Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1065/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 201 § 1 pkt 2; art. 247 § 1 pkt 2 i 3
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2015 poz 612
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Sławomir Kozik, Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2016 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji; oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi, wniesionej przez A. G. (dalej jako Skarżący) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. nr [...] z dnia [...] października 2014 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., którą wymierzono karę pieniężną w łącznej wysokości 24 000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. wymierzył A. G., prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą Kancelaria [...] karę pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry w łącznej wysokości 24 000,00 zł.

W uzasadnieniu decyzji pouczono Stronę skarżącą o prawie wniesienia odwołania do Dyrektora Izby Celnej w W. za pośrednictwem organu pierwszej instancji w terminie 14 dni od daty jej doręczenia. Przedmiotowa decyzja została skutecznie doręczona w dniu 22 kwietnia 2014 r. Pismem z dnia [...] maja 2014 r. Strona skarżąca złożyła odwołanie od powyższej decyzji pismem nadanym w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu [...] maja 2014 r.

Postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. Dyrektor Izby Celnej w W., stwierdził że odwołanie z dnia [...] maja 2014 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. określającej karę pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, zostało wniesione z uchybieniem terminu.

Pismem z dnia [...] lipca 2014 r., Strona skarżąca - reprezentowana przez Pełnomocnika - na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. z powodu rażącego naruszenia prawa.

Wskazano na rażące naruszenie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, iż nie zachodzi konieczność obligatoryjnego zawieszenia postępowania z uwagi na skierowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 21 maja 2012 r, sygn. akt: III SA/Gl 1979/11 do rozstrzygnięcia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego.

Wskazano nadto na fakt, że decyzja, o której stwierdzenie nieważności wnosi Skarżący, została wydana na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, podczas gdy do poniesienia kary pieniężnej może być zobowiązany jedynie podmiot wymieniony w art. 6 ust. 4 ww. ustawy, urządzający gry hazardowe poza kasynem bez koncesji lub zezwolenia. Natomiast przedsiębiorca prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą jako osoba fizyczna nie może ponosić sankcji administracyjnej za delikt w sytuacji, gdy ustawa określająca warunki urządzania i zasady prowadzenia działalności w zakresie gier hazardowych nie wskazuje go jako podmiotu uprawnionego do uzyskania koncesji na prowadzenie kasyna gry.

Po rozpatrzeniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r., decyzją nr [...] z dnia [...] października 2014 r. Dyrektor Izby Celnej w W. odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W.

W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Celnej w W. wyjaśnił, iż stwierdzenie nieważności podatkowej decyzji ostatecznej jest instytucją procesową dającą możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy podatkowej, od której nie służy już odwołanie w administracyjnym toku instancji, jeżeli taka decyzja zawiera wadę określoną w przepisach ustawy Ordynacja podatkowa. W przypadku zaistnienia choćby jednej z przesłanek przewidzianych w art. 247 § 1 pkt 1-8 ustawy Ordynacja podatkowa organ podatkowy zobowiązany jest stwierdzić nieważność. Zakres postępowania prowadzonego w przedmiocie stwierdzenia nieważności jest w swojej istocie ograniczony do zbadania, czy w danej sprawie wystąpiła którakolwiek z przesłanek stwierdzenia nieważności.

Po analizie akt sprawy Dyrektor Izby Celnej w W. nie doszukał się naruszenia przepisów prawa będących podstawą wydania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., a co za tym idzie zaistnienia przesłanki, o której mowa w art. 247 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa.

Ponadto, w prowadzonym postępowaniu nie będąc związany zakresem żądania co do przesłanki stwierdzenia nieważności ww. decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W., po zbadaniu pozostałych kryteriów stwierdzenia nieważności enumeratywnie wymienionych w art. 247 § 3 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Celnej w W. stwierdził, że żadna z tych przesłanek w sprawie nie występuje, tzn.:

- decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości;

- decyzja nie została wydana bez podstawy prawnej;

- decyzja nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną;

- decyzja nie była niewykonalna w dniu jej wydania;

- decyzja nie zawiera wady powodującej jej nieważność na mocy wyraźnie wskazanego przepisu prawa;

- decyzja w razie jej wykonania, nie wywołała czynu zagrożonego karą.

W związku z powyższym, w ocenie Dyrektora Izby Celnej w W. brak było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r.

Pismem z dnia [...] października 2014 r. Skarżący złożył odwołanie od decyzji Dyrektora Izby Celnej w W., wnosząc o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2014 r. i stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 247 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez nie stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, pomimo zaistnienia przesłanek, o których mowa w pkt 2 przepisu tj. mimo wydania decyzji bez podstawy prawnej, co wynika wprost z postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. w sprawie [...], który umorzył postępowanie, w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej wobec A. G. wobec nieistnienia podstawy prawnej do nałożenia sankcji administracyjnej. Wskazano przy tym, że postanowienie to dotyczyło tożsamego stanu faktycznego i prawnego, jak niniejsze. Zdaniem Skarżącego w konsekwencji w obrocie prawnym funkcjonują skrajnie sprzeczne decyzje, w której jedna jako podstawę nie nałożenia kary pieniężnej podaje brak podstawy prawnej do jej nałożenia, druga zaś na tej samej podstawie prawnej nakłada na skarżącego karę pieniężną.

Wskazano nadto, że decyzja, o której stwierdzenie nieważności wnosi Skarżący, została wydana na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, podczas gdy do poniesienia kary pieniężnej może być zobowiązany jedynie podmiot wymieniony w art. 6 ust. 4 ww. ustawy, urządzający gry hazardowe poza kasynem bez koncesji lub zezwolenia.

Wskazano też na naruszenie art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, iż nie zachodzi nieważność postępowania chociażby z uwagi na konieczność obligatoryjnego zawieszenia postępowania wobec z uwagi na skierowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 21 maja 2012 r., sygn. akt III SA/Gl 1979/11 do rozstrzygnięcia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego.

Dodatkowo w dniu [...] grudnia 2014 r. do Dyrektora Izby Celnej w W. wpłynęło pismo z dnia [...] grudnia 2014. Pełnomocnika Skarżącego, w którym wskazano na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2014 r., sygn. akt: II K 55/14, w którym SN orzekł, iż z uwagi na brak notyfikacji ustawy o grach hazardowych należy odmówić stosowania art. 107 k.k.s., a w konsekwencji podmioty prowadzące tego rodzaju działalność bez koncesji nie ponoszą odpowiedzialności karnej za czyn z art. 107 k.k.s. – a tym samym nie ma tu zastosowania art. 89 ustawy o grach hazardowych.

W dniu [...] stycznia 2015 r. Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podtrzymując swoje wcześniejsze stanowisko wyrażone w decyzji z dnia [...] października 2014 r.

W uzasadnieniu wskazano ponadto, że tryb stwierdzenia nieważności decyzji i tryb odwoławczy nie są trybami konkurencyjnymi. Żądanie stwierdzenia nieważności decyzji nie zastępuje odwołania od decyzji, a zakres kompetencji organu odwoławczego jest znacznie szerszy niż zakres kompetencji organu orzekającego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.

Wskazano ponadto, że we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. jako przesłankę stwierdzenia nieważności ww. decyzji wskazano art. 247 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa.

Po analizie akt sprawy Dyrektor Izby Celnej w W. w zaskarżonej decyzji nie tylko przeanalizował decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. pod kątem przesłanki, o której mowa w art. 247 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa, ale również zbadał pozostałe kryteria stwierdzenia nieważności enumeratywnie wymienione w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Celnej w W. obszernie omówił swoje stanowisko w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W., wskazując, iż żadna z tych przesłanek w sprawie nie występuje.

Wskazano też, że w odwołaniu Pełnomocnik Skarżącego zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.

W związku z powyższym, w postępowaniu odwoławczym Dyrektor Izby Celnej w W. ponownie przeanalizował wszystkie przesłanki stwierdzenia nieważności enumeratywnie wymienione wari. 247 § 1 Ordynacji podatkowej i stwierdził. że żadna z tych przesłanek w sprawie nic występuje.

Podkreślono, że zakaz urządzania gier na automatach poza kasynem gry (art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych) wiąże się z samym faktem organizowania tej gry poza miejscem do tego wyznaczonym, czyli kasynem gry i stanowi lex specialis w stosunku do nakazu urządzania gier hazardowych bez koncesji lub zezwolenia (art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy o grach hazardowych). Biorąc powyższe pod uwagę Dyrektor Izby Celnej zauważył, że Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. wydał swoje rozstrzygnięcie w oparciu o przepisy ustawy Ordynacja podatkowa w związku z przepisem art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, która jest aktem obowiązującym wydanym zgodnie z krajową procedurą legislacyjną nie będącym w kolizji z żadnym bezpośrednim aktem normatywnym stanowionym przez prawo unijne, i ani Trybunał Konstytucyjny nie orzekł o jej sprzeczności z Konstytucją RP, ani też Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie orzekł o jej sprzeczności z prawem unijnym. Ponadto organ zauważył, że ustawa o gracji hazardowych wraz z przepisami wykonawczymi ma charakter szczególny w aspekcie dbałości, by nie dochodziło do uszczerbku dla społeczeństwa ze względu na patologie związane ze zjawiskiem hazardu, dlatego wolą ustawodawcy nałożone są nakazy i zakazy odnoszące się do tej działalności.

Organ – analizując przesłanki stwierdzenia nieważności – wskazał, że Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. był właściwy miejscowo w sprawie decyzji wymierzającej Stronie kary pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry w łącznej wysokości 24 000,00 zł, zatem w sprawie należy stwierdzić, iż badana decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości.

Z kolei przesłanką określoną w pkt 2 § 1 art. 247 ustawy - Ordynacja podatkowa jest wydanie decyzji bez podstawy prawnej.

Zdaniem organu analiza przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz powołanej w decyzji przez Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. podstawy prawnej, tj. art. 2 ust. 4 i art. 4 ust. 2, art. 6 ust, I. art. 89 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2, art. 90 ust 1 i ust. 2, art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych wskazuje na istnienie podstaw prawnych do wydania decyzji przez ten organ. Tym samym - w ocenie organu odwoławczego - brak jest podstaw do uznania., że przedmiotowa decyzja została wydana bez podstawy prawnej, bowiem wdacie wydania rozstrzygnięcia istniały normy prawne stanowiące podstawę prawną, w oparciu o które organ podatkowy taką decyzję wydał.

Przesłanką stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, wskazanej w art. 247 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej jest wydanie rozstrzygnięcia dotyczącego sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną.

W przedmiotowej sprawie Skarżący złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. Analiza toku postępowania wskazuje, że w sprawie wydano jedną decyzję ostateczną, która jest właśnie przedmiotem postępowania odwoławczego w sprawie stwierdzenia nieważności. Dyrektor IC wywiódł z tego wniosek, że decyzja Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. została wydana prawidłowo, dlatego też decyzja ta nie może być uznana za obarczoną wadą nieważności określoną w art. 247 § 1 pkt 4 ustawy - Ordynacja podatkowa, ponieważ jest pierwszą w tej sprawie.

Piąta przesłanka określona art. 247 § 1 pkt 5 ustawy - Ordynacja podatkowa nakazuje uznanie decyzji ostatecznej skierowanej do osoby niebędącej stroną w sprawie za obarczoną wadą nieważności, zatem elementem kontroli aktu jest ustalenie, czy decyzja Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. została skierowana do strony postępowania, co organ potwierdził.

Organ dokonał też analizy pozostałych przesłanek wskazanych w art. 247 § 1 pkt 6, 7 i 8 ustawy - Ordynacja podatkowa i wskazał, że przeprowadzone postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wykazało brak podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r.

Odnosząc się zaś do zarzutów podniesionych w odwołaniu Dyrektor IC wskazał, że z przepisów ustawy o grach hazardowych nie wynika w żaden sposób, aby osoby fizyczne nie mogły zostać ukarane za zachowanie niezgodne z przepisami ustawy. W szczególności, ustawodawca w żaden sposób nie uzależnia możliwości nałożenia kary pieniężnej z art. 89 tej ustawy od ewentualnej możliwości uzyskania zezwolenia lub koncesji. Skarżący, nie będąc podmiotem o którym mowa w art. 6 ust. 4 ustawy o grach hazardowych, nie dysponował koncesją na prowadzenie kasyna gry. Bezspornym jednak jest, że urządzał gry na automatach poza kasynem gry. To bowiem na powierzchni lokalu, która znajdowała się wyłącznie w jego dyspozycji usytuowany były automaty do gry. Jego działanie stanowiło więc naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, co stwierdzono podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] lipca 2013 r. Ustalenie takie stanowiło podstawę do wymierzenia kary pieniężnej w postępowaniu administracyjnym. Z przepisu art. 89 ust. 1 u.g.h. wynika bowiem, że każdy kto urządza grę hazardową bez legitymowania się koncesją lub zezwoleniem, bez względu na formę prawną urządzającego grę i miejsce urządzenia tej gry, podlega karze pieniężnej. Karę tę wymierza w drodze decyzji naczelnik urzędu celnego, na którego obszarze działania jest urządzana gra hazardowa. Jedyną przesłanką wymierzenia kary pieniężnej na podstawie ustawy o grach hazardowych, jest ustalenie faktu urządzenia gry hazardowej (w rozumieniu art. 4 ust. 2 w zw. z art. 2 ustawy o grach hazardowych) bez koncesji łub zezwolenia lub gry na automacie poza kasynem gry. Odmienne traktowanie przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, tj. karanie za prowadzenie działalności hazardowej niezgodnie z przepisami prawa określone osoby prawne (spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i spółki akcyjne), tylko dlatego, że mogły one ubiegać się o koncesje lub zezwolenie, stanowiłoby naruszenie zasady równości wszystkich wobec prawa. Karze z art. 89 ustawy o grach hazardowych podlega bowiem każdy, kto urządza gry hazardowe wbrew przepisom ustawy. Skoro naruszenia przepisów tej ustawy może dopuścić się zarówno osoba fizyczna, jak i prawna, to tym samym każda z nich może zostać ukarana na mocy przepisów tej ustawy. Brak możliwości uzyskania przez osobę fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą koncesji na prowadzenie kasyna gry, nie może stanowić przesłanki do przyzwolenia na bezkarne prowadzenie nielegalnej działalności hazardowej.

Odnośnie drugiego zarzutu Dyrektor IC wskazał, że pytanie prawne skierowane do Trybunału Konstytucyjnego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w postanowieniu z dnia 21 maja 2012 r., sygn. akt III SA/G1 1979/11 nie może być uznane za zagadnienie wstępne w postępowaniu podatkowym, ponieważ nie występuje tutaj przeszkoda uniemożliwiająca rozstrzygnięcie sprawy podatkowej przez organ podatkowy. Dlatego zawisłość przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawy zgodności ustawy z Konstytucją nie jest zagadnieniem wstępnym i nie powoduje obowiązku zawieszenia przez organ podatkowy postępowania podatkowego.

Odnośnie zaś pisma Pełnomocnika z dnia [...] grudnia 2014 r., w którym wskazał on na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2014 r., sygn. akt 11 K 55/14, Dyrektor Izby Celnej w W. wyjaśnił, iż zgodnie z zasadą legalizmu, zawartą w art. 120 Ordynacji podatkowej, organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa. Warunkiem wejścia w życie ustaw, rozporządzeń oraz aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie (art. 88 ust. ł Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Z kolei w sprawach zgodności ustaw z Konstytucją RP orzeka Trybunał Konstytucyjny (art. 188 ust. 1 pkt 1 Konstytucji RP). Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, jednak Trybunał Konstytucyjny może określić inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego, zatem do czasu stwierdzenia niezgodności przepisu prawa z. Konstytucją KP organ podatkowy ma obowiązek rozstrzygnąć sprawę na podstawie obowiązujących przepisów, ponieważ istnieje domniemanie ich konstytucyjności i obowiązek ich stosowania. Z obowiązku tego może zwolnić jedynie orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające niezgodność regulacji z Konstytucją RP.

Pismem z dnia [...] lutego 2015 r. Skarżący, reprezentowany przez Pełnomocnika, zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i wniósł o stwierdzenie nieważności i uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w całości oraz zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wedle norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzucono rażące naruszenie:

1. art. 247 § 1 pkt 3 w zw. z art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez wadliwe przyjęcie, że naruszenie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej nie miało charakteru rażącego, podczas gdy jego nie zastosowanie i nie zawieszenie z urzędu postępowania w sprawie pomimo skierowania przez Wojewódki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 21 maja 2014 r., sygn. akt III SA/Gl 1979/11 pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego skutkowało nieważnością wydanej w I instancji decyzji, z uwagi na fakt, iż w/w zagadnienie stanowi w niniejszej sprawie zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej i zawieszenie postępowania w takiej sytuacji jest obligatoryjne;

2. art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej w związku z art. 89 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych poprzez wadliwe przyjęcie, że naruszenie art. 89 ust 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2 nie miało charakteru rażącego, podczas gdy jego błędne zastosowanie i na tej podstawie prawnej wymierzenie kary pieniężnej, znak sprawy nr [...] pomimo, zobowiązanym do poniesienia kary pieniężnej może być jedynie podmiot wymieniony w art. 6 ust. 4 ww. ustawy, urządzający gry hazardowe poza kasynem bez koncesji lub zezwolenia. Natomiast przedsiębiorca prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą jako osoba fizyczna nie może ponosić sankcji administracyjnej za delikt w sytuacji, gdy ustawa określająca warunki urządzania i zasady prowadzenia działalności w zakresie gier hazardowych nie wskazuje go jako podmiotu uprawnionego do uzyskania koncesji na prowadzenie kasyna gry, co skutkowało nieważnością decyzji, z uwagi na fakt, iż została wydana bez podstawy prawnej.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi, podnosząc argumenty wyrażane wcześniej w swoich decyzjach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z p. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. Nr 270 z p. zm. – dalej: p.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego pod kątem zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonego postanowienia ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu (patrz: T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996 r., str. 224). W tym celu Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, iż organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, które miało wpływ na wynik sprawy, nie naruszyły również przepisów postępowania w stopniu, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zatem skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu.

Stwierdzić przede wszystkim trzeba, iż w sprawie niniejszej Strona skarżąca wszczęła postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., którą wymierzono karę pieniężną w łącznej wysokości 24 000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.

Decyzji tej Strona skarżąca zarzuciła zarówno we wniosku wszczynającym postępowanie, jak i w skardze, rażące naruszenie prawa, a więc wadę wymienioną w art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. ze zm.; dalej: O.p.).

Istota sporu w niniejszym postępowaniu sprowadza się do oceny tego, czy okoliczności przedstawione przez Skarżącego we wniosku o stwierdzenie nieważności powołanej wyżej decyzji, wypełniają przesłankę opisaną w przepisie art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Strona skarżąca upatrywała bowiem rażącego naruszenia prawa w fakcie naruszenia przez organ dyspozycji art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, iż nie zachodzi konieczność obligatoryjnego zawieszenia postępowania wobec skierowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 21 maja 2012 r, sygn. akt: III SA/Gl 1979/11 do rozstrzygnięcia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego.

Wskazano nadto na fakt, że decyzja, o której stwierdzenie nieważności wnosi Skarżący, została wydana na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, podczas gdy do poniesienia kary pieniężnej może być zobowiązany jedynie podmiot wymieniony w art. 6 ust. 4 ww. ustawy, urządzający gry hazardowe poza kasynem bez koncesji lub zezwolenia. Zdaniem Skarżącego przedsiębiorca prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą jako osoba fizyczna nie może ponosić sankcji administracyjnej za delikt w sytuacji, gdy ustawa określająca warunki urządzania i zasady prowadzenia działalności w zakresie gier hazardowych nie wskazuje go jako podmiotu uprawnionego do uzyskania koncesji na prowadzenie kasyna gry.

Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym, odrębnym od postępowania mającego na celu wymierzenie kary, które nie może być poświęcone ponownej ocenie zasadności dokonanych rozstrzygnięć merytorycznych w zakresie nałożenia kary. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może dotyczyć tylko ustalenia czy decyzje, których wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczy, obarczone są wadami, których enumeratywny wykaz określają przepisy art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej, czy też wady te nie występują. Taki zakres omawianego postępowania wiąże się niewątpliwie z treścią art. 128 Ordynacji podatkowej statuującego zasadę trwałości ostatecznych decyzji w postępowaniu podatkowym. Ostatecznymi decyzjami są takie decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, a taki przymiot niewątpliwie posiadała decyzja Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r.

Stwierdzenie nieważności decyzji może nastąpić w przypadkach określonych w Ordynacji podatkowej, a więc w wymienionym art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej oraz w ustawach podatkowych.

Jeżeli chodzi o wyjaśnienie znaczenia użytego w art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej pojęcia "rażące naruszenie prawa", to zagadnieniu temu poświęcone jest bogate orzecznictwo sądowe, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego, oraz opracowania teoretyków prawa administracyjnego. Analizę dokonań w tym przedmiocie zawiera w szczególności uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 1997 r., sygn. akt III SA 1134/96 (ONSA z 1998 roku, nr 3, poz. 101). W wyroku tym podano, że w orzecznictwie sądowo-administracyjnym przeważa pogląd o formalnym rozumieniu pojęcia rażącego naruszenia prawa. Sprowadza się on do stwierdzenia, że rażące naruszenie prawa zachodzi wówczas, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu a rozstrzygnięciem objętym decyzją. Stanowisko takie zostało poparte między innymi w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 grudnia 1986 r., sygn. akt IV SA 716/86 (K.p.a. z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego, Warszawa 1995, s. 336). Wskazany wyrok dotyczy wprawdzie przepisu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. lecz, zdaniem składu orzekającego, zachował on jednak aktualność na gruncie Ordynacji podatkowej. Taka linia orzecznictwa wiąże się niewątpliwie z gramatyczną, językową wykładnią pojęcia rażącego naruszenia prawa. Według Słownika Języka Polskiego (Warszawa 1993, t. III s. 24) "rażący" to dający się łatwo stwierdzić, wyraźny, oczywisty, niewątpliwy, bezsporny.

Przedstawione rozumienie pojęcia rażącego naruszenia prawa, które skład orzekający podziela, prowadzi do wniosku, że Dyrektor Izby Celnej w W. nie naruszył prawa, odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r.

Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, okoliczności faktyczne opisane przez Stronę w skardze nie mieszczą się w granicach przedmiotowych zakreślonych w powołanym wyżej przepisie. Podkreślić bowiem należy - co Sąd wykazał już wcześniej - iż tryb stwierdzenia nieważności decyzji jest trybem rangi nadzwyczajnej.

Przedmiotem decyzji objętej skargą jest odmowa stwierdzenia nieważności decyzji, którą wymierzono Skarżącemu karę pieniężną za urządzanie gier na automatach umieszczonych w lokalu niebędącym kasynem gry. Organ, opierając się na ustaleniach kontroli przeprowadzonej przez funkcjonariuszy celnych a także opinii biegłego sądowego [...] [...]., uznał, iż Skarżący urządzał gry na automatach poza kasynem gry. Dyrektor Izby odwołując się do informacji znanych mu z urzędu wskazał nadto, że Skarżący nie posiada i nie posiadał wcześniej koncesji na prowadzenie kasyna gry, ani zezwolenia na urządzanie gier na automatach w salonach gier lub na automatach o niskich wygranych w rozumieniu art. 129 ust. 1 u.g.h.

W związku z tym, iż Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji nieważność z powodu wydania jej z rażącym naruszeniem prawa, jak również wydania jej bez podstawy prawnej, należy odnieść się do twierdzeń Skarżącego w takim zakresie, jaki został wskazany we wniosku wszczynającym postępowanie. Argumentacja ta została też powtórzona zarówno w odwołaniu, jak i w skardze skierowanej do WSA.

Należy zatem przypomnieć, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 21 maja 2012 r., sygn. akt III SA/Gl 1979/11, skierował do Trybunału Konstytucyjnego pytanie prawne odnośnie zgodności z Konstytucją RP art. 89 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 2 pkt 1 i 2 u.g.h. w zakresie, w jakim dopuszczają stosowanie wobec tej samej osoby fizycznej, za ten sam czyn kary pieniężnej i odpowiedzialność za przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 lub wykroczenie skarbowe z art. 107 § 4 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy (Dz. U. z 2013 r. poz. 186, ze zm., dalej K.k.s.). Skarżący swój zarzut dotyczący rażącego naruszenia art. 201 § 1 pkt 2 O.p. oparł na przekonaniu o konieczności zawieszenia postępowania, gdyż w jego ocenie rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji przez organ pierwszej jak i drugiej instancji było uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

W ocenie Sądu zarzut ten jest niezasadny, gdyż w sprawie nie zachodziły przesłanki, o których mowa w art. 201 § 1 pkt 2 O.p. Z zagadnieniem prejudycjalnym, mamy do czynienia, gdy rozstrzygnięcie sprawy (podatkowej) uzależnione jest od rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego w drodze orzeczenia, tj. wyroku, postanowienia, decyzji czy ugody sądowej a o rozstrzygnięciu zagadnienia wstępnego można mówić dopiero po wydaniu decyzji ostatecznej przez organ lub prawomocnego orzeczenia przez sąd.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24 czerwca 2014 r., sygn. akt II GSK 1011/14 (wszystkie powołane orzeczenia dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.gov.pl) wyjaśnił na gruncie analogicznego do art. 201 § 1 pkt 2 O.p. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., co należy rozumieć przez zagadnienie wstępne. I tak zasadnie wskazał, że cyt. "zagadnienie wstępne, o którym mowa w przywołanym przepisie, wiąże się z wystąpieniem przeszkody uniemożliwiającej rozstrzygnięcie sprawy stanowiąc przesłankę negatywną jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego. Zagadnienie wstępne, to zagadnienie, na które składają się następujące elementy konstrukcyjne, a mianowicie: 1) wyłania się ono w toku postępowania administracyjnego, 2) jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu, 3) rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, zatem zagadnienie wstępne musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy, 4) istnieje zależność między rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Z powyższego wynika, że zagadnienie wstępne to pewna kwestia o charakterze otwartym (tzn. jeszcze nie przesądzona), której treścią może być wypowiedź odnośnie do uprawnienia lub obowiązku, stosunku lub zdarzenia prawnego albo innych jeszcze okoliczności mających znaczenie prawne.

Z powyższego wynika, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 O.p. może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu (nie chodzi więc o wyjaśnienie nawet poważnych wątpliwości dotyczących aspektów prawnych sprawy będącej przedmiotem postępowania), i które może stanowić odrębny przedmiot postępowania przed takim organem lub sądem, co oznacza, że rozstrzygnięcie tego zagadnienia wstępnego przez ten inny organ lub sąd stanowi konieczny warunek wydania decyzji przez organ, w postępowaniu przed którym wyłoniło się zagadnienie wstępne (por. np. wyrok NSA z 21 lipca 1992 r., sygn. akt III SA 1041/92). W kontekście wskazanego charakteru zagadnienia wstępnego, za takie (tj. za kwestię prejudycjalną) nie może być uznana sytuacja wyrażająca się we wpływie na rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji, ustaleń faktycznych dokonywanych w innym postępowaniu przez inny organ lub sąd. Obowiązek wyjaśnienia sprawy pod względem faktycznym i prawnym należy bowiem do organu administracji publicznej prowadzącego dane postępowanie (por. wyrok NSA z 8 grudnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1559/07).

Zagadnienie wstępne wiąże się więc z sytuacją, w której rozstrzygnięcie sprawy uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem kwestii prawnej, to jest innymi słowy z sytuacją, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego, zaś ocena tego zagadnienia wstępnego, gdyby ono samo w sobie mogło być przedmiotem odrębnego postępowania (w oderwaniu od sprawy, na tle której wystąpiło), należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie (por. wyrok NSA z 28 listopada 1997 r., sygn. akt I SA/Lu 1199/96).

Z punktu widzenia tej ostatniej uwagi istotne jest to, że zależności (uprzedniego) rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego i rozpatrzenia sprawy administracyjnej nie można utożsamiać z wymogiem ukierunkowania tej ostatniej na określoną treść decyzji administracyjnej. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego "zależeć" powinno rozpatrzenie sprawy administracyjnej w ogóle, nie zaś wydanie decyzji o określonej treści (por. G. Łaszczyca, Zawieszenie ogólnego postępowania administracyjnego, Kraków, 2005, s. 100). Istota kwestii prejudycjalnej wyraża się więc w tym, że brak jej uprzedniego rozstrzygnięcia wyklucza każde, to jest zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania administracyjnego (por. np. wyrok NSA z 20 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1570/11)".

W powyższym kontekście należy podkreślić, że związek zagadnienia wstępnego z rozpoznaniem sprawy administracyjnej i wydaniem decyzji wyraża się zatem relacją, w której brak rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd jawi się jako bezwzględna przeszkoda do wydania jakiejkolwiek decyzji w prowadzonej przez organ sprawie (pozytywnej lub negatywnej). W razie, gdy związek ten nie występuje, nie jest dopuszczalne zawieszenie postępowania.

W świetle zarysowanych rozważań, co do konstrukcji i istoty prawnej instytucji zawieszenia z art. 201 § 1 pkt 2 O.p., w ocenie składu orzekającego zawisłość przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawy dotyczącej zgodności ustawy z Konstytucją - art. 188 ust. 1 Konstytucji RP - nie powoduje obowiązku zawieszenia przez organ podatkowy postępowania podatkowego na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 O.p. Postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym co do oceny zgodności ustawowego unormowania podatkowego z Konstytucją przed jego zakończeniem poprzez zgodne z prawem ogłoszenie orzeczenia Trybunału - art. 190 ust. 3 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, nie jest zagadnieniem wstępnym, o którym stanowi ten przepis. Ustalenie treści i obowiązywania unormowania prawnego, pod które organ podatkowy dokonuje subsumcji ustalonego stanu faktycznego sprawy jest elementem procesu stosowania prawa w ramach konkretnego postępowania podatkowego, do którego uprawniony jest stosujący prawo właściwy organ podatkowy. Organy podatkowe działają na podstawie i w granicach obowiązującego prawa (art. 7 Konstytucji RP, art. 120 O.p.). Nie posiadają uprawnień: do legalnej i skutecznej prawnie oceny zgodności stosowanej ustawy z Konstytucją ani też do wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego o rozstrzygnięcie w takiej sprawie. Uprawnienia takie nie służą również na tym etapie stronom prowadzonego postępowania administracyjnego. Powyższy stan rzeczy, jak również jednoznaczny zapis uregulowania art. 203 O.p. egzemplifikującego prawa i obowiązki organu podatkowego i stron postępowania podatkowego w sytuacji zawieszenia postępowania podatkowego z przyczyn określonych w art. 201 par. 1 ust 2. O.p. - wśród których ustawodawca nie przewidział: wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego jak również oczekiwania na ogłoszenie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego - dostatecznie dowodzą, że odpowiedź na pytanie prawne zadane przez WSA w Gliwicach nie stanowi zagadnienia wstępnego, od którego uzależnione jest zgodne z obowiązującym prawem rozpatrzenie indywidualnej sprawy prowadzonej w oparciu o przepisy u.g.h.

Na marginesie powyższych rozważań można już tylko zaznaczyć, że wyrokiem z dnia 21 października 2015 r., sygn. akt P 32/12, Trybunał Konstytucyjny rozpatrzył pytanie prawne WSA w Gliwicach uznając kwestionowane przepisy u.g.h. za zgodne z art. 2 Konstytucji RP, w pozostałym zakresie (dotyczącym ich niezgodności z art. 30 i 32 ust. 1 Konstytucji RP) umorzył postępowanie.

Niezasadny w ocenie Sądu jest również drugi zarzut skargi, wskazujący na wydanie zaskarżonej bez podstawy prawnej, wywodzony przez Skarżącego z przekonania o braku możliwości nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. na osobę fizyczną (przedsiębiorcę) prowadzącego jednoosobowo działalność gospodarczą.

Odnosząc się do powyższego Sąd stwierdza, że art. 89 u.g.h. nie ogranicza kręgu podmiotów, które podlegają karze pieniężnej za urządzanie gier hazardowych i gier na automatach, a w szczególności nie wskazuje, aby kara ta mogła być nałożona tylko i wyłącznie na podmioty, które mogłyby uzyskać koncesję, zgodnie z art. 6 ust. 4 u.g.h., a nie na pozostałe podmioty, które urządzałyby nielegalnie gry hazardowe i gry na automatach poza kasynem gry. W myśl bowiem art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. karze pieniężnej podlega urządzający gry bez koncesji lub zezwolenia, bez dokonania zgłoszenia, lub bez wymaganej rejestracji automatu lub urządzenia do gry. Z kolei art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. stanowi, że karze podlega "urządzający gry na automatach poza kasynem gry". Zarówno wykładnia językowa, jak i funkcjonalna powyższych przepisów nie daje podstaw do przyjęcia, że odpowiedzialności w nich określonej nie podlegają podmioty prowadzące działalność gospodarczą jako osoby fizyczne. Karze podlega bowiem urządzający gry w warunkach określonych w art. 89 u.g.h. i może nim być każdy podmiot dysponujący tą cechą. Dodać w tym miejscu należy, że Trybunał Konstytucyjny, w powołanym już powyżej wyroku z dnia 21 października 2015 r. sygn. akt P 32/12, orzekł że art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. w zakresie, w jakim zezwalają na wymierzenie kary pieniężnej osobie fizycznej, skazanej uprzednio prawomocnym wyrokiem na karę grzywny za wykroczenie skarbowe z art. 107 § 4 k.k.s. są zgodne z wywodzoną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą proporcjonalnej reakcji państwa na naruszenie obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Trybunał zatem nie podzielił zgłoszonych w odniesieniu do wskazanych wyżej przepisów zastrzeżeń konstytucyjnych, nawet w sytuacji, gdy osoba fizyczna poniosła konsekwencje zarówno na płaszczyźnie prawa karnego jak i administracyjnego, co uznał za dopuszczalne. Odpowiedzialność administracyjna za niedotrzymanie warunków urządzania gier na dotychczasowych zasadach i odpowiedzialność karna za bezprawne urządzanie takich gier, nie wykluczają się wzajemnie z uwagi na istotne różnice pomiędzy deliktem administracyjnym a czynem zabronionym. Odpowiedzialność na podstawie art. 89 u.g.h. ma charakter obiektywny i jest oderwana od kwestii winy, której stwierdzenie jest z kolei konieczne do wymierzenia kary za popełnienie czynu zabronionego z art. 107 K.k.s. O ile więc funkcją kary grzywny jest odpłata, rozumiana jako represja karnoprawna, o tyle kara pieniężna pełni przede wszystkim funkcję restytucyjną, rozumianą jako rekompensatę straty Skarbu Państwa z tytułu braku wpływów pochodzących z działalności koncesjonowanej. W konsekwencji nie było podstaw do podzielenia zarzutu skargi co do błędnego zastosowania powyższych przepisów u.g.h. w odniesieniu do Skarżącego, będącego osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą, w szczególności zaś do uznania, że zaskarżona decyzja wydana została bez podstawy prawnej.

Reasumując dotychczasowy wątek rozważań należało zatem stwierdzić, że w sprawie nie doszło do wydania decyzji bez podstawy prawnej czy też z rażącym naruszeniem prawa, które to okoliczności mogłyby stanowić podstawy - w świetle art. 247 § 1 pkt 2 i 3 O.p. - do stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r., zatem organy odmawiając stwierdzenia nieważności tej decyzji działały zgodnie z obowiązującymi przepisami. W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie, nie wystąpiły również inne (pozostałe) podstawy nieważnościowe przewidziane w art. 247 § 1 O.p., na co również wskazywały organy w swoich rozstrzygnięciach.

Z uwagi na powyższe Sąd nie stwierdził, aby organy w sprawie działały z naruszeniem przepisów prawa materialnego.

Sąd nie dopatrzył się ponadto naruszenia przez organ przepisów postępowania, które zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. powinno prowadzić do uwzględnienia skargi. Należy bowiem podkreślić, że stosownie do treści powołanego wyżej przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. podstawą do uwzględnienia skargi może być naruszenie przepisów postępowania tylko wtedy, gdy uchybienie to wywarło istotny wpływ na wynik sprawy.

Tym samym po rozpoznaniu sprawy Sąd stwierdza, iż postępowanie w przedmiotowej sprawie prowadzone było prawidłowo i zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Mając powyższe na względzie, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i skarga podlega oddaleniu jako niezasadna.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.