Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1440/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 1764
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.
article: art. 7, 77 § 1 i 4, art. 80, 107 § 1 i 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie NSA Aleksandra Łaskarzewska del. WSA Dariusz Chaciński (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Julia Chudzyńska po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2020 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 908/17 w sprawie ze skargi A.K. na decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1) uchyla zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję a także poprzedzającą ją decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] marca 2017 r. nr [...], 2) zasądza od Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] na rzecz A.K. kwotę 897 (osiemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 5 grudnia 2017 r., II SA/Wa 908/17 oddalił skargę A.K. na decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z [...] kwietnia 2017 r. nr [...], w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał na następujące okoliczności sprawy.

Wnioskiem z [...] lutego 2017 r. A.K. zwrócił się do Prezesa Sądu Okręgowego w [...] o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie treści uzasadnienia wyroku zapadłego w sprawie o sygn. akt [...] .

Prezes Sądu Okręgowego w [...] decyzją z [...] marca 2017 r. nr [...], odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie udostępnienia fragmentów uzasadnienia wyroku zapadłego w powyższej sprawie zawierających tajemnicę przedsiębiorstwa. W uzasadnieniu decyzji podał, że w sprawie o sygn. akt [...] została, na wniosek powoda, wyłączona jawność postępowania. W związku z tym zasadnym było doręczenie wnioskowanego wyroku wraz z uzasadnieniem po uprzednim wyłączeniu fragmentów stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa.

Na skutek odwołania Prezes Sądu Apelacyjnego w [...] decyzją z [...] kwietnia 2017 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 5 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764, ze zm.; dalej u.d.i.p.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z [...] marca 2017 r. W uzasadnieniu podał, że przedsiębiorca – powód w sprawie [...] – podjął działania w celu zachowania tajemnicy i dokumentów ujawnionych w tymże postępowaniu, czego skutkiem było wyłączenie jawności w trybie art. 153 k.p.c. przez Sąd rozpoznający sprawę. Skoro postępowanie w sprawie toczyło się z wyłączeniem jawności, to dokumentacja złożona do akt sprawy przez stronę postępowania, objęta jest tajemnicą przedsiębiorcy w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Tym samym organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, że pomimo iż żądane informacje mają charakter informacji publicznej, nie mogą zostać udostępnione skarżącemu z uwagi na ograniczenia wynikające z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Organ odwoławczy po zapoznaniu się z treścią uzasadnienia wyroku wydanego w sprawie [...] , w pełni podzielił stanowisko organu pierwszej instancji o braku możliwości jego udostępnienia w zakresie objętym anonimizacją. Dane podlegające anonimizacji stanowią informacje finansowe dotyczące wysokości oraz okresu opłat uiszczanych przez spółkę związanych z użytkowaniem infrastruktury kolejowej i informacje te bez wątpienia posiadają wartość gospodarczą, jak i handlową. Dane te są ponadto ściśle związane z prowadzoną przez Spółkę działalnością gospodarczą i mają dla niej niewątpliwie wartość gospodarczą. Dane te mają również wpływ na wynik finansowy przedsiębiorcy, a zatem ich ujawnienie zagraża lub narusza interes przedsiębiorcy.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w wniósł A.K.

W skardze zarzucił naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a., poprzez sporządzenie lakonicznego uzasadnienia, które nie wyjaśnia w dostateczny sposób motywów, jakimi kierował się organ, art. 5 ust. 2 u.d.i.p., poprzez błędne przyjęcie, że fragmenty wyroku Sądu Okręgowego w [...] zapadłego w sprawie o sygn. akt [...] zawierają tajemnicę przedsiębiorstwa, bez uzasadnienia tej tezy oraz naruszenie art. 16 ust. 2 u.d.i.p. poprzez niepodanie wymaganych przez ten przepis informacji.

Oddalając skargę powołanym na wstępie wyrokiem z 5 grudnia 2017 r., II SA/Wa 908/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w tej ustawie (art. 1 ust. 1 u.i.d.p.). Wyjątki od powyższej zasady wprowadza art. 5 u.d.i.p. W myśl ust. 1 powołanego przepisu, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Stosownie do ust. 2, prawo do uzyskania tejże informacji podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy.

Sąd I instancji wyjaśnił, że w niniejszej sprawie nie jest sporne, że Prezes Sądu Apelacyjnego w [...] jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Natomiast istotą sporu jest kwestia zasadności odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej w postaci uzasadnienia wyroku w sprawie o sygn. akt [...] . Aprobując stanowisko organu odwoławczego podniósł, że odmowa udostępnienia żądanej informacji nastąpiła na skutek uznania, że informacja ta nie jest informacją jawną i posiada dla Spółki wartość gospodarczą i handlową. Zostało to należycie uzasadnione przez organ, który przedstawił wystarczającą argumentację i dowody uzasadniające odmowę udostępnienia żądanych informacji. Ponadto to na przedsiębiorcy ciążył obowiązek wykazania, że zastrzeżone przez niego informacje, wpisują się w definicję tajemnicy przedsiębiorstwa (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 czerwca 2013 r., II SA/Wa 343/13). Spółka takiego obowiązku dopełniła poprzez złożenie wniosku o wyłączenie jawności postępowania, który został przez sąd orzekający w sprawie o sygn. akt [...] uwzględniony. W związku z tym wyłączenie przez sąd cywilny jawności postępowania zakończonego przedmiotowym wyrokiem świadczy o tym, że już na tym etapie, sąd doszedł do przekonania, że dana informacja nie podlega udostępnieniu w żądanym zakresie.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył A.K. Zaskarżając wyrok w całości zarzucił mu naruszenie:

1. przepisów postępowania, tj.:

a) art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 i § 4 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez oddalenie skargi pomimo błędnej oceny materiału dowodowego przez organ, polegającej na uznaniu, że wnioskowana informacja publiczna ma dla jakichkolwiek podmiotów wartość gospodarczą, że podjęto niezbędne środki celem jej zabezpieczenia oraz, że nie została podana do publicznej wiadomości w sposób zgodny z prawem;

b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. i art. 9 k.p.a. poprzez oddalenie skargi pomimo sporządzenia przez organ uzasadnienia w taki sposób, który uniemożliwia poznanie motywów rozstrzygnięcia w zakresie uznania, że wnioskowana informacja publiczna ma dla jakichkolwiek podmiotów wartość gospodarczą, że podjęto niezbędne środki celem jej zabezpieczenia oraz, że nie została podana do publicznej wiadomości w sposób zgodny z prawem;

c) art. 153 k.p.c. w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. i art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji poprzez uznanie, że wyłączenie jawności rozprawy przesądza o dopuszczalności wyłączenia jawności uzasadnienia wyroku sądu powszechnego w bliżej nieokreślonym zakresie;

2. prawa materialnego – art. 5 ust. 2 u.d.i.p. i art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) tiret trzecie u.i.d.p. w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że bliżej nieokreślone fragmenty uzasadnienia orzeczenia sądu powszechnego mogą zostać utajnione ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa względnie przedsiębiorcy, podczas gdy choćby częściowe utajnienie określonych informacji wymaga precyzyjnego wskazania przesłanek i podstaw utajnienia, a w rezultacie ich błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że dopuszczalna jest odmowa udostępnienia informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy względnie przedsiębiorstwa w sytuacji, gdy nie zostały spełnione wszystkie ustawowe przesłanki konieczne do uznania, że określona informacja publiczna stanowi taką tajemnicę.

W oparciu o podniesione zarzuty, wniósł o uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 grudnia 2017 r., II SA/Wa 908/17 w całości i orzeczenie co do istoty poprzez uchylenie obydwu decyzji, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Warszawie, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor podniósł, że WSA w Warszawie nie miał podstaw, aby uznać zawarte w decyzji organu ogólnikowe uzasadnienie stosowania art. 5 ust. 2 u.d.i.p. za wystarczające. Tym samym brak było podstaw aby uznać, że żądane informacje mogły być w całości uznane za tajemnicę przedsiębiorstwa. Szczegółowe uzasadnienie zarzutów autor miał przedstawić w kolejnym piśmie procesowym.

Odpowiedź na skargę kasacyjną wniósł Prezes Sądu Apelacyjnego w [...]. Wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej jako niezasadnej oraz zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2335 ze zm.) – p.p.s.a. – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. w tej sprawie nie wystąpiły.

Kontrolując zatem zgodność z prawem zaskarżonego wyroku w granicach skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył tę kontrolę do wskazanych w niej zarzutów. Rozpatrywana pod tym kątem skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy.

Na początku należy jednak odnieść się do aspektów formalnych skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjny i ich uzasadnienie. Jeżeli skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176, innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 177a p.p.s.a.). Uzasadnienie podstaw kasacyjnych nie podlega więc uzupełnieniu na wezwanie sądu, a jego brak jest podstawą do odrzucenia skargi kasacyjnej (art. 178 i art. 180 p.p.s.a.). Rozważenia wymagało, czy w tej sprawie z uwagi na lakoniczność zawartego w skardze kasacyjnej uzasadnienia, skarżący kasacyjnie tylko formalnie wypełnił wymóg uzasadnienia podstaw kasacyjnych i powinna to być podstawa do odrzucenia skargi kasacyjnej, czy też łącznie z konstrukcją samych zarzutów można uznać, że podstawy kasacyjne zostały dostatecznie uzasadnione w tym znaczeniu, że zrozumiały jest zakres sprawy przedstawionej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu do rozpoznania oraz treść zarzutów. "Mimo że przepisy p.p.s.a. nie określają warunków formalnych, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie skargi kasacyjnej, to należy przyjąć, że ma ono za zadanie wykazanie trafności (słuszności) zarzutów postawionych w ramach podniesionej podstawy, co oznacza, że musi zawierać argumenty mające na celu "usprawiedliwienie" przytoczonej podstawy kasacyjnej" (zob. wyrok NSA z 6 listopada 2019 r., II GSK 1125/19, LEX nr 2743996). W okolicznościach tej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że choć skarga kasacyjna była bliska odrzucenia, to ostatecznie przyjął, że postawione w niej zarzuty w ramach obydwu podstaw kasacyjnych można uznać za zrozumiałe i poddające się ocenie, a zatem mogły zostać rozpoznane.

Przechodząc do rozpoznania zarzutów zauważyć należy, że jeśli skarga kasacyjna oparta jest na obydwu podstawach kasacyjnych, co do zasady rozpatrzeniu w pierwszej kolejności podlegać powinny zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, albowiem zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego mogą być oceniane przez Naczelny Sąd Administracyjny wówczas, gdy stan faktyczny sprawy i motywy rozstrzygnięcia nie budzą wątpliwości. Jednak często bywa tak, że zakres wyjaśnienia sprawy zależy od prawidłowej wykładni prawa materialnego, co powoduje w pewnych sytuacjach konieczność łącznego rozpoznania zarzutów.

W niniejszej sprawie odmowa udostępnienia fragmentów uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie wydanego w sprawie [...] nastąpiła z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.). Sąd I instancji, po przedstawieniu wybranych poglądów orzecznictwa i doktryny na temat tajemnicy przedsiębiorcy, skonstatował, że gospodarujący informacją organ dokonał samodzielnej oceny zasadności wyłączenia jawności żądanej informacji. Na przedsiębiorcy ciążył natomiast obowiązek wykazania, że zastrzeżone przez niego informacje, są tego rodzaju, że wpisują się w definicję tajemnicy przedsiębiorstwa. Spółka takiego obowiązku dopełniła poprzez złożenie wniosku o wyłączenie jawności postępowania, który jak wynika z akt sprawy, został przez Sąd orzekający w sprawie o sygn. akt [...] uwzględniony. Dalej Sąd I instancji stwierdził, że wyłączenie przez sąd powszechny jawności postępowania zakończonego przedmiotowym wyrokiem świadczy o tym, że już na tym etapie Sąd doszedł do przekonania, że zachodzi uzasadnione prawdopodobieństwo ujawnienia osobom trzecim informacji objętych ochroną przewidzianą w art. 5 ust. 2 u.d.i.p.

Stanowisko Sądu I instancji jest w zasadzie identyczne ze stanowiskiem organów orzekających w tej sprawie. Sprowadzają się one do tezy, że wyłączenie jawności postępowania przed sądem powszechnym na wniosek powoda, w trybie art. 153 § 11 k.p.c., uzasadnia odmowę udostępnienia informacji publicznej zawartej w uzasadnieniu wyroku wydanego w takiej sprawie, w oparciu o art. 5 ust. 2 u.d.i.p., a o zakresie tej odmowy decyduje samodzielnie organ zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej. Do tego ostatniego stwierdzenia (że o zakresie odmowy decyduje samodzielnie organ), mimo że nie zostało ono wprost wypowiedziane, uprawniają akta sprawy. W aktach sprawy brak jest bowiem wniosku o wyłączenie jawności postępowania w sprawie [...] . Nie można więc nawet ustalić, co sam przedsiębiorca uznaje za tajemnicę, z jakiego powodu składał wniosek o wyłączenie jawności postępowania przed sądem powszechnym – czy chodzi o tajemnicę finansową, gospodarczą, czy również inną, dotyczącą choćby prawnej motywacji powództwa, pozwanych podmiotów i.t.d. Jakie dokumenty zgromadzone w aktach sprawy sam przedsiębiorca uznaje za tajemnicę. Z kolei ze znajdującego się w aktach sprawy uzasadnienia wyroku w sprawie [...] i zaznaczonych w nim fragmentów podlegających anonimizacji wynika, że za tajemnicę przedsiębiorcy organ uznał także nazwę ustawy wymienionej w pozwie. Ponieważ odpis uzasadnienia wyroku znajdujący się w aktach sprawy nie był dostępny dla skarżącego (z uwagi na obowiązek orzekania przez sąd w oparciu o materiał źródłowy, niedostępny dla strony żądającej informacji publicznej), to również Naczelny Sąd Administracyjny nie może szerzej analizować tego, co organy i Sąd I instancji uznały za tajemnicę przedsiębiorcy.

Przypomnieć należy, że w chwili wydawania zaskarżonej decyzji definicję tajemnicy przedsiębiorstwa zawierał art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (obecnie jest to art. 11 ust. 2). Przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumiano nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Na tle tego przepisu jako bezsporne uznano w orzecznictwie, że informacja staje się "tajemnicą", kiedy przedsiębiorca przejawi wolę zachowania jej jako niepoznawalnej dla osób trzecich. Utrzymanie danych informacji jako tajemnicy wymaga więc podjęcia przez przedsiębiorcę działań zmierzających do wyeliminowania możliwości dotarcia do nich przez osoby trzecie w normalnym toku zdarzeń, bez konieczności podejmowania szczególnych starań. Jak wynika z powyższego na tajemnicę przedsiębiorcy składają się dwa elementy: materialny – sprowadzający się do posiadania przez informację określonej wartości dla przedsiębiorcy oraz formalny – wola utajnienia danych informacji (zob. wyroki NSA z 5 kwietnia 2013 r. I OSK 192/13, oraz z 5 lipca 2013 r. I OSK 511/13). Nie wystarczy samo przekonanie podmiotu dysponującego informacją o działalności przedsiębiorcy, że posiadane przez niego dane mają charakter poufny. Poufność danych musi być wyraźnie lub w sposób dorozumiany zamanifestowana przez samego przedsiębiorcę. To na nim spoczywa ciężar wykazania, że określone dane stanowią tajemnicę przedsiębiorcy. Ponadto musi zostać spełniona przesłanka materialna, tzn. aby określone informacje mogły zostać objęte tajemnicą przedsiębiorcy muszą dotyczyć kwestii, których ujawnianie obiektywnie mogłoby negatywnie wpłynąć na sytuację przedsiębiorcy, z wyłączeniem informacji, których upublicznienie wynika np. z przepisów prawa.

Ponadto podnosi się w orzecznictwie, że interpretacja art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, "dopuszczająca możliwość objęcia tajemnicą przedsiębiorstwa informacji publicznej na podstawie arbitralnej decyzji przedsiębiorcy musi być uznana za wadliwą. Przyjęcie takiego stanowiska czyniłoby bowiem fikcyjnym konstytucyjnie chronione prawo obywatela do uzyskania informacji publicznej, ponieważ dla pozbawienia go dostępu do szerokiego kręgu informacji wystarczającym byłoby formalne i niepodlegające jakiejkolwiek kontroli zadeklarowanie przez przedsiębiorcę zastrzeżenie, że określone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Konsekwentnie zatem należy przyjąć, że złożone przez niego zastrzeżenie może stać się skuteczne dopiero w sytuacji, gdy podmiot zobowiązany do ujawnienia informacji, po przeprowadzeniu stosownego badania, zgodnie z obowiązującym prawem przesądzi, że zastrzeżone przez niego informacje mają charakter tajemnicy przedsiębiorcy. Jeżeli natomiast w wyniku sądowej kontroli okaże się, że zastrzeżona informacja nie stanowi tajemnicy przedsiębiorcy, to zadeklarowane zastrzeżenie staje się bezskuteczne" (wyrok NSA z 28 października 2016 r., I OSK 603/15).

Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia uznać należy, że przy żądaniu dostępu do wyroku sądu (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p.), dla uznania tajemnicy przedsiębiorcy na gruncie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. nie jest wystarczające odwołanie się do faktu, że na podstawie art. 153 § 11 k.p.c. wyłączono jawność postępowania przed sądem i w oparciu o tę okoliczność określanie zakresu ewentualnej odmowy udostępnienia informacji publicznej. Należy bowiem ustalić, jakie informacje lub dokumenty sam przedsiębiorca uznał w tym postępowaniu za tajemnicę (co zastrzegł, jako tajemnicę przedsiębiorcy) – na podstawie wniosku o wyłączenie jawności lub innych dokumentów. Następnie, tak jak w każdym innym wypadku należy poczynić ustalenia, czy zastrzeżone informacje nie zostały już wcześniej legalnie udostępnione (choćby dane z wokandy, na co zwracał uwagę skarżący, lub dane zawarte w artykule prasowym złożonym na rozprawie przed NSA, który nie mógł być uznany za dowód z dokumentu w rozumieniu art. 106 § 3 p.p.s.a.). Po dokonaniu takich ustaleń należy następnie ocenić, czy mamy rzeczywiście do czynienia z tajemnicą przedsiębiorcy i w jakim zakresie, a zakres ewentualnej tajemnicy przedsiębiorcy powinien być uzasadniony stosownie do wymagań art. 107 § 3 k.p.a. Nie wystarczy bowiem stwierdzić – jak uczynił to organ odwoławczy – że informacje finansowe dotyczące wysokości oraz okresu uiszczanych opłat w związku z użytkowaniem infrastruktury kolejowej mają wartość handlową i gospodarczą, kiedy zakres anonimizacji uzasadnienia wyroku (czyli odmowy udostępnienia informacji publicznej) był o wiele szerszy. Ową wartość gospodarczą czy finansową należy też w odpowiedni sposób uzasadnić, jeśli organ potwierdza, że może to stanowić tajemnicę przedsiębiorcy.

Oparcie się wyłącznie na fakcie wyłączenia jawności postępowania przed sądem powszechnym (art. 153 k.p.c.) – która służy przede wszystkim swobodzie wypowiedzi i prowadzenia dowodów przez strony postępowania z zachowaniem w tajemnicy tego, co przedsiębiorca uznaje za tajemnicę – oraz dokonanie przez organ własnej oceny zakresu tajemnicy przedsiębiorcy, bez odwołania się w tej kwestii do stanowiska samego przedsiębiorcy (powoda w sprawie), odbyło się zatem z naruszeniem art. 5 ust. 2 i art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) tiret trzecie u.i.d.p. w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, poprzez ich błędną wykładnię (w kontekście art. 153 k.p.c.), co słusznie podniesiono w zarzutach skargi kasacyjnej. Ponadto owa błędna wykładnia doprowadziła do nieakceptowalnej sytuacji – co również podniesiono w skardze kasacyjnej – że wyłączenie jawności rozprawy przesądza o dopuszczalności wyłączenia jawności uzasadnienia wyroku sądu powszechnego w bliżej nieokreślonym zakresie. To wszystko również sprawia, że Sąd I instancji dopuścił się naruszenia art. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. poprzez oddalenie skargi pomimo sporządzenia przez organ uzasadnienia decyzji w taki sposób, który uniemożliwia poznanie motywów rozstrzygnięcia, co do wystąpienia i co do zakresu ewentualnej tajemnicy przedsiębiorcy.

Ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę ocenę prawną i wskazania, co do dalszego postępowania, wynikające z powyższych rozważań.

Mając to na uwadze, na podstawie art. 188 w zw. z art. 193 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.