Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 216/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-09-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6013 Przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części,
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 71a ust. 4
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędzia WSA Alicja Palus (spr.) Protokolant: Kinga Bilska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 września 2018 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania myjni samochodowej jako myjni do obsługi pojazdów istniejącej wytwórni mas bitumicznych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 500 (słownie: pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. stosując przepisy art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 71a ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1332 z późn. zm.) nakazał R.M. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania myjni samochodowej zlokalizowanej w N. R. przy ul. N. [...] na terenie działki nr [...] tj. jako myjni do obsługi pojazdów istniejącej wytwórni mas bitumicznych.

W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił m.in., że R. M. wybudował na terenie działki nr [...] w N. R.przy ul. N. [...] myjnię do obsługi pojazdów istniejącej wytwórni mas bitumicznych na podstawie decyzji Starosty K. z dnia [...] r. Nr [...].

W dniu [...] r. inwestor zawiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. o zakończeniu budowy i zamiarze przystąpienia do użytkowania przedmiotowej myjni, a zawiadomienie przyjęte zostało bez sprzeciwu.

Organ wskazał następnie, że wobec pisma Prokuratury Rejonowej w K. z dnia [...] r. z którego wynika, że funkcjonariusze Policji KP N. R. stwierdzili fakt udostępnienia przedmiotowej myjni do ogólnego użytku, wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zmiany sposobu użytkowania myjni do obsługi pojazdów istniejącej wytwórni mas bitumicznych na myjnię do użytku publicznego.

W trakcie przeprowadzonych w dniu [...] r. oględzin przedmiotowej myjni samochodowej oraz działki sąsiedniej nr [...] PINB ustalił, że myjnia samochodowa usytuowana jest w odległości około 40 m od zbiorników gazu płynnego zlokalizowanych na działce nr [...]- teren stacji benzynowej i [...].

Powyższe ustalenie organ odniósł do § 124 ust. 1 pkt. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie, zgodnie z którym odległość obiektów użyteczności publicznej, od zbiorników gazu płynnego powinna być nie mniejsza niż 60 m. W efekcie stwierdził, że użytkowanie wybudowanej myjni do obsługi pojazdów istniejącej wytwórni mas bitumicznych jako myjni ogólnodostępnej powoduje zmianę warunków bezpieczeństwa pożarowego powyższego obiektu, o którym mówi art. 71 ust. 1 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane, co skutkuje zmianą sposobu użytkowania ww. obiektu.

Wobec powyższych ustaleń powiatowy organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 71a ust. 1 ustawy Prawo budowlane postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] wstrzymał użytkowanie myjni samochodowej zlokalizowanej w N. R. przy ul. N. [...], na terenie działki nr [...] w zakresie publicznego świadczenia usług komercyjnych związanych z myciem samochodów i nałożył na R. M. obowiązek przedstawienia w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania postanowienia określonych w ww. przepisie dokumentów.

Z dalszej części uzasadnienia wynika, że w trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu [...]r. nie stwierdzono, aby ktokolwiek korzystał z myjni. Ustalono, że myjnia była dostępna - wjazd na myjnię nie był ograniczony w żaden sposób, a urządzenia myjące działały. Przed wjazdem na myjnię ustawiony był znak informujący, że jest to myjnia zakładowa dostępna do użytku grupy pojazdów [...] oraz kooperantów, wjazd na teren obiektu za zezwoleniem zarządcy. Podczas oględzin R.M.oświadczył, że zdarza się iż z myjni korzystają osoby nieupoważnione do tego oraz że przedmiotowa myjnia nie jest myjnią komercyjną. Z kolei przeprowadzone w dniu [...] r. oględziny myjni wykazały, że z myjni korzysta osoba fizyczna, która nie posiadała zgody właściciela myjni na korzystanie z niej, oraz że korzysta z niej po wrzuceniu monety do automatu.

Organ orzekający wyjaśnił następnie, że wobec zebranego materiału dowodowego stwierdził bezsprzecznie, iż doszło do użytkowania myjni w celach komercyjnych pomimo wstrzymania takiego użytkowania postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] i w konsekwencji decyzją nr [...] z dnia [...] r., nakazał R. M. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania myjni samochodowej zlokalizowanej w N. R. przy ul. N.[...], na terenie działki nr [...] tj. jako myjni do obsługi pojazdów istniejącej wytwórni mas bitumicznych.

Po rozpoznaniu odwołania R.M. D.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją dnia [...] r. Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz poprzedzające ją postanowienie Nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji z uwagi na braki w materiale dowodowym, których organ odwoławczy nie mógł uzupełnić w toku uzupełniającego postępowania dowodowego.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wskazał ponadto w uzasadnieniu, że ponownie rozpatrując sprawę wystąpił między innymi do Urzędu Skarbowego w N. R. z zapytaniem, czy R. M. F.O.prowadzi działalność gospodarczą w zakresie komercyjnego mycia samochodów i czy z tego tytułu dokonuje stosownych rozliczeń z Urzędem Skarbowym. Pismem z dnia[...]r. znak: [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w N.R.poinformował PINB, że w wyniku przeprowadzonych czynności sprawdzających za m-ce X, Xl/2015 oraz l-VIII/2016r stwierdzono, że R.M. F. O. wykazywał obroty uzyskane z myjni w ewidencji sprzedaży za ww. okres. Zdaniem organu orzekającego wykazywane obroty świadczą o tym, że działalność gospodarcza w zakresie mycia samochodów na przedmiotowej myjni była prowadzona.

Analizując zebrany materiał dowodowy organ stwierdził, że skoro R. M. F. O. prowadzi działalność gospodarczą w zakresie komercyjnego mycia samochodów na terenie myjni zlokalizowanej w N.R. przy ul. N. [...], a taka usługa narusza ustalenia obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, to faktycznie doszło do zmiany sposobu użytkowani przedmiotowego obiektu, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.

W związku z powyższym postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 71 a ust. 1 nakazał R.M.: wstrzymanie użytkowania myjni samochodowej zlokalizowanej w N. R. przy ul. N. [...], na terenie działki nr [...] w zakresie publicznego świadczenia usług komercyjnych związanych z myciem samochodów i przedłożenie w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania postanowienia określonych w postanowieniu dokumentów.

W zakończeniu uzasadnienia organ orzekający wyjaśnił, że w wyznaczonym terminie zobowiązany nie przedłożył wymaganych dokumentów, zatem należało nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania myjni samochodowej zlokalizowanej w N. R. przy ul. N.[...], na terenie działki nr [...]tj. jako myjni do obsługi pojazdów istniejącej wytwórni mas bitumicznych.

Decyzja powyżej opisana została w toku instancyjnym zaskarżona przez R. M., który w odwołaniu wniósł o uchylenie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...] oraz umorzenie postępowania tego organu albo o uchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, zarzucając jednocześnie naruszenie art. 7, art. 77, art. 80 i art. 97 § 4 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art.71a ustawy – Prawo budowlane.

Po rozpatrzeniu odwołania D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 71a ust. 4 ustawy – Prawo budowlane, wcześniej powoływanej, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Uzasadniając podjęte w sprawie rozstrzygnięcie organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, a następnie wyjaśnił, że zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.), przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkości lub układu obciążeń. Użyte przez ustawodawcę sformułowanie "w szczególności" oznacza, że katalog ma charakter otwarty i nie tylko wymienione w nim działania lub zaniechania skutkować będą zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego (lub jego części), która przed jej dokonaniem wymagać będzie akceptacji organu administracji architektoniczno-budowlanej.

Na terenie, na którym znajduje się przedmiotowa myjnia obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przyjęty na podstawie uchwały Rady Miejskiej w N. R. z dnia [...] r., Nr [...]w sprawie uchwalenia zmiany w miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta N. R. Zgodnie z § 3 załącznika do wskazanej powyżej uchwały, teren w obrębie którego ma być realizowane planowane zamierzenie budowlane, został określony jako teren przemysłowy. Tym samym w myśl § 4 ust. 3 wskazanego powyżej załącznika dopuszcza się modernizację, remonty i rozbudowę istniejących obiektów kubaturowych na terenie Z. U.B. "B." oraz budowę nowych obiektów budowlanych pod warunkiem, że nie pogorszenia stanu środowiska. Z powołanych wyżej przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika, że dopuszczalna jest możliwość realizacji nowych obiektów kubaturowych, ale związanych z przemysłowym przeznaczeniem terenu. Jak wskazano wyżej w badanym przypadku mamy do czynienia z myjnią do obsługi pojazdów wytwórni mas bitumicznych, co wskazuje, że musi ona być funkcjonalnie związana z wytwórnią mas bitumicznych. Funkcja komercyjna przedmiotowej myjni nie jest integralnie związana z prowadzoną działalnością przemysłową i jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

W ocenie organu odwoławczego rozpoczęcie komercyjnej eksploatacji myjni samochodowej przeznaczonej w decyzji - pozwoleniu na budowę do obsługi pojazdów istniejącej wytwórni mas bitumicznych, która to działalność jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, stanowi zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego, o której mowa w art. 71 ust.1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane.

Organ wskazał również, że wykorzystanie obiektu budowlanego w sposób sprzeczny z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jakkolwiek wprost niewymienione w art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane wymaga podjęcia stosownych środków celem przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Sam obiekt myjni samochodowej powstał legalnie i legalne jest jego wykorzystywanie w celach niekomercyjnych do obsługi wytwórni mas bitumicznych, zatem wykluczone jest w tej sprawie stosowanie przepisów dotyczących wykonanych nielegalnie robót budowlanych. Stan naruszenia prawa, który powstał na skutek niezgodnego z przeznaczeniem i przepisami planistycznymi użytkowania obiektu budowlanego winien zostać usunięty przy zastosowaniu art. 71a ustawy Prawo budowlane.

Zdaniem organu odwoławczego, podzielającego stanowisko przyjęte w tym zakresie przez organ pierwszej instancji o tym, że myjnia jest wykorzystywana komercyjnie świadczy pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w N. R. z dnia [...]r. znak: [...] informujące, że w wyniku przeprowadzonych czynności sprawdzających za m-ce X, Xl/2015 oraz l-VIII/2016r stwierdzono, że R. M. Firma O. wykazywał obroty uzyskane z myjni w ewidencji sprzedaży za ww. okres. Wykazywane obroty świadczą o tym, że działalność gospodarcza w zakresie mycia samochodów na przedmiotowej myjni była prowadzona.

Dodatkowo organ zwrócił uwagę, że niewątpliwie powołane wyżej pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego jest dokumentem urzędowym a tym samych dowodem komercyjnego wykorzystywania myjni samochodowej przy ul. N. [...] w N. R.

W tych okolicznościach organ odwoławczy uznał, że doszło do zmiany sposobu użytkowania myjni samochodowej w N. R. przy ul. N. [...], na terenie działki nr [...], poprzez wykorzystywanie jej w celach komercyjnych, podczas gdy nie jest to dopuszczalne prawem miejscowym.

Ponadto w zakończeniu uzasadnienia D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że R. M. nie wykonał obowiązków nałożonych na niego postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. Nr [...], co zgodnie z art. 71a ust. 4 ustawy – Prawo budowlane skutkuje nakazem przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego, który w tym przypadku oznacza zakaz użytkowania myjni samochodowej w celach niezwiązanych z obsługą wytwórni mas bitumicznych.

Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionował R.M. wnosząc skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Zaskarżając decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w całości R. M. zarzucił mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1. naruszenie art. 7, art. 15 i art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i w rezultacie błędne uznanie, iż doszło do nielegalnej zmiany sposobu użytkowania legalnie przeze mnie wybudowanej myjni samochodowej zlokalizowanej w N.R. przy ul. N. [...], na terenie działki nr [...];

2. naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 kpa poprzez jego niezastosowanie, tj. poprzez zaniechanie uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania organu I instancji w całości przez organ odwoławczy;

3. naruszenie art. 71a ustawy Prawo budowlane poprzez jego niewłaściwe zastosowanie na skutek mylnego przyjęcia przez organy obu instancji, iż doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania myjni samochodowej zlokalizowanej w N.R. przy ul. N. [...], na terenie działki nr [...] i orzeczenie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania myjni samochodowej zlokalizowanej w N. R. przy ul. N. [...], na terenie działki nr [...] tj. jako myjni do obsługi pojazdów istniejącej wytwórni mas bitumicznych;

4. naruszenie art. 8 § 1 i § 2 kpa poprzez niezastosowanie i przeprowadzenie w rezultacie postępowania w sposób podważający zaufanie uczestników do organów władzy publicznej, tj. utrzymanie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania myjni samochodowej zlokalizowanej w N. R. przy ul. N. [...], na terenie działki nr [...] tj. jako myjni do obsługi pojazdów istniejącej wytwórni mas bitumicznych.

Powołując się na tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o:

1. uwzględnienie przez D. skargi na ww. decyzję i uchylenie jej w trybie art. 54 § 3 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z jednoczesnym uchyleniem i orzeczeniem co do istoty sprawy w zakresie decyzji organu I instancji poprzez jej uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie;

2. w przypadku nieuwzględnienia skargi w trybie art. 54 § 3 ppsa, o uchylenie przez sąd decyzji D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...] r. oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji;

3. wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w myśl art. 61 § 2 i § 4 u ppsa;

4. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi przedstawiona została argumentacja stanowiąca rozwinięcie zarzutów zawartych w skardze.

W ocenie skarżącego organy w toku prowadzonego postępowania nie dowiodły, że została dokonana samowolna zmiana sposobu użytkowania przedmiotowej myjni.

R. M. w uzasadnieniu skargi podał też, że w dniu [...] r. dokonał zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu tj. myjni do obsługi pojazdów istniejącej wytwórni mas bitumicznych na myjnię samochodową do celów komercyjnych, które przyjęte zostało przez Starostę K. bez sprzeciwu.

W odpowiedzi na skargę doręczonej Sądowi w dniu [...] r. D.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i odwołał się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Dodatkowo - odnosząc się do podniesionych zarzutów - organ wyjaśnił, że jak wykazało postępowanie wyjaśniające doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania myjni samochodowej. Legalizacja samowolnej zmiany sposobu użytkowania następuje w drodze postępowania prowadzonego w trybie art. 71 a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane przez organ nadzoru budowlanego a nie poprzez zgłoszenie zamiaru zmiany sposobu użytkowania w organie administracji architektoniczno-budowlanej, na podstawie art. 71 tejże ustawy. Jak wynika z regulacji ustawy Prawo budowlane tryb art. 71 dotyczy bowiem przyszłej zmiany sposobu użytkowania a nie takiej, która już nastąpiła. W rozpoznawanym przypadku brak jest przesłanek do uznania, że skarżący zaniechał dotychczasowego sposobu użytkowania myjni na okres 30 dni wskazany z art. 71 a ust. 4, co mogłoby stanowić przesłankę umorzenia postępowania przed organem nadzoru budowlanego i uznania zgłoszenia za skuteczne.

Ponadto postanowieniem z dnia 28 marca 2018 r. wydanym na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369) oraz art. 123 kodeksu postępowania administracyjnego, D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

W toku postępowania sądowoadministracyjnego R.M. pismami z dnia [...] r. i z dnia [...] r. oznaczonymi jako "uzupełnienie skargi" powołał dodatkową okoliczność, potwierdzoną załączonymi do pism dokumentami, tj. zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla przedmiotowego terenu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 16 maja 2018 r. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 7 sierpnia 2018 r. (sygn. akt II OZ 789/18) oddalił zażalenie wniesione na to postanowienie.

Na rozprawie wyznaczonej na dzień 25 września 2018 r. pełnomocnik skarżącego oświadczył, że popiera skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podejmując orzeczenie w sprawie uwzględnił następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sady administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacia wydania zaskarżonego aktu.

Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych stwierdził naruszenie prawa obligujące do uwzględnienia skargi poprzez zastosowanie w sprawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369) wskazującego na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy przy jednoczesnym skorzystaniu z dyspozycji art. 135 wskazanego aktu, z którego wynika, że Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.

W toku postępowania jurysdykcyjnego prowadzonego w rozpoznawanej sprawie zastosowanie miały przepisy powoływanej wcześniej ustawy - Prawo budowlane, która należy do sfery materialnego prawa administracyjnego.

Jej realizowanie powierzono organom administracji publicznej wskazanym w rozdziale 8 powołanej ustawy, które uprawnione są do prowadzenia postępowania i załatwienia sprawy w sposób określony w kodeksie postępowania administracyjnego. Podejmowane w tym zakresie działania procesowe organów administracji publicznej podporządkowane są zasadzie praworządności zawartej w art. 6 kpa i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wymaga ona bezwzględnej zgodności z prawem każdej czynności procesowej, w tym czynności orzeczniczej, podejmowanej przez organ administracyjny, działający zgodnie z kompetencją przyznaną mu przepisami ustrojowymi, materialnymi i formalnymi. W doktrynalnym ujęciu podstępowanie administracyjne traktowane jest jako zorganizowany proces stosowania prawa, w którym pierwszorzędne znaczenie ma ustalenie normy prawa odpowiedniej dla rozstrzygnięcia sprawy, poprzez które następuje konkretyzacja uprawnienia lub obowiązku podmiotu legitymowanego wg kryteriów ustalonych w art. 28 i art. 29 kpa. Każda ingerencja w sferę prawną podmiotu przez organ działający w warunkach wcześniej wskazanych może odbywać się wyłącznie na podstawie konkretnych przepisów prawa materialnego odpowiedniej rangi, do których stosowania uprawniony jest organ prowadzący postępowanie i posiadający kompetencję orzeczniczą (decyzyjną).

Gwarancją prawidłowego zastosowania w sprawie przepisu prawa materialnego jest poprzedzenie tej czynności postępowaniem wyjaśniającym przeprowadzonym z uwzględnieniem zasad zawartych w art. 7 i art. 77 § 1 kpa. W przepisach tych ustawodawca postanowił, że organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7) oraz zobligował organ administracji publicznej do zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1).

W ocenie Sądu czynności organów orzekających w sprawie w postępowaniu instancyjnym w zakresie, którego dotyczą wskazane powyżej przepisy nie zostały podjęte w sposób prawidłowy.

Istotne bowiem jest, że z materiału sprawy i treści uzasadnienia decyzji zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wynika, że przyjętą przez organy przesłanką orzeczonego wobec R. M. nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania myjni samochodowej zlokalizowanej w N. R. przy ul. N. [...], na terenie działki nr [...] jako myjni do obsługi pojazdów istniejącej wytwórni mas bitumicznych, była ustalona przez organy niezgodność sposobu użytkowania przedmiotowej myjni samochodowej jako myjni komercyjnej z ustaleniami obowiązującego na terenie jej usytuowania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Organ pierwszej instancji w motywach podjętej w sprawie decyzji nie skonkretyzował aktu prawa miejscowego, którym ustalenia planistyczne zostały przyjęte ani ich nie przywołał i nie wyjaśnił treści tych ustaleń z których wyprowadził ocenę o niezgodności z nimi komercyjnego użytkowania przedmiotowego obiektu.

Natomiast D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekając w sprawie i uznając sprzeczność komercyjnej funkcji przedmiotowej myjni, jako nie związanej integralnie z działalnością przemysłową, powołał się na ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjęte uchwałą Rady Miejskiej w N. R. z dnia [...] roku Nr [...] w sprawie uchwalenia zmiany w miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta N. R., jako na ustalenia planistyczne obowiązujące na terenie, na którym znajduje się przedmiotowa myjnia.

W przedstawionej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w odniesieniu do tej kwestii argumentacji organ odwoławczy wskazał na treść § 3 i § 4 ust. 3 załącznika do opisanej powyżej uchwały planistycznej i wyjaśnił z czego wynika twierdzenie organu o sprzeczności komercyjnego sposobu użytkowania tej myjni z ustaleniami planu miejscowego.

Zważyć jednak należy, że materiał zebrany w sprawie uprawnia do stwierdzenia, że w dacie orzekania zarówno w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, jak i w postępowaniu odwoławczym na terenie usytuowania przedmiotowej myjni samochodowej obowiązywały ustalenia planistyczne przyjęte uchwałą Rady Miejskiej w N. R. z dnia [...] r. Nr [...] (opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa D. z dnia [...] r. poz. [...]), w której działka nr [...] (miejsce lokalizacji przedmiotowej myjni) położone jest w jednostce planistycznej oznaczonej symbolem [...]. Jej przeznaczenie określono jako teren obiektów produkcyjnych, składów i magazynów lub zabudowy usługowej.

Z materiału sprawy nie wynika data wejścia w życie wskazanej powyżej uchwały planistycznej, ale wynika z niego jednoznacznie, że akt ten obowiązywał w dniu 21 sierpnia 2017 r. Taką datą opatrzone jest pismo Kierownika Referatu Zagospodarowania Przestrzennego Urzędu Miejskiego w N. R. zaświadczające zgodność zmiany sposobu użytkowania myjni do użytku wewnętrznego na myjnię do celów komercyjnych w N. R. przy ul. N. [...], na terenie działki nr [...], obręb [...] – N.R. z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla terenu dawnego zakładu B. przy ul. N. w N. R., zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w N. R. z dnia [...] r.

Oznacza to, że organy orzekające w postępowaniu instancyjnym w dokonywanej w sprawie ocenie istotnych okoliczności powinny uwzględnić treść tej uchwały, a nie ustalenia miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego uchwalonego w dniu 18 września 1996 r. aktem wskazanym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W tych okolicznościach Sąd uznał, że zarówno powiatowy jak i wojewódzki organ nadzoru budowlanego w toku prowadzonego w rozpoznawanej sprawie postępowania naruszyły wskazane na wstępie uzasadnienia przepisy procesowe, uchybiając tym samym wymogowi prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i przekraczając granice swobodnej oceny dowodów.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny – stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w sentencji.

Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnione jest treścią art. 200 wskazanej powyżej ustawy stanowiącym, że w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Za tak określone koszty sąd uznał kwotę wpisu uiszczonego od skargi.

Dodatkowo Sąd uznał za właściwe wyjaśnić, że podjęte w sprawie orzeczenie nie oznacza, iż w ocenie Sądu nie zaistniała nieuprawniona zmiana sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu, która obliguje właściwy organ nadzoru budowlanego do interwencji podejmowanej w sposób określony przez ustawodawcę, a ponadto objęta jest ustawową sankcją karną.

(Zdaniem Sądu nie dowodzi tego jednak w tak oczywisty sposób, jak przyjęły to organy orzekające, treść pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego w N.R. z dnia [...] r., pomijając pismo tego organu z dnia [...] r.)

Istotne natomiast jest, że organy administracji publicznej orzekając w sprawie administracyjnej zobowiązane są uwzględnić stan faktyczny istniejący w dacie orzekania w danej sprawie i obowiązujący wówczas stan prawny.

Rozpoznając sprawę ponownie właściwy organ powinien uwzględnić uwagi Sądu zawarte w uzasadnieniu.