Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2175/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-09-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 36 a ust. 3, art.32-35
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak (spr.), , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Tomasz Stawecki, Protokolant spec. Katarzyna Ławnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2017 r. sprawy ze skarg L. G., K.G. oraz L. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu zamiennego budowlanego oddala skargi


UZASADNIENIE

Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie są skargi L. G.

i K. G. oraz L. S. na decyzję Wojewody [...] Nr [...] z [...] lipca 2016 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją Nr [...] z [...] listopada 2012 r. Starosta [...] i (dalej: Starosta, organ I instancji), działając na podstawie art. 82 ust. 2, art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm., zwana dalej: p.b.) oraz art. 104 i art. 107 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej: k.p.a.), orzekł o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługową i garażem w bryle budynku (podziemnym i naziemnym) na działce nr ewid. [...] obręb [...] w [...] dla inwestora [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością.

W dniu [...] lutego 2016 r. do organu I instancji wpłynął wniosek "[...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] (dalej: wnioskodawca, inwestor) w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę. Po wszczęciu postępowania w sprawie zainicjowanej ww. wnioskiem, organ I instancji postanowieniem Nr [...] z [...] marca 2016 r. nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia nieprawidłowości w przedłożonym projekcie budowlanym zamiennym

w wyznaczonym terminie. W dniu [...] marca 2016 r. inwestor złożył uzupełnioną dokumentację.

W dniach [...] i [...] kwietnia 2016 r. L. i K. G. oraz L. S. złożyli do organu I instancji zastrzeżenia w odniesieniu do przedmiotowej inwestycji dotyczące zapewnienia dojazdu do nieruchomości sąsiadujących z terenem inwestycji.

Postanowieniem Nr [...] z [...] kwietnia 2016 r. Starosta ponownie nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia dokumentacji w wyznaczonym terminie, poprzez wskazanie w projekcie budowlanym zamiennym rozwiązań w zakresie udostępnienia dojazdu do działek, oznaczonych numerami: [...], gwarantującego przejazd samochodów ciężarowych, ciężkiego sprzętu, a przede wszystkim straży pożarnej. W dniu [...] kwietnia 2016 r. inwestor złożył uzupełnienie dokumentacji oraz pismo wyjaśniające, w którym wskazał rozwiązania projektowe

i udogodnienia na terenie inwestycji, umożliwiające swobodny dojazd do dróg wewnętrznych znajdujących się na działkach sąsiednich.

W dniu [...] maja 2016 r. ponownie wpłynęły zastrzeżenia L. G.

i K. G. oraz L. S. odnośnie do parametrów drogi przeciwpożarowej, znajdującej się poza terenem inwestycji.

Decyzją Nr [...] z [...] maja 2016 r. Starosta, działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 p.b. oraz art. 104 k.p.a., orzekł o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego i zmienił w zakresie projektu budowlanego decyzję własną Nr [...] z [...] listopada 2012 r., dotyczącą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługową i garażem wbudowanym (podziemny i nadziemny) na działce nr [...] obręb [...] w [...], na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługową i garażem wbudowanym (podziemny i nadziemny) na działkach oznaczonych numerami: [...] obręb [...]

w [...]. Pozostałe ustalenia decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nie uległy zmianie.

W uzasadnieniu decyzji Starosta wskazał, że zmiany w projekcie budowlanym nie dotyczą zagospodarowania terenu graniczącego obecnie z działką nr [...] i są zgodne z rozwiązaniami zawartymi w projekcie pierwotnym. W pierwotnie prowadzonym postępowaniu żadna ze stron nie złożyła zastrzeżeń co do proponowanych rozwiązań. Zarówno projekt pierwotny, jak i zamienny uzyskały pozytywną opinię rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Ponadto zmiana zamierzeń inwestora jest zgodna z decyzją o warunkach zabudowy oraz przepisami techniczno-budowlanymi.

Od powyższej decyzji odwołania złożyli: L. G. i K. G. oraz L.S..

L. G. i K. G. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy przez wydanie decyzji odmawiającej zatwierdzenia projektu budowlanego, a w konsekwencji odmawiającej udzielenia pozwolenia na budowę oraz o przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego przez dokonanie oględzin działek o numerach ewidencyjnych: [...] oraz [...], ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości

i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Wydanej decyzji zarzucili naruszenie:

1. art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. w związku z § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422, zwane dalej: rozporządzeniem MI) przez brak poszanowania występującego

w obszarze oddziaływania inwestycji ich interesu, polegającego na zapewnieniu działce nr [...] drogi do drogi publicznej przy ul. [...];

2. § 12 ust. 1, 2 i 9 oraz § 13 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych

i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 124, poz. 1030, zwane dalej: rozporządzeniem MSWiA) przez uznanie, że droga położona na działce nr [...] spełnia wymagania drogi przeciwpożarowej, określone w § 12 ust. 2 rozporządzenia MSWiA, podczas gdy jej szerokość jest mniejsza niż 3 m, a nadto nie jest ona zakończona odpowiednim placem manewrowym;

3. § 12 ust. 1, 2 i 9 oraz § 13 rozporządzenia MSWiA przez uznanie, że inne sposoby dojazdu do działki nr [...] wskazane przez inwestora spełniają wymagania drogi przeciwpożarowej, podczas gdy żadne z rozwiązań inwestora nie zapewniają minimalnej szerokości drogi pożarowej oraz stosownego placu manewrowego;

4. art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b. przez brak sprawdzenia przed zatwierdzeniem projektu budowlanego, czy planowany przez inwestora sposób zagospodarowania terenu zgodny jest z obowiązującymi przepisami, prowadzący do niedostrzeżenia, iż brak zapewnienia przez inwestora dostępu do drogi publicznej dla działki nr [...] w sposób określony w przepisach wykonawczych do ustawy prawo budowlane sprawia, że inwestor wykonuje swoje prawo własności w sposób zakłócający korzystanie z działki nr [...] ponad przeciętną miarę (art. 144 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm., zwana dalej: k.c.);

5. art. 35 ust. 3 p.b. przez wydanie zaskarżonej decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego, pomimo że inwestor nie wypełnił w wyznaczonym terminie obowiązku usunięcia nieprawidłowości występujących w złożonej dokumentacji, wskazanych w postanowieniu Nr [...] z [...] kwietnia 2016 r, w zakresie określenia, w jaki sposób straż pożarna będzie mogła dojechać do działki nr [...], co obligowało organ do wydania decyzji odmownej;

6. art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. przez pominięcie istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności, że droga położona na działce nr [...], mogąca zapewnić nieruchomości nr [...] w najprostszy sposób dojazd do drogi publicznej przy ul. [...], nie spełnia wymagań określonych w § 14 ust. 1 rozporządzenia MI, bowiem żaden jej odcinek nie posiada wymaganej, minimalnej szerokości 3 m, jej szerokość zaś wynosi od 2,5 m do 2,80 m, w zależności od jej fragmentu;

7. art. 79 w związku z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. przez brak przeprowadzenia oględzin terenu, którego dotyczy inwestycja, w związku z tym, że szerokość drogi znajdującej się na działce nr [...] jest mniejsza niż 3 m, co powoduje, iż planowana zabudowa uniemożliwia zapewnienie nieruchomości znajdującej się na terenie działki nr [...] dostępu do drogi publicznej, prowadzące do wadliwego przeprowadzenia postępowania dowodowego w niniejszej sprawie.

L. S. podniósł, iż zaskarżona decyzja stoi w sprzeczności z art. 5 pkt 1b

i pkt 9 p.b., który nakazuje poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich. Ponadto w toku postępowania poprzedzającego wydanie decyzji Starosta rażąco naruszył przepisy k.p.a. w zakresie postępowania dowodowego, nie uwzględniając zapisów o służebnościach, w tym dotyczących drogi przeciwpożarowej, szczególnie

w odniesieniu do działki nr [...], działki nr [...] i innych. Organ zignorował również zapisy w księgach wieczystych, które wyraźnie wskazywały, iż droga zlokalizowana na działkach nr [...] i nr [...] ma kategorię tylko i wyłącznie drogi przeciwpożarowej, tak więc nie może ona służyć inwestorowi jako droga dojazdowa do parkingu oraz dla samochodów dostawczych. Ze względu na funkcję, parametry oraz lokalizację tuż przy ścianie budynku przedmiotowa droga straciła funkcję drogi przeciwpożarowej,

a budynek, w którym znajduje się jego firma (działka nr [...]), pozbawiony został zagwarantowanego przepisami prawa dostępu do drogi przeciwpożarowej. Tym samym jego nieruchomość została pozbawiona drogi przeciwpożarowej zagwarantowanej prawem i wpisanej jako służebność do ksiąg wieczystych.

Wskazaną na wstępie i stanowiącą przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie decyzją Nr [...] z [...] lipca 2016 r. Wojewoda [...] (dalej: Wojewoda, organ odwoławczy), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., orzekł o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy.

Wojewoda podał, że w postępowaniu dotyczącym zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, przepisy art. 32-35 p.b. stosuje się odpowiednio do zakresu tej zmiany. Wydanie decyzji zmieniającej (art. 36a ust. 1 p.b.) podlega tym samym rygorom co wydanie pozwolenia na budowę. Organ orzekający musi zbadać, czy decyzja będzie zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i wydaną wcześniej decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, czy wnioskowany zakres zmian w decyzji o zmianie pozwolenia na budowę nie przekracza tego, co było przedmiotem ustaleń decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i czy nie należy wystąpić w związku z tym o wydanie nowej decyzji w tym zakresie.

Ocenił, iż wydana decyzja zmieniająca decyzję własną nr [...] z [...] listopada 2012 r., zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę, jest zgodna z wnioskiem inwestora oraz decyzją Prezydenta Miasta [...] (dalej: Prezydent) nr [...] z [...] października 2011 r. ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla ww. inwestycji oraz decyzjami Prezydenta nr [...] z [...] marca 2012 r. i nr [...] z [...] września 2015 r, zmieniającymi ww. decyzję o warunkach zabudowy.

Wojewoda podał, że inwestor planuje przystosowanie projektu zagospodarowania do etapowania inwestycji na działce nr [...] i działkach drogowych ulic: [...] i [...]. Projekt zamienny obejmuje zmianę bilansu powierzchni zagospodarowania terenu działki nr [...], usytuowania ścian zewnętrznych w parterze, zmianę nawierzchni z jej usytuowaniem, zmianę ilości wejść do budynku (zwiększenie ilości usług), zaprojektowanie dodatkowych pomieszczeń śmietnika oraz stacji transformatorowej, likwidację miejsc parkingowych i ciągu pieszo-jezdnego oraz wjazdów i wyjazdów od strony zachodniej z drogi wewnętrznej, zmianę zjazdu jednokierunkowego z ul. [...] na działce nr [...] na zjazd indywidualny dwukierunkowy oraz zaprojektowanie miejsc parkingowych dla przedmiotowej inwestycji w drogach powiatowych nr [...] w ul. [...] i ul. [...].

Przedmiotowa działka, na której lokalizowana jest inwestycja, zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy znajduje się na terenie, gdzie rodzaj zabudowy to budynki mieszkalne wielorodzinne z usługami w zabudowie śródmiejskiej. Wielkość powierzchni zabudowy w poziomie parteru w stosunku do powierzchni działki wynosić będzie 71,52% (dopuszczalne max. 75%), powierzchnia biologicznie wynosić będzie 17,29% (dopuszczalna min. 15%). Inwestor przewiduje dla potrzeb inwestycji 463 miejsc parkingowych, co jest zgodne z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy (dla powierzchni handlu i usług przyjęto 20 miejsc parkingowych na1000 m2, a dla mieszkań min. 1,3 miejsca parkingowego na lokal).

Zgodnie z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy (nr [...] z [...] marca 2012 r. zmieniającej decyzję nr [...] z [...] października 2011 r.), szerokość elewacji od strony drogi wewnętrznej (działka nr [...]) winna wynosić maksymalnie 29,5 m, natomiast wysokość ściany maksymalnie 22,0 m VI-VII kondygnacji. Z mapy projektowej wynika, że szerokość elewacji od strony drogi wynosi ok. 26,5 m, a z opisu technicznego wysokość mieszkań - 22,0 m. Szerokość elewacji od strony ul. [...] wynosi ok. 135 m, co jest zgodne z decyzją o warunkach zabudowy (max. 152 m). Zatem, w ocenie Wojewody, zachowane zostały wszystkie zalecenia wskazane

w decyzjach o warunkach zabudowy.

Odnosząc się do zarzutów odwołań w zakresie zastrzeżeń dotyczących braku dostępu do drogi przeciwpożarowej, organ odwoławczy wskazał, że jak wynika

z projektu zagospodarowania terenu i pisma architekta zamieszczonego

w dokumentacji, projektowana inwestycja nie ogranicza przejazdu samochodów ciężarowych, ciężkiego sprzętu ani straży pożarnej. Podkreślił, że na projekcie zagospodarowania terenu widnieje pieczęć rzeczoznawcy w zakresie zabezpieczeń przeciwpożarowych, potwierdzająca zgodność projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej. Za nietrafiony uznał również zarzut braku dostępu do działki nr [...] podnosząc, że z mapy do celów projektowych wynika, iż powyższa działka ma zapewniony dojazd od ulicy stanowiącej działkę nr [...].

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 144 k.c., który wprowadza zakaz dokonywania tzw. "immisji pośrednich" z własnej nieruchomości na inne nieruchomości ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych, wskazał, że przekroczenie dopuszczalnych granic tych immisji może uzasadniać powstanie po stronie osób poszkodowanych odpowiednich roszczeń odszkodowawczych. Każda budowa stwarza przejściowe nieudogodnienia dla terenów sąsiednich, jednakże z tego powodu nie można blokować inwestycji.

Zdaniem Wojewody, pozwolenie na budowę, zwłaszcza na obszarach zurbanizowanych, w wielu wypadkach musi uwzględniać sprzeczne interesy, z jednej strony inwestora, a z drugiej strony osób, których prawa lub interesy mogą być przez to pozwolenie zagrożone lub naruszone. Granice tych praw i interesów określają przepisy prawa budowlanego oraz innych aktów prawnych. Przepisy te mają za zadanie chronić interesy stron biorących udział w postępowaniu, dlatego gdy pozwolenie na budowę zostanie wydane bez naruszenia obowiązujących w tym zakresie przepisów, nie można stawiać zarzutów, iż narusza ono prawa stron.

Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania – art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., organ odwoławczy stwierdził, iż jest on bezzasadany, gdyż wynikające

z ww. przepisów zasady zostały zachowane. Pozostałe zarzuty nie mają wpływu na zaskarżoną decyzję. Stwierdził, iż zamierzona inwestycja nie wpłynie negatywnie na środowisko, jak też nie wprowadzi ograniczeń w swobodnym korzystaniu

z nieruchomości sąsiednich. Inwestycja nie stwarza również zagrożenia dla działek sąsiednich i nie narusza interesów osób trzecich. Zdaniem Wojewody, żadne przepisy prawa nie mogą zakazać realizacji inwestycji w przypadku spełnienia przez inwestorów wszystkich obowiązków nałożonych przepisami prawa.

Ocenił, iż postępowanie przed organem I instancji zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa. Organ I instancji podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz zebrał i rozpatrzył

w wyczerpujący sposób cały materiał dowodowy. Skoro zaskarżona decyzja Starosty odpowiada prawu, to należało utrzymać ją w mocy.

Od powyższej decyzji skargi do sądu administracyjnego wnieśli: L. G. i K. G. oraz L. S. (zwani także: skarżący). L. G. i K.G. wnieśli o uchylenie zaskarżonej

i poprzedzającej ją decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania. Wydanemu rozstrzygnięciu zarzucili naruszenie:

1. art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. w związku z § 14 ust. 1 rozporządzenia MI w związku z art. 35 ust. 1 p.b. przez pominięcie przy dokonywaniu oceny zgodności planowanej inwestycji z obowiązującymi przepisami obowiązku poszanowania występującego w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji ich interesu, polegającego na zapewnieniu działce oznaczonej nr [...] dostępu do drogi publicznej - ul. [...];

2. § 12 ust. 1, 2, 9 oraz § 13 rozporządzenia MSWiA przez uznanie, że droga (przebiegająca przez działki nr [...] oraz nr [...]) stanowiąca dojazd do działki nr [...], a także do działek sąsiednich, na których usytuowane są szkoły podstawowe, w wyniku realizacji inwestycji na terenie działki nr [...], będzie spełniała wymogi stawiane ciągom komunikacyjnym, przez które przebiegają drogi pożarowe;

3. art. 107 § 3 w związku z art. 11 k.p.a. przez brak odniesienia się w treści zaskarżonej decyzji do okoliczności powoływanych przez skarżących

w postępowaniu odwoławczym, tj.: •niewykonania przez inwestora zaleceń wynikających z postanowienia nr [...] z [...] kwietnia 2016 r. w zakresie określenia sposobu, w jaki straż pożarna będzie mogła dojechać do działki nr [...]; •braku przeprowadzenia oględzin terenu, którego dotyczy inwestycja planowana przez inwestora w związku z tym, iż szerokość drogi znajdującej się na działce nr [...] jest mniejsza niż 3 m, co powoduje, że planowana zabudowa uniemożliwia zapewnienie nieruchomości znajdującej się na terenie działki nr [...] dostępu do drogi publicznej;

4. art. 107 § 3 w związku z art. 11 k.p.a. przez niespełniające zasady informowania strony odniesienie się do zarzutów powoływanych w odwołaniu skarżących, dotyczących braku spełniania przez drogę poprowadzoną przez działkę nr [...] wymogów w zakresie szerokości oraz zakończenia drogi pożarowej placem manewrowym, wynikających z § 12 ust. 1, 2, i 9 oraz § 13 rozporządzenia MSWiA, co powoduje, iż uzasadnienie decyzji nie wyjaśnia w sposób dostateczny procesu decyzyjnego organu, skutkujące niemożnością merytorycznej kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia;

5. art. 7, art. 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a. przez dowolną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie, prowadzącą do nieprawidłowego uznania, że dojazd do działki skarżących nr [...] zapewniony jest poprzez działkę nr [...] w sytuacji, kiedy działka ta w wyniku realizacji inwestycji nie spełnia parametrów użytkowych i technicznych, a tym samym nie może stanowić drogi, przez którą może zostać ustalony dostęp do drogi publicznej;

6. art. 138 § 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, kiedy brak było przesłanek do podjęcia decyzji o takiej treści, natomiast w świetle naruszeń przepisów zarówno prawa materialnego, jak i procesowego, po wnikliwej analizie zgromadzonego materiału dowodowego, organ powinien wydać decyzję uchylającą orzeczenie organu I instancji.

W uzasadnieniu skargi skarżący podali, iż w chwili obecnej dostęp działki nr [...], której są współwłaścicielami, do drogi publicznej przy ul. [...] jest możliwy jedynie przy wykorzystaniu drogi, położonej na działkach: nr [...], nr [...] i nr [...]. Jednak droga ta nie spełnia wymagań określonych w rozporządzeniu MI, bowiem żaden jej odcinek nie posiada wymaganej, minimalnej szerokości 3 m. Orzekające w sprawie organy nie przeprowadziły w tym zakresie żadnego postępowania wyjaśniającego, zmierzającego do ustalenia, czy zabudowa działki nr [...] nie spowoduje zwężenia drogi. Wskazali, iż obecnie przy wykonywaniu robót budowlanych jej zasadnicza szerokość wynosi od 2,5 do 2,8 m, zaś fragment drogi położonej na działce nr [...]

w zależności od sposobu korzystania z tej działki przez jej właściciela, wynosi nawet 1,5 m, jednak nie więcej niż 2,8 m. Natomiast przed przystąpieniem przez inwestora do realizacji spornej inwestycji przedmiotowa droga była wystarczająca z punktu widzenia zamierzeń budowlanych i inwestycyjnych właścicieli działki nr [...], a jednocześnie jej przebieg i szerokość były zgodne z obowiązującymi przepisami.

W sprawie istotny jest fakt, że droga położona na działce nr [...] oraz nr [...] stanowią drogę dojazdową nie tylko do działki [...] (własność skarżących), ale również do położonych przy tych działkach dwóch szkół podstawowych. Zatem obecna szerokość tej drogi uniemożliwia nie tylko korzystanie ze swojej nieruchomości przez skarżących, ale również spowoduje znaczne ograniczenie w dostępie do nieruchomości, na których znajdują się szkoły.

Zdaniem skarżących, argumentacja w zakresie braku spełniania przez drogę (działka nr [...]) ustawowych wymogów została ograniczona jedynie do wskazania treści pisma architekta z [...] kwietnia 2016 r., natomiast organ nie poczynił żadnych własnych ustaleń w tym zakresie, nie zbadał zgodności dokumentacji z obowiązującymi przepisami, a oparł się jedynie na subiektywnym stwierdzeniu osób zatwierdzających

i sporządzających dokumentację inwestora, pomijając przy tej ocenie treść obowiązujących przepisów.

L. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wydanej decyzji zarzucił naruszenie:

1. art. 5 p.b. w związku z art. 2 ust. 1 lit. b) ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r.

o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2017 r., poz. 736), § 12 ust. 1, 2, 3, 9 i § 13 rozporządzenia MSWiA przez przyjęcie, iż zmiana organizacji ruchu nie wpłynie na bezpieczeństwo przeciwpożarowe budynku sytuowanego na działce nr [...];

2. art. 7, art. 75 i art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. przez nieuwzględnienie interesu skarżącego wynikającego z przysługującego mu na nieruchomościach sąsiednich prawa użytkowania istniejącej drogi wewnętrznej

w celu dojścia i dojazdu do ul. [...] (obciążającej działki o numerach: [...]

i [...]) wykorzystywanej jako droga przeciwpożarowa;

3. art. 7, art. 75 i art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. przez pominięcie, iż planowana zmiana organizacji ruchu znacząco utrudni użytkownikom wieczystym działki nr [...] dojazd do nieruchomości, na której prowadzą działalność gospodarczą, a tym samym ograniczy ich prawa wynikające ze służebności gruntowej wpisanej w księdze wieczystej;

4. art. 10 k.p.a. przez niezawiadomienie A. F. i B. F.- współużytkowników wieczystych działki nr [...] o toczącym się postępowaniu;

5. art. 10 k.p.a. przez wyznaczanie uczestnikom postępowania zbyt krótkich terminów do zapoznania się i wypowiedzenia co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów;

6. art.138 §1 k.p.a. przez utrzymanie przez Wojewodę w mocy decyzji, która

w świetle naruszeń przepisów prawa procesowego i materialnego winna zostać uchylona.

W uzasadnieniu skargi skarżący podał, iż działka nr [...] stanowi dawną drogę wewnętrzną, służącą pierwotnie jako jedna z dróg dojazdowych do działki nr [...],

a później jako droga przeciwpożarowa dla tej nieruchomości oraz droga dojazdowa do działki nr [...]. Charakter drogi zlokalizowanej na działce nr [...] potwierdza pośrednio wpis służebności dokonanej na rzecz każdoczesnego użytkownika wieczystego działki nr [...] (działka inwestora), ujawniony w księdze wieczystej,

w myśl którego jest on uprawniony do korzystania z działki nr [...] wyłącznie jako drogi przeciwpożarowej (prawo przechodu i przejazdu). Zachowanie charakteru tej drogi jako drogi przeciwpożarowej jest ważne, gdyż dojazd do nieruchomości nr [...]

z drugiej strony (tj. przez działki nr [...] i nr [...]) nie zapewnia straży pożarnej dostępu do części budynku położonego od strony działki nr [...].

Podał, iż posadowienie budynku w ostrej granicy działki nr [...] z jednoczesnym usytuowaniem na jego tyłach rampy do odbioru towarów jednoznacznie wskazuje na zamiar wykorzystywania przez inwestora drogi wewnętrznej nr [...] w znacznie większym rozmiarze, niż wynikające z jej charakteru. Problem zwiększenia natężenia ruchu dotyczy również działki nr [...], stanowiącej główną drogę do działki nr [...], na której posadowiony jest budynek, służący wielu firmom do prowadzenia działalności gospodarczej. Stwierdził dalej, iż pomimo składanych zastrzeżeń dotyczących zagrożenia pożarowego, organ I instancji nie podjął żadnych działań mających na celu rzetelne wyjaśnienie tych okoliczności, a organ odwoławczy uznał jego postępowanie za prawidłowe.

W odpowiedzi na skargi organ odwoławczy wniósł o ich oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 6 września 2017 r. Sąd postanowił o połączeniu spraw sygn. akt VII SA/Wa 2175/15 (ze skargi L. G. i K. G.) i VII SA/Wa 2176/16 (ze skargi L. S.) do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Sprawa prowadzona jest pod sygn. akt VII SA/Wa 2175/15.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, zwana dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 p.p.s.a.

Rozpoznając skargi w powyższych granicach Sąd uznał, że nie zasługują one na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 36a ust. 1 p.b. pkt 3 p.b., w postępowaniu w przedmiocie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, przepisy określone w art. 32-35 p.b. stosuje się odpowiednio do zakresu tej zmiany. Oznacza to, że czynności wskazane w tych przepisach są wykonywane w zakresie uzasadnionym wnioskowaną przez inwestora zmianą. Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie ma zatem prawa dokonywać ponownej oceny całego zamierzenia inwestycyjnego, ponieważ jest związany ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, a nowe postępowanie

w sprawie zatwierdzenia projektu zamiennego może dotyczyć jedynie zmian wprowadzonych do tego projektu (por. wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2010 r., II OSK 674/2009, publ. cbosa, wyrok NSA z dnia 18 lutego 2010 r., II OSK 389/2009, publ. cbosa).

Z akt sprawy wynika, że inwestor uzyskał pozwolenie na budowę decyzją Starosty z dnia [...] listopada 2012 r. na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługową i garażem w bryle budynku (podziemnym i naziemnym) na działce nr [...], obr. [...] w [...]. Natomiast z uwagi na zamiar przystosowania projektu zagospodarowania do etapowania inwestycji (etap I, II i III) na działce nr [...]

i działkach drogowych ulic: [...] (nr [...] i nr [...]) i [...] (nr [...]

i [...]), inwestor w dniu [...] lutego 2016 r. złożył wniosek w sprawie zmiany decyzji

o pozwoleniu na budowę.

Podstawą do wydania decyzji pierwotnej była m.in. decyzja Prezydenta nr [...] z dnia [...] października 2011 r. dotycząca ustalenia warunków zabudowy

i zagospodarowania terenu dla działki nr [...] w [...], wydana dla [...] spółka z o.o., a przeniesiona decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. na nowego inwestora [...] spółka z o.o., który z kolei uzyskał zmianę decyzji nr [...] z dnia [...] października 2011 r. (decyzja Prezydenta nr [...] z dnia [...] marca 2012 r). Obecnie inwestor działa pod nazwą: [...] spółka

z o.o.

Projekt zamienny, będący przedmiotem analizy organów administracji, dotyczy zmiany bilansu powierzchni zagospodarowania terenu działki nr [...], usytuowania ścian zewnętrznych w parterze, zmiany nawierzchni z jej sytuowaniem, zmianie ilości wejść do budynku (zwiększenie ilości usług), zaprojektowanie dodatkowych pomieszczeń śmietnika oraz stacji transformatorowej, likwidacji miejsc parkingowych

i ciągu pieszo-jezdnego na terenie działki nr [...], wjazdów i wyjazdów od strony zachodniej z drogi wewnętrznej, zmiany zjazdu jednokierunkowego z ulicy [...] na działkę nr [...] na zjazd indywidualny dwukierunkowy oraz zaprojektowanie miejsc parkingowych dla inwestycji w drogach powiatowych – ul. [...] i ul. [...]. Nowy inwestor uzyskał w tym celu decyzję Prezydenta nr [...] z dnia [...] marca 2015 r. (dotyczącą likwidacji podcieni w parterze budynku) oraz decyzję Prezydenta nr [...] z dnia [...] września 2015 r. (dotyczącą etapowania inwestycji), stanowiące zmianę pierwotnej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia

[...] października 2011 r.

Jak wynika z akt administracyjnych, skarżący brali udział na prawach strony

w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...]. W tamtym postępowaniu, jak wyżej wskazano, organ I instancji analizował decyzję o warunkach zabudowy nr [...]z dnia [...] marca 2012 r, w której ustalono możliwość budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługową i garażem na działce nr [...] w odległości 1,5 m od granicy z działką nr [...]. Skarżący nie kwestionowali wówczas projektu budowlanego sporządzonego na podstawie ww. decyzji o warunkach zabudowy, mimo że decyzja Starosty z dnia [...] października 2011 r. była im doręczona. Nie składali zastrzeżeń do pierwotnego projektu budowlanego oraz projektu zagospodarowania terenu, dotyczących niewystarczającej szerokości działki nr [...] i jej niedostosowania do parametrów drogi przeciwpożarowej w związku z mającą powstać inwestycją na działce nr [...].

Aktualnie istotną dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy jest okoliczność, że zmiany w projekcie budowlanym nie dotyczą zagospodarowania terenu działki inwestycyjnej nr [...], graniczącego z działką nr [...], tym samym są one objęte ustaleniami ostatecznej decyzji Prezydenta nr [...]z dnia [...] listopada 2012 r.

Zdaniem Sądu, zarzuty skarżących dotyczące naruszenia przez inwestora praw osób trzecich do korzystania z działki nr [...], stanowiącej drogę, w związku

z rozwiązaniami zawartymi w projekcie zamiennym, są spóźnione. Skarżący powołują się na ograniczone prawo rzeczowe w postaci prawa przechodu i przejazdu przez działkę nr [...], której parametry nie zostały zmienione w porównaniu z pierwotnym projektem, a więc są poza zasięgiem projektu zamiennego.

Skarżący L. G. i K.G., jako współwłaściciele działki nr [...], położonej w [...] przy ul. [...], sąsiadującej bezpośrednio z działką inwestycyjną nr [...], żądają udostępnienia dojazdu do ich działki przez działkę nr [...], która w ich ocenie nie spełnia parametrów drogi dojazdowej

i przeciwpożarowej; dojazd ten winien gwarantować przejazd samochodów ciężarowych, ciężkiego sprzętu oraz straży pożarnej. Poza tym skarżący wskazują jeszcze działkę nr [...], na której są położone zakupione przez nich pomieszczenia biurowe, która powinna mieć również zapewniony właściwy dojazd.

Skarżący L.S., jako współwłaściciel działki nr [...], żądał zapewnienia dojazdu do tej nieruchomości poprzez działkę nr [...], spełniającą funkcję przede wszystkim drogi przeciwpożarowej, do której ma służebność przechodu i przejazdu. Wyraził również obawę co do zwiększenia natężenia ruchu przez drogi wewnętrzne od ul. [...] przez działki o numerach: [...],[...] i [...]w związku ze zwiększeniem działalności o charakterze usługowym na nieruchomości inwestora.

W związku z powyższymi zastrzeżeniami organ I instancji postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r. zwrócił się do inwestora o wskazanie w projekcie budowlanym zamiennym rozwiązań w zakresie udostępnienia dojazdu do działek: [...] i [...], gwarantującego przejazd samochodów ciężarowych, ciężkiego sprzętu oraz straży pożarnej. W piśmie z dnia[...]kwietnia 2016 r. (data wpływu do organu) oraz w załącznikach graficznych projektant R. R. dokładnie przedstawił sposób dostępu do działek skarżących (nr [...]i nr [...]) m.in. przez działkę nr [...], a do działki nr [...]dodatkowo przez drogi nr [...]i [...]. Jednocześnie podkreślił, że inwestycja projektowana zamiennie nie ogranicza przejazdu samochodów ciężarowych, ciężkiego sprzętu, a przede wszystkim straży pożarnej do działek na terenie zakładowym po działkach wewnątrzzakładowych przeznaczonych do przejścia

i przejazdu.

W tym miejscu należy wskazać na szczególną rolę i znaczenie projektanta

w procesie budowlanym. Zgodnie z art. art. 20 ust. 1 pkt 1, ust. 2 i ust. 4 p.b., projektant jest zobowiązany do opracowania projektu budowlanego w sposób zgodny

z ustaleniami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy, decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, wymaganiami prawa budowlanego oraz zasadami wiedzy technicznej. Projektant ma obowiązek zapewnić sprawdzenie projektu architektoniczno-budowlanego pod względem zgodności

z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności lub rzeczoznawcę budowlanego. Projektant, a także sprawdzający dołączają do projektu budowlanego oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie

z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Z kolei organ budowlany przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji

o zatwierdzeniu projektu budowlanego bada wyłącznie, czy zostało złożone stosowne oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 w związku z art. 35 ust. 1 pkt 3 p.b.), a pełną odpowiedzialność (zawodową oraz cywilnoprawną) za zgodność tego projektu z prawem regulującym techniczne zasady projektowania ponoszą projektanci (por. np. wyroki NSA: z dnia 13 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 508/06,

z dnia 7 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1517/09, z dnia 11 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OSK 1214/10, z dnia 15 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 345/11, z dnia 10 maja 2013 r. sygn. akt II OSK 44/12 oraz z dnia 9 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 3002/13, wszystkie publ. cbosa).

W przedmiotowej sprawie jednym z załączników projektu budowlanego zamiennego są oświadczenia projektanta i sprawdzającego o zgodności tego projektu

z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Poza tym na projekcie zamiennym widnieje pieczęć rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr inż. J. P. z dnia [...] stycznia 2016 r., potwierdzająca zgodność projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej (zapis: "stwierdzam bez uwag"). Taki sam zapis widnieje na projekcie pierwotnym z dnia [...] lipca 2012 r.

Zgodnie z art. 35 ust. 4 p.b., organ architektoniczno-budowlany nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzją

o warunkach zabudowy, wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, warunkami technicznymi, posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i jest wykonany przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane (por. art. 35 ust. 1 p.b.).

Wszystkie warunki ustawowe z art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 p.b. zostały spełnione w przedmiotowej sprawie, stąd uzasadnione jest wydanie pozytywnej decyzji dotyczącej zatwierdzenia projektu zamiennego i udzielenia pozwolenia na budowę we wnioskowanym zakresie.

W kontrolowanej sprawie należy uznać za wiarygodne wyjaśnienia projektanta

w zakresie dostępu działek skarżących do drogi nr [...] (wraz z załącznikami graficznymi, uwzględniającymi istniejące służebności gruntowe) oraz potwierdzenie rzeczoznawcy co do zabezpieczeń przeciwpożarowych w związku z przedmiotową inwestycją w ramach projektu zamiennego. Tym samym bezzasadne są zarzuty skarżących dotyczących naruszenia przez organy przepisów § 14 ust. 1 rozporządzenia MI oraz § 12 ust. 1, 2, 9 i § 13 rozporządzenia MSWiA w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ odwoławczy rozważał, czy wskutek realizacji inwestycji w ramach projektu zamiennego nie zostaną naruszone interesy osób trzecich. W tym zakresie stanął na stanowisku, że zamierzona inwestycja nie wprowadzi ograniczeń w swobodnym korzystaniu z nieruchomości sąsiednich, nie stwarza również zagrożenia dla działek sąsiednich. Sąd orzekający w tej sprawie podziela pogląd, że ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich nie może być rozumiana w sposób absolutny. Interes osób trzecich chroniony przepisem art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. nie może naruszać prawa inwestora, wynikającego z art. 4 p.b., który mówi, że każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami (por. wyrok NSA z dnia 13 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 2327/14, publ. Lex nr 2141143).

Zdaniem Sądu, w kontekście oceny projektu zamiennego przez organy orzekające oraz odpowiedzialności projektanta, za niezasadne należy uznać zarzuty skargi naruszenia przepisów dotyczących postępowania wyjaśniającego i oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, określone w art. 7 i art. 77 § 1 i art. 80

w związku z art. 107 § 3 k.p.a. W toku przedmiotowego postępowania wyjaśniającego Starosta w związku z zarzutami skarżących zebrał dodatkowe informacje dotyczące oceny projektu zamiennego pod kątem zasady projektowania wyrażonej w art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. W ocenie Sądu, inwestor wypełnił zobowiązanie wynikające z postanowienia nr [...]z dnia [...] kwietnia 2016 r. poprzez pismo projektanta wraz z trzema załącznikami graficznymi złożonymi do akt sprawy, w których wskazane są drogi dojazdowe do działek skarżących oraz zapewnienie, że inwestycja projektowana zamiennie nie ogranicza przejazdu straży pożarnej i sprzętu ciężkiego. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odniósł się do zarzutów odwołania, natomiast jeśli w ocenie skarżących nie uczynił tego w sposób dostateczny, to nie stanowi to takiego naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Organy nie naruszyły art. 10 k.p.a. przez brak zawiadomienia o toczącym się postępowaniu B. F. i A. F. (na co wskazuje w swojej skardze L. S.), ponieważ to ewentualne naruszenie może stanowić przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 147 k.p.a. (wznowienie postępowania na żądanie strony, która nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy).

Wobec skarżących przepis art. 10 k.p.a. również nie został naruszony, ponieważ zostali zawiadomieni o toczącym się postępowaniu oraz składali w jego toku uwagi

i zastrzeżenia. Wprawdzie przed wydaniem decyzji przez organ I instancji został im zakreślony termin tylko 3 dni na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów

i materiałów oraz zgłoszonych żądań, co zdaniem skarżącego L. S. było terminem za krótkim, jednak nie można powiedzieć, że przez to ww. przepis został naruszony, bowiem ustawodawca w art. 10 § 1 k.p.a. nie wskazuje żadnego terminu ("organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział

w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz z głoszonych żądań").

Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.