Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 1177/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2016-06-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 27 par. 1 pkt 9, art. 33, art. 3 i 4, art. 34 par. 1, art. 33 pkt 1-7, 9, 10, art. 33 pkt 1-5,
journal: Dz.U. 2014 poz 1619
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 2, art. 7 ust. 4, art. 4 ust. 1
journal: Dz.U. 2014 poz 1204
law: Ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych - tekst jednolity.
article: art. 2 par. 2, art. 70 par. 1, art. 2 ust. 2, art. 70 ust. 1,
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: par.13 pkt 2, par. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2001 nr 137 poz 1541
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
article: art. 46 ust. 2
journal: Dz.U. 2003 nr 130 poz 1188
law: Ustawa z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe
journal: Dz.U. 2007 nr 187 poz 1342
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA TRANSPORTU z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i  telewizyjnych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Guziński (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant specjalista Ewa Bogulak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 9 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów za nieuzasadnione oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. Nr [...] Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej w K. (dalej: COF lub wierzyciel) – działając na podstawie art. 34 § 2 i art. 17 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 ze zm..; dalej: u.p.e.a.) w związku

z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1204 ze zm.) – po rozpoznaniu zażalenia J. S. (dalej: zobowiązana lub skarżąca) utrzymał w mocy postanowienie własne z dnia

[...] marca 2015 r. Nr [...], w którym zarzuty zobowiązanej uznano za nieuzasadnione.

Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny i prawny.

Wierzyciel w związku z brakiem realizacji należności z tytułu zaległych opłat abonamentu rtv przez zobowiązaną sporządził tytuły wykonawcze o nr [...]do nr [...], które w dniu [...] czerwca 2013 r. zostały przekazane do realizacji organowi egzekucyjnemu (Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w L.). Tytuły wykonawcze obejmowały należności dotyczące zaległych opłat abonamentu rtv za okres od stycznia 2008 r. do maja 2013 r. w wysokości 1.133,90 zł oraz odsetki

w wysokości 380,00 zł.

Organ egzekucyjny poinformował wierzyciela o wniesieniu przez skarżącą

(w dniu [...] listopada 2013 r.) następujących zarzutów w sprawie:

- wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku,

- brak uprzedniego doręczenia upomnienia o którym mowa w art. 15 u.p.e.a.

W uzasadnieniu zarzutów skarżąca wskazała, że jest osobą ustawowo zwolnioną z obowiązku wnoszenia opłat abonamentowych z uwagi na ukończenie w 2011 r. 75 lat, jak również otrzymywania po ukończeniu 60 lat emerytury, której wysokość nie przekracza miesięcznie kwoty 50 % przeciętnego wynagrodzenia

w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, a także z uwagi na fakt, że jest wdową po zmarłym kombatancie. Skarżąca wskazała również, że zobowiązanie za lata 2008-2009 uległo przedawnieniu, z uwagi na upływ 3-letniego terminu. Podniosła także, że Poczta Polska nie dopełniła wobec niej obowiązku doręczenia upomnienia przed skierowaniem przedmiotowych tytułów wykonawczych do Naczelnika Urzędu Skarbowego w L.

Do pisma z zarzutami dołączyła kserokopie dokumentów potwierdzających uprawnienia do zwolnienia z opłat abonamentowych, tj. dowodu osobistego, legitymacji kombatanckiej oraz odcinków emerytury za lata 2010-2013.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. wierzyciel uznał zarzuty za nieuzasadnione.

W złożonym zażaleniu, skarżąca ponowiła zarzuty przedawnienia za lata 2008-2009 roszczeń z tytułu opłat abonamentowych, nieistnienia obowiązku za lata 2010-2013, z uwagi na posiadanie ustawowych uprawnień do zwolnienia z opłat abonamentowych, braku uprzedniego doręczenia upomnienia o którym mowa w art. 15 u.p.e.a.

Skarżąca podniosła także nowy zarzut nieotrzymania zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, wymaganego rozporządzeniem Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 187 poz. 1342).

W uzasadnieniu zażalenia zobowiązana wskazała, że nie została poinformowana "przez organy administracji, w tym Urząd Pocztowy oraz KRRiTV"

o konieczności złożenia oświadczenia wraz z dokumentami, potwierdzającymi posiadanie uprawnień do zwolnienia z opłat abonamentowych, "przez co doszło do naruszenia podstawowych zasad kodeksu postępowania administracyjnego przez te organy".

Skarżąca wniosła również o wydanie z akt spraw, na mocy art. 73 Kodeksu postępowania administracyjnego, uwierzytelnionych odpisów dokumentów, na podstawie których wysunięto wobec Skarżącej roszczenie 3 zapłatę zaległych opłat abonamentowych.

Dyrektor COF postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. utrzymał w mocy postanowienie wydane w I instancji.

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wierzyciel wskazał, że zgłoszony przez skarżącą dopiero na etapie zażalenia, nowy zarzut nieotrzymania zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, został wniesiony z uchybieniem terminu, stąd nie została dokonana przez organ II instancji jego merytoryczna ocena.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego przedawnienia roszczeń z tytułu opłat abonamentowych za lata 2008-2009 organ wskazał, że abonament radiowo-telewizyjny zgodnie poglądem wyrażonym w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia [...] marca 2010 roku, sygn. akt [...]jest rodzajem daniny publicznej niebędącej podatkiem, a jedynie zbliżonej do podatku. Nie jest on opłatą

w klasycznej postaci, lecz ma charakter daniny publicznej związanej z możliwością korzystania z publicznych mediów i stanowi dochód celowy pozabudżetowy, przeznaczony na finansowanie misji publicznej Polskiego Radia i TVP.

Wierzyciel wyjaśnił, że abonament jest opłatą, o której mowa w art. 2 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r. poz. 749,

z późn. zm., dalej jako: "O.p.") zgodnie z którym w przypadku, gdy odrębne przepisy nie stanowią inaczej, przepisy działu III (Zobowiązania podatkowe), stosuje się również do opłat oraz niepodatkowanych należności budżetu państwa, do których ustalenia lub określenia uprawnione są organy inne niż organy podatkowe. Zatem do opłat abonamentowych będzie miał zastosowanie między innymi art. 70 § 1 O.p., który stanowi, iż zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Tym samym, także obowiązek zapłaty opłaty abonamentowej będzie ulegał przedawnieniu w ww. terminie.

Organ wyjaśnił, że art. 70 § 1 O.p. stanowi przepis szczególny wobec regulacji zawartych w art. 118 k.c., co przesądza, że dla roszczeń o opłaty abonamentowe RTV, obowiązuje pięcioletni okres przedawnienia. Potwierdza to wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 6 listopada 2012 r., sygn. akt I SA/GI 210/12, w którym Sąd stwierdził że: "opłata z tytułu rejestracji odbiornika radiowego lub telewizyjnego (abonamentu RTV) stanowi opłatę, o której mowa w art. 2 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (..), a to oznacza, że ma do niej zastosowanie art. 70 § 1 tej ustawy, a więc że opłata ta przedawnia się po upływie pięciu lat, licząc od końca roku, w którym upłynął termin jej płatności".

Powyższe oznacza, że w stanie faktycznym sprawy tytuły wykonawcze nr [...] obejmujące nieuiszczone opłaty abonamentowe za okres od stycznia 2008 r. do maja 2013 r. nie są przedawnione.

Następnie organ podniósł, że zarzut dotyczący nie istnienia obowiązku wnoszenia opłat abonamentowych, z uwagi na posiadanie uprawnień do zwolnienia

z tych opłat, na mocy ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (tekst jednolity: Dz.U. z 2014, poz. 1204, dalej także jako: "ustawa abonamentowa") potwierdza się, że sam fakt nabycia takich uprawnień nie jest podstawą do zaprzestania wnoszenia opłat za używanie odbiorników rtv.

Podkreślono w tym zakresie, że zwolnienie z opłat abonamentowych, nie odbywa się z mocy prawa, lecz zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy abonamentowej, wymaga przedłożenia przez abonenta w placówce pocztowej Poczty Polskiej S.A oświadczenia o spełnianiu warunków do korzystania z tych zwolnień i przedstawienia dokumentów potwierdzających uprawnienie do tych zwolnień.

Ponadto wskazano, że zwolnienie z opłat nie może być dokonane z urzędu przez Pocztę Polską S.A., bez wymaganego wyżej wskazanym przepisem udziału abonenta. Podniesiono, że stworzony i prowadzony przez Pocztę Polską zbiór, zawierający dane abonentów i zarejestrowanych odbiorników, funkcjonuje na podstawie danych uzyskanych od samych abonentów, podanych przy rejestracji odbiorników rtv i nie zawiera żadnych danych o uprawnieniach abonentów do zwolnienia z opłat abonamentowych.

Organ zwrócił uwagę, że ustawodawca w przepisie art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych w sposób kategoryczny wskazał, że zwolnienie z opłat przysługuje od miesiąca następującego po miesiącu, w którym złożono w placówce pocztowej oświadczenie i przedstawiono stosowne dokumenty. Oznacza to, że dopełnienie przez skarżącą dniu 5 listopada 2014 r. formalności związanych z udokumentowaniem uprawnień do zwolnienia z opłat abonamentowych spowodowało, że skarżąca została zwolniona z opłat od 1 grudnia 2014 r. Tym samym, za niezasadne organ uznał twierdzenie zobowiązanej, że zwolnienie z opłat powinno nastąpić od czasu "uzyskania przez nią określonego statusu ustawowego", tj. od 2010 r. oraz, że "warunkiem zwolnienia nie jest złożenie określonego oświadczenia wraz ze stosownymi dokumentami".

Zaakcentowano, że wierzyciel nie kwestionował w postanowieniu wydanym

w I instancji wskazanych przez skarżącą uprawnień do zwolnienia z opłat abonamentowych z tytułu ukończenia 75 lat lub otrzymywania przez nią po ukończeniu 60 lat emerytury, której wysokość nie przekracza miesięcznie kwoty 50 % przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, a jedynie powołał się na niedopełnienie przez zobowiązaną obowiązków wynikających z przepisu art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych.

Odnosząc się do posiadanych przez skarżącą uprawnień kombatanckich, Dyrektor COF podniósł, że zgodnie z ustawą z dnia 11 października 2002 r.

o zmianie ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin, ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zasiłkach rodzinnych i wychowawczych (Dz. U. nr 181 poz. 1515), nie stanowią one podstawy do zwolnienia z opłat abonamentowych, ponieważ uprawnienia te na mocy w/w ustawy zostały cofnięte z dniem 1 stycznia 2003 r.

Za bezpodstawny uznano zarzut zobowiązanej, że "nie została poinformowana o konieczności złożenia takiego oświadczenia wraz z dokumentami przez organy administracji, w tym Urząd Pocztowy oraz KRRiTV przez co doszło do naruszenia podstawowych zasad kodeksu postępowania administracyjnego przez te organy.

Powołując treść art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego wierzyciel podniósł, że przepis ten nie może być utożsamiany z udzieleniem stronom pomocy prawnej, czy zastępowaniem ich aktywności poprzez instruowanie o wyborze optymalnego sposobu postępowania.

Zaznaczono jednocześnie, że wszystkie urzędy pocztowe mają obowiązek dokonywania wszelkich zmian dotyczących statusu formalno-prawnego abonentów, w tym także formalności związanych ze zwolnieniem abonentów z obowiązku wnoszenia opłat abonamentowych. Urzędy pocztowe nie mogą odmówić abonentom, posiadającym udokumentowane uprawnienia, dopełnienia formalności związanych ze zwolnieniem z opłat abonamentowych, nawet pomimo tego, że abonent posiada zaległość z tytułu opłat abonamentowych. Podniesiony przez skarżącą zarzut, że "do uchybienia w potwierdzeniu przyjęcia określonego oświadczenia oraz dokumentów doszło nie z winy skarżącej, ale pracowników poczty" nie został poparty przez nią żadnym dowodem, stąd wierzyciel uznał go również za niezasadny.

Jednocześnie organ potwierdził, że Poczta Polska S.A. nie posiada,

a skarżąca nie przedstawiła żadnego dowodu stwierdzającego dopełnienie w 2010 r. formalności związanych z nabyciem uprawnień do zwolnienia z opłat abonamentowych.

Odnosząc się do podniesionej przez skarżącą kwestii upomnienia, przy dochodzeniu należności z tytułu abonamentu rtv, a także sankcji w przypadku nieuiszczenia zaległości, wskazano, że zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 roku o opłatach abonamentowych, do opłat tych stosuje się przepisy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w zakresie egzekucji obowiązków

o charakterze pieniężnym. Zgodnie z art. 15 § 1 u.p.e.a., egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel po upływie terminu do wykonania obowiązku przez zobowiązanego, przesłał mu pisemne upomnienie zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia.

W sprawie, z uwagi na bezskuteczność wezwania do zapłaty, zawartego

w przesłanym upomnieniu nr [...], odebranym w dniu 1 sierpnia 2012 r. przez pełnoletniego domownika, Dyrektor COF korzystając z uprawnień nadanych w art. 7 ust. 5 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 roku o opłatach abonamentowych, przekazał w dniu 3 czerwca 2013 r. przedmiotowe tytuły wykonawcze do Naczelnika Urzędu Skarbowego w L.

Wskazano również, że w dniu 3 września 2008 r. wysłano zobowiązanej, jako użytkownikowi odbiorników rtv, zarejestrowanych wg imiennej książeczki radiofonicznej o nr [...], nadany na mocy rozporządzenia Ministra Transportu

z dnia 5 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych Dz. U. z 2007 r. Nr 187 poz.1342), indywidualny numer identyfikacyjny (nr 02153596) wraz z blankietami zawierającymi spersonalizowany numeru rachunku bankowego, na który mają być dokonywane wpłaty z tytułu opłat abonamentowych.

Przekazanie tego dowodu stanowi zaś realizację zawartego w zażaleniu wniosku skarżącej o wydanie na mocy art. 73 Kodeksu postępowania administracyjnego, uwierzytelnionych odpisów dokumentów, na podstawie których wysunięto wobec zobowiązanej roszczenie o zapłatę zaległych opłat abonamentowych.

Podkreślono jednocześnie, że nadanie i przesłanie użytkownikom odbiorników rtv, indywidualnych numerów identyfikacyjnych nie tworzyło obowiązku zapłaty należności abonamentowych rtv, ponieważ obowiązek ten wynikał bezpośrednio

z ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych.

Reasumując Dyrektor COF wskazał, że organ I instancji wydając zaskarżone postanowienie dokładnie wyjaśnił stan faktyczny sprawy, ustalił okoliczności mające znaczenie dla sprawy oraz w sposób wyczerpujący rozpatrzył i ocenił na podstawie materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zobowiązana zaskarżyła w całości postanowienie z dnia [...] września 2015 r. i wniosła o:

- uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji

- wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozpoznania sprawy przez sąd,

- zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, według norm przypisanych,

- zwolnienie z opłaty związanej z wniesieniem skargi, gdyż nie jest w stanie jej ponieść, bez uszczerbku dla utrzymania siebie i swojej rodziny,

Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:

1. Naruszenie przepisów prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy a mianowicie art. 118 k.c. poprzez bezzasadne przyjęcie że nie ma on zastosowania dla roszczeń z tytułu opłat abonamentowych i roszczenia te nie są roszczeniami

o świadczenia okresowe bądź roszczeniami związanymi z prowadzeniem działalności gospodarczej i tym samym nie ma do niej zastosowania 3 letni termin przedawnienia o których mowa w tym przepisie.

2. Naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy

w postaci art. 2 paragraf 2 ustawy ordynacja podatkowa w związku z art. 70 paragraf 1 ordynacji podatkowej poprzez bezzasadne przyjęcie że termin przedawnienia

o którym mowa w przepisie art. 70 paragraf 1 ordynacji podatkowej tj. 5 lat ma zastosowanie również do opłat abonamentowych mimo że opłaty abonamentowe nie są zobowiązaniem podatkowym a ponadto przepisy ustawy ordynacja podatkowa stosuje się w odniesieniu do opłat tylko wówczas gdy odrębne przepisy nie stanowią inaczej. W tym przypadku taki odrębny przepis stanowi art. 118 k.c. i w żadnym wypadku art. 70 paragraf 1 ordynacji podatkowej nie może być uznawany za szczególny względem art. 118 k.c.

3. Naruszenie przepisów prawa mające wpływ na wynik sprawy w postaci art. 4 ustawy ustęp 1 o opłatach abonamentowych ustawy oraz art. 4 ustęp 3 tej ustawy poprzez bezzasadne przyjęcie że zwolnienie określonych kategorii osób do których należy skarżąca z racji swojego wieku tj. ukończony 75 lat a także z racji spełnienia kryteriów o których mowa w ustępie 1 punkt 6 tej ustawy nie przysługuje z mocy ustawy lecz koniecznym warunkiem jest złożenie przez te osoby oświadczenia i dokumentów o których mowa w tym przepisie według ustalonego wzoru, podczas gdy taka wykładnia tych przepisów jest wykładnią sprzeczną z zasadami konstytucyjnymi i sprzeczna z celem instytucji zwolnienia określonej kategorii osób z opłat abonamentowych z racji spełnienia przez nich określonych wymagań.

4. Naruszenie przepisów prawa procesowego w postaci art. 15 ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez bezzasadne przyjęcie że skarżącej zostało doręczone to upomnienie i tym samym naruszenia przepisów prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy w postaci art. 33 paragraf 1 punkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

5. Naruszenie przepisów prawa procesowego w postaci art. 33 paragraf 1 punkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez bezzasadne przyjęcie istnienia obowiązku płatności opłat abonamentowych przez skarżąca a także braku uznania że te opłaty względem skarżącej za określony okres są przedawnione czy też wygasły.

6. Naruszenie przepisów prawa procesowego mające wpływa na wynik sprawy

w postaci art. 9 k.p.a. poprzez bezzasadne przyjęcie że zostały zachowane względem takich osób jak skarżąca zasada informowania w sposób właściwy stron o przysługujących im prawach w tym zwłaszcza dotyczących przysługiwania określonych zwolnień z tytułu opłat abonamentowych i potrzebie składania określonych dokumentów łącznie z oświadczeniem składanym na sporządzonym według wzoru formularzu.

7. Naruszenie przepisów prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy

w postaci art. 77 k.p.a. poprzez niedopełnienie obowiązku wszechstronnego zebrania

i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sytuacji gdy skarżąca wnioskowała o dopuszczenie określonych świadków na okoliczność tego że w określonym czasie składała na poczcie określone oświadczenie.

Organ II instancji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie oraz

o zasądzenie kosztów postępowania; w uzasadnieniu powtórzył argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej: "p.p.s.a.").

Sąd rozpoznając skargę w granicach sprawy zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą. Zobligowany jest do przeprowadzenia kontroli legalności objętych skargą decyzji

i postępowań prowadzących do wydania tychże w celu sprawdzenia, czy nie doszło do naruszeń prawa powodujących potrzebę wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego.

Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia – w granicach i według kryteriów określonych cytowanymi wyżej przepisami – Sąd stwierdził, że postanowienie to nie narusza prawa.

Kontroli Sądu poddano stanowisko wierzyciela wyrażone w zaskarżonym postanowieniu odnośnie zarzutu przedawnienia roszczeń, nieistnienia dochodzonego egzekucyjnie obowiązku opłacania abonamentu rtv za lata 2010-2013 oraz zarzutu braku uprzedniego doręczenia upomnienia. Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje w terminie 7 dni od dnia doręczenia mu tytułu wykonawczego prawo do zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów

w sprawie postępowania egzekucyjnego.

Na mocy art. 33 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:

1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;

2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku

z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;

3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;

4) błąd co do osoby zobowiązanego;

5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;

6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;

7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;

8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;

10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27.

Stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów,

o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca (§ 1).

W rozpatrywanej sprawie organ egzekucyjny nie będąc wierzycielem obowiązany był uzyskać stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów.

W wyniku wystąpienia przez organ egzekucyjny do wierzyciela, zostało wydane postanowienie w przedmiocie stanowiska wierzyciela, a po rozpatrzeniu wniesionego na nie zażalenia, zaskarżone postanowienie, które skarżący kwestionuje.

Rozstrzygnięcie spornych zagadnień niniejszej sprawy należy poprzedzić kilkoma uwagami dotyczącymi charakteru uiszczania opłat abonamentowych. Istota opłat z tytułu abonamentu RTV była przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt K 24/08 (LEX nr 564548) orzekając o zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej art. 7 ust. 1, 3, 5 i 6 ustawy o opłatach abonamentowych wskazał, że "zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy abonamentowej na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży ex lege obowiązek uiszczenia abonamentu, powstający z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu rejestracji odbiornika". Odbiorniki radiofoniczne

i telewizyjne dla celów pobierania abonamentu podlegają (z pewnymi wyjątkami) zarejestrowaniu w placówkach operatora publicznego, którym jest Poczta Polska, co wynika z art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych i art. 46 ust. 2 ustawy

z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188, ze zm.).

Szczegóły procesu rejestracji odbiornika normuje rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 187, poz. 1342, dalej jako: "rozporządzenie rejestracyjne"), zgodnie z którym odbiornik winien zostać zarejestrowany – na wniosek użytkownika złożony w placówce Poczty Polskiej – w terminie 14 dni od jego nabycia (wejścia w posiadanie przez użytkownika – § 2 rozporządzenia rejestracyjnego). Dowodem zarejestrowania odbiornika jest "wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych" lub "zawiadomienie

o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych" (§ 3 rozporządzenia). Wspomniany numer identyfikuje użytkownika w systemie i stanowi część numeru rachunku bankowego, na który mają być dokonywane wpłaty z tytułu abonamentu. Użytkownik ma obowiązek niezwłocznego powiadamiania (przez złożenie w placówce Poczty Polskiej "Formularza zgłoszenia zmiany danych") o zmianie danych zawartych we wniosku,

o zgubieniu lub zniszczeniu obydwu dowodów zarejestrowania odbiorników oraz o zaprzestaniu używania odbiorników. Stosownie do § 5 rozporządzenia rejestracyjnego dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie tego rozporządzenia, tj. od dnia 13 grudnia 2007 r. (ust. 1). Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia rejestracyjnego z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny.

O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia (ust. 2).

Przepis art. 7 ustawy o opłatach abonamentowych zawiera postanowienia, których celem jest umożliwienie kontroli wywiązywania się z obowiązku rejestracji odbiorników i uiszczania abonamentu. Kontrolę tę sprawuje Poczta Polska, a nadzór nad jej działaniami sprawuje minister właściwy do spraw łączności (ust. 1 i 2). Nieuiszczone opłaty abonamentowe oraz opłaty karne mają być egzekwowane w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym (art. 7 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych). Ustawodawca przesądził też, że w razie opóźnień w uiszczaniu abonamentu naliczane będą odsetki w wysokości jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu Ordynacji podatkowej (art. 7 ust. 4 ustawy

o opłatach abonamentowych).

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 marca 2010 r. uznał, że ustalanie wysokości należnego abonamentu – czy to w drodze samoobliczenia (gdy abonent sam ustala kwotę, którą winien uiścić na rachunek COF za jeden albo kilka miesięcy), czy też w trybie pozaprocesowym przez kierownika COF jest czynnością materialno-techniczną dotyczącą obowiązku wynikającego wprost z przepisu prawa, a zatem tryb decyzyjny nie jest konieczny. W tej sytuacji brak decyzji administracyjnej nie stanowi przeszkody w przeprowadzeniu egzekucji administracyjnej abonamentu. Z ustawy wynika zarówno wysokość należności z tytułu abonamentu, jak i termin płatności. Innymi słowy stwierdzenie, że użytkownik zarejestrowanego odbiornika zalega z zapłatą abonamentu, pozwala na ustalenie kwoty zaległości i naliczenie stosownych odsetek podatkowych. Nie powoduje to obecnie problemów, ponieważ każdy zarejestrowany użytkownik wpłaca należność na konto bankowe (nawet jeśli czyni to w pocztowym "okienku"), w którego numerze zakodowany jest jego indywidualny numer identyfikacyjny, o którym mowa w rozporządzeniu rejestracyjnym.

We wniesionej skardze, jak i wcześniej w zarzutach w przebiegu postępowania egzekucyjnego, skarżąca podnosiła okoliczność przedawnienia roszczeń, fakt nabycia uprawnień do zwolnienia z opłat abonamentowych z uwagi na wiek oraz podkreślała brak doręczenia upomnienia.

W zażaleniu i skardze strona dodatkowo podniosła nowy zarzut dotyczący nieistnienia obowiązku wnoszenia opłat abonamentowych, z uwagi na nieotrzymanie indywidualnego numeru identyfikacyjnego, wymaganego rozporządzeniem rejestracyjnym.

W pierwszej kolejności Sąd odniesie się do okoliczności przedawnienia roszczeń z tytułu opłat abonamentowych za lata 2008-2009. W ocenie strony skarżącej do przedawnienia tego typu opłat stosuje się art. 118 Kodeksu cywilnego, a więc trzyletni okres przedawnienia. Z poglądem tym nie zgodził się Dyrektor COF wywodząc, że do opłat z tytułu abonamentu rtv zastosowanie mają przepisy Ordynacji podatkowej.

Poza sporem pozostawało, że skarżąca dokonała rejestracji odbiorników rtv

i nie uiściła opłat rtv m. in. za objęte przedmiotowym tytułem wykonawczym okresy.

Rozważenia w tym miejscu wymaga, czy opłaty te mają charakter należności cywilnoprawnych, czy też należności publicznoprawnych co będzie miało decydujące przełożenie na okres terminu przedawnienia.

W tej materii ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach o abonamentowych nie zawiera jednoznacznego uregulowania charakteru tychże opłat. Konieczne będzie zatem odwołanie się do innych przepisów tej ustawy i na ich podstawie określenie ich charakteru.

Przypomnieć należy, że jak wynika z art. 2 ustawy o abonamencie za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Przy czym domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik

w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Przepis ten w ust. 3 określa termin powstania obowiązku uiszczenia opłaty, a art. 3 powołanej ustawy wysokość tej opłaty oraz terminy i sposób jej regulowania. Istotne znaczenie – zdaniem Sądu – ma także treść art. 5 ust. 1 ustawy o abonamencie,

w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2012 r., zgodnie z którym "Odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne podlegają, dla celów pobierania opłat abonamentowych za ich używanie, zarejestrowaniu w placówkach operatora publicznego, w rozumieniu ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188,

z późn. zm.)". Jak stanowi z kolei ust. 3 tego przepisu, w przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego pobiera się opłatę w wysokości stanowiącej trzydziestokrotność miesięcznej opłaty abonamentowej obowiązującej w dniu stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika. Uiszczenie opłaty, o której mowa w ust. 3, nie zwalnia od obowiązku uiszczania bieżącej opłaty abonamentowej za okres od dnia stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika (ust. 4).

Z zacytowanych powyżej przepisów wynika, że opłata z tytułu używania czy to odbiornika radiowego czy telewizyjnego jest obligatoryjną należnością z tytułu posiadania tego typu urządzenia, w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Ustawodawca wprowadził przy tym dla celów pobierania opłaty bezwzględny obowiązek rejestracji odbiorników, obwarowany – w przypadku niezarejestrowania odbiornika – sankcją w wysokości trzydziestokrotności miesięcznej opłaty abonamentowej. Opłaty te pobierane są z przeznaczeniem na realizację misji publicznej, o której mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji (art. 1 ustawy o abonamencie). W świetle przepisów ustawy o abonamencie opłata tam przewidziana jest daniną publiczną o przymusowym, bezzwrotnym charakterze. Jak przyjął WSA w Warszawie w wyroku z dnia 4 sierpnia 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 866/09 "Opłata abonamentowa jest przymusowym i bezzwrotnym świadczeniem o charakterze publicznoprawnym. Stanowi pozabudżetowy dochód celowy o charakterze publicznym i przeznaczony jest na finansowanie misji publicznej radia i telewizji. Dla obowiązku ponoszenia tej opłaty bez znaczenia pozostaje to, czy podmiot ją uiszczający korzysta lub zamierza korzystać z odbioru nadawanych programów. Nie jest więc dobrowolnym uczestnikiem takiej transakcji. Wobec powyższego, nie można przyjąć, aby abonament był zapłatą za zwolnioną

z podatku VAT usługę telewizji".

Zdaniem Sądu regulacja przewidziana w art. 7 ust. 4 ustawy o abonamencie, zgodnie z którym "(...) W przypadku opóźnienia w uiszczaniu opłaty abonamentowej naliczane są odsetki w wysokości jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa", przesądza o stosowaniu przepisów Ordynacji podatkowej do biegu terminu przedawnienia opłat z tytułu abonamentu, oraz że odesłanie to nie wyłącza zastosowania innych przepisów Ordynacji podatkowej do opłat abonenckich. Decydujące bowiem znaczenie ma charakter opłaty abonenckiej, a ten został przesądzony przez Trybunał Konstytucyjny w powołanym wyroku z dnia 16 marca 2010 r. Jak stwierdził Trybunał Konstytucyjny "(...) Jednym z obowiązków ciążących z mocy Konstytucji na "każdym" (a więc na osobie fizycznej - zarówno obywatelu, jak i cudzoziemcu - oraz na osobie prawnej) jest ponoszenie ciężarów i świadczeń publicznych określonych w ustawie (art. 84), natomiast nakładanie danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przyznawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatków następuje w drodze ustawy (art. 217). Wyrażenie "ciężary i świadczenia publiczne" ma najszerszy zakres znaczeniowy, z kolei "daniny publiczne" są kategorią "świadczeń publicznych". Daniny te to świadczenia powszechne, przymusowe, bezzwrotne, ustalane jednostronnie na rzecz podmiotu prawa publicznego w celu realizacji zadań publicznych, a zaliczają się do nich podatki, rozmaite opłaty administracyjne (np. adiacenckie) oraz cła (patrz definicja podatku w orzeczeniu z 29 maja 1996 r., sygn. K 22/95, OTK ZU nr 3/1996, poz. 21), a także abonament rtv (patrz: pkt VI.1.4. uzasadnienia). Z art. 217 Konstytucji wynika tzw. władztwo daninowe (zwane też podatkowym) państwa, a więc prawo stanowienia i egzekwowania danin publicznych, w czym państwo dysponuje znacznym stopniem swobody".

W ocenie Sądu odesłanie zawarte w art. 7 ust. 4 ustawy o abonamencie. odnosi się do naliczania odsetek z tytułu nieterminowego regulowania opłat i to nie ten przepis decyduje wyłącznie o stosowaniu do opłat abonenckich przepisów Ordynacji podatkowej.

Ustalenia Trybunału pozwalają przenieść rozważania dotyczące opłaty za abonament na grunt prawa daninowego, a konkretnie podstawowego dla tej materii aktu prawnego rangi ustawowej, jakim jest ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Przepis art. 2 O.p. regulujący zakres jej stosowania przewiduje w § 2, że jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, przepisy Działu III stosuje się również do opłat oraz innych niepodatkowych należności budżetu państwa, do których ustalenia lub określenia uprawnione są inne organy, niż wymienione w § 1 pkt 1 ustawy (paragraf 1 pkt 1 odnosi się do organów podatkowych). W ocenie Sądu przepis ten ma zastosowanie w przedmiotowej sprawie, gdyż opłata za abonament jest opłatą, o której w nim mowa a brak jest przepisów odrębnych, stanowiących inaczej.

Z przepisu nie wynika, iż ustalenie lub określenie opłaty ma być powiązane

z dwoma typami wydawanych w prawie podatkowym decyzji - deklaratoryjnej lub konstytutywnej. Opłata ta ma przy tym niewątpliwie charakter przymusowy

i bezzwrotny a jej wysokość i obowiązek uiszczenia wynika wprost z przepisów ustawy. Tym samym ustalenie lub określenie danej opłaty w rozumieniu tego przepisu jest również możliwe w drodze aktu normatywnego, takiego jak ustawa,

w której ustawodawca posłużył się pojęciem "opłaty".

Objęcie opłaty za abonament przepisem art. 2 § 2 O.p. powoduje, że do tej opłaty stosuje się przepisy Działu III Ordynacji podatkowej. W rozpatrywanej sprawie oznacza to, że stosuje się także art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, który odnosi się do biegu terminu przedawnienia zobowiązania powstającego z mocy prawa. Pogląd ten znajduje tym bardziej uzasadnienie, że obowiązek ponoszenia tej daniny publicznej powstaje z mocy prawa, po wystąpieniu zdarzenia jakim jest rejestracja odbiornika. Wymaga przy tym zaakcentowania, że przepis art. 70 mieści się w Dziale III Ordynacji podatkowej. Dział ten obejmuje od art. 21 do art. 119. W dziale tym umieszczony jest także rozdział poświęcony odsetkom za zwłokę (Rozdział 6), z tego też powodu należy uznać, że odesłanie zawarte w art. 7 ust. 4 ustawy o abonamencie jest tylko dodatkowym odwołaniem się do przepisów tej ustawy, skoro z mocy art. 2 ust. 2 Ordynacji podatkowej, przepisy Działu III mają zastosowanie także do opłat i niepodatkowych należności budżetu państwa.

W ocenie Sądu, przyjęcie, że art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej nie ma zastosowania do opłat abonenckich, przy jednoczesnym przesądzeniu o publicznoprawnym charakterze tej należności, a więc niemożliwości stosowania do tych opłat przepisów Kodeksu cywilnego, oznaczałoby, że opłaty te w ogóle nie przedawniałyby się. Takie jednak rozwiązanie byłoby niezgodne z ogólnymi uregulowaniami i pozostawałyby w sprzeczności z zasadą określoności sytuacji prawnej podmiotów i stwarzałoby możliwość egzekwowania opłat wraz z odsetkami w nieograniczonym przedziale czasowym. Wymaga bowiem zaakcentowania, że upływ okresu przedawnienia powoduje wygaśnięcie należności, a więc unicestwienie jej bytu. Wygaśnięcie to niesie za sobą zarówno skutek materialny, jak i formalny. Materialny oznacza, że należność przestaje istnieć, a formalny/procesowy, że nie jest możliwe żądanie spełnienia świadczenia.

Reasumując, należy przyjąć, że opłata z tytułu rejestracji odbiornika radiowego lub telewizyjnego (abonamentu rtv) stanowi opłatę, o której mowa w art. 2 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, a to oznacza, że ma do niej zastosowanie art. 70 § 1 tej ustawy, a więc że opłata ta przedawnia się po upływie pięciu lat, licząc od końca roku, w którym upłynął termin jej płatności.

W zakresie argumentacji dotyczącej faktu nieistnienia obowiązku uiszczania opłat abonamentowych w związku z osiągnięciem stosownego wieku i nabyciem uprawnień emerytalnych, Sąd podzielając stanowisko Poczty Polskiej S.A. obszernie wyrażone w postanowieniu z dnia [...] marca 2014 r. i zaakceptowane w zaskarżonym postanowieniu z dnia [...] września 2015 r., gdzie podkreśla, że strona nie przedstawiła żadnego dowodu przedłożenia w placówce pocztowej oświadczenia

o spełnianiu warunków do korzystania ze zwolnienia. Sam fakt nabycia uprawnienia

z tytułu osiągniętego wieku nie jest wystarczającą podstawą do zaprzestania wnoszenia opłat za używanie odbiorników rtv. Zwolnienie z opłat abonamentowych, na które powołuje się strona, nie następuje z mocy prawa, lecz stosownie do art. 4 ust. 3 ustawy abonamentowej dla skorzystania z przedmiotowego zwolnienia konieczne jest przedłożenie w placówce Poczty Polskiej S.A. oświadczenia

o spełnianiu warunków do korzystania ze zwolnienia i przedłożenia dokumentów potwierdzających stosowne uprawnienie. Tego zobowiązana nie uczyniła. W takiej sytuacji brak było podstaw do kwestionowania istnienia obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu a to braku przesłania skarżącej upomnienia – w oparciu o przedłożone dokumenty – stwierdzić przyjdzie, że zarzut ten nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się bowiem "zwrotne potwierdzenie odbioru" przesłania skarżącej upomnienia nr [...], które zostało odebrane w dniu 1 sierpnia 2012 r. przez pełnoletniego domownika, który zobowiązał się przekazać przesyłkę adresatowi.

Doręczenie przedmiotowego upomnienia nastąpiło na zasadach określonych w art. 43 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz.267 z późn. zm.).który określa komu i w jak sposób powinno nastąpić skuteczne doręczenie zastępcze. Zgodnie z tym przepisem w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania.

Zaznaczyć należy, że określony w art. 43 k.p.a. sposób zastępczego doręczenia pisma opiera się na domniemaniu, że osoba wskazana na potwierdzeniu odbioru pisma, jako dorosły domownik adresata i która pokwitowała odbiór pisma, przyjęła je w celu oddania go adresatowi oraz że pismo to zostało mu doręczone.

Zaakcentować wypada, że nie jest kwestionowane przez skarżącą iż przebywająca w jej mieszkaniu córka, złożyła własnoręczny podpis na dowodzie doręczenia przesyłki, a tym samym należy uznać, że zobowiązała się ona do doręczenia tej przesyłki adresatowi. Skarżąca nie podniosła również, że córka nie była upoważniona do odbioru korespondencji kierowanej do Skarżącej, a tym samym nie obaliła domniemania skuteczności doręczenia dokonanego na podstawie art. 143 k.p.a.

Słusznie zatem Dyrektor COF wskazał, że pokwitowanie odbioru tak doręczonej przesyłki rodzi domniemanie woli oddania pisma. W takiej sytuacji przyjmuje się, że przesyłka dotarła do adresata z dniem jej odbioru, co w niniejszej sprawie miało miejsce w dniu 1 sierpnia 2012 r.

Niezależnie od powyższego, wskazać należy, że opłata abonencka jest należnością powstającą z mocy prawa, a to oznacza – na podstawie § 13 pkt 2 w zw. z § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541, ze zm.) – że wszczęcie postępowania egzekucyjnego nie było uwarunkowane koniecznością przesłania zobowiązanemu upomnienia. Jak bowiem wynika z regulacji § 13 w/w rozporządzenia postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia m.in. w przypadkach, gdy:

1) należność pieniężna została określona w orzeczeniu,

2) zobowiązany ma ustawowy obowiązek obliczenia lub uiszczenia należności pieniężnej bez wezwania, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 3a ustawy.

Obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych następuje po miesiącu rejestracji odbiorników, a ich wysokość wynika wprost z przepisów prawa, a to oznacza – na co zwrócił też uwagę Trybunał Konstytucyjny – że egzekucja tych należności następuje na podstawie przepisów prawa, bez konieczności "dyscyplinowania" zobowiązanego w formie przesłania mu upomnienia, zawierającego rygor skierowania do egzekucji administracyjnej nieuiszczonych opłat.

Odniesienie się natomiast do argumentacji skargi dotyczącej nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego wymaga przywołania § 5 rozporządzenia rejestracyjnego, zgodnie z którym dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia (ust. 1). Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia (ust. 2).

Z powyższej regulacji wynika, że dla skuteczności nadania numeru identyfikacyjnego nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia. Prawodawca nakazał bowiem operatorowi przesłanie, a nie doręczenie stronie powiadomienia.

Zaakcentować trzeba, że organ wskazał datę wysłania tego zawiadomienia

(3 września 2008 r. o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego 02153596).

Powyższe stanowisko wierzyciela potwierdza wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 października 2014 r., sygn. akt I SA/Gl 518/14, w uzasadnieniu którego Sąd jednoznacznie stwierdził, że: "dla skuteczności nadania numeru identyfikacyjnego nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia. Prawodawca nakazał bowiem operatorowi przesłanie, a nie doręczenie stronie powiadomienia." Podobne stanowisko zawarte jest w wyrokach WSA w Bydgoszczy z dnia 1.04.2015 r" sygn. I SA/Bd 106/15, WSA w Warszawie z dnia 25.02.2015 r. sygn. VIII SA/Wa 813/14, WSA w Gliwicach z dnia 19.05.2015 r., sygn. I SA/GI 1147/14, z dnia 6.05.2015 r., sygn. I SA/GI 839/14, z dnia 14.04.2015 r. sygn. I SA/Gl 1394/14.

Podkreślić należy, że obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych wynika bezpośrednio z ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych, a nie wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r.. Tak więc, nawet nieotrzymanie zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego nie zwalniało skarżącą z obowiązku wnoszenia opłat, nałożonych tą ustawą.

Jak słusznie zauważył Dyrektor COF skarżąca nie zaprzeczyła, że odbiorniki rtv posiadała w okresie, którego dotyczą przedmiotowe tytuły wykonawcze, a zatem nie może skutecznie powoływać się na nieotrzymanie indywidualnego numeru identyfikacyjnego, w sytuacji w której skarżąca nie zakwestionowała zarejestrowania odbiorników rtv, ani nie powołała się na ich wyrejestrowanie, jak również nie dopełniła formalności związanych ze zwolnieniem z opłat abonamentowych.

W ocenie Sądu w toku postępowania w rozpoznawanej sprawie, Poczta Polska S.A. podjęła wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny

i słuszny interes obywateli, a postępowanie było prowadzone w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Strona była ponadto informowana należycie i wyczerpująco o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz udzielano jej niezbędnych informacji, wyjaśnień, wskazówek

i czuwano, aby nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa. Tym samym Sąd uznał, że postępowanie w rozpoznawanej sprawie zostało przeprowadzone

z zachowaniem wymogów określonych przepisami k.p.a.

Na marginesie Sąd zwraca uwagę, że przepisy ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych dają możliwość umorzenia lub rozłożenia na raty zaległości w płatności opłat abonamentowych. Stosownie bowiem do art. 10 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych w wyjątkowych sytuacjach, jeżeli przemawiają za tym szczególne względy społeczne lub przypadki losowe, Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji może umorzyć lub rozłożyć na raty zaległości w płatności opłat abonamentowych, odsetki za zwłokę w ich uiszczaniu, opłatę, o której mowa w art. 5 ust. 3, oraz odsetki za zwłokę w jej uiszczeniu. Zgodnie natomiast z treścią ust. 2 powołanego przepisu wniosek o umorzenie lub rozłożenie na raty należności wymienionych w ust. 1 podmiot zobowiązany do uiszczania opłat abonamentowych składa do Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. Podkreślić przy tym należy, że uchwałą z dnia 30 października 2012 r. nr 391/2012 Krajowa Rada Radiofonii

i Telewizji postanowiła, iż przesłanką umarzania zaległości w płatności opłat abonamentowych jest m.in. niedopełnienie formalności przez osoby, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych.

Mając zatem na uwadze całokształt przedstawionych wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznając skargę za niezasadną, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.