Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 152/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2007-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 51
journal: Dz.U. 2000 nr 106 poz 1126
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Cisek - sprawozdawca, Sędziowie Sędzia WSA Anna Siedlecka, Sędzia NSA Julia Szczygielska, Protokolant Szymon Krzyszczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 listopada 2007r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności, w celu doprowadzenia wykonanych robót polegających na wybudowaniu obiektu na działce nr [...] (obręb[...]), do stanu zgodnego z prawem; I. stwierdza nieważność decyzji I i II instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; III. zasądza od D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. na rzecz skarżącego kwotę 73zł (słownie: siedemdziesiąt trzy złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

U Z A S A D N I E N I E

W dniu [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O., na podstawie art. 51 ust 1 pkt 2 oraz ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2000r. Nr 106 poz. 1126), oraz art. 104 KPA wydał decyzję Nr[...] , którą nakazał W. S. wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, polegających na wybudowaniu obiektu na działce o nr ew. 1[...] obręb J.- L.. Czynności te miał polegać na: inwentaryzacji powykonawczej zrealizowanego obiektu wraz z uzgodnieniami w zakresie przepisów bhp, san-epidem, zabezpieczenia przeciwpożarowego i odbiorów przewodów kominowych, oraz uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie.

Organ nakazał także, aby wyżej wymienione czynności wykonane zostały w terminie do dnia 30 listopada 2002r.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ I instancji wskazał, iż sprawa wybudowania obiektu handlowo- usługowego na działce o nr ew. [...] była rozpatrywana przez Urząd Wojewódzki, Naczelny Sąd Administracyjny we Wrocławiu i w Warszawie, oraz Wojewódzkim Inspektoracie Nadzoru Budowlanego we W. od [...] roku. Pierwsza decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana w dniu[...] . przez Urząd Rejonowy w O.. Decyzja ta stała się ostateczna i była prawomocna do czasu wydania decyzji Nr [...] z dnia [...] przez Wojewodę W., która unieważniła decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w O. Kolejna decyzja Nr [...] wydana przez Kierownika Urzędu Rejonowego w O., również została unieważniona przez Wojewodę W., poprzez wydanie decyzji Nr [...] z dnia[...] . Po rozpatrzeniu wniosku, złożonego przez W.S., Kierownik Urzędu Rejonowego w O. wydał decyzję Nr [...] z dnia [...] uprawomocniła się w dniu[...] .- o pozwoleniu na budowę pawilonu- kontynuacja robót, na obiekt zlokalizowany na działkach o nr ew. [...] obręb J.-L.. W uzasadnieniu powyższej decyzji podkreślono, iż wnioskodawca uzupełnił dokumentację, w której uwzględnił uwagi, które były powodem unieważnienia decyzji Nr[...] . Decyzja Nr [...] została uchylona przez Wojewodę W. - decyzją Nr [...] z dnia[...]. i

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

przekazana do ponownego rozpatrzenia. Decyzja powyższa również przywracała termin wniesienia odwołania dla skarżącego - J. K. Skarga została złożona w Urzędzie Wojewódzkim we W. w dniu [...] przez J. K.. Ponadto organ pierwszoinstancyjny nadmienił, iż również był okres, w którym decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w O. o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna, a więc inwestor miał prawo realizować roboty. Następny wniosek, W.S. złożył w dniu[...] ., w ślad za którym Kierownik Urzędu Rejonowego w O. wydał decyzję Nr [...] z dnia [...] o pozwoleniu na budowę pawilonu usługowo- handlowego-kontynuacja robót. Decyzja uprawomocniła się w dniu [...] Na skutek złożonego odwołania przez J.K.- decyzja Nr[...] , została uchylona w części, którą nie była objęta w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] Nr[...] , natomiast utrzymano w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę obiektu o powierzchni zabudowanej 129.60 m2.

Kolejna decyzja została wydana przez Kierownika Urzędu Rejonowego w O. w dniu [...] Nr[...] , która została uchylona przez Wojewodę D. w dniu [...] Nr[...] .

Następnie W. S. pismem z dnia [...] zgłosił zakończenie robót do Urzędu Rejonowego w O., a więc w czasie, kiedy nie było wydanej decyzji Nr[...] . Pismem z dnia [...] Urząd Rejonowy w O. przyjął zgłoszenie zakończenia robót na obiekt handlowo- usługowym, a zrealizowanym na działce o nr ew.[...].

Organ I instancji nadmienił, iż skarżący – J. K. - zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego Oddział Zamiejscowy we Wrocławiu decyzję Nr [...] z dnia [...]

Wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego- Oddział Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia 17 stycznia 2000r., została uchylona zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja Nr [...] z dnia[...] ., wydana przez Kierownika Urzędu Rejonowego w O..

Kierownik Urzędu Rejonowego w O. w dniu [...] wydał kolejną decyzję Nr[...] , zezwalająca na kontynuację robót przez inwestora -

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

W. S.. Powyższa decyzja została uchylona decyzją Nr [...] z dnia[...] ., wydaną przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W.. Wobec powyższych faktów, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. stwierdził, iż inwestor W. S. wykonywał roboty w okresie, w którym decyzje były prawomocne, natomiast roboty były wstrzymywane, na skutek wydanych decyzji przez organ II instancji, o czym świadczą zapisy w dzienniku budowy.

Ponadto podkreślono, że w dniu przeprowadzenia kontroli w budowanym obiekcie stwierdzono, iż roboty zostały wykonane na pierwszej kondygnacji, teren wokół obiektu jest uporządkowany. Natomiast nie były wykonane roboty wykończeniowe na poddaszu. Istotną rzeczą jest to, iż W. S. jest użytkownikiem wieczystym działek, na których został wzniesiony rzeczony obiekt i terenu do niego przyległego. Granica działki[...] , stanowiącej własność gminy, będącej w użytkowaniu wieczystym W. S., znajduje się w odległości 2.0 m od obiektu stanowiącego własność J. K., natomiast odległość między obiektami wynosi 6.50m. Organ administracyjny nadmienił także, iż od roku 1995 zmieniły się stosunki formalno-prawne gruntów, na których został wzniesiony obiekt, natomiast nie został zmieniony w planie zagospodarowanie terenu miasta J.-L. zapis dotyczący przeznaczenie terenu.

Reasumując, organ I instancji wskazał, iż w aktualnym stanie rzeczy, inwestor realizował swoją inwestycje, tylko w okresie kiedy były w obrocie prawnym prawomocne decyzje administracyjne o pozwoleniu na budowę i wybudował obiekt na terenach, których obecnie jest użytkownikiem wieczystym, na co posiada takie dokumenty jak akt notarialny i założoną księgę wieczystą. Obiekt J. K., jak również teren przyległy do niego, jest zrealizowany na działce o nr ew. [...] i nie graniczy z działką o nr ew. [...] Działka o nr ew. [...] i stanowi własność gminy miejsko-wiejskiej J.L..

Od decyzji tej wniósł odwołanie J. K.. W piśmie skierowanym do organu odwoławczego skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji. Zdaniem skarżącego decyzja ta została wydana bez podstawy prawnej, z rażącym naruszeniem przepisów prawa materialnego tj. art. 28, art.32 ust.4 pkt.1 i 2, art.33 ust.2 pkt 1 i 2 , art.34 ust.1, art. 35 ust.1 pkt.1 a-c i pkt.2 art.38 ust.1, art. 50 ust.1 i 3

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

Prawa budowlanego. Ponadto w ocenie skarżącego, decyzja ta jest sprzeczna z wyrokiem NSA z dnia 2 kwietnia 1999 roku, (sygn. akt IV S.A. 537/98) oraz wyrokiem NSA OZ we Wrocławiu z dnia 17 stycznia 2000 r. (sygn. akt II S.A./Wr 917/98), jak również innymi aktami administracyjnymi wydanymi w tej sprawie. J.K. wskazał również na naruszenie przepisów art.6-10, art.61 § 1i4, art.77 §1, art.102 KPA i art.83 Konstytucji. Skarżący wniósł o nakazanie W. S.i rozbiórki rozpoczętej budowy pawilonu, o wystąpienie z wnioskiem o odebranie uprawnień budowlanych Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w O., o wyłączenie tego organu od udziału w niniejszym postępowaniu administracyjnym i o zasądzenie od organu I instancji zwrotu kosztów poniesionych przez skarżącego w niniejszej sprawie.

W dniu [...] D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. na podstawie art.138 § 1 ust. 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...] nakładającej na W.S., obowiązek wykonania określonych czynności, w celu doprowadzenia wykonanych robót polegających na wybudowaniu obiektu na działce o nr ew. [...] obręb J. L., do stanu zgodnego z prawem, wydał decyzję nr[...] , którą uchylił decyzję w części

• dotyczącej terminu wykonania nałożonych obowiązków i wyznaczył nowy - do dnia 30 kwietnia 2003 r.

• określającej obowiązki jakie należy wykonać w celu doprowadzenia wybudowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem i zobowiązał W. S. zam. przy ul. [...] w J. L.do dostarczenia:

1. wypisu z planu zagospodarowania terenu obejmującego zrealizowaną inwestycję;

2. inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej obejmującej teren zainwestowania;

3. inwentaryzacji budowlanej obiektu - pawilonu handlowo usługowego;

4. ekspertyzy technicznej przedmiotowego obiektu;

5. niezbędnych opinii i uzgodnień;

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ II instancji wskazał, że po dokonaniu analizy materiałów dowodowych zgromadzonych w niniejszej sprawie stwierdzić należy, iż w przedmiotowej sprawie inwestor otrzymał ostateczną decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego Nr [...] z dnia [...] udzielającą mu pozwolenia na budowę spornego pawilonu. Decyzja ta stała się ostateczna i funkcjonowała w obrocie prawnym do dnia wydania decyzji Wojewody W. Nr [...] stwierdzającej jej nieważność, to jest do dnia[...] . Wcześniej postanowieniem Nr [...] z dnia[...] , organ II instancji wstrzymał wykonanie decyzji KUR Nr [...] . W świetle powyższych okoliczności należy stwierdzić, że prace budowlane inwestor mógł realizować zgodnie z prawem, do czasu doręczenia mu postanowienia KUR wstrzymującego wykonanie decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę. Powyższe okoliczności wskazują, iż w przedmiotowej sprawie nie można wydać nakazu bezwarunkowej rozbiórki orzeczonej w trybie art. 48 - Prawo budowlane, którego domaga się skarżący. Podstawą do wydania rozstrzygnięcia w oparciu o przywołaną wyżej normę prawną, jest bowiem sytuacja, kiedy inwestycja realizowana jest w warunkach całkowitej samowoli budowlanej. W ocenie organu odwoławczego nie można orzec bezwarunkowej rozbiórki wówczas, gdy inwestor, nawet w krótkim czasie, dysponował ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, choć później zostałaby ona wycofana z obrotu prawnego. W takich okolicznościach postępowanie administracyjne prowadzi się zgodnie z art. 50 i art. 51 ustawy - Prawo budowlane. Taka procedura została też przyjęta przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W wyniku oględzin przeprowadzonych w dniu [...] służby nadzoru budowlanego stwierdziły, iż pawilon handlowy będący własnością W.S. jest obecnie w części użytkowany. Inwestor oświadczył, iż pomieszczenia na parterze użytkuje od wiosny 1998 roku. Mając na uwadze stan faktyczny i prawny przedmiotowej sprawy, organ I instancji decyzją Nr [...] z dnia[...], wydaną na podstawie art. 51 ust.1 pkt.2 ustawy - Prawo budowlane, nałożył na inwestora przedmiotowego obiektu określone obowiązki w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, wyznaczając termin na ich wypełnienie. Zaskarżona decyzja, wydana przez Powiatowego Inspektora

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

Nadzoru Budowlanego w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakłada na inwestora obowiązki, których wypełnienie ma na celu doprowadzenie inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Kolejna decyzja organu I instancji wydana w przedmiotowej sprawie, po analizie dokumentów przedstawionych przez zobowiązanego, będzie nakładała na niego obowiązek doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem poprzez, albo wydanie nakazu rozbiórki, na podstawie art.51 ust.1 pkt 1 powoływanej ustawy, kiedy okaże się, że z prawnego punktu widzenia inwestycja narusza w sposób oczywisty istniejący porządek prawny lub pozwolenia na wznowienie prac, w sytuacji kiedy ten porządek nie zostanie naruszony, a potwierdzi to pełna analiza złożonej dokumentacji. Prawidłowość przyjętej procedury potwierdza wyrok Składu Siedmiu Sędziów NSA z 28 maja 2001, (OSA 2/2001, ONSA nr 4 z 2001 roku, poz. 143) zgodnie z którym " Budowa obiektu rozpoczęta na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę i kontynuowana po wstrzymaniu wykonania tej decyzji oraz stwierdzeniu jej nieważności jest przypadkiem prowadzenia robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, o którym mowa w art. 50 ust.1 pkt 1 tej ustawy, innym niż określony w jej art.48."

Odnosząc się do argumentów skarżącego o naruszeniu szeregu przepisów ustawy - Prawo budowlane obowiązujących w postępowaniu związanym z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę, organ II instancji stwierdził, iż organ nadzoru budowlanego przed wydaniem decyzji pozwalającej na wznowienie realizacji inwestycji, zgodnie z procedurą określoną w art.50 i art.51 ustawy - Prawo budowlane, bada w pierwszej kolejności jej zgodność z planem zagospodarowania przestrzennego, opracowanym dla terenu, na którym jest ona zlokalizowana. Brak decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla danej inwestycji, w postępowaniu prowadzonym przez nadzór budowlany, w ramach przywołanych wyżej przepisów, nie stanowi przesłanki do nakazania rozbiórki obiektu, o ile jego lokalizacja nie narusza ustaleń planu zagospodarowania terenu. W analizowanej sprawie wydanie postanowienia o wstrzymaniu prac budowlanych w sytuacji, gdy nie są obecnie realizowane, jest bezprzedmiotowe, stąd nie można uznać za zasadny argument strony skarżącej o naruszeniu art. 50 ustawy - Prawo budowlane. Także nie można potwierdzić, iż organ I instancji naruszył przepisy zawarte w kodeksie

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

postępowania administracyjnego, gdyż prowadząc przedmiotowe postępowanie zapewnił w nim czynny udział stron tego postępowania, oraz w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiały dowodowe w niniejszej sprawie. Wyroki wydane przez NSA, na które powołuje się skarżący, dotyczą sprawy prowadzonej przez administrację architektoniczno- budowlaną i ich następstwem prawnym jest przejęcie przedmiotowej sprawy przez nadzór budowlany, co powoduje, iż nie zachodzi jakakolwiek sprzeczność z orzeczeniami NSA, na którą wskazuje skarżący. Odnosząc się do wniosków skarżącego o wyłączenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego od udziału w postępowaniu, o odebranie uprawnień zawodowych i o zwrocie kosztów organ odwoławczy stwierdził, iż D.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odnosił się wielokrotnie do kwestii związanej z wyłączeniem organu I instancji i zwrotem kosztów związanych z opłatami skarbowymi. Mając na uwadze argumenty przedstawione w niniejszym uzasadnieniu w ocenie organu II instancji, stwierdzić należało, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, po właściwym określeniu obowiązków jakie winien spełnić inwestor, jest zgodna z obowiązującymi normami prawnymi.

J. K. wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wraz z wnioskiem o jej uchylenie w całości oraz uchylenie decyzji jej poprzedzającej dnia [...] Ponadto skarżący domaga się by organ I instancji przedłożył komplet akt sprawy, szereg orzeczeń wydanych w toku niniejszego postępowania oraz dołączenia wyroków NSA, które zapadły w sprawie orzeczeń wydanych w toku postępowania administracyjnego, dotyczących przedmiotowego obiektu budowlanego oraz zasądzenie od D. Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. na jego rzecz kosztów postępowania według norm przypisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż organ I instancji błędnie powołał przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane oraz art. 104 KPA, bowiem ust. 4 powołanego przepisu nie istnieje w porządku prawnym. J.K. nie godzi się z treścią zaskarżonych decyzji z powodu rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego – zaskarżone decyzje wydano, w ocenie skarżącego, z oczywistym naruszeniem przepisów ustawy – Prawo budowlane oraz ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

Naczelnym Sądzie Administracyjnym oraz przepisów kodeksu postępowania administracyjnego:

- art. 28 ust. 1, art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2, art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3, art. 34 ust. 1 , art. 35 ust. 1 pkt 1a-c, art. 87 ust. 1 pkt 1a i 1c ustawy – Prawo budowlane.

- § 272 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie,

- art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym,

- art. 6 – 10, art. 16 § 1, art. 35 § 3, art. 61 § 1 i 4, art. 77 § 1, art. 97 § 1 pkt 4, art. 100 § 1, art. 107 § 3 KPA,

- art. 7 i 83 Konstytucji.

Ponadto skarżący zaznaczył, iż przedmiotowa sprawa była wielokrotnie rozpatrywana przez Wojewodę i w związku z tym zostało wydanych 9 stosownych orzeczeń.

Skarżący dodał, iż od powyższych orzeczeń przysługiwało odwołanie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. albo skarga do NSA. Ponadto orzeczenia te podawały podstawy prawne i przyczyny kasacji orzeczeń KUR w O.. W jego ocenie powyższe rozstrzygnięcia winny znajdować się w aktach niniejszej sprawy.

Ponadto także w ocenie skarżącego w aktach administracyjnych niniejszej sprawy winny znajdować się także rozstrzygnięcia NSA, które zapadły w wyniku złożonych przez skarżącego skarg na trzy postanowienia z dnia: [...]

Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazał także na liczne wyroki (6) NSA.

W skardze podano także, że przepisy ustawy o NSA i KPA mówią jednoznacznie, że organ administracji związany jest oceną prawną wyrażoną w wyroku sądu niezależnie czy ją popiera, czy nie. Tymczasem – zdaniem skarżącego – organy nadzoru budowlanego nie tylko nie zastosowały się do oceny dokonanych we wskazanych sześciu wyrokach NSA, ale wyraziły własny, sprzeczny pogląd nie znajdujący oparcia w przepisach prawa. Wobec powyższego, organy administracji publicznej, w ocenie skarżącego wydały orzeczenia, które nie zakończyły nadal

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

postępowania, a winny to uczynić na podstawie przepisów KPA.

Wobec nie zakończenia postępowań, zaskarżoną decyzję wydano z rażącym naruszeniem przepisu art. 140 KPA.

Skarżący ponadto zarzucił organom I i II instancji działania nie znajdujące oparcia w przepisach prawa, wybiórcze, tendencyjne i jednostronne oraz składanie fałszywych oświadczeń w uzasadnieniach własnych decyzji. Jednocześnie na podstawie art. 40 ust. 1 ustawy o NSA wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W końcowej części skargi skarżący zarzucił nieprawidłowości w oznaczeniu- numeracji działek , polegającej na wskazaniu przez organy innej ich numeracji, to jest [...] na których to działkach inwestor W. S. wybudował przedmiotowy pawilon handlowo – usługowy. Natomiast we wcześniejszych orzeczeniach wskazywano działki o nr[...] .

D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł do Sądu odpowiedź na skargę wraz z wnioskiem o jej oddalenie, podtrzymując jednocześnie argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Powyższa skarga została wniesiona w dniu 21 marca 2003r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu. Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed

sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powyższy zapis ustawowy uzasadnia rozpoznanie niniejszej skargi przez tutejszy Wojewódzki Sąd Administracyjny.

Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych.

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego.

Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub

naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia na które służy zażalenie albo kończące postępowanie lub rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3

§ 1 w związku § 2 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a także na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego.

Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Z kolei art. 147 § 1 przywołanej powyżej ustawy procesowej upoważnia Sąd, który uwzględnia skargę na uchwałę lub akt, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

Mając na uwadze powyżej wskazane kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał, iż zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie mogą się ostać w obrocie prawnym, albowiem ich wydanie nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa.

Jak już wskazano wyżej w niniejszej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. wydał decyzję z dnia [...] o nakazaniu W. S. wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, polegających na wybudowaniu obiektu na działce o nr ew. [...] - obręb J.- L.. Czynności te miał polegać na: inwentaryzacji powykonawczej zrealizowanego obiektu wraz z uzgodnieniami w zakresie przepisów bhp, san-epidem, zabezpieczenia przeciwpożarowego i odbiorów przewodów kominowych, oraz uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie. Jako podstawę prawną powołał przepis art. 51 ust.2 i ust.3 pkt.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane /Dz.U. z 2000r., Nr 106, poz.1126/, w brzemieniu obowiązującym przed 11 lipca 2003r. Zgodnie zaś z tym przepisem, w razie niewykonania obowiązków , o których mowa w ust.1 pkt.2, właściwy organ nakazuje w drodze decyzji, zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź może nakazać doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Ta decyzja została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy, który zmienił jedynie termin wykonania wspomnianych czynności.

Wskazać należy, że powołany wyżej przepis art. 51 ust.1 pkt.2 ustawy - Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania przedmiotowej decyzji, upoważniał organ jedynie do nałożenia na inwestora wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem.

W tej sytuacji nałożenie na inwestora obowiązku przedłożenia wskazanej wyżej dokumentacji, nie jest nałożeniem obowiązku wykonania określonych czynności w rozumieniu w/w przepisu art. 51 ust.1 pkt.2 ustawy Prawo budowlane, z tej to przede wszystkim przyczyny, że samo przedłożenie tejże dokumentacji nie może samo przez się doprowadzić wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.

Podkreślić w tym miejscu należy, że w orzecznictwie przyjęte zostało, iż decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nie może ograniczać się do nakazania inwestorowi /właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego/ przedstawienia określonej dokumentacji, ale musi wskazywać przede wszystkim konkretne czynności faktyczne mające na celu doprowadzenie wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem (por. wyrok z dnia 28 września 2000r., II SA/Lu 930/99 oraz z dnia 9 maja 2002r., SA/Bk 1897/01).

Jak wskazano w uzasadnieniu powyższych wyroków przepis art. 51 Prawa budowlanego nie przewiduje wydania ponownej decyzji określającej, tym

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

razem w oparciu o przedstawioną dokumentację, czynności faktycznych, jakie winny być wykonane celem doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami.

Skład orzekający sądu w niniejszej sprawie w pełni zatem podziela prezentowane w orzecznictwie stanowisko, iż nałożenie obowiązku "wykonania określonych czynności" w rozumieniu art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego musi polegać na określeniu konkretnych czynności związanych z wykonywanymi robotami budowlanymi, np. nałożenie obowiązku zamurowania otworów okiennych czy też obniżenia wysokości budynku (por. wyroki WSA w Warszawie z 25 listopada 2004r. sygn. akt IV SA 2262/03, Lex nr 164663).

Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że opisana wyżej decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. oraz zaskarżona decyzja organu odwoławczego wydana została z rażącym naruszeniem cyt. wyżej przepisu art. 51 ust.1 pkt.2 ustawy - Prawo budowlane, co stanowi przesłankę do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art.145 § 1 pkt.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art.156 § 1 pkt.2 KPA. Na takim stanowisku stanął WSA w Warszawie w wyroku z dnia 6 lutego 2006 r. (VII SA/Wa 1323/05, Lex nr 203673), który stwierdził, że rażącym naruszeniem art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego jest nałożenie obowiązku dostarczenia określonych dokumentów zamiast obowiązku "wykonania określonych czynności.

Zważyć należy także, że organ nadzoru budowlanego ma prawo nałożyć na inwestora obowiązek dostarczenia określonych ocen technicznych lub ekspertyz, jednakże uprawniony jest to uczynić w formie postanowienia, które ma charakter dowodowy, nie zaś w formie decyzji. Podstawą do wydania takiego postanowienia jest przepis art.81 c ust.2 Prawa budowlanego, nie zaś przepis art.51 ust.1 pkt.2 Prawa budowlanego.

Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, gdzie w wyroku z dnia 28 czerwca 2005r.,( OSK 1780/04, LEX nr 179100), Sąd stwierdził, iż: "Nałożenie obowiązku dostarczenia określonych dokumentów nie jest bowiem merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy w rozumieniu art. 104 k.p.a., jest uzupełnieniem materiału dowodowego i dlatego właściwa jest tu

Sygnatura akt II SA/Wr 152//07

forma postanowienia a nie decyzji. Dopiero po dostarczeniu przez inwestora wymaganych dokumentów, ekspertyz, ocen organ nadzoru budowlanego w oparciu o tak zgromadzony materiał dowodowy powinien podjąć decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego albo na podstawie pkt. 2 tego przepisu."

W okolicznościach niniejszej sprawy przyjąć tym samym należy, że zaskarżone decyzje wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa, co obligowało Sąd do stwierdzenia ich nieważności. Oznacza to, że sprawa winna być rozpatrzona ponownie przez organ nadzoru budowlanego w jej całokształcie z uwzględnieniem wytycznych Sądu, w szczególności z uwzględnieniem konieczności wydania rozstrzygnięcia na podstawie właściwej podstawy prawnej.

Nadto wskazać należy, że prowadząc postępowanie wyjaśniające organ nadzoru budowlanego winien prowadzić je z poszanowaniem zagwarantowanych przepisami kodeksu postępowania administracyjnego praw stron postępowania. Organ winien w szczególności przestrzegać ustanowionej w art.10 § 1 KPA zasady ogólnej czynnego udziału stron w postępowaniu. W myśl tej zasady, obowiązkiem organu jest pouczenie stron o prawie zapoznania się z aktami i złożenia końcowego oświadczenia, a także wstrzymanie się od wydania decyzji do czasu określonego stronie terminu złożenia przedmiotowego oświadczenia.

Z zasadą określoną a art. 10 k.p.a. pozostaje w związku przepis art. 81 k.p.a., który to stanowi, iż okoliczność faktyczna może być uznana za udowodniona, jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. Zaś okoliczności faktyczne ustalone w postępowaniu, w którym strona nie miała możliwości wzięcia udziału i wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów przed wydaniem decyzji, nie mogą być uznane za udowodnione (wyrok NSA z dnia 7 listopada 1988 r. sygn. akt IV S.A. 701/88).

Zważyć należy, że z lektury akt sprawy niewątpliwie wynika, iż w prowadzonym postępowaniu naruszona została ustanowiona w w/w art.10 § 1 k.p.a. zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.a i c oraz pkt.2 a także art.135 oraz art.152 i art.250 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.