Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 1031/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2011-12-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 pkt 1, art. 80 par 1 i 2, art. 26 par 5, art. 59 par 1 pkt 2, art. 34 par 4
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art. 190, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 28 grudnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2011 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie oddalenie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] [...], określających A Spółce. z o.o. w Ł. zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2007 i 2008, wystawiono tytuły wykonawcze, na podstawie których zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne. W dniu 13 października 2008 roku doręczono B S.A. w Ł. ul. [...] zawiadomienie o zajęciu wierzytelności na rachunku bankowym spółki, w następstwie czego w dniu 17 października 2008 roku bank przekazał na rachunek organu środki pieniężne. W dniu 17 października 2008r. doręczono C SA w Ł. zawiadomienie o zajęciu wierzytelności na rachunku bankowym spółki

W piśmie z dnia 30 października 2008 roku skarżąca wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, opierając je na podstawie określonej w art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm., dalej: u.p.e.a.). W jej ocenie prowadzenie egzekucji było niedopuszczalne z uwagi na wykonanie przez spółkę przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego obowiązku określonego w tytułach wykonawczych Zobowiązanie podatkowe zostało zapłacone w dniu 24 października 2008r. Nadto spółka posiadała nadpłatę w podatku od nieruchomości za lata wcześniejsze, którą wierzyciel winien był w pierwszej kolejności zaliczyć na poczet zaległości objętych tytułami egzekucyjnymi. Następnie w piśmie z dnia 21 kwietnia 2009 r. spółka wskazała, że w następstwie prawomocnego uchylenia w dniu [...] decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia[...], które były podstawą wystawienia tytułów wykonawczych, postępowanie egzekucyjne stało się bezprzedmiotowe, wobec czego winno ulec umorzeniu.

Postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. oddalił zarzuty skarżącej w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Odnosząc się do kwestii uchylenia przez organ odwoławczy decyzji z dnia [...] wskazał, że wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji stanowiących podstawę egzekwowanych należności nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania egzekucyjnego, gdyż w chwili wszczęcia tego postępowania sam obowiązek był wymagalny. Wszczęcie egzekucji nastąpiło dnia 13 października 2008 r., to jest z chwilą doręczenia B S.A. zawiadomienia o zajęciu wierzytelności skarżącej z rachunku bankowego; ponadto zajęcia takiego dokonano także dnia 17 października 2008 r. w C S.A. i tego samego dnia skarżąca dokonała trzech przelewów na rachunek wierzyciela tytułem zapłaty podatku za rok 2007 i okres styczeń-październik roku 2008. Nie można więc uznać, że skarżąca wykonała obowiązek określony w tytułach wykonawczych przed dokonaniem zajęcia jej rachunków bankowych, zwłaszcza, że nie zapłacono w całości odsetek od zaległości. Skarżąca nie ma nadpłaty w podatku od nieruchomości, ponieważ postępowanie w przedmiocie określenia tego podatku za lata 2003-2004 jest w toku.

W zażaleniu powyższe postanowienie strona skarżąca zarzuciła naruszenie art. 7 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 33 pkt 1 i 3 i art. 3 § 1 u.p.e.a. polegające na nieuwzględnieniu faktu, że w dacie wydania zaskarżonego postanowienia nie istniały decyzje podatkowe określające obowiązek stwierdzony w treści tytułów egzekucyjnych.

Postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie, uznając, że okoliczność, na którą powoływała się spółka, tj. uchylenie decyzji określających zobowiązanie w podatku od nieruchomości, nie mieściła się w hipotezie zarzutu określonego w art. 33 pkt 1 u.p.e.a., a zarzuty oceniane są tylko w granicach podstaw powołanych przez zobowiązanego. Przed doręczeniem bankowi zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego skarżąca nie wykonała obowiązku określonego w tytułach wykonawczych, a rozpatrzenie zarzutu nieistnienia obowiązku nie było możliwe. Zawiadomienie o zajęciu wierzytelności zostało prawidłowo doręczone B w Ł. ul. A w dniu 13 października 2008r. Natomiast w dniu 17 października 2008r. skutecznie doręczono takie zawiadomienie C SA w Ł.. Spółka uiściła zobowiązanie podatkowe w dniu 17 października 2008r. a więc nie nastąpiło to przed wszczęciem egzekucji administracyjnej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Spółka zarzuciła naruszenie art. 33 pkt. 1 u.p.e.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w sprawie nie zachodzą przesłanki do uwzględnienia zarzutów, podnosząc, że uchylenie decyzji stanowiących podstawę wystawienia tytułów wykonawczych winno skutkować uznaniem prowadzonej przez organ egzekucji za niedopuszczalną. Zakwestionowano datę doręczenia B zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej w dniu 13 października 2008r. Faktycznie nastąpiło to w dniu 20 października 2008r. Nadto spółka nie posiada rachunku bankowego w oddziale B w Ł. lecz w oddziale w P. Zawiadomienie o zajęciu wierzytelności nie zostało zatem skierowane do właściwego oddziału B.

Wyrokiem z dnia 19 listopada 2009 roku, sygn. akt III SA/Łd 446/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w przedmiocie oddalenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Uwzględniając skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził, że organy administracji naruszyły art. 29 § 1 oraz art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e..a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd wskazał, że postępowanie egzekucyjne może być prowadzone tak długo, jak długo tytuł wykonawczy zachowuje swoją aktualność, to jest do momentu, gdy egzekwowana na jego podstawie należność znajduje podstawę w orzeczeniu wskazanym w tytule. Skoro w toku postępowania egzekucyjnego uchylono decyzje, z których wynikała dochodzona należność, postępowanie egzekucyjne wszczęte w oparciu o ten konkretny tytuł wykonawczy nie mogło być dalej prowadzone i powinno podlegać umorzeniu, zgodnie z treścią art. 59 § 1 u.p.e.a.. Jakkolwiek zobowiązanie osoby prawnej w podatku od nieruchomości powstaje z chwilą zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa wiąże powstanie takiego zobowiązania, to jednak możliwość dochodzenia zobowiązania w drodze egzekucji administracyjnej zależy od istnienia zobowiązania w konkretnej kwocie. Należność, której wysokość nie jest znana, nie może być przedmiotem postępowania egzekucyjnego. Przesłanka "nieistnienia obowiązku" wymieniona w art. 59 § 1 pkt. 2 u.p.e.a. obejmuje również sytuację, gdy "nieistnienie obowiązku" spowodowane zostało okolicznościami zaistniałymi już po wystawieniu tytułu wykonawczego. Uznając, że powyższe uchybienie miało zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia, Sąd odstąpił od oceny pozostałych argumentów podniesionych w skardze.

Od powyższego wyroku pełnomocnik Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. wniósł skargę kasacyjną, w której wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi.

Wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2011 roku, sygn. akt II FSK 368/10 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że podstawę zgłoszonych przez stronę skarżącą zarzutów stanowiło "wykonanie obowiązku" w rozumieniu art. 33 pkt 1 u.p.e.a. i ta okoliczność wyznaczała granice sprawy sądowoadministracyjnej, którą rozpoznać winien Wojewódzki Sąd Administracyjny, oceniając, czy stanowisko wierzyciela i organu odwoławczego co do bezpodstawności twierdzeń zobowiązanego o wykonaniu egzekwowanego obowiązku jest zgodne z prawem, czy też zarzuty te powinny być uwzględnione, a postępowanie egzekucyjne umorzone w oparciu o przepis art. 34 § 4 u.p.e.a. Bez znaczenia natomiast dla granic sprawy poddanej ocenie sądu administracyjnego pozostawało to, że w piśmie z dnia 21 kwietnia 2009 r. skarżąca Spółka powołała się na uchylenie decyzji wymiarowych, na podstawie których wystawiono tytuły wykonawcze, ponieważ wynikające z tej okoliczności twierdzenie o nieistnieniu egzekwowanego obowiązku nie mogło już być podstawą zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji. Czym innym jest bowiem zgłoszenie przez zobowiązanego zarzutów w odpowiedzi na doręczenie mu tytułu wykonawczego z zamiarem zniweczenia postępowania egzekucyjnego już przy jego wszczęciu, a czym innym jest domaganie się umorzenia tego postępowania na skutek okoliczności zaistniałych już w toku tego postępowania; inny jest tryb zgłaszania takich wniosków i inne podstawy prawne ich ewentualnego uwzględnienia. Skupienie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na badaniu tej okoliczności oraz ocena, że prowadzić ona powinna do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. sprawia, że Sąd ten wyszedł poza granice sprawy poddanej osądowi, ale także – co istotniejsze – uchylił się od rozpoznania istoty sprawy, będącej przedmiotem skargi. Błędne jest bowiem stanowisko, że stwierdzenie w toku postępowania uchylenia decyzji wymiarowych, na podstawie których wystawiono tytuły wykonawcze, zwalnia od zbadania zasadności zarzutów zgłoszonych we właściwym czasie i upoważnia do nakazania organowi egzekucyjnemu umorzenia postępowania egzekucyjnego na innej podstawie prawnej (art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.), niż ta, która byłaby właściwa w przypadku uwzględnienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej (art. 34 § 4 u.p.e.a.). Za chybiony uznano także pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, jakoby obowiązek umorzenia postępowania niezależnie od zgłoszonej podstawy zarzutów wynikał z art. 29 § 1 u.p.e.a., nakładającego na organ egzekucyjny powinność badania z urzędu dopuszczalności egzekucji administracyjnej. Zgodnie bowiem z art. 29 § 1 in fine u.p.e.a. organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, zwłaszcza, że tytuł wykonawczy musi zawierać oświadczenie (stwierdzenie) wierzyciela, że obowiązek ten jest wymagalny (art. 27 § 1 pkt. 3 u.p.e.a.). Przesłankami dopuszczalności egzekucji administracyjnej są zatem tylko takie okoliczności, które muszą być spełnione, aby organ egzekucyjny mógł przystąpić do egzekucji, to jest: ażeby obowiązek wskazany w tytule wykonawczym podlegał egzekucji administracyjnej, ażeby tytuł wykonawczy został wystawiony przez uprawniony podmiot, ażeby wniosek o wszczęcie egzekucji i dołączone do niego dokumenty spełniały warunki formalne, ażeby konkretny organ egzekucyjny był właściwy do egzekucji obowiązku określonego w tytule wykonawczym oraz ażeby osoba wskazana w tytule wykonawczym jako zobowiązany podlegała orzecznictwu polskich organów administracji publicznej (por. P. Przybysz, op. cit., teza 1 do art. 29, s. 148-149). Nie ulega wątpliwości, że żadna z tych okoliczności w rozpoznawanej sprawie nie występowała, toteż egzekucja administracyjna była dopuszczalna. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku o trafności postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów co do naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 59 § 1 pkt 2 oraz art. 29 § 1 i art. 33 pkt 1 u.p.e.a. Błędnie bowiem Sąd ten doszedł do wniosku, że niezastosowanie art. 29 § 1 oraz art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. i w konsekwencji nieumorzenie na tej podstawie postępowania egzekucyjnego wobec okoliczności zaistniałych w toku postępowania egzekucyjnego stanowiło naruszenie przepisów postępowania przez organ odwoławczy i organ pierwszej instancji (wierzyciela), mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast uchylenie się przez ten Sąd od zbadania sprawy w granicach podniesionych przez skarżącą zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej i zaniechanie dokonania oceny co do zgodności z prawem poglądu organów administracji publicznej, że w dacie doręczenia skarżącej Spółce tytułu wykonawczego egzekwowany obowiązek nie był wykonany, narusza przepisy postępowania, a to art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ewentualnie art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 33 pkt 1 ewentualnie art. 34 § 4 p.p.s.a.

W dniu 18 listopada 2011r. organ administracji złożył pismo procesowe z którego wynika, iż w rozmowie telefonicznej z sekretariatem Zastępcy Dyrektora Regionalnego Oddziału Korporacyjnego w Ł. jak również w Centrum Korporacyjnym w P. ustalono, iż C.K. w P. zarówno obecnie jak i w 2008r. stanowi jednostkę organizacyjną Regionalnego Oddziału Korporacyjnego w Ł. B posiada w P. swój oddział lecz dotyczy on obsługi detalicznej nie zaś korporacji zaś C.K. w P. podobnie jak Centrum Korporacyjne w Ł. stanowią jednostki organizacyjne Regionalnego Oddziału Korporacyjnego w Ł. (k.187).

W dniu 30 listopada 2011r. strona skarżąca złożyła pismo procesowe w którym zakwestionowała ustalenia organu dokonano w piśmie z 17 listopada 2011r. (k.191-196).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p. p. s. a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl zaś art. 145 § 1 p. p. s. a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:

a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;

b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;

c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach;

3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Badając legalność zaskarżonego postanowienia sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego i procesowego w stopniu uzasadniającym jego uchylenie.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. nr 229 z 2005r. poz.1954 z późn. zm.).

Zgodnie z art. 33 wymienionej ustawy [dalej u.p.e.a.] podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:

1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;

2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;

3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;

4) błąd co do osoby zobowiązanego;

5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;

6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;

7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;

8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;

10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27.

W myśl art.26 § 5 wymienionej ustawy wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą:

1) doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub

2) doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego.

Zgodnie z treścią art.80 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966r., organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku, a jeżeli bank posiada oddziały – do właściwego oddziału, zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności lecz bezzwłocznie przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności albo zawiadomił organ egzekucyjny w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, o przeszkodzie w dokonaniu zapłaty.

W myśl art.80 § 2 wymienionej ustawy zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1, i obejmuje również kwoty, które nie były na rachunku bankowym w chwili zajęcia, a zostały wpłacone na ten rachunek po dokonaniu zajęcia.

Należy zaznaczyć, iż sprawa była już rozpoznawana przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2011r. w sprawie II FSK 368/10 uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19 listopada 2009r. sygn akt III SA/Łd 446/09 i przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania.

Zgodnie z treścią art.190 ustawy z 30 sierpnia 2002r. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Wykładnia prawa, o której mowa w wymienionym przepisie obejmuje zarówno prawo materialne jak i prawo procesowe.

W wymienionym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż błędne jest stanowisko sądu I instancji, że stwierdzenie w toku postępowania uchylenia decyzji wymiarowych, na podstawie których wystawiono tytuły wykonawcze, zwalnia od zbadania zasadności zarzutów zgłaszanych we właściwym czasie i upoważnia do nakazania organowi egzekucyjnemu umorzenia postępowania egzekucyjnego na innej podstawie prawnej (art.59 § 1 pkt.2 u.p.e.a) niż ta, która byłaby właściwa w przypadku uwzględnienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej(art.34 § 4 u.p.e.a.). W ocenie NSA mimo uchylenia decyzji wymiarowych winna być dokonana ocena zasadności zgłoszonych zarzutów. Nadto NSA podniósł, iż przedmiotem zarzutów mogą być tylko te zarzuty, które zostały zgłoszone w terminie 7 dni od doręczenia tytułu wykonawczego. Zobowiązany nie może po upływie tego terminu uzupełniać zarzutów wniesionych w terminie powołując nowe ich podstawy , gdyż zarzuty takie są spóźnione i nie podlegają rozpatrzeniu. Nie może zatem zgłaszać nowych zarzutów w postępowaniu administracyjnym ani sądowoadministracyjnym. Zdaniem NSA bez znaczenia pozostaje to, że w piśmie z 21 kwietnia 2009r. spółka powołała się na uchylenie decyzji wymiarowych, na podstawie których wystawiono tytuły wykonawcze, ponieważ wynikające z tej okoliczności twierdzenie o nieistnieniu egzekwowanego obowiązku nie mogło już być podstawą zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji.

W rozpoznawanej sprawie zgłoszono zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych w oparciu o decyzje Prezydenta Miasta Ł. z [...] określające podatek od nieruchomości osób prawnych za 2007r. i 2008r. W sprawie tej Prezydent Ł. jest zarówno organem egzekucyjnym w rozumieniu art.1 pkt.7 u.p.e.a. jak i wierzycielem w rozumieniu art.7 pkt.12 u.p.e.a. W sytuacji gdy ten sam organ jest organem egzekucyjnym i wierzycielem to nie prowadzi się postępowania w przedmiocie stanowiska wierzyciela gdyż jest ono bezprzedmiotowe (wyrok NSA z 7 czerwca 2006r. w spr. II FSK 775/05 – Lex nr 270329). Prezydent Ł. był zatem uprawniony do wydania postanowienia z [...] rozpatrującego zgłoszone zarzuty bez konieczności wydawania uprzednio postanowienia w przedmiocie stanowiska wierzyciela.

W niniejszej sprawie podstawą zgłoszonych zarzutów było twierdzenie o wykonaniu obowiązku tzn. zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata 2007-2008. Jako podstawę zgłoszonych zarzutów wskazano przepis art.33 pkt.1 u.p.e.a zaś jako uzasadnienie "wykonania obowiązku" spółka wskazała fakt, iż w dniu 17 października 2008r. zapłaciła kwotę 1 208 352,85 zł ( w tym 628 991 zł dotyczyło podatku za 2007r. i 579 360,85 zł dotyczyło podatku za 2008r.). Wprawdzie w uzasadnieniu zarzutów wskazano dzień 24 października 2008r. lecz była to pomyłka gdyż faktycznie środki przekazano na rachunek wierzyciela 17 października 2008r. Nadto jako "wykonanie obowiązku" spółka wskazała fakt, iż zapłaciła podatek od nieruchomości za wcześniejsze lata (tzn. za lata 2003-2004) na podstawie decyzji wymiarowych, które następnie organ odwoławczy uchylił. W związku z czym powstała nadpłata, która, w ocenie spółki, winna zostać zaliczona na poczet należności za lata 2007-2008. Tylko wymienione okoliczności wyznaczają granice sprawy sądowoadministracyjnej. Wszelkie późniejsze uzupełnienia zgłaszanych zarzutów i późniejsze zgłoszenie nowych podstaw zarzutów są niedopuszczalne i nie mogą one podlegać rozpatrzeniu.

Jeżeli chodzi o zapłatę przez spółkę zobowiązania podatkowego to zasadnicze znaczenie ma kwestia czy zapłata ta nastąpiła przed wszczęciem egzekucji administracyjnej. Z przepisu art.26 § 5 u.p.e.a wynika, iż wszczęcie egzekucji następuje z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności (tzn. bankowi) zawiadomienia o zajęciu wierzytelności. W sytuacji gdyby uznać, że zapłata nastąpiła przed tym wszczęciem to oznaczałoby, iż miało miejsce wykonanie obowiązku w rozumieniu art.33 pkt.1 u.p.e.a. W przeciwnym wypadku tzn. gdyby uznać, iż przed wszczęciem egzekucji nie dokonano zapłaty to brak byłoby podstaw do uznania, że doszło do "wykonania obowiązku".

Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż organ egzekucyjny przesłał zawiadomienie o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego do dwóch banków tzn. do B w Ł. (nr[...]) i do C SA w Ł. (nr[...]).

Jeżeli chodzi o zawiadomienie skierowane do B to należy zaznaczyć, iż w myśl art.80 § 1 u.p.e.a jeżeli bank posiada oddziały to zawiadomienie winno być przesłane do właściwego oddziału czyli do oddziału, w którym zobowiązany posiada rachunek bankowy. Okolicznością niesporną jest, iż B posiada oddziały. Rozważenia zatem wymaga kwestia czy zawiadomienie zostało wysłane do właściwego oddziału B.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż zawiadomienie wysłano na adres B SA w Ł. ul. A. Spółka natomiast podniosła w skardze, iż nie posiada rachunku w oddziale łódzkim przy ul. A lecz w oddziale w P. Dołączyła umowę rachunku bankowego z dnia 11 sierpnia 2006r. z której wynika, iż umowa została zawarta z Regionalnym Oddziałem Korporacyjnym w Ł., Centrum Korporacyjne w P. (k.90-95 akt sądowych). W odpowiedzi na skargę organ administracji podniósł natomiast, iż Centrum Korporacyjne w P. nie jest oddziałem banku lecz jednostką organizacyjną oddziału w Ł. tzn. Regionalnego Oddziału Korporacyjnego. Powstaje zatem wątpliwość czy zawiadomienie o zajęciu wierzytelności pieniężnej strony skarżącej wysłane na adres "B ul.A" zostało skierowane do "właściwego oddziału" w rozumieniu art.80 § 1 u.p.e.a Kwestia ta nie została dokładnie wyjaśniona w postępowaniu administracyjnym.

Organ administracji próbował wyjaśnić tę kwestię w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W dniu 18 listopada 2011r. do akt sprawy złożył pismo procesowe z którego wynika, iż w rozmowie telefonicznej z sekretariatem Zastępcy Dyrektora Regionalnego Oddziału Korporacyjnego w Ł. jak również w Centrum Korporacyjnym w P. ustalono, iż C.K. w P. zarówno obecnie jak i w 2008r. stanowi jednostkę organizacyjną Regionalnego Oddziału Korporacyjnego w Ł.. B posiada w P. swój oddział lecz dotyczy on obsługi detalicznej nie zaś korporacji zaś C.K. w P. podobnie jak Centrum Korporacyjne w Ł. stanowią jednostki organizacyjne Regionalnego Oddziału Korporacyjnego w Ł. (k.187). W przekonaniu sądu nie jest możliwe wyjaśnianie tej kwestii w postępowaniu dowodowym prowadzonym przed sądem administracyjnym.

Zgodnie z treścią art.106 § 3 p.p.s.a sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Przeprowadzone uzupełniającego postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym ma charakter wyjątkowy i nie może ono służyć do ustalania stanu faktycznego w oparciu o który miałoby być wydane merytoryczne rozstrzygnięcie. W piśmie procesowym z 30 listopada 2011r. strona skarżąca zakwestionowała zresztą ustalenia organu zawarte w piśmie z 17 listopada 2011r. (k.191-196). Spółka słusznie podniosła, iż ustalenia organu poczynione w rozmowie telefonicznej z sekretariatem Zastępcy Dyrektora R.O.K. w Ł. (nie wiadomo zresztą z kim rozmowę przeprowadzono) na etapie postępowania sądowoadministracyjnego nie może stanowić dowodu decydującego o merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy. Postępowanie dowodowe w tym zakresie powinno zostać przeprowadzone w postępowaniu administracyjnym z zachowaniem reguł tego postępowania określonych w kpa a nie na etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Strona skarżąca stoi na stanowisku, iż Centrum Korporacyjne w P. było w 2008r. oddziałem B powołując się na informacje zawarte na stronie internetowej B z których wynika, iż C.K. w P. jest oddziałem Banku a nie jednostką organizacyjną oddziału w Ł.

Nie ulega wątpliwości, iż kwestia struktury organizacyjnej B, obowiązującej w 2008r. winna zostać dokładnie wyjaśniona. Jest to kwestia sporna i winna być winna być ona wyjaśniona w postępowaniu administracyjnym za pomocą określonych środków dowodowych. Organy administracji tego jednak nie wyjaśniły. Nie wiadomo zatem czy skierowanie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej do B w Ł. ul. A zostało wysłane do właściwego oddziału tego banku w rozumieniu art.80 § 1 u.p.e.a. W przekonaniu sądu nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania dowodowego w tym zakresie przed sądem administracyjnym. W związku z czym sąd uznał, iż kwestia to nie została dostatecznie wyjaśniona.

Drugie zawiadomienie o zajęciu wierzytelności pieniężnej zostało wysłane do C SA w Ł. (nr[...]). Okolicznością niesporną jest, iż zawiadomienie to doręczono bankowi w dniu 17 października 2008r. W tym samym dniu dokonano blokady środków na rachunku dłużnika zaś w dniu 20 października 2008r. dokonano przelewu środków na rachunek organu egzekucyjnego.

Także w dniu 17 października 2008r. strona skarżąca dokonała przelewu środków tytułem zobowiązania podatkowego na rachunek organu egzekucyjnego. Podkreślić należy, iż nie była ta cała należność zobowiązania podatkowego. Wysokość tego zobowiązania określona w decyzjach wymiarowych za okres od stycznia 2007r. do września 2008r. wyniosła łącznie 1 324 224 zł (628 991 zł za okres od stycznia do grudnia 2007r. i 695 233 zł za okres od stycznia do września 2008r.) zaś strona skarżąca zapłaciła łącznie za ten okres(tzn. od stycznia 2007r. do września 2008r.) kwotę 1 150 415,75 zł(628 991 zł za okres od stycznia do grudnia 2007r. i 521 424 zł za okres od stycznia do września 2008r.).

Nastąpiła zatem zbieżność daty doręczenia C w Ł. zawiadomienia o zajęciu wierzytelności oraz częściowej zapłaty przez zobowiązanego należnego podatku (17 października 2008r.).

Zgodnie z treścią art.60 § 1 pkt.2 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 8 z 2005r. poz.602 z późn. zm.) za termin dokonania zapłaty podatku uważa się w obrocie bezgotówkowym- dzień obciążenia rachunku bankowego podatnika lub rachunku podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej na podstawie polecenia przelewu.

Z wymienionego przepisu wynika, iż dniem zapłaty jest dzień obciążenia rachunku podatnika tj. dzień w którym dokonano zmniejszenia stanu rachunku zobowiązanego o przekazywaną kwotę. Nie ma tutaj znaczenia ani dzień zwiększenia rachunku organu podatkowego ani dzień wystawienia dokumentu na podstawie którego operacja bankowa jest dokonywana. W szczególności wystawienie przez zobowiązanego polecenia przelewu w określonym dniu nie spowoduje uznania tej daty za termin zapłaty, gdy bank wykona polecenie później - czy to np. w następnym dniu roboczym, gdy polecenie złożono po wyznaczonej przez bank godzinie, czy wskutek nieposiadania na rachunku odpowiedniej sumy. Decyduje dzień, w którym dokonano zmniejszenia rachunku zobowiązanego. (A.Huchla – Komentarz do art.60 Ordynacji podatkowej – Lex do art.60 Ordynacji podatkowej).

W rozpoznawanej sprawie, jak wynika z potwierdzenia realizacji operacji przelewu należności przez spółkę na rachunek organu egzekucyjnego(w aktach administracyjnych), datą transakcji, datą operacji i datą księgowania jest dzień 17 października 2008r. Należy zatem uznać, iż zapłata zobowiązania podatkowego przez spółkę miała miejsce w dniu 17 października 2008r.

Problematyka zbieżności daty wszczęcia egzekucji administracyjnej, poprzez doręczenie bankowi zawiadomienia o zajęciu wierzytelności, oraz daty zapłaty należności przez zobowiązanego był już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyrokach z 12 sierpnia 2008r. w spr. I FSK 1298/06 (www.nsa.gov.pl – baza orzeczeń cbois) i z 8 listopada 2011r. w spr. I FSK 844/10 (www.nsa.gov.pl – baza orzeczeń cbois). W wymienionych orzeczeniach NSA podniósł, iż żaden przepis ustawy z 17 czerwca 1966r. nie definiuje pojęcia "chwila wszczęcia postępowania egzekucyjnego". Pozwala to na przyjęcie, iż chwilą "wszczęcia egzekucji" w rozumieniu art.26 § 5 u.p.e.a jest dzień (konkretna data dniowa), w którym dochodzi do prawem określonego zdarzenia wywołującego po myśli tej regulacji określony w niej skutek w postaci wszczęcia egzekucji. Faktycznie w pewnych przypadkach istotne jest umiejscowienie danego zdarzenia (czynności) w czasie z dokładnością do godziny i minuty. Wówczas jednak istnieją konkretne regulacje prawne, które taki sposób postępowania przewidują, np. art. 95h § 2 pkt. 2 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (Dz. U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1158, późn. zm.) - odnośnie dokonania wpisu w rejestrze aktów poświadczenia dziedziczenia, czy też § 10 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 września 2001 r. w sprawie prowadzenia ksiąg wieczystych i zbioru dokumentów (Dz. U. Nr 102, poz. 1122, z późn. zm.) - odnośnie wpływu wniosku o dokonanie wpisu w księdze wieczystej. Jednakże na gruncie przepisów normujących postępowanie egzekucyjne w administracji takich rozwiązań prawnych nie przewidziano. W sytuacji gdy egzekucja została wszczęta w konkretnym dniu poprzez doręczenie bankowi zawiadomienia o zajęciu wierzytelności to dokonanie w tym samym dniu wpłaty należności przez zobowiązanego nie można uznać za wcześniejsze wykonanie obowiązku. Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w wymienionych orzeczeniach.

W rozpoznawanej sprawie w tym samym dniu (tzn.17 października 2008r.) doręczono C SA w Ł. zawiadomienie o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego i w tym samym dniu spółka zapłaciła częściowo należność z tytułu podatku od nieruchomości. W sytuacji gdy oba zdarzenia miały miejsce tego samego dnia to nie można uznać, że strona skarżąca wcześniej wykonała obowiązek. Opierając się na poglądzie przedstawionym w wymienionych orzeczeniach NSA, w przekonaniu sądu, zapłaty nalewności przez stronę skarżącą nie można uznać za wcześniejsze wykonanie obowiązku. W związku z czym nie jest zasadny zarzut spółki, iż miało miejsce wcześniejsze "wykonanie obowiązku" w rozumieniu art.33 pkt.1 u.p.e.a.

Wspomnieć tylko należy, iż w myśl art.6 ust.9 pkt.3 ustawy z 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. nr 121 poz.844 z późn. zm.) strona skarżąca była zobowiązana wpłacać podatek od nieruchomości bez wezwania w terminie do dnia 15 każdego miesiąca. Miała zatem wystarczająco dużo czasu aby uiścić podatek za okres od stycznia 2007r. do września 2008r. lecz uczyniła to dopiero w dniu 17 października 1008r,. i to w niepełnej wysokości.

Nieuzasadniony jest zarzut wykonania obowiązku poprzez to, iż spółka zapłaciła podatek od nieruchomości za poprzednie lata na podstawie decyzji wymiarowych, które następnie zostały uchylone przez organ odwoławczy. W związku z czym, w ocenie spółki, uiszczony podatek winien zostać zaliczony na poczet podatku za 2007r. i 2008r.

Należy zaznaczyć, iż decyzjami Prezydenta Ł. z dnia [...] określono wobec spółki wysokość podatku od nieruchomości za lata 2003-2004. Na skutek złożenia odwołań, decyzjami z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło zaskarżone decyzje i przekazało sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej podatek uiszczony za lata 2003-2004 nie może zostać zaliczony na poczet tego podatku za lata 2007-2008 zgodnie z treścią art.76 § 1 Ordynacji podatkowej. Nadpłata podatku podlega zaliczeniu na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych tyko wówczas gdy jest ona bezsporna. W sytuacji gdy nadpłata nie jest bezsporna i toczy się postępowanie w tym przedmiocie to art.76 § 1 O.p. nie ma zastosowania. (wyrok NSA z 21 marca 2006r. w spr. FSK 2507/04 – Lex nr 201489 i wyrok WSA w Gdańsku z 15 lipca 2004r. w spr. I SA/Gd 1310/03 – Lex nr 290113). Wskutek wydania przez SKO w Ł. decyzji kasatoryjnych z [...]. nadal toczy się postępowanie w przedmiocie określenia podatku za lata 2003-2004. W kwestii tego podatku istnieje stan nieustalenia prawnego i nie można uznać, iż nadpłata podatku za wymienione lata jest bezsporna. Wobec tego, iż w przedmiocie tego podatku nie została dotychczas wydana ostateczna decyzja, brak jest podstaw do stosowania w tym przypadku przepisu art.76 § 1 Ordynacji podatkowej.

Reasumując sąd uznał, iż skarga nie jest zasadna. Zawiadomienie o zajęciu wierzytelności zobowiązanego zostało doręczone C SA w Ł. w dniu 17 października 2008r. i tego dnia doszło do wszczęcia egzekucji administracyjnej. Częściowej zapłaty zobowiązania podatkowego przez spółkę w dniu 17 października 2008r. nie można zatem uznać za wcześniejsze wykonanie obowiązku. W przekonaniu sądu nie doszło do "wykonania obowiązku" w rozumieniu art.33 pkt.1 u.p.e.a przed wszczęciem egzekucji. W związku z czym organy administracji trafnie uznały zarzuty za niezasadne. Mając to na uwadze, na podstawie art.151 p.p.s.a., sąd oddalił skargę.