Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1228/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 1
journal: Dz.U. 1998 nr 162 poz 1118
law: Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
article: art. 6 i art. 32 ust. 2
journal: Dz.U. 1994 nr 10 poz 36
law: Ustawa z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Walawski Sędzia WSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędzia WSA Sławomir Antoniuk Protokolant Referent – stażysta Eliza Kusy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2011 r. sprawy ze skargi B.S. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2008 r. B.S. zwrócił się do Wojskowego Biura Emerytalnego o ponowne ustalenie wysokości świadczeń emerytalnych po 1 stycznia 1999 r., ustalonych 11 decyzjami wydanymi po tej dacie oraz stwierdzenie stosownie do kompetencji, nieważności decyzji waloryzacyjnych wydanych po 1 stycznia 1999 r. z rażącym naruszeniem prawa, co wyczerpuje

art. 156 k.p.a. We wniosku tym skarżący wywodził, że w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o rentach i emeryturach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych był już na emeryturze od dnia 1 listopada 1991 r. i pobierał świadczenie emerytalne w oparciu o przepisy ustawy z 1993 r., w związku z czym art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. jednoznacznie wykluczał możliwość stosowania przepisów tejże ustawy w odniesieniu do osób (byłych żołnierzy zawodowych) będących na emeryturze.

Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w W. decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. odmówił ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno – rentowego i wypłaty odsetek, a decyzją z tej samej daty odmówił stwierdzenia nieważności decyzji wyszczególnionych we wniosku z dnia [...] grudnia 2008 r.

W uzasadnieniu tej ostatniej decyzji organ wskazał, że zgodnie z art. 32 ust. 2 wojskowej ustawy emerytalnej decyzje ostateczne od których nie zostało wniesione odwołanie do właściwego sądu, mogą być z urzędu przez wojskowy organ emerytalny zmienione, uchylone lub unieważnione, na zasadach określonych

w przepisach k.p.a.

Z powyższego - zdaniem organu - wynika, że organ emerytalny może unieważnić decyzje z urzędu. Oznacza to tym samym, że wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji wadliwych na wniosek może odbyć się w ramach ponownego ustalenia, tj. w oparciu o art. 32 ust. 1 ww. ustawy.

W ocenie organu weryfikacja wskazanych decyzji nie prowadzi do ustalenia podstawy do ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Tym samym brak jest przesłanek do stwierdzenia nieważności tych decyzji.

Odwołanie od obydwu decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r. do Sądu Okręgowego w W. wniósł B.S.

Wyrokiem z dnia [...] grudnia 2010 r. Sąd Okręgowy w W. oddalił odwołanie od decyzji o odmowie ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno – rentowego i wypłaty odsetek. Odwołanie od decyzji o odmowie wydania decyzji o stwierdzenie nieważności decyzji wydanych po dniu 1 stycznia 1999 r. przekazał Ministrowi Obrony Narodowej celem rozpoznania.

Decyzją z dnia [...] marca 2011 r. Minister Obrony Narodowej utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w W. z dnia [...] grudnia 2008 r. w przedmiocie odmowy wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanych po 1 stycznia 1999 r.

W obszernym uzasadnieniu decyzji organ wywodził, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego, iż Minister Obrony Narodowej nie jest właściwy do rozpoznania tego odwołania, gdyż obowiązek ten spoczywa na sądzie powszechnym.

Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w odwołaniu Minister wskazał, iż organ I instancji nie naruszył art. 7 – 9 k.p.a., a co za tym idzie nie została naruszona zasada praworządności oraz interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, który winien być słuszny w rozumieniu obiektywnym, a nie wyprowadzony

z przekonania zainteresowanego opartego na poczuciu krzywdy i nierówności.

Zdaniem Ministra błędny jest również zarzut naruszenia przez organ przepisu art. 162 i 163 k.p.a. Organ administracyjny może stwierdzić wygaśnięcie decyzji jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki: decyzja stała się bezprzedmiotowa

i stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo stwierdzenie wygaśnięcia decyzji leży w interesie społecznym lub w interesie strony. Uchylenie lub zmiana decyzji może nastąpić w przypadku wydania decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

W ocenie organu nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji wojskowego organu emerytalnego w W. Zaskarżana decyzja jest zgodna

z przepisami prawa, a decyzje w przedmiocie waloryzacji świadczenia nie są dotknięte wadami określonymi w art. 156 § 1 k.p.a. Rażące naruszanie prawa

w rozumieniu tego artykułu, które zarzuca zainteresowany przedmiotowej decyzji, będące podstawa stwierdzenia nieważności stanowi kwalifikowaną postać naruszenia prawa i nie może być interpretowane rozszerzająco.

Naruszenie prawa jest rażące wówczas, gdy w jego wyniku powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności.

W ocenie organu w przedmiotowej sprawie nie można mówić o wydaniu decyzji bez podstawy prawnej, czy też z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem Ministra, organowi emerytalnemu nie można zarzucić popełnienia błędu, braku należytej staranności, jak też nieznajomości przepisów na podstawie, których waloryzowano zainteresowanemu wojskowe świadczenie emerytalne.

Nadto organ podkreśli, że nie jest możliwe zadośćuczynienie żądaniu zainteresowanego i wzruszenie decyzji w oparciu o art. 155 k.p.a.

Minister podkreślił, że odwołanie od decyzji o odmowie ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno – rentowego i wypłaty odsetek zostało oddalone przez Sąd, który tym samym zaakceptował stanowisko wojskowego organu emerytalnego.

Minister motywował, że przepis nowelizujący zasady waloryzacji wojskowych świadczeń emerytalnych był poddany kontroli Trybunału Konstytucyjnego z punktu widzenia zasady praw słusznie nabytych. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 1999 r. (sygn. akt K 4/99) orzekł o zgodności art. 6 ustawy zaopatrzeniowej z art. 2 Konstytucji RP.

W uzasadnieniu Trybunał wskazał, że "wprawdzie kwestionowane przepisy zmieniły w stosunku do określonej grupy świadczeniobiorców metodę (sposób) waloryzacji, zachowało jednak samo założenie stabilnej wartości ekonomicznej otrzymywanych świadczeń emerytalno – rentowych oraz przewidziały mechanizm umożliwiający jego urzeczywistnienie. Mimo zmiany przepisów istota instytucji przystosowującej wartość świadczeń emerytalno – rentowych do spadku siły nabywczej pieniądza, w którym wypłacane są świadczenia nie została naruszona. Innymi słowy – w rozpoznawanej sprawie nie doszło do pozbawienia uprawnień do waloryzacji, a jedynie do zmiany metody waloryzowania ich wysokości. Naruszenie oczekiwań co do poziomu przyszłych świadczeń nie stanowi samo przez się naruszenia prawa do waloryzacji." Organ podkreślił, że Trybunał Konstytucyjny zauważył, iż zasada równości wobec prawa wręcz uzasadnia dokonaną zmianę polegającą na zrównaniu zasad waloryzacji świadczeń emerytalnych żołnierzy zawodowych (i to niezależnie od daty zakończenia przez nich służby) z zasadami dotyczących pracowników, stwierdzając: "istotna podmiotowa różnica (podstawa zróżnicowania statusu prawnego) ma tu miejsce do czasu pozostawania w służbie (co wyraża się między innymi systemem płacenia składek i odrębnymi warunkami nabycia prawa do świadczeń), natomiast później osoba taka staje się przede wszystkim emerytem i winna zasadniczo podlegać ogólnym regulacjom dotyczącym tej grupy osób".

W ocenie organu brak jest możliwości uznania, że zmiana waloryzacji emerytury wojskowej jaka nastąpiła już po nabyciu tego prawa odbyła się

z naruszaniem praw nabytych.

Z powyższych względów Minister Obrony Narodowej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł B.S. zarzucając naruszenie:

- art. 6 pkt 1, art. 11, art. 31, art. 32 ust. 2, art. 40 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin,

- art. 7 – 9, art. 155, art. 156 § 1, art.162, art. 163 k.p.a.,

- art. 2 I art. 32 ust. 1 Konstytucji RP,

- art. 1 ust. 2 pkt 1 i art. 159 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach

i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (w brzmieniu obowiązującym do 1 października 2003r.).

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi B.S. stwierdził, iż wydane po dniu 1 stycznia 1999 r. decyzje waloryzacyjne, w oparciu o stan prawny odnoszący się do żołnierzy czynnej służby wojskowej jest sprzeczne z zasadami równości oraz zasadami demokratycznego państwa prawnego. Zdaniem skarżącego na podstawie art. 159 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych została zachowana wobec niego zasada waloryzacji uposażeniowej.

Skarżący wywodził także, iż niezrozumiały dla niego jest fakt, że wyrokiem z dnia [...] grudnia 2010 r. Sąd Okręgowy w W. przekazał jego odwołanie od decyzji o stwierdzeniu nieważności Ministrowi Obrony Narodowej celem rozpoznania, zaś organ ten uznał, iż niniejsza sprawa jest z zakresu ubezpieczeń społecznych i nie podlega merytorycznemu badaniu przez Ministra Obrony Narodowej, który nie jest organem właściwym w zakresie zaopatrzenia emerytalnego.

W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej odrzucenie wskazując, iż niniejsza sprawa nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Powołując się na argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji, stwierdził, że Minister Obrony Narodowej nie jest organem właściwym w zakresie zaopatrzenia emerytalnego. Podkreślił, że pogląd ten znajduje potwierdzenie w uchwale Sądu Najwyższego

w składzie siedmiu sędziów z dnia 23 marca 2011 r. o sygn. akt I UZP 3/10, która wprawdzie została wydana na tle przepisów dotyczących nabywania uprawnień do świadczeń emerytalno – rentowych w ramach powszechnego systemu emerytalnego, ale która także ma zastosowanie w niniejszej sprawie. W uchwale tej, której Sąd Najwyższy nadał moc zasady prawnej, wskazano jednoznacznie, że od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (organu rentowego), wydanej na podstawie art. 83a ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t. j. Dz. U.

z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.) w przedmiocie nieważności decyzji, przysługuje odwołanie do właściwego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Ze względu na wyżej wspomnianą tożsamość przepisów art. 31 i art. 32 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin z regulacją zawartą w art. 83a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, przedmiotowa uchwała znajduje zastosowanie także w tej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami

m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. - dalej w skrócie: P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uznał, iż zaskarżona decyzja Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] marca 2011 r. nie narusza przepisów prawa materialnego, ani przepisów o postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co czyni skargę niezasadną.

Z uwagi na zawarty w odpowiedzi na skargę wniosek Ministra Obrony Narodowej o jej odrzucenie, w pierwszej kolejności koniecznym jest zbadanie dopuszczalności skargi. W ocenie organu skarga winna zostać odrzucona

z uwagi na niewłaściwość sądu administracyjnego w niniejszej sprawie.

Stosownie do treści art. 180 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), sprawy wynikające z przepisów o zapatrzeniach emerytalnych i rentownych są sprawami z zakresu ubezpieczeń społecznych, do których stosuje się przepisy Kodeksu, chyba że przepisy odrębne, dotyczące ubezpieczeń, ustalają odmienne zasady postępowania w tych sprawach. Z kolei zgodnie z art. 181 k.p.a, organy odwoławcze właściwe w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych określają przepisy odrębne. Przepisami odrębnymi w tym przypadku są przepisy ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (t. j.: Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.).

Zgodnie z brzmieniem art. 31 ust. 1 ww. ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin, prawo do zaopatrzenia emerytalnego

i wysokość świadczeń pieniężnych z tytułu tego zaopatrzenia ustala w formie decyzji wojskowy organ emerytalny. Decyzję, o której mowa w ust. 1, doręcza się zainteresowanemu na piśmie wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem (ust. 2). Od decyzji, o której mowa w ust. 1, przysługuje zainteresowanemu odwołanie do właściwego sądu, według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego (ust. 4). Oznacza to zatem, że decyzje wojskowego organu emerytalnego nie są poddawane kontroli instancyjnej w postępowaniu odwoławczym, o którym mowa w art. 127 i następnych Kodeksu postępowania administracyjnego, a organ ten, wydając swoje rozstrzygnięcie w formie decyzji, orzeka w pierwszej i ostatniej instancji administracyjnej. Wynika z tego, że w sprawie dotyczącej ustalenia wysokości świadczenia na podstawie ustawy o zaopatrzeniu emerytalno – rentowym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin nie orzeka organ drugiej instancji administracyjnej, bowiem kontrola decyzji wojskowego organu emerytalnego w trybie odwoławczym, na mocy wskazanych wyżej przepisów, została poddana reżimowi procedury cywilnej, co wskazuje na właściwość sądu powszechnego. Sprawa taka nie ma zatem charakteru sprawy administracyjnej, lecz na etapie odwoławczym staje się sprawą cywilną. Oznacza to również, że nie jest dopuszczalne orzekanie w tej sprawie przez sąd administracyjny.

Podobnie rzecz się ma, gdy chodzi o weryfikację decyzji wojskowego organu emerytalnego w trybach nadzwyczajnych, regulowanych przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego.

Stosownie do art. 32 ust. 1 ww. ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin, prawo do świadczeń pieniężnych z tytułu zaopatrzenia emerytalnego lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej albo z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji w tej sprawie zostaną przedstawione istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne albo ujawnione dowody, istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, a mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość. Jednocześnie art. 32 ust. 2 tej ustawy wskazuje, że decyzje ostateczne, od których nie zostało wniesione odwołanie do właściwego sądu, mogą być z urzędu przez właściwy organ emerytalny zmienione, uchylone lub unieważnione na zasadach określonych w przepisach ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego. Przepis ten dopuszcza możliwość stosowania trybów nadzwyczajnych procedury administracyjnej wobec decyzji emerytalnych, wydawanych na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych.

W myśl art. 32 ust. 2 ww. ustawy, organem właściwym w tego rodzaju sprawach jest wojskowy organ emerytalny. Artykuł 3 ust. 1 pkt 13 wyjaśnia, że wojskowym organem emerytalnym jest organ emerytalny właściwy w sprawach ustalania prawa do zaopatrzenia emerytalnego i wysokości świadczeń pieniężnych

z tytułu tego zaopatrzenia, określony przez Ministra Obrony Narodowej. Jednak Minister Obrony Narodowej nie jest wojskowym organem emerytalnym, w rozumieniu powyższych norm. W świetle § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej

z dnia 23 lutego 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organów

w sprawach zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy zawodowych oraz uprawnionych członków ich rodzin (Dz. U. Nr 67, poz. 618 ze zm.), wojskowym organem właściwym do ustalania prawa do zaopatrzenia emerytalnego i wysokości świadczeń pieniężnych z tytułu tego zaopatrzenia oraz ich wypłaty jest dyrektor wojskowego biura emerytalnego i jest to jedyny wojskowy organ emerytalny. Oznacza to, że organem właściwym także w sprawach weryfikacji decyzji wojskowego organu emerytalnego w trybach nadzwyczajnych, regulowanych przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, jest dyrektor wojskowego biura emerytalnego, właściwy według miejsca zamieszkania osoby uprawnionej do zaopatrzenia emerytalnego.

Wskazując na właściwość dyrektora wojskowego biura emerytalnego w kwestii zmiany, uchylenia lub unieważnienia decyzji emerytalnej, ustawodawca niewątpliwie nawiązuje do trybu zwykłego, o którym mowa w art. 31 ust. 1 ww. ustawy, w zakresie właściwości organu, pozostawiając jedynie treść rozstrzygnięcia zasadom Kodeksu postępowania administracyjnego, co świadczy także o tym – wobec braku regulacji szczególnej w cyt. art. 32 ust. 2 przedmiotowej ustawy – że również w zakresie odwołania od decyzji podjętej wskutek zmiany, uchylenia lub unieważnienia decyzji emerytalnej zastosowanie ma zasada wynikająca z reguł ogólnych (art. 31 ust. 4 ww. ustawy), związanych z przedmiotem sprawy. Zatem to przedmiot sprawy determinuje tryb odwoławczy, który w tym przypadku jest trybem regulowanym przepisami procedury cywilnej, co wskazuje na właściwość sądu powszechnego również

w sprawach rozstrzyganych na podstawie art. 32 ust. 2 ww. ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin. Tak więc decyzja dyrektora wojskowego biura emerytalnego w przedmiocie zmiany, uchylenia lub unieważnienia decyzji emerytalnej podlega odwołaniu do sądu powszechnego, co wyklucza właściwość sądu administracyjnego w tych sprawach. Prezentowane przez Sąd stanowisko znajduje potwierdzenie w uchwale Sądu Najwyższego w składzie siedmiu sędziów z dnia 23 marca 2011 r. o sygn. akt I UZP 3/10 (publ. OSNP 2011/17-18/23, LEX nr 73818).

O braku kognicji sądu administracyjnego w tego rodzaju sprawach świadczy także treść art. 32 ust. 4 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin, który statuuje, że jeżeli przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego przewidują wydanie postanowienia kończącego postępowanie

w sprawie, wojskowy organ emerytalny w tych przypadkach wydaje decyzję. Gdyby ustawodawcy chodziło o nadanie tym sprawom charakteru administracyjnego (ze skargą do sądu administracyjnego włącznie), z pewnością nie byłaby konieczna zamiana formy rozstrzygnięcia (z postanowienia na decyzję), o której mowa w cyt. przepisie, gdyż zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny kontroluje m. in. także postanowienia kończące postępowanie

w sprawie. Jednak zamiana formy rozstrzygnięcia jest w istocie uzasadniona, gdyż kontrola sądu powszechnego obejmuje jedynie decyzje wojskowego organu emerytalnego, nie zaś postanowienia.

Minister Obrony Narodowej – co do zasady – ma więc rację, twierdząc, że skarga w tego rodzaju sprawach jest niedopuszczalna, gdyż sąd administracyjny nie jest sądem właściwym. Niemniej jednak w sprawie niniejszej Sąd przyjął skargę do merytorycznego rozpoznania, ponieważ na skutek postanowienia Sądu Okręgowego w W., zawartego w prawomocnym wyroku z dnia [...] grudnia 2010 r. o sygn. akt [...], odwołanie B.S. od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r., odmawiającej wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji waloryzacyjnych, wydanych po dniu 1 stycznia 1999 r., zostało przekazane do rozpatrzenia Ministrowi Obrony Narodowej, który został tym orzeczeniem związany, wskutek czego sprawa "uzyskała" przymiot sprawy administracyjnej. W myśl bowiem art. 66 § 4 k.p.a. organ nie może zwrócić podania (w tym wypadku odwołania) z tej przyczyny, że właściwy

w sprawie jest sąd powszechny, jeżeli w tej sprawie sąd powszechny uznał się za niewłaściwy. W takim przypadku pomimo dokonania przez organ administracji publicznej wykładni przepisów prawa wyznaczających właściwość organów

w sprawie, organ jest związany postanowieniem sądu i musi sprawę załatwić. Wynika to nie tylko z regulacji zawartej w art. 66 § 4 k.p.a., ale jest to również konsekwencją treści przepisu art. 365 § 1 k.p.c. prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony

i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe,

a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Decyzja zaś podjęta przez Ministra – w wykonaniu postanowienia Sądu Okręgowego w W. – zakończyła administracyjny tok instancji, wiążąc przez to także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie tylko w płaszczyźnie formalnej (dopuszczalność skargi), ale także merytorycznej (ocena legalności zaskarżonej decyzji). Stanowisko takie wynika również z art. 58 § 4 p.p.s.a zgodnie

z którym sąd mimo braku swej właściwości rzeczowej nie może odrzucić skargi

w sprawie w której sąd powszechny uznał się za niewłaściwy.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy, a więc oceny legalności zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że nie zawiera ona takich naruszeń prawa procesowego, czy też materialnego, które mogłoby skutkować wyeliminowaniem jej z obrotu prawnego.

Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności decyzji waloryzacyjnych wydanych po 1 stycznia 1999 r. z powodu rażącego naruszenia prawa.

Na wstępie podkreślić należy, że stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest instytucją szczególną, która stanowi wyjątek od ogólnej zasady trwałości decyzji, o której mowa w art. 16 k.p.a. Procedura stwierdzenia nieważności jest odrębnym i samodzielnym postępowaniem, a zadaniem organu prowadzącego postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji jest ocena decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem, tj. czy wydana została

z naruszeniem przepisów określonych w art. 156 § 1 K.p.a. Zatem postępowanie takie ma odrębną podstawę prawną i nie może być traktowane tak, jakby chodziło o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, rozstrzygającą o zastosowaniu przepisów prawa materialnego do danego stosunku administracyjno – prawnego (por. orzeczenie SN z 7 marca 1996 r., sygn. akt III ARN 70/95, publ. OSNP 1996/18/258).

Przypomnieć bowiem należy, że celem postępowania nieważnościowego prowadzonego w niniejszej sprawie nie jest jej ponowne rozpatrzenie sprawy, lecz ocena, czy zachodzą przesłanki rażącego naruszenia prawa, a więc chodzi tu nie

o jakiekolwiek naruszenie prawa, ale o takie, które ma kwalifikowany charakter

i pozwala poprzez proste zestawienie treści decyzji z przepisem prawa stwierdzić, że pozostaje ona w sprzeczności z tą regulacją ( por. wyrok NSA z 11 sierpnia 2000 r. III SA 1935/99 – Lex nr 47008). Organ orzekający o nieważności nie może zatem rozpatrywać sprawy co do jej istoty (por. wyrok NSA OZ w Gdańsku z dnia 28 grudnia 2000 r.).

Nie ulega wątpliwości, że w dacie wydania decyzji będących przedmiotem postępowania nieważnościowego, to jest po dniu 1 stycznia 1999 r. obowiązywały przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Zarzuty skarżącego, iż zaskarżona decyzja narusza art. 1 ust. 2 pkt 1 i art. 159 powołanej wyżej ustawy pozbawiony jest uzasadnionych podstaw. Pierwszy

z powołanych przepisów statuuje zasadę, iż ustawa ta określa zasady ustalania wysokości świadczeń. Drugim zaś dokonano zmiany art. 6 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin, który

w nowym brzmieniu wprowadził zasadę, iż emerytury i renty mają podlegać waloryzacji na zasadach i w terminach przewidzianych w przepisach o emeryturach

i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Zasadnie Minister Obrony Narodowej argumentując, iż decyzje będące przedmiotem postępowania nieważnoścowego nie naruszają przepisów prawa materialnego powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 1999 r., sygn. akt K 4/99, w którym orzeczono, iż przepis art. 159 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS jest zgodny z art. 2 Konstytucji RP. Zgodny więc z Konstytucją jest znowelizowany zapis art. 6 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i członków ich rodzin.

Podkreślić należy, że zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne.

Dokonując więc waloryzacji świadczenia na podstawie powyższych przepisów emerytalny organ wojskowy nie naruszył przepisów prawa, a co za tym idzie wydane po dniu 1 stycznia 1999 r. decyzje waloryzacyjne są zgodne z prawem.

Okoliczności powyższe czynią nieuzasadnionymi zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnymi żołnierzy zawodowych oraz i rodzin, ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz naruszenia art. 7-9, k.p.a. i art. 156 § 1 k.p.a.

Stwierdzić także należy, że Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia [...] grudnia 2010 r. o sygn. akt [...] oddalił odwołanie B.S. od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w W. z dnia [...] grudnia 2008 r. odmawiającego ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalnego i wypłaty odsetek.

W aktach sprawy brak jest pisemnych motywów wydanego przez sąd powszechny rozstrzygnięcia, nie mniej jednak sprawa, ta została przez Sąd Okręgowy w W. rozstrzygnięta orzeczeniem merytorycznym, co może stanowić dodatkową przesłankę, iż Sąd ten będąc zobligowany do oparcia się na przepisach materialnoprawnych, a więc ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i członków ich rodzin, nie dopatrzył się aby organ uchybił tym regulacjom. Dodać należy, że zgodnie z powołanym wcześniej przepisem art. 365 k.p.c. zarówno organ jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie związane są treścią rozstrzygnięcia Sądu Okręgowego w W.

Marginalnie jedynie zauważyć należy, że toczące się postępowanie dotyczyło stwierdzenia nieważności decyzji, a co za tym idzie zarzuty skargi dotyczące art. 155 k.p.a., 162 k.p.a i art. 163 k.p.a. nie mogły odnieść pożądanego przez B.S. skutku, gdyż przepisy te nie odnoszą się do instytucji stwierdzenia nieważności.

Mając na względzie powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny

w Warszawie, działając na podstawie art. 151 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.