Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1175/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2004-04-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Skarżony organ: Izba Skarbowa

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Edyta Anyżewska Sędziowie NSA Małgorzata Tomaszewska Elżbieta Rischka (spr.) Protokolant Zuzanna Baca po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 29 sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA/Gd 1175/03

U z a s a d n i e n i e

Z akt sprawy wynika, iż organ egzekucyjny Urzędu Skarbowego wszczął w dniu 22 listopada 2002 r. egzekucję administracyjną do majątku Pana K. K. na podstawie tytułów wykonawczych od nr [...] do nr [...] wystawionych w dniu 6 listopada 2002 r. w związku z zaległościami w podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do lipca oraz od października do grudnia 1997 r. Pan K. K. pismem z dnia 22 listopada 2002 r. wniósł do organu egzekucyjnego Urzędu Skarbowego zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, w których wskazał na naruszenie postanowień art. 33 pkt l, 2, 3, 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z art. 34 § l ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1 - 7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym – także na podstawie art. 33 pkt 8 ww. ustawy, organ egzekucyjny rozpoznaje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1 - 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Stosownie do postanowień przywołanego wyżej przepisu – Urząd Skarbowy jako wierzyciel w podatku od towarów i usług wydał w dniu 10 grudnia 2002 r. postanowienie nr [...], w którym wyraził swoje stanowisko w zakresie wniesionych zarzutów. Wierzyciel nie znalazł uzasadnienia dla uwzględnienia żądań Pana K. K. Zobowiązany korzystając z przysługującego mu prawa wniósł – w oparciu o art. 34 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – pismem z dnia

2 stycznia 2003 r. zażalenie na stanowisko wierzyciela w zakresie wniesionych zarzutów, w którym wystąpił z wnioskiem o uchylenie w całości tegoż postanowienia. Izba Skarbowa nie znalazła uzasadnienia dla uwzględnienia wniesionych przez Pana K. K. żądań w ww. piśmie i postanowieniem nr [...] z dnia 20 maja 2003 r. utrzymała w mocy stanowisko wierzyciela zawarte w postanowieniu nr [...] z dnia 10 grudnia 2002 r. Pismem z dnia 16 czerwca 2003 r. strona złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie Izby Skarbowej nr [...] z dnia 20 maja 2003 r., w której zażądała uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości oraz zwolnienia od kosztów sądowych.

Organ egzekucyjny Urzędu Skarbowego – mając na uwadze ostateczne stanowisko wierzyciela – postanowieniem nr [...] z dnia 30 maja 2003 r. oddalił jako niezasadne zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego do majątku zobowiązanego na podstawie tytułów wykonawczych od nr [...] do nr [...] z dnia 6 listopada 2002 r. obejmujących zaległość w podatku od towarów i usług za miesiące V - VII oraz X - XII 1997 r. oraz uznał za bezprzedmiotowe zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego do majątku zobowiązanego na podstawie tytułu wykonawczego o nr [...] z dnia 6 listopada 2002 r. obejmujących zaległość w podatku od towarów i usług za miesiąc IV 1997 r. Pan K. K. wniósł – na podstawie art. 34 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – pismem z dnia 16 czerwca 2003 r zażalenie na powyższe postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, w którym wystąpił z wnioskiem o uchylenie w całości tegoż postanowienia. Skarżący wskazał, iż w jego ocenie postanowienie organu egzekucyjnego narusza przepisy art. 18 oraz 33 pkt l, 3, 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ponadto zobowiązany zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie przepisów art. 124 § 1 i § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, a także wskazał na bezzasadność wznowienia postępowania podatkowego w sprawach podatku od towarów i usług za IV/VIII/XII/1997 r. oraz na fakt wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego, na postanowienie Izby Skarbowej nr [...] z dnia 20 maja 2003 r. utrzymujące w mocy stanowisko wierzyciela zawarte w postanowieniu nr [...] z dnia 10 grudnia 2002 r. Dyrektor Izby Skarbowej działając na podstawie: art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 i art. 144 K.p.a. oraz art. 34 § 5 w zw. z art. 34 § 4 w trybie art. 17 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) – po rozpatrzeniu sprawy w postępowaniu zażaleniowym w oparciu o zebrany materiał dowodowy postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2003 r. zaskarżone postanowienie utrzymał w mocy.

Ustosunkowując się do zarzutu, iż wznowienie postępowań podatkowych w sprawach podatku od towaru i usług za IV/VIII/XII/1997 r. było całkowicie nieuzasadnione Izba stwierdza, iż stosownie do art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 1997 r. Nr 137, poz. 926) ustalenia zawarte w protokole kontroli przeprowadzonej przez pracownika Urzędu Skarbowego (na podstawie upoważnienia do kontroli nr 1298 z dnia 24 września 1999 r.) stanowiły wystarczający powód do wznowienia postępowania podatkowego w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług za XII/1997 r.

Gdy chodzi o m-c kwiecień 1997 r. w dniu 21 listopada 2002 r Urząd Skarbowy wydał decyzję nr [...], którą uchylił decyzję tegoż Urzędu z dnia 21 października 2002 r. nr [...] i umorzył postępowanie podatkowe w sprawie wznowienia postępowania podatkowego za IV/1997 r., po czym w dniu 28 listopada 2002 r. wycofał tytuł wykonawczy obejmujący ten okres. Z uwagi na powyższe zarzut strony zobowiązanej co do zasadności wznowienia postępowania podatkowego za IV/l997 r. Izba uznała za bezprzedmiotowy.

Odnośnie podniesionego zarzutu, iż postanowienie wierzyciela z dnia 10 grudnia

2002 r. narusza przepis art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, bowiem zobowiązania podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za IV/VIII/XII/1997 r. wygasły na skutek zapłaty, Izba uznając zarzut dłużnika za bezzasadny stwierdziła, iż z informacji przekazanej przez Dział Księgowości Podatkowej Urzędu Skarbowego wynika, iż na dzień 14 marca 2003 r. dłużnik nie uregulował zaległości podatkowej określonej w decyzji za XII/1997 r. (nr [...] z dnia 21 października 2002 r.).

Należności z tytułu tego zobowiązania za miesiąc VIII/1997 r., nie są natomiast objęte postępowaniem egzekucyjnym.

Gdy chodzi o zarzut naruszenia przepisów art. 33 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przez to, że tytuły wykonawcze na podstawie których wszczęto egzekucje administracyjną nie spełniają wymogów, o których mowa w art. 27 § 3 tejże ustawy Izba wyjaśnia, że w przedmiotowej sprawie zaniechano doręczenia dłużnikowi upomnień na podstawie § 13 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2001 r. Nr 137, poz. 1541). Informacja o przyczynie zaniechania doręczenia upomnień została zawarta w części F w poz. 49 przedmiotowego tytułu wykonawczego.

Niezasadny jest również, w ocenie Izby, zarzut strony (wniesiony w oparciu o art. 33 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji), iż egzekwowane obowiązki zostały określone niezgodnie z treścią decyzji wydanych przez Urząd Skarbowy w dniu 21 października 2002 r., skoro z porównania treści decyzji (wystawionych z tytułu zaległości w podatku od towarów i usług za V/VI/VII/X/XI/XII/1997 r.) stanowiących podstawę wystawienia tytułów wykonawczych – z treścią tychże tytułów wykonawczych (a w szczególności kwot zaległości podatkowych) nie wynikają nawet najmniejsze rozbieżności.

Zdaniem Izby nie znajduje również uzasadnienia twierdzenie skarżącego, iż postępowanie egzekucyjne winno być zawieszone z uwagi na niewyrażenie przez wierzyciela stanowiska w zakresie zgłoszonych zarzutów w terminie, o którym mowa w art. 34 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. w ciągu 14 dni od dnia powiadomienia wierzyciela o złożonych zarzutach). Z akt sprawy wynika, iż wierzyciel o wniesionych przez zobowiązanego zarzutach został poinformowany w dniu 27 listopada 2002 r., natomiast postanowienie w tej kwestii zostało wydane przez Urząd Skarbowy w dniu 10 grudnia 2002 r. (tj. trzynastego dnia od dnia poinformowania wierzyciela o złożonych zarzutach). Oznacza to, iż wierzyciel wyraził stanowisko w zakresie wniesionych przez skarżącego zarzutów w terminie prawem przewidzianym. Izba podkreśla, iż ustawodawca przez zwrot "wyrażenie stanowiska przez wierzyciela" rozumie dzień wydania postanowienia przez wierzyciela, a nie dzień doręczenia tegoż stanowiska zobowiązanemu. Dlatego bez znaczenia przy rozstrzyganiu czy wierzyciel wyraził stanowisko w terminie przez ustawę przewidzianym, pozostaje okoliczność, kiedy zobowiązany odebrał przedmiotowe postanowienie.

Odnośnie zarzutu, iż postanowienie Urzędu Skarbowego narusza przepisy art. 124 § 1 i § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz przepisy art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – z uwagi na brak prawidłowego rozstrzygnięcia oraz uzasadnienia faktycznego i prawnego, Izba uznając stwierdzenie skarżącego również w tym zakresie, za nieuzasadnione stwierdza, że wierzyciel w postanowieniu z dnia 10 grudnia 2002 r. zawarł pełne uzasadnienie prawne i faktyczne swojego stanowiska.

W skardze na powyższe postanowienie skarżący wnosząc o jego uchylenie, zarzuca wierzycielowi naruszenie przepisów art. 34 § 3, art. 33 pkt 1, 3 i 10 oraz art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 124 § 1 i 2 K.p.a.

Skarżący w pierwszej kolejności wyjaśnia, że zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku postanowienie Izby Skarbowej nr [...] z dnia 20 maja 2003 r., utrzymujące w mocy postanowienie Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia 10 grudnia 2002 r. w sprawie stanowiska wierzyciela. Sprawa ta pod sygn. I SA/Gd 714/03 stanowi, zdaniem skargi, zagadnienie wstępne w niniejszej sprawie.

Zdaniem skarżącego brak wypowiedzi wierzyciela w terminie przewidzianym w

art. 34 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji winno skutkować zawieszeniem z urzędu postępowania egzekucyjnego.

Zdaniem skargi zaskarżone postanowienie narusza art. 33 pkt 1 powołanej wyżej ustawy, bowiem zobowiązanie w podatku VAT za m-ce objęte tytułami wykonawczymi wygasło poprzez zapłatę.

Skarżący zwraca uwagę, że za m-c IV/1997 r. Urząd Skarbowy uchylił własną decyzję i umorzył postępowanie, a zatem istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że pozostałe decyzje organu pierwszej instancji zostaną uchylone przez Izbę Skarbową.

Naruszenia art. 33 pkt 3 ustawy skarżący upatruje w określeniu obowiązku

(w szczególności za m-c IV/1997 r.) niezgodnie z treścią decyzji Urzędu Skarbowego. Tytuły wykonawcze, zdaniem skargi, nie spełniają wymogów wymienionych w art. 27 § 3 wym. ustawy – przez co naruszono przepis art. 33 pkt 10 ustawy.

I wreszcie, zdaniem skarżącego, zaskarżone uzasadnienie narusza art. 124 § 1 i 2 K.p.a. oraz art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ponieważ nie zawiera prawidłowego rozstrzygnięcia oraz uzasadnienia faktycznego i prawnego.

Izba w odpowiedzi na skargę wnosząc o jej oddalenie, w pełni podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne, na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż wyrokiem z dnia 30 stycznia 2004 r. w sprawie

I SA/Gd 714/03, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę p. K. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 20 maja 2003 r., nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów.

W konsekwencji za bezzasadne uznać należy w całości identycznej treści zarzuty, powtórzone w niniejszej sprawie.

Za nietrafny uznać należy zarzut naruszenia przez wierzyciela przepisu art. 33 pkt l ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zobowiązania podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za objęte tytułem wykonawczym miesiące nie wygasły na skutek zapłaty, co wynika w sposób jednoznaczny z informacji przekazanej Izbie przez Dział Księgowości Podatkowej Urzędu Skarbowego (k. 27 akt egzekucyjnych). Na dzień 14 marca 2003 r. dłużnik nie uregulował zaległości podatkowej określonej w decyzji za XII/1997 r. (nr [...] z dnia 21 października 2002 r. – k: 1 - 6 akt egzekucyjnych). Natomiast prowadzenie postępowania egzekucyjnego z tytułu zaległości w podatku od towarów i usług za IV/1997 r. stało się bezprzedmiotowe z uwagi na umorzenie postępowania podatkowego w sprawie wznowienia postępowania podatkowego za IV/1997 r. decyzją nr [...] z dnia 21 listopada 2002 r.

Gdy chodzi o należności z tytułu tego zobowiązania za miesiąc VIII/1997 r., nie są one objęte postępowaniem egzekucyjnym (k: 1 - 3 akt egzekucyjnych).

Zobowiązany w skardze wskazał, iż w jego ocenie w przedmiotowej sprawie nastąpiło naruszenie przepisów art. 33 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, bowiem tytuły wykonawcze, na podstawie których wszczęto egzekucję administracyjną nie spełniają wymogów, o których mowa w art. 27 § 3 tejże ustawy.

Zgodnie z brzmieniem ww. artykułu do tytułu wykonawczego wierzyciel dołącza dowód doręczenia upomnienia, a jeżeli doręczenie upomnienia nie było wymagane podaje w tytule wykonawczym podstawę prawną braku tego obowiązku. W przedmiotowej sprawie prawidłowo zaniechano doręczenia dłużnikowi upomnień na podstawie § 13 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2001 r. Nr 137, poz. 1541) zgodnie, z którym postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia, gdy należność pieniężna została określona w orzeczeniu. W rozważanej sprawie należność została określona w decyzjach określających kwotę zobowiązań podatkowych, zaległości podatkowe oraz odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych za V/VI/VII/X/XI/XII/1997 r. Informacja o przyczynie zaniechania doręczenia upomnień została zawarta w części F w

poz. 49 przedmiotowych tytułów wykonawczych. Okoliczność ta przesądza o braku zasadności zarzutu dłużnika w ww. zakresie.

Niezasadny jest również zarzut strony (wniesiony w oparciu o art. 33 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji), iż egzekwowane obowiązki zostały określone niezgodnie z treścią decyzji wydanych przez Urząd Skarbowy w dniu

21 października 2002 r. Z porównania bowiem treści decyzji stanowiących podstawę wystawienia tytułów wykonawczych z treścią tychże tytułów wykonawczych – a w szczególności kwot zaległości podatkowych – nie wynikają nawet najmniejsze rozbieżności.

Nie znajduje również uzasadnienia twierdzenie skarżącego, iż postępowanie egzekucyjne winno być zawieszone z uwagi na niewyrażenie przez wierzyciela stanowiska w zakresie zgłoszonych zarzutów w terminie, o którym mowa w art. 34 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. w ciągu 14 dni od dnia powiadomienia wierzyciela o złożonych zarzutach). Z akt sprawy wynika, iż wierzyciel o wniesionych przez zobowiązanego zarzutach został poinformowany w dniu 27 listopada 2002 r., natomiast postanowienie w tej kwestii zostało wydane przez Urząd Skarbowy w dniu 10 grudnia 2002 r. (tj. trzynastego dnia od dnia poinformowania wierzyciela o złożonych zarzutach). Oznacza to, jak trafnie zauważa Izba, iż wierzyciel wyraził stanowisko w zakresie wniesionych przez skarżącego zarzutów w terminie prawem przewidzianym; ustawodawca przez zwrot "wyrażenie stanowiska przez wierzyciela" rozumie dzień wydania postanowienia przez wierzyciela, a nie dzień doręczenia tegoż stanowiska zobowiązanemu. Dlatego bez znaczenia przy rozstrzyganiu czy wierzyciel wyraził stanowisko w terminie przez ustawę przewidzianym, pozostaje okoliczność, kiedy zobowiązany odebrał przedmiotowe postanowienie.

Powyższy pogląd sąd wyraził w przywołanej wyżej sprawie I SA/Gd 714/03.

Zobowiązany w skardze podniósł, iż postanowienie Izby Skarbowej narusza przepisy art. 124 § l i § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz przepisy art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – z uwagi na brak prawidłowego rozstrzygnięcia oraz uzasadnienia faktycznego i prawnego. Twierdzenie skarżącego również w tym zakresie pozostaje nieuzasadnione, skoro Izba Skarbowa w zaskarżonym postanowieniu zawarła pełne uzasadnienie tak faktyczne jak i prawne swojego rozstrzygnięcia.

Z tych przyczyn na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), należało orzec jak w wyroku.