Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 3527/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-03-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędziowie WSA - Beata Krajewska, - Mirosława Pindelska (spr.), Protokolant - Beata Bińkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2005 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Usługowo - Produkcyjnego "H." Sp. z o.o. w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1) Uchyla zaskarżoną decyzję. 2) Zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz Przedsiębiorstwa Usługowo-Produkcyjnego "H." Sp. z o.o. w S. kwotę 4.856,40 (cztery tysiące osiemset pięćdziesiąt sześć złotych czterdzieści groszy) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 3) Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

Jednolitym dokumentem administracyjnym SAD nr [...] z [...] marca 2001 r. objęto na wniosek Spółki z o.o. "H." w S. procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym towary o nazwach handlowych V. i V., które zaklasyfikowano do kodu [...] z zerową stawką konwencyjną, oraz P. i C., które zaklasyfikowano do kodu [...] z konwencyjną stawką w wysokości 6%.

W wyniku weryfikacji zgłoszenia celnego, Dyrektor Urzędu Celnego w W. postanowieniem z [...].02. 2002 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia prawidłowej klasyfikacji taryfowej importowanego towaru.

Decyzją z [...].11. 2002 r. nr [...] Naczelnik UC [...] w W. uznał zgłoszenie celne z [...] marca 2001 r. za nieprawidłowe w zakresie dotyczącym klasyfikacji towarowej, zastosowanej stawki celnej i określenia kwoty wynikającej z długu celnego. Zaklasyfikował towar będący przedmiotem importu do kodu [...], ze stawką celną autonomiczną 20%.

Po rozpatrzeniu sprawy w następstwie odwołania spółki "H.", decyzją z [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] Dyrektor Izby Celnej [...] w W. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

Jako podstawę prawną decyzji wskazał przepisy art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 08 1997 r. - Ordynacja podatkowa [Dz.U. nr 137, poz. 926], art. 85 § 1 ustawy z 9 01 1997 r. – Kodeks celny [Dz.U. nr 23, poz. 117 ze zm.] i § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 20 12 2000 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej [Dz.U. nr 119, poz. 1253]. Zwrócił uwagę, że stosowana obecnie w Polsce Taryfa celna przyjęła nazewnictwo i pełne zasady interpretacji Scalonej Nomenklatury Określania i Kodowania Towarów, wprowadzonej w życie Międzynarodową Konwencją w sprawie Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów, sporządzoną w Brukseli 14 06 1993 r., która w stosunku do Polski weszła w życie 1 01 1996 r. Klasyfikacja towarów w Nomenklaturze Scalonej oznacza, że dany towar jest zawsze klasyfikowany do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji, z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę. Do każdego importowanego towaru przypisany jest odpowiedni kod Taryfy z przyporządkowaną do niego stawką celną. Dla celów prawnych taryfikację towarów ustala się zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji lub działów oraz zgodnie z Ogólnymi Regułami Interpretacji Nomenklatury Scalonej, przy czym wiążący tu jest wynikający z art. 85 § 1 ustawy - Kodeks celny stan towaru w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego.

W sprawie przedmiotem importu były następujące preparaty:

1. "V. - składający się z: [...]. Preparat ten stosowany jest w celu zapobiegania nadmiernemu wypadaniu , łamliwości i rozdwajaniu włosów.

2. C.- w skład wchodzą: [...]. Preparat stosowany jest w uzupełnieniu diety w planowanym obniżeniu poziomu cholesterolu.

3. V.- w skład wchodzą: [...]. Preparat stosowany jest dla kobiet w stanach niedoborów i zwiększonego zapotrzebowania na witaminy i substancje mineralne.

4. P.- składający się z: [...]. Preparat stosowany jest dla kobiet w ciąży w celu uzupełnienia diety.

Przedmiotowe preparaty w swoim składzie zawierają podstawowe witaminy w ilości dziennego zapotrzebowania stosownie do przeznaczenia tj. albo dla osoby dorosłej albo dla kobiety w ciąży - w tym przypadku zapotrzebowanie dzienne lub też górna zawartość w jednostkowej dawce preparatu jest wyższa. Tym samym nie można twierdzić, iż w preparacie dla kobiet w ciąży dawka witamin przekracza 400% dziennego zapotrzebowania w odniesieniu do zapotrzebowania dorosłego człowieka lub młodzieży. Na mocy uwagi 1(a) do działu 30. Taryfy celnej, z przedmiotowego działu, którym objęte są m.in.: leki, wata, gaza, zestawy pierwszej pomocy, wyłącza się żywność i napoje (takie jak: odżywki dietetyczne, odżywki wzmacniające i dla diabetyków, odżywki uzupełniające, napoje wzmacniające i wody mineralne). Zgodnie z wyjaśnieniami zawartymi w "Wyjaśnieniach do taryfy celnej" dział 30 Taryfy celnej nie obejmuje dodatków żywieniowych zawierających witaminy lub sole mineralne, które są przeznaczone do utrzymania zdrowia lub dobrego samopoczucia , ale nie mają wskazań do użycia w celu leczenia chorób i dolegliwości, a właściwie takie preparaty były przedmiotem importu. Organ wskazał także, iż wpis preparatu do urzędowej farmakopei nie przesądza o jego klasyfikacji do działu 30. Taryfy. Stąd też fakt zarejestrowania danego preparatu jako lek przez Ministerstwo Zdrowia nie przesądza o klasyfikacji do działu 30. Taryfy celnej.

Przedmiotowe preparaty nie spełniają wymogów działu 30. Taryfy celnej w związku z tym klasyfikacja ich do tego działu jest nieprawidłowa. Sporne preparaty objęte są działem [...]. Taryfy celnej, kodem [...]. Do działu [...]. Taryfy celnej klasyfikuje się różne przetwory spożywcze m.in. preparaty często określane jako uzupełnienie diety (food supplements) sporządzone na bazie ekstraktów roślinnych, koncentratów owocowych, miodu, fruktozy z dodatkiem witamin oraz niewielkich ilości żelaza. Na opakowaniach tych preparatów często znajdują się napisy informujące o ich działaniu utrzymującym dobry stan zdrowia lub dobre samopoczucie. Stanowisko organu celnego odnośnie klasyfikacji taryfowej importowanych preparatów do pozycji [...] potwierdza sam skarżący przesyłając opracowania pt. "Normy żywienia dla ludności w Polsce". Z opracowań tych wynika, iż przedmiotowe preparaty mają zastosowanie na pokrycie strat jakie powstają w wyniku przetwarzania surowców pochodzenia roślinnego i zwierzęcego na produkty spożywcze, a także strat w następstwie wydarzeń losowych. Organ wskazał również, że polska administracja celna konsultowała problem klasyfikacji taryfowej preparatów witaminowych i mineralno-witaminowych ze Światową Organizacją Celną w Brukseli. W odpowiedzi Sekretariat Światowej Organizacji Celnej potwierdził stanowisko polskiej administracji celnej, tj. klasyfikację m.in. preparatów: K., B., O., W., S., C., V., M., R., B., G., D., S. do pozycji [...] Taryfy celnej. Preparaty te zawierają substancje czynne, którymi są (w zależności od rodzaju produktu) mieszaniny różnych witamin i mikroelementów, wyciągi roślinne oraz substancje pomocnicze (np. krzemionka koloidalna, skrobia, sacharoza). Ponadto WCO wyjaśnia, iż dział [...]. Taryfy celnej obejmuje różne przetwory spożywcze, w tym m.in.: mieszaniny wyciągu żeń-szenia z innymi składnikami, preparaty na bazie ekstraktów roślinnych z dodatkiem witamin. Organ celny przyjął stanowisko Światowej Organizacji Celnej jako opinie biegłego. Stosownie bowiem do postanowień art. 180 ustawy Ordynacja podatkowa, jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, a stanowisko WCO wydane zostało przez organ uprawniony do ustalania prawidłowej klasyfikacji taryfowej.

W aktach sprawy brak jest jednak powołanego dokumentu.

W skardze na powyższą decyzję "H." - spółka z o.o. w Starej I. wniosła o jej uchylenie, wraz z poprzedzającą decyzją organu pierwszej instancji. Zarzuciła organowi orzekającemu naruszenie prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego przez całkowicie dowolną ocenę materiału dowodowego i błędną interpretację powołanych w decyzji przepisów, a w szczególności wyjaśnień do działu 30 Taryfy Celnej. Skarżąca podniosła, że miała podstawy, postępując zgodnie z Ogólnymi Regułami Interpretacji Polskiej Nomenklatury Scalonej, szczególnie biorąc pod uwagę opisy pozycji Taryfy, przyjąć, iż środki posiadające Certyfikaty Leków wydane przez Ministra Zdrowia, na skutek postępowania w Instytucie Leków przez wysokiej klasy specjalistów, powinny być klasyfikowane do działu [...] - Produkty farmaceutyczne, a nie do działu [...]. dotyczącego różnych produktów spożywczych. Z tych też względów, zastosowanie kodów [...] i [...] - wydaje się w przekonaniu skarżącej - właściwe. Izba nie uwzględniła także okoliczności, że główną przesłanką takiej rejestracji jest przekroczenie dawek bezpiecznych niektórych substancji aktywnych w preparatach, na co skarżąca wskazywała chociażby w piśmie z dnia 21 marca 2002 roku, a czego w najmniejszym nawet stopniu ani Urząd ani Izba nie uwzględniła w wydanych przez siebie decyzjach, zaznaczając jedynie, że w preparacie dla kobiet w ciąży dawka witamin nie przekracza 400 % dziennego zapotrzebowania na witaminy, bez podania podstaw dokonanych przez siebie wyliczeń. Skarżąca wskazywała, że podane wartości są znacząco wyższe niż dzienne spożycie zalecane do utrzymania ogólnego zdrowia i dobrego samopoczucia - przekroczenia dawek bezpiecznych są nawet dwudziestokrotne. Nie do przyjęcia jest zatem, w ocenie skarżącej, twierdzenie Izby, że kwestionowane środki farmaceutyczne są jedynie zbilansowanymi preparatami witaminowo - mineralnymi, stosowanymi jako uzupełnienie diety. W konkluzji skarżąca zarzuca, że zobowiązana do podania klasyfikacji importowanych przez siebie środków farmaceutycznych, na które uprzednio uzyskała certyfikat leków - prawidłowo zaklasyfikowała te środki zgodnie z obowiązującą taryfą celną, w myśl której: kodem[...] są oznaczone leki ( z wyjątkiem produktów z pozycji [...],[...] lub [...]) złożone z produktów zmieszanych lub niezmieszanych, dla celów terapeutycznych lub profilaktycznych, przygotowane w odmierzonych dawkach lub opakowaniach do sprzedaży, w tym :

- [...] - pozostałe leki zawierające witaminy lub inne produkty z pozycji [...] - przygotowane w opakowaniach do sprzedaży detalicznej ( P., C.),

- [...] - pozostałe leki przygotowane w opakowaniach do sprzedaży detalicznej, zawierające jod lub związki jodu ( V., V.).

Zmieniając klasyfikację importowanych przez Skarżącą farmaceutyków -Urząd Celny zastosował kod [...] - a zatem zakwalifikował te leki do przetworów spożywczych gdzie indziej nie wymienionych ani niewyłączonych. Tym samym organy obu instancji zastosowaly dowolną interpretację zapisów Taryfy Celnej, opierając się w zasadzie jedynie na stwierdzeniu, zawartym w wyjaśnieniach do Taryfy, zgodnie z którymi fakt, iż importowane produkty uzyskały świadectwa rejestracyjne Ministerstwa Zdrowia i Opieki Społecznej, jako środki farmaceutyczne, nie przesądza o ich klasyfikacji taryfowej do pozycji obejmującej leki. Organy celne nie uznały zatem nie tylko certyfikatów leków, ale także składu farmaceutyków, podanego na etykietach i w wyjaśnieniach skarżącej, jak również i ich przeznaczenia. Ustalenia organów zawarte w obu zaskarżonych decyzjach sprowadzają się jedynie do nadmiernie swobodnej interpretacji zapisów Taryfy celnej i są sprzeczne z podanymi w Taryfie kodami, które w niniejszej sprawie nie powinny budzić żadnych wątpliwości z uwagi na ich oczywisty i jednoznaczny zapis.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej [...] w W. wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko i argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2004 r. sygn. akt V SA 1860/03 uchylił zaskarżoną decyzję.

Sąd podzielił pogląd skarżącej, że ocena charakteru przedmiotowego towaru, jego składu i roli, jaką pełnią poszczególne składniki wymagała przeprowadzenia odpowiednich badań i analiz towaru. Sąd stwierdził, że Dyrektor Izby Celnej [...] w W. uchybił zasadom i regułom postępowania dowodowego, gdyż nie przeprowadził takich badań, i mimo że wyjaśnienie roli jaką pełnią poszczególne składniki spornego towaru wymaga – w ocenie Sądu – wiadomości specjalnych, nie dokonał analizy złożonych opinii Instytutu leków, ewentualnie nie rozstrzygnął o powołaniu nowego biegłego, co stanowiło naruszenie art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej. Granice swobody przy korzystaniu przez organ z omawianego środka dowodowego są według Sądu wyznaczone przez zasadę prawdy obiektywnej i działania na podstawie prawa, gdyż z nich wypływa obowiązek organu podjęcia wszystkich czynności mających na celu ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego sprawy.

Sąd stwierdził, że za dowód rozstrzygający o zasadności stanowiska organu orzekającego nie może być uznane powołane w zaskarżonej decyzji stanowisko Sekretariatu WCO (Światowej Organizacji Celnej), gdyż zostało ono wyrażone w odpowiedzi na nieznane skarżącej i nie dołączone do akt sprawy wystąpienie administracji celnej i nie dotyczyło preparatów objętych zaskarżoną decyzją. Sąd ponadto wyjaśnił, że charakter wiążący dla polskich organów celnych ma tylko opinia właściwego organu Światowej Organizacji Celnej. W ramach WCO strony utworzyły Komitet do Spraw Systemu Zharmonizowanego, którego kompetencje zostały określone w art. 7 cyt. Konwencji, sporządzonej w Brukseli 14 czerwca 1983 r. Z treści tego przepisu wynika, iż do zadań Komitetu należy m.in. przygotowywanie not wyjaśniających, opinii klasyfikacyjnych lub innych informacji mających charakter doradczy, a także wydawanie zaleceń dla zabezpieczenia jednolitości interpretacji i stosowania Systemu Zharmonizowanego.

Od powyższego wyroku Dyrektor Izby Celnej [...] w W. złożył skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 29 października 2004 r. sygn. GSK 1080/04 uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że w toku postępowania administracyjnego zebrano w sprawie obszerny materiał dowodowy. Organ administracji (również sąd) przy rozstrzyganiu sprawy dysponował takimi dowodami jak świadectwem rejestracji z dnia [...].03.1998 r. wydanym przez Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej , wyjaśnieniami Sekretariatu Światowej Organizacji Celnej (WCO), etykietami opakowań towaru, ulotkami informacyjnymi załączonymi do opakowań, certyfikatami jakościowo-ilościowymi wystawionymi przez producenta i opinią Instytutu Leków. Ten ostatni dokument jak również certyfikaty producenta zawierają szczegółową analizę składników importowanych preparatów. Informacje zawarte w wymienionych dokumentach dotyczą właśnie tych okoliczności, które w ocenie sądu wydającego zaskarżony wyrok powinny być wyjaśnione przez biegłego. Dlatego też NSA zgodził się ze stanowiskiem zaprezentowanym w skardze kasacyjnej, iż w sprawie nie zachodziła potrzeba powołania biegłego, gdyż zebrany materiał dowodowy pozwalał na ocenę klasyfikacji taryfowej importowanych przez skarżącą preparatów. Podkreślił, że na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pełnomocnicy stron zgodnie oświadczyli, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy stanowił wystarczającą podstawę do oceny klasyfikacji taryfowej przedmiotowych preparatów, oraz że nie zachodziła potrzeba powołania biegłego.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy strony pozostały przy dotychczasowych stanowiskach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę ponownie zważył, co następuje.

W oparciu o treść art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd uznał, ze w tej sprawie w toku prowadzonego przez organ celny postępowania doszło tak do naruszenia przepisów prawa materialnego jak i do naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Oceniając prawidłowość klasyfikacji taryfowej preparatów V., C., V. i P., zastosowanej przez organy celne należy na wstępie stwierdzić, że do każdego importowanego towaru przypisany jest odpowiedni jeden kod taryfy z przyporządkowaną do niego stawką celną, co oznacza, że sprowadzony towar jest zawsze klasyfikowany do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji, z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę. Klasyfikacja towarów podlega ogólnym regułom interpretacji systemu zharmonizowanego (ORINS), które to reguły wraz z uwagami wyjaśniającymi i uwagami dodatkowymi zawartymi w Taryfie celnej uściślają i wyjaśniają treść poszczególnych pozycji. Uwagi te nie mają charakteru wskazówek interpretacyjnych, lecz są stosowanym w prawie celnym rodzajem legalnej definicji pojęć zawartych w przepisach prawa, pochodzących od organu ustawowo powołanego do określania stawek celnych i ich zmiany. Zgodnie z regułą 1. Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej (ORINS) "tytuły sekcji, działów i poddziałów mają znaczenie wyłącznie orientacyjne; dla celów prawnych klasyfikację towarów należy ustalić zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji i działów, o ile nie są one sprzeczne z treścią powyższych uwag".

W świetle powołanej reguły podstawowe znaczenie dla prawidłowej kwalifikacji towaru ma brzmienie pozycji i uwag do sekcji i działów. Z tego też względu dokładne i jednoznaczne ustalenie brzmienia pozycji i uwag oraz prawidłowa interpretacja zawartych w nich pojęć oraz elementów definiujących te pojęcia stanowi warunek prawidłowej klasyfikacji towaru na gruncie Taryfy celnej.

W przedmiotowej sprawie Spółka wnioskowała o zakwalifikowanie preparatów P. i C. do kodu [...], a preparatów V. i V. do kodu [...]. Pozycja [...] obejmuje, zgodnie z jej brzmieniem w Taryfie celnej "leki (z wyjątkiem produktów z pozycji nr 3002, 3005 lub 3006) złożone z produktów zmieszanych lub nie zmieszanych, dla celów terapeutycznych lub profilaktycznych, przygotowane w odmierzonych dawkach lub w opakowaniach do sprzedaży detalicznej", kod [...] - "leki zawierające witaminy, w opakowaniach do sprzedaży detalicznej", a kod [...] – leki przygotowane w opakowaniach do sprzedaży detalicznej zawierające jod lub związki jodu. Z brzmienia pozycji [...] wynika, że o możliwości zakwalifikowania danego produktu do tej właśnie pozycji decyduje to, czy służy on do celów terapeutycznych lub profilaktycznych. Ustalenie, czy sporny preparat posiada te właściwości miało istotne znaczenie dla zastosowania prawidłowej klasyfikacji taryfowej, w związku z tym wymagało dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, z zachowaniem obowiązujących reguł postępowania dowodowego.

W skardze zasadnie podniesiono, że w istocie między Spółką a organami celnymi mimo, że nie istnieje spór co do składu preparatów, istnieje zasadnicza rozbieżność co do ich właściwości, wynikającej z przekroczenia dawek bezpiecznych niektórych substancji aktywnych w preparatach, na co skarżąca wskazywała w piśmie z 22 marca 2002 r. i w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Zarówno Spółka jak i organy celne swoje stanowiska opierają o te same dowody w postaci dokumentów, inna jest jednak ich interpretacja. Spółka wskazuje, że skład preparatów i związane z tym ich stosowanie klasyfikuje je do pozycji [...] jako leki, które mogą być stosowane w celach terapeutycznych lub dla celów profilaktycznych. Dla uznania preparatu za lek wystarczające są jego właściwości oraz fakt, że jest on przygotowany w odmierzonych dawkach lub opakowaniach do sprzedaży detalicznej. Nie musi on, w żadnym razie, być stosowany jako wyłączny lek leczący konkretną, wybraną chorobę - na co wskazują z kolei organy celne.

W ocenie Sądu, nie można zgodzić się z prezentowanym w zaskarżonej decyzji stanowiskiem organów celnych, iż sporne towary nie są lekami, ponieważ nie stosuje się ich w celach profilaktycznych lub leczniczych. Przeczą temu załączone do akt opinie Instytutu Leków oraz certyfikaty jakościowo-ilościowe wystawione przez producenta. Certyfikaty producenta i świadectwa, analizy Instytutu Leków zawierają szczegółową wykaz składników importowanych preparatów. Informacje tam zawarte wskazują na przekroczenie bezpiecznych dawek substancji aktywnych, co oznacza właściwości profilaktyczne lub lecznicze preparatu.

Żaden przepis taryfy celnej nie uzależnia klasyfikowania preparatu jako leku od wskazania konkretnych chorób, z których można się wyleczyć stosując wyłącznie dany preparat, lub którym można zapobiegać, przyjmując wyłącznie dany preparat.

W ocenie Sądu nie ma znaczenia, w jaki inny sposób można zapobiegać konkretnym chorobom, ważne jest natomiast, aby środek, który jest przedmiotem taryfikacji, miał właściwości lecznicze lub profilaktyczne.

W tym kontekście należy też zwrócić uwagę, że Dyrektor Izby Celnej [...] przyjmując, że "lekiem" w rozumieniu pozycji [...] jest taki preparat, który musi leczyć (a nawet "wyleczyć" i to "samodzielnie") konkretne choroby i odnosząc się do treści uwagi wyłączającej, zawartej w Wyjaśnieniach do Taryfy celnej, w myśl której pozycja [...] nie obejmuje "dodatków żywnościowych zawierających witaminy lub sole mineralne, które są przeznaczone do utrzymania zdrowia lub dobrego samopoczucia, ale nie mają wskazań do użycia w celu zapobiegania lub leczenia chorób i dolegliwości", które są zwykle klasyfikowane do pozycji [...] lub do działu [...] nie rozważył, czy terapeutyczne i profilaktyczne właściwości, o których mowa w pozycji [...], odnoszą się tylko do "konkretnych chorób", czy też do szerzej rozumianych "dolegliwości".

Rozpatrując niniejszą sprawę należy zwrócić uwagę na zmianę przepisów Taryfy celnej od 01.01.2002r. Zmiana polegała m.in. na wprowadzeniu do działu 30 uwagi dodatkowej 1, która dotyczy poz. [...]. Uwaga ta precyzuje, jakie wymogi muszą spełniać ziołowe preparaty lecznicze i preparaty oparte na substancjach aktywnych: witaminach, minerałach itp., aby mogły być zaklasyfikowane do poz. [...] Taryfy celnej. Słusznie organ celny I instancji w uzasadnieniu decyzji podnosi, że uwaga dodatkowa 1 do działu 30 nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie, ponieważ zgłoszenie celne zostało przyjęte przed datą wejścia w życie przepisu. Niemniej jednak organ celny I instancji dokonuje ustaleń w oparciu o wymogi ustalone w uwadze dodatkowej 1, np. uznając, że teksty etykiet na opakowaniach nie zawierają informacji o rodzaju choroby, schorzenia lub ich symptomach. Takich przesądzeń nie zawierały przepisy obowiązujące w dacie przyjęcia zgłoszenia celnego. Należy zauważyć, iż uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe było wynikiem weryfikacji postimportowej dokonanej w lutym 2002 r., a więc po wejściu w życie zmian do Taryfy celnej, które przesądziły o prawidłowej klasyfikacji produktów farmaceutycznych. Uznanie w decyzji, iż produkt zgłoszony do odprawy celnej w przedmiotowej sprawie nie jest lekiem, nie znajduje uzasadnienia w zebranym materiale dowodowym, uwzględniając stan prawny na dzień przyjęcia zgłoszenia celnego.

Sąd w pełni podziela stanowisko zaprezentowane przez organ celny w zaskarżonej decyzji, iż za prawidłowe zgłoszenie celne odpowiada zgłaszający oraz, że organ celny może kontrolować zgłoszenie celne w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu celnym, a w razie stwierdzenia nieprawidłowości, ma obowiązek podjęcia niezbędnych działań w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę nowe dane. Weryfikacja może rozpocząć się niezwłocznie po przyjęciu zgłoszenia w trybie art. 70 § 1 Kodeksu celnego, czyli przed zwolnieniem towaru, albo też w trybie art. 83 § 1 Kodeksu celnego, po zwolnieniu towaru. Weryfikacja zgłoszenia celnego polega na ocenie materialnej treści dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego oraz danych zawartych w tym zgłoszeniu, a więc np. faktury, świadectwa pochodzenia, certyfikatu towaru, wskazanego przez zgłaszającego kodu PCN, stawki celnej itp. Decyzja uznająca zgłoszenie celne za nieprawidłowe może być wydana, jeżeli nie upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego.

Jednakże, jeżeli weryfikacja dotyczy klasyfikacji taryfowej, organ celny powinien uwzględniać, czy i na ile zgłaszający mógł zastosować w zgłoszeniu celnym prawidłowy kod PCN, to znaczy, czy obowiązujące przepisy dotyczące klasyfikacji (tzn. regulacje zawarte bezpośrednio w Taryfie celnej, Wyjaśnieniach do Taryfy celnej, ewentualnie regulacje zawarte w innych przepisach), są na tyle precyzyjnie sformułowane, że umożliwiały zgłaszającemu, przy zachowaniu należytej staranności, prawidłowe zaklasyfikowanie towaru, a także, czy wcześniejsze działania organu celnego nie przyczyniły się do zastosowania przez zgłaszającego nieprawidłowej klasyfikacji taryfowej towaru. Jak wynika z pisma Urzędu Celnego z dnia [...].11.2001 r. skierowanego do Głównego Urzędu Ceł Departamentu Środków Taryfowych i Pozataryfowych organ celny miał wątpliwości co do klasyfikacji taryfowej towarów objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym i występował o stosowną poradę.

Biorąc pod uwagę wątpliwości zawarte w przedmiotowym piśmie a także brak czytelnych zapisów w Taryfie celnej oraz w Wyjaśnieniach do Taryfy celnej, przesądzających o prawidłowej klasyfikacji produktów objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym, w ocenie Sądu brak było podstaw do weryfikacji wstecznej zgłoszenia celnego. Sąd nie kwestionuje, iż organy celne są jedynym organem uprawnionym do ustalania prawidłowej klasyfikacji taryfowej towaru. Jednakże, jeżeli prawidłowa taryfikacja nie wynika wprost z przepisów prawa, ustalona przez organ klasyfikacja powinna być stosowana do zgłoszeń celnych dokonanych po dniu, w którym organy celne takiego ustalenia dokonały. Weryfikacja wsteczna zgłoszeń celnych w takim wypadku narusza zasadę zaufania do organów państwa.

Zaskarżona decyzja podlega uchyleniu z przyczyn, które omówiono wyżej, w związku z czym Wojewódzki Sąd Administracyjny mając powyższe okoliczności na uwadze, orzekł jak w sentencji wyroku w oparciu o przepisy art. 145 § 1 lit. a i c, art. 152 i art. 200 ustawy z 30.08.2002 r. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

-----------------------

wyrok z dnia 9 marca 2005 r.

Sygn. Akt V SA/Wa 3527/04 jest prawomocny od dnia 10 czerwca 2005 r.

...................................

podpis sędziego