Wyrok NSA oz. w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 1913/97
NSA oz. w Gdańsku
Data orzeczenia: 1998-11-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Zagospodarowanie przestrzenne
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 2, art. 42 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz. 415
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
article: art. 5 ust. 1 pkt 6, art. 5 ust. 2 pkt 2 lit. a, art. 32 ust. 4 pkt 1
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Teza: Postępowanie dotyczące wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu jest pierwszym z etapów procesu inwestycyjnego w budownictwie. Ochrona interesów osób trzecich przy zagospodarowaniu sąsiedniej nieruchomości, polegającym na jej zabudowie, w zakresie zapewnienia dostępu światła dziennego do ich nieruchomości podlegać będzie ochronie w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Kwestia nasłonecznienia nieruchomości i ewentualnego pogorszenia tego nasłonecznienia z powodu rozbudowy budynku na nieruchomości sąsiedniej, należy do zakresu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, których zachowanie podlega kontroli przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę.

TEZY

Postępowanie dotyczące wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu jest pierwszym z etapów procesu inwestycyjnego w budownictwie. Ochrona interesów osób trzecich przy zagospodarowaniu sąsiedniej nieruchomości, polegającym na jej zabudowie, w zakresie zapewnienia dostępu światła dziennego do ich nieruchomości podlegać będzie ochronie w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Kwestia nasłonecznienia nieruchomości i ewentualnego pogorszenia tego nasłonecznienia z powodu rozbudowy budynku na nieruchomości sąsiedniej, należy do zakresu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, których zachowanie podlega kontroli przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę.


UZASADNIENIE

Skarżąca Janina K. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 września 1997 r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 6 maja 1997 r. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Z nadesłanych przez organ administracyjny akt sprawy wynika, że zaskarżona decyzja zapadła w następujących okolicznościach:

Bożena S. wniosła o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla działek nr 0 i 1 położonych w G. przy ul. N., stanowiących przedmiot współwłasności jej oraz Krzysztofa U. Z wniosku tego wynika, że planowana inwestycja polegać miała na - wynikającej z konieczności ocieplenia budynku - nadbudowie stojącego na tej nieruchomości budynku mieszkalnego.

Po złożeniu wniosku organ zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu m.in. Janinę K. - właścicielkę zabudowanej nieruchomości położonej przy ul. N. Janina K. w piśmie z dnia 8 kwietnia 1997 r. w nawiązaniu do otrzymanego zawiadomienia o wszczęciu postępowania, sprzeciwiła się zrealizowaniu planowanej inwestycji, twierdząc, że pogorszy to warunki korzystania z jej nieruchomości, powodując w szczególności jej zacienienie.

Rozpoznając wskazany wniosek Prezydent Miasta decyzją z dnia 6 maja 1997 r. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania nieruchomości określonej we wniosku dla inwestycji opisanej jako rozbudowa budynku mieszkalnego polegająca na zmianie konstrukcji dachu z płaskiego na wysoki z przeznaczeniem na poddasze mieszkalne i ocieplenie ścian. Opisując warunki zabudowy i zagospodarowania terenu wynikające z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, organ administracyjny wskazał, że teren zamierzonej inwestycji w planie jest określony jako teren zabudowy jednorodzinnej i wielorodzinnej wymagający uporządkowania przestrzennego z ewentualnym uzupełnieniem zabudowy jednorodzinnej i urządzeń usługowych. W decyzji tej organ wskazał też m.in., że planowana inwestycja będzie mogła być zrealizowana, jeżeli projekt budowlany będzie wykonany zgodnie z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /Dz.U. 1995 nr 10 poz. 46/ oraz ustawy - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414/, a w szczególności zgodnie z przepisami dotyczącymi ochrony przed pozbawieniem dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi znajdujących się w budynku położonym przy ul. N.

W odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta Janina K. zarzucała, że zamierzona inwestycja nie jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Twierdziła w szczególności, że zamierzona inwestycja nie spowoduje uporządkowania przestrzennego, lecz przeciwnie, wprowadzi chaos, gdyż strona ulicy, po której znajduje się budynek, który miałby podlegać rozbudowie, zabudowana jest trzema domami o jednakowym wyrazie architektonicznym, zbudowanymi na podstawie jednego projektu. Nadto zarzuciła, że projektowana nadbudowa jest niezgodna z przepisami, w szczególności zapewniającymi niepogorszenie warunków użytkowych budynków sąsiednich.

Rozpoznając odwołanie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 2 września 1997 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy stwierdził w szczególności, że zamierzona inwestycja nie jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż teren inwestycji przeznaczony jest pod budownictwo jednorodzinne, zaś uporządkowanie przestrzenne nie ma polegać na zachowaniu status quo.

W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego Janina K. zarzucała, że planowana rozbudowa budynku położonego przy ul. N. spowoduje niezgodne z wymogami przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie zacienienie jej budynku. Skarżąca twierdziła przy tym, że obecnie budynek położony przy ul. N. ma około 8 m wysokości, zaś po rozbudowie będzie miał około 11 m wysokości.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.

Prokurator biorący udział w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym również wniósł o oddalenie skargi.

Rozpoznając skargę, Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zarzut zawarty w skardze wskazuje, iż skarżąca domaga się ochrony swoich interesów w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania nieruchomości sąsiedniej, w szczególności zaś ochrony przed pozbawieniem dopływu światła dziennego do jej nieruchomości spowodowanym planowanym zagospodarowaniem działki sąsiedniej. Żądanie skarżącej ochrony jej interesów przy zagospodarowaniu nieruchomości sąsiedniej znajduje oparcie w art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. nr 89 poz. 415 ze zm./, który stanowi, że w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego, każdy ma prawo do ochrony własnego interesu prawnego, przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych. Nadto zgodnie z art. 42 ust. 1 pkt 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu winna określać m.in. wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich.

Nie można jednak pominąć tego, że postępowanie dotyczące wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu jest pierwszym z etapów procesu inwestycyjnego w budownictwie. Zgodnie z obowiązującym w chwili wydawania zaskarżonych decyzji art. 39 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu wymaga budowa, dla której przepisy Prawa budowlanego przewidują obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, zaś zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym.

Z kolei w postępowaniu dotyczącym wydania decyzji o pozwoleniu na budowę należy zapewnić m.in. ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym ochronę przed pozbawieniem dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi /art. 5 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 pkt 2 lit. "a" ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane/. W myśl art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego obiekty budowlane należy projektować zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi, a przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ jest uprawniony do sprawdzenia zgodności projektu m.in. z przepisami techniczno-budowlanymi /art. 35 ust. 2 Prawa budowlanego/. Do przepisów techniczno-budowlanych zalicza się m.in. warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie /art. 7 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego/, które obecnie określone są w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /Dz.U. 1995 nr 10 poz. 46 ze zm./. Przepisy tego rozporządzenia określają w szczególności usytuowanie budynku w sposób, który winien zapewnić właściwe nasłonecznienie nieruchomości sąsiednich /np. par. 13, par. 57 i par. 60 tego rozporządzenia/.

Z powyższego wynika, że ochrona interesów skarżącej przy zagospodarowaniu sąsiedniej nieruchomości, polegającym na jej zabudowie, w zakresie zapewnienia dostępu światła dziennego do ich nieruchomości podlegać będzie ochronie w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Kwestia nasłonecznienia nieruchomości skarżącej i ewentualnego pogorszenia tego nasłonecznienia z zakresu przepisów Prawa budowlanego, których zachowanie podlega kontroli przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. W postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę skarżąca będzie miała zatem możliwość ochrony swego interesu związanego z możliwością pozbawienia właściwego nasłonecznienia jej nieruchomości na skutek planowanej budowy na gruncie sąsiednim. W związku z tym kwestie te nie mogą podlegać kontroli również w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

W tej sytuacji zawarte w decyzji organu pierwszej instancji wymagania dotyczące ochrony interesów skarżącej należy uznać za zgodne z prawem. W związku z podnoszonymi przez skarżącą w toku postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu zarzutami określono bowiem w tej decyzji, że projekt budowlany winien być wykonany zgodnie z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w szczególności zaś zgodnie z przepisami dotyczącymi ochrony przed pozbawieniem pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi dopływu światła dziennego. Inaczej mówiąc zwrócono inwestorowi uwagę na konieczność uwzględnienia w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę wymagań dotyczących ochrony interesów skarżącej.

Mając powyższe na uwadze, należy uznać, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W związku z tym skarga nie jest zasadna.

W konsekwencji, na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd skargę oddalił.