Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1339/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2012-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 28 ust 1
journal: Dz.U. 2010 nr 185 poz 1243
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach - tekst jednolity.
article: art. 1 ust 1, art. 87 ust 1 pkt 3 lit f, art. 92a ust 4
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska (spr.), Protokolant Teresa Zauerman, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 lutego 2012 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] r. Nr [...] , na podstawie art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60), art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze. zm.) oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] r. nałożył na M. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą " M. K." karę pieniężną w wysokości [...] zł za wykonanie przewozu drogowego odpadów innych niż niebezpieczne bez wymaganego zezwolenia.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu [...] r. na Terminalu Promów Morskich funkcjonariusze Oddziału Celnego Urzędu Celnego, przeprowadzili kontrolę [...] o nr rejestracyjnym [...] o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów [...] kg i naczepy [...] o dopuszczalnej masie całkowitej [...] kg.

W czasie przeprowadzania kontroli zespół pojazdów był załadowany towarem w postaci makulatury. Kierujący pojazdem, J. W., okazał do kontroli: dowód rejestracyjny ciągnika samochodowego marki [...] , dowód rejestracyjny naczepy marki [...] , dowód osobisty, wypis z licencji nr [...] na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy wystawionej na przedsiębiorcę M. K., dokument o transgranicznym przemieszczaniu odpadów, międzynarodowy list przewozowy [...] .

Z przeprowadzonej kontroli sporządzono protokół Nr [...], w którym stwierdzono naruszenie obowiązku określonego w art. 87 ust. 1 pkt 3 lit f ustawy o transporcie drogowym, albowiem kierowca, wykonujący w imieniu przedsiębiorcy międzynarodowy transport, nie posiadał i nie okazał zezwolenia wymaganego przy przewozie odpadów. Ponadto, w toku czynności kontrolnych przesłuchano J. W. (kierowcę) jako osobę podejrzaną o popełnienie wykroczenia, który zeznał, że jest zatrudniony w firmie Transport Ciężarowy M. K.

Postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie administracyjne, w sprawie ustalenia czy w dniu kontroli doszło do naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym.

W toku postępowania, organ uzyskał informację od Dyrektora Biura Obsługi Transportu Międzynarodowego Ministerstwa Infrastruktury, że na dzień [...] r. ciągnik samochodowy [...] o nr rejestracyjnym [...] zgłoszony był do licencji nr [...]

Organ celny na podstawie zebranego materiału dowodowego ustalił, że przedsiębiorca M. K. w dniu kontroli dokonywał przewozu [...] towaru w postaci makulatury (tj. odpadów innych niż niebezpieczne) bez aktualnego wymaganego zezwolenia, co podlega karze pieniężnej w wysokości [...] zł.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem M. K. złożył od niego odwołanie do Dyrektora Izby Celnej , wnosząc o uchylenie przedmiotowej decyzji.

W odwołaniu strona podniosła, że organ I instancji nieprawidłowo zakwalifikował dokonywany przez niego przewóz jako przewóz odpadów w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach. Zdaniem odwołującego się przewóz ten miał charakter transgraniczny, który został uregulowany w sposób zupełny i autonomiczny w rozporządzeniu (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów. W tej sytuacji, strona nie ma obowiązku posiadania zezwolenia na transport odpadów, o którym mowa w art. 87 ustawy o odpadach. Przedsiębiorca wskazał, że ładunek był przewożony przy zachowaniu wszystkich obowiązujących procedur i zasad, a kierowca wylegitymował się dokumentem o transgranicznym przemieszczaniu odpadów.

Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...] r. Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 92 ust. 1 pkt 3 i ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) oraz art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007 Nr 39, poz. 251 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy przytoczył stan faktyczny sprawy dodatkowo wskazując, że przeprowadził w swoim zakresie postępowanie dowodowe, w toku którego wystąpił do Urzędu Miasta oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska , o wyjaśnienie, czy M. K. posiadał wg stanu na dzień [...] r. zezwolenie na transport odpadów innych niż niebezpieczne (papier i tektura — kod [...]). W odpowiedzi Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska poinformował, że nie wydawał zezwolenia na transport na terenach zamkniętych dla M. K. zaś Urząd Miasta poinformował, że według stanu na dzień [...] r. M. K. nie przedłożył wniosku i nie ubiegał się o udzielenie zezwolenia na transport odpadów innych niż niebezpieczne o kodach [...] wydawanego na podstawie przepisów ustawy o odpadach.

W pierwszej kolejności organ wyjaśnił, że w niniejszej sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, gdyż masa całkowita zatrzymanego do kontroli zespołu pojazdów wynosiła ponad [...] tony (art. 3 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy). W świetle przepisów tej ustawy międzynarodowy transport drogowy rozumiany jako podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, przy czym jazda pojazdu między miejscem początkowym i docelowym odbywa się z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej, jest uznawany za przewóz drogowy.

Z protokołu kontroli wynika, że zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej [...] kg, należącym do M. K. przewożony był towar w postaci makulatury w ilości [...] kg ze [...] na rzecz osób trzecich a kierowca legitymował się licencją na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy. Ustalenia te wskazują, że w dniu [...] r. M. K. wykonywał transport drogowy zdefiniowany w art. 4 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym.

Dalej organ wyjaśnił, że z uwagi na rodzaj przewożonego towaru, w sprawie znajduje zastosowanie również ustawa o odpadach. Stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy o odpadach, wykonywanie transportu odpadów wymaga zezwolenia (z zastrzeżeniem art. 31 ust. 1, art. 32 ust. 1 oraz art. 33 ust. 1a i 4 tej ustawy).

W myśl art. 3 ust. 1 cyt. ustawy, do odpadów zalicza się każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany. Zgodnie z katalogiem odpadów wymienionym w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów, papier i tekturę wymieniono pod kodem [...] papier i tektura (odpady z mechanicznej obróbki odpadów) oraz pod kodem [...] papier i tektura (odpady komunalne segregowane i gromadzone selektywnie z wyłączeniem [...]). Z dokumentu o transgranicznym przemieszczaniu odpadów okazanym w trakcie kontroli przez kierowcę wynika, że przewożony towar oznaczono kodem [...]. Zgodnie z rozporządzeniem ( WE) 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów, towar oznaczony wyżej wymienionym kodem uznawany jest za odpad papieru, kartonu i wyrobów papierniczych. W związku z powyższym, organ uznał przewożony towar za odpad.

Dalej organ podkreślił, że zezwolenie na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie transportu odpadów nie jest wymagane m.in. jeżeli przedmiotem zbierania lub transportu są odpady, które rozporządzeniem wydanym na podstawie art. 33 ust. 4 zostały uznane za takie, których zbieranie lub transport nie wymaga zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania lub transportu, a nadto w przypadkach wskazanych w art. 31 ust. 1, 32 ust. 1, 33 ust. 1a, 28 ust. 8 oraz 28 ust. 9. Odpad przewożony przez spółkę o kodzie [...] nie został uwzględniony w załączniku do rozporządzenia z dnia 23 grudnia 2003 r. Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 16, poz. 154 ), wydanym na podstawie delegacji art. 33 ust. 4 ustawy o odpadach, zawierającym rodzaje odpadów, których zbieranie lub transport nie wymagają zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania lub transportu odpadów. Również dokument sporządzony według wzoru określonego w załączniku nr VII do rozporządzenia (art. 18 ust. 1 lit. a rozporządzenia WE 1013/2006), posiadany przez stronę, nie został zaliczony do wyjątków nie wymagających zezwolenia.

W świetle przepisów art. 92 ust. 4 i ust. 1 ustawy o transporcie drogowym wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem przepisów o odpadach podlega karze pieniężnej określonej w załączniku do ustawy o transporcie drogowym. W ocenie organu odwoławczego, Naczelnik Urzędu Celnego zasadnie nałożył na firmę karę pieniężną w wysokości [...] zł tj. wynikającą z pkt 7.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, albowiem spółka nie posiadała w dniu kontroli aktualnego zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie transportu odpadów.

Organ II instancji odnosząc się do zarzutów odwołania, podniósł, iż w przedmiotowej sprawie nie można mówić o kolizji przepisów wspólnotowych z krajowymi. Na obowiązujące w Polsce prawo dotyczące odpadów składają się przepisy prawa międzynarodowego, prawa wspólnotowego i prawa wewnętrznego. Regulacje dotyczące obrotu odpadami zawarte są w wielu przepisach unijnych min. we wskazanym przez skarżącego rozporządzeniu (WE) 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie przemieszczana odpadów. Do przepisów krajowych regulujących tą kwestię należy ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach oraz rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 r. o odpadach. Obowiązek, za którego niespełnienie strona została ukarana wynika z art. 28 ust.1 ustawy o odpadach i nie koliduje z Rozporządzeniem WE nr 1013/2006. Zezwolenie o którym mowa w art. 28 ustawy o odpadach, uprawnia podmiot do prowadzenia działalności w zakresie transportu odpadów na terenie Rzeczpospolitej Polskiej i jego uzyskanie wymaga zarejestrowania działalności dla potrzeb podatkowych. Natomiast Rozporządzenie WE nr 1013/2006 reguluje kwestie przemieszczania odpadów.

Zgodnie z art. 3 rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów, przemieszczanie odpadów na terytorium Wspólnoty z tranzytem lub bez tranzytu przez państwa trzecie wymaga — albo zgłoszenia i uzyskania zgody właściwych organów administracji państwa członkowskiego, o czym stanowi art. 3 ust. 1 rozporządzenia albo poinformowania bez obowiązku uzyskiwania zgody, o czym stanowi art. 3 ust. 2 tego rozporządzenia. M. K. taką zgodę uzyskał i posiadał dokument o transgranicznym przemieszczaniu odpadów. Jednakże strona obowiązana była również posiadać zezwolenie wydawane na podstawie art. 28 ustawy o odpadach.

Organ II instancji podkreślił, iż w sprawie nie ma możliwości wyłączenia odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz, gdyż skarżący nie wykazał, stosownie do art. 92 a ust. 4 i art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym, że naruszenie przepisów tej ustawy nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których nie mógł przewidzieć, bądź że zaistniały nadzwyczajne okoliczności, które nie pozwoliły mu na postąpienie zgodnie z prawem. Argumenty skarżącego wskazane w odwołaniu zmierzają jedynie do wykazania, że przy wykonywaniu przedmiotowego przewozu nie był on obowiązany do posiadania ww. zezwolenia. Powyższe wskazuje, w ocenie organu, że naruszenie ww. przepisów wynikało jedynie z niewiedzy skarżącego, jednak tego rodzaju okoliczność nie wypełnia przesłanek określonych tymi przepisami.

Na decyzję Dyrektora Izby Celnej M. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie oraz zarzucając jej naruszenie:

-art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach poprzez jego zastosowanie w sprawie, w wyniku błędnego uznania, iż art. 28 ust. 1 ustawy o odpadach w zakresie w jakim przewiduje obowiązek uzyskania zezwolenia na transport odpadów ma zastosowanie także do przewozu będącego transgranicznym przewozem odpadów w rozumieniu Rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie przemieszczania odpadów;

-art.1 ust. 1 i 2 rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie przemieszczania odpadów poprzez ich niezastosowanie w sprawie i w konsekwencji uznanie, iż do przewozu realizowanego przez skarżącego zastosowanie ma art. 28 ust. 1 ustawy odpadach, pomimo tego, iż wykonywany przewóz miał charakter transgraniczny.

W skardze M. K. powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz dodał, że art. 28 ustawy o odpadach skierowany jest do osób wykonujących transport krajowy. Specyfika tej regulacji powoduje, że jest ona nie do zastosowania w przypadku np. przewoźników międzynarodowych, którzy głównie zajmują się przewozami tranzytowymi. Ponadto organem właściwym do wydania zezwolenia na transport odpadów jest regionalny dyrektor ochrony środowiska albo starosta właściwy ze względu na miejsce siedziby lub zamieszkania transportującego odpady. Zatem przepis ten jest niemalże niewykonalny w stosunku do przewoźników zagranicznych, którzy nie będą mieli miejsca siedziby lub zamieszkania na terenie Polski.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Kontrola zaskarżonego aktu dokonana według wskazanego kryterium doprowadziła Sąd do uznania, że decyzja ta wydana została w sposób zgodny z prawem.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] r., w której orzeczono o nałożeniu na M. K. kary pieniężnej w wysokości [...] zł za wykonanie przewozu drogowego odpadów innych niż niebezpieczne bez wymaganego zezwolenia (l.p.7.2. załącznika do ustawy o transporcie drogowym).

Bezspornym jest w niniejszej sprawie, że w dniu [...] r. w imieniu skarżącego wykonywany był przewóz makulatury, ze [...] przez terytorium Polski, stanowiącej odpad o kodzie [...] według nomenklatury przyjętej

w załączniku IX Konwencji Bazylejskiej oraz kodzie 20 01 01 według Europejskiego Katalogu Odpadów zawartego w załączniku nr V rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. (Dz. Urz. UE. L. z dnia

12 lipca 2006 r. Nr 190).

Przedmiotem sporu jest, czy przedsiębiorca na transport tego odpadu zobowiązany był do posiadania zezwolenia na wykonanie transportu odpadów, o którym mowa w art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2010 r. Nr 185, poz. 1243 ze zm.).

W ocenie skarżącego z uwagi na fakt, iż wykonywany przez niego przewóz miał charakter transgraniczny nie miał on obowiązku posiadania zezwolenia na transport odpadów przewidziany w art. 28 ust. 1 ustawy o odpadach. Przewóz transgraniczny w sposób autonomiczny i zupełny reguluje bowiem rozporządzenie (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. co wyłącza zastosowanie przepisów ustawy o odpadach.

W ocenie Sądu, powyższe stanowisko skarżącego jest błędne, gdyż nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa.

Zasady podejmowania i wykonywania transportu drogowego zostały określone zarówno w prawie wspólnotowym i w prawie krajowym. W art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr z 2007r. Nr 125, poz. 874 ze. zm.) wskazano, że regulacje ustawy znajdują zastosowanie zarówno do krajowego transportu drogowego krajowego jak i międzynarodowego. Z definicji zawartej w art. 4 ustawy wynika, co należy podkreślić, że krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zaś międzynarodowy transport drogowy - podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, przy czym jazda pojazdu między miejscem początkowym i docelowym odbywa się z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej.

Zgodnie z treścią art. 92 ust. 1 pkt 3 ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie podejmowania decyzji, ten kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy o odpadach, podlega karze pieniężnej. Z powyższego jednoznacznie wynika, że przewoźnik mający siedzibę lub miejsce zamieszkania w Polsce wykonujący transport odpadów, przez terytorium Polski, obowiązany jest przestrzegać warunków określonych w ustawie o transporcie drogowym i ustawie o odpadach. Transport odpadów podlega surowym rygorom ze względu na ochronę środowiska oraz życia i zdrowia ludzkiego.

W myśl art. 28 ustawy o odpadach transport (międzynarodowy i krajowy) odpadów wymaga uzyskania stosownego zezwolenia (art. 28 ust. 1 ustawy), tj. decyzji uprawniającej do transportu drogowego określonego rodzaju odpadu, wydawanej na 10 lat przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska - dla przedsięwzięć i zdarzeń na terenach zamkniętych lub starostę - dla pozostałych przedsięwzięć. Wyjątki od tej zasady zostały określone w art. 31 ust. 1, art. 32 ust. 1, art. 33 ust. 1a oraz ust. 4 tj. w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 grudnia 2003 r. w sprawie rodzajów odpadów, których zbieranie lub transport nie wymagają zezwolenia na prowadzenie działalności (Dz. U. z 2004 r. Nr 16, poz. 154 ze zm.).

Z cytowanych powyżej przepisów jednoznacznie wynika, że polski ustawodawca nie zwolnił przewoźnika mającego siedzibę lub miejsce zamieszkania w Polsce wykonującego drogowy przewóz rzeczy z przekroczeniem granicy RP z obowiązku posiadania zezwolenia na transport odpadów o kodzie [...]. Z racji posiadania siedziby w Polsce przewoźnik ma obowiązek stosowania przepisów ustawodawstwa polskiego. Jedyny wyłom od tej zasady zachodzi wówczas, gdy przepis krajowy byłby sprzeczny z prawem wspólnotowym, tj. pierwotnym (traktatowym Wspólnotowy Europejskiej) lub wtórnym (pochodnym - aktami wydanymi na jego podstawie) albowiem wówczas pierwszeństwo w stosowaniu ma prawo wspólnotowe. Ta zasada została wypracowana przez orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości i znajduje zastosowanie w polskim systemie prawnym, gdyż Polska stając się z dniem 1 kwietnia 2004 r. członkiem Unii Europejskiej (Traktat w Atenach podpisany w dniu 16 kwietnia 2003 r. Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 84) przejęła do swojego porządku prawnego całokształt dorobku wspólnotowego (art. 249 Traktatu o ustanowieniu Wspólnoty Europejskiej (Dz. U. z 2004. 90. 864).

W rozporządzeniu (WE) Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów uregulowano kwestię proceduralną i system kontroli w zakresie procesu przemieszczania wskazując m.in. jakie obowiązki przewoźnik obowiązany jest wypełnić, aby móc dokonać przewozu odpadów na terytorium Unii Europejskiej z tranzytem lub bez tranzytu przez państwa trzecie. Rozporządzenie wprowadziło jednolite procedury związane z transportem odpadów na terenie UE realizując w ten sposób zadania o charakterze ponadnarodowym z zakresu ochrony środowiska i zdrowia ludzi. Zgodnie z art. 3 rozporządzenia przemieszczanie odpadów, ze względu na ich rodzaj wymaga uprzedniego zgłoszenia i zgody właściwego organu wysyłki (ust. 1), bądź wypełnienia obowiązku informacyjnego poprzez dołączenie do przemieszczenia dokumentu określonego w załączniku VII rozporządzenia (ust.2), tj. ANNEX VII, który jest podpisywany przed dokonaniem przemieszczenia przez osobę, która je organizuje oraz przez prowadzącego instalację odzysku lub laboratorium i przez odbiorcę po otrzymaniu danych odpadów. W przypadku transportu odpadu o kodzie [...] przeznaczonych do odzysku wymagany jest obowiązek informacyjny.

Wprowadzenie w rozporządzeniu obowiązku informowania jako warunku transportu określonych odpadów na terenie Unii Europejskiej służy ułatwieniu organom administracji publicznej śledzenia przemieszczania odpadów (art. 18 ust. 1 w zw. z art. 3 rozporządzenia WE). Stosownie do art. 18 ust. 3 cyt. rozporządzenia na potrzeby kontroli, egzekwowania przepisów, planowania i statystyki Państwo Członkowskie może zgodnie z przepisami krajowymi żądać okazania dokumentu ANNEX VII .

W ocenie Sądu, wymieniony w art. 3 rozporządzenia obowiązek informowania, czy zgody nie pozostaje w sprzeczności z polskim wymogiem posiadania zezwolenia na transport odpadów. W świetle preambuły rozporządzenia, WE podejmuje działania zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu, a rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest konieczne dla osiągnięcia celu w postaci ochrony środowiska. W podjętym przez WE akcie nie uregulowano zatem w sposób wyczerpujący całej problematyki proceduralnej transportu odpadów, zastępując w ten sposób ustawodawstwo państw członkowskich. A nadto nawet w zakresie uregulowanym pozostawiono państwom członkowskim swobodę w określeniu procedur krajowych dla instytucji prawnych przewidzianych w rozporządzeniu. W Polsce te zadanie spełniła ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. z 2007 r. Nr 124, poz. 859 ze zm.).

Celem ustawodawcy europejskiego nie była eliminacja procedur krajowych na rzecz określonych w rozporządzeniu, lecz wprowadzenie obok ustawodawstwa krajowego, elementu wspólnego dla transportu odpadów na terenie UE poprzez powołanie instytucji (zgody, informowania) i towarzyszącej jej dokumentacji umożliwiającej organom administracji kontrolowanie całego procesu przemieszczania odpadów w celu ochrony środowiska. Rozporządzenie, zgodnie z zasadą proporcjonalności wskazaną w art. 5 Traktatu, gwarantuje w stopniu wystarczającym jednolite stosowanie i obowiązywanie prawa w zakresie procedur i kontroli przemieszczania odpadów, nie dopuszczając do zbędnych ingerencji w wewnątrzpaństwowy porządek prawny normujący warunki wykonywania transportu odpadów. Państwo członkowskie korzysta z możliwości zachowania własnych obowiązujących standardów odnoszących się do transportu wykonywanego na jego terytorium. Z preambuły rozporządzenia jednoznacznie wynika, iż nadzór i kontrola przemieszczania odpadów w obrębie Państwa Członkowskiego jest sprawą tego Państwa Członkowskiego, przy czym krajowe uregulowania powinny uwzględniać potrzebę spójności z przepisami wspólnotowymi w celu zapewnienia wysokiego poziomu ochrony środowiska i zdrowia ludzi.

Należy podkreślić, iż rozporządzenie reguluje procedury wykonywania transportu na terenie UE, zaś ustawodawstwo krajowe na terenie RP. Regulacje wskazane w rozporządzeniu nie są objęte ustawą o odpadach. Wymóg posiadania zezwolenia nie jest sprzeczny z instytucjami przewidzianymi w rozporządzeniu. Wręcz przeciwnie akt ten jest zgodny z ustawodawstwem unijnym, a ponadto służy realizacji tego samego celu. Tak więc instytucje krajowego zezwolenia na transport odpadów oraz unijnego obowiązku informowania czy uzyskania zgody należy uznać za w pełni autonomiczne i niezależne od siebie, których źródło znajduje się w normach nie kolidujących ze sobą.

Mając powyższe rozważania na uwadze należy stwierdzić, iż skoro przewożenie przez przedsiębiorcę w międzynarodowym transporcie drogowym odpadu o kodzie [...] na terenie UE, wymaga nie tylko unijnego informowania, ale również zezwolenia starosty, zatem po stronie przewoźnika istnieje obowiązek uzyskania stosownego zezwolenia na przewóz odpadów oraz posiadania i okazania do kontroli tego dokumentu (art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. f ustawy o transporcie drogowym). Bezspornym jest w niniejszej sprawie, że kierowca kontrolowanego pojazdu podczas kontroli nie okazał zezwolenia na przewożenie odpadów. W toku postępowania ustalono, że M. K. w dniu kontroli nie posiadał zezwolenia, o którym mowa w art. 28 ustawy o odpadach. Brak zezwolenia na transport odpadów innych niż niebezpieczne stanowi przesłankę materialnoprawną do wymierzenia kary pieniężnej (art. 92 ust. 1 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym w zw. z ust. 4) w wysokości określonej w lp. 7.2. załącznika do ustawy o transporcie drogowym, tj. [...] zł.

Ustawodawca w dwóch przypadkach przewidział możliwość zwolnienia od odpowiedzialności przedsiębiorcę: po pierwsze - w sytuacji, gdy nie miał on wpływu na powstanie naruszenia (art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym), a po drugie- gdy doszło do naruszenia przepisów wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć (art. 93 ust. 7 ustawy). Zdaniem Sądu, organ odwoławczy rozpatrując sprawę pod kątem tych przepisów, doszedł do słusznego wniosku, iż w sprawie nie znajdują one zastosowania. Przy czym, błędne przekonanie skarżącego, iż w jego przypadku nie ma zastosowania ustawa o odpadach nie stanowi przesłanki warunkującej zwolnienie z obowiązku poniesienia odpowiedzialności w formie kary pieniężnej.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi.