie z którym w skład nabytego spadku wchodziły działki o numerach [...],[...],[...],[...],[...],[...] o powierzchni [...] ha. Skarżący wskazał, że nie wiedział, iż jest właścicielem spadku oraz oświadczył, że w sprawie było [...] spadkobierców i nie przewidział, że to on otrzyma przedmiotową nieruchomość. O tym, że jest właścicielem nieruchomości dowiedział się w dniu 11 lipca 2006 r., tj. w dniu otrzymania postanowienia Sadu o nabyciu spadku,

a następnie otrzymany spadek przepisał na syna.

W wyniku wznowienia postępowania, decyzją z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ż. uchylił decyzję ostateczną i orzekł o odmowie przyznania renty strukturalnej M. T., stwierdzając, że w chwili składania przez wnioskodawcę dokumentów potwierdzających zaprzestanie prowadzenie działalności rolniczej skarżący był właścicielem, na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] r. w sprawie stwierdzenia nabycia spadku, nieruchomości rolnej, wskutek czego nie została spełniona przesłanka do otrzymania renty strukturalnej.

Orzekając na skutek odwołania M. T., Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzję organu l instancji.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zarówno w dniu złożenia wniosku, jak i w dniu przekazania gospodarstwa M. T. był właścicielem działek

o nr [...],[...],[...],[...],[...],[...]. Organ wyjaśnił, że zgodnie

z postanowieniem Sądu Rejonowego w S. S. T. zmarła [...] r., a tym samym - mając na uwadze treść art. 924 i 925 k.c., z tym dniem M. T. stał się faktycznym właścicielem powyższych gruntów. Organ II instancji podkreślił, że istotą sprawy jest naruszenie przez skarżącego terminu na przekazanie gospodarstwa rolnego. Wskazał na § 20 ust. 7 w związku z § 9 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r.

w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 114, poz. 1191 ze zm.) i wyjaśnił, że treść tych przepisów odnosi się do warunku przekazania gospodarstwa rolnego oraz zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej w okresie 6 miesięcy od dnia otrzymania postanowienia. Zgodnie z § 9 rozporządzenia, warunek zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej uważa się za spełniony, jeżeli po przekazaniu gospodarstwa łączna powierzchnia użytków rolnych posiadanych (współposiadanych) przez uprawnionego do renty strukturalnej i jego małżonka nie przekracza [...]ha. Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie skarżący, w związku z otrzymanym spadkiem, pozostał współwłaścicielem [...]ha, tym samym, warunek określony w § 9 rozporządzenia nie został przez stronę spełniony.

Po rozpoznaniu sprawy ze skargi M. T., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał, że decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR wydana w nadzwyczajnym trybie wznowieniowym, narusza prawo. Organy administracji uznały, że legitymowanie się przez skarżącego nieruchomością rolną o powierzchni przekraczającej [...] ha (pozostawał właścicielem odziedziczonego gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha), mimo upływu sześciomiesięcznego terminu od otrzymania postanowienia o spełnianiu warunków do otrzymania renty, stanowiło podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego i uznania, że skarżący nie spełnił warunku zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej, wynikającego z § 4 pkt 5 w związku z § 9 pkt 1 rozporządzenia.

Zgodnie z § 4 rozporządzenia rentę strukturalną przyznaje się producentowi rolnemu będącemu osobą fizyczną prowadzącą na własny rachunek działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym położonym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pod określonymi jednak warunkami. Jednym z tych warunków jest zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej (§ 4 pkt 5).

W myśl § 9 rozporządzenia warunek zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej uważa się za spełniony, jeśli po przekazaniu gospodarstwa rolnego:

1) łączna powierzchnia użytków rolnych posiadanych (współposiadanych) przez uprawnionego do renty strukturalnej i jego małżonka nie przekracza 0,5 ha, a działalność rolnicza prowadzona na tych użytkach służy wyłącznie zaspokajaniu potrzeb własnych uprawnionego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym,

2) zarówno uprawniony do renty strukturalnej, jak i jego małżonek nie prowadzą działu specjalnego produkcji rolnej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników.

Według § 20 ust. 7 rozporządzenia przekazanie gospodarstwa rolnego oraz zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej powinno nastąpić w terminie 6 miesięcy od otrzymania postanowienia o spełnianiu warunków do otrzymania renty.

Zdaniem Sądu organ orzekający w trybie wznowieniowym ograniczył się jedynie do ustalenia, że powierzchnia użytków rolnych posiadanych przez skarżącego przekracza 0,5 ha, nie wyjaśnił natomiast czy na użytkach, które skarżący otrzymał w spadku była prowadzona przez niego działalność rolnicza.

Sąd przytoczył, że stosownie do § 2 pkt 1 rozporządzenia, przez działalność rolniczą rozumie się produkcję roślinną i zwierzęcą, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego i reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, roślin ozdobnych i grzybów uprawnych, sadownictwo, hodowlę i produkcję materiału zarodowego ssaków, ptaków i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego fermowego oraz chów i hodowlę ryb. Pojęcie to należy odczytywać w kontekście przepisów wspólnotowych. Zgodnie z art. 23 ust.2 lit. b) obowiązującego Rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) warunkiem przyznania wcześniejszej emerytury jest to, aby przekazujący gospodarstwo zaprzestał ostatecznie wszelkiej komercyjnej działalności rolniczej. Podobny warunek zawierały poprzednio obowiązujące przepisy Rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz zmieniające i uchylające niektóre rozporządzenia. Art.11 ust.1 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 stanowił, że osoba przekazująca gospodarstwo powinna zaprzestać całkowicie prowadzenia komercyjnej gospodarki rolnej; mogła ona jednak kontynuować niekomercyjną gospodarkę rolną i utrzymywać użytkowanie budynków. W świetle tychże uregulowań warunkiem przyznania renty strukturalnej jest zaprzestanie przez rolnika prowadzenia komercyjnej działalności rolniczej.

Zdaniem Sądu, § 9 pkt 1 rozporządzenia, który powołał organ wydając rozstrzygnięcie, określa jedynie szczególną sytuację, w której powyższy warunek uważa się za spełniony. Przepis ten dopuszcza, by rolnik - pomimo obowiązku zaprzestania działalności rolniczej - nadal ją prowadził, lecz powinna ona służyć wyłącznie zaspokajaniu potrzeb własnych, na powierzchni użytków rolnych nieprzekraczających 0,5 ha. Zaś generalnie zgodnie z § 4 pkt 5 rozporządzenia warunkiem przyznania renty jest zaprzestanie przez rolnika prowadzenia komercyjnej działalności rolniczej. W ocenie Sądu szczególnej regulacji z § 9 pkt 1 rozporządzenia nie można traktować - tak jak to uczynił organ - jako wyczerpującej przesłankę określoną w § 4 pkt 5 rozporządzenia. Taka wykładnia stanowi podstawę dla sformułowania przez organ mylnego wniosku, że samo posiadanie przez rolnika użytków rolnych powyżej 0,5 ha pozbawia go prawa do renty. Zdaniem Sądu, gdyby przyjąć ten punkt widzenia to wynikający z § 4 pkt 5 rozporządzenia warunek powinien być związany nie z zaprzestaniem prowadzenia działalności rolniczej, lecz

z nieposiadaniem użytków rolnych ponad 0,5 ha, po przekazaniu gospodarstwa rolnego.

W konsekwencji, w ocenie Sądu, samo posiadanie gruntów powyżej tej powierzchni, wchodzących w skład innego gospodarstwa rolnego niż przekazane następcy, nie wyłącza przyznania renty, jeżeli osoba uprawniona do renty nie prowadzi na tych gruntach komercyjnej działalności rolniczej.

Zdaniem Sądu, za taką interpretacją przemawia również treść § 6 ust.1 pkt 1 rozporządzenia, zgodnie z którym warunek przekazania gospodarstwa rolnego uważa się za spełniony, jeżeli zostały przekazane wszystkie użytki rolne wchodzące w skład tego gospodarstwa, będące zarówno przedmiotem odrębnej własności rolnika i jego małżonka, jak również przedmiotem ich współwłasności, z zastrzeżeniem § 9 pkt 1 rozporządzenia. Ze sformułowania "tego gospodarstwa" użytego w § 6 ust. 1 pkt 1 wynika, zdaniem Sądu, że przepis ten odnosi się do przekazania jednego gospodarstwa rolnego. Nie dotyczy więc przekazania wszystkich odrębnych gospodarstw rolnych posiadanych przez rolnika. Taka interpretacja nie stoi w sprzeczności z § 20 ust. 7 rozporządzenia, ponieważ przewidziany w tym przepisie wymóg przekazania gospodarstwa rolnego w terminie 6 miesięcy od otrzymania postanowienia, odnosi się do gospodarstwa przekazanego następcy w zamian za rentę.

Sąd zauważył również, że w trakcie postępowania administracyjnego skarżący podniósł, że w "czasie spadku" grunty użytkował syn - R. T., który potwierdził to w oświadczeniu złożonym w dniu 22 marca 2007 r. Stanowisko to skarżący podtrzymał na rozprawie w dniu 16 stycznia 2008 r. Stwierdził ponadto, że renta strukturalna jest jego jedynym źródłem utrzymania. Sąd nakazał organowi aby przy ponownym rozpoznaniu sprawy ustalił czy skarżący zaprzestał prowadzenia komercyjnej działalności rolniczej, na otrzymanych w spadku gruntach, co ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Niewyjaśnienie tej okoliczności narusza art. 7

i art. 77 k.p.a.

Dyrektor Kujawsko-Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. w skardze kasacyjnej zaskarżył powyższy wyrok w całości oraz wniósł o jego uchylenie w całości zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Organ zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez :

1. błędną wykładnię § 4 pkt 4 i 5 w zw. z § 6 ust. 1 pkt 1 i 2, § 9 pkt 1, 20 ust. 7 i § 21 ust 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich przez przyjęcie, że wymagane dla uzyskania renty strukturalnej przekazanie gospodarstwa rolnego

i zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej w terminie 6 miesięcy od dnia doręczenia postanowienia o spełnianiu warunków do przyznania renty:

- nie obejmuje odziedziczonego przed wydaniem decyzji o przyznaniu renty gruntu i

- nie wymaga przekazania tego gruntu w odpowiedni sposób (określonym podmiotom) w stosownej formie w terminie określonym w § 20 ust. 7 oraz

- upoważnia spadkobiercę gospodarstwa do posiadania go pomimo przekraczania przez gospodarstwo wielkości gruntów rolnych określonych w § 9 ust. 1 cyt. rozporządzenia

- obowiązek przekazania gospodarstwa rolnego nie dotyczy wszystkich posiadanych gruntów rolnych

- zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej nie jest tożsame na gruncie tych przepisów z własnością lub współwłasności gruntów rolnych o powierzchni powyżej 0,5 ha,

2. błędną wykładnię art. 336 i 337 w zw. z art. 140 i 1015 oraz 1059 Kodeksu cywilnego poprzez przyjęcie, że właściciel rzeczy może nie być posiadaczem samoistnym i posiadanie samoistne związane jest w tym przypadku nierozerwalnie

z dzierżeniem rzeczy, a w związku z tym błędnym założeniem przyjęcie, że dzierżenie dziedziczonego gospodarstwa rolnego przez dzierżawcę pozbawia spadkobiercę, który przyjął spadek i z ustawy dziedziczy gospodarstwo rolne, posiadania samoistnego tego gospodarstwa, podczas gdy ustalone orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazuje, że własność nierozerwalnie wiąże się z posiadaniem samoistnym, a istotą posiadania samoistnego jest element woli posiadania rzeczy jak właściciel (rozporządzania nią) i oddanie rzeczy w posiadanie zależne nie powoduje utraty posiadania samoistnego.

Organ zarzucił również naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

- naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej: p.p.s.a., poprzez błędne przyjęcie przez Sąd, że postępowanie organu wymaga uzupełnienia o ustalenia czy skarżący rolnik zaprzestał prowadzenia komercyjnej działalności rolniczej na otrzymanych w spadku gruntach i jednoczesne zignorowanie przez Sąd faktu ustalenia posiadacza samoistnego dziedziczonego gospodarstwa oraz faktu nie przekazania w terminie i określonej przepisami formie tego gospodarstwa, tj. błędne zarzucenie organowi rozpatrującemu sprawę naruszenie przepisów postępowania art. 7 i 77 § 1 k.p.a. oraz

- ustalenie, że samo posiadanie przez skarżącego rolnika gruntów powyżej 0,5 ha, aczkolwiek jest okolicznością nową, nieznaną organowi w momencie wydawania decyzji, to jednak nie jest okolicznością istotną, która miałaby wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, które to wady postępowania sądu w konsekwencji doprowadziły do błędnego rozstrzygnięcia przez Sąd, stąd też naruszenie przez sąd w/w przepisów postępowania stanowi okoliczności mające istotny wpływ na wynik sprawy, które to wady postępowania sądu w konsekwencji doprowadziły do błędnego rozstrzygnięcia przez Sąd, stąd też naruszenie przez sąd w/w przepisów postępowania stanowi okoliczności mające istotny wpływ na wynik sprawy.

Wyrokiem z dnia 25 listopada 2008r. sygn. akt II GSK 517/08 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy.

Warunek przekazania gospodarstwa rolnego uważa się m.in. za spełniony, jeżeli zostały przekazane wszystkie użytki rolne wchodzące w skład tego gospodarstwa, będące zarówno przedmiotem odrębnej własności rolnika i jego małżonka, jak również przedmiotem ich współwłasności, z zastrzeżeniem § 9 pkt 1 § 6 ust. 1 pkt 1. Zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej, jako warunek uprawniający do renty strukturalnej, zachowuje ratio legis w przypadku rygorystycznie pojmowanego przepisu zawartego w zdaniu pierwszym § 9 pkt 1 rozporządzenia, tj. nieposiadania (współposiadania) przez uprawnionego i jego małżonka użytków rolnych w łącznej powierzchni nieprzekraczającej 0, 5 ha. W takim też rozumieniu analizowana regulacja znajduje swoje uzasadnienie dla zachowania uprawnienia do renty strukturalnej w powiązaniu z możliwością prowadzenia na tej powierzchni działalności rolniczej wyłącznie do zaspokajania potrzeb własnych uprawnionego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym.

Dopuszczenie zatem w drodze sądowej wykładni cytowanych szczególnych regulacji rozporządzenia do posiadania innego odrębnego gospodarstwa rolnego, w tym użytków rolnych ponad 0,5 ha w przypadku nieprowadzenia na nich działalności rolniczej jest - w ocenie składu orzekającego NSA - contra legem i prowadzi do niezamierzonego przez prawodawcę skutku ekstensywnej gospodarki rolnej.

W konsekwencji uwzględnienia zarzutu kasacji w części opisanej pod pkt 1 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził zasadność zarzutu skargi kasacyjnej, w zakresie naruszenia przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.), albowiem w ujawnionych okolicznościach stanu faktycznego brak było dostatecznej podstawy do dalszego ustalenia w postępowaniu administracyjnym, czy skarżący zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej na otrzymanych w spadku gruntach (użytkach rolnych).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Wstępnie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a. kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Granice sprawy w rozumieniu powyższego przepisu wyznacza przedmiot rozstrzygnięcia w zaskarżonej ostatecznej decyzji organu odwoławczego (por. wyrok NSA z dnia 2 listopada 2005 r., sygn. akt I FSK 264/05, LEX nr 187951).

Niniejsza sprawa mimo wyroku NSA nie kwalifikowała się do ostatecznego rozstrzygnięcia. Nie wyjaśniono w niej bowiem wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych. Skarżący podczas toczącego się postępowania powoływał się na pewne zdarzenia, które w kontekście przedmiotu niniejszej sprawy, winny być wnikliwie przez organy prowadzące postępowanie wyjaśnione.

W oświadczeniu z dnia 22 maja 2007 r., złożonym w toku postępowania wznowieniowego, skarżący stwierdził: "pierwsza rozprawa sądowa rozpoczęła się 5 maja 2005 r. a zakończyła 9 maja 2006 r. Ja nie wiedziałem, że jest właścicielem spadku na pierwszej rozprawie. Właścicielem tego gospodarstwa byli moi dziadkowie A. i C. T. w księdze wieczystej. S. T. matka moja 9 maja 2006 r. z postanowienia sądu stwierdzającego, że nabyła z dniem 31 grudnia 2000 r. przez zasiedzenie własność nieruchomości położonej w M. Ponieważ do tego gospodarstwa należało [...] spadkobierców ja nie wiedziałem, czy otrzymam tę nieruchomość. Rozprawa sądowa zakończyła się 9 maja 2006 r. i dopiero otrzymałem postanowienie z 11 lipca 2006 r. i wiedziałem, że jest właścicielem. Zaraz chciałem przepisać na syna, ale nie mogłem, musiałem się rozliczyć z urzędem skarbowym po moim spadku i po mamie. Musiałem się wpisać do księgi wieczystej, wszystkie dokumenty pozbierać, trwało to przeszło pół roku".

Z powyższego oświadczenia wynika, że w sądzie toczyło się nie tylko postępowanie dotyczące stwierdzenia spadku po matce skarżącego, ale również postępowanie w przedmiocie zasiedzenia gospodarstwa rolnego. Prawdopodobnie postępowanie to zakończyło się wydaniem postanowienia w dniu 9 maja 2006 r., które to postanowienie skarżący otrzymał dopiero 11 lipca 2006 r.

W odwołaniu od decyzji skarżący ponownie podniósł te same argumenty, co w oświadczeniu z dnia 22 maja 2007r., dodał do tego, że gdyby wiedział, że jest właścicielem spadku to by się wstrzymał z przepisaniem gospodarstwa. Gdyby przepisał wszystko byłaby większa renta i nie miałby kłopotów.

Na uwagę zasługuje fakt, iż organ drugiej instancji w uzasadnieniu decyzji z dnia [...]r. zawarł twierdzenia skarżącego odnoszące się do zasiedzenia gospodarstwa rolnego z dniem 31 grudnia 2000 r. oraz, że postanowienie w tym przedmiocie skarżący otrzymał dopiero w dniu 11 lipca 2006 r. Jednak organ odwoławczy nie wyjaśnił tych okoliczności, nawet się do nich nie ustosunkował, nie ocenił, jaki mają wpływ na podjęte rozstrzygniecie.

Skarżący zaś konsekwentnie zarówno w skardze do Sądu z dnia 26 października 2007 r., jaki i na rozprawie w dniu 3 marca 2009 r., powołuje się na fakt zasiedzenia gospodarstwa rolnego oraz datę 11 lipca 2006 r., tj datę uzyskania informacji o tym rozstrzygnięciu.

Okoliczność w postaci zasiedzenia, na którą powołuje się skarżący, wynika nie tylko z jego twierdzeń, ale również z umowy darowizny przedmiotowego gospodarstwa rolnego, udokumentowanej aktem notarialnym z dnia 8 lutego 2007 r., znajdującym się w aktach sprawy. Na stronie trzeciej tego aktu napisano, że podatek od zasiedzenia został umorzony.

Postanowienie sądu o zasiedzeniu nieruchomości ma charakter deklaratoryjny (por. wyrok NSA z dnia 25 marca 1999 r., sygn. akt I SA 1306/98, LEX nr 47950), tzn. nie ustala stanu prawnego nieruchomości na dzień podjęcia orzeczenia, a jedynie stwierdza fakt zasiedzenia rzeczy w określonej dacie. Zauważyć w tym miejscu jednak trzeba, że do momentu wydania takiego postanowienia, a w zasadzie do jego uprawomocnienia się, nie można uznać, że osoba która staje się w ten sposób właścicielem nieruchomości, może przed orzeczeniem Sądu, przedmiotem tego zasiedzenia rozporządzać. W tym konkretnym przypadku zbyć gospodarstwo rolne.

Podkreślić w tym momencie należy, że osoba, która zyskuje uprawnienie do rozporządzania rzeczą (gospodarstwem rolnym) po upływie 6 miesięcy od daty otrzymania postanowienia o spełnieniu warunków do przyznania renty strukturalnej, nie ma możliwości przekazania tego gospodarstwa w ramach tych warunków innemu podmiotowi. Tym samym nie może wypełnić w stosunku do tego gospodarstwa przesłanki z § 20 ust. 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z dnia 19 maja 2004 r. Nr 114, poz. 1191 ze zm.). Z powołanego przepisu wynika, że w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania postanowienia wnioskodawca powinien przekazać gospodarstwo rolne.

Warto w tym miejscu odnotować, że zgodnie z § 15 ust. 2 pkt 1 w/w rozporządzenia wypłata renty strukturalnej ulega zawieszeniu w przypadku podjęcia działalności rolniczej na użytkach rolnych nabytych w drodze dziedziczenia. Wypłata renty strukturalnej ulega zawieszeniu po roku od dnia zaistnienia tego zdarzenia, jeżeli uprawniony do renty strukturalnej powiadomił o tym zdarzeniu kierownika biura powiatowego Agencji, w terminie 14 dni od dnia jego zaistnienia. Oznacza powyższe, że samo nabycie gospodarstwa rolnego w drodze dziedziczenia w okresie pobierania renty strukturalnej bez podjęcia w jego ramach działalności rolniczej nie skutkuje zawieszeniem wypłaty świadczenia rentowego.

Przedstawiona analiza wskazuje, że rolnik, który nabywa prawną możliwość dysponowania gospodarstwem rolnym po uzyskaniu renty strukturalnej nie traci tego świadczenia bowiem nie ma możliwości przekazania tego gospodarstwa w ramach normy pomieszczonej w § 20 ust. 7 omawianego rozporządzenia.

Nie można zatem wobec powyższego przyjąć, że taki rolnik nie wypełnił warunków do przyznania renty strukturalnej. Nie stanowi tym samym nabycie prawa do rozporządzania gospodarstwem rolnym w okresie pobierania renty strukturalnej okoliczności istotnej w rozumieniu art. 140 § 1 pkt 5 Kpa, która umożliwiałaby wznowienie postępowania dotyczącego przyznanej renty. Tylko bowiem istotna dla sprawy okoliczność, czyli taka która ma wpływ na wynik sprawy implikuje uchylenie decyzji w wyniku wznowienie postępowania.

Warto w tym miejscu powołać wyrok NSA z dnia 23 maja 2003 r., sygn. akt III SA 2484/01, LEX nr 146074, w którym Sąd stwierdził, że okoliczności faktyczne lub dowody dla sprawy istotne, to te, które dotyczą przedmiotu sprawy i mają znaczenie prawne, a więc mają w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych.

Wobec powyższego w ponownym postępowaniu organ odwoławczy będzie zobowiązany do wnikliwego ustalenia stanu faktycznego związanego z twierdzeniami skarżącego i okolicznością wynikającą z aktu notarialnego, co do zasiedzenia gospodarstwa rolnego oraz oceny tych faktów w kontekście argumentacji niniejszego uzasadnienia, przepisów regulujących renty strukturalne, jak i unormowań dotyczących wznowienia postępowania.

Mając zatem na względzie powyższe Sąd dokonał rozstrzygnięcia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. W przedmiocie braku możliwości wykonania decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku orzeczono na podstawie art. 152 ustawy p.p.s.a.