Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1173/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 72 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 44
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 70 par. 4
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 8 lutego 2018 r. sprawy ze skargi G. (...) przy udziale uczestnika postępowania S. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia (...) kwietnia 2017 r. nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z [...] kwietnia 2017 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23, dalej k.p.a.) oraz art. 18 i art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 599 ze zm., dalej u.p.e.a.), po rozpatrzeniu zażalenia, wniesionego przez G. [...] (dalej Skarżący, strona, zobowiązany), na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z [...] stycznia 2017 r. nr [...], w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec majątku S.P., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że przyczyny uzasadniające umorzenie postępowania egzekucyjnego zostały enumeratywnie wymienione w art. 59 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jedną z przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego jest określone w § 2 powyższego przepisu brak wymagalności obowiązku, umorzenie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku.

Przedmiotowe postępowanie egzekucyjne zostało, jak zaznaczył Dyrektor IAS umorzone w związku z pismem wierzyciela nr [...] z [...] stycznia 2017 r., informującym o przedawnieniu obowiązku. Jednak w ocenie wnoszącego zażalenie wierzyciela nie doszło do przedawnienia, gdyż w zawiadomieniu o wysokości kosztów egzekucyjnych organ egzekucyjny wskazał, że zastosowano skuteczną czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że wskazana w zawiadomieniu czynność egzekucyjna nie była skuteczna. Do czynności tej w ogóle nie doszło, gdyż jak wynika z akt sprawy pracodawca, do którego skierowano zawiadomienie o zajęciu, nie podjął skierowanej do niego przesyłki. Zajęcie wynagrodzenia za pracę, zgodnie z art. 72 § 2 ustawy egzekucyjnej, jest skuteczne z chwilą doręczenia pracodawcy zawiadomienia o zajęciu. W przypadku nie podjęcia przesyłki nie można wobec tego z takiej czynności wywodzić dalszych skutków prawnych takich jak przerwanie biegu terminu przedawnienia.

Zatem organ egzekucyjny nie zastosował żadnych skutecznych środków egzekucyjnych, nie ma racji wierzyciel twierdząc, że wskazanie czynności egzekucyjnej w zawiadomieniu o wysokości kosztów egzekucyjnych ma wpływ na poczynione w stanie faktycznym ustalenia.

Skargę na w/w postanowienie wniósł G.[...] domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenia zwrotu kosztów prowadzonego postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

1) art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji umorzenie postępowania egzekucyjnego w administracji w sytuacji, gdy obowiązek wskazany w tytule wykonawczym o numerze [...] z [...] czerwca 2012 r. nie wygasł w myśl dyspozycji ww. przepisu, albowiem z treści akt sprawy bezsprzecznie wynika, że dokonano zajęcia wynagrodzenia za pracę zobowiązanego, co daje podstawę do uznania, że bieg terminu przedawnienia obowiązku został przerwany — zgodnie z art. 70 § 4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, dalej: "o.p.");

2) art. 70 § 4 o.p. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na nieuprawnionym przyjęciu, że nieskuteczne zajęcie przez organ egzekucyjny wynagrodzenia za pracę Zobowiązanego nie przerywa biegu przedawnienia, podczas gdy dla spełnienia dyspozycji ww. przepisu wystarczające jest zawiadomienie podatnika o zastosowaniu środka egzekucyjnego, a co za tym idzie — skuteczność takiego zajęcia nie wpływa na skuteczność przerwania biegu terminu przedawnienia;

3) art. 44 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez ich niezastosowanie i przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie nie będą miały zastosowania do doręczania pism w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podczas gdy organ egzekucyjny uznał, że jedynie zapoznanie się z treścią kierowanego pisma ma skutek prawny doręczenia i dopiero wtedy można mówić o przerwaniu biegu terminu przedawnienia, tj. skutecznym dokonaniu zastosowania środka egzekucyjnego;

4) art. 77 § 1 i 107 § 3 w zw. z art. 11 i art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji niewykazanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, dlaczego organ egzekucyjny przyjął, że należność publicznoprawna dochodzona na podstawie tytułu wykonawczego o numerze [...] z [...] czerwca 2012 r. uległa przedawnieniu, podczas gdy wobec Zobowiązanego dokonano zajęcia wynagrodzenia za pracę, a kwestię doręczenia stosownego zawiadomienia pominięto, opierając się wyłącznie na czynności zawiadomienia pracodawcy o zastosowaniu środka egzekucyjnego.

Jak wyjaśnił autor skargi wierzyciel przedwcześnie wystosował zawiadomienie o przedawnieniu należności publicznoprawnej wskazanej w tytule wykonawczym, bowiem nie ustalono w sposób jednoznaczny, czy zobowiązanemu doręczono zawiadomienie o zajęciu wynagrodzenia za pracę z [...] czerwca 2016 r. Okoliczność, że takowe zawiadomienie zostało sporządzone przez organ egzekucyjny, jest bezsporna i wynika wprost z pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z [...] grudnia 2016 r. Niemniej jednak z dokumentów będących w posiadaniu G.[...] nie wynika, czy zobowiązanemu zawiadomienie to zostało skutecznie doręczone, a zatem czy doszło do realizacji drugiej przesłanki wynikającej z art. 70 § 4 o.p. Można w ocenie Skarżącego jedynie domniemywać — w oparciu o treść pism — że do takowego doręczenia doszło, jednakże organowi egzekucyjnemu nie udało się w ten sposób ściągnąć egzekwowanej należności. Bez uzyskania ww. informacji wierzyciel, co podkreślił nie może zgodzić się z umorzeniem prowadzonego względem zobowiązanego postępowania egzekucyjnego, gdyż istnieje duże prawdopodobieństwo, że nie doszło do wygaśnięcia egzekwowanego obowiązku.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a." - sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, w celu wyeliminowania z obrotu prawnego aktu wydanego przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ustalenie, że akt taki dotknięty jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu zabezpieczającym, na które służy zażalenie i egzekucyjnym, co miało miejsce w niniejszej sprawie.

Rozpoznając sprawę pod kątem kryterium legalności Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Między stronami bezsporne jest zastosowany termin przedawnienia i początek biegu . Sporna jest jedynie kwestia czy doszło do przerwania biegu przedawnienia, o jakim mowa w art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. W postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego [...] podjęto próbę zastosowania środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę . należy więc odpowiedzieć na pytanie czy było ono skuteczne .

Zgodnie z art. 72 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wynagrodzenia za pracę przez przesłanie do pracodawcy zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu tej części jego wynagrodzenia, która nie jest zwolniona spod egzekucji, na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa pracodawcę, aby nie wypłacał zajętej części wynagrodzenia zobowiązanemu, lecz przekazał ją organowi egzekucyjnemu aż do pełnego pokrycia egzekwowanych należności pieniężnych.

Stosownie do art. 72 § 2 u.p.e.a. zajęcie wynagrodzenia za pracę jest dokonane z chwilą doręczenia pracodawcy zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1. Zajęcie to zachowuje moc również w przypadku zmiany stosunku pracy lub zlecenia, nawiązania nowego stosunku pracy lub zlecenia z tym samym pracodawcą, a także w przypadku przejęcia pracodawcy przez innego pracodawcę.

W sprawnie niniejszej zajęcie przesłane na adres pracodawcy nie zostało podjęte w terminie, wróciło do nadawcy po dwukrotnym awizowaniu. Należy więc rozważyć czy stosownie do treści art. 44 § 4 kpa zostało ono skutecznie doręczone.

Dalej należy zauważyć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem i poglądami doktryny fikcja doręczenia zastępczego nie może podlegać wykładni rozszerzającej i doręczenie może być uznane za skutecznie dokonane tylko w przypadku spełnienia wszystkich wymogów związanych z awizowaniem, o których mowa w art. 44 k.p.a.

W sprawie niniejszej nie ulega wątpliwości, że przesyłka pocztowa zawierająca zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę została prawidłowo awizowana i zwrócona do nadawcy po upływie terminu określonego w art. 44 § 4 kpa.

Jednak w ocenie Sądu inna kwestia nie daje podstaw do przyjęcia fikcji doręczenia za skuteczne dokonanie czynności zajęcia wynagrodzenia za pracę. Zawiadomienie o zajęciu zostało skierowane do E. K. [...]. W aktach egzekucyjnych brak jest jakichkolwiek informacji potwierdzających fakt, iż ta osoba jest pracodawcą dłużnika. Ze znajdującego się na k 36 akt egzekucyjnych wykazu majątku dłużnika , sporządzonego w dniu [...].04.2014 r. wynika, że dłużnik wskazał jako pracodawcę : E. [...], gdzie pracuje jako kierowca .

Powyższe nie pozwala na przyjęcie, iż zawiadomienie o zajęciu zostało skierowane do właściwego podmiotu, a wobec czego doszło do określonego w art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej przerwania biegu przedawnienia.

Z tych względów w oparciu o art. 151 p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu.