Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 582/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2023-01-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 8 ; art. 22 ust. 2; art. 24; art. 33 ust. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 1990
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
article: § 30 ust. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 1390
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków
article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca), Protokolant Starszy asystent sędziego Radosław Kot, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2022, nr [...], po rozpatrzeniu odwołania E. K., Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] 2022 r., nr [...] odmawiającą aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Wnioskiem z dnia [...] 2021 r. skarżący E. K. zwrócił się do Starosty [...] o aktualizację danych zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków w zakresie przebiegu granicy pomiędzy działkami ewidencyjnymi nr [...] i nr [...] położonymi w obrębie ewidencyjnym [...] C. Drugi. Do wniosku skarżący dołączył ostateczną decyzję Wójta Gminy C. z dnia 12 sierpnia 2019 r. nr [...] i kopię mapy sytuacyjno-wysokościowej z 2014 r. oraz sporządzone w sprawie Sądu Rejonowego w J. L. sygn. akt I Ns [...]: wyjaśnienia biegłego geodety sądowego J. P., kopię opinii technicznej z dnia [...] 2020 r. i mapę rozgraniczenia nieruchomości w postaci działek nr [...] i nr [...]. W treści wniosku skarżący zakwestionował prawidłowość ostatniej zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Wnioskodawca wskazał, że w operacie technicznym dotyczącym weryfikacji przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i nr [...], sporządzonym przez [...] Sp. z o.o., przyjętym w dniu 22 lipca 2021 r. do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...], wykonawca dokonał bezpodstawnie zmiany przebiegu granicy ustalonej poprawnie podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków (operat techniczny nr [...]). Skarżący podniósł, że przebieg granicy pomiędzy przedmiotowymi działkami, ustalony podczas prac związanych z modernizacją ewidencji gruntów i budynków w 2020 r., został wykazany na odcinku od punktu nr [...] (w operacie modernizacyjnym nr [...]) w linii prostej na długości 15,43 m do punktu nr [...] (w operacie modernizacyjnym nr [...]) zgodnie z prawomocną decyzją Wójta Gminy C. z dnia 12 sierpnia 2019 r. o rozgraniczeniu przedmiotowych nieruchomości na danym odcinku. Natomiast dokumentacja geodezyjna nr [...], sporządzona w 2021 r. w ramach rękojmi operatu modernizacyjnego na wniosek właścicieli działki nr [...], w sposób błędny zmieniła powyższy przebieg granicy, ustalając jej przebieg od punktu nr [...] w linii prostej na róg budynku na działce [...] do punktu nr [...], pominąwszy przy tym punkt nr [...]. Zdaniem skarżącego, wyznaczony w operacie nr [...] przebieg granicy jest nie tylko sprzeczny z ustaloną w wyniku rozgraniczenia granicą prawną wyznaczoną przez punkt nr [...], ale również pomija istniejący punkt nr [...] wyznaczony przez położenie stalowej szyny, określający granicę na gruncie. Skarżący wniósł o dokonanie w ewidencji gruntów i budynków zmiany polegającej na przywróceniu przebiegu granicy ewidencyjnej pomiędzy działkami nr [...] i [...] sprzed dokonanej ostatnio zmiany, jako aktualnego, to jest pochodzącego z operatu modernizacyjnego nr [...]

Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Starosta [...] decyzją dnia [...] 2022 r. odmówił aktualizacji informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków w zakresie przebiegu granicy pomiędzy działkami ewidencyjnymi nr [...] i [...] zgodnie z wnioskiem skarżącego.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wyjaśnił, że zarządzeniem nr [...] z dnia 10 września 2018 r. zarządził przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze obrębu ewidencyjnego 0001 C. Drugi. Projekt operatu opisowo-kartograficznego powstałego w trakcie prac modernizacyjnych podlegał wyłożeniu do wglądu na okres 15 dni roboczych od 2 do 20 grudnia 2019 r. Z czynności związanych z modernizacją ewidencji gruntów i budynków został sporządzony operat techniczny zaewidencjonowany w dniu 20 lutego 2020 r. w zasobie Starostwa Powiatowego w J. L. pod nr [...] Informację o tym, że dane objęte modernizacją zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stały się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków Starosta [...] ogłosił w Dzienniku Urzędowym Województwa L. (ogłoszenie z dnia [...] 2020 poz. 1425) oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie Starostwa (ogłoszenie nr [...]).

W dniu 27 kwietnia 2021 r. do organu pierwszej instancji wpłynął wniosek I. i D. małżonków S. – właścicieli działki nr [...] – o ponowną weryfikację przebiegu granicy tej działki z działką nr [...]. W związku z tym Starosta [...] zwrócił się do wykonawcy prac modernizacyjnych o ponowną weryfikację oraz sporządzenie w ramach rękojmi nowej dokumentacji, w celu usunięcia wad dotyczących danych ujawnionych w bazie danych ewidencyjnych. Sporządzona dokumentacja została w dniu 22 lipca 2021 r. przyjęta do powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] Na podstawie tej dokumentacji, czynnością materialno-techniczną z dnia 29 lipca 2021 r. została wprowadzona do operatu ewidencji gruntów i budynków zmiana danych ewidencyjnych dotycząca między innymi działek nr [...] i [...]. Zmiana polegała na zastąpieniu danych powstałych w procesie modernizacji ujawnionych w operacie ewidencji gruntów i budynków nowymi danymi, zgodnie z nową dokumentacją.

W związku z wniesieniem przez E. K. wniosku z dnia [...] 2021 r. o aktualizację danych ewidencji gruntów i budynków, Starosta [...] ponownie przeanalizował dokumentację dotyczącą przedmiotowych działek. Starosta stwierdził, że podczas sporządzania dokumentacji w ramach rękojmi (nr [...]) wykonawca nie wykorzystał w pełni danych pozyskanych z zasobu, ponieważ nie uwzględnił rozstrzygnięcia zawartego w decyzji Wójta Gminy C. z dnia 12 sierpnia 2019 r., nr [...] o rozgraniczeniu nieruchomości, opierającego się na dokumentacji zaewidencjonowanej w dniu 18 czerwca 2019 r. pod nr [...] i pominął punkt graniczny nr [...]. Starosta [...] zwrócił się do wykonawcy prac modernizacyjnych obrębu ewidencyjnego C. Drugi o ponowną analizę i powtórne wykonanie stosownej dokumentacji w ramach rękojmi, w celu usunięcia wad.

Organ pierwszej instancji wskazał, że w dniu 8 czerwca 2022 r. wykonawca prac modernizacyjnych złożył dokumentację, która została w dniu 21 czerwca 2022 r. przyjęta do powiatowego zasobu geodezyjno-kartograficznego pod nr [...] W opracowaniu tym został uwzględniony punkt graniczny nr [...], oznaczony w nowej dokumentacji numerem 1-1941 o współrzędnych [...]; [...]. W konsekwencji położenie granicy pomiędzy przedmiotowymi działkami ewidencyjnymi wykonawca określił jako odcinek od punktu 1-1941 (w decyzji nr [...] punkt nr [...]) do punktu nr [...] pozyskanego z aktualnej bazy ewidencyjnej i pozostawił dla niej informację o spornym przebiegu w związku z istniejącym sporem granicznym, który obecnie jest przedmiotem postępowania rozgraniczeniowego w Sądzie Rejonowym w J. L.. Na podstawie dokumentacji przyjętej do zasobu pod nr [...], czynnością materialno-techniczną został ujawniony przebieg granicy pomiędzy przedmiotowymi działkami na odcinku od punktu 1-1933 (nr [...]) do punktu 1-1941 (nr [...]), a następnie do punktu 1-6355.

W opisanych okolicznościach organ pierwszej instancji uznał, że nie zachodzą podstawy do wprowadzenia w ewidencji gruntów i budynków zmian objętych wnioskiem skarżącego. Starosta [...] wskazał, że żądając określonych we wniosku zmian w ewidencji gruntów i budynków odnośnie granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...], skarżący nie przedstawił wystarczających dokumentów wykonanych zgodnie z obowiązującymi przepisami, mogących wpłynąć na aktualizację granicy ewidencyjnej. Przedstawione przez stronę dokumenty w postaci wyjaśnień biegłego sądowego geodety, kopii opinii technicznej, czy też mapy rozgraniczenia sporządzonej w ramach postępowania toczącego się przed Sądem Rejonowym w J. L., jak również kopii mapy sytuacyjno - wysokościowej, nie mogą stanowić podstawy do dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków. Natomiast przedstawiona przez stronę decyzja administracyjna z dnia 12 sierpnia 2019 r., dotycząca rozgraniczenia nieruchomości w postaci działek nr [...] i [...] na odcinku od punktu nr [...] do punktu nr [...], co do zasady jest już ujawniona w ewidencji gruntów i budynków w ramach czynności materialno-technicznej, w oparciu o operat nr [...] Rozstrzygnięcie w niej zawarte znajduje więc swoje odzwierciedlenie w operacie ewidencji gruntów i budynków, czego dowodem jest zawiadomienie o zmianie nr [...]. Dlatego powtórne wykorzystanie tej decyzji nie znajduje uzasadnienia.

Skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji.

W ramach postępowania odwoławczego Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego postanowieniami z dnia 18 sierpnia 2022 r. oraz z dnia 6 września 2022 r. zlecił Staroście Janowskiemu przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego i przedstawienie: kopii operatu technicznego nr [...] sporządzonego w wyniku ponownej weryfikacji danych ewidencyjnych w ramach rękojmi, kopii operatu technicznego nr [...] sporządzonego w ramach rozgraniczenia nieruchomości w postaci działek nr [...] i [...], kopii operatu technicznego nr [...] sporządzonego przez biegłego geodetę J. P. w ramach rozgraniczenia nieruchomości w postaci działek nr [...] i [...], kopii operatu technicznego nr [...] sporządzonego w celu naprawy wad w dokumentacji geodezyjnej nr [...], a także wskazanie aktualnych oznaczeń oraz współrzędnych punktów granicznych wyznaczających przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...]. Organ odwoławczy zlecił również Staroście Janowskiemu ustalenie, czy punkt graniczny nr [...], którego przywrócenia w położeniu przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...] domagał się skarżący, był kiedykolwiek punktem ujawnionym w ewidencji gruntów i budynków zarówno w okresie przed modernizacją ewidencji gruntów i budynków na terenie gminy C. w 2020 r., jak i po jej zakończeniu.

Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że po przyjęciu w dniu 21 czerwca 2022 r. do zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu technicznego nr [...], uwzględniającego położenie odcinka granicy między punktami nr [...], wynikającego z prawomocnej decyzji rozgraniczeniowej, organ pierwszej instancji w dniu 14 lipca 2022 r. dokonał w opisanym zakresie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w ramach czynności materialno-technicznej. Jednakże zmiany te nie wyczerpywały w całości zakresu żądania skarżącego, wobec czego Starosta odmówił aktualizacji zgodnie z wnioskiem. Organ odwoławczy uznał za zasadne stanowisko Starosty [...] o braku podstaw do załatwienia sprawy w pełni zgodnie z oczekiwaniem wnioskodawcy, to jest wykazania w ewidencji gruntów i budynków przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...] według stanu sprzed ostatniej zmiany dokonanej na podstawie operatu technicznego nr [...], czyli zgodnie z pierwotnym operatem modernizacyjnym nr [...], w którym przebieg granicy wykazany został od punktu nr [...] (1933), przez punkty nr [...] (1941) i nr [...] (803).

Organ odwoławczy podkreślił, że na wniosek strony można wprowadzić do ewidencji gruntów i budynków jedynie zmiany danych objętych tą ewidencją wynikające z nowych zdarzeń, a nie korygować wpisy na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów. Powtórna ocena dokumentów archiwalnych możliwa jest tylko w ramach postępowania prowadzonego z urzędu, nie zaś postępowania wszczynanego na wniosek podmiotu ewidencyjnego.

Organ odwoławczy wskazał, że podstawę ostatnich zmian ewidencyjnych w zakresie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...] stanowi operat techniczny nr [...], co stanowi nowe zdarzenie ewidencyjne. Powyższa dokumentacja wykazuje przebieg granicy oparty na punktach nr [...] i nr [...], których położenie zostało zatwierdzone prawomocną decyzją rozgraniczeniową z dnia 12 sierpnia 2019 r., nr [...], wydaną w oparciu o operat geodezyjny nr [...] sporządzony w ramach czynności rozgraniczeniowych. Organ odwoławczy zauważył, że współrzędne przedmiotowych punktów w nowo sporządzonym operacie są tożsame ze współrzędnymi pochodzącymi z dokumentacji źródłowej, to jest operatu z rozgraniczenia nr [...] Oznacza to, że nowa dokumentacja nr [...] ujawnia przebieg granicy na tym odcinku zgodnie z wnioskiem skarżącego. Natomiast operat nr [...] nie ujawnia punktu nr [...], który według skarżącego również został pominięty w dokumentacji geodezyjnej stanowiącej podstawę dokonanych wcześniej zmian, wynikających z operatu nr [...] Jednakże zdaniem organu odwoławczego w nowym operacie nr [...] zasadnie nie wykazano przebiegu przedmiotowej granicy przez punkt nr [...].

Organ wyjaśnił, że podczas prac związanych z rozgraniczeniem przedmiotowych nieruchomości w 2019 r. właściciele działek nr [...] i [...] zawarli ugodę co do przebiegu granicy na odcinku pomiędzy punktami nr [...] i nr [...]. Na tej podstawie w dniu 12 sierpnia 2019 r. została wydana decyzja o rozgraniczeniu nieruchomości na tym odcinku. Decyzja ta jest prawomocna. Natomiast co do dalszego przebiegu granicy, to jest na odcinku od punktu nr [...] do punktu nr [...] w kierunku drogi powiatowej, strony nie zawarły ugody, wobec czego postępowanie w tym zakresie umorzono, a sprawę rozgraniczenia na tym odcinku skierowano do sądu. Zatem na podstawie operatu z rozgraniczenia z 2019 r. nie można było wykazać punktu nr [...] w ewidencji gruntów budynków do czasu rozstrzygnięcia sprawy w sądzie. Zdaniem organu odwoławczego, wykonawca podczas ustaleń granic związanych z modernizacją w 2020 r. w nieprawidłowy sposób wykorzystał dane z operatu rozgraniczeniowego i błędnie ustalił przebieg granicy przez punkt nr [...], opierając się na wyżej wymienionych danych. Natomiast z operatu nr [...] wynika, że w dniu 23 czerwca 2021 r. na podstawie analizy dostępnej dokumentacji dokonano ponownego ustalenia przebiegu granicy od punktu nr [...] do punktu nr [...], z pominięciem punktu oznaczonego nr [...], którego przywrócenia w ewidencji obecnie domaga się skarżący. Jednakże, mimo skierowanego do strony na podstawie art. 79a k.p.a. pouczenia o możliwości załatwienia wniosku niezgodnie z żądaniem w sytuacji nieprzedstawienia przez zainteresowanego odpowiedniej dokumentacji potwierdzającej zasadność jego żądania, skarżący nie przedstawił odpowiedniej dokumentacji, która potwierdzałaby zasadność ujawnienia punktu 5 w bazie ewidencji gruntów i budynków.

W konsekwencji organ odwoławczy uznał za zasadną odmowę aktualizacji ewidencji gruntów i budynków zgodnie z wnioskiem skarżącego. Organ wyjaśnił, że Starosta [...] biorąc pod uwagę dane wynikające z nowego zdarzenia ewidencyjnego, jakim było sporządzenie operatu nr [...] oraz brak nowej dokumentacji przedstawionej przez stronę, nie miał możliwości uwzględnienia wniosku skarżącego w całości. Dokonana przez organy obu instancji analiza wszystkich dokumentów wykazała, że operat ewidencyjny w zakresie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...] utrzymywany jest w stanie aktualności, to jest zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi, a dane ujawnione w tym operacie mają oparcie w przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej. Ponadto nie wykryto błędnych informacji, które byłyby podstawą do aktualizacji danych przez Starostę Janowskiego w toczącym się postępowaniu administracyjnym. Dowody, na które powołuje się strona, przedstawiają stan archiwalny, który w żadnym przypadku nie może zostać uznany za przesłankę do aktualizacji danych ewidencyjnych. Przepisy posługują się pojęciem aktualizacji ewidencji, a nie jej prostowania, a usuwanie błędów lub pomyłek w ewidencji w ramach jej aktualizacji nie jest wyłączone pod warunkiem, że uzasadnia to aktualny stan prawny, który ewidencja ma odzwierciedlać a nie tworzyć. Dokumentem urzędowym stanowiącym podstawę wpisu do ewidencji gruntów i budynków w zakresie przebiegu przedmiotowej granicy jest aktualnie operat nr [...] Wpisy w ewidencji są zgodne ze wskazaną dokumentacją geodezyjną, zatem w tym zakresie nie można stwierdzić, że są wpisami błędnymi.

Organ odwoławczy zauważył, że żądanie skarżącego dotyczy przywrócenia w ewidencji gruntów i budynków stanu archiwalnego, wykazanego w ewidencji przed ujawnieniem danych aktualnie wykazanych. Skoro skarżący nie udokumentował swojego żądania żadnym nowym zdarzeniem prawnym, mimo zawiadomienia stosownie do art. 79a k.p.a., a organ nie stwierdził oczywistego błędu, to nie zachodziły podstawy do przyjęcia w ramach aktualizacji danych, które nie zawierają się w żadnej nowej dokumentacji.

Organ uznał większość zarzutów podniesionych w odwołaniu za bezzasadne. Organ podzielił stanowisko skarżącego, że operat aktualizacyjny nr [...] w odniesieniu do odcinka granicy opartego na punktach nr [...] i nr [...] zawierał istotne błędy. Organ zauważył jednakże, że w toku postępowania aktualizacyjnego sporządzono nowy operat nr [...], w którym naniesiono w tym zakresie właściwe dane oraz zasadnie nie uwzględniono przebiegu dalszego odcinka granicy z uwagi na trwające postępowanie rozgraniczeniowe.

W konsekwencji, zdaniem organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowy uprawniał do wydania decyzji odmawiającej aktualizacji ewidencji gruntów. W ocenie organu, analiza wniosku skarżącego oraz podnoszonych przez stronę okoliczności faktycznych i przedstawionych dokumentów wskazuje, że skarżący domaga się w istocie załatwienia sprawy, która nie mieści się w kompetencjach organów prowadzących ewidencję gruntów i budynków. Postępowanie ewidencyjne służy ewidencjonowaniu bezspornych danych o gruntach, budynkach i lokalach, ma przy tym wyłącznie charakter informacyjny. Innymi słowy, wpis zmian do ewidencji gruntów ma charakter wtórny w stosunku do stanu prawnego i nie może kształtować nowego stanu prawnego. Poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich, czy uprawnień do władania nieruchomością.

W skardze wniesionej na decyzję Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego skarżący E. K. zarzucił zaskarżonej decyzji:

1. naruszenie prawa materialnego art. 24 ust. 2c ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r., poz.1990 z późn. zm., dalej powoływanej także jako "p.g.k.") w związku z § 36 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków, poprzez utrzymanie w mocy decyzji Starosty [...] odmawiającej aktualizacji przebiegu granicy pomiędzy działkami ewidencyjnymi nr [...] i [...], poprzez przywrócenie jako aktualnego przebiegu granicy sprzed dokonanej w dniu 29 lipca 2021 r. czynnością materialno-techniczną zmiany danych ewidencyjnych, w sytuacji gdy na dzień dokonania zmiany nie istniała dokumentacja geodezyjna wymieniona w § 36 pkt 1-8, uprawniająca organ do dokonania zmiany przebiegu granicy działek stron;

2. naruszenie prawa materialnego art. 24 ust. 2b w zw. z art. 29 p.g.k., poprzez uznanie dopuszczalności dokonania w dniu 29 lipca 2021 r. czynnością materialno-techniczną zmiany danych ewidencyjnych przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...], w sytuacji gdy przebieg przedmiotowej granicy stanowi pomiędzy stronami przedmiot sporu granicznego i przed Sądem Rejonowym w J. L. toczy się sprawa o rozgraniczenie przedmiotowych nieruchomości, sygn. akt I Ns [...];

3. naruszenie przepisów postępowania art. 7, 77 i 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, poprzez pominięcie obiektywnie istniejących faktów dotyczących istnienia pomiędzy stronami sporu granicznego dotyczącego przebiegu granicy działek nr [...] i [...], oraz toczenia się przed Sądem Rejonowym w J. L. sprawy o rozgraniczenie przedmiotowych nieruchomości, sygn. akt I Ns [...];

4. naruszenie przepisu postępowania art. 107 § 1 i 3 k.p.a., poprzez wadliwe sporządzenie przez organ drugiej instancji uzasadnienia zaskarżonej decyzji, z pominięciem uzasadnienia faktycznego, wskazującego fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom wskazywanym przez skarżącego odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, w szczególności: niewskazanie podstawy prawnej i faktycznej wprowadzenia w dniu 29 lipca 2021 r. czynnością materialno-techniczną zmiany przebiegu granicy pomiędzy działkami ewidencyjnymi nr [...] i [...], niewskazanie analiza jakiej dokumentacji miałaby stanowić podstawę takiego określenia przebiegu granicy pomiędzy działkami stron, przyjętej kwalifikacji pisma I. i D. małżonków S. z dnia 27 kwietnia 2021 r. jako zarzutów do modernizacji, czy jako wniosku o aktualizację informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów, nieodniesienie się do zarzutów wnioskodawcy co do prawidłowości operatu technicznego nr [...] dotyczącego weryfikacji przebiegu granic działek nr [...] i [...], wykonanego przez [...] Sp. z o.o. w ramach rękojmi modernizacji, przyjętego do zasobu w dniu 22 lipca 2021 r. pod nr [...], podtrzymanego przez wykonawcę w dokumentacji zarejestrowanej pod nr [...] 2022 432 w dniu 21 czerwca 2022 r.

Powołując się na powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga podlegała oddaleniu.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej powoływanej jako "p.p.s.a.") polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Daje temu wyraz przepis art. 145 p.p.s.a., który w § 1 stanowi między innymi, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Jednocześnie art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Po przeprowadzeniu według wskazanych reguł kontroli zaskarżonej decyzji Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w przedmiocie odmowy dokonania aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, w zakresie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] położonymi w obrębie ewidencyjnym C. Drugi, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia prawa, o którym mowa w przytoczonych wyżej przepisach.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Przepis art. 2 pkt 8 p.g.k. definiuje ewidencję gruntów i budynków (kataster nieruchomości) jako system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. W odniesieniu do gruntów, ewidencja zawiera dane dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1 pkt 1 p.g.k.). Wskazuje ona także właściciela lub władającego gruntem (art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.k.). Podmioty, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, zgłaszają właściwemu staroście zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni, licząc od dnia powstania tych zmian (art. 22 ust. 2 zd. 1 p.g.k.).

Stosownie do art. 24 ust. 2a p.g.k. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji:

1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z:

a) przepisów prawa,

b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4,

c) materiałów zasobu,

d) wykrycia błędnych informacji;

2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania.

Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje, zgodnie z art. 24 ust. 2b ustawy:

1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie:

a) przepisów prawa,

b) wpisów w księgach wieczystych,

c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu,

d) ostatecznych decyzji administracyjnych,

e) aktów notarialnych,

ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych,

f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu,

g) wpisów w innych rejestrach publicznych,

h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców;

2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach.

Odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2c p.g.k.).

Aktualnie sposób zakładania i prowadzenia ewidencji oraz szczegółowe zasady wymiany danych ewidencyjnych określone są w rozporządzeniu Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r., poz. 1390 z późn. zm., dalej powoływane jako "rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków"). Wymienione rozporządzenie zastąpiło rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2019 r. poz. 393), które zostało uchylone z dniem 31 lipca 2021 r. (art. 19 i 20 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. z 2020 r. poz. 782).

Stosownie do § 30 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków przebieg granic działek ewidencyjnych w procesie zakładania, modernizacji albo bieżącej aktualizacji ewidencji wykazuje się na podstawie:

1) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzonej na potrzeby:

a) postępowania rozgraniczeniowego,

b) postępowania w sprawie scalenia lub wymiany gruntów,

c) postępowania w sprawie scalenia i podziału nieruchomości,

d) postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej,

e) podziału nieruchomości,

f) wznowienia znaków granicznych, wyznaczenia punktów granicznych lub ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych;

2) innych materiałów zasobu dotyczących przebiegu granic;

3) dokumentacji geodezyjnej sporządzonej przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji.

Przytoczone przepisy wskazują, że istotą ewidencji gruntów i budynków, zgodnie z jej nazwą, jest ewidencjonowanie, czyli spisywanie istniejącego stanu prawnego gruntu lub budynku. Ewidencja gruntów jest specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, który pełni funkcje informacyjno-techniczne, nie rozstrzygając sporów o prawo, nie nadając ani nie ujmując praw. Deklaratoryjny charakter wpisów zawartych w ewidencji gruntów i budynków oznacza, że nie kształtuje ona nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny wynikający z dokumentów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 kwietnia 2015 r., sygn. I OSK 1718/13). Kompetencje organów ewidencyjnych sprowadzają się zatem do rejestracji stosownego dokumentu i naniesienia wynikających z niego zmian. Wynika to z istoty ewidencji gruntów i budynków, która mając charakter techniczno-deklaratoryjny rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 27 października 1998 r., sygn. II SA 1094/98, z 18 marca 1999 r., sygn. II SA 1728/98 oraz z 19 kwietnia 2001 r., sygn. II SA 862/00).

Procedura aktualizacji danych ewidencyjnych ma sformalizowany charakter i przede wszystkim obejmuje wymianę (uaktualnienie) danych ewidencyjnych polegającą na wprowadzeniu nowych informacji wynikających z dokumentów źródłowych.

Wymaga podkreślenia, że zgodnie z utrwalonym w tej kwestii stanowiskiem, na wniosek strony można wprowadzić do ewidencji gruntów i budynków jedynie zmiany nieaktualnych już danych, objętych tą ewidencją, wynikające z nowych zdarzeń prawnych, a nie korygować wpisy na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów. Wynika to z treści przywołanego wyżej przepisu art. 22 ust. 2 p.g.k. Jednocześnie objęte wnioskiem zainteresowanego podmiotu zmiany nieaktualnych danych ewidencyjnych powinny być udokumentowane przez wnioskodawcę, co wynika z art. 24 ust. 2b lit. h p.g.k. W przypadku nieprzedstawienia przez wnioskodawcę dokumentów uzasadniających wprowadzenie zmiany w ewidencji gruntów, wniosek o dokonanie zmiany nie może być uwzględniony. Natomiast powtórna ocena dokumentów archiwalnych możliwa jest tylko w ramach postępowania prowadzonego z urzędu, nie zaś postępowania wszczynanego na wniosek podmiotu ewidencyjnego (por. wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 28 czerwca 2018 r., sygn. III SA/Lu 246/18, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 9 września 2021 r., sygn. II SA/Rz 768/21 oraz z 12 lipca 2016 r., sygn. II SA/Rz 1541/15, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 31 sierpnia 2017 r., sygn. II SA/Sz 689/17). Aktualizacja ewidencji przez usunięcie stwierdzonego błędu może dotyczyć tylko i wyłącznie błędów oczywistych, czyli takich, które można dostrzec z łatwością, a więc bez konieczności prowadzenia postępowania wyjaśniającego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 sierpnia 2022 r., sygn. I OSK 1118/19).

W orzecznictwie podkreśla się, że postępowanie mające na celu aktualizację operatu ewidencyjnego ma charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji. Wpisy w ewidencji stanu prawnego nieruchomości dokonywane są w oparciu o aktualne dokumenty takie jak: odpisy prawomocnych decyzji i orzeczeń organów administracji oraz sądów, a także aktów notarialnych. Oznacza to, że za pomocą regulacji Prawa geodezyjnego i kartograficznego nie można kwestionować, czy ustalać stanu faktycznego i prawnego nieruchomości. W żadnym razie rolą ewidencji nie jest rozstrzyganie sporów własnościowych, a więc dotyczących kwestii przysługiwania prawa własności i jego zasięgu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 maja 2008 r., sygn. I OSK 719/07 oraz z 24 lutego 2016 r., sygn. I OSK 1377/14). Stąd też poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich, czy uprawnień do władania nieruchomością. Temu bowiem służą tego rodzaju postępowania jak: rozgraniczenie, uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, czy powództwo o ustalenie albo o ochronę własności. Natomiast organy ewidencyjne są jedynie uprawnione do badania, czy na podstawie dostępnych dokumentów zasadnym jest dokonanie zmian istniejących w ewidencji wpisów.

Jak wskazuje się też w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, aktualizacja ewidencji gruntów, która najczęściej dokonywana jest w związku z nowymi zdarzeniami prawnymi uzasadniającymi dokonanie nowych wpisów, może również polegać na dokonaniu nowego wpisu celem wyeliminowania danych błędnych. Możliwość aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów celem wyeliminowania danych błędnych przewiduje art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d p.g.k., zgodnie z którym informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu jeżeli zmiany tych informacji wynikają z wykrycia błędnych informacji. Dokonywanie zmian w ewidencji gruntów i budynków przez korygowanie błędów nie jest zatem wyłączone, jeżeli pozostaje to w zgodzie ze stanem prawnym, który ewidencja ma odzwierciedlać, a nie tworzyć (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 sierpnia 2019 r., sygn. I OSK 2749/17).

Kontrolowane przez Sąd postępowanie zakończone decyzją odmawiającą aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...] położonymi w obrębie ewidencyjnym C. Drugi było postępowaniem prowadzonym na wniosek. Nie budzi też wątpliwości, że skarżący w toku tego postępowania nie przedstawił dokumentów uzasadniających potrzebę aktualizacji dotychczasowych danych ewidencyjnych w związku z nowymi zdarzeniami prawnymi, to jest zdarzeniami następczymi w stosunku do stanu już ujawnionego w ewidencji i nie powoływał się na wystąpienie takich zdarzeń.

Skarżący zarzucał natomiast, że przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...] nie jest ujawniony w ewidencji zgodnie z operatem powstałym w toku modernizacji, zaewidencjonowanym w dniu 20 lutego 2020 r. pod nr [...], gdyż następnie w ewidencji została w dniu 29 lipca 2021 r. wprowadzona zmiana na podstawie operatu nr [...], przyjętego do zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 22 lipca 2021 r., sporządzonego na skutek wniosku właścicieli działki nr [...]. Skarżący domagał się przywrócenia w odniesieniu do granicy działek nr [...] i [...] wpisów wynikających z operatu nr [...] Takie też stanowisko skarżący podtrzymał w skardze, zarzucając wadliwość danych ujawnionych aktualnie w ewidencji w zakresie przebiegu granicy na odcinku od punktu nr [...] do drogi powiatowej, który to przebieg został podtrzymany w operacie nr [...]

W ocenie Sądu zasadne jest jednak stanowisko organów obu instancji, że w stanie faktycznym sprawy zachodziły podstawy do wydania na podstawie art. 24 ust. 2c p.g.k. decyzji odmawiającej aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków zgodnie z wnioskiem skarżącego.

Okolicznością, która ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, jest fakt istnienia sporu granicznego dotyczącego przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami stanowiącymi działki nr [...] i [...] oraz prowadzenia w tym zakresie postępowania rozgraniczeniowego.

Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, że postępowanie rozgraniczeniowe zostało wszczęte postanowieniem Wójta Gminy C. z dnia 14 grudnia 2018 r. na skutek wniosku E. K.. W wyniku tego postępowania została wydana decyzja Wójta Gminy C. z dnia 12 sierpnia 2019 r., nr [...] Wskazaną decyzją organ orzekł o rozgraniczeniu przedmiotowych nieruchomości na odcinku od punktu oznaczonego nr [...] w linii prostej na długości 15,43 m do punktu oznaczonego nr [...], zgodnie z protokołem granicznym i szkicem granicznym sporządzonymi w dniu 27 lutego 2019 r. przez geodetę uprawnionego J. P. (pkt 1 decyzji) oraz umorzył postępowanie rozgraniczeniowe w części dotyczącej spornego odcinka od punktu granicznego nr [...] w kierunku granicy z drogą powiatową i sprawę dotyczącą ustalenia przebiegu granicy na spornym odcinku przekazał z urzędu do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w J. L. (pkt 2 i 3 decyzji). Zgodnie z uzasadnieniem decyzji oraz treścią operatu technicznego nr [...] sporządzonego przez geodetę J. P., w trakcie czynności terenowych właściciele rozgraniczanych nieruchomości złożyli zgodne oświadczenia co do przebiegu granicy na odcinku pomiędzy punktami nr [...] i nr [...]. W związku z tym Wójt Gminy C. we wskazanym zakresie orzekł o rozgraniczeniu nieruchomości stosownie do art. 33 ust. 1 p.g.k., zgodnie z którym wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron.

Decyzja o rozgraniczeniu stała się ostateczna w dniu 30 sierpnia 2019 r. Nie budzi więc wątpliwości, że na mocy tej decyzji granica pomiędzy przedmiotowymi nieruchomościami na odcinku pomiędzy punktami nr [...] i nr [...] odzwierciedla stan prawny. W sytuacji zatem, gdy w ewidencji została w dniu 29 lipca 2021 r. wprowadzona zmiana na podstawie operatu nr [...], który nie uwzględniał przebiegu granicy przez punkt nr [...], usunięcie tego błędu w drodze sporządzenia nowego operatu nr [...], uwzględniającego przebieg granicy przez punkty nr [...] (1-1933) i nr [...] (1-1941) było uzasadnione stanem prawnym i znajdowało podstawę w przywołanych wyżej przepisach. Wymaga przy tym podkreślenia, że rozstrzygając w niniejszej sprawie organ odwoławczy dokonał porównania współrzędnych punktów w operacie sporządzonym w 2022 r. ze współrzędnymi z operatu z rozgraniczenia, stanowiącego dokument źródłowy, stwierdzając tożsamość współrzędnych.

We wniosku o wszczęcie postępowania w niniejszej sprawie skarżący wskazywał na wadliwość wpisów w ewidencji gruntów powołując się, między innymi, na fakt pominięcia punktu granicznego nr [...]. Zatem trafna jest ocena organów obu instancji, że ujawnienie w ewidencji w dniu 14 lipca 2022 r. przebiegu granicy przez ten punkt na podstawie operatu nr [...] oznaczało, iż w dacie rozstrzygania przez organ pierwszej instancji stan ewidencji w opisanym zakresie był już zgodny z decyzją o rozgraniczeniu nieruchomości oraz treścią żądania skarżącego.

Wbrew zarzutom skarżącego, w okolicznościach sprawy nie zachodziły natomiast podstawy do dokonania postulowanych we wniosku zmian w ewidencji gruntów w zakresie położenia granicy na odcinku od punktu nr [...] do granicy działki stanowiącej drogę powiatową.

W tej kwestii podkreślenia wymaga, że decyzją z dnia 12 sierpnia 2019 r., nr [...] Wójt Gminy C. umorzył postępowanie rozgraniczeniowe w części dotyczącej spornego odcinka od punktu nr [...] w kierunku granicy z drogą powiatową i sprawę w tym zakresie przekazał do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w J. L.. Podstawę decyzji w opisanej części stanowiły przepisy art. 34 ust. 1 i 2 p.g.k. Zgodnie z powołanymi przepisami jeżeli w razie sporu co do przebiegu linii granicznych nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta) (ust. 1). Organ, o którym mowa w ust. 1, umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi (ust. 2). Zatem decyzję na podstawie art. 34 p.g.k. organ wydaje zawsze w przypadku, gdy między stronami istnieje spór co do przebiegu linii granicznej, a równocześnie nie ma podstaw do wydania decyzji na podstawie art. 33 p.g.k., co ma miejsce wówczas, gdy dokumenty zebrane przez geodetę nie są wystarczające do jednoznacznego ustalenia przebiegu linii granicznej między rozgraniczanymi nieruchomościami.

W rozpoznawanej sprawie upoważniony do wykonania czynności ustalenia przebiegu granic w administracyjnym postępowaniu rozgraniczeniowym geodeta J. P. stwierdził, że istniejące dokumenty geodezyjne nie są wystarczające do ustalenia granicy na ich podstawie, zawierają dane szczątkowe, to znaczy szerokości, których nie można odtworzyć w terenie, gdyż nie są powiązane z osnową geodezyjną, a jedynie z fotopunktami, które są nie do odtworzenia, gdyż nie ma do nich żadnych informacji, a poza tym dane zawarte na wyrysie nie pokazują przebiegu granicy na rozgraniczanym odcinku (k. 34 II tomu akt administracyjnych). W następstwie takiej oceny istniejących dokumentów geodezyjnych i wobec sporu co do przebiegu granicy na odcinku od punktu nr [...] do krawędzi drogi powiatowej, Wójt Gminy J. L. w uzasadnieniu decyzji z dnia 12 sierpnia 2019 r. stwierdził brak podstaw do wydania w tym zakresie decyzji z art. 33 ust. 1 p.g.k.

W opisanych okolicznościach aktualizacja ewidencji polegająca na wyeliminowaniu błędnych zdaniem skarżącego danych wynikających z operatu nr [...] oraz operatu nr [...], odnośnie przebiegu granicy na odcinku pomiędzy punktem nr [...], a krawędzią drogi powiatowej, to jest punktem nr [...] (1-6355) i przywrócenia na tym odcinku danych ze sporządzonego w ramach modernizacji operatu nr [...], wymagałaby weryfikacji dokumentów znajdujących się w zasobie, które stanowiły podstawę wpisu do ewidencji. Zauważyć jednocześnie należy, że na etapie postępowania rozgraniczeniowego została dokonana ocena tych dokumentów, jako nieprzydatnych do ustalenia przebiegu granicy, co skutkowało wydaniem decyzji umarzającej postępowanie rozgraniczeniowe. Trzeba także podkreślić, że przedmiotowy odcinek granicy objęty jest sporem granicznym, który stanowi przedmiot postępowania rozgraniczeniowego w Sądzie Rejonowym w J. L.. W tej zaś sytuacji, w ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę uznać należy, że powstały spór graniczny winien być rozstrzygnięty w postępowaniu rozgraniczeniowym, a nie w postępowaniu administracyjnym dotyczącym aktualizacji ewidencji gruntów i budynków (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 sierpnia 2019 r., sygn. I OSK [...]). W konsekwencji argumentacja skarżącego o wadliwości ujawnionego aktualnie w ewidencji przebiegu linii granicznej na odcinku od punktu nr [...] do punktu nr [...] (1-6355) nie może być uznana za skuteczną w niniejszej sprawie.

Jak wyjaśniono wyżej, a na co także wskazywały w swoich decyzjach organy rozstrzygające w sprawie, w ramach aktualizacji możliwe jest korygowanie błędnych wpisów, o ile uzasadnia to aktualny stan prawny lub gdy błędne wpisy mają charakter oczywistych omyłek. Natomiast w okolicznościach niniejszej sprawy w odniesieniu do przebiegu granicy na odcinku od punktu nr [...] do punktu nr [...] (1-6355), w tym w zakresie dotyczącym punktu nr [...], tego rodzaju sytuacja nie zachodzi. Granica na tym odcinku jest sporna i objęta jest postępowaniem rozgraniczeniowym prowadzonym przez sąd powszechny. Nie ma zatem obecnie podstaw do przyjęcia, że dokonanie aktualizacji ewidencji zgodnie z wnioskiem skarżącego mogłoby być uzasadnione aktualnym stanem prawnym, gdyż stan ten będzie wynikał dopiero z postanowienia sądu powszechnego. Jednocześnie mając na względzie, że istniejące dokumenty geodezyjne zostały w postępowaniu rozgraniczeniowym w administracji ocenione jako nieprzydatne do odtworzenia przebiegu granicy, nie można również stwierdzić, iż obecnie widniejące w ewidencji wpisy mają charakter oczywistych omyłek. Zauważyć należy, że także w opinii technicznej z dnia [...] 2020 r., zawartej w operacie sporządzonym na użytek postępowania rozgraniczeniowego prowadzonego w Sądzie Rejonowym w J. L. pod sygn. akt I Ns [...], biegły sądowy geodeta J. P. podał, że przedstawiona w opinii granica ewidencyjna to granica po modernizacji oraz, że była to granica bez udokumentowania geodezyjnego.

W treści skargi skarżący powoływał się na okoliczność istnienia sporu granicznego i zawisłości przed Sądem Rejonowym w J. L. sprawy o sygn. akt I Ns [...] dotyczącej rozgraniczenia przedmiotowych nieruchomości. Zdaniem skarżącego powyższe okoliczności stały na przeszkodzie dokonaniu w dniu 29 lipca 2021 r. zmiany danych ewidencyjnych w zakresie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...]. Skarżący przyznawał, że eliminacja istniejącego sporu wymaga ingerencji w stosunki własnościowe, do czego nie są upoważnione organy administracji publicznej do spraw geodezji oraz, że poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich, jak również, że nie jest dopuszczalne rozstrzyganie sporu granicznego przed organami ewidencyjnymi. Jednocześnie, w istocie sprzecznie z prezentowanym stanowiskiem, skarżący domagał się wprowadzenia w ewidencji kolejnych zmian, polegających na przywróceniu w ewidencji stanu sprzed zmiany dokonanej w dniu 29 lipca 2021 r. Natomiast z przyczyn omówionych wyżej, wniosek skarżącego nie mógł być uwzględniony. Jednocześnie, w związku z argumentacją skarżącego trzeba wskazać, że w operatach nr [...] oraz nr [...] odcinek granicy od punktu nr [...] do punktu nr [...] (1-6355) na styku z drogą powiatową oznaczono jako sporny.

Ponownie podkreślić należy, że postępowanie mające na celu aktualizację operatu ewidencyjnego ma charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji. Instytucja aktualizacji ewidencji gruntów i budynków nie służy natomiast do ustalania stanu prawnego nieruchomości ani rozstrzygania sporów o granice własności nieruchomości. Postępowaniem właściwym w tym zakresie jest zaś, między innymi, postępowanie rozgraniczeniowe.

Zatem dopiero orzeczenie sądu kończące postępowanie rozgraniczeniowe dotyczące spornego odcinka granicy będzie stanowiło podstawę do wprowadzenia w ewidencji gruntów ewentualnych zmian. Skarżący dotychczas nie przedstawił takiego orzeczenia, ani innego dokumentu, który stanowi podstawę wykazania przebiegu granic działek ewidencyjnych stosownie do przywołanego wyżej § 30 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. W tej sytuacji odmowa przeprowadzenia aktualizacji na wniosek skarżącego była uzasadniona.

Z omówionych względów nie zasługiwał na podzielenie podniesiony w skardze zarzut naruszenia zaskarżoną decyzją przepisów prawa materialnego, poprzez wydanie na podstawie art. 24 ust. 2c p.g.k. decyzji odmawiającej aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

Nie ma także podstaw do uznania wydania zaskarżonej decyzji z mogącym mieć wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania.

Nie można zgodzić się z zarzutem pominięcia przy wydaniu zaskarżonej decyzji faktu istnienia sporu granicznego dotyczącego przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...] oraz prowadzenia przed sądem powszechnym postępowania w sprawie rozgraniczenia tych nieruchomości. Organy powoływały bowiem w swoich decyzjach powyższe okoliczności. Ponadto w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy jednoznacznie wskazał na niemożność wykazania w ewidencji gruntów punktu nr [...] do czasu rozstrzygnięcia przez sąd sprawy o rozgraniczenie, a także trafnie stwierdził, że wniosek skarżącego w istocie wykracza poza kompetencje organów ewidencyjnych.

Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.