Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1221/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-03-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 26 marca 2019 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Barbara Adamiak Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski (spr.) Protokolant: referent stażysta Aleksandra Traczuk po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2019 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 26 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 586/16 w sprawie ze skargi Z. D. i E. D. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 26 stycznia 2017 r., sygn. II SA/Sz 586/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie (dalej: Sąd I instancji), po rozpoznaniu na rozprawie w dniu w dniu 26 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi Z. D. i E. D. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] (dalej: DRZGW w [...]) z [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego I. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z [...] kwietnia 2015 r. nr [...], II. zasądził od DRZW w [...] na rzecz skarżących Z. D. i E. D. solidarnie kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Wyrok zapadł na tle następujących okoliczności sprawy:

Starosta [...] w decyzji z [...] kwietnia 2015 r. Nr [...], znak [...] na podstawie art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), art. 9 ust. 1 pkt 19, ust. 2 pkt 2, art. 122 ust. 1 pkt 3, art. 127 ust. 1 i 5, art. 128 ust. 1, art. 140 ust. 1 ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 145), po rozpoznaniu wniosku T. J. oraz zgodnie z decyzją DRZGW w [...] z [...] listopada 2014 r., nr [...] uchylającą w całości decyzję Starosty [...] nr [...] z [...] kwietnia 2014 r., nr [...] i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na likwidację rowu stanowiącego działkę nr [...] (obręb nr [...] S.) i zastąpienie go rurociągiem o średnicy 400 mm i wykonanie wylotu w km 46+580 rzeki W., działka [...]/4, udzielił T. J. pozwolenia wodnoprawnego na likwidację urządzenia wodnego – rowu o długości 40 m stanowiącego działkę nr [...] obręb nr [...] m. S. i zastąpienie go rurociągiem o średnicy 400mm z obustronnym drenażem wykonanym z rur perforowanych o średnicy 110mm podłączonym do przewodu głównego i studni betonowej S1 o średnicy 1000mm, do której podłączone zostaną wszystkie istniejące wyloty przewodów wyprowadzonych w skarpach rowu; wykonanie betonowego wylotu o średnicy 400 mm w km 46 + 580 rzeki W. – działka nr [...]/4 obręb nr [...] m. S., w pkt II decyzji organ określił warunki dodatkowe wymagające spełnienia.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli Z. D. i E. D.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucili jej naruszenie podstawowych zasad postępowania uregulowanych w art. 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13 i 77 k.p.a. Ponadto zarzucili niewyjaśnienie przez organ sprawy zniszczenia rowu melioracyjnego, sprawy fałszywego oświadczenia T. J. dotyczącego odprowadzania wód opadowych z działki nr [...] do rowu.

Ponadto organ podając, że do rury odpływu mają być podłączone wszystkie rurociągi użył niedopuszczalnego sformułowania, ponieważ decyzja ma precyzyjnie określać jakie rurociągi i z jakich terenów prowadzą odwodnienie. Skarżący zarzucili ponadto brak ustalenia zależności sąsiedzkich z korzystania z nowego rozwiązania, brak ustalenia zasad korzystania z działki nr [...] po wykonaniu spornej inwestycji oraz brak wyjaśnienia dotyczącego złożonego sprzeciwu.

W decyzji z [...] października 2015 r., nr [...] wydanej na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 122 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo wodne (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 469) DRZGW w [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z [...] kwietnia 2015 r.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ zaznaczył, że przebudowa rowu na rurociąg drenujący nie zmieni aktualnego sposobu odwodnienia gruntów w obszarze obecnego działania rowu, tym bardziej nie zmieni sposobu i skuteczności odprowadzania wody z terenów należących do skarżących. Ponadto w jego ocenie zaskarżona decyzja zawiera wszystkie niezbędne aspekty techniczne, tj. w dokumentach jest potwierdzenie o wystarczającej średnicy rurociągu, przyjmowanie wód opadowych odbywa się przez obustronny drenaż z rur perforowanych, - wszystkie rzeczywiste oraz domniemane wyloty, które zostaną odkryte podczas prac budowlanych zostaną podłączone do projektowanej studzienki. Brak było, w ocenie organu, podstaw do przeprowadzenia oględzin związanych z inwestycją dotyczącej udzielenia pozwolenia wodnoprawnego, z uwagi na fakt, że badanie jej zasadności przeprowadzone będzie na etapie rozpatrywania przed organem przedmiotowego odwołania.

Organ wywiódł, że Starosta [...] przeprowadził postępowanie dowodowe w sposób kompletny, co do wszystkich okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze, ponadto zebrał materiał dowodowy, co znalazło pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji oraz dopełnił wymogów informowania stron o wszystkich czynnościach zapewniając im czynny udział w postępowaniu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, na opisaną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Z. D. i E. D. wnosząc o uchylenie tego orzeczenia powielili argumentację merytoryczną zawartą w odwołaniu, wywodząc dodatkowo, że w przeprowadzonych bez ich udziału oględzinach stwierdzono brak ich rurociągu w przedmiotowym rowie, czemu przeczą bezprawnie usunięte z akt sprawy protokoły z dnia 28 września 2010 r.

W odpowiedzi na skargę organ nie znajdując podstaw do zmiany rozstrzygnięcia wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej.

W pismach procesowych z dnia 20 października 2016 r. i 20 stycznia 2017 r. skarżący ponownie wnieśli o uchylenie kwestionowanej decyzji, podnosząc, że zawarte są w niej jedynie gołosłowne i enigmatyczne zapewnienia, że wszystkie istniejące rurociągi będą włączone do nowego, gdy tymczasem ich rura dla urzędu nie istnieje, również na mapie oddziaływania nie ujęto ich działki nr [...]. Ponadto zastąpienie rowu rurą wywołuje powstanie służebności.

Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku z 26 stycznia 2017 r., sygn. II SA/Sz 586/16 wskazał, że rozpoznając niniejszą sprawę uznał, że organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, co miało wpływ na wynik sprawy, dlatego skarga okazała się zasadna.

Sąd I instancji wyjaśnił, że podstawę materialnoprawną ww. decyzji stanowiły przepisy ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 469, ze zm.) regulujące kwestie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego.

Według Sądu I instancji, uważna lektura niniejszego rozstrzygnięcia prowadzi do wniosku, że decyzja ta obarczona jest wadami procesowymi. Przepisy art. 7 oraz 77 k.p.a. obligują organ prowadzący postępowanie do szczególnej staranności w wyjaśnieniu stanu faktycznego, zebrania i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, a następnie szczególnie starannego uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 k.p.a.).

Starosta [...] powołując się w uzasadnieniu decyzji na przedłożony w sprawie materiał dowodowy, nie wyjaśnił w żadnym miejscu na jakich dowodach się oparł oraz nie przeanalizował całego zebranego w sprawie materiału dowodowego.

Zdaniem Sądu I instancji, uzasadnienie decyzji pierwszoinstancyjnej sprowadza się do opisu dotychczasowego przebiegu postępowania w niniejszej sprawie oraz stwierdzenia, że udzielone pozwolenie wodnoprawne zgodnie z art. 125 Prawa wodnego nie narusza ustaleń planu zagospodarowania wodami na obszarze dorzecza O. oraz wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska oraz wynikających z odrębnych przepisów i nie będzie miało żadnego wpływu na cele środowiskowe określone w planie gospodarowania wodami. Starosta nie wskazuje natomiast na jakich dokumentach, bądź dowodach oparł swoje pozytywne rozstrzygnięcie.

Organ I instancji w żaden sposób nie odniósł się w uzasadnieniu decyzji do operatu wodnoprawnego dotyczącego likwidacji rowu dz. nr [...] i wykonania wylotu do rzeki W. dz. nr [...]/4 w km. 46 + 580 na obszarze szczególnego zagrożenia powodzą obr. S. z lipca 2012 r. opracowanego przez inż. A. B. oraz jego uzupełnienia, ustaleń z wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 2 października 2012 r., o której nie informowano stron, nie przeprowadził analizy podnoszonych przez skarżących argumentów, że zabudowa rowu rurociągiem zmieni sposób i skuteczność odprowadzania wody z terenów stanowiących ich własność.

W ocenie Sądu I instancji, decyzja Starosty wydana została z naruszeniem zasad określonych art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a., a Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] utrzymując ją w mocy powielił te same uchybienia.

W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że rozstrzygnięcia wydane zostały bez przeprowadzenia pełnej analizy zgromadzonego materiału dowodowego, co stanowi naruszenie przepisów prawa administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wobec powyższych ustaleń Sąd I instancji uznał, że organ I instancji wydając rozstrzygnięcie nie sprostał wymogom procesowym określonym w przywołanych powyżej przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, a organ drugiej instancji poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji administracyjnej także naruszył obowiązujące przepisy prawa.

W skardze kasacyjnej Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] (dalej: skarżący kasacyjnie organ, DRZGW w [...]) reprezentowany przez r. pr. P. I. zaskarżył w całości wyrok Sądu I instancji.

Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a polegające na niewłaściwym zastosowaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skutkującym uchyleniem decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z [...] października 2015 r., nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z [...] kwietnia 2015 r. nr [...], poprzez błędne ustalenie przez Sąd, że przy wydawaniu decyzji DRZGW w [...] jak i poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] doszło do naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W skardze kasacyjnej wniesiono o:

1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi Z. D. i E. D. na decyzję DRZGW w [...] z [...] października 2015 r., nr [...], ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie;

2) zasądzenie od Z. D. i E. D. na rzecz DRZGW w [...] zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Ponadto złożono oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że wbrew zawartej w wyroku Sądu I instancji ocenie, skarga Z. D. i E. D. na decyzję DRZGW w [...] z [...] października 2015 r., nr [...] nie zasługiwała na uwzględnienie.

Zdaniem DRZGW w [...], Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wydając ww. wyrok naruszył przepisy postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Naruszenie przepisów postępowania przez Sąd I instancji polegało na niewłaściwym zastosowaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skutkującym uchyleniem decyzji DRZGW w [...] z [...] października 2015 r., nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z [...] kwietnia 2015 r. nr [...], poprzez błędne ustalenie przez Sąd I instancji, że przy wydawaniu decyzji DRZGW w [...] jak i poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] doszło do naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd I instancji bezzasadnie zarzucił Staroście [...] oraz DRZGW w [...] naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.

Według skarżącego kasacyjnie organu, jeżeli chodzi o zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. to Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku w żaden sposób nie wyjaśnił na czym miałoby rzekomo polegać to naruszenie. Sąd I instancji powinien wskazać w uzasadnieniu swojego wyroku jakich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy organy I i II instancji zaniechały. W konsekwencji zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. jest zarzutem bez pokrycia.

Zdaniem skarżącego kasacyjnie organu, to samo można powiedzieć o zarzucie naruszenia art. 80 k.p.a. również w tym wypadku Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku w żaden sposób nie wyjaśnił na czym miałoby rzekomo polegać to naruszenie. Sąd I instancji powinien zatem wskazać w uzasadnieniu swojego wyroku jakie okoliczności zostały błędnie uznane przez organy I i II instancji za udowodnione albo jakie okoliczności powinny uznać za udowodnione i dlaczego. W konsekwencji zarzut naruszenia art. 80 k.p.a. jest również zarzutem bez pokrycia.

Sąd I instancji nie wyjaśnił także jaki materiał dowodowy zebrany w sprawie nie został rozpatrzony przez organy. W konsekwencji zarzut naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. jest także zarzutem bez pokrycia.

Niezależnie od powyższego Sąd nie wykazał dlaczego w jego ocenie naruszenie przez organy I i II instancji art. 7, art. 77 § 1 czy też art. 80 k.p.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., skarżący kasacyjnie organ wyjaśnił, że jedynie brak konkretnego wymienienia dowodów, którym organy dały wiarę można byłoby kwalifikować jako naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. (bo art. 107 § 3 k.p.a. nie przewiduje konieczności zamieszczenia w uzasadnieniu decyzji analizy zabranego materiału dowodowego) to jednak Sąd I instancji nie wykazał dlaczego w jego ocenie naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Z. i E. D. odnieśli się do zarzutów skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej: p.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skargach kasacyjnych jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Nadto zgodnie z treścią art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną oparto na podstawie uregulowanej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

Analiza kwestionowanego wyroku, w kontekście zaskarżonej decyzji, prowadzi do jednoznacznego stanowiska, iż nie było podstaw do pozostawienia decyzji w obrocie prawnym. Na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawą uchylenia decyzji może być więc brak należytej staranności wykazanej przez organ administracji publicznej w prowadzeniu sprawy, a wyrażający się w braku przekonującego uzasadnienia decyzji.

W tym kontekście trafnie Sąd I instancji wskazał, że uważna lektura niniejszego rozstrzygnięcia prowadzi do wniosku, że decyzja ta obarczona jest wadami procesowymi. Sąd I instancji wyjaśnił, że przepisy art. 7 oraz 77 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm. dalej: k.p.a.). obligują organ prowadzący postępowanie do szczególnej staranności w wyjaśnieniu stanu faktycznego, zebrania i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, a następnie szczególnie starannego uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 k.p.a.). Ma rację Sąd I instancji, że Starosta [...] powołując się w uzasadnieniu decyzji na przedłożony w sprawie materiał dowodowy, nie wyjaśnił w żadnym miejscu na jakich dowodach się oparł oraz nie przeanalizował całego zebranego w sprawie materiału dowodowego.

Sąd I instancji zasadnie wskazał, że uzasadnienie decyzji organu I instancji sprowadza się do opisu dotychczasowego przebiegu postępowania w niniejszej sprawie oraz stwierdzenia, że udzielone pozwolenie wodnoprawne zgodnie z art. 125 ustawy Prawo wodne nie narusza ustaleń planu zagospodarowania wodami na obszarze dorzecza O. oraz wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska oraz wynikających z odrębnych przepisów i nie będzie miało żadnego wpływu na cele środowiskowe określone w planie gospodarowania wodami. Starosta nie wskazuje natomiast na jakich dokumentach, bądź dowodach oparł swoje pozytywne rozstrzygnięcie.

Organ I instancji w żaden sposób nie odniósł się także w uzasadnieniu decyzji do operatu wodnoprawnego dotyczącego likwidacji rowu dz. nr [...] i wykonania wylotu do rzeki W. dz. nr [...]/4 w km. 46 + 580 na obszarze szczególnego zagrożenia powodzą obr. S. z lipca 2012 r. opracowanego przez inż. A. B. oraz jego uzupełnienia, ustaleń z wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 2 października 2012 r., o której nie informowano stron, nie przeprowadził analizy podnoszonych przez skarżących argumentów, że zabudowa rowu rurociągiem zmieni sposób i skuteczność odprowadzania wody z terenów stanowiących ich własność.

Ma rację Sąd I instancji wskazując, że decyzja Starosty wydana została z naruszeniem zasad określonych art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a., a DRZGW w [...] utrzymując ją w mocy powielił te same uchybienia.

W konsekwencji Sąd I instancji prawidłowo uznał, że zaskarżone orzeczenie oraz decyzja je poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, które to naruszenie mogło mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

W uzasadnieniach decyzji organów obu instancji nie zamieszczono argumentacji, która wyjaśniałaby przyjęty powód rozstrzygnięcia, tj. udzielenia T. J. pozwolenia wodnoprawnego.

Wskazane przez Sąd I instancji uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji uzasadniały uwzględnienie skargi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a.

Odnosząc się do naruszenia pozostałych podniesionych w skardze kasacyjnej przepisów (art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a. oraz art. 135 p.p.s.a.) w pierwszej kolejności wskazać należy, że nie zostały one uzasadnione. Precyzja i jasność zarzutów jest rzeczą kluczową przy formułowaniu skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny jest bowiem związany jej granicami. W związku z tym nie może zastępować strony składającej środek odwoławczy w precyzowaniu zarzutów, ani nie może domyślać się jej intencji.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 135 p.p.s.a. wskazać należy, że przesłanką zastosowania unormowania zawartego w art. 135 p.p.s.a. jest stwierdzenie naruszenia prawa materialnego lub procesowego nie tylko w zaskarżonym akcie lub czynności ale także w aktach lub czynnościach je poprzedzających, jeżeli tylko były one podjęte w granicach danej sprawy. Przepis art. 135 p.p.s.a. nie dotyczy uprawnień procesowych stron, lecz odnosząc się do fazy orzekania przez sąd administracyjny kształtuje kompetencje tego sądu w przypadku uwzględnienia skargi (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 2852/14). Nie reguluje on bowiem generalnej kwestii usuwania stanu naruszenia prawa, ale kwestię głębokości orzekania przy usuwaniu stanu naruszenia prawa (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1044/10, Lex nr 1151516). Naruszenie art. 135 p.p.s.a. nie może być przedmiotem skutecznego zarzutu skargi kasacyjnej, ponieważ przytoczony przepis uprawnia jedynie sąd administracyjny do zastosowania wymienionych w nim środków.

Przyjęcie innego punktu widzenia podważałoby założenia sądowej kontroli administracji, stwarzając możność kwestionowania w każdym czasie, przy braku jakichkolwiek ograniczeń i rygorów, wszelkich działań organów administracji (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 lipca 2018 r., sygn. I OSK 2093/16, LEX nr 2537281).

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi kasacyjnej za nieuzasadnione i na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.