Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 335/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2017-09-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 32 ust. 1 pkt 1, art. 35 ust. 1 i 3,
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 72 ust. 1 pkt 1, art. 59 ust. 1, art. 61, art. 63, art. 60
journal: Dz.U. 2017 poz 1405
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko.
article: art. 7, art. 77, art.107 par. 3, par. 10
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 135
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański (spr.), Asesor WSA Agnieszka Banach, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2017r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewody z dnia 4 stycznia 2017r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewody na rzecz A. K. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [... r., znak: [...] , Wojewoda Lubelski po rozpatrzeniu odwołania A. K. na podstawie art. 104 § 1 i 2, art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane utrzymał w mocy decyzję wydaną z up. Prezydenta Miasta Lublin z dnia 18 listopada 2016 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą "[...] " Sp. z o.o. w W. pozwolenia na budowę antenowej konstrukcji wsporczej o wysokości 18 m wraz z instalacją radiokomunikacyjną złożoną z trzech anten sektorowych pracujących w paśmie o częstotliwościach 800 i 2600 MHz, trzech anten sektorowych pracujących w paśmie o częstotliwościach 900, 1800, 2100 MHz oraz trzech anten radioliniowych i instalację elektryczną, na dachu budynku zlokalizowanego na działce nr ew. [...] (obr. 30 ark. 10) położonej przy ul. J. 22 w Lublinie.

W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że w złożonym odwołaniu od powyższej decyzji organu I instancji A. K. podniosła zarzut, że zaskarżona decyzja oprócz zawartego w sentencji rozstrzygnięcia zawiera również rozstrzygnięcie w przedmiocie uwarunkowań środowiskowych. Zarzuciła również, że w zaskarżonej decyzji podano jedynie, bez wskazania podstawy prawnej, że przedsięwzięcie planowane przez [...] nie wymaga decyzji w przedmiocie uwarunkowań środowiskowych. Nie wskazano, czy ocena oddziaływania inwestycji na środowisko dokonana została z uwzględnieniem opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz opinii organu Inspekcji Sanitarnej. Nie wyjaśniono również, czy opinia organu ochrony środowiska będąca podstawą rozstrzygnięcia sprawy była postanowieniem stwierdzającym brak obowiązku przeprowadzenia oceny środowiskowej, czy decyzją stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Strona zauważyła, że w kontekście zastosowanych w sprawie przepisów i dotychczas zgromadzonych dowodów rażącym naruszeniem art. 107 § 3 kpa jest jednozdaniowe wyjaśnienie, iż w przypadku projektowanej stacji bazowej wartości dopuszczalne promieniowania elektromagnetycznego w miejscach dostępnych dla ludności nie zostaną przekroczone. Jak twierdzi strona odwołująca, jest to cytat z dokumentacji inwestora, a ona powinna być przedmiotem weryfikacji - dowodowego ustalenia jej poprawności i rzetelności. W odwołaniu zauważyła, że w dwóch wnioskach dowodowych strony postępowania podważyły metodologię badań firmy [...] sp. z o. o. W zaskarżonej decyzji organ podał, że powyższy przepis nie jest podstawą prawną wyjaśnienia stanu faktycznego, a pomiary poziomów pól elektromagnetycznych będą wykonane po rozpoczęciu użytkowania instalacji i weryfikować je będzie wojewódzki inspektor ochrony środowiska i wojewódzki inspektor sanitarny. Tym samym organ uchyla się od oceny przyjętych za dowód dokumentów prywatnych inwestora, choćby w kontekście ust. 3, ust. 7, ust. 8. ust. 9 ust. 22 i 23 oraz ust. 26 i 27 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 3.10.2003 r. Takie zaniechanie skutkuje naruszeniem prawa materialnego poprzez istotne naruszenia proceduralne.

A. K. zakwestionowała również interpretację przepisów ustawy Prawo budowlane, z której to interpretacji wynika, że w niniejszej sprawie inwestor miał jedynie uprawnienie do wnioskowania o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Autorka odwołania stwierdziła, że organ pominął treść art. 29 ust. 3, uznając, że projektowana inwestycja mogła być prowadzona na podstawie zgłoszenia budowy (z pominięciem przez Prezydenta Miasta Lublin wniosków pokontrolnych Najwyższej Izby Kontroli dotyczących kwalifikacji budowy stacji bazowych jako przedsięwzięć wymagających oceny oddziaływania na środowisko).

Kwestionowana w odwołaniu była również, jako dowolna i niezgodna ze stanem faktycznym i prawnym, ocena, że teren nieruchomości i budynek, na którym posadowiona ma być budowla stacji, jest terenem urządzeń telekomunikacyjnych. Podnoszone zostały przez odwołującą wątpliwości co do wywiązania się z obowiązku zapewnienia przez organ czynnego udziału w każdym stadium postępowania i odnośnie zawiadomienia o wszczęciu oraz oddalenia wniosków dowodowych. Jak zaznaczyła strona odwołująca, w uzasadnieniu decyzji (właściwie dwóch decyzji: środowiskowej i budowlanej) organ nie wyjaśnił powodów oddalenia wniosków dowodowych i jego podstaw prawnych, pomimo wyraźnie wskazanego w art. 78 kpa obowiązku przeprowadzenia istotnych dowodów. Podniesiona została także okoliczność wydania decyzji w wyniku postępowania dotkniętego wadliwością wskazaną w art. 145 § 1 pkt 3 kpa, bowiem zdaniem skarżącej, pracownik podpisujący pismo z dnia 2 czerwca 2016 r. nadal brał udział w postępowaniu pomimo obowiązku wyłączenia go od udziału w postępowaniu na podstawie art. 24 § 3 kpa. Zdaniem A. K., w związku z prowadzeniem postępowania z naruszeniem art. 10 § 1 kpa organ powinien w uzasadnieniu decyzji zawrzeć nie tylko sformułowania i oceny zawarte w dokumentach złożonych przez inwestora, ale dokonać własnej oceny treści tych dokumentów. Kończąc, odwołująca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i odmowę zatwierdzenia projektu budowlanego oraz wydania pozwolenia na budowę lub o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Odwołanie J. K. było powieleniem odwołania A. K..

W odwołaniu K. J. zarzuciła naruszenie norm postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 kpa w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, oraz wydanie decyzji z naruszeniem właściwych norm prawa materialnego tj. art. 80 kpa oraz § 3 ust. 2 pkt 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. Zdaniem odwołującej się podstawowym zagadnieniem, jakie organ powinien był rozstrzygnąć w trakcie niniejszego postępowania, było ustalenie czy inwestycja należy do przedsięwzięć wskazanych w przepisach ww. rozporządzenia. Organ, wydając decyzję na pozwolenie na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, powinien zasięgnąć opinii niezależnego eksperta co do szkodliwości inwestycji na środowisko, nie ograniczając się do dokumentów, opinii, parametrów złożonych przez wnioskodawcę. W odwołaniu skarżąca stwierdziła, że co prawda w sprawozdaniu z badań pól elektromagnetycznych, złożonym przez wnioskodawcę, została wykonana analiza porównawcza - wyznaczono miejsca, w których podczas wykonywania pomiarów natężenia pola elektromagnetycznego mogą występować pola elektromagnetyczne o poziomach zbliżonych do poziomów dopuszczalnych, a obiektem badań była stacja bazowa sieci komórkowej "[...] " Sp. z o.o., oraz istniejąca stacja bazowa P., zlokalizowana na tym samym dachu budynku, to jednak nie zostały wzięte pod uwagę inne stacje bazowe, znajdujące się w okolicy tj. stacja bazowa przy ul. [...]. Skarżąca stwierdziła, że zasadnym jest ponowne sprawozdanie z badań pól elektromagnetycznych, przez niezależnego eksperta, z uwzględnieniem wszystkich ww. stacji telefonii komórkowych. Zaznaczyła, że w aktach sprawy brak jest badań już istniejącej gęstości promieniowania elektromagnetycznego wykonanych w obszarze oddziaływania inwestycji. Dlatego też nie ma rzetelnych informacji, czy po wykonaniu inwestycji zostanie dotrzymany warunek wynikający z § 2 pkt 2 ww. rozporządzenia.

Ponadto podniesiona została w odwołaniu kwestia naruszenia przez zaskarżoną decyzję obowiązku wynikającego z art. 77 kpa poprzez niekompletność dokumentacji zamieszczonej przez inwestora i w związku z tym brak reakcji organu na te zasadnicze braki. Dalej przytoczony został § 3 ust. 1 pkt 8f ww. rozporządzenia oraz analiza dokumentacji kwalifikującej instalację radiokomunikacyjną pod względem oddziaływania na środowisko z ostatecznym stwierdzeniem, że organ nie kwalifikując planowanej inwestycji do przedsięwzięć, które mogą znacząco oddziaływać na środowisko, oparł swoje rozstrzygnięcie w tym zakresie wyłącznie na przedstawionym przez inwestora opracowaniu "Kwalifikacja przedsięwzięcia stacji bazowej", nie poddając go badaniu i własnej ocenie. Nie ocenił także stanu faktycznego w aspekcie poruszonym w § 3 ust. 2 pkt 3) rozporządzenia.

W dalszej części odwołania podniesiono, że zaskarżona decyzja jest wadliwa również z punktu widzenia nieprawidłowego określenia stron postępowania. Zdaniem skarżącej, stroną niniejszego postępowania administracyjnego winni być zatem wszyscy właściciele nieruchomości znajdujących się w strefie oddziaływania projektowanej stacji bazowej, w tym także właściciele bloków mieszkalnych i domów jednorodzinnych znajdujących się w odległości pomiędzy 200 a 300 m od stacji bazowej, a po zsumowaniu parametrów stacji "[...] " i ww. stacji położonych w bliskiej odległości, także i właścicieli dalej położonych nieruchomości. K. S. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zmianę poprzez nie zatwierdzenie projektu budowlanego i nie udzielenie pozwolenia na budowę lub o uchylenie decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ

I instancji w celu przeprowadzenia postępowania uzupełniającego.

Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym Wojewoda ustalił, że w celu dokładnego wyjaśnienia zagadnień związanych z zachowaniem wymagań dotyczących ochrony środowiska w związku z budową stacji bazowej telefonii komórkowej na dachu budynku przy ul. J. 22 w Lublinie, organ administracji architektoniczno-budowlanej Urzędu Miasta Lublin, z uwagi na skomplikowany charakter sprawy, w ramach struktury organizacyjnej tego samego organu, zwrócił się z prośbą o informację do służb ochrony środowiska tamt. urzędu, pod względem oceny kompletności dokumentów oraz czy stacja bazowa o parametrach określonych w przez inwestora zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco bądź potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, w rozumieniu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których wymagane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia.

Pismem z 28 października 2016 r. Wydział Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Lublin poinformował, że przy zachowaniu parametrów podanych w dokumentacji, w oparciu o obowiązujące przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko. Jak wynika z akt sprawy, przedmiotowe stanowisko zostało podjęte na podstawie opracowania pt. "Kwalifikacja instalacji radiokomunikacyjnej pod względem oddziaływania na środowisko w oparciu o Rozporządzenie Rady Ministrów z dn. 9 listopada 2010r., Dz. U. Nr 213, poz. 1397", sporządzonego w kwietniu 2016 r. przez mgr inż. Urszulę Kądziela (spec. systemów ochrony atmosfery). W kwalifikacji wskazano podstawy prawne opracowania, opis przedsięwzięcia, z którego wynika, że zapisy w rozporządzeniu uwzględniają równoważną moc promieniowaną izotropowo w osi głównej wiązki promieniowania z wyłączeniem radiolinii, w związku z czym opracowanie uwzględnia jedynie anteny sektorowe, tj. anteny typu Huawei zainstalowane na sektorach 5°, 120°, 238°, wyniki obliczeń oraz wnioski, z których wynika, że instalacja radiokomunikacyjna nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a zatem nie ma obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Miejsca dostępne dla ludności nie występują w osi głównej promieniowania anten sektorowych. Dołączone jest także "Sprawozdanie z badań pól elektromagnetycznych" wykonane przez firmę "[...] " Laboratorium [...]", którą sporządzili i sprawdzili specjaliści ds. badań środowiska pracy i środowiska ogólnego inż. M. N. i mgr inż. A. S. (autoryzacja: mgr inż. S. O.). Obiektem badań była projektowana stacja bazowa telefonii komórkowej sieci [...] sp. z o.o. LOD1024F, składająca się z anten zainstalowanych na wysokości 34,10 m n.p.t. na antenowej konstrukcji wsporczej znajdującej się na dachu budynku o wysokości 17,90 m oraz urządzeń nadawczo - odbiorczych, umieszczonych na poziomie dachu, a także istniejąca stacja bazowa P., zlokalizowana na tym samym dachu, składająca się z anten zainstalowanych na wysokości 30,00 m n.p.t. na antenowej konstrukcji wsporczej. W otoczeniu obiektu badań w promieniu 200 m nie znajdują się wzniesienia o wysokościach zbliżonych do wysokości zainstalowania anten. W otoczeniu obiektu badań występuje zabudowa mieszkalna. Dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych zostały w omawianym opracowaniu scharakteryzowane zgodnie z tabelą nr 5 załącznika 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. "Zakres częstotliwości pola elektromagnetycznego, dla którego określa się parametry fizyczne charakteryzujące oddziaływanie pól elektromagnetycznych na środowisko, dla miejsc dostępnych dla ludności oraz dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych, charakteryzowane przez dopuszczalne wartości parametrów fizycznych, dla miejsc dostępnych dla ludności", dopuszczalny poziom natężenia pola elektrycznego (składowa elektryczna) w badanym zakresie częstotliwości, wynosi 7 V/m. Po scharakteryzowaniu technicznym obiektu badań, po wynikach badań, sformułowano wnioski gdzie stwierdza się brak miejsc, w których podczas wykonywania pomiarów natężenia pola elektromagnetycznego mogą występować pola elektromagnetyczne o poziomach zbliżonych do poziomów dopuszczalnych. Metodologia opracowania wyników oraz rzetelność powyższych dokumentów, nie została zakwestionowana przez służby ochrony środowiska Urzędu Miasta Lublin, właściwe do zajmowania stanowiska w tego rodzaju sprawach. W trakcie prowadzonego postępowania nie przedstawiono żadnych innych wiarygodnych dokumentów podważających przyjęte parametry, założenia, stwierdzenia i wyprowadzone wnioski.

Zdaniem Wojewody brak jest także podstaw do nałożenia na uczestników procesu inwestycyjnego obowiązku dostarczenia dodatkowych odpowiednich ekspertyz, ponieważ nie stwierdzono wystąpienia uzasadnionych wątpliwości co do jakości przyjętych rozwiązań, a przedłożone i sprawdzone przez Wydział Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Lublin dokumenty, nie wymagają dodatkowych wiadomości specjalnych.

Wojewoda stwierdził, że skoro planowana inwestycja nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, to bezprzedmiotowe jest postępowanie prowadzone na mocy przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

Organ odwoławczy wskazał, że żaden przepis obowiązującego prawa nie wskazuje konieczności uzyskania, na etapie projektowania tego rodzaju inwestycji, opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Lublinie (którego właściwość określona jest w art. 131 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko) oraz opinii Inspekcji Sanitarnej (zakres działania w tym zakresie został wskazany w art. 3 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej).

Wojewoda zauważył, że strony skarżące podniosły w odwołaniach kwestię ewentualnego nakładania się wiązek promieniowania emitowanych przez poszczególne anteny oraz braku uwzględnienia innych stacji bazowych, znajdujących się w okolicy tj. stacji bazowej przy ul. J., ul. K. ul. P., ul. D. ul. B.. Zagadnienie to zostało wyjaśnione m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 2015 r. sygn. akt II SA/Po 898/13, w którym podniesiono, że "Możliwe jest istnienie kilku stacji bazowych na jednym terenie, ale do wszystkich tych stacji tytuł prawny musi posiadać ten sam podmiot, musi także tenże podmiot posiadać tytuł prawny do terenu, na którym znajdują się te stacje bazowe. Wówczas możliwe jest skumulowanie tych inwestycji".

W ocenie Wojewody trudno odnieść się do zarzutu związanego z interpretacją przepisów ustawy Prawo budowlane, w związku z kontrolą Najwyższej Izby Kontroli w Urzędzie Miasta Lublin, w zakresie kwalifikowania budowy stacji bazowych, bowiem zagadnienie to nie ma wpływu na orzeczenie w niniejszej sprawie. Wykonanie zaleceń z kontroli NIK nr [...] - "Postępowania administracyjne związane z budową i funkcjonowaniem, stacji bazowych telefonii komórkowej", niewątpliwie będzie przedmiotem właściwej oceny przez naczelny organ kontroli państwowej.

W niniejszej sprawie zakres postępowania został wskazany stosownym wnioskiem inwestora o pozwoleniu na budowę i określony zaskarżoną decyzją organu I instancji, mocą której udzielił pozwolenia na budowę oraz zatwierdził projekt budowlany i ten stan prawny podlega ocenie w postępowaniu prowadzonym przez organ odwoławczy. Faktem jest, że zgodnie z art. 30 ust. 1 a ustawy Prawo budowlane, "Inwestor zamiast dokonania zgłoszenia dotyczącego robót budowlanych, o których mowa w ust. 1, może wystąpić z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę", natomiast art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b cytowanej ustawy stanowi, że "Zgłoszenia właściwemu organowi wymaga, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 3 i 4: budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m i wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu: urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych".

Poruszana przez strony kwestia dowolności i niezgodności ze stanem faktycznym i prawnym oceny, że teren nieruchomości i budynek na którym posadowiona ma być stacja jest terenem urządzeń telekomunikacyjnych, rozstrzyga przepis art. 4 ustawy z dnia 23 marca 2003 r., o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nie budzi, zdaniem organu, wątpliwości fakt, że omawiana inwestycja zaliczana jest do inwestycji celu publicznego i jak zaznaczył organ I-ej instancji, podlega ochronie wynikającej z art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych. Działka o nr ewid. [...] , na której zlokalizowany jest budynek, na którym projektuje się przedmiotową stację bazową, położona jest na terenie, który zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Lublin, obejmującego południowo - zachodni obszar miasta, zawarty między [...], uchwalony uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w Lublinie, oznaczony jest symbolem IT 10 - tereny urządzeń telekomunikacji i w niewielkiej części (narożnik południowo - wschodni działki), na obszarze oznaczonym M 2 - tereny mieszkaniowe.

Ponadto, zgodnie z wyrysem i wypisem z omawianego planu, działka znajduje się w następujących strefach polityki przestrzennej:

Strefa Rekultywacji i Kontynuacji Tradycji SRiK 4 (§ 69),

Strefa miejska - Y 2 (§ 72),

Strefa koncentracji usług o charakterze dzielnicowym - Y 2B (§ 74),

Strefa ochrony zrealizowanych osiedli mieszkaniowych budownictwa wielorodzinnego przed dogęszczaniem ich programem mieszkaniowym - V 1 (§ 75).

Organ odwołał się do treści § 61 planu zagospodarowania, gdzie stwierdzono m.in., że wyznacza się "tereny urządzeń telekomunikacji - IT 10" z przeznaczeniem gruntów pod istniejące automatyczne centrale telefoniczne i inne terenowe urządzenia telekomunikacyjne. Z kolei dla obszaru oznaczonego M 2- tereny mieszkaniowe, plan miejscowy przewiduje podstawowe przeznaczenie gruntów pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną wraz z usługami towarzyszącymi o intensywności zabudowy mieszkaniowej netto 0,7 - 1,2 liczonej w granicach bilansowanego terenu.

Została również przeprowadzona analiza pod względem możliwości wystąpienia utrudnień, wywołanych imisją pola elekromagnetycznego projektowanej stacji bazowej, w przyszłej zabudowie terenów sąsiednich, które jak wynika z planu miejscowego, w przeważającej części oznaczone są symbolem M 2 - tereny mieszkaniowe. Budynek na którym zaprojektowano stację, zlokalizowany jest w strefie ochrony zrealizowanych osiedli mieszkaniowych budownictwa wielorodzinnego przed dogęszczaniem ich programem mieszkaniowym, a ustalenia urbanistyczne planu zagospodarowania eliminują możliwość przyszłej zabudowy terenu w sposób kolidujący z rozkładem promieniowania elektromagnetycznego o wartościach przekraczających wymagane normy.

Brak jest również, w ocenie Wojewody, podstaw do zakwestionowania sposobu ustalenia stron postępowania. Projektant określił obszar oddziaływania obiektu na podstawie oddziaływania sześciu anten sektorowych oraz trzech radioliniowych, dla których wyznaczony został sumaryczny zasięg przewidywanych obszarów pola o poziomach wyższych niż 0,1 W/m2, występujących na wysokości zawieszenia przedmiotowych anten (H = 31,10 m n.op.t.) i wskazał działki, nad którymi występuje wspomniane pole. Właściciele nieruchomości oznaczonych numerami geodezyjnymi ustaleni zostali na podstawie informacji z rejestru gruntów.

Strony postępowania, zawiadomieniem z dnia 25 października 2016 r., zostały poinformowane o wszczęciu postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia [...] sp. z o.o. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej na dachu budynku położonego na działce nr ewid. [...] (obr 30 ark. 10) przy ul. J. w Lublinie, i możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz możliwości wniesienia dowodów, uwag i zastrzeżeń. Spełniony zatem został wymóg określony w art. 10 § 1 kpa.

Brak jest także podstaw do zakwestionowania prowadzonego postępowania pod względem wystąpienia przesłanek skutkujących koniecznością wyłączenia pracownika od udziału w postępowaniu. Zajęcie przez pracownika organu środowiskowego stanowiska w piśmie z dnia 2 czerwca 2016 r., nie może wywoływać skutków prawnych dla rozpatrywanego postępowania związanych z posądzeniem o stronniczość pracownika, bowiem nastąpiło ono przed dniem wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę (data złożenia wniosku: 20 lipca 2016 r.), w odpowiedzi na indywidualne pismo inwestora z dnia 4 marca 2016 r. (uzupełnionego 17 maja 2016 r.).

Organ odwoławczy nie znalazł również podstaw do podważenia stanowiska organu I- ej instancji z uwagi na użytkowanie budynku, na którym ma powstać stacja bazowa telefonii komórkowej, jako szkoły. Faktem jest, że budynek jest położony na terenie urządzeń telekomunikacyjnych i takie jest podstawowe przeznaczenie nieruchomości wynikające z ustaleń urbanistycznych, determinujące sposób wykorzystania na cele inwestycyjne.

Inwestor złożył stosowne, wymagane dokumenty niezbędne do rozpatrzenia wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę, łącznie z oświadczeniem o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością, wskazując w nim dokument (umowa najmu z dnia 21 marca 2016r.), który uprawnia do jego przedłożenia.

Ponieważ do organu Ii-ej instancji wpłynęło odwołanie A. K. wraz z informacją, że inwestor podjął prace budowlane na podstawie nieostatecznej decyzji udzielającej pozwolenia na budowę stacji bazowej na dachu budynku szkoły przy ul. J. 22 w Lublinie, pismem z dnia 19 grudnia zwrócono się do służb nadzoru budowlanego miasta Lublin z prośbą o przeprowadzenie kontroli celem potwierdzenia tej informacji. W odpowiedzi na powyższą prośbę, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego miasta Lublin, po przeprowadzeniu kontroli w dniu 20 grudnia 2016 r., pismem z dnia 22 grudnia 2016 r. nie potwierdził faktu prowadzenia robót budowlanych na budowie przedmiotowej stacji bazowej telefonii komórkowej.

W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze A. K. wniosła o uchylenie decyzji z 4 stycznia 2017 r. oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając:

1. naruszenie art. 7, 77, 80 kpa poprzez:

a) błędne i niedopuszczalne ustalenie, że inwestycja objęta skarżonym pozwoleniem na budowę nie wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, które to ustalenie zostało dokonane przez organ do tego nie uprawniony, a nadto przed wszczęciem postępowania administracyjnego dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, gdyż oparto się w tym zakresie na ustaleniach służb ochrony środowiska Urzędu Miasta Lublina, a nie powołanego do tego organu na podstawie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, który to organ, gdyby stwierdził brak obowiązku dla inwestycji wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko, to umorzyłby we właściwym trybie prowadzone postępowanie w tym zakresie;

b) pominięcie okoliczności związanej z tym, iż budynek na którym ma być realizowana inwestycja objęta skarżonym pozwoleniem na budowę, jest wykorzystywany od kilku lat na cele oświatowe, gdyż w budynku prowadzona jest niepubliczna szkoła podstawowa i gimnazjum, posiadające uprawnienia szkół publicznych i dotowanej przez Prezydenta Miasta Lublina, który zatwierdzi również zmianę sposobu użytkowania tego obiektu, co powinno być przeanalizowane i wzięte pod uwagę przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej;

c) błędne uznanie, iż dla okoliczności związanej z potrzebą przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko oraz uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach inwestycji nie ma znaczenia to, że w bezpośrednim sąsiedztwie realizowanej inwestycji objętej skarżoną decyzją o pozwoleniu na budowę znajdują się inne anteny (na budynku szkoły znajdują się anteny stanowiące własność firmy P.) oraz inne stacje bazowe (przy u. [...]), które to anteny oraz stacje bazowe wpływają na nakładanie się wiązek promieniowania emitowanych przez poszczególne anteny i stacje bazowe, a okoliczność ta powinna mieć znaczenie przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę winna zostać wyjaśniona i zbadana przez organ I instancji, właśnie pod kątem oddziaływania inwestycji na środowisko,

2) naruszenie art. 8,10, 35 § 1 i art. 78 § 1 kpa poprzez:

a) prowadzenie postępowania przed Urzędem Miasta Lublina - Wydział Ochrony Środowiska w przedmiocie ustalenia czy inwestycja objęta skarżoną decyzją o pozwoleniu na budowę podlega obowiązkowi uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko bez udziału skarżącej,

b) prowadzenie postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę w sposób, który nie zapewnił wszystkim stronom możliwości pełnego czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu, gdyż organ powiadomił skarżącą o wszczętym w dniu 26 lipca 2016 r. postępowaniu administracyjnym o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę dopiero pismem z dnia 25 października 2016 r. i wyznaczył jej tylko 7-dniowy termin do zaznajomienia się z aktami sprawy, których objętość, a także skomplikowany charakter sprawy, uniemożliwiał skarżącej pełne skorzystanie z przysługującego jej prawa do czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, a nadto skarżąca nie miała w ogóle zapewnionego czynnego udziału w sprawie w okresie od dnia jego wszczęcia do dnia otrzymania pisma z dnia 25 października 2016 r., w którym to okresie przeprowadzane zostały wszystkie czynności w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego, które doprowadziły do wydania decyzji merytorycznej w sprawie;

c) brak powiadomienia skarżącej oraz innych stron postępowania o zakończeniu prowadzonego postępowania administracyjnego w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia budowlanego, które to powiadomienie winno nastąpić przed wydaniem decyzji merytorycznej w sprawie aby umożliwić stronom czynny udział w prowadzonym postępowaniu administracyjnym na każdym jego etapie;

d) bezzasadny brak przeprowadzenia zawnioskowanych przez strony postępowania dowodów z oględzin nieruchomości oraz budynku, na którym ma być realizowana inwestycja oraz opinii biegłego specjalisty, które to czynności miały istotne znacznie w sprawie, bowiem oględziny potwierdziłyby fakt, że w budynku na którym ma być zrealizowana inwestycja prowadzone są szkoła podstawowa oraz gimnazjum dopuszczone do użytkowania i dotowane przez Prezydenta Miasta Lublina, a biegły specjalista mógłby zweryfikować dokumentację prywatną inwestora odnośnie braku obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz oceny oddziaływania na środowisko, która to dokumentacja została bezkrytycznie i bez jakiejkolwiek merytorycznej analizy przyjęta przez Organy I i II instancji wydające decyzje w sprawie;

3) naruszenie art. 24 § 3 kpa poprzez błędne uznanie, iż brak było podstaw do wyłączenia pracownika organu I instancji, który wystosował pismo z dnia 2 czerwca 2016 r. do Inwestora ("[...] " Sp. z o.o.) o tym, że zamierzona przez niego inwestycja nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz przeprowadzenia oceny oddziaływania, a następnie ten sam pracownik na etapie postępowania administracyjnego o udzielenie pozwolenia na budowę uczestniczył w weryfikacji dokumentów przedkładanych przez inwestora w zakresie kwestii dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz ocenie oddziaływania inwestycji na środowisko, co jednoznacznie podważa bezstronność tego pracownika, który już w dniu 02 czerwca 2016 r. podjął decyzję w tym zakresie, a następnie w prowadzonym postępowaniu administracyjnym o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę miał weryfikować prawidłowość dokumentacji inwestora wykazującego brak obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, co stanowi wadliwość wskazaną w art. 145 § 1 pkt 3 kpa;

4) naruszenie art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko poprzez wydanie skarżonej decyzji o pozwoleniu na budowę bez przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, na skutek błędnego i dowolnego przyjęcia, że zamierzona inwestycja nie wymaga przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko na podstawie przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jej ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania środowisko;

5) naruszenie art. 80 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 82 ust. 1, 2 i 3 ustawy Prawo budowlane oraz w związku z art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy z do 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko i art. 17 pkt 1 kpa poprzez zawarte w decyzjach organu I i II instancji rozstrzygnięcie, że inwestycja nie wymaga wydania decyzji w przedmiocie uwarunkowań środowiskowych oraz oceny oddziaływania na środowisko, w tym poprzez uznanie w zaskarżonej decyzji, że postępowanie w tym przedmiocie zakończone być powinno decyzją umarzającą wobec bezprzedmiotowości postępowania o środowiskowych uwarunkowaniach inwestycji, które to rozstrzygnięcie powinno być wydane w innym postępowaniu administracyjnym przez inny powołany do tego organ;

6) naruszenie art. 4 ustawy Prawo budowlane poprzez brak oceny zgodności inwestycji z przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wskazanej również w art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, o którą to ocenę wnioskował inwestor wszczynając w marcu 2016 r. postępowanie, które powinno być zakończone zgodnie z art. 104 kpa i na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2001 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, co stanowić może o wadliwości wskazanej w art. 145 § 1 pkt 6 kpa, gdyż organ I instancji uznał, a organ II instancji to zaakceptował, że można prowadzić dwa odrębne postępowania administracyjne łącznie pomimo, że różny jest ich zakres przedmiotowy i podmiotowy, inna podstawa prawa i właściwość organów je kontrolujących, czym ograniczono uprawnienia stron tych postępowań.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Lubelski wniósł o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1369), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Zasadniczy problem jaki wyłonił się w niniejszej sprawie zaistniał na tle prawidłowości zastosowania przez organ architektoniczno-budowlany na etapie wydawania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dyspozycji przepisów art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1332), dalej jako "uPb", oraz art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1405), dalej jako u.i.ś. Zgodnie z pierwszym z tych przepisów pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego może być wydane po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Z kolei zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 1 u.i.ś. wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego oraz decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych - wydawanych na podstawie uPb.

W świetle treści art. 59 ust. 1 u.i.ś. obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, która – co do zasady – jest przeprowadzana w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 61 ust. 1 u.i.ś.), może mieć charakter obligatoryjny lub fakultatywny, w zależności od rodzaju zamierzonego przedsięwzięcia lub miejsca jego realizacji. W pierwszym przypadku nie ma wątpliwości, że ocena oddziaływania musi być przeprowadzona zawsze. W drugim przypadku ktoś musi określić, że taki obowiązek występuje. Polski ustawodawca przyjął w art. 63 ust. 1 u.i.ś., że powinno to nastąpić w formie postanowienia organu właściwego do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W celu ujednolicenia prowadzonego w tym zakresie postępowania w art. 63 ust. 1 ustawy wskazane zostały kryteria środowiskowe, jakimi powinien kierować się organ administracji nakładający obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Ponieważ jednak ocena ta może mieć charakter fakultatywny, w art. 63 ust. 2 ustawy określono, że obowiązek wydania postanowienia występuje również wtedy, gdy nie stwierdza się potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Pogląd taki znajduje swoje potwierdzenie w orzecznictwie, w którym przyjmuje się, że "Obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko może mieć charakter obligatoryjny wynikający z mocy prawa lub fakultatywny – właściwy organ określa, że taki obowiązek występuje, w formie postanowienia wydanego na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy z 2008 r. udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, określając jednocześnie zakres raportu. Postanowienie to organ podejmuje po zasięgnięciu opinii właściwych organów. Organ wydaje również postanowienie, jeżeli nie stwierdzi potrzeby przeprowadzenia oceny przedsięwzięcia na środowisko" (wyrok WSA Gorzowie Wlkp. z dnia 15 marca 2012 r., II SA/Go 71/12, LEX nr 1138493; por. też K. Gruszecki, "Udostępnianie informacji o środowisku i jego ochronie, udział społeczeństwa w ochronie środowiska oraz oceny oddziaływania na środowisko. Komentarz", Wyd. II, kom. do art. 61 i 63 u.i.ś.).

Rada Ministrów, wykonując delegację ustawową wynikającą z art. 60 u.i.ś., wydała w dniu 9 listopada 2010r. rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 71 ze zm.), dalej jako rozporządzenie z dnia 9 listopada 2010r., w którym określono rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz rodzaje przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Przedsięwzięcia zakwalifikowane do grupy znacząco mogących oddziaływać na środowisko wymagają obowiązkowego przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, natomiast te zaliczone do drugiej grupy mogą wymagać przeprowadzenia takiej oceny. Nie oznacza to jednak automatycznie, że ocena konkretnego przypadku nigdy nie będzie budziła wątpliwości co do jego kwalifikacji z punktu widzenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Kwalifikacja przedsięwzięcia dokonana przez podmiot zainteresowany jego realizacją może być wadliwa albo zmierzać do obejścia obowiązujących przepisów. Dlatego też w procesie orzekania o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (w szczególności w przypadkach gdy ma ona charakter fakultatywny) organ administracji będzie kierował się w głównej mierze zasadą przezorności.

W sytuacji przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko jest ona konkretyzowana przez postanowienia art. 63 ust. 1 u.i.ś., który określa, jakimi kryteriami powinien kierować się organ administracji przy nakładaniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (K. Gruszecki, j.w.).

Zgodnie z art. 35 ust. 1 uPb przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 u.i.ś. Z kolei według art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.

Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2012r., sygn. akt II OSK 521/11, opubl. Lex nr 2054584; wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 stycznia 2016r., sygn. akt II SA/Kr 1388/15, opubl. Lex nr 1976843, wyrok WSA w Krakowie z dnia 9 października 2012r., sygn. akt II SA/Kr 887/12, opubl. Lex nr 1235528, wyrok WSA w Lublinie z dnia 22 marca 2016r., sygn. akt II SA/Lu 776/15, opubl. Lex nr 2075253), w przypadku, gdy organ administracji architektoniczno-budowlanej dojdzie do przekonania, że realizacja inwestycji objętej wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę może być zaliczona do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko jest on uprawniony do domagania się od inwestora przedłożenia postanowienia, o jakim jest mowa w art. 63 ust. 2 u.i.ś. lub decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o jakiej mowa w art. 71 ust. 1 tej ustawy. Organ obowiązek ten może nałożyć na podstawie art. 35 ust. 1 w zw. z art. 35 ust. 3 uPb. Z przepisu art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego wynika obowiązek organu administracji architektoniczno-budowlanej zbadania zgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Jest zatem oczywiste, że w sytuacji powzięcia wątpliwości co do tego czy planowana inwestycja wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, czy też nie, organ administracji architektoniczno-budowlanej winien mieć prawo do zobowiązania inwestora do przedłożenia takiego postanowienia. Dodać należy, że według art. 63 ust. 2 ustawy postanowienie wydaje się również, jeżeli organ nie stwierdzi potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Przy czym postanowienia, o jakich jest mowa w art. 63 ust. 1 i ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku wydawane są na wniosek inwestora. W myśl art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych oraz decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części - wydawanych na podstawie Prawa budowlanego. Ustawodawca przesądził więc, że w sekwencji prawem wymaganych aktów administracyjnych decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach należy uzyskać przed wydaniem pozwolenia na budowę. Ponadto, w postępowaniu o pozwolenie na budowę organ ocenia zgodność projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, a więc musi mieć wiedzę czy w określonej sprawie decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagana. Jednym z warunków zgodnego z prawem wydania pozwolenia na budowę jest dołączenie przez wnioskodawcę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, o ile taka decyzja w świetle przepisów prawa jest wymagana. Organ administracji architektoniczno-budowalnej musi mieć możliwość oddziaływania na inwestora w celu wyegzekwowania aktów administracyjnych wymaganych przepisami prawa. Takim instrumentem jest powołany przepis art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego. Wydając pozwolenie na budowę bez uzyskania wymaganej prawem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdy była ona wymagana, organ administracji architektoniczno-budowlanej naraża się na zarzut istotnej wadliwości decyzji.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że po złożeniu wniosku o pozwolenie na budowę organ I instancji zwrócił się do Wydziału Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Lublin o udzielenie informacji m.in. na temat tego czy stacja bazowa o parametrach określonych przez inwestora zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco bądź potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010r. Następnie, po wskazaniu przez Wydział Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Lublin określonej dokumentacji uzupełniającej, Wydział Architektury

i Budownictwa Urzędu Miasta Lublin zażądał jej od inwestora, a ostatecznie pismem z dnia 28 października 2016r. Wydział Ochrony Środowiska udzielił pisemnej informacji, że dla planowanego przedsięwzięcia nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko.

W świetle poczynionych wyżej rozważań tego rodzaju sposób procedowania organu budzi zasadnicze zastrzeżenia. W sytuacji gdy organ powziął uzasadnioną wątpliwość co do tego, czy dana inwestycja może być zaliczona do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, organ ten winien był rozważyć nałożenie na inwestora – w trybie art. 35 ust. 3 uPb – obowiązku przedłożenia postanowienia, o jakim mowa w art. 63 ust. 2 u.i.ś. lub decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o jakiej mowa w art. 71 ust. 1 tej ustawy. Jak wyżej podniesiono, dla oceny, czy zachodzi konieczność uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i dokonania oceny oddziaływania na środowisko, został przewidziany stosowny tryb przed właściwym organem (art. 63 ust. 1 i 2 u.i.ś.). Zastosowanie tego trybu jest tym bardziej uzasadnione w sytuacji, gdy – jak w tym przypadku – ocena ta ma charakter skomplikowany, opiera się na elementach wiedzy specjalnej, wymaga zgromadzenia stosownej dokumentacji i jej analizy. Należy podzielić w tej sytuacji te zarzuty skargi, z których to zarzutów wynika, że wątpliwości musi budzić rozstrzygnięcie tak istotnej kwestii zwykłym pismem pomiędzy jednostkami organizacyjnymi organu, a następnie dokonywanie de facto samodzielnej oceny przedmiotowej kwestii przez organ architektoniczno-budowlany w wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę, przy wszystkich jej mankamentach,

o których będzie mowa poniżej.

Wątpliwości te są w niniejszym przypadku uzasadnione tym bardziej, że istotnie, jak zauważyła skarżąca, autorem pism kierowanych w toku postępowania przez Wydział Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Lublin do Wydziału Architektury i Budownictwa, w tym wspomnianego pisma z dnia 28 października 2016r., którym udzielono informacji o braku obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, była ta sama osoba, która uprzednio – jeszcze przed złożeniem wniosku o pozwolenie na budowę – udzieliła analogicznej informacji samemu inwestorowi (pismo z dnia 2 czerwca 2016r.). W tej sytuacji pojawiają się uzasadnione wątpliwości na ile obiektywnie ta osoba wypowiada się w toku postępowania w sytuacji gdy wcześniej zajęła już jednoznaczne stanowisko w tym samym przedmiocie. Z kolei organ architektoniczno-budowlany, jak wynika z zaskarżonej decyzji, wydając ją opierał się na informacji udzielonej przez Wydział Ochrony Środowiska. Taki sposób procedowania budzi zastrzeżenia przede wszystkim z punktu widzenia zasady przewidzianej w art. 8 kpa.

Niezależnie od powyższego należy podnieść, że organy obu instancji, dokonując we własnym zakresie oceny tego, czy zachodzi konieczność uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, dopuściły się naruszenia art. 7, 77

i 107 § 3 kpa. Jak się podnosi (por. wyrok NSA z dnia 7 sierpnia 2014r., sygn. akt II OSK 419/13, opubl. Lex 1582119) działanie organu dotyczące zakwalifikowania bądź też braku podstaw do zakwalifikowania danej inwestycji do przedsięwzięć mogących zawsze lub mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko – nie może sprowadzać się do powtórzenia stanowiska zawartego w kwalifikacji przedsięwzięcia złożonej przez inwestora. W niniejszym przypadku zaś postępowanie organów w zasadzie do tego się sprowadziło. Przytoczono mianowicie w decyzji treść opracowań przedłożonych przez inwestora stwierdzając, że metodologia opracowania wyników oraz rzetelność powołanych dokumentów nie została zakwestionowana przez służby ochrony środowiska Urzędu Miasta Lublin. Jak jednak podniesiono, Wydział Ochrony Środowiska zajął stanowisko w jednym piśmie, nie zawierającym żadnego uzasadnienia. Odnosząc się natomiast do zarzutu ewentualnego nakładania się wiązek promieniowania emitowanych przez poszczególne anteny oraz braku uwzględnienia innych stacji bazowych znajdujących się w okolicy organ odwoławczy powołał się na stanowisko, z którego wynika, że możliwe jest istnienie kilku stacji bazowych na jednym terenie, ale do wszystkich tych stacji tytuł prawny musi posiadać ten sam podmiot, musi także tenże podmiot posiadać tytuł prawny do terenu, na którym znajdują się te stacje bazowe. Wówczas możliwe jest skumulowanie tych inwestycji. Argument ten nie rozstrzyga jednak przede wszystkim problemu wynikającego ze stosowania § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010r. Zgodnie z tym przepisem do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1; przy czym przez planowane przedsięwzięcie rozumie się w tym przypadku przedsięwzięcie, w stosunku do którego zostało wszczęte postępowanie w sprawie wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, lub dokonano zgłoszenia, o którym mowa w art. 72 ust. 1a tej ustawy. Otóż materiał dowodowy zebrany w sprawie winien dawać odpowiedź na pytanie, czy w sprawie tej może znaleźć zastosowanie w/w przepis i w tym zakresie w uzasadnieniu decyzji winny znaleźć się stosowne ustalenia i rozważania. W niniejszym przypadku w uzasadnieniu decyzji zarówno organu I, jak i II instancji, takiego odniesienia brak. Organ I instancji odwołał się do treści przepisu § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010r. W przepisie tym jest mowa o wyznaczaniu równoważnej mocy promieniowania izotropowo dla pojedynczej anteny. Natomiast przepis § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia (przewidujący sumowanie parametrów planowanego przedsięwzięcia i parametrów realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju) wchodzi w grę, gdy planowane przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko nie osiąga progów określonych w ustępie 1 § 3 rozporządzenia. Z kolei w uzasadnieniu decyzji zaskarżonej odwołano się do opracowań przedłożonych przez inwestora, z których nie wynika jednak w sposób jasny i jednoznaczny, ani też nie tłumaczy tego organ w uzasadnieniu decyzji, czy poszczególne projektowane anteny, a także istniejącą już na tym samym obiekcie antenę firmy P., badano pod kątem przesłanek przewidzianych w powoływanym § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia, tj. po zsumowaniu parametrów przedsięwzięcia realizowanego i istniejącego. W opracowaniu pt. "Analiza środowiskowa" stwierdza się natomiast, że "obliczenia wykonane zostały dla każdego niezależnego źródła promieniowania", co może sugerować, że nie dokonano sprawdzenia, o jakim wyżej mowa. Należy przy tym zauważyć

– w kontekście zarzutu skargi dotyczącego badania kumulacji promieniowania wszystkich anten znajdujących się w okolicy – że w przepisie § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 9 lutego 2010r. mowa jest o przedsięwzięciach tego samego rodzaju znajdujących się "na terenie jednego zakładu lub obiektu".

Dodatkowo, jak słusznie podnosi skarżąca, została ona zawiadomiona o wszczęciu postępowania, podobnie zresztą jak pozostałe jego strony, dopiero pismem z dnia 25 października 2016r., podczas gdy wniosek o wydanie pozwolenia na budowę został złożony w dniu 20 lipca 2016r., a w międzyczasie podjęto szereg czynności związanych właśnie z oceną, czy wymagane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w tym również np. wydano postanowienie w trybie art. 35 ust. 3 uPb. Tymczasem obowiązek zapewnienia stronom możliwości realizacji prawa czynnego udziału w postępowaniu, wynikający z art. 10 § 1 kpa, obejmuje wszystkie stadia postępowania administracyjnego, tj.: wszczęcie postępowania, postępowanie wyjaśniające, stadium pomiędzy zakończeniem postępowania wyjaśniającego a wydaniem decyzji oraz fazę podejmowania decyzji (por. wyrok NSA z dnia 17 lipca 2012 r., II GSK 969/11, LEX nr 1244891; wyrok WSA w Łodzi z dnia 20 maja 2008 r., II SA/Łd 206/08, LEX nr 505848; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 5 maja 2009 r., III SA/Po 471/08, LEX nr 551950).

Z tych wszystkich względów, wobec faktu, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem powołanych przepisów prawa procesowego mającym istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 135 p.p.s.a.

Rozpoznając sprawę ponownie organ administracji publicznej I instancji wyda stosowne rozstrzygnięcie, mając na względzie wszystkie przedstawione wyżej uwagi i eliminując dotychczasowe naruszenia prawa. W szczególności, przy uwzględnieniu powyższych wskazań, doprowadzi do należytego rozstrzygnięcia kwestii dotyczącej wymogu uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i oceny oddziaływania na środowisko przed wydaniem decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę, zgromadzi kompletny materiał dowodowy oraz dokona jego należytej, a zapadłe orzeczenie uzasadni zgodnie ze wskazaniami art. 107 § 3 kpa.

O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 500 zł.