Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 41/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-04-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 10 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2008 nr 98 poz 634
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
article: art. 29 ust. 1  pkt 1 ,  par. 2,  ust. 1  pkt 1-4,  par. 18  ust. 1,  ust. 2 ust. 3,  par. 49 ust. 2,  art. 21 ust. 1 i  ust. 2  pkt 4,  art. 30 i 31
journal: Dz.U. 2013 poz 173
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2005 nr 277 poz 1  art. 39
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz  Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska Protokolant specjalista Ewa Bogulak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej za rok 2013 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. na podstawie: art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. nr 98, poz. 634 ze zm.),art. 20 ust. 2 pkt 1, art. 21 ust. 4 pkt 1-2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz.173 ze zm.), § 26 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r. poz. 361 ze zm.) w związku z § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2014 roku zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2014 roku poz. 324),po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we W. z dnia [...].06.2014 r. o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na rok 2013 dla S. M. ( dalej skarżący, stona ), utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu orzeczenia wskazał, że w dniu [...].05.2013 r. do Kierownika Biura Powiatowego wpłynął kontynuacyjny wniosek skarżącego o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013. W sekcji VII wniosku - Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych strona zgłosiła [...] działki ewidencyjne położone w gminach K. G., L, M., B.-G., S. B.. Sekcja VIII wniosku zawierała [...] działek rolnych, na których zadeklarowano realizację: 1. Pakietu 2 - Rolnictwo ekologiczne, wariant 2.3 - Trwałe użytki zielone, dla których zakończono okres przestawiania na powierzchni [...] ha oraz wariant 2.4 - Trwałe użytki zielone w okresie przestawiania na powierzchni [...] ha; 2.Pakiet 3 - Ekstensywne trwałe użytki zielone: wariant 3.1.2 - Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000- 15,31 ha; 3.Pakietu 4 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura

2000, wariant 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni [...] ha;4.Pakietu 5 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, wariant 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni [...] ha.

Gospodarstwo skarżącego zostało wytypowane do kontroli na miejscu w zakresie kontroli z tytułu programu rolnośrodowiskowego, kwalifikowalności powierzchni oraz wymogów wzajemnej zgodności. Kontrola na miejscu w gospodarstwie producenta z tytułu programu rolnośrodowiskowego została przeprowadzona w dniach od [...]-12-[...].2013 r. i [...]-[...].12.2013 r. przez inspektorów Biura Kontroli na Miejscu D. Oddziału Regionalnego ARiMR. Producent rolny został powiadomiony o kontroli w dniu [...].12.2013 r. W dniu[...].05.2014 r. został przedstawiony ostateczny raport z czynności kontrolnych w zakresie programu rolnośrodowiskowego ([...]).

Kontrola realizacji programu rolnośrodowiskowego stwierdzała nieprawidłowości w odniesieniu poszczególnych działek rolnych w gospodarstwie, w związku z czym inspektorzy zastosowali kod pokontrolny GR5 (wystąpiły kody pokontrolne w odniesieniu do co najmniej jednej działki rolnej (wpisano przynajmniej jeden z kodów oznaczonych symbolem DR)), przy czym: - dla działek rolnych A, G, J stwierdzono powierzchnie mniejszą niż deklarowana przez rolnika (kod DR 13+), - dla działek rolnych A, B, D, E, F, L, O i P zastosowano kod DR50 oznaczającym, iż granice uprawy wykraczają poza granice działki referencyjnej zadeklarowanej we wniosku, co w konsekwencji może skutkować redukcją powierzchni działki rolnej, - działki rolne A, B, D, E, F, G, J, K, L, M, O i P obarczono kodami DR52 i DR53 oznaczającymi zmiany zasięgu pól zagospodarowania, - dla działek rolnych A, C, D, J, K, L i N przypisano kod nieprawidłowości DR51 oznaczający, że na działce stwierdzono obszary tymczasowo niekwalifikujące się do płatności.

Ponadto w zakresie realizacji zadań i wymogów przewidzianych dla programu rolnośrodowiskowego stwierdzono nieprawidłowości:

- dla działki N (wariant 2.3) stwierdzono, że rolnik na pow. [...] ha nie wykonuje koszenia lub wypasu we właściwym terminie (kod nieprawidłowości E4)

- dla działek A, C, D, G, K, L i O (warianty 3.1.2, 4.1 i 5.1) stwierdzono nieprzestrzeganie wymogu pozostawienia 5-10 % powierzchni działki niewykoszonej - kody L17N2000, L10N2000 i PO 18,

- dla działek A, B, C, E, G, K, L, Ł i P (warianty 3.1.2, 4.1 i 5.1) zastosowano kody nieprawidłowości L19N2000, P020 i N020 oznaczający, iż rolnik pozostawił nieskoszoną niewłaściwą części działki rolnej, w szczególności inną niż zaznaczona na materiale graficznym.

Kontrola z zakresu przestrzegania minimalnych norm DKR dla działek rolnych stwierdziła naruszenie normy N.04.1 na powierzchni [...] ha (działki rolne R, N, L, K, G, D, C i A). Naruszenie to polega stwierdzeniu, że rolnik nie przeprowadził na łąkach lub pastwiskach wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej w terminie lub nie były na nich wypasane zwierzęta.

W dniu [...].06.2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR we W. wydał producentowi decyzję, na mocy której przyznał stronie płatności rolnośrodowiskowe w łącznej kwocie [...] zł po pomniejszeniu o kwotę [...] zł, w tym do wariantu 2.3 w wysokości [...] do powierzchni [...] ha, do wariantu 2.4 w wysokości [...] zł do powierzchni [...] ha, do wariantu 3.1.2 w wysokości [...] zł do powierzchni [...] ha, do wariantu 4.1 w wysokości [...] zł do powierzchni [...] ha i do wariantu 5.1 w wysokości [...] zł do powierzchni 2,13 ha. Redukcje płatności wynikały z ustaleń dokonanych podczas kontroli na miejscu. W wyniku kontroli wniosku zredukowana została w stosunku do deklaracji z powodu nieprawidłowości DR 13+, DR51, DR53 i DR50, powierzchnia działek rolnych A, B, C, D, E, F, G, L, P. Poza powyższym płatność w zakresie wariantów 2.3, 3.1,2, 4.1 i 5.1 pomniejszono ze względu na wystąpienie nieprawidłowości E4, L17N2000, L19N2000, P018, L10N2000, P020 i N020 na działkach A, B, C, D, E, G, K, L, Ł, O i P na podstawie § 38 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, który stanowi: jeżeli zostanie stwierdzone uchybienie w przestrzeganiu przez rolnika wymogów w ramach określonych wariantów poszczególnych pakietów, płatność rolnośrodowiskowa przysługuje w danym roku w zmniejszonej wysokości, w części dotyczącej działek rolnych w stosunku do których stwierdzono takie uchybienie, z tym że w określonych przypadkach wymienionych w załączniku nr 7 do rozporządzenia wysokość płatności rolnośrodowiskowej jest zmniejszana w części dotyczącej danego pakietu albo wariantu. Zgodnie z załącznikiem nr 7 z powodu nieprawidłowości E4 płatność na działce N została zredukowana o 100 %, nieprawidłowości L17N2000, NO 18 i PO 18 prowadzą do zredukowania płatności na danej działce rolnej o 30 %, nieprawidłowość oznaczona jako L10N2000 o 80%, z kolei nieprawidłowości L19N2000 i N20 skutkują sankcją 50 % przysługującej płatności. Ponadto płatność została pomniejszona o 3 % z tytułu naruszenia norm dobrej kultury rolnej.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł, iż nie zgadza się z kodami nieprawidłowości P020 i LT9N2000 przypisanymi działkom A, B, C, E, G, K i P ponieważ są to jedynie drobne niezgodności, a sankcje nieadekwatne do przewinienia. W jego ocenie ze względu na dotkliwość, zasięg i trwałość, nieprawidłowości te powinny zostać uznane za drobne niezgodności, a kara powinna polegać jedynie na wyznaczeniu terminu na jej usunięcie. W odniesieniu do nieprawidłowości L10N2000 na działkach N i O stwierdził, iż pozostawił na tych działkach nieskoszone części. Wyjaśnił, iż stwierdzone nieprawidłowości nie są wynikiem umyślnego działania, a dopłaty są mu potrzebne w celu utrzymania łąk.

Organ II instancji nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia na stronach 3-5 szeroko przytoczył przepisy kształtujące stan prawny sprawy. Stwierdził, iż organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy oraz w prawidłowy sposób zastosował obowiązujące przepisy prawa. Analizując treść odwołania podniósł, iż generalnie kwestię sporną nie stanowią ustalenia faktyczne przyjęte przez organ I instancji w zakresie powierzchni gruntów kwalifikujących się do płatności rolnośrodowiskowej oraz stwierdzonych uchybień i nieprawidłowości w zakresie wymogów programu rolnośrodowiskowego jak i wzajemnej zgodności, ale fakt zastosowania redukcji płatności. Według organu z treści odwołania wynika, że strona nie kwestionuje ustaleń kontrolerów, a jedynie fakt, iż z jej punktu widzenia te drobne niezgodności spowodowały zmniejszenie płatności. Odnosząc się do zarzutu strony, że ze względu na znikomą dotkliwość, zasięg i trwałość tych niezgodności, można je uznać za drobne, które nie powinny skutkować nałożeniem sankcji, ale wyznaczeniem terminu na wykonanie działań naprawczych, organ podkreślił, iż czym innym są nieprawidłowości stwierdzone w obszarze wymogów wzajemnej zgodności (CC), a czym innym nieprawidłowości polegające na niespełnieniu zasad i wymogów dla poszczególnych wariantów i pakietów określonych w załączniku nr 3 do rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Sankcjonowanie nieprawidłowości w zakresie CC oraz z tytułu realizacji programu rolnośrodowiskowego odbywa się na odmiennych zasadach i regulowane jest odrębnymi przepisami prawa.

Jeśli chodzi o nieprawidłowości z tytułu wymogów wzajemnej zgodności zastosowanie będą miały przepisy od § 40 - § 44 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Co do redukcji płatności ze względu na naruszenia w zakresie wymogów wzajemnej zgodności, wskazał, iż wysokość sankcji określa się z uwzględnieniem zasięgu, trwałości i dotkliwości stwierdzonych nieprawidłowości z zakresu m.in. DKR tj. dobrej kultury rolnej. Przyjmując kryteria zasięgu, dotkliwości i trwałości określonym nieprawidłowością przypisuje się określoną liczbę punktów. Suma tychże punków nakłada obowiązek zastosowania zmniejszenia płatności zgodnie z załącznikiem nr 5 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 1 kwietnia 2010 roku w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności, oraz procentowej wielkości zmniejszenia płatności bezpośredniej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów lub wsparcia specjalnego (Dz. U. z 2010 r., Nr 67, poz. 434). Zastosowanie powyższych zmniejszeń następuje w oparciu o art. 70 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. WE Nr L 316 z 02.12.2009 r. str. 65 ze zm.) , który stanowi, iż w przypadku gdy stwierdzona niezgodność wynika z zaniedbania ze strony rolnika, stosuje się obniżkę wobec całkowitej kwoty dopłat bezpośrednich, która została lub zostanie przyznana danemu rolnikowi w wyniku rozpatrzenia wniosku pomocowego, który dany rolnik złożył lub złoży w roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia. Obniżka ta będzie z zasady stanowić 3 % całkowitej kwoty, (art. 71 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009). Bez uszczerbku dla przypadków celowej niezgodności zgodnie z art. 72, w przypadku stwierdzenia powtarzającej się niezgodności, odsetek ustalony zgodnie z ust. 1 niniejszego artykułu w odniesieniu do powtarzającej się niezgodności zostaje pomnożony przez trzy względem pierwszego przypadku niezgodności. W tym celu, w przypadku gdy ten odsetek został ustalony zgodnie z art. 70 ust. 6, agencja płatnicza określa odsetek, który zostałby zastosowany względem powtarzającej się niezgodności w odniesieniu do przedmiotowego wymogu lub normy. W przypadku kolejnych powtórzeń, mnożnik trzy jest każdorazowo stosowany do wysokości zmniejszenia ustalonej dla wcześniejszych powtarzających się niezgodności. Maksymalna wysokość zmniejszenia nie przekracza jednak 15 % całkowitej kwoty, o której mowa w art. 70 ust. 8 (art. 71 ust. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009).

Organ uzasadniał dalej, że biorąc pod uwagę poziom nieprawidłowości polegających na niewykonaniu koszenia na działkach skarżącego R, N, L, K, G, D, C i A w zakresie trzech składników: zasięgu, dotkliwości i trwałości, nieprawidłowości te zostały ustalone na poziomie odpowiednio 1, 3, 3 pkt, co łącznie daje 7 punktów. Suma tychże punków nakłada obowiązek zastosowania 3 % zmniejszenia płatności zgodnie z załącznikiem nr 5 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 1 kwietnia 2010 roku i organ I instancji prawidłowo zastosował wyżej wymienione przepisy.

Dalej organ odwoławczy podkreślił, że odnośnie nieprawidłowości w realizacji zadań i wymogów dla poszczególnych wariantów i wymogów to kwestie te reguluje cytowany już § 38 ust. 1 i 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Przepis ten reguluje przypadki i zasady dokonywania zmniejszeń płatności w sytuacji gdy stwierdzone zostanie uchybienie w przestrzeganiu przez rolnika wymogów określonych w § 4 ust. 2 pkt 1 - 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Stwierdzenie nieprzestrzegania tych wymogów, skutkuje sankcjami przewidzianymi w załączniku nr 7 rozporządzenia rolnośrodowiskowego lub w przypadku pakietu 1 procentowemu zmniejszeniu obliczonego według reguł określonych w § 38 ust. 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego (stosunek powierzchni gruntów ornych, na których stwierdzono to uchybienie, do powierzchni wszystkich gruntów ornych, na których powinny być przestrzegane te wymogi w ramach tego pakietu). Jak wynika z § 38 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego stwierdzenie uchybienia w przestrzeganiu przez rolnika wymogów w ramach określonych wariantów poszczególnych pakietów skutkuje zastosowaniem określonych w załączniku nr 7 redukcji w części dotyczącej działki rolnej, co do której stwierdzono taką nieprawidłowość lub zmniejszeń wyliczonych w sposób określony w § 38 ust. 3. Organ podniósł, że omawiany przepis nie uzależnia nałożenia sankcji od przyczyn niedochowania określonych wymogów oraz nie uzależnia wysokości sankcji od kryteriów przewidzianych dla wymogów CC tj. zasięg, dotkliwość i trwałość.

Ze względu na treść odwołania poddano ponownej weryfikacji zapisy raportów z kontroli. Po ich analizie organ odwoławczy ustalił, iż kontrola wykonana została prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, a weryfikacja dokumentacji zdjęciowej oraz szkiców pomiaru działek potwierdza słuszność zapisów dokonanych przez inspektorów terenowych w raporcie z czynności kontrolnych i nie ma podstaw do podważenia wyników kontroli, dotyczących stwierdzonych powierzchni.

Wskazane w decyzji organu I instancji pomniejszenia płatności zastosowane zostały z powodu różnic pomiędzy powierzchnią deklarowaną przez rolnika we wniosku, a powierzchnią ustaloną w oparciu o system informacji geograficznej oraz z uwzględnieniem przeprowadzonej kontroli, która do części działek wykazała nieprawidłowości określone kodem DR 50 oznaczającym, iż granice uprawy wykraczają poza granice działki referencyjnej zadeklarowanej we wniosku, co w konsekwencji może skutkować redukcją powierzchni działki rolnej. Stwierdzenie, że część pomierzonych gruntów rolnych leży poza granicami działek referencyjnych jakie rolnik zadeklarował we wniosku spowodowało, że areał wychodzący poza granice deklarowanych działek ewidencyjnych został wyłączony z płatności.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż przedmiotowa powierzchnia została ustalona w oparciu o treść art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, który stanowi, że system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub ewidencji gruntów z wykorzystaniem technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych (ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych), tzw. system LPIS.

Pomiar odległości i powierzchni dokonywany w systemie informatycznym ZSZiK jest wykonywany analogicznie jak np. na mapie zasadniczej lub na mapie ewidencji gruntów i budynków (dla przykładu: dla skali 1:2500 odcinek na mapie o długości 1 cm odpowiada 25 m w terenie). Ortofotomapa, na podstawie której w systemie ZSZiK są wykonywane pomiary ma dwa standardy: Ortofotomapa w skali 1:5000 z pikselem 0,5 m oraz w skali 1:2000 z pikselem 0,25 m. Ponadto w trakcie wykonywania pomiarów na materiale cyfrowym wykorzystuje się informację o wielkości boku piksela (każdy piksel jest kwadratem - w przypadku piksela np. 0,5 m pole kwadratu wynosi 0,25 m kw.). Mierzenie powyższą metodą jakiejkolwiek powierzchni oznacza w istocie zliczanie ilości pikseli (ilości kwadratów) mieszczących się wewnątrz danej powierzchni. Na potrzeby oceny powierzchni kwalifikowanej jest to dokładność wystarczająca i zgodna z przepisami Komisji Europejskiej, która wymaga systemu LPIS w skali nie gorszej niż 1:10000, natomiast Polska posiada LPIS w skali co najmniej 1:5000. Agencja posiada również dla każdej działki ewidencyjnej informacje na temat źródła pochodzenia danych, terminu ich aktualności oraz daty wykonania zdjęcia lotniczego lub satelitarnego. Wszystkie zlecone przez ARiMR prace wykonywane są przez osoby posiadające stosowane uprawienie zawodowe w dziedzinie geodezji i kartografii.

Odnosząc się do wielkości stwierdzonej powierzchni, Dyrektor Oddziału Regionalnego stwierdził, iż pracownik ARiMR dokonał oceny ortofotomapy wykazanej we wniosku działek rolnych, a następnie dokonał pomiaru obszaru kwalifikującego się do przyznania płatności w odniesieniu do każdej z wymienionych działek rolnych. Dalej organ wyjaśniał w uzasadnieniu, że wyliczenia powierzchni dokonuje pracownik w systemie system ZSZiK, który "zlicza" liczbę pikseli znajdujących się wewnątrz wyrysowanej figury i dokonuje przeliczania na powierzchnie wyrażoną w ha. W przedmiotowej sprawie, w przypadku działek rolnych, co do których zmniejszona została powierzchna kwalifikowana, według organu kontrola została przeprowadzona poprawnie. W wyniku kontroli działek stwierdzono, że granice wychodzą poza granice deklarowanych działek referencyjnych zadeklarowanych we wniosku - zastosowano kod DR50. W związku z powyższym na etapie kontroli administracyjnej pomniejszono powierzchnię stwierdzoną działek rolnych A, B, D, E, F, L, P, N. Na zmniejszenie powierzchni kwalifikowanej działek wpływ miały także kody DR52 i DR51. Biorąc pod uwagę ww. weryfikację pomiarów inspektorów terenowych oraz wyznaczoną na tej podstawie powierzchnię PEG oraz § 18 ust. 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego zgodnie z którym powierzchnia uwzględniona do płatności, nie może być większa niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, Kierownik Biura Powiatowego był zobowiązany do zastosowania aktualnych wartości PEG. Wydanie decyzji wbrew brzmieniu § 18 ust. 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego stanowiłoby rażące naruszenie przepisów prawa.

Odnosząc się do nieprawidłowości stwierdzonych w odniesieniu do wykonania zadań i wymogów poszczególnych wariantów i pakietów w programie rolnośrodowiskowym organ odwoławczy stwierdził, że kontrolerzy dokonali następujących ustaleń:

Na działce rolnej A stwierdzono przekroczenie % pozostawionej powierzchni nieskoszonej. Rolnik pozostawił nieskoszoną powierzchnię stanowiącą 12, 73 % , w wariancie 4.1 wymagane jest 5-10%, wobec tego zastosowano kod P018. Miejsce pozostawionej powierzchni nieskoszonej było rozbieżne z powierzchnią zaznaczoną przez rolnika na załączniku graficznym. W terenie inspektorzy stwierdzili na działce rolnej A niekoszenie w kilku miejscach, co zostało potwierdzone fotografiami nr 45, 46, 47, 52, 59, 63, 68, 69, 70, 75, 78 oraz oznaczone na szkicu z kontroli. Wobec niezgodności położenia powierzchni nieskoszonej względem załącznika graficznego zastosowano kod P020.

Dla działki rolnej B zastosowano kod L19N2000. W terenie inspektorzy stwierdzili pozostawienie powierzchni nieskoszonej przy obszarze wyłączonym stanowiącym zadrzewienia, zakrzaczenia, natomiast rolnik zaznaczył na załączniku graficznym niekoszenie bliżej pn-wsch. granicy działki ewidencyjnej nr 1124. Powierzchnie niekoszenia oznaczono na szkicu oraz sporządzono fot. nr 40, 41.

Na działce rolnej C stwierdzono przekroczenie % pozostawionej powierzchni nieskoszonej. Rolnik pozostawił nieskoszoną powierzchnię stanowiącą 35,35%, ponieważ w wariancie 5.1 wymagane jest 5-10%,zastosowano kod N018. Z uwagi na powyższe, inspektorzy zastosowali również kod nieprawidłowości dla wymogu pozostawienia powierzchni nieskoszonej zgodnej z zaznaczoną na materiale graficznym. Lokalizacja powierzchni niewykoszenia pokrywa się częściowo z deklaracją rolnika, jednak obejmuje ona również inny obszar. Inspektorzy zaznaczyli obszar na szkicu oraz sporządzili fotografie 113,115,117,118 dla zobrazowania wyżej opisanej sytuacji.

Na działce rolnej D stwierdzono przekroczenie % pozostawionej powierzchni nieskoszonej. Rolnik pozostawił nieskoszoną powierzchnię stanowiącą 13,54 %, ponieważ w wariancie 3.1.2 wymagane jest 5- 10%, zastosowano kod LI 7N2000.

Na działce rolnej E stwierdzono, że beneficjent pozostawił powierzchnię niewykoszenia zgodną z wymaganiami, jednak jej lokalizacja pokrywa się jedynie częściowo z zaznaczoną przez rolnika na załączniku graficznym, a pozostały obszar wykracza znacząco poza zaznaczony na załączniku graficznym - zastosowano kod nieprawidłowości L19N2000.

Na działce rolnej G stwierdzono przekroczenie % pozostawionej powierzchni nieskoszonej. Rolnik pozostawił nieskoszoną powierzchnię stanowiącą 13,09 %, ponieważ w wariancie 3.1.2 wymagane jest 5- 10%, zastosowano kod L17N2000. Lokalizacja powierzchni niewykoszenia pokrywa się częściowo z deklaracją rolnika na załączniku graficznym, jednak obejmuje ona również inny obszar - kod L19N2000 zasadny.

Na działce rolnej K stwierdzono przekroczenie % pozostawionej powierzchni nieskoszonej. Rolnik pozostawił nieskoszoną powierzchnię stanowiącą 28,33 %, ponieważ w wariancie 3.1.2 wymagane jest 5- 10%, zastosowano kod L17N2000. Lokalizacja powierzchni niewykoszenia pokrywa się częściowo z deklaracją rolnika, jednak obejmuje ona również inny obszar - kod L19N2000 zasadny.

Na działce rolnej L stwierdzono przekroczenie % pozostawionej powierzchni nieskoszonej. Rolnik pozostawił nieskoszoną powierzchnię stanowiącą 24%, wobec czego zastosowano kod L17N2000. Inspektorzy stwierdzili w terenie pozostawioną powierzchnię niekoszenia w innym miejscu niż zaznaczona przez rolnika na załączniku graficznym - zastosowano kod L19N2000.

Dla działki rolnej Ł stwierdzono, że powierzchnia niekoszenia zaznaczona została przez rolnika we wschodniej części działki, natomiast inspektorzy stwierdzili w terenie niekoszenie w zachodniej części, sporządzono fot. 110.

Na działce rolnej N deklarowanej w wariancie 2.3 inspektorzy stwierdzili obszar niekoszony na powierzchni [...] ha, zastosowano kod E4. Skoro jak twierdzi strona w odwołaniu, na działce tej pozostawiła obszar niewykoszony to ewidentnie naruszyła wymogi dla wariantu 2.3, do którego działka ta została przypisana. W pakiecie 2 istnieje bowiem wymóg wykoszenia całej powierzchni działki rolnej.

Na działce rolnej O natomiast stwierdzono wykoszenie na całej powierzchni, w związku z czym zastosowano kod L10N2000. Dokumentacja zdjęciowa nie potwierdza, zawartych w odwołaniu twierdzeń strony, iż na działce tej była pozostawiona cześć nieskoszoną. W miejscu, które rolnik zaznaczył na załączniku graficznym jako mające pozostać niewykoszone w 2013 r. wykonano fotografię nr 93, na której widoczna jest dokładnie wykoszona łąka. Działka ta o regularnych kształtach i braku wyłączeń typu zakrzaczeni, zadrzewienia i braku nierówności terenu została sfotografowana w różnych kierunkach i z wielu miejsc (fot. nr 91-96). Zdjęcia te obrazują równomiernie wykoszoną łąkę i brak jakichkolwiek części pozostawionych niewykoszone, zatem argument strony nie może tym samym zostać uwzględniony.

Na działce rolnej P stwierdzono pozostawienie nieskoszonej części działki w innym miejscu niż zaznaczone przez rolnika na załączniku graficznym, zasadnie zatem zastosowano kod L19N2000.

Według organu II instancji kontrola została sporządzona w sposób prawidłowy, wyliczony % powierzchni niekoszenia dla działek w pakiecie 3,4 i 5 został wpisany w formularzu kontroli działek rolnych, natomiast dla potwierdzenia miejsca pozostawionej powierzchni niekoszenia kontrolerzy sporządzili dokumentację fotograficzną i zaznaczyli w/w obszary na szkicach. Kierownik BP prawidłowo dokonał weryfikacji spełnienia ww. warunków do uzyskania przez rolnika płatności w pakiecie 4 oraz prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego. Organ odwoławczy przyjął jako własne poczynione pod tym względem wyliczenia płatności, zmniejszeń i redukcji wynikających z przedeklarowania powierzchni w poszczególnych wariantach, stwierdzonych nieprawidłowości w spełnieniu wymogów określonych w przepisach rozporządzenia rolnośrodowiskowego oraz wymogów wzajemnej zgodności (CC) organu I instancji zawarte w decyzji organu I instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący zarzucił naruszenie prawa i interesu strony poprzez niezapewnienie jego osobie czynnego udziału w każdym stadium postępowania (art. 10 k.p.a.) tj.w czynnościach kontrolnych oraz brakiem zapewnienia możliwości zapoznania się z wynikami tej kontroli. W uzasadnieniu skargi podniósł, że naruszenie przejawiało się poprzez przeprowadzenie czynności kontrolnych w terenie bez jego udziału i braku możliwości zapoznania się z wynikiem kontroli przed przydzieleniem kodów nieprawidłowości, skutkujących sankcjami finansowymi.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.", Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b); inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); lub stwierdzi nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (pkt 2) albo stwierdzi wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (pkt 3). W razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast w myśl art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

W tak określonym zakresie kognicji Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem postępowania sądowego jest dokonanie kontroli legalności, na skutek wywiedzionej przez skarżącego skargi, decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia[...].11.2014 r. utrzymującej w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego z dnia [...].06.2014 r. w sprawie przyznania skarżącemu płatności rolnośrodowiskowych na rok 2013 w zmniejszonej wysokości z powodu nieprawidłowości stwierdzonych podczas kontroli gospodarstwa na miejscu.

Na mocy decyzji organ rolny przyznał stronie płatności rolnośrodowiskowe w łącznej kwocie [...] zł po pomniejszeniu o kwotę [...] zł, w tym do wariantu 2.3 w wysokości [...] do powierzchni [...] ha, do wariantu 2.4 w wysokości [...] zł do powierzchni [...] ha, do wariantu 3.1.2 w wysokości [...] zł do powierzchni [...] ha, do wariantu 4.1 w wysokości [...] zł do powierzchni [...] ha i do wariantu 5.1 w wysokości [...] zł do powierzchni [...] ha. Redukcje płatności wynikały z ustaleń dokonanych podczas kontroli na miejscu. W wyniku kontroli wniosku zredukowana została w stosunku do deklaracji z powodu nieprawidłowości DR13+, DR51, DR53 i DR50, powierzchni działek rolnych A, B, C, D, E, F, G, L, P. Poza powyższym płatność w zakresie wariantów 2.3, 3.1.2, 4.1 i 5.1 pomniejszono ze względu na wystąpienie nieprawidłowości E4, L17N2000, L19N2000, P018, L10N2000, P020 i N020 na działkach A, B, C, D, E, G, K, L, Ł, O i P na podstawie § 38 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, który stanowi: jeżeli zostanie stwierdzone uchybienie w przestrzeganiu przez rolnika wymogów w ramach określonych wariantów poszczególnych pakietów, płatność rolnośrodowiskowa przysługuje w danym roku w zmniejszonej wysokości, w części dotyczącej działek rolnych w stosunku do których stwierdzono takie uchybienie, z tym że w określonych przypadkach wymienionych w załączniku nr 7 do rozporządzenia wysokość płatności rolnośrodowiskowej jest zmniejszana w części dotyczącej danego pakietu albo wariantu. Zgodnie z załącznikiem nr 7 z powodu nieprawidłowości E4 płatność na działce N została zredukowana o 100 %, nieprawidłowości L17N2000, NO 18 i P018 prowadzą do zredukowania płatności na danej działce rolnej o 30 %, nieprawidłowość oznaczona jako L10N2000 o 80%, z kolei nieprawidłowości L19N2000 iN20 skutkują sankcją 50 % przysługującej płatności. Ponadto płatność została pomniejszona o 3 % z tytułu naruszenia norm dobrej kultury rolnej.

Organ II instancji utrzymując w mocy decyzję pierwszoinstancyjną wskazał na brak zasadności zarzutów strony zawartych w odwołaniu co do wysokości zastosowanych redukcji płatności oraz wyjaśnił, iż ponowna analiza dokumentacji pokontrolnej wykazała jej prawidłowość. Uznał, że ustalenia faktyczne dokonane na podstawie ww. dokumentacji przez organ I instancji są prawidłowe, jak też prawidłowo zostały zastosowane obowiązujące przepisy prawa

Po przeanalizowaniu całości materiału zgromadzonego w niniejszej sprawie, w ocenie Sądu orzekającego, zaskarżona decyzja wydana została w sposób prawidłowy. Organ prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i zastosował obowiązujące przepisy prawa.

Podkreślić należy, że producent rolny realizując 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe zobowiązany jest przestrzegać wymogów dla poszczególnych wariantów pakietu przez zadeklarowany okres. Wywiązanie się z obowiązków przyjętych w ramach programu ocenia się bowiem w całym okresie 5-letniego zobowiązania rolnośrodowiskowego, a stwierdzenie uchybień w realizacji tego programu oznacza niedotrzymanie zobowiązania i powoduje obowiązek zastosowania na podstawie przepisów prawa przez organy rolne zmniejszeń, wykluczeń, zastosowania sankcji finansowych, jak również obowiązek ewentualnego zwrotu nienależnie pobranych płatności za cały okres ich pobierania. Ponadto rolnik obowiązany jest także do przestrzegania zasad dobrej kultury rolnej.

Organy agencji rolnej obu instancji opisały w uzasadnieniach swoich decyzji na czym polegały stwierdzone nieprawidłowości i jakimi sankcjami są obarczone zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Podstawą prawną określającą warunki i tryb udzielania producentom rolnym płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych za rok 2013 jest rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objęty Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 zwane dalej rozporządzeniem rolnośrodowiskowym, wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. la ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz.173 ze zm.).

Paragraf 2, ust. 1 pkt. 1-4 rozporządzenia rolnośrodowiskowego mówi o tym, że płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana rolnikowi, w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli: 1)został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym"', 2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha; 3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponadpodstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej; 4) spełnia warunki przyznania" płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.

Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego wysokość płatności rolnośrodowiskowej w danym roku ustala się jako iloczyn stawek płatności na hektar gruntu i powierzchni działek rolnych po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności.

Zgodnie z brzmieniem § 18 ust. 3 rozporządzenia rolnośrodowiskowego przy ustalaniu wysokości płatności rolnośrodowiskowej przysługującej do działek rolnych uwzględnia się powierzchnię tych działek, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Zgodnie z § 38 ust. 1 i 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego jeżeli zostanie stwierdzone uchybienie w przestrzeganiu przez rolnika wymogów w ramach określonych wariantów poszczególnych pakietów, płatność rolnośrodowiskowa przysługuje w danym roku w zmniejszonej wysokości, w części dotyczącej: 1)działek rolnych lub 2)zwierząt ras lokalnych, lub 3)miedz śródpolnych - w stosunku do których stwierdzono takie uchybienie, z tym że w określonych przypadkach wymienionych w załączniku nr 7 do rozporządzenia wysokość płatności rolnośrodowiskowej jest zmniejszana w części dotyczącej danego pakietu albo wariantu (ust. 1).

Wysokość zmniejszeń płatności rolnośrodowiskowej w przypadku, o którym mowa w ust. 1, jest określona w załączniku nr 7 do rozporządzenia (ust. 2).

W myśl § 49 ust. 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego do ustalenia wysokości zmniejszenia płatności rolnośrodowiskowej w przypadku stwierdzenia uchybienia w przestrzeganiu wymogów określonych w części II. Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne w ust. 1 pkt 2 lub w ust. 2 załącznika nr 3 do rozporządzenia przez rolnika, który podjął na podstawie rozporządzenia, o którym mowa w § 58, zobowiązanie rolnośrodowiskowe w zakresie wariantu trzeciego lub czwartego pakietu 2. Rolnictwo ekologiczne, stosuje się przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262,z późn. zm.).

Zgodnie z załącznikiem nr 7 do rozporządzenia rolnośrodowiskowego z dnia 26 lutego 2009 r. w przypadku wariantu 2.4 nieprzestrzeganie obowiązku koszenia powoduje redukcję płatności o 100 %,

Zgodnie z załącznikiem nr 7 do rozporządzenia rolnośrodowiskowego z dnia 13 marca 2013 r. w przypadku:

- wariantu 3.1.2 wykoszenie powierzchni całej działki rolnej powoduje redukcję płatności o 80 %, nieprzestrzeganie wymaganego % pozostawienia powierzchni niewykoszonej, gdy uchybienie to znajduje się w przedziale 10 % do 50 % powoduje redukcję płatności o 30 %, natomiast pozostawienie nieskoszonej niewłaściwej części działki rolnej, w szczególności innej niż zaznaczona na materiale graficznym skutkuje redukcja płatności o 50%.

- wariantu 4.1 i 5.1 nieprzestrzeganie wymaganego % pozostawienia powierzchni niewykoszonej, gdy uchybienie to znajduje się w przedziale 10 % do 50 % powoduje redukcję płatności o 30 %, natomiast pozostawienie nieskoszonej niewłaściwej części działki rolnej, w szczególności innej niż zaznaczona na materiale graficznym skutkuje redukcja płatności o 50%.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 roku Państwa członkowskie korzystają ze zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianego w tytule II rozdział 4 rozporządzenia (WE) nr 73/2009 (zwanego dalej " ZSZiK").

Stosownie do art. 15 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r., system zintegrowany obejmuje następujące elementy: a)skomputeryzowaną bazę danych; b) system identyfikacji działek rolnych; c) system identyfikacji i rejestracji uprawnień do płatności; d) wnioski o pomoc; e) zintegrowany system kontroli; f) jednolity system rejestrowania tożsamości każdego rolnika, który składa wniosek o pomoc.

Zgodnie z art. 17 cytowanego wyżej rozporządzenia system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10 000 (tzw. system LPIS). Odpowiednio do treści art. 20 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 państwa członkowskie przeprowadzają kontrole administracyjne wniosków o pomoc w celu weryfikacji warunków kwalifikowalności do pomocy.

Jak stanowi art. 16 ust. 3 zdanie drugie i ust. 5 zdanie pierwsze rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli oraz zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. WE Nr L 25 z 28.01.2011 r., str. 8 ze zm.), jeżeli obszar zadeklarowany we wniosku o płatność jest większy niż zatwierdzony obszar przypisany do tej grupy upraw, pomoc oblicza się na podstawie zatwierdzonego obszaru przypisanego do tej grupy upraw. Różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną wówczas nie może przekraczać 3 % lub 2 ha. W przypadku, o którym mowa w ust. 3 akapit drugi, pomoc oblicza się na podstawie zatwierdzonego obszaru pomniejszonego o podwojoną różnicę, którą stwierdzono, jeżeli różnica ta przekracza albo 3 % albo dwa hektary, ale nie więcej niż 20 % zatwierdzonego obszaru.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania zarzutów skargi stwierdzić należy, że

jedynym zarzutem skargi jest naruszenie prawa i interesu strony poprzez niezapewnienie jej czynnego udziału na każdym stadium postępowania (art. 10 k.p.a.) tj.w czynnościach kontrolnych oraz brakiem zapewnienia możliwości zapoznania się z wynikami tej kontroli. W ocenie Sądu zarzut powyższy nie zasługuje na uwzględnienie.

Trafne jest stanowisko organu odwoławczego, że w pierwszej kolejności należy wskazać na brzmienie art. 21 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz.173). Przepis ten stanowi, iż do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej. W postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. A zatem przepisy k.p.a. stosuje się do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji, chyba że przepisy ww. ustawy stanowią inaczej. Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. właśnie w zakresie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 k.p.a.) ograniczyła stosowanie tego przepisu do przypadków wystąpienia przez strony z żądaniem czynnego udziału w postępowaniu lub udzielenia informacji. Ustawa ta jest regulacją szczególną w stosunku do ogólnych zasad postępowania administracyjnego, wynikających z art. 9 i art. 10 k.p.a. – zobowiązujących organ do udzielania stronie informacji faktycznej i prawnej oraz do zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu w każdym jego stadium. Art. 21 ust. 3 ustawy jednoznacznie określa, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek. Z powyższego wynika, że wnioskodawcę obciąża obowiązek udowodnienia faktu, z którego wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. W postępowaniu o przyznanie płatności, to nie organ, ale wnioskodawca (posiadacz gruntów) powinien przedstawić wszystkie dowody niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Zatem organ nie ma obowiązku aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności.

Zdaniem Sądu nie można zatem zarzucić organom agencji rolnej niedopełnienie tego obowiązku, jeśli strona nie zgłosiła w toku postępowania takiego żądania. Ponadto podkreślić trzeba w odniesieniu do zarzutu niepoinformowania strony o kontroli na miejscu oraz o jej wynikach , iż zgodnie z ww. art. 26 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009, kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przeprowadza się tak, aby skutecznie zweryfikować zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. Stosownie do art. 27 ww. rozporządzenia kontrole na miejscu mogą być zapowiadane, jeżeli nie zagraża to celowi kontroli. Kontrole na miejscu są przeprowadzane bez uprzedzenia, a tylko jeżeli nie zagrażałoby to celowi kontroli można o niej zawiadomić z wyprzedzeniem ograniczonym do koniecznego minimum, który to okres nie może przekraczać 48 godzin z wyjątkiem uzasadnionych przypadków. Regulacje dotyczące kontroli w zakresie działań PROW na lata 2007-2013 zawarte są w art. 30 i 31 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz.173 ze zm.). Wystąpienie z wnioskiem o przyznanie płatności obliguje więc organ do przeprowadzenia kontroli wniosku i zawartych w nim informacji przez wnioskodawcę. Szczególny tryb postępowania w tego rodzaju sprawach wyłącza obowiązek organu powiadamiania wnioskodawcy o czasie i miejscu przeprowadzania czynności kontrolnych. Zasadą są więc kontrole niezapowiedziane, a wcześniejsze powiadomienie o nich jest wyjątkiem, z którego skorzystanie może być rozważane wyłącznie pod względem celowościowym.

"Udział strony w czynnościach kontrolnych nie jest obowiązkowy, a skoro tak, to organ nie ma również obowiązku zawiadamiania strony o terminie kontroli. Dla prawidłowości postępowania ważne jest natomiast, by rolnik został poinformowany o jej wynikach i miał możliwość wypowiedzenia się co do ustaleń poczynionych w trakcie kontroli" - por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 18.01.2012 r. o sygn. akt I SA/Ol 732/11).

W niniejszej sprawie z materiału dowodowego wynika, iż skarżący był poinformowany o kontroli, uczestniczył w niej, a raport był mu przekazany za zwrotnym potwierdzeniem odbioru w dniu[...].02.2014 r. oraz po dokonanej korekcie w dniu [...].05.2014 r. Skarżący miał zatem w niniejszej sprawie możliwość wypowiedzenia się co do dokonanych podczas wizytacji gospodarstwa ustaleń.

Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności, zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego są bezpodstawne.

Nie stwierdzając, by zaskarżona decyzja naruszała prawo materialne bądź przepisy postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.