Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 514/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2017-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29-31
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2017 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi "A" Spółki komandytowej z siedzibą w G. na decyzję Wojewody z dnia 15 lipca 2016 r., nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie robót budowlanych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 15 lipca 2016 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2016, poz. 23 ze zm., powoływanej dalej jako "k.p.a."), Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z 19 maja 2016 r., nr [..], wydaną na podstawie

art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016, poz. 290 ze zm.; dalej jako "ustawa - Prawo budowlane"), na mocy której organ ten wniósł sprzeciw w sprawie zgłoszenia A., dotyczącego zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych polegających na wykonaniu 3 masztów flagowych, o wysokości poniżej 5 m, osadzonych w fundamencie, przy ul. Ś. w G., na działce nr [..], obr. [..].

Decyzje powyższe wydane zostały w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

A., w piśmie z 13 maja 2016 r. zgłosiła zamiar rozpoczęcia robót budowlanych na terenie nieruchomości przy ul. Ś. w G. – działka nr [..], obr. [..] - polegających na wykonaniu 3 masztów flagowych, o wysokości poniżej 5 m, osadzonych w fundamencie.

Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Ł. rejon ulicy Ś. w mieście G., zatwierdzonym uchwałą Rady Miasta nr XLIV/1250/09 z dnia 30 grudnia 2009 r., numer ewidencyjny planu [..] (w skrócie "plan miejscowy"), karta terenu M/U31, na terenie planowanej inwestycji obowiązuje "zakaz lokalizacji wolnostojących nośników reklamowych, reklam na budynkach i ogrodzeniach, za wyjątkiem szyldów związanych z prowadzoną działalnością o maksymalnej powierzchni 0,5 m2". Biorąc pod uwagę powyższe, organ I instancji uznał, że wykonanie masztów do ekspozycji flag należy uznać za zamierzenie niezgodne z planem miejscowym i dlatego wniósł sprzeciw na podstawie art. 30 ust. 6 pkt. 2 ustawy – Prawo budowlane.

Organ uznał też, że przedmiotowy obiekt budowlany podlega procedurze określonej w art. 28 ustawy - Prawo budowlane, gdyż wykonania masztu flagowego nie można zakwalifikować do żadnej z kategorii robót budowlanych, ujętych w art. 29 - 30 tej ustawy, których przeprowadzenie nie wymaga uzyskania odpowiedniego pozwolenia.

Następnie organ wskazał, że w myśl art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy - Prawo budowlane pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, przy czym "instalowanie" nie obejmuje wykonania nowego obiektu budowlanego, lecz zawiera takie prace budowlane, które są związane z już istniejącym obiektem.

W złożonym odwołaniu A. zakwestionowała stanowisko organu I instancji o sprzeczności planowanego zamierzenia inwestycyjnego z planem miejscowym oraz wykładnię art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy – Prawo budowlane, przejawiającą się w uznaniu, że zamierzenie to nie mieści się w pojęciu "instalowania" urządzeń.

Po rozpatrzeniu powyższego odwołania, Wojewoda - zaskarżoną decyzją - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał na materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, tj. art. 30 ustawy - Prawo budowlane, w którym uregulowana została instytucja zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Stwierdził, że termin na wniesienie sprzeciwu określony w art. 30 ust. 5 ustawy – Prawo budowlane został przez organ I instancji zachowany. Organ wyjaśnił, że mając na uwadze art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poddał analizie nie tylko akta organu I instancji, ale także pozostałe przedłożone przez skarżącego wraz z odwołaniem dokumenty, które pozwoliły na ocenę wniosku w sposób całościowy i wydanie rozstrzygnięcia w sprawie.

Organ odwoławczy wskazał, że w odwołaniu inwestor napisał, że zamierzone maszty mają być nośnikami flag, które mogą, ale nie muszą zawierać treści reklamowych, a zamierzony sposób wykorzystania obrazuje załączona wizualizacja, na której umieszone są dwie flagi granatowe z logo firmy oraz jedna z herbem G. Zdaniem strony skarżącej, logotyp firmy nie pełni funkcji reklamowej, a wyłącznie identyfikacyjną. Oceniając to stwierdzenie strony, organ odwoławczy wskazał, że logotyp jest to termin rozpoznawalny od początku XIX wieku jako forma graficzna, będąca interpretacją brzmienia nazwy i jednoznacznie identyfikująca markę, firmę, agencję, organizację, produkt, usługę, przedsięwzięcie, imprezę oraz każdy inny rodzaj aktywności gospodarczej lub społecznej. Podstawowym zadaniem logotypu jest odróżnienie usług i produktów danego podmiotu od konkurencji. Logotypy często rejestrowane są jako znaki towarowe. Zgodnie z planem miejscowym na terenie objętym zgłoszeniem obowiązuje zakaz lokalizacji wolnostojących nośników reklamowych, reklam na budynkach i ogrodzeniach, za wyjątkiem szyldów związanych z prowadzoną działalnością o maksymalnej powierzchni 0,5 m2. Reklama, o której mowa w analizowanym planie, jest niewątpliwie nośnikiem informacji wizualnej. Dopuszczona przepisami planu reklama ma być związana wyłącznie z podmiotem działającym na danej nieruchomości. Oznacza to, że jako element informacji wizualnej za reklamę uważa się tablicę informującą - szyld o podmiocie (jego nazwie) i rodzaju świadczonych usług. Informacja taka może zawierać nazwę firmy. Fakt, czy jest to jednocześnie znak towarowy, nie ma większego znaczenia, gdyż taki znak pełni również funkcję reklamową. Zdaniem Wojewody, w przedmiotowej sprawie rolę szyldu może pełnić flaga. Wobec powyższego należy uznać, że urządzenie (maszt z flagą) zawierające nazwę firmy, identyfikujące określony podmiot, powinno odpowiadać wymogom określonym w przepisach, mającego zastosowanie w niniejszej sprawie planu miejscowego co do jego gabarytów. Biorąc pod uwagę wysokość masztu około 5 m oraz przedstawioną wizualizację masztu, organ stwierdził, że powierzchnia flagi będzie przekraczała wskazaną w planie powierzchnię 0,5 m2. W związku z tym, realizacja nośnika informacji wizualnej w postaci masztów wolnostojących z umieszczonymi na nich flagami (szyldami) o gabarytach przekraczających dopuszczone przepisami planu miejscowego jest niezgodna z ustaleniami tego planu. Uzasadniało to wniesienie sprzeciwu zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy - Prawa budowlanego.

Oceniając zarzuty odwołania organ odwoławczy uznał za niezasadny zarzut naruszenia art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy - Prawa budowlanego poprzez uznanie, że zgłoszenie dotyczy robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Wyjaśnił, że przepisy ww. ustawy przewidują wyjątki od ogólnej zasady uzyskiwania pozwolenia na budowę, wyrażonej w art. 28 ust. 1 tej ustawy, wymienione w art. 29, i stanowią katalog zamknięty robót budowlanych, których przeprowadzenie nie wymaga uzyskania odpowiedniego pozwolenia. W katalogu robót budowlanych wskazanych w tym przepisie nie wymieniono budowy masztu flagowego.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane obiektem budowlanym jest budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowla stanowiąca całość techniczno - użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, obiekt małej architektury. Maszt do ekspozycji flagi nie jest budynkiem. Z kolei, przez obiekt małej architektury należy rozumieć niewielkie obiekty, w szczególności kultu religijnego, jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury, posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki (art. 3 pkt 4 ustawy Prawo budowlane). Oznacza to, że maszt do ekspozycji flagi nie jest również obiektem małej architektury.

Budowlą - zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane, jest natomiast każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, w tym m.in. wolno stojące maszty antenowe i wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Lista przykładów budowli z art. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane nie stanowi katalogu zamkniętego. Wyliczenie to ma natomiast istotne znaczenie przy ocenie, czy dany obiekt budowlany nie należy do kategorii budynków albo obiektów małej architektury. Prace podejmowane przez inwestora będą polegały na wykonaniu nowego obiektu w nowym miejscu, a nie tylko na jego instalacji. Instalowaniem nie można bowiem określać budowy samodzielnej konstrukcji. Maszt flagowy powinien być wykonany w taki sposób, aby opierać się czynnikom takim jak: wiatr, śnieg, obciążenia dynamiczne, mogącym zniszczyć ustanowioną na nim konstrukcję. Maszt oparty jest na fundamencie, który niekoniecznie musi być zagłębiony w gruncie. Powyższe oznacza, że konstrukcje takie należy zaliczyć do obiektów budowlanych. Zgłoszony przez inwestora maszt flagowy posiada konstytutywne cechy budowli.

Zgodnie z art. 3 pkt 12 ustawy - Prawo budowlane, przez pozwolenie na budowę należy rozumieć decyzję administracyjną zezwalającą na rozpoczęcie i prowadzenie budowy lub wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego. Roboty budowlane to natomiast budowa, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego (art. 3 pkt 7 ustawy - Prawo budowlane). Oznacza to, zdaniem organu odwoławczego, że postawienie masztu flagowego stanowi wykonywanie robót budowlanych, których realizacja nie jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, na mocy wyjątków wymienionych w art. 29 ustawy - Prawo budowlane.

Organ odwoławczy uznał jednocześnie za niezasadny zarzut odwołania, dotyczący naruszenia przez organ I instancji art. 7, art. 77 oraz 80 k.p.a.

Skargę na powyższą decyzję wniosła A., zarzucając wydanie jej z naruszeniem:

1) art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez ich błędną wykładnię, przejawiającą się w wyprowadzeniu z ocenianego materiału dowodowego wniosków, które z niego nie wynikają, że maszty wraz z flagami będą pełniły funkcję reklamową, a tym samym, że będą nośnikami reklamowymi - co spowodowało błędne ustalenie stanu faktycznego, będącego podstawą rozstrzygnięcia, mające istotny wpływ na wydaną decyzję,

2) § 6 ust. 2 planu miejscowego - karta terenu nr 002 M/U31 — pkt 10 "Zasady ochrony dziedzictwa kulturowego, zabytków, krajobrazu kulturowego oraz dóbr kultury współczesnej" - ppkt 2 lit. a, poprzez niewłaściwe ich zastosowanie, przejawiające się w uznaniu, że zamierzone maszty flagowe stanowią wolno stojące nośniki reklamowe, a tym samym, że są objęte zakazem wynikającym z planu miejscowego,

3) art. 29 ust. 2 pkt 6 oraz art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane poprzez ich niezastosowanie, mimo że planowane maszty powinny zostać uznane za urządzenia reklamowe (niebędące jednak nośnikami reklamy), co miało istotny wpływ na wydaną decyzję,

4) art. 30 ust. 6 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo budowlane poprzez niewłaściwe ich zastosowanie, przejawiające się w uznaniu, że - odpowiednio - zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę oraz budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia planu miejscowego - podczas gdy okoliczności takie nie zachodzą.

Wskazując na powyższe zarzuty, skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazania mu sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że poprzez naruszenie przez organ odwoławczy przepisów postępowania – art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. – nastąpiło jednocześnie niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego. Zarówno bowiem ze zgłoszenia, jak i załączonych do niego wizualizacji, bezspornie wynika, że flaga nie pełni funkcji reklamowej, lecz informacyjną. Powołana przez organ definicja logotypu odnosi się tylko do ogólnej praktyki posługiwania się logotypem, tymczasem dla sprawy znaczenie ma jedynie funkcja, jaką pełni konkretny, zobrazowany na wizualizacji logotyp, którą organ winien ocenić w oparciu o następujące kryteria: czy flaga obejmuje wyłącznie logotyp czy też wskazuje katalog towarów lub usług; czy flaga zawierająca tylko logotyp ma moc sprawczą aby przekonać przeciętnego nabywcę choćby do zapoznania się z ofertą firmy; rynek na którym funkcjonuje skarżąca; okoliczność czy ze względu na specyfikę działalności (tj. sprzedawane usługi) skarżącego obiektywnie możliwe jest pozyskanie jakiegokolwiek klienta poprzez wywieszenie flagi zawierającej tylko logotyp; intencję samego skarżącego, który zmierzał wyłącznie do dokonania identyfikacji swojej siedziby, nie dążył natomiast do korzystania z funkcji reklamowej - co wynika z zamieszczenia wyłącznie logotypu bez nawiązania do świadczonych usług. Takiej oceny zabrakło, co sprawia, że wydana decyzja narusza art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a.

Ponadto skarżąca stwierdziła, że logicznym wnioskiem, wyprowadzonym przez organy z materiału dowodowego powinno być, że maszty z flagami stanowią urządzenie reklamowe i ze względu na treść flag, a tym samym sposób korzystania z masztów, nie stanowią one nośnika reklamy, gdyż flaga nie pełni funkcji reklamowej. W konsekwencji tych ustaleń, zdaniem skarżącej, organ winien przyjąć, na mocy art. 29 ust. 2 pkt 6

i art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, że przedmiotowe maszty, stanowiące urządzenia reklamowe ale niebędące nośnikiem reklamy, nie są objęte zakazem, przewidzianym w planie miejscowym.

Skarżąca dodała, że pomijając rzeczywistą funkcję, jaką mają pełnić maszty, organy bezzasadnie nie zastosowały art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy

- Prawo budowlane, które zwalniają roboty budowlane polegające na instalowaniu urządzeń reklamowych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, wymagając jedynie zgłoszenia, oraz bezpodstawnie uznały, że zachodzą okoliczności uzasadniające zgłoszenie sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 i 2 ustawy

- Prawo budowlane. Skarżąca zarzuciła jednocześnie naruszenie jej interesu prawnego, znajdującego odzwierciedlenie w art. 4 ustawy – Prawo budowlane.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację przytoczoną w uzasadnieniu skarżonego rozstrzygnięcia.

Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) stanowi, że sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Wbrew zarzutom skargi organy administracji obu instancji rozstrzygając sprawę dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, prowadziły postępowanie w zgodzie z przepisami k.p.a. oraz zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego. W ocenie Sądu, organy obu instancji poczyniły wszelkie starania celem wszechstronnego i wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego w sprawie prowadzonego postępowania dotyczącego sprzeciwu w sprawie zgłoszonych przez skarżącą robót budowlanych, polegających na wykonaniu 3 masztów flagowych o wysokości poniżej 5 m, osadzonych na fundamencie. Postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone zgodnie z wymogami wynikającymi z dyspozycji art. 7, art. 8, art. 77 oraz art. 80 k.p.a.

Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia prawidłowości rozstrzygnięcia Wojewody w przedmiocie utrzymania w mocy sprzeciwu od zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na wykonaniu 3 masztów flagowych o wysokości poniżej 5 m, osadzonych na fundamencie, na działce nr [..], obr. [..], przy ul. Ś. w G.

Jak wskazuje analiza akt sprawy oraz wniesionej skargi istota sporu sprowadza się do ustalenia, czy wykonanie 3 wolno stojących masztów flagowych, które mają zostać osadzone na fundamencie na przedmiotowym terenie, wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, czy też - jak argumentuje skarżąca, podlega tylko obowiązkowi zgłoszenia oraz czy zamierzenie budowlane objęte zgłoszeniem inwestora jest zgodne z planem miejscowym.

Rozpoznając przedmiotową sprawę należy w pierwszej kolejności zauważyć, że przepisy art. 29 - 31 ustawy - Prawo budowlane zawierają zamknięty katalog robót budowlanych, w stosunku do których ustawodawca odstąpił od obowiązku uzyskania pozwolenia budowlanego, zastępując go wymogiem zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, uprawniając jednocześnie właściwy organ do wniesienia w określonych ustawowo warunkach i terminie decyzji o sprzeciwie.

I tak, stosownie do treści art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy - Prawo budowlane, obowiązkiem zgłoszenia objęte zostały roboty budowlane polegające na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowywanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym.

Zgodnie zaś z treścią art. 30 ust. 6 ustawy – Prawo budowlane, organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli:

1) zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę;

2) budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

W przedmiotowej sprawie, skarżąca w dniu 13 maja 2016 r. zgłosiła właściwemu organowi zamiar wykonania robót budowlanych, polegających na wykonaniu 3 masztów flagowych, o wysokości poniżej 5 m, osadzonych na fundamencie. Jak wyjaśniła, dwie flagi mają przedstawiać logotyp skarżącej, natomiast jedna z flag – według wizualizacji - umieszczona pomiędzy dwiema wyżej wymienionymi – przedstawiać ma herb G.

Zdaniem skarżącej, objęte zamiarem inwestycyjnym maszty nie są nośnikiem reklamy, pełnią wyłącznie funkcje informacyjne. Są jednak jednocześnie urządzeniem reklamowym, gdyż - jak argumentuje skarżąca - taką funkcję mogą pełnić, a zatem

- w świetle art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, mogą zostać posadowione w oparciu o zgłoszenie i nie wymagają pozwolenia na budowę.

Odnosząc się do powyższych stwierdzeń należy zauważyć, że na gruncie przepisów ustawy – Prawo budowlane można wyróżnić dwa rodzaje urządzeń reklamowych: wolnostojące, trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe

(art. 3 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane jako budowle wymienia wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe) i urządzenia reklamowe, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy – Prawo budowlane.

Przepisy art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane - zwalniające z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, nie mają zastosowania do robót budowlanych polegających na wykonaniu urządzenia reklamowego wolno stojącego, trwale związanego z gruntem. Takie urządzenia, zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane, stanowią bowiem budowlę w rozumieniu przepisów tej ustawy, a ich wykonanie wymaga pozwolenia na budowę stosownie do treści art. 28 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane. W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się przy tym uwagę na fakt, że rozmiar i charakter prac koniecznych dla ustawienia takiej konstrukcji oraz okoliczność, że na skutek tych prac powstaje "od podstaw" w określonym miejscu obiekt budowlany, uzasadniają stanowisko, że taki obiekt jest budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 cytowanej ustawy i wymaga pozwolenia na budowę (por. wyrok WSA w Gliwicach z 15 stycznia 2016 r., o sygn. akt II SA/Gl 659/15, Baza Orzeczeń LEX nr 1984891). Istotną cechą tych budowli stanowiących urządzenia reklamowe, o których jest mowa w art. 3 pkt 3 ustawy – Prawo budowlane, jest trwałe związanie z gruntem. Jednocześnie cecha ta nie występuje w odniesieniu do urządzeń reklamowych, o których mowa

w art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy – Prawo budowlane, bowiem przepis ten dotyczy instalacji tych urządzeń, który to zwrot nie dotyczy wykonania nowego obiektu budowlanego "od podstaw".

Dlatego też w orzecznictwie przyjmuje się, że przepisy art. 29 ust. 2 pkt 6 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane dotyczą – oprócz instalowania urządzeń reklamowych na budynkach, także sytuowania ich jako urządzeń reklamowych wolno stojących ale tylko nietrwale związanych z gruntem. Jak wyjaśnił bowiem zasadnie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1234/09 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl): "....na podstawie przepisów Prawa budowlanego można wyróżnić urządzenia reklamowe wolno stojące trwale związane z gruntem, o których mowa w art. 3 pkt 3, oraz urządzenia reklamowe, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6, na które składają się również urządzenia wolno stojące niezwiązane trwale z gruntem, które są jednak urządzeniami przenośnymi o małych gabarytach, w skład których nie wchodzą części typowo budowlane, jak np. fundament, konstrukcja nośna."

W okolicznościach niniejszej sprawy fakt trwałego związania z gruntem przedmiotowych masztów jest bezsporny, gdyż wprost wynika z treści zgłoszenia inwestora, który wskazał, że chce wykonać 3 maszty flagowe, o wysokości poniżej 5 m, osadzone w fundamencie. Należy dodać, że cecha trwałego związania z gruntem sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, aby zapewnić mu warunki stabilności i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, niewątpliwie zatem odpowiada jej posadowienie masztu na fundamencie. W orzecznictwie ugruntowane jest przy tym stanowisko, że o fakcie czy urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem nie decyduje technologia wykonania fundamentu oraz możliwości techniczne przeniesienia nośnika reklamowego w inne miejsce (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2009 r., sygn. akt II OSK 1361/08 oraz powołane tam inne wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tym: z dnia 11 września 2008 r., sygn. akt II OSK 982/07, z dnia 20 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 681/07, z dnia 3 lutego 2010 r., sygn. akt II OSK 249/09, z dnia 29 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1233/09, z dnia 5 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 25/10, z dnia 4 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 427/10, z dnia 13 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 647/10, z dnia 19 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 712/10, z dnia 8 września 2011 r., sygn. akt II OSK 1302/10, z dnia 25 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2117/10 wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie ulega też wątpliwości, że z treści zgłoszenia wynika, iż skarżąca będzie wznosić przedmiotowe maszty "od podstaw", a więc niewątpliwie nie będzie ich instalować, co bezspornie wynika także z załączonej przez nią do akt dokumentacji.

Powyższe okoliczności prowadzą do wniosku, że objęte zamiarem inwestycyjnym roboty budowlane stanowią wykonywanie trzech obiektów budowlanych klasyfikowanych jako budowla, którą jest wolno stojące, trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe. Jest to jednocześnie rodzaj robót budowlanych, które wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, a zatem zasadne jest stanowisko organów administracji orzekających w niniejszej sprawie, że nie znajduje do nich zastosowania art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy - Prawo budowlane, a ponadto - że zgodnie

z art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane – organ I instancji był umocowany do zgłoszenia sprzeciwu, gdyż zgłoszenie dotyczy wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Przeciwne stanowisko sformułowane w skardze uznać należy za chybione.

W ocenie Sądu bezzasadny jest również kolejny zarzut skargi, dotyczący błędnego – zdaniem skarżącej - ustalenia, że przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne jest niezgodne z planem miejscowym.

Jak wynika z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Ł. rejon ulicy Ś. w mieście G., zatwierdzonego uchwałą Rady Miasta nr XLIV/1250/09 z 30 grudnia 2009 r., numer ewidencyjny planu [..], karta terenu M/U31, na terenie planowanej inwestycji obowiązuje zakaz lokalizacji wolnostojących nośników reklamowych, reklam na budynkach i ogrodzeniach, za wyjątkiem szyldów związanych z prowadzoną działalnością o maksymalnej powierzchni 0,5 m2.

Wzniesienie przedmiotowych masztów wolno stojących, mających służyć do wywieszania na nich flag, stanowiących - w ocenie Sądu – wolno stojące nośniki reklamowe, jest niewątpliwie niezgodne z ustaleniami planu miejscowego.

Sąd nie podziela stanowiska wyrażonego w uzasadnieniu skargi, że wykonanie przedmiotowych masztów jest zgodne z przepisami planu miejscowego, ponieważ maszty te pełnić będą jedynie funkcję informacyjną.

Plan miejscowy wyraźnie zabrania sytuowania na działce nr [..], obr. [..], przy ul. Ś. w G., wolnostojących nośników reklamowych. W ocenie Sądu przedmiotowe maszty są takim nośnikiem, stanowią bowiem, co sama przyznaje skarżąca, urządzenia reklamowe. Pełnią przy tym funkcję reklamową nawet przy założeniu, że na wywieszanych na nich flagach będzie tylko logotyp inwestora.

Z uwagi na projektowane usytuowanie przedmiotowych masztów od strony ulicy (vide wizualizacja inwestora), należy zwrócić uwagę na definicję reklamy, zawartą

w art. 4 pkt 23 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1440 ze zm.), zgodnie z którą reklama jest nośnikiem informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie, w szczególności zaś w formie tablicy lub urządzenia reklamowego, wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, umieszczonym w polu widzenia użytkowników drogi, niebędącym znakiem w rozumieniu przepisów o znakach i sygnałach lub znakiem informującym o obiektach użyteczności publicznej ustawionym przez gminę.

Należy także odróżnić od pojęcia urządzenia reklamowego - pojęcie urządzenia informacyjnego, które jest obiektem, zarówno będącym informacją jak i stanowiącym jej nośnik, a niebędącym reklamą. Wbrew stanowisku zawartemu w skardze, kierując się słownikowym rozumieniem pojęcia reklamy należy wskazać, że reklamą jest każde działanie, które ma na celu zachęcenie potencjalnych klientów do zakupu konkretnych towarów lub do skorzystania z określonych usług (por. Wielki Słownik Wyrazów Obcych pod red. M. Bańki, PWN, Warszawa 2003). Podobnie pojęcie reklamy jest rozumiane przez Sąd Najwyższy. W wyroku z 2 października 2007 r. (II CSK 289/07) Sąd Najwyższy stwierdził, że: "reklama oznacza każde przedstawienie (wypowiedź) w jakiejkolwiek formie w ramach działalności handlowej, gospodarczej, rzemieślniczej lub wykonywania wolnych zawodów, dokonane w celu wspierania zbytu towarów lub usług. Jednakże, powszechnie za reklamę uważa się wszelkie formy przekazu, w tym także takie, które nie zawierając w sobie elementów oceniających ani zachęcających do zakupu, mogą jednak zostać przyjęte przez ich odbiorców jako zachęta do kupna. Przy rozróżnieniu zwykłej informacji od reklamy trzeba mieć zatem na względzie, że podstawowym wyznacznikiem przekazu reklamowego jest nie tylko mniej lub bardziej wyraźna zachęta do kupna towaru, ale i faktyczne intencje podmiotu dokonującego przekazu oraz odbiór przekazu przez jego adresatów. Wypowiedź jest reklamą, gdy nad warstwą informacyjną kryje się zachęta do nabycia towaru - taki cel przyświeca nadawcy wypowiedzi i tak odbiera ją przeciętny odbiorca, do którego została skierowana". Podobnie reklamę zdefiniowano w art. 2 Dyrektywy 2006/114/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. dotyczącej reklamy wprowadzającej w błąd i reklamy porównawczej (Dz.U.UE.L z 2006 r., nr 376, s. 21), w którym przyjęto, że reklama oznacza przedstawienie w jakiejkolwiek formie w ramach działalności handlowej, gospodarczej, rzemieślniczej lub wykonywania wolnych zawodów w celu wspierania zbytu towarów lub usług, w tym nieruchomości, praw i zobowiązań. Jednocześnie trzeba podkreślić, że element motywacyjny, charakteryzujący reklamę (zachęta do nabycia towarów/usług) nie musi wynikać wprost z jej treści. Pod względem treści reklama nie musi więc różnić się od zwykłej informacji. O tym, czy informacja jest reklamą świadczy cel jej rozpowszechniania. Z kolei cel (intencje) należy odczytywać na podstawie okoliczności, kontekstu, w którym ta informacja funkcjonuje.

Przenosząc powyższe ogólne rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, w ocenie Sądu organy administracji zasadnie uznały, że logotyp zawierający nazwę i znak graficzny skarżącej, został prawidłowo uznany za reklamę. Bez znaczenia w tym kontekście jest to, czy powyższej informacji towarzyszy wskazanie katalogu towarów lub usług, które oferuje przedsiębiorca, czy też rynku, na którym funkcjonuje, jak argumentuje skarżąca. Niewątpliwie, umieszczenie informacji o firmie na wysoko zawieszonych masztach ma na celu rozpropagowanie firmy i tym samym zainteresowanie potencjalnych klientów jej działalnością. Ten sposób przyciągania uwagi do firmy wykracza poza zwykłą informację o siedzibie podmiotu gospodarczego, którą to funkcję mógłby w realiach tej sprawy pełnić szyld o powierzchni do 0,5 m2 (wymóg planu miejscowego) umieszczony na murach siedziby tego podmiotu. W konsekwencji, przedmiotowe obiekty budowlane będą spełniały nie tylko funkcję informacyjną, lecz również funkcję reklamową, na co wskazuje zamiar skarżącej umieszczenia na nich informacji o podmiocie prowadzącym działalność gospodarczą, w tym jego loga, i jako takie – stanowią wolno stojące nośniki reklamowe, których wykonanie narusza postanowienia planu miejscowego.

Jedynie na marginesie można dodać, że nawet gdyby przyjąć, jak chciała to skarżąca, że przedmiotowe maszty z flagami mają stanowić jedynie informację o tym, jaka firma działa pod wskazanym adresem, czyli swoisty szyld, to - biorąc pod uwagę zacytowane powyżej zapisy planu miejscowego, także w takim przypadku wykonanie ich naruszałoby postanowienia planu miejscowego, skoro plan miejscowy dopuszcza na tym terenie tylko szyldy związane z prowadzoną działalnością o maksymalnej powierzchni 0,5 m2, a z niekwestionowanych przez skarżącą ustaleń organu II instancji, dokonanych na podstawie przedstawionej przez nią wizualizacji, wynika, że flagi, które miałyby zawisnąć na przedmiotowych masztach, miałyby powierzchnię znacznie przekraczającej dopuszczone przepisami planu miejscowego 0,5 m2.

W konsekwencji, zasadnie organy administracji uznały, że zgodnie

z art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane – zaistniała również druga przesłanka, obligująca organ administracji architektoniczno-budowlanej do zgłoszenia sprzeciwu, a przejawiająca się w okoliczności, że wykonanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego dla danego terenu.

Kontrolując zaskarżoną decyzję Sąd nie dopatrzył się jednocześnie naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., jakie zarzuca skarżąca. W ocenie Sądu, organy orzekające w sprawie w sposób prawidłowy zebrały materiał dowodowy, a ustalenia, będące przedmiotem rozstrzygnięcia, poczyniły na tle całokształtu okoliczności sprawy, analizując wnikliwie wszystkie przedstawione przez skarżącą dokumenty.

Niniejsza skarga z przedstawionych powyżej powodów nie mogła zatem zostać uwzględniona, wobec czego - na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016, poz. 718 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił ją jako niezasadną.