Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 668/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2012-08-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 8, art. 77 par. 1, art. 80, art. 105 par. 1, art. 156 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 10 sierpnia 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.) Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Protokolant asystent sędziego Marcin Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2012 roku sprawy ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...], nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącego J. L. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] , nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., na podstawie art. 105 § 1 w związku z art. 157 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: K.p.a.) umorzyło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy i Miasta S. z dnia [...], znak: [...] w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie elektrowni wiatrowej o mocy 2 MW i wysokości całkowitej turbiny około 155 m wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, stacją transformatorową, drogą wewnętrzną, placem manewrowym i zjazdem z drogi gminnej w miejscowości S., na działce nr ewid. [...],[...] i częściowo 90, w gminie S., wszczętej na wniosek J. L.. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wyjaśniło, że J. L. złożył do organu wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego polegających na budowie elektrowni wiatrowych wraz z infrastrukturą techniczną w miejscowości S. na działkach o nr ewid.: [...] (obręb [...]),[...] (obręb [...]),[...] (obręb [...]), gmina S.. Burmistrz Gminy i Miasta S. wydał trzy decyzje administracyjne dotyczące inwestycji wskazanej we wniosku J. L., tj.: decyzję z dnia [...], znak: [...] (obejmującą działki nr [...], nr [...] i częściowo [...]), decyzję z dnia [...], znak: [...] (obejmującą działki nr [...] i częściowo [...] w obrębie [...], S.) oraz decyzję z dnia [...], znak: [...] obejmującą realizację inwestycji polegającej na budowie sieci energetycznej średniego napięcia SN15kV z pomiarowymi stacjami kontenerowymi dla wolnostojących elektrowni wiatrowych w miejscowości S. w obrębie [...], na działkach nr ewid.: [...]; w obrębie [...] na działkach nr ewid.: [...]; w obrębie [...] na działkach nr ewid: [...]; w obrębie [...] na działkach nr ewid: [...] oraz w obrębie W. W. na działkach nr ewid. [...] i [...], w gminie S.. Wyjaśnił też, że przedmiotem niniejszego postępowania jest decyzja Burmistrza Gminy i Miasta S. z dnia [...], znak: [...] w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie elektrowni wiatrowej o mocy 2 MW i wysokości całkowitej turbiny około 155 m wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, stacją transformatorową, drogą wewnętrzną, placem manewrowym i zjazdem z drogi gminnej w miejscowości S., na działce nr ewid. [...] i częściowo [...], w gminie S.. Organ dodał, że J. L. wymienionej decyzji zarzucił rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.). Równocześnie wniósł o wstrzymanie wykonania ww. decyzji oraz o uznanie go za stronę postępowania. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że Burmistrz Gminy i Miasta S. błędnie zakwalifikował budowę elektrowni wiatrowych jako inwestycję celu publicznego. W ocenie wnioskodawcy elektrowni wiatrowych nie można zaliczyć do inwestycji celu publicznego, w rozumieniu art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ponieważ nie są one niezbędne do korzystania z sieci przesyłowych. Przewody i sieci służące do przesyłania energii elektrycznej funkcjonują niezależnie od elektrowni wiatrowych. Wnioskodawca wskazał, że jest uprawniony do złożenia wniosku na podstawie art. 28 K.p.a., gdyż postępowanie dotyczy jego interesu prawnego, jako właściciela działek o nr [...] (obręb [...]) oraz nr [...] (obręb [...]), położonych w S., na których znajduje się jego siedlisko i wyspecjalizowane gospodarstwo rolne uznane za wizytówkę powiatu [...]. Wnioskodawca wskazał, że inwestycja objęta kwestionowaną decyzją będzie szkodliwie oddziaływać na jego nieruchomość, która położona jest w odległości 400 m od działek nr [...] i [...] i około 160 m od działki nr [...]. Wytwarzane przez elektrownie wiatrowe dźwięki o niskiej częstotliwości będą negatywnie wpływać na zdrowie ludzi oraz prowadzone przez wnioskodawcę prace hodowlane i produkcję warzyw. W ocenie skarżącego wydane decyzje rażąco naruszają prawo jako decyzje o lokalizacji inwestycji celu publicznego, zagrażają zdrowiu i życiu mieszkańców gminy S. oraz zostały wydane bez wymaganych badań wpływu obiektów na środowisko. Organ wskazał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Innymi słowy legitymowanym do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności jest podmiot, który ma w sprawie interes prawny. Ustalenie, czy wnioskodawca J. L., ma w przedmiotowej sprawie interes prawny, wymaga przeprowadzenia analizy kwestionowanej decyzji oraz poprzedzającego jej wydanie postępowania administracyjnego. Organ stwierdził, że w myśl art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności ze względu na swój interes lub obowiązek. Uznanie podmiotu za stronę postępowania zależy, zdaniem organu, od istnienia przepisu prawa, na który podmiot ten mógłby się powołać i z którego wynikałoby dla niego określone prawo bądź też określony obowiązek. Oznacza to, że danego podmiotu nie można uznać za stronę postępowania, jeżeli postępowanie dotyczy wyłącznie jego interesu faktycznego, czyli rzeczywistego pragnienia załatwienia sprawy w określony sposób. W sprawach dotyczących lokalizacji inwestycji przyjmuje się, że stronami postępowania, poza właścicielem, współwłaścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości objętej planowanym przedsięwzięciem, są również właściciele, współwłaściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości znajdujących się w sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia, przy czym za nieruchomości sąsiednie przyjęło się uważać te nieruchomości, które pozostają w zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. W każdym przypadku organ prowadzący postępowanie w sprawie wydania decyzji lokalizacyjnej winien ustalić obszar oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, biorąc pod uwagę dane wynikające z mapy ewidencyjnej załączonej przez inwestora do wniosku oraz ustalenia w zakresie oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na nieruchomości sąsiadujące. Organ wskazał, że przedmiotowa inwestycja została zlokalizowana na działkach położonych w miejscowości S. oznaczonych nr ewid [...]i częściowo [...]. Działki te stanowią własność: G. Z. (działka nr [...]), J. G. (działka [...]) oraz Gminy i Miasta S. (działka nr [...] - droga gminna), co wynika z wypisów z rejestru gruntów znajdujących się aktach organu pierwszej instancji. Od strony zachodniej teren inwestycji przylega do drogi oznaczonej nr ewid. [...] , zaś od strony wschodniej - do działki oznaczonej nr ewid. [...], stanowiącej własność M. P.. Wszystkie wymienione działki gruntu należą do obrębu [...] w miejscowości S.. Za strony postępowania organ pierwszej instancji uznał, poza inwestorem: G. Z. (właściciela działki nr [...]), J. G. (właściciela działki [...]), Gminę i Miasto S. (właściciela działki nr [...] - droga gminna) oraz M. P. (właściciela działki nr [...]). Nieruchomości stanowiące własność wnioskodawcy (o nr ewid.: [...] w obrębie [...] oraz nr [...] w obrębie [...]) położone są zdaniem organu poza zasięgiem oddziaływania planowanych do realizacji elektrowni wiatrowych. Przede wszystkim działki o nr ewid. [...] położone są w obrębie geodezyjnym [...], w miejscowości S., gdy tymczasem działki, na których ma być zlokalizowana elektrownia wiatrowa położone są w obrębie geodezyjnym [...], w miejscowości S., zaś obręby te nie graniczą ze sobą w rejonie położenia tych działek. Działka nr [...], stanowiąca własność J. L., położona jest wprawdzie w obrębie [...], w miejscowości S. i sąsiaduje bezpośrednio z działką nr [...], graniczącą z terenem objętym planowanym przedsięwzięciem, jednakże stanowi grunt rolny niezabudowany. Inwestycja polegająca na budowie elektrowni wiatrowej stwarza dla środowiska uciążliwości spowodowane przede wszystkim hałasem wytwarzanym przez pracę turbiny wiatrowej. Ochronie przed hałasem nie podlegają jednak tereny rolne niezabudowane, co wynika z art. 113 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2011 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. nr 25, poz. 150 ze zm.) oraz z załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. nr 120, poz. 826). Zatem grunt stanowiący własność J. L., oznaczony jako działka nr ewid. [...], nie podlega ochronie akustycznej, co oznacza, że nie ma przeszkód do zlokalizowania w jej dalszym sąsiedztwie urządzenia wytwarzającego hałas. Kolegium dodało, że dopuszczalność realizacji inwestycji na terenie objętym kwestionowaną decyzją była przedmiotem oceny w postępowaniu w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, w którym Burmistrz Gminy i Miasta S. wydał w dnia [...] decyzję znak: [...] ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla planowanego przedsięwzięcia. W związku z powyższym organ uznał za bezzasadne twierdzenie wnioskodawcy, iż posiada interes prawny związany z wydaniem kwestionowanej decyzji, ponieważ jest właścicielem działek znajdujących się w zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Subiektywne przekonanie wnioskodawcy o negatywnym oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na jego nieruchomości nie może stanowić podstawy do uznania, że przysługuje mu interes prawny do wniesienia żądania stwierdzenia nieważności decyzji. Oceny wpływu zakresu oddziaływania emisji wytwarzanych przez planowane przedsięwzięcie na nieruchomości sąsiednie należy dokonywać wyłącznie na gruncie prawa administracyjnego, w oparciu o przepisy prawa materialnego kształtujące dopuszczalne normy emisji do środowiska. Innymi słowy badaniu podlega zachowanie normatywnie przyjętych standardów jakości środowiska, określonych przepisami prawa materialnego (np. normy hałasu, normy stężenia substancji wprowadzanych do powietrza i ziemi), które stanowią punkt odniesienia do oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na bliższe i dalsze sąsiedztwo, także w kontekście ustalenia kręgu stron postępowania. Ponadto, dla planowanej inwestycji przeprowadzone zostało postępowanie w sprawie oceny jej wpływu na środowisko, z którego wynikało, że oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia ogranicza się do bezpośredniego sąsiedztwa. Organ uznał zatem, że skoro nieruchomości stanowiące własność wnioskodawcy nie pozostają w zasięgu oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, to nie jest on stroną postępowania i w konsekwencji nie przysługiwała mu legitymacja do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Gminy i Miasta S. z dnia [...], znak: [...].

Pismem z dnia [...] J. L. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając zaskarżonej decyzji:

1. art. 7. 77, 107 K.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie okoliczności faktycznych, tj. kwestii interesu prawnego skarżącego, a co za tym idzie jego pozycji jako strony niniejszego postępowania, brak poczynienia własnych ustaleń i oparcie się w rozstrzygnięciu wyłącznie na dokumentach złożonych przez inwestora oraz decyzji innego organu bez ustalenia jaki faktycznie zasięg mogą mieć oddziaływania przedmiotowych inwestycji ze względu na ich rodzaj oraz położenie i ukształtowanie terenu, na którym znajduje się przedmiotowa inwestycja oraz nieruchomości pozostające potencjalnie pod wpływem pochodzących z niej emisji, jak również kumulatywnego oddziaływania na nieruchomości skarżącego wszystkich usytuowanych wokół nich elektrowni wiatrowych, co miało wpływ na wynik postępowania;

2. art.. 28 K.p.a. poprzez uznanie, że skarżący nie posiada przymiotu strony w przedmiotowych postępowaniach;

3. art. 105 § 1 K.p.a. poprzez umorzenie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji bez rzeczywistego istnienia podstaw umorzenia, co miało wpływ na wynik postępowania.

Strona podniosła, że organ nie wskazał podstawy prawnej swojego twierdzenia i niesłusznie ograniczył krąg stron postępowania wskazany w art. 28 K.p.a., a nadto nie ustalił wszystkich przepisów prawa materialnego, uzasadniających interes prawny skarżącego. Organ nie udzielił skarżącemu żadnych wyjaśnień i wskazówek w jaki sposób ma wykazać swój interes prawny. J. L. podniósł, że z uwagi na prowadzenie w ramach swego gospodarstwa rolnego wysoko wyspecjalizowanej hodowli trzody chlewnej, uciążliwość przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrowni wiatrowych (wiążąca się w szczególności z emisją hałasu - stałych, monotonnych dźwięków turbin wiatrowych), uzasadnia jego interes prawny w wystąpieniu z wnioskiem, co wynika również z § 4.2 a) oraz § 26.1) a) Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej. Ponadto, jego interes prawny wynika także z treści przepisów art. 140 oraz 144 KC, a nadto art. 113 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. 2008r., Nr 25, poz. 150 z późn. zm.) w związku z § 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, a także Rozporządzenie Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych oraz Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Wskazał też, że ochronę jego praw gwarantuje mu art. 64 Konstytucji.

Decyzją z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3, art. 105 § 1 i art. 157 § 2 K.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Organ podniósł, że z akt sprawy wynika, że działki J. L. nie są położone w bezpośrednim sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia. Bezpośrednie sąsiedztwo inwestycji obejmuje bowiem działkę nr [...] (droga) oraz działkę nr [...]. Nie można uznać, że inwestycja oddziałuje w jakimkolwiek stopniu na działki wnioskodawcy o nr [...], skoro leżą w innym obrębie (obręb [...]) niż planowana inwestycja (obręb [...]). Nieruchomość J. L. o nr [...] granicząca z działką nr [...] (sąsiadującą z inwestycją), z uwagi na fakt, iż jest niezabudowaną nieruchomością rolną, nie podlega ochronie przed hałasem, co wynika z art. 113 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2011 r. – Prawo ochrony środowiska oraz z załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. W związku z tym działki J. L. nie są objęte zasięgiem oddziaływania w postaci hałasu wydobywającego się z turbiny wiatrowej. Dodał też, że w postępowaniu ustalającym środowiskowe uwarunkowania dla planowanego przedsięwzięcia organ stwierdził, że realizacja przedmiotowej inwestycji jest możliwa, nie zagraża środowisku, a jej oddziaływanie ogranicza się do bezpośredniego sąsiedztwa. Kolegium wskazało też, że organ I instancji prawidłowo ustalił krąg stron postępowania, zaliczając do niego inwestora oraz właścicieli i współwłaścicieli działek, na których przewidziano realizację inwestycji oraz właściciela nieruchomości sąsiedniej (nr [...]). Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 140 i 144 KC organ wskazał, że przedmiotem oceny w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji jest sama decyzja. Organ prowadzący to postępowanie nie może zbierać nowych dowodów lub badać sprawy od początku, np. w zakresie prawidłowego ustalenia przez organ pierwszej instancji kręgu stron postępowania. Organ doszedł do wniosku, że wnioskodawcy nie przysługiwał przymiot strony postępowania zakończonego wydaniem przez Burmistrza Gminy i Miasta S. decyzji z dnia [...], znak: [...], wobec tego wnioskodawca nie był uprawnionym do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie jej nieważności.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł J. L., wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej decyzji zarzucił:

-1) art. 7, 8, 77, 107 K.p.a. poprzez:

- niedostateczne wyjaśnienie okoliczności faktycznych, tj. kwestii interesu prawnego skarżącego, a co za tym idzie jego pozycji jako strony niniejszego postępowania,

- błędne uznanie, że nieruchomość skarżącego nr [...] jest nieruchomością niezabudowaną, która nie podlega ochronie przed hałasem;

- brak poczynienia własnych ustaleń i oparcie się w rozstrzygnięciu wyłącznie na dokumentach złożonych przez inwestora oraz decyzji innego organu bez ustalenia jaki faktycznie zasięg mogą mieć oddziaływania przedmiotowych inwestycji ze względu na ich rodzaj oraz położenie i ukształtowanie terenu, na którym znajduje się przedmiotowa inwestycja oraz nieruchomości pozostające potencjalnie pod wpływem pochodzących z niej emisji, jak również kumulatywnego oddziaływania na nieruchomości skarżącego wszystkich usytuowanych wokół nich elektrowni wiatrowych;

- brak odniesienia się w uzasadnieniu decyzji do większości okoliczności wskazanych przez skarżącego we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy,

- brak pełnego uzasadnienia przez organ twierdzenia, iż w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji organ nie może przeprowadzić postępowania dowodowego co do istnienia legitymacji czynnej skarżącego, co miało wpływ na wynik postępowania;

2) art. 28 K.p.a. poprzez uznanie, że skarżący nie posiada przymiotu strony w przedmiotowych postępowaniach;

3) art. 3 pkt 11 ustawy z dnia 27 kwietnia 2011 r. Prawo ochrony środowiska w zw. z art. 28 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie, polegające na tym, że organ nie wziął pod uwagę przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, że na działce nr [...] skarżący pracuje wraz z rodziną oraz pracownikami, a tym samym planowana inwestycja będzie znacząco oddziaływać na ich zdrowie, w związku z czym powinni być oni uznani za stronę w postępowaniu.

Skarżący dodał, że organ prowadzący postępowanie w trybie nieważnościowym samodzielnie musi ustalić, czy podmioty składające wniosek o wszczęcie tego postępowania posiadają w tym interes prawny.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazane.

Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. Nr 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

W pierwszej kolejności wskazać należy, iż postępowanie prowadzone w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji jest nową sprawą, a nie kontynuacją postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, zakończonego decyzją ocenianą w trybie postępowania nieważnościowego. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej ma na celu jedynie wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem, a nie ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej tą decyzją. Przepis art. 156 § 1 K.p.a. stanowi, iż nieważność decyzji stwierdza się jeżeli:

1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości,

2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa,

3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną,

4) została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie,

5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały,

6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą,

7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.

W tym miejscu wskazać należy, iż stosownie do postanowień zawartych w art. 157 § 2 K.p.a. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Wszczęcie postępowania nieważnościowego wymaga zatem uprzedniej kontroli ze strony organu administracji, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne, warunkujące jego dopuszczalność. Z ugruntowanego orzecznictwa jak i doktryny wynika, że niedopuszczalność postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może mieć zarówno charakter przedmiotowy jak i podmiotowy.

Niedopuszczalność podmiotowa zachodzi w szczególności wtedy, gdy wnioskodawca nie ma zdolności prawnej jak też wtedy gdy po stronie wnioskodawcy istnieje oczywisty brak legitymacji.

Stosownie do art. 28 K.p.a., stroną postępowania administracyjnego, w tym przypadku nieważnościowego, jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym czy określonemu podmiotowi przysługują uprawnienia strony przesądzają przepisy prawa materialnego. Interes prawny wyrażać się winien w możliwości zastosowania normy prawa materialnego w konkretnej sytuacji określonego podmiotu prawa. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowania żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji.

Stronami postępowania nadzwyczajnego są więc zawsze strony postępowania zwykłego oraz inne podmioty, które wykażą oddziaływanie stwierdzenia nieważności na ich interes prawny (vide wyroki WSA w Warszawie z 19.01.2011 r., VII SA/Wa 1857/10 oraz z 23.09.2010 r., I SA/Wa 622/10 publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Dodatkowo, wyjaśnić należy, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest dwuetapowe. W pierwszym etapie organ otrzymawszy żądanie, o którym mowa w art. 157 § 2 K.p.a. uruchamia postępowanie wstępne w ramach którego bada istnienie podmiotowych jak i przedmiotowych podstaw do wszczęcia postępowania nadzorczego. W przypadku, gdy którejś podstawy brak organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, nie przechodząc do drugiego etapu.

Skład orzekający podziela pogląd, że jedną z pierwszych czynności w sprawie stwierdzenia nieważności jest ustalenie czy wnoszący o stwierdzenie nieważności decyzji posiada status strony. Dopiero w dalszym etapie, po wszczęciu postępowania, organ bada czy wydane w sprawie rozstrzygniecie jest dotknięte co najmniej jedną z wad wskazanych w art. 156 § 1 K.p.a..

W rozpoznawanej sprawie Kolegium przed rozstrzygnięciem czy wnoszący podanie ma przymiot strony, wszczęło postępowanie w sprawie, o czym świadczy zawiadomienie z dnia [...] (k. 7 akt administracyjnych). Następnie decyzją z dnia [...] umorzyło postępowanie, powołując się na brak interesu strony w kwestionowaniu podjętych w sprawie rozstrzygnięć.

Ustalenie przez organ, iż wnoszący o stwierdzenie nieważności decyzji nie ma przymiotu strony winno więc skutkować odmową stwierdzenia nieważności decyzji jeszcze przed wszczęciem postępowania. Skoro zatem organ wszczął postępowanie, to nie mógł go umorzyć tylko z powodu braku interesu skarżącego, lecz winien był zbadać istnienie przesłanek wskazanych w art. 156 § 1 K.p.a.. Postępowanie zostało bowiem wszczęte w przedmiocie nieważności decyzji i zgodnie z art. 105 § 1 K.p.a. mogło być umorzone, jeżeli z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, a w ocenie Sądu bezprzedmiotowe nie było.

W konsekwencji organ wszczynając postępowanie i umarzając je na podstawie braku interesu prawnego strony, nie zbadał tym samym całości sprawy, nie odniósł się do wszystkich zarzutów strony skarżącej, chociażby do zarzutu skarżącego, według którego budowa elektrowni wiatrowej nie jest inwestycją celu publicznego. Tym samym organ w niniejszej sprawie naruszył przepisy art. 7, 8, 77 § 1, 80 K.p.a., które to naruszenie zdaniem Sądu miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Dodatkowo, podkreślenia wymaga, że przed organem toczą się postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oraz o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ową decyzją, a nadto toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji o lokalizacji inwestycji jako inwestycji celu publicznego, co wynika z oświadczenia pełnomocnika skarżącego złożonego na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2012 r..

W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że organy obu instancji w sposób niewystarczający i przedwczesny uznały, że skarżącemu nie przysługuje status strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji, bowiem w przypadku podważenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia może się okazać, że skarżący ma jednak interes prawny w wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego.

W świetle powyższego stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja, jak i utrzymana w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy i skutkowało koniecznością ich uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy p.p.s.a.

O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł w oparciu o art. 200 powołanej ustawy.

n.k.