Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 674/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 163  par. 1, art. 217, art. 228  par. 1  pkt 1, art. 228  par. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek, Sędziowie Sędzia WSA Bożena Dziełak, Sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska (sprawozdawca), Protokolant Anna Kurdej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2008 r. sprawy ze skargi B. S. i M. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz B. S. i M. S. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 i § 2 w zw. z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. – powoływana dalej jako "ord. pod.") stwierdził niedopuszczalność zażalenia skarżących B. i M. S. na pismo wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r.

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej przedstawił stan faktyczny sprawy, z którego wynika, że w dniu [...] października 2007 r. wpłynął wniosek skarżących o przywrócenie terminu do złożenia zeznania PIT-37 za 2006 r. wraz z uzasadnieniem. W odpowiedzi na powyższe Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] poinformował skarżących, iż w związku ze złożeniem zeznania podatkowego PIT-37 za 2006 r. po terminie określonym w art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. Dz.U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm. – powoływana dalej jako pdf) nie jest możliwe wspólne opodatkowanie dochodów za 2006 r. Ponadto termin ustawowy określony w powyższym przepisie jako termin materialnoprawny nie jest przywracany. Z tego powodu skarżący powinni dokonać korekty zeznania PIT-37 poprzez złożenie dwóch indywidualnych zeznań PIT-37.

W zażaleniu na pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego W. skarżący zarzucili obrazę przepisów postępowania, poprzez niewydanie w tym przedmiocie postanowienia, zgodnie z treścią art. 216 i art. 217 ord. pod. oraz błędną interpretację pojęcia "termin materialnoprawny".

Podnieśli między innymi, że zgodnie z art. 163 ord. pod. o przywróceniu terminu rozstrzyga organ podatkowy postanowieniem. Skarżący nie otrzymali postanowienia, a jedynie pismo informacyjne, które ich zdaniem, zawiera szereg błędów merytorycznych i prawnych.

W uzasadnieniu zaskarżonego do Sądu postanowienia organ drugiej instancji wskazał jakie elementy, zgodnie z art. 217 § 1 ord. pod., powinno zawierać postanowienie. Wyjaśnił, że pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada 2007 r. nie spełnia wymogów ustawowych określonych w tym przepisie i z tego powodu zażalenie jest niedopuszczalne.

W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego skarżący podtrzymali argumenty zawarte w zażaleniu. Wskazali także, iż pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego nie zawiera wszystkich cech właściwych decyzji, czy postanowieniu. Fakt ten jednak nie przesądza o tym, że nie jest to postanowienie, ponieważ zawiera odpowiedź na wniosek podatników. O kategorii pisma decyduje jego treść, a nie niezachowanie wymogów formalnych przez organ administracji państwowej, chyba, że stwierdzone braki miałyby znaczenie dla treści wydanego postanowienia (decyzji), co w sprawie niniejszej nie zachodzi.

Skarżący wskazali również, iż powoływanie się przez organy podatkowe na fakt, iż przepisy dotyczące terminów są przepisami prawa materialnego i w związku z tym są terminami nieprzywracanymi pozostaje w rażącej sprzeczności z naukowymi poglądami prawa. Przynależność wszystkich przepisów dotyczących terminów, zarówno w prawie cywilnym jak i karnym, do prawa materialnego nie przesądza o tym, iż nie mogą być one przywrócone pod określonymi warunkami.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, przytaczając argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Poza sporem pozostaje fakt, iż organ pierwszej instancji rozpoznając wniosek skarżących o przywrócenie terminu do złożenia zeznania PIT-37 za 2006 r., powinien wydać w tej kwestii postanowienie. Zgodnie bowiem z art. 163 § 1 ord. pod. formą właściwą do załatwienia podania o przywrócenie terminu jest postanowienie.

Oceniając treść pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] listopada 2007 r. w kontekście przepisu art. 217 ord. pod. nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż pismo to nie zawiera elementów wskazanych w art. 217 ord. pod.

Zgodnie z art. 217 ord. pod. postanowienie zawiera:

1) oznaczenie organu podatkowego;

2) datę jego wydania;

3) oznaczenie strony albo innych osób biorących udział w postępowaniu;

4) powołanie podstawy prawnej;

5) rozstrzygnięcie;

6) pouczenie, czy i w jakim trybie służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego;

7) podpis osoby upoważnionej, z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego.

W piśmie z dnia [...] listopada 2007r. wskazano nazwę organu orzekającego (Naczelnik Urzędu Skarbowego W.) oraz jego siedzibę (ul. [...],[...] W.). Można więc bez jakichkolwiek wątpliwości ocenić, czy akt ten wydał organ właściwy rzeczowo, miejscowo i funkcjonalnie. Została również wskazana data jego wydania ([...] listopada 2007 r.). Pismo to zawiera także oznaczenie adresata (strony postępowania). W treści rzeczonego pisma niewątpliwie zawarto także rozstrzygnięcie, z którego wynika, że organ nie przychylił się do wniosku strony o przywrócenie terminu do wspólnego opodatkowania małżonków. Wskazana została także podstawa prawna rozstrzygnięcia - w tym zakresie organ przytoczył przepisy art. 6 ust. 2, art. 45 ust.1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Badane pismo zawiera też podpis osoby upoważnionej do jego wydania wraz z podaniem jej stanowiska służbowego. Pismo podpisała z upoważnienia Naczelnika Urzędu Skarbowego p/o Kierownika Działu Opodatkowania Podatkiem Dochodowym od Osób Fizycznych Nieprowadzących Działalności Gospodarczej – J. B..

W piśmie tym nie zawarto pouczenia o przysługującym stronie środku zaskarżenia, jednak skarżący prawidłowo, z zachowaniem siedmiodniowego terminu, złożyli do Dyrektora Izby Skarbowej w W. zażalenie, uznając, iż pismo to jest w istocie postanowieniem.

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia i wnioski stwierdzić należy, iż jakkolwiek wniosek skarżących o przywrócenie terminu został załatwiony przez organ pierwszej instancji w formie pisemnej, bez nadania pismu wyraźnej formy postanowienia, to zważywszy, że pismo to zawiera zasadniczo wszystkie elementy składowe, jakim winno odpowiadać postanowienie ( jak wskazano wyżej z wyjątkiem pouczenia co do wniesienia zażalenia, który to brak nie miał wpływu na realizację tego prawa), uznać należy, iż pismo to odpowiada w istocie rzeczy swą treścią postanowieniu, powodując, iż przedmiotem rozpoznania przez organ odwoławczy było to właśnie postanowienie. Skonkludować zatem należy, iż organ odwoławczy stwierdzając niedopuszczalność zażalenia na pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego, które w istocie należało uznać za postanowienie, naruszył w ten sposób przepis art. 217 ord. pod., jak również przepis, który legł u podstaw takiego rozstrzygnięcia, to jest art. 228 §1 pkt 1 i § 2 ord. pod.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi wyjaśnić należy, iż stosownie do przepisu art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny jest zawsze związany granicami sprawy, w której skargę wniesiono i nie może wkraczać swoimi ocenami prawnymi w inną sprawę, niż ta, jaka była przedmiotem postępowania przed organami administracji. Sprawę rozpatrywaną przez Sąd określa strona skarżąca, wskazując konkretny akt (decyzję, postanowienie), którego skarga dotyczy. Skarżący wnieśli skargę na postanowienie o charakterze formalnym w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia. W tak zakreślonych granicach sprawy Sąd nie mógł merytorycznie rozstrzygać o zasadności odmowy przywrócenia terminu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Brak jest bowiem w tym zakresie wypowiedzi organu odwoławczego.

W ponownie przeprowadzonym postępowaniu odwoławczym organ zobowiązany będzie rozpoznać zażalenie skarżących merytorycznie, a od tego rozstrzygnięcia skarżącym przysługiwać będzie skarga do WSA.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c, art. 152 oraz art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.