Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 670/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2017-08-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 162 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Pietrasik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka Protokolant Starszy asystent sędziego Agnieszka Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2017r. sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości P. B. & E. Sp. z o.o. w B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. (obecnie: Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B.) z dnia [...] r. nr[...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2014r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. orzekł o zabezpieczeniu na majątku P. sp. z o.o. z siedzibą w B. zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do listopada 2013r., w przybliżonej kwocie [...]zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę w wysokości [...] zł.

Od powyższego rozstrzygnięcia Spółka wniosła odwołanie, w treści którego zawarła wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu podała, że ww. decyzja nie została doręczona na prawidłowy adres. Strona zapoznała się z treścią zaskarżonej decyzji w dniu [...] października 2014r. w siedzibie [...] Urzędu Skarbowego w B. przeglądając akta postępowania podatkowego. Strona zarzuciła, iż doręczenie zaskarżonej decyzji na adres siedziby Spółki było niezgodne z udzielonym pełnomocnictwem oraz z pismem wskazującym, że korespondencja winna być kierowana na adres pełnomocnika.

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania określonego w art. 223 § 2 pkt 1 O.p. W uzasadnieniu organ przywołał art. 162 § 1 i § 2 stwierdzając, że przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest możliwe jedynie w sytuacji, gdy strona spełni ustawowe wymogi, w tym uprawdopodobni, iż uchybienie nastąpiło bez jej winy. Organ wskazał, że decyzja Naczelnika o zabezpieczeniu na majątku Spółki zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług nadana została na adres siedziby Spółki, tj. B. ul. [...], przesyłką listową poleconą w dniu [...] lipca 2014r. Na kopercie przesyłki znajdują się adnotacje o dwukrotnym jej awizowaniu, pierwsza z dnia [...] lipca 2014r., druga z dnia [...] lipca 2014r. Przywołując art. 150 § 1 pkt 1 i § 2 O.p. organ podał, że z uwagi na upływ 14-dniowego terminu do odbioru przesyłki z Urzędu Pocztowego, decyzję tę uznano za doręczone w ostatnim dniu tego terminu, tj. w dniu [...] lipca 2014 r. Wobec powyższego stosownie do treści art. 223 § 2 pkt 1 O.p. 14-dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...] sierpnia 2014r. Natomiast odwołanie od przedmiotowej decyzji organu podatkowego, w którym zawarty został również wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia, Spółka wniosła pismem z dnia [...] października 2014r. nadanym w urzędzie pocztowym w dniu [...] października 2014r., a więc uchybiła terminowi wskazanemu w ww. przepisie. Dyrektor ustosunkowując się do zarzutu doręczenia ww. decyzji pod błędny adres przytoczył art. 151, art. 145 § 1 i § 2 oraz art. 137 § 3 O.p. wskazując, że z treści udzielonego pełnomocnictwa wynika, iż E. D. upoważniona została do reprezentowania skarżącej wyłącznie w sprawach związanych z prowadzeniem bieżących spraw księgowych, w szczególności do składania i podpisywania deklaracji podatkowych oraz odebrania zaświadczeń o nadaniu numeru NIP i NIP-UE. Zatem z uwagi na brak pełnomocnictwa do występowania w przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji zgodnie z art. 151 O.p. doręczył na adres lokalu jej siedziby sporną decyzję. Zatem nieistotne dla niniejszej sprawy pozostaje wskazanie przez Spółkę w piśmie z dnia [...] stycznia 2013r. adresu biura rachunkowego jako adresu do doręczeń. W ocenie organu odwoławczego okoliczności wskazane we wniosku nie pozwoliły na jego pozytywne rozpatrzenie, ponieważ nie wypełniają warunków określonych w art. 162 § 1 O.p. Strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od wskazanej w przedmiotowej sprawie decyzji organu pierwszej instancji, tym samym nie spełniła warunków określonych art. 162 § 1 O.p. poprzez wskazanie okoliczności uzasadniających przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

W skardze do Sądu pierwszej instancji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, zarzucając naruszenie art. 137 § 4 O.p., art. 145 § 2 O.p., art. 150 O.p., art. 162 § 1 O.p. oraz art. 169 § 1 i § 4 O.p. poprzez ich niezastosowanie lub błędną wykładnię. Wskazał, że w aktach sprawy znajdują się: pismo prezesa zarządu spółki z dnia [...] stycznia 2013r. (złożone w dniu [...] stycznia 2013r.) zawierające wniosek o przesyłanie wszelkiej korespondencji dla spółki na adres Biura Rachunkowego E. D.; pełnomocnictwo udzielone w dniu [...] stycznia 2013r. (złożone w dniu [...] stycznia 2013r.) przez prezesa zarządu spółki E. D. prowadzącej biuro rachunkowe, ul. [...], [...] B. do reprezentowania spółki we wskazanym tam zakresie. Skarżący stwierdził, że ww. dokumenty zostały złożone przez prezesa zarządu spółki ze względu na to, że miał on świadomość, iż pod adresem rejestrowym korespondencja nie jest odbierana regularnie. Prezes zarządu, wykazując się należytą starannością, złożył w urzędzie skarbowym pisma wskazujące adres do doręczeń. W ocenie skarżącego zatem doręczenie zaskarżonej decyzji na adres siedziby spółki było niezgodne z udzielonym pełnomocnictwem z dnia [...] stycznia 2013r. E. D. prowadzącej biuro rachunkowe oraz z treścią pisma z dnia [...] stycznia 2013r. o kierowanie korespondencji na adres pełnomocnika. Zdaniem skarżącego, biorąc pod uwagę art. 145 § 2 O.p. i doręczenie decyzji na adres inny, niż wskazany w treści wymienionych dokumentów, uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy spółki. Tym samym wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania był zasadny.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację.

Wyrokiem z dnia 14 lipca 2015r., sygn. akt I SA/Bd 209/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] grudnia 2014r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania przez Syndyka masy upadłości P. sp. z o.o. z siedzibą w B.. W ocenie Sądu w sprawie doszło do naruszenia art. 187 § 1 O.p i art. 191 O.p. Sąd uznał, że decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie miał charakter pisma z dnia [...] stycznia 2013r., albowiem skuteczne złożenie go w postępowaniu dawałoby podstawy do uznania, że właściwy dla doręczeń byłby wskazany przez spółkę adres, a organ odwoławczy nie ustalił tych okoliczności, traktując sporny dokument jako nieistotny dla rozstrzygnięcia. Sąd nakazał aby przy ponownym rozstrzygnięciu sprawy, organ odwoławczy ustalił okoliczności złożenia przez spółkę Naczelnikowi [...] Urzędu Skarbowego w B. pisma z dnia [...] stycznia 2013r. Szczególnie, czy wiązało się ono z jakimś konkretnym postępowaniem, czy pozostawało ono w jakiś związku z postępowaniem, w którym wydana została decyzja o zabezpieczeniu. Istotne dla Sądu pierwszej instancji było ustalenie, czy w sprawie wymiarowej, która była podstawą do stosowania zabezpieczenia, korzystano z adresu doręczeń lub kontaktu ze spółką pod adresem E. D., jak zarzucał to skarżący oraz czy organ prowadził jakąś korespondencję ze spółką wyjaśniającą cel złożenia pisma, jak również, czy spółka taki adres złożyła do akt rejestrowych.

Rozpoznając wniesioną przez organ podatkowy skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2017r., sygn. akt I FSK 2245/15 uchylił zaskarżony wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Zdaniem NSA ustalenia okoliczności jak i celu złożenia pisma z dnia 14 stycznia 2013r. przez spółkę nie miały znaczenia dla postępowania podatkowego, a prawidłowym adresem do doręczenia przedmiotowej decyzji był adres siedziby spółki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Na wstępie należy zauważyć, że na podstawie art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2016r. poz. 718) dalej: "p.p.s.a." sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Rozpatrując ponownie sprawę wojewódzki sąd administracyjny związany jest zarówno wykładnią prawa dokonaną przez sąd kasacyjny, jak również wyrażonymi w orzeczeniu tego sądu ocenami prawnymi i wskazaniami co do dalszego postępowania.

Przechodząc do ponownego rozpoznania sprawy wskazać należy, że stosownie do treści art. 223 § 2 pkt 1 O.p. odwołanie od decyzji organu wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Zasadą wynikającą z art. 145 § 1 O.p. jest, doręczanie pism stronie postępowania, jednakże jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się temu pełnomocnikowi. Przepis ten nie dopuszcza żadnych wyjątków i zgodnie z przyjętą zasadą oficjalności doręczeń obarcza organy prowadzące postępowanie obowiązkiem doręczania wszystkich pism procesowych ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi (art. 145 § 2 O.p.). Zgodnie z art. 151 O.p. osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Przepisy art. 146, art. 148 § 2 pkt 1 oraz art. 150 stosuje się odpowiednio. Zgodnie z treścią przepisu art. 150 § 1 pkt 1 O.p., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149 poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę. W myśl natomiast art. 150 § 2 ww. ustawy zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.

Wskazać należy, że w razie uchybienia przez stronę terminu organ zgodnie z art. 162 § 1 O.p. przywraca termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli ten uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin (art. 162 § 2 O.p.). Zatem przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest możliwe jedynie w sytuacji, gdy strona spełni ww. wymogi, w tym uprawdopodobni, iż uchybienie nastąpiło bez jej winy. O braku winy można mówić, jeśli uchybienie terminu nastąpiło z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia oraz nie nastąpiło w tym zakresie żadne niedbalstwo lub brak staranności ze strony podatnika. A więc przyczyną niedochowania terminu jest zdarzenie, którego strona nie wywołała i któremu nie mogła zapobiec, ani też którego nie mogła przezwyciężyć.

Przenosząc powyższe rozważania teoretyczne na grunt rozpoznawanej sprawy zauważyć należało, że strona brak winy w uchybieniu terminowi uzasadnia niewłaściwym doręczeniem decyzji. Zatem kluczową dla sprawy okazała się ocena czy pismo z dnia [...] stycznia 2013r. ustanawiało pełnomocnika spółki a tym samym w sprawie należało korespondencję skierować na adres pełnomocnika jako adres właściwy do doręczeń a nie jak to uczynił organ podatkowy pierwszej instancji na adres siedziby spółki. W wydanym w sprawie wyroku Naczelny Sąd Administracyjny przesądził, że z treści ww. pisma spółki wynika, iż został w nim wskazany adres do doręczeń jedynie na potrzeby rozliczeń dokonywanych przez biuro rachunkowe. P. to nie zawierało informacji o zmianie adresu siedziby spółki czy też zmianie miejsca prowadzenia działalności, a wręcz przeciwnie nadal wskazywany był adres siedziby spółki w B. przy ul. [...]. Tym samym, zdaniem sądu obecnie rozpoznającego sprawę, brak jest podstaw do uznania, iż decyzja z dnia [...] lipca 2014r. w przedmiocie zabezpieczenia winna być skierowana na adres biura rachunkowego. Prawidłowym bowiem adresem do doręczenia przedmiotowej decyzji był adres siedziby spółki. W związku z tym organ prawidłowo uznał, że przesyłka została doręczona stronie w trybie art. 150 O.p. w dniu [...] lipca 2014r. (po dwukrotnym awizowaniu w dniach [...] i [...] lipca 2014r.), a wnosząc pismem z dnia [...] października 2014r. (nadanym w tym samym dniu) odwołanie od tej decyzji uchybiła 14 – dniowemu terminowi do jego wniesienia wynikającemu z art. 223 § 2 pkt 1 O.p. Zatem wskazywane we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania okoliczności nie wypełniły przesłanek o których mowa w art. 162 § 1 O.p. Strona bowiem nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] lipca 2014r.

Mając na uwadze powyższe Sąd oddalił skargę jako niezasadną

na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.