Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 622/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: ART. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: Art. 58-59
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędziowie WSA Izabela Bąk-Marciniak WSA Anna Jarosz Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2015 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Ekologiczny Z. z siedzibą w P. na postanowienie Wojewody W. z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę


UZASADNIENIE

IV SA/Po 622/15

Uzasadnienie

Wojewoda W. postanowieniem z dnia [...].06.2015r. nr [...] wydanym na podstawie art. 59 i art. 58 oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U.2013 r. poz. 267 ze zm., dalej k.p.a.), odmówił Stowarzyszeniu [...] , z siedzibą w P. (dalej skarżący), przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] ż dnia [...] października 2014 r., znak: [...] .

W uzasadnieniu postanowienia wyjaśniono, że Prezydent Miasta P. decyzją nr [...] z dnia [...] października 2014 r., znak: [...] , zatwierdził projekt budowlany i udzielił [...] sp. z o.o., z siedzibą w P., pozwolenia na budowę obejmujące rozbudowę stacji paliw i płynów technicznych o urządzenia i instalacje AdBlue wraz z infrastrukturą podziemną i włączeniem do wewnętrznej sieci i instalacji, na terenie Zakładu nr [...] P., przy ul. W. [...] w P. , działka nr ew. [...] , ark. [...], obr. G.

Od powyższej decyzji pismem z dnia 25 maja 2015r. odwołanie złożyło Stowarzyszenie [...] . Wojewoda W. pismem z dnia 11 czerwca 2015 r., znak: [...] , wezwał skarżącego o wyjaśnienie, czy w/w pismo należy traktować jako odwołanie od decyzji, czy jako wniosek o wznowienie postępowania. Pismem z dnia 23 czerwca 2015 r. skarżący wskazał, że jego wniosek z dnia 25 maja 2015 r. należy traktować jako odwołanie. Jednocześnie wniesiono o przywrócenie terminu do złożenia odwołania.

Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 59 § 2 k.p.a. o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia, a więc w tym przypadku Wojewoda.

Podkreślono, że w pierwszej kolejności w postępowaniu wstępnym należy ustalić, czy odwołanie jest dopuszczalne i czy zostało wniesione z zachowaniem przepisów prawa. Niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn o charakterze podmiotowym, jak również przedmiotowym. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych obejmuje sytuację wniesienia odwołania przez podmiot nie mający legitymacji do wniesienia tego środka zaskarżenia albo też wniesienia odwołania przez podmiot nie mający zdolności do czynności prawnych. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn przedmiotowych obejmuje przypadki braku przedmiotu zaskarżenia oraz przypadki wyłączenia przez przepisy prawne możliwości zaskarżenia decyzji w toku instancji.

Wyjaśniono, że podmiot, który został w danym postępowaniu pominięty przez niedoręczenie mu decyzji organu I instancji, a uważa że powinien być stroną danego postępowania, może wnieść odwołanie w terminie, który biegnie dla stron postępowania, którym decyzję doręczono.

Natomiast z możliwości jakie stwarza zapis art. 58 k.p.a. może skorzystać strona, której organ doręczył decyzję, lecz która z przyczyn od siebie niezależnych nie mogła wnieść odwołania w terminie ustawowym. Z powyższego wynika, iż osobom (podmiotom), którym nie doręczono decyzji - co oznacza, iż w ocenie organu nie zostali uznani za stronę postępowania administracyjnego, czy podmiot na prawach strony - nie przysługuje możliwość wystąpienia o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Zasadna jest wówczas odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, gdyż dla wnioskujących nie rozpoczął się bieg terminu do wniesienia odwołania. Powyższe stanowisko zostało potwierdzone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym w tym w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 listopada 2010 r.. sygn. akt: II OSK 1762/09, wyroku NSA w Warszawie z dnia 14 grudnia 2007 r., sygn. akt: II OSK 1759/06, wyrok WSA w Krakowie z dnia 28 stycznia 2013 r., sygn. akt: II SA/KR 1581/12.

Podkreślono, iż kontrola w toku instancji ustalonego kręgu stron na etapie postępowania przed organem I instancji stanowiąca jedną z materialnoprawnych podstaw rozstrzygnięcia jest możliwa jedynie w przypadku zaskarżenia decyzji nieostatecznej. Podmiot uznany za stronę może wnieść odwołanie w ustawowym terminie, który liczy się od daty doręczenia tej stronie, natomiast podmiot, któremu nie doręczono decyzji jako stronie może wnieść odwołanie jedynie w terminie otwartym dla którejkolwiek ze stron. Niezaskarżenie decyzji w terminie przez podmioty, którym przyznano status stron postępowania administracyjnego skutkuje tym, że decyzja taka staje się ostateczna, co wyłącza możliwość wniesienia od niej odwołania przez podmiot nie mający statusu strony. Stosownie bowiem do art. 129 § 2 k.p.a. strona postępowania administracyjnego może wnieść odwołanie od decyzji organu I instancji, w terminie 14 dni od dnia doręczenia jej lub ogłoszenia decyzji. W razie nieskorzystania przez strony z odwołań w powyższym terminie, decyzja w myśl art. 16 § 1 k.p.a. staje się ostateczna, niezależnie od tego, czy organ doręczył lub ogłosił ją wszystkim stronom.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowo administracyjnym stronie, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji i dowiedziała się o wydaniu decyzji, gdy ta była już ostateczna, przysługuje na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. prawo do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Taka droga obrony interesu prawnego przez stronę pozbawioną udziału w postępowaniu zapewnia jej poszanowanie zasady dwuinstancyjności. Wznowienie postępowania otwiera bowiem przed stroną ponownie postępowanie przed organem I instancji, gwarantując udział w tym postępowaniu, a następnie w postępowaniu odwoławczym.

Zarówno z pism skarżącego, jak i z akt sprawy wynika, iż nie uczestniczył on jako strona, czy też na prawach strony, w przedmiotowym postępowaniu przed organem pierwszej instancji. Dlatego nie została doręczona skarżącemu decyzja Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...] października 2014 r. W zaskarżonej decyzji organ I instancji określił, iż obszar oddziaływania inwestycji, o którym mowa w art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t. Dz.U.2013.,poz,1409 ze zm., dalej P.b.) obejmuje działki objęte inwestycją.

Dla podmiotów uznanych za strony postępowania termin do wniesienia odwołania upływał z dniem 18 listopada 2014 r. wskutek czego z dniem 19 listopada 2014 r. decyzja stała się ostateczna. Skarżący odwołanie wniósł poprzez nadanie w urzędzie pocztowym w dniu 26 maja 2015 r., czyli po terminie przewidzianym dla stron postępowania.

Z przepisu art. 58 §2 k.p.a. wynika, iż wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania należy złożyć jednocześnie z odwołaniem. W niniejszym przypadku wniosek o przywrócenie terminu został złożony dopiero po nadaniu odwołania. Także z tego powodu przywrócenie terminu do złożenia odwołania nie jest możliwe.

Skargę na powyższe postanowienie w ustawowym terminie wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Stowarzyszenie [...] wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia Wojewody W. z dnia [...] czerwca 2015 roku, znak [...] oraz przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, a nadto, o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:

1. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 58 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 4 P.b. w zw. z art. 44 ust.1 oraz 2 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (dalej jako u.u.i.ś.) poprzez błędne przyjęcie, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest uzależnione od uprzedniego doręczenia decyzji, podczas gdy z art. 44 ust. 2 u.u.i.ś. jednoznacznie wynika, że organizacja ekologiczna ma prawo do wniesienia odwołania (a zatem w konsekwencji powiązanego z nim prawa do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu) także w sytuacji, gdy nie uczestniczyła w postępowaniu przez organem I instancji, a więc w sytuacji, gdy nie doręczono jej wydanej w sprawie decyzji. W orzecznictwie przesądzoną jest kwestia, że w przypadku braku uczestniczenia w postępowaniu przez organem I instancji organizacja ekologiczna może wnieść odwołanie od decyzji w terminie przysługującym stronom postępowania,

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art.28 ust.4 P.b. w zw. z art. 44 ust. 1 oraz 2 u.u.i.ś poprzez błędne przyjęcie, że brak doręczania skarżącej decyzji w sprawie pozwolenia na budowę, od której skarżący wniósł odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu wynikał z okoliczności, że nie mógł on być uczestnikiem tego postępowania, podczas gdy:

a) skarżący, jako organizacja ekologiczna aktywnie działał już we wcześniejszych postępowaniach administracyjnych w sprawie, w szczególności na etapie postępowania w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która to decyzja została przez skarżącego zaskarżona, a obecnie prowadzone jest w tym zakresie postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu,

b) postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę stanowiło postępowanie wymagające udziału społeczeństwa, co jednoznacznie wskazuje, że skarżący miał uprawnienie do udziału w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, a brak udziału skarżącego w tym postępowaniu wynikał z przyczyn od niego niezawinionych.

Zdaniem skarżącego organy administracji publicznej błędnie przyjęły, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu jest możliwe jedynie w sytuacji uprzedniego doręczenia decyzji. Stanowisko to nie uwzględnia językowo jasnego art. 44 ust. 2 u.u.i.ś., który wprost przewiduje możliwość złożenia odwołania, także w sytuacji, gdy organizacja ekologiczna nie brała udziału w toku dotychczasowego postępowania.

Następnie skarżący przytoczył treść art. 28 ust. 2-4 P.b. oraz art. 44 u.u.i.ś,

Skarżący podniósł, że wskazane przepisy wprost konstytuują prawo organizacji ekologicznej do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie pozwolenia na budowę, także w sytuacji, gdy nie brała ona udziału w postępowaniu przed organami I instancji. Wyjaśnił, że był podmiotem legitymowanym do uczestniczenia w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, gdyż przedmiotowa inwestycja może w znaczący sposób oddziaływać na sąsiadujące tereny, zaburzając równowagę ekologiczną w okolicy, przez co postępowanie wymaga udziału w nim społeczeństwa. Brak udziału skarżącego w postępowaniu wynika z okoliczności od niego niezależnych, albowiem nie miał wiedzy o toczącym się postępowaniu.

Organy administracji publicznej, błędnie przyjęły, że skarżącemu nie przysługuje prawo do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji o pozwoleniu na budowę, albowiem wniosek ten może zostać złożony jedynie przez stronę (uczestnika postępowania), któremu doręczono decyzję, a w przedmiotowej sprawie decyzja o pozwoleniu na budowę skarżącej nie została doręczona. Odmowa przywrócenia terminu została wydana wyłącznie w oparciu o art. 58 k.p.a., podczas gdy w przedmiotowej sprawie miały zastosowanie przepisy szczególne, tj. art. 28 ust. 4 P.b. w zw. z art. 44 ust. 2 u.u.i.ś, modyfikujące zasady zaskarżania odwołań (tym samym wniosków o przywrócenie terminu do ich wniesienia) składanych przez organizacje ekologiczne.

Zgodnie z powołanym powyżej przepisami art.28 P.b. i art.44 u.u.i.ś, organizacja ekologiczna ma uprawnienie do uczestniczenia na każdym etapie postępowania wymagającego udziału społeczeństwa, w tym do wniesienia odwołania i to także w przypadku, gdy nie była stroną postępowania przed organem I instancji.

Prawo złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest bezpośrednio powiązane z uprawnieniem do złożenia samego odwołania, w związku z czym ocena dopuszczalności złożenia wniosku o przywrócenie winna być poddawana tym samym zasadom.

Odmowa przywrócenia terminu została wydana wyłącznie w oparciu o okoliczność, iż brak doręczenia decyzji, czyni złożenie wniosku o przywrócenie terminu niemożliwym. Organy administracji publicznej w ogóle nie odnosiły się do merytorycznych przesłanek zastosowania art. 58 k.p.a., tj. uprawdopodobnienia braku winy w złożeniu odwołania, złożenia wniosku w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny oraz dopełnienia czynności, dla której określony był termin.

Wiadomość o wydaniu zaskarżonej w odwołaniu decyzji skarżący powziął w dniu 16 czerwca 2015 roku, tj. w dniu doręczenia pisma z dnia 11 czerwca 2015 roku. Nadto skarżący wskazał w piśmie z dnia 23 czerwca 2015 roku, że pismo z dnia 25 maja 2015 roku należy traktować jako odwołanie oraz z ostrożności wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania.

Wojewoda W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację.

W szczególności stwierdził, że skarżący nie posiada statusu strony oraz złożył odwołanie po ustawowym terminie. W konsekwencji uznano, że stosownie do art. 134 k.p.a. złożenie odwołanie przez ww. podmiot jest niedopuszczalne.

Jedynie w przypadku gdy w sprawie pozwolenia na budowę wymagany jest udział społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy z dnia 03 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko stosuje się art. 44 tejże ustawy. W niniejszym postępowaniu nie był wymagany udział społeczeństwa w myśl ww. ustawy, a więc art. 28 ust. 4 P.b. nie miał zastosowania. Uznając, że odwołanie złożył podmiot nie będący do tego uprawniony organ II instancji nie był umocowany do merytorycznego zbadania sprawy.

Uczestnik postępowania [...] sp. z o.o. wniósł o oddalenie skargi.

Wskazał, że Wojewoda W. słusznie uznał, że brak było podstaw do przywrócenia terminu do złożenia odwołania na podstawie art. 58 k.p.a. Organ prawidłowo ustalił, że skarżący nie był stroną postępowania zakończonego wydaniem ww. decyzji Prezydenta Miasta P. (ani też nie brał udziału w tym postępowaniu jako podmiot na prawach strony), w związku z czym nie doręczono mu tejże decyzji i w rezultacie dla skarżącego nie rozpoczął biegu termin do złożenia odwołania. Co za tym idzie, Wojewoda zasadnie przyjął, że skarżącemu nie przysługuje uprawnienie do skutecznego złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania.

W wyroku NSA z dnia 24 listopada 2010 r. (II OSK 1762/09) Sąd stwierdził, że strona postępowania administracyjnego, nie będąca jedyną stroną tego postępowania, która została w tym postępowaniu pominięta przez niedoręczenie jej decyzji organu pierwszej instancji, może wnieść odwołanie w terminie, który biegnie dla stron postępowania, którym decyzję doręczono, zaś po tym terminie nie służy jej prawo wniesienia odwołania, lecz podanie o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (por, wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 505/08). Podkreślono, że możliwość skorzystania z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania służy jedynie stronie, której organ doręczył decyzję (wyrok NSA z dnia 14 grudnia 2007 r., sygn. akt II OSK 1759/06, wyrok WSA w Krakowie z 28 stycznia 2013 r., II SA/Kr 1581/1, oraz wyrok NSA z 5 grudnia 1997 r., I SA 1329/95, ONSA1998,Nr3,poz. 103).

Nie ulega wątpliwości, że skarżący nie brał udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji Prezydenta Miasta P. , dlatego też słusznie nie doręczono mu decyzji oraz że nie złożył w ustawowym terminie 14 dni otwartym dla strony (tj. w terminie do 18 listopada 2014 r.) odwołania od ww. decyzji. Wobec powyższego postanowienie Wojewody W. z dnia [...] czerwca 2015 r. było uzasadnione.

Uczestnik podkreślił, że wynikające z art. 44 u.u.i.ś. uprawnienie organizacji ekologicznych do uczestniczenia na każdym etapie postępowania, w tym do składania odwołań (nawet wówczas, gdy dana organizacja ekologiczna nie brała udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym) dotyczy wyłącznie postępowań wymagających udziału społeczeństwa. Ponieważ w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji nie przeprowadzano oceny oddziaływania na środowisko, postępowanie to nie stanowiło postępowania wymagającego udziału społeczeństwa.

Nie ulega wątpliwości, że postępowanie, w którym Prezydent Miasta P. wydał decyzję nr [...] z dnia [...] października 2014 r. nie stanowiło postępowania wymagającego udziału społeczeństwa. Przepis art. 44 u.u.i.ś. w zw. z art. 28 ust. 4 P.b. nie miał zatem zastosowania w postępowaniu przed Prezydentem Miasta P. . Dlatego też skarżący nie był uprawniony do udziału w tym postępowaniu, i w rezultacie nie przysługiwało mu prawo do złożenia odwołania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

W skardze skarżący zarzucił postanowieniu, że zostało ono wydane "wyłącznie w oparciu o art. 58 k.p.a.", podczas gdy jego zdaniem w sprawie miały zastosowanie przepisy szczególne, tj. art. 28 ust. 4 P.b. w zw. z art. 44 ust. 2 u.u.i.ś.

Zarzut Stowarzyszenia jest całkowicie bezzasadny.

Wojewoda W. słusznie uznał, że brak było podstaw do przywrócenia terminu do złożenia odwołania na podstawie art. 58 k.p.a., co uzasadniało wydanie przedmiotowego postanowienia. Organ prawidłowo ustalił, że skarżący nie był stroną postępowania zakończonego wydaniem decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] ż dnia [...] października 2014 r., znak: [...] o pozwoleniu na budowę (ani też nie brał udziału w tym postępowaniu jako podmiot na prawach strony), w związku z czym nie doręczono mu tejże decyzji. W rezultacie dla skarżącego nie rozpoczął biegu termin do złożenia odwołania. Tak więc Wojewoda zasadnie przyjął, że skarżącemu nie przysługuje uprawnienie do skutecznego złożenia przez niego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania.

Jak jednolicie przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym – a Sąd orzekający w pełni ten pogląd podziela - strona postępowania administracyjnego, niebędąca jedyną stroną tego postępowania, która została w tym postępowaniu pominięta przez niedoręczenie jej decyzji organu pierwszej instancji, może wnieść odwołanie w terminie, który biegnie dla stron postępowania, którym decyzję doręczono, zaś po tym terminie nie służy jej prawo wniesienia odwołania, lecz podanie o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (tak wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 505/08, publ. CBOSA).

Podkreśla się jednocześnie, że możliwość skorzystania z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania służy jedynie stronie, której organ doręczył decyzję (wyrok NSA z dnia 14 grudnia 2007 r., sygn. akt II OSK 1759/06, publ. CBOSA)". Nie ulega wątpliwości, że skarżący nie brał udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] ż dnia [...] października 2014 r., znak: [...] o pozwoleniu na budowę. Wynika to z dołączonych akt administracyjnych. Wobec powyższego słusznie nie doręczono skarżącemu decyzji. Bezspornym jest także, że skarżący nie złożył w ustawowym terminie 14 dni otwartym dla strony (tj. w terminie do 18 listopada 2014 r.) odwołania od ww. decyzji. W świetle powyższego zaskarżone postanowienie Wojewody W. z dnia [...].06.2015r. było uzasadnione.

Nie ma racji skarżący twierdząc, że art. 28 ust. 4 P.b. w zw. z art. 44 ust. 2 u.u.i.ś "modyfikują zasady zaskarżania odwołań (w tym wniosków o przywrócenie terminu do ich wniesienia) składanych przez organizacje ekologiczne".

Artykuł 28 ust.4 P.b. stanowi, że przepisów art. 28 ust. 2 i 3 P.b. nie stosuje się w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę wymagającym udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy środowiskowej, a w tym przypadku stosuje się przepisy art. 44 u.u.i.ś.

Artykuł 44 ust. 2 u.u.i.ś. przewiduje, że organizacji ekologicznej służy prawo wniesienia odwołania od decyzji wydanej w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji, i to także w przypadku, gdy nie brała ona udziału w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa prowadzonym przez organ pierwszej instancji; wniesienie odwołania jest równoznaczne ze zgłoszeniem chęci uczestniczenia w takim postępowaniu. W postępowaniu odwoławczym organizacja uczestniczy na prawach strony.

Jak wyraźnie widać, powyższe przepisy nie określają w sposób odmienny od przepisów k.p.a. kwestii doręczeń decyzji stronom postępowania (podmiotów na prawach strony), terminów do złożenia odwołania, ani też nie modyfikują kwestii przywrócenia terminu do złożenia odwołania. Nie są zatem przepisami szczególnymi wobec odnośnych uregulowań k.p.a.

Z art. 44 ust. 2 u.u.i.ś wynika, że jeżeli spełnione są określone tym przepisem przesłanki podmiotowe, organizacja ekologiczna jest uprawniona do złożenia odwołania od decyzji wydanej w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa także wówczas, gdy nie brała udziału w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa prowadzonym przez organ pierwszej instancji. Nie oznacza to jednak, że w przypadku złożenia odwołania z przekroczeniem ustawowego terminu, organ nie powinien zbadać zasadności prośby o przywrócenie terminu zgodnie z art. 58 k.p.a. i art. 59 k.p.a. Wprost przeciwnie, organ powinien zastosować przepisy kodeksowe. Ponadto, wynikające z art. 44 u.u.i.ś. uprawnienie organizacji ekologicznych do uczestniczenia na każdym etapie postępowania, w tym do składania odwołań (nawet wówczas, gdy dana organizacja ekologiczna nie brała udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym) dotyczy wyłącznie postępowań wymagających udziału społeczeństwa.

Sąd orzekający w niniejszym składzie podziela pogląd Kolegium, że postępowanie w sprawie przedmiotowego pozwolenia na budowę nie stanowiło postępowania wymagającego udziału społeczeństwa. Skarżący nie był więc uprawniony do udziału w tym postępowaniu a w konsekwencji, skarżący nie był legitymowany do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...] października 2014 r.

Przepis art. 44 u.u.i.ś w zw. z art. 28 ust. 4 P.b. nie miał zatem zastosowania w postępowaniu przed Prezydentem. Dlatego też skarżący nie był uprawniony do udziału w tym postępowaniu, i w rezultacie nie przysługiwało mu prawo do złożenia odwołania. W konsekwencji, bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 44 ust. 4 u.u.i.ś., tym bardziej, że przepis ten dotyczy zażalenia organizacji ekologicznej na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu, a w niniejszej sprawie takie postanowienie w ogóle nie było wydane.

W ocenie Sądu orzekającego skarżący nie był uprawniony do udziału w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji ponieważ postępowanie to nie stanowiło postępowania wymagającego udziału społeczeństwa, a tylko w takim wypadku przepisy art. 28 ust. 4 P.b. w zw. z art. 44 ust. 2 u.u.i.ś. dawałyby legitymację skarżącemu do udziału w tym postępowaniu, w tym do złożenia odwołania.

W orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa jest tylko takie postępowanie, co do którego wymóg zapewnienia udziału społeczeństwa jest przewidziany konkretnym przepisem administracyjnego prawa materialnego (tak: wyrok NSA z dnia 1 lutego 2012 r., sygn. II OSK 2580/11, wyrok NSA z dnia 10 października 2012 r., sygn. II OSK 1085/11, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 8 października 2014 r., IV SA/Po 608/14, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 17 marca 2015 r., II SA/Wr 72/15; wszystkie wyroki dostępne w Internetowej bazie orzeczeń WSA i NSA).

Takim przepisem jest art. 3 ust. 1 pkt 8 lit. c) u.u.i.ś., który przewiduje, że możliwość udziału społeczeństwa, w tym także organizacji ekologicznej, zagwarantowana jest w postępowaniu, w którym dokonywana jest ocena oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia.

Z analizy ustawy środowiskowej, w szczególności art. 88 ust. 1 i art. 90 ust. 2 pkt 1 u.u.i.ś oraz z prawa budowlanego wynika, że w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza się w ściśle określonych przypadkach. Zgodnie zaś z art. 61 ust. 1 pkt 2 u.u.i.ś. i art. 88 ust. 1 pkt 1 i 2 u.u.i.ś., ponowną ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę przeprowadza się:

a. jeżeli konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach,

b. na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia, złożony do organu właściwego do wydania decyzji lub

c. jeżeli organ właściwy do wydania decyzji stwierdzi, że we wniosku o wydanie decyzji zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Dla porządku należy też zauważyć, że przepisy przewidują też konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko na etapie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę w przypadku braku możliwości stwierdzenia gotowości instalacji do wychwytywania dwutlenku węgla na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w przypadku instalacji do spalania paliw w celu wytwarzania energii elektrycznej, o elektrycznej mocy znamionowej nie mniejszej niż 300 MW - art. 88 ust. 1 pkt 3 ustawy środowiskowej.

Niewątpliwie żaden z ww. przypadków nie miał miejsca w niniejszej sprawie.

W decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] maja 2014r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. inwestycji (znak: [....]) organ wyraźnie wskazał, że nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś, tj. w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Decyzja Prezydenta Miasta P. została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] września 2014 r., znak [...]. Z kolei skarga na tą decyzję została oddalona nieprawomocnym wyrokiem tut. Sądu z dnia 15.07.2015r. o sygn. IV SA/Po 1274/14.

Prezydent Miasta P. nie stwierdził, że we wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia 30 maja 2014 r.

Jak zatem wyraźnie wynika z powyższego, żadna z przesłanek warunkujących przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko na etapie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę nie została spełniona.

Z tego względu, ponieważ w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji nie przeprowadzano oceny oddziaływania na środowisko, postępowanie to nie stanowiło postępowania wymagającego udziału społeczeństwa, a tym samym brak oceny oddziaływania na środowisko wykluczał - właśnie z uwagi na powoływany przez skarżącego art. 44 u.u.i.ś. - uprawnienie skarżącego do uczestniczenia w tym postępowaniu, w tym do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] z dnia [...] października 2014 r.

Z uwagi na powyższe bez znaczenia jest podnoszona przez skarżącego kwestia uczestniczenia przez niego w postępowaniu w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. inwestycji. W ramach postępowania zakończonego wydaniem decyzji środowiskowej była przeprowadzana ocena oddziaływania na środowisko, zatem tam uprawnienie Stowarzyszenia do udziału w tym postępowaniu miało swą podstawę.

Ponadto, bez jakiegokolwiek znaczenia dla niniejszej sprawy jest fakt, iż przedmiotowa inwestycja stanowi przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów ustawy środowiskowej. Kwalifikacja taka wynika wprost z przepisów prawa, tj. przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Bez znaczenia jest także kwestia nałożenia na Spółkę obowiązku przeprowadzenia oceny porealizacyjnej. Kwestia ta nie wpływa w żaden sposób na uprawnienie podmiotu do uczestniczenia w danym postępowaniu.

Bezzasadne są również zarzuty skarżącego dotyczące niezbadania przez Wojewodę przesłanek zastosowania art. 58 k.p.a., tj. uprawdopodobnienia braku winy w złożeniu odwołania, złożenia wniosku w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny oraz dopełnienia czynności, dla której określony był termin. Pierwsze dwie kwestie mają charakter wtórny wobec uznania przez organ, że wobec braku doręczenia skarżącemu decyzji Prezydenta Miasta P. nr [...] ż dnia [...] października 2014 r., znak: [...] o pozwoleniu na budowę dla skarżącego nie rozpoczął biegu termin do złożenia odwołania, a tym samym wniosek o przywrócenie terminu jest bezzasadny. Natomiast kwestia złożenia odwołania przez skarżącego stała się przedmiotem oceny organu - Wojewoda W. w dniu [...] czerwca 2015 r. wydał postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania skarżącego Stowarzyszenia, a które to postanowienie zostało zaskarżone przez Stowarzyszenie do tut. Sądu. Skarga ta została oddalona nieprawomocnym wyrokiem WSA w Poznaniu z dnia 18.11.2015r. w sprawie pod sygn. IV SA/Po 621/15.

W rozpatrywanym przypadku niewątpliwie doszło do złożenia odwołania przez podmiot nie będący stroną postępowania, jak również nie występujący w postępowaniu na prawach strony, i to po ustawowym terminie do wniesienia odwołania. Z uwagi na brak w przypadku skarżącego przymiotu strony Wojewoda słusznie odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia odwołania nie badając kwestii terminowości złożenia wniosku o przywrócenie terminu i jego merytorycznej zasadności. Wniosek ten bowiem złożył podmiot nieuprawniony.

Dodatkowo należy wskazać, że tożsame stanowisko zajął tut. Sąd w analogicznej sprawie dotyczącej tych samych podmiotów i podobnego stanu faktycznego w wyroku z dnia 03.06.2015r. wydanym w sprawie o sygn. IV SA/Po 1395/14.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.