Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 509/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-09-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1, art. 17 ust. 1b
journal: Dz.U. 2022 poz 615
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tj.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Świstak Asesor WSA Arkadiusz Skomra (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 września 2022 r. sprawy ze skargi R. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 maja 2022 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 9 maja 2022 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako "Samorządowe Kolegium Odwoławcze" lub "organ"), po rozpatrzeniu odwołania R. D., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza T. z dnia 31 marca 2022 r. nr [...]

Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jak wynika z jej uzasadnienia, zapadła w następującym stanie faktycznym sprawy.

W dniu 1 marca 2022 r. R. D. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad ojcem Z. B..

Burmistrz T. decyzją z dnia 31 marca 2022 r. odmówił Wnioskodawczyni przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad ojcem - Z. B.. W uzasadnieniu wskazane zostało, że powodem odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest niespełnienie przesłanek wynikających z art. 17 ust. 1 oraz art. 17 ust. 1 b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 615 ze zm., zwanej dalej: "u.ś.r.").

Odwołanie od w/w decyzji, w terminie, złożyła Wnioskodawczyni, wskazując, że sprawuje pełną opiekę nad ojcem.

Decyzją z dnia 9 maja 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza wskazując, po przytoczeniu treści przepisów prawa, że z uwagi na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r., sygn. akt K 38/13 brak jest podstaw do odmowy przyznania Skarżącej wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego z tego powodu, że nie został spełniony jeden z warunków określonych w art. 17 ust. 1 b u.ś.r..

Dalej Kolegium wyjaśniło, iż w niniejszej sprawie z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy oraz wywiadu środowiskowego wynika, że Wnioskodawczyni sprawuje całodobową opiekę nad ojcem, który jest wdowcem. Opieka polega na zapewnieniu godnych warunków do życia, dbaniu o codzienną toaletę oraz monitorowaniu prawidłowego stanu zdrowia. Opieka polega głównie na: codziennym przygotowywaniu posiłków, regularnym podawaniu leków, systematycznym dbaniu o higienę (kąpanie, zmiana pampersów, z uwagi na fakt, iż ojciec Skarżącej jest osobą pampersowaną), dbaniu o czystość w mieszkaniu, karmieniu ojca. Ze względu na to, że pan Z. B., jest osobą, która ma znaczne problemy z poruszaniem się, Odwołująca pomaga mu podczas spacerów. R. D. przebywa u ojca cały dzień, zdarza się, że również jest u niego w nocy. Wnioskodawczyni zamieszkuje z ojcem w jednym budynku, ale każda z rodzin ma oddzielne wejście do swojego mieszkania. Skarżąca opiekuje się ojcem od dwóch lat. R. D. nigdy nie pracowała zawodowo.

Organ podkreślił, iż powodem utrzymania w mocy decyzji organu pierwszej instancji jest niespełnienie przesłanki opisanej w art. 17 ust. 1 u.ś.r.: nie podejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, iż z przywołanych wyżej przepisów ustawy wynika, że podstawowym wymogiem do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego jest sprawowanie stałej, ciągłej opieki wykluczającej podjęcie zatrudnienia lub powodującej konieczność zrezygnowania z pracy. Świadczenie to bowiem ma być rekompensatą za rezygnację z pracy z uwagi na konieczność opieki nad osobą bliską, która jej wymaga. Wypada również zauważyć, że świadczenie pielęgnacyjne nie jest przyznawane za samą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania.

W wyroku WSA w Gdańsku z 24 marca 2022 r., III SA/Gd 97/22 podkreślono, iż: Świadczenie pielęgnacyjne nie jest przyznawane jedynie za sam fakt sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia lub rezygnację z zatrudnienia, powodowanych koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Wnioskujący o świadczenie pielęgnacyjne musi zatem sprawować faktyczną i konieczną opiekę nad osobą niepełnosprawną i to w takim wymiarze, który uniemożliwia mu wykonywanie pracy zarobkowej. Z okoliczności sprawy musi więc wynikać, że sprawujący opiekę nie wykonuje aktywności zawodowej (tj. rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej) wyłącznie z uwagi na konieczność sprawowania stałej opieki nad osobą niepełnosprawną i to w takim wymiarze (zakresie), który w okolicznościach danej sprawy wyklucza aby opiekun miał możliwość podjęcia jakiejkolwiek aktywności zawodowej.

Organ zaznaczył, iż brak aktywności zawodowej (lub jej zaprzestanie) jako taki (czyli będący wyborem życiowym danej osoby) nie może być automatycznie uznany za stan tożsamy z rezygnacją z bądź nie podejmowaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w rozumieniu art. 17 ust. 1 u.ś.r.

Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, nie daje podstaw do uznania, że istnieje związek przyczynowo skutkowy pomiędzy rezygnacją lub nie podejmowaniem przez Odwołującą zatrudnienia, a sprawowaniem przez nią opieki nad ojcem. Z akt sprawy wynika, iż Wnioskodawczyni nigdy nie pracowała.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu wniosła R. D. zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania:

1. art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obec. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000) poprzez błędne ustalenie, iż w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka rezygnacji z zatrudnienia lub nie podejmowania pracy przez Skarżącą, gdyż rzekomo nie istnieje związek przyczynowo - skutkowy pomiędzy nie podejmowaniem przez Skarżącą zatrudnienia, a sprawowaniem przez nią opieki nad osobą niepełnosprawną, podczas gdy Skarżąca nie podjęła zatrudnienia celem sprawowania opieki nad niepełnosprawnym Ojcem, co skutkowało wadliwym zastosowaniem art. 17 ust. 1 u.ś.r. oraz sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji niezgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a., w tym poprzez brak wyjaśnienia dlaczego uznano za niewiarygodne oświadczenie Skarżącej o nie podejmowaniu przez nią zatrudnienia celem sprawowania opieki nad niepełnosprawnym Ojcem,

2. art. 79a § 1 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1,2 k.p.a. przez nie zapewnienie stronie możliwości wykazania zakwestionowanej dopiero w decyzji odwoławczej okoliczności faktycznej, a to, iż w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka nie podejmowania pracy przez Skarżącą celem sprawowania opieki nad jej Ojcem, a gdyby Skarżąca miała rzeczoną możliwość to podjęłaby ona stosowną inicjatywę dowodową celem wykazania rzeczonej przesłanki, co miało istotny wpływ na wydanie i treść zaskarżonej decyzji, gdyż doprowadziło do bezpodstawnego nie ustalenia, iż została spełniona przesłanka nie podejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,

3. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez wadliwe utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy spełnione były wszystkie przesłanki dla pozytywnego rozpatrzenia przedmiotowego odwołania, co skutkowało bezpodstawnym nie zastosowaniem art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.

Wskazując na powyższe Skarżąca wniosła o uchylenie w całości decyzji organu II instancji oraz decyzji organu I instancji. Ponadto Skarżąca wniosła o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym oraz o zasądzenie od organu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi Skarżąca wyjaśniła, że dwukrotnie otrzymała oferty pracy, których nie przyjęła celem sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, co potwierdza pismo z dnia 27 maja 2022 r. p. A. L., prowadzącej działalność pod firmą: P.H.S. P. . Powyższe implikuje stwierdzenie, iż Skarżąca nie podjęła pracy celem sprawowania opieki nad Ojcem.

Skarżąca wskazała również, że "Niepodejmowanie" zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) w rozumieniu art. 17 ust. 1 in fine u.ś.r. - w odróżnieniu od użytego w tym przepisie pojęcia "rezygnacji" z zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) - nie jest zdarzeniem, które zachodzi w określonym momencie, lecz stanem trwającym przez jakiś (zwykle dłuższy) czas. Z biegiem tego czasu powody niepodejmowania zatrudnienia mogą się zaś zmieniać - początkowo mogą one wiązać się np. z koniecznością opieki nad małoletnimi dziećmi, albo z własną długotrwałą niedyspozycją zdrowotną, by następnie, z upływem miesięcy lub nawet lat i w związku ze zmianą sytuacji osobisto-rodzinnej, przybrać postać np. konieczności opieki nad coraz bardziej niesprawnymi (czy wręcz niepełnosprawnymi) rodzicami, krewnymi lub współmałżonkiem. Dlatego - inaczej niż przy przesłance "rezygnacji z zatrudnienia" - dla oceny istnienia prawnie relewantnego związku pomiędzy "niepodejmowaniem zatrudnienia" (nadal), a sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym krewnym albo małżonkiem, istotne znaczenie ma nie to, czy w ogóle trwał, a jeśli tak, to z jakiego powodu zakończył się ostatni okres zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) opiekuna, i od kiedy nie pozostaje on już w zatrudnieniu, ani czy w ogóle kiedykolwiek pracował zarobkowo. Istotne jest to, z jakiego powodu ów opiekun nadal nie podejmuje atrudnienia (innej pracy zarobkowej) w czasie sprawowania opieki nad niepełnosprawnym podopiecznym i ubiegania się oświadczenie pielęgnacyjne - czy właśnie w związku ze sprawowaniem tej opieki, czy może z innej przyczyny (wyrok WSA w Bydgoszczy z 20.12.2021 r., II SA/Bd 1313/21, LEX nr 3323255).

W ocenie Skarżącej ocena niepodejmowania zatrudnienia powinna być dokonywana w czasie występowania z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Nie ma więc znaczenia wcześniejszy brak aktywności zawodowej osoby ubiegającej się o świadczenie czy powody, dla których w przeszłości nastąpiło ustanie zatrudnienia. Art. 17 ust. 1 u.ś.r. nie wprowadza żadnych ram czasowych, co do wykazania niepodejmowania zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania opieki. Jest to świadczenie przyznawane na wniosek i to od wnioskodawcy zależy, czy i w jakim czasie po wystąpieniu przesłanek do przyznania świadczenia wystąpi on o to świadczenie. Nie ma zatem podstaw do kwestionowania prawa strony do wyboru momentu, w którym chce wystąpić z wnioskiem o przyznanie przedmiotowego świadczenia. W przeciwnym razie należałoby uznać, że do świadczenia pielęgnacyjnego nie ma prawa osoba, która kiedyś w przeszłości zrezygnowała z pracy, aby np. zająć się dziećmi w okresie ich dorastania, a następnie utraciła faktyczną możliwość ponownego podjęcia pracy w związku z koniecznością podjęcia opieki na małżonkiem, który w międzyczasie uległ wypadkowi i stał się osobą niepełnosprawną (Wyrok WSA w Bydgoszczy z 4.08.2021 r., II SA/Bd 685/21, LEX nr 3326615).

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, iż po ponownym przeanalizowaniu sprawy nie znajduje podstaw do uwzględnienia skargi i w związku z tym podtrzymuje argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Na wstępie zauważyć należy, iż Sąd rozpoznał przedmiotową sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej: P.p.s.a.). W myśl cytowanego art. 119 pkt 2 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Wniosek o rozpoznanie przedmiotowej sprawy w trybie uproszczonym złożyła Skarżąca, natomiast organ w odpowiedzi na skargę nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 P.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Przedmiotem tak rozumianej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza odmawiającej przyznania Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem.

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 615 ze zm., zwanej dalej: "u.ś.r."), obowiązujące na dzień wydania zaskarżonej decyzji, a w szczególności art. 17 u.ś.r.

Wskazać więc należy, że zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Według zaś ust. 1a tego przepisu ustawy, osobom innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki:

1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Stosownie do art. 17 ust 1b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała:

1) nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub

2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że na mocy wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r., sygn. K 38/13, przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r. uznany został za niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności. Skutkiem powyższego wyroku TK nie może wykluczyć prawa do świadczenia pielęgnacyjnego okoliczność powstania niepełnosprawności po ukończeniu 18. roku życia, względnie 25. roku życia, u osoby podlegającej opiece, w przypadku gdy wnioskodawca rezygnuje z pracy lub innej pracy zarobkowej.

W związku z powyższym przepis ten nie mógł stanowić podstawy do odmowy przyznania przez organ I instancji wnioskowanego świadczenia w przedmiotowej sprawie, na co słusznie zwróciło uwagę Samorządowe Kolegium Odwoławcze.

Jednakże w niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, iż nie została spełniona przesłanka rezygnacji z zatrudnienia. Tym samym poza sporem pozostaje kwestia, iż Z. B. legitymuje się wymaganym orzeczeniem, którego wypis znajduje się w aktach sprawy oraz iż Skarżąca sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym ojcem.

Wobec powyższego przypomnieć należy, iż świadczenie pielęgnacyjne przysługuje jeżeli osoby wymienione w art. 17 ust. 1 u.ś.r. nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą wymagającej tej opieki.

Z powołanego na wstępie art. 17 ust. 1 u.ś.r. wynika, że zasadniczym warunkiem przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest, aby opiekun osoby niepełnosprawnej nie podejmował lub rezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest bowiem częściowe zrekompensowanie opiekunowi niepełnosprawnego strat finansowych związanych z niemożnością podjęcia pracy lub rezygnacją z pracy, spowodowaną koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną (por. wyrok NSA z dnia 21 sierpnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1124/18, CBOSA).

Należy pamiętać, iż świadczenie pielęgnacyjne nie jest kierowane do wszystkich niezatrudnionych osób opiekujących się niepełnosprawnym członkiem rodziny, lecz do osób, które wywiązują się ze swego obowiązku alimentacyjnego, osobiście zapewniając stałą i długotrwałą opiekę i pomoc niepełnosprawnemu członkowi rodziny i jednocześnie z tego właśnie powodu zaprzestają aktywności zawodowej. Zarówno charakter omawianego świadczenia, jak i jego cel pozwalają na stwierdzenie, iż stanowi ono pewną formę rekompensaty strat finansowych opiekuna wynikających z rezygnacji z aktywności zawodowej, a co za tym idzie nie może stanowić alternatywnego źródła dochodu. Musi więc istnieć związek przyczynowy między rezygnacją z zatrudnienia przez opiekuna (niepodejmowania przez niego pracy) a koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny wskazanym w przepisie art. 17 u.ś.r.

W tym miejscu wskazać należy, iż Sąd nie podziela stanowiska, że brak zatrudnienia strony w przeszłości nie ma znaczenia dla spełnienia przesłanki tzw. niepodejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki.

Słusznie wskazała Skarżąca, że niepodejmowanie zatrudnienia w rozumieniu art. 17 ust. 1 u.ś.r. - w odróżnieniu od użytego w tym przepisie pojęcia "rezygnacji" z zatrudnienia - nie jest zdarzeniem, które zachodzi w określonym momencie, lecz stanem trwającym przez jakiś (zwykle dłuższy) czas. Ponadto zgodzić należy się, iż z biegiem tego czasu powody niepodejmowania zatrudnienia mogą się zaś zmieniać, to jednakże muszą być to przeszkody z których wynikać będzie chociaż gotowość do podjęcia zatrudnienia np. brak ofer pracy dla osoby bezrobotnej, opieka nad dziećmi.

Z tych też względów w sytuacji niepodejmowania zatrudnienia istotna jest kwestia gotowości do podjęcia pracy. Dlatego też ciężko jest uznać, iż osoba pozostającej przez długi czas bierna zawodowo bez jakiegokolwiek uzasadnienia była gotowa do podjęcia zatrudnienia. Warto w tym miejscu odnotować, iż Skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika nie starała się wykazać jakie były przyczyny całkowitej bierności zawodowej przed podjęciem się opieki nad ojcem.

Należy zauważyć, iż z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego wynika, iż Skarżąca nigdy nie pracowała zawodowo. Co prawda Skarżąca posiadając [...] lata może podjąć jeszcze zatrudnienie, to jednakże z uwagi na dotychczasową bierność zawodową, trudno jest uznać, że skarżąca była i jest gotowa podjąć zatrudnienie. W tym miejscu warto wskazać, iż powyższej oceny nie zmienia przedłożone do skargi zaświadczenie, iż pomimo proponowania jej pracy przez pracodawcę nie przyjęła ona w ciągu ostatnich 2 lat propozycji zatrudnienia. Jednakże należy mieć na uwadze, iż Skarżąca w żadnym stopniu nie wykazała dlaczego nie podejmowała zatrudnienia we wcześniejszym okresie, skoro zgodnie z oświadczeniem złożonym w toku postępowania opiekę nad ojcem sprawuje od 2 lat. Tym samym wcześniejsza bierność zawodowa i niepodejmowanie w tym okresie zatrudnienia nie wynikała z konieczności sprawowania opieki nad ojcem, a była wynikiem decyzji życiowych Skarżącej.

Wobec powyższego wskazać należy, iż Skarżąca na długo przed wystąpieniem z wnioskiem o przyznania świadczenia pielęgnacyjnego nie podejmowała zatrudnienia jak również jej nie poszukiwała choćby rejestrując się jako osoba bezrobotna. Z tych tez względów nie można uznać, że po stronie Skarżącej występowała gotowość podjęcia zatrudnienia.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia czy też niepodejmowaniem pracy, a koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem.

Podkreślić należy, iż Skarżąca pozostawała bierna zawodowo jeszcze długo przed złożeniem wniosku, co zaś oznacza, że brak aktywności zawodowej nie wynikał z konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem.

Z powyższych względów za niezasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.. W niniejszej sprawie organy w stopniu wystarczającym dla rozpoznania niniejszej sprawy zebrały materiał dowodowy, a następnie w oparciu o ten materiał wydały decyzje administracyjne.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 79a § 1 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1,2 k.p.a. wskazać należy, iż zarzut ten uznać należy za zasadny ale za niemający wpływu na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 79a k.p.a. w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony (por. np. wyroki: z 6 maja 2022 r. sygn. akt. I OSK 1488/21, z 11 marca 2022 sygn. akt. I OSK 1681/21, z 21 stycznia 2022 r. sygn. akt. I OSK 873/21). Jak wyjaśnił NSA, celem tego przepisu jest zmobilizowanie organów administracji do wnikliwego badania merytorycznej treści żądań strony na wszystkich etapach postępowania wszczynanego na żądanie strony i zapobieganie sytuacjom, w których strona dysponuje dodatkowymi dowodami na okoliczności istotne dla wykazania zasadności jej żądania albo może je łatwo uzyskać, a z powodu braku odpowiedniej wiedzy o potrzebnych dowodach, bądź o sposobie oceny wcześniej przedstawionych dowodów – nie korzysta z takiej możliwości.

W niniejszej sprawie, z uwagi na zmianę przez organ II instancji podstawy omowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego tj. powołanie się na inne okoliczności odmowy, organ II instancji mając na uwadze ww. regulację oraz art. 10 k.p.a. powinien umożliwić stronie odniesienie się do powyższych okoliczności. Jednakże na gruncie niniejszej sprawy, kiedy z oświadczenia Skarżącej jednoznacznie wynika, ze pozostawała ona dotychczas całkowicie bierna zawodowo, powyższe uchybienie pozostaje bez wpływu na wynik sprawy.

Należy pamiętać również dla stwierdzenia przez sąd administracyjny naruszenia art. 10 k.p.a. w stopniu uzasadniającym uchylenie kontrolowanego aktu, nie wystarcza samo tylko stwierdzenie naruszenia standardów określonych tym przepisem. Podnosząc zarzut naruszenia praw procesowych zagwarantowanych w art. 10 § 1 k.p.a., strona musi nie tylko wykazać, że takie naruszenie istotnie miało miejsce, ale ponadto, że uniemożliwiło jej ono podjęcie konkretnie wskazanej czynności procesowej, co miało (a przynajmniej mogło mieć) istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W orzecznictwie wskazuje się, że w sytuacji postawienia organom administracji zarzutu braku zawiadomienia strony przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i o możliwości składania wniosków dowodowych, koniecznym jest ustalenie, jakiej konkretnie czynności procesowej nie mogła strona dokonać, jakiego dowodu w sprawie nie mogła przedstawić, i jaki wpływ na wynik sprawy mogło mieć tak stwierdzone uchybienie. Dopiero wykazanie, że naruszenie przez organ administracji publicznej zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym przez niepowiadomienie jej o zgromadzeniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z tym materiałem oraz o możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło stronie podjęcie konkretnie wskazanej czynności, a także wykazanie, że uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, daje podstawy do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 10 k.p.a. w stopniu istotnym (por. wyroki NSA: z 24.05.2007 r., II GSK 4/07; z 02.09.2009 r., II OSK 1317/08 – CBOSA).

Tymczasem Skarżąca, poza postawieniem w skardze ogólnikowego zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a. i przesłaniem zaświadczenia, nie podała, jakiej to czynności na skutek powyższego nie mogła dokonać. Warto w tym miejscu zaznaczyć, iż zarzut dotyczy postępowania przed organem odwoławczym przed którym nie było de facto prowadzone żadne postępowanie dowodowe, a ocenie podlegał materiał dowodowy, z którym strona miała możliwość zapoznać się w toku postępowania przed organem I instancji.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.