Wyrok NSA oz. we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 3009/99
NSA oz. we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2002-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 1
journal: Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 20 września 1993 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Teza: Wymiana uszkodzonej części odzieży osobistej pracownika nie miała związku z przychodami z działalności gospodarczej skarżącej Spółki, nawet jeśli była to marynarka, a pracownik wchodził, jak twierdzi strona skarżąca, w skład obsługi stoiska na targach motoryzacyjnych. Była to bowiem zwykła marynarka, którą pracownik miał obowiązek kupić sobie sam, a nie na przykład marynarka z trwałymi specjalnymi napisami, reklamującymi skarżącą Spółkę, której koszt mógłby zostać uznany za wydatek na cele reklamowe.

TEZY

Wymiana uszkodzonej części odzieży osobistej pracownika nie miała związku z przychodami z działalności gospodarczej skarżącej Spółki, nawet jeśli była to marynarka, a pracownik wchodził, jak twierdzi strona skarżąca, w skład obsługi stoiska na targach motoryzacyjnych. Była to bowiem zwykła marynarka, którą pracownik miał obowiązek kupić sobie sam, a nie na przykład marynarka z trwałymi specjalnymi napisami, reklamującymi skarżącą Spółkę, której koszt mógłby zostać uznany za wydatek na cele reklamowe.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu na rozprawie sprawy ze skargi Spółki z o.o. "H." w G. na decyzję Izby Skarbowej we W., Ośrodka Zamiejscowego w L. z dnia 29 października 1999 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 1996 r. - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżona decyzja utrzymała w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej we W., Ośrodka Zamiejscowego w L. z dnia 12 sierpnia 1999 r. (...), którą na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej /Dz.U. 1999 nr 54 poz. 572/, art. 21 par. 1 pkt 1 i par. 3 i art. 53 par. 1 i 4 Ordynacji podatkowej oraz przepisów ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482 ze zm./ określono Spółce z o.o. "H." w G. zobowiązanie w podatku dochodowym za 1996 r. w wysokości 7.495 zł, zaległość podatkową w tej samej kwocie oraz odsetki za zwłokę od tej zaległości na dzień wydania decyzji w kwocie 8.210 zł. W zeznaniu podatkowym za 1996 r. Spółka wykazała stratę z działalności gospodarczej w wysokości 19.041,96 zł.

W czasie przeprowadzonego postępowania stwierdzono, że Spółka zaniżyła przychody o kwotę 37.533, nie uwzględniając wbrew przepisowi art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. wartości otrzymanych nieodpłatnych świadczeń w postaci nieodpłatnie udzielonego kapitału w formie pożyczek w łącznej wysokości 279.331,93 zł. Z tego pożyczkę w kwocie 93.700 zł udzieliła jej Spółka z o.o. "R.-P.", a w kwocie 185.631,93 zł Reinhold H., jedyny udziałowiec Spółki z o.o. "H." Z umów wynikało, że pożyczki są nieoprocentowane oraz określono w nich terminy zwrotu. Organy podatkowe uznały też, że koszty uzyskania przychodów skarżącej Spółki zawyżone zostały o kwotę 245,86 zł z tytułu wydatku na zakup marynarki. Kupiła ją Ewa P., prokurent Spółki. Strona skarżąca nie wykazała, że odzież kupiona została dla pracownika, któremu pękła marynarka w czasie trwania targów motoryzacyjnych, a gdyby nawet tak było, to byłaby to wymiana odzieży osobistej pracownika, nie mająca związku z przychodami Spółki. Nie uwzględniono dołączonych dopiero do odwołania z dnia 13 kwietnia 1999 r. kserokopii aneksów do umów pożyczek, o których była mowa wyżej i które przedłużały czas trwania umów, przewidując Oprocentowanie pożyczek, gdyż nie było ich w czasie kontroli, nadto w zastrzeżeniach do protokołu z kontroli z dnia 16 marca 1999 r. pożyczkodawca i jedyny udziałowiec skarżącej Spółki Reinhold H. twierdził, że pożyczki były nieodpłatne zgodnie z art. 720 Kc w przeciwieństwie do umowy kredytu bankowego, nie powinny być jednak uznane za przychód podlegający opodatkowaniu. Zmiana tego stanowiska i nagłe ujawnienie aneksów, których nie okazywano ani o których nie mówiono wcześniej, nie przemawia za uznaniem tych dowodów i twierdzeń za wiarygodne.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółka z o.o. "H." wniosła o uchylenie decyzji zarzucając naruszenie art. 12 ust. 1 pkt 2 i art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przez bezzasadne uznanie, że zaciągnięte pożyczki miały charakter nieodpłatny, skoro strony aneksami zmodyfikowały umowy z nieodpłatnych pożyczek na odpłatne, zaś wydatek na zakup marynarki spełniał warunki limitowanego wydatku reklamowego.

Naruszono też zasady postępowania zawarte w art. 122, art. 180 i art. 187 Ordynacji podatkowej w związku z niewyjaśnieniem istotnych okoliczności sprawy i brakiem obiektywizmu w toku załatwiania sprawy.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie stwierdzając, że skoro do zakupu marynarki doszło według twierdzeń strony wskutek zniszczenia osobistej odzieży pracownika, to brak jest podstaw do zaliczenia tego wydatku do kosztów na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Z kolei pożyczki zgodnie z zawartymi w 1996 r. umowami były nieodpłatne, a aneksy przedłożone dopiero na etapie postępowania odwoławczego w 1999 r. nie mogą powodować zmiany podstawy opodatkowania w 1996 r. Podkreślono, że skoro osoba bezpośrednio zaangażowana w umowy pożyczek z jednej strony jako pożyczkodawca, a z drugiej jedyny udziałowiec skarżącej Spółki z o.o. "H.", wnosząc zastrzeżenia do protokołu kontroli w 1999 r., nic nie wspomina o ewentualnych aneksach, ale przedstawia zupełnie inne argumenty, to samo istnienie wcześniej tych aneksów, mających zmieniać wstecz charakter zawartych umów, uważać można za mało wiarygodne.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Jednym z rodzajów przychodów, istotnym przy określaniu podstawy opodatkowania, jest zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, powołanej na wstępie, wartość otrzymanych nieodpłatnych świadczeń oraz przychodów w naturze. Wartość nieodpłatnych świadczeń w postaci w szczególności uzyskania nieodpłatnych pożyczek ustala się zgodnie z art. 12 ust. 6 pkt 4 ustawy według cen rynkowych stosowanych w danej miejscowości w dacie otrzymania świadczenia. Skoro w czasie kontroli przeprowadzonej w okresie od 15 lutego do 22 marca 1999 r. stwierdzono, że skarżąca Spółka z o.o. "H." uzyskała w 1996 r. pożyczki w łącznej wysokości 279.331,93 zł, które zgodnie z zawartymi umowami były nieodpłatne, zasadnie wartość tego świadczenia ustalono w wysokości oprocentowania za okresy w 1996 r., w których Spółka dysponowała pieniędzmi, stosowanego przez Bank Zachodni w G., w którym posiadała konto i zaciągała kredyty.

Jeszcze w ramach wyjaśnień do protokołu, wniesionych pismem z 12 marca 1992 r., główny pożyczkodawca i jedyny udziałowiec skarżącej Spółki Reinhold H. potwierdził nieodpłatny charakter udzielonych pożyczek, powołując się przy tym między innymi na art. 720 Kc, a kserokopie aneksów dołączono dopiero do odwołania od decyzji organu I instancji. Gdyby rzeczywiście w 1998 r. miały być sporządzone aneksy do umów pożyczek, to nie mogły one w ocenie sądu mieć istotnego wpływu na rozliczenie zobowiązania za 1996 r., w którym pożyczki zgodnie z treścią umów były nieodpłatne, ale dopiero ewentualnie na rozliczenia podatkowe za lata następne.

Nie podzielił też sąd zarzutu naruszenia art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych w związku z nieuznaniem za koszt uzyskania przychodów z działalności gospodarczej wydatku w kwocie 245,86 zł na kupno marynarki dla pracownika. Przepis ten stanowi, że kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.

Wymiana uszkodzonej części odzieży osobistej pracownika nie miała związku z przychodami z działalności gospodarczej skarżącej Spółki, nawet jeśli była to marynarka, a pracownik wchodził, jak twierdzi strona skarżąca, w skład obsługi stoiska na targach motoryzacyjnych. Była to bowiem zwykła marynarka, którą pracownik miał obowiązek kupić sobie sam, a nie na przykład marynarka z trwałymi specjalnymi napisami, reklamującymi skarżącą Spółkę, której koszt mógłby zostać uznany za wydatek na cele reklamowe.

Postępowanie prowadzono starannie, dążąc do pełnego wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, a przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia nie świadczą w ocenie sądu w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy o braku obiektywizmu organów podatkowych, co zarzucono w skardze.

Ponieważ z podanych powodów nie stwierdzono, by zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem wskazanych w skardze lub innych powszechnie obowiązujących przepisów prawa, skargę oddalono na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.