Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 864/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-06-15 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E.P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji orzekającej o odpowiedzialności prezesa zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2003, 2004 i 2005 roku postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych


UZASADNIENIE

UZASADNIENIE:

Skarżąca, E.P., na urzędowym formularzu PPF wniosła do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku Skarżąca podniosła, że jej dochody wynoszą 19.000 zł brutto. Syn Skarżącej otrzymuje rentę rodzinną w wysokości 1.800 zł Wynagrodzenie Skarżącej jest obciążone zajęciem w wysokości 50%, a całkowity dochód pozostały do dyspozycji Skarżącej po odliczeniu zajęć to kwota 6.200 zł. Natomiast za trzy miesiące kwota ta ulegnie zmniejszeniu do 5.600 zł. Rachunki bankowe Skarżącej zostały zajęte w toku czynności egzekucyjnych. Skarżąca oświadczyła, że nie jest możliwe wygospodarowanie środków na uiszczenie wpisu należnego od skargi, z uwagi na to, że całość zużywana jest na niezbędne utrzymanie Skarżącej oraz osób jej bliskich. Z kosztów tych Skarżąca nie może zrezygnować ani ich czasowo ograniczyć, bowiem są one nieodzowne. Wnioskodawczyni wskazała, że jej syn jest studentem i z tego tytułu ponosi miesięczne wydatki na czesne, materiały edukacyjne oraz bilet miesięczny w kwocie 1.020 zł. Skarżąca natomiast ponosi koszt około 700 zł z tytułu zakupu leków oraz wizyt lekarskich spowodowanych operacją onkologiczną. Koszt utrzymania mieszkania Skarżąca określiła na około 1.600 zł. Skarżąca opiekuje się również chorymi rodzicami wykonując także obowiązek alimentacyjny. Z uwagi na okoliczność, że rodzice nie są w stanie samodzielnie się poruszać, Skarżąca zatrudnia opiekunkę, która wspomaga ich w podstawowych czynnościach życia. Skarżąca określiła łączny miesięczny dochód rodziców z tytułu renty na kwotę około 2.000 zł. Skarżąca podniosła, że do powyższych kosztów należy doliczyć również kwotę 3.500 zł ponoszoną na utrzymanie Skarżącej i jej syna.

Z uwagi na fakt, że oświadczenia Skarżącej okazały się niewystarczające dla pozytywnego załatwienia wniosku strony, referendarz sądowy wezwał Skarżącą do przedstawienia dokumentów i oświadczeń obrazujących jej sytuację majątkową. W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik Skarżącej adwokat M. Z. oświadczyła, że ani Skarżąca ani jej syn nie korzystają z pomocy społecznej. Skarżąca utrzymuje się jedynie z wynagrodzenia za pracę w wysokości 13.172,23 zł (obecnie z uwagi na zajęcia komornicze jest to kwota 6.494,43 zł). zaś jej syn uzyskuje rentę rodzinną w kwocie 1.873,68 zł, ponadto osiąga dochody z najmu (w roku 2010 – 5.056 zł) oraz z dorywczych nieregularnych prac zleconych ( w 2011 r. – 5.300 zł). Skarżąca

Sygn. akt III SA/Wa 864/11

ponosi wydatki w kwocie 1.500 zł na opiekę ( leki, zakupy, opłaty) nad rodzicami. Skarżąca zawiesiła prowadzenie działalności gospodarczej z uwagi na śmierć męża w 2009 r. Do wyjaśnień tych zostały dołączone zeznania o wysokości osiągniętego dochodu poniesionej straty PIT-36 Skarżącej oraz jej syna za lata 2009 i 2010. Z zeznań tych wynika, że Skarżąca w 2010 r. uzyskała dochód w kwocie 263.512,99 zł. Skarżąca przedstawiła również swoje oraz syna, wyciągi z posiadanych rachunków bankowych. Ponadto Skarżąca przedstawiła wyliczenie kosztów utrzymania, z którego wynika, że z tytułu opłat za: gaz, "ing1", "ing2", szambo, śmieci, "komórka", telefon w sieci N., Internet w sieci O., energię, bankowej opłaty za prowadzenie konta, C. plus, S. - ochrona, usługi księgowe oraz "evipress [...] " Skarżąca ponosi koszty około 3.000 zł. opłatę za gaz za okres od października do grudnia Skarżąca poniosła w kwocie 1.524,61 zł

Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:

Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwaną dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko z opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych przyznanie prawa pomocy następuje, w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246§ 1 pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( pkt. 2 cyt. wyżej przepisu).

Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że wnoszenie opłat sądowych jest zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia stanowi odstępstwo od niej. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona – ze względu na swój stan majątkowy – nie jest w stanie ponieść jej kosztów.

Prawo pomocy jest przyznawane osobom charakteryzującym się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności

Sygn. akt III SA/Wa 864/11

życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Ubiegający się o taką pomoc powinni poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które winny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami.

Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość wpisu sądowego w kwocie 100 zł jak i stan faktyczny sprawy, należy stwierdzić, iż w sprawie brak jest podstaw dla pozytywnego załatwienia wniosku strony. W sprawie należało wziąć również pod uwagę, że Skarżąca w innej prawie zawisłej przed tut. Sądem (sygn. akt III SA/Wa 863/11) zobowiązana jest do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł. Zatem łączny wpis w obu sprawach wyniesie 300 zł.

Jak podkreśla się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05) stwierdzenie wystąpienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy wymaga zestawienia wysokości środków, jakimi strona dysponuje z wysokością kosztów, do których zobowiązana jest na danym etapie postępowania. Ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na stronie skarżącej. Ocena przytoczonych przez nią okoliczności należy natomiast do Sądu (por. postanowienie NSA

z dnia 14 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 760/04).

Skarżąca będąc zobowiązana do przedłożenia dokumentów obrazujących sytuację majątkową jej oraz jej rodziny, dokumenty przesłała i w sposób rzetelny przedstawiła swoją sytuację majątkową.

Z informacji przedstawionych we wniosku wynika, że Skarżąca z tytułu wynagrodzenia uzyskuje miesięczny dochód w kwocie 6.494,43 zł (po odliczeniach komorniczych). Ponosi koszty utrzymania mieszkania, leczenia, pomocy schorowanym rodzicom. Pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym (pełnoletni i studiujący) syn uzyskuje dochody z tytułu renty rodzinnej – 1800 zł, wynajmu mieszkania – 5.056 zł (za 2010 r.) oraz dochód z prac dorywczych – 5.300 zł (w okresie pięciu miesięcy 2011 r.).

Po dokonaniu analizy sytuacji majątkowej Skarżącej, ocenie dokumentów źródłowych oraz informacji przedstawionych przez Skarżącą oraz jej pełnomocnika, referendarz sądowy doszedł do przekonania, że Skarżąca nie wykazała, że nie jest w

Sygn. akt III SA/Wa 864/11

stanie uiścić kwoty 100 zł. tytułem wpisu należnego od skargi. Na obecnym etapie postępowania kwota wpisu od skargi jest jedynym kosztem do którego Skarżąca jest zobowiązana. Z analizy dokumentów źródłowych wynika bowiem, że Skarżąca ponosi również wydatki, których nie można nazwać mianem niezbędnych. Do wydatków tych można przykładowo zaliczyć wpłatę zaliczki w wysokości 1.894 zł za wyjazd na L.. Wpłata została dokonana na rachunek bankowy biura podróży N.. Ponadto jak wynika z przedstawionego wyciągu z rachunku bankowego na konto Skarżącej za kwiecień 2011 r. tytułem wynagrodzenia wpłynęła kwota 14.346,84 zł.

Podniesione okoliczności, przemawiają za odmową przyznania Skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem Skarżąca nie wykazała, iż nie jest w stanie zgromadzić środków na poniesienie kosztów sądowych – wpisu od skargi.

Z uwagi na powyższe na podstawie art. 243 § 1, art. 245, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.