Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 106/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2012-05-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 2
journal: Dz.U. 2009 nr 1 poz 7
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędziowie: sędzia WSA Anna Klotz sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Protokolant Magdalena Tambelli po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 maja 2012 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenie należności dłużnika alimentacyjnego 1. oddala skargę, 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy) na rzecz radcy prawnego J. M. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) zł., tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz Miasta i Gminy [...], na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 r., Nr 1, poz. 7 z późn. zm.) oraz art. 104 i art. 107 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), odmówił J. K. umorzenia należności dłużnika alimentacyjnego z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną do świadczeń z funduszu alimentacyjnego za okres od 1.10.2009 r. do 30.09.2010 r., określonych w decyzji z dnia [...] r., nr[...].

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że po ponownym, szczegółowym rozpatrzeniu sprawy dotyczącej umorzenia należności z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego z uwzględnieniem wytycznych zawartych w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z dnia [...], decyzją z dnia [...], organ I instancji stosownie do regulacji zawartej w art. 2 pkt 10 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów przyznał T. K. świadczenie z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną córkę – M. K. w wysokości 200,00 zł miesięcznie.

Decyzją z dnia [...] organ właściwy wierzyciela, który jest jednocześnie organem właściwym dłużnika (art. 2 pkt. 9 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów), zobowiązał J. K. do zwrotu należności wypłaconych osobie uprawnionej do świadczeń z funduszu alimentacyjnego w wysokości 2.114,70 zł wraz z ustawowymi odsetkami, co wynika z zaświadczeń wydanych przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...], a powyższy fakt został zakomunikowany stronie zgodnie z art. 77 § 4 Kpa.

W dniu 30.05.2011 r. J. K. zwrócił się z prośbą o umorzenie należności z tytułu wypłaconych osobie uprawnionej do świadczeń z. funduszu alimentacyjnego, uzasadniając powyższe trudną sytuacja dochodową. Orzekający organ w nawiązaniu do treści art. 9 ustawy K.p.a., pismem z dnia 8.06.2011 r. poinformował zainteresowanego o tym, iż zgodnie z treścią art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawionym do alimentów dłużnik alimentacyjny ma również prawo do złożenia wniosku o umorzenie kwoty nienależnie pobranych świadczeń wraz z odsetkami w całości lub w części, o odroczenie terminu płatności bądź o rozłożenie na raty, lecz z możliwości tej strona nie skorzystała.

Pismem z dnia 31.08.2011 r. dłużnik alimentacyjny został poproszony o złożenie stosownego oświadczenia, w jakim trybie określonym przez art. 30 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, ma być rozstrzygnięta jego prośba o umorzenie, na co wpłynęła odpowiedź, iż chodzi o umorzenie zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.

W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego oraz w oparciu o zgromadzone dokumenty organ I instancji stwierdził, iż nie zachodzą podstawy do umorzenia należności z tytułu wypłaconych osobie uprawnionej świadczeń z funduszu alimentacyjnego. W celu ustalenia sytuacji dochodowej i rodzinnej organ właściwy zarówno wierzyciela jak i dłużnika, wystąpił z wnioskiem do Działu Pomocy Społecznej w miejscu o udostępnienie danych ze zbioru oraz przesłuchał świadków na okoliczność ustalenia sytuacji mieszkaniowej rodzinnej i dochodowej zainteresowanego. Na podstawie wywiadu środowiskowego ustalono, że J. K. mieszka wspólnie z matką T. K., jednakże oświadcza, iż prowadzi odrębne jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego źródłem utrzymania jest renta w wysokości 560,13 zł oraz wsparcie finansowe w formie zasiłków okresowych i celowych (w roku 2010 otrzymał pomoc na łączną kwotę 2.324,09 zł, a do października 2011 r. pomoc na łączną kwotę 908,63 zł.) Natomiast wydatki na podstawie przedstawionych dokumentów wynoszą 359,04 zł, tj. faktura za zakup leków -110,62 zł, potwierdzenie wpłaty za energię elektryczną -180,80 zł oraz paragony za zakup żywności - 67,62 zł. Ponadto strona poniosła wydatki związane z przejazdami na kwotę - 269,42 zł, wydatki na przesyłki listowe na kwotę - 110,67 zł. Łączna kwota wydatków miesiącu październiku wynosiła 739,13 zł.

Podniesiono, że z protokołu przesłuchania świadka T. K. (matka strony), która posiada emeryturę w wysokości 1.106.65 zł wynika, że mieszka wraz z synem J. przy ul. [...]; prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, sporządzają wspólne posiłki i ponoszą wspólne opłaty takie jak: energia elektryczna, woda. Z uwagi na podeszły wiek matki, zakupy robi syn. Z oświadczenia świadka wynika, że utrzymują się z jej emerytury i renty syna i prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Stwierdziła ona, iż jej syn nie byłby się w stanie sam utrzymać z tak niskiej renty.

Z protokołu przesłuchania świadka – T. K. wynikało zaś, że mieszka pod adresem ul. [...] i prowadzi gospodarstwo domowe razem z dziećmi: córką M. (lat 16) i synem M. (lat 19). Oświadczyła, że J. K. (były mąż) mieszka wspólnie z matką T. pod tym samym adresem co ona i prowadzi gospodarstwo domowe razem z matką.

Po analizie materiału dowodowego dotyczącego zestawienia dochodów i wydatków J. K. (dochód: renta - 560,13 zł brutto - do wypłaty 280,07 zł; łączne wydatki miesięczne - 739,08 zł) organ prowadzący postępowanie stwierdził, że niemożliwe jest, aby strona utrzymywała się ze świadczenia otrzymywanego z ZUS w wysokości 280,07 zł, gdyż jak sam przedstawił w materiale dowodowym jego wydatki wynoszące - 739,08 zł przekraczają posiadany dochód. W związku z powyższym uznano, że wiarygodne są zeznania T. K. oraz T. K., z których wynika, iż strona prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z matką.

Wskazano również, że wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] z dnia 2.03.2007 r. zasądzono na rzecz J. K. kwotę 52.000,00 zł wraz z odsetkami tytułem zapłaty za wynagrodzenie za pracę w gospodarstwie rolnym, a z przedstawionej dokumentacji wynika, iż powyższa suma uległa w całości zajęciu komorniczemu (zaświadczenie od komornika). Organ zwrócił uwagę, że z dokumentacji wynika, że właścicielem gospodarstwa rolnego, w którym miało miejsce zdarzenie losowe (susza, pożar) był syn M. K., a J. K. był zarządcą, dlatego powoływanie się przez stronę na zdarzenie losowe nie znajduje uzasadnienie w materiale dowodowym.

W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy zdaniem organu nie można uznać sytuacji rodzinnej i dochodowej J. K. jako szczególną, która uzasadniałaby umorzenie należności, gdyż posiada świadczenie rentowe z uwagi na orzeczenie o częściowej niezdolności do pracy, które wydane jest okresowo do 30.04.2013 r., a biorąc pod uwagę orzeczenie o częściowej niezdolności do pracy oraz wiek aktywności zawodowej strona może poprawić swoją sytuację ekonomiczną, podejmując zatrudnienie, a co za tym idzie realna staje się spłata powstałego zadłużenia.

W odwołaniu od powyższej decyzji J. K. podniósł, że nie przeprowadzono właściwie postępowania wyjaśniającego, a uzasadnienie decyzji nie jest obiektywne. Stwierdził, że nie uwzględniono jego stanowiska wyrażonego we wnioskach do Burmistrza, w tym także faktu, że jego matka złożyła sprostowanie do swoich wcześniejszych zeznań. Zaznaczył, że jego wydatki wynoszą 844,52 zł., a zeznania byłej żony nie są wiarygodne. Poinformował również, że zdarzeniem losowym był "sąd kapturowy" na jego osobie, co wpłynęło na jego stan zdrowia podobnie jak czynniki przyrody. Wniósł o przeprowadzenie dowodu z oględzin w Gospodarstwach [...] i w [...] oraz o konfrontację z udziałem mediów.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze we [...] po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy zaskarżona decyzję. Organ odwoławczy podniósł w szczególności, iż możliwość umorzenia przedmiotowych należności w oparciu o art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów opiera się na tzw. uznaniu administracyjnym, a organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające z zachowaniem obowiązujących zasad i w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy, który pozwalał na dokładne ustalenie stanu faktycznego, a zatem ocenie organu nie można zarzucić dowolności.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji, zawartych w odwołaniu zainteresowanego, Kolegium podniosło, że wyjaśnienia złożone przez T. K. w dniu 3 listopada 2011 r. nie budzą zastrzeżeń, czy wątpliwości i nie ma podstaw, aby odmówić im wiarygodności, natomiast w kwestii miesięcznych wydatków, należy zgodzić się z organem, że przekraczają one wysokość dochodów zainteresowanego, a zatem mając również na względzie wyjaśnienia T. K. uznać należy, że J. K. prowadzi z matką wspólne gospodarstwo domowe. A skoro - jak sam zainteresowany podnosi w odwołaniu - posiada środki na " walkę z bezprawiem", to tym bardziej powinien spłacić należności alimentacyjne. Zdaniem Kolegium brak jest dowodów, aby sytuacja opisana przez zainteresowanego w odwołaniu ("sąd kapturowy") była zdarzeniem losowym, które mogło mieć wpływ na umorzenie należności alimentacyjnych.

Z uwagi na powyższe w niniejszej sprawie w ocenie organu nie zachodzi przesłanka trwałej niemożności spłacenia zaległości alimentacyjnych, bowiem umorzenie należności ma charakter definitywny, zaś w niniejszej sprawie nie można wykluczyć, że w przyszłości zainteresowany spłaci zadłużenie.

W skardze do sądu J. K. podniósł, że jego odwołanie od decyzji organu I instancji było w pełni uzasadnione oraz, że nie uznaje zobowiązania wobec Skarbu Państwa z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego, ponieważ to Skarb Państwa ma zobowiązania wobec jego osoby.

Ponadto skarżący podniósł, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest niezgodne ze stanem faktycznym, bowiem potwierdza nieprawdę, gdyż organ odstąpił od wszechstronnego zbadania sprawy zgodnie z art. 7, 8, 9, i 11, art. 77 i 80 k.p.a. oraz odstąpił od zastosowania art. 45 Konstytucji RP.

Przywołanie argumentów i zacytowanie, że posiada środki na "walkę z bezprawiem to tym bardziej powinien spłacić należności alimentacyjne" jest w ocenie skarżącego sprzeczne z zasadami państwa prawa, bowiem zabrania obywatelowi prawa do obrony jego interesu prawnego, dlatego zarzucił organom I i II Instancji popełnienie czynu zabronionego z art. 233 kk, art. 271 kk w związku z art. 296 kk. przez ukrywanie dokonanego zamachu na jego osobę w sposób zorganizowany, działaniami grupy przestępczej w tym: urzędników państwowych, dostojników Kościelnych i funkcjonariuszy publicznych.

W piśmie z dnia 26 marca 2012 r., stanowiącym uzupełnienie skargi, skarżący zarzucił dodatkowo wydanie decyzji z następującymi uchybieniami prawa procesowego:

1. wydanie jej z naruszeniem art. 15 k.p.a. poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności, wobec zaniechania rozpatrzenia przez organ drugiej instancji sprawy w pełnym zakresie oraz brak ustosunkowania do zarzutów zawartych w odwołaniu skarżącego,

2. wydanie jej z naruszeniem przepisów art. 9 oraz art. 11 k.p.a. - poprzez nie udzielenie skarżącemu wyczerpujących informacji o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na odmowę umorzenia należności powstałych z tytułu wypłaconych świadczeń alimentacyjnych,

3. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, art. 77 i 80 k.p.a. - poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, w szczególności zaś nie uwzględnienie uwag i wniosków dowodowych skarżącego zgłoszonych do protokołu zapoznania się z aktami sprawy w dniu 21.11.2011 roku, a w konsekwencji niewłaściwe wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i nieprawidłowe ustalenie, że w niniejszej sprawie nie zachodzi przesłanka trwałej niemożności spłacenia należności alimentacyjnych uzasadniająca ich umorzenie,

4. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedostateczne i niepełne uzasadnienie decyzji, które nie wyjaśnia podstaw i nie wskazuje faktów i dowodów, na których organ oparł swoje stanowisko,

5. naruszenie przepisów postępowania art. 73 ust. 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącemu sporządzenia odpisów z akt sprawy i odmowę wydania uwierzytelnionych odpisów protokołów zeznań świadków.

Z uwagi na powyższe wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja nie pozwala w ocenie skarżącego na obronę stanowiska, że została podjęta po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w całokształcie i w wyniku merytorycznej oceny zarzutów odwołania, ze względu na zbyt ogólnikowe uzasadnienie, w którym organ nie odniósł się do zarzutów odwołania, ani nie wyjaśnił szczegółowo powodów, którymi kierował się utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Skarżący wskazał, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji sformułował szereg konkretnych zarzutów odnoszących się do przeprowadzonego postępowania oraz wydanej decyzji, tymczasem Kolegium utrzymując zaskarżoną decyzję z dnia [...] r. w mocy w ogóle nie odniosło się do powyższych zarzutów stwierdzając jedynie, że organ I instancji w prawidłowy sposób ustalił stan faktyczny sprawy i zasadnie odmówił umorzenia zaległości alimentacyjnych, tym samym kolegium nie odnosząc się w sposób merytoryczny do powyższych zarzutów, nie objęło zakresem swojego rozpoznania całej sprawy administracyjnej, ograniczając się do powtórzenia i potwierdzenia stanowi organu I instancji.

W postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji organ - Samorządowe Kolegium Odwoławcze - nie wyjaśniło zdaniem skarżącego rzetelnie przesłanek, którymi kierował się podejmując decyzję o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji; przede wszystkim organ nie ustosunkował się w uzasadnieniu decyzji do wszystkich podnoszonych w odwołaniu przez skarżącego zarzutów, a lakoniczne i powierzchowne uzasadnienie decyzji w żaden sposób nie wyjaśnia przesłanek podjęcia takiej decyzji i ich zasadności, co stanowi uchybienie art. 11 k.p.a.

Podniesiono, że organ nie wyjaśnił całokształtu stanu faktycznego sprawy, ponieważ na sytuację rodzinną dłużnika składa się ustalenie, czy prowadzi samodzielnie gospodarstwo, czy też wspólnie z innymi osobami bliskimi, czy i jakie świadczenia ponosi na ich rzecz. Organ błędnie ustalił sytuację majątkową skarżącego m.in. uznając, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z matką, podczas gdy w odwołaniu od decyzji skarżący przedstawiał argumenty przeczące ww. konstatacjom organu I instancji, wskazujące, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i korzysta z pomocy osób trzecich (u których jest zadłużony). Ponadto pomaga schorowanej, starszej matce, stąd nie sposób zgodzić się z twierdzeniami organu, że korzysta z pomocy matki prowadząc wspólnie z nią gospodarstwo domowe, bowiem w rzeczywistości jest odwrotnie. Dla potwierdzenia w/w okoliczności powoływał dowody, które jednakże z nieokreślonych przyczyn - pominiętych w uzasadnieniu decyzji - zostały pominięte zarówno przez organ I jak i II instancji.

Jednocześnie skarżący zarzucił, że organ nie wskazał, jakimi kryteriami kierował się twierdząc, iż w jego przypadku nie zachodzi przesłanka trwałej niemożności spłacenia zaległości alimentacyjnych. Co więcej organ uznał, że skoro skarżący posiada środki na walkę z bezprawiem, to tym bardziej powinien spłacić należności alimentacyjne, co jest wyjątkowo krzywdzące dla skarżącego. Tego typu ocena oraz dywagacje, iż nie można wykluczyć, że w przyszłości zainteresowany spłaci zadłużenie rażąco jego zdaniem wykracza poza zakres kompetencji SKO, a z faktu, iż skarżący korzysta z przysługujących mu praw podmiotowych i instrumentów prawnych ochrony jego interesów nie należy czynić mu zarzutów i na tej podstawie wyprowadzać negatywnych dla niego wniosków.

Zdaniem skarżącego organ całkowicie pominął, iż jest niepełnosprawny - częściowo niezdolny do pracy - przez co jego obecne możliwości zarobkowe są wysoce ograniczone. Takie działanie organu jest całkowicie niezrozumiałe dla skarżącego, gdyż dokonana ocena stanu faktycznego nie jest oceną dokonaną na podstawie całokształtu prawidłowo zebranego materiału dowodowego. Aby organ mógł podjąć rozstrzygnięcie w ramach tzw. uznania administracyjnego, musi wyczerpująco zbadać okoliczności faktyczne sprawy oraz szczegółowo uzasadnić podjęte orzeczenie, tymczasem ocena stanu faktycznego przeprowadzona przez organ I instancji, a zaakceptowana przez SKO w ocenie skarżącego nie mieści się w granicach uznaniowości.

Ponadto skarżący zarzucił, iż uzasadnienie decyzji SKO w niniejszej sprawie jest błędne, albowiem nie zawiera elementów składowych, o których mowa w art. 107 § 3 Kpa, w swej treści jest niepełne i niedostateczne, a sama decyzja wydana dowolnie i stąd nieprawidłowa.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znaleziono podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia, ponieważ zostało podjęte zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Przedmiotem rozstrzygnięcia organów administracji w niniejszej sprawie był wniosek dłużnika alimentacyjnego J. K. o umorzenie należności z tytułu wypłacanych świadczeń z funduszu alimentacyjnego przyznanych na córkę M. K. jako osobę uprawnioną na podstawie ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2009r. Nr 1, poz. 7 ze zm.- zwanej dalej ustawą).

Zgodnie z art. 30 ust. 2 tej ustawy, organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Umorzenie należności następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 30 ust. 3).

Jak słusznie podniósł organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, z treści tego unormowania wynika uznaniowy charakter decyzji wydawanych na jego podstawie. Tym samym, wybór sposobu załatwienia wniosku strony o umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego należy do organu który, w ramach uznania administracyjnego, rozstrzyga w sprawie. Zatem organ może, lecz nie musi uwzględnić wniosek strony. Uznanie to oczywiście nie oznacza, jak wskazuje orzecznictwo, całkowitej dowolności. Wydanie decyzji przez organ musi zostać poprzedzone wyjaśnieniem okoliczności sprawy w zakresie sytuacji dochodowej i rodzinnej wnioskodawcy, do czego w sposób wyraźny obliguje organ administracji cytowany wyżej art. 30 ust. 2 ustawy, oraz jej analizą, z zachowaniem wymogów proceduralnych przewidzianych w k. p. a., co wynika także z art. 25 wskazanej ustawy.

W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, iż sądowa kontrola uznania administracyjnego jest ograniczona wyłącznie do oceny tego, czy w sprawie zachodzą warunki materialnoprawne, uzasadniające skorzystanie przez organ administracji z przysługujących mu uprawnień oraz, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej. Kontrolując decyzje podejmowane w ramach uznania administracyjnego, tj. także decyzje podejmowane na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy, Sąd bada, czy na podstawie przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, a organy przy ich wydaniu nie przekroczyły granic uznania i czy uzasadniły rozstrzygnięcia dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami tak, że nie można im postawić zarzutu dowolności. W ramach tak zakreślonej kontroli Sąd dokonuje oceny, czy przy podjęciu decyzji spełniona została zawarta w art. 7 kpa powinność uwzględnienia słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony oraz czy respektowana była konstytucyjna zasada równości wobec prawa. Nadto zaakceptowanie zakresu, w jakim organy uczyniły użytek z przyznanych im uprawnień, zależy od ustalenia, że stan faktyczny sprawy został wszechstronnie wyjaśniony (art. 10 § 1 i art. 77 kpa) w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w sprawie. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organy na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje już jednak poza granicami kontroli sądowej.

Zdaniem orzekającego Sądu, materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy nie daje podstaw do stwierdzenia, iż wskazanym wcześniej powinnościom w toku postępowania administracyjnego organy uchybiły. Zdaniem Sądu, organ II instancji, działając – wbrew opinii skarżącego - zgodnie z wymogami zasady dwuinstancyjności, całościowo odniósł się do materiału dowodowego oceniając go pod kątem przesłanek wymienionych w art. 30 ust. 2 ustawy.

Podanie skarżącego zostało rozpatrzone przy uwzględnieniu jego sytuacji dochodowej i rodzinnej ustalonej w toku postępowania, a wyciągniętych na tej podstawie wniosków nie można uznać za dowolne. Z wywiadu środowiskowego, zeznań świadków oraz oświadczeń skarżącego wynikają wszystkie istotne informacje o sytuacji rodzinnej, materialnej i zdrowotnej skarżącego, a także ponoszonych przez niego niezbędnych wydatków na utrzymanie. Zwrócić też należy uwagę, iż wbrew zarzutom skargi, organ nie kwestionuje, że sytuacja życiowa oraz zdrowotna skarżącego jest trudna, nie mniej jednak nie na tyle, aby w sposób trwały uniemożliwić mu podejmowanie działań zmierzających do poprawy tej sytuacji, a tym samym pozwalających na wywiązaniu się z ciążącego nań obowiązku zwrotu należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Wskazywane przez skarżącego okoliczności, nie czynią jego sytuacji wyjątkową oraz nie mogą stawiać go w sytuacji uprzywilejowanej w stosunku do innych dłużników alimentacyjnych. Jak słusznie podniesiono w zaskarżonej decyzji, nie wpływa na zmianę tego stanowiska orzeczenie o niepełnosprawności, bowiem nie wynika z niego, aby ustalony stopień niepełnosprawności wykluczał całkowicie możliwości podejmowania przez skarżącego pracy. Jakkolwiek skarżący dotknięty jest chorobą, nie oznacza to jednak, że nie może pracować w ogóle i nie może postarać się o takie zarobkowanie, które jest adekwatne do jego możliwości i sytuacji zdrowotnej.

Oceniając zaskarżoną decyzję, nie można zapominać o charakterze zobowiązań alimentacyjnych, które zgodnie z postanowieniami art. 133 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w przypadku rodziców w stosunku do ich dzieci mają charakter obligatoryjny. Ponadto należy mieć na uwadze fakt, że wszelkiego rodzaju zwolnienia z obowiązku alimentacyjnego (lub świadczeń z nim związanych) mają charakter wyjątkowy i jako takie zgodnie z ogólnymi regułami interpretacyjnymi powinny być interpretowane w sposób ścisły, a nie rozszerzający.

Zatem, trudna sytuacja materialna dłużnika w dacie orzekania w przedmiocie umorzenia należności nie musi oznaczać umorzenia owych należności. Dlatego też, w ocenie sądu, prawidłowo organ nie kierował się podnoszonym przez skarżącego w skardze kryterium częściowej niezdolności do pracy i zasadnie stwierdził, że nie może ono stanowić samoistnej podstawy uznania, że w sprawie zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności w rozumieniu art.30 ust.2 ustawy. Skoro w dacie rozstrzygania sprawy skarżący miał jedynie częściowo ograniczone możliwości wykonywania pracy zarobkowej, to -przy braku stosownego ustawowego wyłączenia wobec takich osób obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia –kryterium to nie może być uznane za okoliczność szczególną. Kwestie predyspozycji zdrowotnych skarżącego do wykonywania pracy w przyszłości nie mogły być przedmiotem rozważań organów orzekających w sprawie, skoro częściową niezdolność do pracy orzeczono wobec skarżącego do 30.04.2013r. , a zatem nie można wykluczyć, że po upływie tego terminu będzie on zdolny do podjęcia pracy i wywiązania się z obowiązku zwrotu zaległych należności alimentacyjnych. Nadto organ odwoławczy podniósł, że umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń musi być traktowane jako coś wyjątkowego i dla podjęcia takiego rozstrzygnięcia muszą zachodzić szczególne okoliczności. Zatem organ ten odwołał się do określonego argumentu, który jego zdaniem uzasadniał podjęcie takiej decyzji. Zdaniem Sądu argumentacja zaprezentowana w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jest prawidłowa i zasadnie akcentuje wyjątkowość umorzenia oraz to, że w sytuacji osoby występującej o podjęcie takiej decyzji muszą wystąpić szczególne okoliczności.

Zdaniem Sądu, ustalenia te zostały oparte o materiał dowodowy zebrany w sposób wyczerpujący, jak też szczegółowo przeanalizowany. W konsekwencji nie naruszając prawa organ uznał, że w tej sytuacji, brak jest podstaw do uznania, że występują szczególnie uzasadnione okoliczności, które pozwoliłyby na odstąpienie od określonego w omawianej ustawie obowiązku zwrotu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego na rzecz uprawnionych wierzycieli.

Wbrew zarzutom skargi, wydanie zaskarżonego aktu poprzedzone zostało wnikliwym zebraniem materiału dowodowego i jego dogłębną analizą, przeprowadzoną z poszanowaniem obowiązujących zasad postępowania, wynikających bezpośrednio z art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 K.p.a. Organy obu instancji prawidłowo jako wiarygodne oceniły zeznania świadków T. K. i T. K. Treść decyzji wskazuje również, z jakich przyczyn organy orzekające w sprawie nie dały wiary oświadczeniu skarżącego o samodzielnym prowadzeniu gospodarstwa domowego. Za pomocą logicznej i trafnej argumentacji organy wykazały, że zeznania w/w świadków w zestawieniu z kwotą wydatkowaną miesięcznie na utrzymanie skarżącego przemawiają za przyjęciem tych zeznań jako wiarygodnego dowodu na potwierdzenie tezy, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką. Argumentacja ta jest w ocenie sądu logiczna, trafna i nie zawiera sprzeczności. Dlatego też uznać należy, że ocena stanu faktycznego została w należyty i przekonujący sposób uzasadniona, nie nosi zatem cech dowolności i znajduje swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Zasadne jest zatem uznanie, że w toku postępowania administracyjnego nie doszło do naruszenia zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a., a zaskarżona decyzja wydana została z uwzględnieniem całego materiału dowodowego, który został oceniony wnikliwie z zachowaniem zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego.

Dlatego też Sąd nie stwierdziwszy innych naruszeń prawa, która mogłaby mieć wpływ na prawidłowość zaskarżonej decyzji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U.z 2012r. poz. 270) orzekł jak w sentencji.