Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1609/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 92 ust. 1 pkt 2 i pkt 6, art. 92 ust. 2 pkt 2, art. 92 ust. 4, art. 93 ust. 1, ust. 1a, i ust. 3
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Protokolant st. sekr. sąd. Paulina Paczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2011 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2010 r., nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez skarżącego J. P., wspólnika spółki cywilnej "S" s.c. Z. P., J. P. w W. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 30.000 (trzydzieści tysięcy) złotych – utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji.

Zaskarżona decyzja została podjęta w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Działając w oparciu o upoważnienie nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. inspektorzy [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego przeprowadzili kontrolę w siedzibie przedsiębiorstwa "S" s.c. Z. P., J. P., w W. przy ul. P., zakresie przestrzegania przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz ustawy o czasie pracy kierowców.

W toku prowadzonych czynności kontrolnych, w dniu [...] września 2005 r. oraz [...] października 2005 r. wezwano przedsiębiorcę do okazania wykresówek za okres od [...] stycznia 2005 r. do [...] lipca 2005 r. należących do kierowców: P. B., W. L., M. K. oraz R. W.

W trakcie kontroli ustalono ponadto, iż kierowca W. L. pracował w okresie od [...] maja 2005 r. do [...] lipca 2005 r., M. K. pracował w okresie od [...] marca 2005 r. do [...] kwietnia 2005 r., R. W. pracował w okresie od [...] kwietnia 2005 r. do [...] maja 2005 r., P. B. był zatrudniony w całym okresie poddanym kontroli.

W konsekwencji przeprowadzonej kontroli, działając w oparciu o dokumentację zebraną w trakcie postępowania oraz w oparciu o wyjaśnienia strony, inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego stwierdził, iż skarżący dopuścił się naruszenia polegającego na nieokazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek lub dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu w liczbie 298 sztuk.

Powyższe ustalenia zostały zawarte w protokole nr [...] z dnia [...] października 2005 r.

W wyniku dokonanej analizy całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym przede wszystkim kierując się ustaleniami ww. protokołu kontroli, [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał w dniu [...] listopada 2005 r. decyzję nr [...], którą na podstawie lp. 1.11.11 pkt 1 lit. a) załącznika do ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm. – dalej także u.t.d.) nałożył na przedsiębiorców Z. P. i J. P. – wspólników spółki "S" s.c. Z. P. J. P. w W. karę pieniężną w wysokości 30.000, złotych za naruszenie wskazane w protokole kontroli.

Wspólnicy pismem z dnia [...] lutego 2006 r. odwołali się od ww. decyzji organu I instancji do Głównego Inspektora Transportu Drogowego.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...]Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazując, iż organ I instancji winien ponownie przeanalizować zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz dokładnie określić, za jakie dni oraz w stosunku do którego kierowcy przedsiębiorca nie okazał wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu.

Ponownie rozpoznając sprawę, decyzją z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] organ I instancji nałożył na wspólników spółki cywilnej "S" s.c. Z. P. J. P. karę pieniężną w wysokości 30.000 złotych z tytułu naruszenia wymienionego w lp. 11.4 pkt 1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, a polegającego na nieokazaniu wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2009 r. skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie oraz umorzenie postępowania.

Decyzją z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, wskazując, iż organ I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na niewłaściwej podstawie prawnej, bowiem winien orzekać w oparciu o przepisy prawa, które obowiązywały w momencie kontroli.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...], wydaną po ponownym rozpoznaniu sprawy, [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na wspólników spółki cywilnej "S" s.c. Z. P. J. P. karę pieniężną w wysokości 30.000 złotych z tytułu naruszenia wymienionego w lp. 1.11.11. pkt 1 lit. a) załącznika do ustawy o transporcie drogowym, a polegającego na nieokazaniu wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie.

Decyzją z dnia [...] października 2009 r., nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego z dnia [...] sierpnia 2009 r., uchylił decyzję organu I instancji w całości oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż organ I instancji powinien uzupełnić materiał dowodowy w sprawie poprzez wskazanie konkretnych dni, na które brak wykresówek w odniesieniu do konkretnego kierowcy. Jednocześnie organ I instancji winien także wskazać materiał dowodowy, na podstawie którego uznał, że w soboty, niedziele i święta kierowcy nie wykonywali pracy w charakterze kierowcy.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy w pierwszej instancji [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał w dniu [...] stycznia 2010 r. decyzję nr [...], na podstawie której - działając m.in. w oparciu o przepisy art. 92 ust. 1 pkt 2 i pkt 6, art. 92 ust. 2 pkt 2, art. 92 ust. 4, art. 93 ust. 1, ust. 1a, i ust. 3 u.t.d. (w brzmieniu obowiązującym w dniu wszczęcia postępowania administracyjnego, postępowania wyjaśniającego i wydania powyższej decyzji) w zw. z naruszeniem określonym w lp. 1.11.11. pkt 1 lit. a) załącznika do u.t.d., tj. nieokazaniem wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie - nałożył na Z. P. i J. P. - wspólników spółki cywilnej "S" s.c. Z. P. J. P. w W. karę pieniężną w wysokości 43.800 złotych, którą na podstawie art. 92 ust. 2 pkt 2 u.t.d. ograniczono do kwoty 30.000 złotych.

W uzasadnieniu, organ I instancji, wskazał, iż w trakcie kontroli nie zostały okazane wykresówki w liczbie 119 kierowcy P. B. za dni:

[...].01.2005 r., [...]/[...].01.2005 r., [...]/[...].01.2005 r., [...]/[...].01.2005 r., [...].[...]/[...].02.2005 r., [...][...].02.2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...].02.2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...].02.2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...]/[...].02. 2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...].02.

2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...]/[...].02.2005 r., [...].02.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.

2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r. [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r. [...]/[...].03.2005 r., [...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r. [...].[...]/[...].04.2005 r., [...]/[...].04.2005 r., [...]/[...].04.2005 r., [...]/[...].04.2005 r., [...].04.2005 r., [...]/[...].04.2005 r., [...]/[...].04.2005 r., [...].04.2005 r., [...]/[...].04.2005 r., [...].04.2005 r., [...].04.2005 r., [...]/[...].04.2005 r., [...].04.2005 r., [...]/[...].04.2005 r., [...].[...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.

2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r. [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.

2005 r., [...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...].05.2005 r, [...].05.2005 r., [...].[...]/[...].06.2005 r., [...]/[...].06.2005 r., [...].06.2005 r., [...].06.2005 r., [...]/[...].06.2005 r., [...].06.2005 r., [...]/[...].06.2005 r., [...]/[...].06.2005 r., [...]/[...].06.2005r., [...]/[...].06.2005 r., [...].06.2005 r., [...].06.2005 r., [...]/[...].06.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...].[...]/[...].07.2005 r., [...].07.2005 r., [...]/[...].07.2005 r., [...]/[...].07.2005 r., [...]/[...].07.2005 r., [...]/[...].05.2005 r., [...].07.2005 r., [...]/[...].07.2005 r., [...].[...].2005 r., [...]/[...].07.2005 r., [...].07.2005 r., [...].[...]/[...].08.2005 r.

Jak również wykresówki tego kierowcy za dni:

[...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...]/[...].03.2005 r., [...].[...]/[...].04.2005 r., [...]/[...].04.2005 r., [...][...].04.2005 r., [...]/[...].04.2005 r., [...].04.2005 r., [...]/[...].04.2005 r., [...]/[...].04.2005 r.

Wobec powyższego, w ocenie organu administracyjnego I instancji okazanie wykresówek po zakończonej kontroli było rażącym naruszeniem treści normy prawnej zawartej w art. 14 ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z 31.12.1985 r.), zgodnie z którą przedsiębiorstwo przechowuje wykresówki, ułożone w odpowiednim porządku, przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydaje zainteresowanym kierowcom, na ich wniosek, ich kopie. Wykresówki są okazywane lub przekazywane na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego przyjął, iż nieokazanie dokumentów (w tym przypadku wykresówek) w trakcie prowadzonej kontroli, a dopiero w toku prowadzonego administracyjnego postępowania wyjaśniającego prowadzonego po zakończonej kontroli, nie mogło zostać uznane za realizację wyżej przywołanej obowiązku prawnego. Zdaniem organu, fakt, iż skarżący dostarczył wykresówki po okresie 18 miesięcy od zakończenia kontroli nie mogło stanowić podstawy do odstąpienia od ukarania, bowiem wyczerpanie ustawowych znamion czynu zabronionego - stwierdzonego naruszenia nastąpiło poprzez nieokazanie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie, a późniejsze ich dostarczenie nie stanowiło okoliczności egzoneracyjnej wyłączającej odpowiedzialność kontrolowanego przedsiębiorcy. Organ administracyjny I instancji przyjął wyjaśnienia skarżącego, dotyczące ilości nieokazanych wykresówek i jako podstawę wymierzenia kary pieniężnej przyjął ilość wykresówek, jaką skarżący dostarczył w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego, po zakończonym już postępowaniu kontrolnym. Zdeponowanie wykresówek u pełnomocnika jednego ze wspólników spółki cywilnej i nie okazanie ich podczas kontroli było dla organu I instancji niezrozumiałe, jednakże świadczyło - w jego ocenie - jednoznacznie o fizycznym istnieniu tychże wykresówek w toku przeprowadzonej kontroli. Zatem, wbrew twierdzeniu skarżącego, wykresówki te nie zostały zalane, a [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego przyjął, iż nie okazano wykresówek faktycznie istniejących, a nie tych zalanych. Za wewnętrznie sprzeczne organ uznał wyjaśnienia skarżącego, albowiem pierwotnie twierdził on, iż wykresówki zostały zalane a następnie przedłożył je w toku ponownego rozpoznania sprawy.

Organ administracyjny wymierzając karę pieniężną ograniczył się do ilości wykresówek, które w dniu kontroli istniały bezsprzecznie i w sposób niebudzący najmniejszej wątpliwości.

Pismem z dnia [...] lutego 2010 r. skarżący J. P. wniósł odwołanie od w/w decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2010 r. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania administracyjnego, skarżący wskazał w uzasadnieniu, iż decyzja organu I instancji została wydana przy błędnie ustalonym stanie faktycznym, jak również z naruszeniem przepisów prawa. W ocenie skarżącego, organ I instancji bezzasadnie kwestionował fakt zalania pomieszczeń, w których mieściła się siedziba spółki kontrolowanego przedsiębiorcy, nie dając w tym zakresie wiary jego wyjaśnieniom. Jednocześnie skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka - zarządcy nieruchomości, na okoliczność ustalenia rozmiaru zalania i poniesionych z tego tytułu szkód. Zdaniem strony, nieprzeprowadzenie powyższego dowodu stanowi naruszenie art. 7 k.p.a., gdyż wyjaśnienie powyższej okoliczności mogłoby mieć istotne znaczenie dla sprawy. Skarżący podniósł również, iż organ I instancji nie ustosunkował się do przesłanego przez A. Sp. z o.o. rejestru za okres od [...] stycznia 2005 r. do [...] lipca 2005 r. prowadzonego dla ciągników siodłowych, znajdujących się w dyspozycji skarżącego. Rejestr ten, jak również złożone przez skarżącego wykresówki potwierdzały, w jego ocenie, iż nie było jakichkolwiek nieprawidłowości w funkcjonowaniu przedsiębiorcy, które powodowałoby naruszenie art. 92 ust. 1 u.t.d. Sam fakt nieokazania wykresówek w dniu kontroli nie skutkowało - w ocenie skarżącego - odpowiedzialnością przewidzianą w ustawie, gdyż jak wskazano w postępowaniu część wykresówek została przez skarżącego dużo wcześniej przekazana do kancelarii adwokackiej w celu sporządzenia pozwu (o czym skarżący w dniu kontroli nie pamiętał), a reszta uległa zniszczeniu po zalaniu i wraz z innymi dokumentami została zniszczona. Nadto, zdaniem skarżącego, postępowanie kontrolne trwa cały czas, nie zaś wyłącznie w okresie od [...] września 2005 r. do [...] października 2009 r. Z tego też względu skarżący uznał, że wykresówki złożone przez stronę w dniu [...] kwietnia 2007 r. (136 sztuk) powinny być ocenione przez organ. Skarżący nie zgodził się również z argumentacją organu, iż jego odpowiedzialność jest odpowiedzialnością absolutną, oderwaną od zasady winy i konkretnych okoliczności faktycznych w sprawie, albowiem – zdaniem skarżącego - nie może on odpowiadać za zdarzenia losowe, w wyniku których utracił część dokumentów, nie może również odpowiadać wówczas, gdy cel przepisów, które służą ochronie czasu pracy kierowców, został spełniony. Z tego też względu, według strony, nie ma podstaw do nakładania jakiejkolwiek kary pieniężnej, gdy nie było przekroczenia norm czasu pracy.

W wyniku rozpatrzenia odwołania, Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] maja 2010 r., nr [...], utrzymał w całości w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transport Drogowego z dnia [...] stycznia 2010 r.

W uzasadnieniu organ odwoławczy argumentował, iż mając na względzie przebieg całego dotychczasowego postępowania administracyjnego wszczętego po przeprowadzonej kontroli przedsiębiorstwa "S" s.c. Z. P. J. P., uznać nalezy, że organ I instancji nie określił prawidłowo całości okoliczności faktycznych w sprawie, które stanowiły podstawę do stwierdzenia naruszenia w postaci nieokazania wykresówki lub innego dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie, bowiem z przesłuchań kierowców jak i przesłuchania skarżącego wynika, iż w okresie kontrolnym, tj. [...] stycznia 2005 r. – [...] lipca 2005 r. na rzecz przedsiębiorcy przewozy drogowe wykonywało czterech kierowców – P. B., W. L., R. W. oraz M. K. Z powyższego wynika, zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego, iż do momentu zakończenia kontroli w przedsiębiorstwie przedsiębiorca był obowiązany udokumentować wykresówką lub dokumentem potwierdzającym fakt nieprowadzenia pojazdu każdy dzień, w którym ww. kierowcy pozostawali u niego w zatrudnieniu. Z tego też względu, w ocenie organu odwoławczego, organ I instancji niezasadnie odstąpił od stwierdzenia naruszenia lp. 1.11.11 pkt 1 lit. a) załącznika do u.t.d. w stosunku do kierowców: W. L., R. W., M. K.. Nadto, jak wskazał organ odwoławczy, w przypadku kierowcy P. B., który wykonywał przewozy w przedsiębiorstwie w całym kontrolowanym okresie, organ I instancji niezasadnie ograniczył się do wskazania, iż nieokazano wykresówek jedynie za określone dni, kiedy w istocie nie okazano wykresówek lub dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu za cały kontrolowany okres, tj. za 212 dni. Jednakże, jak wskazał w dalszej części uzasadnienia oragn odwoławczy, pomimo ograniczenia się przez organ I instancji do stwierdzenia powyższego naruszenia jedynie w stosunku do P. B., decyzję z dnia [...] stycznia 2010 r. należało utrzymać w mocy, gdyż w przedmiotowej sprawie wyczerpano przesłanki niezbędne do stwierdzenia, iż kara pieniężna nałożona za naruszenie lp. 1.11.11. pkt 1 lit. a) załącznika do ustawy o transporcie drogowym przekracza kwotę 30.000 złotych.

Odnosząc się do zarzutów skarżącego podniesionych w odwołaniu, Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził, iż w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego nie zasługiwały one na uwzględnienie.

Organ odwoławczy uznał, że z literalnego brzmienie treści naruszenia wskazanego w lp. 1.11.11. pkt 1 lit. a) załącznika do ustawy o transporcie drogowym, w brzmieniu obowiązującym w dniu kontroli - wynika, iż organ nakłada karę za "nieokazanie wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie". W związku z powyższym okazanie przez przedsiębiorcę ww. dokumentów po zakończeniu kontroli pozostawać powinno bez wpływu na dalszy tok postępowania. Organ odwoławczy podniósł, że w niniejszej sprawie postępowanie kontrolne zakończyło się wraz z wręczeniem stronie protokołu kontroli dnia [...] października 2005 r. Z powyższego wynika, zdaniem organu, iż dla sprawy nie ma znaczenia fakt okazania żądanych dokumentów w momencie postępowania administracyjnego, które wszczyna się w oparciu o ustalenia poczynione w toku kontroli.

Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził ponadto, iż bez znaczenia dla sprawy jest również argument strony o monitorowaniu swoich pojazdów przy pomocy systemu GPS, gdyż jest to jedynie dodatkowe narzędzie służące przedsiębiorcy, nie zaś ewidencja czasu pracy kierowców, prowadzona zgodnie z art. 14 cyt. rozporządzenia Rady (EWG) oraz art. 25 ustawy o czasie pracy kierowców.

Nadto organ odwoławczy wskazał, iż nie dał wiary wyjaśnieniom strony odnośnie przyczyny nieokazania wykresówek w toku kontroli. W szczególności organ podkreślił, iż w oparciu o całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, tj. przesłuchania kierowców oraz wyjaśnienia strony składane w toku toczącego się od 2005 r. postępowania - stwierdzić można, iż przedsiębiorca nie nadzorował w prawidłowy sposób czasu pracy kierowców oraz nie prowadził stosownej ewidencji. W ocenie organu II instancji, argument strony skarżącej odnośnie przyczyny nieokazania wykresówek, tj. "pęknięcie rury wodociągowej oraz zalanie wykresówek w stopniu uniemożliwiającym ich odczytanie" miał na celu uniknięcie odpowiedzialności administracyjnej. Organ odwoławczy wskazał, iż strona pismem z dnia [...] lipca 2005 r. została prawidłowo zawiadomiona o zamiarze wszczęcia kontroli w przedsiębiorstwie i sama również zawnioskowała o przesunięcie terminu kontroli na wrzesień 2005 r. Strona otrzymała również upoważnienie do przeprowadzenia kontroli z dnia [...] sierpnia 2005 r. Z powyższego wynika, iż strona miała świadomość i odpowiedni zasób czasu na przygotowanie oraz zabezpieczenie odpowiedniej dokumentacji. Organ zauważył ponadto, iż strona w dniu [...] kwietnia 2007 r. przekazała do [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego 166 sztuk wykresówek kierowcy P. B. oraz 30 wykresówek kierowcy M. K. Oznacza to, zdaniem organu odwoławczego, iż wyjaśnienia strony odnośnie zalania wykresówek nie mogą się ostać, gdyż ewidentnym w sprawie jest, iż strona posiadała część wykresówek z okresu objętego kontrolą, a mimo tego ich nie okazała, co w całkowicie niewiarygodnym świetle stawia wyjaśnienia strony odnośnie utraty wykresówek z powodu ich zalania.

Na marginesie organ odwoławczy wskazał również, iż w toku kontroli strona nie okazała żadnej innej ewidencji czasu pracy kierowców, np. list obecności, kart urlopowych, itp. W tej sytuacji, zdaniem organu, powoływanie się przez stronę na rejestr sporządzony przez firmę A. jest również bez znaczenia dla sprawy, gdyż system GPS służy monitorowaniu czynności pojazdu, a nie konkretnego kierowcy.

Ustosunkowując się do wniosku strony skarżącej o przesłuchanie w charakterze świadka Z. P., organ odwoławczy stwierdził, iż zgłoszony przez stronę dowód dotyczy okoliczności już dostatecznie wyjaśnioną innymi dowodami, a jego ewentualne uwzględnienie w obecnym stadium postępowania może mieć na celu przewleczenie sprawy. Organ wskazał, iż z tej przyczyny odmówiono uwzględnienia wniosku dowodowego strony, powołując się na treści przepisu art. 78 § 2 k.p.a.

Odnosząc się do kwestii odpowiedzialności wspólników spółki cywilnej Główny Inspektor Transportu Drogowego zauważył, iż zaskarżoną decyzją nałożono na stronę postępowania: Pana J. P. oraz Panią Z. P. - prowadzących wspólnie działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej - jedną karę administracyjną w kwocie 30.000 złotych.

Pismem z dnia [...] czerwca 2011 r., skarżący J. P., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania, skarżący zarzucił:

1) naruszenie art. 92 ust. 1 pkt. 2, 7 i 8 ustawy o transporcie drogowym - poprzez błędne zastosowanie tego przepisu i przyjęcie, że skarżący naruszył obowiązki wynikające z przepisów ustawy;

2) naruszenie art. 14 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 - przez błędne zastosowanie tego przepisu i przyjęcie, że skarżący nie posiadał wymaganych wydruków, gdy tymczasem w stanie faktycznym sprawy niesporne jest, że wydruki takie były, a jedynie zostały okazane z opóźnieniem.

W uzasadnieniu, będącym w większości powtórzeniem zarzutów zawartych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, skarżący zarzucił bezkrytyczne przyjęcie przez organ odwoławczy ustaleń pierwszoinstancyjnych, podczas gdy ustalenia stanu faktycznego nie zostały dokonane prawidłowo. Skarżący nie zgodził się także z organem odwoławczym, iż przeprowadzenie dowodu z przesłuchania zarządcy nieruchomości było niepotrzebne z uwagi na wyjaśnienie spornych okoliczności innymi dowodami. W dalszej części skargi, strona poddała w wątpliwość, czy rzeczywiście kierowcy zatrudnieni u skarżącego, naruszali obowiązujące normy w zakresie czasu pracy, gdyż jego zdaniem, czas pracy kierowców odpowiadał normom polskim, jak i europejskim, co pominęła Inspekcja Transportu Drogowego w swoich ustaleniach. Skarżący stwierdził, że wobec braku na dzień kontroli wykresówek, zaoferował dowód w postaci rejestru z monitorowania pojazdów, sporządzonego przez firmę zewnętrzną, a organy prowadzące postępowanie nie ustosunkowały się do treści tego dowodu. Skarżący podważył również interpretację przepisów dotyczących czasu trwania kontroli w przedsiębiorstwie, gdyż w jego ocenie trwa ona nadal, zatem wykresówki przedstawione w dniu [...] kwietnia 2007 r. (196 sztuk) powinny zostać ocenione przez organy obu instancji.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Należy przy tym wyraźnie zaznaczyć, iż od dnia wejścia w życie Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864), na mocy którego Polska stała się państwem członkowskim Unii Europejskiej, kontrola sądu administracyjnego obejmuje również zgodność rozstrzygnięć organów administracji publicznej z prawem wspólnotowym (prawem Unii Europejskiej), rozumianym jako całokształt dorobku prawnego Wspólnoty Europejskiej (acquis communautaire), w tym zasad ogólnych prawa wspólnotowego (prawa Unii Europejskiej), interpretowanych oraz stosowanych w sposób jednolity na całym obszarze Unii Europejskiej.

W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga J. P. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie narusza prawa.

Przedmiotowa decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] - nie naruszają zarówno przepisów prawa materialnego, wskazanych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, jak również unormowań tzw. pochodnego (wtórnego) prawa wspólnotowego, w tym w szczególności przepisów rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z dnia 31 grudnia 1985 r.; Dz.Urz. UE – polskie wydanie specjalne 07/t. 1).

Decyzje organów obu instancji nie naruszają również unormowań kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.

Zdaniem Sądu, zasądzając karę pieniężną w wysokości 30.000,- złotych organy Inspekcji Transportu Drogowego obu instancji prawidłowo uznały, że podczas kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie skarżącego, strona nie okazała upoważnionym funkcjonariuszom Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego wymaganych wykresówek lub dokumentów potwierdzających nieprowadzenie w danych dniach pojazdu przez kierowców wykonujących przewozy na rzecz skarżącego przedsiębiorcy. Główny Inspektor Transportu Drogowego, zasadnie ustalił w toku kontroli, iż zaistniałe przewinienie polegało na nieokazaniu wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu przez kierowcę P. B. (w dniach szczegółowo wskazanych w uzasadnieniu decyzji – vide: s. 6-7 zaskarżonej decyzji). Jednocześnie, jak słusznie przyjął organ odwoławczy, pomimo ograniczenia się przez organ I instancji do stwierdzenia ww. naruszenia w stosunku do powyższego kierowcy (przy odstąpieniu od jego stwierdzenia w stosunku do pozostałych trzech kierowców) wyczerpano przesłanki niezbędne do stwierdzenia, iż kara pieniężna nałożona na skarżącego, zgodnie z lp. 1.11.11. pkt 1 lit. a) załącznika do ustawy o transporcie drogowym przekroczyła kwotę 30.000 złotych.

Powyższe ustalenia - zdaniem Sądu - wynikają jednoznacznie z prawidłowo zebranego w sprawie materiału dowodowego, potwierdzonego stosownymi dokumentami, w tym przede wszystkim protokołem z przeprowadzonej w przedsiębiorstwie skarżącego kontroli.

W ocenie Sądu, stwierdzić należy na wstępie, iż przedsiębiorca na podstawie art. 14 ust. 2 cyt. rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 ma obowiązek przechowywania wykresówek i wydruków w porządku chronologicznym oraz czytelnej formie przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydaje ich kopie zainteresowanym kierowcom, na ich wniosek. Przedsiębiorca ma obowiązek wydawać kopie danych wczytanych z kart kierowców oraz ich wykresówki na papierze. Wykresówki, wydruki oraz wczytane dane okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych. Przepis wskazuje, iż celem nałożenia na przedsiębiorcę takiego obowiązku jest, w przypadku kontroli w siedzibie przedsiębiorcy, okazanie lub doręczenie niniejszej dokumentacji przedstawicielowi służb kontrolnych. Art. 15 ust. 1 ww. rozporządzenia wskazuje na obowiązek odpowiedniego zabezpieczenia wykresówek lub kart kierowcy.

Zdaniem Sądu, przepisy te nie wskazują wyraźnie sposobu przechowywania ww. dokumentów. Przepisy rozporządzenia wprowadzają jedynie ogólny obowiązek zabezpieczenia dokumentów – niewypełnienie tego obowiązku skutkuje nałożeniem kary administracyjnej bez względu na istnienie lub nieistnienie winy przedsiębiorcy.

Należy zaznaczyć, iż w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych jednoznacznie przyjmuje się, iż finansowa odpowiedzialność administracyjno-karna co do zasady ma charakter obiektywny i opiera się na samym fakcie naruszenia (tak m.in.: D. Szumiło-Kulczycka, Prawo administracyjno-karne, Zakamycze, Kraków 2004, s. 150 i powołana tam uchwała Sądu Najwyższego z dnia 5 września 1995 r., III AZP 16/95, a także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 1998 r., IV SA 1792/96, wyrok NSA z dnia 7 grudnia 1994 r., SA/Lu 49/94, czy też wyrok NSA z dnia 5 czerwca 2001 r., III SA 2661/00).

Podnieść należy, że z uwagi na dolegliwość finansową, kary orzekane przez sądy wykazują podobieństwo do kar pieniężnych nakładanych przez organy administracji. Istota tkwi jednakże w odmiennych funkcjach, które spełniają obie formy represji państwa. Kara administracyjna nie jest bowiem odpłatą za popełniony czyn, lecz stanowi środek przymusu służący zapewnieniu realizacji wykonawczo-zarządzających zadań administracji.

W konsekwencji należy przyjąć, iż istotą kary administracyjnej jest przymuszenie do respektowania nakazów i zakazów. Proces wymierzania kar pieniężnych należy zatem rozstrzygać w kontekście stosowania instrumentów władztwa administracyjnego. Kara ta nie jest konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz skutkiem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem, co sprawia, że ocena stosunku sprawcy do czynu nie mieści się w reżimie odpowiedzialności obiektywnej. Dlatego też - co do zasady - bez znaczenia są okoliczności, skutkiem których przedsiębiorca dopuścił się nieprawidłowości, albowiem organy administracji nie są upoważnione do ustalania i oceny przyczyn powstałych naruszeń prawa, lecz mają za zadanie jedynie stwierdzenie zaistniałych skutków.

Pewien wyłom od generalnej zasady odpowiedzialności przedsiębiorcy przyjętej w ustawie o transporcie drogowym przewidują wprawdzie przepisy art. 92a ust. 4 i art. 93 ust. 7 tej ustawy, jednakże – zdaniem Sądu - brak było podstaw do ich zastosowania w niniejszej sprawie.

W związku z powyższym, również w niniejszej sprawie okoliczność zaistnienia winy przedsiębiorcy nie była brana pod uwagę przez organy Inspekcji Transportu Drogowego, a zatem podstawą wymierzenia kary było niedopełnienie obowiązku przechowywania stosownych dokumentów. W ocenie Sądu, organy prawidłowo przyjęły, iż w tej sprawie nie ciążył na nich obowiązek badania przyczyn, które leżą u podstawy naruszeń, a jedynie w wyniku stwierdzonych naruszeń miały obowiązek nałożyć na przedsiębiorcę karę pieniężną przewidzianą w załączniku do ustawy o transporcie drogowym. Zatem, w opinii Sądu, organy nie miały obowiązku przeprowadzenia dowodu (celem wykazania wystąpienia lub niewystąpienia winy przedsiębiorcy w kwestii przechowywania przedmiotowych dokumentów) z przesłuchania zarządcy nieruchomości na okoliczność ustalenia rozmiaru zalania pomieszczeń, w których mieściła się siedziba przedsiębiorstwa skarżącego, o których przesłuchanie wnioskowała strona w swoich pismach w toku postępowania administracyjnego.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 cyt. rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od momentu, w którym go przejmują.

Stosownie do treści art. 15 ust. 7 lit. c) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, upoważniony funkcjonariusz służb kontrolnych może sprawdzić przestrzeganie przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006, analizując wykresówki, wyświetlone lub wydrukowane dane zapisane przez urządzenie rejestrujące lub przez kartę kierowcy, lub, jeśli ich brak, analizując wszelkie inne dokumenty pomocnicze, usprawiedliwiające nieprzestrzeganie przepisów, takie jak określone w art. 16 ust. 2 i 3.

Z powyższych przepisów unijnych jednoznacznie wynika, iż - co do zasady - każdy przedsiębiorca, prowadzący przewozy drogowe niezwolnione z obowiązku posiadania urządzenia rejestrującego, zobowiązany jest do przechowywania w siedzibie przedsiębiorstwa wykresówek.

Zdaniem Sądu bezsporne jest, iż podczas kontroli w przedsiębiorstwie, pracodawca powinien być w stanie udokumentować każdy dzień pracy zatrudnionego przez siebie kierowcy.

Należy zatem stwierdzić, iż skarżący J. P. miał obowiązek – a czego nie dopełnił - udokumentować na żądanie funkcjonariuszy Inspekcji Transportu Drogowego, każdy dzień pracy zatrudnianych kierowców, w pierwszej kolejności przy pomocy wykresówek lub danych z karty kierowcy, a w przypadku ich braku - przy pomocy wszelkich innych dokumentów, a więc zaświadczeń, o których mowa w art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców, ale również np. ewidencji czasu pracy, planu pracy, czy też wniosków urlopowych.

W konsekwencji Sąd uznał, że skoro z akt sprawy wynika jednoznacznie, iż podczas kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie skarżącego, strona nie okazała upoważnionym funkcjonariuszom Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego 119 sztuk wymaganych wykresówek lub dokumentów potwierdzających nieprowadzenie w danych dniach pojazdu przez kierowcę P. B. wykonującego przewozy - w okresach szczegółowo wskazanych w decyzji - organ prawidłowo określił naruszenie i w związku z powyższym na podstawie ustawy o transporcie drogowym zasadnie wymierzył karę pieniężną w łącznej wysokości 35.700 złotych, która jedynie z uwagi na ustawowe ograniczenie, zawarte w art. 92 ust. 2 pkt 2 u.t.d., zmniejszona została do wysokości 30.000 złotych.

Ustosunkowując się do zarzutów strony skarżącej związanych z kwestionowaniem przez organy Inspekcji Transportu Drogowego informacji o zniszczeniu wykresówek w trakcie zalania pomieszczeń, w których znajdowała się siedziba przedsiębiorstwa skarżącego, należy na wstępie wskazać, iż w świetle przepisu art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 k.p.c., rolą sądu administracyjnego jest dokonanie oceny materiału dowodowego w oparciu o zasady wiedzy, doświadczenia życiowego i logiki.

Kierując się wspomnianymi zasadami logiki i doświadczenia życiowego, Sąd uznał, że trudno dać wiarę wyjaśnieniom strony skarżącej odwołującym się do faktu rzekomego zniszczenia wykresówek w trakcie awarii rury wodociągowej, tym bardziej, jeśli weźmie się pod uwagę fakty znane Sądowi ex officio, iż w wielu podobnych sprawach, toczących się przed tutejszym Sądem, skarżący przedsiębiorcy, usprawiedliwiając brak posiadania dużej ilości wykresówek, powołują się na utratę owych dokumentów w wyniku niewiarygodnie tajemniczych kradzieży, pożarów, czy też powodzi, co czyni mało wiarygodnymi ich wyjaśnienia.

Niemniej, niezależnie od powyższego, należy – zdaniem Sądu - bardzo wyraźnie podkreślić, że w świetle unormowań unijnych oraz przepisów krajowych, w tym przede wszystkim art. 93 ust. 7 u.t.d. - okoliczność, iż wskazane przez stronę zjawisko lub czyn (vide: awaria kanalizacji, pożar, czy też powódź lub kradzież wykresówki) został zgłoszony organom ścigania, straży pożarnej, a następnie organom Inspekcji Transportu Drogowego, nie ma jakiegokolwiek istotnego wpływu na wynik postępowania.

Zdarzeń losowych typu powódź, pożar, kradzież z włamaniem, itp. nie można wprawdzie z oczywistych względów przewidzieć, ale można poczynić odpowiednie kroki, aby zmniejszyć ryzyko ich wystąpienia, tym bardziej, jeśli mamy do czynienia z przedsiębiorcą, który jest profesjonalistą, od którego można wymagać należytej staranności przy wykonywaniu przez niego działalności gospodarczej.

Strona w niniejszej sprawie nie wykazała owych okoliczności wyłączających możliwość ukarania jej za stwierdzone w toku postępowania kontrolnego naruszenia.

W tym miejscu wymaga wyraźnego zaznaczenia, iż jak słusznie przyjął Główny Inspektor Transportu Drogowego, wyjaśnienia skarżącego złożone zarówno w toku całego postępowania administracyjnego jak i w skardze są wewnętrznie sprzeczne. Jak wynika z zeznań skarżącego złożonych w dniu [...] października 2005 r. (vide: akta administracyjne - k. 132) "(...)wykresówki składowałem w pokoju opisanym jako księgowość. Wykresówki te były posegregowane i leżały na podłodze w specjalnym pojemniku", w dalszej części zeznał on także, iż wykresówki te zostały zalane w wyniku pęknięcia rury oraz nie nadawały się do odczytu. Tymczasem w dniu [...] kwietnia 2007 r. skarżący przekazał 166 sztuk wykresówek P. B. oraz 30 wykresówek M. K. (powyższe potwierdził również w złożonej skardze, domagając się ich uwzględnienia).

Zatem, w ocenie Sądu, wyjaśnieniom skarżącego dotyczącym zalania wykresówek z kontrolowanego okresu, nie można w ogóle dać wiary, gdyż ewidentnym jest, iż skarżący posiadał część wykresówek z okresu objętego kontrolą, a mimo tego ich nie okazał, co całkowicie niewiarygodnym czyni jego wyjaśnienia odnośnie utraty wykresówek z powodu zalania siedziby przedsiębiorstwa.

Bez znaczenia – wobec tak zaistniałego stanu sprawy - zdaniem Sądu pozostaje okoliczność nieprzesłuchania świadka - zarządcy nieruchomości na okoliczność ustalenia rozmiarów zalania siedziby przedsiębiorstwa skarżącego, albowiem zeznania te nie mogły sanować braków w dokumentacji pracy kierowców.

Na marginesie wskazać również należy, iż w toku kontroli skarżący nie okazał żadnej innej ewidencji czasu pracy kierowców, np. list obecności, kart urlopowych itp.

Według Sądu, powoływanie się przez skarżącego na rejestr sporządzony przez firmę A. Sp. z o.o. jest również bez znaczenia dla sprawy, gdyż system GPS służy monitorowaniu czynności pojazdu, zatem jest to jedynie dodatkowe narzędzie służące usprawnieniu pracy przedsiębiorcy, nie jest on jednak ewidencją czasu pracy kierowców, prowadzoną zgodnie z art. 14 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 oraz art. 25 ustawy o czasie pracy kierowców.

Odnosząc się do twierdzeń skarżącego dotyczących czasu trwania kontroli, a co za tym idzie - okazania przez niego w trakcie postępowania administracyjnego wykresówek, Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, w całej rozciągłości podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 2008 r., sygn. akt II GSK 153/08, iż "(...) działania kontrolne przeprowadzane przez służby Inspekcji Transportu Drogowego uregulowane zostały w rozdziale 9 i 10 ustawy o transporcie drogowym, a dodatkowo w rozdziale 11 dotyczącym kar pieniężnych. Zawarte we wskazanych rozdziałach przepisy, określając przedmiotowo zadania kontrolne Inspekcji oraz kompetencję jej organów, wyszczególniając podmioty podlegające kontroli Inspekcji, precyzując tryb dokonywania kontroli oraz obowiązki, jakie spoczywają na kontrolowanych podmiotach pozwalają przyjąć, że procedura kontrolna dotycząca materii wykonywania transportu drogowego znalazła swoje wyczerpujące, odrębne i niezależne od przepisów kpa uregulowanie (...)". Wymaga zatem podkreślenia, iż przepisy k.p.a. w zakresie postępowań dotyczących transportu drogowego znajdują pełne zastosowanie z chwilą ewentualnego wszczęcia postępowania administracyjnego wobec podmiotu wykonującego przewóz drogowy. Postępowanie administracyjne wszczyna się, gdy w wyniku zakończonej kontroli zostaną stwierdzone naruszenia sankcjonowane przepisami załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Należy również podnieść, iż czas kontroli w przedsiębiorstwie, tzn. czynności kontrolnych, określony w art. 83 ustawy z dnia z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz. U. Nr 220, poz. 1447 ze zm.) jest okresem podlegającym wpisowi do książki kontroli przedsiębiorcy. Natomiast czas trwania późniejszego postępowania administracyjnego nie może być traktowany, jako czas trwania kontroli w przedsiębiorstwie. Innymi słowy, skarżący zobowiązany był do okazania stosownych dokumentów (wykresówek) w czasie trwania kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie, a nie w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego, wszczętego na skutek jej przeprowadzenia.

Ponadto, jak słusznie wskazał organ odwoławczy, podkreślić trzeba, że z literalnego brzmienie treści naruszenia lp. 1.11.11. pkt 1 lit. a) załącznika do ustawy o transporcie drogowym, w brzmieniu obowiązującym w dniu kontroli – wynika jednoznacznie, iż organ nakłada karę za "nieokazanie wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie". W związku z powyższym, okazanie przez przedsiębiorcę ww. dokumentów po zakończeniu kontroli pozostawać musi bez wpływu na dalszy tok postępowania.

Za bezzasadny Sąd uznał również zarzut skargi, iż w przedmiotowej sprawie nałożono de facto dwie decyzje administracyjne, bowiem z sentencji zaskarżonej decyzji nie wynika, jak podniósł skarżący, że nałożona kara pieniężna dotyczy solidarnie obojga wspólników spółki cywilnej "S" s.c. Z. P. J. P.

W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, iż z unormowania zawartego w przepisach art. 92 ust. 1 i 2 u.t.d. wynika, że przedmiotem sprawy administracyjnej jest nałożenie kary pieniężnej za wszystkie naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli. Niezależnie od stwierdzonej liczby naruszonych przepisów będzie to jedna sprawa administracyjna załatwiana jedną decyzją administracyjną określającą karę pieniężną, na którą będą się składać kary za poszczególne naruszenia. Za przyjęciem takiej wykładni omawianego przepisu przemawia także art. 92 ust. 2 u.t.d., który ogranicza sumę kar pieniężnych nakładanych podczas jednej kontroli. Zważywszy, że ustawodawca nie przewidział żadnego trybu ustalania "łącznej kary pieniężnej", to przy założeniu wielości spraw administracyjnych załatwianych odrębnymi decyzjami przestrzeganie zakazu przekroczenia określonej w art. 92 ust. 2 u.t.d. sumy kar pieniężnych byłoby w praktyce niemożliwe (por. wyroki NSA z dnia 11 kwietnia 2008 r., II GSK 29/08 oraz z dnia 30 czerwca 2009 r., II GSK 1049/08, czy też z dnia 14 lipca 2009 r., II GSK 1091/08).

Zdaniem Sądu, wskazaną regułę należy zastosować odpowiednio do wspólników spółki cywilnej, pomimo iż wspólnicy spółki cywilnej, jako osoby fizyczne, w myśl art. 4 ust. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, są traktowani jako oddzielni przedsiębiorcy w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej. Fakt, że wspólnicy spółki cywilnej są oddzielnymi przedsiębiorcami nie oznacza jednak, że należy wydać tyle decyzji administracyjnych ilu jest wspólników w spółce. Takie rozumienie odpowiedzialności administracyjnej wspólników spółki cywilnej naruszałoby art. 92 ust. 2 u.t.d. Ponadto, stosownie do art. 864 k.c., za zobowiązania spółki wspólnicy odpowiedzialni są solidarnie. Nie ulega też wątpliwości, że solidarna odpowiedzialność wspólników dotyczy również odpowiedzialności za zobowiązania publicznoprawne.

Zaznaczyć należy, że również ustawa o transporcie drogowym w żadnym z przepisów nie przyznaje spółce cywilnej, w dziedzinie transportu drogowego, zdolności prawnej ani zdolności sądowej. Wskazana ustawa posługuje się pojęciem przedsiębiorcy, a jak wskazano wyżej, przedsiębiorcami są wspólnicy spółki cywilnej, a nie sama spółka. Brak zatem przepisów prawa, które przyznawałyby spółce cywilnej osobowość prawną oraz brak przepisów prawa, które przyznawałyby spółce cywilnej zdolność prawną, mimo braku osobowości prawnej, w sprawach z dziedziny transportu drogowego.

W konsekwencji spółki cywilne nie mają zdolności sądowej w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym. Ponieważ przedsiębiorcami, zgodnie z ustawą o swobodzie działalności gospodarczej są wspólnicy spółki cywilnej, to oni, jako przedsiębiorcy, związani umową spółki cywilnej, mogą występować jako strona postępowania administracyjnego, a następnie, jako strona postępowania sądowego. Pogląd powyższy utrwalony jest w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 29 listopada 2005 r., I OSK 106/06, wyrok NSA z dnia 28 marca 2008 r., II GSK 5/08, a także wyrok NSA z dnia 15 maja 2008 r., II GSK 115/08).

Z zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym (art. 10 k.p.a.) wynika obowiązek organu ustalenia z urzędu stron danego postępowania, powiadomienia stron o wszczęciu postępowania, a także doręczenia wszystkim podmiotom będącym stronami wydanych w sprawie rozstrzygnięć.

Analiza akt administracyjnych niniejszej sprawy, jednoznacznie wskazuje, iż organy Inspekcji Transportu Drogowego powyższych obowiązków dopełniły. Zdaniem Sądu, brak zamieszczenia w komparycji zaskarżonej decyzji – prawidłowo skierowanej do obojga wspólników - adnotacji, iż kara pieniężna została nałożona na wspólników spółki cywilnej "S" s.c. Z. P. J. P. solidarnie, nie stanowi naruszenia, które pociągałoby za sobą konieczność jej uchylenia.

W ocenie Sądu, należy w konsekwencji uznać, iż organy Inspekcji Transportu Drogowego obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że organy oparły swoje rozstrzygnięcia na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny.

Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w spornych decyzjach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.