Postanowienie WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 708/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-01-19 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: *Odmówiono przyznania prawa pomocy co do całości wniosku
Powołane przepisy: article: art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A s.c. z/s we W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.


UZASADNIENIE

Skarżąca spółka cywilna, zastępowania przez adwokata, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że nie ma żadnych środków, z których mogłaby sfinansować prowadzone sprawy i nie zawiera żadnych transakcji zarobkowych. Strata za ostatni rok obrotowy wyniosła 27.276,96 zł.

W oświadczeniu o majątku i dochodach podano, iż spółka nie ma kapitału zakładowego ani środków trwałych. Zakreślona została rubryka dotycząca rachunków bankowych.

Do akt sprawy w wyniku wezwania przedłożone zostały deklaracje VAT-7 za sierpień, wrzesień i październik 2013 r., bilans oraz rachunek zysków i strat spółki za 2016 r. potwierdzające brak majątku i stratę spółki, a także zeznania podatkowe PIT-36L za 2015 r. i PIT-37 za 2016 r. D. W. oraz PIT-37 i PIT-36L za 2016 r. R. S.. Z zeznań tych wynika, że pierwszy ze wspólników w 2015 r. nie uzyskał z działalności gospodarczej żadnych przychodów, a w 2016 r. jego przychód ze stosunku pracy wyniósł 22.100 zł. Drugi wymieniony wspólnik w 2016 r. nie uzyskał z działalności gospodarczej żadnych przychodów, a ze stosunku pracy i innych źródeł miał przychód w kwocie 21.233,48 zł.

Nie przedłożono wydruków historii rachunków bankowych należących do wspólników spółki oraz zaświadczeń ich pracodawców dotyczących zatrudnienia i wysokości wynagrodzenia. Brak informacji co do trzeciego wspólnika.

Pełnomocnik strony skarżącej wyjaśnił, że strona nie jest w stanie przedłożyć wszystkich żądanych w wezwaniu dokumentów, gdyż spółka nie zawiera żadnych transakcji zarobkowych. Natomiast nie została dotychczas rozwiązana, gdyż intencją wspólników jest utrzymanie bytu prawnego w związku z prowadzonymi postępowaniami.

Pełnomocnik oświadczył też, iż nie otrzymał honorarium za prowadzenie spraw spółki przed tutejszym Sądem. Honorarium ma zostać opłacone dopiero po poprowadzeniu spraw w zależności od nakładu pracy.

Jako znane z urzędu wskazać trzeba, że skarżąca spółka jest w tutejszym Sądzie stroną w czterdziestu sprawach.

Mając na uwadze powyższe, w ocenie referendarza sądowego, wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.– dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z brzmieniem tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w przypadku osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej (w tym spółek cywilnych) może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.

Przede wszystkim podkreślenia wymaga, że to wnioskodawca jest zobligowany do rzetelnego i wyczerpującego wykazania okoliczności uzasadniających jego żądanie. Wskazuje również na to treść art. 252 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Jednocześnie podkreślić trzeba, że wykazanie oznacza więcej niż tylko uprawdopodobnienie przesłanek przyznania prawa pomocy – wnioskodawca winien w miarę możliwości udowodnić, udokumentować fakty, na które się powołuje. Właściwe przedstawienie przez stronę przyczyn uzasadniających zwolnienie od kosztów sądowych oraz dowodów na ich poparcie umożliwia bowiem sądowi rozpoznającemu wniosek dokonanie prawidłowej oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Strona ma w tym zakresie inicjatywę dowodową, a sąd na podstawie przedstawionych przez stronę dowodów dokonuje oceny, czy wystąpiły przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (zob. postanowienie NSA z dnia 4 lipca 2013 r., sygn. akt II GZ 324/13, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W przypadku spółki cywilnej sytuacja jest o tyle specyficzna, że jakkolwiek to spółka jest w sprawie stroną skarżącą, to jednak za jej zobowiązania odpowiadają wszyscy jej wspólnicy solidarnie, zgodnie z art. 864 Kodeksu cywilnego, a odpowiedzialność ta rozciąga się na cały ich majątek. Z uwagi zatem na specyfikę spółki cywilnej przyjmuje się, że do oceny przesłanek jej wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych niezbędne jest złożenie przez jej wspólników oświadczeń o ich stanie rodzinnym, majątku i dochodach. W tym wypadku zarówno spółka, jak i wspólnicy muszą wykazać, że nie mają dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (por. "Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowo administracyjnych" – S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, Warszawa 2007).

W tym stanie rzeczy bez znaczenia pozostaje, że spółka nie prowadzi działalności już od 2013 r., nie generuje w związku z tym żadnych obrotów i jako taka nie posiada jakiegokolwiek majątku. Uzasadnione i konieczne było ustalenie możliwości płatniczych jej wspólników, a tym samym żądanie przedłożenia dokumentów źródłowych, które choćby w części odzwierciedlały te możliwości każdego wspólnika z osobna.

Tymczasem nadesłane zostały niektóre zeznania podatkowe dwóch wspólników, z całkowitym pominięciem trzeciego z nich. Nie udostępniono wydruków historii rachunków bankowych należących do wspólników ani zaświadczeń, na podstawie których można by było ustalić ich miesięczne dochody.

Z kolei, jak wynika z oświadczenia pełnomocnika zastępującego stronę skarżącą w niniejszej sprawie co do źródeł jego finansowania, wspólnicy spółki dysponują źródłami dochodów, z których ma być pokryte wynagrodzenie dla niego. Istotne jest tutaj to, że wynagrodzenie zależne jest od nakładu pracy pełnomocnika, który występuje w imieniu spółki w czterdziestu sprawach.

W tych okolicznościach referendarz nie miał jakichkolwiek podstaw do dokonania oceny możliwości płatniczych spółki cywilnej, a więc jej wspólników zobowiązanych solidarnie do ponoszenia kosztów sądowych w sprawie. Tym samym przedmiotowy wniosek należało ocenić jako nieuzasadniony i w związku z tym postanowiono jak w sentencji postanowienia, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a.