Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2263/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6162 Scalanie i wymiana gruntów
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 156 par 1, 145 par 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2014 r. sprawy ze skargi L. M. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...].07.2013 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi rozpoznając odwołanie wniesione od decyzji Wojewody [...] z dnia [...].06.2005 r., odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Zarządu Gminy [...] z dnia [...].09.1999 r., zatwierdzającej projekt scalenia gruntów wsi G., gm. K.

1. utrzymał w mocy tę decyzję w części dotyczącej gruntów wydzielonych w wyniku scalenia L. M.,

2. uchylił ją w pozostałej części i w tej części umorzył postępowanie I. instancji.

Rozstrzygnięcie to zapadło w następującym stanie sprawy.

Kierownik Urzędu Rejonowego w Z. postanowieniem z dnia [...].09.1996 r. wszczął postępowanie scaleniowe części gruntów wsi G.. Wojewoda [...] utrzymał je w mocy postanowieniem z dnia [...].11.1996 r. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku wyrokiem z dnia 26.11.1997 r. sygn. akt SA/Bk 1472/96 oddalił skargę na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...].11.1996 roku.

Postępowaniem scaleniowym objęto wówczas m.in. grunty stanowiące działki nr [...] i nr [...], o łącznej powierzchni 0,9640 ha i wartości szacunkowej 6747 jednostek szacunkowych, należące do L. M.. W wyniku scalenia, L. M. otrzymał grunty stanowiące działkę nr [...], o pow. 0,8875 ha i wartości 6212 j. szacunkowych. Z tytułu wydzielenia, ze względów technicznych, gruntów o niższej wartości szacunkowej, dla L. M. ustalono dopłatę w wysokości 332 zł.

Projekt scalenia gruntów wsi G. opracowany na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 1989 r. Nr 58, poz. 349 ze zm.), został zatwierdzony decyzją Zarządu Gminy K. z dnia [...].09.1999 r. nr [...].

L. M. wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nieważności wymienionej decyzji Zarządu Gminy K., podając między innymi fakt niewydzielenia w toku prowadzonego postępowania scaleniowego pełnego należnego ekwiwalentu zamiennego i zastosowania niewspółmiernie niskiej dopłaty w stosunku do posiadanych przez niego gruntów przed scaleniem.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].06.2005 r. nr [...], odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Zarządu Gminy K. z dnia .09.1999 r. L. M. wniósł odwołanie do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi żądając jej uchylenia i orzeczenia, że decyzja Zarządu Gminy K. została wydana z rażącym naruszeniem prawa lub uchylenia decyzji Wojewody [...] i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Skarżący podniósł, że:

- nie mógł zapoznać się z postanowieniem dotyczącym wszczęcia postępowania scaleniowego, gdyż nie było ono wywieszone na tablicy ogłoszeń, której we wsi nie było i nadal nie ma;

- protokół z dnia [...].12.1996 r. został sporządzony w terminie miesiąca od przeprowadzonego zebrania. Brak też jest listy obecności uczestników scalenia z tego zebrania;

- na liście obecności uczestników scalenia z zebrania mającego miejsce w dniu [...].10.1998 r., dwukrotnie wpisana jest ta sama osoba (E. G.), w związku z tym lista obecności powinna zawierać 13, a nie 14 osób;

- protokół sporządzony z zebrania z dnia [...].07.1999 r. zawiera podpis E. G. oraz K. S., którzy byli do tego nieuprawnieni;

- protokół z zebrania z dnia [...].08.1999 r., na którym zatwierdzono zasady szacunku gruntów zawiera dwukrotny podpis E. G. oraz osoby nie będącej uczestnikiem scalenia K. S.;

- w protokole z dnia [...] września 1999 r. widnieje podpis I. W., nie będącego członkiem rady uczestników scalania;

- na liście obecności z zebrania, które odbyło się w dniu [...].11.1999 r., widnieje podpis K. S., a więc osoby nieuprawnionej;

- na przedscaleniowej działce skarżącego, w trakcie trwającego postępowania scaleniowego, znajdowały się dwie olchy, które nie zostały objęte szacunkiem, w związku z tym nie otrzymał za nie dopłaty pieniężnej;

- powinien otrzymać dopłatę pieniężną w wysokości 560 zł, gdyż z protokołu z dnia [...].10.1998 r. wynika, że 1 ha gruntów został oszacowany na kwotę 7000 zł, a on otrzymał jedynie 332 zł;

- również w odniesieniu do innych uczestników scalenia postępowanie scaleniowe zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów prawa.

Rozpatrując wniesione odwołanie organ odwoławczy nie podzielił tej argumentacji.

Stwierdził, że przedmiotowa decyzja Wojewody [...] z dnia [...].06.2005 r. wykracza poza żądanie wniosku. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że rozpatruje "złożony przez L. M. wniosek o unieważnienie decyzji zatwierdzającej projekt scalenia gruntów, w odniesieniu do jego gospodarstwa", a rozstrzygnięcie tej decyzji Wojewody [...] odnosi się do całości decyzji Zarządu Gminy K.. W związku z tym Minister decyzję Wojewody [...] w części wykraczającej poza wniosek uchylił i w tej części umorzył postępowanie I. instancji.

Odnosząc się do zarzutów skarżącego organ odwoławczy wyjaśnił, że:

- jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru L. M. w dniu [...].09.1996 r. odebrał postanowienie Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. z dnia [...].09.1996 roku o wszczęciu postępowania scaleniowego. Ponadto na zebraniu uczestników scalenia w dniu [...].12.1996 r. odczytano postanowienie Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. z dnia [...].09.1996 roku oraz postanowienie Wojewody [...] z dnia [...].11.1996 r., a także wywieszono je na okres 14 dni w lokalu Urzędu Gminy w K. oraz wyłożono u sołtysa wsi G.. Wyłożenie postanowienia u sołtysa z powodu braku tablicy ogłoszeń we wsi jest również zwyczajowo przyjętym w danej miejscowości sposobem publicznego ogłaszania;

- w żadnym razie nie można uznać, że brak listy obecności z zebrania, które odbyło się w dniu [...].12.1996 r., świadczy o naruszeniu przepisów ustawy o scalaniu i wymianie gruntów. Sporządzanie z każdego zebrania ogólnego protokołu i dołączenie do niego listy obecności z zebrania świadczy, że postępowanie scaleniowe zostało przeprowadzone z należytą starannością;

- lista obecności uczestników scalenia z zebrania mającego miejsce w dniu [...].10.1998 r., na którym wybrana została rada uczestników scalenia oraz ustalone zasady szacunku gruntów objętych scaleniem wskazuje, że w zebraniu uczestniczyła co najmniej połowa liczby uczestników scalenia. Oznacza to tym samym, że ustalone zasady szacunku gruntów objętych scaleniem nie naruszyły rażąco przepisu art. 13 ust. 2 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, który stanowi że uchwały podejmowane w tej sprawie powinny zapadać większością trzech czwartych głosów w obecności co najmniej połowy liczby uczestników scalenia;

- protokół z zebrania mającego miejsce w dniu [...].07.1999 r., na którym podjęto uchwałę w sprawie drogi nr [...] oraz zaznajomiono uczestników scalenia z wynikami szacunku porównawczego gruntów, nie zawiera podpisów E. G.i K. S.. Ich podpisy znajdują się na liście obecności uczestników scalenia na zebraniu w dniu [...].07.1999 r., stanowiącej załącznik do wymienionego protokołu. Z listy obecności wynika, że w zebraniu uczestniczyła co najmniej połowa liczby uczestników scalenia, a zatem nie naruszono rażąco przepisu art. 13 ust. 2 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów. Ponadto, zgodnie z przepisem art. 12 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów wyniki oszacowania gruntów ogłoszono na zebraniu uczestników scalenia, zwołanym przez Zarząd Gminy w K., a następnie w dniach [...] lipca – [...] sierpnia 1999 r. udostępniono je do publicznego wglądu w lokalu u sołtysa wsi;

Kolejnych, podniesionych okoliczności nie można, w ocenie organu odwoławczego, uznać za wskazujące na rażące naruszenie przepisów ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, mogłyby być podnoszone w postępowaniu zwykłym;

- z dokumentacji sporządzonej w wyniku postępowania scaleniowego, np. w warunkach objęcia w posiadanie gruntów wydzielonych w wyniku scalenia, opracowanych w dniu [...].08.1999 r. przy udziale zainteresowanych nie wynika, aby na działkach L. M. wniesionych do scalenia, jak również na całym obszarze objętym scaleniem, występowały jakiekolwiek przynależności gruntowe, które nie zostały oszacowane. Jeżeli skarżący jest w posiadaniu dokumentów, z których wynika, że w trakcie trwającego postępowania scaleniowego na jego przedscaleniowych działkach znajdowały się dwie olchy, które nie zostały objęte szacunkiem, może na argument ten powołać się żądając wznowienia postępowania, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Przepis ten stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nową okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu. wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Przesłanka ta nie może być natomiast brana pod uwagę w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej;

- jak wynika z rejestru szacunku pomiarowo-klasyfikacyjnego po scaleniu oraz z decyzji Zarządu Gminy K. z dnia [...].09.1999 r. L. M. w wyniku scalenia, ze względów technicznych, wydzielono grunty o niższej wartości szacunkowej o 535 j. sz. w stosunku do gruntów wniesionych do scalenia. Wielkość 535 j. sz. wyrażona w procentach wynosi 7,9%. Zgodnie z przepisem art. 8 ust 2 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów w wypadkach, gdy ze względów technicznych, nie jest możliwe wydzielenie gruntów o równej wartości szacunkowej, stosuje się dopłaty pieniężne. Dopłaty te przysługują za różnicę wartości szacunkowej przekraczającą 3%. Stosując wskazany przepis, za różnicę wartości szacunkowej 4,9%, na rzecz L. M. ustalono dopłatę pieniężną w wysokości 332 zł;

- L. M. nie posiada interesu prawnego w podnoszeniu ewentualnych błędów przeprowadzonych w wyniku scalenia, w odniesieniu do gruntów wydzielonych innym uczestnikom scalenia.

W wyniku przeprowadzonej analizy podniesionych zarzutów Minister stwierdził brak przyczyn, które mogłyby stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji Zarządu Gminy K. z dnia [...].09.1999 r., zatwierdzającej projekt scalenia gruntów wsi G., gmina K., powiat z., w części dotyczącej gruntów wydzielonych w wyniku scalenia L. M.

We wniesionej skardze L. M. zarzucił Ministrowi naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie przepisów poprzez przyjęcie, że postępowanie scaleniowe prowadzone było z należytą starannością, a nie w sposób niezgodny z prawem, podczas gdy wydana decyzja scaleniowa została "obarczona" istotnymi wadami wskazanymi w art. 156 § 1 pkt. 1-7 K.p.a. Zdaniem skarżącego, przy prowadzonym scaleniu, nastąpiły rażące błędy. Wyraził wątpliwość, czy organ prowadzący postępowanie scaleniowe zapewnił udział w nim jego żonie. Zauważył też długotrwałość prowadzonego postępowania nieważnościowego, co nie służy zasadzie pogłębiania zaufania obywateli wobec działań organów administracji.

Zakwestionował ustalenia organu, że postanowienie Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. z dnia [...].09.1996 r. oraz postanowienie Wojewody [...] z dnia [...].11.1996 r. zostały wywieszone na okres 14 dni w lokalu Urzędu Gminy w K. oraz u sołtysa wsi G.. Stwierdził, że sołtys nigdy nie posiadał tablicy ogłoszeń, a on był z sołtysem skonfliktowany. Wyraził wątpliwość, czy na zebraniu przeprowadzonym w dniu [...].10.1998 r., na którym wybrana została rada uczestników scalenia, uczestniczyła co najmniej połowa liczby uczestników scalenia skoro jedna osoba została wpisana dwukrotnie. Skarżący zarzucił także brak szczegółowego odniesienia się do podniesionego przez niego zarzutu, złożenia podpisów przez osoby do tego nieuprawnione (E. G. i K. S.) oraz skwitowanie to brakiem rażącego naruszenia przepisów ustawy o scaleniu i wymianie gruntów. W ocenie skarżącego, Minister nie zwracał uwagi na zarzuty wywiedzione w odwołaniu, tylko śledził dokumentację sporządzoną w wyniku postępowania scaleniowego. W oparciu o nią nie stwierdził, aby na działkach L. M., wniesionych do scalenia, występowały przynależności gruntowe, które nie zostały oszacowane. Skarżący twierdził natomiast, że na jego obszarze objętym scaleniem, znajdowały się dwie 100-letnie olchy, ścięte przez nowego nabywcę po scaleniu, w związku z czym prowadzone było postępowanie w sprawie kradzieży tych drzew. Zakwestionował wysokość otrzymanej dopłaty. Nie zgodził się także z twierdzeniem organu, że nie posiada interesu prawnego w odniesieniu do gruntów wydzielonych w wyniku scalenia innym uczestnikom scalenia.

W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Skarga nie została oparta na uzasadnionych podstawach.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Należy nadto zauważyć, iż w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jednocześnie trzeba mieć na uwadze, że w myśl art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm., zwanej dalej Przepisami wprowadzającymi) ocena prawna wyrażona w orzeczeniu NSA, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r. wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie (...) były przedmiotem zaskarżenia. Z kolei art. 153 P.p.s.a. stanowi, że ocena prawna co do dalszego postępowania wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie (...) było przedmiotem zaskarżenia.

Przywołanie wskazanych przepisów, zwłaszcza odnoszących się do znaczenia w sprawie prawomocnych wyroków NSA oraz WSA, podyktowane było faktem, że skarżący starał się uprzednio, w różnych trybach, podważyć zasadność i prawidłowość prowadzenia przedmiotowego scalenia.

Na wstępie należy zauważyć, że w kwestii prawidłowości wszczęcia owego postępowania scaleniowego i objęcia nim byłych terenów należących do skarżącego, wypowiedział się już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 26.11.1997 r., sygn. akt SA/Bk 1472/96. Oddalając skargę, podzielił stanowisko organu, że tereny należące do Z. i L. M. winny być objęte przedmiotowym scaleniem. Wskazał, że wymaga tego przeprowadzona regulacja korytarza rzeczki D.. Na jednej z byłych ich działek urządzony został basen przeciwpożarowy, a na drugiej znajduje się nowy przebieg koryta rzeczki D. (działka [...]), przecinając tę działkę. Sąd ten stwierdził także, iż owo postępowanie scaleniowe wszczęte zostało na wniosek większości właścicieli gospodarstw rolnych, położonych na projektowanym obszarze scalenia, których łączny obszar gruntu przekraczał połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia (2, 24 ha na łączną pow. 3,21 ha). Ustalone wówczas kwestie, przyznane przez NSA nie mogą zatem być obecnie podważane.

Poddając analizie materiały archiwalne z przeprowadzonego scalenia zauważyć należy, iż państwo M. bojkotowali przeprowadzane scalenie nie biorąc w nim udziału, mimo prawidłowych zawiadomień. Nie chcieli przyjąć kwoty przyznanej dopłaty (złożona została do depozytu sądowego). Nie wzięli też udziału we wprowadzeniu uczestników scalenia w posiadanie nowych gruntów ([...].11.1999 r.).

Decyzja Zarządu Gminy K. z dnia [...].09.1999 r., zatwierdzającą projekt scalenia gruntów wsi G., gm. K., stała się ostateczna. Wówczas to dopiero skarżący wniósł o wznowienie tego postępowania. Twierdził, że nie brał w nim udziału, bo był skłócony z sołtysem, w którego mieszkaniu odbywały się narady scaleniowe. Przyznana mu kwota 332 zł dopłaty za 10 arów była, w jego ocenie, zbyt mała i nie odzwierciedlała rzeczywistej wartości ziemi. Organy obu instancji odmówiły wznowienia, zaznaczając że skarżący był prawidłowo powiadamiany o czynnościach postępowania scaleniowego, lecz z własnej winy nie brał w nich udziału. Stanowisko to podzielił NSA oddalając skargę na odmowę wznowienia wyrokiem z dnia 14.02.2002 r., sygn. akt SA/Bk 1352/01.

Postępowanie nieważnościowe tyczące przedmiotowej decyzji Zarządu Gminy K. z dnia [...].09.1999 r. rozpoczęło się [...].05.2002 r. W jego trakcie zmieniały się poglądy na kwestię właściwości organów je prowadzących. Początkowe decyzje odmowne w postępowaniu nieważnościowym - Wojewody [...] oraz Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, na skutek skargi wywiedzionej do NSA przez skarżącego, w trybie autokontroli Minister uchylił i umorzył postępowanie przed I. instancją, wskazując na właściwość Samorządowego Kolegium Odwoławczego (decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...].01.2003 r.). Prawidłowość zastosowania owej autokontroli potwierdził WSA w Warszawie w prawomocnym wyroku oddalającym skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...].01.2003 r. (wyrok WSA z 24.08.2004 r., sygn. akt 6 IISA 1152/03).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało się za niewłaściwe w sprawie, z uwagi na zmianę obowiązujących przepisów. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].06.2005 r., odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Zarządu Gminy [...] z dnia [...].09.1999 r., zatwierdzającej projekt scalenia gruntów wsi G., gm. K.. L. M. wniósł odwołanie.

Spór kompetencyjny co do właściwości organu odwoławczego postanowieniem z 21.05.2012 r., sygn. akt II OW 170/11 rozstrzygnął Naczelny Sąd Administracyjny. Jako organ właściwy w sprawie wskazał Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Wobec tego skład obecnie orzekający w niniejszej sprawie stwierdza, że decyzje obu instancji wydane zostały przez organy właściwe w sprawie.

Prowadzenie postępowania nieważnosciowego w celu dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, wydanej w trybie zwykłym, poddane winno być specyficznym regułom. Instytucja stwierdzenia nieważności stanowi wyjątek od ogólnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 K.p.a.). Należy przy tym mieć na względzie, że zaistnienie przesłanek stwierdzenia nieważności ocenia się według stanu faktycznego i prawnego sprawy istniejącego w dacie wydania kwestionowanej decyzji.

Przepis art. 156 § 1 K.p.a. nakłada na organ administracji publicznej obowiązek nie tylko stwierdzenia niewątpliwego naruszenia prawa, ale zarazem wykazania, że było to oczywiste i rażące naruszenie prawa. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności oznacza bowiem, że sprawa nie toczy się już w trybie zwykłym i stwierdzenie nieważności decyzji wydanej w trybie zwykłym dopuszczalne jest jedynie w przypadku stwierdzenia wyjątkowo ciężkiego naruszenia prawa.

Podkreślenia wymaga, że wzruszenie decyzji poprzez stwierdzenie jej nieważności, obwarowane jest szczególnymi wymogami. Wymagania, co do stopnia wadliwości są znacznie dalej idące. Uchybienia poczynione w postępowaniu zwykłym winny być zatem ewidentne, a nie wyprowadzone na skutek przeprowadzenia innej wykładni prawa. Do wzruszenia decyzji nie dosyć, że nie wystarczy stwierdzenie zaistnienia naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, ale musi to być rażące naruszenie prawa. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. m. in. wyrok NSA z dnia 23 grudnia 2004 r. sygn. akt OSK 992/04, wyrok NSA z dnia 18 lipca 1994r. sygn. akt V SA 535/94, wyrok NSA IV SA 905/2002 z dnia 27.10.2003 r., wyrok NSA w Warszawie V SA 2998/99 z dnia 26.09.2000 r. Wyrok NSA w Warszawie III SA 1935/99 z dnia 11.08.2000 r.) przyjmuje się, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia, gdy łącznie zostaną spełnione trzy przesłanki: zachodzi oczywistość naruszenia konkretnego przepisu, za uznaniem naruszenia za rażące przemawia charakter naruszonego przepisu oraz racje ekonomiczne, społeczne – skutki, które wywołała decyzja są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Ponownego podkreślenia wymaga zatem, że oczywistość naruszenia prawa polega na niewątpliwej sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym podstawę prawną decyzji. W sytuacji, gdy ocena naruszenia prawa opiera się na wykładni przepisów prawa, nie można uznać, iż kontrolowane orzeczenie narusza prawo w stopniu "rażącym". Nie można przyjąć, iż jest to przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Należy więc oddzielić przypadki naruszenia prawa spowodowane wykładnią przepisów lub nieodpowiednim ich zastosowaniem od rażącego naruszenia prawa (wyrok NSA z 2.02.2006r., sygn. akt II OSK 489/05, publ. Lex 196694; wyrok WSA z 4.04.2006r., sygn. akt IV SA/Wa 1174/05, publ. LEX nr 205032; wyrok WSA z 30.01 .2006r., sygn. akt VII SA/Wa 1239/05, publ. Lex 206497).

W kontekście przytoczonych rozważań, należy stwierdzić, iż decyzje obu instancji czynią zadość tym wymogom, konkludując, iż kwestionowana decyzja z Zarządu Gminy K. z dnia [...].09.1999 r. nie narusza w sposób rażący obowiązującego prawa. Argumentację w nich zawartą, w szczególności w zaskarżonej decyzji Sąd w pełni podziela i uznaje za własną.

Zgodnie ze słownikiem języka polskiego "rażący", to "dający się łatwo stwierdzić, wyraźny, oczywisty, niewątpliwy, bezsporny, bardzo duży". Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość decyzji skutkiem naruszenia norm prawnych regulujących działania administracji publicznej w indywidualnych sprawach, w szczególności przepisów prawa procesowego oraz materialnego, o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Zachodzi zatem w przypadku gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części (wyrok NSA 21.08.2001r., sygn. akt II SA 1726/00, Lex 51233). Dlatego też, w tezie wyroku NSA z 12.12.1988r. (II SA 981/88, ONSA 1988, z. 2, poz. 96) zasadnie stwierdzono, że "naruszenie przepisów postępowania lub prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, nie może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru, jeżeli nie nosi cech rażącego naruszenia prawa".

Fakt zatem, iż dwa razy ta sama osoba podpisała się pod protokołem, czy też na liście obecności, jak trafnie przyjęły organy, nie może świadczyć o rażącym naruszeniu prawa. Osoby te bowiem mogły działać w imieniu własnym oraz na podstawie stosownego upoważnienia, także w imieniu innych osób biorących udział w tym scaleniu. NSA we wskazanym wyroku z 26.11.1997 r., sygn. akt SA/Bk 1472/96 potwierdzając prawidłowość wszczęcia owego postępowania scaleniowego i objęcia nim byłych terenów należących do skarżącego ustalił, że owo scalenie spotkało się ze społecznym poparciem i poza skarżącym wraz z żoną, jeszcze tylko jedna osoba wycofała dla niego swą akceptację. Te okoliczności przeczą tezie skarżącego, iż scalano ten obszar niejako pod przymusem, a na protokołach, listach obecności podpisywały się osoby nieupoważnione. Należy mieć na względzie, że choć nie były właścicielami scalanych gruntów, mogły być upoważnione do występowania w imieniu osób objętych scaleniem (np. E. G. i K. S.). Skarżący mógł nie mieć na ten temat wiedzy, zważywszy że z uwagi na konflikt z ówczesnym sołtysem, mimo prawidłowego powiadomienia go o scaleniu i jego poszczególnych czynnościach, nie chciał w nich uczestniczyć i nie uczestniczył (NSA oddalił skargę na odmowę wznowienia postępowania w sprawie decyzji Zarządu Gminy K. z dnia [...].09.1999 r. wyrokiem z dnia 14.02.2002 r., sygn. akt SA/Bk 1352/01). NSA wyraził pogląd, że skarżący był prawidłowo informowany o czynnościach podejmowanych w kwestionowanym postępowaniu scaleniowym, w szczególności o jego wszczęciu, co ponownie kwestionuje we wniesionej obecnie skardze (por. wyrok NSA z 26.11.1997 r., sygn. akt SA/Bk 1472/96). Ta okoliczność jako wówczas prawomocnie rozstrzygnięta nie mogła być przedmiotem ponownej oceny.

Wskazania wymaga także, iż brak udziału w postępowaniu, na który obecnie powołuje się skarżący, odnosząc go do swej żony, nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 K.p.a., co trafnie dostrzegł Minister. Długotrwałość prowadzonego postępowania nieważnościowego również nie może skutkować stwierdzeniem nieważności kwestionowanej decyzji z dnia [...].09.1999 r.

Zgromadzone w sprawie dokumenty z owego scalenia nie wskazują na to, aby na działkach L. M. wniesionych do scalenia, występowały przynależności gruntowe, które nie zostały oszacowane. Skarżący faktów tych nie podniósł, bo w postępowaniu scaleniowym postanowił nie uczestniczyć. Podnoszenie obecnie tych okoliczności nie może prowadzić do stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji, a w razie ich udokumentowania może stać się podstawą ewentualnego wznowienia, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Scalenie w sposób kompleksowy, współzależny reguluje kwestie nowych podziałów nieruchomości jako przedsięwzięcie, w ramach którego właścicielom dotychczasowych nieruchomości, na obszarze nim objętym, wydzielane są nowe tereny, zgodnie z metodą szacowania. Jednakże po tak wielu latach, dokonane nowe podziały prowadzą na ogół do powstania nieodwracalnych skutków prawnych. Skarżący najwyraźniej to dostrzegł, bowiem żądając wszczęcia tego postępowania nieważnościowego, przede wszystkim akcentował fakt otrzymania zbyt niskiej dopłaty w ramach przeprowadzonego scalenia. Mając to na względzie, w realiach rozpatrywanej sprawy, podzielić należy stanowisko organu nadzoru II. instancji, że skarżący nie kwestionował sposobu wydzielenia gruntów innym uczestnikom scalenia, a jedynie własne wydzielenie w kontekście kwoty dopłaty jaką otrzymał. W tym zakresie istniały zatem podstawy do uchylenia decyzji I. instancji.

Sąd w całości podziela stanowisko i argumentację przedstawioną przez organ odwoławczy. Stwierdza, że zaskarżona decyzja została prawidłowo uzasadniona, Minister ponownie rozpoznał sprawę, odnosząc się do zarzutów odwołania. Organ nadzoru II. Instancji przeprowadził przedmiotowe postępowanie nieważnościowe zgodnie z wymogami wynikającymi z przepisów obowiązującego prawa, a zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a w zw. z art. 99 Przepisów wprowadzających oraz w zw. z art. 153 P.p.s.a. - orzekł jak w sentencji.