Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 415/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono sprzeciw

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: , Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 kwietnia 2021 r. sprawy ze sprzeciwu Spółdzielni Budowlano – Mieszkaniowej "[...]" w W. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2021 r., Nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia budynku do stanu poprzedniego oddala sprzeciw


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2021 r., Nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...]WINB", "organ II instancji") na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania [...] w [...] od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej: "PINB dla [...]", "organ I instancji") z dnia [...] września 2020 r., Nr [...], nakazującej doprowadzenie budynku mieszkalnego wielorodzinnego do stanu poprzedniego - uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w związku z pismem z dnia [...] lipca 2018 r. informującym o wybudowaniu budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w [...] z odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, polegającymi na wykonaniu w nim 18 lokali mieszkalnych i 1 lokalu użytkowego oraz przyjęciu części tego obiektu do użytkowania na podstawie zawiadomienia o zakończeniu budowy, w dniu [...] sierpnia 2018 r. przedstawiciel organu I instancji dokonał czynności kontrolnych. W ich toku stwierdzono, że przy ul. [...]w [...] znajduje się budynek mieszkalny wielorodzinny, posiadający 5 kondygnacji nadziemnych oraz garaż podziemny. W budynku tym znajduje się 18 lokali mieszkalnych - na parterze lokal nr 1, na 1 piętrze lokale nr: 2, 3, 4 i 5, na 2 piętrze lokale nr: 6, 7, 8, 9 i 10, na 3 piętrze lokale nr: 11, 12, 13, 14 i 15, na 4 piętrze lokale nr: 16, 17 i 18. Na parterze usytuowany jest również lokal użytkowy oznaczony nr 19 o funkcji rekreacyjno-sportowej z częścią biurową. W garażu podziemnym znajduje się 18 miejsc postojowych. W przedmiotowym budynku mieszkalnym użytkowane są wszystkie istniejące w nim lokale mieszkalne oraz garaż podziemny, natomiast nie przystąpiono do użytkowania lokalu użytkowego. Ponadto ustalono, że przedmiotowy budynek wybudowano na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej przez Prezydenta [...] Nr [...]w dniu 14 sierpnia 1996 r., którą zezwolono na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z basenem i garażem podziemnym (w piwnicy), na terenie posesji przy ul. [...] w [...], działka nr ew.: [...] i część [...] z obrębu[...], dla której wydano decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu Nr [...] z dnia [...] czerwca 1996 r. Projekt ten przewidywał istnienie 13 lokali mieszkalnych w przedmiotowym obiekcie. Następnie, w dniu [...] stycznia 2000 r. Inwestor - [...] z siedzibą w [...] złożyła do Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Dzielnicy [...] Gminy [...] zawiadomienie o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Zgodnie zaś z inwentaryzacją powykonawczą mieszkań sporządzoną w październiku 1997 roku oraz projektem budowy instalacji gazowej wewnętrznej w tym budynku opracowanym we wrześniu 1998 roku, zwiększono ilość mieszkań w tym budynku o 5 lokali mieszkalnych. Ponadto cześć parteru przedmiotowego budynku z basenem, która jak wskazywał zatwierdzony projekt budowlany miała służyć tylko mieszkańcom wraz z częścią biurową służącą funkcji własnej [...], jest obecnie odrębną własnością osoby prywatnej i - zgodnie z zaświadczeniem Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2004 r. - stanowi samodzielny lokal użytkowy o funkcji rekreacyjno-sportowej.

W związku z powyższymi ustaleniami PINB dla [...] postanowieniem z [...] października 2018 r., Nr[...], nałożył na [...] obowiązek sporządzenia i przedłożenia oceny technicznej robót budowlanych polegających na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w [...], wykonanych z odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, w odniesieniu do wymagań przepisów, w tym techniczno- budowlanych - rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz ustaleń obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] - część I (Uchwala Nr [...] Rady [...] z dnia [...] listopada 2014 r.). W odpowiedzi Spółdzielnia przedłożyła sporządzoną ocenę techniczną, w której wskazano, że z obecnych 18 lokali mieszkalnych, 8 mieści się w przedziale powierzchni 60 m2 oraz poniżej 120 m2. Z tego względu, biorąc pod uwagę zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, należałoby wykonać 26 miejsc parkingowych, a w przypadku lokalu zlokalizowanego na parterze ilość miejsc parkingowych powinna zostać zwiększona o kolejne 10 stanowisk. Biorąc pod uwagę fakt, że w garażu podziemnym znajduje się 16 miejsc parkingowych, [...] WINB uznał, że wciąż brakuje 20 miejsc.

Dodatkowo przedstawiciel organu powiatowego przeprowadził dniu [...] sierpnia 2020 r. czynności kontrolne w sprawie, w czasie których stwierdzono, że w części znajdującej się ponad tarasem znajdują się dwa kominy do obsługi lokalu nr 19. Lokalizacja tych kominów jest zgodna z rzutem I piętra projektu zatwierdzonego decyzją Prezydenta [...] Nr [...]. W toku kontroli ustalono ponadto, że lokal nr 19 nie został oddany do użytkowania i jest w trakcie budowy, a kominy zostały zaizolowane w 2019 roku i obecnie nie można ich użytkować.

Po przeanalizowaniu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego PINB dla [...] decyzją z [...] września 2020 r. nakazał Spółdzielni doprowadzenie budynku mieszkalnego wielorodzinnego do stanu poprzedniego, a więc zgodnego z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją Prezydenta [...] Nr [...]z dnia [...] sierpnia 1996 r., poprzez:

a) zlikwidowanie - funkcjonalne połączenie - trzech lokali na poddaszu budynku powstałych w wyniku podziału trzech lokali dwupoziomowych nr 9, 10 i 13 na sześć jednopoziomowych oraz połączenie czterech lokali znajdujących się na II piętrze budynku w celu powstania dwóch lokali: nr 7 i 8 zgodnie z zatwierdzonym projektem,

b) doprowadzenie funkcjonującego samodzielnie lokalu użytkowego o funkcji rekreacyjno-sportowej usytuowanego w części parteru do stanu zgodnego z projektem poprzez zmianę funkcji na basen służący tylko mieszkańcom wraz z częścią biurową służącą funkcji własnej Spółdzielni

c) przywrócenie do stanu zgodnego z projektem dwóch kominów wentylacji grawitacyjnej znajdujących się w środkowej części tarasu, aktualnie niesprawnych (zaślepionych).

Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wniosła Spółdzielnia, domagając się jego uchylenia. Jednocześnie zarzuciła organowi nieuwzględnienie przepisów dotyczących uproszczonej legalizacji wobec odstępstw od dokumentacji projektowej powstałych przed co najmniej 20 laty, nieuwzględnienie słusznego interesu strony poprzez odebranie szansy na legalizację nieprawidłowości powstałych w ramach prowadzenia inwestycji, a także skierowanie decyzji do niewłaściwego podmiotu i wydanie decyzji trwale niewykonalnej.

Po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania [...] decyzją z [...] lutego 2021 r. uchylił rozstrzygnięcie PINB dla [...] i przekazał sprawę do ponownego rozstrzygnięcia temu organowi.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że poza sporem pozostaje fakt zrealizowania spornego budynku niezgodnie z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 1996 r. W toku przeprowadzonej kontroli ustalono, że w spornym obiekcie znajduje się o 5 lokali mieszkalnych więcej niż przewidywał to zatwierdzony projekt budowlany. Ponadto cześć parteru przedmiotowego budynku z basenem, która jak wskazywał zatwierdzony projekt budowlany miała służyć tylko mieszkańcom wraz z częścią biurową służącą funkcji własnej Spółdzielni. Organ odwoławczy stwierdził, że jakkolwiek zawiadomienie Spółdzielni z dnia [...] stycznia 2000 r. złożone do Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Dzielnicy [...] Gminy [...] o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul.[...] w [...], zostało w dniu [...] stycznia 2000 r. potwierdzone przyjęciem obiektu do użytkowania, to jednak jest ono nieskuteczne, gdyż inwestycję zrealizowano z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Stąd też zdaniem [...] w niniejszej sprawie znajduje zastosowanie tryb naprawczy przewidziany w art. 50 - 51 Prawa budowlanego.

Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących możliwości zastosowania uproszczonego postępowania legalizacyjnego, organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 49f ust. 1 Prawa budowlanego, w przypadku stwierdzenia budowy obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia - jeżeli od zakończenia budowy upłynęło co najmniej 20 lat, organ nadzoru budowlanego wszczyna uproszczone postępowanie legalizacyjne. Zdaniem [...]WINB przedmiotowy budynek mieszkalny wielorodzinny nie jest objęty dyspozycją tego przepisu, gdyż nie został zrealizowany samowolnie, lecz na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Stąd też nie jest możliwe prowadzenie postępowania uproszczonego w niniejszej sprawie.

Równocześnie organ II instancji podkreślił, że – zgodnie z ustaleniami PINB dla [...]- zwiększenie ilości lokali mieszkalnych spowodowało istotne odstąpienie, o którym mowa w art. 36a ust. 5 pkt 5 Prawa budowlanego, w zakresie zachowania wymaganego decyzją o warunkach zabudowy odpowiedniego bilansu miejsc postojowych. Jak bowiem wynika z decyzji Nr [...] z dnia [...] czerwca 1996 r. przewidywało się 1,3 miejsca postojowego na 1 mieszkanie i 24 mp na 1000 m2 powierzchni użytkowej. W garażu zaprojektowano 18 miejsc postojowych. Zatem zwiększenie ilości lokali mieszkalnych o kolejne 5 powoduje, że ilość zaprojektowanych miejsc postojowych jest niezgodna z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy wydanymi do przedmiotowej inwestycji. Stąd też niewątpliwie w niniejszej sprawie zrealizowano obiekt z istotnym odstępstwem od warunków pozwolenia na budowę.

[...]WINB wskazał ponadto, że zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, w przypadku istotnego odstępstwa od projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, właściwy organ w drodze decyzji nakłada - określając termin wykonania - obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. W świetle powyższej regulacji w przypadku stwierdzenia istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego obowiązkiem organu powiatowego jest przeprowadzenie postępowania naprawczego. Następnie, po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona - o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego (art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego). W decyzji tej nakłada się również obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Natomiast w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego (ust. 5 omawianego przepisu).

Biorąc pod uwagę powyższe regulacje [...]WINB uznał, że organ I instancji przedwcześnie wydał decyzję nakazującą Spółdzielni doprowadzenie przedmiotowego budynku do stanu poprzedniego. Dopiero bowiem w przypadku niewykonania obowiązku wynikającego z art. 51 ust. 1 pkt 3 lub przedłożenia projektu zamiennego niezgodnego z przepisami prawa, zastosowanie może znaleźć nakaz doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. W obecnym stanie zasadnym jest zatem nałożenie na Spółdzielnię obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego.

Sprzeciw od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła[...], reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się jej uchylenia, a także zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Jednocześnie pełnomocnik skarżącej zarzucił kwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie:

- art. 138 § 2 zd. 2 i 2a k.p.a. w zw. z art. 49f - 49i Prawa budowlanego, poprzez określenie błędnych wytycznych dotyczących dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego oraz wykluczenie możliwości zastosowania procedury uproszczonej legalizacji,

- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak odniesienia się do zarzutów przedstawionych w odwołaniu dotyczących możliwości rozszerzonej wykładni przepisów art. 49f - 49i Prawa budowlanego, w przypadku przedawnionych istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego oraz braku legitymacji prawnej strony.

W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej rozwinął powyższe zarzuty. Podniósł, że organ II instancji w sposób nieprawidłowy rozstrzygnął aspekt odnoszący się do zastosowania trybu uproszczonej legalizacji i w związku z tym udzielił organowi powiatowemu błędnych wytycznych dotyczących dalszego postępowania. Pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, że w dniu [...] września 2020 r. weszła w życie nowelizacja ustawy - Prawo budowlane, uchwalona ustawą z dnia [...] lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 471), która wprowadziła nową procedurę uproszczonego postępowania legalizacyjnego (art. 49f - 49i). Intencją ustawodawcy przy wprowadzaniu instytucji uproszczonej legalizacji było unormowanie stanu prawnego "starych" inwestycji, które z racji zrealizowania w warunkach niezgodności z przepisami nie są objęte wszystkimi wymogami, jakim podlegają te zrealizowane w sposób legalny. Stąd też w ocenie pełnomocnika skarżącej nowelizacja ta w założeniu dotyczyła legalizacji obiektów budowlanych lub ich części wybudowanych bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia oraz pomimo sprzeciwu wniesionego do zgłoszenia organy administracyjne obowiązane były dokonać oceny, czy może ona odnosić się również do powstałych przed co najmniej 20 laty obiektów budowlanych zrealizowanych co prawda na podstawie pozwolenia na budowę, jednakże z istotnymi odstępstwami od tego pozwolenia, które np. z racji restrykcyjnych ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie mogą zostać zalegalizowane w zwykłym trybie.

W odpowiedzi na sprzeciw [...]WINB wniósł o jego oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sprzeciw nie jest zasadny.

W pierwszej kolejności Sąd zwraca uwagę, iż w dniu 1 czerwca 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017, poz. 935). Mocą tego aktu, do systemu sądowej kontroli administracji publicznej wprowadzono zasadnicze zmiany odnoszące się do kontroli tzw. decyzji kasatoryjnych. Wskazaną ustawą znowelizowano bowiem przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 dalej jako p.p.s.a.). W dziale III p.p.s.a., po rozdziale 3 dodano rozdział 3a "Sprzeciw od decyzji".

Zgodnie z dodanym art. 64a p.p.s.a., od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. obecnie skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści takiej decyzji może wnieść od niej sprzeciw.

W art. 64e p.p.s.a. ustawodawca zakreślił z kolei granice kontroli takiej decyzji przez Sąd wskazując, iż ten, rozpoznając sprzeciw od decyzji, ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji kasatoryjnej (z art. 138 § 2 k.p.a.). Spod kontroli sądowej sprawowanej w tym trybie wyłączona jest zatem możliwość oceny problematyki prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. Upraszczając, Sąd nie ocenia istoty sporu, a prawidłowość "odesłania" sprawy przez organ odwoławczy do ponownego zbadania przez organ I instancji.

W art. 64e p.p.s.a. ustawodawca zakreślił z kolei granice kontroli takiej decyzji przez Sąd wskazując, iż ten, rozpoznając sprzeciw od decyzji, ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji kasatoryjnej (z art. 138 § 2 k.p.a.). Spod kontroli sądowej sprawowanej w tym trybie wyłączona jest zatem możliwość oceny problematyki prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. Upraszczając, Sąd nie ocenia istoty sporu, a prawidłowość "odesłania" sprawy przez organ odwoławczy do ponownego zbadania przez organ I instancji.

Rozpoznając sprzeciw od decyzji sąd ocenia bowiem wyłącznie istnienie przesłanek do wydania decyzji kasacyjnej; nie rozstrzyga więc -jak w przypadku skarg- w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd nie bada zatem w tym postępowaniu (o charakterze przyśpieszonym) innych naruszeń prawa niż prawidłowe zastosowanie przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a., a kontrola zgodności z prawem decyzji objętej sprzeciwem sprowadza się wyłącznie do oceny, czy w realiach konkretnej sprawy organ drugiej instancji w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasacyjnej, czy też bezpodstawnie uchylił się od załatwienia sprawy co do jej istoty. Podstawowym obowiązkiem sądu administracyjnego rozpoznającego sprzeciw od decyzji kasacyjnej będzie więc ustalenie, czy zachodziły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., czy inaczej: odstąpienia od zasady ogólnej ponownego (w toku instancji, na skutek wniesionego odwołania), merytorycznego rozpoznania sprawy albo zakończenia jej w inny sposób. Co przy tym istotne, dokonując kontroli rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., sąd nie jest władny odnosić się do meritum sprawy w kierunku jej przesądzenia, tj. wypowiadania się w kwestiach materialnoprawnych występujących w sprawie, skoro decyzja kasacyjna nie rozstrzyga merytorycznie o uprawnieniu lub obowiązku strony, a jedynie nakazuje ponowne przeprowadzenie postępowania administracyjnego przez organ I instancji. Tym samym także orzeczenie sądu w przedmiocie sprzeciwu ma wyłącznie charakter niejako procesowy; nie kreuje żadnych skutków, gdy chodzi o zakres praw i obowiązków stron postępowania, zainteresowanych konkretnym rozstrzygnięciem, a rozstrzyga jedynie o prawidłowości zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. (o czym przesądza także brzmienie art. 64e p.p.s.a.).

Badając – w świetle powyższych kryteriów – zasadność wydania w niniejszej sprawie decyzji kasacyjnej, Sąd stwierdził, że okoliczności sprawy uzasadniały uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Granice rozpoznania sprawy ze sprzeciwu od decyzji określa przepis art. 64e p.p.s.a., wskazując, że rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi, w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Przedmiotem rozstrzygnięcia kasacyjnego organu odwoławczego była decyzja Wojewody [...] w przedmiocie postępowania naprawczego wobec inwestycji zrealizowanej przy ul. [...]w [...] z istotnymi odstępstwami od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 1996r.

Powyższą decyzją zezwolono na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z basenem i garażem podziemnym (w piwnicy), na terenie posesji przy ul. [...] w [...], działka nr ew.: [...] i część [...] z obrębu [...], dla której wydano decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu Nr [...] z dnia [...] czerwca 1996 r. Projekt ten przewidywał istnienie 13 lokali mieszkalnych , garaż w podziemiu na 18 samochodów oraz w części parterowej krytą przestrzeń rekreacyjno-sportową.

Natomiast wykonano w przedmiotowym budynku 18 lokali mieszkalnych - na parterze lokal nr 1, na 1 piętrze lokale nr: 2, 3, 4 i 5, na 2 piętrze lokale nr: 6, 7, 8, 9 i 10, na 3 piętrze lokale nr: 11, 12, 13, 14 i 15, na 4 piętrze lokale nr: 16, 17 i 18. Na parterze usytuowany jest również lokal użytkowy oznaczony nr 19 o funkcji rekreacyjno-sportowej z częścią biurową. W garażu podziemnym znajduje się 18 miejsc postojowych. Spółdzielnia na żądanie organu przedłożyła sporządzoną ocenę techniczną, w której wskazano, że z obecnych 18 lokali mieszkalnych, 8 mieści się w przedziale powierzchni 60 m2 oraz poniżej 120 m2. Biorąc wiec pod uwagę zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] - część I (Uchwala Nr[...] Rady [...] z dnia [...] listopada 2014 r.)., należałoby wykonać 26 miejsc parkingowych, a w przypadku lokalu zlokalizowanego na parterze ilość miejsc parkingowych powinna zostać zwiększona o kolejne 10 stanowisk.

Zasadnie wiec organy przyjęły, że zwiększenie ilości lokali mieszkalnych spowodowało istotne odstąpienie, o którym mowa w art. 36a ust. 5 pkt 5 Prawa budowlanego, w zakresie zachowania wymaganego decyzją o warunkach zabudowy odpowiedniego bilansu miejsc postojowych. Jak bowiem wynika z decyzji Nr [...] z dnia [...] czerwca 1996 r. przewidywało się 1,3 miejsca postojowego na 1 mieszkanie i 24 mp na 1000 m2 powierzchni użytkowej. W garażu zaprojektowano 18 miejsc postojowych. Zatem zwiększenie ilości lokali mieszkalnych o kolejne 5 powoduje, że ilość zaprojektowanych miejsc postojowych jest niezgodna z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy wydanymi do przedmiotowej inwestycji. Należało więc uznać, że zrealizowano obiekt z istotnym odstępstwem od warunków pozwolenia na budowę.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] wydając decyzję Nr [...] , za jej podstawę prawną przyjął art 51 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego , nakazując doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę.

Prawidłowo jednak organ odwoławczy uznał, że dla sytuacji w której inwestor odstąpił od warunków pozwolenia na budowę - w tym od projektu budowlanego właściwy tryb został przewidziany w art. 51 ust 1 pkt 3 Prawa budowlanego.

W myśl art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.

Formalny wyraz dokonania oceny zgodności z prawem przedstawionego projektu budowlanego zamiennego organ ujawnia przez jego zatwierdzenie i - ewentualnie - wyrażenie zgody na wznowienie robót budowlanych, gdy te nie zostały jeszcze zakończone, o czym stanowi art. 51 ust. 4. Niewykonanie obowiązku wykonania projektu budowlanego skutkuje zaś wydaniem jednego z rozstrzygnięć przewidzianych w cyt. powyżej art. 51 ust. 5 omawianej ustawy. Przy czym, jak wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, niewykonanie obowiązku nałożonego w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego należy rozumieć szeroko, bowiem obejmuje ono zarówno stan obiektywnej bierności adresata w wykonaniu decyzji wydanej w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 (tj. nie przedłożenie wymaganej dokumentacji budowlanej), jak i stan, w którym nie można było zatwierdzić przedstawionego projektu budowlanego ze względu na jego sprzeczność z przepisami prawa albo też przedstawienie przez adresata tej decyzji rozwiązań, które nie uwzględniały nałożonego obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych. W takich sytuacjach organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego (por. wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1375/14).

Prawidłowo więc organ odwoławczy przyjął, że aktualnie zasadnym jest zatem nałożenie na Spółdzielnię obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, zaś decyzja nakazująca przywrócenie stanu poprzedniego jest przedwczesna.

Odnosząc się do zarzucanej w skardze kwestii niezastosowania przez organy nowej procedury uproszczonej legalizacji, przewidzianej w art. 49f- 49i znowelizowanej ustawy Prawo budowlane, należy wyjaśnić, że ustawą z dnia [...] lutego 2020r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw ( Dz.U. z 2020r., poz.471) z dniem [...] września 2020r. wprowadzono do porządku prawnego powyższą procedurę.

Zgodnie z art. 49f ust. 1 Prawa budowlanego, w przypadku stwierdzenia budowy obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia - jeżeli od zakończenia budowy upłynęło co najmniej 20 lat, organ nadzoru budowlanego wszczyna uproszczone postępowanie legalizacyjne. Przez samowolę budowlaną należy bowiem rozumieć realizację obiektu budowlanego bez dopełnienia wymaganych prawem formalności, czyli bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia budowy.

Nie ulega jednak wątpliwości, że przedmiotowy budynek mieszkalny wielorodzinny nie jest objęty dyspozycją tego przepisu, gdyż nie został zrealizowany samowolnie, lecz na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Oczywistym jest także odróżnienie procedury legalizacyjnej skierowanej wobec samowoli budowlanej na podstawie dotychczasowego przepisu art. 48 i 49 Prawa budowlanego od procedury naprawczej przewidzianej w art. 50- 51 Prawa budowlanego, obejmującej odmienne stany faktyczne.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że kasacyjna decyzja Wojewody [...] prawa nie narusza, co uzasadnia wydanie decyzji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.

Z tych względów Sąd orzekł na podstawie art 151 a § 2 p.p.s.a.