Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 985/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2010-05-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6190 Służba Cywilna, pracownicy mianowani, nauczyciele
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Kurator Oświaty
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: . 9 c ust. 6, 8 i 9, art. 9h ust. 2
journal: Dz.U. 2006 nr 97 poz 674
law: Ustawa  z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela - tekst jednolity
article: 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Dybowski Sędziowie WSA Bożena Popowska (spr.) WSA Izabela Kucznerowicz Protokolant st. sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2010 r. przy udziale sprawy ze skargi Ł. M. na decyzję W. Kuratora Oświaty w P. z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie oceny dorobku zawodowego 1. uchyla decyzję W. Kuratora Oświaty z dnia [...] października 2009 r. nr [...] 2. uchyla decyzję Dyrektora Gimnazjum nr [...] w P. z dnia [...]września 2009 r. 3. stwierdza nieważność decyzji W. Kuratora Oświaty z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] 4. stwierdza nieważność decyzji Dyrektora Gimnazjum nr [...] w P. z dnia [...] czerwca 2009 r. 5. zasądza od W.o Kuratora Oświaty na rzecz Ł. M. kwotę 440 złotych (słownie: czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego 6. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana


UZASADNIENIE

W dniu [...] czerwca 2009 r. Dyrektor Gimnazjum nr [...] im. E. R. w P. dokonał negatywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu odbytego od [...] września 2008 r. do [...] sierpnia 2009 r. przez Ł. M..

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Ł. M. podnosząc m.in. iż dokonana ocena jest przedwczesna.

W odpowiedzi na wniesione odwołanie pismem z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] W. Kurator Oświaty w P. poinformował odwołującego, iż rozpoznanie jego odwołanie nie jest możliwe z uwagi na naruszenie art. 9 c ust. 6 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (tekst jednolity Dz. U. z 2006 r. nr 97, poz. 674 ze zm.) i § 4 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. nr 260, poz. 2593 ze zm.).

Kurator wskazał, iż kontynuowany w Gimnazjum nr [...] od [...] września 2008 r. staż na nauczyciela mianowanego winien odwołujący realizować do [...] sierpnia 2009 r.

Dnia [...] września 2009 r. Dyrektor Gimnazjum nr [...] im. E. R. w P. ponownie dokonał negatywnej oceny dorobku zawodowego za okres stażu odbytego od [...] września 2008 r. do [...] sierpnia 2009 r. przez Ł. M..

W uzasadnieniu Dyrektor wskazał, iż nauczyciel uczestniczył w pracach organów szkoły odpowiedzialnych za realizację zadań statutowych gimnazjum. Był dobrze przygotowany teoretycznie i merytorycznie do zadań edukacyjnych stawianych nauczycielom w gimnazjum. Uzyskał wpis do ewidencji egzaminatorów OKE w P. z zakresu języka angielskiego. Podnosił swoje kwalifikacje uczestnicząc w szkoleniach organizowanych przez dyrekcję szkoły. Dalej organ podniósł, iż zebrane informacje o realizacji Planu Rozwoju Zawodowego pozwalają stwierdzić, że stopień realizacji zadań nie odpowiadał zarówno zamierzeniom nauczyciela zawartym w planie, jak i potrzebom gimnazjum. W ocenie organu, Ł. M. nie przestrzegał zasady systematycznego i jawnego oceniania, bieżącej kontroli zapisów w zeszytach uczniowskich i poprawności zadań domowych. Nie liczył się z trudnościami w przyswajaniu nowej wiedzy, nie zachęcał uczniów do wysiłku i nie przekazywał informacji zwrotnej. Obniżał tym samym stopień realizacji zamierzonych celów. Organ podniósł, iż Ł. M. nie dostarczył do pedagoga szkolnego indywidualnych programów nauczania dla uczniów z orzeczeniami PPP. Brak też dokumentacji potwierdzającej dostosowanie wersji lekcji, ćwiczeń językowych czy innych działań dla dzieci z dysfunkcjami. Nauczyciel w okresie do [...] grudnia 2008 r. nie prowadził obowiązującego w szkole systemu kontroli frekwencji i postępów w nauce, tzw. dziennika elektronicznego. Przyczynił się do obniżenia wiarygodności przekazywanych rodzicom informacji o postępach dzieci. Spowodował zaburzenie statystyk frekwencji i rytmiczności oceniania. Organ wskazał, iż Ł. M. nie przestrzegał ponadto zaleceń dyrektora wynikających z wielokrotnych rozmów na temat konieczności zmiany postawy w stosunku do uczniów i ich rodziców. Pomijał ustalenia z wychowawcami, pedagogiem i psychologiem szkolnym. W osobistych kontaktach z rodzicami nie potrafił umiejętnie łagodzić napięć, co spowodowało skargi rodziców kierowane do dyrekcji z prośbą o natychmiastowe odwołanie nauczyciela od prowadzenia zajęć. Uczniowie także skarżyli się na niedopuszczalne zachowania nauczyciela, min. brak informacji o zasadach oceniania, upokarzanie niepełnosprawnych uczennic, wypraszanie uczniów z klasy i pozostawianie ich bez nadzoru, a także używanie telefonu komórkowego podczas lekcji.

Odwołanie od powyższej oceny wniósł Ł. M. wskazując, iż naruszony został art. 9c ust.6 Karty Nauczyciela, tj. "...dyrektor ustala ocenę dorobku zawodowego... po zasięgnięciu opinii rady rodziców''. Jak wynika z zaświadczenia Dyrektora o ocenie, Dyrektor nie wzięła pod uwagę przy ustalaniu oceny opinii Rady Rodziców, a w świetle wyżej przywołanego przepisu była obowiązana to uczynić. Dalej odwołujący podniósł, iż nieprzedstawienie takiej opinii przez radę rodziców nie wstrzymuje postępowania, o którym mowa w ust. 6 art. 9o Karty Nauczyciela, jednak termin wystawienia oceny (12 września), jak też brak informacji o takiej opinii w uzasadnieniu oceny każe przypuszczać, że wymagania formalne niezbędne przy wystawieniu oceny dorobku zawodowego nie zostały spełnione. Odwołujący wskazał także, iż Dyrektor zignorowała projekt oceny opiekuna stażu, w którym jest ocena pozytywna.

W dalszej części odwołania nauczyciel opisał jego stosunki z Dyrektorem szkoły i konflikty na tym tle powstałe. Odwołujący wskazał, iż każdy jego uczeń był systematycznie oceniany, a oceny wystawiane były zgodnie z przedmiotowym systemem oceniania, który każdej grupie został przedstawiony na pierwszych zajęciach. Odwołujący podniósł, iż hospitujący pozytywnie ocenili jego pracę na lekcjach, co ma wyraz w arkuszach hospitacyjnych, jedyne uwagi dotyczyły braku moich podpisów w zeszytach uczniów. Odnosząc się do zarzutu, iż "Uczniowie skarżyli się na niedopuszczalne zachowania nauczyciela odwołujący podniósł, iż zapewne chodzi tutaj Pani Dyrektor znów o grupę z klasy 2b, która na tym kłamstwie mogła wiele zyskać, gdyż pod koniec semestru duża grupa osób w tej klasie była zagrożona oceną niedostateczną z języka angielskiego. Nadmieniam, że większość osób w tej grupie miało zachowanie nieodpowiednie, a ich stosunek do obowiązku szkolnego (nie tylko do języka angielskiego) pozostawiał wiele do życzenia; inni nauczyciele notorycznie skarżyli się na zachowanie osób w tej klasie na lekcjach, przerwach i podczas zorganizowanych wyjść poza teren szkoły z tą klasą, co świadczy też m.in. o braku kompetencji wychowawczych wychowawcy tej klasy.

Pismem z dnia [...] października W. Kurator Oświaty w P. poinformował nauczyciela, iż podtrzymuje negatywną ocenę dorobku zawodowego.

Na powyższe rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł Ł. M. zarzucając jej naruszenie

- art. 9c ust. 6 pkt 1 Karty Nauczyciela w zw. z art. 106 § 1 Kpa poprzez dokonanie oceny dorobku zawodowego nauczyciela kontraktowego, pomimo braku w tym zakresie opinii rady rodziców,

- art. 9c ust. 9 Karty Nauczyciela w zw. z art. 31 pkt. 2 ustawy z dnia 7 wrzesnia 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 256, poz. 2572 ze zm.) w zw. z art. 107 § 1 Kpa poprzez brak zamieszczenia w zaskarżonej decyzji uzasadnienia faktycznego oraz prawnego jak również pouczenia, iż przysługuje od niej skarga do sądu administracyjnego.

- § 7 rozporządzenia Ministra Edukacji i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli, a także § 2 ust. 8 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 2 listopada 2000 r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego (Dz. U. Nr 98, poz. 1066) poprzez uznanie, iż mimo wypełnienia przez skarżącego obowiązków przewidzianych dla nauczyciela kontraktowego w okresie stażu na nauczyciela mianowanego, nie zasłużył on na pozytywna ocenę dorobku zawodowego,

- art. 77 § 1 Kpa poprzez brak rozpatrzenia całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a tym samym dokonanie niewłaściwego rozstrzygnięcia.

W uzasadnieniu skarżący poza przytoczeniem stanu faktycznego sprawy wskazał, iż brak uzasadnienia zaskarżonej decyzji powoduje, iż nie sposób w pełni ustosunkować się do jej treści. W ocenie skarżącego, decyzja Kuratorium całkowicie pomija fakt wcześniejszych naruszeń, wskazanych w skardze, jak i szczegółowo opisanych w dokumentacji załączonej do skargi.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o odrzucenie skargi względnie o jej oddalenie oraz o przesłuchanie M. B., członka Komisji powołanej w celu rozpatrzenia odwołania od oceny dorobku zawodowego Ł. M., a to na okoliczność, iż podtrzymana przez W. Kuratora Oświaty negatywna ocena dorobku zawodowego Ł. M. za okres stażu [...] września 2008r. -[...] sierpnia 2009r. została przeprowadzona i dokonana w sposób prawidłowy.

W uzasadnieniu organ podniósł, iż pełnomocnik skarżącego błędnie wywodzi że w niniejszej sprawie organ administracji dokonuje oceny dorobku zawodowego nauczyciela w oparciu o art. 9c ust. 9 Karty Nauczyciela, w formie decyzji administracyjnej. Z żadnego bowiem przepisu prawa materialnego nie wynika, aby dokonywane przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny rozpatrzenie odwołania od oceny dorobku zawodowego nauczyciela w oparciu o w/w przepis następowało w formie decyzji. Organ stanął na stanowisku, iż od dokonanej oceny dorobku zawodowego nauczyciela nie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Ponadto organ wskazał, iż nawet jeżeli takowa skarga przysługuje, to skarżący złożył ją po terminie.

Odnosząc się do zarzutów skargi organ podniósł, iż Dyrektor Gimnazjum nr [...] w P. dwukrotnie występował do Rady Rodziców działającej przy szkole o dokonanie pisemnej opinii na temat pracy Skarżacego: pismem z dnia [...] maja 2009r. oraz pismem z dnia [...] sierpnia 2009r. - w aktach sprawy. Rada Rodziców, mimo dwukrotnego wystąpienia, uchyliła się od zajęcia stanowiska w sprawie i wydania opinii.

Dalej organ nawiązał do stwierdzenia, iż z żadnego przepisu prawa materialnego nie wynika konieczność wydania decyzji administracyjnej w sprawie rozpatrzenia odwołania od oceny dorobku zawodowego nauczyciela dokonywanej przez Kuratora Oświaty. Organ wskazał, iż z brzmienia przepisów w tym zakresie, które mają charakter szczególny, wynika jedynie iż "organ sprawujący nadzór pedagogiczny rozpatruje odwołanie w terminie 21 dni, ocena dorobku zawodowego nauczyciela ustalona przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny jest ostateczna". Tak więc żądanie pisemnego uzasadnienia jest nadinterpretacją obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa.

W piśmie z dnia [...] stycznia 2010 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, iż wbrew twierdzeniom organu skarga została wniesiona z zachowaniem terminu. Ponadto w piśmie tym podniesiono, iż w niniejszej sprawie doszło do wielu naruszeń przepisów prawa, między innymi art. 9c ust. 8 Karty Nauczyciela w zw. z art. 107 § 1 Kpa poprzez nie zamieszczenie w zaskarżonej decyzji uzasadnienia faktycznego oraz prawnego. Art. 9c ust. 8 stanowi, iż ocena dorobku zawodowego nauczyciela sporządzana jest na piśmie i zawiera uzasadnienie oraz pouczenie o możliwości wniesienia odwołania, czego nie zawierała ocena otrzymana przez skarżącego, a następnie podtrzymana przez Kuratorium Oświaty.

Dalej skarżący wskazał, iż ocena pracy nauczyciela, w tym ocena dorobku zawodowego, zgodnie z art. 6a ust. 1 Karty Nauczyciela, może być dokonana w każdym czasie, nie wcześniej jednak niż po upływie roku od dokonania oceny poprzedniej lub oceny dorobku zawodowego. W ocenie skarżącego ocena dorobku zawodowego wystawiona skarżącemu w dniu [...] września 2009r. została dokonana przedwcześnie z uwagi na fakt, iż poprzednia ocena była wydana w dniu [...] października 2008r.

Całkowicie chybione jest również stwierdzenie, iż skarżący w okresie stażu nieprawidłowo działał w zakresie prowadzenia dokumentacji szkolnej, m.in. poprzez zapisy tematów w dzienniku lekcyjnym w języku obcym. Otóż skarżący konsultował tę kwestię z opiekunem stażu i nie miał on żadnych zastrzeżeń w tym zakresie.

Na rozprawie w dniu [...] kwietnia 2010 r. skarżący podtrzymał skargę oraz oświadczył, iż z protokołem komisji kuratoryjnej zapoznał się w dniu [...] lub [...] października 2009 r. oraz cofnął wniosek o przesłuchanie świadka. Ponadto skarżący wskazał, iż skutkiem negatywnej oceny jest konieczność ponownego odbycia stażu.

Pełnomocnik skarżącego podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej Ppsa) ogranicza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta polega więc na zbadaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy też wskazać, iż na podstawie art. 134 powyższej ustawy, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Powyższe oznacza, iż Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję nie jest związany zarzutami skargi i bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa.

W pierwszej kolejności odnieść się należy do wniosku organu o odrzucenie skargi. Organ swój wniosek opiera na twierdzeniu, iż po pierwsze zaskarżony akt nie jest decyzją, a po drugi nawet gdyby uznać, że jest on decyzją to skarga została wniesiona z uchybieniem terminu.

Na wstępie wymaga wyjaśnienia kwestia charakteru prawnego oceny dorobku zawodowego nauczyciela, o jakiej mowa w art. 9c ust. 6-11 Karty Nauczyciela, a w szczególności czy jest to decyzja administracyjna, inny akt administracyjny, czynność materialno-techniczna. Z art. 9c ust. 8 i 9 Karty Nauczyciela wynika, że ocena powinna być sporządzona na piśmie, winna zawierać uzasadnienie i pouczenie o możliwości wniesienia odwołania do organu sprawującego nadzór pedagogiczny. Powyższe elementy charakteryzują decyzję administracyjną (art. 107 § 1 Kpa). Ponadto zauważyć należy, iż wskazana ocena rozstrzyga sprawę konkretnego nauczyciela co do istoty sprawy, bo pozytywnie lub negatywnie ocenia dorobek zawodowy nauczyciela i tym samym decyduje o dalszym postępowaniu zmierzającym do uzyskania przez nauczyciela stopnia awansu zawodowego.

Zwrócić uwagę należy, iż zgodnie z art. 9h ust. 2 Karty Nauczyciela, czynności podejmowane w postępowaniu o nadanie nauczycielom stopnia awansu zawodowego podjęte z naruszeniem postanowień Karty Nauczyciela, przepisów o kwalifikacjach nauczycieli lub przepisów wydanych na podstawie art. 9g ust. 10 są nieważne, o czym stwierdza w drodze decyzji administracyjnej odpowiedni organ sprawujący nadzór podległościowy lub właściwy minister. Oznacza to, że czynności podejmowane w związku z prowadzeniem postępowania w sprawie szeroko rozumianego awansu zawodowego nauczycieli mają miejsce w ramach postępowania administracyjnego kończącego się wydaniem stosownej decyzji administracyjnej (Podobnie między innymi wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 marca 2005 r., sygn. II SA/Wa 1289/04, LEX nr 164729; wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 października 2004 r., sygn. II SA 4048/03, LEX nr 160331).

Powyższe jednoznacznie oznacza, iż postępowanie prowadzone w tej kategorii spraw (w tym również w przedmiocie oceny dorobku zawodowego) powinno spełniać wymagania formalne wynikające z Karty Nauczyciela; aktów wykonawczych wydanych na jej podstawie ale także Kodeksu postępowania administracyjnego - znajdującego zgodnie z postanowieniami jego art. 1 - zastosowanie we wszystkich sprawach administracyjnych prowadzonych przez organy administracji, rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych.

Z powyższych względów Sąd przyjął, że rzeczona ocena jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 104 Kpa.

Odnosząc się do natomiast do zarzutu, iż skarga została wniesiona po terminie wskazać należy, iż zgodnie z art. 53 § 1 Ppsa skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie.

Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru załączonego do decyzji W. Kuratora Oświaty z dnia [...] października 2009 r., zaskarżona decyzja została doręczona skarżącemu [...] października 2009 r. Zatem termin do wniesienia skargi upływał z dniem 16 listopada. Tymczasem - jak wynika z akt sprawy - skarga została nadana w polskim urzędzie pocztowym w dniu 10 listopada 2009 r. (data stempla pocztowego na kopercie k. 74), a więc z zachowaniem ustawowego terminu przewidzianego dla tego rodzaju czynności.

Odnosząc się do meritum sprawy wskazać należy, iż zgodnie z art. 9 c ust. 6 Karty Nauczyciela, ocenę dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu ustala, w terminie nie dłuższym niż 21 dni od dnia złożenia sprawozdania, o którym mowa w ust. 3, z uwzględnieniem stopnia realizacji planu rozwoju zawodowego nauczyciela, dyrektor szkoły. W myśl zd. 2 ust. 3 art. 9c Karty Nauczyciela, po zakończeniu stażu nauczyciel składa dyrektorowi szkoły sprawozdanie z realizacji tego planu. Również stosownie do § 4 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli, w terminie 30 dni od dnia zakończenia stażu nauczyciel składa dyrektorowi szkoły sprawozdanie z realizacji planu rozwoju zawodowego.

Z powyższej regulacji prawnej jednoznacznie wynika, iż ocenę dorobku zawodowego dokonuje się dopiero po zakończeniu stażu. Natomiast jak wynika z akt niniejszej sprawy, ocena z dnia [...] czerwca 2009 r. została dokonana przed zakończeniem stażu, który miał być realizowany do dnia [...] sierpnia 2009 r.

Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie przyjmuje się, iż z rażącym naruszeniem prawa nie można utożsamiać każdego naruszenia prawa. Naruszenie prawa ma cechę rażącego, gdy decyzja nim dotknięta wywołuje skutki prawa nie dające się pogodzić z wymaganiami praworządności, którą należy chronić nawet kosztem obalenia ostatecznej decyzji. Nie chodzi więc o spór o wykładnię prawa, lecz o działanie wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w prawie. Innymi słowy, o rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności". Zatem rażące naruszenie prawa nastąpi wtedy, gdy istnieje przepis prawny dający podstawę do wydania decyzji administracyjnej, a rozstrzygnięcie zawarte w decyzji, dotyczące praw lub obowiązków stron postępowania, zostało ukształtowane sprzecznie z przesłankami wprost określonymi w tym przepisie prawnym (J. Borkowski, glosa do wyroku NSA z dnia 19 listopada 1992 r., SA/Kr 914/92, Prz. Sąd. 1994, nr 7-8, s. 163).

W niniejszej sprawie, pomimo oczywistego brzmienia przepisów, organ wydając ocenę z dnia [...] czerwca 2009 r. dopuścił się rażącego naruszenia prawa pozwalającego na dokonanie takiej oceny dopiero po zakończeniu stażu, a nie w jego trakcie. Powyższej oceny nie można w żadnym względzie uznać za ocenę cząstkową, ponieważ jak wynika z jej treści, dotyczy ona okresu od dnia [...] wrzesnia 2008 r. do dnia [...] sierpnia 2009 r.

Powyższe uchybienie dostrzegł organ wyższego stopnia, wskazując w decyzji z dnia [...] lipca 2009 r., iż odwołanie nie może zostać rozpoznane z uwagi na naruszenie art. 9 c ust. 6 Karty Nauczyciela i § 4 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004 r. w sprawie uzyskania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli; jednakże uchybienia tego nie usunął. Niezrozumiałym jest w niniejszej sprawie, dlaczego organ - dostrzegając powyższe uchybienie -nie wyeliminował z obrotu prawnego ocenę z dnia [...] czerwca 2009 r. Takie działanie organu, polegające na nie rozpoznaniu odwołania pomimo dostrzeżonych uchybień w postępowaniu organu I instancji, stanowi rażące naruszenie art. 138 Kpa. Przepis art. 138 Kpa zawiera zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego. Oznacza to, że organ odwoławczy nie jest uprawniony do wydania decyzji o sentencji innej niż wymienione w art. 138 Kpa.

Zgodnie z tym przepisem, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której

1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo

2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji, albo

3) umarza postępowanie odwoławcze.

Natomiast w myśl § 2 art. 138 Kpa, organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W wyroku z dnia 12 marca 1981 r., (SA 472/81, ONSA 1981, nr 1, poz. 21) Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że organ odwoławczy obowiązany jest rozpatrzyć odwołanie i wydać decyzję zgodnie z treścią art. 138 Kpa, to jest dokonując merytorycznej i prawnej oceny zasadności zaskarżonej decyzji.

Wobec powyższego, w szczególności w świetle przepisu art. 138 Kpa, nie jest dopuszczalne wydanie przez organ odwoławczy decyzji o sentencji, iż rozpatrzenie odwołanie nie jest dopuszczalne z uwagi na naruszenie przepisów prawa. Organ odwoławczy w świetle przepisów Kpa, w szczególności art. 15 i art. 138 Kpa, zobowiązany jest do rozpoznania odwołania.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 2 Ppsa w zw. z art. 135 Ppsa oraz w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, stwierdził nieważność decyzji W. Kuratora Oświaty w P. z dnia [...] lipca 2009 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Gimnazjum nr [...] im. E. R. w P. z dnia [...] czerwca 2009 r.

Ponadto zauważyć należy, iż w kontrolowanym postępowaniu doszło do naruszenia zarówno przez organ I instancji jak i II instancji przepisów postępowania tj. art. 7, 77, 80 i 107 Kpa. Ponadto, organ II instancji dopuścił się naruszenia zasady wynikającej z art. 15 Kpa tj zasady dwuinstancyjności postępowania.

W toku prowadzonego postępowania, organy administracji publicznej obowiązane są do podjęcia wszelkich działań mających na celu wszechstronne wyjaśnienie sprawy i wyczerpujące zebranie materiału dowodowego. Dlatego też organ powinien podjąć wszelkie kroki zmierzające do dokładnego ustalenia podstaw faktycznych, a nie ograniczać się jedynie do przerzucenia ciężaru dowodowego na stronę. Ciężar dowodu na mocy art. 77 Kpa obciąża organ administracyjny. Zatem rozstrzygnięcie sprawy wymaga od organu uprzedniego poczynienia ustaleń dokonanych w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 Kpa), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 Kpa), tj. przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 Kpa), a także załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 Kpa). Dalej, podnieść trzeba, iż ocena całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego - w kontekście mających zastosowanie w sprawie przesłanek prawa materialnego, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli- winna znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, stanowiącym -stosownie do treści art. 107 Kpa- jej integralną część, którego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (§ 3 art. 107 Kpa). Tak więc, uzasadnienie jako jeden z elementów decyzji winno zawierać ocenę zebranego materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych w sprawie przepisów prawa oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle wskazanych w nim norm prawa materialnego.

Przez właściwe motywowanie decyzji organ realizuje również zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 Kpa. W orzecznictwie zaznacza się, iż obowiązkiem każdego organu administracji jest najstaranniejsze wyjaśnianie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, czyli wyjaśnianie stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia. W istocie chodzi o wytłumaczenie stronie, dlaczego organ dany przepis zastosował do konkretnych ustaleń faktycznych lub uznał go za niewłaściwy. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowodowy zgromadzone w sprawie, czy też twierdzenia, wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy, okoliczności podnoszonych przez stronę. W wyroku z 11 lipca 2001 r. (sygn. akt IV S. 703/99 LEX nr 51234), Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, iż "Organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez strony za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia obowiązkom wynikającym z art. 8 i 11 Kpa. (...) Zaniechanie przez organy administracji państwowej uzasadnienia swych decyzji w sposób przekonywający, a więc odnoszący się do wszystkich zarzutów, zgodny z zasadami wyrażonymi w art. 7-9 i 11 Kpa, skutkuje - w myśl utrwalonego już orzecznictwa NSA - wadliwością tych decyzji jako naruszających dyspozycję art. 77, 80, 81 i 107 § 3 Kpa." (v. wyrok NSA sygn. akt II SA 742/84, ONSA 1984/2/67). Na tym tle warto też przytoczyć pogląd wyrażony w wyroku NSA z 15 grudnia 1995 r. (sygn. akt SA/Lu 2479/94), w którym Sąd zważył, iż: "Jednym z istotnych czynników wpływających na umocnienie praworządności w administracji jest obowiązek organów administracyjnych należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierowały się te organy w toku załatwiania spraw. Motywy te powinny znaleźć swój wyraz także w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu decyzji, strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem - zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu. Niezależnie od powyższego, uzasadnienie stanowi jeden z warunków sine qua non skutecznej kontroli decyzji administracyjnych przez NSA. Prawidłowe uzasadnienie decyzji ma - zdaniem sądu - nie tylko znaczenie prawne, ale i wychowawcze, bowiem pogłębia zaufanie uczestników postępowania do organów administracyjnych".

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy w pierwszej kolejności zauważyć należy, iż decyzja organu II instancji nie zawiera żadnego uzasadnienia. Treść decyzji sprowadza się jedynie do poinformowania strony, iż negatywna ocena została utrzymana z w mocy. Takie skonstruowanie decyzji administracyjnej bez jakiegokolwiek uzasadnienia uniemożliwia dokonanie oceny pod względem merytorycznym prawidłowości wydanej w sprawie decyzji. Istotą postępowania odwoławczego jest merytoryczne rozstrzygnięcie tej samej sprawy - rozpatrzenie wszystkich żądań strony i ustosunkowanie się do nich w uzasadnieniu podjętej decyzji. Uzasadnienie organu II instancji ograniczające się do zdawkowego stwierdzenia, iż podtrzymuje negatywną ocenę, nie spełnia powyższych wymogów.

Odnosząc się natomiast do decyzji organu I instancji podnieść należy, iż co prawda zawiera ona uzasadnienie prawne i faktyczne, to jednak organ I instancji wydając negatywną oceną skoncentrował się wyłącznie na okolicznościach uzasadniających wydanie decyzji o treści niekorzystnej dla skarżącego. Organ w uzasadnieniu swojej decyzji w żadnym stopniu nie odniósł się do projektu oceny dorobku zawodowego dokonanego przez jego opiekuna, w którym stwierdzono, iż w okresie stażu nauczyciel zrealizował zadania zawarte w opracowanym przez siebie i zatwierdzonym przez Dyrektora Szkoły planie rozwoju.

Ponadto, organ I instancji, pomimo wydawania decyzji po wniesieniu odwołania od wcześniejszej decyzji, w którym to odwołaniu skarżący podważa przyjęte przez organ ustalenia stanowiące podstawę do wydania negatywnej oceny, nie ustosunkował się do twierdzeń strony zawartych w tym odwołaniu. Organ mając na uwadze m.in. zasadę przekonywania oraz obowiązek przedstawienia w uzasadnieniu decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, winien wskazać dlaczego,- pomimo wykazywania przez stronę błędności przyjętych ustaleń - organ w dalszym ciągu uznaje je za prawidłowe. Organ w żadnym stopniu nie odniósł się do twierdzeń strony podniesionych w pismach składanych przed wydaniem negatywnej oceny.

Odnosząc się do zarzuty strony, iż organ wydał ocenę bez uzyskania opinii rady rodziców zauważyć należy, iż wbrew stanowisku strony skarżącej, opinia rodziców nie ma charakteru decyzji, o której mowa w art. 106 Kpa, zgodnie z którym jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie), decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ.

W myśl art. 9c ust. 6 Karty Nauczyciela, ocenę dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu ustala, w terminie nie dłuższym niż 21 dni od dnia złożenia sprawozdania, o którym mowa w ust. 3, z uwzględnieniem stopnia realizacji planu rozwoju zawodowego nauczyciela, dyrektor szkoły w przypadku nauczyciela stażysty i nauczyciela kontraktowego - po zapoznaniu się z projektem oceny opracowanym przez opiekuna stażu i po zasięgnięciu opinii rady rodziców.

Natomiast zgodnie z art. 9c ust. 7 Karty Nauczyciela, rada rodziców powinna przedstawić swoją opinię w terminie 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia o dokonywanej ocenie dorobku zawodowego nauczyciela. Nieprzedstawienie opinii rady rodziców nie wstrzymuje postępowania, o którym mowa w ust. 6

Wobec powyższego, taka opinia nie ma charakteru wiążącego. Natomiast organ, przed wydaniem decyzji, ma bezwzględny obowiązek wystąpienia o taką opinię. W doktrynie przyjmuje się, iż podsumowanie okresu stażu następuje w ocenie dorobku zawodowego ustalanej przez dyrektora szkoły. Przed ustaleniem tej oceny dyrektor jest obowiązany zapoznać się z projektem oceny przygotowanym przez opiekuna stażu (nie dotyczy to nauczyciela mianowanego, który nie ma takiego opiekuna), a także zasięgnąć opinii rady rodziców. Treść opinii rady rodziców nie jest dla dyrektora wiążąca, powinna jednak być przedstawiona w terminie 14 dni od zawiadomienia rady rodziców o dokonywanej ocenie dorobku. Nieprzedstawienie opinii przez radę rodziców nie wstrzymuje dalszego postępowania. (por. Komentarz do art. 9(c) ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz.U.06.97.674), [w:] A. Barański, M. Szymańska, J. Rozwadowska-Skrzeczyńska, Ustawa Karta Nauczyciela. Komentarz, ABC, 2007, wyd. V.). W niniejszej sprawie, jak wynika z akt administracyjnych sprawy, Dyrektor Gimnazjum pismami z dnia [...]maja 2009 r. oraz [...] sierpnia 2009 r. zwrócił się do Rady Rodziców przy Gimnazjum Nr [...] o dokonanie pisemnej opinii na temat pracy m.in. skarżącego. Co prawda, w aktach brak jest dokumentu lub informacji wskazujących, iż Rada Rodziców udzieliła odpowiedzi na powyższe pismo, to jednakże w świetle ww. regulacji prawnej, brak tej odpowiedzi nie wstrzymuje wydania oceny.

Również zarzut, iż ocena dorobku zawodowego została dokonana przedwcześnie jest nieuzasadniony. Skarżący - przytaczając w tym względzie art. 6 c Karty Nauczyciela - zdaje się nie dostrzegać, iż czym innym jest ocena dorobku zawodowego a czym innym jest ocena pracy nauczyciela. Z przepisu art. 6 c Karty Nauczyciela wynika zakaz dokonywania oceny nauczyciela częściej niż raz w roku. Natomiast powyższy przepis nie stoi na przeszkodzie w dokonaniu oceny dorobku zawodowego. Terminy dokonania oceny dorobku zawodowego normuje art. 9c Karty Nauczyciela, a nie art. 6c Karty Nauczyciela.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c Ppsa, orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Gimnazjum nr [...] im. E. R. w P. z dnia [...]września 2009 r.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 Ppsa.