Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2090/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Maria Tarnowska Protokolant st. sekr. sądowy Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2007 r. sprawy ze skargi Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...], 2.stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Minister Budownictwa, decyzją z dnia [...] października 2006 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] orzekającą o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia części nieruchomości położonej w obrębie M., gmina [...], stanowiącej działkę oznaczoną w rejestrze gruntów nr [...] o pow. [...] ha, będącą w użytkowaniu wieczystym P. [...] SA z siedzibą w W.

Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że przedmiotowa nieruchomość przeznaczona jest pod realizację celu publicznego - budowę drogi ekspresowej [...] i [...] na odcinku [...] - [...].

Wnioskiem z dnia [...] października 2005 r. Zastępca Dyrektora Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w [...] wystąpił do Wojewody [...] o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego w stosunku do przedmiotowej nieruchomości.

Decyzją z dnia [...] maja 2006 r. Wojewoda [...] orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości.

W dniu [...] lipca 2006 r. do Wojewody [...] wpłynął ponowny wniosek Zastępcy Dyrektora Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w [...] o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego w stosunku do nieruchomości położonej w obrębie M. i oznaczonej jako działka nr [...]. Ponieważ postępowanie w sprawie wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości zostało zakończone decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. o umorzeniu postępowania to zasadnie decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. Wojewoda odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości, bowiem w przedmiotowej sprawie zachodzi stan rzeczy osądzonej skoro postępowanie w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości zostało zakończone decyzją ostateczną.

W skardze na decyzję Ministra Budownictwa Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...]. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 19 ust. 4 w zw. z art. 15 ust. 1 i art. 16 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych,

- art. 6, 7 i 77 kpa poprzez wybiórcze rozpatrzenie materiału dowodowego.

W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Organy obu instancji poczyniły błędne ustalenia faktyczne i potraktowały dwa różne wnioski jako wnioski o to samo, co skutkowało wydaniem sprzecznych z prawem decyzji.

Wnioskiem z dnia [...] października 2005 r. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad wystąpiła do Wojewody [...] o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego w stosunku do niezabudowanej nieruchomości położonej w obrębie M., gmina [...], stanowiącej działkę geodezyjną nr [...] o pow. [...] ha będącą własnością Skarbu Państwa i w użytkowaniu wieczystym P. [...] SA w W.

W załatwieniu powyższego wniosku Wojewoda [...] wydał w dniu [...] maja 2006 r. decyzję, którą umorzył postępowanie administracyjne wszczęte w sprawie wywłaszczenia nieruchomości. Jako podstawę prawną decyzji organ powołał art. 105 § 1 kpa, a z uzasadnienia tej decyzji wynika, że bezprzedmiotowość postępowania prowadzonego w sprawie wynika z faktu, iż brak jest, w ocenie organu, podstaw prawnych do wywłaszczenia przedmiotowej części nieruchomości. Decyzja ta stała się ostateczna.

Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2006 r., a więc po wydaniu decyzji z dnia [...] maja 2006 r. przez Wojewodę, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wystąpił do tego Wojewody o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego polegającego na wywłaszczeniu prawa użytkowania wieczystego ustanowionego na niezabudowanej działce nr [...] o pow. [...] ha, położonej w obrębie M., gmina [...], na rzecz P. [...] SA w W.

W decyzji z dnia [...] lipca 2006 r. Wojewoda [...] odmówił wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego w sprawie wywłaszczenia nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] położonej w obrębie M. i z treści uzasadnienia tej decyzji wynika, że organ ten potraktował wniosek z dnia [...] czerwca 2006 r. jako ponowny wniosek o wywłaszczenie nieruchomości mimo, że wniosek ten dotyczył wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości i w tym kontekście rozstrzygnął wniosek decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. Tak więc istota sprawy nie została przez organ I instancji rozpoznana. Organ ten nie rozróżnił, że przedmiotem wniosku z dnia [...] czerwca 2006 r. nie było żądanie wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia wskazanej w nim nieruchomości lecz żądanie wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego polegającego na wywłaszczeniu prawa użytkowania wieczystego tej nieruchomości.

Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji z dnia [...] października 2006 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji kwalifikując ją jako decyzję orzekającą o odmowie wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego prawa użytkowania wieczystego, mimo, że decyzja ta odnosiła się do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia nieruchomości szczegółowo w niej opisanej. Z uzasadnienia decyzji Ministra Budownictwa wynika, że uznał on za zasadne odmówienie wszczęcia postępowania z tego względu, że postępowania w sprawie wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], położonej w obrębie M., zostało zakończone decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. o umorzeniu postępowania. Tym samym organ odwoławczy uznał, że w sprawie zachodzi "stan rzeczy osądzonej". Organ ten pomija zupełnie okoliczności, że decyzją z dnia [...] maja 2006 r. organ I instancji umorzył postępowanie w sprawie wywłaszczenia nieruchomości w wyniku rozpatrzenia wniosku o wywłaszczenie nieruchomości zaś w decyzji z dnia [...] lipca 2006 r. organ pierwszej instancji odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wywłaszczenia nieruchomości mimo, że wniosek dotyczył wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości nie zaś wywłaszczenia samej nieruchomości. Przy czym organ odwoławczy potraktował zarówno ostateczną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. jak i decyzję tego Wojewody z dnia [...] lipca 2006 r. jako orzekające w sprawie wniosków o wywłaszczenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gdy faktycznie obie te decyzje rozstrzygają wnioski w sprawie wywłaszczenia nieruchomości.

Tak więc decyzje organów obu instancji zapadły z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa, co skutkuje ich uchyleniem albowiem istota sprawy nie została rozpoznana i rozstrzygnięta w sposób zgodny z prawem.

Ponownie rozpoznając wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] czerwca 2006 r. organ odniesie się w decyzji do przedmiotu tego wniosku jakim jest żądanie wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego ustanowionego na niezabudowanej działce nr [...], położonej w obrębie M., gmina [...], a które to prawo ustanowione jest na rzecz P. [...] SA w W. Przy czym należy mieć na uwadze, że ostateczna decyzja Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r. orzekająca o umorzeniu postępowania nie odnosi się do żądania wywłaszczenia prawa użytkowania wieczystego opisanej w niej nieruchomości lecz do żądania wywłaszczenia tej nieruchomości, nie można więc uznać, że żądanie, które zostało sformułowane we wniosku z dnia [...] czerwca 2006 r. zostało już tą decyzją rozstrzygnięte.

Mając powyższe na uwadze Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.