Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 227/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-08-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 9 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: par. 12 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1065
law: Rozporządzenie Miniistra Infrastruktury  z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędziowie sędzia WSA Monika Kramek, sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Magdalena Banaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi K. J. i Ł. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę


UZASADNIENIE

1. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...] WINB") decyzją nr [...] z [...] września 2016 r., znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania [...] (dalej: "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z [...] lipca 2016 r., znak: [...], nakazującą rozbiórkę rozbudowanego budynku wypoczynkowego w postaci zabudowanego i zadaszonego tarasu wraz ze schodami, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Zaskarżona decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

2. Do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB") wpłynęło pismo [...] zawierające informacje m.in. o przeprowadzeniu na terenie ośrodka wypoczynkowego "[...]" modernizacji budynku głównego. Wnioskodawcy wnieśli o rozbiórkę tarasu dobudowanego do budynku głównego.

W dniu 23 lutego 2016 r. PINB przeprowadził kontrolę na działce nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...]. W trakcie kontroli organ ustalił, że na działce znajduje się zabudowany taras z dachem o konstrukcji drewnianej krytym blachodachówką, który to taras jest integralnie połączony z budynkiem głównym. Wcześniej nad ww. tarasem wykonane zostało zadaszenie z płyt poliwęglanowych wspartych na słupkach drewnianych i metalowych. Istniejące słupki obłożono płytkami kamiennopodobnymi i wykonano wymianę pokrycia dachu. Wykonano również nowe ekrany z poliwęglanu, które osłonięte są roletami.

Przedstawiciel PINB ustalił, że ww. taras ma wymiary: ok. 7,50 m x 7,50 m, powierzchnia zabudowy – 56,25 m2. Inwestor okazał kopię zgłoszenia z 28 września 2011 r. złożonego do Starostwa Powiatowego w [...]. Zgłoszenie przewidywało docieplenie ścian zewnętrznych styropianem, a od strony działki nr ewid. [...] wełną mineralną twardą, a także wymianę pokrycia dachowego z blachy na blachodachówkę wraz z obróbkami. Przewidywano również wymianę posadzki i balustrad tarasu oraz wymianę 21 drzwi zewnętrznych oraz dwóch okien bez zmiany powierzchni otworów. Według zgłoszenia roboty miały rozpocząć się w dniu 30 października 2011 r.

Skarżący wyjaśnili, że istniejący taras został zbudowany przez poprzedniego właściciela nieruchomości, a skarżący nabyli budynek ośrodka wypoczynkowego wraz z tarasem. Przeprowadzone przez nich prace miały jedynie charakter remontu.

Sąsiedzi inwestora oświadczyli jednak, że [...] dokonał rozbudowy przedmiotowego tarasu, podwyższenia jego posadowienia oraz całkowitej trwałej zabudowy tarasu. Wykonane prace prowadziły do przesunięcia linii zabudowy w głąb działki (w stronę rzeki).

W tym stanie rzeczy organ powiatowy w dniu z [...] marca 2016 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie rozbiórki zabudowanego tarasu wraz ze schodami, stanowiącego część domu wypoczynkowego "[...]", zlokalizowanego przy ul. [...] w [...].

Prowadząc postępowanie organ powiatowy zgromadził też mapy zasadnicze obejmujące teren działek nr ewid. [...], mapy dla celów projektowych i inne materiały geodezyjne przegotowane w latach 1976-2016.

3. W dniu [...] lipca 2016 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją nr [...] nakazał skarżącym "rozbiórkę rozbudowy budynku głównego ośrodka wypoczynkowego ‘[...]’ o zabudowany i zadaszony taras ze schodami, w wyniku której powstało pomieszczenie rekreacyjne, o powierzchni zabudowy ok. 56,25 m2", przy czym wymieniona rozbudowa została zrealizowana bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Organ powiatowy wskazał, że podstawą prawną powyższego rozstrzygnięcia stanowią art. 48 ust. 1 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 290) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23; dalej: "k.p.a.").

W uzasadnieniu decyzji PINB wyjaśnił, że porównanie szkicu polowego zawartego w pracy geodezyjnej [...], sporządzonej [...] sierpnia 2001 r. ze stanem faktycznym, prowadzi do wniosku, że obrys zewnętrzny tarasu o wymiarach 5,20 m x 7,80 m nie pokrywa się z wymiarami powstałego pomieszczenia rekreacyjnego. Powyższą okoliczność potwierdziła również mapa dla celów projektowych dla działek nr ewid. [...] z [...] stycznia 2016 r. o numerze [...] oraz szkic polowy z pracy geodezyjnej [...], sporządzony przez uprawnionego geodetę.

Zabudowanie tarasu ścianami zewnętrznymi typu lekkiego i słupami podpierającymi, a także wykonane zadaszenie konstrukcji drewnianej spowodowało, że powstało dodatkowe pomieszczenie rekreacyjne o wymiarach zewnętrznych 7,50 m x 7,50 m. Oznacza to, że inwestor dokonał rozbudowy budynku głównego.

Dodatkowo, zdjęcia lotnicze z 4 czerwca 1979 r. otrzymane z Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Warszawie przedstawiają widoczną z góry zabudowę budynkiem głównym. Również zdjęcie lotnicze z 16 lipca 1997 r. nie przedstawia jednak zadaszonego tarasu budynku głównego w rozpatrywanym miejscu. Natomiast zdjęcia lotnicze wykonane 4 października 2010 r. i 18 sierpnia 2013 r. przedstawiają już istniejące zadaszenie tarasu, wskazując tym samym różnicę w zabudowie w stosunku do roku 1979 oraz 1997.

W związku z powyższym organ pierwszej instancji stwierdził, że rozbudowa budynku głównego ośrodka wypoczynkowego "[...]" o zabudowany i zadaszony taras miała miejsce w okresie między 16 lipca 1997 r. a 4 października 2010 r. Skarżący nie posiadają pozwolenia na budowę ww. inwestycji. Rozbudowa budynku głównego o dodatkowe pomieszczenie jako części obiektu budowlanego, stanowi rozbudowę budynku, bowiem prowadzi do zwiększenia jego kubatury, powierzchni zabudowy i długości.

Konsekwencją braku posiadania przez skarżących pozwolenia na budowę jest konieczność zastosowania art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623; dalej: "pr.bud.").

PINB stwierdził też, że istniejący obiekt budowlany narusza przepisy techniczno-budowlane zakresie odległości budynku od granicy działki inwestycyjnej (§ 12 ust. 1). Rozbudowa budynku głównego, dokonana z naruszeniem § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, uniemożliwia więc doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem i zalegalizowanie samowoli budowlanej.

4. Pismem z 18 lipca 2016 r. skarżący złożyli odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący wnieśli o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie:

art. 6 k.p.a. poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na przepisach ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, przy jednoczesnym powołaniu jako podstawy ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane;

art. 48 ust. 1 pr.bud. poprzez jego błędną interpretację i nakazanie rozbiórki pomimo braku przesłanek do podjęcia takiej decyzji;

przepisów postępowania poprzez błędne przyjęcie, że doprowadzenie tarasu do stanu zgodnego z prawem nie jest możliwe oraz poprzez błędne ustalenie odległości tarasu od granicy działki.

5. Po rozpatrzeniu odwołania, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z [...] września 2016 r. utrzymał w mocy decyzję PINB z [...] lipca 2016 r. Organ drugiej instancji wydał ww. rozstrzygnięcie na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 pr.bud. (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 290).

[...] WINB wyjaśnił, że na podstawie dowodów zebranych w sprawie należy uznać, że rozbudowa została wykonana pod rządzami obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane z 1994 r.

Odnosząc się do kwalifikacji prawnej wykonanych robót oraz do faktu posiadania przez skarżących zgłoszenia z 28 września 2011 r., organ uznał, że ww. zgłoszenia nie można uznać za skuteczne względem robót wykonanych przy tarasie. W wyniku przeprowadzonych robót powstało bowiem zabudowane i zadaszone pomieszczenie połączone drzwiami z resztą budynku, posiadające schody zewnętrzne oraz podjazd dla osób niepełnosprawnych. Zdaniem organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie niewątpliwie doszło do rozbudowy obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W związku z tym zastosowanie przez organ powiatowy art. 48 pr.bud. było prawidłowe.

Odnosząc się do zgłoszenia przez skarżących zamiaru wykonywania robót budowlanych [...] WINB wyjaśnił, że co do zasady zgłoszenie może być skuteczne, jeśli dotyczy robót budowlanych wskazanych w przepisach prawa, ale nie w przypadku gdy wymagana jest decyzja o pozwoleniu na budowę. W przeciwnych wypadkach takie zgłoszenie stanowi jedynie próbę obejścia prawa.

Zdaniem organu drugiej instancji PINB prawidłowo ustalił, że przedmiotowa rozbudowa narusza obowiązujące przepisy, bowiem nie spełnia wymogów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych w zakresie usytuowania budynku względem sąsiedniej działki budowlanej. Odległość ww. obiektu od granicy działki sąsiedniej nr ewid. [...] wynosi około 2,50 m (pomniejszona jest dodatkowo o 20 cm okapu) i jest mniejsza niż dopuszczają to przepisy. Wobec tego w niniejszej sprawie nie było podstaw do przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego.

Wyjaśniono także, że PINB wskazując podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia błędnie określił datę uchwalenia ustawy, na którą się powołał. Jednak w ocenie [...] WINB nie ulega wątpliwości, że organ powiatowy orzekał na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Wskazuje na to powołanie prawidłowego artykułu (art. 48 ust. 1) oraz publikatora (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 290). Zdaniem [...] WINB ww. uchybienie nie ma jednak istotnego wpływu na prawidłowość skarżonego rozstrzygnięcia i nie powoduje konieczności jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Organ odwoławczy za nieuzasadniony uznał także zarzut naruszenia przez PINB przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 k.p.a. Organ powiatowy zebrał w sprawie obszerny materiał dowodowy i dokonał jego wnikliwej analizy.

Zaskarżona decyzja w żaden sposób nie narusza przepisów prawa, na podstawie których została wydana. [...] WINB nie znalazł także podstaw do uchylenia bądź zmiany zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji.

6. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skarżący pismem z 6 października 2016 r. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie decyzji organu odwoławczego i poprzedzającego ją rozstrzygnięcia PINB oraz – jako to wskazano – przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Dodatkowo skarżący wnieśli o przyznanie im kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie:

art. 6 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji PINB opartej na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, przy jednoczesnym powołaniu jako podstawy uchylonej ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane;

art. 48 ust. 1 pr.bud. poprzez jego błędną interpretację i nakazanie rozbiórki pomimo braku przesłanek do podjęcia takiej decyzji;

art. 7 i 77 k.p.a. w zw. z art. 48 ust. 2 pkt. 2) in fine pr.bud. poprzez bezpodstawne i błędne ustalenie, że doprowadzenie tarasu do stanu zgodnego z prawem nie jest możliwe;

art. 7 i 77 k.p.a. poprzez błędne ustalenie odległości tarasu od granicy działki z uwagi na fakt, że pomiar prowadzony był do ogrodzenia, nie zaś do granicy geodezyjnej odbiegającej od miejsca położenia ogrodzenia.

7. Odpowiadając w dniu 8 listopada 2016 r. na ww. skargę organ drugiej instancji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Organ stwierdził, że przesłanki, którymi kierował się przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji zostały wskazane w jej uzasadnieniu, a zarzuty podniesione przez skarżących pozostają bez wpływu na treść wydanego rozstrzygnięcia.

8. Wyrokiem z 29 września 2017 r. wydanym w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2565/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję [...] WINB z [...] września 2016 r. oraz poprzedzającą ją decyzję PINB w [...] z [...] lipca 2016 r. W uzasadnieniu Sąd podkreślił, że organ powiatowy nie przystąpił do legalizacji rozbudowy budynku, ponieważ uznał, że jest sprzeczna z przepisami techniczno-budowlanymi. W fazie wstępnej organ nie powinien jednak wykluczać możliwości wykonania robót, które wyeliminują ww. niezgodność z prawem. Stąd też organ mógł wydać postanowienie na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 pr.bud., szczególnie że nakaz rozbiórki obejmuje jedynie zabudowany i zadaszony taras ze schodami. Jako zasadę organy powinny przyjąć wszczęcie procesu legalizacji, a dopiero brak możliwości, bądź chęci po stronie inwestorów doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem może stanowić podstawę orzeczenia nakazu rozbiórki.

9. Po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 30 października 2019 r., sygn. akt II OSK 3042/17, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie NSA stwierdził, że analiza materiału dowodowego zgromadzonego w aktach nie wskazuje na to, aby w niniejszej sprawie wystąpiły okoliczności wymagające uzyskania zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych normujących odległości sytuowania obiektów budowlanych od granicy działek sąsiednich, tj. wymogów wynikających z § 12 ust. 1 rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W tych okolicznościach wytyczne dotyczące ewentualnej legalizacji przedmiotowych robót budowlanych zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie zostały poprzedzone właściwą analizą okoliczności faktycznych i prawnych przedstawionych w kontrolowanych decyzjach.

Odnosząc się natomiast do kwestii ewentualnej zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie można wykluczyć sytuacji, w której dopuszczone zostanie ubieganie się przez inwestora o taką zgodę po rozpoczęciu lub realizacji robót budowlanych. Zastosowanie art. 9 pr.bud. jest wszakże ograniczone do "przypadków szczególnie uzasadnionych".

Formułując wytyczne dla ponownego postępowania NSA podkreślił, że sąd wojewódzki powinien odnieść się do stanu faktycznego sprawy w zakresie niezbędnym do zweryfikowania stanowiska organów obu instancji, zgodnie z którym uzasadnione było pominięcie procedury legalizacyjnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

10. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) zadanie Sądu jest ściśle określone: Sąd ma obowiązek przeprowadzić kontrolę zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.

W związku z tym, Sąd ma obowiązek wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, jeśli stwierdzi, że w danej sprawie niewątpliwie doszło do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nakazuje to art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). Sąd ma też obowiązek stwierdzić nieważność decyzji lub postanowienia, jeśli akt taki jest dotknięty którąkolwiek z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a.

Natomiast w przypadku niestwierdzenia wskazanych postaci naruszenia prawa przez organ administracji, skarga podlega oddaleniu. Inaczej mówiąc, jeśli zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, uchylenie jej przez sąd jest niedopuszczalne.

11. Sąd orzekający obecnie, tj. w ponownym postępowaniu, oddalił skargę skarżących uznając, że nie ma podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa przez organ drugiej instancji.

Kluczowym zagadnieniem w sprawie stanowiło pytanie, czy faktyczne niezachowanie wymaganej przez przepisy techniczno-budowlane odległości między rozbudowanym i zadaszonym tarasem a granicą zabudowanej działki sąsiedniej jest wystarczającą przesłanką do nakazania rozbiórki, czy też organy nadzoru budowlanego miały obowiązek podejmować działania mające na celu doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem.

Odpowiedź na powyższe pytanie wymagała – zgodnie z wytycznymi Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartymi w powołanym wyroku z 30 października 2019 r. – szczegółowego odniesienia się do stanu faktycznego sprawy i okoliczności ewentualnego postępowania legalizacyjnego lub udzielenia inwestorom (skarżącym) zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych w myśl art. 9 ust. 1 pr.bud.

Sąd orzekający w obecnym składzie uznał, że okoliczności wynikające z akt sprawy nie uzasadniają uchylenia zaskarżonej decyzji. Nie ma bowiem podstaw do wyrażenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, a także nie ma podstaw do przyjęcia, że skarżący bez poważnych przeszkód i znaczących kosztów wprowadzą takie zmiany w konstrukcji i usytuowaniu zadaszonego tarasu, które pozwoliłyby na spełnienie wymogów prawa budowlanego.

Powyższy wniosek zdaniem Sądu wynika z kilku równocześnie występujących okoliczności. Przede wszystkim nie budzi wątpliwości fakt, że istniejący obecnie taras zlokalizowany na działce nr ewid. [...] położony jest w odległości 2,5 m od działki nr ewid. [...] należącej do sąsiadów, którzy zainicjowali postępowanie nadzorcze prowadzone przez PINB w [...] (patrz: protokół kontroli z 23 lutego 2016 r., karta 55 akt admin.). Zawarty w skardze zarzut błędnego pomiaru nie został przez skarżących w żaden sposób udokumentowany, a ze zgromadzonych akt nie wynika jego zasadność. Sąd przyjął, że badana odległość wynosi 2,5 metra.

Z ustaloną odległością tarasu od granicy działek związana jest druga istotna okoliczność, a mianowicie w obecnym stanie rzeczy ściana równoległa do granicy działek obejmuje duże okna z możliwością zasłonienia ich metalową roletą. Taka konstrukcja musi być jednak zakwalifikowana jako "ściana z oknami" w rozumieniu § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2019, poz. 1065; dalej: "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych"). Gdyby okna miały być zachowane, a całość obiektu dostosowana do wymogów prawa, wówczas istniejący taras musiałby zostać zmniejszony o 1,5 m. Z uwagi na drewnianą konstrukcję dachu (wielospadowego) oznaczałoby to nie tylko konieczność przesunięcia ściany lekkiej w celu oddalenia jej od granicy działek, ale również całkowitą rozbiórkę i wykonanie nowej konstrukcji zadaszenia (patrz np.: materiały fotograficzne złożone do akt sprawy przez uczestników postępowania – sąsiadów, w trakcie rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 29 września 2017 r., karta 35 akt sądowych). Z technicznego punktu widzenia – bez wchodzenia w szczegóły, do rozważenia których Sąd nie jest powołany – przebudowa istniejącego tarasu oznaczałaby zatem rozbiórkę zadaszenia o konstrukcji drewnianej.

Jednocześnie, aby spełnić warunek zgodności obiektu z prawem, należałoby również rozebrać znaczący fragment istniejącego fundamentu tarasu wykonanego z tradycyjnych materiałów (beton, cegła). W tym stanie rzeczy postępowanie legalizacyjne prowadziłoby faktycznie do rozbiórki znaczącej części zabudowanego i zadaszonego tarasu, a więc w gruncie rzeczy oznaczałoby, z jednej strony wyłączenie obecnej zabudowy tarasu z użytkowania, a z drugiej strony faktyczne wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę, co najmniej w istotnej części.

Niewiele mniejszy zakres zmian byłby następstwem decyzji inwestorów (skarżących) o przebudowaniu istniejącego tarasu w taki sposób, aby ściana położona równolegle do granicy działek o nr ewid. [...] była pozbawiona okien. W takim przypadku rozbiórce podlegałby tylko fragment tarasu o szerokości ok. 0,5 m. konsekwencje takiej zmiany dla konstrukcji ścian lekkich, konstrukcji dachu i fundamentów betonowych byłyby jednak identyczne co do charakteru robót budowlanych i ich skutków, choć różne co do zakresu. Takie same więc wnioski wynikają z drugiego z możliwych sposobu zastosowania przepisów techniczno-budowlanych.

Analizując zatem przedstawione scenariusze ewentualnego postępowania legalizacyjnego i ich techniczne konsekwencje trudno uznać, że rozstrzygnięcia przyjęte w postępowaniu administracyjnym przed organami pierwszej i drugiej instancji wynikały z braku zbadania i rozpatrzenia przez organy nadzoru budowlanego wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy. Nie ma również prawnych i zarazem racjonalnych podstaw do uznania, że rozstrzygnięcia organów obu instancji: PINB z [...] lipca 2016 r. oraz [...] WINB z [...] września 2016 r., naruszały prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a lub lit. c p.p.s.a.

Sąd pomija przy tym okoliczność finansową wiążącą się z ewentualną legalizacją samowolnie rozbudowanego tarasu, a mianowicie wynikającym z art. 49 ust. 1 pr.bud. Nie badając szczegółów można przypuszczać, że wysokość opłaty legalizacyjnej znacznie przekroczyłaby koszt wykonania prac rozbiórkowych zgodnie z decyzją organu pierwszej instancji utrzymaną w mocy przez organ odwoławczy.

12. W niniejszej sprawie należy również rozpatrzyć prawdopodobieństwo uzyskania przez skarżących zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych na podstawie art. 9 ust. 1 pr.bud. Gdyby skarżący złożyli do organu nadzoru budowlanego wniosek o wydanie takiej zgody, wówczas organ musiałby ocenić, czy w okolicznościach faktycznych działek nr ewid. [...] można mówić o "przypadku szczególnie uzasadnionym". A priori nie można o tym przesądzić, gdyż zgodnie z art. 9 ust. 3 pr.bud. rozstrzygnięcie przez właściwy organ wymaga analizy wniosku zawierającego charakterystykę obiektu, projekt zagospodarowania działki inwestycyjnej z uwzględnieniem nieruchomości sąsiednich oraz szczegółowe uzasadnienie konieczności wprowadzenia odstępstwa.

Charakterystyka techniczno-budowlana rozbudowanego i zadaszonego tarasu, a także sposób użytkowania powstałego pomieszczenia rekreacyjnego o powierzchni ok. 56,25 m2 nie wskazują, aby w rozpatrywanej sprawie można było mówić o konieczności wprowadzenia odstępstwa. Cały budynek główny ośrodka wypoczynkowego może być użytkowany w niezakłócony bez rozbudowanego tarasu, choć z pewnością pewne formy aktywności kulturalnej lub rozrywkowej będą niemożliwe lub ograniczone.

W tym stanie rzeczy należy mieć wszakże na uwadze fakt, że art. 9 ust. 1 pr.bud. ma charakter wyjątku od ogólnej zasady bezwzględnego przestrzegania wymogów techniczno-budowlanych. Takie przepisy należy zatem interpretować ściśle, a nie w myśl tak czy inaczej rozumianej "wykładni przyjaznej" dla inwestora działającego w warunkach samowoli budowlanej.

Analiza "koniczności wprowadzenia odstępstwa" od przepisów techniczno-budowlanych wskazuje również na potrzebę wzięcia pod uwagę stanowiska sąsiadów skarżących, czyli właścicieli działki nr ewid. [...]. Ich nieruchomość zabudowana domem o kilkukrotnie mniejszej powierzchni niż budynek ośrodka wypoczynkowego "[...]" położony jest niemal dokładnie na wysokości rozbudowanego tarasu (patrz: mapa – wyrys z mapy ewidencyjnej oraz mapa zasadnicza, złożone do akt sądowych sprawy w trakcie rozprawy w dniu 29 września 2017 r., karty 32 i 33 akt sądowych). Co więcej, uczestnicy postępowania skarżyli się, że kłopot z rozbudowanym pomieszczeniem rekreacyjnym polega nie tylko na niezachowaniu jego odległości od granicy działki nr ewid. [...], ale przede wszystkim na tym, że ww. pomieszczenie wykorzystywane jest dla celów organizacji zabaw tanecznych, wesel itp. spotkań, podczas których słychać głośną muzykę (patrz: zdjęcie zespołu muzycznego na k. 35 akt sądowych). W sezonie letnim takie spotkania z głośną popularną muzyką są organizowane regularnie, według uczestników postępowania również z naruszeniem ciszy nocnej. W związku z tym można by twierdzić, że utrzymywanie istniejącego odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych ma wpływ na nieruchomości sąsiednie, co wykluczałoby dopuszczalność wyrażenia zgody na odstępstwo.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd nie odrzucił całkowicie możliwości udzielenia skarżącym zgody na odstępstwo od warunków technicznych. Uważa jednak, że w czasie wydawania kontrolowanych decyzji prawdopodobieństwo doprowadzenia takiego rozwiązania było zasadnie oceniane jako na tyle niskie, że stanowisko organów nadzoru budowlanego wydających kontrolowane decyzje i zakładających niemożność uzyskania wymienionej zgody należy uznać za zasadne.

13. W świetle przedstawionych okoliczności faktycznych i prawnych stwierdzonych w przypadku rozbudowanego i zadaszonego tarasu położonego na działce nr ewid. [...] w [...], przy ul. [...], Sąd nie stwierdził podstaw do uznania zarzutów przedstawionych w skardze złożonej 6 października 2016 r. za zasługujące na uwzględnienie.

Kwestię rzekomego naruszenia zasady legalizmu działania organów administracji (art. 6 k.p.a.) wyjaśnił bowiem organ odwoławczy wskazując, że nieprawidłowe podanie podstawy prawnej decyzji organu pierwszej instancji nie miało wpływu na rozstrzygnięcie. Nie może być zatem ono podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji.

Nie ma również podstaw, aby zarzucać organom nadzoru budowlanego właściwym w sprawie naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepełne lub błędne ustalenia faktyczne, które przesądziły o nałożeniu na skarżących nakazu rozbiórki rozbudowanego tarasu. Z akt sprawy nie wynika żadna istotna wątpliwość, którą można byłoby wyjaśnić poprzez dalsze badanie okoliczności faktycznych sprawy.

Zdaniem Sądu bezzasadny jest wreszcie zarzut naruszenia art. 48 ust. 1 pr.bud. poprzez nakazanie rozbiórki zamiast podjęcia działań mających na celu legalizację istniejącej samowoli budowlanej. Warto przy tym zauważyć, że w obszernych aktach administracyjnych nie ma dokumentu, w którym skarżący jasno wskazywaliby na ich gotowość dokonania zmian istniejącego tarasu w sposób zgodny z prawem. W tym kontekście argumenty skarżących odnoszące się do nakazu rozbiórki zamiast postępowania legalizacyjnego można traktować jako mające charakter retoryczny, a nie wyrażające rzeczywistą wolę doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem.

14. Biorąc pod uwagę okoliczności faktyczne sprawy, a także przedstawioną analizę przepisów prawa znajdujących zastosowanie w rozpatrywanej sprawie oraz zasady rozumowania prawniczego, Sąd w pełni podzielił stanowisko organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga niezasadna.

Mając na względzie powyższe ustalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.