Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 103/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 151 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędziowie sędzia WSA Mirosława Kowalska, sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant spec. Agnieszka Wrzodak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2015 r. sprawy ze skargi G S na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji we wznowionym postępowaniu I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz G S kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. G S złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r., którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono Spółdzielni Mieszkaniowej[...] z siedzibą w [...], pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego "[...]" z usługami oraz garażem podziemnym, na dz. nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] i ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu wniosku skarżący powołując się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wskazał, że bez własnej winy nie brał udziału w przedmiotowym postępowaniu. Wyjaśnił, że planowana inwestycja znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości stanowiącej jego własność.

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] organ wznowił postępowanie w sprawie zakończonej w/w decyzją administracyjną, a następnie wezwał skarżącego do wykazania konkretnego przepisu prawa materialnego, którego naruszenie powodowałoby ograniczenia w zagospodarowaniu jego działki na skutek wydania decyzji o pozwoleniu na budowę i zrealizowania inwestycji.

W odpowiedzi skarżący wskazał, iż swój interes prawny wywodzi z normy art. 140, 144 i 143 ustawy Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93, dalej: "k.c.").

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. Nr [...]., Prezydent [...], na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa, po przeprowadzeniu wznowionego postępowania, odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż strona nie wykazała interesu prawego dającego podstawę do bycia stroną w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę.

Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2014 r. Nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powołał się na art. 28 k.p.a. oraz art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego i podzielił stanowisko organu I instancji o braku przymiotu strony zainteresowanego. W ocenie organu wojewódzkiego skarżący wykazał jedynie interes faktyczny, a nie interes prawny, co nie daje mu przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Wyjaśnił, że złożenie wniosku o wznowienie postępowania ma podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wymaga wykazania przez wnioskującego, że służy mu przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniu zwykłym (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 29 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Bk 354/14).

Jednocześnie organ wyjaśnił z powołaniem się na orzecznictwo sądów administracyjnych, że ewentualne przekroczenie dopuszczalnego poziomu immisji o którym mowa w art. 144 kc rodzi określone roszczenia cywilnoprawne lecz nie daje praw strony w rozumieniu art. 28 ust 2 w związku z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego.

Na powyższą decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2014 r., G S złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 7 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i wniósł o jej uchylenie w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wskazał, że organy I i II instancji powinny, na podstawie art. 7 k.p.a., podjąć wszystkie kroki niezbędne do ustalenia stanu faktycznego, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Podniósł, że organy w niniejszym postępowaniu nie ustaliły, czy nieruchomość skarżącego faktycznie nie znajduje się (lub znajduje się) w obszarze oddziaływania obiektu, tj. projektowanej inwestycji Spółdzielni Mieszkaniowej [...].

Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 – zwanej dalej p.p.s.a.), sąd uwzględnia skargę tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym.

W niniejszej sprawie takie naruszenia i wady wystąpiły, dlatego skarga została uwzględniona.

Zaskarżoną do tutejszego Sądu decyzją z dnia [...] listopada 2014r. Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 151 § 1pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2014r. w przedmiocie odmowy chylenia, we wznowionym postępowaniu, decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r., którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono Spółdzielni Mieszkaniowej [...] z siedzibą w [...], pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego "[...]" z usługami oraz garażem podziemnym, na dz. nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] i ul. [...] w [...].

Kontroli sądu podlega, zatem zasadność odmowy uchylenia decyzji administracyjnej po wznowieniu postępowania na wniosek skarżącej z uwagi na to, że zdaniem organów nie zaistniała przesłanka stanowiąca podstawę wznowienia określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., jaką jest sytuacja w której strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.

Celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości zakończonego postępowania zwykłego, ustalenie, czy i w jakim zakresie wadliwość postępowania zwykłego wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym oraz w razie stwierdzenia określonej wadliwości decyzji dotychczasowej doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa wydana została z określonym naruszeniem prawa (art. 151 § 1 pkt 1 i 2 oraz § 2 k.p.a.). Decyzje wydane po wznowieniu postępowania dotyczą zatem w końcowym rezultacie bytu prawnego decyzji ostatecznych wydanych w postępowaniu zwykłym.

Należy wyjaśnić, że właściwy organ po wznowieniu postępowania bada w pierwszej kolejności, czy rzeczywiście w sprawie wystąpiła przyczyna wznowienia postępowania wskazana w postanowieniu o wznowieniu postępowania. Wskazuje na to zdanie pierwsze art. 149 § 2 k.p.a. ("postanowienie o wznowieniu stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia").

Dalszy tok postępowania i treść wydanego rozstrzygnięcia zależne są od wyniku postępowania co do przyczyn wznowienia.

W przypadku stwierdzenia, że podana przez stronę we wniosku przyczyna wznowienia, w rzeczywistości nie wystąpiła, organ powinien wydać decyzję o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Taka decyzja ma charakter decyzji procesowej, bowiem nie dochodzi w tym przypadku do merytorycznego rozstrzygnięcia, a zatem w podstawie prawnej decyzji, nie powinny znaleźć się przepisy prawa materialnego, jak również w uzasadnieniu decyzji nie powinny być rozpatrywane kwestie materialnoprawne objęte rozstrzygnięciem zawartym w decyzji ostatecznej, skoro decyzja ta nie została wyeliminowana z obrotu prawnego i korzysta z ochrony wynikającej z zasady trwałości.

Nie ulega wątpliwości w niniejszej sprawie, iż organ I instancji prawidłowo wznowił na wniosek G S postępowanie w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż wniosek został złożony w terminie miesięcznym o którym mowa w art. 148 § 2 kpa, zaś badanie przymiotu strony składającego wniosek jako badanie zaistnienia przesłanki wznowieniowej winno nastąpić po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Stąd też prawidłowo Prezydent [...] w dniu [...] czerwca 2014r. postanowieniem Nr [...] wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] kwietnia 2013r.

W ocenie organów obu instancji skarżącemu przymiot strony w postępowaniu zakończonym ostateczną Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2013r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą Spółdzielni Mieszkaniowej [...] z siedzibą w [...], pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego "[...]" z usługami oraz garażem podziemnym, na dz. nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] i ul. [...] w [...] nie przysługuje co w konsekwencji prowadzi do wniosku , iż przesłanka wznowienia wynikająca z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. nie zaistniała, a to determinuje wydanie decyzji o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.

Rozstrzygniecie organów w ocenie Sądu jest przedwczesne i zapadło z naruszeniem art. 7, 77 kpa w związku z art. 28 ust 2 Prawa budowlanego w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, statuującego zasadę ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich przy projektowaniu inwestycji.

W świetle normy art 28 ust 2 Prawa budowlanego stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę a w konsekwencji także w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego taką decyzją są -oprócz inwestora- właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.

Jak wynika z informacji z rejestru gruntów G S jest współwłaścicielem działki o nr ew. [...] położonej przy ul [...] w [...], znajdującej się w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej i realizowanej inwestycji.

W ocenie Sądu organy, w oparciu o posiadaną dokumentację nie dość wnikliwie ustaliły obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji, zwłaszcza na działkę nr 10.

W uzasadnieniach rozstrzygnięć organów obu instancji brak jest jakiejkolwiek analizy projektu budowlanego zatwierdzonego decyzja z dnia [...] kwietnia 2013r. która pozwalałaby na jednoznaczne stwierdzenie braku przymiotu strony G S. Jednocześnie skarżący powołuje się na dokumentację fotograficzną z której jednoznacznie wynika, iż realizacja przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego wpływa w negatywny sposób na nieruchomość skarżącego.

Oczywiście Sąd zdaje sobie sprawę z różnicy pomiędzy projektem zamierzenie inwestycyjnego a jego realizacją jedna brak jakiegokolwiek odniesienia się organów do dokumentacji projektowej inwestycji zwłaszcza w części bezpośrednio sąsiadującej z nieruchomością skarżącego nie pozwala na weryfikację poprawności twierdzeń organów w zakresie braku interesu prawnego skarżącego.

Tym bardziej , iż sam inwestor dostrzega wpływ inwestycji na działkę skarżącego skoro widzi potrzebę omówienia z nim kwestii dotyczącej budowy i zaprasza go w tym celu na spotkanie ( vide pismo Spółdzielni Mieszkaniowej [...] z dnia [...] stycznia 2014r. k-94 akt admn.).

Należy także podkreślić, iż przy ustalaniu obszaru oddziaływania inwestycji organy powinny przeprowadzić nie tylko analizę pod względem techniczno-budowlanym, ale zbadać, czy przyszła inwestycja nie wprowadzi ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości sąsiedniej na podstawie innych przepisów, a także czy nie utrudni dotychczasowego korzystania z tych nieruchomości.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie już wskazywano, że w celu oceny, czy nie zostały naruszone uzasadnione interesy osób trzecich w rozumieniu art. 5 Prawa budowlanego, konieczne jest ustalenie, czy wzniesienie danego obiektu budowlanego odpowiada warunkom techniczno - budowlanym i czy nie powoduje pogorszenia warunków sanitarnych oraz uciążliwości dla otoczenia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1996 r., III ARN 87/95, OSN 1996/21/316, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2001 r., sygn. akt IV SA 558/99, LEX nr 77640).

Z tych względów należało uznać, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji zapadły z naruszeniem art. 7, 77 kpa w związku z art. 28 ust 2 Prawa budowlanego w związku z art. 3 pkt 20 tego prawa.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy ponownie przeanalizują projekt budowlany i ocenią czy G S, posiada przymiot strony w niniejszym postępowaniu , a więc czy zaistniała przesłanka do wznowienia postepowania zakończonego ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, biorąc pod uwagę normę 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.), Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Stosownie do art. 152 wymienionej ustawy, zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 przywołanej ustawy.