Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 597/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2017-08-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3, art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 102, art. 101 par. 1,
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art. 498-508, art. 836
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 7, art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.),, Sędzia NSA Stefan Kłosowski, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi Spółki A na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wynagrodzenia za dozór pojazdu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. postanowieniem z dnia [...], nr [...], wydanym w oparciu o przepis art. 17 § 1, art. 18, 102 § 1, § 2 i § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t.: Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.), odmówił Spółce A. przyznania wynagrodzenia za przechowywanie pojazdu marki [...] o nr rej. [...] za okres od dnia 9 października 2007 r. do 14 grudnia 2011 r.

W postępowaniu zażaleniowym Dyrektor Izby Skarbowej w S. postanowieniem wydanym w dniu [...], nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Organ odwoławczy stwierdził, że pojazd przechowywany był wbrew postanowieniom umowy i dochowania przewidzianej w ustawie należytej staranności, aby ruchomość nie straciła na wartości. Przechowawca nie dopełnił obowiązku zabezpieczenia pojazdu przed dostępem osób nieupoważnionych, uszkodzeniem oraz przedostaniem się opadów atmosferycznych do jego wnętrza. Skoro dozór sprawowany był nienależycie, to brak podstaw do przyznania dozorcy wynagrodzenia za dozór.

Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem Dyrektora Izby Skarbowej w S. Spółka wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie.

Sąd wyrokiem z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt II SA/Sz 832/12

uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] r., Nr [...].

W uzasadnieniu WSA wskazał, że niesporne jest, iż postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek skarżącej Spółki o wypłatę wynagrodzenia za przechowanie, zabezpieczonego przez Policję do celów procesowych, pojazdu na parkingu tej Spółki, który to pojazd na podstawie postanowienia Sądu o likwidacji niepodjętego depozytu przeszedł na własność Skarbu Państwa.

Sąd przyznał rację organowi odwoławczemu, że w realiach niniejszej sprawy,

a więc w przypadku pojazdu zajętego przez Policję dla potrzeb postępowania karnego, którego następnie Skarb Państwa stał się właścicielem na podstawie przepisów o likwidacji niepodjętych depozytów, stosuje się przepisy o przechowywaniu rzeczy ruchomych zawarte w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a nie przepisy kodeksu cywilnego.

Sąd nie podzielił natomiast stanowiska organu I instancji, że skarżąca Spółka mogła dochodzić swojego wynagrodzenia od właściciela pojazdu co wynikało

z postanowień zawartej umowy pomiędzy Komendantem Policji w S., a Spółką. Jednak zdaniem Sądu, stanowisko organu II instancji uznające, że istnieją podstawy do odmowy przyznania skarżącej Spółce wynagrodzenia za dozór przedmiotowego pojazdu w zakresie objętym wnioskiem było przedwczesne gdyż oparte zostało na niewyczerpująco zebranym materiale dowodowym. W aktach sprawy brak było bowiem dowodu obrazującego stan techniczny i jego wartość w dacie zajęcia go przez Policję. Skoro pojazd ten uczestniczył w wypadku drogowym i został zajęty na potrzeby wszczętego postępowania karnego, to w aktach policyjnych lub prokuratorskich powinien być protokół jego oględzin bezpośrednio po wypadku. Nie wyjaśniono również jaki był stan techniczny pojazdu w momencie przemieszczenia go z parkingu przy ul. [...] w S. oraz w momencie opłacenia przez Policję w dniu [...] faktury VAT nr [...] za okres przechowywania od 09.10 do 23.10.2007 r.

Nie przesądzając ostatecznego sposobu rozstrzygnięcia Sąd podkreślił,

że stanowisko organu odwoławczego uznające istnienie podstaw do odmowy przyznania skarżącej wynagrodzenia za dozór spornego pojazdu w okresie objętym wnioskiem jest co najmniej przedwczesne, ponieważ oparte zostało na nienależycie zebranym materiale dowodowym.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Dyrektor Izby Skarbowej

w S., domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia.

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 września

2014 r., sygn. akt I OSK 218/13 skargę kasacyjną oddalił.

Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku podzielił pogląd,

że w niniejszej sprawie zastosowanie ma art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a w konsekwencji, że strona skarżąca ma prawo żądać przyznania zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór. Jednocześnie, powołując się na własne orzecznictwo Sąd ten wskazał, że przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia organ powinien uwzględniać zakres obowiązków dozorcy, okoliczności towarzyszące przechowaniu, warunki sprawowania pieczy nad zajętą ruchomością oraz wielkość składowanego przedmiotu i powierzchnię niezbędną do jego składowania w sposób stosowny do jego właściwości. Zdaniem Sądu należność ta winna odpowiadać rzeczywistym wydatkom poniesionym przez dozorcę na wykonywanie dozoru.

Przywołując poglądy doktryny, Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił,

że z aktem powołania na dozorcę łączy się powstanie określonych przez ustawę

(art. 102 § 1 u.p.e.a.), obowiązków i uprawnień osoby, która na objęcie dozoru wyraziła zgodę, związanych z ochroną zajętej rzeczy przed uszkodzeniem, zniszczeniem, czy zaginięciem, w tym również obowiązku podejmowania działań z taką starannością, by nie dopuścić do obniżenia jej wartości. Zakres czynności, które musi podjąć dozorca jest uzależniony od tego, co jest przedmiotem zajęcia. Dalsze obowiązki dozorcy będą wynikały z przepisów dotyczących umowy przechowania (art. 835-845 K.c.), które znajdują odpowiednie zastosowanie.

W artykule 471 k.c. i następnych została uregulowana kwestia odpowiedzialności kontraktowej za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania. Dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Podstawową okolicznością, za którą dłużnik ponosi odpowiedzialność jest niezachowanie należytej staranności (art. 472 k.c.).

Dalej Sąd wyjaśnił, że w niniejszej sprawie świadczenie w postaci dozoru pojazdu zostało spełnione, ponieważ przedmiotowy samochód został przez dozorcę przechowany, a więc należy mu się co do zasady wynagrodzenie za czas jego przechowywania. Jednak w ocenie organu doszło do jego nienależytego wykonania,

co skutkowało tym, że interes wierzyciela nie został zaspokojony w sposób wynikający z treści zobowiązania. Zdaniem organu, skarżąca Spółka ponosi odpowiedzialność za pogorszenie stanu technicznego samochodu i obniżenie jego wartości do wartości złomowej. Tym samym organ jako wierzyciel uznał, że po jego stronie wystąpiła szkoda, za którą ponosi odpowiedzialność dozorca. Wierzytelność tą potrącił z wierzytelności dozorcy, co skutkowało wydaniem zaskarżonej decyzji.

Oceniając to stanowisko z punktu widzenia przepisów prawa, NSA wskazał,

że należy przyjąć dopuszczalność kompensacji opartej na art. 498-508 K.c. także wobec zobowiązań publicznoprawnych. Niemniej jednak, uwzględniając skutki potrącenia w postaci umorzenia wierzytelności wyższej o wierzytelność niższą zachodzi konieczność dokładnego ich wyliczenia. Sąd podkreślił, że organ w zaskarżonej decyzji, korzystając z pomniejszenia długu obowiązany był ustalić jego wysokość (wynagrodzenie dozorcy), jak i wykazać wysokość swojej wierzytelności (szkody będącej następstwem niezachowania należytej staranności przez dozorcę). Zatem, w ocenie NSA, stanowisko Sądu pierwszej instancji, że sprawa nie została należycie wyjaśniona, było w pełni uzasadnione.

Na skutek ponownego rozpatrzenia sprawy, Naczelnik Urzędu Skarbowego w S., postanowieniem z dnia [...], odmówił Spółce A. przyznania wynagrodzenia za dozór pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] za wnioskowany okres. Przyczyną odmowy przyznania wynagrodzenia za dozór było stwierdzenie, iż był on wykonywany nienależycie, skutkiem czego nastąpiła całkowita utrata wartości pojazdu.

Rozpatrując zażalenie skarżącej Spółki na opisane postanowienie organu skarbowego pierwszej instancji, Dyrektor Izby Skarbowej w S. zauważył,

że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 września 2014 r., sygn. akt

I OSK 218/13 stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie uwzględniono wskazań dotyczących konieczności ustalenia wysokości wynagrodzenia i wykazania przez organ pierwszej instancji wysokości swojej wierzytelności (szkody będącej następstwem niezachowania należytej staranności przez dozorcę).

Wobec powyższego postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w S., uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji ze wskazaniem obowiązku uwzględnienia przy ponownym rozpatrzeniu sprawy wskazań i oceny prawnej zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2014 r., sygn. akt I OSK 216/13.

Następnie, postanowieniem z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. w oparciu o przepis art. 17 § 1, art. 18, art. 102 § 1, § 2 i § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.) dalej jako "u.p.e.a.", przyznał Spółce A., wynagrodzenie za przechowywanie pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] za okres od dnia 24 października 2007 r. do dnia 14 grudnia 2011 r., w kwocie [...] zł brutto i odmówił wynagrodzenia za okres od 9 do 23 października 2007 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania, powołując dokumenty zgromadzone w postępowaniu, stwierdził, że w trakcie wykonywania dozoru nastąpiły uszkodzenia i braki w pojeździe oraz, że szkody te spowodowały obniżenie wartości pojazdu, za które odpowiedzialność ponosi dozorca. Następnie, wykonując zobowiązanie Sądu w tym zakresie, ustalił rozmiar szkody spowodowanej niewłaściwym przechowaniem pojazdu jako średnią cen wskazanych przez podmioty zajmujące się naprawą pojazdów, oraz koszty przywrócenia pojazdu do stanu sprzed uszkodzeń w kwocie [...] zł.

Ponadto na podstawie zgromadzonych dowodów ustalił udział wynagrodzenia za parkowanie w łącznym koszcie parkowania wynikającym ze stawek za parkowanie. Udział wynagrodzenia za dozór w łącznym koszcie parkowania wynosił w okresie do [...] a w okresie po 1 lipca 2008 r. od [...], zatem średnio wynosił [...]. Mając powyższe na uwadze średnie wynagrodzenie za dozór wyniosło do [...] za okres po [...], łączne wynagrodzenie wyniosło [...] zł.

Dokonując potrącenia kwoty odpowiadającej wartości wyrządzonej szkody,

tj. kwoty [...] zł, Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. postanowił przyznać stronie wynagrodzenie za przechowywanie wskazanego we wniosku pojazdu w kwocie [...] zł.

W zażaleniu na powyższe rozstrzygnięcie Spółka A. wywiodła, że organy orzekające pomimo związania wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyrokach zarówno Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego, ustaleń w zakresie wartości pojazdu w dniu przyjęcia na parking strzeżony Spółki nie poczyniły. Nie ustaliły również, czy do pogorszenia jego stanu technicznego doszło na skutek okoliczności, za które Spółka nie ponosi odpowiedzialności, w szczególności nie zbadano wpływu warunków atmosferycznych, czy znacznego upływu czasu na stan techniczny pojazdu.

Skarżąca zakwestionowała sposób wyliczenia szkody wywodząc, że w jej ocenie ustalenia w tym zakresie winny obejmować określenie wartości pojazdu w dniu jego przyjęcia na parking strzeżony, spadek wartości na skutek okoliczności niezależnych od przechowawcy oraz wartość złomu w dniu odbioru. Dopiero tak poczynione ustalenia, zdaniem Skarżącej dadzą podstawę do ustalenia, czy doszło do utraty wartości pojazdu i w jakiej kwocie.

W ocenie skarżącej również wyliczenie wysokości wynagrodzenia za przechowanie obarczone jest błędem, bowiem w okresie przechowania pojazdu obowiązywała umowa zawarta z Komendą Wojewódzką Policji w S., której integralną częścią był cennik za świadczona usługę. Cennik obowiązywał jeszcze przez trzy miesiące po wygaśnięciu umowy i wynagrodzenie za przechowanie pojazdu w tym okresie powinno, zdaniem skarżącej, być liczone według tych stawek. Również po upływie tego okresu stawki za przechowanie nie powinny ulec zmianie, bowiem – jak wywodziła skarżąca zakres jej obowiązków i przedmiot przechowania nie uległy zmianie.

Skarżąca poddała w wątpliwość ustalenie wynagrodzenia za przechowanie na podstawie informacji uzyskanych od innych przedsiębiorców, wskazując przy tym,

że w jej ocenie potrącenie dokonane postanowieniem było niedopuszczalne, bowiem żaden przepis postępowania administracyjnego nie pozwala na zastosowanie kompensacji, o której mowa w art. 498-508 Kodeksu cywilnego.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w S., postanowieniem z dnia

[...], [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S..

Organ wyjaśnił, że z uzyskanych w toku postępowania dowodów bezspornie wynika, że pojazd w dacie odbioru go z parkingu posiadał uszkodzenia i braki, których nie było w momencie przyjęcia go na parking Spółki, tj. połamana i zdekompletowana deska rozdzielcza, brak radia marki [...] wraz z panelem i drążka zmiany biegów. Braki te powstały zatem w trakcie przechowywania pojazdu na parkingu Spółki, czyli w trakcie sprawowania przez nią dozoru. Z faktu, że w trakcie sprawowania przez nią dozoru doszło do wskazanych uszkodzeń i zniszczeń pojazdu wywieść należy wniosek, że Spółka nie ochroniła pojazdu przed uszkodzeniem i zniszczeniem, a pozbawienie pojazdu wskazanych elementów i powstałe uszkodzenia obniżają jego wartość.

Zdaniem organu odwoławczego powyższe, a zwłaszcza okoliczność,

że na parkingu strzeżonym doszło do zdemontowania części w przechowywanym pojeździe, wypełnia znamiona niedopełnienia obowiązku przechowywania zajętej ruchomości z taką starannością, aby nie straciła na wartości. Pozbawienie przechowywanego pojazdu wskazanych elementów nie mogło nastąpić wskutek okoliczności wyłączających odpowiedzialność dozorcy.

W ocenie organu podnoszone w zażaleniu argumenty dotyczące upływu czasu i wpływu warunków atmosferycznych, w żaden sposób nie uzasadniają powstałych uszkodzeń i zniszczenia pojazdu, stąd też zarzut pominięcia przez organ pierwszej instancji wpływu okoliczności, na które przechowawca nie miał wpływu jest chybiony, zważywszy, że zarzut ten nie został skonkretyzowany i uzasadniony, zarówno w zażaleniu, jak i w postępowaniu pierwszej instancji, mimo skierowanego przez ten organ do Spółki pisma z prośbą o wskazanie przyczyn zaistniałego stanu.

Odnośnie zarzutu nieustalenia stanu pojazdu i jego wartości w dniu 22.10.2007 r. organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż na Spółce ciążył obowiązek właściwego przechowywania pojazdu od chwili przyjęcia go na parking w dniu 09.10.2007 r. Za okres od dnia 9.10.2007 r. do dnia 23.10.2007 r. Spółka otrzymała wynikające z umowy wynagrodzenie za należyte wykonanie świadczenia (zgodnie z fakturą VAT nr [...] z dnia [...] wystawioną za usługę parkowania za okres od dnia 9.10.2007 r. do dnia 23.10.2007 r.). Skoro wynagrodzenie to zostało przez Komendę Wojewódzką Policji w S. zapłacone w zamian za usługę przechowania wykonaną zgodnie z umową, to nie można uznać racjonalności i zasadności twierdzenia, że skarżąca ponosi odpowiedzialność za uszkodzenia i zniszczenia pojazdu powstałe jedynie po dniu 23.10.2007 r. Na Spółce ciążył bowiem obowiązek zwrotu pojazdu w stanie o nieobniżonej wartości, bez względu na to w jakim okresie doszło do uszkodzenia i zniszczenia pojazdu.

W oparciu o powyższe organ stanął na stanowisku, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. zasadnie i na podstawie udokumentowanego stanu faktycznego i prawnego stwierdził, iż w trakcie wykonywania dozoru przez wnioskodawcę tj. do dnia odbioru pojazdu z parkingu nastąpiły uszkodzenia i braki

w pojeździe, a zaistniałe szkody spowodowały obniżenie wartości pojazdu, za które odpowiedzialność ponosi dozorca.

Przy czym w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, organ pierwszej instancji związany wskazaniami i oceną zawartą w powołanych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie zobowiązany do dokładnego wyliczenia wysokości swojej szkody, będącej konsekwencją niezachowania należytej staranności przez dozorcę, obowiązek ten wykonał poprzez skierowanie do podmiotów zajmujących się naprawą pojazdów wniosku o ustalenie kosztów przywrócenia pojazdu do stanu sprzed uszkodzeń. Średni koszt naprawy brutto wynikający z udzielonych odpowiedzi wyniósł [...] zł, a tym samym jest to rozmiar szkody możliwej do ustalenia spowodowanej niewłaściwym przechowywaniem pojazdu.

Odnosząc się do podniesionych w tym zakresie zarzutów w zażaleniu organ odwoławczy zauważył, że wbrew twierdzeniu Spółki z wyroku Sądu nie wynika,

że prawidłowe wyliczenie szkody powinno objąć ustalenie wartości pojazdu w dniu 23.10.2007 r., spadek jego wartości w wyniku okoliczności niezależnych od przechowawcy oraz wartość złomu w dniu odbioru. W kwestii wykazania szkody Sąd wskazał na przepis art. 471 k.c., który stanowi, że dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania. Naprawienie szkody przez Spółkę w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie było możliwe, a zatem właściwe i znajdujące uzasadnienie we wskazanym przepisie art. 471 k.c. jest ustalenie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. kwoty odpowiadającej kosztom naprawy uszkodzonego pojazdu.

Po dokonaniu potrącenia wyrządzonej szkody, tj. kwoty [...] zł, Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. postanowił przyznać Spółce wynagrodzenie za przechowywanie pojazdu [...] o numerze rej. [...] w kwocie [...] zł brutto.

Potrącenie dokonane zostało zgodnie ze wskazaną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego jako dopuszczalną kompensacją opartą na art. 498 - 508 k.c. wobec zobowiązań publicznoprawnych. Wyrok odnosił się do oceny stanu faktycznego i prawnego rozpatrywanej sprawy, nie można tym samym podzielić przedstawionego w zażaleniu stanowiska Spółki odnośnie zakwestionowania potrącenia ww. należności przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S.

Opisane postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S., Spółka A. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Skarżąca powtórzyła w skardze argumentację zawartą w zażaleniu, podkreślając, że organy nie poczyniły ustaleń w przedmiocie wartości pojazdu w dacie przyjęcia go na parking strzeżony i w dacie jego odbioru, do czego były zobowiązane wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i Naczelnego Sądu Administracyjnego. Poddała w wątpliwość sposób wyliczenia wynagrodzenia w oparciu o dane uzyskane od innych podmiotów świadczących usługi przechowania pojazdów, wskazując przy tym, że nieprawidłowo organy utożsamiają dochód z wynagrodzeniem. Jednocześnie skarżąca Spółka podniosła, że przysługuje jej również prawo do zwrotu koniecznych wydatków poniesionych w związku z przechowaniem pojazdu.

Skarżąca krytycznie oceniła możliwość dokonania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. potrącenia należności w oparciu o przepisy

art. 498 – 508 k.c.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w S., nie znajdując podstaw do zmiany stanowiska zajętego w sprawie, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Sądowa kontrola zaskarżonego orzeczenia prowadzona na podstawie art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - zwanej dalej "P.p.s.a.", doprowadziła do stwierdzenia, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich wyeliminowanie z obrotu prawnego.

W związku z tym, że w tej sprawie zapadł już prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt II SA/Sz 832/12 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2014 r. sygn. akt I OSK 218/13, przystępując do rozpatrzenia niniejszej sprawy skład orzekający Sądu związany jest treścią prawomocnych wyroków, a tym samym wyrażoną w nich oceną prawną. W pojęciu tym mieści się zarówno ocena poczynionych przez organ ustaleń faktycznych, jak i ocena wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego. Konsekwencją takiej oceny są wskazania Sądu co do dalszego postępowania organów administracyjnych. Ponownie rozpatrując sprawę Sąd nie może formułować nowych ocen prawnych, odmiennych, czy sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się im w pełnym zakresie.

Powyższe oznacza, że Sąd, po raz drugi rozpoznając sprawę ze skargi Spółki A. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za przechowywanie pojazdu marki [...] o nr rej. [...] za okres od dnia 9 października 2007 r. do 14 grudnia 2011 r., zobligowany był przede wszystkim do kontroli, czy organ administracji ponownie wydając rozstrzygnięcie, zastosował się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, zawartych we wskazanym, wcześniejszym, orzeczeniu Sądu.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się,

że obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego ciążący na organie i na Sądzie może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czyniącej pogląd prawny nieaktualnym, a także w razie wzruszenia wyroku w trybie przewidzianym prawem (por. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2000 r. sygn. akt I SA/Ka 2408/98, Lex 44392).

W niniejszej sprawie stan faktyczny, ani stan prawny nie uległy zmianom, a więc aktualna pozostaje ocena okoliczności faktycznych i wykładnia przepisów prawa wyrażona we wcześniejszych wyrokach.

Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że organy wykonały zalecenia Sądów zawarte w powołanych wyrokach.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że zarówno z uzasadnienia wyroku Sądu I jak i II instancji jednoznacznie wynika, że w sprawie zastosowanie znajduje przepis art. 102 u.p.e.a. regulujący kwestię ustalania wynagrodzenia za dozór. W takiej sytuacji nie znajduje uzasadnienia zawarte w skardze żądanie ustalenia należnego wynagrodzenia za przechowywanie pojazdu zgodnie z cennikiem dołączonym do umowy zawartej przez skarżącą z Komendantem Wojewódzkim Policji w S., a która obowiązywała do dnia 31 grudnia 2008 r.

Wbrew zarzutowi skargi, w wyroku z dnia 24 września 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie przesądził również, że w sprawie ustalenia wynagrodzenia za przechowywanie pojazdy dopuszczalna jest kompensacja oparta na art. 498-508 k.c. NSA wskazał przy tym, że chcąc skorzystać z pomniejszenia długu organ obowiązany był ustalić jego wysokość (wynagrodzenie dozorcy), jak i wykazać wysokość swojej wierzytelności (szkody będącej następstwem niezachowania należytej staranności przez dozorcę). Jednocześnie NSA nie wskazał dalszych zaleceń co do sposobu ustalenia wysokości wynagrodzenia dozorcy oraz swojej szkody. Zalecenia w tym zakresie nie wynikają również z uzasadnienia wyroku Sądu I instancji. W uzasadnieniu Sąd wskazał jedynie jakich dowodów brakuje w aktach sprawy, o które to dowody akta administracyjne uzupełniono.

Nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty skargi w zakresie błędnego wyliczenia przez organy przysługującego skarżącej wynagrodzenia. Lektura uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, w kontekście zebranego materiału dowodowego, pozwala na przyjęcie, że kwestia ta została należycie wyjaśniona

i rozpatrzona, tj. z poszanowaniem art. 7 i 77 § 1 K.p.a., a przyjęty przez organy sposób wyliczenia wynagrodzenia za dozór uznać należało za prawidłowy.

Przepis art. 102 § 2 u.p.e.a. stanowi: "Organ egzekucyjny przyzna, na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru

oraz wynagrodzenie za dozór chyba że dozorcą jest jedna z osób wymienionych

w art. 101 § 1."

Wykładnia językowa tego przepisu daje podstawę do wyprowadzenia wniosku, że zwrot koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia następuje w momencie wykazania koniecznych wydatków i wynagrodzenia poniesionych przez konkretnego dozorcę w stosunku do konkretnego pojazdu. Dodatkowo to na dozorcy ciąży obowiązek wykazania swych poniesionych kosztów.

Powołany przepis nie precyzuje zatem ani kwot ani żadnych innych dodatkowych kryteriów, jakie należy wziąć pod uwagę ustalając należność z tego tytułu. W orzecznictwie wypracowane zostało stanowisko, wedle którego dozorca występujący do organu egzekucyjnego o zwrot wydatków i wynagrodzenia za dozór może przedstawić pokwitowania i rachunki w związku z poniesionymi wydatkami oraz wskazać trudy związane ze sprawowaniem dozoru. Przy określaniu wynagrodzenia należy uwzględniać zakres obowiązków dozorcy i okoliczności towarzyszące przechowaniu, jego warunki, wielkość składowanego przedmiotu i powierzchnię niezbędną dla jego składowania. Udowodnienie tych kwestii należy do dozorcy,

w przeciwnym wypadku zagadnienie to jest pozostawione organom, co skutkuje przerzuceniem na nich ciężaru ustalenia należności we własnym zakresie. Wysokość ustalonego przez organ wynagrodzenia, co jednolicie przyjmowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych, odpowiadać powinna wynagrodzeniu przyjętemu w danych stosunkach. Bowiem wobec braku stosownych ustaleń w art. 102 § 2 u.p.e.a., organ może posiłkować się treścią przepisu art. 836 K.c., który nakazuje ustalać wysokość wynagrodzenia za przechowywanie po pierwsze w umowie albo taryfie, a w braku takiego określenia, przyjmując wynagrodzenie w danych stosunkach przyjęte.

Jeżeli zatem dozorca nie wskazał jakie konkretnie poniósł wydatki związane

z dozorem, nie przedstawił stosownych dokumentów ani nie wykazał sposobu ich wyliczenia, to wówczas stosownych ustaleń w trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego winien dokonać organ. Nie jest on w tym zakresie ograniczony jakimiś regułami, skoro przepisy ich nie wprowadzają, wiarygodność wyliczeń jest zatem w dużym zakresie zależna od przedstawionej przez organ argumentacji, uzasadniającej dokonanie obliczenia. Celem ustalenia stawek opłat organ może posiłkować się danymi dotyczącymi kosztów parkowania pojazdów na innych parkingach.

W rozpoznawanej sprawie skoro Spółka wniosła wyłącznie o wynagrodzenie za dozór i nie wykazała, jakie poniosła wydatki związane z usunięciem pojazdów z drogi, nie przedstawiła stosownych dokumentów, ani nie wykazała sposobu ich wyliczenia, to należało jej przyznać wynagrodzenie ustalone w oparciu o stawkę przyjętą w danym czasie na danym terenie. Prawidłowo zatem organy sięgnęły do metody porównawczej i ustaliły poziom stawek innych przedsiębiorców zajmujących się tego rodzaju działalnością jako zmierzające do ustalenia wynagrodzenia. Ustalenie wynagrodzenia za dozór pojazdów w trybie administracyjnym - z uwagi na to, że odpowiadać ma kryterium wynagrodzenia faktycznie stosowanego w danych stosunkach - wymaga niewątpliwie przeprowadzenia analizy rynku w celu ustalenia poziomu stawek funkcjonujących w rozliczeniach z przechowawcami pojazdów w okresie sprawowanego dozoru, co obliguje organ do odpowiedniego doboru parkingów do porównania.

Skarżąca wniosła tylko o wynagrodzenie, a zatem bezpodstawnie oczekuje,

że organy ustalając należne jej wynagrodzenie wezmą pod uwagę również wydatki

w postaci pensji pracowników, podatków, czy utrzymanie środków produkcji. Jak już wcześniej wyjaśniono, przy określaniu wynagrodzenia należy uwzględniać zakres obowiązków dozorcy i okoliczności towarzyszące przechowaniu, jego warunki, wielkość składowanego przedmiotu i powierzchnię niezbędną dla jego składowania. Wydatki stanowią natomiast odrębną kategorię zapłaty za dozór.

Zdaniem Sądu prawidłowo też organy przyjęły, że część opłaty za parkowanie pojazdu pozostała po odliczeniu wydatków, czyli dochód podmiotu prowadzącego parking, odzwierciedla wynagrodzenie, o którym mowa w przepisie art. 102 u.p.e.a. Niewątpliwie opłata za przechowywanie pojazdu na parkingu obejmuje zarówno wydatki związane z prowadzeniem parkingu, jak i zysk. Podkreślenia wymaga, że organ I instancji ustalając procentowy udział wynagrodzenia w kosztach parkowania oparł się na odpowiedziach podmiotów prowadzących parkingi, w których podmioty te wskazały procentowy udział wynagrodzenia. Za chybiony zatem uznać należało zarzut skargi błędnego ustalenia wysokości wynagrodzenia przechowawcy.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu skargi Sąd stwierdza, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż w pojeździe [...], o nr rej. [...] w dniu odbioru z parkingu należącego do skarżącej Spółki, tj. w dniu 14 grudnia 2011 r., deska rozdzielcza była połamana i zdekompletowana, nie było również radia marki [...] wraz panelem oraz drążka zmiany biegów. Potwierdza to sporządzony w tym dniu protokół odbioru pojazdu i załączona do niego dokumentacja fotograficzna oraz opinia techniczna nr [...] biegłego skarbowego z dnia 14 grudnia 2011 r. uszkodzeń tych i braków nie było w momencie zabrania pojazdu z miejsca zdarzenia i umieszczenia go w dniu 19 lutego 2007 r. na parkingu strzeżonym przy ul. [...], co wynika z notatki urzędowej funkcjonariusza Policji z dnia 19 lutego 2007 r., protokołu oględzin pojazdu z tej samej daty oraz protokołu oględzin miejsca zdarzenia i protokołu przekazania – przyjęcia w dniu 19 lutego 2007 r. pojazdu na ww. parking strzeżony i dokumentacji fotograficznej z dnia 21 lutego 2007 r. załączonej do opinii biegłego sądowego z dnia 5 marca 2007 r. Zasadnie zatem organy przyjęły, że w wyniku niedołożenia przez stronę skarżącą należytej staranności doszło do uszkodzeń powierzonego skarżącej pod dozór pojazdu. Natomiast likwidacja szkody powstałej na skutek uszkodzenia pojazdu polega właśnie na jego naprawnieniu i to koszty naprawy stanowią o wysokości szkody.

W przedmiotowej sprawie organy uznały, że rozmiar uszkodzeń pojazdu kwalifikowałby go do naprawy i ustaliły ile wynosiłby koszt jego naprawy. Taki sposób ustalenia przez organ szkody będącej następstwem niezachowania należytej staranności przez dozorcę przy przechowywaniu pojazdu zasługuje na akceptację. Podkreślić przy tym należy, że zarówno w uzasadnieniu wyroku NSA, jak również

tut. Sądu nie zawarto wskazań co do sposobu ustalenia szkody, w szczególności Sąd nie nakazał organom: "dokładnie wyliczyć ubytek wartości pojazdu wynikły zaniedbań przechowawcy".

W oparciu o powyższe Sąd uznał, że organ prawidłowo, kierując się dyspozycją art. 102 § 2 u.p.e.a. wywiązał się ze swojego zadania, a zebrany materiał dowodowy pozwolił na należyte ustalenie okoliczności w sprawie. Swoje stanowisko organ uzasadnił w sposób wyczerpujący i przekonujący bez naruszenia przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie,

na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę jako bezzasadną.