Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1478/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 647  Sprawy związane z ochroną danych osobowych
Hasła tematyczne: Ochrona danych osobowych
Skarżony organ: Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 12, art. 23 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 1997 nr 133 poz 883
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.) Sędzia WSA Anna Mierzejewska Sędzia WSA Andrzej Góraj Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2010 r. sprawy ze skargi B. J. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie ochrony danych osobowych: - oddala skargę.


UZASADNIENIE

B. J. pismem z dnia [...] października 2006 r. skierowała do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych skargę w związku z naruszeniem przez pracowników Urzędu Miasta [...] ustawy o ochronie danych osobowych w postępowaniu administracyjnym sygn. akt [...] i postępowaniu sądowym z wniosku Urzędu Miasta [...] w Sądzie Rejonowym w [...] sygn. akt [...] . W jej ocenie naruszenie ustawy o ochronie danych osobowych polegało na wyniesieniu z akt Urzędu Miasta jej prywatnych dokumentów majątkowych (aktów notarialnych nabycia praw do spadku) i bezprawnym, bez wiedzy i zgody zainteresowanej, rozporządzaniu tymi dokumentami poza Urzędem w celu wydania przez Prezydenta Miasta [...] decyzji o pozwoleniu na budowę na granicy jej nieruchomości, na rzecz osoby trzeciej, ze szkodą dla nieruchomości B. J. Przy czym powyższe postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało bez udziału B. J. i z pominięciem następców prawnych nieżyjącej współwłaścicielki nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] . Zobowiązany przez Generalnego Inspektora Danych Osobowych do ustosunkowania się do powyższych zarzutów Prezydent Miasta [...] , podał co następuje: Dane osobowe B. J. (tj. imię, nazwisko i adres zamieszkania) zostały pozyskane przez Wydział Urbanistyki i Architektury ze zbioru danych, jakim jest ewidencja gruntów prowadzona przez Wydział Geodezji w Urzędzie Miasta [...] . Dane osobowe P. G. (syna nieżyjącej M. G. – będącej stroną w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez Prezydenta Miasta [...] ) pozyskano z aktu notarialnego sprzedaży spadku po M. G. Organ podał, że dokument ten oraz wypisy z ksiąg wieczystych dostarczone zostały przez B. J. jako załączniki do wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie wydania decyzji o zmianie sposobu użytkowania nieruchomości przy ul. [...] w [...] , którego właścicielką w części jest B. J. Postępowanie to zostało zakończone w listopadzie 2000 r. Prezydent Miasta [...] wskazał również, że dane osobowe skarżącej zostały wykorzystane w postępowaniu administracyjnym w sprawie wydania decyzji o ustalenie warunków zabudowy oraz o pozwolenie na budowę budynku jednorodzinnego przy ul. [...] w [...] . Strony tych postępowań zostały ustalone na podstawie art. 28 Kpa. Byli nimi właściciele sąsiednich działek m.in. B. J. oraz ustalony na podstawie aktu sprzedaży spadku po M. G. – P. G. Podał, że ze względu na niemożność ustalenia miejsca pobytu P. G. wniósł do Sądu Rejonowego [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich w [...] o ustanowienie kuratora dla ww. osoby, podając dane B. J., która wyraziła zgodę na ustanowienie jej kuratorem dla nieznanego z miejsca pobytu P. G. (pismo skarżącej z dnia [...] kwietnia 2001 r. w sprawie oznaczonej numerem [...] ). Zgoda została wyrażona przed wystąpieniem do Sądu. Wniosek do Sądu został złożony na podstawie art. 34 § 1 Kpa. Do tego celu sporządzono również wypis z rejestru gruntów, stanowiący zasób danych Wydziału Geodezji Urzędu Miasta [...] . Prezydent Miasta [...] wskazał także, iż do Sądu Rejonowego [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich w [...] załączono dokumenty, w których podane były dane osobowe B. J., tj.: kopię odpisu z księgi wieczystej i umowy sprzedaży spadku po M. G. na rzecz B. J.; wypis z ewidencji gruntów dla działki, której właścicielem jest B. J.; zgodę B. J. z dnia [...] kwietnia 2001 r. Prezydent Miasta [...] wyjaśnił równocześnie, że oprócz powyżej określonego Sądu, danych osobowych skarżącej nie udostępniano innym podmiotom, natomiast uzyskane przez organ kopie dokumentów, załączone do niniejszego pisma, zostały przesłane z Sądu Okręgowego [...] Wydział Cywilny Rodzinny w [...] , bez potwierdzenia ich za zgodność z oryginałami.

Do powyższej odpowiedzi Prezydent Miasta [...] załączył: 1) akt notarialny sprzedaży spadku po M. G. oraz wypisy z ksiąg wieczystych, których kopie były w posiadaniu organu; 2) zgodę B. J. na ustanowienie jej kuratorem dla nieznanego z miejsca pobytu P. G. – kopia przysłana przez Sąd Okręgowy w [...] ; 3) kopię wniosku organu, skierowanego do Sądu Rejonowego w [...] o ustanowienie kuratora dla P. G., otrzymaną z Sądu Okręgowego w [...] ; 4) wypis z rejestru gruntów z dnia 10 lipca 2002 r., którego kopię uzyskano z Sądu Okręgowego w [...] ; 5) upoważnienie dla K. H. do występowania w imieniu Prezydenta Miasta [...] .

B. J., po zapoznaniu się z powyższymi wyjaśnieniami Prezydenta Miasta [...] , zakwestionowała, aby wyraziła zgodę na ustanowienie jej kuratorem dla nieznanego z miejsca pobytu P. G. oraz twierdziła, iż Prezydent Miasta [...] nie przedstawił wszystkich dokumentów. Wnosiła o sporządzenie i przesłanie jej kopii przedstawionych przez Prezydenta Miasta [...] dokumentów, w celu uzupełnienia przez nią brakujących dokumentów.

Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wydał w dniu [...] marca 2007 r. postanowienie odmawiające uwzględnienia tego wniosku i ponownie rozpatrując sprawę w tym zakresie utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy. Postanowienie zostało uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 listopada 2007 r. Na skutek skargi kasacyjnej organu Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 lutego 2009 r. uchylił wyrok sądu I instancji.

Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych, działając na podstawie art. 104 § 1 Kpa, art. 12 pkt 2, art. 22, art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych, w dniu [...] kwietnia 2007 r. wydał decyzję nr [...] , którą odmówił uwzględnienia wniosku B. J. z dnia [...] października 2006 r. Następnie, po rozpatrzeniu wniosku zainteresowanej o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa i art. 12 pkt 2, art. 22, art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych, utrzymał w mocy swoją decyzję poprzedzającą. W uzasadnieniu organ wskazał, że Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych nie może nakazać Prezydentowi Miasta [...] sprostowania treści dokumentów przez niego sporządzonych i złożonych do Sądu Rejonowego w [...] , jako załączniki do wniosku o ustanowienie kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu, a także weryfikować prawdziwość dokumentów czy innych nośników, na których są utrwalane dane osobowe. Ponadto organ uznał, że Prezydent Miasta [...] mógł – stosownie do art. 77 § 4 Kpa – wykorzystać informacje znane mu z urzędu (w tym również dokumenty zawierające dane osobowe skarżącej) w innych prowadzonych przez niego postępowaniach. Działanie takie jest bowiem zgodne z treścią art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych, który stanowi, że przetwarzanie danych osobowych jest dopuszczalne m.in. wtedy, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku, wynikającego z przepisu prawa. Organ wyjaśnił również, że ocena legalności działań Prezydenta Miasta [...] , podjętych w toku postępowań administracyjnych, należy wyłącznie do wojewody, jako organu sprawującego nad nim kontrolę instancyjną, stosownie do treści art. 127 § 1 i 2 Kpa.

Ustosunkowując się do zarzutu nierozpatrzenia przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych zażalenia skarżącej na postanowienie z dnia [...] marca 2007 r. przed wydaniem zaskarżonej decyzji, organ stwierdził, że pozostaje to bez wpływu na treść rozstrzygnięcia objętego tą decyzją. Za bezzasadny organ uznał również zarzut niezłożenia przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa w niniejszej sprawie, podnosząc, że przedmiotem postępowania przed organem było naruszenie przepisów ustawy o ochronie danych osobowych, a takiego naruszenia organ nie stwierdził. Ponadto wskazał, że skarżącej nie przysługuje prawo do złożenia wniosku w przedmiocie skierowania przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych zawiadomienia do organu powołanego do ścigania przestępstw o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, na podstawie art. 19 przedmiotowej ustawy.

Decyzja Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, utrzymująca w mocy decyzję poprzedzającą z dnia [...] kwietnia 2007 r., stała się przedmiotem skargi wniesionej przez B. J. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o "uznanie zasadności jej wniosku o usunięcie z treści dokumentu Urzędu Miasta [...] , sporządzonego w trybie niejawnym, niezgodnych z prawdą i niemających miejsca oświadczeń złożonych w jej imieniu".

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej.

Wyrokiem z dnia 13 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 412/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną przez B. J. decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] lipca 2007 r. w przedmiocie ochrony danych osobowych oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] kwietnia 2007 r.

Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 13 lipca 2010 r. uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie, przekazując sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, co następuje:

Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest ustalenie, czy Prezydent Miasta [...] miał prawo do wykorzystania w postępowaniu administracyjnym i sądowym danych osobowych skarżącej zawartych w dokumentach złożonych wcześniej do innego postępowania. Ze skargi złożonej do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych i opatrzonej datą 26 października 2006 r. wynika, iż zdaniem skarżącej jej dane osobowe i złożone prywatne dokumenty zostały wykorzystane dla przeprowadzenia bez jej wiedzy i udziału postępowania administracyjnego dotyczącego pozwolenia na budowę, z naruszeniem interesów własnościowych skarżącej. Skarga zawiera szereg zarzutów dotyczących ww. postępowania, które mogłyby ewentualnie być przyczyną jego wznowienia, nie mają natomiast znaczenia w postępowaniu przed Generalnym Inspektorem Ochrony Danych Osobowych.

Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, iż z wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy (k. 65 akt adm.) wynika, że skarżąca nie kwestionuje żadnych dokumentów, sprzeciwia się wyłącznie niewłaściwemu przetwarzaniu jej danych osobowych.

Rozpoznając sprawę ponownie Sąd I instancji musi rozstrzygnąć sprawę merytorycznie i wyjaśnić, czy dane osobowe uzyskane przy prowadzeniu postępowania administracyjnego i pozostające w dyspozycji organu mogą być wykorzystane w innym postępowaniu. Pamiętać przy tym należy, że poza kompetencjami GIODO leży ocena nieprawidłowości proceduralnych w tym innym postępowaniu (czy było ono prowadzone z udziałem strony czy też nie), jak również wiarygodność oświadczeń czy dokumentów. W niniejszej sprawie skarżąca kwestionuje fakt wyrażenia przez siebie zgody na reprezentowanie nieobecnego P. G. Pismo zawierające takie oświadczenie zostało załączone do pisma z [...] grudnia 2006 r. jako załącznik nr 2 i jego kserokopia znajduje się w aktach sprawy administracyjnej. Jednak rozstrzygnięcie kwestii, czy skarżąca wyraziła taką zgodę czy też nie, leży poza granicami rozpoznania niniejszej sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po ponownym rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 190 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.): "Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny."

Skarga jest chybiona.

Dokonując oceny legalności decyzji Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] lipca 2007 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji poprzedzającej z dnia [...] kwietnia 2007 r. należy mieć na uwadze treść następujących przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.). Art. 12, który określa zakres działania tego organu (tu zwłaszcza pkt 1 i 2) oraz art. 23 ust. 1 i 2, odnoszą się do zasad przetwarzania danych osobowych, które to zasady mają zastosowanie w niniejszej sprawie.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych trafnie wskazuje na te przepisy, gdy rozpatruje sprawę w zakresie wykorzystania przez Prezydenta Miasta [...] dokumentów zawierających dane osobowe skarżącej jako załączników do skierowanego do Sądu Rejonowego w [...] wniosku o ustanowienie kuratora, jak i zawartego w tym wniosku żądania ustanowienia kuratora w osobie skarżącej oraz w zakresie posiadania przez Prezydenta Miasta [...] (Urząd Miasta) dokumentów zawierających dane osobowe skarżącej i ujawniania ich w prowadzonych przez siebie postępowaniach administracyjnych. Trafne jest także odnoszenie się do wskazanych wyżej przepisów, gdy organ uzasadnia swoje rozstrzygnięcie w zakresie odmowy nakazania sprostowania przez Prezydenta Miasta [...] kwestionowanych przez B. J. dokumentów.

Organ wskazał, iż takie wykorzystywanie dokumentów zawierających dane osobowe skarżącej było zgodne z treścią art. 23 ust. 1 i 2, albowiem było potrzebne do prowadzenia postępowań administracyjnych oraz sądowych.

Jednocześnie organ wskazał, iż nie jest uprawniony do kontrolowania prawdziwości tych dokumentów, zwłaszcza w zakresie, czy B. J. została skutecznie ustanowiona kuratorem dla osoby nieznanej z miejsca pobytu i czy było to zgodne z jej wolą.

Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wyjaśnił skarżącej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż weryfikacja działań organów administracji (tu Prezydenta Miasta [...] ), podejmowanych we wskazywanych przez skarżącą postępowaniach administracyjnych, może być wykonywana wyłącznie przez organy wyższej instancji w trybie instancyjnej kontroli rozstrzygnięć danego organu w ramach odpowiednich przepisów Kpa.

Ze skargi złożonej do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych i opatrzonej datą [...] października 2006 r. wynika, iż zdaniem skarżącej jej dane osobowe i złożone prywatne dokumenty zostały wykorzystane dla przeprowadzenia bez jej wiedzy i udziału postępowania administracyjnego dotyczącego pozwolenia na budowę, z naruszeniem interesów własnościowych skarżącej. Zatem przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest ustalenie, czy Prezydent Miasta [...] miał prawo do wykorzystania w postępowaniu administracyjnym i sądowym danych osobowych skarżącej zawartych w dokumentach złożonych wcześniej do innego postępowania. Przedmiotem tego postępowania nie jest merytoryczna kontrola postępowań, w których posłużono się danymi osobowymi skarżącej.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych prawidłowo rozpatrzył niniejszą sprawę, uznając, iż wyżej wskazane działanie Prezydenta Miasta [...] nie narusza przepisów ustawy o ochronie danych osobowych, co wykazano wyżej.

B. J. podnosi szereg zarzutów dotyczących postępowania administracyjnego oraz sądowego, w których posłużono się dokumentami z jej danymi osobowymi, co w jej ocenie wypaczyło te postępowania. Podnoszona przez nią w tym aspekcie argumentacja nie ma w niniejszej sprawie znaczenia, albowiem Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych nie jest uprawniony do tak dogłębnego kontrolowania prawidłowości tych postępowań, ani do oceny prawdziwości dokumentów. Przedmiotem kontroli tego organu jest jedynie ochrona danych osobowych w zakresie ściśle uregulowanym ustawą o ochronie danych osobowych. Nadto organ ten nie posiada także żadnych uprawnień do kontroli prawdziwości dokumentów, zwłaszcza gdy jest to sporne między stronami postępowania.

W uzasadnieniu wyroku z dnia 13 lipca 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny dokonując interpretacji uprawnień kontrolnych Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, zakreślonych ramami art. 12 (tu zwłaszcza ust. 1 i 2) ustawy o ochronie danych osobowych, wyraźnie podkreślił, iż poza kompetencjami GIODO leży ocena nieprawidłowości proceduralnych tych innych postępowań (czy były one prowadzone z udziałem strony czy też nie), jak również wiarygodność oświadczeń czy dokumentów. W niniejszej sprawie skarżąca kwestionuje fakt wyrażenia przez siebie zgody na reprezentowanie nieobecnego P. G. Pismo zawierające takie oświadczenie zostało załączone do pisma z [...] grudnia 2006 r. jako załącznik nr 2 i jego kserokopia znajduje się w aktach sprawy administracyjnej. Jednak rozstrzygnięcie kwestii, czy skarżąca wyraziła taką zgodę czy też nie, leży poza granicami rozpoznania niniejszej sprawy.

Reasumując, należy stwierdzić, iż Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych prawidłowo dokonał oceny faktycznej i prawnej przedmiotowej sprawy, dlatego mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.