Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 790/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną w części, uchylono zaskarżony wyrok w części i zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy: article: art. 102
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski Protokolant starszy inspektor sądowy K. W. po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 28 listopada 2019 r. sygn. akt II SA/Bk 636/17 w sprawie ze skargi T. w A. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] oraz zażalenia T. w A. od pkt 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 28 listopada 2019 r. sygn. akt II SA/Bk 636/17 w sprawie ze skargi T. w A. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie wynagrodzenia za przechowywanie pozostałości po pojazdach 1. uchyla pkt 2 zaskarżonego wyroku i w tym zakresie zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. na rzecz T. w A. kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 2. w pozostałym zakresie skargę kasacyjną oddala; 3. oddala zażalenie; 4. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów w postępowaniu kasacyjnym.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 28 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Bk 636/17, po rozpoznaniu skargi T. sp. j. w A. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie wynagrodzenia za przechowywanie pozostałości po pojazdach - 1. uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające jego wydanie postanowienie Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w B. z dnia [...] marca 2017 r.; 2. Zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 5.220,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne:

T. sp. j. w A. (dalej powoływana jako T.) zgodnie z umową zawartą z Powiatem A. świadczy usługi holowania i przechowywania pojazdów, o których mowa w art. 130a ust. 1 i 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. W dniu 5 kwietnia 2015 r. Komenda Powiatowa Policji zleciła firmie T. usunięcie z drogi krajowej ciągnika siodłowego marki V. (całkowicie spalonego) oraz naczepy S. (całkowicie spalona) na parking prowadzony przez tę firmę.

W piśmie z dnia 13 grudnia 2016 r. T. wystąpił z wnioskiem o zapłatę należności za holowanie i parkowanie na prowadzonym parkingu pozostałości po ww. pojazdach w łącznej kwocie w wysokości 93 939,00 zł.

Naczelnik Podlaskiego Urzędu Celno - Skarbowego w B. postanowieniem z dnia 24 marca 2017 r. przyznał firmie T. wynagrodzenie za:

- usunięcie pozostałości po ciągniku siodłowym V. o nr rej. [...] oraz naczepy S. o nr rej. [...] w łącznej kwocie w wysokości 2 491,98 zł;

- przechowywanie pozostałości po ciągniku siodłowym V. o nr rej. [...] oraz naczepy S. o nr rej. [...] w łącznej kwocie w wysokości 11 770,44 zł.

Na powyższe rozstrzygnięcie w części dotyczącej wynagrodzenia za przechowywanie pozostałości po ciągniku siodłowym oraz naczepy zażalenie wniósł T.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny przyzna, na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Z ww. przepisu wynika, że na żądanie dozorcy przewiduje się przyznanie przez organ egzekucyjny dwóch rodzajów świadczeń, tj. zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Przepis ten nie określa kryteriów jakimi należy kierować się ustalając wynagrodzenie za dozór oraz wydatki konieczne. Przyjmuje się, że wydatki konieczne to rzeczywiste wydatki poniesione przez dozorcę. Natomiast w przypadku ustalenia wynagrodzenia za dozór dopuszcza się możliwość odpowiedniego stosowania w tym zakresie przepisów dotyczących umowy przechowywania. Zgodnie z art. 836 K.c. w przypadku, gdy wysokość wynagrodzenia za przechowywanie nie jest określona w umowie albo w taryfie, przechowawcy należy się wynagrodzenie przyjęte w danych stosunkach. Wysokość wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach powinna zostać ustalona na podstawie kryterium wynagrodzenia faktycznie stosowanego przez innych przechowawców na terenie, gdzie przechowawca wykonuje umowę i dla rzeczy danego rodzaju. W związku z tym, w kwestii ustalenia wynagrodzenia za dozór stosuje się metodę porównawczą, w której należy uwzględnić wynagrodzenie podmiotów prowadzących podobną działalność na terenie danego województwa. Organ podkreślił, że to na dozorcy ciąży obowiązek udowodnienia swego żądania. Wskazał, że w niniejszej sprawie przeprowadzono postępowanie w celu ustalenia stawek stosowanych przez podmioty wykonujące podobne usługi w zakresie przechowywania pojazdów na parkingach strzeżonych, zlokalizowanych we właściwości miejscowej Dyrektora Izby Celnej w B., działającego do 28 lutego 2017 r. W wyniku ww. postępowania wyjaśniającego stwierdzono, że stawka dobowa za przechowanie pozostałości po pojazdach, nawet traktowanych jak pojazdy sprawne, zaproponowana przez T. rażąco odbiega od średnich stawek dobowych stosowanych na parkingach innych podmiotów działających w S. i B.. W opinii organu odwoławczego, zasadnie w sprawie uznano za właściwe przyjęcie, jako podstawy wyliczenia kwot dotyczących koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru nad pojazdami oraz wynagrodzeniem za dozór, średniej stawki dobowej wyliczonej ze stosowanych oraz proponowanych przez podmioty prowadzące parkingi w S. i B. (zastosowano stawki ze wskazanych miast, gdyż nie odnaleziono ofert na przechowywanie pojazdów na terenie lub najbliższej okolicy miasta A., tj. miejsca gdzie fizycznie pozostawały pozostałości po pojazdach), a także z umów zawartych jeszcze przez Dyrektora Izby Celnej w B. na przechowywanie pojazdów, ofert podmiotów na przechowywanie pojazdów oraz podmiotów prowadzących parkingi strzeżone, które przesłały swoje ceny za parkowanie.

Odnosząc się do zarzutów zażalenia podano, że T. powołuje się przede wszystkim na umowę zawartą ze Starostwem, z której wynika, iż stawka dobowa za przechowywanie pojazdów wynosi 107 zł netto i winna być zastosowana w przedmiotowej sprawie. Ze stanowiskiem tym organ się nie zgodził, wskazując, że przepisy uchwały rady powiatu nie mają zastosowania w relacjach pomiędzy Skarbem Państwa a prowadzącym parking dozorowany w zakresie ustalania należności za dozorowanie pojazdu. Opłaty za parkowanie jakie ustala rada powiatu na podstawie art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym odnoszą się do właścicieli (innych niż Skarb Państwa) pojazdów usuwanych z dróg publicznych i umieszczonych na parkingach w trybie przewidzianym przepisami art. 130a ustawy. Opłaty te nie mają zastosowania do Skarbu Państwa, który stał się właścicielem pojazdu przechowywanego na parkingu z uwagi na wystąpienie przesłanek wymienionych w art. 130a ust. 10 ustawy. Zatem zarzut niezastosowania stawki określonej w umowie jest niezasadny. Podano, że organ pierwszej instancji w zapytaniach wystosowanych do podmiotów prowadzących parkingi strzeżone zwrócił się z prośbą o przekazanie stawek za przechowanie pojazdów w normalnym stanie oraz pojazdów spalonych. Żaden z podmiotów, który przesłał stawki na przechowanie nie rozgraniczał kosztów ze względu na stan pojazdów. Wskazana stawka dobowa w wysokości 107,00 zł netto wynika z umowy z Powiatem A. która, co wyżej wskazano, nie wiąże Skarbu Państwa. Z formularza cenowego – załącznik nr 1a do umowy - wynika, że jest to stawka za każdą rozpoczętą dobę parkowania pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 16 t. Z art. 102 § 2 u.p.e.a. wynika zaś, że dozorca powinien wskazać nie tylko wydatki poniesione na dozór konkretnego pojazdu, ale również przedstawić sposób obliczenia tych kwot. Organ pierwszej instancji zwrócił się do firmy T. o wykazanie rzeczywistych, realnych, koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru, wynagrodzeniem za dozór, rzeczywistych kosztów usunięcia z drogi i holowania pozostałości po przedmiotowych pojazdach oraz przedstawienia szczegółowego sposobu kalkulacji tych wydatków oraz przedstawienie stosownych dokumentów na ww. wydatki. W odpowiedzi T. wskazał jakie inwestycje przeprowadziła w ponad 25 - letnim okresie prowadzenia działalności oraz wskazał koszty prowadzenia firmy, takie jak: koszty zakupu pojazdów specjalistycznych oraz sprzętu specjalistycznego, koszty zakupu terenu, koszty budowy infrastruktury biurowo - socjalno technicznej, koszty budowy infrastruktury parkingowej wraz z systemem instalacji separowania substancji niebezpiecznych, koszty paliwa, koszty amortyzacji, koszty eksploatacji, oleje, płyny eksploatacyjne, ogumienie, konserwacja, itp., koszty pracowników - płace, narzuty na płace, PFRON oraz koszty związane z zatrudnieniem, badania lekarskie, wstępne i okresowe, dyżury, wynagrodzenie za pracę w dni wolne i święta oraz inne koszt wskazane szczegółowo w ww. piśmie. Jednakże T. nie przedstawił wyliczenia tych kosztów oraz ich kalkulacji, której wynikiem byłaby stawka 107 zł netto za dobę przechowywania pojazdów o dmc. >16 Mg. Organ odwoławczy podkreślił także, że skoro w zestawieniu stawek brak jest specjalnej stawki na takie pojazdy, to oznacza że są one traktowane jak wszystkie inne pojazdy przechowywane na parkingu, a zróżnicowanie stawek dobowych za przechowywanie oparte jest wyłącznie na podstawie rodzaju pojazdu oraz jego dopuszczalnej masy całkowitej, bez żadnych innych kryteriów.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego podania nieprawdziwych danych w zakresie stawek do wyliczenia średniej dobowej za przechowywanie pojazdów na parkingu firmy P. w S., organ odwoławczy wywiódł, że zgodnie z informacją udzieloną przez P. w S. z dnia 14 lutego 2017 r., zgodnie z umową, która wygasła 10 maja 2016 r. stosowana była stawka 10,89 zł brutto za dobę. W okresie od 11 maja 2014 r. do 11 maja 2016 r. na przechowywanie pojazdów o dmc powyżej 3,5 t obowiązywała umowa z dnia 28 kwietnia 2014 r. z ww. stawką. Taka stawka została zastosowana do wyliczeń. Końcowo odnosząc się od zarzutu dotyczącego tego, że parkingi, które zostały wskazane w uzasadnieniu postanowienia nie są przystosowane do przechowywania uszkodzonych pojazdów organ podał, że żaden podmiot nie załączył informacji o braku możliwości przechowania pojazdu uszkodzonego.

Skargę od tej decyzji do sądu administracyjnego wniósł T. i zarzucił:

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na błędnym przyjęciu, że w celu uśrednienia stawki za przechowanie pojazdów organ winien brać pod uwagę stawki z parkingów, które nawet nie odpowiedziały na zapytania organów dotyczące przechowania pojazdów spalonych (np. K. ze stawką 1 zł), ponadto organy obu instancji błędnie przyjęły, że do uśredniania stawki powinny być stosowane skrajne oferty (znacznie różniące się od pozostałych);

- naruszenie przepisów prawa materialnego: - art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z § 3 pkt. 1 lit. a oraz § 4 ust. 1 pkt. 1 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez błędne zastosowanie, a w konsekwencji utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji o przyznaniu skarżącemu, wynagrodzenia za przechowanie pozostałości po przedmiotowych pojazdach w wysokości 11 770,44 zł, podczas gdy wynagrodzenie to wynosi 91 913 zł.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uwzględnił skargę uznając, że organy obu instancji naruszyły art. 7, art. 77 § 1 i art.80 K.p.a. oraz art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.; dalej powoływana jako u.p.e.a.), co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie, skarżący został wezwany przez organ do wykazania rzeczywistych realnych, koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru, wynagrodzeniem za dozór, rzeczywistych kosztów usunięcia z drogi i holowania pozostałości po przedmiotowych pojazdach. W piśmie z dnia 6 lutego 2017 r. wartość usunięcia pojazdów z drogi na parking depozytowy wyliczono na kwotę 28.335 zł a koszty wynagrodzenia na kwotę 91.913 zł (107 zł x 859 dób). Organ po stwierdzeniu, że stawki podane przez skarżącego rażąco odbiegają od średnich stawek dobowych stosowanych na parkingach innych podmiotów w S. i w B., przeprowadził postępowanie wyjaśniające we własnym zakresie. W konsekwencji podstawą wyliczenia kosztów wynagrodzenia przez organ były stawki stosowane w umowach posiadanych przez Izbę Celną w B. i proponowane w postępowaniach na wykonywanie usługi przechowywania pojazdów na parkingach dozorowanych w okresie od 2014 do 2016 r. za pojazdy o dcm powyżej 3,5 tony oraz stawki stosowane przez podmioty prowadzące działalność w zakresie przechowywania pojazdów na parkingach strzeżonych. W oparciu o te dane uśrednioną stawkę brutto dobową za parkowanie ciągnika siodłowego organ wyliczył na kwotę 13,32 zł a za parkowanie naczepy na kwotę 14,43 zł. Uśredniona stawka dobowa wyliczona przez organ stanowi właściwie 1/10 kwoty wyliczonej przez skarżącego.

Sąd I instancji wskazał, że 102 § 2 u.p.e.a. nie określa, jak należy ustalić należność za dozór pojazdu. Nie oznacza to jednak, że w przypadku gdy przepisy nie narzucają organowi metod ustalania wysokości należności, organ ma w tym zakresie pełną swobodę i należności może wyliczać dowolnie. Metody zastosowane przez organ powinny być dobrane w sposób racjonalny, a prawidłowość ich doboru i poprawność zastosowania musi zostać uzasadniona w sposób nie budzący wątpliwości. Ustalając wysokość wynagrodzenia za dozór należnego spółce, organ zobowiązany jest wziąć pod uwagę zasady ustalania wynagrodzenia przez inne podmioty prowadzące przede wszystkim parkingi depozytowe. Ugruntowany jest bowiem pogląd w orzecznictwie sądów administracyjnych, że posłużenie się stawkami stosowanymi przez podmioty prowadzące parkingi depozytowe dla prawidłowego obliczenia wynagrodzenia za dozór, pozwoli na ustalenie wynagrodzenia za dozór konkretnego pojazdu w sposób bardziej precyzyjny niż posługiwanie się stawkami stosowanymi przez podmioty prowadzące inne parkingi strzeżone. W sprawie niniejszej parkingami podobnymi do parkingu skarżącego są inne parkingi depozytowe dozorujące pojazdy usunięte z drogi przez policję. Nie mogą być uznane za parkingi prowadzące "podobną działalność" parkingi strzeżone, na których kierowcy pozostawiają pojazdy na podstawie umowy cywilnej. Specyfika obu rodzajów parkingów jest różna. Parkingi depozytowe mają obowiązek realizowania każdego zlecenia Policji dotyczącego umieszczenia pojazdu na parkingu i powiadamiania urzędów skarbowych o nieodebraniu pojazdów przez właścicieli. Mając powyższe na uwadze wyliczając uśrednioną stawkę dobową organy nieprawidłowo uwzględniły dane pochodzące od podmiotów prowadzących parkingi strzeżone niemające charakteru parkingów depozytowych. Organ co prawda w wyliczeniach swych uwzględnił również stawki stosowane w umowach posiadanych przez Izbę Celną w B. i proponowane w postępowaniach na wykonywanie usługi przechowywania pojazdów na parkingach dozorowanych w okresie od 2014 do 2016 r. za pojazdy o dcm powyżej 3,5 tony, niemniej jednak, w ocenie Sądu I instancji, stawki te nie mogą stanowić danych miarodajnych w sprawie niniejszej. Organ bowiem posługując się tymi stawkami nie ocenił czy parkingi te są podobne do parkingu prowadzonego przez skarżącego, a konkretnie czy było na nich możliwe skuteczne przechowywanie pojazdów uszkodzonych. Zdaniem Sądu I instancji, nie powinno bowiem budzić wątpliwości, że pojazdy uszkodzone wymagają szczególnego nadzoru i dodatkowych czynności związanych z ich przemieszczaniem i wydaniem w przypadku przejęcia przez Skarb Państwa. W sprawie niniejszej przechowywane pojazdy były spalone i częściowo wtopione w asfalt. Przechowywanie takich pojazdów, z których wydobywają się płyny eksploatacyjne, w tym olej silnikowy, płyn chłodniczy, czy płyn hamulcowy, stanowią zagrożenie dla środowiska i muszą być przechowywane na parkingach depozytowych, przystosowanych do przechowywania pojazdów uszkodzonych z wyciekami płynów eksploatacyjnych. Organ zarzuca skarżącemu brak wskazania przepisów prawa regulujących kwestię przechowywania uszkodzonych pojazdów. Istotnie brak jest regulacji prawnej bezpośrednio dotyczącej przechowywania pojazdów uszkodzonych. Niemniej jednak, w ocenie Sądu I instancji, posiłkowo można posłużyć się rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 13 listopada 2012 r. w sprawie warunków technicznych parkingów, na które są usuwane pojazdy przewożące towary niebezpieczne (Dz.U. z 2012 r., poz. 1293). W stosunku do takich parkingów stawiane są szczególne wymagania. A mianowicie z § 3 ust. 2 rozporządzenia wynika m.in., że nawierzchnia stanowiska postojowego oraz miejsca przeładunku powinna być utwardzona, nienasiąkliwa oraz zapobiegająca przenikaniu materiałów niebezpiecznych do gruntu, urządzeń wodnych i wód. Nadto z § 3 ust. 3 rozporządzenia wynika, że ukształtowanie nawierzchni stanowiska postojowego oraz miejsca przeładunku powinno umożliwiać rozprzestrzenianie się ewentualnego rozlewiska materiałów niebezpiecznych poza terenem stanowiska.

W ocenie Sądu I instancji, dla ustalenia stawki wynagrodzenia za przechowywanie pojazdów w sprawie niniejszej, miarodajne będą kwoty pochodzące od pomiotów po pierwsze prowadzących parkingi depozytowe, po wtóre dysponujących parkingami depozytowymi o podobnej infrastrukturze do parkingu prowadzonego przez skarżącego, zapewniających skuteczne przechowywanie pojazdów uszkodzonych. W tym celu, zdaniem Sądu I instancji, organ powinien przede wszystkim zwrócić się do innych organów administracji skarbowej o podanie informacji we wskazanym powyżej zakresie. Jeśli natomiast uzna, że powyższa analiza wymaga wiadomości specjalnych powinien odwołać się do opinii biegłego, uwzględniając specyfikę tzw. parkingu depozytowego przystosowanego do przechowywania pojazdów uszkodzonych.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: P.p.s.a.) Sąd I instancji uchylił postanowienia organów obu instancji. Zwrot kosztów postępowania sądowego orzeczono w oparciu o art. 200 ww. ustawy. Do kosztów zaliczono wpis sądowy - 1.603 zł, opłatę skarbową od pełnomocnictwa - 17 zł oraz koszty ustanowienia pełnomocnika z wyboru - 3.600 zł.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Dyrektor Administracji Skarbowej w B. wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie – o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi, a w każdym przypadku – o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu organ zarzucił:

I. naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art. 141 § 4 w zw. z art. 133 § 1 P.p.s.a. przez niezgodne z aktami sprawy przedstawienie w uzasadnieniu wyroku stanu faktycznego,

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. przez uchylenie postanowień organów w sytuacji, gdy nie doszło do naruszenia przez organy tych przepisów, gdyż:

- wbrew ocenie Sądu pierwszej instancji, przechowywane przez skarżącego naczepa i ciągnik siodłowy nie były pojazdami z wyciekami płynów eksploatacyjnych, lecz spalonymi wrakami,

- organ przeprowadził postępowanie w celu przyjęcia średniej stawki wynagrodzenia za dozór z parkingów przechowujących spalone pojazdy, zarówno depozytowych, jak i innych, i metoda ta nie może być uznana za dowolną,

- parkingi przyjęte do porównania były parkingami prowadzącymi "podobną działalność", w tym były to parkingi depozytowe,

3) art. 141 § 4 P.p.s.a. przez zawarcie wskazań co do dalszego postępowania:

- nieprecyzyjnych, oderwanych od stanu rzeczywistego sprawy i wykładni przepisów przyjętej przez Sąd,

- niezrozumiałych w zakresie sposobu porównania infrastruktury parkingów depozytowych i parkingu prowadzonego przez skarżącego,

4) art. 230 i art. 231 P.p.s.a. oraz § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.) poprzez ich niezastosowanie. Skutkowało to nieprawidłowym określeniem zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. i naruszeniem art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a.

II. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:

1) art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 836 Kodeksu cywilnego, przez błędną wykładnię tych przepisów polegającą na przyjęciu przez Sąd, że przy ustaleniu wynagrodzenia za dozór pojazdów do porównania stawki wynagrodzenia za przechowanie pojazdów należy przyjąć stawki pochodzące od podmiotów prowadzących parkingi depozytowe, ale również ocenić, czy parkingi te (depozytowe) są podobne do parkingu prowadzonego przez skarżącego. Zdaniem Sądu, ustalenie organów w tym zakresie powinno nastąpić na podstawie informacji uzyskanych od innych organów administracji skarbowej, ewentualnie opinii biegłego,

- art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie tego przepisu w stanie faktycznym sprawy, polegające na przyjęciu przez Sąd pierwszej instancji, iż organy wyliczając stawkę wynagrodzenia za dozór powinny posiłkowo posłużyć się rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 13 listopada 2012 r. w sprawie warunków technicznych parkingów, na które są usuwane pojazdy przewożące towary niebezpieczne (Dz.U. z 2012 r. poz. 1293).

Zażalenie na rozstrzygnięcie o kosztach postępowania sądowego zawarte w pkt 2 wyroku z dnia 28 listopada 2017 r. złożył T., zarzucając mu naruszenie § 2 pkt 6 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (z uwzględnieniem rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych) poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy w niniejszej sprawie wystąpiły wszystkie przesłanki warunkujące zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kwoty 5 400 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, zamiast błędnie zasądzonych kosztów zastępstwa procesowego, tj. 3.600 zł, co w konsekwencji skutkowało zasądzeniem kosztów postępowania sądowego w błędnej wysokości, tj. 5 220 zł zamiast 7020 zł.

Wskazując na powyższe zarzuty, T. wniósł o zmianę punktu 2 ww. wyroku i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kwoty 7020 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, a także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie jedynie w części dotyczącej punktu drugiego wyroku, w pozostałym zakresie nie ma natomiast usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu na podstawie art. 184 P.p.s.a.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w rozpoznawanej sprawie, Sąd I instancji przeprowadzając kontrolę legalności zaskarżonego postanowienia prawidłowo stwierdził, że zapadło ono z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. oraz art. 102 § 2 u.p.e.a. co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Poza sporem pozostaje fakt, że przepis art. 102 u.p.e.a., nie określa kryteriów ustalania wysokości wynagrodzenia za dozór, stąd dopuszcza się możliwość stosowania w tym zakresie odpowiednio art. 836 Kodeksu cywilnego, dotyczącego umowy przechowania. Zgodnie z tym przepisem w przypadku, gdy wysokość wynagrodzenia za przechowanie nie jest określona w umowie albo w taryfie (a te możliwości w sprawach z zakresu wynagrodzenia za dozór nad pojazdami zostały wyłączone), przechowawcy należy się wynagrodzenie przyjęte w danych stosunkach. Oznacza to, że wysokość wynagrodzenia powinna zostać ustalona na podstawie kryterium wynagrodzenia faktycznie stosowanego najczęściej przez innych przechowawców na terenie, w miejscu, gdzie przechowawca wykonuje umowę i dla rzeczy danego rodzaju. Przy określaniu takiego wynagrodzenia należy uwzględniać zakres obowiązków przechowawcy (dozorcy) i okoliczności towarzyszące przechowaniu, jak miejsce przechowania, warunki sprawowania pieczy nad zajętą ruchomością oraz wielkość składowanego przedmiotu i powierzchnię niezbędną do jego składowania w sposób zapewniający jego właściwości (por. wyrok NSA z dnia 16 lutego 1999 r., sygn. akt I SA/Wr 2390/97, ONSA 2000/1/28, uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r., I OPS 1/10, ONSA i WSA 2011/1/3).

Na gruncie niniejszej sprawy trafnie Sąd I instancji dostrzegł różnicę pomiędzy parkingami tzw. depozytowymi, a innymi parkingami, które nie świadczą usług związanych z przyjmowaniem i przechowywaniem pojazdów usuniętych z drogi przez Policję. W każdym z tych rodzajów parkingów inny jest bowiem zakres obowiązków przechowawcy. Należy zgodzić się z Sądem I instancji, że poprawne określenie wydatków koniecznych związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzeniem przechowawcy depozytowego za dozór powierzonych mu pojazdów, możliwe będzie jedynie w przypadku, gdy wynagrodzenie to odniesione zostanie do wynagrodzeń stosowanych na innych parkingach depozytowych. W tej mierze Sąd I instancji słusznie uwzględnił, że w analizowanym przypadku mamy do czynienia z pojazdami znacznie uszkodzonymi. Orzekające w sprawie organy nie podważyły bowiem skutecznie twierdzeń strony skarżącej, iż świadczone przez nią usługi miały charakter specjalistyczny, dotyczyły bowiem przechowywania uszkodzonych pojazdów z wyciekami. W tym zakresie organ nie przeprowadził postępowania dowodowego, stąd nie można wykluczyć, że parking skarżącego jest wyposażony w specjalistyczną infrastrukturę, a także tego, że z pozostałości po przechowywanych pojazdach wyciekały płyny eksploatacyjne bądź istniało ryzyko takiego wycieku, co wymagało zastosowania odpowiednich środków zabezpieczających, mających wpływ na wysokość wynagrodzenia w tej sprawie. Trafnie zatem Sąd I instancji okoliczności te uwzględnił przy ustalaniu stanu faktycznego sprawy i dokonywaniu jego prawnej oceny, stąd podniesiony w tym względzie zarzut naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art. 133 § 1 P.p.s.a. nie mógł zostać uwzględniony. Jednocześnie należy zauważyć, że Sąd I instancji nie stosował przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 13 listopada 2012 r. w sprawie warunków technicznych parkingów, na które są usuwane pojazdy przewożące towary niebezpieczne (Dz.U. z 2012 r. poz. 1293), a jedynie posiłkowo odwołał się do pewnych jego regulacji, dla wzmocnienia zasadniczo słusznego wywodu, że pojazdy uszkodzone, stanowiące zagrożenie dla środowiska, wymagają szczególnego nadzoru o odpowiednich warunkach technicznych. W konkluzji WSA prawidłowo zaś stwierdził, że dla ustalenia stawki wynagrodzenia za przechowywanie spornych pojazdów, miarodajne będą kwoty pochodzące od podmiotów prowadzących parkingi depozytowe o podobnej infrastrukturze do parkingu prowadzonego przez skarżącego. Podstawą takich ustaleń nie można zaś było uczynić uśrednionych stawek parkingów strzeżonych i depozytowych, z pominięciem specyfiki tzw. parkingu depozytowego przystosowanego do przechowywania pojazdów uszkodzonych. Uwzględniając powyższe uchybienia Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a trafnie stwierdzając naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. oraz art. 102 § 2 u.p.e.a. WSA sformułował również dostatecznie jasne wytyczne co do zakresu postępowania, które obowiązany będzie przeprowadzić organ pierwszej instancji ponownie rozpoznając niniejszą sprawę. W uzupełnieniu tych wytycznych, Naczelny Sąd Administracyjny pragnie jednak zwrócić uwagę na konieczność ustalenia przez organy administracji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy podniesionych w niniejszym uzasadnieniu braków postępowania dowodowego w zakresie ustalenia, czy stan przechowywanych pojazdów wymagał zastosowania dodatkowych środków zabezpieczających i czy parking skarżącego jest wyposażony w tego rodzaju specjalistyczną infrastrukturę, a w konsekwencji czy w tym przypadku rzeczywiście świadczone usługi miały charakter specjalistyczny uzasadniający przyjęcie odpowiednio wyższej stawki za ich przechowanie. Dopiero jednoznaczne ustalenie tych kwestii pozwoli na wytypowanie podmiotów prowadzących parkingi depozytowe o podobnej infrastrukturze do parkingu prowadzonego przez skarżącego, których stawki opłat za przechowywanie, będą najbardziej miarodajną podstawą do ustalenia wynagrodzenia skarżącego w niniejszej sprawie.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną w części odnoszącej się do pkt 1 zaskarżonego wyroku, jako niemającą usprawiedliwionych podstaw.

Za uzasadniony należało natomiast uznać zarzut dotyczący zawartego w pkt 2 zaskarżonego wyroku postanowienia w zakresie zwrotu kosztów postępowania. Zgodzić należy się ze skarżącym kasacyjnie organem, że Sąd I instancji naruszył art. 200 P.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a., art. 230 P.p.s.a. oraz § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.), błędnie ustalając wysokość kosztów postępowania sądowego na kwotę 5220 zł. Mając bowiem na uwadze, iż przedmiotem zaskarżenia pozostawało postanowienie, którego materialnoprawną podstawę stanowił art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, to wpis sądowy od skargi powinien być ustalony na podstawie § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z tym przepisem wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym - 100 zł. Konsekwentnie należało wyliczyć koszty wynagrodzenia pełnomocnika strony, które na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, wynosić winno 480 zł.

W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 P.p.s.a., w zw. z art. 200 i 205 § 2 P.p.s.a., uchylił pkt 2 zaskarżonego wyroku i orzekł o kosztach postępowania sądowego poniesionych przez skarżącą Spółkę w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji. Na kwotę 570 zł składa się: należny w sprawie wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł oraz wynagrodzenie radcy prawnego w wysokości 480 zł i opłata skarbowa od pełnomocnictwa - 17 zł. Sąd I instancji uwzględniając niniejszy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego zwróci T. Sp. J. w A. kwotę 1503 zł stanowiącą nadpłacony wpis sądowy od skargi zaś Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej w B. kwotę 702 zł stanowiącą nadpłacony wpis sądowy od skargi kasacyjnej.

Przedstawiona wyżej argumentacja wskazuje, że zażalenie T. na postanowienie zawarte w pkt 2 zaskarżonego wyroku w zakresie zwrotu kosztów postępowania nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. podlegało ono oddaleniu.

Z uwagi na częściowe uwzględnienie skargi kasacyjnej, tylko w zakresie punktu 2 wyroku, na podstawie art. 207 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz skarżącego kasacyjnie organu.