Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 114/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7,80,107 par. 3, 77 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 2 pkt 16,  art. 4  ust. 1i2,  art. 5
journal: Dz.U. 2017 poz 1851
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka, Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.), Protokolant Referent-stażysta Damian Szczurowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi P. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzją oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. nr [...].


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 7 sierpnia 2017 r. P. Ł. (dalej: wnioskodawca, strona, skarżący,) zwrócił się do Prezydenta Miasta S. o przyznanie świadczenia wychowawczego na kolejne dziecko – L. Ł., wskazując jednocześnie, że w skład jego rodziny wchodzą (poza nim): L. Ł. (córka wnioskodawcy) i R. Ł. (syn wnioskodawcy).

Decyzją Prezydenta Miasta S. z dnia [...] nr [...] odmówiono przyznania świadczenia wychowawczego na dziecko – L. Ł. z tym uzasadnieniem, że R. Ł. nie wchodzi w skład rodziny strony, a tym samym świadczenie wychowawcze na rzecz kolejnego dziecka nie przysługuje. Organ I instancji wskazał, że w wydanym przez Sąd Okręgowy w K.wyroku z dnia [...] sygn. akt [...] wykonywanie władzy rodzicielskiej nad R. Ł. matce A. Ł. powierzono matce. Nadto stwierdził, że do wyroku tego nie został sporządzony plan rodzicielski co oznacza, że nie występuje opieka naprzemienna, o której mowa w art. 5 ust. 2a ustawy z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2016 r., poz.195). Według organu wnioskodawcy w myśl art. 5 ust. 3 i ust. 4 ww. ustawy przysługuje prawo do ubiegania się o świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko córkę L. Ł. o ile zostanie spełnione kryterium dochodowe, o którym mowa w art. 4 ust. 2 tej ustawy.

P. Ł. odwołał się od powyższej decyzji podnosząc, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z partnerką P. P., córką L. Ł. i synem R. Ł. W stosunku do syna nie ma ograniczonych praw rodzicielskich, ma prawo do współdecydowania o istotnych sprawach życiowych syna, aktywnie uczestniczy w jego wychowaniu, ma uregulowane kontakty z synem wyrokiem Sądu Okręgowego w K., jak również poza wyrokiem. Wskazał, że opieka nad synem jest sprawowana w porównywalnych i powtarzalnych okresach. Ponosi wydatki na utrzymanie dziecka poprzez regularne płacenie alimentów, a także wydatki na wyjazdy szkolne oraz dodatkowe leczenie syna. W jego mieszkaniu syn ma zapewnione dobre warunki do odpoczynku, nauki i zabawy (własne łóżko, biurko do nauki, szafkę na odzież, książki, zabawki). Zabezpiecza dziecku odzież i obuwie, środki czystości oraz leki. Zdaniem skarżącego decyzja jest dla niego krzywdząca, gdyż ma na utrzymaniu dwoje dzieci, które wychowuje.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2015 r., poz. 1659 – zwanej dalej w skrócie "k.p.a."), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy przytoczył brzmienie przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, w tym art. 4 ust. 2 określającego krąg osób uprawnionych do świadczenia wychowawczego, art. 2 pkt 14 definiującego pojęcie pierwszego dziecka, a także art. 2 ust. 16, zgodnie z którym rodzina oznacza odpowiednio następujących członków rodziny: małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz zamieszkujące wspólnie z tymi osobami, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia, a także dzieci, które ukończyły 25 rok życia, legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2016 r. poz. 162); do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko; w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, dziecko zalicza się jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców.

W ocenie Kolegium zasadnie organ pierwszej instancji odmówił przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia na dziecko – L. Ł. , gdyż jest ono pierwszym dzieckiem w rodzinie. Syn wnioskodawcy R. Ł. nie należy bowiem do składu rodziny w rozumieniu cytowanej ustawy, gdyż zgodnie z wyrokiem Sądu Okręgowego w K. [...] z dnia [...] sygn. akt [...] matce zostało powierzone wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnim R. Ł., a strona ma prawo współdecydowania o istotnych sprawach życiowych dziecka takich jak wybór szkoły, zawodu, organizacji wypoczynku i leczenia. Kolegium wskazało, że w pkt 3 wyroku uregulowano kontakty ojca z synem, ponadto syn nie zamieszkuje wspólnie z ojcem (tworzy rodzinę w rozumieniu ustawy z matką). Nadto wskazano, że stronie nie została orzeczona opieka naprzemienna, a nadto strona nie wniosła o przyznanie świadczenia na pierwsze dziecko.

Mając na względzie powyższe Kolegium stwierdziło, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa i została wydana zgodnie z przepisami prawa.

Opisana wyżej decyzja Kolegium stała się przedmiotem skargi skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, w której skarżący wniósł o uchylenie decyzji obu instancji oraz przekazanie do rozpatrzenia jego wniosku o świadczenie wychowawcze. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 2 pkt 16 i ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. a także art. 15 ww. ustawy poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu rzeczy oraz niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy, a nadto brak wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

W uzasadnieniu skarżący zasadniczo powtórzył argumentację zawartą uprzednio w odwołaniu. Ponadto wskazał, że w wyroku orzekającym rozwód znalazło się porozumienie (szczegółowy plan wychowawczy) zawarte między nim i byłą żoną co do zasad kontaktów z synem oraz określające kiedy syn będzie przebywał z matką a kiedy z nim. Twierdził, że opieka jest sprawowana w porównywalnych i powtarzalnych okresach w związku z tym syna zalicza się do członków rodzin obydwojga rodziców. Podniósł, że organy I i II instancji nie dokonały analizy wyroku rozwodowego. Mimo, że w wyroku tym brak jest zapisu dokładnie brzmiącego "opieka naprzemienna" w praktyce taką opiekę wykonuje. Skarżący nadmienił, że ani w ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, ani w kodeksie rodzinnym i opiekuńczym nie została zawarta definicja opieki naprzemiennej. Zauważył również, że organ I instancji nie wykorzystał możliwości zawartej w art. 15 ust. 1 ww. ustawy dotyczącym przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego mającego na celu faktyczne rozstrzygnięcie problemu. Następnie zacytował fragmenty orzeczeń sądów administracyjnych w kwestii rozumienia opieki naprzemiennej. Stanowisko Kolegium, że syn nie zamieszkuje z nim i tworzy rodzinę z matką uznał za niezgodne ze stanem faktycznym. Wskazał, że gdy syn jest pod jego bezpośrednią opieką, pozostaje na jego utrzymaniu, mieszka z nim i swoją siostrą, to wówczas razem tworzą rodzinę.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o jej oddalenie , podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji wraz z towarzyszącą mu argumentacją.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 2088) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolę zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli legalności zapadłych w sprawie rozstrzygnięć Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. o odmowie przyznania skarżącemu świadczenia wychowawczego na kolejne dziecko.

Warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego oraz zasady przyznawania i wypłacania tego świadczenia regulują przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2017 r., poz. 1851 ze zm.), dalej "ustawa". Zgodnie z art. 4 ust. 1 tej ustawy celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka (art. 4 ust. 2 ustawy). Zgodnie zaś z art. 5 ust. 1 ustawy świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, w wysokości 500 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie, z tym że świadczenie to przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800 zł (art. 5 ust. 3 ustawy).

W przedmiotowej sprawie P. Ł. złożył wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego na L. Ł. jako drugie dziecko w rodzinie. We wniosku tym określił bowiem, że w skład jego rodziny wchodzi dwoje dzieci: R. Ł. oraz L. Ł.

Zasadniczą, a jednocześnie sporną kwestią jest poprawność poczynionego przez organy ustalenia składu rodziny skarżącego na potrzeby ustalenia świadczenia wychowawczego, a więc kręgu osób zaliczających się do jego rodziny w rozumieniu art. 2 pkt 16 ustawy. Poprawność ustalenia tego faktu warunkuje bowiem prawo do świadczenia wychowawczego na kolejne dziecko w rodzinie, bez uwzględniania kryterium dochodowego. Dla prawidłowego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy konieczne było zatem ustalenie, czy R. Ł. – w świetle art. 2 pkt 16 ustawy - jest członkiem rodziny skarżącego.

Pojęcie "rodziny" zostało w ustawie zdefiniowane w art. 2 pkt 16 ustawy, w którym stwierdzono, że ilekroć jest w niej mowa o rodzinie oznacza to odpowiednio następujących członków rodziny: małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz zamieszkujące wspólnie z tymi osobami, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia, a także dzieci, które ukończyły 25 rok życia, legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2016 r. poz. 162); do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko; w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, dziecko zalicza się jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców.

Z przywołanego wyżej przepisu wynika, że w przypadku rodziców rozwiedzionych pozostających w separacji lub żyjących w rozłączeniu, ich wspólne dziecko, co do zasady, może być zaliczone tylko do jednej z rodzin. O tym, czy będzie to rodzina ojca, czy matki dziecka, decyduje fakt, z którym z rodziców dziecko faktycznie zamieszkuje i na czyim pozostaje utrzymaniu. Jedynym wyjątkiem pozwalającym na zaliczenie dziecka do obu rodzin jest sytuacja, gdy na mocy orzeczenia sądu dziecko jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców.

Z akt administracyjnych wynika, że wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] sygn. akt [...] orzeczono o rozwiązaniu przez rozwód małżeństwa skarżącego z A. Ł. W wyroku tym, Sąd powierzył wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnim synem R. Ł., przyznając P. Ł. prawo do współdecydowania o istotnych sprawach związanych z małoletnimi. Ponadto Sąd nałożył na obie strony obowiązek ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania małoletniego, przy czym P. Ł. zobowiązał do płacenia alimentów na rzecz syna. Jednocześnie Sąd uregulował sposób kontaktów ojca z synem z prawem zabierania dziecka do swojego miejsca zamieszkania.

Organy obu instancji stanęły na stanowisku, że skarżącemu nie przysługuje świadczenie wychowawcze na małoletnią córkę, gdyż jest ona jego pierwszym dzieckiem, bowiem w skład rodziny skarżącego nie wchodzi jego syn. Istotna zatem dla rozstrzygnięcia była kwestia czy syn skarżącego pozostaje pod opieką naprzemienną obojga rozwiedzionych rodziców.

Pojęcie "opieki naprzemiennej", którym ustawodawca posłużył się w art. 2 pkt 16 ustawy, jest niewątpliwie nowością w polskim systemie prawnym, jednak ani ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, ani też żaden inny akt prawny - w tym ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz.1822 ze zm. - dalej w skrócie: "k.p.c."), czy ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 2082 ze zm. – dalej w skrócie: "k.r.o.") - nie zawierają definicji tego pojęcia.

Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego posługuje się pojęciem "orzeczenie, w którym sąd określił, że dziecko będzie mieszkać z każdym z rodziców w powtarzających się okresach". Zostało ono wprowadzone do k.p.c. z dniem 29 sierpnia 2015 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2015 r., poz.1062). Zauważyć jednakże należy, że pojęcia tego użyto tylko w takim kontekście, że pewne unormowania k.p.c. będzie się do tego rodzaju orzeczeń stosować odpowiednio (tak w art. 582¹ § 4, art. 598²² i art. 756² § 2 k.p.c.).

Z kolei stosownie do art. 107 § 1 i 2 k.r.o. jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom żyjącym w rozłączeniu, sąd opiekuńczy może ze względu na dobro dziecka określić sposób jej wykonywania i utrzymywania kontaktów z dzieckiem. Sąd pozostawia władzę rodzicielską obojgu rodzicom, jeżeli przedstawili zgodne z dobrem dziecka pisemne porozumienie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem. Rodzeństwo powinno wychowywać się wspólnie, chyba że dobro dziecka wymaga innego rozstrzygnięcia. W braku porozumienia, o którym mowa w § 1, sąd, uwzględniając prawo dziecka do wychowania przez oboje rodziców, rozstrzyga o sposobie wspólnego wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem. Sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka, jeżeli dobro dziecka za tym przemawia. Podobne unormowanie zawarte jest w art. 58 § 1 i § 1a k.r.o., zgodnie z którymi w wyroku orzekającym rozwód sąd rozstrzyga o władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem obojga małżonków i kontaktach rodziców z dzieckiem oraz orzeka, w jakiej wysokości każdy z małżonków jest obowiązany do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania dziecka. Sąd uwzględnia pisemne porozumienie małżonków o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem po rozwodzie, jeżeli jest ono zgodne z dobrem dziecka. Rodzeństwo powinno wychowywać się wspólnie, chyba że dobro dziecka wymaga innego rozstrzygnięcia. W braku powyższego porozumienia sąd, uwzględniając prawo dziecka do wychowania przez oboje rodziców, rozstrzyga o sposobie wspólnego wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem po rozwodzie. Sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka, jeżeli dobro dziecka za tym przemawia. Regulację tą stosuje się także przy orzekaniu separacji (art. 613 § 1 k.r.o.).

Literalne odczytanie tej części art. 2 pkt 16 ustawy niewątpliwie prowadzi do konkluzji o konieczności uwzględnienia opieki naprzemiennej tyko wówczas, gdy wynika ona z orzeczenia sądu, to jednak, w ocenie Sądu, w przypadku braku takiego orzeczenia można przyjmować także jedno z ww. orzeczeń, jeżeli z jego treści wynikać będzie, że rodzice rozwiedzeni, żyjący w separacji lub w rozłączeniu sprawują opiekę nad wspólnym dzieckiem na przemian w następujących po sobie okresach. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 kwietnia 2018 r. sygn. akt I OSK 2423/17, gdy orzeczenie lub ugoda pochodzą z daty wcześniejszej, czyli przed wprowadzeniem do obrotu prawnego pojęcia opieki naprzemiennej (nie precyzują tej instytucji wprost), odczytywać można ich treść zgodnie z aktualną wolą ustawodawcy. Konieczna jest w takiej sytuacji ocena charakteru rozstrzygnięcia dotyczącego małoletnich dzieci i spełnienia celów zakładanych w ustawie dla tej instytucji.

Zatem w przypadku, gdy wyroki rozwodowe dotyczące rodziców, sprawujących opiekę nad swoimi wspólnymi dziećmi, zostały wydane przed 1 kwietnia 2016 r., ocena czy w konkretnym przypadku występuje opieka naprzemienna niewątpliwie należy do organu właściwego realizującego świadczenia wychowawcze.

Bezspornie w tej sprawie orzeczenie używające sformułowania "opieka naprzemienna" nie zapadło. Jednakowoż istnieje orzeczenie Sądu Okręgowego w K. z [...] regulującego m.in. sposób kontaktów dziecka z ojcem, z prawem zabierania dziecka do miejsca zamieszkania ojca (co oznacza prawo zamieszkiwania dziecka u ojca w tym czasie), a więc materię odnoszącą się do opieki nad dzieckiem. W związku z tym konieczna jest ocena, czy zostały spełnione wymogi "opieki naprzemiennej".

Tymczasem kwestia ta w ogóle nie została rozważona i oceniona w kontekście wyroku rozwodowego, a w szczególności uregulowania dotyczącego kontaktów skarżącego z dzieckiem, choć miała ona istotne znaczenie dla ustalenia składu rodziny skarżącego. W uzasadnieniach obu zapadłych w sprawie decyzji organy bez jakiegokolwiek wyjaśnienia uznały, że w sprawie nie występuje opieka naprzemienna. Organ I instancji ograniczył się jedynie do ogólnego stwierdzenia, że do wyroku nie dołączono planu rodzicielskiego. Natomiast organ II instancji wskazał, że stronie nie została orzeczona opieka naprzemienna, przy czym w żaden sposób nie wyjaśnił tak zajętego stanowiska. W związku z czym nie wiadomo, czy organ ten uznał, że na podstawie treści wyroku, w tym ustalonego w nim sposobu kontaktów z synem, nie zachodzą podstawy do przyjęcia opieki naprzemiennej, czy też uznał, że w wyroku wprost nie użyto zwrotu "opieka naprzemienna". Co więcej organ odwoławczy w ogóle nie odniósł się do twierdzeń strony zawartych w odwołaniu, dot. m.in. ustalonych w wyroku sądowym kontaktów z synem, ponoszenia wydatków na jego utrzymanie, uczestniczenia w jego wychowaniu i decydowaniu o istotnych sprawach życiowych, a także miejsca czasowego pobytu syna w mieszkaniu skarżącego, w którym ma on " własne łóżko i biurko do nauki". Na tej właśnie podstawie skarżący wywodził, że sprawuje nad synem opiekę w porównywalnych i powtarzających się okresach, że aktywnie uczestniczy w jego wychowaniu i ponosi koszty jego utrzymania, a co za tym idzie, że syn zalicza się do członków rodziny obydwojga rozwiedzionych rodziców.

Tym samym uzasadnienia obu zapadłych w sprawie decyzji nie spełniają wymogów art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Stosownie zaś do treści art. 107 § 1 i 3 k.p.a. decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne, zaś uzasadnienie faktyczne zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej aktu z przytoczeniem przepisów prawa. Z istoty samego uzasadnienia wynika, że powinno ono wskazywać przesłanki, którymi kierował się organ wydając dane orzeczenie, a więc powinno w sposób wyczerpujący wyjaśniać podstawę rozstrzygnięcia i okoliczności, które za takim a nie innym rozstrzygnięciem przemawiają. Celem uzasadnienia jest bowiem przedstawienie procesów myślowych, które doprowadziły organ do wydania danego aktu, wskazanie motywów będących podstawą podjętego przez niego rozstrzygnięcia i wreszcie wskazanie argumentów tłumaczących dlaczego takie, a nie inne stanowisko było prawidłowe w określonym stanie faktycznym. Argumentacja zawarta w uzasadnieniu powinna bowiem pozwolić - zarówno podmiotowi, którego rozstrzygnięcie bezpośrednio dotyczy, jak i ewentualnie sądowi - odczytać kierunek rozważań, jak i tok rozumowania organu. Uzasadnienie aktu administracyjnego stanowiąc jego integralną część, wpływa bowiem na jego treść. Sporządzenie uzasadnienia jest więc nie tylko wymogiem formalnym - wynikającym wprost z brzmienia art. 107 § 1 i 2 k.p.a. - ale także ma istotne znaczenie merytoryczne. Przedstawienie bowiem toku rozumowania organu administracyjnego, który poprzedza wydanie decyzji, nie tylko pełni funkcję perswazyjną, wyłuszczając powody podjętego rozstrzygnięcia, tak aby strona mogła się przekonać o jego słuszności, ale także wpływa na kontrolę merytoryczną aktu w postępowaniu sądowoadministracyjnym (albo odwoławczym, jeśli chodzi o decyzje organu l instancji). Natomiast brak zawarcia w uzasadnieniu decyzji wydanej w II instancji jakichkolwiek rozważań na temat okoliczności istotnych z punktu widzenia ustaleń faktycznych, które podnosi strona w środku zaskarżenia, wskazywać może, że organ nie dokonał kompleksowej analizy materiału dowodowego, a tym samym tylko pozornie rozpoznał środek zaskarżenia.

Wobec powyższego stwierdzić należało, że decyzje obu instancji nie zawierają żadnych ustaleń oraz wszechstronnej i przekonującej analizy sprawy pod kątem rozważenia, czy można mówić o wykonywaniu opieki naprzemiennej nad małoletnim R. Ł. w kontekście treści wyroku rozwodowego, a także twierdzeń skarżącego z tym związanych. Natomiast uchylenie się przez organy od wskazanej oceny oraz zweryfikowania twierdzeń skarżącego o sprawowaniu opieki w porównywalnych i powtarzających się okrasach nad R. Ł., narusza art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a.

Przy ponownym rozpoznaniu niniejszej sprawy organ powinien mieć uwadze powyższe wskazania i dokonaną przez Sąd ocenę prawną. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji