Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 934/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-07-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie : NSA Anna Łukaszewska – Macioch asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant referendarz sądowy Aneta Trochim-Tuchorska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2006 r. sprawy ze skargi P. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] stycznia 2002 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 2001 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

ISA/WA 934/06

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2002 roku, nr [...], Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast po rozpatrzeniu wniosku Prezydenta Miasta G., wniosku P. J. i W. M. oraz wniosku Dyrektora Oddziału Gospodarki Mieszkaniowej P. S.A. Zakład w G. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ostateczną decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 2001r. nr [...] dotyczącą stwierdzenia, że orzeczenie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. z dnia [...] września 1952r. nr [...] o wywłaszczeniu nieruchomości położonej w G. przy ul. [...] o powierzchni [...] m 2 oznaczonej jako parcela nr [...] w części dotyczącej lokali mieszkalnych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [....], [...], [....], [...], [...], [...], [...], [...],[...], [...],[...],[...] i.[...] zostało wydane z naruszeniem prawa, a w pozostałej części stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia wywłaszczeniowego – utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] września 2001r.

W toku postępowania administracyjnego ustalono, że Orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. z dnia [...] września 1952r. wydanym na podstawie przepisów dekretu z dnia 26 kwietnia 1949r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych /Dz. U. z 1952r. Nr 4, poz. 31/ nieruchomość, stanowiąca niezabudowaną działkę gruntu, położona w G. przy ul. [...], będąca własnością B. S., z dniem [...] lipca 1952r. została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa - Dyrekcji Okręgowej P. z przeznaczeniem pod budowę domu dla pracowników Służby [...].

Na przedmiotowej działce wybudowany został w 1954 roku, ze środków P. budynek mieszkalny, pięciokondygnacyjny.

Wnioskiem z dnia 26 czerwca 2001r. adwokat R. O.i pełnomocnik substytucyjny B. S. wystąpił o stwierdzenie nieważności orzeczenia z dnia [...] września 1952r.

W uzasadnieniu decyzji organ administracji publicznej podniósł, że na podstawie art. 1 dekretu z dnia 26 kwietnia l949r. nieruchomości lub ich części niezbędne dla realizacji narodowych planów gospodarczych mogły być przejmowane, nabywane, zbywane i przekazywane zgodnie z przepisami ww. dekretu.

Z kolei przepis art. 5 ww. dekretu nakładał na wnioskodawcę wywłaszczenia obowiązek uzyskania zezwolenia Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego na nabycie nieruchomości, które to zezwolenie w myśl art. 5 ust. 2 dekretu musiało być poprzedzone stosowną opinią prezydium właściwej wojewódzkiej rady narodowej. W aktach sprawy znajduje się zezwolenie [...] z dnia [...] maja 1952r. nr [...] udzielone Dyrekcji Okręgowej P. w G. jako wykonawcy narodowych planów gospodarczych, ale brak jest odpisu opinii, o której mowa wart. 5 ust. 2 ww. dekretu, a która zgodnie z treścią art. 7 ust. 3 pkt 2 dekretu miała stanowić załącznik do wniosku o wywłaszczenie.

Organ podniósł, że w aktach sprawy brak jest stosownego pisma zawierającego wezwanie byłego właściciela do odstąpienia nieruchomości, z podaniem ceny ustalonej stosownie do przepisu art. 28 dekretu. Skierowanie powołanego wezwania o dobrowo1ne odstąpienie nieruchomości było, bowiem koniecznym warunkiem dopuszczającym wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego.

Powyższy brak dokumentów należy ocenić jako rażące naruszenie art. 5 ust. 2 i art. 7 ust. 3 i art. i 8 ust. l dekretu z dnia 26 kwietnia 1949r.

Decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 1998r. Nr [...] stwierdzono nabycie z mocy prawa przez P. prawa użytkowania wieczystego zabudowanej nieruchomości położonej w G. przy ul. [...] oraz prawa własności budynku mieszkalnego.

Następnie P. dokonało sprzedaży aktami notarialnymi osobom trzecim lokali nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] w budynku przy ulicy [...] /dawna ul. [...]/.

Organ podniósł, że skoro wskazane lokale aktami notarialnymi zostały sprzedane osobom trzecim, a zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w uchwale z dnia 28 maja 1992r. III AZP 4/92/0SNC 1992/12/211/, zbycie nieruchomości na rzecz osoby trzeciej, chronionej rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych, stanowi przeszkodę do stwierdzenia nieważności decyzji, to w części dotyczącej przedmiotowych lokali, organ nadzoru obowiązany był stwierdzić zgodnie z art. 156 § 2 Kpa wydanie ww. orzeczenia wywłaszczeniowego z naruszeniem prawa.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nr [...] z dnia [...].01.2002r. utrzymującej w mocy decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 2001 r. wniosły P. Spółka Akcyjna w W.

Skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu wskazywał, że Dyrekcja Okręgowa w G., na rzecz której nastąpiło wywłaszczenie nieruchomości położonej w G. przy ul. [...] (obecnie [...] ), podobnie jak i całe P. były jednym z głównych wykonawców narodowych planów gospodarczych.

Z uwagi na upływ prawie 50 lat od wydania zezwolenia P. S.A. nie jest w stanie przedłożyć brakującej opinii, o której mowa w decyzji, co nie oznacza, że jej nie było.

Zdaniem P. S.A. fakt, że na wywłaszczonej działce ponad 40 lat temu postawiono budynek wielorodzinny dla pracowników świadczy o tym, że orzeczenie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. wywołało nieodwracalne skutki prawne.

W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wnosił o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd rozpoznając skargę ocenia czy przy rozpatrywaniu sprawy organy administracji nie dopuściły się naruszenia prawa, materialnego jak i przepisów postępowania administracyjnego.

Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję Sąd uznał, iż przy jej podejmowaniu doszło do naruszenia prawa i skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż podane w skardze.

Na wstępie należy zwróci uwagę na ustalenia faktyczne, które poczynił organ.

A mianowicie organ ustalił, że wywłaszczono na rzecz Skarbu Państwa orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] września 1952 roku niezabudowaną działkę gruntu, pod budowę domu dla pracowników służby [...] Okręgowych P. Na działce wybudowany został przez P. budynek pięciokondygnacyjny. W dniu [...]. 10.1998 roku decyzją Wojewody [...] stwierdzono nabycie z mocy prawa na rzecz P. S.A .prawa użytkowania wieczystego zbudowanej nieruchomości wraz z prawem własności budynku. Po czym aktami notarialnymi P. dokonało sprzedaży osobom trzecim 20 lokali mieszkalnych.

Analiza osnowy decyzji i treści uzasadnienia wskazuje na to, ze treść uzasadnienia decyzji pozostaje w sprzeczności z jej rozstrzygnięciem, co narusza art. 107 § 1 k.p.a.

Stosownie do postanowień art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie decyzji składa się z uzasadnienia faktycznego, zawierającego w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, a także przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił mocy dowodowej oraz uzasadnienia prawnego zawierającego wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów, które zadecydowały o treści decyzji.

Ważnym zagadnieniem, w odniesieniu do uzasadnienia faktycznego jest to, by rozstrzygnięcie w sprawie miało swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu, gdyż treść rozstrzygnięcia jest zawsze związana z przedmiotem postępowania.

W sprawie niniejszej mamy do czynienia z sytuacją, że osnowa decyzji sformułowana jest błędnie gdyż przedmiotem wywłaszczenia, nie była działka zabudowana budynkiem mieszkalnym, w którym dokonano sprzedaży lokali, lecz działka niezabudowana.

Zatem rozstrzygnięcie w części dotyczącej lokali mieszkalnych nie odpowiada ustaleniom zawartym w uzasadnieniu decyzji.

Z ustaleń faktycznych organu wynika, że decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne dotyczące gruntu objętego prawem użytkowania wieczystego przez nabywców lokali. Ustalenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazują, iż przedmiotem badania organu w zakresie nieodwracalnych skutków prawnych, powinna być decyzja dotyczącą części gruntu objętego przez użytkowników wieczystych – nabywców lokali, gdyż nabycie lokalu wiąże się z nabyciem w ułamkowej części prawa użytkowania wieczystego gruntu pod budynkiem.

Zatem osnowa decyzji nie odpowiada ustaleniom zawartym w części uzasadnienia decyzji.

Sąd nie dokonał merytorycznej kontroli zaskarżonej decyzji, gdyż dopiero prawidłowo sformułowana decyzja może być przedmiotem oceny.

Brak spójności pomiędzy osnową decyzji, a jej uzasadnieniem powoduje konieczność uchylenia decyzji.

Wskazany brak spójności powoduje, że kontrola merytoryczna rozstrzygnięcia jest przedwczesna. Dopiero decyzja z prawidłowo sformułowaną osnową spójną z uzasadnieniem może stanowić podstawę kontroli merytorycznej.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit c oraz art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł jak w sentencji.