Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 795/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2019-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6146 Sprawy uczniów
Skarżony organ: Dyrektor Szkoły
Treść wyniku: uchylono orzeczenie I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Leszek Tyliński Sędziowie sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) sędzia WSA Renata Owczarzak Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2019 r. sprawy ze skargi K. H. przedstawiciela ustawowego małoletniej J. H. na rozstrzygnięcie Dyrektora Zespołu Szkół Uniwersytetu [...] Gimnazjum i Liceum Akademickie w [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia do szkoły 1. uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie oraz poprzedzające je rozstrzygnięcie Komisji Rekrutacyjnej [...] w [...] z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...], 2. zasądza od Dyrektora Uniwersyteckiego Liceum Ogólnokształcącego w [...] na rzecz strony skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Rozstrzygnięciem z dnia [...] lipca 2019 r. Komisja Rekrutacyjna ZS w T. odmówiła przyjęcia J. H. do szkoły ponadgimnazjalnej - 3-letniego liceum ogólnokształcącego do klasy o profilu chemiczno-fizycznym.

W uzasadnieniu Komisja wskazała, że do wymienionego oddziału zostali przyjęci wyłącznie kandydaci posiadający tytuł laureata Wojewódzkiego Konkursu Przedmiotowego (zgodnie z ustawą o systemie oświaty są oni przyjmowani w pierwszej kolejności). Kandydatka jest finalistką Wojewódzkiego Konkursu Przedmiotowego i uzyskała w procesie rekrutacji [...] pkt, nie posiada jednak tytułu laureata, zatem nie została przyjęta do Liceum. Tytuł laureata z [...] uzyskany w 2016 r. uprawniał do przyjęcia w pierwszej kolejności do gimnazjum i nie uprawnia do przyjęcia do szkoły ponadgimnazjalnej. Artykuł, na który się powołują rodzice kandydatki, dotyczy przyjęcia do szkoły ponadpodstawowej (po ośmioletniej szkole podstawowej).

Odwołanie od ww. decyzji złożył działający w imieniu małoletniej J. H. rodzice M. i K. H.

W uzasadnieniu wskazali, że Komisja działała niezgodnie z art. 148 ust. 1 i art. 298 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 60, dalej powoływana jako ustawa wprowadzająca) oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (t.j. Dz. U. 2019 r. poz. 1148), § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 marca 2017 r. w sprawie przeprowadzania postępowania rekrutacyjnego oraz postępowania uzupełniającego na lata szkolne 2017/2018-2019/2020 do trzyletniego liceum ogólnokształcącego, czteroletniego technikum i branżowej szkoły I stopnia, dla kandydatów będących absolwentami dotychczasowego gimnazjum (Dz. U. z 2017 r. poz. 586), a także z komunikatami Kuratora Oświaty w sprawie rekrutacji i wykazu szczególnych osiągnięć.

W związku z naruszeniem ww. przepisów Komisja błędnie przyjęła, że rekrutacja jest prowadzona do szkoły ponadgimnazjalnej, zamiast do klas dotychczasowego trzyletniego liceum ogólnokształcącego w czteroletnim liceum ogólnokształcącym wymienionym literalnie jako szkoła ponadpodstawowa. Spowodowało to w konsekwencji błędną interpretację art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo oświatowe i nieuprawnioną odmowę uznania w postępowaniu rekrutacyjnym tytułu laureata córki.

Z powodu rażącego odstępstwa "Regulaminu rekrutacji do trzyletniego liceum ogólnokształcącego" od zasad określonych w komunikacie Kuratora Oświaty pozbawiono córkę dodatkowych punktów za podwójne osiągnięcie (finalista+laureat) w wojewódzkich konkursach przedmiotowych Kuratorium Oświaty. Uzyskała ona w roku szkolnym 2015/16 tytuł laureata konkursu przedmiotowego z [...] w wojewódzkim konkursie Kuratorium Oświaty, a zatem zgodnie z przytoczonym powyżej przepisami powinna zostać przyjęta do Liceum w pierwszej kolejności, niezależnie od ilości wyliczonych przez komisję rekrutacyjną punktów w postępowaniu.

Rozstrzygnięciem z dnia [...] sierpnia 2019 r. Dyrektor Zespołu Szkół [...] nie przyjął J. H. do pierwszej klasy 3-letniego Liceum Ogólnokształcącego w roku szkolnym 2019/ 2020.

W uzasadnieniu Dyrektor wskazał, że kandydatka złożyła kopię zaświadczenie o uzyskaniu tytułu laureata konkursu przedmiotowego z [...] z [...].03.2016 r. uzyskane jako uczennica Szkoły Podstawowej nr [...] im. A. w T. Jako laureatce w/w konkursu przysługiwało jej uprawnienie: "przyjęcie w pierwszej kolejności do wybranego gimnazjum niezależnie od kryteriów określonych w statucie szkoły i kryteriów określonych w sprawie rekrutacji do szkół, jeśli nie są wymagane szczegółowe predyspozycje kandydatów" zgodnie z art. 20d ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2015 r. poz. 2156). Uczennica skorzystała z tego uprawnienia aplikując do Gimnazjum i w 2016 r. została przyjęta w pierwszej kolejności do wybranego gimnazjum, stając się uczennicą Gimnazjum w T.

Komisja Rekrutacyjna po przeanalizowaniu dokumentacji nie uwzględniła w/w zaświadczenia złożonego w procedurze rekrutacji do 3-letniego liceum ogólnokształcącego dla absolwentów gimnazjów, gdyż uprawniało ono do przyjęcia w pierwszej kolejności do gimnazjum po ukończeniu szkoły podstawowej.

Uczennica uzyskała w roku szkolnym 2018/2019 tytuł finalisty Konkursu Przedmiotowego dla uczniów gimnazjów zgodnie z zarządzeniem Kuratora Oświaty i przedłożyła Komisji Rekrutacyjnej odpowiednie zaświadczenie potwierdzające uzyskanie tytułu finalisty. W związku z powyższym w procedurze rekrutacyjnej uzyskała odpowiednią liczbę punktów, zgodną z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 marca 2017 r.

Ponowna analiza osiągnięć i dokumentów nie dała Dyrektorowi podstaw do zmiany decyzji Komisji Rekrutacyjnej, która postanowiła przyjąć wszystkich kandydatów posiadających tytuł laureata wojewódzkiego konkursu przedmiotowego organizowanego przez Kuratora Oświaty. W związku z tym, że kandydatka nie posiada tytułu laureata, Dyrektor orzekł jak w sentencji powołując się na art. 146 ust. 1, art. 148 ust. 1, 1a, 2 , art. 149 i art. 298 ust. 1 ustawy wprowadzającej i rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 marca 2017 r. w sprawie przeprowadzania postępowania rekrutacyjnego oraz postępowania uzupełniającego na lata szkolne 2017/2018- 2019/2020 do trzyletniego liceum ogólnokształcącego, czteroletniego technikum i branżowej szkoły I stopnia, dla kandydatów będących absolwentami dotychczasowego gimnazjum.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożył w imieniu małoletniej J. H. jej przedstawiciel ustawowy K. H. wnosząc o jego uchylenie oraz poprzedzającego je rozstrzygnięcia Komisji Rekrutacyjnej z dnia [...].07.2019 r.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że tytuł laureata konkursu przedmiotowego z [...] z [...].03.2016 r. uprawniał w 2016 r. do przyjęcia w pierwszej kolejności do gimnazjum, ale zgodnie z literalnym brzmieniem art. 298 ustawy wprowadzającej uprawnia również do przyjęcia w pierwszej kolejności do szkoły ponadpodstawowej. Czteroletnie liceum ogólnokształcące jest bowiem wymienione w art. 18 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy Prawo oświatowe jako szkoła ponadpodstawowa, a dotychczasowe trzyletnie liceum ogólnokształcące, zgodnie z art. 146 ustawy wprowadzającej, zostało przekształcone w czteroletnie liceum ogólnokształcące. Ponadto, zgodnie z art. 148 ust. 1 ustawy wprowadzającej, prowadzi się klasy dotychczasowego trzyletniego liceum ogólnokształcącego dla absolwentów dotychczasowego gimnazjum w czteroletnim liceum ogólnokształcącym. Rekrutacja, wbrew temu co twierdzi Komisja Rekrutacyjna, odbywała się do szkoły ponadpodstawowej (czteroletniego liceum ogólnokształcącego - do klas dotychczasowego trzyletniego liceum ogólnokształcącego), a nie do nieistniejącej już w systemie prawnym szkoły ponadgimnazjalnej.

W rozstrzygnięciu Dyrektora nie wskazano, jakie zastosowano przepisy dotyczące dotychczasowego trzyletniego liceum ogólnokształcącego i całkowicie pominięto fakt istnienia rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 marca 2017 r. w sprawie przeprowadzania postępowania rekrutacyjnego oraz postępowania uzupełniającego na lata szkolne 2017/2018-2019/2020 do trzyletniego liceum ogólnokształcącego, czteroletniego technikum i branżowej szkoły I stopnia, dla kandydatów będących absolwentami dotychczasowego gimnazjum wydanego zamiast przepisów dotychczasowych.

W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że z uwagi na postępujące zmiany systemu oświaty wprowadzone ustawą z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe oraz ustawą z dnia 14 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe, z dniem 1 września 2019 r. Zespół Szkół z siedzibą w T. zostanie przekształcony w czteroletnie Liceum Ogólnokształcące w T., w którym do roku szkolnego 2021/2022 prowadzone będą klasy trzyletniego Liceum z siedzibą w T. dla absolwentów gimnazjów. Wobec powyższego w niniejszej sprawie z dniem 1 września 2019 r. dojdzie zmiany podmiotowej po stronie organu - w miejsce Dyrektora Zespołu Szkół z siedzibą w T. wejdzie Dyrektor Liceum Ogólnokształcącego w T.

W ocenie organu, spór między stronami niniejszego postępowania sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy uzyskanie przez skarżącą tytułu laureata wojewódzkiego konkursu przedmiotowego w roku szkolnym 2015/2016, czyli w okresie, w którym była uczennicą szkoły podstawowej, uprawnia ją do ubiegania się o przyjęcie do trzyletniego liceum ogólnokształcącego w pierwszej kolejności, niezależnie od ilości wyliczonych przez komisję rekrutacyjną punktów, przy czym w ocenie skarżącego o tym uprawnieniu przesądza przede wszystkim treść przepisu art. 298 ustawy wprowadzającej. W ocenie organu, stanowisko skarżącego jest błędne. Cyt. przepis nie znajduje zastosowania do postępowania rekrutacyjnego prowadzonego na rok szkolny 2019/2020 do klasy I dotychczasowego trzyletniego liceum ogólnokształcącego dla absolwentów gimnazjum, co jest efektem wprowadzenia odrębnych reguł przeprowadzania takiej rekrutacji w przepisach art. 145-149 tejże ustawy. W szczególności art. art. 149 ust. 4 ustawy wprowadzającej nakazuje stosować do analizowanego w niniejszej sprawie postępowania rekrutacyjnego niektóre przepisy dotychczasowej ustawy o systemie oświaty. Mimo że z dniem 1.09.2019 r. dotychczasowe trzyletnie liceum ogólnokształcące staje się czteroletnim liceum ogólnokształcącym, o którym mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy Prawo oświatowe, to do roku szkolnego 2021/2022 w ramach czteroletniego liceum ogólnokształcącego nadal funkcjonować będzie dotychczasowe trzyletnie liceum ogólnokształcące - absolwent gimnazjum może kontynuować naukę i zostać absolwentem tylko trzyletniego liceum ogólnokształcącego. Skarżąca nie starała się o przyjęcie do czteroletniego liceum ogólnokształcącego, które faktycznie jest określane przez ustawodawcę jako szkoła ponadpodstawowa - wnosiła o przyjęcie do klasy I trzyletniego liceum ogólnokształcącego. Z tego powodu wniosek o oddalenie skargi jest w pełni uzasadniony.

Ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę skarżący wskazał, że całkowicie przemilcza ona art. 20d ust. 1 ustawy o systemie oświaty mówiący o przyjmowaniu laureata konkursu przedmiotowego o zasięgu wojewódzkim do publicznej szkoły ponadgimnazjalnej w pierwszej kolejności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlegała uwzględnieniu, aczkolwiek z innych powodów niż w niej wskazane.

Zarówno organom, jak i stronie skarżącej, umknęła treść art. 149 ust. 4 ustawy wprowadzającej, stosownie do którego do postępowania rekrutacyjnego do publicznego liceum ogólnokształcącego na lata szkolne 2017/2018-2019/2020, o którym mowa w ust. 1 i ust. 2 pkt 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 20d (...) ustawy zmienianej w art. 15, w brzmieniu dotychczasowym, oraz przepisy wydane na podstawie art. 367. W przepisie tym jest mowa o klasach dotychczasowego trzyletniego liceum ogólnokształcącego dla absolwentów dotychczasowego gimnazjum (czyli szkoły ponadgimnazjalnej), co wynika z art. 149 ust. 1 i 2 cyt. ustawy, zatem to właśnie art. 20d ust. 1 ustawy o systemie oświaty winien mieć zastosowanie w analizowanej sprawie. Zgodnie z nim "Laureat lub finalista ogólnopolskiej olimpiady przedmiotowej oraz laureat konkursu przedmiotowego o zasięgu wojewódzkim lub ponadwojewódzkim, przeprowadzonych zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 8, są przyjmowani w pierwszej kolejności do publicznego gimnazjum, (...) publicznej szkoły ponadgimnazjalnej (...), jeżeli spełniają odpowiednio warunki, o których mowa w art. 20e ust. 2 i art. 20f ust. 1". Nie ulega wątpliwości to, że uczennica posiadała świadectwo ukończenia gimnazjum, tj. spełniała warunek wskazany w art. 20f ust. 1. Bezsporna była także okoliczność, że skarżąca była również laureatem konkursu przedmiotowego z [...] w 2016 r.

Ze stanowiska organu można wywnioskować, że jeżeli na tej samej podstawie skarżąca została wcześniej przyjęta do gimnazjum, to traci już prawo do przyjęcia na tej samej podstawie do szkoły ponadgimnazjalnej, tj. trzyletniego liceum. W świetle treści ww. przepisu art. 20d ust. 1 ustawy o systemie oświaty uczennica winna zostać przyjęta do trzyletniego liceum. Przepis ten nie rozróżnia bowiem, kiedy uczeń otrzymał tytuł laureata (tj. w szkole podstawowej czy w gimnazjum), ani nie wskazuje, że skorzystanie z tej możliwości podczas rekrutacji do gimnazjum uniemożliwia w przyszłości w oparciu o to samo zaświadczenie przyjęcie do trzyletniego liceum. Co prawda z zaświadczenia uczennicy z [...].03.2016 r. wynika, że przysługuje jej uprawnienie w postaci przyjęcia w pierwszej kolejności do wybranego publicznego gimnazjum, jednak jego treść jest sprzeczna z cyt. art. 20d ust. 1 ustawy o systemie oświaty, a to ten przepis stanowił podstawę do wydania tego zaświadczenia, zatem nie może być z nim sprzeczny.

Reasumując, skarżąca winna być przyjęta do trzyletniego liceum z uwagi na posiadanie tytułu laureata konkursu, stosownie do art. 20d ust. 1 ustawy o systemie oświaty, zgodnie z którym, taki laureat jest przyjmowany, lege non distinguente, do gimnazjum i szkoły ponadgimnazjalnej (w tym przypadku trzyletniego liceum).

Natomiast art. 298 ust. 1 ustawy wprowadzającej (na treść którego powoływała się strona skarżąca) ma zastosowanie do osób aplikujących do szkoły ponadpodstawowej. Stosownie do art. 2 ustawy prawo oświatowe, system oświaty obejmuje szkoły podstawowe, ponadpodstawowe i artystyczne. Zatem cyt. art. 298 ust. 1 ma zastosowanie do osób aplikujących do liceum, które funkcjonuje na skutek reformy systemu oświaty, tj. czteroletniego, natomiast nie do trzyletniego liceum (będącego szkołą ponadgimnazjalną), do którego aplikowała skarżąca.

Mając powyższe na uwadze, w oparciu art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 P.p.s.a. z uwzględnieniem uiszczonych przez skarżącą wpisu w kwocie 200 zł (§ 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 221, poz. 2193) oraz kosztów dojazdu w kwocie 25 zł.