Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 408/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2022-08-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 61a par. 1,  art. 105
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek, Sędziowie: Sędzia WSA Adam Habuda (spr.), Sędzia WSA Władysław Kulon, Protokolant:, asystent sędziego Aleksander Kotarski, po rozpoznaniu na rozprawie w Wydziale II w dniu 18 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi Fundacji ,,C." w likwidacji z/s w J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 6 sierpnia 2021 r. Nr SKO/41/CP-31/2021 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przepięcia do nowej sieci kanalizacji sanitarnej nieruchomości oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Jeleniej Górze (dalej SKO, organ II instancji) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Jeleniej Góry (dalej Prezydent, organ I instancji) w przedmiocie umorzenia w całości postępowania wszczętego na wniosek Fundacji "C." w likwidacji z siedzibą w J. w sprawie przepięcia do nowej sieci kanalizacji sanitarnej nieruchomości posadowionych na działkach nr [...] i [...], obręb [...] J. [...].

Zaskarżona decyzja jest wynikiem następująco ukształtowanego postępowania prawnego.

Wnioskiem z dnia 31 sierpnia 2020 r. M. G. (dalej jako skarżący), działający w imieniu trzech fundacji: G., C.2, C. w likwidacji, wniósł do Prezydenta Jeleniej Góry "skargę ws braku gospodarki ściekowej". Zarzucił brak wszczęcia postępowania w sprawie braku gospodarki ściekowej we wskazanych budynkach i ignorowanie ustawowego obowiązku nakazania W. przepięcia budynków. Skarżący wnioskuje o wszczęcie postępowania administracyjnego z żądaniem nałożenia nakazu na P. sp. z o. o. przepięcia do nowej sieci kanalizacji sanitarnej wskazanych w aktach sprawy obiektów.

Wnioskiem datowanym na 24 października 2020 r. skarżący zwrócił się do organu o : 1) pełne wyjaśnienie stanu faktycznego, 2) na podstawie wyjaśnionego stanu faktycznego zażądał albo "nakazania nam przyłączenia budynków w sytuacji gdy nie były one przyłączone" albo "zobowiązanie W. do przepięcia budynków".

Z "wniosku w sprawie postępowania" skierowanego do Prezydenta Jeleniej Góry z dnia 25 listopada 2020 r. wynika, że skarżący zarzuca, iż nie zrealizowano przepięcia określonych budynków do nowej sieci.

Kolejnym wnioskiem z dnia 27 listopada 2020 r. skarżący wskazuje błędy w ustaleniach faktycznych.

W rezultacie przeprowadzonego postępowania Prezydent decyzją nr 3/2021 z dnia 1 marca 2021 r., na podstawie art. 5 ust. 7 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t. jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 256) nakazał skarżącemu działającemu w imieniu Fundacji "C." w likwidacji, właścicielowi nieruchomości w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, położonych na działkach nr [...] i [...], wykonanie obowiązku polegającego na przyłączeniu tych nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej. W uzasadnieniu wskazano, że gospodarka wodno – ściekowa na przedmiotowych nieruchomościach nie jest uregulowana w sposób prawidłowy, i z uwagi na obecny stan techniczny niezapewniający prawidłowego funkcjonowania tej gospodarki, należało orzec jak w sentencji. Dodatkowo organ I instancji wskazał, że istnieją warunki techniczne umożliwiające przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej.

Wskutek złożonego przez skarżącego odwołania (skarżący wskazał w nim, że "wniosek dotyczył przepięcia ze starej do nowej sieci przez W. albo oczyszczenie studni przez użytkownika starych sieci W., bo nieruchomości już są przyłączone sprawnymi rurami") SKO uchyliło decyzję Prezydenta i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu organ II instancji wytknął braki formalne, zwłaszcza w postaci błędnego oznaczenia adresata decyzji, oraz nakazał ustalić precyzyjnie żądanie wniosku.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Prezydent decyzją nr 6/2021 z dnia 22 czerwca 2021 r. umorzył postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu wskazał, że wezwano wnioskodawcę do sprecyzowania treści żądania, jednak uzyskane informacje w postaci "wniosku w sprawie fałszowania przedmiotu postępowania" wykazały, że przedmiot żądania nie może zostać zaspokojony w drodze postępowania administracyjnego.

Od decyzji Prezydenta o umorzeniu postępowania wniesiono odwołanie, którego rezultatem jest wskazane na wstępie decyzja SKO z dnia 6 sierpnia 2021 r. utrzymująca w mocy decyzję pierwszoinstancyjną.

W uzasadnieniu decyzji SKO zasadniczo zgodziło się z organem I instancji co do kwestii bezprzedmiotowości postępowania, z zastrzeżeniem, że jako przyczynę bezprzedmiotowości postępowania należy uznać niewłaściwość Prezydenta Jeleniej Góry, nie zaś brak żądania mogącego być przedmiotem rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej. SKO stwierdziło, że organ I instancji nie ma kompetencji do wydania decyzji administracyjnej nakładającej na przedsiębiorstwo wodno – kanalizacyjne W. realizację wskazanych przez Fundację obowiązków. Natomiast przedwczesne i nieuprawnione ze strony Prezydenta, jak i Kolegium, byłoby przesądzanie o braku możliwości zaspokojenia interesu Fundacji w drodze wydania decyzji administracyjnej.

Trafnie wskazał Prezydent, jak wywodzi SKO, że w zakresie brakującej gospodarki ściekowej nieruchomości we właściwości organu leży jedynie wydanie decyzji z art. 5 ust. 7 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku. Skoro jednak Fundacja twierdzi, że tego rodzaju decyzja nie leży w zasięgu jej zainteresowań, to organ trafnie umorzył postępowanie administracyjne.

Dalej SKO wskazuje, że postępowanie wszczęto wskutek wniosku dotyczącego nieuregulowanej gospodarki wodno – ściekowej na terenach poprzemysłowych w rejonie ul. M. w J. W 2012/2013 r. przedsiębiorstwo W. zrealizował tam inwestycje w postaci budowy nowej sieci kanalizacyjnej, w następstwie czego aktualnie stara sieć nie jest obsługiwana (jest w znacznej mierze zasypana i niedrożna). W swoim wniosku skarżący chce przepięcia do nowej sieci, a w późniejszych pismach – jak wskazuje SKO – chce "budowy brakującej sieci" oraz żąda nakazania udrożnienia starej sieci. Dalej SKO stwierdza, że żądanie w postaci nakazania przedsiębiorstwu W. otwarcia sieci nie może zostać zaspokojone w drodze decyzji Prezydenta nakładającej obowiązek na przedsiębiorstwo W.

Finalnie SKO wskazuje, że istnieje potencjalna podstawa prawna do załatwienia sprawy z wniosku skarżącego, jednak znajduje się ona na gruncie ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, a tym samym znajduje się poza kompetencją Prezydenta. Dlatego Prezydent powinien, po otrzymaniu akt wraz z decyzją SKO, przekazać sprawę odpowiedniemu organowi Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, zgodnie z art. 65 k. p. a.

W skardze do wojewódzkiego sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniesiono o uchylenie decyzji obydwu instancji w całości. Zarzucono, że SKO powinno uchylić decyzję Prezydenta, bowiem nie zdefiniował on prawidłowo istoty sprawy. Taką istotą jest "otwarcie sieci kanalizacyjnej J., którą zamknął W. lub otwarcie nowej sieci W., aby ścieki mogły być odbierane". Zdaniem skarżącego Prezydent Jeleniej Góry powinien: 1) zobowiązać przedsiębiorstwo W. albo do otwarcia sieci kanalizacji J. użytkowanej przez W., albo do otwarcia nowej sieci W., 2) w efekcie uznania się za organ niewłaściwy, 3) zamknięcia postępowania poprzez przesłanie akt do dyrektora odpowiedniego organu Wód Polskich.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że skarżący nie kwestionuje zasadniczo ustaleń faktycznych, ani oceny odnoszącej się do bezprzedmiotowości postępowania. Nie kwestionuje także skarżący – jak podnosi SKO – braku właściwości Prezydenta Jeleniej Góry. Neguje natomiast skarżący zasadność umorzenia postępowania w następstwa ustalenia niewłaściwości. W tym zakresie SKO, że konieczne jest – w przypadku wszczęcia i prowadzenia postępowania przez organ niewłaściwy – formalne zakończenie postępowania przez ten organ, właśnie w formie decyzji o umorzeniu postępowania. Podkreśla SKO, że sam fakt wyrażenia w uzasadnieniu decyzji Prezydenta błędnej oceny co do braku możliwości załatwienia sprawy w drodze administracyjnej, nie uzasadniał uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej.

W piśmie skarżącego z dnia 10 września 2021 r. skarżący zarzuca SKO, że manipuluje istotą sprawy, a organ PGW Wody Polskie nie jest właściwy w świetle art. 27 e ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.

Dodatkowo, pełnomocnik z urzędu skarżącej, w piśmie z dnia 26 kwietnia 2022 r. podtrzymuje zarzuty skargi, i uzupełniając je zarzuca naruszenie art. 65§1 k. p. a. poprzez jego niezastosowanie: należało uchylić decyzję organu I instancji w części oraz uznać za niewłaściwy organ I instancji, następnie przekazać do organu właściwego, i finalnie umorzyć postępowanie. Zarzucono także naruszenie art. 138§2 k. p. a . poprzez niezasadne utrzymanie decyzji organu I instancji w mocy, mimo, że należało ją uchylić i orzec o niewłaściwości organu. Skarżąca wyjaśnia, że nie kwestionuje zaskarżonej decyzji w zakresie w jakim organ II instancji uznał, iż organ I instancji jest organem niewłaściwym rzeczowo do rozpoznania sprawy. Jej zdaniem przed umorzeniem postępowania organ I instancji powinien uznać się za niewłaściwy, podanie przekazać organowi Wód Polskich na podstawie art. 65 k. p. a., a dopiero następnie umorzyć postępowanie. Zaskarżona decyzja, jak wskazano, jest wadliwa ponieważ organ II instancji dostrzega powyższe uchybienie, jednak pomija jego skutki dla skarżącej i decyzję organu I instancji utrzymuje w mocy. Zdaniem strony skarżącej sprzeczna z prawem jest koncepcja II instancji, że organ I instancji po umorzeniu postępowania miałby dokonywać dalszych czynności w sprawie, w tym przekazać podanie skarżącej, bowiem ta czynność powinna być dokonana w trakcie postępowania, a nie po jego zakończeniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Podstawy prawne i zakres kognicji sądu administracyjnego wyznacza Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., która w art. 175 sytuuje sądy administracyjne w systemie wymiaru sprawiedliwości, a poprzez art. 184 nakazuje sądom administracyjnym, w zakresie określonym w ustawie, sprawować kontrolę działalności administracji publicznej. Ustawą, o której mowa w Konstytucji jest przede wszystkim ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 137), oraz ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej także jako p. p. s. a.) Jak stanowi art. 1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta polega na orzekaniu w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja SKO utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji orzekającą o umorzeniu w całości postępowania administracyjnego o określonym wyżej przedmiocie.

Przepis art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 735, dalej jako k. p. a.) nakazuje organowi administracji publicznej wydać decyzję o umorzeniu postępowania w całości albo w części, gdy z jakiekolwiek przyczyny stało się ono bezprzedmiotowe w całości albo w części.

Bezprzedmiotowość postępowania to brak przedmiotu postępowania administracyjnego, a więc sprawy indywidualnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 k. p. a. Przepis stanowi, że k. p. a. normuje postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych albo załatwianych milcząco. W doktrynie prawa administracyjnego wskazuje się, że art. 1 pkt 1 k.p.a., wyznaczając zarówno rodzaj spraw, jak i formę rozstrzygnięcia, nie zawiera regulacji pełnej, a zatem jej zastosowanie wymaga wypełnienia regulacją materialnego prawa administracyjnego. Przepisy materialnego prawa administracyjnego kreują sprawy indywidualne i określają formę prawną ich rozstrzygnięcia. O sprawie indywidualnej można więc mówić tylko wówczas, gdy norma materialnego prawa administracyjnego daje podstawy do autorytatywnej konkretyzacji w zakresie uprawnień prawnych lub obowiązków prawnych jednostki. Byt normy materialnego prawa administracyjnego przesądza o bycie prawnym sprawy indywidualnej. Wyłącza to dopuszczalność domniemania sprawy indywidualnej (Barbara Adamiak, Refleksje na temat dopuszczalności postępowania administracyjnego, Zeszyty Naukowe Postępowania Administracyjnego 2015, nr 5, s. 15).

Postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe, gdy sprawa która miała być załatwiona w drodze decyzji, albo nie miała charakteru sprawy administracyjnej jeszcze przed datą wszczęcia postępowania, albo utraciła charakter sprawy administracyjnej w toku postępowania administracyjnego (zob. A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2022, pkt 2 w art. 105). W orzecznictwie podkreśla się, że bezprzedmiotowość zachodzi, gdy brak przesłanek do merytorycznego orzekania, zachodzą przeszkody w ukształtowaniu stosunku materialnoprawnego, gdy w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego bezzasadne jest dalsze prowadzenie postępowania w związku z brakiem możliwości wydania decyzji pozytywnej lub negatywnej (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 13 kwietnia 2022 r. sygn. I OSK 1397/21, 12 kwietnia 2022 r. sygn. II GSK 258/22, Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach).

Z sytuacją bezprzedmiotowości w przytoczonym wyżej rozumieniu mamy do czynienia w kontrolowanej sprawie, i dlatego organy nie miały innego wyjścia, jak tylko umorzyć postępowanie administracyjne.

Należy wyjaśnić, że zgodnie z konstytucyjną zasadą legalności (art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej) organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Ustawodawca zwykły zaadoptował tę zasadę do postępowania administracyjnego w art. 6 k. p. a. stanowiąc, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa (zasada praworządności).

Powołane zasady prawne spełniają wobec obywatela funkcję gwarancyjną, ponieważ wymagają, aby każde działanie organu administracji miało podstawę w przepisie prawnym. Jednocześnie zabraniają podejmować władzy takich działań, dla których umocowanie prawne nie istnieje.

Korelacja zasady praworządności z bezprzedmiotowością, jak w realiach badanej przez Sąd skargi, polega na tym, że organ musi dysponować podstawą prawną, aby załatwić sprawę skarżącego. Innymi słowy żądanie skarżącego musi mieć taką treść, aby przepis prawny dał organowi kompetencję do wydania pozytywnego lub negatywnego rozstrzygnięcia żądania (wydania decyzji administracyjnej lub innej formy załatwienia sprawy).

Trafnie SKO uznało, uchylając decyzję Prezydenta nr 3/2021 z dnia 1 marca 2021 r., że podstawy prawnej załatwienia sprawy skarżącego nie stanowi art. 5 ust. 7 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Przepisy dotyczą nie zrealizowania przez właściciela nieruchomości obowiązku przyłączenia do sieci kanalizacyjnej, czego konsekwencją jest decyzja organu wykonawczego gminy nakazująca wykonanie tego obowiązku. Akta sprawy nie wskazują na taką sytuację, a i sam skarżący stanowczo stwierdza, że nie domaga się takiego rozstrzygnięcia, bowiem nie jest ono adekwatne do okoliczności jego sprawy.

Podstawy załatwienia sprawy skarżącego przez organ nie zawiera również ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (t. jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 2028) określająca zasady i warunki zbiorowego zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi oraz zbiorowego odprowadzania ścieków (art. 1). W ramach ustawy znajdują się regulacje określające zasady działalności przedsiębiorstw wodno - kanalizacyjnych, zasady tworzenia warunków do zapewnienia ciągłości dostaw i odpowiedniej jakości wody oraz niezawodnego odprowadzania i oczyszczania ścieków, zasady ochrony interesów odbiorców usług. Ustawa reguluje m. in. w art. 5 oraz art. 8 obowiązki i uprawnienia przedsiębiorstwa wodno - kanalizacyjnego, kwestie umowy między odbiorcą usług a przedsiębiorstwem wodno - kanalizacyjnym (art. 6) oraz kwestie udzielania przez organ gminy zezwoleń na zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (art. 16 i następne w rozdziale 3 ustawy). Wprawdzie ustawa daje organowi gminy prawo kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorstwa w zakresie zgodności z udzielonym zezwoleniem, to jednak przepisy ustawy nie udzielają organowi gminy podstawy prawnej do podjęcia działań wobec przedsiębiorstwa w kształcie żądanym przez skarżącego. Takiej podstawy nie daje tez organowi gminy art. 19a zobowiązujący przedsiębiorstwo wodno - kanalizacyjne do wydania warunków przyłączenia do sieci (uzasadnienia odmowy ich wydania) ponieważ zgodnie z art. 27a ust. 3 pkt 3 ustawy rozstrzyganie sporów między odbiorcami usług a przedsiębiorstwem wodno - kanalizacyjnym należy do zadań organu regulacyjnego, którym jest dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. Tym samym to nie organ gminy, a organ regulacyjny może podejmować wobec przedsiębiorstwa czynności władcze wskazane w art. 27e, jak na przykład nakazanie przedsiębiorstwu przyłączenia do sieci. Tak więc nie są celne te zarzuty skarżącego, w których domaga się on podjęcia od organów samorządu wskazanych działań, ponieważ działania w postaci wskazanej przez skarżącego nie należą do kompetencji organu samorządowego.

W tym świetle, w ocenie Sądu, nie naruszył prawa organ I instancji orzekając o umorzeniu postępowania, ani nie postąpił wbrew przepisom organ II instancji utrzymując decyzję piewszoinstancyjną w mocy.

Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego uznania przez organ braku swojej właściwości, a następnie zamknięcia postępowania i przesłania akt organowi Wód Polskich, który to zarzut rozwinięto w piśmie procesowym pełnomocnika skarżącego ("należało uchylić decyzję organu I instancji w części oraz uznać za niewłaściwy organ I instancji, następnie przekazać do organu właściwego, i finalnie umorzyć postępowanie") , należy wyjść od art. 65 §1k. p. a.

Przepis stanowi: Jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Z przepisu wynika dla organu obowiązek przekazania podania organowi właściwemu niezwłocznie po stwierdzenie przez organ (do którego podanie wniesiono) swojej niewłaściwości.

Prezydent okazał się organem niewłaściwym, co ujawniło się w toku postępowania, po precyzowaniu przez skarżącego swojego żądania. W modelowo ukształtowanym postępowaniu administracyjnym powinno temu towarzyszyć przekazanie sprawy organowi właściwemu. Trafnie wskazało na to Samorządowe Kolegium Odwoławcze.

Nie można jednak przyjąć, że brak tego przekazania negatywnie wpłynął na sytuację prawną skarżącego, ponieważ wniesione odwołanie umożliwiło dwukrotne zbadanie żądania skarżącego, i niejako umocniło fundamentalny i prawidłowy wniosek o bezprzedmiotowości postępowania. Sąd zważył przy tym sposób sformułowania wniosku przez skarżącego, treść odwołania oraz pisma, które pojawiły się w trakcie postępowania.

Już na marginesie i hipotetycznie można zastanawiać się, czy organ nie naruszył art. 61a§1 k. p. a. Przepis art. 61a §1 k. p. a. dotyczący odmowy wszczęcia postępowania, jako podstawy takiej odmowy podaje wniesienie żądania przez osobę niebędąca stroną oraz inne uzasadnione przyczyny. Owe "inne uzasadnione przyczyny" nie zostały doprecyzowane przez ustawodawcę, jednak doktryna prawnicza wraz z orzecznictwem wskazuje przykładowo brak możliwości załatwienia sprawy w formie decyzji, bezprzedmiotowość wniosku (zob. Marek Piotr Przybysz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2022, uwagi do art. 61a, pkt 3; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lipca 2014 r. I OSK 1645/14, Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach).

W piśmiennictwie prawniczym podkreśla się, że w przypadku gdy istnieją podstawy do odmowy wszczęcia postępowania ze względu na treść art. 61a, wyłączone jest przekazanie sprawy organowi właściwemu na podstawie art. 65 (Andrzej Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2022, pkt 8 uwag do art. 65).

Sąd uznał, mając na uwadze ochronę skarżącego i jego sytuację prawną, że nie można zarzucić organom niezastosowania w sprawie art. 61a§1 k. p. a., pomimo, że brak możliwości załatwienia sprawy podaje się w piśmiennictwie jako jedną z uzasadnionych przyczyn odmowy wszczęcia postępowania.

Reasumując, Sąd potraktował jako prawidłowe rozstrzygnięcia organów o umorzeniu postępowania. Organ I instancji umorzył postępowanie, bo przedmiot postępowania nie może zostać zaspokojony w drodze postępowania administracyjnego, w formie decyzji administracyjnej, natomiast organ II instancji podaje, że za przyczynę bezprzedmiotowości należało podać niewłaściwość Prezydenta JG.

Zdaniem Sądu między tymi wypowiedziami organów nie ma sprzeczności, i w istocie rzeczy zdanie SKO nie oznacza wadliwości uzasadnienia Prezydenta, bowiem organowi I instancji nie chodziło ogólnie o postępowanie administracyjne, ale o postępowanie administracyjne w zakresie wyznaczonym wnioskiem skarżącego, i w tym zakresie organ I instancji nie dostrzegł możliwości załatwienia przez siebie tej sprawy, faktycznie więc uznał się za niewłaściwy. Wprawdzie organ mógłby wyrazić się precyzyjniej, jednak nie mamy tu do czynienia, w ocenie Sądu, z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Co do trafności umorzenia postępowania zasadniczo wydaje się też przychylać pełnomocnik skarżącego w pismach procesowych złożonych już po wniesieniu skargi.

Zdaniem pełnomocnika skarżącego najpierw jednak należało decyzję uchylić, następnie uznać organ I instancji za niewłaściwy, i przekazać sprawę do organu właściwego, by końcowo umorzyć postępowanie.

W ocenie Sądu sednem obydwu aktów było umorzenie postępowania, i w swojej istocie rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne było prawidłowe. Nie naruszono przy tym w istotnym zakresie art. 65 §1 k. p. a., ponieważ przepis nakazuje niezwłoczne przekazanie podania organowi właściwemu, ale nie stanowi, czy to przekazanie ma nastąpić przed czy po umorzeniu. Zdaniem Sądu najpierw należało umorzyć postępowanie, czyli formalnie je zakończyć, ponieważ taka dyspozycja wynika bezpośrednio z art. 105§1 k. p. a., i jest to władcza forma zakończenia postępowania.

Dlatego Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie ma też mowy o naruszeniu prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Z wykazanych wyżej powodów, na zasadzie art. 151 p. p. s. a. Sąd orzekł o oddaleniu skargi.