Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt 3/II SA/Gd 771/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2004-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Powołane przepisy: article: art. 9 ust. 2, art. 15 ust. 2
journal: Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174
law: Obwieszczenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 15 czerwca 1984 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Teza: W związku z wejściem w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. K 20/01 /Dz.U. nr 78 poz. 716/, stwierdzającego niezgodność art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /t.j. Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174 ze zm./ z art. 53 ust. 1 i art. 83 w zw. z art. 2 Konstytucji RP, ocena czy spełnione zostały przesłanki konieczne do wymeldowania z lokalu ogranicza się jedynie do tego, czy objęta postępowaniem osoba opuściła miejsce pobytu stałego dobrowolnie i trwale albo czy bez wymeldowania opuściła miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić /art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych/.

TEZY

W związku z wejściem w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. K 20/01 /Dz.U. nr 78 poz. 716/, stwierdzającego niezgodność art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /t.j. Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174 ze zm./ z art. 53 ust. 1 i art. 83 w zw. z art. 2 Konstytucji RP, ocena czy spełnione zostały przesłanki konieczne do wymeldowania z lokalu ogranicza się jedynie do tego, czy objęta postępowaniem osoba opuściła miejsce pobytu stałego dobrowolnie i trwale albo czy bez wymeldowania opuściła miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić /art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych/.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po rozpoznaniu na rozprawie sprawy ze skargi Krzysztofa N. na decyzję Wojewody P. z dnia 7marca 2002 r. (...) w przedmiocie wymeldowania z miejsca stałego pobytu - uchyla zaskarżoną decyzję; (...)


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 7 marca 2002 r. Wojewoda P. - działając na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa, po ponownym rozpatrzeniu odwołania Zygmunta L. od decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia 17 marca 1998 r. orzekającej o odmowie wymeldowania Krzysztofa N. z pobytu stałego w lokalu nr 4 przy ul. K. 19 w G. uchylił w całości decyzję organu I instancji i orzekł o wymeldowaniu Krzysztofa N. z pobytu stałego we wskazanym wyżej lokalu.

W uzasadnieniu podano, m.in., co następuje:

z wnioskiem o wymeldowanie syna zmarłej żony wystąpił Zygmunt L. podnosząc, że Krzysztof N. nie zamieszkuje w mieszkaniu nr 4 przy ul. K. 19 w G. od około 10 lat, czemu zaprzeczał Krzysztof N. twierdząc, że poza miejscem zamieszkania przebywał jedynie czasowo w okresie wyjazdu do Kanady i pracy poza miejscem stałego zamieszkania.

Rozpatrujący sprawę w marcu 1998 r. organ I instancji stwierdził /m.in. na podstawie zeznań Zygmunta L./, że Krzysztof N. w spornym lokalu zamieszkał /ponownie/ w dniu 9 marca 1998 r. mimo braku zgody wnioskującego.

W trakcie rozpatrywania sprawy przez organ odwoławczy we wrześniu 1998 r. Krzysztof N. przedmiotowy lokal opuścił, co było podstawą orzeczenia o jego wymeldowaniu.

Decyzja ta uchylona została wyrokiem NSA OZ w Gdańsku z dnia 23 stycznia 2001 r. z przyczyn proceduralnych, a rozpatrując sprawę ponownie organ odwoławczy przyjął, że w sprawie spełnione zostały przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /t.j. Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174 ze zm./, tj. Krzysztof N. utracił uprawnienia do przebywania w spornym lokalu /najemcą lokalu jest Zygmunt L., który cofnął uprawnienia pochodne do lokalu wynikające z umowy użyczenia/ oraz - lokal opuścił.

Tę przesłankę organ uznał za spełnioną bowiem ocena materiału dowodowego /zeznań świadków, stron, informacji Policji/ przemawia za uznaniem, że Krzysztof N. w przedmiotowym lokalu nie zamieszkuje.

Prowadziło to do uwzględnienia odwołania i orzeczenia o wymeldowaniu Krzysztofa N. z lokalu.

W skardze na opisaną decyzję Krzysztof N. wniósł o ponowne wnikliwe rozpatrzenie sprawy. Zdaniem skarżącego uzasadnienie decyzji organu odwoławczego jest wewnętrznie sprzeczne, przy ocenie materiału dowodowego nie wzięto pod uwagę zeznań świadków korzystnych dla skarżącego.

Po poprzednim wymeldowaniu Krzysztofa N. z lokalu skarżący przez kilka miesięcy był bezdomny, gdyż ojczym wymienił zamek w drzwiach wejściowych i skarżący obawia się, że sytuacja może się powtórzyć, tym bardziej, że Zygmunt L. korzysta z pomocy funkcjonariuszy Policji miejscowego Komisariatu, gdzie pracuje synowa - Lucyna L.

W piśmie procesowym z dnia 2 kwietnia 2004 r. skarżący dodatkowo zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów art. 107 par. 1 i 3, art. 80 i art. 86 Kpa oraz podjęcie rozstrzygnięcia w sytuacji, gdy sam organ wskazał, że "oceniając zebrany materiał dowodowy w wyniku przeprowadzonej rozprawy administracyjnej należy stwierdzić, że nie pozwala on na jednoznaczne ustalenie, czy pan Krzysztof N. zamieszkuje, czy też nie, w spornym lokalu".

Zatem skarżący nie wie jak organ ustalił, że skarżący opuścił lokal, co stanowi niezbędną przesłankę podjęcia decyzji o wymeldowaniu na mocy art. 15 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

Oceniając materiał dowodowy organ nie wskazał, dlaczego nie dał wiary zeznaniom świadków wnioskowanych przez skarżącego.

Reasumując zarzucono, że rozstrzygnięcie jest błędne i wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody P.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.

W pismach procesowych z dni 9.07.2002 r. i 29.09.2004 r. pełnomocnik zainteresowanego Zygmunta L. poinformowała, że w dniu 25.01.2001 r. orzeczono eksmisję Krzysztofa N. z lokalu nr 4 przy ul. K. 19A w G., wyrok w tej sprawie (...) zaopatrzono w klauzulę wykonalności w dniu 28 czerwca 2002 r., a w dniu 8 lipca 2002 r. zainteresowany wezwał skarżącego do opuszczenia mieszkania, co zobowiązany spełnił.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

skarga została uwzględniona częściowo z przyczyn, które Sąd - nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi /art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Dz.U. nr 153 poz. 1270 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/, wziął pod uwagę z urzędu.

Zgodnie z art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "b" ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd uchyla zaskarżoną decyzję (...) jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, a przewidziana w przepisie sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie.

Podejmując decyzję o wymeldowaniu Krzysztofa N. z wymienianego lokalu, organ odwoławczy napisał, że "oceniając materiał dowodowy w wyniku przeprowadzonej rozprawy administracyjnej należy stwierdzić, iż nie pozwala on na jednoznaczne ustalenie, czy Krzysztof N. zamieszkuje, czy też nie w spornym lokalu (...)" ale - "mając na uwadze powyższe okoliczności sprawy organ II instancji uznał, że spełnione zostały obie przesłanki z pierwszej części art. 15 ust. 2 cyt. ustawy /o ewidencji ludności i dowodach osobistych/ konieczne do wymeldowania, polegające na utracie uprawnień do zamieszkiwania oraz trwałym i dobrowolnym opuszczeniu lokalu, zatem należało orzec o wymeldowaniu Krzysztofa N. z pobytu stałego z lokalu nr 4 przy ul. K. 19 w G." /str. 4 uzasadnienia zaskarżonej decyzji/.

Przy ocenie zaskarżonej decyzji należy mieć na uwadze zmianę stanu prawnego wynikającą z orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. K 20/01 /Dz.U. 2002 nr 78 poz. 716; OTK-A 2002 nr 3 poz. 34/.

Z dniem 19 czerwca 2002 r., w związku z wejściem w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. K 20/01, stwierdzającego niezgodność art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z art. 52 ust. 1 i art. 83 w zw. z art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, przepis art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności nie powinien mieć zastosowania, jako regulacja niekonstytucyjna, w sprawach meldunkowych.

W takim razie ocena, czy spełnione zostały przesłanki konieczne do wymeldowania Krzysztofa N. ze spornego lokalu w dacie orzekania przez organ II instancji, ogranicza się jedynie do tego, czy Krzysztof N. (...) bez wymeldowania opuścił dotychczasowe miejsce pobytu stałego albo czy - bez wymeldowania opuścił miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jego pobytu nie można ustalić /art. 15 ust. 2 ustawy/.

Krzysztof N. brał udział w postępowaniu administracyjnym, zatem miejsce jego pobytu było znane, co więcej - Zygmunt L. oświadczył przed organem I instancji, że Krzysztof N. w dniu 9 marca 1998 r. wprowadził się do lokalu i od tego czasu w nim nocuje, mimo, że Zygmunt L. nie tyczy sobie tego (...).

O zamieszkiwaniu Krzysztofa N. w spornym lokalu nawet po wydaniu zaskarżonej decyzji świadczą również pisma pełnomocnika zainteresowanego Zygmunta L., który w pismach z dni 9.07.2002 r. i 29.09.2004 r. informował Sąd, że wykonalny wyrok o eksmisję Krzysztofa N. z lokalu ojczyma nosi datę 28.06.2002 r., a pismem z dnia 8.07.2002 r. zainteresowany wezwał skarżącego do opuszczenia lokalu i wymeldowania się oraz - że Krzysztof N. sam wyprowadził się z lokalu po tym wyroku.

Oznacza to, że zaskarżona decyzja została oparta na błędnej przesłance faktycznej, wyraźnie sprzecznej z zebranym w sprawie materiale dowodowym, bowiem z akt wynika, że Krzysztof N. wyprowadził się z mieszkania nr 4 przy ul. K. 19A w G. kilka miesięcy później /lipiec 2002 r.?/, niż orzeczono w zaskarżonej decyzji, pochodzącej z dnia 7 marca 2002 r.

Jak wyżej wspomniano organ miał trudności z oceną materiału dowodowego, przyznając, że nie może ustalić, czy Krzysztof N. zamieszkuje czy nie w spornym lokalu.

Mając powyższe na uwadze i treść cyt. art. 134 par. 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zobowiązującego Sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa do jakich doszło przy podjęciu zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "a, b i c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, mającej zastosowanie w sprawie zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1271/.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 97 par. 2 cyt. wyżej ustawy w zw. z art. 200 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie w pkt 3 sentencji wyroku znajduje umocowanie w art. 152 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W trakcie ponownego rozpatrywania sprawy z odwołania Zygmunta L. od decyzji Prezydenta Miasta G. (...) z dnia 17 marca 1998 r. orzekającej o odmowie wymeldowania Krzysztofa N. z lokalu przy ul. K. w G. organ odwoławczy będzie miał na względzie zmieniony stan prawny i faktyczny sprawy.

W związku z treścią pism zainteresowanego z dnia 9.07.2002 r. i 29.09.2004 r. wyjaśnić należy, że zgodnie ze swą właściwością, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. /art. 1 i art. 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/.