Postanowienie NSA, sygn. akt II OSK 808/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-04-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6319 Inne o symbolu podstawowym 631
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 58, art. 3 par. 2 pkt 4, art. 184, art. 203 i art. 204
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Teresa Kobylecka po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 grudnia 2016 r. sygn. akt II SA/Po 208/16 w sprawie ze skargi J. G. na czynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia 14 stycznia 2016r. znak: ... w przedmiocie odebrania broni postanawia oddalić skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Po 208/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę J. G. na czynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia 14 stycznia 2016r., znak: ... w przedmiocie odebrania broni.

W motywach rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał, że pismem z dnia 14 stycznia 2016r, znak: ... Komendant Wojewódzki Policji w P. w nawiązaniu do pisma J. G., zw. dalej skarżącym, dotyczącego zwrotu broni i amunicji znajdującej się w depozycie Wydziału Postępowań Administracyjnych poinformował skarżącego, że dnia 5 grudnia 2015r. jeden egzemplarz broni palnej (pistolet TT wz. 33, kal. 7,62 mm, nr MA 05861, rok 1953 wraz z amunicją w ilości 8 sztuk) stanowiący własność skarżącego przeszedł na rzecz Skarbu Państwa. Komendant podał, że pismem z dnia 12 listopada 2012r. w oparciu o przepisy ustawy z dnia 18 października 2006r,. o likwidacji niepodjętych depozytów (Dz. U. nr 208, poz. 1537 ze zm.) skarżący został wezwany do zadysponowany ww. bronią i amunicją przechowywaną w depozycie Policji. Mimo skutecznego doręczenia wezwania w dniu 5 grudnia 2012r. skarżący nie podjął w terminie 3 lat żadnej decyzji w tej sprawie. Komendant podał, że skarżący dziewięciokrotnie był informowany o terminie rozpoczęcia a następnie wysokości opłaty za deponowanie bronią, jak również o tym, że zgodnie z art. 4 ust. 1 i 2 ww. ustawy likwidacja niepodjętego depozytu z mocy prawa następuje w razie niepodjęcia depozytu przez uprawnionego mimo upływu 3 (trzech) lat od dnia doręczenia wezwania do odbioru (zbycia lub zadysponowania) uprawnionemu. Z uwagi na bezskuteczny upływ 3 lat od dnia skutecznego doręczenia wezwania do odbioru (zbycia lub zadysponowania) broni, tj. w niniejszej sprawie z dniem 5 grudnia 2015r. zdeponowane przedmioty przechodzą na rzecz Skarbu Państwa, dotychczasowy ich właściciel traci uprawnienia do rozporządzania tymi przedmiotami a organ deponujący występuje do właściwego Sądu o stwierdzenie likwidacji niepodjętego depozytu. Komendant przypomniał w jakich okolicznościach broń została skarżącemu odebrana i na jakiej podstawie prawnej. Podał, że pismem z 4 lipca 2008r. I Zastępca Komendanta Powiatowego Policji w P. poinformował Skarżącego o tym, iż broń i amunicja zostały zabezpieczone w trybie art. 19 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, jak również, że zostaną przekazane do depozytu Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w P.

W piśmie z 14 stycznia 2016r. zawarto również pouczenie o możliwości wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.

Pismo to Skarżący odebrał 8 lutego 2016r.

W dniu 7 marca 2016r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, domagając się uchylenia decyzji Komendanta Wielkopolskiego Policji w P. z 14 stycznia 2016r. jako niezgodnej z prawem. W uzasadnieniu wskazał, że Komendantowi zarzuca: (1) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że zatrzymanie przedmiotowej broni nastąpiło na podstawie art. 19 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, podczas gdy faktycznie broń ta została zatrzymana na podstawie art. 228 § 1 kodeksu postępowania karnego w sprawie, którą rozstrzygnięto prawomocnie wyrokiem Sądu Rejonowego w postępowaniu karnym ..., (2) obrazę prawa materialnego polegającą na przyjęciu, że w tym postępowaniu należy stosować przepisy ustawy o broni i amunicji i ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podczas gdy faktycznie broń ta została zatrzymana w postępowaniu karnym, które znalazło swój finał w postaci prawomocnego wyroku sądowego, dlatego należy stosować tu przepisu kodeksu postępowania karnego.

W uzasadnieniu skarżący podał, że broń winna mu być na podstawie art. 230 § 1 kpa zwrócona, albowiem jej zatrzymanie podczas przeszukania w dniu 28 czerwca 2008r. nie zostało zatwierdzone przez prokuratora, a sprawa karna zakończyła się prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia 14 września 2010r., sygn. ...

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w P., wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu podał, że wbrew twierdzeniom skargi 14 stycznia 2016r. nie została wydana decyzja, a skierowano do skarżącego pismo stanowiące odpowiedź na wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa przez oddanie mu zatrzymanej broni. Komendant uznał, że skarga dotyczy więc czynności materialno-technicznej w postaci poinformowania o przejściu broni i amunicji na rzecz Skarbu Państwa, które nastąpiło na podstawie przepisów ustawy z 18 października 2006r. o likwidacji niepodjętych depozytów. Podał, że skarżący został skutecznie wezwany 5 grudnia 2012r. do odbioru depozytu w terminie 3 lat od doręczenia wezwania i w tym okresie nie zbył broni i amunicji, jak również nie podjął czynności, by uzyskać ponowne uprawnienia do ich posiadania. Tym samym po upływie ustawowego trzyletniego okresu broń i amunicja stanowiąca własność skarżącego przeszła z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa.

Odpowiadając na zarzuty skargi Komendant podał, że broń została zabezpieczona podczas interwencji w mieszkaniu Skarżącego w dniu 28 czerwca 2008r. z uwagi na fakt, że Skarżący posiada broń palną i gotów jest ją użyć wobec interweniujących policjantów. Zabezpieczenie broni i amunicji nastąpiło na podstawie art. 19 ust. 1 ustawy o broni i amunicji. Broń i amunicja została przekazana do Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej w P., o czym Skarżący był informowany. Komendant wyjaśnił podstawy prawne i okoliczności związane z zabezpieczeniem prewencyjnym broni w oparciu o treści art. 19 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 18 ust. 1 – 2 i 4 i ust. 5 ustawy o broni i amunicji. Podał, że jest to czynność administracyjno – porządkowa (art. 14 ust. 1 ustawy o broni i amunicji). Ocena czy istnieje okoliczność faktyczna i stan zagrożenia jest subiektywną oceną policjanta, przeprowadzoną na podstawie obiektywnych okoliczności. Ocena ta nie może być jednak dowolna. Zanim organ ustali, że obawa którą powziął jest rzeczywiście uzasadniona, może dla ochrony bezpieczeństwa publicznego skorzystać z uprawnienia przewidzianego w art. 19 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, odebrać broń i amunicję i przekazać ją do depozytu. Komendant podał, że mimo iż Skarżący nie został faktycznie pisemnie poinformowany o przesłankach merytorycznych, stanowiących podstawę zabezpieczenia broni, to posiadał wiedzę w zakresie zabezpieczenia broni i amunicji w trybie art. 19 ust. 1 ustawy o broni i amunicji i przekazania ich do depozytu Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w P. Był o tym informowany pismem I Zastępcy Komendanta Powiatowego Policji w P. z 4 lipca 2008r. Nadto kilkakrotnie od 22 września 2008r. był informowany o przechowywaniu w depozycie jego broni i amunicji oraz o możliwości podjęcia decyzji w ich przedmiocie.

Z uwagi na wątpliwości co do zakresu wniesionej przez skarżącego skargi zarządzeniem z 4 sierpnia 2016r. pełnomocnik skarżącego został zobowiązany do sprecyzowania i wyjaśnienia żądania skargi i okoliczności sprawy przez podanie: (1) czy skarżący skarży pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z 14 stycznia 2016r. w części informującej o przejściu broni na rzecz Skarbu Państwa, (2) czy skarżący skarży czynność materialno-techniczną Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z 14 stycznia 2016r, polegającą na odmowie zwrotu broni (czy po otrzymaniu pisma z 14 stycznia 2016r., a przed wniesieniem skargi skarżący wezwał Komendanta do usunięcia naruszenia prawa), (3) czy skarżący skarży czynność materialno-techniczną ww. komendanta z 20 listopada 2015r., czy z 8 grudnia 2015r. polegająca na odmowie zwrotu broni (kiedy wezwał Komendanta do usunięcia naruszenia prawa), (4) czy skarżący wnosił skargę na czynność materialno-techniczną polegającą na odebraniu broni 28 czerwca 2008r. (jeżeli tak to kiedy - należy dołączyć dokumenty z tym związane), (5) czy i kiedy skarżący pokwitował odbiór broni, (6) na jakim etapie jest postępowanie w przedmiocie stwierdzenia likwidacji niepodjętego depozytu, (7) po sprecyzowaniu zakresu zaskarżenia – żądania skargi - w terminie 21 dni pod rygorem uznania, że skarga dotyczy pisma Komendanta z 14 stycznia 2016r. w części informującej o przepadku depozytu na rzecz Skarbu Państwa i wydania orzeczenia na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych.

W odpowiedzi na zobowiązanie pełnomocnik skarżącego w piśmie z 5 października 2016r. podał, że skarżący nie zgadza się z prowadzeniem postępowania odnośnie przedmiotowej broni w trybie administracyjnym. W jego bowiem ocenie odebranie i zatrzymanie broni nastąpiło w trybie przepisów kodeksu postępowania karnego, które już zostało zakończone w Sądzie Rejonowym w P. pod sygnaturą .... Podał, że nie pokwitował odbioru broni, bo znajdował się w trakcie przeszukania w policyjnej izbie zatrzymań. Protokół zatrzymania rzeczy w wyniku przeszukania z dnia 28 czerwca 2008r. znajduje się w aktach Sądu Rejonowego w P. (...). Zatwierdzenie przez Prokuratora nastąpiło po 2 miesiącach zamiast po 7 dniach. Ostatnią czynnością w sprawie likwidacji niepodjętego depozytu było pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia 14 stycznia 2016r. Pismo to stanowiło odpowiedź na wezwanie skarżącego do usunięcia naruszenia prawa poprzez oddanie skarżącemu broni. Zgodnie z pouczeniem zawartym w tym piśmie skarżący wniósł skargę na czynność materialno – prawną – pismo KWP w P. i przejęcie broni, nie wzywał ponownie tego organu do usunięcia naruszenia prawa.

Rozpoznając przedmiotową sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazał, że w przedmiotowej sprawie skarżący reprezentowany przez pełnomocnika podał, że kwestionuje fakt prowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie odebrania mu 28 czerwca 2008r. broni.

Zdaniem Sądu I instancji, pismo Komendanta z 14 stycznia 2016r. informujące o przejściu z dniem 5 grudnia 2015r. jednego egzemplarza broni na rzecz Skarbu Państwa nie stanowi decyzji administracyjnej ani innego rozstrzygnięcia podlegającego kognicji sądu administracyjnego. Wydanie decyzji administracyjnej możliwe jest tylko wtedy, gdy w porządku prawnym istnieje przepis prawa materialnego dopuszczający taką formę kształtowania praw i obowiązków. W przedmiotowej sprawie przepisu prawa materialnego dopuszczającego taką formę kształtowania praw i obowiązków nie ma. Likwidacja niepodjętych depozytów następuje na podstawie przepisów ustawy z dnia 18 października 2006r. o likwidacji niepodjętych depozytów (Dz.U.2006.1537). Zgodnie z art. 693 18 § 2 kodeksu postępowania cywilnego sądem właściwym do rozpoznania tego typu spraw jest sąd powszechny. Zakres kognicji sądu powszechnego w postępowaniu o stwierdzenie likwidacji niepodjętego depozytu jest ograniczony do ustalenia: (1) czy osoba uprawniona została wezwana do odbioru depozytu, (2) czy wezwanie to dokonane zostało w sposób prawidłowy oraz (3) czy upłynął bezskutecznie 3 – letni termin do odbioru depozytu. Ustaleń tych nie dokonuje więc organ administracji w decyzji ani sąd administracyjny i w tego typu sprawach nie jest właściwy do rozpoznania sprawy.

Zdaniem Sądu z tych względów zarówno skarga na pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z 14 stycznia 2016r. w części dotyczącej przejścia praw do depozytu broni na rzecz Skarbu Państwa, jak i w części informującej o przebiegu postępowania nie byłaby dopuszczalna. Informacja o przebiegu postępowania nie jest czynnością materialno-techniczną, na którą przysługuje skarga. Akty lub czynności dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, aby podlegały kognicji sądu administracyjnego powinny wywoływać dla określonego podmiotu skutki prawne. Akt lub czynność podlegające kontroli sądu administracyjnego muszą spełniać następujące warunki: mieć charakter publicznoprawny, być skierowane do indywidualnego podmiotu i dotyczyć jego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Oznacza to, że konieczne jest odniesienie takiego aktu lub czynności do przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który określa uprawnienie lub obowiązek określonego adresata. Zdaniem Sądu, pismo z dnia 14 stycznia 2016r. informujące o przebiegu postępowania taką czynnością nie jest. Poza poinformowanie o przebiegu postępowania nie dotyczy uprawnień i obowiązków skarżącego.

W piśmie z 5 października 2016r. pełnomocnik skarżącego wskazał, że pismo to stanowi odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Skarga na pismo stanowiące wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie przysługuje. Przysługuje na decyzję, postanowienie lub inne akty lub czynności, mające charakter publicznoprawny, skierowane do indywidualnego podmiotu i dotyczące jego uprawnień lub obowiązków. Takiego aktu, mimo wskazania w wezwaniu Sądu z 4 sierpnia 2016r. pełnomocnik skarżącego nie wskazał, z tych względów należało uznać, że skarga, zgodnie z jej brzmieniem i uzupełnieniem z 5 października 2016r. stanowi skargę na czynności Komendanta Wojewódzkiego Policji z 14 stycznia 2016r. w przedmiocie odebrania broni.

Organ podał, że pismo z 14 stycznia 2016r. stanowi czynność materialno -techniczną w postaci poinformowania o przejściu broni i amunicji na rzecz Skarbu Państwa. Takiej kwalifikacji pisma z 14 stycznia 2016r. Sąd nie podziela, co wykazano powyżej. Organ podał również, że pismo z 14 stycznia 2016r. stanowi odpowiedź na wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa poprzez oddanie skarżącemu zatrzymanej jednostki broni. W tym piśmie pouczył skarżącego, że przysługuje mu skarga, którą zgodnie z art. 53 § 2 p.p.s.a winien wnieść w terminie 30 dni od doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, z czego skarżący skorzystał. Powoływał się na to również pełnomocnik skarżącego w piśmie z 5 października 2010r. Ani organ ani skarżący nie wskazali jakiej czynności czy decyzji dotyczyło wezwanie o usunięcie naruszenia prawa.

Sąd argumentował, że ustawa o broni i amunicji wyraźnie wskazuje, które z czynności podejmowane przez policję wymagają formy decyzji administracyjnej. Zgodnie z art. 12 i 20 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (t.j. Dz.U. 2012.576) forma decyzji administracyjnej jest wymagana dla pozwolenia na broń, cofnięcie pozwolenia na broń, dopuszczenia do posiadania broni oraz unieważnienie karty rejestracyjnej broni pneumatycznej następuje w drodze decyzji administracyjnej. Odebranie broni w trybie art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy również takiej formy nie przewiduje. Odebranie broni na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji jest czynnością materialno-techniczną. Zgodnie z tym przepisem osobie posiadającej broń zgodnie z przepisami ustawy Policja, a w przypadku żołnierzy zawodowych Żandarmeria Wojskowa, może za pokwitowaniem odebrać broń i amunicję oraz dokumenty potwierdzające legalność posiadania broni w przypadku ujawnienia okoliczności, o których mowa w art. 18 ust. 1 pkt 1-2 i 4 oraz ust. 5, w zakresie broni palnej. Sąd podkreślił, że zabezpieczenie prewencyjne broni dotyczy wyłącznie osób mających ją legalnie. Zabezpieczenie prewencyjne nie jest uzależnione od dobrej woli posiadacza broni. W razie niepodporządkowania się wydanym na podstawie prawa poleceniom organów Policji lub jej funkcjonariuszy, policjanci mogą stosować środki przymusu bezpośredniego. Sąd dodał, że pokwitowanie za odebraną broń może być sporządzone w dowolnej formie, winno jednak zawierać informację kto dokonał odebrania i jakiej broni. Skarżący nie przeczył, że wiedział o przyczynach odebrania broni, konsekwentnie kwestionował tryb administracyjny tej czynności. Pełnomocnik Skarżącego w piśmie z dnia 5 października 2016r. w odpowiedzi na wezwanie sądu podał, że skarżący nie pokwitował odbioru broni ponieważ w trakcie przeszukania przebywał w policyjnej izbie zatrzymań. Wnosił o zatwierdzenie przeszukania przez prokuratora, co nastąpiło, jak przyznał zamiast po 7 dniach po 2 miesiącach a więc z naruszeniem przepisów k.p.k. Zatwierdzenie dokonania czynności w postaci zatrzymania broni nastąpiło w drodze postanowienia prokuratora już w 2008r. Postanowienie to i zachowanie terminu do jego wydania nie podlega ocenie sądu administracyjnego, nie było więc celowe zwracanie się do sądu karnego czy prokuratury o nadesłanie tego dokumentu. Nadto pismem z 3 lipca 2008r. skarżący wniósł o natychmiastowe wydanie broni (k. 82 akt administracyjnych) i otrzymał odpowiedź z 4 lipca 2008r. o tym kto dokonał odebrania broni, w jakiej ilości i na jakiej podstawie (k. 83 akt administracyjnych). W kolejnych pismach z 2012 i 2013r. skarżący był również informowany o podstawie zatrzymania broni. Czynność materialno-techniczna zatrzymania broni należy do kategorii czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.) i od niej zainteresowanemu przysługiwało prawo wniesienia skargi na tę czynność do sądu administracyjnego (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 16 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Po 235/14). Skuteczne wniesienie takiej skargi uzależnione było jednak od wyczerpania trybu określonego w art. 52 § 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a p.p.s.a., można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Sąd po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Skargę do sądu, jak to przewiduje art. 53 § 2 p.p.s.a., wnosi się w terminie 30 dni od daty doręczenia przez organ odpowiedzi na wezwanie, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa.

Z materiałów zgromadzonych w sprawie wynika, że pismo Komendanta z 14 stycznia 2016r. stanowiło odpowiedź na pismo skarżącego z 30 grudnia 2015r. , w którym skarżący przez wskazanie art. 52 § 3 p.p.s.a zawarł wezwanie do usunięcia naruszenia prawa polegającego na bezprawnym zatrzymaniu broni. Zatrzymanie broni nastąpiło w dniu 28 czerwca 2008r.

Z tych więc względów Sąd uznał, czynność materialno-techniczna organu polegająca na zatrzymaniu broni dokonana została faktycznie w dniu 28 czerwca 2008r. i zatwierdzona postanowieniem prokuratora z 2008r. o czynności skarżący został nadto powiadomiony wyżej wskazanymi pismami z 2009, 2012 i 2013r. Z tych względów i upływie wielu lat od zatrzymania broni, a także od ww. powiadomień uznać należy, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa pismem z 30 grudnia 2015r. było dokonane po terminie wskazanym w art. 52 § 3 p.p.s.a. Nie zaistniały żadne okoliczności, by uznać, że wezwanie, które winno być skierowane do organu w terminie 14 dni od dnia dokonania czynności a faktycznie zostało dokonane po siedmiu latach od dokonania tej czynności nastąpiło bez winy skarżącego. Skarżący konsekwentnie w korespondencji z organem podtrzymywał stanowisko, że zatrzymanie broni winno być dokonane na podstawie przepisów kodeksu postępowania karnego a nie na podstawie przepisów administracyjnych, wiedział o dokonaniu zatrzymania broni już w 2008r. i wzywał organ do zwrotu broni w 2008r., nie wezwał wówczas organu do usunięcia naruszenia prawa a uczynił to dopiero ze znacznym naruszeniem terminu pismem z 30 grudnia 2015r. i to w sytuacji gdy otrzymał informacje o upływie 3 letniego terminu z art. 4 ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów i gdy cofnięto mu uprawnienie do posiadania broni. Gdyby więc skarżący skarżył tą czynność zatrzymania broni z pewnością wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w zakresie bezpodstawnego zatrzymania broni złożone byłoby po terminie wskazanym w art. 52 § 3 p.p.s.a, co skutkowałoby również odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a jako niedopuszczalnej z innych przyczyn.

Z uwagi na fakt, że Skarżący konsekwentnie kwestionował administracyjny tryb zatrzymania broni a nie wskazał czynności materialno-technicznej, którą skarży poza przedmiotowym pismem z 14 stycznia 2016r. Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a skargę odrzucił jako niedopuszczalną z innych niż wskazane w pkt 1-5 ust. 1 art. 58 p.p.s.a przyczyn.

Sąd stwierdził, że z urzędu nie miał podstaw do ustalania za skarżącego czy i jaka miałaby to być czynność, tym bardziej, że skarżący korzysta z pomocy profesjonalnego pełnomocnika a powyższa analiza wskazuje, że nawet w przypadku gdyby skarżył czynność polegającą na zatrzymaniu broni w 2008r. z uwagi na naruszenie terminu z art. 52 § 3 p.p.s.a skarga podlegałaby również odrzuceniu. To samo dotyczyłoby skargi na pismo informujące o przebiegu postępowania czy pismo o przejściu praw do depozytu broni na rzecz Skarbu Państwa.

W skardze kasacyjnej J. G. zaskarżył powyższe postanowienie w całości wnosząc o jego uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik postępowania, tj.: art. 3 § 2 pkt 4 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., poprzez przyjęcie przez Sąd I instancji, iż zaskarżona czynność nie stanowi "innego aktu dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa", o którym stanowi art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., co skutkowało uznaniem skargi za niedopuszczalną i jej odrzuceniem (art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a).

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, że pismo organu z 14 stycznia 2016r. jest innym niż decyzje i postanowienia aktem z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a zatem w oparciu o art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. znajduje się w obszarze kognicji sądów administracyjnych i skarga powinna być rozpoznana merytorycznie.

Skarżący wywiódł, że skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga przysługiwała skarżącemu nie od czynności organu objętej ww. pismem, lecz od czynności dokonanej 28 czerwca 2008r., to mimo kilkukrotnego poinformowania skarżącego o tej czynności, nigdy nie był on informowany o możliwości wniesienia skargi na tę czynność. Informacja taka znalazła się dopiero w zaskarżonym piśmie organu z 14 stycznia 2016r. Zdaniem skarżącego, w takiej sytuacji termin do złożenia skargi na tę czynność nie upłynął i brak było jakichkolwiek przeszkód do uznania, że złożona przez skarżącego skarga będąca przedmiotem niniejszej sprawy dotyczy również tej czynności. W ocenie skarżącego dla oceny charakteru czynności skarżącego nie powinny mieć znaczenia okoliczności, których dotyczyło pismo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 11 sierpnia 2016r. i odpowiedź na nie w piśmie z 5 października 2016r.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, które to okoliczności w sprawie niniejszej nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej, które okazały się nieusprawiedliwione.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że art. 58 § 1 p.p.s.a. określa przyczyny odrzucenia skargi. W pkt 1 tego przepisu przyjęto, że odrzucenie skargi następuje, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie z tego powodu ma miejsce w szczególności wówczas, gdy dotyczy aktu lub czynności nie objętych zakresem właściwości sądu administracyjnego (art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4) albo została wniesiona w sprawie wyłączonej z zakresu właściwości tego sądu (art. 5). Podstawowym kryterium, które określa i statuuje kognicję sądów administracyjnych do kontroli rozstrzygnięć administracyjnych jest rodzaj i charakter prawnej formy działania administracji publicznej, wyznaczony przez art. 3 § 2 p.p.s.a. Przepis ten enumeratywnie wymienia akty, jak i czynności z zakresu administracji publicznej, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego.

W niniejszej sprawie Sąd I instancji słusznie stwierdził, iż przedmiotem wniesionej skargi jest pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia 14 stycznia 2016r. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wynika to jednoznacznie zarówno z wniesionej do Sądu skargi, jak i z udzielonej na wezwanie Sądu I instancji odpowiedzi pełnomocnika skarżącego. Podkreślić należy, że w odpowiedzi na wezwanie Sądu pełnomocnik skarżącego wskazał, że "pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. 14 sierpnia 2016r. jest odpowiedzią na wezwanie skarżącego do usunięcia naruszenia prawa", że "skarżący wniósł skargę na tę czynność materialno prawną – pismo KWP w P. i przejęcie broni" oraz, że "ostatnią czynnością w sprawie likwidacji niepodjętego depozytu było pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z 14 stycznia 2016r." Zatem w ww. piśmie wyraźnie określono, że skarga dotyczyła pism nie zaś decyzji, postanowienia, pozostawania organu w bezczynności czy innego aktu lub czynność.

Słusznie zatem, Sąd I instancji w pierwszej kolejności ustalał, czy wniesiona skarga jest dopuszczalna. Zdaniem Sądu I instancji, pismo Komendanta z 14 stycznia 2016r. informujące o przejściu z dniem 5 grudnia 2015r. jednego egzemplarza broni na rzecz Skarbu Państwa nie stanowiło decyzji administracyjnej ani innego rozstrzygnięcia podlegającego kognicji sądu administracyjnego.

Jak wyżej wskazano, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z oceną tą należy się zgodzić.

Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że w piśmie tym organ m.in. zawiadomił skarżącego o tym, że: (1) dnia 5 grudnia 2015r. jeden egzemplarz broni palnej stanowiący własność skarżącego przeszedł na rzecz Skarbu Państwa, (2) że pismem z dnia 12 listopada 2012r. skarżący został wezwany do zadysponowania bronią i amunicją przechowywaną w depozycie Policji, (3) mimo skutecznego doręczenia wezwania w dniu 5 grudnia 2012r. skarżący nie podjął w terminie 3 lat żadnej decyzji w tej sprawie, (4) że z dniem 5 grudnia 2015r. zdeponowane przedmioty przeszły na rzecz Skarbu Państwa, (5) że pismem z 4 lipca 2008r. I Zastępca Komendanta Powiatowego Policji w P. poinformował skarżącego o tym, iż broń i amunicja zostały zabezpieczone w trybie art. 19 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, jak również, że zostaną przekazane do depozytu Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w P. Wyjaśnił również podstawy prawne i okoliczności zatrzymania broni i amunicji. W piśmie z 14 stycznia 2016r. zawarto również pouczenie o możliwości wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.

Analizując charakter prawny ww. pisma należy przychylić się do oceny Sąd I instancji, że jest to pismo informujące. Nie ulega bowiem wątpliwości, że zaskarżone pismo nie stanowi decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.), ani postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, ani postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.), nie stanowi też postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a.). Oczywistym jest również, że nie jest to akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a do 7 p.p.s.a. Nadto pismo to nie mieści się także w kategorii "innych aktów i czynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

W istocie zaskarżone pismo zawierało jedynie pisemną informację o stanie faktycznym i prawnym sprawy, miało więc charakter wyjaśnień udzielonych skarżącemu w ramach wymiany korespondencji. Nie zawierało ono bowiem rozstrzygnięcia, które stanowi jeden z tych elementów składowych decyzji, bez którego decyzja nie może istnieć. Rozstrzygnięcie jest bezwzględnie obowiązującym elementem każdej prawidłowo wydanej decyzji administracyjnej. Treść rozstrzygnięcia jest zawsze związana z przedmiotem postępowania i stanowi swoistą odpowiedź organu na postawione żądanie strony. Stanowi ono o uprawnieniu lub obowiązku, wyrażanym najczęściej w postaci formuły: przyznaję, ustalam, zezwalam, odmawiam itp. Oznacza to, że rozstrzygnięcie administracyjne nakłada na stronę postępowania administracyjnego obowiązek określonego zachowania, który to obowiązek powinien być wyrażony precyzyjnie, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji.

Odnosząc się do argumentów zawartych w skardze kasacyjnej a dotyczących art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. wskazać należy, że ww. przepis stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Akty lub czynności, o których mowa w tym przepisie charakteryzują się tym, że: (1) nie maja charakteru decyzji lub postanowienia (są one zaskarżalne na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a.), (2) są podejmowane w sprawach indywidualnych, (3) muszą mieć charakter publicznoprawny, (4) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2006, s. 29 i 30).

Z powyższego wynika, że pismo z dnia 14 stycznia 2016r. by mogło być zaskarżalne powinno posiadać elementy władcze. Stwierdzić jednak należy, że pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia 14 stycznia 2016r. nie kształtuje nowego stosunku prawnego ani w sposób bezpośredni, ani też pośredni. skarżący nie wskazuje również żadnych konsekwencji ww. pisma, nie wskazuje by pismo to rodziło jakiekolwiek obowiązki lub stwarzało uprawnienia. Prowadzi to do jednoznacznego wniosku, że pismo to nie podlegało zaskarżeniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, gdyż samo udzielenie wyjaśnień nie stanowi rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 3 § 2 pkt 4 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., poprzez przyjęcie przez Sąd I instancji, iż zaskarżona czynność nie stanowi "innego aktu dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa" jest nieusprawiedliwiony.

Uznając zatem, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

W zakresie żądania organu zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego należy zauważyć, że przepisy art. 203 i art. 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie Sądu I instancji kończące postępowanie w sprawie. Skoro skarga kasacyjna została wniesiona od postanowienia odrzucającego skargę, a więc kończącego postępowanie w sprawie, to brak jest podstaw prawnych do orzekania w przedmiocie kosztów postępowania.

-----------------------

11