Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 490/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-08-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6173 Biegli sądowi i tłumacze przysięgli
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Jagielska Sędziowie: Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Asesor WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Protokolant: Paweł Muszyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzją Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2005 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy ustanowienia biegłym sądowym 1. Uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] października 2004 r. 2. Zasądza od Ministra Sprawiedliwości na rzecz M. W. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

VI SA/Wa 490/05

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...] października 2004 r. Nr [...] Prezes Sądu Okręgowego w [...], na podstawie art. 104 § 1 kpa. oraz § 1 i § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 r. w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych (Dz. U. Nr 18, poz. 112 ze zm.), nie uwzględnił wniosku M. W. o ustanowienie jej biegłym sądowym z zakresu psychiatrii w okręgu Sądu Okręgowego w [...].

M. W. była ustanowiona w dniu [...] grudnia 1997 r., na okres od dnia [...] stycznia 1998 r. do dnia [...] grudnia 2002 r., biegłym sądowym w okręgu Sądu Wojewódzkiego w [...]. Następnie pismem z dnia [...] października 2002 r., skierowanym do Prezesa Sądu Okręgowego w [...] wyraziła zgodę na ustanowienie jej biegłym sądowym na dalszy okres od dnia [...] stycznia 2003 r. do dnia [...] grudnia 2007 r., a w dniu [...] kwietnia 2004 r. M. W. złożyła w tym przedmiocie wniosek. Prezes Sądu Okręgowego w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. odmówiła M. W. uwzględnienia jej wniosku z uwagi na utratę rękojmi wykonywania funkcji biegłego sądowego, kierując się zarzutami, przyjętymi za udowodnione, w sprawie rozpoznanej w dniu [...] czerwca 1997 r. przez Sąd Rejonowy w [...] (sygn. akt [...]) i w sprawie rozpoznanej przez Sąd Najwyższy w dniu [...] lipca 1999 r. ([...]). W pierwszej z tych spraw zapadł wyrok oddalający powództwo M. W. przeciwko S. w [...] o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne. Sąd ten ustalił, iż powódka dokonywała niezgodnych z rzeczywistością wpisów do historii chorób przyjmowanych pacjentów i zalecanej terapii, a także polecała pracownikom dokonywania takich wpisów. Nadto powódka naruszała dyscyplinę pracy – spóźniała się i wcześniej opuszczała miejsce pracy oraz w okresie zwolnienia lekarskiego świadczyła pracę w prywatnej spółce lekarskiej. W uprzedniej decyzji Prezes podkreśliła, iż zaufanie do M. W. "osłabiło" kwestionowanie przez nią tych wyroków sądowych za pomocą wybiórczej argumentacji pomijającej okoliczności merytoryczne.

Na skutek odwołania się od ówczesnej decyzji Minister Sprawiedliwości uchylił ją decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r., zarzucając Prezesowi Sądu Okręgowego w [...] oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na uzasadnieniu wyroku Sądu Rejonowego w [...] (sygn. akt [...]) z dnia [...] czerwca 1997 r.

Organ administracji powołując się na wyrok Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w [...] (sygn. akt [...]) z dnia [...] grudnia 1998 r. stwierdził, iż przynajmniej część zarzutów M. W. była trafna (została niesłusznie pozbawiona zasiłku chorobowego, a w jej ZOZ miała złe warunki pracy, polecenia służbowe naruszały jej godność, a stosunki z dyrekcją doprowadziły ją do nerwicy reaktywnej). Podsumowując organ administracji uznał, iż Prezes Sądu Okręgowego w [...] nie przeanalizowała całego materiału dowodowego w sprawie, w tym zarzutu fikcyjnego wpisywania danych do historii chorób pacjentów, w sytuacji kiedy część osób oskarżających o to M. W. wycofała się z niego. W związku z tym podniesione w uzasadnieniu decyzji okoliczności nie wystarczały do uznania, że M. W. nie daje rękojmi do należytego wykonywania obowiązków biegłego sądowego.

W tych okolicznościach organ administracji wskazał, by przy ponownym rozpatrzeniu sprawy dokonano wyjaśnienia, czy w świetle wyroku Sądu Pracy z dnia [...] grudnia 1998 r. można podtrzymać zarzuty przedstawione M. W. Jeżeli chociaż niektóre z nich okażą się nietrafne, należałoby rozważyć, czy faktycznie nie daje ona rękojmi wykonywania obowiązków biegłego sądowego. W szczególności z uwagi na fakt, iż była biegłym od 1980 r. do 2002 r. i w tym okresie nie było skarg na sporządzane przez nią opinie. Ponadto organ administracji zauważył, iż o okolicznościach konfliktów M. W. w miejscu pracy Prezes Sądu Okręgowego w [...] wiedziała od 1998 r. i mimo to nie podjęła kroków do zwolnienia jej z funkcji biegłego, zatem wymagane było podanie przyczyn, dla których okoliczności te, nie powodując konieczności zwolnienia M. W. w czasie kadencji, stały się obecnie podstawą do odmowy powierzenia jej tej funkcji.

Uzasadniając decyzję Prezes Sądu Okręgowego w [...] ponownie uznała, że M. W. nie daje rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego sądowego.

Prezes Sądu Okręgowego w [...] zauważając, iż w stosunku do M. W. nigdy nie toczyły się postępowania karne stwierdziła także, iż tło konfliktów między wnioskodawczynią, a jej pracodawcą nie miało znaczenia w sprawie, choć niewątpliwie doprowadziły one do zwolnienia jej z pracy oraz spowodowały niekorzystne skutki w zakresie stanu zdrowia psychicznego. Jednakże, zdaniem Prezesa Sądu, nerwica reaktywna może utrudniać M. W. udział w postępowaniach sądowych, ze względu na stresujący charakter wykonywanej funkcji. W ocenie Prezesa Sądu odmowa uwzględnienia wniosku nie naruszyła dóbr osobistych wnioskodawczyni i nie zniszczyła jej kariery bowiem, jak sama wykazała, cieszy się szacunkiem i sympatią, a w środowisku lekarskim ma jak najlepszą opinię jako lekarz. Podstawą decyzji odmownej był rodzaj zarzutów przyjętych za udowodnione w sprawie [...] m. in. zarzut fałszowania dokumentów. Prezes Sądu wskazała na uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego w sprawie [...] z dnia [...] lipca 1999 r. oddalającego kasację M. W., w którym sąd ten stwierdził, iż jej konflikty personalne z pracodawcą nie niweczą ani nie mogą przeważyć zarzutów ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych – spóźniania się do pracy i wcześniejszego jej opuszczanie, dokonywania fikcyjnych wpisów do historii choroby, czy pracy w prywatnej spółce w okresie zwolnienia lekarskiego. Powołując się na § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 r. w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych oraz na przepisy Kodeksu Postępowania Cywilnego, Prezes Sądu stwierdziła, iż poza wiedzą fachową biegły musi dawać rękojmię należytego wykonywania obowiązków, albowiem wymaga się od niego zaufania publicznego, sumienności i bezstronności, a ponadto zaufania sądu do jego osoby. Zdaniem Prezesa Sądu Okręgowego w [...] M. W. zaufanie to utraciła, także z uwagi na jej stan emocjonalny i brak dystansu do własnych problemów.

Od decyzji tej M. W. złożyła odwołanie wnosząc o uchylenie i zmianę zaskarżonej decyzji.

Skarżąca zarzucała decyzji naruszenie przepisów Konstytucji RP (art. 42 ust. 3 i art. 32 ust. 1 i ust. 2) oraz naruszenie przepisów art. art. 7, 77 § 1, 8, 9, 10, 12 § 1 i § 2, 19, a także 20 kpa. Nadto postawiła zarzut dotyczący ponownego rozpatrzenia sprawy rozstrzygniętej decyzją Prezesa Sądu Okręgowego w [...] w 1998 r., oraz wypowiadania stwierdzeń nieudowodnionych i popełnienie błędu w dowodzeniu.

W uzasadnieniu odwołania skarżąca stanęła na stanowisku, iż jej pismo z dnia [...] października 2002 r. o wyrażeniu zgody na ustanowienie biegłym sądowy było wnioskiem wszczynającym postępowanie w sprawie ustanowienia biegłym. Ponieważ nie otrzymała decyzji administracyjnej, a jedynie odpowiedź (pismo z dnia [...] grudnia 2002 r.) o treści negatywnej, złożyła (ponownie) wniosek w dniu [...] kwietnia 2004 r.

Skarżąc decyzję Prezesa Sądu Okręgowego, wydaną w wyniku uchylenia decyzji poprzedniej, M. W. stwierdziła, iż nie zostały wykonane wskazania zawarte w decyzji Ministra Sprawiedliwości uchylającej decyzję poprzednią, w szczególności zawarte w końcowej części uzasadnienia. Powołując się na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego oraz art. 7, art. 8 i art. 42 ust. 3 Konstytucji RP skarżąca postawiła zarzut naruszenia wobec niej zasady domniemania niewinności, bowiem Prezes Sądu uzasadniała decyzję odmowną okolicznością fałszowania dokumentacji chorobowej, w sytuacji kiedy okoliczność ta nie była nigdy przedmiotem postępowania karnego. W ocenie skarżącej stwierdzenia o fikcyjnych wpisach w dokumentacji, zawarte w wyrokach sądów cywilnych, nie dają podstawy do uznania, że dopuściła się przestępstwa. Nadto, zdaniem skarżącej, powoływanie się w tym zakresie na wyroki cywilne było błędne, bowiem przedmiotem ich rozstrzygnięcia była bezskuteczność rozwiązania stosunku pracy, a nie fałszerstwo dokumentów i jedynie w tym zakresie obejmuje je powaga rzeczy osądzonej. W związku z powyższym, zdaniem skarżącej, treść uzasadnienia wyroków, zapadłych w sprawach z zakresu prawa pracy, nie dawała podstaw Prezesowi Sądu do stwierdzenia, że skarżąca fałszowała dokumenty.

Powołując się na art. 32 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji oraz przytaczając wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca stawiała decyzji zarzut nierównego jej traktowania. Dyskryminację tą upatrując w stosowaniu w stosunku do niej kryteriów innych aniżeli w stosunku do innych biegłych sądowych (kryterium stanu emocjonalnego i braku umiejętności dystansu do własnych problemów).

Zdaniem skarżącej Prezes Sądu nie uwzględniła w wydanej decyzji opinii jakie skarżąca przedłożyła z miejsc pracy, łamiąc tym przepis § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 r. w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych. M. W. uznała za nietrafne powołanie się na jej krótkotrwałe zwolnienie z pracy w 1995 r. w związku z nerwicą reaktywną i podniesienie tej okoliczności do rangi stanu emocjonalnego uniemożliwiającego wykonywanie jej obowiązków biegłego sądowego. W tym zakresie zarzucała Prezesowi Sądu naruszenie art. 10 kpa. przez uniemożliwienie jej wypowiedzenia się co do okoliczności związanych ze stanem zdrowia.

W ocenie skarżącej powołanie się w decyzji na przepisy kpc. nie miało żadnego związku z jej sprawą, albowiem przepisy te nie odnoszą się do istnienia lub braku zaufania do biegłego sądowego.

Zdaniem M. W. Prezes Sądu naruszyła także art. 12 ust. 1 i 2 kpa. rozpatrując sprawę przez prawie cztery miesiące, a także art. 7 kpa. przez brak obiektywizmu w przedstawianiu dowodów zgromadzonych w toku postępowania. Skarżąca ocenia, że zaskarżona decyzja administracyjna wielokrotnie narusza prawo co stanowi jednocześnie złamanie zasady wyrażonej w art. 8 kpa.

Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] stycznia 2005 r. Nr [...], na podstawie art. 138 §1 pkt 1 kpa., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Zdaniem organu administracji skarżąca nie spełnia wymagań z § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 r. w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych – rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego. Przesądza o tym fakt dokonywania niezgodnych z rzeczywistością wpisów w historii choroby, co zostało potwierdzone (jak stwierdził to organ) wyrokami sądów pracy i w wyroku Sądu Najwyższego. Nie skazanie M. W. wyrokiem sądu karnego nie miało dla powyższej okoliczności znaczenia, a więc ocena dokonana w tym zakresie przez Prezesa Sądu Okręgowego w [...] nie nasuwała dla ministra zastrzeżeń. Ocena stanu emocjonalnego M. W., przeprowadzona przez Prezesa Sądu, aczkolwiek dyskusyjna, wobec ustaleń dotyczących braku rękojmi, nie miała decydującego znaczenia dla treści decyzji organu odwoławczego.

Organ administracji stwierdził trafność zarzutu skarżącej, niewykonania przez Prezesa Sądu wytycznych zawartych w decyzji z dnia [...] czerwca 2004 r., a w szczególności nie wyjaśnienia dlaczego pełniła ona funkcję biegłego pomimo wiedzy jaką posiadała Prezes o konfliktach skarżącej z pracodawcą. Jednakże, w ocenie organu, nie mogło to zaważyć na treści rozstrzygnięcia.

Od decyzji tej M. W. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając jej szereg uchybień skutkujących dokonaniem błędnych ustaleń okoliczności faktycznych, nie wyjaśnieniem wszystkich istotnych okoliczności sprawy i oparcie rozstrzygnięcia na błędnie uznanych okolicznościach za udowodnione. Zarzuty przytoczone w skardze M. W. opiera na naruszeniu analogicznych przepisów jak w odwołaniu.

W uzasadnieniu skargi M. W. ponownie, jak w odwołaniu dowodziła, iż wyroki sądów pracy nie mogły stanowić podstawy do postawienia jej zarzutu fałszowania dokumentacji. Osoby, które ją pomawiały o wpisywanie danych niezgodnych z rzeczywistością przyznały na piśmie, że zeznały nieprawdę, gdyż były zastraszane przez dyrekcję zakładu pracy. Na dowód tego, że stawiane jej zarzuty były nieprawdziwe skarżąca załączyła zaświadczenie o niekaralności, zaświadczenie z prokuratury, że nie toczyło się i nie toczy przeciwko niej postępowanie o fałszerstwo dokumentów, opinie, list referencyjny, wycinki z prasy, pismo do związków zawodowych i zakres obowiązków. Nadto wskazała na uniemożliwienie jej wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji przez Prezesa Sądu, gdzie mogłaby ustosunkować się do zarzutu odnoszącego się do jej stanu emocjonalnego i braku dystansu do własnych problemów, które to okoliczności, w ocenie Prezesa Sądu, miały znaczenie dla rozstrzygnięcia.

Skarżąca stawia zarzut Ministrowi Sprawiedliwości nierozpatrzenia jej zarzutów dotyczących decyzji Prezesa Sądu oraz nierozpatrzenia dokumentów złożonych przez nią. Nadto M. W. powołała się na okoliczność, iż w roku 1998 jej wniosek był rozpatrzony pozytywnie, pomimo istnienia okoliczności obecnie skutkujących decyzją negatywną i stawia pytanie, dlaczego zaskarżona decyzja nie wyjaśnia z jakich powodów te same uchybienia, które skutkowały uprzednim uchyleniem decyzji Prezesa Sądu Okręgowego w [...] pomimo, że nie zostały usunięte, przestały być istotne.

W dalszej części wywodów skarżąca, ponownie powracając do zarzutu dokonywania fikcyjnych zapisów w dokumentacji chorobowej, powołała się na złamanie przepisu art. 42 ust. 3 Konstytucji RP – domniemania niewinności. W ocenie skarżącej użyty w uzasadnieniach sądów pracy termin "fikcyjne wpisy" nie oznacza "wpisów fałszywych", a uznanie fragmentu uzasadnienia w tych sprawach za dowód w sprawie fałszowania dokumentów przeczy zasadzie domniemania niewinności. W interpretacji skarżącej "wpis fikcyjny" to "wpis niezgodny z rzeczywistością bo nierealny, nierzeczywisty, istniejący w wyobraźni’, a więc jako taki nie podlega ocenie prawnej i nie może być z niego wywiedziony skutek prawny. Z powyższego skarżąca wywodzi wniosek, iż wpisów takich w ogóle nie ma. W związku z tym uznając, że Minister Sprawiedliwości pomawia skarżącą o fałszowanie dokumentów, postawiła wniosek o przedstawienie przez organ administracji dowodów na tę okoliczność.

W piśmie z dnia [...] czerwca 2005 r. skierowanym do Sądu, po wniesieniu skargi, M. W. wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Nadto postawiła jej zarzut naruszenia art. 15 kpa. przez nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, braku w aktach końcowego oświadczenia strony oraz braku pouczenia organu o przysługującym stronie prawie w tym zakresie.

W związku z powyższym, a także mając na uwadze, że notatka skarżącej o zapoznaniu się z aktami znajduje się nie w tym tomie akt, z którym się zapoznawała, skarżąca uważa, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów. Jednocześnie podnosiła, iż organ administracji nie ustosunkował się do przedłożonych zarzutów. Nadto M. W. stwierdziła, iż dopiero w Sądzie zapoznała się z treścią pisma Prezesa Sądu z dnia [...] listopada 2004 r. informującego Ministra Sprawiedliwości, że przedłużenie terminu wydania decyzji wynikło z konieczności poczynienia dodatkowych ustaleń, z którymi to ustaleniami nie została zapoznana. W dalszej części pisma skarżąca ponowiła argumenty zamieszczone w odwołaniu i skardze.

W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości w powołaniu się na argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji wnosił o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje;

Z dniem 1 stycznia 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271), która art. 1 wprowadziła ustawę z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 2 ustawę z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), z dniem 1 stycznia 2004 r.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 w/w ustawy).

W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona zasadna.

Podstawę prawną decyzji odmawiającej M. W. wpisu na listę biegłych sądowych z zakresu psychiatrii w okręgu Sądu Okręgowego w [...] stanowił przepis § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 r. w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych (Dz. U. Nr 18, poz. 112 ze zm.). W myśl powołanego przepisu biegłym może być ustanowiona osoba, która:

1) korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich,

2) ukończyła 25 lat życia,

3) posiada teoretyczne i praktyczne wiadomości specjalne w danej gałęzi nauki, techniki, sztuki, rzemiosła, a także innej umiejętności, dla której ma być ustanowiona,

4) daje rękojmię należytego wykonywania obowiązków biegłego,

5) wyrazi zgodę na ustanowienie jej biegłym.

Skarżąca, w ocenie organu administracji, spełniała warunki określone w pkt 1-3 w/w rozporządzenia, jednakże Prezes Sądu Okręgowego w [...] zakwestionowała rękojmię należytego wykonywania obowiązków biegłego sądowego przez M. W.

Stanowisko to podzielił Minister Sprawiedliwości w zaskarżonej decyzji administracyjnej, opierając (podobnie jak organ pierwszej instancji) swoje argumenty na dowodach zgromadzonych w postępowaniach sądowych przez sądy pracy oraz w postępowaniu kasacyjnym przed Sądem Najwyższym. Sądy te, w ustaleniach dokonanych na potrzeby prowadzonych postępowań stwierdziły, iż M. W. dokonywała fikcyjnych wpisów w historiach choroby.

Z powyższymi stwierdzeniami stanowczo nie zgadzała się skarżącą, dowodząc, iż w zakresie dokonywania fikcyjnych wpisów do historii choroby ustalenia oparto na zeznaniach świadków, którzy następnie wycofali się ze swoich zarzutów.

Oświadczeniem z dnia [...] stycznia 2003 r. świadek H. K. wycofała się z twierdzenia o fikcyjności dokonywanych wpisów przez M. W., wskazując jednocześnie na niewłaściwy sposób postępowania z adnotacjami skarżącej na historiach choroby przez świadka J. P.

Powyższe oświadczenie H. K. nosi datę z początku 2003 r., powinno zatem być znane organom wydającym decyzje w sprawie oraz powinno być przedmiotem rozpoznania w postępowaniu administracyjnym. Z akt sprawy nie wynika jednakże by dokument ten znalazł się w kręgu zainteresowania organów wydających decyzje w sprawie.

W decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] czerwca 2004 r. (uchylającej decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r.) zawarto spostrzeżenie, iż dwie osoby, z zeznających o dokonywaniu przez skarżącą fikcyjnych wpisów, wycofały się ze stawianych zarzutów. Nadto organ ten zauważył, iż nową okolicznością była także możliwość uzupełniania historii choroby przez lekarza podczas nieobecności pacjenta na podstawie wcześniejszych adnotacji dokonywanych przez personel pielęgniarski, a do tych okoliczności Prezes Sądu nie odniosła się w swojej decyzji.

Należy zatem przy ponownym rozpatrzeniu sprawy powyższe okoliczności wyjaśnić. Poczynienie ustaleń w tym kierunku jest tym bardziej uzasadnione, że zaskarżone decyzje oparte zostały przede wszystkim na niesprawdzonym, w postępowaniu administracyjnym, zarzucie dokonywania przez skarżącą fikcyjnych wpisów w historiach choroby.

W decyzji z dnia [...] czerwca 2004 r. podsumowując organ administracji stwierdził, iż Prezes Sądu Okręgowego w [...] nie przeanalizowała całego materiału dowodowego, a wskazane w uzasadnieniu okoliczności nie były wystarczające do uznania, że M. W. nie dawała rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego. Z powyższych przyczyn organ administracji wskazał na konieczność ponownego zbadania, czy wszystkie zarzuty podnoszone w uchylonej decyzji administracyjnej mogą być podtrzymane. Jeżeli bowiem chociażby niektóre z nich okazałyby się nietrafne, należałoby ponownie rozważyć, czy skarżąca faktycznie nie daje rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego.

Nadto organ administracji domagał się wskazania przyczyn, dla których, Prezes Sądu Okręgowego w [...], pomimo znajomości okoliczności uzasadniających, w ocenie Prezesa, odmowę uwzględnienia wniosku skarżącej, nie zwolniła jej z obowiązków pełnienia funkcji biegłego w czasie kadencji.

Wytyczne te nie znalazły należytego odzwierciedlenia w postępowaniu przeprowadzonym przez Prezesa Sądu Okręgowego w [...] oraz w wydanej decyzji administracyjnej z dnia [...] października 2004 r.

Prezes Sądu Okręgowego w [...] przeprowadziła pewien wywód na temat stanu zdrowia skarżącej, aczkolwiek zdaniem Sądu orzekającego w sprawie nie miało to istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia, natomiast w części merytorycznej w całości oparła się na ustaleniach dokonanych przez sądy pracy poczynionych na potrzeby tamtych postępowań.

W tych okolicznościach uznanie przez organ administracji publicznej motywów organu I instancji za wystarczające, pomimo stwierdzenia, że nie zostały wykonane jego wytyczne, może budzić, w świetle art. 138 kpa. w związku z art. 107 kpa., uzasadnione wątpliwości.

W piśmie procesowym z dnia [...] czerwca 2005 r. i na rozprawie skarżącą podnosiła, że nie udostępniono jej całości akt administracyjnych, w szczególności jednego z tomów tych akt.

Uniemożliwienie skarżącej zapoznania się z całością materiału dowodowego w sprawie jest naruszeniem art. 73 § 1 kpa. w związku z art. 10 § 1 kpa. i art. 81 kpa. z uwagi na jednoczesne uniemożliwienie wypowiedzenia się stronie co do zebranych dowodów, albowiem, jak wyraził to Naczelny Sąd Administracyjny "Naruszenie prawa strony do wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów (art. 81 kpa), które to prawo stanowi jedną z gwarancji procesowych zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 kpa), uprawnia organ odwoławczy do uchylenia decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji" (wyrok NSA w Warszawie z dnia 10 stycznia 2002 r. sygn. akt V SA 1227/01).

Sąd orzekający w sprawie zwrócił także uwagę na dekretację znajdującą się na decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] czerwca 2004 r., złożoną prawdopodobnie przez Prezesa Sądu Okręgowego w [...]. Z dekretacji tej wynika, iż Prezes zwróciła się o sporządzenie projektu decyzji administracyjnej określając jednocześnie jakie powinno zapaść rozstrzygnięcie.

Należy zatem zauważyć, iż zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, podejmując wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, by w oparciu o ten materiał dokonać oceny czy dana okoliczność został udowodniona. W następstwie tak przeprowadzonego postępowania dowodowego powinna zostać wydana decyzja administracyjna o przekonywującej treści, uzasadniona zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa.

Jak wynika z powyższej dekretacji, Prezes Sądu wydała polecenie sporządzenia projektu decyzji administracyjnej z odniesieniem się do wskazanych w decyzji organu II instancji zarzutów. Nie chodziło więc o przeprowadzenie postępowania administracyjnego z uwzględnieniem zasad określonych w art. 7, art. 77 § 1 i 80 kpa., lecz o ustosunkowanie się do wytycznych organu II instancji, bez wskazania na konieczność ich wykonania.

Jednocześnie z pisma Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] listopada 2004 r., skierowanego do Ministra Sprawiedliwości wynika, iż przedłużanie się wydania decyzji przez ten organ wyniknęło "z konieczności poczynienia dodatkowych ustaleń po uchyleniu przez Ministra Sprawiedliwości wcześniejszej decyzji z dnia [...].04.2004 roku".

W aktach sprawy nie znalazły się te dodatkowe ustalenia, zatem Sąd orzekający w sprawie został pozbawiony możliwości zbadania prawidłowości wydanej decyzji. Nie bez znaczenia jest także fakt, iż organ II instancji rozpatrzył sprawę w niekompletnym materiale dowodowym, albowiem materiał ten nie zawierał dodatkowych ustaleń Prezesa Sądu.

Należy więc zauważyć, iż organ odwoławczy ma obowiązki nie mniejsze niż organ I instancji. Przede wszystkim obowiązany jest dążyć z urzędu, tak jak organ I instancji, do wykrycia prawdy obiektywnej, czyli do ustalenia rzeczywistego stanu sprawy. W pierwszej kolejności organ odwoławczy powinien ocenić całe postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przed organem I instancji, a zwłaszcza materiał dowodowy zebrany przez ten organ. W sytuacji, gdy stwierdzi braki w postępowaniu lub pewne niejasności, może i powinien przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie. Organ odwoławczy musi więc rozpoznać tę samą sprawę co organ I instancji (stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 marca 1998 r. – III SA 1567/96).

Istota administracyjnego postępowania odwoławczego polega bowiem na ponownym rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej, która była przedmiotem rozstrzygnięcia organu I instancji, nie zaś jedynie na kontroli zasadności zarzutów podniesionych w odwołaniu. Organ odwoławczy posiada kompetencje kontrolne i merytoryczne, co umocowuje go do rozpatrzenia sprawy na nowo w jej całokształcie.

Tymczasem organ II instancji poprzestał na przytoczeniu motywów zawartych w uzasadnieniu decyzji I instancji, dotyczących ustaleń sądów pracy oraz stwierdzeniu, iż ocena dokonana przez Prezesa Sądu Okręgowego w [...], co do braku przesłanki w stosunku do skarżącej z § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 r. w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych (Dz. U. Nr 18, poz. 112 ze zm.), nie nasuwa wątpliwości. Należy w związku z tym jeszcze raz podkreślić, że cechą postępowania odwoławczego w ujęciu art. 138 kpa. jest to, że nie ogranicza się ono do kontroli decyzji I instancyjnej, lecz organ odwoławczy obowiązany jest ponownie sprawę rozstrzygnąć.

Nadto organ administracji uznał za nieistotne, co w ocenie Sądu orzekającego w sprawie było nieuzasadnione, niewykonanie przez Prezesa Sądu Okręgowego w [...] wytycznych zawartych w decyzji z dnia [...] czerwca 2004 r.

Odnosząc się w zakończeniu do dwóch zarzutów skarżącej o nieustosunkowaniu się przez Prezesa Sądu Okręgowego w [...] do przedłożonych opinii i nieuwzględnienia zasady domniemania niewinności przez oba organy, Sąd orzekający w sprawie uznał je za nietrafne, albowiem w uzasadnieniu decyzji Prezesa obszernie odniesiono się do przedłożonych przez skarżącą dokumentów. Natomiast w rozpoznawanej sprawie skarżąca nie występowała w roli oskarżonej lub podejrzanej, zatem nie ustalano, w stosunku do niej, jakiejkolwiek winy. Także prowadzone postępowanie administracyjne nie było postępowaniem dyscyplinarnym, w którym element winy ma istotne znaczenie. W związku z tym ewentualna wina skarżącej była poza obszarem zainteresowania organów dokonujących rozstrzygnięcia.

W związku z powyższym przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, należy przeprowadzić postępowanie administracyjne ze szczególnym uwzględnieniem przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 81 kpa. celem dokonania własnych ustaleń w zakresie spełnienia (lub nie) przez M. W. przesłanki z § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 r. w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych (Dz. U. Nr 18, poz. 112 ze zm.), aby następnie wydać decyzję administracyjną odpowiadająca wymaganiom art. 107 kpa.

W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c, art. 200 w związku z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.