Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1330/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6173 Biegli sądowi i tłumacze przysięgli
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 31 par. 1, par. 2, art. 7, art. 77, art. 8, art. 107par. 3, art. 126, art. 9, art. 11
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 października 2017 r. sprawy ze skargi Fundacji [...] w G. na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia z funkcji biegłego sądowego oddala skargę


UZASADNIENIE

Sygn. akt:

VI SA/Wa 1330/17

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy postanowienie Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] lutego 2017 r. odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia R. R. z funkcji biegłego sądowego przy Sądzie Okręgowym w [...]. Uzasadnieniem powyższego rozstrzygnięcia był brak merytorycznego powiązania przedmiotu postępowania administracyjnego z celami i zakresem działania wnioskującej Fundacji "[...]" (dalej jako: "Fundacja" lub "Skarżąca") oraz niewykazanie ważnego interesu prawnego przemawiającego za jej dopuszczeniem do udziału w sprawie.

Podstawą prawną przywołaną w zaskarżonym postanowieniem były przepisy art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 144 oraz art. 31 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, ze zm.; dalej: kpa).

Minister Sprawiedliwości wskazał, iż organizacja społeczna może żądać wszczęcia postępowania administracyjnego, jeżeli jest to uzasadnione jej celami statutowymi, tj. jeżeli istnieje merytoryczne powiązanie przedmiotu postępowania administracyjnego z jej celami i zakresem działania. Treść postanowień statutu musi być tłumaczona wąsko, bowiem udział organizacji społecznej na prawach strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym innego podmiotu stanowi wyjątek od obowiązku wykazania interesu prawnego w uczestniczeniu w danym postępowaniu. Wskazując na treść wyroku NSA z dnia 2 czerwca 2009 r., II OSK 897/08 podkreślił, że przyznanie uprawnień strony dodatkowemu podmiotowi ma istotny wpływ na zakres praw i obowiązków faktycznych stron postępowania, zmieniając układ ich praw procesowych. Cele organizacji muszą być zatem określone tak, aby jej statutowa działalność wiązała się ściśle z przedmiotem sprawy, do udziału w której organizacja zamierza przystąpić na prawach strony. Jej zakres działalności statutowej powinien być wobec tego tak skonkretyzowany, aby możliwe było ustalenie rzeczywistego i bezpośredniego związku pomiędzy celami statutowymi organizacji a postępowaniem, którego wszczęcia żąda (vide: wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 2008 i:, II OSK 1499/06). Ponadto nie bez znaczenia jest cecha "rzeczywistości" (autentyczności) celów statutowych danej organizacji społecznej.

Organ zwrócił uwagę, że celem Fundacji, zgodnie z jej statutem jest działalność naukowa, naukowo - techniczna, oświatowa lub kulturalna m.in. w zakresie promowania i propagowania kultury prawnej, monitorowania kultury prawnej i działalność administracji publicznej pod kątem legalności i prawidłowości jej funkcjonowania, a także podejmowania stosownych działań społecznie użytecznych w razie stwierdzenia nadużyć w funkcjonowaniu organów administracji, a także branie udziału w postępowaniach prawnych prowadzonych przed organami administracji i wymiaru sprawiedliwości w sprawach dotykających problematyki funkcjonowania administracji publicznej w sposób nielegalny, nieprawidłowy lub niezgodny z zasadami wynikającymi z kultury prawnej. W ocenie Ministra Sprawiedliwości, tak sformułowane cele statutowe są zbyt ogólne, by możliwe było ustalenie ich merytorycznego związku z postępowaniem administracyjnym, o wszczęcie którego Fundacja wnosi. Taki sposób ich określenia prowadzi do powiązania działalności statutowej organizacji z każdą dowolnie wybraną, indywidualną sprawą administracyjną czy sądową, niezależnie od jej przedmiotu. Takie ujęcie zaprzecza idei wyrażonej przez ustawodawcę w art. 31 kpa i kłóci się z charakterem tego przepisu jako normy o charakterze wyjątku. Pozwala bowiem na skuteczne obchodzenie regulacji wprowadzających nakaz ścisłej reglamentacji interesu prawnego stron do występowania w postępowaniu administracyjnym poprzez udział organizacji społecznych z hasłowymi celami statutowymi, skrywającymi w istocie cele niesprecyzowane i nieujawnione lub też brak takich celów.

Organ wskazał nadto, iż Fundacja nie wykazała, by za wszczęciem postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia pana R. R. z funkcji biegłego sądowego na jej żądanie przemawiał interes społeczny. Wniosek Fundacji o wszczęcie ww. postępowania opiera się na krytycznej ocenie opinii sporządzonych przez tego biegłego w sprawach karnych i administracyjnych dotyczących pana A. G. jako nienależyte wykonywanie obowiązków. Fundacja kwestionuje wykorzystanie przez biegłego metod badań, poprawność przyjętego rozumowania oraz treść konkluzji. Należy zauważyć, że weryfikacja tego typu zarzutów nie jest możliwa bez dokonania merytorycznej oceny opinii sporządzonej przez biegłego w konkretnym postępowaniu. Tymczasem opinia biegłego, podobnie jak inne środki dowodowe, podlega ocenie sądu, który dokonuje jej według właściwych dla przedmiotu opinii, sposobu motywowania oraz stopnia stanowczości wyrażonych w niej wniosków.

Organ podkreślił, że możliwość zwolnienia z funkcji biegłego na podstawie § 6 ust. 2 Rozporządzenia Ministra z dnia 24 stycznia 2005 r. w sprawie biegłych sądowych (Dz.U. Nr 15, poz. 133) nie oznacza uprawienia prezesa sądu okręgowego do samodzielnej i wiążącej weryfikacji wartości opinii sporządzonej przez biegłego na zlecenie sądu. Należy zaznaczyć, iż nadzór nad działalnością sądów powszechnych, sprawowany przez prezesów sądów oraz Ministra Sprawiedliwości, ma wyłącznie charakter administracyjny i nie może wykraczać w dziedzinę, w której sędziowie są niezawiśli (vide: art. 9b ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 20161: poz. 2062 ze zm.)) Dopiero podważenie poprawności opinii przez sąd otwiera prezesowi drogę do podjęcia czynności nadzorczych przewidzianych w powołanym rozporządzeniu.

Powyższe argumenty, w ocenie Ministra Sprawiedliwości, uzasadniają konstatację o braku interesu społecznego przemawiającego za wszczęciem postępowania administracyjnego na wniosek Fundacji. Organ zaznaczył przy tym, że zawarte we wniosku Fundacji zarzuty, odwołujące się do ogólnych twierdzeń o konieczności sprawowania należytego nadzoru nad działalnością biegłych sądowych, w rzeczywistości zmierzają do podważenia opinii wydawanych przez pana R. R. w postępowaniach administracyjnych i karnych dotyczących pana A. G. Powinny być one w pierwszej kolejności zgłoszone w formie zarzutów procesowych bądź środków zaskarżenia od zapadłych orzeczeń. Postępowanie administracyjne nie jest bowiem właściwym trybem dokonywania ich oceny. Tym samym, w ocenie Ministra Sprawiedliwości wniesione zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Skarżąca zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu:

1. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

a) art. 8 oraz art. 31 Ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (Dz.U. 2016, poz. 23, dalej jako: kpa) w zw. z art. 2, art. 7 oraz art. 12 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. 1997, nr 78, poz. 483), poprzez nieuprawnione przyjęcie, że cele statutowe organizacji społecznej prawidłowo zarejestrowanej w Krajowym Rejestrze Sądowym są zbyt szerokie i nie dotyczą wyłącznie jednej, "konkretnej dziedziny życia społecznego", przez co organ może tej organizacji odmówić legitymacji w postępowaniu, mimo obiektywnego istnienia związku między celami organizacji a przedmiotem sprawy,

b) art. 31 kpa poprzez błędne przyjęcie, że Fundacja [...] nie może wszcząć postępowania w niniejszej sprawie z uwagi na brak działania w interesie społecznym, nie czyniąc żadnych ustaleń i nie odnosząc się do argumentacji Fundacji, na temat jej działania w interesie społecznym, czy też braku działania w takim interesie, co w konsekwencji doprowadziło do odmowy wszczęcia postępowania,

c) art. 31 kpa, poprzez przyjęcie, iż brak interesu społecznego Fundacji w przedmiotowym postępowaniu wynika z niezasadności jej wniosku, co stanowić miało konsekwencję dokonania w nim merytorycznej oceny opinii biegłego, co miało być niedopuszczalne z uwagi na niezawisłość sędziowską,

d) art. 61a kpa w zw. z § 6 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 stycznia 2005 r. w sprawie biegłych sądowych (Dz. U. 2005, Nr 15, poz. 133), poprzez przyjęcie, że organ I instancji prawidłowo zastosował art. 61 a kpa i odmówił wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie, w sytuacji gdy istniały przesłanki do wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z funkcji biegłego sądowego, nie czyniąc przy tym żadnych istotnych i merytorycznych uzasadnień w przedmiocie zakwestionowania działania Fundacji w interesie społecznym,

e) art. 7 oraz art. 77 kpa, polegające na nierozpatrzeniu materiału dowodowego i niepodjęcie jakichkolwiek kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego, tj.: nieuwzględnieniu wyjaśnień Fundacji dotyczących jej motywacji w zakresie złożenia wniosku i jej argumentacji wskazującej na działanie w interesie społecznym oraz niewyjaśnienie wszystkich okoliczności dotyczących interesu społecznego po stronie wnioskodawcy, a jedynie ograniczenie się do stwierdzenia, że zostało ono sformułowane ogólnikowo i dotyczyły wyłącznie interesu indywidualnego osoby niezwiązanej z Fundacją,

i) art. 8 i art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 126 kpa, poprzez nienależyte i błędne uzasadnienie zaskarżonego postanowienia z uwagi na to, że organ drugiej instancji w żaden sposób nie uzasadnił, dlaczego uważa, że Fundacja złożyła wniosek w interesie indywidualnym p. A. G. a nie społecznym,

g) art. 9 i art. 11 kpa poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie i ograniczenie się jedynie do ponownego przytoczenia stanowiska 1 instancji, tj. organ nie uzasadnił w żaden sposób, dlaczego w niniejszej sprawie brak jest podstaw do wszczęcia postpowania.

Wskazując na powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do Prezesa Sądu Okręgowego w [...] w celu wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z funkcji biegłego sądowego R. R.

Minister Sprawiedliwości w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi jako pozbawionej usprawiedliwionych podstaw.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga, jako bezzasadna, nie podlegała uwzględnieniu.

Jak stanowi art. 31 § 1 k.p.a. organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym przysługują dwa uprawnienia, tj. prawo żądania wszczęcia postępowania w sprawie dotyczącej innej osoby oraz prawo żądania dopuszczenia tej organizacji do udziału w postępowaniu dotyczącej innej osoby, jeżeli jest to uzasadnione jej celami statutowymi i gdy przemawia za tym interes społeczny. Organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu - art. 31 § 2 k.p.a. Organizacja społeczna uczestniczy w postępowaniu na prawach strony (§ 3 art. 31 k.p.a.).

Powyższy przepis przewiduje zatem dwie przesłanki, od spełnienia których zależy uwzględnienie żądania organizacji społecznej: po pierwsze - są to cele statutowe tej organizacji i po drugie - przemawiający za jej dopuszczeniem do udziału w danym postępowaniu interes społeczny. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie. Nie spełnienie chociażby jednego z tych warunków powoduje, że organ administracji winien odmówić organizacji społecznej dopuszczenia do udziału w postępowaniu (por. P. Gołaszewski (w:) Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, 2. wyd. zm. i uzup., C.H. Beck, Warszawa 2015, s. 232-233).

Tak więc, z przepisu art. 31 § 1 in fine wynika, że żądania organizacji społecznej, o których mowa w pkt 1 i 2 tego przepisu, muszą być uzasadnione celami statutowymi tej organizacji. Musi zatem istnieć merytoryczne powiązanie przedmiotu postępowania administracyjnego z celami i zakresem działania (przedmiotem działalności) organizacji społecznej. Z reguły przedmiot i cel działania organizacji społecznej są określone w jej statucie, chyba że przepisy prawa nie wymagają uchwalenia statutu (por. A. Wróbel (w:) M. Jaśkowska, A.Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2000, s.283 i n.).

Nawet wtedy jednak, gdy udział organizacji społecznej w postępowaniu jest uzasadniony jej celami statutowymi, organ administracji publicznej może uznać żądanie organizacji społecznej za niezasadne ze względu na interes społeczny (M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks Postępowania Administracyjnego. Komentarz, Kraków 2000, s. 285-286). Obowiązkiem organu administracji publicznej jest wyważenie w konkretnym wypadku wymagań interesu społecznego i wymagań realizacji konkretnych celów statutowych organizacji społecznej. Pojęcie "interesu społecznego" wymaga każdorazowo indywidualnej oceny.

Należy w tym miejscu przytoczyć zasługujące na aprobatę stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2017 r. sygn. akt: II GSK 2591/15, odnoszące się do przesłanek udziału organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym, z którego wynika jednoznacznie, że przesłanki te muszą być wykładanie ściśle, z ograniczeniami wprowadzonymi przez przepis prawa. Nadto z uzasadnienia przywołanego wyroku wynika, że cele działania organizacji społecznej, domagającej się udziału w postępowaniu w sprawie dotyczącej innej osoby, muszą być odpowiednio skonkretyzowane, aby możliwe było uchwycenie rzeczywistego i bezpośredniego związku pomiędzy tak pojmowanymi celami statutowymi, a postępowaniem, w którym organizacja chce uczestniczyć na prawach strony.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, że organizacja społeczna ubiegająca się o dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu winna nadto uprawdopodobnić, że przyczyni się do lepszego wypełnienia przez postępowanie administracyjne dla jego celów (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 czerwca 2009 r. II OSK 1038/08, akceptowany przez R. Suwaja "Praktyczne aspekty udziału organizacji społecznych w ogólnym postępowaniu administracyjnym" Sam. Teryt. 1-2/10/50). W uzasadnieniu tego wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że dopuszczenie do postępowania administracyjnego organizacji społecznej, której statutowe cele są bezpośrednio zbieżne z celami (przedmiotem) konkretnego postępowania administracyjnego można postrzegać jako zwiększające prawdopodobieństwo lepszego wyjaśnienia okoliczności faktycznych kluczowych dla sprawy.

Odnosząc się do zawartego w skardze zarzutu naruszenia przez Ministra Sprawiedliwości art. 31 kpa poprzez stwierdzenie braku legitymacji Fundacji w postępowaniu z uwagi na brak merytorycznego powiązania przedmiotu postępowania administracyjnego z celami i zakresem działania skarżącej ze względu na zbyt szerokie i ogólnie sformułowane celów statutowych, należy zauważyć, że podstawową zasadą wynikającą z kpa jest udział w postępowaniu administracyjnym jego stron, przy czym pojęcie strony definiuje sam Kodeks (art. 28 kpa). Wyjątkiem od tej zasady jest udział w postępowaniu organizacji społecznych, których udział nie wynika z istnienia po ich stronie własnego interesu prawnego lecz przemawia za tym wyłącznie interes społeczny, przy czym warunkiem udziału organizacji jest to, aby charakter sprawy mieścił się w jej celach statutowych. Trzeba mieć na uwadze, że udział organizacji społecznych w postępowaniu nie pozostaje bez wpływu na sytuację prawną pozostałych stron. Powyższe uwarunkowania przesądzają, że skoro udział organizacji społecznych stanowi wyjątek od zasady oraz ma to jednocześnie wpływ na sytuację procesową pozostałych stron postępowania, przesłanki dopuszczenia organizacji społecznych do udziału w postępowaniu nie mogą być interpretowane rozszerzająco. Zgodnie z art. 31 § 1 pkt 1 kpa organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi i gdy przemawia za tym interes społeczny. Z regulacji tej wynika, że organizacja społeczna może wystąpić o wszczęcie postępowania w sprawie dotyczącej innej osoby, gdy zostaną spełnione łącznie dwie przesłanki, a mianowicie: postępowanie jest uzasadnione celami statutowymi organizacji i przemawia za tym interes społeczny. Sąd doszedł do przekonania, iż organ w sposób prawidłowy ocenił żądanie Fundacji oraz w sposób wyczerpujący przedstawił motywy rozstrzygnięcia przemawiające za odmową pozytywnego rozpatrzenia wniosku.

Uznać zatem należy, że wszczęcie ewentualnego postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia z funkcji biegłego sądowego R. R. w związku z nienależytym wykonywaniem przez niego obowiązków nie było uzasadnione celami statutowymi Fundacji.

Trzeba przy tym zaznaczyć, że wyłącznie bezpośrednie faktyczne i prawne powiązanie celów statutowych organizacji z meritum postępowania administracyjnego, którego wszczęcia domaga się organizacja społeczna, może uzasadniać zastosowanie art. 31 § 1 pkt 1 kpa. W realiach rozpoznawanej sprawy, jak wynika z przedłożonego statutu, celem Fundacji jest działalność naukowa, naukowo-techniczna, oświatowa lub kulturalna m.in. w zakresie monitorowania kultury prawnej i działalności administracji publicznej pod kątem legalności i prawidłowości jej funkcjonowania a także prawidłowość mechanizmów kontroli i nadzoru w stosunkach wewnątrzadministracyjnych. Cel polegający na kontroli prawidłowości funkcjonowania administracji publicznej nie może uzasadniać związku takiego celu z postępowaniem w przedmiocie zwolnienia z funkcji biegłego sądowego p. R. R. ze względu na ogólnikowość sformułowania celu statutowego Fundacji. Na marginesie - nie można przy tym nie zauważyć, iż cel ten jest zbieżny z szerokim zakresem działania sądów administracyjnych (art. 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U.2017.1369; dalej: P.p.s.a.).

Skoro więc w statucie nie określono konkretnie, na osiągnięcie jakich celów ma być ukierunkowana kontrola prawidłowości funkcjonowania administracji publicznej, przyjęte w nim rozwiązanie nie pozwala na ustalenie związku tak określonego zakresu działalności z przedmiotem konkretnego postępowania administracyjnego. Zaniechanie precyzyjnego określenia w statucie celu działania Fundacji rodzi negatywny skutek, w postaci braku możliwości wykazania związku konkretnego postępowania administracyjnego z zakresem statutowej działalności organizacji. Ten skutek jest jednak następstwem własnych działań założyciela Fundacji i brzmienia nadanego statutowi. Cel działania organizacji społecznej domagającej się wszczęcia postępowania musi być odpowiednio skonkretyzowany, aby możliwe było uchwycenie rzeczywistego i bezpośredniego związku pomiędzy tak pojmowanymi celami statutowymi, a postępowaniem którego wszczęcia organizacja oczekuje. Subiektywne rozumienie celu jako "kontroli prawidłowości funkcjonowania administracji publicznej" oraz "kontroli prawidłowości mechanizmów kontroli i nadzoru w stosunkach wewnątrzadministracyjnych" pozwalałoby w istocie domagać się przez Fundację wszczęcia każdego postępowania, które miałoby jakikolwiek związek z administracją publiczną (vide: Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego m> z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. II OSK 509/14).

Odnosząc się do zarzutu błędnego przyjęcia, że Fundacja nie mogła wszcząć postępowania w przedmiotowej sprawie, z uwagi na brak działania w interesie społecznym, należy wskazać, iż analiza orzecznictwa sądów administracyjnych oraz doktryny prawa nie pozwala zgodzić się z powyższym zarzutem. Zarówno w postanowieniu Ministra Sprawiedliwości jak i w postanowieniu Prezesa Sądu Okręgowego w [...] w sposób należyty wskazano, w czym powinien się wyrażać interes społeczny organizacji domagającej się wszczęcia postępowania. Uzasadnienia powyższych postanowień wskazują, że Fundacja, żądając wszczęcia postępowania w przedmiocie zwolnienia z funkcji biegłego sądowego, nie działała w interesie społecznym, a raczej w interesie osoby, która zwolnienia tego biegłego domagała się, celem podważenia opinii wydanych przez biegłego w postępowaniach administracyjnych i karnych dotyczących tej osoby. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że istotą udziału organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym nie powinno być zaspokojenie partykularnych interesów, ale zapewnienie szeroko pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem, w celu ochrony praw pewnej grupy ludności. Podkreślić należy, że organ nie jest zobowiązany do każdorazowego uwzględnienia wniosku organizacji społecznej, nawet w wypadku gdyby charakter sprawy był zgodny z zakresem jej statutowej działalności. Obowiązek ten powstaje w wyniku dodatkowej oceny, że organizacja wystąpiła w celu ochrony interesu zbiorowego. Ustalenie przez organ okoliczności wyłączających istnienie interesu społecznego organizacji w powyższym znaczeniu uprawnia do wydania postanowienia odmownego (vide: Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2012 r., sygn. VII SA/Wci 2492/11). Na uwagę zasługuje także okoliczność, że nie wystarczy ogólnikowe wskazanie przez organizację społeczną, że działa w interesie społecznym oraz powoływanie się na kontrolę prawidłowości funkcjonowania administracji publicznej, gdyż jest to cel wskazany bardzo ogólnikowo. Chodzi o to, aby powołując się na interes społeczny, który jest interesem ogólnym, organizacja wskazała konkretne okoliczności faktyczne lub prawne świadczące o tym, że powinna w danym postępowaniu uczestniczyć, przy czym argumentacja organizacji społecznej dotycząca przesłanki interesu społecznego nie może mieć charakteru fikcyjnego (vide: Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2016 r., sygn. II OSK 107/15). Niewątpliwie interes ten powinien zostać wykazany przez organizację z uwzględnieniem realiów konkretnej sprawy. Niemniej jednak, udział organizacji społecznej w postępowaniu nie może służyć wyłącznie partykularnym interesom jednostki, lecz powinien odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym. Innymi słowy, pojęcie interesu społecznego we wszczęciu postępowania administracyjnego nie powinno być ograniczane tylko do interesu jednostki, lecz powinno służyć ochronie wartości wspólnych dla większej liczby podmiotów.

Należy zgodzić się z organem, że jeżeli Fundacja faktycznie działałaby w interesie społecznym, a nie prywatnym konkretnej osoby, to zajęłaby się analizą orzeczeń, w których sądy zwracały biegłym uwagę na nienależyte wykonanie swych obowiązków, gdyż wyłącznie w takim wypadku możliwe byłoby wszczęcie postępowania. Odnośnie opinii przygotowywanych przez biegłego sądowego, którego dotyczyło postępowanie, jak wynika z akt sprawy - żaden z sądów, dla którego przygotowywał opinię nie wskazywał na uchybienie obowiązkowi lub nienależyte wykonanie opinii.

Odnosząc się do naruszenia § 6 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 stycznia 2005 r. w sprawie biegłych sądowych należy wskazać, iż zarówno organ I instancji - Prezes Sądu Okręgowego w [...], jak i organ II instancji - Minister Sprawiedliwości wskazał, iż uregulowanie zawarte w ww. paragrafie nie oznacza uprawienia prezesa sądu okręgowego do samodzielnej i wiążącej weryfikacji wartości opinii sporządzonej przez biegłego na zlecenie sądu. Merytoryczna ocena opinii wydawanych przez biegłych sądowych należy zawsze do sądu orzekającego w danej sprawie, a nie do prezesa sądu okręgowego (vide: Wyrok Wojewódzkiego Sądu w Warszawie z dnia 18 lutego 2016 r., sygn. VI SA/Wa 1916/15). Dodatkowo wskazano, iż na podstawie art. 9b Ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych, nadzór nad działalnością sądów powszechnych, sprawowany przez prezesów sądów oraz Ministra Sprawiedliwości ma wyłącznie charakter administracyjny i nie może wkraczać w dziedzinę, w której sędziowie są niezawiśli, a więc w dziedzinę orzeczniczą, dlatego w sytuacji tej obowiązuje dyrektywa szczególnej powściągliwości, zawężająca możliwość wkraczania nadzoru administracyjnego (vide: A. Górski, Prawo o ustroju sądów powszechnych. Komentarz, System Informacji Prawnej LEX). Dopiero podważenie poprawności opinii przez sąd daje możliwość prezesowi sądu do podjęcia czynności nadzorczych przewidzianych we wspomnianym rozporządzeniu, co do opinii p. R. R. sąd orzekający nie wyraził zastrzeżeń.

Nie sposób również zgodzić się z twierdzeniem skarżącej, iż Minister Sprawiedliwości naruszył przepisy postępowania administracyjnego, a mianowicie art. 7 oraz art. 77 kpa, art. 8 oraz art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 126 kpa, art. 9 i art. 11 kpa. Zarzuty Skarżącej w powyższym zakresie sprowadzają się w istocie do uznania, że Minister Sprawiedliwości nie odniósł się do wszystkich podniesionych przez Skarżącą w zażaleniu zarzutów oraz nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Zdaniem skarżącej Minister Sprawiedliwości nie uwzględnił wyjaśnień dotyczących motywacji Skarżącej w zakresie złożenia wniosku i jej argumentacji wskazującej na działanie w interesie społecznym.

Odnosząc się do ww. zarzutów należy wskazać, iż zgodnie z treścią powołanych przepisów, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Zdaniem Sądu, treść zaskarżonego postanowienia w sposób wyczerpujący wyjaśnia wszystkie okoliczności dotyczące braku interesu społecznego po stronie skarżącej. Wniosek Fundacji o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia R. R. z funkcji biegłego z uwagi na nienależyte wykonywanie przez niego obowiązków został oparty na krytycznej ocenie opinii sporządzanych przez tego biegłego w sprawach karnych i administracyjnych dotyczących p. A. G. i w istocie zmierza do podważenia opinii wydawanych przez tego biegłego w ww. sprawach. Skarżąca nie wykazała, by za wszczęciem postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia p. R. R. z funkcji biegłego na jej żądanie przemawiał interes społeczny.

Nie można zgodzić się również z zarzutem, iż Minister Sprawiedliwości nie uzasadnił, dlaczego uważa, iż Fundacja złożyła wniosek w interesie indywidualnym. Przeciwnie, organ wskazał, iż w istocie złożony przez Fundację wniosek o wszczęcie postępowania zmierzał do podważenia opinii wydawanych przez biegłego w postępowaniach administracyjnych i karnych dotyczących tej samej, znanej z imienia i nazwiska osoby.

Organ zasadnie wskazał, iż zastrzeżenia co do opinii biegłego jako takie powinny w pierwszej kolejności zostać zgłoszone w formie zarzutów procesowych bądź środków zaskarżenia od zapadłych orzeczeń, a postępowanie administracyjne nie jest właściwym trybem ich oceny.

Odnośnie zarzutu naruszenia art. 8 kpa należy wskazać, iż zawarta w tym artykule zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa określa wyraźnie to, co implicite jest zawarte w zasadzie praworządności. Z zasady wyrażonej w art. 8 kpa wynika bowiem przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Przedmiotowe postępowanie takim wymogom odpowiada, takim wymogom odpowiadają również postanowienia wydane w wyniku przeprowadzonego postępowania. Nie sposób zgodzić się również z zarzutem naruszenia art. 11 kpa, Minister Sprawiedliwości w sposób wyczerpujący uzasadnił bowiem zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Po wszechstronnym i dokładnym przeanalizowaniu twierdzeń Fundacji co do merytorycznego powiązania przedmiotu postępowania administracyjnego z jej celami statutowymi oraz interesu społecznego we wszczęciu postępowania Minister Sprawiedliwości nie znalazł podstaw do ich uwzględnienia. Powyższe stanowisko organu zasługuje na aprobatę Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W tym stanie rzeczy, wniesiona skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.