Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 802/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 39 ust. 2, art. 90 ust. 3
journal: Dz.U. 2018 poz 1457
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - tekst jedn.
article: aer. 252 ust. 1 pkt. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 2077
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jedn.
article: art.7, 77, 107 § 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska - Gwiazda, Sędzia WSA Marek Wroczyński, Protokolant Referent – stażysta Aleksandra Żurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2020 r. w Radomiu sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości dotacji przypadającej do zwrotu do budżetu państwa oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r., znak: [...]) wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: SKO, Kolegium, organ II instancji) – po rozpatrzeniu odwołania M. W. (dalej: skarżąca, strona) prowadzącej Liceum Ogólnokształcące [...] w R., Szkołę Policealną [...] w R. oraz [...] Szkołę Policealną w R., od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] listopada 2018 r., znak: [...] w przedmiocie zobowiązania skarżącej do zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w kwocie [...] zł, za okres od stycznia 2017 r. do grudnia 2017 r. wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w terminie 15 dni od dnia otrzymania decyzji – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Z akt sprawy wynika, że skarżąca jako organ prowadzący Liceum Ogólnokształcące [...], Szkoły Policealnej [...] w R. oraz [...] Szkoły Policealnej w R., otrzymała na prowadzenie ww. szkół z budżetu Gminy Miasta R. dotację oświatową. W 2017 r. dotacja przypadająca na jednego ucznia uczęszczającego do Liceum Ogólnokształcącego [...] w R. wynosiła – [...]zł, na jednego ucznia uczęszczającego do Szkoły Policealnej [...] w R. – [...]zł, natomiast na jednego ucznia uczęszczającego do [...] Szkoły Policealnej w R. – [...]zł.

W okresie od dnia [...] lutego 2018 r. do dnia [...] marca 2018 r. przeprowadzona została kontrola w zakresie prawidłowości podawania przez organ prowadzący ww. szkoły, liczby uczniów uczęszczających do tych szkół, na których przekazano dotację oświatową za okres od dnia [...] stycznia 2017 r. do dnia [...] grudnia 2017 r.

Decyzją Prezydenta Miasta R. z dnia [...] listopada 2018 r., znak: [...]zobowiązano skarżącą do zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w kwocie [...]zł za okres od stycznia 2017 r. do grudnia 2017 r. wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w terminie 15 dni od dnia otrzymania.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie z uwagi na naruszenie:

- art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty poprzez ustalenie, że dotacja nie została przyznana na rzeczywistą liczbę słuchaczy;

- art. 39 ust. 2 ustawy o systemie oświaty poprzez ustalenie, że doszło do skreślenia słuchaczy przed uprawomocnieniem się decyzji dyrektora szkoły.

Po rozpatrzeniu odwołania, SKO decyzją z dnia [...] lutego 2019 r., znak: [...]uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i sprawę przekazało organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że organ pierwszej instancji nie wyjaśnił w sposób wystarczający wszystkich okoliczności sprawy i nie odniósł się w podnoszonych w toku postępowania zastrzeżeń skarżącej. SKO podkreśliło, że organ nie wyjaśnił ze skarżącą dlaczego kwestionuje sposób ustalenia liczby uczniów w marcu 2017 r., skoro w ten sam sposób ustalana była liczba uczniów poszczególnych szkół w pozostałych miesiącach.

Na powyższą decyzję SKO, skarżąca złożyła sprzeciw, w związku z którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 06 czerwca 2019 r., sygn. akt VIII SA/Wa 241/19 uchylił niniejszą decyzją Kolegium. Według Sądu nie było podstaw do uchylenia decyzji w trybie art. 138 § 2 k.p.a.

Z uwagi na powyższe, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, SKO doszło do przekonania o słuszności oceny Prezydenta Miasta R.. Na wstępie organ II instancji wskazał, że z otrzymaniem dotacji oświatowych ściśle powiązana jest kontrola ich wydatkowania. Prawo kontroli wykorzystania udzielonych dotacji pozostaje w związku z wyrażoną w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2077 ze zm.), zasadą jawności i przejrzystości gospodarowania środkami publicznymi (art. 4). Są to należności celowe, przeznaczone na realizację konkretnie wskazanych zadań określonej placówki, które mogą być wykorzystane wyłącznie na sfinansowanie konkretnych wydatków. Jako że wydatki te finansowane są ze środków publicznych, kontroli podlega w związku z tym prawidłowość ich wykorzystania. W razie stwierdzonych w tym zakresie nieprawidłowości, traktowane są jako kwoty wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości i podlegają zwrotowi (art. 252 ust. 1 ustawy o finansach publicznych).

SKO podkreśliło, że w toku kontroli, przeprowadzanej w niniejszej sprawie od dnia [...] lutego 2018 r. do dnia [...] marca 2018 r., stwierdzono rozbieżności pomiędzy liczbą uczniów wykazywanych w miesięcznych informacjach o liczbie uczniów, a liczbą uczniów, która wynika z dokumentacji znajdującej się w szkołach. Z protokołu kontroli wynikało, że w Liceum Ogólnokształcącym [...] w R. w poszczególnych miesiącach 2017r, z wyjątkiem stycznia łącznie zawyżona została liczba uczniów o [...]. W szkole Policealnej [...] w R. w miesiącach styczeń, luty, marzec, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień i październik 2017r. zawyżona została liczba uczniów objętych dotacją o [...], natomiast w [...] Szkole Policealnej [...] w R. liczba uczniów w poszczególnych miesiącach 2017r. z wyjątkiem maja i czerwca 2017r. zawyżona została o [...], Okoliczność ta stanowiła podstawę do wydania decyzji o określeniu kwoty dotacji do zwrotu, jako pobranej w nadmiernej wysokości. Łączna kwota dotacji pobranej w nadmiernej wysokości dla kontrolowanych szkół wyniosła [...]zł.

Kolegium zaznaczyło, że w toku postępowania wyjaśniającego na żądanie organu dotującego o dostarczenie dokumentów potwierdzających datę skreślenia uczniów z listy uczniów, pismem z dnia [...] maja 2017r. przedstawiony został rejestr decyzji o skreśleniu oraz pisma zawiadamiające ucznia o wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia ucznia z listy uczniów, a także decyzje dyrektora szkoły w sprawie skreślenia uczniów z listy uczniów. W ocenie SKO jednak powyższe pisma oraz decyzje nie posiadają potwierdzenia nadania ich w placówce pocztowej oraz potwierdzenia doręczenia. Według SKO rację ma zatem organ pierwszej instancji, iż w świetle przepisów k.p.a., które znajdują zastosowanie w sprawach regulowanych ustawą

o systemie oświaty, brak potwierdzenia doręczenia lub wadliwe doręczenie decyzji

nie wywiera skutków prawnych i ani organ ani strona nie są takimi decyzjami związane.

W związku z tym w ocenie SKO brak było możliwości ustalenia liczby uczniów skreślonych z listy uczniów w poszczególnych szkołach, tak jak żąda w odwołaniu Skarżąca, na podstawie prawomocnych decyzji dyrektora szkoły.

W tej sytuacji SKO podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji w kwestii ustalenia liczby uczniów skreślonych z listy uczniów, zgodnie z którym należało przyjąć dane z dzienników lekcyjnych, list obecności na obowiązkowych zajęciach edukacyjnych, protokołów z uchwał Rady Pedagogicznej w sprawie wyników klasyfikacji i promocji słuchaczy oraz w sprawie skreślenia z listy słuchaczy, a także księgi uczniów prowadzonych w formie rejestru z danymi o dacie przyjęcia ucznia do szkoły, jego skreślenia, ukończenia szkoły lub opuszczenia szkoły. W ocenie Kolegium, dotacja

nie przysługuje na uczniów którzy wprawdzie zostali wpisani na listę uczniów,

ale nie spełnili kryterium frekwencji i nie uczestniczyli w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu.

Nadto, SKO zaznaczyło, iż należy zgodzić się z organem pierwszej instancji, że organ prowadzący szkoły ma przekazywać w terminie do 7 dnia każdego miesiąca informację

o faktycznej liczbie uczniów ustaloną na podstawie dokumentacji przebiegu nauczania według stanu na pierwszy dzień danego miesiąca.

W dalszej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ II instancji stwierdził,

że w załączniku do protokołu kontroli sporządzonym w formie elektronicznej, organ pierwszej instancji dokonał analizy materiału zebranego w toku kontroli i w formie tabelarycznej przedstawił imienny wykaz uczniów poszczególnych szkół sporządzony na podstawie dzienników lekcyjnych, a następnie porównał z listami obecności oraz podpisami uczniów potwierdzającymi obecność na zajęciach obowiązkowych w danym miesiącu z uwzględnieniem ewentualnego skreślenia z listy uczniów oraz daty ukończenia szkoły lub rezygnacji przez ucznia, co pozwoliło na ustalenie liczby uczniów, na których przysługiwała dotacja. W ocenie SKO z analizy tej wynika, że w Liceum Ogólnokształcącym [...] w R. liczba uczniów nieuprawnionych do dotacji wynosiła [...]. W [...] Szkole Policealnej [...] w R. liczba słuchaczy uprawnionych do dotacji zawyżona została o [...]. I wreszcie w Szkole Policealnej [...] w R. liczba uczniów nieuprawnionych do dotowania wynosiła [...].

Podsumowując SKO zauważyło, że organ I instancji w świetle przedstawionego wyżej stanu faktycznego i prawnego w niniejszej sprawie, prawidłowo ustalił powyższe dane, a zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami prawa materialnego

i procedury administracyjnej.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji wskazał, że nie zasługują one na uwzględnienie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca zarzuciła decyzji SKO:

1. Naruszenie przepisu postępowania:

- art. 138 § 1 pkt k.p.a. poprzez uznanie, że decyzję organu I instancji należało utrzymać w mocy;

2. Naruszenie przepisów prawa materialnego:

- art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty poprzez ustalenie, że dotacja nie została przyznana na rzeczywistą liczbę słuchaczy poprzez uznanie, że podstawą do ustalenia rzeczywistej liczby słuchaczy nie jest data wydania decyzji o skreśleniu słuchacza przez Dyrektora Szkoły,

- art. 39 ust. 2 ustawy o systemie oświaty poprzez ustalenie, że doszło do skreślenia słuchacza przed uprawomocnieniem się decyzji dyrektora szkoły, podczas gdy to do kompetencji dyrektora szkoły należy skreślanie liczby słuchaczy,

- art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty poprzez uznanie, że dotacja w miesiącu marcu 2017 r. przysługuje według rzeczywistej liczby uczniów na dzień [...] marca 2017 r., podczas gdy organ winien mieć na uwadze cały miesiąc do ustalenia rzeczywistej liczby w danym miesiącu, a treść uchwały ma wpływ jedynie na czynności materialno-techniczne podejmowane przez udzielającego dotację a nie jej faktyczną wysokość.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie w myśl art. 135 p.p.s.a. następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia aktu administracyjnego, stwierdzeniem jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidzianego są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W wypadku niestwierdzenia takich wad, sąd skargę oddala, co wynika z art. 151 p.p.s.a.

Przedmiotem kontroli jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego zobowiązującą skarżącą do zwrotu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w kwocie [...]zł, za okres od stycznia 2017r. do grudnia 2017r. wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Wskazać należy, że w sprawie znajdą zastosowanie przepisy ustawy o systemie oświaty, a także przepisy uchwały

nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...] grudnia 2016 r.

w sprawie ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych przedszkoli i innych form wychowania przedszkolnego, niepublicznych szkół i placówek o uprawnieniach szkół i placówek publicznych oraz zakresu i trybu kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystywania, uchwała nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...] czerwca 2017 r. zmieniająca uchwałę nr [...]z dnia [...] grudnia 2016 r. w sprawie ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych przedszkoli i innych form wychowania przedszkolnego, niepublicznych szkół i placówek o uprawnieniach szkół i placówek publicznych oraz zakresu i trybu kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystywania.

Zgodnie z art. 90 ust. 4 ustawy o systemie oświaty organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego ustala tryb udzielania i rozliczania dotacji oraz tryb i zakres kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystywania z uwzględnieniem w szczególności (zatem nie tylko) podstawy obliczania dotacji, zakresu danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielnie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania, oraz terminu i sposobu rozliczenia dotacji. Złożenie przez organ prowadzący szkołę niepubliczną wniosku wraz ze wskazaniem danych o liczbie uczniów skutkuje dla organu dotującego obowiązkiem obliczenia należnej dotacji oraz jej wypłacenia. Z art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty wynika jednoznacznie, że dotacja dla takiej placówki jest iloczynem liczby jej uczniów i kwoty nie niższej niż kwota przewidziana na jednego ucznia tego rodzaju placówki, w części oświatowej subwencji ogólnej dla danej jednostki samorządu terytorialnego. W tej sytuacji dotacja dla niepublicznej szkoły przysługująca na każdego ucznia uzależniona jest od spełnienia, przez podmiot prowadzący taką placówkę, warunku podania organowi właściwemu do udzielania dotacji planowanej liczby uczniów nie później niż do 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji. Brak takiej wiedzy uniemożliwiłby zrealizowanie przez jednostkę samorządu terytorialnego jej zadań w przedmiotowym zakresie. Ponadto, jak wynika z przepisu art. 90 ust. 3 w zw. z ust. 3c ustawy dotacja przysługuje na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu i jest przekazywana w 12 częściach, w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca.

Szczegółowy tryb udzielania i rozliczania dotacji oraz tryb i zakres kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystywania dla Gminy Miasta R. określa Uchwała Rady Miejskiej w R. będąca prawem miejscowym.

W niniejszej sprawie w związku z przeprowadzoną kontrolą w okresie od dnia [...] stycznia do [...] grudnia 2017r. obowiązywały w tym zakresie: Uchwała nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...] grudnia 2016 r. Uchwała nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...] czerwca 2017 r. zmieniająca uchwałę nr [...] z dnia [...] grudnia 2016 r., którymi organ prowadzący szkoły przekazuje w terminie do 7 dnia każdego miesiąca informację o faktycznej liczbie uczniów, ustaloną na podstawie dokumentacji przebiegu nauczania, według stanu na pierwszy dzień danego miesiąca.

Należy zaznaczyć, że wynikające z uchwały zobowiązanie podmiotu prowadzącego niepubliczną szkołę placówkę do złożenia informacji miesięcznej o liczbie uczniów według stanu na 1 dzień miesiąca, wskazanie terminu jej złożenia nie narusza granic upoważnienia zawartego w ustawie, ani też samej ustawy.

Podkreślić trzeba, że jednostka samorządu terytorialnego, zgodnie z ustawą o systemie oświaty jest odpowiedzialna za zabezpieczenie środków na dotacje i odpowiada za finanse publiczne i w związku z tym musi działać na podstawie określonych zasad aby zasadnie wydawać środki publiczne oraz zabezpieczać płynną wypłatę dotacji na dofinansowanie do rzeczywistych kosztów kształcenia uczniów.

Dotacja stanowiąc środki publiczne, przekazywane określonemu podmiotowi, daje dysponentowi środków publicznych prawo do uzyskiwania od beneficjenta nawet comiesięcznych informacji zawierających rozliczenie wykorzystywanych środków, ale mogą to być informacje prawem dozwolone. Uchwała w zakresie, w jakim uzależnia dotację od tego czy uczeń rzeczywiście uczęszcza do szkoły pozostaje w zgodzie z art. 90 ust. 3 ustawy. Natomiast warunek składania comiesięcznych informacji o rzeczywistej liczbie uczniów oraz wywiązywaniu się przez nich z powinności uczestniczenia w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych - w terminie wskazanym w uchwale, a także możliwość pomniejszania wypłaconej dotacji w ściśle określonych sytuacjach, dopuszczalnych przez przepisy ustawy mieści się w upoważnieniu organu wytyczonym przez art. 90 ust. 4 ustawy i nie powoduje, że organ jednostki samorządu terytorialnego ustanowił wysokość dotacji wbrew zapisom ustawy.

W niniejszej sprawie szkoły, dla których skarżąca jest organem prowadzącym, otrzymały z budżetu Gminy Miasta R. dotację. Z otrzymaniem dotacji oświatowych ściśle powiązana jest kontrola ich wydatkowania. Prawo kontroli wykorzystania udzielonych dotacji pozostaje w związku z wyrażoną w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2077 ze zm.), zasadą jawności i przejrzystości gospodarowania środkami publicznymi (art. 4). Są to należności celowe, przeznaczone na realizację konkretnie wskazanych zadań określonej placówki, które mogą być wykorzystane wyłącznie na sfinansowanie konkretnych wydatków. Jako że wydatki te finansowane są ze środków publicznych, kontroli podlega w związku z tym prawidłowość ich wykorzystania. W razie stwierdzonych w tym zakresie nieprawidłowości, traktowane są jako kwoty wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości i podlegają zwrotowi (art. 252 ust. 1 ustawy o finansach publicznych).

Z akt sprawy wynika, że w toku przeprowadzonej kontroli w zakresie prawidłowości podawania przez organ prowadzący wymienione wyżej szkoły, liczby uczniów uczęszczających do tych szkół, na których przekazano dotację oświatową za okres od [...] stycznia 2017r. do [...] grudnia 2017r. stwierdzono rozbieżności pomiędzy liczbą uczniów wykazywanych w miesięcznych informacjach o liczbie uczniów, a liczbą uczniów, która wynika z dokumentacji znajdującej się w szkołach.

Z protokołu kontroli wynika, że w Liceum Ogólnokształcącym [...] w R. w poszczególnych miesiącach 2017r, z wyjątkiem stycznia łącznie zawyżona została liczba uczniów o [...]. W szkole Policealnej [...] w R. w miesiącach styczeń, luty, marzec, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień i październik 2017r. zawyżona została liczba uczniów objętych dotacją o [...], natomiast w [...] Szkole Policealnej [...] w R. liczba uczniów w poszczególnych miesiącach 2017r. z wyjątkiem maja i czerwca 2017r. zawyżona została o [...].

Przedstawione wyżej ustalenia co do liczby uczniów ww. szkołach zawarte są w dokumentacji szkolnej, z której wynika, że poszczególnych uczniów wpisano na listę uczniów, ale nie spełnili oni kryterium frekwencji i nie uczestniczyli w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu. Nie można bowiem ich uznać za faktycznych i rzeczywistych słuchaczy, na których przysługuje dotacja. Zaznaczyć należy, że czym innym jest dotacja, która przysługuje na jednego ucznia, a czym innym dotacja otrzymana na taką osobę, oraz że dotacje otrzymane wiążą się z osobami uczestniczącymi w zajęciach edukacyjnych, a nie takimi, którzy w tych zajęciach nie uczestniczą.

Wskazać przy tym należy, iż zgodnie z art. 41 ust. 1 pkt 2 i pkt 5 ustawy o systemie oświaty, do kompetencji stanowiących Rady Pedagogicznej należy podejmowanie uchwał w sprawie wyników klasyfikacji i promocji uczniów (pkt 2), oraz podejmowanie uchwał w sprawach skreślenia z listy uczniów (pkt 5). Jednocześnie wskazać należy, iż powołany w odwołaniu art. 39 ust.2 ww. ustawy, jak słusznie podał organ pierwszej instancji odnosi się wyłącznie do szkół i placówek publicznych. W odniesieniu do szkół niepublicznych w tym również niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych zastosowanie ma art. 84 ust.2 pkt.5 ustawy, zgodnie z którym szkoła niepubliczna działa na podstawie statutu nadanego przez osobę prowadzącą. Przepis ten zawiera katalog spraw, które powinien określać statut, między innymi przypadki kiedy uczeń może zostać skreślony z listy uczniów w szkole niepublicznej. W rozpoznawanej sprawie statuty omawianych szkół stanowią, że słuchacz szkoły może być skreślony z listy słuchaczy, między innymi za nie spełnienie kryterium frekwencji minimum 50% obecności na danych zajęciach edukacyjnych, nie uzyskanie pozytywnych ocen z wymaganych prac kontrolnych, brak promocji na semestr programowo wyższy, nie ukończenie szkoły w przypadku semestrów programowo najwyższych. Skreślenie z listy słuchaczy jest decyzją administracyjną dyrektora szkoły, wydaną po uprzednim podjęciu Uchwały Rady Pedagogicznej i przedstawieniu opinii Rady Słuchaczy. Od decyzji o skreśleniu, słuchaczowi przysługuje prawo odwołania się do organu sprawującego nadzór pedagogiczny w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, za pośrednictwem dyrektora.

Słusznie zatem organ wskazał, iż podejmowanie uchwał w powołanych sprawach stanowi jedynie potwierdzenie zaistniałego stanu faktycznego i prawnego skutkującego promowaniem lub brakiem promowania słuchacza, albo też jego skreśleniem z listy uczniów. Uchwała taka nie tworzy (nowego) stanu prawnego, lecz stwierdza taki stan, wobec ustalenia określonych prawem okoliczności. Oznacza to, że podjęcie takiej uchwały jest stwierdzeniem stanu już istniejącego, a tym samym, że już z chwilą zaistnienia okoliczności skutkujących brakiem promocji lub skreśleniem z listy uczniów (słuchaczy), dana osoba w znaczeniu realnym traci przymiot słuchacza (ucznia), mimo braku stosownej uchwały rady pedagogicznej oraz decyzji dyrektora szkoły. Oczywistym bowiem jest, że o promocji lub braku promocji albo skreśleniu z listy uczniów decyduje przepis prawa, a nie uchwała rady pedagogicznej oraz indywidualna decyzja dyrektora placówki oświatowej.

Podkreślić należy, że na organie prowadzącym szkoły spoczywa obowiązek powiadomienia o okolicznościach powodujących skreślenie z listy słuchaczy lub oznaczających brak promocji poprzez odpowiednie informacje w comiesięcznym wykazie o rzeczywistej liczbie uczniów. Z tych też względów osoby, których nieobecność na zajęciach stanowi przesłankę skreślenia z listy słuchaczy, nie można uznać za ucznia, w rozumieniu ustawy, uczestniczącego w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych, skoro brak udziału w tych zajęciach powoduje skreślenie z listy słuchaczy, a brak promocji oznacza niemożność kontynuowania nauki i uczestnictwa w zajęciach edukacyjnych, w razie nie spełnienia wszelkich warunków dotyczących na przykład uprawnienia do jednokrotnego powtarzania semestru w okresie kształcenia w danej szkole, jak i wymogów dotyczących ubiegania się o zgodę na powtarzanie semestru i jej uzyskania, które wynikają z odrębnych przepisów.

Należy zatem zgodzić się, iż osoby, których nieobecność na zajęciach stanowi przesłankę skreślenia z listy słuchaczy, nie można uznać za ucznia, w rozumieniu ustawy, uczestniczącego w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych, skoro brak udziału w tych zajęciach powoduje skreślenie z listy słuchaczy, a brak promocji oznacza niemożność kontynuowania nauki i uczestnictwa w zajęciach edukacyjnych, w razie nie spełnienia wszelkich warunków dotyczących na przykład uprawnienia do jednokrotnego powtarzania semestru w okresie kształcenia w danej szkole, jak i wymogów dotyczących ubiegania się o zgodę na powtarzanie semestru i jej uzyskania, które wynikają z odrębnych przepisów (vide wyrok NSA z dnia 3 września 2015 r., sygn. akt II GSK 1593/14, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 26 lutego 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 1568/1, wyrok NSA z dnia 19 marca 2014 r., sygn. akt II GSK 1858/12).

Podkreślić należy, że skarżąca w skardze do Sądu podnosiła, iż dotacje przysługują na uczniów szkół wpisanych na listę uczniów, aż do momentu uprawomocnienia się decyzji dyrektora szkoły o ich skreśleniu z takiej listy. Jest to pogląd nieprawidłowy, zwłaszcza w sytuacji braku doręczenia takich decyzji. W ocenie Sądu niniejsze stanowisko nie zasługuje na aprobatę, bowiem contra legem jest ustanowienie warunku decydującego o statusie słuchacza, na którego przysługuje dotacja w formie pozostawania na liście uczniów.

Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że organ prawidłowo uznał,

że nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący ustalenia liczby uczniów w marcu 2017r. wyłącznie w oparciu o stan na dzień [...] marca 2017r.

W dalszej kolejności należy rozważyć prawidłowość oceny organu w zakresie faktycznej liczby uczniów. W ocenie Sądu organ trafnie uznał, że organ prowadzący szkoły przekazuje w terminie do 7 dnia każdego miesiąca informację o faktycznej liczbie uczniów ustaloną na podstawie dokumentacji przebiegu nauczania według stanu na pierwszy dzień danego miesiąca. Okoliczność ta wynika z powołanych wyżej przepisów prawa miejscowego.

Skarżąca w skardze podniosła, że w myśl przepisów ustawy o systemie oświaty dotacja przysługuje na rzeczywistą liczbę słuchaczy, a jedynym warunkiem jej otrzymania jest podanie planowanej liczby uczniów w określonym terminie i przedłożenie korekty tej informacji uwzględniającej słuchaczy, którzy uczestniczyli w 50% zajęć edukacyjnych. Skarżąca taką korektę bowiem złożyła informując o zmianie liczby słuchaczy objętych dotacją, uwzględniając zmianę liczby słuchaczy w ciągu miesiąca kalendarzowego. Należy podnieść, że warunek składania comiesięcznych informacji o rzeczywistej liczbie uczniów oraz wywiązywaniu się przez nich z powinności uczestnictwa w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych, w terminie wskazanym w uchwale, a także możliwość pomniejszenia wypłaconej dotacji w ściśle określonych sytuacjach dopuszczalnych przez przepisy ustawy mieści się w upoważnieniu organu wytyczonym przez art. 90 ust.4 ustawy i nie powoduje, że organ ustalił wysokość dotacji wbrew zapisom ustawy. Słusznie zatem w ocenie Sądu, wskazał organ pierwszej instancji,

iż w zakresie korekty liczby uczniów rzeczą prowadzącego niepubliczną szkołę lub placówkę jest ustalenie i zorganizowanie takich wewnętrznych zasad jego funkcjonowania, aby dysponować miarodajną wiedzą odnośnie liczby uczniów na dzień 1 każdego miesiąca. Elementem statutu placówki niepublicznej są zasady przyjmowania uczniów, o czym stanowi art. 84 ust. 1 pkt 7 ustawy o systemie oświaty, który na mocy art.82 ust.4 ustawy podlega kontroli właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Nie stanowi to zatem dodatkowego warunku, od którego spełnienia uzależnione jest prawo do dotacji. Realizacja tego obowiązku przez jednostkę samorządu terytorialnego uwarunkowana jest jedynie wiedzą uzyskiwaną od podmiotu prowadzącego szkołę niepubliczną, w sprawie stanu liczbowego uczniów. Na marginesie warto zauważyć, że tożsama procedura udzielania dotacji obowiązywała we wszystkich miesiącach tego roku.

Podkreślić należy, iż organy dokonały analizy materiału zebranego w toku kontroli i w formie tabelarycznej przedstawił imienny wykaz uczniów poszczególnych szkół sporządzony na podstawie dzienników lekcyjnych, a następnie porównał z listami obecności oraz podpisami uczniów potwierdzającymi obecność na zajęciach obowiązkowych w danym miesiącu z uwzględnieniem ewentualnego skreślenia z listy uczniów oraz daty ukończenia szkoły lub rezygnacji przez ucznia, co pozwoliło na ustalenie liczby uczniów, na których przysługiwała dotacja. Z analizy tej wynika, że w Liceum Ogólnokształcącym [...] w R. liczba uczniów nieuprawnionych do dotacji wynosiła [...]. W [...] Szkole Policealnej [...] w R. liczba słuchaczy uprawnionych do dotacji zawyżona została o [...]. I wreszcie w Szkole Policealnej [...] w R. liczba uczniów nie uprawnionych do dotowania wynosiła [...].

Reasumując powyższe wywody należy podkreślić, że obowiązkiem organu prowadzącego szkołę jest dokonanie rozliczenia wykorzystania dotacji w oparciu o posiadane dokumenty. W przypadku kontroli dane niezbędne do oceny prawidłowości wykorzystania dotacji powinny wynikać z dokumentacji księgowej, finansowej, organizacyjnej i dokumentacji z przebiegu nauczania. Wskazać trzeba, że ciężar udowodnienia prawidłowości wydatkowania i rozliczenia dotacji spoczywa na beneficjencie. Jego rzeczą jest także właściwe udokumentowanie przebiegu nauczania, poprzez przedłożenie dowodów je potwierdzających. W ocenie Sądu w sprawie organy prowadzące postępowanie podjęły kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego. W szczególności tabelaryczny wykaz wyjaśnił wszelkie wątpliwości. Wbrew twierdzeniom skarżącej, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisu prawa procesowego. Organ odwoławczy prawidłowo na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W ocenie Sądu, jak już wyżej wyjaśniono, organ prawidłowo ustalił okoliczności będące podstawą do nakazania zwrotu otrzymanej dotacji w oparciu o dokumenty zgromadzone w toku postępowania i znajdujących się w aktach sprawy. Zdaniem Sądu organ II instancji rzetelnie ustalił stan faktyczny, przy zachowaniu ujętej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej. Postępowanie prowadzone było zgodnie z zasadą oficjalności zgodnie z art. 77 k.p.a. Według wskazanego przepisu organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, tak aby ustalony stan faktyczny zgodny był z rzeczywistością. Obowiązkiem organu przy uzasadnianiu decyzji jest też ustosunkowanie się do zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Wszystkim tym zadaniom sprostano.

W tym kontekście nie zasługują na uwzględnienie podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 90 ust. 3 oraz 39 ust. 2 ustawy o systemie oświaty. Zdaniem Sądu, argumentacja organu opiera się na prawidłowej wykładni przepisów prawa. Organ II instancji, w świetle prawidłowo interpretowanych przepisów przeanalizował uwarunkowania w jakich została pobrana sporna dotacja.

Nie znajdując w tych okolicznościach podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie odpowiada przepisom prawa materialnego, jak i tego, że uchybia ona przepisom postępowania, stosownie do przepisu art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł o oddaleniu skargi.