Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 65/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2022-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono bezskuteczność czynności
Powołane przepisy: article: art. 20 ust. 1, art. 33 ust. 1, ust. 4, art. 2 pkt 25
journal: Dz.U. 2020 poz 2029
law: Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Kazubińska-Kręcisz (sprawozdawca) Sędziowie Asesor sądowy Agnieszka Kosowska WSA Andrzej Niezgoda Protokolant Starszy asystent sędziego Karolina Orłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2022 r. sprawy ze skargi K. R. i E. S. na czynność Prezydenta Miasta z dnia [...] r. r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na udzielenie dotacji w terminie wcześniejszym I. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności; II. zasądza od Prezydenta Miasta na rzecz K. R. i E. S. solidarnie kwotę [...]zł ([...] złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] listopada 2021 r. Prezydent Miasta (organ, Prezydent Miasta) nie wyraził zgody na udzielenie dotacji dla Przedszkola Niepublicznego "A. P." w L. (Przedszkole) w terminie wcześniejszym (od kwietnia 2021 r.) niż od początku następnego roku budżetowego, tj. 1 stycznia 2022r.

Z akt sprawy wynika, że pismem z [...] kwietnia 2021 r. K. R. i E. S. (strona, skarżące) jako osoby prowadzące Przedszkole, zwróciły się z prośbą o wyrażenie zgody na odstąpienie od terminu, o którym mowa w art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, na podstawie art. 33 ust. 4 tej ustawy. W piśmie podały, że w dniu [...] września 2020 r. złożyły wniosek o udzielenie dotacji z budżetu Miasta L. na 2021 r. Do 30 września 2020 r. nie uzyskały jednak wpisu do ewidencji z powodu braku potwierdzenia spełnienia bezpiecznych i higienicznych warunków w obiekcie Przedszkola przez Państwową Straż Pożarną i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L.. Opinie te zostały wydane dopiero w dniach [...] i [...] lutego 2021 r.

Skarżące podkreśliły, że ze względu na epidemię trudno było ukończyć budowę i uzyskać pozytywną opinię straży pożarnej oraz stacji sanitarno-epidemiologicznej o spełnieniu wymagań lokalowych w zaplanowanym czasie.

W dniu [...] marca 2021 r. uzyskano wpis do ewidencji szkół niepublicznych. Przedszkole rozpoczęło działalność od [...] marca 2021 r., w tym momencie zapisanych było tam 26 uczniów (z czego 25 dotowanych przez Gminę). Kadra pedagogiczna została w całości przeniesiona z placówki w P. , którą dotychczas prowadziły skarżące (wypowiedziano im umowę najmu lokalu).

W związku z tym strona wnosiła o udzielenie dotacji z budżetu Miasta od kwietnia 2021 r. podnosząc, że dokonała wszelkich starań by zdążyć w planowanym terminie, lecz epidemia przeciągnęła wszelkie formalności związane z uzyskaniem pozwolenia na budowę i przystosowaniem lokalu. Strona starała się zachować ciągłość placówki kierując się dobrem dzieci, nie zwalniając przy tym pracowników. Wskazała, że bez dotacji nie jest w stanie utrzymać placówki.

Pismem z [...] kwietnia 2021 r. Prezydent Miasta nie wyraził zgody na udzielenie dotacji Punktowi Przedszkolnemu w terminie wcześniejszym, niż od początku następnego roku budżetowego. Organ wskazał, że wpis do ewidencji nie został przez stronę uzyskany w terminie do 30 września 2020 r., działalność Przedszkola została uruchomiona [...] marca 2021 r. wobec 26 uczniów zapisanych do niego, a w bliskiej lokalizacji znajdują się placówki wychowania przedszkolnego prowadzone przez Miasto, w których liczba wolnych miejsc jest wystarczająca do objęcia wychowaniem przedszkolnym także uczniów placówki prowadzonej przez skarżące. Organ wskazał na treść art. 33 ust. 4 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 2029, ze zm.), dalej: "u.f.z.o.", zgodnie z którym na wniosek organu prowadzącego odpowiednio przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę, lub placówkę, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, Prezydent Miasta, jako organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do udzielenia dotacji, o której mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, może wyrazić zgodę na odstąpienie od terminu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, lub na udzielenie dotacji w terminie wcześniejszym niż od początku następnego roku budżetowego w przypadku nieprzekazania informacji i danych, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2. Organ stwierdził, że nie jest zasadne dotowanie Przedszkola z budżetu Miasta we wnioskowanym terminie, w sytuacji posiadania wolnych miejsc w placówkach wychowania przedszkolnego prowadzonych przez Miasto.

K. R. i E. S. złożyły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na czynność Prezydenta [...] w postaci odmowy wyrażenia zgody na udzielenie dotacji w terminie wcześniejszym niż od początku następnego roku budżetowego.

Wyrokiem z dnia 17 września 2021 r. sygn. akt I SA/Lu 257/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że organ podejmując rozstrzygnięcie w sferze uznania administracyjnego powinien ujawnić stronie przesłanki, jakimi się kierował. W realiach niniejszej sprawy i przy zastosowaniu art. 33 ust. 4 u.f.z.o. powinien m.in. odpowiedzieć na pytanie, czy w interesie społecznym jest zapewnienie możliwości edukacyjnych, obowiązany jest ocenić sytuację konkretnego wnioskodawcy i uwzględnić cel udzielenia dotacji. Działanie organu tym warunkom nie odpowiadało, bowiem w piśmie informującym skarżące o niewyrażeniu zgody na odstąpienie od terminu, o którym mowa w art. 33 ust. 1 pkt 1 u.f.z.o. organ nie odniósł się do motywacji strony i faktu, że w Przedszkolu zapisano 26 dzieci, których opiekunowie wybrali właśnie tę placówkę edukacyjną. Organ nie wskazał, dlaczego kryterium istnienia innych placówek i wolnych miejsc przyjął za rozstrzygające w sytuacji, gdy argument ten nie może mieć związku z realnym zaspokojeniem potrzeb społecznych dotyczących placówek przedszkolnych (chodzi w tym wypadku głównie o standard usług placówki).

W ponownie prowadzonym postępowaniu Sąd zalecił Prezydentowi Miasta ocenić ponownie wniosek strony na podstawie art. 33 ust. 4 u.f.z.o., z uwzględnieniem wskazań zawartych w wyroku oraz rzetelnie przedstawić motywy rozstrzygnięcia. Stanowczo podkreślił przy tym, że czynienie oszczędności w budżecie nie może odbywać się kosztem podstawowych potrzeb lokalnej społeczności.

Po ponownym przeprowadzeniu postępowania Prezydent Miasta w piśmie z dnia [...] listopada 2021 r. nie wyraził zgody na udzielenie dotacji Przedszkolu w terminie wcześniejszym niż od początku następnego roku budżetowego.

W uzasadnieniu stanowiska organ wskazał, że nie jest zasadne dotowanie Przedszkola z budżetu Miasta L. w sytuacji występowania deficytu w budżecie Miasta w zakresie wydatków na dotacje przysługujące jednostkom systemu oświaty z mocy prawa, zwłaszcza po wzroście liczby uczniów przedszkoli dotowanych w 2021 r. Dochody Miasta uległy obniżeniu w związku z pandemią COVID-19 oraz udziałami w podatkach dochodowych (PIT, CIT). W pierwszej kolejności środki budżetowe w odpowiednim rozdziale i paragrafie klasyfikacji budżetowej są przeznaczane na realizację zadań z mocy prawa.

Organ zastrzegł, że Miasto L. umożliwiło rodzicom uczniów Punktu przystąpienie do rekrutacji w innych placówkach Miasta, przez co istniała wobec nich możliwość zapewnienia realizacji wychowania.

Na czynność tę K. R. i E. S. złożyły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i wniosły o uznanie jej za bezskuteczną oraz uznanie uprawnienia skarżących do otrzymania dotacji w terminie wcześniejszym niż od początku roku budżetowego. Wniosły nadto o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

Rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie:

- art. 33 ust. 4 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (u.f.z.o.) poprzez jego błędne zastosowanie i niezasadne odmówienie skarżącym zgody na udzielenie dotacji w terminie wcześniejszym niż od początku następnego roku budżetowego na skutek uznania, iż nie jest zasadne udzielenie dotacji, w sytuacji posiadania wolnych miejsc w placówkach wychowania przedszkolnego prowadzonych przez miasto i możliwości uczestniczenia w rekrutacji prowadzonej przez miasto, podczas gdy okoliczność ta nie ma nadrzędnego znaczenia dla oceny podstaw wyrażenia zgody na udzielenie dotacji w terminie wcześniejszym, a ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] rozpoznając skargę wskazał Prezydentowi Miasta, iż powyższa okoliczność nie ma znaczenia na gruncie niniejszej sprawy, a rodzice dzieci mają prawo wyboru, czy chcą korzystać z oświaty samorządowej, czy placówek oświaty niepublicznej,

- naruszenie art. 33 ust. 4 u.f.z.o. polegające na przyjęciu, że wzrosła liczba uczniów dotowanych dotacją oświatową w przedszkolach w 2021 r., a także spadł udział miasta w podatkach dochodowych, podczas gdy organ w żaden sposób nie wykazał tych okoliczności, a ponadto nie wskazał, jaki mają one wpływ na przyznanie i wypłatę dotacji dla skarżących;

- art. 7 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. poprzez brak dokładnego rozważenia stanu faktycznego sprawy, podważenie zasady zaufania obywateli do władzy publicznej i naruszenie słusznego interesu skarżących oraz uczniów Niepublicznego Przedszkola "A. P." w L. poprzez ponowne niewyrażenie zgody na udzielenie dotacji w terminie wcześniejszym niż od początku następnego roku budżetowego, bez uzasadnionej podstawy faktycznej oraz prawnej.

Skarżące zaznaczyły, że przed WSA [...] toczyło się postępowanie, w którym Sąd uznał bezskuteczność czynności Prezydenta Miasta w przedmiocie odmowy przyznania dotacji w terminie wcześniejszym – (wyrok z dnia 17 września 2021 r. w sprawie sygn. I SA/Lu 257/21). Według strony, Prezydent Miasta całkowicie zignorował wskazania Sądu.

Według skarżących, organ nie dokonał merytorycznego zbadania wniosku poprzestając na stwierdzeniu, że wystąpienie z wnioskiem w trybie art. 33 ust. 4 u.f.z.o. nie może być skuteczne, albowiem Miasto dysponuje wolnymi miejscami w przedszkolach miejskich, a rodzice mogli brać udział w rekrutacji do przedszkoli miejskich. Tymczasem, Wojewódzki Sąd Administracyjny przesądził, że okoliczność ta nie ma kluczowego znaczenia. Sąd podkreślił, że rodzice mają prawo wyboru placówki tj. gmina zobowiązana jest do takiego ukształtowania systemu opieki przedszkolnej, aby to rodzice podejmowali decyzję, czy chcą korzystać z placówek publicznych czy niepublicznych.

Niezasadnym jest także, zdaniem strony, powoływanie się przez organ na okoliczności dotyczące stanu finansów Miasta, bowiem organ nie przywołuje w tym zakresie żadnych okoliczności, a jedynie lakonicznie wskazuje, iż spadły wpływy z tytułu podatków PIT oraz CIT. Jednocześnie organ nie wskazuje, czy budżet w 2021 r. po stronie dochodów jest niższy niż ten w latach poprzednich, a jeżeli tak jest - to jaka jest tego przyczyna.

Podobnie niezasadne jest, według strony, twierdzenie organu, że przyznaniu dotacji sprzeciwia się epidemia COVID-19. Jak zaznaczyły skarżące, stan epidemii trwa już blisko 2 lata, a Miasto nie powinno tłumaczyć sytuacją epidemiczną odmowy przyznania dotacji dla przedszkola niepublicznego, tylko podejmować środki zaradcze, które mogłyby polegać na propagowaniu jak największej liczby przedszkoli tak, aby w każdym były mniejsze grupy dzieci, co z pewnością będzie sprzyjało zwalczaniu zagrożenia epidemicznego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, popierając dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ wskazał w szczególności, że opisana w sprawie czynność nie podlega kognicji sądów administracyjnych, a skarga winna ulec odrzuceniu. Czynność ta nie została bowiem wymieniona w art. 47 u.f.z.o. i nie stanowi czynności z zakresu administracji publicznej. Nadto, pogorszenie sytuacji dochodowej jednostek samorządu terytorialnego jest – zdaniem organu – okolicznością powszechnie znaną. Nie jest zatem konieczne potwierdzanie jej dowodami. Jakkolwiek występowanie stanu zagrożenia epidemicznego powoduje konieczność zmiany organizacji jednostek systemu oświaty, to jednak nie może to oznaczać obciążania budżetu Miasta w zakresie wykraczającym poza realizację zadania oświatowego z mocy prawa. Skoro udzielanie dotacji z mocy prawa będące zasadą jest ograniczone trwaniem roku budżetowego, to tym bardziej jest nim ograniczone udzielanie dotacji na podstawie art. 33 ust. 4 u.f.z.o. będące wyjątkiem od tej zasady.

Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] zważył, co następuje:

Na wstępie podkreślenia wymaga, że zagadnienie dopuszczalności drogi sądowej w niniejszej sprawie zostało prawomocnie przesądzone w wiążącym organ oraz Sąd rozstrzygający sprawę wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] z dnia 17 września 2021 r. sygn. akt I SA/Lu 257/21 (art. 170 p.p.s.a.). Stąd też zawarty w odpowiedzi na skargę wniosek o jej odrzucenie jest pozbawiony racji.

Przechodząc zatem od merytorycznej oceny sprawy stwierdzić trzeba, że w ocenie Sądu skarga jest zasadna, bowiem przy podejmowaniu zaskarżonej czynności organ nie zrealizował wskazań zawartych w wyroku sądowym zapadłym w sprawie na poprzednim etapie postępowania.

W niniejszej sprawie organ i Sąd pozostają związani wykładnią prawa dokonaną przez tutejszy Sąd, na podstawie art. 153 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przez ocenę prawną, o której mowa w powołanym przepisie, rozumieć należy wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w rozpoznanej sprawie. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie, jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał dany akt zostało uznane za błędne, bądź za prawidłowe. Natomiast, wskazania co do dalszego postępowania dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (por. A. [...], Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 153.). Związanie sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a., oznacza zaś, że nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej. Ponadto, w orzecznictwie jednoznacznie wskazuje się, że związanie sądu i organu oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu sądu trwa w danej sprawie dopóty, dopóki nie zostanie ono uchylone lub zmienione lub nie ulegną zmianie przepisy, czyniąc pogląd prawny nieaktualny (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 1998 r., sygn. akt III RN 130/97, OSP 1999, z. 3, poz. 101 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 1999 r., sygn. akt I SA 2019/98, ONSA 2000, nr 3, poz. 129).

W wyroku z dnia 17 września 2021 r. sygn. akt I SA/Lu 257/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...], przywołując właściwe dla rozstrzygnięcia wniosku strony przepisy prawne podkreślił, że stanowisko organu, jakkolwiek stanowi przejaw uznania administracyjnego, winno zostać szczegółowo uzasadnione. Działanie organu w ramach uznania administracyjnego nie oznacza bowiem dowolności i każdorazowo musi opierać się na konkretnych ustaleniach stanu faktycznego, a stanowisko organu winno zostać uzasadnione zarówno w sferze faktów, jak i stosowanego prawa. Jak podkreślił Sąd w przywołanym wyroku, organ winien jest ocenić zarówno indywidualną sytuację wnioskodawców, jak też rozważyć interes publiczny w zakresie zobowiązania do zapewnienia możliwości edukacyjnych, w które to zobowiązanie wliczone jest również prawo do zapewnienia możliwości wyboru opiekuna dziecka co do placówki (publicznej lub niepublicznej) i poziomu świadczonej usługi.

Załatwiając negatywnie podanie skarżących organ wskazał, że na powyższą decyzję miała wpływ z jednej strony obniżona dochodowość Miasta L., związana z pandemią i z decyzjami ustawodawcy w sprawie zwolnień od podatków dochodowych, z drugiej zaś sytuacja edukacji przedszkolnej w mieście. Organ argumentował w tym względzie, że każdemu z opiekunów dzieci zapisanych do Przedszkola prowadzonego przez skarżące złożono propozycje wyboru placówki przedszkolnej finansowanej przez samorząd.

Z kolei w ocenie strony, organ nie wykazał, iżby wpływy do budżetu Miasta były faktycznie obniżone, co bezpośrednio oddziaływałoby na wysokość środków przeznaczonych na finansowanie placówek przedszkolnych w 2021 r. i powodowałoby obiektywną niemożność dotowania Przedszkola, zaś fakt istnienia wielu placówek wychowania przedszkolnego na terenie miasta pozwala na dokonywanie w pełni uprawnionego wyboru zainteresowanych co do miejsca i warunków kształcenia i opieki, a nadto sprzyja reżimowi sanitarnemu związanemu z okresem pandemii. Co jednak najistotniejsze, takiemu rozumowaniu jak przedstawione w sprawie przez organ, zdaniem skarżących, sprzeciwia się wprost ocena sądowoadministracyjna zawarta w wyroku w sprawie sygn. akt I SA/Lu 257/21.

W celu rozstrzygnięcia tego sporu przypomnieć zatem należy, że stosownie do treści art. 20 ust. 1 u.f.z.o., prowadzone przez osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego oraz osoby fizyczne publiczne inne formy wychowania przedszkolnego otrzymują na każdego ucznia dotację z budżetu gminy w wysokości równej 50% podstawowej kwoty dotacji dla przedszkoli, z tym że na ucznia niepełnosprawnego w wysokości nie niższej niż kwota przewidziana na takiego ucznia niepełnosprawnego innej formy wychowania przedszkolnego w części oświatowej subwencji ogólnej dla gminy. Jak zaś o tym stanowi art. 33 ust. 1 u.f.z.o., dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26 i art. 28-32, są przekazywane pod warunkiem, że: 1. organ prowadzący przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę oraz placówkę, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, przekaże organowi dotującemu informację o planowanej liczbie odpowiednio dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków, uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych, nie później niż do dnia 30 września roku bazowego; 2. przedszkole, inna forma wychowania przedszkolnego, szkoła oraz placówka, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, przekaże dane do systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września roku bazowego. Rokiem bazowym jest, jak to wynika z art. 2 pkt 25 u.f.z.o., rok poprzedzający rok budżetowy. Z art. 33 ust. 4 u.f.z.o. z kolei wynika, że na wniosek prowadzącego odpowiednio przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę lub placówkę, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do udzielenia dotacji, o której mowa odpowiednio w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, może wyrazić zgodę na odstąpienie od terminu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, lub na udzielenie dotacji w terminie wcześniejszym niż od początku następnego roku budżetowego w przypadku nie przekazania informacji i danych, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2.

W niniejszej sprawie skarżące wystąpiły o przyznanie dotacji za okres od kwietnia 2021 r. Jako podstawę wniosku wskazały art. 33 ust. 4 u.f.z.o. Podniosły, że z uwagi na pandemię nie zdołały uruchomić Przedszkola od 1 stycznia 2021 r. Wcześniej jednak niespornie złożyły wniosek o dotację od 1 stycznia 2021 r. z załącznikami (wykazując właściwą liczbę dzieci), w których brakowało części dokumentów, w tym umowy najmu, opinii PSSE oraz straży pożarnej. Zajęcia w Niepublicznym Przedszkolu rozpoczęły się od [...] marca 2021 r. Po uzyskaniu wpisu do ewidencji w dniu [...] marca 2021 r. i po rozpoczęciu działania Przedszkola w placówce było zapisanych 26 dzieci, z których 25 korzystało wcześniej z dotowania.

Powyższe okoliczności nie są w sprawie kwestionowane. Wątpliwości strony budzi natomiast dokonana przez organ interpretacja przepisu art. 33 ust. 4 u.f.z.o., szczególnie przy uwzględnieniu wskazań sądowoadministracyjnych zawartych w wyroku WSA w [...]. Uzasadnienie podjętej przez Prezydenta Miasta czynności, o tej samej jak pierwotnie treści (czyli załatwiającej wniosek strony odmownie), posługuje się tym samym, co uprzednio negatywnie ocenionym przez Sąd argumentem, iż Miasto w 2021 r. dysponowało wolnymi miejscami w przedszkolach publicznych i umożliwiło rodzicom przystąpienie do rekrutacji, przez co istniała możliwość zapewnienia realizacji wychowania wobec ich dzieci w tych przedszkolach. Tymczasem Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] krytycznie odniósł się do tego stwierdzenia i wyraźnie podkreślił, że rodzice i opiekunowie dzieci mają prawo wyboru określonej placówki. Wolne miejsca w innych przedszkolach nie są zatem żadnym argumentem dla odmowy przyznania dotacji tym bardziej, że organ zaoferował opiekunom wyłącznie prawo uczestniczenia w rekrutacji do tych placówek. W treści pisma organ wskazał nadto, że w 2021 r. wystąpił deficyt w budżecie Miasta [...] w zakresie wydatków na dotacje przysługujące jednostkom systemu oświaty z mocy prawa, zwłaszcza po wzroście liczby uczniów przedszkoli dotowanych. Skoro tak, to oczywistym staje się realny problem z zakwalifikowaniem się do takiej placówki, a już bez wątpliwości – obniżenie jakości świadczeń z uwagi na zwiększoną liczbę dzieci. W tych warunkach nie sposób uznać za zasadne stwierdzenia, że przedszkole niepubliczne (w założeniu mniej liczebne) nie musi funkcjonować w ramach systemu dotacyjnego, bo Miasto L. jest w stanie przejąć opiekę nad dziećmi uczęszczającymi do Przedszkola. Wbrew stanowisku organu, zadania przedszkoli niepublicznych nie sprowadzają się wyłącznie do wypełniania luk w systemie publicznych placówek przedszkolnych, ale współkształtują określone standardy opieki i wychowania dzieci i – co najważniejsze – pozwalają opiekunom na dokonanie wyboru według istotnych dla nich kryteriów. Ich istnienie mieści się zatem w interesie lokalnej społeczności i przemawia za potrzebą wspierania przez organ samorządowy.

Jeśli chodzi natomiast o argument o obniżonej puli środków pozostawionych do dyspozycji organu na cele oświatowe, to – jak słusznie wskazały skarżące – okoliczność ta nie została wsparta żadnym dowodem, choćby zestawieniem wysokości wpływów do budżetu za poszczególne lata (w tym z subwencji), czy – co jeszcze bardziej uzasadnione – zestawieniem wysokości kwot przeznaczonych w budżecie na cele dotacji oświatowych i planowanych na ten cel wydatków. Organ nie wykazał też w sposób pozwalający na sądową ocenę jego stanowiska twierdzenia, że w 2021 r. zasadniczo wzrosła liczba placówek dotowanych. Przedstawione akta administracyjne, poza kontrolowaną czynnością i pismami pochodzącymi od skarżących, nie zawierają żadnych dokumentów, będących dowodami na okoliczności wskazywane przez organ. W tym względzie nie sposób uznać za zasadne stanowiska, że deficyty budżetowe są okolicznością notoryjną. Powszechnie wiadomo jedynie, że przez okres dwóch lat kraj był dotknięty pandemią COVID-19 i że dokonano zmian ustawowych, które doprowadziły do zmniejszenia się wpływów z podatków dochodowych do budżetów samorządowych. Nie wynika z tego jednak, jakim budżetem przeznaczonym na oświatę (w tym placówki przedszkolne) dysponowało Miasto L. w 2021 r. w porównaniu do lat poprzednich, w jaki też sposób wzrosło wydatkowanie na te cele (w szczególności na realizację zadań z mocy prawa) i z czego ono wynikało, a także w jaki sposób okoliczność ta – czyli wzrost zadań oświatowych – przełożyła się na poziom uzyskiwanej subwencji. Jeśli, tak jak twierdzi organ, w 2021 r. przybyło dzieci korzystających z placówek przedszkolnych, to argument podniesiony w treści pisma jest nie do zaakceptowania. Odmowa braku wsparcia dla placówki prowadzonej przez skarżące w takich realiach, w których wzrasta zapotrzebowanie na miejsca w przedszkolach, pozostaje w sprzeczności z potrzebami lokalnej społeczności.

W przypadku rozstrzygnięć na zasadzie uznania administracyjnego organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia. Zaznaczyć jednak trzeba, iż wybór taki nie może być dowolny i musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Podkreślić należy, że organ działając w granicach uznania administracyjnego, zanim podejmie rozstrzygnięcie, ma obowiązek wyjaśnić dokładnie i wszechstronnie stan faktyczny sprawy w świetle wszystkich przepisów prawa znajdujących zastosowanie w sprawie, wypełniając normę z wynikającą art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Ciąży na nim także obowiązek sporządzenia uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia w sprawie, wnikliwe i logiczne wyjaśniającego przesłanki, którym się kierował, zgodnego z treścią art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a., z uwzględnieniem zasady wynikającej z art. 9 k.p.a. statuującego zasadę informowania strony.

W niniejszej sprawie zasady te nie zostały zrealizowane. Organ podniósł wprawdzie argument braków budżetowych i konieczności czynienia oszczędności, jednak nie wykazał w sposób umożliwiający kontrolę czynności tych faktów, przez co stanowisko to uznać należy za dowolne. To zaś powoduje, że instytucja uznania administracyjnego została zastosowana wadliwie, a organ powielił te same wadliwości, co w poprzednio kontrolowanej czynności i nie wykonał dyrektyw płynących z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 września 2021 r. sygn. akt I SA/Lu 257/21. Organ całkowicie zignorował wskazania sądowoadministracyjne. Świadczy o tym również sposób skompletowania akt administracyjnych, w których nie zawarto ani poprzedniego rozstrzygnięcia organu, ani wyroku sądowego. Tymczasem niniejsza sprawa, co już wskazywano, jest kontynuacją sprawy zainicjowanej wnioskiem skarżących z dnia [...] kwietnia 2021 r., a organ winien działać w warunkach związania prawomocnym wyrokiem sądowym w zakresie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania (art. 153 p.p.s.a.). Powielanie tych samych wadliwości i lekceważenie stanowiska Sądu nie mogą znaleźć akceptacji.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ uwzględni powyższą ocenę oraz ocenę i wskazania wynikające z wyroku w sprawie sygn. akt I SA/Lu 257/21, zasady prowadzenia postępowania sądowoadministracyjnego, w rezultacie czego wyda rozstrzygnięcie realizujące standardy wskazane w art. 6, art. 7, art. 8, art. 11 k.p.a. oraz art. 2 i art. 7 Konstytucji RP. Precyzując jasne kryteria rozstrzygnięcia o wniosku skarżących (których nie wskazuje art. 33 ust. 4 u.f.z.o.) wykaże ich spełnienie (lub brak) w indywidualnych okolicznościach tej sprawy, mając na uwadze treść art. 77 § 1 k.p.a. i art. 75 § 1 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w wyroku. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.). Na zasądzoną od organu kwotę składa się wpis od skargi – [...] zł, wynagrodzenie pełnomocnika – [...] zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa udzielonego przez każdą ze skarżących – 2 x [...] zł.