Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 320/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-10-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6199 Inne o symbolu podstawowym 619
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 77
journal: Dz.U. 2001 nr 98 poz 1070
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych.
article: art. 10 § 1, art. 6, art. 7, art. 8, art. 104 § 1, art. 24 § 1 pkt 1 i pkt 5 oraz § 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 134 § 1, art. 141 § 4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie : Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Jaśkowska Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędzia WSA del. Marian Wolanin Protokolant starszy inspektor sądowy Barbara Dąbrowska-Skóra po rozpoznaniu w dniu 18 października 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ł. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 listopada 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1450/12 w sprawie ze skargi Ł. P. na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia (...) czerwca 2012 r. nr (...) w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 15 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 1450/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Ł. P. na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia (...) czerwca 2012 r. nr (...)w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Minister Sprawiedliwości, działając na podstawie art. 127 § 3 i art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.:Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w dniu (...) czerwca 2012 r. wydał postanowienie nr (...)o stwierdzeniu niedopuszczalności wniosku.

W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że w dniu 6 kwietnia 2012 r., na podstawie art. 77 § 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. nr 98, poz. 1070 z późn. zm.) odwołał delegowanie Ł. P. do pełnienia obowiązków sędziego w Sądzie Okręgowym w Warszawie z dniem 9 kwietnia 2012 r.

W dniu 23 kwietnia 2012 r. ww. złożył do Ministra Sprawiedliwości wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w której nastąpiło odwołanie z delegowania, o wydanie decyzji uchylającej decyzję z dnia 6 kwietnia 2012 r. oraz o wydanie decyzji oddalającej wniosek Prezesa Sądu Okręgowego w Warszawie o odwołanie go z delegacji do pełnienia obowiązków sędziego w tym Sądzie.

W dalszej części uzasadnienia organ przytoczył treść art. 127 § 3 Kpa i stwierdził, że przepis ten ma zastosowanie w sytuacji, gdy została wydana decyzja administracyjna w rozumieniu art. 104 i art. 107 Kpa.

Odwołanie przez Ministra Sprawiedliwości z delegowania do pełnienia obowiązków sędziego w innym sądzie nie jest decyzją administracyjną. Jest to swoisty akt właściwy procedurom obowiązującym wewnątrz władzy sądowniczej o charakterze porządkowym, wydany wyłącznie dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania jednostek wymiaru sprawiedliwości w aspekcie ich właściwej obsady kadrowej.

W ocenie organu, niedopuszczalność złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wynika z braku przedmiotu wniosku, którym zgodnie z art. 127 § 3 Kpa może być wyłącznie decyzja administracyjna w rozumieniu Kpa, wydana w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze. Stosownie zaś do treści art. 134 Kpa, organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.

Postanowienie Ministra Sprawiedliwości stało się przedmiotem skargi wniesionej przez Ł. P. , reprezentowanego przez pełnomocnika, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Pełnomocnik skarżącego zarzucił w skardze, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, tj.:

← art. 9 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, w brzmieniu od dnia 28 marca 2012 r. (dalej jako u.s.p.) w zw. z art. 69 § 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. nr 157, poz. 1240 z późn. zm.), poprzez ich niezastosowanie w sprawie, podczas gdy przepis ten zakreśla ograniczone kompetencje Ministra Sprawiedliwości do kompetencji wynikających z kontroli zarządczej, a zatem do uprawnień w zakresie stosunków organizacyjnych jedynie w stosunku do dyrektorów i urzędników sądów, a tym samym każda decyzja dotycząca odwołania z delegacji sędziego bez jego zgody wymaga decyzji administracyjnej;

← art. 77 § 4 u.s.p., poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że decyzja Ministra Sprawiedliwości o odwołaniu sędziego z delegacji nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 104 § 1 Kpa, a " swoistym aktem właściwym procedurom wewnątrz władzy sądowniczej";

← art. 77 § 4 u.s.p. w zw. z art. 9 u.s.p., poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż decyzja Ministra Sprawiedliwości o odwołaniu sędziego z delegacji bez jego zgody, jest aktem właściwym władzy sądowniczej, podczas gdy Minister Sprawiedliwości nie jest uprawniony do ingerencji we władzę sądowniczą jako niezwiązany, ani organizacyjnie, ani też w ramach stosunków podwładności z sędzią, a tym samym ingerencja taka wymaga wydania decyzji administracyjnej;

← art. 77 § 1 pkt 1 u.s.p., poprzez nadużycie prawa pod pozorem kierowania się dobrem wymiaru sprawiedliwości, a tym samym brak obiektywizmu i bezstronności przy podejmowaniu decyzji o odwołaniu z delegacji do Sądu Okręgowego w Warszawie, pomimo istnienia konieczności wsparcia kadrowego tego sądu;

← art. 77 § 1 i 4 u.s.p., poprzez podjęcie decyzji o odwołaniu w oparciu o wniosek Prezesa Sądu Okręgowego, w sytuacji, w której przepis ten nie przewiduje udziału prezesa jakiekolwiek sądu powszechnego w zakresie ani doradczym, ani też inicjującym delegowanie czy odwołanie sędziego z delegacji.

Pełnomocnik skarżącego zarzucił również, że organ wydając zaskarżone postanowienie naruszył przepisy proceduralne, tj.;

← art. 24 § 1 pkt 1 5 oraz § 3 Kpa, poprzez niewyłączenie pracownika organu, pomimo złożenia takiego wniosku;

← art. 104 § 1 Kpa w zw. z art. 77 § 4 u.s.p., poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż decyzja o odwołaniu sędziego z delegacji bez jego zgody nie wymaga wydania decyzji administracyjnej;

← art. 134 Kpa w zw. z art. 127 Kpa, poprzez błędne zastosowanie w sytuacji, w której wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy od decyzji wydanej przez organ w niniejszej sprawie był dopuszczalny;

← art. 6 – 8 Kpa, poprzez działanie przez organ z naruszeniem przepisów prawa, bez podjęcia wszelkich niezbędnych czynności mających na celu wyjaśnienie stanu faktycznego;

← art. 10 § 1 i art. 73 § 1 Kpa, poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w sprawie i tym samym arbitralne, stronnicze podjęcie decyzji o odwołaniu skarżącego z delegacji, mimo istnienia konieczności wsparcia kadrowego w sądzie;

← art. 77 i art. 80 Kpa, poprzez oparcie decyzji o odwołaniu skarżącego z delegacji jedynie na podstawie stanowiska Prezesa Sądu Okręgowego w Warszawie;

← art. 107 § 1 Kpa w zw. z art. 104 § 1 i 2 Kpa, poprzez zaniechanie sporządzenia obligatoryjnego uzasadnienia decyzji o odwołaniu z delegacji, mimo niewyrażenia na to zgody przez skarżącego;

← art. 107 Kpa w zw. z art. 11 Kpa, poprzez niewyjaśnienie czym kierował się organ przy podejmowaniu decyzji o odwołaniu skarżącego z delegacji.

Podnosząc powyższe zarzuty, pełnomocnik skarżącego wniósł o stwierdzenie wydania postanowienia z naruszeniem prawa oraz decyzji jej poprzedzającej na podstawie art. 145 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), ewentualnie o jego uchylenie w całości oraz uchylenie decyzji poprzedzającej i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, gdyż akt delegowania sędziego oraz akt odwołania z delegowania nie jest objęty katalogiem spraw wymienionych w art. 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto zgodnie z art. 5 pkt 1 – 3 powołanej ustawy, sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach wynikających z nadrzędności i podległości organizacyjnej w stosunkach między organami administracji publicznej, a także w sprawach wynikających z podległości służbowej między przełożonymi i podwładnymi, jak również w sprawach odmowy mianowania na stanowiska lub powołania do pełnienia funkcji w organach administracji publicznej, chyba że obowiązek mianowania lub powołania wynika z przepisów prawa.

Sąd I instancji uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności Sąd I instancji podniósł, iż zgodnie z art. 127 § 3 Kpa, od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra (...) nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji.

Postępowanie odwoławcze rozpoczyna się od badania przez organ drugiej instancji dopuszczalności odwołania i zachowania terminu do jego wniesienia.

Niedopuszczalność odwołania zachodzi m. in. wówczas, gdy odwołanie wniesiono od "decyzji", od której odwołanie nie przysługuje, ponieważ decyzja administracyjna nie została wydana.

Zdaniem Sądu I instancji, taka sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie.

Sąd wyjaśnił, iż w art. 77 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. nr 98, poz. 1070 z późn. zm.) zostały uregulowane uprawnienia Ministra Sprawiedliwości do delegowania sędziego do pełnienia obowiązków sędziego w innym sądzie.

Minister Sprawiedliwości skorzystał z przysługującego mu uprawnienia i delegował skarżącego do pełnienia obowiązków sędziego Sądu Okręgowego w Warszawie od dnia 2 maja 2011 r. w pełnym obciążeniu, na czas nieokreślony.

Zgodnie z art. 77 § 4 powołanej ustawy, sędzia delegowany na podstawie § 1 pkt 2, na czas nieokreślony, może być odwołany z delegowania, względnie z niego ustąpić za trzymiesięcznym uprzedzeniem. W pozostałych przypadkach delegowania sędziego, odwołanie lub ustąpienie sędziego następuje bez zachowania okresu uprzedzenia.

Minister Sprawiedliwości skorzystał z przysługującego mu uprawnienia określonego w powyżej przytoczonym przepisie i z dniem 9 kwietnia 2012 r. odwołał skarżącego z delegowania do pełnienia obowiązków sędziego w Sądzie Okręgowym w Warszawie.

Następnie Sąd I instancji stwierdził, że czynność Ministra Sprawiedliwości w zakresie delegowania ma w rzeczywistości za swój przedmiot zrealizowanie wyrażonej woli sędziego i może być podjęta wyłącznie wówczas, gdy sędzia na delegację wyraził zgodę. Delegowanie przez Ministra Sprawiedliwości, o którym mowa w art. 71 § 1 powołanej ustawy, można zatem określić jako akt o charakterze porządkowym, wprawdzie niezbędny, ale do celów organizacyjnych (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 2007 r. brak sygn.). W przypadku odwołania sędziego z delegowania zgoda taka nie jest wymagana. W ocenie Sądu, czynności Ministra Sprawiedliwości w powyższym zakresie nie mają charakteru decyzji administracyjnej w rozumieniu prawa administracyjnego, rozstrzygającej indywidualną sprawę, ani charakteru aktu władczego ze sfery władzy sądowniczej.

Zgodnie z art. 134 Kpa, organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.

Odwołanie może być niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych, takich jak brak przedmiotu, wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego, czy też wyczerpanie przysługujących środków odwoławczych.

Zdaniem Sądu I instancji, organ zasadnie wydał zaskarżone postanowienie, gdyż w sprawie wystąpił brak przedmiotu zaskarżenia, tzn. nie została wydana decyzja administracyjna.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze Sąd I instancji stwierdził, że są one niezasadne, gdyż zostały oparte na błędnym założeniu, że odwołanie skarżącego z delegacji nastąpiło w drodze decyzji administracyjnej. Podniesione w uzasadnieniu skargi argumenty, aczkolwiek interesujące, to mogą stanowić jedynie inspirację do zmian legislacyjnych w zakresie przepisów dotyczących delegowania sędziów. Natomiast Sąd zgodził się ze skarżącym, że wniosek organu o odrzucenie skargi jest chybiony, gdyż kontrola zaskarżonego postanowienia wynika wprost z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Ł. P., zaskarżając go w całości zarzucił mu naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.

1) art. 134 § 1 P.p.s.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy, w tym podniesionych zarzutów, co skutkowało oddaleniem skargi, podczas gdy nie wyjaśniono czym jest akt delegacji i odwołania z delegacji sędziego bez jego zgody poprzestając na stwierdzeniu, iż "Delegowanie przez Ministra Sprawiedliwości, o którym mowa w art. 71 § 1 powołanej ustawy, można zatem określić jako akt o charakterze porządkowym, wprawdzie niezbędny, ale do celów organizacyjnych";

2) art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia niezawierającego podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia, sprowadzając uzasadnienie wyroku do arbitralnych stwierdzeń bez ich wyjaśnienia i wskazania (adekwatnych) przepisów, z których mogłoby wynikać takie stwierdzenia;

3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez nierozpoznanie zarzutu naruszenia przez organ przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, tj.

a) art. 24 § 1 pkt 1 i 5 oraz § 3 k.p.a. poprzez nie wyłączenie pracownika

organu w osobie G. W. przy rozpoznawaniu odwołania mimo,

iż skarżący wnioskował o jego wyłączenie z uwagi na fakt, iż zaskarżoną

decyzję o odwołaniu w imieniu organu podpisał ww. pracownik a zatem

brał w jej wydaniu udział, a nadto z uwagi na fakt, iż ww. pracownik i

skarżący wielokrotnie publicznie prezentowali rozbieżne poglądy na temat

sposobu funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości (ww. pracownik w

ramach swoich obowiązków urzędniczych w Ministerstwie Sprawiedliwości, a skarżący w ramach społecznie pełnionych funkcji w Stowarzyszeniu Sędziów Polskich "lustitia") co uzasadniało podstawy od przyjęcia, że powstał u G. W. stosunek niechęci do skarżącego co może wywołuje uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności,

b) art. 104 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r.

Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2001 r., Nr 98, poz.

1070 ze zm., dalej jako u.s.p.) poprzez błędną wykładnię polegającą na

przyjęciu, iż decyzja o odwołaniu sędziego z delegacji bez jego zgody nie

wymaga wydania decyzji administracyjnej,

c) art. 134 k.p.a. w zw. z art. 127 k.p.a. poprzez błędne zastosowanie w

sytuacji, w której wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy od decyzji

wydanej przez organ w niniejszej sprawie był dopuszczalny;- art. 6, 7, 8,

k.p.a. poprzez działanie przez organ z naruszeniem przepisów prawa, bez

podjęcia wszelkich niezbędnych czynności mających na celu dokładne

wyjaśnienie stanu faktycznego,

d) art. 10 § 1 i 73 § 1 k.p.a. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału

w sprawie i tym samym arbitralne, stronnicze podjęcie decyzji o odwołaniu skarżącego z delegacji do Sądu Okręgowego w Warszawie, mimo istnienia konieczności wsparcia kadrowego tego sądu,

e) art. 77 i 80 k.p.a. poprzez oparcie decyzji o odwołaniu skarżącego z

delegacji do Sądu Okręgowego w Warszawie jedynie na stanowisku Prezesa

tegoż sądu,

f) art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 104 § 1 i 2 k.p.a. poprzez zaniechanie sporządzenia obligatoryjnego uzasadnienia decyzji o odwołaniu skarżącego, mimo iż skarżący nie wyraził zgody na odwołanie,

g) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie czym

kierował się organ przy podejmowaniu decyzji o odwołaniu skarżącego z

delegacji do Sądu Okręgowego w Warszawie.

Ponadto skarżący zarzucił Sądowi I instancji naruszenie prawa materialnego tj.

1) art. 71 § 1 u.s.p. poprzez jego zastosowanie mimo, iż przepis ten jako odnoszący się do kwestii przeniesienia sędziego w stan spoczynku nie miał zastosowania w sprawie wyznaczonej skargą na postanowienie wydane w wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy o odwołanie sędziego z delegacji;

2) art. 77 § 4 w zw. z art. 77 § 1 u.s.p. poprzez jego niezastosowanie w

zakresie wykładni czym jest akt delegacji sędziego bez jego zgody, a tym samym

odwołanie sędziego bez jego zgody, mimo, iż jest to władcze rozstrzygnięcie

organu.

W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego na podstawie art. 203 pkt 1 P.p.s.a.

Jednocześnie na podstawie art. 187 §1 P.p.s.a. w związku z art. 15 § 1 pkt 3 P.p.s.a. i art. 77 § 4 w zw. z art. 77 § 1 u.s.p. w zw. z art. 75 § 3 wniesiono o podjęcie przez skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego uchwały wyjaśniającej przepisy prawne, tj. podjęcie uchwały: Czy czynność Ministra Sprawiedliwości mająca na celu odwołanie z delegacji sędziego bez jego zgody jest sprawą administracyjną w rozumieniu przepisów art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 30, poz. 168 z późn. zm.) i wymaga wydania decyzji administracyjnej bądź też czynnością organu administracji publicznej, o jakiej mowa w art. 16 ust 1 pkt 4 ustawy o NSA tj. jest działaniem materialno-technicznym wywołującym określone skutki prawne.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono m. in., że uzasadnienie wyroku Sądu I instancji wskazuje, iż Sąd ten pomimo uprawnienia do rozważenia całokształtu sprawy nie dość, że lakonicznie odniósł się do zarzutów stwierdzając ich bezzasadność, to również nie rozpoznał kwestii charakteru czynności Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie odwołania sędziego z delegacji. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny poprzestał na władczym stwierdzeniu, że odwołanie z delegacji sędziego nie wymaga zgody, a czynności Ministra Sprawiedliwości w tym zakresie nie mają charakteru decyzji administracyjnej w rozumieniu prawa administracyjnego rozstrzygającej sprawę indywidualną. Brak uzasadnienia dla powyższego stwierdzenia stanowi naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. Pomimo bowiem wymogów ustawowych wskazania podstaw prawnych i wyjaśnienia dotyczącego wykładni przepisów w odniesieniu do istoty sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie wskazał z czego wynikają wyprowadzone wnioski odnośnie charakteru czynności organu władzy wykonawczej w stosunku do sędziego.

Skarżący dodał, iż naruszenia wskazane w zakresie art. 134 § 1 P.p.s.a. w konsekwencji doprowadziły do naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. poprzez ich nie zastosowanie, w sytuacji w której należało rozważyć zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. przez organ.

Odnośnie zarzutów naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego wskazano, iż za nieuzasadnioną prawnie należy uznać wykładnię dokonaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o treść art. 71 § 1 u.s.p. Przepis ten dotyczy bowiem kwestii przejścia sędziego w stan spoczynku, której to sytuacji nie dotyczy przedmiotowe postępowanie. Zastosowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przepisu, który nie mógł być zastosowany powoduje, że wyrok w sprawie nie może się ostać. Właściwym przepisem jest bowiem art. 77 § 4 w zw. z art. 77 § 1 u.s.p. To ten przepis jako przytoczony winien był być zastosowany do dokonania wykładni, zaś w sytuacji, w której wykładnia literalna nie wskazuje na charakter czynności w niej uregulowanej winna się ona oprzeć o inne przepisy ustawy ją zawierające. W art. 75 § 3 u.s.p. ustawodawca wskazał "decyzję Ministra Sprawiedliwości". Powołanie w przepisie poprzedzającym pojęcia "decyzji" winno zatem skutkować uznaniem, iż również odwołanie sędziego z delegacji jest decyzją.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Sprawiedliwości wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Analiza zarzutów na jakich oparta została skarga kasacyjna pozwala stwierdzić, że dotyczą one w zasadzie jednej kwestii prawnej, a mianowicie czy odwołanie sędziego sądu powszechnego z delegacji następuje w formie decyzji administracyjnej. Przesądzenie tej kwestii determinuje kierunek oceny wszystkich stawianych Sądowi I instancji zarzutów naruszenia przepisów Kpa – art. 134, art. 24 § 1 pkt. 1 i 5 oraz § 3, art. 104 § 1 w zw. z art. 127, art. 10 § 1, art. 73 § 1, art. 77, art. 80, art. 104 § 1 i § 2, art. 107 § 3 w zw. z art. 11 Kpa.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności zobowiązany był rozważyć czym jest odwołanie sędziego z delegacji na podstawie art. 77 § 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001r. Prawo o ustroju sądów powszechnych ( Dz. U. Nr. 98, poz. 1070 ze zm. ).

W myśl art. 77 § 1 usp. Minister Sprawiedliwości może delegować sędziego, za jego zgodą, do pełnienia obowiązków sędziego lub czynności administracyjnych w innym sądzie równorzędnym lub niższym, a w szczególnie uzasadnionych wypadkach także w sądzie wyższym, mając na względzie racjonalne wykorzystanie kadr sądownictwa powszechnego oraz potrzeby wynikające z obciążenia zadaniami poszczególnych sądów. Stosownie do § 4 sędzia delegowany na podstawie § 1 pkt 2, na czas nieokreślony, może być odwołany z delegowania, względnie z niego ustąpić za trzymiesięcznym uprzedzeniem. W pozostałych przypadkach delegowania sędziego, odwołanie lub ustąpienie sędziego następuje bez zachowania okresu uprzedzenia.

Jak wynika z powołanych przepisów Ministrowi Sprawiedliwości przysługuje prawo delegowania sędziego za jego zgodą do pełnienia obowiązków w innym sądzie, niż określony w akcie powołania. Realizacja tego prawa uzależniona jest od zgody sędziego, w przeciwnym razie sędzia nie może być delegowany. W praktyce do delegacji zwykle dochodzi z woli samego sędziego, który jest zainteresowany podniesieniem swoich kwalifikacji i zdobyciem doświadczenia zawodowego w innym, najczęściej wyższym sądzie. Delegowanie stanowi więc z jednej strony sposób realizacji woli sędziego, z drugiej zaś ma umożliwić racjonalne gospodarowanie kadrami sędziowskimi. Jak wskazuje praktyka sędzia delegowany przejmuje obowiązki orzecznicze po koledze, który z różnych powodów nie może albo zaprzestaje je wykonywać np. przejście w stan spoczynku ). Delegowanie do sądu wyższej instancji ( tak jak miało to miejsce w przypadku skarżącego ) często stanowi pierwszy etap w dochodzeniu przez sędziego do awansu zawodowego. Dlatego w przypadku pojawienia się takich możliwości sędziowie są zainteresowani delegacją do innego, wyższego sądu, a to z kolei pozwala Ministrowi Sprawiedliwości na bieżąco zaspokajać potrzeby kadrowe sądów.

Delegowanie nie stanowi decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 104 § 1 Kpa. Jest to akt kierownictwa wewnętrznego z zakresu administracji sądowej i ma na celu realizację polityki kadrowej w wymiarze sprawiedliwości. Jest to akt o charakterze organizacyjnym, służący zaspokojeniu potrzeb kadrowych. Sprawy wewnętrzne administracji sądowej nie podlegają regulacjom Kpa. Nie dotyczą one statusu sędziego jako obywatela.

W uchwale pełnego składu Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 2007r. sygn. BSA I – 4110 – 5/07 wyrażony został zbieżny z zaprezentowanym pogląd, że delegowanie sędziego ma umożliwić szybką reakcję na potrzeby kadrowe sądów, które tymczasowo można zaspokoić w drodze delegowania sędziów. Także w tej uchwale Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, że delegowanie sędziego nie jest decyzją administracyjną. Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych zobowiązuje Ministra Sprawiedliwości do wydania decyzji administracyjnej . Ogranicza to jednak do sytuacji wyraźnie wskazanych w ustawie np. art. 75 § 3 usp. Nawet w takim przypadku droga postępowania przed sądem administracyjnym jest wyłączona, a stosowne odwołanie od decyzji Ministra Sprawiedliwości przysługuje do Sądu Najwyższego.

Należy podkreślić, że akt delegacji ( odwołania z delegacji ) nie jest też aktem o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt. 4 Ppsa., podlegającym kognicji sądów administracyjnych. Z art. 5 pkt. 2 Ppsa wynika bowiem, że sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach wynikających z podległości służbowej pomiędzy przełożonymi i podwładnymi. Przykładem takiej sprawy jest właśnie sprawa niniejsza, w której delegacja sędziego , czy odwołanie z delegacji stanowi akt Ministra Sprawiedliwości o charakterze wewnętrznym dotyczący obsady personalnej w podległych sądach.

Wracając do wcześniejszego wywodu trzeba powiedzieć, że skoro akt delegacji sędziego nie stanowi decyzji administracyjnej , to taki sam charakter musi posiadać akt odwołania sędziego z delegacji. Jego podjęcie nie jest też obwarowane wyrażeniem zgody przez sędziego i nie musi być pisemnie uzasadnione. Odwołanie może być dokonane w każdym czasie.

Skoro delegowanie sędziego oraz odwołanie z delegacji nie odbywa się w formie decyzji administracyjnej, zasadnie Minister Sprawiedliwości w zaskarżonym postanowieniu na podstawie art. 134 Kpa. stwierdził niedopuszczalność odwołania.

Poza tym przepisem żadne inne, wymienione w skardze kasacyjnej przepisy Kpa nie znajdowały w sprawie zastosowania, toteż zarzuty ich naruszenia nie są trafne.

Nieuzasadniony jest także zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 Ppsa. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej Sąd I instancji wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku jego podstawę prawną. Lapidarność uzasadnienia, o ile zawiera ono wszystkie niezbędne elementy wymienione w art. 141 § 4 Ppsa, a stanowisko Sądu jest czytelne, nie stanowi o naruszeniu wymienionego przepisu.

Nie mogły odnieść też zamierzonego skutku zarzuty naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przepisów prawa materialnego.

Istotnie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zamiast art. 77 § 1 usp, powołany został art. 71 § 1 usp., który w niniejszej sprawie nie znajdował zastosowania, ale jest oczywiste, że jest to zwykła omyłka pisarska. Omyłkowe powołanie przepisu prawa, który z uwagi na przedmiot sprawy pozostawał poza jej granicami, nie oznacza jego błędnego zastosowania.

Sąd I instancji nie naruszył także art. 77 § 1 i § 4 usp, poprzez niewyjaśnienie czym jest akt delegacji bez zgody sędziego. Przede wszystkim należy podkreślić, że w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca taka sytuacja. Czynienie zatem przez Sąd I instancji rozważań w tym zakresie, nie było potrzebne. Wprawdzie uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera pogłębionych rozważań co do charakteru aktu delegowania sędziego oraz odwołania z delegacji, jednak wnioski z niego płynące są trafne i z tych względów zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługiwały na uwzględnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił wniosku skargi kasacyjnej o przedstawienie składowi 7 sędziów NSA do rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego, wyjaśniającego czym jest czynność Ministra Sprawiedliwości o odwołaniu sędziego z delegacji, ponieważ zagadnienie to nie budzi wątpliwości w orzecznictwie sądowym.

Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 Ppsa orzekł jak w sentencji.