Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 165/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-09-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 102
journal: Dz.U. 1966 nr 24 poz 151
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
article: art. 6, 7, 77 par. 1, 80, 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 498-508
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Wiśniewska sędzia NSA Joanna Banasiewicz sędzia del. WSA Dariusz Chaciński (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Wojciech Latocha po rozpoznaniu w dniu 24 września 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 17 października 2012 r. sygn. akt II SA/Sz 831/12 w sprawie ze skargi R. Sp. z o.o. w [...] na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za przechowywanie pojazdu 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na rzecz R. Sp. z o.o. w [...] kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym skargą kasacyjną wyrokiem z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt II SA/Sz 831/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie po rozpoznaniu skargi R. Sp. z o.o. w [...], uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...], oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] marca 2012 r., nr [...], w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za przechowywanie pojazdu i stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, a także zasądził koszty postępowania.

W uzasadnieniu wyroku Sąd przedstawił następujący stan sprawy.

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r., działając na podstawie art. 17 § 1, art. 18, 102 § 1 i 2 i § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku z dnia 19 grudnia 2011 r. złożonego przez R. Spółkę z o.o. (dalej powoływanej również jako Spółka) o przyznanie wynagrodzenia za przechowywanie pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] za okres od dnia 9 października 2007 r. do dnia 14 grudnia 2011 r. – odmówił wnioskodawcy przyznania wynagrodzenia za przechowywanie wskazanego pojazdu w wymienionym okresie.

W uzasadnieniu stwierdził między innymi, że wspomniany pojazd na podstawie umowy z dnia 22 maja 2007 r. zawartej pomiędzy Komendantem Wojewódzkim Policji w [...], a Spółką z o.o. R., w dniu 9 października 2007 r. został przetransportowany na parking tej Spółki przy ulicy F. [...] w S.

Po wydaniu przez Sąd Rejonowy [...] w [...] postanowienia z dnia 1 września 2011 r. o likwidacji niepodjętego depozytu (sygn. akt [...]), Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] odebrał pojazd od Spółki z o.o. R. w dniu 14 grudnia 2011 r. i przekazał go do stacji recyklingu. Stan techniczny pojazdu w dniu jego wydania utrwalono fotografiami oraz wyceną biegłego skarbowego.

Organ I instancji wskazał, że w wyniku braku należytego wykonywania obowiązków dozorcy przez Spółkę z o.o. R. (zaniechanie dochodzenia należności od właściciela pojazdu pomimo obowiązku wynikającego z umowy z dnia 22 maja 2007 r.) nie doszło do uiszczenia kosztów przechowywania pojazdu przez osobę będącą właścicielem pojazdu w dniu jego usunięcia z drogi, które to koszty winny obciążać ten podmiot. Spółka odmówiła również wydania pojazdu w dniu 14 stycznia 2009 r. funkcjonariuszom Policji, co traktować należy jak odmowę wydania pojazdu organowi egzekucyjnemu, skoro parkowania dokonywano na zlecenie Policji. Brak wykonywania obowiązków dozorcy w sposób przewidziany w art. 102 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz brak wykonywania obowiązków wynikających z umowy z 22 maja 2007 r. nie pozwala na przyznanie wynagrodzenia zgodnie z żądaniem, jakie zgłosiła Spółka z o.o. R.

Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem Spółka wniosła na nie zażalenie, w którym stwierdziła, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa.

Po rozpoznaniu zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej w [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. [w uzasadnieniu wyroku błędnie podano, że 17 czerwca] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a., art. 18 i art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) w zw. z § 3 pkt 1 lit. b, § 4 ust. 1 pkt 3 i § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 46, poz. 237).

Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że obowiązki, jakie ma spełniać dozorca, ustawodawca określił w art. 102 § 1 ustawy egzekucyjnej. Zgodnie z tym przepisem dozorca obowiązany jest przechowywać zajętą ruchomość z taką starannością, aby nie straciła na wartości, wydać ją na wezwanie organu egzekucyjnego lub poborcy skarbowego oraz zawiadomić organ egzekucyjny o zamierzonej zmianie miejsca przechowania ruchomości. Organ odwoławczy podkreślił, że kwestii przechowywania pojazdu [...] nr rej. [...] i spełnienia przez dozorcę jego obowiązków nie można rozpatrywać w oderwaniu od umowy z dnia 22 maja 2007 r. zawartej przez R. Sp. z o. o. z Komendą Wojewódzką Policji w [...], na podstawie której został on umieszczony na parkingu Spółki.

Dyrektor Izby Skarbowej w [...] przyjął, że pojazd został przekazany na parking R. sp. z o. o. w stanie takim, w jakim został usunięty z drogi, co udokumentowane zostało w protokole z 19 maja 2007 r. Zatem był pojazdem powypadkowym, ogólnie zarysowanym, z całkowicie zdeformowanym przodem z prawej strony, posiadał wówczas elementy wyposażenia wskazane w protokole: lusterka zewnętrzne 2 szt. (w tym jedno uszkodzone), a których jak wynika z dokumentacji z jego odbioru z parkingu był pozbawiony w dniu odbioru. Ponadto w protokole tym wskazano, że w dniu usunięcia z drogi znajdowały się w nim następujące przedmioty: kanister 20 l., głośnik bass-tube, klucz do kół i komplet kluczy płaskich wkrętaków wymiennych, CB Rexon, 2 opony Firestone, galeryjka TAXI (uszkodzona), taksometr (uszkodzony), 2 ładowarki samochodowe, etui do panelu, a których nie stwierdzono w protokole odbioru pojazdu.

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w [...], mając na względzie stan pojazdu w dniu odebrania go z parkingu utrwalony na fotografiach wykonanych 14 grudnia 2011 r. przez upoważnionego do odbioru pracownika organu likwidacyjnego oraz opis zamieszczony w opinii technicznej sporządzonej przez biegłego skarbowego w dniu 14 grudnia 2011 r., będący przedmiotem tego postępowania samochód [...] o numerze rejestracyjnym [...] przechowywany był wbrew postanowieniom umowy i w konsekwencji bez dochowania przewidzianej w ustawie należytej staranności, aby ruchomość nie straciła na wartości. Przechowawca nie dopełnił obowiązku zabezpieczenia pojazdu przed dostępem osób nieupoważnionych, uszkodzeniem oraz przedostawaniem się opadów atmosferycznych do wnętrza pojazdu. W tej sytuacji brak jest podstaw do przyznania dozorcy wynagrodzenia za dozór.

Spółka wniosła na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości oraz postanowienia organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

W piśmie procesowym z dnia 10 października 2012 r. pełnomocnik skarżącej Spółki uzupełnił skargę akcentując w szczególności podstawę prawną żądania i podnosząc, że "ciężar", o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o likwidacji niepodjętych depozytów należy rozumieć koszty przechowywania przedmiotowego pojazdu na parkingu strzeżonym prowadzonym przez skarżącą. Ponadto pełnomocnik podniósł i uzasadnił, że ze zgromadzonego materiału dowodowego w żaden sposób nie wynika, czy, kiedy i w jakim stopniu pojazd utracił swoją wartość.

Powołanym na wstępie wyrokiem z dnia 17 października 2011 r., II SA/Sz 831/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał skargę za zasadną i na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – dalej: p.p.s.a. – uchylił zaskarżone postanowienie i postanowienie je poprzedzające.

Zdaniem Sądu I instancji skarżąca Spółka trafnie zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie wskazanych w skardze przepisów postępowania, tj. art. 138 § 1 w zw. z art. 144 K.p.a.; art. 107 § 3 w zw. z art. 126 K.p.a.; art. 77 § 1 K.p.a. oraz art. 7 K.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

W ocenie Sądu Wojewódzkiego organ odwoławczy roszczenie Spółki o wynagrodzenie za dozór uznał co do zasady za uprawnione, a odmawiając jego przyznania kierował się art. 102 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym dozorca obowiązany jest przechowywać zajętą ruchomość z taką starannością, aby nie straciła na wartości oraz wydać ją na wezwanie organu egzekucyjnego lub poborcy skarbowego. Nie przesądzając ostatecznego sposobu rozstrzygnięcia Sąd podkreślił, że stanowisko organu drugiej instancji uznające, że istnieją podstawy do odmowy przyznania skarżącej wynagrodzenia za dozór przedmiotowego pojazdu w okresie objętym wnioskiem jest co najmniej przedwczesne, gdyż oparte zostało na nienależycie zebranym materiale dowodowym, którego braki zastąpiono przypuszczeniami i domniemaniami wykładanymi na niekorzyść strony.

W ocenie Sądu I instancji, stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu, że dozór sprawowany był nienależycie, a w związku z tym przedmiotowy samochód przedstawia wartość równą wartości złomu, oparte zostało na niepełnym materiale dowodowym, a przede wszystkim bez ustaleń, w jakim okresie istniał dozór.

Po pierwsze, brak jest w aktach sprawy dowodu obrazującego stan techniczny przedmiotowego pojazdu w dacie zajęcia go przez Policję. Skoro – jak wynika to z akt – pojazd ten uczestniczył w wypadku drogowym i zajęty został na potrzeby wszczętego postępowania karnego, to w aktach policyjnych lub prokuratorskich z tego postępowania powinien znajdować się protokół (lub chociażby notatka) z oględzin pojazdu bezpośrednio po wypadku. Z kopii protokołu przekazania – przyjęcia pojazdu na parking strzeżony przy ul. K. z dnia 19 maja 2007 r. wynika, że uszkodzenia zewnętrzne pojazdu zostały opisane w notatce policyjnej. Organy likwidacyjne obu instancji przed wydaniem swych postanowień zaniechały wyjaśnienia tej okoliczności, choć było to możliwe poprzez przeprowadzenie dowodu z akt policyjnych. Przeprowadzenie dowodu z tych akt pozwoliłoby na wyjaśnienie stanu technicznego pojazdu bezpośrednio po wypadku, zwłaszcza że pojazd zabezpieczony został do badań, a zatem ich wynik mógłby przyczynić się do wyjaśnienia omawianej okoliczności.

Po drugie, nie wyjaśniono również jaki był stan pojazdu w momencie przemieszczenia go z poprzedniego parkingu.

Po trzecie, przyjęcie w zaskarżonym postanowieniu w oparciu o opinię techniczną z dnia 14 grudnia 2011 r., że wartość badanego pojazdu jest zerowa, jest wprawdzie dowodowo uzasadnione, jednakże nie wyjaśnia – wobec wyżej przedstawionych braków materiału dowodowego – czy wartość złomowa pojazdu była następstwem niestarannie wykonywanego przez skarżącą dozoru, czy też stanowiła następstwo innych okoliczności niezależnych od dozorującego lub splotu okoliczności zależnych i niezależnych od dozorującego.

Po czwarte, pominięto informację o dowodzie zawartą w treści uzasadnienia postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia 11 grudnia 2008 r., [...], w którym Sąd ten podejmując rozstrzygnięcie o sprzedaży przedmiotowego samochodu w ramach postępowania w przedmiocie likwidacji niepojętego depozytu, stwierdził, że wartość pojazdu oszacowana została na 1000 zł.

Sąd Wojewódzki nie znalazł również racjonalnych podstaw uzasadniających rozciąganie postanowień wygasłej umowy cywilnoprawnej z 22 maja 2007 r. na okres późniejszy niż jej obowiązywanie, przy ocenie powinności dozorcy i sposobu wywiązania się z jego obowiązków.

Zdaniem Sądu I instancji, przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy na okoliczność stanu technicznego spornego pojazdu w poszczególnych okresach dysponowania nim przez organy Policji oraz po przejściu własności pojazdu na Skarb Państwa, a następnie wszechstronnie ocenić ten materiał i dokonać rzetelnej oceny sposobu sprawowania dozoru przez Spółkę z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących przechowaniu.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 17 października 2012 r., II SA/Sz 831/12, skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Dyrektor Izby Skarbowej w [...]. Zaskarżając wyrok w całości zarzucił mu naruszenie przepisów postępowania, mających wpływ na wynik sprawy, a to:

1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 6, art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez błędne uznanie przez Sąd I instancji, że organ nie zgromadził całego materiału dowodowego niezbędnego do podjęcia rozstrzygnięcia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do uwzględnienia skargi i do uchylenia zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w [...] i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...];

2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 80 K.p.a. oraz art. 102 § 1 i § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez uznanie, że dokonana przez organ ocena materiału dowodowego była wadliwa, bowiem oparta była na domniemaniach i przypuszczeniach, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do uwzględnienia skargi i do uchylenia zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej i w [...] i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...];

3. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nakazanie badania stanu technicznego pojazdu w poszczególnych okresach dysponowania nim przez organy Policji oraz po przejściu własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do uwzględnienia skargi i do uchylenia zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w [...] i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...];

4. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu wyroku, w jaki sposób nieodniesienie się przez Dyrektora Izby Skarbowej w [...] do ustaleń dokonanych przez organ I instancji spowodowało naruszenie art. 107 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do uwzględnienia skargi i do uchylenia zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w [...] i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...].

Z uwagi na powyższe autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ podniósł, że zalecenia Sądu I instancji, aby organ ustalał stan pojazdu w poszczególnych okresach jego dysponowania przez Policję oraz po przejściu własności pojazdu na Skarb Państwa uznać należy za zbyt daleko idące i nieznajdujące uzasadnienia w brzmieniu art. 102 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W kwestii przyznania wynagrodzenia za dozór ważny jest jego wynik tj. oddanie rzeczy w stanie niepogorszonym, dochowanie należytej staranności, aby ruchomość nie straciła na wartości.

W przedmiotowej sprawie, w ocenie organu, strona nie wywiązała się należycie z obowiązku dozoru nad pojazdem, bowiem w momencie jego odbioru całkowicie stracił on na wartości, co dokumentują fotografie oraz opinia biegłego, sporządzone w momencie odbioru pojazdu z parkingu strony. Stan ten odbiega od pierwotnego, opisanego w protokole z dnia 19 maja 2007 r. Zdaniem organu charakter uszkodzeń wskazuje, że nie wystąpiły one w normalnym toku przechowywania pojazdu na parkingu, ale były wynikiem nienależytego zabezpieczenia przed działaniem osób trzecich oraz wpływem czynników atmosferycznych. Odwołując się do postanowień wygasłej umowy z dnia 22 maja 2007 r. organ stwierdził, że skoro strona żąda wynagrodzenia na zasadach i w wysokości wynikającej z tej umowy, to zasadne było również wskazanie na obowiązki, które ciążyły na niej w zakresie zabezpieczenia i przechowywania pojazdów. Z § 2 ust. 4 umowy wynikało m.in., że Spółka w przypadku pojazdu uszkodzonego zabezpieczy go przed kradzieżą, dostępem osób nieupoważnionych, uszkodzeniem oraz przedostaniem się opadów atmosferycznych do wnętrza pojazdu. Mając jednak na uwadze uszkodzenia pojazdu, o których mowa w opinii biegłego, nie sposób uznać, że strona dopełniła obowiązku zabezpieczenia pojazdu przed dostępem osób nieupoważnionych, czy wpływem czynników atmosferycznych, a w konsekwencji, że sprawowała dozór należycie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca Spółka wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – p.p.s.a. – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis art. 183 § 1 p.p.s.a. stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. w tej sprawie nie wystąpiły, zatem należało odnieść się do zarzutów wyartykułowanych w podstawach skargi kasacyjnej.

W niniejszej sprawie skarżący kasacyjnie – Dyrektor Izby Skarbowej w [...] – oparł skargę kasacyjną na podstawie naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).

Skarga kasacyjna analizowana pod tym kątem nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, co sprawia, że nie zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim stwierdzić należy, że zgodnie z art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dozorca ma prawo żądać przyznania zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór. Przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia organ powinien uwzględniać zakres obowiązków dozorcy i okoliczności towarzyszące przechowaniu, warunki sprawowania pieczy nad zajętą ruchomością oraz wielkość składowanego przedmiotu i powierzchnię niezbędną do jego składowania w sposób stosowny do jego właściwości (por. wyrok NSA z dnia 16 lutego 1999 r., sygn. akt I SA/Wr 2390/97, ONSA 2000/1/28; wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1364/10, publ. http//:orzeczenia.nsa.gov.pl). Należność ta winna odpowiadać rzeczywistym i wykazanym wydatkom poniesionym przez dozorcę na wykonywanie dozoru (por. wyrok NSA z dnia 10 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1399/08; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Gl 1099/12, publ. http//:orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z aktem powołania na dozorcę łączy się powstanie określonych przez ustawę obowiązków i uprawnień osoby, która na objęcie dozoru wyraziła zgodę. Z artykułu 102 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynika, że dozorca obowiązany jest przechowywać zajętą ruchomość z taką starannością, aby nie straciła na wartości. Powyższe oznacza, że dozorca ma nie tylko obowiązek ochrony zajętej rzeczy przed uszkodzeniem, zniszczeniem, czy zaginięciem, lecz ciąży na nim również obowiązek podejmowania działań z taką starannością, by nie dopuścić do obniżenia jej wartości. Zakres czynności, które musi podjąć dozorca jest uzależniony od tego, co jest przedmiotem zajęcia. Dalsze obowiązki dozorcy będą wynikały z przepisów dotyczących umowy przechowania (art. 835-845 K.c.), które znajdują odpowiednie zastosowanie (por. R. Hauser, A. Skoczylas, "Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz", Warszawa 2011, s. 447). Przy ocenie prawidłowości wykonywania tych obowiązków w granicach określonych przez ustawę, znajduje zastosowanie art. 471 K.c., bowiem dozorca zobowiązał się do tego z mocy ustawy lub w drodze umowy (por. wyrok SN z dnia 26 kwietnia 1966 r., sygn. akt I CR 312/63, OSNC 1966, nr 12, poz. 221). Odpowiedzialność dozorcy za wadliwy dozór może jednak dotyczyć tylko okresu, w którym do dozoru tego był zobowiązany.

W artykule 471 K.c. i następnych została uregulowana kwestia odpowiedzialności kontraktowej za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania. Dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Podstawową okolicznością, za którą dłużnik ponosi odpowiedzialność, jest niezachowanie należytej staranności (art. 472 K.c.).

W przedmiotowej sprawie świadczenie w postaci dozoru pojazdu zostało spełnione, ponieważ przedmiotowy samochód został przez dozorcę przechowany, a więc należy mu się co do zasady wynagrodzenie za czas jego przechowywania. Jednak w ocenie organu doszło do jego nienależytego wykonania, co skutkowało tym, że interes wierzyciela nie został zaspokojony w sposób wynikający z treści zobowiązania. Zdaniem organu, skarżąca Spółka ponosi odpowiedzialność za pogorszenie stanu technicznego samochodu i obniżenie jego wartości do wartości złomowej. Tym samym organ jako wierzyciel uznał, że po jego stronie wystąpiła szkoda, za którą ponosi odpowiedzialność dozorca. Oceniając to stanowisko należy przyjąć dopuszczalność kompensacji opartej na art. 498-508 K.c. także wobec zobowiązań publicznoprawnych.

Niemniej jednak, uwzględniając skutki potrącenia w postaci umorzenia wierzytelności wyższej o wierzytelność niższą zachodzi konieczność dokładnego ich wyliczenia. Organ w zaskarżonej decyzji, korzystając z pomniejszenia długu obowiązany był ustalić jego wysokość (wynagrodzenie dozorcy), jak i wykazać wysokość swojej wierzytelności (szkody będącej następstwem niezachowania należytej staranności przez dozorcę). Zatem stanowisko Sądu I instancji, że sprawa nie została należycie wyjaśniona, jest w ostateczności uzasadnione.

Wobec czego za niezasadne należy uznać wskazane podstawy kasacyjne naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 6, art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. oraz w związku z art. 102 § 1 i § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, bowiem organ nie wyjaśnił należycie sprawy, w szczególności nie przeprowadził prawidłowo postępowania dowodowego pozwalającego na prawidłowe ustalenie wysokości należnego wynagrodzenia dozorcy i nie zgromadził całego materiału dowodowego niezbędnego do wykazania wysokości szkody powstałej w wyniku niezachowania należytej staranności przez dozorcę.

Objęty zarzutem kasacyjnym art. 141 § 4 P.p.s.a. określa zasadnicze elementy składowe uzasadnienia wyroku. Powinno ono mianowicie zawierać: zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w taki sposób, że wynika z niego, dlaczego Sąd pierwszej instancji uznał zaskarżone postanowienie za niezgodne z prawem. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd ten odzwierciedlił dokonaną kontrolę legalności zaskarżonego postanowienia. Nie można więc przyjąć, że doszło do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.

Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 i art. 205 § 2 i 3 w zw. z art. 207 § 1 p.p.s.a.