Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 885/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-10-06 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok z art. 179a ustawy PoPPSA
Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 20 ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 173
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich - tekst jednolity.
article: par. 3 ust. 1, 2 ,3
journal: Dz.U. 2009 nr 40 poz 329
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania  pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach  gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Protokolant Referent stażysta Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2016 r. w Radomiu sprawy ze skargi kasacyjnej Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 czerwca 2016 roku sygn. akt VIII SA/Wa 885/15 w sprawie ze skargi W. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2014 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości; 2) oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga W. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] Nr [...] z [...] lipca 2015 r. w sprawie przyznania pomocy z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2014 rok.

Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym sprawy:

W dniu 28 kwietnia 2014 r. (data wpływu do organu) W. P. (zwany dalej: skarżący, wnioskodawca, beneficjent) złożył do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] (zwany dalej: Kierownik BP, organ I instancji) wniosek o przyznanie pomocy z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (zwana dalej: płatność ONW) na 2014 rok. Do płatności wnioskodawca zadeklarował grunty rolne o powierzchni [...] ha.

Decyzją Nr [...] z [...] kwietnia 2015 r. Kierownik BP, działając na podstawie art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r. poz. 173, zwana dalej: ustawą ONW), w związku z § 3 ust. 1, 2, 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na 2007 - 2013 (Dz. U. z 2009 r., Nr 40, poz. 329 ze zm., zwane dalej: rozporządzeniem ONW), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm., zwanej dalej: k.p.a.), art. 16 ust. 5 akapit drugi, art. 22 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25/8 z 28.01.2011, zwane dalej: rozporządzeniem 65/2011), orzekł o odmowie przyznania płatności ONW na 2014 r. do działek rolnych lub ich części położonych na obszarze ONW typu ONW – Nizinne strefa I.

Podstawę powyższego stanowiło ustalenie przez organ I instancji, że powierzchnia działek rolnych A, AF, AH, B, BE, BH, CA, H, S, U, Z - użytkowana przez beneficjenta jest mniejsza od powierzchni tych działek zadeklarowanych przez skarżącego do płatności we wniosku. Procentowa różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku ([...] ha) i powierzchnią stwierdzoną w kontroli ([...] ha) wyniosła [...] %, co zgodnie z regulacją art. 16 rozporządzenia 65/2011 skutkowało wykluczeniem z otrzymania pomocy.

W odwołaniu złożonym na powołaną decyzję skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i ponowne dokonanie pomiarów powierzchni deklarowanych do płatności działek przez uprawnionych geodetów przy zastosowaniu profesjonalnego sprzętu. Wydanej decyzji zarzucił:

1. dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, mających wpływ na treść wydanej decyzji, polegające na wadliwym uznaniu, że rzeczywista powierzchnia działek rolnych na obszarze ONW strefa nizinna będących w posiadaniu wnioskującego to [...] ha co doprowadziło do wydania decyzji o odmowie przyznania wnioskującemu pomocy finansowej na rok 2014 r.;

2. naruszenie przepisów art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez wadliwą i dowolną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie polegającą na przyjęciu, że deklarowana powierzchnia działek na obszarze o niekorzystnych warunkach gospodarowania została przez wnioskującego zawyżona w stosunku do powierzchni działek stwierdzonej w trakcie weryfikacyjnej kontroli administracyjnej, co doprowadziło do nieuzasadnionej odmowy przyznania dopłat, podczas gdy wnioskujący deklarując powierzchnie posiadanych przez niego działek opierał się na danych z ewidencji gruntów stanowiących państwowy dokument, którego ewentualna nieprawidłowa treść nie powinna

w sposób negatywny oddziaływać na interes osoby ubiegającej się o dopłaty,

a nadto odwołujący wykonał samodzielne pomiary wyspecjalizowanym urządzeniem, które potwierdziły dane znane z ewidencji gruntów.

Decyzją Nr [...] z [...] lipca 2015 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

w [...] (zwany dalej: Dyrektor ARiMR, organ odwoławczy), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że 28 kwietnia 2014 r. beneficjent złożył wniosek o przyznanie płatności ONW na 2014 rok, deklarując do płatności działki o powierzchni [...] ha. Następnie 31 lipca 2014 r. wnioskodawca poinformował Kierownika BP o braku możliwości wykoszenia działek nr ewid. [...] (działka rolna U) oraz [...] (działka rolna BW) ze względu na wylanie rzeki.

W dniach 22-26 sierpnia 2014 r., w gospodarstwie wnioskodawcy przeprowadzona została kontrola na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni. W trakcie kontroli dokonano oceny upraw pod kątem ich kwalifikowalności do wnioskowanych płatności. Z ustaleń kontroli sporządzono raport, w którym stwierdzono następujące nieprawidłowości: •działka rolna A zadeklarowana została na powierzchni [...] ha, powierzchnia stwierdzona w kontroli wyniosła 0,08 ha; •działka rolna AF zadeklarowana została na powierzchni [...] ha, powierzchnia stwierdzona w kontroli wyniosła [...] ha; na powierzchni działki kontrolujący stwierdzili nieużytki; •działka rolna AE zadeklarowana została na powierzchni [...] ha, powierzchnia stwierdzona w kontroli wyniosła [...] ha; •działka rolna AH zadeklarowana została na powierzchni [...] ha, powierzchnia stwierdzona w kontroli wyniosła [...] ha; •działka rolna B zadeklarowana została na powierzchni [...] ha, powierzchnia stwierdzona w kontroli wyniosła [...] ha; •działka rolna BE zadeklarowana została na powierzchni [...] ha, powierzchnia stwierdzona w kontroli wyniosła [...] ha; •działka rolna BH zadeklarowana została na powierzchni [...] ha, powierzchnia stwierdzona w kontroli wyniosła [...] ha; •działka rolna CA powierzchnia deklarowana [...] ha, powierzchnia stwierdzona [...] ha; •działka rolna H zadeklarowana została na powierzchni [...] ha, powierzchnia stwierdzona w kontroli wyniosła [...] ha; •działka rolna S zadeklarowana została na powierzchni [...] ha, powierzchnia stwierdzona w kontroli wyniosła [...] ha; •działka rolna U zadeklarowana została na powierzchni [...] ha, powierzchnia stwierdzona

w kontroli wyniosła [...] ha, na pozostałej części działki kontrolujący stwierdzili nieużytek; •działka rolna W zadeklarowana została na powierzchni [...] ha, powierzchnia stwierdzona w kontroli wyniosła [...] ha; •działka rolna Z zadeklarowana została na powierzchni [...] ha, powierzchnia stwierdzona w kontroli wyniosła [...] ha; na pozostałe części działki kontrolujący stwierdzili nieużytek i samosiewki drzew.

Beneficjent po zapoznaniu się z wynikami kontroli, złożył zastrzeżenia do wykonanych czynności ([...] września 2014 r.), na które udzielona została odpowiedź ([...] stycznia 2015 r.). Raport z kontroli po zatwierdzeniu przekazano rolnikowi przesyłką pocztową poleconą z [...] stycznia 2015 r. W dniu [...] lutego 2015 r. wnioskodawca ponownie wniósł wyjaśnienia i zastrzeżenia do raportu z czynności kontrolnych. Odpowiedzi na powyższe udzielono [...] marca 2015 r.

Organ odwoławczy podał, iż z uwagi na regulacje rozporządzenia ONW, składając wniosek rolnik wskazuje powierzchnię, w stosunku do której ubiega się

o przyznanie płatności ONW na dany rok. Powierzchnia ta jest następnie weryfikowana przez organy ARiMR w toku postępowania administracyjnego i dopiero tak ustalony obszar użytkowany rolniczo oraz sposób jego zagospodarowania stanowi podstawę przyznania płatności. Narzędziem służącym weryfikacji podanych przez stronę w treści wniosku informacji są kontrole administracyjne i kontrole na miejscu.

W przedmiotowej sprawie, w gospodarstwie beneficjenta przeprowadzono kontrolę w zakresie kwalifikowalności powierzchni metodą FOTO. W trakcie tej kontroli wykryto nieprawidłowości polegające na stwierdzeniu powierzchni mniejszych wobec powierzchni zadeklarowanej we wniosku na działce rolnej A, AF, AH, B, BE, BH, CA, H, S, U, Z. W wyniku prowadzonego postępowania organ I instancji uwzględnił wyniki przedstawione w raporcie z kontroli, tj. uwzględnił powierzchnie stwierdzone: na działce rolnej A, AF, AH, B, BE, BH, CA, H, S, U, Z. Tym samym powierzchnia stwierdzona, kwalifikująca się do przyznania płatności z tytułu ONW wyniosła [...] ha wobec zadeklarowanej [...] ha. Procentowa różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a stwierdzoną wyniosła [...] %, co zgodnie z art. 16 ust. 5 akapit drugi rozporządzenia 65/2011, skutkowało wykluczeniem rolnika z otrzymania pomocy.

Odnosząc się do argumentów odwołania (że powierzchnia deklarowana we wniosku spełnia warunki do objęcia wnioskowanymi płatnościami) Dyrektor ARiMR stwierdził ich niezasadność. Podał w tym zakresie, że na działce rolnej AF kontrolujący wykonali łącznie 12 zdjęć w poszczególnych częściach działki. Na wszystkich zdjęciach widoczne są zaniedbania wynikające z braku podejmowania jakichkolwiek czynności agrotechnicznych w 2014 r.

Skargę do sądu administracyjnego na powołane wyżej rozstrzygnięcie złożył skarżący, działając przez profesjonalnego pełnomocnika. Wydanej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. :

1. art. 75 § 1, art. 78 § 1, w związku z art. 136 k.p.a. poprzez odmowę przeprowadzenia dowodu w postaci ponownego dokonania pomiarów powierzchni działek rolnych faktycznie użytkowanych przez skarżącego;

2. art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r. poz. 1164, zwana dalej: ustawą OB) poprzez niedopełnienie ciążącego na nim obowiązku rozpatrzenia

w sposób rzetelny i wyczerpujący całego materiału dowodowego potrzebnego do rozpatrzenia sprawy;

3. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za jej podstawę.

Zdaniem skarżącego zaskarżona decyzja zapadła wskutek poczynienia przez organ błędnych ustaleń faktycznych, polegających na uznaniu, że faktyczna powierzchnia działek rolnych użytkowana przez skarżącego wynosi [...] ha. Podał on, że zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności ONW powierzchnia działek rolnych ([...] ha) jest faktycznie przez niego użytkowana, natomiast rozbieżności pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a ustaloną przez organ wynikają z niewłaściwie przeprowadzonych czynności kontrolnych. Ponadto organ nie uwzględnił w swoim rozstrzygnięciu okoliczności, że działki rolne użytkowane przez beneficjenta zostały zalane przez rzekę, co znacznie utrudniło, a w odniesieniu do niektórych działek wręcz uniemożliwiło wykonywanie przez skarżącego działalności rolniczej. Przy czym skarżący w odpowiednim terminie złożył oświadczenie o zaistniałych okolicznościach Kierownikowi BP. Organ błędnie ustalił, iż faktyczna powierzchnia działek rolnych użytkowana przez skarżącego wynosi [...] ha, podczas gdy rzeczywiście użytkowana przez niego powierzchnia działek rolnych wynosi [...] ha i jest tożsama z powierzchnią zadeklarowaną we wniosku o przyznanie płatności ONW.

Skarżący wskazał także na naruszenie przez organ przepisów postępowania tj. art. 75 § 1 i art. 78 § 1 w związku z art. 136 k.p.a. poprzez odmowę przeprowadzenia dowodu w postaci ponownego dokonania pomiarów powierzchni działek rolnych faktycznie użytkowanych przez skarżącego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z 2 czerwca 2016 r. sygn. akt VIII SA/Wa 885/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi beneficjenta, orzekł

o stwierdzeniu nieważności zaskarżonej decyzji. Postawę powyższego stanowiło ustalenie przez Sąd, że zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, bowiem skarżący, co stwierdzono na podstawie akt administracyjnych sprawy, nie złożył odwołania od decyzji organu I instancji.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożył pełnomocnik organu wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Sąd dokonując ustaleń faktycznych błędnie przyjął, że w sprawie nie zostało złożone odwołanie od decyzji. Podstawą orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jest cały materiał faktyczny i dowodowy sprawy zgromadzony przez organy administracji w postępowaniu w obu instancjach. Z treści art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwana dalej: p.p.s.a.) wynika, iż Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Warunkiem zamknięcia rozprawy jest stwierdzenie, że wszystkie okoliczności faktyczne i prawne zostały wyjaśnione. Aby to było możliwe Sąd musi dysponować kompletem akt sprawy, które powinien przesłać organ, którego decyzji dotyczy skarga. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, Sąd w dacie orzekania nie dysponował kompletnymi aktami sprawy. Brak było w nich odwołania od decyzji organu I instancji. Jednak w takiej sytuacji, Sąd nie powinien orzekać w sprawie, a w szczególności dokonywać ustaleń że w sprawie doszło do zaistnienia przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji lecz wezwać organ do uzupełnienia akt sprawy o przedmiotowy środek prawny. Sąd niezasadnie ustalił ponadto, że organ potraktował odwołanie złożone w sprawie dotyczącej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego jako złożone w sprawie dotyczącej płatności ONW.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 179a zdanie 1 p.p.s.a., jeżeli przed przedstawieniem skargi kasacyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wojewódzki sąd administracyjny stwierdzi, że w sprawie zachodzi nieważność postępowania albo podstawy skargi są oczywiście usprawiedliwione, uchyla zaskarżony wyrok lub postanowienie rozstrzygając na wniosek strony także o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego i na tym samym posiedzeniu ponownie rozpoznaje sprawę.

W przedmiotowej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

w punkcie 1 wyroku z dnia 6 października 2016 r. uchylił zaskarżony wyrok w całości, uznając skargę kasacyjną za oczywiście usprawiedliwioną. W istocie Sąd na skutek uzupełnienia przy skardze kasacyjnej akt administracyjnych o odwołanie skarżącego stwierdził zasadność rozstrzygnięcia podjętego przez organ odwoławczy.

W takich okolicznościach skarga kasacyjna jest oczywiście usprawiedliwiona, ponieważ bezsprzecznie skarżący złożył odwołanie od wydanej przez Kierownika BP decyzji w przedmiocie odmowy przyznania płatności ONW. Sąd na podstawie art. 206 p.p.s.a. odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz skarżącego kasacyjnie uznając, że jest to uzasadniony przypadek, kiedy został uchylony wyrok wojewódzkiego sądu administracyjnego, stwierdzający nieważność zaskarżonej decyzji z przyczyn badanych przez ten sąd z urzędu (złożenie odwołania), bez wniosku skarżącej.

Rozpoznając ponownie sprawę na skutek złożenia skargi, po zastosowaniu art. 179a p.p.s.a., Sąd oceniał, czy zaskarżona decyzja administracyjna nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 p.p.s.a.).

Przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu jest kwestia zgodności z prawem decyzji organów ARiMR w sprawie odmowy przyznania skarżącemu płatności ONW na rok 2014, do działek rolnych lub ich części położonych na obszarze ONW typu – ONW – Nizinne strefa I. Zdaniem organów, nastąpiło to na skutek stwierdzenia różnicy między powierzchnią zadeklarowaną ([...] ha), a powierzchnią stwierdzoną kwalifikującą się do objęcia jednolitą płatnością obszarową ([...] ha).

Warunki i tryb udzielania producentom rolnym płatności ONW określa rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach

o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, wydane na podstawie delegacji zawartej w art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a pkt 2 i 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich.

Zgodnie z § 2 pkt 2 rozporządzenia ONW, płatność ONW przysługuje rolnikowi

w rozumieniu przepisów art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/20 09, zwanemu dalej "rolnikiem": 1) jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych w rozumieniu art. 2 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania

i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych

w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 65), zwanych dalej "działkami rolnymi", lub ich części, położonych na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, posiadanych w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynosi co najmniej 1 ha; 2) do położonej na obszarach ONW powierzchni działek rolnych lub ich części, będących w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynoszącej nie więcej niż 3 00 ha; 3) jeżeli został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym";4) jeżeli są przestrzegane wymogi i normy określone w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, zgodnie

z przepisami art. 50a i art. 51 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277

z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1698/2.

W myśl § 5 ust. 2 rozporządzenia ONW, płatność ONW jest przyznawana na wniosek rolnika, natomiast wysokość płatności w danym roku kalendarzowym ustala się zgodnie z postanowieniem § 3 ust. 1 rozporządzenia ONW i jest to iloczyn stawek płatności na 1 ha gruntu rolnego i powierzchni tego gruntu kwalifikującej się do płatności ONW, nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.U. L 316 z 2.12.2009, str. 65, zwane dalej: rozporządzeniem 1122/2009), określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, po uwzględnieniu, zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności.

Pojęcie działki rolnej zdefiniowane zostało w art. 2 pkt 1 rozporządzenia Nr 1122/2009. Według tego przepisu działka rolna oznacza zwarty obszar gruntu, zgłoszony przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw; jednak w przypadku gdy w kontekście niniejszego rozporządzenia wymagane jest oddzielne zgłoszenie użytkowania pewnego obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, granice działki rolnej są wyznaczane na podstawie tego konkretnego użytkowania.

Zgodnie z 28 ust. 1 lit. c rozporządzenia 1122/2009 nie można dokonać żadnych płatności na rzecz obszarów wykraczających poza ustaloną w systemie informacji geograficznej powierzchnię referencyjną. Ponadto w toku kontroli administracyjnej wniosków organy mają obowiązek porównania zgodności między zadeklarowanymi

w pojedynczym wniosku działkami rolnymi, a działkami referencyjnymi w systemie identyfikacji działek rolnych, w celu sprawdzenia kwalifikowalności obszarów jako takich do pomocy.

W świetle powyższego, składając wniosek rolnik wskazuje powierzchnię,

w stosunku do której ubiega się o przyznanie płatności ONW na dany rok. Powierzchnia ta jest następnie weryfikowana przez organy ARiMR w toku postępowania administracyjnego i dopiero tak ustalony obszar użytkowany rolniczo oraz sposób jego zagospodarowania stanowi podstawę przyznania płatności. Narzędziem służącym weryfikacji podanych przez stronę w treści wniosku informacji są kontrole administracyjne i kontrole na miejscu.

Zgodnie z art. 33 akapit drugi i z art. 35 rozporządzenia 1122/2009 mającego zastosowanie do wniosków o przyznanie płatności rolnych za 2014 r. na podstawie art. 43 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności - państwo członkowskie Unii Europejskiej ma możliwość przeprowadzania kontroli na miejscu metodą teledetekcji, polegającą na wykonaniu fotointerpretacji obrazów satelitarnych lub zdjęć lotniczych wszystkich działek rolnych kontrolowanego wniosku w celu rozpoznania pokrycia gruntu i pomiaru powierzchni, a następnie przeprowadza fizyczne inspekcje terenowe na wszystkich działkach rolnych, których fotointerpretacja uniemożliwia sprawdzenie dokładności deklaracji w sposób zadowalający właściwe organy. Także art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy ONW stanowi, iż zakresie określonym w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, agencja płatnicza oraz podmioty wdrażające przeprowadzają kontrole, w tym kontrole na miejscu

i wizytacje w miejscu. Według treści art. 26 ust. 1 rozporządzenia 1122/2009 celem kontroli (administracyjnych i na miejscu) jest skuteczne zweryfikowanie zgodności

z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie istotnych wymogów i norm wzajemnej zgodności. W myśl art. 4 ust. 7 rozporządzenia 65/2011 kontrole mogą być zapowiadane, jeżeli nie zagraża to celowi kontroli, a więc organ przeprowadzający kontrolę może o tym fakcie powiadomić beneficjenta, jednak czynić tego nie musi.

Ponadto zgodnie z art. 10 rozporządzenia 65/2011 państwa członkowskie zobligowane zostały do wykorzystania podczas weryfikacji warunków na jakich przyznawana jest płatność Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli (ZSZiK). System ten składa się z kilku współistniejących systemów, w tym Systemu Identyfikacji Działek Rolnych (LPIS), który zgodnie z treścią art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz.U. L 30 z 31.1.2009, str. 16, zwane dalej: rozporządzeniem 73/2009), ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1: 10.000.

Art. 17 rozporządzenia Nr 73/2009, utracił wprawdzie moc obowiązującą lecz na podstawie art. 72 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. U. UE.L.2013.347.608, ze zm.) ma zastosowanie

w sprawie, gdyż rozporządzenie to stosuje się nadal w odniesieniu do wniosków

o pomoc odnoszących się do lat składania wniosków rozpoczynających się przed dniem 1 stycznia 2015 r.

Ponadto Sąd podkreśla, że w myśl art. 21 ust. 3 ustawy ONW, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2 (czyli w postępowaniu

w sprawach dotyczących przyznania pomocy), są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Mające zastosowanie w niniejszej sprawie przepisy unijne muszą być stosowane z poszanowaniem wewnętrznego porządku prawnego państw członkowskich, chyba że z unormowań rozporządzenia wynika, iż ustanawiają one odrębne zasady proceduralne lub określają inne reguły tej procedury niż wynikające z regulacji krajowej. Skoro zaś zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy ONW, płatności obszarowe przyznawane są w drodze decyzji administracyjnej, wydanie tego aktu musi być poprzedzone postępowaniem administracyjnym. Pomimo więc charakteru głównego świadczenia i w związku z tym stosowanych przepisów wspólnotowych rozpatrzenie sprawy winno nastąpić również zgodnie z przepisami k.p.a. Przepisy te zobowiązują zaś organ do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i jej rozstrzygnięcia w oparciu o cały zgromadzony materiał dowodowy. Organ rozstrzygający sprawę winien bowiem stać na straży praworządności i podejmować wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (art. 7 k.p.a.). Obowiązany jest też w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 §

1 k.p.a.). Obowiązek ten obciąża zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy ponownie rozstrzygający sprawę. Z kolei przepis art. 107 § 3 k.p.a. nakłada na wszystkie organy administracji publicznej obowiązek uzasadnienia faktycznego, które

w szczególności powinno zawierać wskazanie faktów które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej i uzasadnienia prawnego wydawanych decyzji.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszego postępowania stwierdzić należy, iż organy obu instancji prawidłowo ustaliły – na podstawie wszystkich dostępnych w sprawie dowodów – kontroli foto, wizytacji terenowej przeprowadzonej od 22 sierpnia do 11 września 2014 r., pomiarów ortofotomapy poszczególnych działek zgromadzonych w systemie ZSZiK, wyjaśnień inspektorów terenowych, powierzchnię działek rolnych kwalifikowanych do przyznania płatności na obszarze ONW strefa nizinna I na 2014 rok.

Na podstawie ustaleń kontroli na miejscu organy właściwie stwierdziły, iż powierzchnia kwalifikująca się do przyznania płatności wynosi: na działce rolnej A – [...] ha (powierzchnia deklarowana - [...] ha – działka całkowicie wykluczona z płatności), na działce rolnej AF [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); na działce rolnej AE [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); na działce rolnej AH - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); na działce rolnej B - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); na działce rolnej BE [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); na działce rolnej BH - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); na działce rolnej CA - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); na działce rolnej H - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); na działce rolnej S - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); na działce rolnej U - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha; na działce rolnej W - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha); na działce rolnej Z - [...] ha (powierzchnia deklarowana [...] ha). Łączna powierzchnia stwierdzona, kwalifikująca się do przyznania płatności wyniosła zatem [...] ha wobec zadeklarowanej [...] ha, różnica zatem wyniosła [...] ha ([...] %).

Powyższe ustalenia obu instancji są prawidłowe i Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania ich wiarygodności. Z tego względu organy zasadnie zastosowały

w sprawie art. 16 ust. 5 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011

i odmówiły skarżącemu przyznania płatności ONW na rok 2014 ze względu na nieprawidłowości polegające na stwierdzeniu powierzchni mniejszych wobec powierzchni zadeklarowanych we wniosku (kod DR 13).

Odnosząc się do zarzutów skargi, Sąd stwierdza brak podstaw do ich uwzględnienia. W szczególności nie zasługują na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Należy bowiem ocenić, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest kompletny. Skarżący nie zgadzając się z ustaleniami kontroli na miejscu dwukrotnie zgłaszał zastrzeżenia, na które udzielone zostały odpowiedzi. Organ I instancji każdorazowo szczegółowo opisał wyniki kontroli oraz wskazał, iż są one potwierdzone dokładną dokumentacją fotograficzną.

W odniesieniu do podnoszonego przez beneficjenta zarzutu nieuwzględnienia zgłoszenia z 31 lipca 2014 r. dotyczącego braku możliwości wykoszenia działek [...]

i [...] ze względu na wylanie rzeki, Sąd wskazuje, że według regulacji art. 47 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.U. L 368 z 23.12.2006, str. 15), przypadki siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności są zgłaszane przez beneficjenta lub przez upoważnioną przez niego osobę na piśmie właściwemu organowi, wraz z odpowiednimi dowodami wystarczającymi dla właściwych organów, w ciągu 10 dni roboczych od dnia, w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba są w stanie dokonać tej czynności. Skarżący, jak wskazano wyżej dokonał zgłoszenia wystąpienia siły wyższej, jednak nie przedstawił na tę okoliczność dokumentów (dowodów).

W ocenie Sądu, organy obu instancji w sposób prawem przewidziany przeprowadziły postępowanie i wydały decyzje, w których wskazały na ustalenia faktyczne oraz uzasadniły przez powołanie stosownych przepisów powody dla których odmówiły przyznania wnioskowanej płatności. Analizując przedmiotową sprawę Sąd nie dopatrzył się innych naruszeń przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miałyby wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie Sąd nie podzielił zarzutów skargi odnoszących się do naruszenia przepisów postępowania. Ponadto strona skarżąca nie przedstawiła żadnego dowodu podważającego ustalenia dokonane przez organy. Za niezasadne Sąd uznał powoływanie się przez skarżącego na powierzchnię ewidencyjną działek, w sytuacji gdy nie całe powierzchnie były wykorzystywane rolniczo, zaś w poprzednich latach nie były wykonywane kontrole administracyjne. Oświadczenie strony (skarżącej) nie może bowiem przekreślać ustaleń kontroli (jako materiału dowodowego).

Mając na względzie powyższe, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.