Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1924/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6177 Doradcy podatkowi i biegli rewidenci
Hasła tematyczne: Uprawnienia do wykonywania zawodu
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją uchwałę
Powołane przepisy: article: 145 par. 1 pkt 1 lit. c), art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.7, art. 77, art. 107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędzia WSA Danuta Szydłowska Protokolant Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi K. Ś. na decyzję Komisji Nadzoru Audytowego z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie wpisu do rejestru biegłych rewidentów 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy uchwałę nr [...] Krajowej Rady Biegłych Rewidentów z dnia [...] czerwca 2009 r.; 2. stwierdza, że akty, o których mowa w pkt 1 nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Komisji Nadzoru Audytowego na rzecz skarżącego K. Ś. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. Komisja Nadzoru Audytowego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 12 ust. 2 oraz art. 70 ust. 5 ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym (Dz. U. Nr 77, poz. 649), po rozpatrzeniu odwołania K.Ś., skarżącego w niniejszej sprawie, od uchwały nr [...] Krajowej Rady Biegłych Rewidentów z dnia [...] czerwca 2009 r. utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 30 marca 2009 r. K. Ś. zwrócił się do Krajowej Rady Biegłych Rewidentów z prośbą o wpisanie do rejestru biegłych rewidentów, powołując się na przepisy Dyrektywy 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 maja 2006 r.

Do wniosku dołączył opinię oraz zaświadczenie z Krajowego Związku Spółdzielni Mleczarskich w W. dokumentujące 11—letni staż pracy w ww. podmiocie uprawnionym do badania sprawozdań finansowych.

Pismem znak: [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów poinformowała K. Ś., że zgodnie z przepisami art. 5 ust. 1 ustawy o biegłych rewidentach i ich samorządzie (Dz. U. z 2001 r., Nr 31, poz. 359 z późn. zm.) do rejestru biegłych rewidentów może być wpisany tylko ten, kto:

1. korzysta w pełni z praw publicznych oraz ma pełną zdolność do czynności prawnych;

2. jest nieskazitelnego charakteru i swoim dotychczasowym postępowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu biegłego rewidenta;

3. ukończył studia wyższe w Polsce lub zagraniczne studia wyższe uznawane w Polsce za równorzędne i włada językiem polskim w mowie i w piśmie;

4. odbył trzyletnią praktykę w Polsce, w tym co najmniej dwuletnią aplikację pod kierunkiem biegłego rewidenta, przy czym spełnienie tego warunku zostało uznane przez Komisję Egzaminacyjną;

5. złożył z wynikiem pozytywnym egzaminy na biegłego rewidenta przed Komisją Egzaminacyjna:

6. uzyskał dyplom biegłego rewidenta.

K. Ś. w dniu [...] maja 2009 r. skierował ponownie pismo w sprawie uwzględnienia wniosku o wpis do rejestru, z dnia [...] marca 2009 r. argumentując, że ukończył studia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu W. oraz posiada niezbędną wiedzę teoretyczną i praktyczną z zakresu różnych dyscyplin naukowych, a ustawa o biegłych rewidentach i ich samorządzie nie jest jedynym aktem normatywnym regulującym przedmiot zagadnienia, bo w art. 11 Dyrektywy 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 maja 2006 r. została dopuszczona możliwość uzyskania wpisu do rejestru biegłych rewidentów po spełnieniu określonych w tym przepisie przesłanek, które spełnia i na tej podstawie powinien zostać wpisany do rejestru biegłych rewidentów.

Uchwałą Nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów działając na podstawie art. 21 ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 5 ust. 2, art. 22 ust. 4 pkt 3, art. 12 ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym (Dz. U. nr 77, poz. 649) i art. 104 k.p.a. odmówiła wpisu K. Ś. do rejestru biegłych rewidentów.

Zdaniem organu przepisy Wspólnoty Europejskiej mają pierwszeństwo przed przepisami państw członkowskich, tylko wtedy kiedy przepisy krajowe są z nimi niezgodne. Byłoby tak wówczas, gdyby przepisy ustawy o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym były niezgodne z Dyrektywą 2006/43/WE.

Ww. ustawa implementuje przepisy Dyrektywy 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 maja 2006 r. do polskiego systemu prawnego.

Zgodnie z przepisami art. 5 ww. ustawy, warunkiem koniecznym do uzyskania wpisu do rejestru biegłych rewidentów jest spełnianie wszystkich wymagań, brak spełnienia choćby jednego z nich skutkuje odmową wpisu. Wynika stąd, że polskie ustawodawstwo nie skorzystało z możliwości przewidzianej w art. 11 Dyrektywy, który przewiduje możliwość zatwierdzania jako biegłego rewidenta osoby spełniające warunki określone w punkcie 4 i 5 ww. artykułu. Polska jako członek Unii Europejskiej zobowiązany do implementacji przepisów Dyrektywy w ciągu dwóch lat od dnia jej wejścia w życie, opracowała ustawę z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym, nie przewidującą jednak możliwości zastosowania rozwiązań zaproponowanych przez Dyrektywę.

Podejmując decyzję o odmowie wpisu do rejestru biegłych rewidentów K. Ś. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów, jak wskazała w uzasadnieniu uchwały uznała, że K. Ś. nie spełnia warunków określonych w art. 5 ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym, a zatem nie może zostać wpisany do rejestru biegłych rewidentów.

W odwołaniu od tej uchwały K. Ś. zarzucił sprzeczność uchwały z postanowieniami Dyrektywy 2006/43/WE i z obowiązującym porządkiem prawnym polegającym na tym, że w przypadku odmiennych regulacji ustawowych od dyrektyw Parlamentu Europejskiego zasadę pierwszeństwa przyznaje się Dyrektywom. Podniósł nadto, iż niejednokrotnie dokumentował przed Krajową Izbą Biegłych Rewidentów wykształcenie, kwalifikacje, uprawnienia i doświadczenie zawodowe, które w świetle art. 11 lit. b tej Dyrektywy, kwalifikują go do uzyskania wpisu do rejestru biegłych rewidentów.

Decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 12 ust. 2 i art. 70 ust. 5 ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym (Dz. U. Nr 77, poz. 649) Komisji Nadzoru Audytowego utrzymała zaskarżoną uchwałę w mocy.

Organ uznał bowiem, że zaskarżona uchwała została wydana zgodnie z prawem, jest celowościowo zasadna, słuszna i sprawiedliwa oraz nieobciążona żadną wadą.

W momencie podejmowania przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów zaskarżonej uchwały obowiązywała już ustawa z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym dokonująca transpozycji Dyrektywy 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 maja 2006 r. w sprawie ustawowych badań rocznych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych, zmieniającej dyrektywy Rady 78/660/EWG i 83/349/EWG oraz uchylającej dyrektywę Rady 84/253/EWG.

Zgodnie z art. 5 ust. 2 – 4 tej ustawy do rejestru biegłych rewidentów, może być wpisana osoba fizyczna spełniająca następujące warunki:

1) korzysta z pełni praw publicznych oraz ma pełną zdolność do czynności prawnych;

2) ma nieposzlakowaną opinię i swoim dotychczasowym postępowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu biegłego rewidenta;

3) nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślnie popełnione przestępstwo lub przestępstwo skarbowe;

4) ukończyła studia wyższe w Rzeczypospolitej Polskiej lub zagraniczne studia wyższe uznawane w Rzeczypospolitej Polskiej za równorzędne i włada językiem polskim w mowie i piśmie;

5) odbyła roczną praktykę w zakresie rachunkowości w państwie Unii Europejskiej oraz co najmniej dwuletnią aplikację pod kierunkiem biegłego rewidenta, mającą na celu praktyczne przygotowanie do samodzielnego wykonywania zawodu, przy czym spełnienie tych warunków zostało stwierdzone przez Komisję Egzaminacyjną, zwaną dalej "Komisją";

6) złożyła przed Komisją z wynikiem pozytywnym egzaminy dla kandydatów na biegłego rewidenta z wiedzy, o której mowa w art. 9 ust. 1 i 2;

7) złożyła przed Komisją z wynikiem pozytywnym końcowy ustny egzamin dyplomowy sprawdzający wiedzę zdobytą w trakcie aplikacji;

8) złożyła ślubowanie przed prezesem Krajowej Rady Biegłych Rewidentów lub innym upoważnionym członkiem Krajowej Rady Biegłych Rewidentów.

3. Do rejestru może być wpisana również osoba fizyczna, która posiada uprawnienia do wykonywania zawodu biegłego rewidenta, uzyskane w innym państwie Unii Europejskiej, po złożeniu z wynikiem pozytywnym, przed Komisją, egzaminu w języku polskim z prawa gospodarczego, w zakresie niezbędnym do wykonywania czynności rewizyjnych, obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej.

4. Do rejestru może być wpisana również, na zasadzie wzajemności, osoba fizyczna, która posiada uprawnienia do wykonywania zawodu biegłego rewidenta, uzyskane w państwie trzecim, jeżeli spełnia wymagania w zakresie kwalifikacji zawodowych zgodne z warunkami określonymi w ustawie lub równoważne oraz złoży z wynikiem pozytywnym, przed Komisją, egzamin w języku polskim z prawa gospodarczego, w zakresie niezbędnym do wykonywania czynności rewizyjnych, obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej.

Organ nie podzielił stanowiska skarżącego co do tego, iż podstawę wpisu stanowi spełnienie przesłanek z art. 11 powołanej Dyrektywy.

Zgodnie z treścią art. 249 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE) "dyrektywa wiąże każde państwo członkowskie, do którego jest kierowana, w odniesieniu do rezultatu, który ma być osiągnięty, pozostawia jednak organom krajowym swobodę wyboru formy i środków".

Dyrektywa jako źródło prawa nie ma swojego odpowiednika w systemach prawnych państw członkowskich. Uchwalona przez instytucje wspólnotowe określa rozwiązania legislacyjne, które w ściśle określonym terminie powinny zostać wprowadzone (implementowane) do prawa krajowego. Pełna realizacja celu dyrektywy wymaga zatem, aby akt prawny przyjęty przez ustawodawcę wspólnotowego był wsparty odpowiednim działaniem ustawodawcy krajowego.

Dyrektywy wydawane przez organy WE jedynie wyjątkowo mogą wywierać bezpośredni skutek wobec jednostek - osób fizycznych i prawnych.

W odróżnieniu od rozporządzeń WE, dyrektywy (ang. directives) nie wiążą w całości, lecz jedynie "co do rezultatu", tj. nakładają na państwa członkowskie obowiązek uregulowania danej materii w prawie krajowym (np. ustawach, rozporządzeniach krajowych) w sposób w nich określony, pozostawiając jednak swobodę wyboru środków prawnych (np. ustawy, rozporządzenia) do osiągnięcia określonego celu. Określają rozwiązania legislacyjne, które w ściśle określonym terminie powinny zostać wprowadzone (implementowane) do prawa krajowego. Adresatami dyrektywy są więc państwa WE, które mają obowiązek w wyznaczonym terminie implementować postanowienia dyrektywy w drodze krajowych aktów prawnych powszechnie obowiązujących.

Dyrektywa zasadniczo nie wywołuje skutku bezpośredniego wobec jednostki. Zatem wykluczona jest możliwość powoływania się na postanowienia tego aktu przed sądami i organami krajowymi, także organy państw członkowskich nie mogą wymagać od swoich obywateli postępowania zgodnego z dyrektywą. Dopiero przepisy krajowe wydane na podstawie dyrektyw stanowią źródło praw i obowiązków dla jednostek.

Z orzecznictwa ETS wynika natomiast, iż dyrektywa wyjątkowo może być bezpośrednio skuteczna jedynie pod następującymi warunkami (orzeczenie ETS w sprawie C-6/90 i C-9/90 Francovich i inni, nr 11, Zb. Orz. 1991, s. 1-5357):

1. nie została implementowana mimo upływu wyznaczonego terminu lub została

implementowana niewłaściwie (np. orz. w sprawie 102/79 European Commission v. Belgium, ECR 1980, 1473).

Możliwość powołania się na postanowienia dyrektywy powstaje dopiero z chwilą upływu terminu dla jej implementacji.

2. nakłada bezpośrednio obowiązki tylko w relacji do podmiotów publicznych lub quasi-publicznych (a nie w stosunkach między podmiotami prywatnymi)

3. jednostka powołuje się na swoje jasno i konkretnie określone w dyrektywie prawo w stosunku do państwa (podmiotu publicznego) lub żąda wykonania obowiązku nałożonego w dyrektywie na państwo;

Treść takich przepisów dyrektywy musi wskazywać kto, czego i od kogo może się domagać. Przepis powinien wykluczać możliwość swobodnego uznania. Nie może przewidywać tylko fakultatywnego wyboru pewnych rozwiązań.

4. dyrektywa jest bezwarunkowa i nie wymaga doprecyzowania (konkretyzacji) w prawie krajowym (orzeczenie ETS w sprawie Ursuli Becker vs. Finanzamt Munster-Innenstadt, C-8/81).

Zgodnie z ugruntowanym zarówno w orzecznictwie, jak i doktrynie poglądem dany przepis jest bezwarunkowy, jeśli dyrektywa nie pozostawia państwu członkowskiemu przy jego implementacji "pola manewru", w sposób wystarczający nadaje się on do zastosowania przez sąd krajowy. Brak zatem, zdaniem Organu, kompetencji po stronie państwa do dalszego doprecyzowania jego treści.

W razie spełnienia powyższych przesłanek obywatele państw członkowskich czy przedsiębiorcy mogą się bezpośrednio powoływać w postępowaniu przed sądami i organami krajowymi na postanowienia dyrektywy i wywodzić z jej treści swoje uprawnienia.

Taka sytuacja nie zachodzi jednak, w ocenie Organu, w przypadku powoływanego przez K. Ś. art. 11 Dyrektywy 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 maja 2006 r. Nie spełnia on bowiem ww. przesłanek.

Art. 11 przedmiotowej dyrektywy, przede wszystkim, nie nakłada na państwo członkowskie obowiązku a jedynie przewiduje możliwość wprowadzenia do krajowego ustawodawstwa przepisu umożliwiającego zatwierdzenie jako biegłego rewidenta osoby, która potrafi wykazać, że wykonywała przez 15 lat działalność zawodową, która umożliwiła jej zdobycie wystarczającego doświadczenia w dziedzinie finansów, prawa i rachunkowości oraz zdała egzamin z zakresu kompetencji zawodowych, bądź wykonywała przez siedem lat działalność zawodową w tych dziedzinach i dodatkowo przeszła odpowiednie szkolenie praktyczne oraz zdała egzamin z zakresu kompetencji zawodowych.

W skardze na tą decyzję skarżący zarzucił:

1. rażące naruszenie art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym oraz art. 6, art. 8 i art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wydanie decyzji w sprawie, która nie zawiera powołania podstawy prawnej, ani uzasadnienia prawnego i faktycznego,

2. naruszenie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. przez nie uchylenie uchwały nr 907/27/2009 Krajowej Rady Biegłych Rewidentów z dnia 23 czerwca 2009 r. która została wydana z naruszeniem art. 107 § 1 i § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym.

3. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 11 w zw. z art. 3 Dyrektywy 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 17 maja 2006 r. w sprawie ustawowych badań rocznych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych, zmieniająca dyrektywy Rady 78/660/EWG i 83/349/EWG oraz uchylająca dyrektywę Rady 84/253/EWG (Dz.U.UE.L.06.157.87 ze zm.), mające wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną wykładnię art. 11 wskazanej Dyrektywy 2006/43/WE, przejawiającą się w uznaniu, że przedmiotowy przepis nie nakłada na Państwo Członkowskie obowiązku a jedynie możliwość wpisania do rejestru biegłych rewidentów osób spełniających kryteria wskazane w art. 11 tejże dyrektywy.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją uchwały nr 907/27/2009 Krajowej Rady Biegłych Rewidentów z dnia 23 czerwca 2009 r. zasądzenie kosztów procesu, w tym zastępstwa procesowego, według norm przepisanych oraz rozważenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny potrzeby wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym do Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu w trybie art. 234 lit. b) Traktatu Ustanawiającego Wspólnoty Europejskie (Dz.U.04.90.864/2) w związku z wątpliwościami stron dotyczącymi treści art. 11 Dyrektywy 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 17 maja 2006 r. w sprawie ustawowych badań rocznych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych, zmieniająca dyrektywy Rady 78/660/EWG i 83/349/EWG oraz uchylająca dyrektywę Rady 84/253/EWG (Dz.U.UE.L.06.157.87 ze zm.).

Zdaniem skarżącego obie decyzje są obarczone są takimi samymi wadami prawnymi. Brak jest podstawy prawnej i uzasadnienia prawnego dla odmowy wpisu Skarżącego do rejestru biegłych rewidentów. Nie wskazano jakiej przesłanki czy przesłanek koniecznych do uzyskania wpisu do rejestru biegłych rewidentów Skarżący nie spełnił. Z tego powodu zaskarżona decyzja został wydana z naruszeniem przepisów art. 107 § 1 i § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym.

W uzasadnieniu skarżonej decyzji brak jest jednoznacznego wskazania podstawy prawnej odmowy wpisu do rejestru biegłych rewidentów. Niewystarczające jest ogólne wskazanie "art. 5 ust. 2-4 ustawy z 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie" wraz z przytoczeniem treści tych przepisów w całości. Takie sformułowanie uzasadnienie wprowadza w błąd i utrudnia czy wręcz uniemożliwia skuteczne sformułowanie odwołania przez Skarżącego.

Dyrektywa 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 17 maja 2006 r. w sprawie ustawowych badań rocznych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych, zmieniająca dyrektywy Rady 78/660/EWG i 83/349/EWG oraz uchylająca dyrektywę Rady 84/253/EWG, została zaimplementowana do krajowego porządku prawnego dopiero w dniu wejście w życie ustawy z 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym (Dz.U.09.77.649), co nastąpiło 6 czerwca 2009 r. a on złożył wniosek o wpis do rejestru biegłych rewidentów 30 marca 2009 r., a więc przed tą datą. Dyrektywa 2006/43/WE weszła w życie, zgodnie z jej art. 54 w dniu 29 czerwca 2006 r. a powinna zostać implementowana przez Państwa Członkowskie UE, w tym Polskę do 29 czerwca 2008 r. (art. 53.1 Dyrektywy 2006/43/WE). Wniosek o wpis do rejestru biegłych rewidentów, został przez niego złożony, po upływie okresu przewidzianego do implementacji Dyrektywy 2006/43/WE a przed jej faktyczną implementacją, bo 30 czerwca 2009 r. i gdyby Krajowa Rada Biegłych Rewidentów rozpatrzyła wniosek w terminie wskazanym w art. 35 § 3 k.p.a. to wydałaby uchwałę przed 6 czerwca 2009 r. tj. przed datą implementowania Dyrektywy 2006/43/WE i wówczas należałoby stosować bezpośrednio Dyrektywę, bo przesłanki do jej zastosowania wskazane przez organ są spełnione, w tym również przesłanka, zgodnie z którą powoływanie się bezpośrednio na Dyrektywę jest dopuszczalne jeżeli jest ona bezwarunkowa i nie wymaga doprecyzowania. Wykładnia art. 11 Dyrektywy zgodnie z którą państwo członkowskie ma jedynie możliwość wpisu do rejestru osób z długoletnim doświadczeniem zawodowym jest błędna.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 z 2002 r. poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zw. dalej p.p.s.a.).

Badając skargę wg powyższych kryteriów, Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy uchwała Krajowej Rady Biegłych Rewidentów naruszają bowiem obowiązujące prawo w stopniu uzasadniającym w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. ich uchylenie.

Bezsporną w sprawie jest okoliczność, iż skarżący w dniu 30 marca 2009 r. złożył do Krajowej Rady Biegłych Rewidentów wniosek o wpisanie go do rejestru biegłych rewidentów. Podnoszony przez organ fakt, iż domagał się zastosowania art. 11 powołanej Dyrektywy pozostaje bez wpływu na treść jego żądania, z którego wynika, iż jego wolą i zamiarem jest uzyskanie wpisu do powyższego rejestru i tym żądaniem, a nie jego prawnym uzasadnieniem organ jest związany. Mając obowiązek dochodzenia prawdy obiektywnej i działania na podstawie przepisów prawa (art. 6, 7 k.p.a.) organ jest zobowiązany rozpoznać sprawę co do istoty na podstawie prawa mającego zastosowanie w konkretnym stanie faktycznym. Odwołanie się przez skarżącego do Dyrektywy i jego przekonanie co do obowiązku stosowania przez organ wskazanego jej przepisu nie zwalniało organu z obowiązku rozpoznania wniosku w sposób zgodny z rygorami procedury administracyjnej, którą w przedmiotowym postępowaniu organ był związany.

Skoro zatem skarżący wnosił o wpisanie go do rejestru biegłych rewidentów to organ winien wyjaśnić i poczynić stosowne ustalenia co do tego, czy skarżący spełnia przesłanki w świetle przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie do tego, aby taki wpis uzyskać. Organ I instancji chociaż odmówił wpisu to jednak sprawy w powyższym zakresie nie wyjaśnił, a organ odwoławczy bezkrytycznie uznał, iż uchwała obowiązującego prawa nie narusza.

W uzasadnieniu obu aktów brak jest pełnego uzasadnienia faktycznego jak i prawnego dla odmowy wpisu. Organy ograniczyły się do wskazania przesłanek wpisu bez koniecznego w tym przypadku określenia jakiej przesłanki, czy też przesłanek koniecznych do uzyskania wpisu skarżący nie spełnił. Brak również wskazania podstawy prawnej odmowy. Taki stan rzeczy oznacza, iż zaskarżone akty podjęte zostały z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. i art. 7, 77 § 1 k.p.a. mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym należy, iż wniosek został złożony pod rządami ustawy z dnia 13 października 1994 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie (Dz. U. 2001 r., Nr 31, poz. 359), a zaskarżone akty wydano w czasie obowiązywania ustawy z dnia 7 maja 2009 r. Rzeczą organów była zatem szczegółowa analiza stanu prawnego, który w sprawie powinien być uwzględniony. Wprawdzie w sytuacji braku przepisów przejściowych (jak w tym przypadku) obowiązuje zasada stosowania bezpośredniego prawa obowiązującego w dacie wydania uchwały (decyzji). Niemniej jednak ta zasada doznaje ograniczeń wówczas, gdy akt prawny obowiązujący w dacie złożenia wniosku jest dla strony korzystniejszy. W tym zakresie żaden z organów stanowiska nie zajął.

Obowiązkiem organu I instancji będzie zatem rozpoznanie wniosku o wpis do rejestru biegłych rewidentów z prawidłowym zastosowaniem przepisów prawa procesowego (kpa) i wnikliwą oceną zaistniałego stanu rzeczy w świetle przepisów prawa materialnego, w tym przypadku przepisów określających przesłanki wpisu ze szczegółowym uzasadnieniem prawnym i faktycznym.

Obowiązkiem organu jest pełne ich uzasadnienie zarówno faktyczne jak i prawne i wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy pozwalających na wnikliwe rozpoznanie sprawy co do istoty. Wadliwość rozstrzygnięć w tym zakresie nie może być usunięta w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Do Sądu należy bowiem jedynie kontrola zaskarżonych decyzji. W tej sprawie, z przyczyn wyżej wskazanych, skutkiem tej kontroli jest stwierdzenie naruszeń przez organ przepisów prawa procesowego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Charakter i zakres tych naruszeń czyni zbędnym odniesienie się do zagadnień i zarzutów dotyczących stosowania Dyrektywy i wykładni wskazanego przez skarżącego przepisu Dyrektywy.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1 sentencji, w pkt 2 po myśli art. 152 p.p.s.a. zaś o kosztach orzeczono mając na względzie art. 200 p.p.s.a.