Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 571/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2021-07-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono sprzeciw
Powołane przepisy: article: art. 64a, b, e, art. 151a par. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 66 ust. 1 pkt 1-4, art. 61 okt 1 i 2, art. 59, art. 59a ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 138 par. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Banach po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 lipca 2021 r. sprawy ze sprzeciwu B. D. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością i Wspólnicy Spółka komandytowa z siedzibą w K. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] maja 2021 r. [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości oddala sprzeciw.


UZASADNIENIE

II SA/Ke [...]

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] maja 2021 r. [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej też jako "[...]WINB"), na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.), zwanej dalej "k.p.a.", po rozpoznaniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] A i B w K. (zwanej dalej "Wspólnotą") uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. K. (dalej "PINB"), z dnia [...] lutego 2021 r. znak: [...] - podjętą po rozpatrzeniu stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego wybudowanego na działce przy ul. [...] A w K. w zakresie wykonanego placu zabaw dla dzieci i nakazującej Wspólnocie, jako właścicielowi budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w K., usunąć w terminie do dnia [...] marca 2021 r. stwierdzone nieprawidłowości w zakresie bezpieczeństwa użytkowania i stanu technicznego obiektu budowlanego poprzez likwidację istniejącego placu zabaw dla dzieci przy budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w K., niespełniającego wymagań obowiązujących przepisów techniczno - budowlanych w tym zakresie, a w szczególności wymagań przepisów § 19 ust. 1 pkt 1 lit. "a" i "b", § 23 ust. 1 pkt 3 i

§ 40 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. 2019, poz. 1065 ze zm.) zwanego dalej "rozporządzeniem", ze względu na występujące zagrożenie zdrowia i życia dzieci spowodowane jego wadliwą lokalizacją, naruszającą w sposób rażący powołane wyżej przepisy oraz brak możliwości doprowadzenia tego obiektu, w jego obecnej lokalizacji, do stanu zgodnego z prawem, z jednoczesnym określeniem, że o wykonaniu nakazu likwidacji ww. placu zabaw dla dzieci należy niezwłocznie powiadomić organ w celu zapobieżenia wszczęciu postępowania egzekucyjnego, z jednoczesnym zakazem użytkowania ww. placu zabaw dla dzieci do czasu jego likwidacji i wskazaniem, że zakaz ten podlega natychmiastowemu wykonaniu. [...] orzekł o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że Prezydent Miasta K. decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. znak: [...] udzielił [...] Sp. z o.o. i Wspólnicy Spółka Komandytowa (zwanej dalej "Spółką" lub "skarżącą") pozwolenia na budowę obejmującego dwa budynki mieszkalne wielorodzinne z instalacją gazu i wentylacji, na działkach nr ewid. [...] i [...], w obrębie 0006 przy ul. [...] w K.. Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. znak: AB- [...] Prezydent Miasta K. zmienił powyższą decyzję w części dotyczącej projektu zagospodarowania terenu inwestycji oraz zatwierdził projekt budowlany zmieniający. Na podstawie powyższych decyzji inwestor wybudował obydwa budynki przy ul. [...] A i B.

Na skutek wniosku z dnia [...] września 2018 r. PINB decyzją z dnia [...] października 2018 r. znak: [...] udzielił Spółce pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego oznaczonego w zatwierdzonym projekcie budowlanym stanowiącym załącznik do wydanego pozwolenia na budowę literą A, wybudowanego na działkach nr ewid. [...] i [...] (przed podziałem [...] i [...]) przy ul. [...] w K., zobowiązując jednocześnie inwestora do wykonania w terminie do dnia [...] listopada 2018 r. brakujących robót budowlanych: poprawki balustrad na balkonach w taki sposób, aby maksymalny prześwit pomiędzy elementami wypełnienia balustrad nie przekraczał 12 cm, oznaczyć miejsca postojowe dla samochodów na zewnątrz budynku.

Nadto w wyniku wniosku z dnia [...] października 2018 r. PINB decyzją z dnia [...] października 2018 r. znak: [...] udzielił Spółce pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego oznaczonego w zatwierdzonym projekcie budowlanym stanowiącym załącznik do wydanego pozwolenia na budowę literą B, wybudowanego na działkach nr ewid. [...] i [...] (przed podziałem [...] i [...]) przy ul. [...] w K., zobowiązując jednocześnie do wykonania w terminie do dnia [...] grudnia 2018 r. brakujących robót budowlanych: pochylnię dla osób niepełnosprawnych poruszających się na wózkach inwalidzkich do wejścia do budynku, zadaszenie nad zjazdem do garażu podziemnego, wentylację w pomieszczeniu rozdzielni elektrycznej, poprawki balustrad przy schodach wewnętrznych na klatce schodowej w taki sposób, aby maksymalny prześwit pomiędzy elementami wypełnienia balustrady nie przekraczał 12 cm, dokończyć zagospodarowanie terenu zielenią.

Roboty określone w ww. decyzjach zostały wykonane, co zostało stwierdzone podczas kontroli wykonanych przez PINB w dniu [...] stycznia 2019 r.

Po uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie lokale w budynkach zostały sprzedane, a właściciele mieszkań utworzyli Wspólnotę, która wystąpiła do Spółki z szeregiem pism dotyczących usunięcia wielu usterek, w tym wskazując, że plac zabaw nie ma zachowanej bezpiecznej odległości od stanowisk postojowych oraz wyjazdu z hali garażowej.

Organu pierwszej instancji w dniu 6 września 2019 r. przeprowadził oględziny spornego placu zabaw. Ustalono, że plac ten jest zlokalizowany przy [...] garażu od strony wschodniej, ogrodzony ogrodzeniem metalowym i posiada wymiary w rzucie wynoszące około 7,40 x 6,30 m. Na placu zabaw znajdowały się w dniu oględzin urządzenia: piaskownica, zjeżdżalnia i 2 bujaki. Odległość ogrodzenia placu zabaw od miejsc postojowych wynosi około 4,50 m, 4,30 m i 8,80 m. Mierząc te odległości od najbliższej zabawki wynoszą one około 5,90 m, 5,40 m i 9,90 m. Odległość placu zabaw od krawędzi jezdni - zatoki ulicy [...] wynosi 10 m, jednak przylega on do drogi wewnętrznej znajdującej się na posesji [...] [...]

Jak wskazał WINB z pism znajdujących się w aktach sprawy wynika, że Spółka zamierzała nieodpłatnie, w ramach gwarancji, przenieść plac zabaw w miejsce odpowiednie i zgodne z przepisami, jednak nie doszło do akceptacji przez Wspólnotę wybranego miejsca pod plac zabaw i tym samym nie doszło do udzielenia inwestorowi zgody na przeniesienie tego placu.

Pismem z dnia 2 października 2020 r. Wspólnota zawiadomiła PINB, że nie otrzymała od Spółki informacji w kwestii spornego placu zabaw.

Spółka pismem poinformowała PINB, że w dniu 29 listopada 2019 r. inwestor przedstawił Wspólnocie po raz kolejny propozycję zagospodarowania terenu z miejscem zainstalowania urządzeń, ich opisu technicznego oraz informacją o nawierzchni placu, wyznaczając ostateczny termin do dnia 17 grudnia 2019 r. na udostępnienie terenu nieruchomości i od tego okresu Wspólnota nie udostępniła inwestorowi terenu i nie wyraziła zgody na przeniesienie placu zabaw w wybrane miejsce. Spółka wskazała, że wobec braku współpracy ze strony Wspólnoty nie ponosi odpowiedzialności z tytułu zgłaszanych przez nią kolejnych roszczeń oraz zarzutów.

W dniu 9 grudnia 2020 r. PINB z urzędu wszczął postępowanie w sprawie doprowadzenia ww. placu zabaw dla dzieci do odpowiedniego stanu, zgodnego z obowiązującymi przepisami techniczno - budowlanymi. Podczas oględzin w dniu

11 stycznia 2021 r. ustalono, że plac zabaw posiada ogrodzenie metalowe systemowe panelowe o wysokości około 0,95 - 1,0 m z furtką otwieraną do wewnątrz o szerokości około 1,0 m, na którym wywieszony jest regulamin placu zabaw oraz kartka informująca, że plac jest nieczynny do odwołania. Na placu tym znajdują się: piaskownica, zjeżdżalnia i 2 huśtawki sprężynowe, a podłoże wysypane jest piaskiem i porośnięte chwastami. Wyjście z placu zabaw odbywa się bezpośrednio na komunikację wewnętrzną pieszo - jezdną. Odległość ogrodzenia placu od altany śmietnikowej wynosi około 7,95 m, natomiast do najbliższego miejsca postojowego wynosi około 4,30 m. Ponadto ustalono, że odległość furtki placu zabaw od bramy garażowej zamykanej w budynku przy ul. [...] wynosi około 8,95 m.

Do protokołu oględzin przedstawiciel Wspólnoty oświadczył, że od początku powstania placu zabaw nie było tabliczek ostrzegających o niebezpieczeństwie przejeżdżających samochodów oraz, że latarnia nie powinna znajdować się na placu zabaw albo winna zostać zabezpieczona. Współwłaściciel Spółki oświadczył zaś, że Wspólnota nie wyrażała zgody na wejście na teren placu zabaw w celu jego doprowadzenia do stanu zgodnego z przepisami, o czym informowano nadzór budowlany.

Po zebraniu dowodów PINB wydał decyzję z dnia [...] lutego 2021 r., od której odwołanie wniosła Wspólnota. Dokonując ponownej oceny zebranego materiału dowodowego WINB powołał się na art. 66 ust 1 pkt 1 i pkt 3 oraz ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jed. Dz. U. z 2020 r. poz. 1333), zwanej dalej "P.b". Organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji uznał za udowodnione, iż na terenie należącym do dwóch budynków wielorodzinnych objętych jednym pozwoleniem na budowę, położonych przy ul. [...] i B, obecnie istnieje plac zabaw, który zlokalizowany jest w sposób naruszający przepisy techniczno-budowlane i który powoduje realne zagrożenie dla zdrowia i życia użytkowników korzystających z tego obiektu, a jedyną możliwością usunięcia nieprawidłowości jest likwidacja placu zabaw niespełniającego wymaganych przepisów, przy czym według PINB nakaz likwidacji placu zabaw powinien być wydany na podstawie art. 66 ust 1 pkt 1 i pkt 3 P.b. i zostać nałożony wyłącznie na właściciela obiektu budowlanego.

W ocenie WINB, decyzja organu pierwszej instancji zawiera wady skutkujące jej uchyleniem. Zgodnie bowiem z aktualnym orzecznictwem art. 66 ust. 1 P.b. ma zastosowanie do przypadków zaniedbania przez właściciela lub zarządcę obiektu

obowiązku utrzymywania i użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z zasadami sformułowanymi w art. 5 ust. 2 P.b. i dalszych obowiązków wynikających z regulacji rozdziału 6 tej ustawy dotyczących utrzymywania obiektu.

Zdaniem WINB, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w trybie art. 66 ust. 1 P.b. może dotyczyć jedynie takich nieprawidłowości, które powstały podczas użytkowania obiektu budowlanego, a więc związanych zazwyczaj z niewłaściwym jego użytkowaniem, doprowadzeniem do znacznego zużycia technicznego poprzez brak remontów, konserwacji spowodowanych zazwyczaj biernością, niedbalstwem, brakiem kontroli właściciela lub zarządcy. Przepis art. 66 ust. 1 P.b. nie może stanowić podstawy prawnej do nakazywania przez organ usunięcia innych niż przewidziane w nim nieprawidłowości powstałych podczas użytkowania obiektu budowlanego, w tym dokonanych przez inwestora odstępstw od udzielonego pozwolenia na budowę.

Organ odwoławczy podkreślił, że w orzecznictwie sądów administracyjnych odkreśla się, że art. 50 i 51 P.b. odnoszą się bezpośrednio do procesu budowlanego, natomiast art. 66 P.b. jedynie do nieprawidłowości powstałych w trakcie użytkowania

budynku.

W ocenie WINB, w niniejszej sprawie PINB nie wziął pod uwagę faktu, że

sporny plac zabaw nie zmienił swojego położenia od momentu zakończenia budowy, a zarazem jest usytuowany w miejscu innym niż określało pozwolenie na budowę. Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, że postępowanie w sprawie placu zabaw winno być prowadzone na podstawie art. 51 P.b., co jednak będzie

możliwe po wyeliminowaniu z obiegu prawnego pozwolenia na użytkowanie budynków. W konsekwencji organ odwoławczy orzekł jak w sentencji zaskarżonej decyzji.

Sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach od decyzji [...]WINB wniosła Spółka, zarzucając temu rozstrzygnięciu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

1) art. 138 § 2 kpa poprzez wydanie decyzji kasacyjnej, w sytuacji gdy nie zaistniały przesłanki do jej wydania;

2) art. 6, art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i niepodjęcie wszelkich niezbędnych kroków celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, że organ pierwszej instancji wydał decyzję z naruszeniem przepisów postępowania;

3) art. 8 i art. 12 k.p.a. poprzez wydanie decyzji kasacyjnej z pominięciem zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów oraz zasady szybkości postępowania administracyjnego.

Spółka zaskarżonej decyzji zarzuciła również naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.

4) art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 P.b. poprzez błędne uznanie, że w niniejszej sprawie postępowanie nie powinno być prowadzone na podstawie tego przepisu, podczas gdy ustalony w sprawie stan faktyczny wskazuje, że PINB prawidłowo zastosował art. 66 ust. 1 pkt 1 P.b. nakazując Wspólnocie usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości na placu zabaw związanych z bezpieczeństwem jego użytkowania oraz stanem technicznym;

5) art. 51 P.b. poprzez błędne uznanie, że w niniejszej sprawie postępowanie winno być prowadzone na podstawie tego przepisu, podczas gdy brak jest podstaw prawnych i faktycznych do nałożenia na inwestora obowiązków związanych z usunięciem nieprawidłowości związanych z bezpieczeństwem użytkowania oraz stanem technicznym placu zabaw.

W uzasadnieniu sprzeciwu skarżąca podniosła, że wbrew stanowisku WINB materiał dowodowy zebrany przez PINB stanowił podstawę do prawidłowego zastosowania art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 P.b. Spółka podkreśliła, że nie poczyniła odstępstw przy budowie spornego placu zabaw, wskazując, iż w odniesieniu do przedmiotowej inwestycji została wydana ostateczna decyzja o pozwoleniu na użytkowanie, co przesądza o zgodności z prawem wzniesionego obiektu i wyklucza możliwość prowadzenia postępowania naprawczego w trybie art. 50 i art. 51 P.b. Wszczęcie postępowania naprawczego w trybie art. 50 - 51 P.b. nie jest możliwe w stosunku do ukończonego (roboty zostały zakończone) i legalnie użytkowanego obiektu budowlanego. Tym bardziej, że w przypadku ww. inwestycji brak jest podstaw faktycznych i prawnych do weryfikacji decyzji o pozwoleniu na budowę w tzw. trybach nadzwyczajnych.

Zdaniem skarżącej, art. 51 P.b. nie może stanowić podstawy do wydania nakazów mających na celu doprowadzenie obiektu budowlanego do właściwego stanu technicznego, bowiem tę kwestię reguluje art. 66 tej ustawy, co prawidłowo ustalił PINB w wydanej decyzji. Skarżąca podniosła, że postępowanie w niniejszej sprawie dotyczy stanu technicznego oraz bezpieczeństwa użytkowania placu zabaw,

zatem podstawę rozstrzygnięcia może stanowić jedynie art. 66 P.b., a nie jak błędnie wskazuje WINB art. 51 P.b.

Nadto Spółka podniosła, że jeżeli organ prowadzi postępowanie w sprawie wadliwego stanu technicznego oraz bezpieczeństwa użytkowania placu zabaw, które zmierza do nakazania usunięcia stwierdzonych wad podmiotowi zobowiązanemu, to w ramach ustalenia stanu faktycznego i prawnego, pozwalającego na merytoryczne rozstrzygnięcie, organ zobowiązany jest ustalić, kto jest tym zobowiązanym podmiotem. Wyłącznie zaś właściciel lub zarządca może być stroną obowiązku, nakładanego przez organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 66 ust. 1 P.b. Wobec powyższego PINB prawidłowo wydał decyzję względem Wspólnoty, a nie w stosunku do Spółki. Dlatego wskazanie przez WINB skarżącej jako podmiotu, który miałby usunąć stwierdzone na placu zabaw nieprawidłowości jest bezpodstawne, tym bardziej, że Spółka nie posiada już tytułu prawnego do nieruchomości, która aktualnie stanowi własność Wspólnoty. Spółka nie posiada tytułu prawnego do podjęcia jakichkolwiek prac budowlanych mających na celu usunięcie nieprawidłowości w zakresie bezpieczeństwa użytkowania placu zabaw posadowionego na nieruchomości stanowiącej własność Wspólnoty. Decyzja taka nie mogłaby zostać w ogóle wykonana, ponieważ jedynym uprawnionym i zobowiązanym do jej wykonania w tej sytuacji jest Wspólnota.

Mając na uwadze powyższe Spółka wniosła o uchylenie w całości decyzji WINB i utrzymanie w mocy decyzji PINB oraz zasądzenie kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

W odpowiedzi na sprzeciw WINB wniósł o jego oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2021 r. WINB wskazał, że w aktach administracyjnych sprawy znak: [...] znajduje się postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] maja 2021 r. o wznowieniu postępowania.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 120 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), zwanej dalej "p.p.s.a."

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 64a p.p.s.a., od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw, zwany dalej "sprzeciwem od decyzji". Do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 64b § 1 p.p.s.a.), przy czym rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 64e p.p.s.a.).

Kontrola zgodności z prawem decyzji wydanej przez organ drugiej instancji, od której wywiedziono sprzeciw, sprowadza się zatem do oceny, czy w sprawie zaistniały przesłanki wydania decyzji przewidziane w art. 138 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

W kontrolowanej sprawie Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. nakazującą Wspólnocie Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] A i B w K. likwidację istniejącego placu zabaw dla dzieci przy budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w K. - w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Decyzja organu I instancji wydana została między innymi w oparciu o przepisy art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 i ust. 2 ustawy z dnia [...] lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333).

Organ drugiej instancji podniósł, uzasadniając wydaną decyzję kasacyjną, że PINB decyzją z dnia [...] października 2018 r. znak: [...] udzielił skarżącej Spółce pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego oznaczonego w zatwierdzonym projekcie budowlanym stanowiącym załącznik do wydanego pozwolenia na budowę literą A, wybudowanego przy ul. [...] w K.. Następnie decyzją z dnia [...] października 2018 r. znak: [...] PINB udzielił Spółce pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego oznaczonego w zatwierdzonym projekcie

budowlanym stanowiącym załącznik do wydanego pozwolenia na budowę literą B, wybudowanego przy ul. [...] w K.. Jednocześnie organ odwoławczy ustalił, że przedmiotowy plac zabaw nie zmienił swojego położenia od momentu zakończenia budowy, a zarazem jest usytuowany w miejscu innym niż określało pozwolenie na budowę wydane dla ww. budynków. Tej ostatniej okoliczności, jak zarzucił organ drugiej instancji, PINB nie wziął pod uwagę, wydając decyzję w pierwszej instancji. Dlatego WINB zważył, że postępowanie w sprawie placu zabaw winno być prowadzone na podstawie art. 51 Prawa budowlanego. Organ ten podkreślił równocześnie, że będzie to możliwe po wyeliminowaniu z obiegu prawnego pozwolenia na użytkowanie budynków.

Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1-4 Prawa budowlanego, decyzja o usunięciu nieprawidłowości stwierdzonych w obiekcie budowlanym; decyzja o zakazie użytkowania obiektu wydawana jest w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia.

Z kolei w myśl art. 61 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany: utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2, a także zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska.

Obowiązki, o których mowa w omawianym przepisie, wynikają z mocy prawa i zaczynają obowiązywać od momentu skutecznego oddania obiektu budowlanego do użytkowania. Zgodnie bowiem z art. 59 Prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego po przeprowadzeniu obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59a. W myśl art. 59a ust. 1 Prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego przeprowadza, na wezwanie inwestora, obowiązkową kontrolę budowy w zakresie jej zgodności z ustaleniami i warunkami określonymi w decyzji o pozwoleniu na budowę oraz z projektem budowlanym.

Jak wskazuje się w utrwalonym w tej kwestii orzecznictwie sądowym decyzja o pozwoleniu na użytkowanie przesądza o zgodności z prawem wzniesionego obiektu i czyni bezprzedmiotowym ewentualne niezakończone postępowanie nadzorcze dotyczące procesu budowlanego oraz ma takie znaczenie, że wzniesione obiekty budowlane nie mogą podlegać ponownemu sprawdzeniu (pod kątem legalności wybudowania) przez organy nadzoru budowlanego - dotyczy to trybu zwykłego, jak i wznowieniowego. Ostateczna decyzja o pozwoleniu na użytkowanie kończy postępowanie legalizacyjne oraz proces inwestycyjny i wyklucza możliwość ponownego prowadzenia postępowania naprawczego w trybie art. 50 i art. 51 p.b. (tak m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 1051/18, z dnia 2 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 1628/17 i z dnia 18 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 807/16, wszystkie opublikowane na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem wydanie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie czyniłoby niedopuszczalnym prowadzenie postępowania naprawczego z art. 50-51 Prawa budowlanego.

Organ drugiej instancji w uzasadnieniu kontrolowanej decyzji wskazał, że PINB winien przeprowadzić postępowanie w trybie art. 51 Prawa budowlanego dopiero po wyeliminowaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynków. Taka ocena prawnomaterialna okoliczności faktycznych sprawy dokonana przez organ odwoławczy determinowana jest przede wszystkim ustaleniem faktycznym związanym z czasokresem wybudowania przedmiotowego placu zabaw. Zdaniem Sądu, mogła ona stanowić podstawę wydania decyzji kasacyjnej. Zresztą w sprzeciwie od decyzji Spółka nie podważa ustalenia organu odwoławczego, że plac zabaw jest usytuowany w miejscu innym niż określało to pozwolenie na budowę wydane dla ww. budynków i lokalizacja tego placu nie zmieniła się od zakończenia budowy. Słusznie jednak organ drugiej instancji zastrzegł, że prowadzenie postępowania naprawczego możliwe będzie dopiero po wyeliminowaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynków. Skoro bowiem, jak ustalił organ odwoławczy, nieprawidłowa lokalizacja placu zabaw nie ma związku z realizacją obowiązków wynikających z art. 61 i nast. Prawa budowlanego i istnieje konieczność przeprowadzenia w sprawie postępowania naprawczego w trybie art. 51 Prawa

budowlanego, to w sposób oczywisty zaistniały podstawy do zastosowania dyspozycji art. 138 § 2 k.p.a.

Organ odwoławczy stwierdził konieczność przeprowadzenia postępowania w oparciu o inne przepisy Prawa budowlanego, co skutkuje obowiązkiem ponownego przeprowadzenia postępowania w pierwszej instancji w istotnej części, bo w reżimie innych przepisów prawa materialnego. Odmienność regulacji prawnych - dotyczących postępowania naprawczego i postępowania związanego z utrzymaniem obiektu w odpowiednim stanie technicznym, jak również zasada dwuinstacyjności postępowania administracyjnego uzasadniają więc zastosowanie przez organ odwoławczy dyspozycji art. 138 § 2 k.p.a., co czyni zarzuty podniesione w sprzeciwie nieskutecznymi. Dlatego pomimo, że organ drugiej instancji nie wskazał przepisów prawa procesowego, które zostały naruszone przez PINB, to jednak dostrzeżona przez organ odwoławczy błędna podstawa materialnoprawna przeprowadzonego postępowania i wydanej decyzji przez organ pierwszej instancji skutkująca koniecznością ponownego procedowania w pierwszej instancji powoduje, że uchybienie to oczywiście nie mogło mieć istotnego znaczenia dla wyniku sprawy.

Ubocznie wypada zauważyć, że postanowieniem z dnia [...] maja 2021 r. PINB z urzędu wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] października 2018 r. znak: [...] udzielającą Spółce pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego oznaczonego literą A.

Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na zasadzie art. 151a § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.