Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 1196/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6212 Równoważnik za brak lokalu mieszkalnego i za remont lokalu mieszkalnego
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, c
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 154, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 28 lutego 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.), Sędzia WSA Ewa Alberciak, , Protokolant Pomocnik sekretarza Blanka Kuźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2018 roku sprawy ze skargi R. H. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany lub uchylenia decyzji w sprawie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. [...] Komendant Wojewódzki Policji w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257) po rozpatrzeniu odwołania R. H. od decyzji Nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...]r. w przedmiocie odmowy zmiany lub uchylenia decyzji, utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

Jak wynika z akt sprawy R. H. pełni służbę w Policji od dnia 4 grudnia 2006r. Policjantem w służbie stałej mianowany został w dniu 4 września 2009 r.

Pismem z dnia 8 sierpnia 2017 r. skarżący zwrócił się do KPP w S., w oparciu o art. 154 k.p.a. o "podjęcie czynności w celu zmiany w całości decyzji nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego przy zastosowaniu trybu zmiany tej decyzji lub jej uchylenia i ponownego rozpoznania sprawy względnie w przypadku, gdy organ dojdzie do przekonania że właściwym postępowaniem mającym prowadzić do załatwienia sprawy jest postepowanie o nieważność decyzji ostatecznej przekazanie sprawy organowi właściwemu".

W odpowiedzi, Komendant Powiatowy Policji w S. poinformował skarżącego, że jego pismo zostało potraktowane jako wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego. Z uwagi na fakt, że skarżący w swoim piśmie (wniosku) z dnia 8 sierpnia 2017r. wystąpił jednocześnie z kilkoma żądaniami, organ I instancji obszernie i szczegółowo wyjaśnił stronie możliwości/tryby - zgodnie z Kpa- weryfikacji prawomocnej decyzji nr [...] z dnia [...] oraz kompetencje organów w tym zakresie. Równocześnie Komendant Powiatowy Policji w S. wskazał, iż prowadząc postępowanie w indywidualnej sprawie, ma obowiązek przestrzegania swoich kompetencji z urzędu i tak Komendant Powiatowy Policji w S. jest organem właściwym do załatwienia sprawy skarżącego w trybie art. 154 § 1 k.p.a. lub art. 155 k.p.a. Organ wyjaśnił, że ostateczny wybór postępowania administracyjnego, mającego doprowadzić do właściwego załatwienia sprawy należy do wnioskodawcy, a nie do organu. Obowiązku wynikającego z art. 9 k.p.a. nie można bowiem utożsamiać z udzielaniem porad prawnych czy instruowaniem o możliwości wyboru optymalnego sposobu postępowania.

Komendant Powiatowy Policji w S. wezwał skarżącego do wykazania interesu społecznego lub słusznego interesu skarżącego w zmianie lub uchyleniu decyzji nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...] r.

W odpowiedzi (pismo z dnia 24 sierpnia 2017r.) skarżący powołując się na orzeczenia sądów administracyjnych stwierdził, że decyzja [...] w S. z dnia [...] jest wadliwa i dlatego powinna być uchylona, a organ winien przyznać równoważnik od daty wymagalności jego przyznania wraz z odsetkami. Skarżący powołując się na orzeczenia sądów administracyjnych wskazał, że decyzja Komendanta Powiatowego Policji w S. została wydana w oparciu o błędną wykładnię przepisu będącego podstawą wydania tej decyzji.

Komendant Powiatowy Policji w S. pismem z dnia 29 sierpnia 2017 r. ponownie wyjaśnił stronie, że w razie twierdzenia przez skarżącego, że decyzja nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...] r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, może złożyć wniosek do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. o stwierdzenie nieważności decyzji w trybie art. 156 k.p.a. Natomiast, gdy skarżący jest zainteresowany uchyleniem decyzji Komendanta Powiatowego Policji w S. w oparciu o art. 155 k.p.a. należy wykazać, że za uchyleniem tej decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony.

Decyzją z dnia [...] r. Komendant Powiatowy Policji w S., na podstawie art. 154 k.p.a., odmówił zmiany lub uchylenia własnej decyzji Nr [...] z dnia [...] r. w sprawie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. W ocenie organu zastosowanie w późniejszym okresie w orzeczeniach przez niektóre sądy odmiennej interpretacji przepisu art. 95 ust. 1 pkt 4 ustawy Policji przez przyjęcie, że zbycie przez policjanta lokalu w służbie przygotowawczej nie oznacza ujemnej przesłanki w przyznaniu policjantowi będącemu w służbie stałej prawa do lokalu, nie może skutkować zmianą prawomocnej decyzji, bez wykazania interesu społecznego lub słusznego interesu strony.

W odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie decyzji w całości i wydanie w sprawie orzeczenia merytoryczno- reformacyjnego bądź przekazania sprawy do organu I instancji celem ponownego rozpoznania. Skarżący wskazał, że żaden z przepisów prawa nie nakłada na niego obowiązku wykazania interesu prawnego , a obowiązek ten obciąża organ. Podkreślił, że w interesie strony leży przywrócenie naruszonego porządku prawnego i wadliwego pozbawienia strony prawa do przydziału lokalu mieszkalnego. Skarżący zarzucił naruszenie art. 107 k.p.a.

Zaskarżoną decyzją Komendant Wojewódzki Policji w Ł. utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał, że organ I instancji nie mógł arbitralnie decydować o przekazaniu wniosku strony do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. jako dotyczącego nieważności decyzji. Trybem właściwym wskazanym przez stronę i przyjętym ostatecznie przez Komendanta Powiatowego Policji w S., którego skutkiem jest zmiana, uchylenie decyzji jest tryb wskazany w art. 154 k.p.a. Znajduje on zastosowanie do niewadliwych, ostatecznych decyzji administracyjnych. Trafnie organ I instancji przyjął, że jego decyzja nr [...] z dnia [...] r. była decyzją niewadliwą.

Organ odwoławczy podkreślił, że o ile w interesie (finansowym) strony leżałaby zmiana decyzji nr [...], o tyle nie może on przeważyć nad okolicznością, że decyzja ta została wydana zgodnie z obowiązującymi w Policji przepisami mieszkaniowymi. Tym samym sprzeczna z interesem społecznym, przejawiającym się w obowiązku zgodnego z prawem działania organów Policji, byłaby zmiana/uchylenie tejże decyzji.

Zdaniem Komendanta Wojewódzkiego Policji w sprawie brak było okoliczności uzasadniających wzruszenie decyzji w trybie postępowania o wznowienie (art. 145 Kodeksu postępowania administracyjnego), zastosowania tego trybu nie żądał też zainteresowany.

Organ odwoławczy zaznaczył, że nie może w trybie art. 154 k.p.a. orzekać o uchyleniu, zmianie decyzji Komendanta Powiatowego Policji w S. Nr [...] z dnia [...] r. Przedmiotem rozpoznania przez organ II instancji jest wyłącznie decyzja Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...].

W skardze R. H. wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. i przekazanie sprawy temu organowi celem ponownego i właściwego rozpoznania, bowiem nie może zgodzić się z zasadnością rozstrzygnięcia merytorycznego, jak i zakresem uzasadnienia, czy też okolicznościami, że skarżony organ przeprowadził w sposób właściwy postępowanie wyjaśniające, przyjął i zastosował w sposób właściwy przepisy prawa administracyjnego, a w szczególności przepisy nakazujące organom czuwać nad stroną na każdym etapie postępowania i udzielać jej wskazówek, jak i zakazu prawnego zabraniającego stosowania konkurencyjności norm prawnych kontroli decyzji ostatecznej co do jej wad prawnych od daty jej wydania. Równocześnie nie sposób zgodzić się z treścią uzasadnienia w zakresie wymagalnego wykazania racji.

W ocenie skarżącego w zakresie zaskarżenia i kontroli sądowej mieścić się może i powinna kontrola decyzji Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...] r., albowiem nie da się wywieść, że przedmiotowa decyzja stanowi właściwe załatwienie i rozpoznanie sprawy wniesionej do tego organu, bowiem organ zastosował zasadę konkurencyjności norm prawnych a w okolicznościach faktycznych, organ winien był ustalić bezspornie, czy w sprawie, w jej zagadnieniu wstępnym doszło do zwykłego, czy rażącego naruszenia norm prawnych i w tym zakresie podjąć właściwą czynność kończącą postępowanie wyjaśniające dla tej instancji, aby nie doszło do przewlekłości sprawy, co prowadzi do wadliwych czynności prawnych, powodujących częściowe rozpoznanie nieuzasadnione dla tej instancji, gdy ustalenia organu w czynnościach procesowych i w okolicznościach prawnych, faktycznych, dowodowych, z przywołania orzecznictwa sądowo- administracyjnego, winny prowadzić do działania, by wadliwe decyzje organu zostały niezwłocznie wyeliminowane z obiegu prawnego, jako niezasadnie pozbawiające stroną prawa ustawowego, z równoczesną kontrolą decyzji numer [...] KPP w S., co do której organ zastosował wadliwą wykładnię przepisów z ustawy o Policji, odmawiając stronie prawa ustawowego do lokalu mieszkalnego i należnego z tytułu niezaspokojonych w służbie stałej potrzeb mieszkaniowych prawa zastępczego, jakim jest konstytutywne prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, a wyeliminowanie tej decyzji z obiegu prawnego, jako prawnie wadliwej, leży w interesie strony, jak i w szeroko pojętym interesie publicznym, albowiem wadliwe pozbawienia strony praw konstytutywnych nie leży w zasadach demokratycznego państwa prawnego, w zakresie zakazu dyskryminacji podmiotowej godzącej w art. 32 ustawy zasadniczej.

Skarżący wyjaśnił, że lokal mieszkalny w okresie służby przygotowawczej został darowany , a nie zbyty co nastąpiło z dniem 23 grudnia 2008 r., a mianowanie w służbie stałej nastąpiło dopiero z dniem 4 grudnia 2009 r. Tym samym nie nastąpiło zbycie ani zrzeczenie się prawa do lokalu w okresie służby stałej, co jest wymogiem formalnym mogącym prowadzić do utraty prawa do lokalu służbowego przydzielanego decyzją administracyjną.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Powyższą zasadę powtarza art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – ( Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), według którego sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Sąd administracyjny uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach – stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art.145 p.p.s.a.) Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

W świetle powołanych przepisów, w ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie rozważań należy podkreślić, że organy zasadnie zastosowały w kontrolowanej sprawie tryb wynikający z art. 154 k.p.a. Na podkreślenie zasługuje, że z uwagi na wątpliwości co do treści żądania zawartego we wniosku skarżącego z dnia 8 sierpnia 2017 r. organ I instancji zgodnie z zasadą wynikającą z art. 9 k.p.a. podjął czynności w zakresie ustalenia rzeczywistej woli skarżącego. Postępowaniu temu towarzyszyło należyte i wyczerpujące poinformowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, o czym świadczy treść pisma Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia 22 sierpnia 2017 r. i 29 sierpnia 2017 r. Zasadnie organ wywodzi, że obowiązku wynikającego z art. 9 k.p.a. nie można utożsamiać z udzielaniem porad prawnych czy instruowaniem o możliwości wyboru optymalnego sposobu postępowania.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy w ustalonych okolicznościach faktycznych i prawnych zostały spełnione szczególne przesłanki wymienione w art. 154 § 1 k.p.a. – tzn. czy interes społeczny lub słuszny interes strony przemawia za zmianą lub uchyleniem decyzji nr [...] KPP w S. z [...]w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Zgodnie bowiem z art. 154 § 1 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W przypadkach określonych w § 1 właściwy organ wydaje decyzję w sprawie uchylenia lub zmiany dotychczasowej decyzji (§ 2 art. 154 k.p.a.).

Przepis art. 154 § 1 k.p.a. określa zatem prawne przesłanki dopuszczalności uchylenia lub zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa.

W myśl tej regulacji, w postępowaniu prowadzonym w tym trybie, na wniosek strony, organ musiał zatem wyjaśnić, czy:

1) na mocy decyzji ostatecznej podlegającej weryfikacji na podstawie powyższego przepisu żadna ze stron nie nabyła prawa;

2) za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawia interes społeczny lub wskazany przez stronę we wniosku jej słuszny, indywidualny interes.

Pojęcie "słuszny interes strony" ma charakter nieostry i niedookreślony. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyrażane jest stanowisko, że uwzględnienie interesu strony w rozumieniu art. 154 k.p.a. należy rozumieć w ten sposób, że mając do wyboru możliwość korzystniejszego dla strony rozstrzygnięcia, nie pozostającego w kolizji z obowiązującym porządkiem prawnym, organ przyjmuje ten sposób rozstrzygnięcia, zmieniając decyzję mniej korzystną dla strony na korzystniejszą. Treść "słusznego" interesu strony powinna być ustalana w danej sprawie i musi ulec konkretyzacji wynikającej z jej stanu faktycznego i prawnego. W interesie społecznym pozostaje, aby stan faktyczny sprawy odpowiadał stanowi prawnemu, co jest elementem stabilności porządku prawnego. Nie jest przy tym wykluczona sytuacja, w której za weryfikacją decyzji ostatecznej przemawiać będzie zarówno interes społeczny jak i słuszny interes strony (por. np. wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Olsztynie z dnia 17 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 964/10, w Łodzi z dnia 8 lutego 2011 r., II SA/Łd 1393/10 wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Co do zasady, decyzja zmieniana lub uchylana nie musi być dotknięta jakakolwiek wadliwością, w szczególności nie musi być wydana z naruszeniem prawa. Postępowanie w trybie art. 154 K.p.a. jest postępowaniem mającym nowy przedmiot w stosunku do tego, którego dotyczyło postępowanie prowadzone wcześniej, w trybie zwykłym. Przepis ten nie może być traktowany jedynie jako stwarzający możliwość uznaniowego działania organów administracji i to tylko w interesie publicznym, bowiem pozwala na ponowne zajęcie się sprawą, również w interesie strony.

Przy czym jedną z przyczyn zastosowania art. 154 Kpa może być zmiana wykładni prawa dokonana po wydaniu decyzji ostatecznej, a odnosząca się do podstawy prawnej wydania weryfikowanej decyzji ostatecznej (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2000 r., III SA 1388/99, LEX nr 47229), ponieważ celem zastosowania tego przepisu nie jest eliminowanie, na zasadzie tzw. uznania administracyjnego, decyzji administracyjnej, ze względu na jej istotną wadliwość, ale ze względu na wystąpienie innych przesłanek, także tych pozaprawnych (por. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2007 r., I OSK 1531/06, LEX nr 418289).

Należy także podkreślić, że decyzja wydana w trybie art. 154 K.p.a. nie może być sprzeczna z prawem, jednakże przy tak postawionej tezie stanowisko to trzeba rozumieć w ten sposób, że decyzja taka jako akt stosowania normy procesowej nie może naruszać przepisów k.p.a. oraz tych, które w danego typu sprawach wyraźnie sprzeciwiają się zmianie lub uchyleniu decyzji ostatecznych na podstawie art. 154 k.p.a. lub które wprowadzają wyraźny zakaz uchylania albo zmiany wszelkich decyzji ostatecznych, niezależnie od trybu ich podejmowania.

Kontrolując zaskarżoną decyzję Sąd doszedł do przekonania, iż zaskarżona decyzja nie spełnia powyższych standardów, bowiem organ odwoławczy w zasadzie nie dokonał żadnej analizy i oceny wniosku strony w kontekście dopuszczalności zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej nr [...] KPP w S. z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w nadzwyczajnym trybie postępowania określonym w art. 154 k.p.a.

Organ nie dokonał ustaleń w zakresie tego, czy za zmianą/uchyleniem ww. decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes skarżącego w rozumieniu wyżej przedstawionym. W zasadzie w decyzji odwoławczej organ zawarł jedno zdanie, w którym odniósł się do przesłanek z art. 154 k.p.a. a mianowicie stwierdził, że "(...)o ile w interesie (finansowym) strony leżałaby zmiana decyzji nr [...], o tyle nie może on przeważyć nad okolicznością, że decyzja ta została wydana zgodnie z obowiązującymi w Policji przepisami mieszkaniowymi. Tym samym sprzeczna z interesem społecznym, przejawiającym się w obowiązku zgodnego z prawem działania organów Policji, byłaby zmiana/uchylenie tejże decyzji".

Również organ I instancji poza zacytowaniem treści art. 154 k.p.a. nie dokonał analizy przesłanek wynikających z tego przepisu poza stwierdzeniem , że "W ocenie organu zastosowanie w późniejszym okresie w orzeczeniach przez niektóre sądy odmiennej interpretacji przepisu art. 95 ust. 1 pkt 4 ustawy Policji przez przyjęcie, że zbycie przez policjanta lokalu w służbie przygotowawczej nie oznacza ujemnej przesłanki w przyznaniu policjantowi będącemu w służbie stałej prawa do lokalu, nie może skutkować zmianą prawomocnej decyzji, bez wykazania interesu społecznego lub słusznego interesu strony".

Sąd nie podziela stanowiska organów. Skład orzekający w przedmiotowej sprawie opowiada się bowiem za poglądem prezentowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych, że co do zasady zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 154 § 1 k.p.a. nie może prowadzić do wydania decyzji sprzecznej z prawem, jeżeli jednak przy uwzględnieniu interesu społecznego lub słusznego interesu strony możliwa jest taka zmiana decyzji, która nie prowadzi do sprzeczności z powszechnie obowiązującą normą prawną (której np. rozumienie, wykładnia, od wydania decyzji "pierwotnej" uległa zmianie), to co do zasady nie ma przeszkód, na gruncie art. 154 k.p.a., do zmiany decyzji. Warunkiem jest to, aby całość systemu prawnego nie stała temu na przeszkodzie. Należy również podkreślić, że przepis ten nie może być przy tym traktowany jedynie jako stwarzający możliwość uznaniowego działania organów administracji i to tylko w interesie publicznym reprezentowanym przez organy administracji, albowiem pozwala on na zajęcie się ponownie sprawą również w interesie strony. Bez tego przepisu prawidłowo wydana odmowna decyzja administracyjna pozbawiałaby stronę możliwości ubiegania się o określone prawa "po wsze czasy", co dalekie byłoby od racjonalnego pojmowania administracji publicznej. Zmiany polityki administracyjnej, wykładni prawa, oceny stanów faktycznych, następujące po wydaniu w sprawie odmownej decyzji ostatecznej nie prowadzą do jej wadliwości lub bezprzedmiotowości, a wobec tego bez dopuszczenia odwołalności decyzji lub jej wzruszenia w trybie nadzoru, strona byłaby pozbawiona możliwości uzyskania dla siebie nowego rozstrzygnięcia jej sprawy (por. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2007 r. sygn. akt I OSK 1531/06, dostępny w CBOSA).

Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie zawierają rozważań co do spełnienia przesłanek z art. 154 § 1 k.p.a. Brak jest również przedstawienia stanowiska organów jak rozumieją pojęcie słusznego interesu społecznego lub słusznego interesu strony. Nie oznacza to oczywiście obowiązku organu tworzenia definicji tych terminów w konkretnej sprawie, ale oceny ich wystąpienia przez pryzmat okoliczności danej sprawy. W tym kontekście rozważając słuszny interes strony w ramach obowiązującej w tym postępowaniu wykładni prawa materialnego podnieść trzeba, iż niewątpliwie, jak podnosi skarżący, jego słuszny interes przejawia się w uzyskaniu decyzji uwzględniającej dokonanie wykładni prawa materialnego zgodnej z aktualnym orzecznictwem sądów administracyjnych. Takie stanowisko wynika zresztą z prezentowanego wyżej orzecznictwa sądów administracyjnych. Godzi się w tym miejscu jeszcze raz powtórzyć, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że "Rozstrzygnięcia wydawane na podstawie art. 155 Kpa są zawsze oparte na konstrukcji uznania administracyjnego, co oznacza, że ocena w konkretnej sprawie, czy występują racje społeczne lub słuszny interes strony, należy do organu rozstrzygającego i do niego też należy wybór jednego z możliwych rozwiązań, niezależny od wyników tej oceny. Może to nastąpić np. w razie zmiany polityki podatkowej, wykładni prawa czy oceny stanów faktycznych po wydaniu decyzji ostatecznej. Dodać należy, iż w postępowaniu na podstawie art. 155 Kpa organ administracyjny nie stosuje prawa materialnego."( tak NSA w wyroku z dnia 12 kwietnia 2000r. w sprawie sygn.akt III SA 1388/99 LEX nr 47229). Wprawdzie powyższe orzeczenie dotyczy art. 155 k.p.a. jednak z uwagi na przesłanki art. 154 i art. 155 k.p.a., w ocenie Sądu, ma zastosowanie również w niniejszej sprawie.

Podkreślenie wymaga również, że działanie w ramach uznania nie oznacza dowolności rozstrzygnięcia organu, ale wykazanie, że nie ma podstaw do pozytywnego załatwienia wniosku strony, przy uwzględnieniu przesłanek stawianych przez przepis, przy czym w państwie prawa nie ma miejsca dla automatycznie stosowanej zasady nadrzędności interesu społecznego nad interesem indywidualnym. W przypadku uznania administracyjnego znaczenie ma element celowości przy wyborze rozstrzygnięcia jak też wyczerpujące uzasadnienie przez organ dokonanego wyboru. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 stycznia 1987 r., sygn. akt III SA/1048/86, ONSA 1987, Nr 2, poz. 50 - "ograniczenie się przez organ przy rozpoznawaniu sprawy w trybie art. 154 k.p.a. do wyłącznie do skontrolowania legalności decyzji objętej wnioskiem strony i zaniechanie rozpoznania sprawy w świetle przesłanek do zmiany lub uchylenia decyzji określonych w tym artykule stanowi naruszenie prawa".

Jednocześnie należy podkreślić, że użycie w art. 154 k.p.a. słowa "może" nie oznacza uznaniowości organu w ocenie wystąpienia w sprawie przesłanek uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, a jedynie możliwość wyboru sposobu rozstrzygnięcia tej sprawy, która ma miejsce na ostatnim etapie procesu stosowania prawa ( por. wyrok NSA z dnia 27 lutego 2014r. w sprawie sygn.akt II OSK 930/13 LEX nr 1495303). W wyniku rozpoznania sprawy organ administracji decyzję ostateczną albo tylko zmienia, albo uchyla ją - usuwając z obrotu prawnego, ewentualnie odmawia zmiany lub uchylenia decyzji. Również w tym kontekście organ odwoławczy nie ocenił prawidłowości podjętego przez organ I instancji rozstrzygnięcia zawartego w sentencji decyzji.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ przeanalizuje wniosek skarżącego w kontekście spełnienia przesłanek z art. 154 § 1 k.p.a. i wyniki tej analizy na tle ustalonego w sprawie stanu faktycznego i prawnego, z uwzględnieniem powyższej oceny prawnej, przedstawi w uzasadnieniu decyzji spełniającym wymagania z art. 107 § 3 k.p.a.

Sąd uznał, że niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy jest wyeliminowanie z obrotu prawnego tylko zaskarżonej decyzji.

Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

e.o.