Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1193/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 43,  art. 44,  art. 58 par. 1,  art. 129 par. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: WSA Agnieszka Miernik WSA Jolanta Dargas Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2011 r. sprawy ze skargi M. D. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Minister Infrastruktury, po rozpatrzeniu wniosku M. D. o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty T. z dnia [...] marca 2007 r., nr [...] o odmowie zwrotu nieruchomości położonej w T., oznaczonej jako działka nr [...] z obrębu nr [...], postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy.

Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] Wojewoda [...], po rozpoznaniu wniosku M. D., odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty T. z dnia [...] marca 2007 r., nr [...] o odmowie zwrotu nieruchomości położonej w T., oznaczonej jako działka nr [...] z obrębu nr [...].

W piśmie z dnia 11 kwietnia 2011 r. M. D. reprezentowany przez pełnomocnika M. D., złożył odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wskazując, że kwestionowana decyzja powinna być doręczona dorosłemu domownikowi oraz że nie zostało wystawione dla pełnomocnika zawiadomienie powtórnie informujące o miejscu złożenia przesyłki i terminie, do którego może być ona odebrana.

Minister Infrastruktury postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu organ wskazał, że przesyłka zawierająca decyzję z dnia [...] lutego 2011 r., skierowaną do pełnomocnika skarżącego M. D., została po raz pierwszy awizowana w dniu 21 lutego 2011 r., a następnie powtórnie awizowana w dniu 28 lutego 2011 r.

Minister zauważył, że mając na uwadze treść art. 44 § 4 Kpa należy uznać, iż przesyłka została doręczona w dniu 7 marca 2011 r. Tym samym zgodnie z art. 129 § 2 Kpa termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 21 marca 2011 r. Natomiast odwołanie zostało wysłane listem poleconym w dniu 11 kwietnia 2011 r. (data stempla pocztowego), a więc po terminie.

Minister zaznaczył, że z przepisu art. 58 § 1 Kpa wynika, iż samo wniesienie prośby przez zainteresowanego nie jest wystarczającą przesłanką do przywrócenia terminu, konieczne jest bowiem także uprawdopodobnienie, że wnioskodawca nie ponosi winy w niedochowaniu terminu. Kryterium braku winy wiąże się natomiast z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw. O braku winy można mówić, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie dającej się przezwyciężyć.

Minister podał, że w niniejszej sprawie M. D., reprezentowany przez M. D. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w uzasadnieniu podnosząc, iż decyzja powinna być doręczona dorosłemu domownikowi oraz, że przesyłka nie była powtórnie awizowana.

W ocenie organu, z akt sprawy wynika, iż przesyłka zawierająca decyzję z dnia 10 lutego 2011 r. była dwukrotnie awizowana, zgodnie z art. 44 Kpa, a zatem nastąpiło tzw. domniemanie doręczenia. Zdaniem Ministra, doręczenie zastępcze przewidziane w art. 44 Kpa jest w pełni skuteczne i wywiera takie same skutki jak doręczenie rzeczywiste pisma adresatowi. Jednym ze skutków doręczenia decyzji adresatowi - również w trybie art. 44 Kpa - jest rozpoczęcie biegu terminów przewidzianych do wniesienia środków zaskarżenia od decyzji.

Minister uznał, że M. D. reprezentowany przez M. D. nie przedstawił żadnych dowodów wskazujących na niedopełnienie wymogów doręczenia zastępczego, ani też że nie uprawdopodobnił, iż uchybienie terminu określonego w art. 129 § 2 Kpa nastąpiło bez jego winy.

Organ zauważył, że Wojewoda [...] zawiadomieniem z dnia 4 stycznia 2011 r. powiadomił strony, że sprawa zostanie rozpatrzona w terminie do dnia 10 lutego 2011 r. i w tym terminie decyzja została wydana. Minister stwierdził, że przy zachowaniu należytej staranności możliwe było uzyskanie przez stronę wiedzy o wydanej z jej wniosku decyzji i dopilnowanie dochowania terminów przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego.

Od postanowienia Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] M. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Ministrowi Infrastruktury. Zaskarżonemu postanowieniu z dnia [...] maja 2011 r. zarzucił rażące naruszenie art. 44 Kpa w zw. z art. 43 Kpa poprzez uznanie, że doręczenie decyzji w formie doręczenia zastępczego było skuteczne w okolicznościach niniejszej sprawy, w sytuacji gdy pod nieobecność pełnomocnika nie została wykorzystana możliwość dokonania doręczenia decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. w trybie art. 43 Kpa, a okoliczności te zostały uprawdopodobnione przez pełnomocnika, o czym świadczy treść sporządzonego uzasadnienia do postanowienia z dnia [...] maja 2011 r. w którym nie zostały powołane okoliczności dotyczące sposobu wypełnienia dowodu doręczenia. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że w zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy ograniczył się jedynie do wskazania, że przesyłka była dwukrotnie awizowana. Zdaniem skarżącego, takie stwierdzenie nie jest wystarczające do uznania, że doręczenie zastępcze w trybie art. 44 Kpa było prawidłowe i skuteczne. przy czym nie jest również żadnym argumentem, że pełnomocnik strony powinien się spodziewać zakończenia sprawy bowiem organ powiadomił, że sprawa zostanie rozpoznana w terminie do dnia 10 lutego 2011 r. i że w tym terminie decyzja została wydana, w sytuacji gdy wcześniej już pełnomocnik otrzymywał podobne zawiadomienia o nowym terminie rozpoznania sprawy, a decyzja pomimo takiego zawiadomienia nie została wydana.

Skarżący wskazał, że organ informował m. in. pismem z dnia 5 października 2010 r. że nowy termin załatwienia sprawy nastąpi do dnia 10 grudnia 2010 r. a pomimo upływu tego terminu decyzja nie została wydana. Tak więc pełnomocnik na podstawie informacji, że sprawa ma być załatwiona w terminie do dnia 10 lutego 2011 r. nie miał powodów aby nawet przypuszczać, że decyzja jednak zostanie wydana.

Zdaniem skarżącego, aby stwierdzić, że doręczenie w trybie art. 44 Kpa było skuteczne, organ powinien był wskazać w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że nie było również możliwości doręczenia przesyłki do adresata - pełnomocnika w trybie art. 43 Kpa.. Powyższe stanowisko braku skutku doręczenia zastępczego jedynie w zakresie podwójnego zawizowania bez spełnienia pozostałych wymogów znajduje potwierdzenie w tezie wyroku WSA w Gdańsku z dnia 11 marca 2009 r., sygn. akt II SA/Gd 846/08, LEX nr 529918.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga jest uzasadniona.

Sąd zauważa, że organ odwoławczy po otrzymaniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w pierwszej kolejności musi zbadać, czy w sprawie w ogóle doszło do skutecznego uruchomienia terminu z art. 129 § 2 Kpa, o przywrócenie którego strona wnosi. Możliwość skorzystania z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania służy bowiem stronie, której doręczono kwestionowaną decyzję (por. wyrok NSA z dnia 24 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 1762/09, LEX nr 746776).

Z treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Minister Infrastruktury uznał, iż kwestionowana przez skarżącego decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] została doręczona zgodnie z zasadami doręczania przewidzianymi w art. 44 Kpa.

Zdaniem Sądu, stanowisko zaprezentowane przez organ odwoławczy nie jest prawidłowe. Należy wskazać, że tzw. doręczenie zastępcze przez pocztę jest skuteczne wówczas, gdy zostało dokonane przez doręczyciela zgodnie z wymogami określonymi w art. 44 Kpa. Przepis ten przewiduje, że, po pierwsze - art. 44 § 1 stosuje się tylko w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 Kpa; po drugie - przepis ten wymaga aby zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w określonej placówce pocztowej umieścić w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata; po trzecie - w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia.

W ocenie Sądu znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru kwestionowanej decyzji nie spełnia wszystkich wymogów warunkujących prawidłowość doręczenia tej decyzji w trybie art. 44 Kpa. Z dowodu doręczenia nie wynika bowiem dlaczego nie było możliwości skorzystania przez doręczyciela z doręczenia bezpośredniego (art. 42 Kpa), czy też z doręczenia przez osobę trzecią (art. 43 Kpa). W punkcie 6 dowodu doręczenia nie wskazano bowiem z jakiego powodu doręczyciel nie doręczył przesyłki adresatowi, w szczególności że powodem takim była nieobecność adresata bądź jego domownika. Uszło uwadze Ministra, że w niniejszej sprawie nie został zachowany termin 7 – dniowy gwarantujący adresatowi możliwość odbioru pierwszego zawiadomienia o pozostawieniu pisma. Z analizy dat pierwszego i drugiego "awizo" wynika, że drugie zawiadomienie o pozostawieniu pisma złożono w ostatnim (siódmym) dniu biegu terminu, o którym mowa § 2 art. 44 Kpa. Ponadto z dowodu doręczenia nie sposób odczytać, w którym miejscu doręczyciel umieścił zawiadomienie o pozostawieniu pisma.

Wobec tego rację należało przyznać skarżącemu, że w niniejszej sprawie Minister błędnie uznał, że doręczenie pełnomocnikowi strony odpisu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] było skuteczne na gruncie art. 44 Kpa i w związku z tym zaistniała przesłanka uchybienia terminu, o której mowa w art. 58 § 1 Kpa.

Skoro zatem Minister Infrastruktury rozstrzygając wniosek M. D. dokonał błędnej oceny dowodu doręczenia w opisanym wyżej zakresie, to Sąd uznał, że organ odwoławczy wydając zaskarżone postanowienie naruszył przepisy art. 44 w zw. art. 58 § 1 Kpa, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W ponownie prowadzonym postępowaniu Minister Infrastruktury, mając na uwadze brak doręczenia odpisu kwestionowanej decyzji pełnomocnikowi skarżącego, umorzy jako bezprzedmiotowe postępowanie wywołane wnioskiem o przywrócenie terminu w oparciu o przepisy art. 105 § 1 w zw. z art. 126 i art. 58 § 1 Kpa.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.