Postanowienie WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 120/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2014-10-27 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Zawieszono postępowanie.
Powołane przepisy: article: art. 61 par. 3
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w dniu 27 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 20 grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania bez wymaganego pozwolenia gier na automatach o niskich wygranych postanawia zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne.


UZASADNIENIE

"A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w [...], działając przez pełnomocnika radcę prawnego A.D., wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 20 grudnia 2013 r., nr [...], w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania bez wymaganego pozwolenia gier na automatach o niskich wygranych.

Sąd postanowił o zawieszeniu postępowania sądowego w sprawie, mając na uwadze art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., przewidujący fakultatywne zawieszenie postępowania z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, w tym m.in. przed Trybunałem Konstytucyjnym. Rozstrzygnięcie na tej podstawie następuje w przypadku wystąpienia zagadnienia wstępnego, przez które należy rozumieć przeszkodę powstającą lub ujawniającą się w toku postępowania sądowego, której usunięcie jest istotne z punktu widzenia możliwości prawidłowej realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego i ma bezpośredni wpływ na jego wynik (vide wyrok NSA z 19 kwietnia 2006 r., sygn. akt I FSK 845/05). Warunkiem skorzystania z tej podstawy prawnej, mającej związek z wynikiem innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego oraz przed Trybunałem Konstytucyjnym, jest wystąpienie sytuacji, w której to inne postępowanie jest już rozpoczęte. Analizując celowość zawieszenia postępowania, sąd winien wziąć pod uwagę wystąpienie w przyszłości przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją lub innym aktem (art. 145 § 1 pkt 7 i art. 145a K.p.a. i art. 240 § 1 pkt 7, 8 i 11 Ordynacji podatkowej, jak i przesłanek wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego - art. 272 P.p.s.a.), na skutek rozstrzygnięcia wydanego w innym, już toczącym się postępowaniu (komentarz M. Niezgódki-Medek do art. 125 P.p.s.a., dostępny w Systemie Informacji Prawnej LEX). Możliwość zainicjowania tego rodzaju nadzwyczajnego postępowania nie może być jednak traktowana jako samoistna negatywna przesłanka fakultatywnego zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Względy ekonomii procesowej, sprawiedliwości, spójności systemu prawnego oraz jednolitości i stabilności orzecznictwa sądowego przemawiają za potrzebą zawieszenia postępowania w razie badania przez Trybunał Konstytucyjny kwestii zgodności z Konstytucją RP lub aktami wyższego rzędu, aktu normatywnego, który stanowi podstawę do wydania zaskarżonego orzeczenia.

Powodem decyzji Sądu o zawieszeniu postępowania był fakt, że postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 686/13, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 193 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu następujące pytanie prawne: "Czy art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.) są zgodne:

a) z art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,

b) z art. 20 i 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej?". Powyższe pytanie prawne zostało zarejestrowane w Trybunale Konstytucyjnym pod sygn. akt P 4/14. W uzasadnieniu pytania prawnego podniesiono kwestie skutków braku notyfikacji w aspekcie legalności procesu ustawodawczego, jak również konstytucyjności ograniczeń wprowadzonych przez zaskarżone przepisy.

Wskazać trzeba także, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ujawniła się rozbieżność co do oceny konsekwencji prawnych braku notyfikacji niektórych przepisów ustawy hazardowej.

Z tej przyczyny również NSA dostrzegł potrzebę zawieszenia postępowań w sprawach, w których poddawane są jego kontroli wraz ze skargą kasacyjną wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych wydawane w sprawach ze skarg m.in. na decyzje w przedmiocie kary pieniężnej (patrz: np. postanowienia o sygn. akt: II GSK 510/13, II GSK 677/13, II GSK 752/13, II GSK 635/13).

Ponadto podnieść należy, że celowość zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie wynika również z faktu, że postanowieniem z dnia 21 maja 2012 r. (sygn. akt III SA/Gl 1979/11) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne dotyczące zgodności z art. 2, art. 30 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, przepisu art. 89 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o grach hazardowych w zakresie, w jakim dopuszczają stosowanie wobec tej samej osoby fizycznej, za ten sam czyn, kary pieniężnej i odpowiedzialność za przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 lub wykrocznie skarbowe z art. 107 § 4 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy.

Pytanie to zostało zarejestrowane przez Trybunał Konstytucyjny pod sygn. akt P 32/12. W uzasadnieniu pytania prawnego, wskazanemu uregulowaniu art. 89 ustawy o grach hazardowych zarzucono naruszenie szeregu zasad konstytucyjnych, a mianowicie: zasady zaufania obywatela do państwa i prawa oraz zasady racjonalności działań ustawodawcy, które wypływają z ustanowionej w art. 2 Konstytucji RP zasady demokratycznego państwa prawnego; zasady winy jako podstawy odpowiedzialności, wynikającej z zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP); zasady poprawnej legislacji, stanowiącej element zasady demokratycznego państwa prawa, wywiedzionej z art. 2 Konstytucji RP; zasady godności człowieka jako najwyższego i niezbywalnego dobra (art. 30 Konstytucji RP); zasady proporcjonalności wyrażonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP; zasady równości oraz sprawiedliwości społecznej (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP).

Z tego względu, w ocenie Sądu, zachodzi zależność między wynikiem także tego postępowania a sprawą niniejszą, z uwagi na art. 89 ustawy o grach hazardowych, jako podstawę prawną wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania bez wymaganego pozwolenia gier na automatach o niskich wygranych.

Dodać trzeba, że oprócz tych pytań zostały też zadane pytania przez Sąd Rejonowy Lęborku, Sąd Rejonowy w Radomiu II Wydział Karny oraz Sąd Rejonowy Katowice - Wschód Wydział IV Karny, zarejestrowane odpowiednio pod sygn. P 10/14, P 16/14 i P 18/14, połączone i prowadzone przez Trybunał Konstytucyjny pod wspólną sygnaturą P 10/14. Przedmiotem rozpoznania przez Trybunał Konstytucyjny w tych połączonych sprawach będą trzy pytania: po pierwsze, czy przepisy art. 6 ust. 1 oraz art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych zostały uchwalone w sposób naruszający wymagania dotyczące procesu legislacyjnego wynikające z prawa unijnego, związane z zachowaniem obowiązku notyfikacji przepisów technicznych Komisji Europejskiej, a zatem czy są zgodne z art. 2 w zw. z art. 7 i art. 9 Konstytucji RP; po drugie, czy przepis art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych jest sprzeczny z art. 2 w zw. z art. 7 i art. 9 Konstytucji RP z uwagi na naruszenie wynikającego z dyrektywy nr 98/34/WE obowiązku notyfikacji przepisów technicznych przez Komisję Europejską; po trzecie, czy art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, uznawany za przepis techniczny w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE, jest zgodny z art. 2 i art. 7 Konstytucji RP, w sytuacji gdy ustawa o grach hazardowych została uchwalona z naruszeniem obowiązku notyfikacji wynikającym z powołanej dyrektywy, ale i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych, z uwagi na naruszenie trybu ustawodawczego.

Analiza powyższych pytań dowodzi, że powszechne wątpliwości budzi, tak sądów administracyjnych, jak i sądów powszechnych, zasadnicza, istotna dla dalszego funkcjonowania w obrocie prawnym ustawy o grach hazardowych kwestia zachowania właściwej procedury legislacyjnej.

Udzielenie przez Trybunał Konstytucyjny odpowiedzi na powyżej powołane pytania nie będzie pozostawało bez wpływu na wynik rozpoznawanej sprawy. Wobec tego, uzasadnione jest zawieszenie z urzędu postępowania przez sąd administracyjny do czasu wydania orzeczeń w przedmiocie konstytucyjności powyżej powołanych przepisów ustawy o grach hazardowych. Skoro zostały one poddane kontroli Trybunału, to od rozstrzygnięcia o ich zgodności z Konstytucją RP uzależnione jest prawidłowe ich zastosowanie w niniejszej sprawie.

Wszystkie powołane w treści postanowienia orzeczenia są dostępne na stronie internetowej - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., postanowił zawiesić postępowanie w sprawie.