Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 256/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2005-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Asesor Ewa Alberciak, Protokolant asystent sędziego Krzysztof Rybicki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów 1/ uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. nr [...] z dnia [...], 2/ orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, 3/ zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz T. K. kwotę 2400 /dwa tysiące czterysta/ złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł., działając na podstawie art. 207, art. 233 § 1 pkt. 1 Ordynacji podatkowej - ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. (Dz. U. nr 137, poz. 926 z późn. zm.), art. 11 c ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. nr 11, poz. 50 z późn. zm.), art. 31 ust. 3 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych i o zmianie niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek organizacyjnych podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych (Dz. U. z 2003 r. nr 137, poz. 1302), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Urzędu Skarbowego w R. nr [...] z dnia [...] lipca 2003 r. ustalającej podatek od towarów i usług z tytułu importu towarów - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu wyjaśniono, iż T. K. "A" dokonał w dniu 19 października 1998r. zgłoszenia celnego na dokumencie SAD zaewidencjonowanym pod numerem [...], wnioskując o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym towarów w postaci dywanów strzyżonych z włókien chemicznych. Wartość celną sprowadzonego towaru ustalono w oparciu o dane zawarte w dokumentach załączonych do zgłoszenia celnego, m.in. faktury handlowej i deklaracji wartości celnej.

Z dokumentów otrzymanych z Urzędu Celnego w Ł. wynikało, że importer uiścił zadeklarowany podatek VAT w wysokości 15 213,40 PLN.

W trakcie powtórnej kontroli celnej w firmie "A" T. K., po przeanalizowaniu zagranicznych cen jednostkowych zakupu dywanów, wątpliwości wzbudziła niska cena zakupu. W oparciu o dokonane w trakcie kontroli ustalenia zwrócono się do Zarządu Ceł Królestwa Belgii o udzielenie pomocy w sprawie zbadania wartości celnej dywanów i dywaników w zwojach eksportowanych z Belgii do Polski w okresie od 1 czerwca 1998r. do 14 września 1999r. przez w/w firmę. W wyniku kontroli przeprowadzonej przez belgijskie służby celne w siedzibie eksportera ujawniono nowe dowody określające faktyczną wartość przedmiotowego towaru.

W dniu [...] października 2000 r. postanowieniem nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego w Ł. wszczął z urzędu postępowanie celne, w wyniku, którego decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2001r. uznał za nieprawidłowe zgłoszenie celne nr [...] z dnia [...] października 1998 r. w części dotyczącej wartości celnej towaru.

Od w/w decyzji Strona wniosła odwołanie do organu celnego II instancji. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. wszczął postępowanie podatkowe w zakresie podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów.

Powyższe postępowanie zostało zawieszone postanowieniem z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...] do czasu rozpatrzenia zagadnienia wstępnego przez organ celny II instancji. W wyniku rozpatrzeniu w/w odwołania Dyrektor Izby Celnej w Ł. decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości, orzekł o uchyleniu decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] października 1998r. w części dotyczącej wartości celnej i kwoty wynikającej z długu celnego oraz określił ponownie wartość celną i kwotę cła. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2003 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. podjął z urzędu postępowanie podatkowe w w/w sprawie. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. po przeanalizowaniu w całości zebranego materiału dowodowego oraz w/w decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł. decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2003n ustalił należny podatek VAT z tytułu importu w wysokości 47 206,70 PLN. Z rozliczenia dokonanego w w/w decyzji wynikało, iż kwota podatku VAT do zapłaty wynosiła 31.993,30 PLN. Strona pismem z dnia 21 sierpnia 2003 r. odwołała się od powyższej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia względnie jej uchylenie i umorzenie postępowania. Strona w odwołaniu podniosła głównie zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych dokonanych w postępowaniu prowadzonym przez organy celne. Zaskarżonej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. zarzucono, iż Urząd Skarbowy nie dokonał własnej weryfikacji stanu faktycznego i prawnego.

Rozpatrując sprawę organ odwoławczy zważył co następuje.

Jak wynika z treści art. 11 c ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym uprawnienie organu podatkowego do wydania przedmiotowej decyzji ustalającej podatek VAT w prawidłowej wysokości w sytuacji opisanej w art. 11 c ust. 1 i 3 ustawy było uzależnione od wcześniejszego wydania przez właściwy organ celny stosownej decyzji, w której określona by została w prawidłowej wysokości wartość celna i należne cło, stanowiące podstawę opodatkowania w imporcie towarów ( art. 15 ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym).

W przedmiotowej sprawie podstawę do ustalenia przez organy podatkowe wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu importu towarów stanowiła ostateczna decyzja Dyrektora Izby Celnej w Ł. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r, uchylająca decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. nr [...] z dnia [...] lipca 2001 r.

Organ podatkowy I instancji nie był uprawniony do oceny prawidłowości ustalonego przez organy celne stanu faktycznego sprawy, z którego wynikało, iż zadeklarowana w zgłoszeniu celnym wartość celna towaru została zaniżona, w związku z czym organ uznał za bezzasadny zarzut strony zawarty w odwołaniu, iż Urząd Skarbowy nie dokonał własnej weryfikacji stanu faktycznego i prawnego sprawy a jedynie oparł się na ustaleniach faktycznych dokonanych przez organy celne.

Powyższą decyzję T. K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzucono dokonanie błędnych ustaleń faktycznych przez organ celny w zakresie rodzaju i wartości celnej towaru oraz rażące naruszenie art. 130 -132 i art. 240 § 1 ust. 4 Ordynacji podatkowej.

W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, iż błąd w ustaleniach faktycznych polegał na pominięciu istoty stosunku prawnego łączącego skarżącego z importerem oraz na pominięciu faktu, że transport towaru był organizowany na jego koszt i jego ryzyko. Skarżący podniósł, że dokumenty importowe były sporządzone w Belgii, czemu dowodzą oznaczenia graniczne w dokumentach, które były legalizowane przy przekraczaniu granicy niemieckiej i polskiej. Zdaniem skarżącego błędny jest więc zarzut, iż dokumenty na drogę wysyłanego towaru różniły się od dokumentów dostarczonych skarżącemu przy odbiorze towaru. Ponadto skarżący wskazał na naruszenia prawa polegające na rozpoznaniu sprawy przez tego samego urzędnika który orzekał w I instancji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego w zakresie naruszenia prawa polegającego na rozpoznaniu sprawy przez tego samego urzędnika, który orzekał w I instancji, organ wskazał, iż we wszystkich przypadkach upoważnienia pracownika przez organ administracyjny, działa on w imieniu tego organu, a więc ma te same uprawnienia i obowiązki w postępowaniu co organ administracyjny - w granicach otrzymanego upoważnienia, jednakże nie przestaje być pracownikiem w rozumieniu przepisów dotyczących wyłączenia od udziału w postępowaniu. Nie mają więc do niego zastosowania przepisy o wyłączeniu organu, lecz przepisy dotyczące wyłączenia pracownika. Mając na uwadze, iż M. S. nie brał udziału w wydaniu zaskarżonej odwołaniem strony z dnia 21 sierpnia 2003 r. decyzji z dnia [...] lipca 2003 r., a w postępowaniu podatkowym nie zaistniały inne przesłanki powodujące wyłączenie pracownika, tym samym nie doszło w postępowaniu podatkowym do naruszenia art. 130 Ordynacji podatkowej.

W piśmie z dnia 20 grudnia 2004 r. pełnomocnik skarżącego stwierdził, że sprawa stała się bezprzedmiotowa, bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. akt I S.A./Łd 831-869/03 nie podzielił stanowiska Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie ustalenia wartości celnej towarów, a to było podstawą wydania decyzji w niniejszej sprawie. Odpadła zatem podstawa wydania decyzji w niniejszej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Należy również zaznaczyć, iż zgodnie z art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Bezspornym w niniejszej sprawie jest fakt uchylenia w dniu 24 czerwca 2004r., przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003r., w przedmiocie uznania za nieprawidłowe zgłoszenia celnego nr [...] dokonanego w dniu 19 października 1998r. przez T. K. Powyższe orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wydane w sprawie o sygn. akt: 3 I SA/Łd 831 – 859/03, jest orzeczeniem prawomocnym. Uchylona decyzja organu celnego, w zakresie wartości celnej towaru, stanowiła podstawę do wydania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] grudnia 2003r. Zgodnie bowiem z art. 11c ust. 1, obowiązującej w dniu wydania decyzji przez organ pierwszej instancji, ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.), jeżeli organ celny nie pobrał podatku lub pobrał podatek w kwocie niższej od należnej, właściwy dla podatnika organ podatkowy wydaje decyzję ustalającą podatek w prawidłowej wysokości, a w myśl ustępu 3 tego przepisu, w razie stwierdzenia w toku kontroli, że wartość celna towaru została zaniżona, wydanie decyzji, o której mowa w ust. 1, może nastąpić po wydaniu przez właściwy organ celny stosownej decyzji. Organy podatkowe są zatem związane ustaleniami zawartymi w decyzji organu celnego w zakresie wartości celnej towaru, gdyż decyzja organu celnego jest wiążąca dla organu podatkowego. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 października 2002r. w sprawie III SA 653/01( Monitor Podatkowy 2003/4/40).

W świetle powyższego należy stwierdzić, iż w rozpatrywanej sprawie zaistniała przesłanka do wznowienia postępowania podatkowego. Stosownie bowiem do art. 240 § 1 pkt 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji. Nie ulega wątpliwości, iż uchylenie decyzji uznającej zgłoszenie celne za nieprawidłowe i podwyższającej wartość celną sprowadzonych towarów handlowych ma wpływ na treść decyzji organów podatkowych w przedmiocie ustalenia podatku od towarów i usług z tytułu importu tych towarów.

Mając to na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Sąd nie uwzględnił wniosku strony skarżącej o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji z uwagi na rażące naruszenie prawa polegające na rozpatrywaniu sprawy w obu instancjach przez tego samego urzędnika. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt. 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Takim przepisem, w rozpatrywanej sprawie, będzie art. 247 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.), który w § 1 przewiduje zamknięty katalog przypadków, stanowiących podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej. W przepisie tym nie została wymieniona przesłanka, która dawałaby podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w sytuacji, gdy decyzja ta wydana została przez pracownika lub organ podlegający wyłączeniu stosownie do art. 130-132 ustawy Ordynacja podatkowa. Wydanie decyzji przez pracownika podlegającego wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, zgodnie z art. 240 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, a wobec tego w myśl art. 145 § 1 pkt 1b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, może być to okoliczność uzasadniająca uchylenie zaskarżonej decyzji. Dodatkowo należy stwierdzić, iż strona skarżąca nie wykazała, iż M. S. wydał decyzję organu zarówno pierwszej jak i drugiej instancji. Dokumenty zgromadzone w sprawie dowodzą, iż decyzja z dnia [...] lipca 2003r., ustalająca kwotę podatku od towarów i usług, wydana została przez działającego z upoważnienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. – jego zastępcę – S. G. Wobec czego Sąd uznał powyższy zarzut skarżącego za bezpodstawny.

Z uwagi na to, iż skarga została uwzględniona, na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 14 ust. 2 pkt 1a, § 6 pkt 5 i § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.), Sąd zasądził od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz T. K. kwotę 2400 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego

Wobec tego, iż skarga została uwzględniona, na podstawie art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r., sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do dnia uprawomocnienia się wyroku.