Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1380/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2017-03-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję w całości i umorzono postępowanie - art.145 par.3 ustawy - PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 6q ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 250
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - tekst jednolity
article: art. 180 par. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 39 ust. 4
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędzia WSA Paweł Kornacki (spr.), Protokolant Dominika Zabielska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2017 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Zarządu A Sp. z o. o. w S. z dnia [...]r. nr [...]i umarza postępowanie administracyjne.


UZASADNIENIE

1. K. W. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r., utrzymującą w mocy decyzję Zarządu A. Spółki z o.o. w S. (dalej powoływanej także jako: CzPK) w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

2. Zaskarżona decyzja została wydana na gruncie następującego stanu sprawy.

2.1. W dniu [...] r. skarżąca złożyła deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w odniesieniu do nieruchomości niezamieszkanej, a na której powstają odpady komunalne. Zadeklarowała odbiór jednego pojemnika o pojemności 1100 litrów na odpady wytworzone w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej i wysokość miesięcznej opłaty [...] zł.

W dniu [...] r. do CzPK wpłynęła korekta deklaracji skarżącej. Wykazała w niej zapotrzebowanie na jeden pojemnik o pojemności 120 litrów na odpady wytworzone w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej i zadeklarowała miesięczną opłatę od dnia 1 października 2015 r. w wysokości [...] zł.

Pismem z dnia [...] r. CzPK powiadomiło skarżącą, że w okresie od 9 listopada 2015 r. do 23 listopada 2015 r. dokona czynności kontrolnych w związku z prowadzonymi czynnościami wyjaśniającymi w celu określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

W dniu [...] r. przeprowadzono – jak to ujęto – czynności kontrolne na nieruchomości skarżącej. Stwierdzono jeden pojemnik na odpady o pojemności 1100 litrów oznakowany kodem 150106 firmy B. oraz pojemnik 120 litrów na odpady komunalne zmieszane. Wskazano jednak, że w obu pojemnikach znajdowały się odpady komunalne zmieszane. Skarżąca zawarła z firma B. umowę na odbiór odpadów z pojemnika 1100 litrów, ponieważ ta firma oferowała niższą cenę.

Pismem z dnia [...] r. powołując się na art. 274a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm. – dalej: o.p.) CzPK wezwało skarżącą do wskazania ilości faktycznie wytwarzanych odpadów komunalnych zmieszanych.

W odpowiedzi skarżąca podała, że ilość odpadów na posiadanej przez nią nieruchomości uległa zmniejszeniu, od czasu kiedy pracownicy i klienci firmy dokonują segregacji odpadów. Okazało się bowiem, że ilość odpadów "o charakterze domowym" jest znacznie mniejsza od odpadów pochodzących z działalności firmy (kartony, opakowania po sprzęcie, opakowania po częściach). Dlatego złożyła korektę deklaracji.

2.2. Postanowieniem z dnia [...] r. CzPK wszczęło postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie opadami komunalnymi.

W toku tego postępowania wydano następnie w dniu [...] i w dniu [...] r., oraz w dniu [...] r. postanowienia o niemożliwości załatwienia sprawy w ustawowym terminie.

Pismem z dnia [...] r. wezwano skarżącą do osobistego stawiennictwa celem przesłuchania w charakterze strony. Skarżąca nie stawiła się, ale pismem z dnia [...] r. wskazała, że podtrzymuje deklarację z dnia [...] r.

Pismem z dnia 2 maja 2016 r. CzPK zawiadomiło skarżącą o możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranego w sprawie materiału dowodowego.

Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Zarząd A. sp. z o.o. w S. określił skarżącej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na kwotę [...] zł za każdy miesiąc, począwszy od października 2015 r., odpowiadającą opłacie za jeden pojemnik na odpady komunalne zmieszane wytworzone w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej o pojemności 1100 litrów oraz jeden pojemnik o pojemności 120 litrów, opróżniane z częstotliwością raz w miesiącu.

Wydając decyzję organ powołał się m.in. na uchwałę Rady Miasta C. z dnia [...] r., nr [...] w sprawie upoważnienia Zarządu Spółki A. spółka z o.o. w S. do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej.

W uzasadnieniu organ wskazał, że przeprowadzone w dniu [...] r. czynności kontrolne wykazały, że na nieruchomości skarżącej znajdowały się pojemniki o pojemności 1100 i 120 litrów, w których były odpady komunalne zmieszane. Decyzja o zmianie firmy odbierającej odpady była podyktowana względami oszczędnościowymi a nie zmianą charakteru odpadów. Poza tym organ powołał się na regulacje ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 250 ze zm. – dalej: u.c.p.g.).

2.3. W odwołaniu strona zarzuciła naruszenie:

- art. 272, 274, 120, 121 i 280 o.p. poprzez przekroczenie uprawnień podczas prowadzonych przez CzPK czynności sprawdzających, a w szczególności w zakresie przeprowadzonej w dniu [...] r. kontroli;

- art. 181 w zw. z art. 280 o.p. w sytuacji, gdy z otrzymanych umocowań do przeprowadzenia czynności sprawdzających na podstawie art. 272 i 274 o.p. takiego dowodu w tym czasie nie można było przeprowadzić;

- art. 6o u.c.p.g. w zw. z art. 120 i 121 o.p. poprzez błędne stosownie tych przepisów;

- art. 120, 121, 272 i 274 o.p. oraz przepisów Działu VI o.p. w związku z przeprowadzonymi w dniu 19 listopada 2015 r. czynnościami kontrolnymi;

- art. 155 § 1, art. 159 § 1 w zw. z art. 293 i 294 o.p. poprzez uznanie, że umocowanie nadane przez Radę Miasta C. upoważnia Zarząd A. spółki z o.o. w Sobuczynie do przeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony;

- art. 125 o.p. poprzez toczenie postępowania administracyjnego przez okres 4 miesięcy w sytuacji braku złożoności i skomplikowania sprawy.

2.4. Kolegium decyzją z dnia [...] r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu wskazało na definicję odpadów komunalnych powołując się na art. 3 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2013 r., poz. 21 ze zm.) oraz powołało się na rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz.U. z 2014 r., poz. 1923). Na tej podstawie wyciągnęło wniosek, że odpady o kodzie 150106 (odpady opakowaniowe zmieszane) to także odpady komunalne.

Organ wskazał, że podstawę do ustaleń faktycznych mógł stanowić protokół z kontroli nieruchomości skarżącej w dniu [...] r. Wynika z niego, że skarżąca gromadzi odpady komunalne w pojemnikach o pojemności 1100 i 120 litrów.

Kolegium powołało się także na regulacje u.c.p.g. oraz uchwałę nr [...] Rady Miasta C. z dnia [...] r. w sprawie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, położonych na terenie Gminy Miasto C., na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne. Wysnuło wniosek, że gmina ma monopol na odbieranie odpadów komunalnych od mieszkańców.

Odnośnie do kompetencji CzPK do prowadzenia czynności kontrolnych Kolegium wskazało na wydaną na podstawie art. 39 ust. 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2001 r., poz. 1591 ze zm. – dalej: u.s.g.) uchwałę Rady Miasta C. nr [...] z dnia [...] r. w sprawie upoważnienia Zarządu Spółki A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej (Dziennik Urzędowy Województwa Śląskiego z 2013 r., poz. 2148 – dalej powoływana także jako: uchwała nr 539/XXX/2012). Kolegium przytoczyło też orzecznictwo sądów administracyjnych z którego wynika możliwość upoważnienia w tym trybie podmiotu zewnętrznego do podejmowania czynności sprawdzających.

3.1 W skardze strona zarzuciła naruszenie:

- art. 9u u.c.p.g. w zw. z art. 379 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 1232 ze zm.) i art. 79a oraz 79b ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 584 ze zm.) oraz Działu VI o.p. Kontrola podatkowa – dotyczących dowodu w postaci przeprowadzonych czynności kontrolnych, na którym oparto wszystkie ustalenia w sprawie;

- art. 120 i 121 § 1 o.p. oraz art. 122, 187 o.p.

Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Kolegium w całości.

3.2. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

4. Skarga jest zasadna, ponieważ wydane w tej sprawie decyzje naruszają przepisy o postępowaniu dowodowym, tj. z art. 180 § 1 o.p. oraz z art. 122, 187 § 1 i art. 191 o.p. w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: p.p.s.a.).

5.1. Na wstępie rozważań Sąd stwierdza, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem art. 57a, który w tej sprawie nie ma zastosowania).

5.2. Dlatego po pierwsze należy zwrócić uwagę na uchwałę NSA z dnia 19 grudnia 2016 r., II FPS 3/16 (Lex nr 2166631), która – na tle wzajemnej relacji art. 143 o.p. i art. 39 ust. 4 u.s.g. - dotyczy dopuszczalności powierzenia przez radę gminy innym podmiotom niż wójt, burmistrz (prezydent miasta), czynności związanych z wydawaniem decyzji określających opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

W punkcie 1. tej uchwały NSA zajął stanowisko, że w sprawach opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi przepis art. 6q ust. 1 u.c.p.g. wyłącza stosowanie przepisu art. 39 ust. 4 u.s.g. Tym samym uznał, że rada gminy nie może przekazać kompetencji do załatwiania czynności związanych z opłatami za gospodarowanie odpadami komunalnymi podmiotom zewnętrznym.

W tym miejscu Sąd wskazuje, że przepis art. 269 § 1 p.p.s.a. nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale i przyjmować wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Powyższe uwagi mają takie znaczenie dla sprawy, że wydający decyzję w I instancji podmiot, to spółka komunalna, będąca podmiotem zewnętrznym wobec organu podatkowego, tj. Prezydenta Miasta C. CzPK upoważnienie do wydania decyzji czerpało z powołanej wyżej uchwały Rady Miasta C. nr [...].

W tym stanie rzeczy, poprzestając tylko na pierwszym punkcie uchwały NSA, należałoby uznać, że decyzja wydana w I instancji została wydana przez organ niewłaściwy i wyeliminować z obrotu prawnego, już z tego względu, zarówno decyzję Kolegium, jak i decyzję CzPK.

5.3. Jednakże Sąd zwraca uwagę, że w punkcie 2. uchwały z dnia 19 grudnia 2016 r. NSA zastrzegł, że wykładnia dokonana w uchwale wiąże od dnia jej podjęcia. W uzasadnieniu uchwały, w tej mierze, NSA stwierdził, że opowiedzenie się w tym przypadku za retrospektywnym oddziaływaniem wykładni w odniesieniu do budzących wątpliwości interpretacyjne przepisów prawa, w sytuacji zarysowania się rozbieżności w dotychczasowym orzecznictwie NSA, mogłoby podważyć zaufanie do organów władzy publicznej, w tym sądów. Zaufanie to jest uznawane za wartość, która w demokratycznym państwie prawnym podlega ochronie konstytucyjnej. W art. 2 Konstytucji RP trzeba więc poszukiwać rozwiązań służących realizacji tej wartości, przy pełnym poszanowaniu innych standardów konstytucyjnych - tak w uchwale pełnego składu Sądu Najwyższego z 28 stycznia 2014 r. (OSNC 2014 nr 5 poz. 49). NSA dodał również – co należy w tym miejscu zaakcentować – że oddziaływanie wykładni na przyszłość rodzi po stronie rad gmin obowiązek zmiany w rozsądnym terminie podjętych uchwał w celu uwzględnienia w nich stanowiska zajętego przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Wobec powyższego, Sąd orzekający stwierdza, że co prawda w pierwszej instancji decyzja w sprawie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie została wydana przez organ podatkowy (w tym przypadku: Prezydenta Miasta C.), lecz przez spółkę komunalną upoważnioną przez Radę Miasta na podstawie art. 39 ust. 4 u.s.g., ale określenie przez NSA mocy wiążącej uchwały jedynie od dnia jej podjęcia, oznacza, że ma ona zastosowanie tylko do decyzji wydanych po dniu podjęcia uchwały. Zatem decyzję wydaną przez CzPK w analizowanej kategorii spraw, przed podjęciem uchwały, należy uznać za wydaną przez właściwy organ administracji publicznej w znaczeniu funkcjonalnym.

Prospektywne oddziaływanie uchwały ma znaczenie dla treści orzeczenia Sądu, ale o tym poniżej, w związku z motywami podjęcia rozstrzygnięcia o umorzeniu kontrolowanego postępowania administracyjnego.

6. Konsekwencją przyjęcia z wyżej naszkicowanych powodów, że przed podjęciem przez NSA w dniu 19 grudnia 2016 r., uchwały II FPS 3/16 - Rada Miasta mogła skutecznie upoważnić CzPK do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej na podstawie art. 39 ust. 4 u.s.g., jest wniosek, że w ramach takiego upoważnienia mogło się mieścić nie tylko wydawanie decyzji określających wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, ale także podejmowanie przez CzPK czynności sprawdzających. Sąd orzekający, odmiennie aniżeli strona skarżąca, podziela stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 26 listopada 2013 r., II OSK 2409/13 (Lex nr 1430374), że zakres upoważnienia organu pozostającego poza strukturą jednostki samorządu terytorialnego mógł obejmować także uprawnienia sprawdzające oraz egzekucyjne. Skoro bowiem całą dokumentacją wynikającą z realizacji nałożonych przez u.c.p.g. obowiązków mógł dysponować podmiot posiadający upoważnienie do wydawania decyzji wymiarowych, o jakim mowa w art. 39 ust. 4 u.s.g. (w tym przypadku CzPK), to nie można było zakazać Radzie Miasta scedowania także kompetencji i uprawnień ściśle powiązanych z realizowanymi zadaniami (podobnie NSA w wyroku z dnia 24 lutego 2015 r., II OSK 2289/14, Lex nr 1772456).

Sąd też zauważa, że w ramach możliwości scedowania przeprowadzenia przez podmiot zewnętrzny czynności sprawdzających, na podstawie treści art. 272 pkt 3 o.p., należy przyjąć, że upoważniony w trybie art. 39 ust. 4 u.s.g. podmiot mógł przeprowadzać czynności sprawdzające mające na celu ustalenie stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do stwierdzenia zgodności z przedstawionymi dokumentami. W tej materii mieści się zaś m.in. dokonanie oględzin (por. uzasadnienie uchwały NSA z dnia 24 października 2014 r., I FPS 3/16, Lex nr 2135977).

7.1. Jednakże, aby nawet przed podjęciem przez NSA uchwały z dnia 19 grudnia 2016 r., II FPS 3/16, określony podmiot zewnętrzny wobec organu podatkowego, mógł podjąć określone działanie, Rada Miasta musiała upoważnić go do tego w uchwale opartej na art. 39 ust. 4 u.s.g.

W tej sprawie, taką uchwałą jest uchwała Rady Miasta C. z dnia [...] r., nr [...] w sprawie upoważnienia Zarządu Spółki A. Spółka z o.o. w S. do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej.

7.2. W pierwotnym brzmieniu Rada Miasta upoważniła CzPK do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej w zakresie:

1) prowadzenia postępowań i określania w drodze decyzji wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w razie nie złożenia przez właściciela nieruchomości deklaracji o wysokości tej opłaty albo powstania uzasadnionych wątpliwości, co do danych zawartych w złożonej przez niego deklaracji, na zasadach określonych w art. 6o u.c.p.g.,

2) określania w drodze decyzji wysokości zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na podstawie art. 6p u.c.p.g.,

3) wydawania decyzji na podstawie art. 5 ust. 7 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 u.c.p.g. nakazujących wykonanie obowiązku wyposażania nieruchomości w pojemniki służące do zbierania odpadów komunalnych oraz utrzymywania tych pojemników w odpowiednim stanie sanitarnym, porządkowym i technicznym,

4) dokonywania czynności sprawdzających, o których mowa w art. 272 o.p., mających na celu:

a) sprawdzanie terminowości:

– składania deklaracji,

– wpłacania zadeklarowanych opłat, w tym również pobieranych przez płatników oraz inkasentów;

b) stwierdzanie formalnej poprawności dokumentów wymienionych w pkt a;

c) ustalanie stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do stwierdzenia zgodności z przedstawionymi dokumentami,

5) w razie stwierdzenia, że deklaracja zawiera błędy rachunkowe lub inne oczywiste omyłki bądź, że wypełniono ją niezgodnie z ustalonymi wymaganiami, w zależności od charakteru i zakresu uchybień:

a) korygowania deklaracji, dokonując stosownych poprawek lub uzupełnień, jeżeli zmiana wysokości zobowiązania z tytułu opłaty, kwoty nadpłaty, kwoty zwrotu opłaty lub wysokości straty w wyniku tej korekty nie przekracza kwoty [...] zł,

b) zwracania się do składającego deklarację o jej skorygowanie oraz złożenie niezbędnych wyjaśnień, wskazując przyczyny, z powodu których informacje zawarte w deklaracji podaje się w wątpliwość,

6) uwierzytelniania kopii skorygowanej deklaracji, o której mowa w pkt 5,

7) doręczania właścicielowi nieruchomości uwierzytelnionej kopii skorygowanej deklaracji wraz z informacją o związanej z korektą deklaracji zmianie wysokości zobowiązania z tytułu opłaty, kwoty nadpłaty lub zwrotu opłaty bądź informację o braku takich zmian,

8) żądania złożenia wyjaśnień w sprawie przyczyn niezłożenia deklaracji lub wezwanie do jej złożenia, jeżeli deklaracja nie została złożona mimo takiego obowiązku,

9) w razie wątpliwości co do poprawności złożonej deklaracji - wzywania do udzielenia, w wyznaczonym terminie, niezbędnych wyjaśnień lub uzupełnienia deklaracji, wskazując przyczyny podania w wątpliwość rzetelności danych w niej zawartych,

10) dokonywania oględzin lokalu mieszkalnego lub części tego lokalu, za zgodą właściciela nieruchomości, jeżeli jest to niezbędne do zweryfikowania zgodności stanu faktycznego z danymi wynikającymi z deklaracji złożonej przez właściciela nieruchomości oraz z innych dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków na cele mieszkaniowe,

11) wyznaczania nowego terminu przeprowadzenia oględzin, w razie nieudostępnienia lokalu mieszkalnego w uzgodnionym terminie,

12) sporządzania protokołu przeprowadzonych oględzin.

7.3. Jednakże Rada Miasta C. uchwałą nr [...] z dnia [...] r. w sprawie zmiany uchwały nr [...] Rady Miasta C. z dnia [...] r. w sprawie upoważnienia Zarządu Spółki A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej (Dziennik Urzędowy Województwa Śląskiego z 2013 r., poz. 2149) postanowiła, że upoważnienie CzPK wynikające z wyżej cytowanej uchwały nr [...] ogranicza się do:

1) prowadzenia postępowań i określania w drodze decyzji wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w razie nie złożenia przez właściciela nieruchomości deklaracji o wysokości tej opłaty albo powstania uzasadnionych wątpliwości, co do danych zawartych w złożonej przez niego deklaracji, na zasadach określonych w art. 6o u.c.p.g.,

2) określania w drodze decyzji wysokości zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na podstawie art. 6p u.c.p.g.,

3) wydawania decyzji na podstawie art. 5 ust. 7 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 u.c.p.g. nakazujących wykonanie obowiązku wyposażania nieruchomości w pojemniki służące do zbierania odpadów komunalnych oraz utrzymywania tych pojemników w odpowiednim stanie sanitarnym, porządkowym i technicznym.

Upoważnienie tej treści obowiązywało od dnia 22 marca 2013 r., a następnie w czasie podejmowania przez CzPK – jak to określono - czynności kontrolnych, wobec skarżącej i wydania przez CzPK decyzji w I instancji.

7.4. Zatem od dnia 22 marca 2013 r. CzPK nie było upoważnione do przeprowadzania czynności sprawdzających, o których mowa w art. 272 i nast. o.p. – i to przyjmując tylko prospektywne oddziaływanie uchwały NSA z dnia 19 grudnia 2016 r., II FPS 3/16.

W konsekwencji należy stwierdzić, że znajdujący się w aktach sprawy dokument w postaci notatki z przeprowadzonej kontroli w dniu 19 listopada 2015 r. nie może stanowić dowodu w tej sprawie. Organy uznając inaczej naruszyły art. 180 § 1 o.p. w sposób, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

Stosownie bowiem do art. 180 § 1 o.p. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, ale jeśli nie jest sprzeczne z prawem. Obowiązkiem organu podatkowego jest bowiem czuwanie nad tym, ażeby nie posłużyć się dowodem sprzecznym z prawem. Ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego może zatem nastąpić wyłącznie legalnymi środkami dowodowymi. Sprzeczność z prawem oznacza sprzeczność z prawem materialnym, z prawem procesowym albo ustrojowym.

W tym przypadku występuje sprzeczność z prawem procesowym, ponieważ wskazany dokument w postaci notatki z przeprowadzonej kontroli nie został sporządzony przez organ podatkowy I instancji, czego wymaga art. 272 o.p., tj. Prezydenta Miasta C. (por. art. 13 § 1 pkt 1 o.p. i art. 6q ust. 1 u.c.p.g.), a podmiot zewnętrzny (tj. CzPK) w dniu 19 listopada 2015 r. nie posiadał udzielonego na podstawie art. 30 ust. 4 u.s.g. upoważnienia do tego rodzaju czynności (por. wyrok NSA z dnia 27 maja 1998 r., I SA/Kr 827/97, Lex nr 33615).

Tylko na marginesie Sąd wskaże ponadto, iż CzPK posługuje się terminem "czynności kontrolne", notatka z przeprowadzonej "kontroli", zaś pierwotny tekst uchwały z dnia [...] r., nr [...] upoważniał CzPK do przeprowadzania czynności sprawdzających na podstawie art. 272 i nast. o.p., a nie do przeprowadzania kontroli podatkowej (art. 281 i nast. o.p.). Niemniej zważywszy, że w piśmie z dnia 16 grudnia 2015 r. CzPK powołuje się na art. 274a o.p. oraz biorąc pod uwagę zasadę falsa demonstratio non nocet, Sąd stwierdza, że ta nieścisłość nie ma istotnego znaczenia w tej sprawie.

8. Stwierdzenie, że notatka z dnia 19 listopada 2015 r., jako sprzeczna z prawem, nie może w tej sprawie stanowić dowodu generuje daleko idące konsekwencje. W realiach sprawy był to jedyny dokument na którym organy oparły swoje rozstrzygnięcia – niekorzystne dla skarżącej. Tylko z tego dokumentu wynikało, że skarżąca w ramach prowadzonej działalności gospodarczej wytwarza odpady komunalne, które zajmują nie tylko pojemnik 120 litrowy, ale również pojemnik 1100 litrowy. Te fakty stały się bazą dla wydania decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości wyższej, aniżeli wynikająca z korekty deklaracji.

Wyeliminowanie z kręgu dopuszczalnych dowodów notatki z dnia [...] r. powoduje, że wyżej naszkicowane ustalenia organów nie znajdują oparcia w rezultatach postępowania dowodowego. Ściślej rzecz ujmując, w sprawie nie ma żadnego innego dowodu, poza wyjaśnieniami skarżącej i złożonymi przez nią deklaracjami.

Finalnie należy zatem przyjąć, że niekorzystne dla skarżącej decyzje zostały wydane z naruszeniem art. 122, 187 § 1 i art. 191 o.p., stosownie do których w toku postępowania podatkowego organ podejmuje wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, ocenić czy dana okoliczność została udowodniona.

9.1. Dlatego Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Kolegium. Stosując art. 135 p.p.s.a. Sąd uchylił także decyzję wydaną w I instancji, ponieważ jest obarczona identycznymi błędami jak decyzja organu odwoławczego.

9.2. Ponadto stosując art. 145 § 3 p.p.s.a. Sąd umorzył kontrolowane postępowanie administracyjne.

Jak wyżej stwierdzono, NSA w uchwale z dnia 19 grudnia 2016 r., II FPS 3/16 stwierdził, że w sprawach opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi przepis art. 6q ust. 1 u.c.p.g. wyłącza stosowanie przepisu art. 39 ust. 4 u.s.g. Tym samym uznał, że rada gminy nie może przekazać kompetencji do załatwiania czynności związanych z opłatami za gospodarowanie odpadami komunalnymi podmiotom zewnętrznym. Podmiotem uprawnionym do prowadzenia postępowań w tej materii jest tylko organ podatkowy wymieniony w art. 13 o.p., w tym przypadku Prezydent Miasta.

Jednocześnie w pkt 2 uchwały, NSA wskazał, że wykładnia dokonana w uchwale wiąże od dnia jej podjęcia. To oznacza, o czym była już mowa, że o ile decyzję wydaną, przez CzPK przed podjęciem uchwały, należy uznać za wydaną przez właściwy organ administracji publicznej w znaczeniu funkcjonalnym, o tyle ponowne orzekanie przez CzPK, już po podjęciu uchwały, nie jest dopuszczalne.

Prospektywne oddziaływanie uchwały implikuje więc podjęcie przez Sąd rozstrzygnięcia o umorzeniu kontrolowanego postępowania administracyjnego. Bez umorzenia postępowania administracyjnego przez Sąd sprawa wróciłaby na etap postępowania przed CzPK, który po podjęciu przez NSA omawianej uchwały nie może być uznany za organ właściwy do załatwienia niniejszej sprawy. Stwierdzenie niewłaściwości organu, który orzekałby ponownie w I instancji musi skutkować umorzeniem postępowania, jako bezprzedmiotowego (por. wyrok NSA z dnia 21 lipca 2016 r., II OSK 2780/14, Lex nr 2165356; G. Łaszczyca w: G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Tom II, Warszawa 2010, s. 31).

9.3. Jednocześnie Sąd podkreśla, że umorzenie kontrolowanego postępowania administracyjnego nie wyklucza wszczęcia postępowania i wydania wobec skarżącej, decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi przez właściwy – w świetle wiążącej, prospektywnej wykładni dokonanej w uchwale z dnia [...] r., [...] – organ. Na gruncie tej sprawy jest nim Prezydent Miasta C.

10. Wobec powyższego, ustosunkowywanie się do zarzutów skargi wykraczających poza problematykę wyżej omówioną, jest w tej sprawie bezprzedmiotowe.

11. Z tych powodów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 145 § 3, art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji. Nie zasądzono na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania ponieważ skarżąca pomimo pouczenia przez Sąd (por. pismo przewodnie do doręczenia odpisu odpowiedzi na skargę) i wbrew wymogowi z art. 210 § 1 p.p.s.a. nie zgłosiła w tej mierze wniosku.