Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1521/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-07-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 156 § 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 35
journal: Dz.U. 1961 nr 18 poz 94
law: Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadzie i trybie wywłaszczania nieruchomości - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Rudnicka (spr.) sędzia NSA Monika Nowicka sędzia del. NSA Tomasz Zbrojewski Protokolant starszy asystent sędziego Marta Sikorska po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2014 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 marca 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 2450/12 w sprawie ze skargi A. Z. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 marca 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 2450/12 oddalił skargę A. Z. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji.

Przytaczając w uzasadnieniu wyroku okoliczności faktyczne i prawne sprawy Sąd wskazał, że Prezydium Powiatowej Rady Narodowej Wydział Spraw Wewnętrznych w O. decyzją z dnia [...] marca 1970 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. t.j. z 1961 r., Nr 18, poz. 94 ze zm.), zezwoliło Zakładowi Energetycznemu w K. na przeprowadzenie przez grunty położone w W. linii energetycznej [...], m. in. przez nieruchomość należącą do M.Z..

Pismem z dnia 23 grudnia 2001 r. A. Z. wystąpiła do Wojewody [...] o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] marca 1970 r.

Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] października 2004 r., sygn. akt [...] spadek po M. Z., zmarłej w dniu 11 lutego 1994 r. nabyli A. Z. i M. Z. . Na mocy tego postanowienia spadek po M. Z. nabyła A. Z..

Decyzją z dnia [...] października 2005 r., nr [...] Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej Wydziału Spraw Wewnętrznych w O. z dnia [...] marca 1970 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że w sprawie nie stwierdzono wystąpienia którejkolwiek z przesłanek stwierdzenia nieważności określonych w art. 156 § 1 Kpa.

Od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2005 r. odwołanie złożyła A. Z.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] Minister Budownictwa uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2005 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W decyzji wskazano na brak przeprowadzenia przez organ wojewódzki postępowania wyjaśniającego w zakresie wystąpienia przez inwestora do właściciela nieruchomości o wyrażenie zgody na przeprowadzenie na nieruchomości linii energetycznej.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...] Wojewoda [...] stwierdził nieważność decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w O. Wydziału Spraw Wewnętrznych z [...] marca 1970 r.

Od powyższej decyzji Wojewody [...] odwołanie złożyła [...] S.A. w Gdańsku Oddział w K..

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] uchylił w całości decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. i orzekł o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w O. Wydziału Spraw Wewnętrznych z [...] marca 1970 r.

Wyrokiem z dnia 17 lutego 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1236/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. Z. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...].

Wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2011 r., sygn. akt: I OSK 961/10 Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej A. Z., uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lutego 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1236/09 oraz decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...].

Ponownie rozpoznając sprawę Minister Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2008 r., w całości i orzekł o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w O. z [...] marca 1970 r.

Uzasadniając swoje stanowisko Minister podniósł, że organ wojewódzki w decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r. uznał, iż wydanie decyzji w trybie art. 35 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania ugodowego na mocy art. 6 tejże ustawy. Jednak w przedmiotowej sprawie wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2011 r., sygn. akt: l OSK 961/10 Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że naruszenie art. 6 ustawy dotyczącego obowiązku przeprowadzenia negocjacji nie ma zastosowania w postępowaniu w sprawie zezwolenia na wejście w teren w celu ułożenia przewodów, prowadzonego w trybie art. 35 ustawy. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny wskazał na konieczność dokonania ustaleń faktycznych w zakresie funkcjonowania w obrocie prawnym decyzji lokalizacyjnej z dnia [...] marca 1969 r. oraz jej doręczenia współwłaścicielom nieruchomości, przez które biegnie linia energetyczna jako podstawy wydania decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej Wydział Spraw Wewnętrznych w O. z dnia [...] marca 1970 r., nr [...].

Minister podniósł ponadto, że organ odwoławczy, będąc związany oceną prawną i wskazaniami sądu administracyjnego, przeprowadził postępowanie wyjaśniające w zakresie wskazanym przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z pisma Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] stycznia 2012 r., właściwego miejscowo, z uwagi na położenie nieruchomości wynika, że w stosunku do decyzji o lokalizacji szczegółowej nr [...] Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Poznaniu z dnia [...] marca 1969 r., nr [...] nie było przeprowadzone jakiekolwiek postępowanie administracyjne w Samorządowym Kolegium Odwoławczym w K., zatem powyższa decyzja funkcjonowała w obrocie prawnym w badanym okresie. Odnosząc się do kwestii doręczenia tej decyzji organ wskazał, że zgodnie z § 19 ust. 1 zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 20 maja 1966 r. w sprawie ustalania lokalizacji szczegółowej inwestycji budowlanych i stref ochronnych oraz wyrażania zgody na zmianę sposobu wykorzystania terenu (M. P. z 1966 r., Nr 25, poz. 129), właściwy organ miejscowego planowania przestrzennego doręczał na piśmie decyzję o lokalizacji szczegółowej - inwestorowi, zaś w razie wydania decyzji przez wojewódzki organ miejscowego planowania przestrzennego - odpis decyzji powiatowemu organowi miejscowego planowania przestrzennego. Jednocześnie organ miejscowego planowania przestrzennego, wydający decyzję o lokalizacji szczegółowej, przesyłał zawiadomienie o wydaniu tej decyzji właściwemu prezydium (miejskiej, dzielnicowej, osiedla lub gromadzkiej) rady narodowej do wiadomości i w celu wywieszenia na tablicy ogłoszeń w prezydium właściwej rady narodowej na okres 14 dni (ust. 2 zarządzenia). Niemniej przesyłanie zawiadomienia, o którym mowa w ust. 2, nie obowiązywało w odniesieniu do inwestycji w zakresie elektryﬁkacji rolnictwa oraz tych inwestycji liniowych, do których stosuje się szczególny tryb wywłaszczania nieruchomości (ust. 3 zarządzenia). Zatem przepisy zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 20 maja 1966 r. przewidywały doręczenie decyzji jedynie inwestorowi oraz powiatowemu organowi miejscowego planowania przestrzennego, zaś w wypadku przedmiotowej inwestycji liniowej, do której zastosowanie miał szczególny tryb wywłaszczania nieruchomości wykluczone było wysyłanie zawiadomienia o inwestycji właściwemu prezydium określonej rady narodowej do wiadomości i w celu wywieszenia na tablicy ogłoszeń na okres 14 dni. Tym samym w przedmiotowej sprawie nie istniał obowiązek doręczenia decyzji o lokalizacji szczegółowej współwłaścicielom nieruchomości, przez które biegła linia energetyczna.

Organ odwoławczy wskazał, że wnioskiem z dnia 20 lutego 1970 r. Zakład Energetyczny w K. zwrócił się do Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w O. o wydanie zezwolenia na wejście w teren w celu budowy linii energetycznej. W dniu złożenia wniosku Zakład Energetyczny w K. był częścią przedsiębiorstwa państwowego - Zakładu Energetycznego Okręgu Zachodniego w P., utworzonego zarządzeniem Ministra Górnictwa i Energetyki z dnia [...] listopada 1958 r., nr [...], zatem Zakład Energetyczny w K. był uprawionym do złożenia powyższego wniosku. Przedmiotem zezwolenia mogły być tylko określone w ustawie inwestycje obejmujące m.in. przewody służące do przesyłu elektryczności.

W niniejszej sprawie wnioskodawca uzyskał zezwolenie na przeprowadzenie napowietrznej linii energetycznej, mieszczącej się więc w kategorii obiektów wskazanych w art. 35 ust. 1 ustawy.

Wobec tego Minister wskazał, że organ wojewódzki nieprawidłowo uznał istnienie podstaw do stwierdzenia, że Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w O. wydając kwestionowaną decyzję z dnia [...] marca 1970 r. dopuściło się rażącego naruszenia prawa, a więc takiego naruszenia, które pozostawałoby w oczywistej sprzeczności z przepisami prawa i miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie.

Od decyzji Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] marca 2012 r., A. Z. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W piśmie uzupełniającym skargę z dnia 20 marca 2013 r. A. Z. zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. poprzez zaniechanie uwzględnienia przy wydawaniu rozstrzygnięcia oceny prawnej i wskazań, co do dalszego postępowania wyrażonych przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 kwietnia 2011, sygn. akt I OSK 961/10 odnośnie wyjaśnienia, czy decyzja o lokalizacji szczegółowej istnieje w obrocie prawnym i czy została doręczona właścicielom nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie jest uzasadniona.

Zdaniem Sądu organ odwoławczy nie naruszył przepisu art. 153 p.p.s.a w stopniu, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy. W kwestii wyjaśnienia, czy decyzja o lokalizacji szczegółowej istnieje w obrocie prawnym, Sąd podniósł, że Minister pismem z dnia 13 grudnia 2011 r. wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. o informację, czy były prowadzone jakiekolwiek postępowania administracyjne. W piśmie z dnia 11 stycznia 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że takie postępowania nie były prowadzone. Z akt niniejszej sprawy również nie wynika, że decyzja lokalizacyjna nr [...] była kwestionowana w postępowaniach administracyjnych. O tym, że przedmiotowa decyzja lokalizacyjna weszła do obrotu prawnego świadczy pismo Zakładu Energetycznego [...] S.A. z dnia 22 grudnia 1995 r., nr [...], treść protokołu rozprawy z dnia 14 marca 2002 r. i pismo [...] S.A. z dnia 16 kwietnia 2002 r., nr [...] z którego wynika, że Zakład Energetyczny uzyskał tę decyzję. Z akt sprawy nie wynika również, że decyzja lokalizacyjna utraciła ważność, z przyczyn, o których mowa w § 22 ust. 1 zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 20 maja 1966 r. w sprawie ustalania lokalizacji szczegółowej inwestycji budowlanych i stref ochronnych oraz wyrażania zgody na zmianę sposobu wykorzystania terenu (wniosek inwestora o wydanie zezwolenia został załatwiony pozytywnie, inwestycja została wykonana w 1972 r., decyzja o lokalizacji szczegółowej była wydana w oparciu o plany zagospodarowania przestrzennego zatwierdzone w 1963 r., a nie o decyzję o lokalizacji ogólnej).

Jeżeli zaś chodzi o kwestię doręczenia decyzji lokalizacyjnej właścicielom nieruchomości Sąd zwrócił uwagę, że z pisma skarżącej z dnia 14 stycznia 2009 r. wynika, że właściciele gruntów nie byli informowani o budowie linii energetycznej, czy szczegółach związanych z jej przebiegiem. Były zwoływane gromadzkie zebrania, w których nie brano udziału. Z uzasadnienia pisma procesowego skarżącej z dnia

17 lutego 2010 r. złożonego do sprawy sądowej o sygn. akt I OSK 961/10 wynika, że decyzja lokalizacyjna nr [...] nie była doręczona właścicielom nieruchomości. Powyższe jest zbieżne z treścią decyzji lokalizacyjnej, która w rozdzielniku adresatów nie wskazuje właścicieli nieruchomości. Koresponduje to z ustaleniami organu odnoszącymi się do zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] maja 1966 r. w sprawie ustalania lokalizacji szczegółowej inwestycji budowlanych i stref ochronnych oraz wyrażania zgody na zmianę sposobu wykorzystania terenu. Z § 12 ust. 1 i § 19 ust. 1 pkt 1 tego zarządzenia oraz art. 30 ust. 3 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 7, poz. 47) wynika, że stroną w sprawie o wydanie decyzji lokalizacyjnej wydanej przez inną, niż wojewódzką radę narodową i adresatem tej decyzji był wnioskodawca-inwestor. W sprawach dotyczących szczególnego trybu wywłaszczenia nie obowiązywał tryb publicznego zawiadomienia o wydaniu tego rodzaju decyzji (§ 19 ust. 2 i 3 zarządzenia).

Wobec powyższego eksponowane w sprawie zagadnienia dotyczące decyzji lokalizacyjnej nie mogły świadczyć w ocenie Sądu o kwalifikowanej wadliwości zezwolenia z dnia 18 marca 1970 r.

Konkludując Sąd stwierdził, że Minister Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej, mając na uwadze ocenę prawną zaprezentowaną w prawomocnym wyroku WSA w Warszawie z dnia 17 lutego 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1236/09, w zakresie dotyczącym braku obowiązku wystąpienia do właściciela o dobrowolne odstąpienie nieruchomości, o którym mowa w art. 6 ust. 1 ustawy, prawidłowo uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia 2 grudnia 2008 r., znak: [...] w całości i orzekł o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w O. z [...] marca 1970 r., nr [...].

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła A.Z.. Zaskarżonemu orzeczeniu skarżąca kasacyjnie zarzuciła:

1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, to jest naruszenie art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a., poprzez ich niezastosowanie

i pominięcie wiążącego Sąd pierwszej instancji poglądu Naczelnego Sądu Administracyjnego co do tego, iż okoliczność, że decyzja o lokalizacji szczegółowej nie została doręczona poprzednikowi Skarżącej, nie ma wpływu na ważność tej decyzji;

2. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć wpływ na wynik sprawy, to jest

naruszenie art. 145 § 1 pkt 1) lit c) p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię przejawiającą się w uznaniu, iż naruszenie przez organ art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. w zakresie nieprzeprowadzenia w pełni postępowania wyjaśniającego co do funkcjonowania w obrocie prawnym decyzji lokalizacyjnej nr [...] nie miało wpływu na wynik sprawy;

3. naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, to jest art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości przez jego błędną wykładnię, skutkującą oceną, iż brak doręczenia decyzji o lokalizacji szczegółowej właścicielowi nieruchomości, której decyzja dotyczy, nie ma wpływu na ważność tej decyzji.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i poprzedzającej go decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] marca 2012 r. , a w każdym wypadku o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że pogląd Sądu pierwszej instancji zgodnie z którym brak doręczenia właścicielowi nieruchomości decyzji o lokalizacji szczegółowej, nie ma wpływu na ważność tej decyzji, jest nie do pogodzenia z poglądem prawnym wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie, który stał u podstaw polecenia organowi dokonania ustaleń, czy decyzja ta została doręczona w opisany sposób, czy też nie. W skardze kasacyjnej podniesiono, że gdyby Naczelny Sąd Administracyjny podzielał w niniejszej sprawie stanowisko wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na gruncie zaskarżonego wyroku, nie poleciłby organowi działań, o których mowa. Byłoby to bowiem zbędne z punktu widzenia zbadania ważności decyzji lokalizacyjnej, oraz wydanej na jej podstawie decyzji [...] marca 1970 r., nr [...].

Ponadto w uzasadnieniu wyroku znajduje się niezgodne z treścią materiału dowodowego stwierdzenie, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. poinformowało, że w odniesieniu do decyzji lokalizacyjnej nie było prowadzone jakiekolwiek postępowanie administracyjnego. W rzeczywistości, co wprost wynika zarówno z pisma Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jak i z uzasadnienia decyzji organu, informacja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. dotyczyła jedynie postępowań prowadzonych przed tym organem. Pozostaje zatem aktualny zarzut, iż organ nie zbadał, czy w odniesieniu do decyzji prowadzone były postępowania administracyjne przed organami innymi niż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K.. W ocenie autora skargi kasacyjnej Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie uznał zatem, iż to uchybienie organu nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy. Skoro bowiem Naczelny Sąd Administracyjny uznał okoliczność funkcjonowania decyzji w obrocie prawnym za istotną, to zaistniała konieczność zbadania tej okoliczności w całym okresie, w którym decyzja mogła funkcjonować w obrocie prawnym, a nie tylko w okresie, w którym rozstrzyganie spraw dotyczących tej decyzji mogło odbywać się przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w K. lub szerzej, przed samorządowymi kolegiami odwoławczymi.

Odnośnie zarzutu naruszenia podniesionego w petitum skargi kasacyjnej przepisu prawa materialnego wskazano, że okoliczność, iż właściciel nieruchomości był stroną postępowania o wydanie decyzji o lokalizacji szczegółowej oraz w konsekwencji istniał obowiązek poinformowania go o przebiegu postępowania i doręczenia mu decyzji na piśmie, wynika wprost z art. 25, art. 57 § 3 i art. 101 § 1 kpa w ich ówczesnym brzmieniu (obecnie odpowiednio: art. 28, art. 61 § 4 i art. 109 § 1 kpa). Artykuł 35 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji z dnia [...] marca 1970 r., uzależniał wydanie takiej decyzji od treści zatwierdzonej decyzji o lokalizacji szczegółowej. Co więcej, z uwagi na specyfikę postępowania nie sposób uznać, że warunek ten był spełniony przez samo fizyczne istnienie decyzji o lokalizacji szczegółowej, choćby wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Przeciwnie, aby należycie spełnić swą funkcję w obrocie, polegającą na ograniczeniu praw właściciela nieruchomości, decyzja opisana w art. 35 ust. 1 ustawy mogła być - w stosunku do określonego właściciela nieruchomości - wydana w sposób ważny jedynie wtedy, gdyby w postępowaniu o wydanie decyzji o lokalizacji szczegółowej tenże właściciel nieruchomości cieszył się w praktyce wszystkimi prawami strony. W konsekwencji uznać należy, że w wypadku, gdy właściciel nie brał udziału w postępowaniu o wydanie decyzji lokalizacyjnej, to nie jest w stosunku do niego spełniona przesłanka istnienia zatwierdzonej decyzji lokalizacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego sądu, wynikająca z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. t.j. 2012, poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako " p.p.s.a.". Naczelny Sąd Administracyjny jako Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która nie zachodzi w rozpoznawanej sprawie.

Wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna powołuje się na obie podstawy określone w art.174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., zarzucając zarówno naruszenie przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania.

Podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania: art.193, art. 153 i art.145 §1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. sprowadzają do wykazania, że organ odwoławczy oraz Sąd pierwszej instancji nie zastosowały się do poglądu wyrażonego w niniejszej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 kwietnia 2010 r. (sygn. I OSK 961/10 ) co do dwóch kwestii. Po pierwsze: wpływu doręczenia skarżącej decyzji o lokalizacji szczegółowej nr [...] z dnia 31 marca 1969 r. na ważność tej decyzji. Po drugie: nie przeprowadzenia, zgodnie z zaleceniem zawartym w uzasadnieniu wskazanego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, postępowania wyjaśniającego co do funkcjonowania w obrocie prawnym wymienionej decyzji lokalizacyjnej.

Odnosząc się do podniesionych zarzutów trzeba mieć na uwadze, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lutego 2010 r., sygn. I SA/Wa 1236/09 wytknął, że Sąd pierwszej instancji niesłusznie stwierdził, iż organ prowadzący postępowanie nadzorcze nie miał obowiązku zbadania prawidłowości decyzji lokalizacji szczegółowej z dnia [...] marca 1969 r. W uzasadnieniu wyroku z dnia 17 lutego 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził bowiem, że przedmiotem postępowania nadzorczego była decyzja z dnia [...] marca 1970 r. zezwalająca na przeprowadzenia linii energetycznej, nie zaś decyzja lokalizacyjna i dlatego Minister Infrastruktury rozstrzygał wyłącznie w kwestii istnienia bądź nieistnienia przesłanek z art.156 §1 k.p.a. w odniesieniu do decyzji z dnia [...] marca 1970 r. W związku z takim stanowiskiem Sąd ten nie dokonywał oceny decyzji lokalizacyjnej i jej wpływu na decyzję z dnia [...] marca 1970 r., nie było też w tym przedmiocie prowadzone postępowanie wyjaśniające. Dlatego Naczelny Sąd Administracyjny, prezentując stanowisko odmienne, zalecił w uzasadnieniu powołanego w skardze kasacyjnej wyroku z dnia 19 kwietnia 2010 r. wyjaśnienie, czy decyzja o lokalizacji szczegółowej nadal istnieje w obrocie prawnym oraz czy została doręczona współwłaścicielom nieruchomości przez którą biegnie linia energetyczna. Zatem Naczelny Sąd Administracyjny zalecił jedynie organowi przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego we wskazanym zakresie. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy ustalił, że decyzja lokalizacyjna nie została wyeliminowana z obrotu prawnego oraz wskazał na regulacje prawne dotyczące doręczania decyzji o lokalizacji szczegółowej, przedstawiając stosowną argumentację w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] marca 2012 r. Również Sąd pierwszej instancji dokonywał kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem wypełnienia przez organ zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego, czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. W tych okolicznościach nie można przyznać racji stronie skarżącej kasacyjnie, że zostały naruszone przepisy dotyczące związania przy ponownym rozpatrzeniu sprawy stanowiskiem zawartym w prawomocnym rozstrzygnięciu Naczelnego Sądu Administracyjnego. Odnośnie do ustalenia, że decyzja o lokalizacji szczegółowej nie została wyeliminowana z obrotu prawnego trafnie Sąd pierwszej instancji przywołał przemawiające za tym, a znajdujące się w aktach sprawy dokumenty.

Odnośnie do zarzutu naruszenia art.35 ust.1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości przypomnieć należy, że zgodnie z treścią wskazanego przepisu organy administracji państwowej, instytucje i przedsiębiorstwa państwowe mogą za zezwoleniem organu do spraw wewnętrznych prezydium powiatowej rady narodowej zakładać i przeprowadzać na nieruchomościach - zgodnie z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową - ciągi drenażowe, przewody służące do przesyłania płynów, pary, gazów, elektryczności oraz urządzenia techniczne łączności i sygnalizacji, a także inne podziemne lub nadziemne urządzenia techniczne niezbędne do korzystania z tych przewodów i urządzeń.

Z brzmienia wskazanego przepisu wynika zatem, że realizacja inwestycji, o której mowa w tym przepisie, powinna być zgodna z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową. W rozpoznawanej sprawie okoliczność ta nie jest kwestionowana, podnoszony jest jedynie zarzut niedoręczenia decyzji o lokalizacji szczegółowej właścicielom gruntów, przez które przeprowadzono przewody służące do przesyłu elektryczności. Regulacje prawne dotyczące decyzji lokalizacyjnych zawierała ustawa z dnia 31 stycznia 1961 r. o planowaniu przestrzennym oraz w wydane na podstawie art. 35 tej ustawy zarządzenie Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] maja 1966 r. w sprawie ustalania lokalizacji szczegółowej inwestycji budowlanych i stref ochronnych oraz wyrażania zgody na zmianę sposobu wykorzystywania terenu.

Podnoszoną w skardze kasacyjnej kwestię dotyczącą doręczenia decyzji o lokalizacji szczegółowej reguluje §19 wymienionego zarządzenia. Zgodnie z treścią tego przepisu : " 1. Właściwy organ miejscowego planowania przestrzennego doręcza na piśmie: 1) decyzję o lokalizacji szczegółowej - inwestorowi,

2) w razie wydania decyzji przez wojewódzki organ miejscowego planowania przestrzennego - odpis decyzji powiatowemu organowi miejscowego planowania przestrzennego.

2. Organ miejscowego planowania przestrzennego, wydający decyzję o lokalizacji szczegółowej, przesyła zawiadomienie o wydaniu tej decyzji właściwemu prezydium (miejskiej, dzielnicowej, osiedla lub gromadzkiej) rady narodowej do wiadomości i w celu wywieszenia na tablicy ogłoszeń w prezydium właściwej rady narodowej na okres 14 dni.

3) Przesyłanie zawiadomienia, o którym mowa w ust. 2, nie obowiązuje w odniesieniu do inwestycji w zakresie elektryfikacji rolnictwa oraz tych inwestycji liniowych, do których stosuje się szczególny tryb wywłaszczania nieruchomości."

Wskazany przepis ma jasną treść i został prawidłowo odczytany oraz zastosowany przez organ odwoławczy i Sąd pierwszej instancji. Jest to niewątpliwie regulacja szczególna, wyłączająca zastosowanie zasad k.p.a. w zakresie dotyczącym doręczenia decyzji o lokalizacji szczegółowej. Z brzmienia zacytowanego przepisu wynika, że decyzje o lokalizacji szczegółowej organ miał obowiązek doręczyć na piśmie wyłącznie inwestorowi, zaś w razie wydania decyzji przez wojewódzki organ miejscowego planowania przestrzennego istniał obowiązek doręczenia odpisu decyzji powiatowemu organowi miejscowego planowania przestrzennego.

Przedstawiona w uzasadnieniu skargi kasacyjnej interpretacja §19 zarządzenia wedle której przepis ten nie obowiązywał w sytuacjach, w których znajdował zastosowanie szczególny tryb wywłaszczenia, na co miałaby wskazywać treść ustępu 3 wskazanego §19 zarządzenia, jest błędna. Z treści ustępu 3 §19 zarządzenia wynika, że dotyczy on wyłącznie kwestii zawiadomienia o wydaniu decyzji o lokalizacji szczegółowej do wiadomości przez wywieszenia na tablicy ogłoszeń w prezydium właściwej rady narodowej, nie zaś doręczenia decyzji lokalizacyjnej. Zarówno organ odwoławczy, jak i Sąd pierwszej instancji trafnie wywiedli, że w sytuacjach, w których znajdował zastosowanie szczególny tryb wywłaszczenia, a zatem w sytuacji wydania decyzji na podstawie art.35 ust.1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, obowiązek określony §19 ust. 2 zarządzenia był wyłączony. Autor skargi kasacyjnej wskazywał, że art.35 ust.1 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości uzależniał wydanie decyzji zezwalającej na przeprowadzenie przez określone grunty linii energetycznej od treści decyzji o lokalizacji szczegółowej, a zatem właściciel powinien mieć prawa strony również w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji o lokalizacji szczegółowej. Jednakże trzeba mieć na względzie, że ówczesny ustawodawca wobec konieczności realizacji zadań związanych z powszechną elektryfikacją wprowadził szczególne zasady, uproszczone procedury, które miały doprowadzić do realizacji inwestycji mających znaczenie dla ogółu. Regulacja zawarta w art. 35 ust. 1 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości jest szczególnym rodzajem wywłaszczenia. Ten szczególny charakter wyraża się w tym, że obowiązują tu odmienne niż przy wywłaszczeniu nieruchomości zasady i tryb obciążania nieruchomości w postaci ograniczenia sposobu korzystania z tej nieruchomości.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 p.p.s.a. orzekł, jak w wyroku. O kosztach świadczonej z urzędu pomocy prawnej orzeknie, zgodnie z właściwością Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.