Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 203/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Hasła tematyczne: Aplikacje prawnicze
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 36(4) ust. 1, 36(5) ust. 2, 4
journal: Dz.U. 2010 nr 10 poz 65
law: Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - tekst jednolity.
article: art. 1 ust.1, 77 par. 1, 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Iwona Sumikowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi P. B. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu radcowskiego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną uchwałą Komisja Egzaminacyjna II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości ds. odwołań od wyników egzaminu radcowskiego utrzymała w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej Nr [...] do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w L. z dnia [...] lipca 2011 r. stwierdzającą, że P. B., skarżący w niniejszej sprawie, uzyskał wynik negatywny z egzaminu radcowskiego.

Uchwała została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniach [...] czerwca - [...] czerwca 2011 r. skarżący przystąpił do egzaminu radcowskiego przed Komisją Egzaminacyjną Nr [...] do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego z siedzibą w L.

Uchwałą nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. ww. Komisja na podstawie art. 366 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 10, poz. 65) stwierdziła, że skarżący uzyskał wynik negatywny z egzaminu radcowskiego.

W uzasadnieniu wskazano, że po sprawdzeniu testu z pierwszej części egzaminu oraz po dokonaniu oceny każdego z zadań z części drugiej do piątej egzaminu, Komisja Egzaminacyjna ustaliła, że z pierwszej części egzaminu radcowskiego, stanowiącej zestaw pytań testowych skarżący otrzymał ocenę dobrą (81 pkt), z drugiej części egzaminu radcowskiego (prawo karne) - ocenę niedostateczną, z trzeciej części egzaminu radcowskiego (prawo cywilne) - ocenę dostateczną, z czwartej części egzaminu radcowskiego (prawo gospodarcze) – ocenę celującą, z piątej części egzaminu radcowskiego (prawo administracyjne) – ocenę dostateczną.

Mając na uwadze uzyskane przez zdającego oceny, Komisja Egzaminacyjna, jak podała, ustaliła, że skarżący uzyskał negatywny wynik z egzaminu radcowskiego.

W odwołaniu od powyższej uchwały skarżący wniósł o zmianę ocen cząstkowych zadania z zakresu prawa karnego na oceny pozytywne i uchylenie w całości uchwały nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. oraz podjęcie uchwały stwierdzającej, że uzyskał pozytywny wynik z egzaminu radcowskiego.

Zdaniem skarżącego oceny cząstkowe zadania z zakresu prawa karnego są oczywiście niesprawiedliwe. Zadanie egzaminacyjne z zakresu prawa karnego polegało na sporządzeniu apelacji jako pełnomocnik oskarżyciela prywatnego po zapoznaniu się z aktami sprawy - albo też w przypadku uznania, że brak jest podstaw do jej sporządzenia, sporządzenia opinii prawnej o braku podstaw do sporządzenia apelacji.

Skarżący wskazał, że sporządzona przez niego opinia a właściwie cały jej koncept (do czego w ogóle nie odnoszą się uzasadnienia ocen cząstkowych egzaminatorów, a także nie odnosi się Opis), oparta była na założeniu, że istotny w relacjach pomiędzy oskarżycielem prywatnym a oskarżonym jest spór o rozgraniczenie działek, których są właścicielami. Spór ten zaogniał dodatkowo fakt, że ani jednej, ani drugiej strony nie było stać na rozwiązanie go na drodze prawnej, z uwagi na brak środków finansowych na jego wszczęcie i prowadzenie.

Skarżący odnosząc się do zarzutu egzaminatora oceniającego pracę, że nie zadbał odpowiednio o interes klienta wskazał, że nie można utożsamiać interesu klienta z wnoszeniem każdego możliwego środka odwoławczego od każdego orzeczenia, które nie podoba się klientowi. Jego zdaniem wytrawny profesjonalny pełnomocnik winien wytłumaczyć klientowi, że bezsensowne jest tkwienie w sporze i mnożenie kolejnych pism procesowych w sytuacji, gdy sprawa jest w świetle wiedzy i doświadczenia zawodowego z wysokim prawdopodobieństwem przegrana. Skarżący wskazał, że w swojej praktyce zawodowej stara się zawsze stosować tą zasadę i to zazwyczaj z pozytywnym skutkiem. Wskazał też, że zatrudniająca go instytucja finansowa, której nieobce jest uczestniczenie, często w skomplikowanych sprawach sądowych, w tym sprawach karnych, odstępuje od sądowego dochodzenia swoich należności na rzecz polubownego załatwienia sprawy, choćby miało to przynieść mniejsze zaspokojenie roszczeń albo konieczność rezygnacji z części z nich. Takie podejście do sprawy pozwala zaoszczędzić koszty związane z dochodzeniem należności na drodze sądowej, kosztów pracy (niejednokrotnie wielu osób) i czasu, który można poświęcić na inne ważniejsze lub bardziej strategiczne zagadnienia. Skarżący uważa za nieetyczne składanie apelacji przez radcę prawnego nieprzekonanego o jej zasadności, podczas gdy ma świadomość w jakiej sytuacji finansowej znajduje się oskarżyciel prywatny. Mając na względzie swoje dotychczasowe doświadczenia, również w sprawie objętej zadaniem egzaminacyjnym, skarżący starał się przekonać, że sprawa w jego niezależnej opinii nie zasługuje na poświęcanie jej kolejnych jednostek czasu oraz środków finansowych.

Skarżący podkreślił, że nie można go uznać za nieprzygotowanego i nienadającącego się do wykonywania zawodu radcy prawnego zwłaszcza w świetle innych ocen otrzymanych na egzaminie radcowskim, a w szczególności oceny celującej z zakresu prawa gospodarczego, gdzie jego praca uznana za "pracę wzorcową" i wskazującą na "imponującą wiedzę prawniczą". Wskazał, że być może prawo karne nie jest domeną odwołującego się, ale nie można mu zarzucić całkowitej nieznajomości tej gałęzi prawa i nieumiejętności stosowania przepisów prawa karnego.

Uchwałą z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] Komisja Egzaminacyjna II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości ds. odwołań od wyniku egzaminu radcowskiego na podstawie art. 368 ust. 1, 9 i 12 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 10, poz. 65 ze zm.) w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę.

Organ wskazał, że ocena rozwiązania każdego z zadania egzaminu radcowskiego powinna uwzględniać zachowanie wymogów formalnych, właściwość zastosowanych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji oraz poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje.

Zdaniem organu właściwa analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz sporządzonego uzasadnienia wyroku winna obligować pełnomocnika oskarżyciela prywatnego do sporządzenia apelacji. Ponadto uchybienia sądu I instancji były łatwo uchwytne.

W ocenie organu odnośnie czynu wymienionego w pkt. I zaskarżonego wyroku sąd dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych wynikający z obrazy art. 7 k.p.k., gdyż dokonał błędnej oceny materiału dowodowego: zeznań świadków: H. C. i Z. B. oraz zeznań oskarżyciela prywatnego i jego żony. Kolejnym uchybieniem było zaniechanie przeprowadzenia z urzędu konfrontacji zeznań świadków z uwagi na istniejące w ich zeznaniach sprzeczności. Odnośnie I czynu sąd dopuścił się obrazy art. 410 k.p.k. albowiem nie przeprowadził w trakcie rozprawy dowodu z opinii lekarskiej a mimo to wykorzystał ten dokument. Kolejną wadliwością była obraza art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 172 k.p.k. w odniesieniu do niedopuszczenia z urzędu dowodu z zeznań sprzedawczyni.

Odnośnie czynu wymienionego w pkt. II Komisja Egzaminacyjna II stopnia wskazała, że należało sformułować zarzut błędu w ustaleniach faktycznych w zakresie przyjęcia, że odstąpienie od wymiaru kary było oparte na twierdzeniu, że naruszenie nietykalności cielesnej oskarżonego przez oskarżyciela prywatnego było równoważnym naruszeniem dobra prawnego, w sytuacji gdy wynikało ono tylko z zamiaru uniknięcia dalszego naruszenia dobra prawnego, a zajście sprowokował oskarżony. Uchybienia zostały popełnione przez sąd I instancji także w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach procesu.

Zdaniem organu stwierdzenia zawarte w opinii skarżącego na kartach od 5 do 9, że sąd I instancji nie przekroczył granic swobodnej oceny dowodów, gdyż oskarżyciel w nieustalonych okolicznościach doznał obrażeń ciała oraz dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych nie pozwalają na pozytywną ocenę niniejszej pracy. Tylko prawidłowy sposób rozstrzygnięcia zadania, poprawnie sformułowane zarzuty oraz wniosek apelacyjny stanowią podstawę do ustalenia wyniku pozytywnego z tej części egzaminu radcowskiego.

Skarżący sporządzając opinię prawną o braku podstaw do wniesienia apelacji zaproponował niepoprawny sposób rozstrzygnięcia problemu i nie uwzględnił interesu strony. Błędnie bowiem przyjął za Sądem I instancji całość jego argumentacji. Nie dopatrzył się naruszenia art. 7 i 410 k.p.k. poprzez orzekanie w sprawie w oparciu o niepełny materiał dowodowy, który w sprawie się pojawił - nie przeprowadzono dowodu z przesłuchania świadków: sprzedawczyni A. i robotnika I. Ponadto pominął okoliczność, że Sąd nie ujawnił opinii lekarskiej w sprawie, a w uzasadnieniu odniósł się do niej. Wadliwie został sformułowany art. 7 k.p.k. poprzez podzielenie poglądu Sądu co do spójności zeznań świadków B. i C. oraz wyjaśnień oskarżonego, niedania wiary zeznaniom żony oskarżyciela ze względu na fakt, że nie była świadkiem naocznym. Wadliwie również skarżący zinterpretował art. 438 k.p.k. stwierdzając, że nie zaistniały względne przyczyny odwoławcze, w sytuacji gdy w sprawie zaistniały co najmniej dwie przyczyny odwoławcze w postaci: obrazy przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia i błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia.

Zdaniem organu w świetle powyższego, nie można uznać, że sporządzenie opinii prawnej spełnia wymóg uwzględnienia interesu reprezentowanej strony.

Organ podkreślił, że wydanie wyroku, w którym uniewinniono oskarżonego z zarzutu ujętego w pkt. I aktu oskarżenia oraz odstąpiono od wymierzenia kary za czyn ujęty w pkt. II aktu oskarżenia narusza interes oskarżyciela prywatnego,. Właściwa analiza istniejącego w sprawie materiału dowodowego oraz sporządzonego uzasadnienia wyroku, winna obligować pełnomocnika oskarżyciela prywatnego do sporządzenia apelacji, przy czym podstawy odwoławcze istnieją zarówno w odniesieniu do rozstrzygnięcia o uniewinnieniu, jak i do rozstrzygnięcia o odstąpieniu od wymiaru kary, choć bardziej widoczne są w przypadku rozstrzygnięcia o uniewinnieniu. Tym samym Komisja Egzaminacyjna II stopnia uznała, że brak jest podstaw do uwzględnienia odwołania.

W obszernej skardze na powyższą uchwałę skarżący wnosząc o jej uchylenie zarzucił naruszenie:

- art. 365 ust. 2 w związku z art. 36 ust. 12 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych przez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na sprawdzeniu w toku postępowania odwoławczego przygotowania prawniczego skarżącego z części drugiej egzaminu radcowskiego z pominięciem zawartych w hipotezie ww. przepisów kryteriów i skali ocen, a tym samym ustalenie oceny z części II egzaminu w oparciu o opracowany przez zespół do przygotowania zestawu pytań testowych oraz zadań na egzamin radcowski opis istotnych zagadnień, wydany na podstawie § 5 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 kwietnia 2009 r. w sprawie zespołu do przygotowania zestawu pytań testowych oraz zadań na egzamin radcowski oraz wykazu tytułów aktów prawnych (Dz. U. 2009, nr 70, poz. 606), podczas gdy z treści art. 365 ust. 2 ustawy o radcach prawnych nie wynika upoważnienie dla Ministra Sprawiedliwości do uregulowania w akcie wykonawczym kryteriów oceny zadań pisemnych stanowiących część od drugiej do piątej egzaminu radcowskiego, a zatem dokonanie oceny części II egzaminu nie według indywidualnego odniesienia się do poszczególnych prac, lecz z zastosowaniem kryteriów wynikających z niekonstytucyjnych przepisów wykonawczych;

- art. 2, 7 i 32 Konstytucji RP przez jego nie zastosowanie, polegające na przyjęciu przez Komisję II Stopnia nieobiektywnych założeń i rażąco nierównych kryteriów oceniania odwołań oraz prac egzaminowanych aplikantów w sytuacji, gdy w trakcie posiedzenia Komisji w dniu [...] listopada 2011 r. uznano, że na uwzględnienie zasługuje odwołanie od uchwały Komisji I Stopnia, która oceniła na ocenę niedostateczną pracę, w której egzaminowany w zakresie pracy z prawa gospodarczego sporządził nieważną umowę, tj. zawarł w niej niezgodną z ustawą reprezentację spółki akcyjnej dokonującej czynności prawnej z członkiem zarządu, skutkiem czego było uznanie przez Komisję II Stopnia, że sporządzenie nieważnej umowy jest poprawnym sposobem rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, natomiast zaproponowane przez skarżącego rozwiązanie z zakresu prawa karnego, mimo jego oparcia w obowiązujących przepisach prawa, a także orzecznictwie i doktrynie, nie miało zdaniem Komisji II Stopnia takich przymiotów. Odnośnie tego zarzutu skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z prac z zakresu prawa gospodarczego, które ze względu na zawarcie w nich nieprawidłowej reprezentacji spółki akcyjnej, niezgodnej z obowiązującymi w dniu egzaminu przepisami zostały ocenione negatywnie przez Komisje I Stopnia, a następnie w wyniku wniesionych odwołań ocenione pozytywnie przez Komisję II Stopnia, na okoliczność zastosowania nierównych kryteriów oceniania i pozytywnego ocenienia prac z zakresu prawa gospodarczego.

- art. 365 ust. 2-4 oraz art. 364 ust. 1 i ust. 6 ustawy o radcach prawnych w związku z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP, poprzez zastosowanie przez Komisję II Stopnia niekonstytucyjnego kryterium oceny prac pisemnych egzaminu radcowskiego, które to kryterium zostało opracowane na podstawie przepisu § 5 ust. 4 rozporządzenia z dnia 29 kwietnia 2009 r. w sprawie zespołu do przygotowania zestawu pytań testowych oraz zadań na egzamin radcowski oraz wykazu tytułów aktów prawnych, który nie miał podstawy w przepisie ustawy o radcach prawnych upoważniającym do wydania tego rozporządzenia tj. przepisie art. 36 ust. 12 ustawy o radcach prawnych.

- art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 1 oraz art. 138 k.p.a. w związku z art. 365 ust. 2 ustawy o radcach prawnych polegające na przekroczeniu przez Komisję II Stopnia granicy tzw. luzu decyzyjnego organu oraz wadliwych ustaleniach faktycznych dotyczących rozwiązania, a co za tym idzie, wadliwej ocenie pracy egzaminacyjnej skarżącego, a także prowadzeniu postępowania w sposób, który nie był skierowany na pogłębianie zaufania obywateli do organów Państwa oraz nieodniesienie się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu, a w szczególności do sposobu rozwiązania zadania drugiej części egzaminu radcowskiego, alternatywnego w stosunku do sposobu rozwiązania przyjętego przez Komisję egzaminacyjną pierwszego stopnia w oparciu o opracowany przez zespół do przygotowania zestawu pytań testowych oraz zadań na egzamin radcowski opis istotnych zagadnień, wydany na podstawie § 5 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 kwietnia 2009 r.

Skarżący wskazał także na naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., polegające na sporządzeniu uzasadnienia uchwały Komisji Egzaminacyjnej II stoppnia bez odniesienia się do wszystkich zarzutów zawartych w odwołaniu od uchwały Komisji Egzaminacyjnej do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego w L. nr [...].

W odpowiedzi na skargę organ wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 powołanego artykułu, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. ppsa - Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).

Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona uchwała nie narusza bowiem prawa w stopniu uzasadniającym w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. jej uchylenie.

Egzamin radcowski polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu radcowskiego, do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu radcy prawnego, w tym wiedzy z zakresu prawa i umiejętności jej praktycznego zastosowania z zakresu materialnego i procesowego prawa karnego, materialnego i procesowego prawa wykroczeń, prawa karnego skarbowego, materialnego i procesowego prawa cywilnego, prawa rodzinnego i opiekuńczego, prawa gospodarczego, spółek prawa handlowego, prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, materialnego i procesowego prawa administracyjnego, postępowania sądowoadministracyjnego, prawa Unii Europejskiej, prawa konstytucyjnego oraz prawa o ustroju sądów i prokuratur, samorządu radcowskiego i innych organów ochrony prawnej działających w Rzeczypospolitej Polskiej oraz warunków wykonywania zawodu radcy prawnego i etyki tego zawodu. (art. 364 ust. 1 ustawy o radcach prawnych). Egzamin radcowski składa się z pięciu części pisemnych.

Stosownie do art. 365 ust. 2 powołanej ustawy o radcach prawnych, oceny rozwiązania każdego z zadań z części drugiej do piątej egzaminu radcowskiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy z dziedzin prawa, których dotyczy praca pisemna biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, właściwość zastosowanych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji oraz poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje.

Każdy z egzaminatorów sprawdzający pracę pisemną wystawia ocenę cząstkową i sporządza pisemne uzasadnienie oceny cząstkowej. Ostateczną ocenę z pracy pisemnej danego zadania stanowi średnia ocen cząstkowych przyznanych przez każdego z egzaminatorów przy czym oceny pozytywne w zależności od ich średniej wskazanej w art. 365 ust. 4 powołanej ustawy to celująca, bardzo dobra, dobra, dostateczna zaś ocena negatywna - niedostateczna wystawiana jest wówczas, gdy średnia arytmetyczna wystawionych ocen, tak, jak w tym przypadku, wynosi poniżej 3.0.

Uchwały Komisji Egzaminacyjnej wydane w warunkach uznania administracyjnego, oparte na ocenie egzaminatorów dokonanej na podstawie wyżej powołanych przepisów korzystają ze swoistego luzu decyzyjnego, co oznacza, iż sądowa kontrola uchwał podejmowanych przez Komisje w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego polega na zbadaniu, czy organ dopuścił się rażących uchybień, czy dysponował materiałem dowodowym uzasadniającym przyjęte rozstrzygnięcie i czy dokonał wszechstronnej oceny wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych.

Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, uwzględniony w sposób prawidłowy w ustaleniach organu wskazuje na to, iż wbrew twierdzeniu skarżącego został rozpatrzony zgodnie z regułą wyrażoną w art. 77 § 1 kpa i posłużył wyjaśnieniu stanu faktycznego w takim zakresie, który do podjęcia zaskarżonej uchwały był wystarczający, zaś motywy rozstrzygnięcia objętego uchwałą zostały wskazane przez organ w sposób odpowiadający wymogom art. 107 § 3 kpa.

Podnieść przy tym należy, iż stosownie do art. 1 ustawy o ustroju sądów administracyjnych do sądu należy kontrola zaskarżonego aktu pod względem zgodności z regułami procedury administracyjnej i przepisami prawa materialnego, co oznacza, że sąd administracyjny nie został wyposażony przez ustawodawcę w uprawnienie czynienia własnych ustaleń faktycznych, ani też do dokonywania kontroli aktu, który skargą nie został objęty. Uwzględnienie wniosku skarżącego o dopuszczenie dowodu z porównania jego pracy z pracami innych zdających w istocie prowadziłoby do konieczności dokonania uprzedniej oceny pozostałych prac pod względem ich zgodności z prawem i do czynienia ustaleń faktycznych, których, jak wyżej wskazano, sąd administracyjny czynić nie może, a przy tym, co wymaga dodatkowego podkreślenia, przeprowadzenie powyższego dowodu nie jest, zdaniem Sądu, niezbędne do wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności, o których można mówić w sytuacji niewyjaśnienia istotnych elementów stanu faktycznego, a tylko w takim przypadku Sąd stosownie do art. 106 § 3 p.p.s.a. może z urzędu lub na wniosek dowód z dokumentów przeprowadzić.

Zarzut naruszenia art. 2, 7 i 32 Konstytucji RP, nie znajduje zatem potwierdzenia i jako taki jest zarzutem chybionym tym bardziej, że prace mają charakter otwarty. Każda sprawa dotycząca ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego jest sprawą indywidualną w rozumieniu art. 1 ust. 1 kpa i tak też winna być rozstrzygana uchwałą uwzględniającą zebrany w tej sprawie (a nie w innych) materiał dowodowy i poprzedzoną ustaleniami faktycznymi tej sprawy dotyczącymi, zaś w tym przypadku materiał dowodowy był wystarczający do dokonania oceny przygotowania prawniczego skarżącego do wykonywania zawodu radcy prawnego i został przez organy wykorzystany do ustalenia wszystkich istotnych dla tej oceny okoliczności. W tym stanie rzeczy Sąd wniosku dowodowego strony nie uwzględnił.

Podnieść przy tym należy, iż ocena prac egzaminacyjnych winna być dokonana z uwzględnieniem przesłanek wymienionych w art. 365 ust. 2 ustawy o radcach prawnych. Opis istotnych zagadnień służy wyłącznie jako wzorzec poprawnego rozwiązania zadania obejmujący standardowe wymogi w zakresie profesjonalizmu pełnomocnika i jako taki, nie stanowi normatywnego kryterium oceny prac. W okolicznościach sprawy przypisywanie opisowi istotnych zagadnień takiego charakteru i wiązanie z tym zarzutu naruszenia przez organ przepisów powołanej ustawy nie znajduje uzasadnienia.

Z uzasadnienia zaskarżonej uchwały wynika bowiem, iż to nie opisem istotnych zagadnień kierował się organ dokonując oceny sprawy w jej całokształcie, a przesłankami, o których mowa w art. 365 ust. 2 cyt. ustawy. Stosownie do art. 364 ust. 1 powołanej ustawy egzamin radcowski polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do tego egzaminu do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu radcy prawnego w tym wiedzy z zakresu prawa i umiejętności jej praktycznego zastosowania (w tym z zakresu materialnego i procesowego prawa karnego).

Istota i charakter egzaminu radcowskiego obligują zatem do tego, by rozwiązanie zadania egzaminacyjnego w tym zadania z prawa karnego zostało dokonane w sposób wskazujący na to, iż kandydat do zawodu radcy prawnego ma przygotowanie prawnicze do samodzielnego i należytego wykonywania tego zawodu.

W związku z treścią zadania z zakresu prawa karnego obowiązkiem skarżącego było sporządzenie apelacji spełniającej wymogi określone w kodeksie postępowania karnego, a zatem przedstawienie w tej apelacji prawidłowo podniesionych i zredagowanych zarzutów i wniosków znajdujących podstawę w obowiązujących przepisach prawa materialnego i procesowego.

Trafnie zatem organ ustalił podzielając ocenę egzaminatorów, że sporządzenie przez skarżącego opinii o braku podstaw do wniesienia apelacji od dotkniętego szeregiem uchybień procesowych wyroku jednoznacznie niekorzystnego dla oskarżyciela prywatnego, którego reprezentował radca prawny, jest całkowicie wadliwym rozstrzygnięciem. Właściwa analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz sporządzonego uzasadnienia wyroku winna obligować pełnomocnika oskarżyciela prywatnego do sporządzenia apelacji. Jej sporządzenie leżało bowiem w interesie strony, którą skarżący jako profesjonalny pełnomocnik reprezentował. Opinia o braku podstaw do sporządzenia apelacji, w okolicznościach sprawy, w żadnym razie jej interesu nie zabezpiecza.

Wskazane przez organ uchybienia są w świetle przedstawionego przez skarżącego rozwiązania zadania z zakresu prawa karnego trafne i uznając popełnienie tych uchybień jako uzasadnienie dla oceny niedostatecznej uznać należy, że organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Zarzuty skargi co do wadliwości tej oceny są nieuzasadnione.

W tym stanie rzeczy Sąd uznał skargę za bezzasadną i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.