Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1963/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-02-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 18
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 721
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maria Tarnowska Sędziowie: asesor WSA Artur Kot (spr.) asesor WSA Joanna Skiba Protokolant Michał Samoraj po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2008 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o. o. w W. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości i ustalenia odszkodowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

1.1. Decyzją z dnia [...] października 2007 r. (nr [...]), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej jako "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania C. Sp. z o. o. z siedzibą w W., Minister Budownictwa utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2007 r. (znak [...]):

- o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa części nieruchomości stanowiącej własność skarżącej Spółki, położonych w gminie [...] obręb [...], oznaczonej geodezyjnie jako działki nr [...], o pow. [...] ha, nr [...], o pow. [...] ha, dla której Sąd Rejonowy dla W. prowadzi księgę wieczystą KW nr [...], na cele budowy pasa drogowego autostrady płatnej [...];

- o ustaleniu odszkodowania w wysokości [...] zł na rzecz skarżącej Spółki;

- o dokonaniu wypłaty odszkodowania przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja podlega wykonaniu oraz określeniu terminu wydania części w/w nieruchomości w ciągu 31 dni od dnia doręczenia powyższej decyzji.

1.2. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wyjaśnił, iż decyzją z [...] kwietnia 2003 r., utrzymaną w mocy decyzją Ministra Infrastruktury z [...] sierpnia 2003 r., Wojewoda [...] ustalił lokalizację autostrady płatnej [...] dla odcinka obwodnicy W. oraz objął tą decyzją przedmiotową nieruchomość. Decyzją Wójta Gminy K. z [...] kwietnia 2006 r., z działki nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej własność C. Sp. z o.o. z siedzibą w W., została wydzielona działka nr [...] o pow. [...] ha i działka [...] o pow. [...] ha z przeznaczeniem pod przedmiotową obwodnicę. Pismem z 24 października 2006 r. Zastępca Dyrektora Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad wystąpił z wnioskiem o wywłaszczenie przedmiotowych działek, zaś decyzją z [...] marca 2007 r. (znak [...]) Wojewoda [...] orzekł o jej wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa oraz ustalił odszkodowanie w wysokości [...] zł dla skarżącej. Orzekł jednocześnie o wypłacie odszkodowania w terminie 14 dni od dnia, w którym powyższa decyzja podlegać będzie wykonaniu. Jako termin wydania przedmiotowej nieruchomości wskazał termin 31 dni od dnia doręczenia powyższej decyzji.

2. Decyzja ta stała się przedmiotem odwołania C. Sp. z o. o. Skarżąca zarzuciła decyzji organu I instancji naruszenie art. 114 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm. – dalej jako "ustawa o gospodarce nieruchomościami") w związku z art. 23 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 ze zm. – dalej jako "ustawa z 10 kwietnia 2003 r.") poprzez nieprzeprowadzenie rokowań. Nadto strona zarzuciła nieprecyzyjne i wprowadzające w błąd oznaczenie nieruchomości oraz błędne oznaczenie właściciela, a tym samym naruszenie art. 119 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 23 ustawy z 10 kwietnia 2003 r.

Skarżąca wskazała również na naruszenie art. 134 ust. 1 i 2 oraz art. 151 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 23 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. poprzez nieprawidłowe oznaczenie wartości wywłaszczonej nieruchomości. Podniosła, że podstawą ustalenia wysokości odszkodowania jest wartość rynkowa nieruchomości, zaś opinia rzeczoznawcy majątkowego nie ma charakteru wiążącego. Jest jedynie opinią, która podlega ocenie właściwego organu administracyjnego. Wobec tego organ winien ocenić czy cena gruntu wyliczona przez biegłego odpowiada jego wartości rynkowej, przy uwzględnieniu szeregu kryteriów determinujących wartość gruntu, w szczególności z uwzględnieniem przeznaczenia nieruchomości (cel działalności gospodarczej), jej położenia (bliskie sąsiedztwo gruntów przeznaczonych na działalność gospodarczą) oraz aktualnie kształtujących się cen w obrocie nieruchomościami.

W ocenie Spółki, zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 128 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 361 k.c. poprzez zignorowanie zasady pełnego odszkodowania w sytuacji, w której żaden przepis szczególny tego nie dopuszcza.

3.1. Odpowiadając na zarzuty zawarte w odwołaniu Minister Budownictwa w pierwszej kolejności zauważył, że zarzut braku przeprowadzenia rokowań jest niezasadny w świetle przepisów ustawy z 10 kwietnia 2003 r., która jest aktem szczególnym w stosunku do ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z art. 23 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. wynika, że zastosowanie mogą mieć przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami jedynie w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 3 (nabywanie nieruchomości pod drogi). Kwestia czynności cywilnoprawnych podejmowanych przed wszczęciem postępowania została uregulowana w art. 15 ust 1 ustawy z 10 kwietnia 2003 r., co wyłącza stosowanie w tym zakresie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organ wyjaśnił nadto, iż wskazanie przez ustawodawcę na konieczność złożenia przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad pisemnej oferty, w celu zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości, musi być poprzedzone dokonaniem przez ten organ prawnie skonkretyzowanej czynności (art. 66 § 1 k.c.), zawierającej istotne elementy ewentualnej umowy. Ustawowy wymóg złożenia oferty wyklucza zatem obowiązek przeprowadzenia rokowań, a tym samym wyłącza stosowanie art. 114 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

3.2. Odnosząc się do zarzutów związanych z nieprawidłowym zdaniem skarżącej określeniem wartości rynkowej wywłaszczanej nieruchomości i wysokości odszkodowania, organ odwoławczy powołał się na art. 134 ust. 1 i ust. 3 oraz art. 151 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a także art. 18 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. W świetle powołanych przepisów podstawą ustalenia odszkodowania jest wartość rynkowa nieruchomości, a szczegółowe zasady dotyczące wyceny nieruchomości zajętych pod drogi zawarte są w rozporządzeniu Rady Ministrów z 21 września 2004 r. w sprawie wyceny i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 ze zm. – dalej: "rozporządzenie"). Biegły rzeczoznawca majątkowy dokonując wyceny nieruchomości kierował się przepisami § 36 ust. 1 – 2 rozporządzenia i dokonał wyceny nieruchomości opierając się na zestawie 16 transakcji nieruchomościami podobnymi, które zostały dokonane na rynku lokalnym, w celu pozyskania tych nieruchomości pod budowę dróg publicznych. Rzeczoznawca zastosował podejście porównawcze, w odniesieniu do transakcji dokonanych w okresie od 10 stycznia 2006 r. do 2 listopada 2006 r. Dokonał wyboru trzech nieruchomości najbardziej podobnych do nieruchomości wycenianej i wyliczył wartość 1 m2 nieruchomości na kwotę 40,85 zł.

Po dokonaniu oceny operatu szacunkowego organ odwoławczy stwierdził, że brak jest podstaw do wniosku, iż operat ten zawiera błędy. Stanowi zatem podstawę do określenia wartości odszkodowania, zgodnie z art. 128 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z przepisu tego nie wynika przy tym, że odszkodowanie należne jest również za utracone korzyści.

3.3. Za prawidłowe w świetle art. 4 pkt 3 ustawy o gospodarcze nieruchomościami organ odwoławczy uznał oznaczenie wywłaszczonej nieruchomości. Organ I instancji sprostował zaś z urzędu oczywistą omyłkę pisarską co do właściciela wywłaszczonej nieruchomości.

4.1. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca, która pismem z 23 listopada 2007 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję organu odwoławczego. Występując o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, pełnomocnik skarżącej postawił zarzuty naruszenia:

- art. 18 ustawy z 10 kwietnia 2004 r. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy stanowił on samodzielną podstawę do określenia wysokości odszkodowania za wywłaszczony grunt;

- art. 134 ust. 1 i 2 oraz 151 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 23 ustawy z 10 kwietnia 2004 r. poprzez nieprawidłowe określenie wartości rynkowej wywłaszczanej nieruchomości;

- art. 128 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 361 kodeksu cywilnego poprzez zignorowanie zasady pełnego odszkodowania w sytuacji, w której żaden przepis szczególny tego nie dopuszcza;

- naruszenie art. 21 ust. 2 Konstytucji RP poprzez zignorowanie podstawowej zasady słuszności odszkodowania.

4.2. W obszernym uzasadnieniu swojego stanowiska skarżąca podała, iż wbrew twierdzeniu organu odwoławczego podstawą ustalenia wysokości odszkodowania nie był art. 18 ustawy z 10 kwietnia 2003 r., lecz przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, bowiem na ich podstawie organ I instancji zlecił rzeczoznawcy majątkowemu dokonanie wyceny nieruchomości, a następnie uznał, iż cena ta jest wartością odszkodowania. Z uwagi na fakt, iż art. 18 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. stanowi wyczerpującą podstawę do ustalenia odszkodowania, nie znajduje uzasadnienia zastosowanie przez organ reguł wynikających z ustawy o gospodarce nieruchomościami (art. 23). Zdaniem skarżącej jest to tym bardziej uzasadnione, że dopiero nowelizacja ustawy z 10 kwietnia 2003 r., zmieniająca treść tej ustawy z dniem 16 grudnia 2006 r., wprowadziła zdanie drugie w art. 18, z treści którego wynika odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami przy ustaleniu wartości nieruchomości.

Skarżąca zakwestionowała również definicję wartości rynkowej nieruchomości przyjętą przez organy orzekające w sprawie. Podniosła, że zastosowanie znajduje definicja zawarta w art. 151 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wartość rynkowa powinna dotyczyć tzw. wartości rynkowej na "wolnym" rynku. Dlatego też nie można uznać za prawidłowe i zgodne z powołanymi przepisami przyjęcie przez rzeczoznawcę majątkowego jako punktu odniesienia "rynku nieruchomości gruntowych niezabudowanych przeznaczonych w planie zagospodarowania przestrzennego na cele zabudowy pasa drogowego obwodnicy W.", na którym istnieje tylko jeden nabywca (Skarb Państwa), zaś reprezentatywną próbką cen transakcyjnych są ceny, za jakie dokonywano wywłaszczeń na rzecz Skarbu Państwa. Reguły "wolnego" rynku wykluczają przyjęcie takich założeń, a tym samym wartość wyliczona w operacie jest niezgodna z art. 151 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który obowiązuje w niniejszym postępowaniu. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik skarżącej wskazał, iż operat szacunkowy biegłego może posłużyć jedynie jako opinia przy ustalaniu wysokości odszkodowania. Opinia ta nie ma charakteru wiążącego i podlega ocenie organu administracyjnego.

4.3. Dokonując analizy przepisów art. 18 ust. 1 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. skarżąca wywiodła, że wartość odszkodowania należy liczyć jako różnicę wartości nieruchomości przed decyzją o wywłaszczeniu, a wartością nieruchomości jaka zostanie właścicielowi po wywłaszczeniu. Dlatego też wartością odszkodowania nie jest wartość wywłaszczonego fragmentu gruntu, lecz faktyczna różnica między majątkiem właściciela nieruchomości przed, a jego majątkiem po dokonaniu wywłaszczenia przez Skarb Państwa. Zdaniem skarżącej, za takim stanowiskiem przemawia również treść art. 128 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej odpowiadającym wartości tych praw. Powołując się na orzeczenie NSA z dnia 21 lutego 2003 r. (sygn. akt I SA 1774/01, Lex nr 159247) skarżąca wyjaśniła, iż odszkodowanie to oparte jest na zasadach określonych w prawie cywilnym. Znajdują więc zastosowanie zarówno teoria różnicy, zasada pełnego odszkodowania prowadząca do całkowitej kompensaty doznanego uszczerbku, jak również teoria związku przyczynowego pomiędzy szkodą, a zdarzeniem je wywołującym.

4.4. Kierując się powyższymi zasadami skarżąca wywiodła, iż odszkodowanie zgodnie z art. 361 k.c. obejmuje straty, które poniósł poszkodowany (damnum emergens) oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono (lucrum cessans). Na tle niniejszego stanu faktycznego damnum emergens stanowi różnica wartości nieruchomości przed i po wywłaszczeniu, nie zaś wartość wywłaszczonej działki, którą obliczył rzeczoznawca w operacie, a którą bezkrytycznie przyjął organ. Za "dziwną" uznała wartość 1 m2 gruntu wskazana w decyzji organu.

W ocenie skarżącej konieczność uwzględnienia przy wypłacie odszkodowania również utraconych korzyści wynika m.in. z treści art. 134 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który nakazuje określenie wartości rynkowej nieruchomości z uwzględnieniem w szczególności jej rodzaju, położenia, sposobu użytkowania, przeznaczenia, stopnia wyposażenia w urządzenia infrastruktury technicznej, stanu nieruchomości oraz aktualnie kształtujące się ceny w obrocie nieruchomościami. Odnosząc się w szczególności do kryterium przeznaczenia nieruchomości skarżąca podniosła, iż z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy (uchwały Rady Gminy w K.: z [...] maja 2006, nr [...]; z [...] marca 2007 r., nr [...] oraz nr [...]) wynika, iż działki będące własnością C. Sp. z o. o., w tym również części wywłaszczone, są przeznaczone pod aktywność gospodarczą, co przesądza o ich znacznej wartości.

4.5. Kwestionując prawidłowość przyjętej wysokości odszkodowania skarżąca wniosła o przeprowadzenia na etapie postępowania sądowego dowodu z opinii biegłego rzeczoznawcy majątkowego, który sporządziłby opinię obliczając wartość nieruchomości przed i po wywłaszczeniu. Wskazałby kwotę, o jaką zwiększyłaby się wartość nieruchomości, jeśli nie nastąpiłoby wywłaszczenie, a zostałaby ona przekształcona na grunt przeznaczony pod aktywność gospodarczą.

4.6. Zdaniem skarżącej, wątpliwości budzi również kwestia zgodności z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.), gdyż zostało wydane na podstawie bardzo ogólnych wytycznych zawartych w art. 159 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Z uwagi na fakt, iż wytyczne zawarte w tym przepisie są bardzo ogólnikowe, analiza przepisów rozporządzenia winna być oparta na innych przepisach ustawy o gospodarcze nieruchomościami, w celu ustalenia, czy wynikające z jej przepisów zasady oraz wytyczne znajdują odzwierciedlenie w rozporządzeniu. Skarżąca uważa, że przepisy § 36 rozporządzenia odmiennie od przepisu ustawowego definiują pojęcie wartości rynkowej. Wynika z nich bowiem, że istnieje odrębny rynek nieruchomości przeznaczonych lub już zajętych pod drogi publiczne, a ceny na tym rynku są "cenami rynkowymi". Ponadto rozbieżność dotyczy traktowania wywłaszczonej działki jako odrębnej nieruchomości, gdy art. 18 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami (w brzmieniu obowiązującym przed 16 grudnia 2006 r.) nakazywał uwzględnić stan z dnia wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi, a zatem przed prawnym podziałem nieruchomości. Wobec tego zdaniem skarżącej uprawniony jest wniosek, że § 36 rozporządzenia jest niegodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP przez to, że sprzecznie z wytycznymi dotyczącymi treści rozporządzenia nadaje odmienne od ustawowego znaczenie pojęciu "wartość rynkowa".

W ocenie skarżącej, przepis § 36 rozporządzenia jest niezgodny z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP, ustalone bowiem na podstawie tego przepisu odszkodowanie nie jest odszkodowaniem słusznym lecz odszkodowaniem arbitralnie ustalonym w oparciu o przypadkowe i dowolne kryteria określone przez prawodawcę w nawiązaniu do średnich cen na rynku transakcji podobnych. Nie dotyczy zaś faktycznego uszczerbku majątkowego, jakiego doznał konkretny właściciel nieruchomości.

5.1. Odpowiadając na skargę, Minister Budownictwa podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

5.2. W trakcie rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku w niniejszej sprawie Sąd oddalił wniosek dowodowy pełnomocnika skarżącej o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

6.1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – powoływanej dalej jako "u.p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

6.2. Wskazać na wstępie należy na oczywistą bezzasadność kierowanego do Sądu wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego (rzeczoznawcy majątkowego), który miałby określić wartość rzeczywiście poniesionej szkody przez skarżącą. Pełnomocnik skarżącej nie wskazał bowiem podstawy prawnej swojego wniosku, a w świetle dyspozycji art. 106 § 3 u.p.p.s.a., wniosek o powołanie przez Sąd biegłego należało uznać za pozbawiony podstawy prawnej.

6.3. Sąd, w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, która zawiera elementy przewidziane w art. 119 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

7.1. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że istota sporu w rozpoznawanej sprawie dotyczy oceny zgodności z prawem ustalonej przez organ administracji publicznej wysokości odszkodowania za wywłaszczone grunty rolne. Bezsporna jest zasadność samego wywłaszczenia w celu realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Skarżąca kwestionuje trafność założeń faktycznych i prawnych przyjętych przez organ I instancji przy określaniu wartości rynkowej wywłaszczanej nieruchomości. Kwestionuje zasadność i sposób korzystania przez organy z dowodu w postaci operatu szacunkowego wartości rynkowej przedmiotowej nieruchomości gruntowej ([...], gmina K.), sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego. Podnosi, że w świetle obowiązujących przepisów odszkodowanie powinno uwzględniać zarówno poniesione przez skarżącą straty, jak i utracone przez nią korzyści. Za oczywiście zaniżoną uważa wartość 1 m2 w kwocie 40,85 zł jako podstawę określenia wysokości odszkodowania, przyjętą przez organ I instancji i zaakceptowaną przez organ odwoławczy, w oparciu o wyliczenia rzeczoznawcy majątkowego zawarte w operacie szacunkowym.

Dodać należy, że skarżąca nie przedstawiła innego dowodu, który mógłby zostać uwzględniony przy ustalaniu wysokości odszkodowania. Nie złożyła również w trakcie postępowania administracyjnego wniosku o przeprowadzenie kolejnego dowodu z opinii biegłego. Za oczywiście spóźniony należy zaś uznać jej wniosek zawarty w skardze. Skarżąca nie kwestionuje przy tym samego operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego na podstawie przepisów o gospodarce nieruchomościami (s. 9 skargi). Kwestionuje jednak zasadność ustalenia wysokości odszkodowania na podstawie tego dowodu. Uważa, że rzeczoznawca bezpodstawnie ustalał wartość metra kwadratowego wywłaszczonej nieruchomości po jej wydzieleniu z nieruchomości, która pozostaje własnością Spółki. Opierał się przy tym na kwestionowanych przez skarżącą przepisach § 36 rozporządzenia.

7.2. Zauważyć należy, że wywłaszczona nieruchomość składająca się z dwóch działek gruntu rolnego o łącznej powierzchni [...] m2, stanowiła przed wydzieleniem i wywłaszczeniem część nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha, zakupionej przez Spółkę w 2000 r. Po wywłaszczeniu przedmiotowej nieruchomości Spółka jest właścicielem nieruchomości rolnej o powierzchni przekraczającej [...] ha, bezpośrednio przylegającej do obwodnicy W. – odcinek autostrady płatnej [...] (zob. załącznik nr [...] do mapy ewidencji gruntów). Z treści skargi wynika przy tym, że wartość nieruchomości będącej własnością Spółki znacząco wzrosła lub wzrośnie w najbliższej przyszłości, co jej zdaniem oznacza, że wysokość przyznanego jej odszkodowania powinna uwzględniać także wysokość utraconych przez nią korzyści.

8.1. Konieczne zdaniem Sądu jest zatem przedstawienie w tym miejscu ram prawnych i faktycznych sporu w niniejszej sprawie. Z art. 18 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych warunkach (ustawa z 10 kwietnia 2003 r. – w brzmieniu obowiązującym przed 6 grudnia 2006 r.) wynika, że wysokość odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość ustala się według jej stanu na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi i według jej wartości rynkowej w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości (ust. 1). Wartość nieruchomości określają rzeczoznawcy majątkowi, o których mowa w ustawie o gospodarce nieruchomościami (ust. 2). Odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1, podlega waloryzacji na dzień wypłaty, według zasad obowiązujących w przypadku zwrotu wywłaszczonych nieruchomości (ust. 3).

W świetle art. 23 ustawy z 10 kwietnia 2003 r., w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 3 dotyczącym nabywania nieruchomości pod drogi, stosuje się przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 128 ust. 1, wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej odpowiadającym wartości tych praw.

Z art. 134 ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika zaś, że podstawę ustalenia wysokości odszkodowania stanowi, z zastrzeżeniem art. 135, wartość rynkowa nieruchomości (ust. 1). Przy określaniu wartości rynkowej nieruchomości uwzględnia się w szczególności jej rodzaj, położenie, sposób użytkowania, przeznaczenie, stopień wyposażenia w urządzenia infrastruktury technicznej, stan nieruchomości oraz aktualnie kształtujące się ceny w obrocie nieruchomościami (ust. 2). Wartość rynkową nieruchomości określa się według aktualnego sposobu jej użytkowania, jeżeli przeznaczenie nieruchomości, zgodne z celem wywłaszczenia, nie powoduje zwiększenia jej wartości (ust. 3). Jeżeli przeznaczenie nieruchomości, zgodne z celem wywłaszczenia, powoduje zwiększenie jej wartości, wartość rynkową nieruchomości określa się według alternatywnego sposobu użytkowania wynikającego z tego przeznaczenia (ust. 4).

Zgodnie z art. 151 ust. 1, wartość rynkową nieruchomości stanowi najbardziej prawdopodobna jej cena, możliwa do uzyskania na rynku, określona z uwzględnieniem cen transakcyjnych przy przyjęciu następujących założeń:

1) strony umowy były od siebie niezależne, nie działały w sytuacji przymusowej oraz miały stanowczy zamiar zawarcia umowy;

2) upłynął czas niezbędny do wyeksponowania nieruchomości na rynku i do wynegocjowania warunków umowy.

Z dyspozycji art. 154 wynika zaś, że wyboru właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania nieruchomości dokonuje rzeczoznawca majątkowy, uwzględniając w szczególności cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości, przeznaczenie w planie miejscowym, stopień wyposażenia w urządzenia infrastruktury technicznej, stan jej zagospodarowania oraz dostępne dane o cenach, dochodach i cechach nieruchomości podobnych (ust. 1). W przypadku braku planu miejscowego przeznaczenie nieruchomości ustala się na podstawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (ust. 2). W przypadku braku studium lub decyzji, o których mowa w ust. 2, uwzględnia się faktyczny sposób użytkowania nieruchomości (ust. 3).

8.2. W realiach niniejszej sprawy oznacza to, że wartość nieruchomości powinna zostać ustalona według jej stanu na dzień 15 kwietnia 2003 r. i według jej wartości rynkowej na dzień 27 marca 2007 r. Bezsporne w sprawie jest to, że wywłaszczona nieruchomość była nieruchomością rolną niezabudowaną zarówno na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi, jak i na dzień wydania decyzji o jej wywłaszczeniu.

8.3. Zdaniem Sądu, z art. 18 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. wynika wprost, że określając wartość wywłaszczonych nieruchomości konieczne jest korzystanie z operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego, sporządzonego z uwzględnieniem przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, a w konsekwencji z uwzględnieniem przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 ze zm. – dalej: "rozporządzenie"). Jest to dowód w sprawie podlegający ocenie, a jego wartość dowodowa może być w razie potrzeby weryfikowana. Wykładnia językowa przepisów art. 18 ustawy z 10 kwietnia 2003 r., uzupełniona wykładnią systemową i celowościową, prowadzi do jednoznacznego wniosku, iż rzeczoznawcy majątkowi, o których mowa w ust. 2, odsyłającym do przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie mogą działać w sposób dowolny. Obowiązani są działać w określonych ramach prawnych. Nie mogą zatem działać bez uwzględnienia dyspozycji przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak i przepisów wykonawczych (przepisów rozporządzenia).

8.4. W świetle art. 18 ust. 2, art. 23 i art. 130 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 2003 r., za chybiony uznać należy zarzut skargi, iż wysokość odszkodowania powinna być określana bez uwzględnienia przepisów rozporządzenia. Nie ma przy tym znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy argumentacja autora skargi, który wywodzi, że skoro w art. 18 ust. 1 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. w brzmieniu obowiązującym przed 16 grudnia 2006 r. brak było zdania drugiego odsyłającego do stosowania przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami przy ustalania wartości odszkodowania, to oznacza, że bezpodstawne było rozstrzygnięcie sprawy z uwzględnieniem operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego. Pełnomocnikowi skarżącej umknęło bowiem to, że przed 16 grudnia 2006 r. obowiązywał powołany wyżej przepis art. 18 ust. 2. Zmiana ust. 1 art. 18 ustawy z 10 kwietnia 2003 r., która weszła w życie z dniem 16 grudnia 2006 r., polegająca na dodaniu zdania drugiego, związana była bowiem z uchyleniem ust. 2. Brak jest w konsekwencji podstaw do wniosku, że przy ustalaniu wartości wywłaszczanej nieruchomości oraz wysokości odszkodowania, nie należało uwzględniać jako dowodu opinii rzeczoznawcy majątkowego, sporządzonej z uwzględnieniem przepisów o gospodarce nieruchomościami.

8.5. Organy prawidłowo przyjęły zatem, że w świetle powołanych wyżej przepisów, podstawę do określenia wysokości odszkodowania stanowił dowód w postaci operatu szacunkowego wartości rynkowej przedmiotowej nieruchomości gruntowej, sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego z uwzględnieniem przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 ze zm. – dalej: "rozporządzenie"), wydanego na podstawie delegacji ustawowej przewidzianej w art. 159 ustawy o gospodarce nieruchomościami (zob. wyrok NSA z 20 listopada 2007 r., I OSK 1545/06, niepubl.). Dowód w postaci operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego podlega przy tym ocenie organu rozstrzygającego sprawę odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość (zob. wyrok NSA z 4 października 2006 r., I OSK 417/06, Lex nr 281387). Zauważyć należy, że 7 lutego 2007 r. przeprowadzona została rozprawa administracyjna.

Z § 36 rozporządzenia wynika, że przy określaniu wartości rynkowej gruntów przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne stosuje się podejście porównawcze, przyjmując ceny transakcyjne uzyskiwane przy sprzedaży gruntów odpowiednio przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne (ust. 1). Skoro możliwe było podejście porównawcze, to zastosowania nie mógł mieć ust. 2.

Przepisy ust. 1 i ust. 2 pkt 1 stosuje się odpowiednio do ustalenia odszkodowania za działki gruntu, o których mowa w art. 98 ust. 1 i art. 105 ust. 4 ustawy, z tym że stan nieruchomości, z których wydzielono te działki, przyjmuje się na dzień wydania decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości albo na dzień wejścia w życie uchwały rady gminy o przystąpieniu do scalenia i podziału nieruchomości, a ceny przyjmuje się na dzień wydania decyzji o ustaleniu odszkodowania (ust. 3).

Przepisy ust. 1 i ust. 2 pkt 1 stosuje się odpowiednio do określenia wartości nieruchomości lub ich części nabywanych na cele budowy autostrad lub dróg krajowych, z tym że stan tych nieruchomości przyjmuje się na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady lub drogi krajowej, a ceny - na dzień zawarcia umowy, jeżeli nabycie następuje w drodze umowy, albo na dzień wydania decyzji o odszkodowaniu, jeżeli nabycie następuje w drodze wywłaszczenia (ust. 4).

8.5. Skoro konieczne było skorzystanie przy ustalaniu wysokości odszkodowania z operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego z uwzględnieniem przepisów o gospodarce nieruchomościami, to należało zbadać, czy w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego za prawidłową uznać należy ustaloną przez biegłego wartość metra kwadratowego gruntu na kwotę 40,85 zł. Zdaniem Sądu, brak jest wystarczających podstaw do stwierdzenia, że wartość rynkowa wywłaszczonej nieruchomości została oszacowana przez rzeczoznawcę majątkowego w sposób nieprawidłowy. Uwzględnił on bowiem stan nieruchomości, jej położenie, dane z ewidencji gruntów, a przede wszystkim przedstawił zestawienie cen transakcyjnych sprzedaży nieruchomości niezabudowanych, porównywalnych do nieruchomości wywłaszczonej. Uwzględnił transakcje zawarte w okresie od 10 stycznia do 2 listopada 2006 r., czyli zgodnie z art. 153 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Uzasadnił wybór podejścia porównawczego i metod szacowania nieruchomości, wskazując między innymi na przepisy § 36 rozporządzenia (zob. wyrok WSA w Warszawie z 8 listopada 2005 r., I SA/Wa 1759/05, Lex nr 199025).

Ustalona przez biegłego wartość metra kwadratowego przedmiotowego gruntu wynika z analizy cen 16 transakcji nieruchomościami podobnymi, z których biegły wybrał trzy transakcje nieruchomościami, wskazując zgodnie z regułami sztuki na podstawy dokonanego wyboru nieruchomości najbardziej podobnych do wywłaszczonej. Zauważyć należy, że wartość metra kwadratowego gruntu przyjęta przez biegłego na potrzeby ustalenia wartości wywłaszczonej nieruchomości, jest wyższa od kwot uznanych za cenę transakcyjną sprzedaży metra kwadratowego gruntu w przypadku 14 nieruchomości. Tylko jedna nieruchomość została uznana za znacznie bardziej wartościową od wywłaszczonej, z uwagi na jej niewątpliwe zalety (bardzo dobra lokalizacja, korzystne otoczenie i pełne uzbrojenie), których nie posiada nieruchomość wywłaszczona i pozostałe nieruchomości przyjęte za podstawę do szacowania wartości rynkowej. Skarżąca nie wskazała okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do wniosku, że rzeczoznawca zaniżył wartość nieruchomości poprzez pominięcie jej zalet. Nie przedstawiła także żadnego dowodu, który mógłby stanowić podstawę do stwierdzenia, że operat szacunkowy został sporządzony w sposób nieprawidłowy, niekorzystny dla skarżącej. Powtórzyć należy, że skarżąca nie kwestionuje samego operatu (s. 9 skargi).

Z tych względów za nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy należy uznać zarzuty skarżącej dotyczące zaniżenia wartości szacowanej nieruchomości poprzez przyjęcie, że posiada ona niekorzystny kształt, gdyż okoliczność ta nie miała żadnego wpływu na ustalenie wartości metra kwadratowego gruntu rolnego.

8.6. Przedstawione przez Spółkę oferty zakupu nieruchomości będącej jej własnością opiewające na kwotę 195 euro z 1 m2 (ok. 1.000 zł) nie mogą zostać uznane za dowód stanowiący podstawę do podważenia oszacowanej przez biegłego wartości przedmiotowej nieruchomości, gdyż po pierwsze nie są to ceny transakcyjne, po drugie nie dotyczą gruntów rolnych, lecz uwzględniają możliwości będące konsekwencją planowanej zmiany dotychczasowego przeznaczenia gruntów będących własnością skarżącej, a po trzecie nie są to ceny transakcyjne uzyskiwane przy sprzedaży gruntów odpowiednio przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne (§ 36 ust. 1 rozporządzenia). Dodać należy, że porozumienie z Gminą K. i wymienione w skardze uchwały Rady Gminy K. dotyczą projektowanych zmian w planie zagospodarowania przestrzennego i nie mogły mieć wpływu na ustalenie wysokości odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość (grunty rolne). Ustalając wysokość odszkodowania należało bowiem uwzględnić stan i charakter wywłaszczonej nieruchomości na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi, zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z 10 kwietnia 2003 r.

Zmiana planów zagospodarowania przestrzennego i związany z tym znaczny wzrost wartości gruntów są bowiem konsekwencją ustalenia lokalizacji autostrady. Skarżąca nie wykazała w żaden sposób, że w związku z wywłaszczeniem nieruchomości o powierzchni [...] m2 poniosła jakąkolwiek stratę. Na marginesie niniejszej sprawy zauważyć natomiast należy, że Spółka pozostaje właścicielem nieruchomości o powierzchni [...] ha, przy czym w związku z projektowanymi zmianami w planach zagospodarowania przestrzennego wartość tejże nieruchomości znacząco wzrosła lub wzrośnie wkrótce – zgodnie z oświadczeniem skarżącej.

8.7. W tym miejscu rozważyć należy, czy wysokość odszkodowania przyznanego skarżącej powinna być obliczana z uwzględnieniem dyspozycji art. 361 k. c., tj. z uwzględnieniem korzyści, które mogłaby osiągnąć, gdyby nie doszło do wywłaszczenia. W pierwszej kolejności wskazać należy, że gdyby wysokość odszkodowania należało ustalić na podstawie przepisów prawa cywilnego, to właściwy w sprawie były sąd powszechny. Oczywiste jest, że wartość wywłaszczonej nieruchomości oraz wysokość odszkodowania powinny zostać ustalone na podstawie przepisów ustawy z 10 kwietnia 2003 r., z uwzględnieniem mających zastosowanie przepisów o gospodarce nieruchomościami (ustawowych i wykonawczych). Skarżąca nie wskazała podstawy prawnej pozwalającej na zastosowanie w niniejszej sprawie dyspozycji art. 361 k. c. Nie wykazała także, że w realiach niniejszej sprawy poniosła w związku z wywłaszczeniem szkodę, której nie rekompensuje przyznane odszkodowanie.

Powołany w skardze wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 lutego 2003 r. (I SA 1774/01, Lex nr 159247) wydany został na tle różnego stanu faktycznego od tego, który został ustalony w niniejszej sprawie. Nie dotyczy odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość na potrzeby inwestycji w zakresie dróg krajowych, lecz ewentualnej utraty wartości nieruchomości gruntowej w związku z przeprowadzeniem przez nią linii energetycznej i konieczności przyznania odszkodowania w sytuacji, gdy niemożliwa, nadmiernie utrudniona lub nieopłacalna będzie niezwłoczna restytucja stanu poprzedniego na przedmiotowej nieruchomości. Pogląd przedstawiony w tym wyroku co do teorii różnicy w świetle przepisów prawa cywilnego nie może być zatem podstawą do wniosku, że przepisy prawa cywilnego stanowią podstawę rozstrzygnięcia w rozpoznawanej sprawie. Dotyczy bowiem ewentualnego odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości w sytuacji przewidzianej w art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

8.8. W ocenie Sądu, nie wystąpiły przesłanki do wniosku, że przepisy § 36 rozporządzenia Rady Ministrów z 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.), tj. aktu wykonawczego wydanego na podstawie delegacji ustawowej przewidzianej w art. 159 ustawy o gospodarce nieruchomościami, są niezgodne z przepisami art. 92 ust. 1 oraz art. 21 ust. 2 Konstytucji RP (zob. wyrok NSA z 4 października 2006 r., I OSK 417/06, Lex nr 281387). W zakresie rozumienia pojęcia "odszkodowania słusznego" na tle art. 21 ust. 2 i art. 77 ust. 1 Konstytucji RP wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 23 września 2003 r., K 20/02, OTK-A 2003/7/76 (III.2), wskazując, że w tym pojęciu mieści się zarówno jego ekwiwalentność w stosunku do poniesionego uszczerbku, jak również adekwatny do okoliczności sposób ustalania i zapłaty odszkodowania. Podstawowe znaczenie ma przy tym kryterium słuszności odszkodowania, a nie kryterium pełnego odszkodowania.

Dodać w tym miejscu warto, że w realiach niniejszej sprawy uznać należy, iż wydzielenie z nieruchomości będącej własnością skarżącej dwóch działek gruntu składających się na wywłaszczona nieruchomość nie spowodowało utraty wartości nieruchomości pozostałej. Wręcz przeciwnie. Usytuowanie nieruchomości rolnej przylegającej bezpośrednio z dwóch stron do budowanej drogi krajowej (obwodnica W., część autostrady [...]), prowadzi do wniosku, że w niedalekiej przyszłości wartość nieruchomości będącej własnością Spółki znacząco wzrośnie z powodu inwestycji drogowej i związanymi z tym zmianami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (zgodnie z argumentacją skarżącej). Brak jest zatem podstaw do wniosku, że wysokość odszkodowania przyznanego skarżącej powinna był obiektywnie wyższa od średniej wartości metra kwadratowego gruntu wyliczonego na podstawie transakcji wskazanych przez biegłego. Spółka nie wykazała przy tym, że poniosła rzeczywistą stratę w związku z wywłaszczeniem przedmiotowej nieruchomości, liczoną choćby w stosunku do ceny jej zakupu, z uwzględnieniem czynników o charakterze obiektywnym, mogących mieć wpływ na powstanie rzeczywistej szkody pomimo ustalenia wartości metra kwadratowego wywłaszczonego gruntu powyżej ceny nabycia (przykładowo o wskaźnik inflacji). Te rozważania nie miały jednak wpływu na rozstrzygnięcie, gdyż skarżąca nie wskazywała wysokości poniesionej szkody, a w konsekwencji organy nie przedstawiły swojego stanowiska w tym względzie. Jak wcześniej Sąd wskazał, w świetle dyspozycji art. 18 ust. 1 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. brak jest podstaw prawnych do ustalania wysokości odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość z uwzględnieniem potencjalnie utraconych przez skarżącą korzyści (lucrum cessans).

9.1. Reasumując, skoro skarżąca nie kwestionowała prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego przez rzeczoznawcę majątkowego w kontekście przepisów o gospodarce nieruchomościami, a dokonana przez organ ocena opinii biegłego prowadzi do wniosku, że jest ona wiarygodna, to w takiej sytuacji organ był uprawniony do ustalenia wysokości odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość z uwzględnieniem tego dowodu (zob. wyrok NSA z 4 października 2006 r., I OSK 417/06, Lex nr 281387). Tym bardziej, że skarżąca nie przedstawiła dowodu pozwalającego na skuteczne podważenie szacunku dokonanego przez biegłego i nie złożyła wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii innego biegłego (zob. wyrok NSA z 20 listopada 2007 r., I OSK 1545/06, niepubl.).

Spółka nie przedstawiła nadto takich okoliczności, których ocena mogłaby uzasadniać wniosek, iż poniosła rzeczywistą szkodę (damnum emergens), której nie zrekompensuje przyznane odszkodowanie. Nie wykazała, że wartość jej majątku uległa zmniejszeniu w związku z inwestycją związaną z budową autostrady i związanym z tym wywłaszczeniem, a jej argumentacja prowadzi do wniosku przeciwnego. Tym bardziej, że bezsporne jest, iż wzrost wartości nieruchomości w okolicach położenia przedmiotowej nieruchomości był związany z rozpoczęciem inwestycji drogowej polegającej na budowie obwodnicy W. jako części autostrady. Skarżąca nie wykazała nadto, że wywłaszczenie spowodowało jakiekolwiek niekorzystne dla niej zmiany dotyczące przeznaczenia nieruchomości, której pozostaje właścicielem. Istota jej argumentacji faktycznej i prawnej dotyczy zmniejszenia korzyści, które mogłaby osiągnąć, gdyby doszło do budowy autostrady bez konieczności wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości, ale inwestycja zostałaby zrealizowana w takim miejscu, że nieruchomość będąca własnością skarżącej zachowałaby obecne położenie (dwustronny dostęp do autostrady).

9.2. Zgodnie z art. 18 ust. 1 i 2 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (w brzmieniu obowiązującym przed 16 grudnia 2006 r., co wynika z art. 5 ustawy z 18 października 2006 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw – Dz. U. Nr 220, poz. 1601 ze zm.), wysokość odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość ustala się według jej stanu na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji drogi i według jej wartości rynkowej w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości, przy czym wartość nieruchomości określają rzeczoznawcy majątkowi. Wyboru właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania nieruchomości dokonuje rzeczoznawca majątkowy – zgodnie z art. 154 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, przy czym opinia rzeczoznawcy majątkowego podlega ocenie organu prowadzącego postępowanie wywłaszczeniowe (zob. wyrok WSA w Warszawie z 8 lutego 2008 r., I SA/Wa 1595/07, niepubl.). Za chybione należało w związku z powyższym uznać zarzuty skarżącej dotyczące nieprawidłowego jakoby ustalenia przez organ I instancji wartości rynkowej nieruchomości, a w konsekwencji zaniżenia wysokości przyznanego jej odszkodowania.

Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.