Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 43/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2020-11-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Stanisław Śliwa /spr./ Sędziowie WSA Maciej Kobak WSA Elżbieta Mazur-Selwa po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 25 listopada 2020 r. sprawy ze skarg T. W. i A. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego - skargi oddala -


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2019 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) uchyliło w całości postanowienie Wójta Gminy z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i umorzyło postępowanie organu I instancji, wskazując w podstawie prawnej art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a." oraz art. 63 ust. 1 i art. 65 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018 r., poz. 2081), zwanej dalej "ustawą środowiskową".

Jak wskazują akta sprawy, wymienionym postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r. Wójt Gminy stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia w postaci budowy zbiornika retencyjnego w miejscowości W. na cieku [...], gmina [....] w ramach wszczętego na wniosek Gminy z dnia [...] października 2016 r. postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jednocześnie organ określił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Rozstrzygnięcie to utrzymało w mocy SKO postanowieniem z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...]. Na skutek skargi A. W. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA), wyrokiem z dnia [...] czerwca 2019 r., sygn. akt [...], uchylił to ostatnie postanowienie. Sąd zwrócił uwagę, że wniosek Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 2016 r., inicjujący postępowanie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Budowa zbiornika retencyjnego w miejscowości W. na cieku [...]", pierwotnie załatwiony postanowieniem organu pierwszej instancji z dnia [...] grudnia 2016 r., uchylonym przez organ drugiej instancji postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. (co do którego tut. Sąd prawomocnym wyrokiem z dnia [...] sierpnia 2017 r., sygn. akt [...], oddalił skargę), został następnie ponownie załatwiony postanowieniem organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2017 r., które zostało utrzymane w mocy postanowieniem organu drugiej instancji z dnia [...] grudnia 2017 r. W konsekwencji, z tym ostatnim dniem - wynikająca z art. 63 ustawy środowiskowej, sprawa stwierdzenia (niestwierdzenia) obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia, którego zakres i treść zostały wyznaczone wskazanym wnioskiem z dnia [...] października 2016 r., została ostatecznie rozstrzygnięta. Sprawa ta została rozstrzygnięta również prawomocnie, skoro tut. Sąd prawomocnym wyrokiem z dnia [...] sierpnia 2018 r., sygn. akt [...], oddalił skargę na powyższe postanowienie. Sąd zwrócił następnie uwagę, że w związku z wejściem w życie w dniu 1 stycznia 2018 r. ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, pomimo ostatecznego i prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy, o której mowa w art. 63 ustawy środowiskowej, w zakresie wynikającym z wniosku Wójta z dnia [...] października 2016 r., Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich w [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2018 r., działając na podstawie art. 64 ust. 1c i 3 ustawy środowiskowej w zw. z art. 397 ust. 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, stwierdził konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko spornego przedsięwzięcia i uzgodnił zakres raportu o oddziaływaniu tego przedsięwzięcia na środowisko. W ocenie Sądu, wystąpienie przez Wójta do Dyrektora Zarządu Zlewni o wydanie postanowienia uzgadniającego było jednak błędem. Sąd zauważył, że art. 545 ust. 1 Prawo wodne w pierwotnym brzmieniu stanowił, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydawanych na podstawie ustawy środowiskowej oraz decyzji, przed wydaniem których przeprowadza się ponowną ocenę oddziaływania na środowisko, stosuje się przepisy nowej ustawy oraz ustawy zmienianej w art. 509 w brzmieniu nadanym nową ustawą. Zdaniem Sądu, tego rodzaju regulacji intertemporalnej nie można rozumieć w ten sposób, że przepisy nowej ustawy Prawo wodne dotyczące zasad uzgadniania lub opiniowania postanowień wydawanych na podstawie ustawy środowiskowej w ramach postępowania w sprawie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia należy stosować także do tych postanowień, które ostatecznie rozstrzygnęły określone kwestie (np. określone w art. 63 ust. 1 i 2 ustawy środowiskowej w zakresie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko).

W związku z powyższym, Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie nie było podstaw do ponownego opiniowania lub uzgadniania planowanego przedsięwzięcia określonego we wniosku Wójta Gminy z dnia [...] października 2016 r., w związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2018 r. art. 509 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne nowelizującego ustawę środowiskową m.in. przez dodanie pkt. 4 w ust. 1 art. 64 i ust. 1c w art. 64 oraz zmianę brzmienia art. 64 ust. 2 pkt. 3, ust. 3a i ust. 4. Postanowienie organu II instancji z dnia [...] grudnia 2017 r. utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji z dnia [...] października 2017r. rozstrzygnęło ostatecznie i prawomocnie sprawę obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia, którego dotyczy sprawa. Tym samym, wejście w życie art. 509 ustawy Prawo wodne nowelizującego ustawę środowiskową nie spowodowało powstania w sensie materialnoprawnym nowej sprawy, o której mowa w art. 63 tej ostatniej ustawy w odniesieniu do planowanego przedsięwzięcia, określonego we wniosku Wójta Gminy z dnia [...] października 2016 r.

W zaleceniach co do ponownego postępowania Sąd nakazał zbadanie, wyjaśnienie i ostateczne rozważenie przez organ drugiej instancji, czy w warstwie faktycznej sprawy o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (a tym samym w sprawie o stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko) nastąpiły takie zmiany (przede wszystkim ze względu na złożenie nowego wniosku lub jego istotną modyfikację), że należy uznać, iż doszło do powstania nowej sprawy, co w konsekwencji uzasadniałoby wydanie nowego postanowienia w sprawie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Dotychczasową analizę w tym przedmiocie, przeprowadzoną przez skarżony organ w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] stycznia 2019 r. Sąd uznał za niedostateczną. SKO stwierdziło bowiem jedynie, że postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] listopada 2018 r. w swojej treści różni się od postanowienia z dnia [...] października 2017 r., co świadczy o tym, że powstała nowa sprawa. Nie jest jednak wiadome, jakie to elementy treściowe porównywanych postanowień miały zadecydować o sformułowaniu kategorycznego wniosku o powstaniu nowej sprawy i braku tożsamości spraw rozstrzygniętych odrębnymi postanowieniami. Przede wszystkim zaś nie uwzględniono, że wyznaczający granice sprawy wniosek Wójta [...] października 2016 r. stanowił podstawę wydania obydwu postanowień.

W konkluzji Sąd stwierdził, że jeżeli organ drugiej instancji nie zdoła wykazać, że zaskarżone postanowienie z [...] stycznia 2019 r. oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] listopada 2018 r. dotyczą nowej sprawy w rozumieniu art. 63 ustawy środowiskowej, jego obowiązkiem będzie wydanie postanowienia o uchyleniu zaskarżonego postanowienia oraz umorzeniu postępowania pierwszej instancji w całości.

Wydanym następnie postanowieniem z dnia [...] października 2019 r. SKO uchyliło postanowienie Wójta Gminy z [...] listopada 2018 r. i umorzyło postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał się na wydany w sprawie wyrok WSA sygn. akt [...] i zacytował zawarte w nim stwierdzenia. Następnie zwrócił uwagę na związanie tym orzeczeniem, a to z mocy art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Kolegium wskazało, że co prawda tak zaskarżone postanowienie, jak i postanowienie wcześniejsze tj. z [...] października 2017 r. w warstwie tekstowej różnią się w wielu fragmentach, to jednak wydane one zostały w oparciu o ten sam wniosek, który nie został zmodyfikowany w toku postępowania. W konsekwencji, zakwestionowane postanowienie obarczone jest wadą res iudicata, co uzasadnia wyeliminowanie go z obrotu prawnego poprzez uchylenie oraz umorzenie postępowania w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.

A. W. i T. W. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oddzielne, choć jednobrzmiące skargi na postanowienie SKO z [...] października 2019 r. Skargi zarzucają naruszenie art. 11 i art. 107 § 3 K.p.a. przez zdawkowe stwierdzenie co do meritum sprawy, niewykonanie wytycznych WSA przez brak zbadania, wyjaśnienia i rozważenia, czy w warstwie faktycznej sprawy o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nastąpiły takie zmiany, że należałoby uznać, że doszło do powstania nowej sprawy. Skarżący oświadczyli też, że podtrzymują dotychczas podniesione w sprawie zarzuty. Ich zdaniem, zachodzi nieważność postępowania, bowiem Kolegium wydało już uprzednio w sprawie postanowienie z dnia [...] grudnia 2017 r. Strony skarżące podniosły także merytoryczne zarzuty wobec postanowienia organu I instancji.

W odpowiedzi na powyższe skargi SKO wniosło o ich oddalenie, ponawiając treść uzasadnienia zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wydawane w postępowaniu administracyjnym postanowienia, na które służy zażalenie mogą stanowić przedmiot skargi, a to w myśl art. 3 § 2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jak stanowi art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2020 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), kontrola sądowa sprawowana jest pod kątem legalności, a zatem zgodności z prawem. Sąd zobowiązany jest jednak - z mocy art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. - do uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości lub w części tylko wówczas, jeśli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Jeśli zaś Sąd uzna, że skarga jest nieuzasadniona, wówczas oddalają na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Analizując przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie i kończące je postanowienia Sąd doszedł do konkluzji, że brak było podstaw do wyeliminowania tych aktów z obrotu prawnego. Przesądzającą dla przyjęcia takiego stanowiska jest okoliczność w postaci zapadłego wcześniej w sprawie wyroku tut. Sądu z dnia [...] czerwca 2019 r. sygn. akt [...] i brzmienie art. 153 P.p.s.a. W świetle tego przepisu, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Unormowanie to oznacza, że zawarte w uzasadnieniu wydanego wyroku rozważania Sądu dotyczące wykładni istotnych dla danej sprawy przepisów i ich prawidłowego zastosowania w warunkach tej sprawy, jak też uwagi odnośnie do dalszego postępowania organów muszą zostać uwzględnione. Przy czym, adresatem powyższych rozważań są nie tylko organy, do których sprawa "wraca" po takim orzeczeniu, ale też sąd rozpoznający skargę na rozstrzygnięcie wydane w ponownym postępowaniu. Niedopuszczalne jest więc przyjęcie przez wskazanych wyżej adresatów normy wyrażonej w art. 153 P.p.s.a. takiego sposobu rozumienia przepisów mających w konkretnej sprawie zastosowanie, które odmienne jest od tego zaprezentowanego w wydanym wcześniej w tej sprawie wyroku. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że w świetle brzmienia powołanego przepisu, jak też ugruntowanego w tym zakresie orzecznictwa sądowego i poglądów doktryny prawniczej, istnieją sytuacje, gdy dopuszczalne, a wręcz konieczne jest odstąpienie od stosowania reguły z art. 153 P.p.s.a. Ocena prawna zawarta w orzeczeniu sądu administracyjnego utraci zatem moc wiążącą w wypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli to spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny, o czym stanowi sam art. 153 P.p.s.a. Podobny skutek, tj. ustanie mocy wiążącej oceny sądowej może spowodować zmiana - po wydaniu orzeczenia sądowego - istotnych okoliczności faktycznych, jak też wzruszenie orzeczenia zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie (por. Dauter Bogusław, Kabat Andrzej, Niezgódka-Medek Małgorzata, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, część dotycząca art. 153 P.p.s.a., opubl.: LEX/el. 2019, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11.01.2011 r. II OSK 2059/09).

Bezzasadne natomiast odstąpienie przez organy od wiążącej sądowej wykładni musi skutkować uchyleniem wydanego w ponownym postępowaniu rozstrzygnięcia, a jeśli do oceny takiej nie zastosował się sąd orzekający na dalszym etapie postępowania, jest to naruszenie prawa stanowiące podstawę do wniesienia skargi kasacyjnej.

Jak już wyżej wskazano, w niniejszej sprawie wydany został wyrok, w którym Sąd zawarł jednoznaczne twierdzenia co do sposobu wykładni istotnych w sprawie regulacji prawnych. Sformułował je w sposób jasny, umożliwiający ustalenie treści związania bez potrzeby podejmowania skomplikowanych zabiegów interpretacyjnych. Z tej przyczyny, SKO powołując się na to orzeczenie, prawidłowo je odczytało i wydało postanowienie odpowiadające zawartym w nim rozważaniach. Wprawdzie, jak słusznie zwrócili uwagę skarżący, uzasadnienie tego rozstrzygnięcia jest bardzo zdawkowe, jednak - w ocenie Sądu - nie miało to żadnego wpływu na wynik sprawy.

We wniosku z dnia [...] października 2016 r. Gmina wystąpiła do Wójta Gminy z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie zbiornika retencyjnego w miejscowości W. na cieku [....]. Przeprowadzone w oparciu o ten wniosek postępowanie zakończyło się wydaniem przez Wójta Gminy postanowienia z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...], w którym organ ten stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, określając jednocześnie zakres raportu o takim oddziaływaniu. Rozstrzygnięcie to uchyliło, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, SKO postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], na które z kolei skarga oddalona została przez Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w Rzeszowie wyrokiem z dnia [...] sierpnia 2017 r. sygn. akt [...]. Wydanym w dalszej kolejności postanowieniem tj. z dnia [...] października 2017 r. nr [...] Wójt Gminy ponownie stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia, którego dotyczy sprawa na środowisko, a rozstrzygnięcie to SKO utrzymało w mocy postanowieniem z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...]. Natomiast skarga na to ostatnie postanowienie organu II instancji została oddalona wyrokiem WSA z dnia [...] sierpnia 2018 r. sygn. akt [...].

Wcześniej, bo w piśmie z [...] lutego 2018 r., Wójt Gminy wystąpił do Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarządu Zlewni Wód Polskich w [...] o wydanie opinii, czy inwestycja w postaci budowy zbiornika retencyjnego w miejscowości W. na cieku [...] wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz określenie ewentualnego zakresu raportu o takim oddziaływaniu. W piśmie tym organ powołał się na art. 64 ust. 1 pkt 4 ustawy środowiskowej w zw. z art. 545 ustawy Prawo wodne. Pierwszy ze wskazanych przepisów został dodany do ustawy środowiskowej na mocy art. 509 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, znajdującego się w dziale XIII zatytułowanym: Zmiany w przepisach, przepisy przejściowe, dostosowujące i końcowe. Przepis ten wprowadził konieczność poprzedzenia wydania postanowienia z art. 63 ust. 1 i ust. 2, a zatem w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, opinią organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne. Z kolei powołany wyżej art. 545 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne stanowił, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydawanych na podstawie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz decyzji, przed wydaniem których przeprowadza się ponowną ocenę oddziaływania na środowisko, stosuje się przepisy niniejszej ustawy (tj. Prawa wodnego) oraz ustawy zmienianej w art. 509 (tj. ustawy środowiskowej) w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. W wyniku powyższego, postanowieniem z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie - działając m. in. na podstawie art. 64 ust. 1c ustawy środowiskowej - stwierdził, że dla przedsięwzięcia polegającego na budowie zbiornika retencyjnego w miejscowości W. na cieku [...] wymagane jest przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko, jak też uzgodnił zakres raportu o oddziaływaniu tego przedsięwzięcia na środowisko. Wedle powołanego przepisu (tj. art. 64 ust. 1c ustawy środowiskowej), także dodanego przez ustawę z dnia 20 lipca 2017 r. (tj. przez art. 509 pkt 4 lit. b), w przypadku gdy dla planowanego przedsięwzięcia organ właściwy do wydania oceny wodnoprawnej stwierdzi konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko ze względu na możliwy negatywny wpływ tego przedsięwzięcia na możliwość osiągnięcia celów środowiskowych, o których mowa w art. 56, art. 57, art. 59 i art. 61 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, zamiast opinii, o której mowa w ust. 1 pkt 4, dokonuje on uzgodnienia w drodze postanowienia.

Wskazane wyżej wystąpienie przez Wójta Gminy [...] do Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] o wydanie postanowienia uzgadniającego Sąd wydający wyrok pod sygn. [...] ocenił jako błędne, a wynikające z niewłaściwego odczytania regulacji intertemporalnej zawartej w art. 545 ust. 1 Prawa wodnego. Zdaniem Sądu, tego rodzaju regulacji intertemporalnej nie można rozumieć w ten sposób, że przepisy nowej ustawy Prawo wodne dotyczące zasad uzgadniania lub opiniowania postanowień wydawanych na podstawie ustawy środowiskowej w ramach postępowania w sprawie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia należy stosować także do tych postanowień, które ostatecznie rozstrzygnęły określone kwestie (np. określone w art. 63 ust. 1 i 2 ustawy środowiskowej w zakresie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko). Tym samym, w związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2018 r. art. 509 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne nowelizującego ustawę środowiskową m.in. przez dodanie pkt. 4 w ust. 1 art. 64 i ust. 1° w art. 64 oraz zmianę brzmienia art. 64 ust. 2 pkt. 3, ust. 3a i ust. 4 nie było podstaw do ponownego opiniowania lub uzgadniania planowanego przedsięwzięcia określonego we wniosku Wójta Gminy z dnia [...] października 2016 r. Sąd podkreślił, że postanowienie organu II instancji z dnia [...] grudnia 2017 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji z dnia [...] października 2017r. rozstrzygnęło ostatecznie i prawomocnie sprawę obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia, którego dotyczy sprawa. Wejście zaś w życie art. 509 ustawy Prawo wodne nowelizującego ustawę środowiskową nie spowodowało powstania w sensie materialnoprawnym nowej sprawy, o której mowa w art. 63 tej ostatniej ustawy w odniesieniu do planowanego przedsięwzięcia, określonego we wniosku Wójta Gminy z dnia [...] października 2016 r. Wyrażając takie stanowisko Sąd nakazał organowi II instancji zbadanie, wyjaśnienie i ostateczne rozważenie, czy w warstwie faktycznej sprawy o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (a tym samym w sprawie o stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko) nastąpiły takie zmiany (przede wszystkim ze względu na złożenie nowego wniosku lub jego istotną modyfikację), że należy uznać, iż doszło do powstania nowej sprawy, co w konsekwencji uzasadniałoby wydanie nowego postanowienia w sprawie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Końcowo Sąd podkreślił, że wyznaczający granice sprawy wniosek Wójta Gminy z dnia [...] października 2016 r. stanowił podstawę wydania zarówno postanowienia z [...] października 2017 r., jak i z [...] listopada 2018 r.

W skarżonym obecnie postanowieniu SKO skupiło swoją uwagę na wyroku z [...] czerwca 2019 r. sygn. akt [...], którego uzasadnienie streściło, po czym podniosło jego wiążący z mocy art. 153 P.p.s.a. charakter. Następnie, Kolegium wskazało, że wprawdzie obydwa postanowienia organu I instancji tj. z [...] października 2017 r. oraz z [...] listopada 2018 r. różnią się w warstwie tekstowej w wielu fragmentach, jednak zostały wydane w oparciu o ten sam wniosek o wydanie decyzji środowiskowej, który to wniosek nie został w toku postępowania zmodyfikowany. Uzasadnienie organu odnoszące się do meritum sprawy to więc w istocie tylko jedno zdanie dotyczące tego samego wniosku będącego podstawą wydania dwóch wskazanych wyżej postanowień. Pomimo tak krótkiego odniesienia się do istoty sprawy, brak jest podstaw do wyeliminowania kwestionowanego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego, bowiem odpowiada ono prawu, w szczególności poprzez zastosowanie się do wytycznych sądowych, wynikających z wyroku tut. Sądu z [...] czerwca 2019 r.

Żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego ma bardzo duże znaczenie, bowiem określa przedmiot tego postępowania, a w razie wątpliwości co do jego rzeczywistej treści, a zatem de facto co do woli składającego go podmiotu, organ me może sam zdecydować, czego wniosek dotyczy, a winien wezwać stronę o jego sprecyzowanie. Żądanie wszczęcia konkretnego postępowania administracyjnego jest zatem dla organu administracji wiążące i nie może on samodzielnie dowolnie zmieniać jego przedmiotu. W sprawie niniejszej wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie zbiornika retencyjnego w miejscowości W. na cieku [...] złożony został przez Wójta Gminy [...] października 2016 r. Jak wskazują akta sprawy, nie został on w jej toku zmieniony. Wójt nie wystąpił także z nowym wnioskiem, w szczególności takim, który byłby odmienny treściowo od dotychczas złożonego. Okoliczność ta, co podkreślił Sąd w uzasadnieniu wyroku sygn. akt [...], jest kluczowa dla oceny tego, czy doszło do powstania nowej sprawy. Skoro zaś nie doszło do istotnej modyfikacji pierwotnego żądania, czy też do wystąpienia z nowym wnioskiem, to jest to jednoznaczne z uznaniem, że sprawa zainicjowana wnioskiem Wójta z [...] października 2016 r. zakończyła się ostatecznie i prawomocnie na skutek wydania przez organ I instancji postanowienia z [...] października 2017 r., przez organ II instancji postanowienia z [...] grudnia 2017 r. oraz wyroku sądowego z dnia [...] sierpnia 2018 r" oddalającego skargę na to ostatnie rozstrzygnięcie. To z kolei skutkuje koniecznością przyjęcia, że nie było dopuszczalne prowadzenie kolejnego postępowania w wymienionej sprawie jako zakończonej. Nie można bowiem wszcząć postępowania w sprawie, którą już rozstrzygnięto. Stałoby to w sprzeczności z potrzebą zapewnienia pewności obrotu prawnego. Słusznie tym samym Kolegium uchyliło postanowienie Wójta Gminy z [...] listopada 2018 r. i umorzyło postępowanie tego organu w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 K.p.a., mając - wbrew twierdzeniu skarżących - na uwadze treść wytycznych wyroku z 4 czerwca 2019 r. W orzeczeniu tym Sąd nakazał zbadać, czy doszło do zmian w warstwie faktycznej sprawy. Kolegium w uzasadnieniu wydanego postanowienia podniosło, że nie doszło do modyfikacji wniosku. Jest to równoznaczne z uznaniem, że nie powstała nowa sprawa, a zatem wypełnia zalecenie Sądu.

Z uwagi zaś na umorzenie postępowania organu I instancji z przyczyny wyżej opisanej, nie było możliwe rozpatrywanie przez SKO merytorycznych zarzutów zażalenia tj. dotyczących zasadności stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko. Z tego samego względu nie mógł się do nich odnieść także Sąd rozpoznający skargi na postanowienie Kolegium z [...] października 2019 r.

Przedstawione względy zadecydowały o oddaleniu skarg A. W. i T. W. na podstawie art. 151 P.p.s.a.