Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 489/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-04-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba Sędzia NSA Joanna Sieńczyło - Chlabicz (spr.) Sędzia del. WSA Izabella Janson Protokolant Agata Skorupska po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 sierpnia 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 1108/15 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] marca 2015 r. nr [...]; 3. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] na rzecz [...] 5500 (pięć tysięcy pięćset) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 1108/15, oddalił skargę [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym.

I

W dniu [...] kwietnia 2013 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego w [...] przeprowadzili w lokalu [...] czynności kontrolne w zakresie przestrzegania przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm. - dalej u.g.h.). W toku kontroli stwierdzono, że w ww. lokalu znajdowały dwa automaty do gry, z których jeden o nazwie Casino Games był włączony i gotowy do gry.

W wyniku przeprowadzonego eksperymentu kontrolujący ustalili, że na powyższym automacie można prowadzić gry z naruszeniem u.g.h.

[...] (dalej: strona, skarżąca) – właściciel ww. lokalu – przedstawiła w trakcie kontroli dwie umowy dzierżawy powierzchni kontrolowanego lokalu (pierwsza z umów, zawarta w dnu 1 kwietnia 2013 r. między firmą [...] a firmą [...] dotyczyła automatu Hot Spot nr [...], druga zawarta także w tej samej dacie między firmą [...] a firmą [...] dotyczyła automatu Hot Spot nr [...]. Żadna z tych umów nie dotyczyła automatu o nazwie Casino Games bez numeru.

W związku z ustaleniami kontroli Naczelnik Urzędu Celnego w [...] wszczął z urzędu wobec skarżącej postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry, a następnie decyzją z dnia [...] marca 2015 r., uznając skarżącą za podmiot urządzający gry na przedmiotowym automacie, wymierzył skarżącej - na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 90 oraz art. 91 u.g.h. - karę pieniężną w wysokości 12.000 zł.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. Dyrektor Izby Celnej w [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji w zakresie ustalenia stanu faktycznego i wywiedzionych na jego podstawie wniosków, że gry urządzane na kontrolowanym automacie wypełniają dyspozycję przepisu art. 2 ust.5 u.g.h. i były urządzane poza kasynem gry w celach komercyjnych. W ocenie organu odwoławczego eksperyment przeprowadzony na kontrolowanym urządzeniu, dostatecznie potwierdził fakt losowego charakteru dostępnych na nim gier.

Wątpliwości Dyrektora Izby Celnej w [...] nie budził również fakt, że to skarżąca była urządzającym gry na automacie, gdyż czerpała z tej działalności zyski. Uruchomienie urządzenia wiązało się z koniecznością wpłaty określonej kwoty, a ponadto umieszczenie w lokalu automatu miało na celu przyciągnięcie również klientów do będącego jej własnością lokalu.

Wobec tego organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji zasadnie wymierzył skarżącej karę pieniężną, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., z uwagi na zaistnienie łącznie wszystkich przesłanek określonych tym przepisem.

Odnosząc się do stanowiska w sprawie braku notyfikacji u.g.h., skutkującego niemożnością jej stosowania organ odwoławczy stwierdził, że przepisy art. 14 ust. 1 oraz art. 89 ust. 1 pkt 2, jako sankcjonującego działanie niezgodne z przepisem art. 14 ust. 1 u.g.h., nie stanowią przepisów technicznych w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. UE. L z 1998 r. Nr 204, s. 37, ze zm.).

Za nieuzasadniony organ odwoławczy uznał zarzut o niemożności nałożenia kary pieniężnej na podmiot, którego forma prawna wyklucza możliwość urządzania gier hazardowych. Zdaniem organu, oczywistym jest, że osoba fizyczna bądź przedsiębiorca działający w formie spółki komandytowej nie może uzyskać koncesji, co w żaden sposób nie prowadzi do twierdzenia wysnutego w odwołaniu, iż kara pieniężna z art. 89 ust. 1 pkt 1 i 2 u.g.h. może zostać nałożona tylko na podmioty, o których mowa w art. 6 ust. 4 tej ustawy.

Wskazanym na wstępie wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę strony.

Odnosząc się do zarzutu o braku możliwości zastosowania art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., będącego podstawą wymierzonej kary pieniężnej WSA wyjaśnił, że kwestia ta była przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego i rozstrzygnięcia, które znalazło swój wyraz w uchwale składu 7 sędziów z 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16. W uchwale tej przyjęto, że: 1. "Art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych [...] nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (...), którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 tej ustawy". 2. "Urządzający gry na automatach poza kasynem gry, bez względu na to, czy legitymuje się koncesją lub zezwoleniem - od 14 lipca 2011 r., także zgłoszeniem lub wymaganą rejestracją automatu lub urządzenia do gry - podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (...)".

WSA podkreślił, że ww. uchwała na mocy art. 269 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) ma charakter wiążący w niniejszej sprawie.

Ponadto w ocenie Sądu I instancji organy obu instancji zasadnie uznały, że na ujawnionym w trakcie kontroli automacie, prowadzane były gry zawierające element losowości, pozwalające zakwalifikować to urządzenie do gry, jako urządzenie do gry na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h. Ta okoliczność została potwierdzona przeprowadzonym eksperymentem.

Zdaniem WSA organy słusznie uznały, że skarżąca jest podmiotem "urządzającym gry na automatach" w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. Konsekwencją tego było wymierzenie jej kary administracyjnej przewidzianej w tym przepisie. Za takim stanowiskiem przemawia to, że skarżąca była właścicielem lokalu, w którym stwierdzono między innymi włączony i gotowy do gry automat nazwie Casino Games. Dysponowanie zatem lokalem, w którym zainstalowany był sporny automat, umożliwiający gry o wygrane pieniężne, które to gry zawierały element losowości, czerpanie z tego tytułu korzyści, jest wystarczające do uznania skarżącej za osobą, która przedsiębrnęła szereg czynności organizacyjnych, by prowadzić tego rodzaju działalność z wykorzystaniem przedmiotowego automatu poza kasynem gry w swym całokształcie.

Według WSA skarżąca nie wykazała w sposób przekonywujący, że wynajęła powierzchnię swojego lokalu, jak twierdzi podmiotom trzecim, które to mogły "wstawić" sporny automat. Z protokołu kontroli, przeprowadzonej przez funkcjonariuszy celnych wyraźnie wynika, że przedstawione przez skarżącą umowy najmu powierzchni lokalu nie dotyczyły spornego automatu. Skarżąca też ani w toku instancji, ani też w skardze do sądu administracyjnego, działając przez profesjonalnego pełnomocnika, nie zdołała skutecznie obalić twierdzeń organów celnych w tym zakresie. Nie wykazała więc, że inny podmiot organizował prowadzenie działalności gospodarczej w tym zakresie, że inny podmiot wypłacał pieniądze, czy też serwisował sporny automat, wypłacał pieniądze, zarządzał całym procederem, organizował pracę związaną z prowadzeniem gier na automatach poza kasynem gry.

Sąd I instancji podzielił również stanowisko organu odwołwczego, że każdy kto urządza gry poza kasynem gry, bez koncesji, zezwolenia, czy zgłoszenia - bez względu na strukturę organizacyjną - popełnia delikt administracyjny, przewidziany w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. Twierdzenie, że na skarżącą w związku z tym nie mogła być nałożona kara administracyjna, nie ma swojego prawnego uzasadnienia.

II

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła skarżąca zaskarżając to orzeczenie w całości i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

I. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1) art. 1 i art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 i § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 247 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. - dalej: O.p.) w zw. z art. 14 i art. 89 ust. 1 i ust. 2 u.g.h. w zw. z art. 8 ust. 1 i art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE polegające na oddaleniu skargi oraz niezastosowaniu przez Sąd I instancji środka określonego w ustawie, tj. niestwierdzeniu nieważności decyzji organu II i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji jako decyzji wydanych bez podstawy prawnej;

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. art. 121 § 1 i art. 122 O.p. w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz art. 91 u.g.h. polegające na niepodjęciu przez organ wszelkich działań, które powinny zmierzać do dokładnego ustalenia stanu faktycznego niniejszej sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia, że skarżąca jest podmiotem urządzającym gry na automatach poza kasynem gry, podczas gdy analiza dowodów zebranych w sprawie, w tym w szczególności dokumentacji w postaci umowy najmu, jak i zeznań świadków wskazuje na to, że skarżąca nie urządzała gier na automatach, a jedynie wynajmowała powierzchnię w swoim lokalu firmie [...], do której należał automat do gier ujawniony w lokalu, która to firma [...] wstawiała na wynajętej powierzchni przedmiotowy automat do gier stanowiący własność tejże firmy i to ta firma organizowała gry na automatach, a nie skarżąca, która nie dokonywała żadnych czynności faktycznych ani prawnych związanych z automatem do gier, przez co nie powinna być uznana za urządzającą gry na automatach w rozumieniu przepisów u.g.h;

3) art. 151 p.p.s.a. polegające na bezzasadnym zastosowaniu tego przepisu i oddaleniu skargi, podczas gdy zaskarżone decyzje organu celnego tak I, jak i II instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszeniem prawa materialnego, w związku z czym w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy skarga winna zostać uwzględniona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.

II. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, a mianowicie:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. w zw. z art. 2 ust. 3 i ust. 5 w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h. poprzez nałożenie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry na skarżącą prowadzącą działalność gospodarczą, podczas gdy do uiszczenia kary pieniężnej na podstawie przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h. może być zobowiązany jedynie podmiot określony w art. 6 ust. 4 u.g.h., tj. urządzający gry hazardowe bez koncesji i zezwolenia oraz urządzający gry na automatach poza kasynem gry w rozumieniu przepisów u.g.h., natomiast osoba fizyczna nie może ponosić sankcji administracyjnej za delikt w sytuacji, w której ustawa określająca warunki urządzania i zasady prowadzenia działalności w zakresie gier hazardowych nie wskazuje tych osób jako podmiotów uprawnionych do uzyskania koncesji na prowadzenie kasyna gry.

Argumentację na poparcie części powyższych zarzutów skarżąca przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w [...] wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

III

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie zawarte w niej zarzuty okazały się usprawiedliwione.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., a zatem w zakresie wyznaczonym w podstawach kasacyjnych przez stronę wnoszącą ten środek odwoławczy, z urzędu biorąc pod rozwagę tylko nieważność postępowania, której przesłanki w sposób enumeratywny wymienione zostały w art. 183 § 2 tej ustawy, a które w niniejszej sprawie nie występują.

Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. W tym też kontekście podkreślić należy, że zgodnie z art. 176 p.p.s.a., skarga kasacyjna powinna spełniać wymogi formalne przewidziane dla pism procesowych w postępowaniu sądowym. Jej obligatoryjnym elementem, jest ponadto przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.

Uzasadnienie skargi kasacyjnej powinno zawierać rozwinięcie podniesionych zarzutów kasacyjnych przez wyjaśnienie, na czym naruszenie polegało i przedstawienie argumentacji na poparcie odmiennej wykładni przepisu niż zastosowana w zaskarżonym orzeczeniu lub uzasadnienie zarzutu niewłaściwego zastosowania przepisu, a w odniesieniu do uchybień przepisom procesowym – niezbędne jest wykazanie, że zarzucane uchybienie rzeczywiście mogło mieć wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z 12 października 2005 r., sygn. akt I FSK 155/05, także por. J. Drachal, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera, Warszawa 2011, s. 600).

Z tych względów, skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym, obwarowanym m.in. przymusem adwokacko–radcowskim (art. 175 § 1 – 3 p.p.s.a.), który opiera się na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie zawiera uzasadnienia dla zarzutów sformułowanych w pkt I ppkt 1. Autor skargi kasacyjnej nie uzasadnił również, na czym polegało naruszenie tych przepisów oraz jaki to miało wpływ na wynik sprawy. Brak takiego uzasadnienia uniemożliwia rozpoznanie tych zarzutów przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. wyrok NSA z dnia 28 marca 2012 r., sygn. akt I GSK 993/10).

Nieusprawiedliwione są zarzuty sformułowane w pkt II ppkt 1 petitum skargi kasacyjnej. Zdaniem kasatora, do uiszczenia kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 i art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h. może być zobowiązany jedynie podmiot określony w art. 6 ust. 4 u.g.h., a więc urządzający gry hazardowe bez koncesji i zezwolenia oraz urządzający gdy na automatach poza kasynem gry w rozumieniu przepisów u.g.h., nie zaś osoba fizyczna.

Wskazać należy, że w art. 89 u.g.h. 1 pkt 2 u.g.h. ustawodawca operuje pojęciem "urządzającego gry". Przepis ten nie konkretyzuje podmiotu, do którego jest adresowany. Podmiotem, wobec którego może być egzekwowana odpowiedzialność, jest więc każdy (osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej), który urządza grę na automatach w niedozwolonym do tego miejscu, a więc poza kasynem gry. Nie ma natomiast znaczenia, czy podmiot ten legitymuje się koncesją na prowadzenie kasyna gry, której - jak wynika z art. 6 ust. 4 u.g.h. - nie może uzyskać ani osoba fizyczna, ani jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, ani też osoba prawna niemająca formy spółki akcyjnej lub spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.

Przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. wskazuje, iż karze pieniężnej podlega zachowanie które narusza zasady dotyczące miejsca urządzania gier hazardowych na automatach, nie wskazuje natomiast iż tej karze podlega zachowanie naruszające zasady dotyczące warunków, od spełnienia których w ogóle uzależnione jest rozpoczęcie, a następnie prowadzenie działalności polegającej na organizowaniu i urządzaniu gier hazardowych, w tym gier na automatach. Powyższe znajduje potwierdzenie w stanowisku wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16 stanowiącej w punkcie 2 jej sentencji, że urządzający gry na automatach poza kasynem gry, bez względu na to, czy legitymuje się koncesją lub zezwoleniem - od 14 lipca 2011 r., także zgłoszeniem lub wymaganą rejestracją automatu lub urządzenia do gry - podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadne okazały się natomiast zarzuty sformułowane w pkt I ppkt 2 petitum skargi kasacyjnej, które zmierzają do podważenia dokonanych przez organ i zaakceptowanych przez Sąd I instancji, ustaleń faktycznych na okoliczność uznania skarżącej za urządzającego gry hazardowe na automatach w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. i w konsekwencji nałożeniu na nią kary pieniężnej.

Przede wszystkim należy wyjaśnić, że stosownie do z art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. karze pieniężnej podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry. Należy jednak wskazać, że pojęcie "urządzającego gry" nie zostało zdefiniowane w u.g.h. Jak wynika z orzecznictwa NSA, za urządzanie gier hazardowych uznawany jest ogół czynności i działań stanowiących zaplecze logistyczne dla umożliwienia realizowania w praktyce działalności w zakresie gier hazardowych, w szczególności: zorganizowanie i pozyskanie odpowiedniego miejsca na zamontowanie urządzeń, przystosowanie go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego miejsca nieograniczonej ilości graczy, utrzymywanie automatów w stanie stałej aktywności, umożliwiającym ich sprawne funkcjonowanie, wypłacanie wygranych, obsługa urządzeń, zatrudnienie i odpowiednie przeszkolenie personelu, zapewniające graczom możliwość uczestniczenia w grze (por. np. wyroki NSA z dnia 30 sierpnia 2018 r., sygn. akt II GSK 2255/16, z dnia 27 kwietnia 2018 r., sygn. akt II GSK 5527/17).

W sprawach podmiotów, którym nie można wprost przypisać cechy urządzającego gry na automacie, organy prowadzące postępowanie w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej powinny dokładnie wyjaśnić ich udział w tego rodzaju przedsięwzięciu. W celu ustalenia odpowiedzialności takiego podmiotu istotne jest udowodnienie, że wykonywał on konkretne czynności pozwalające na przypisanie mu cechy urządzającego gry na automatach (por. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2019 r., sygn. akt II GSK 5379/16).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wbrew wywodom organów celnych oraz Sądu I instancji – ani w aktach administracyjnych, ani tym bardziej w aktach sądowych niniejszej sprawy, nie znajduje się materiał dowodowy, z którego wynikałoby, że [...] była osobą aktywnie uczestniczącą w urządzaniu gier hazardowych na spornym automacie.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz wyroku Sądu I instancji, co też znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych sprawy – jedynym ustaleniem mającym wskazywać, na skarżącą - jako podmiot "urządzający gry na automatach" w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. - jest bezsporna okoliczność, iż skarżąca, była właścicielem lokalu, w którym stwierdzono między innymi włączony i gotowy do gry automat nazwie Casino Games oraz to, że nie wykazała w sposób przekonywujący okoliczności wynajęcia powierzchni swojego lokalu, podmiotom trzecim, które to mogły "wstawić" sporny automat.

Poza powyższym, organy celne nie dokonały żadnych innych ustaleń faktycznych zmierzających do wyjaśnienia, jakie konkretnie czynności wykonywała skarżąca, które pozwalałby na przypisanie jej cechy urządzającego gry na automatach. Organy nie ustaliły również, czy skarżąca wynajmowała powierzchnię w swoim lokalu firmie [...], do której jak twierdzi należał automat do gier ujawniony w lokalu.

W toku postępowania organ nie przesłuchał ani skarżącej, ani też żadnego z pracowników kontrolowanego lokalu (jeśli takich pracowników skarżąca zatrudniała). Nie zwrócił się również do wskazywanej przez skarżącą osoby, tj. [...], do którego - jak twierdzi strona - należał automat do gier ujawniony w lokalu, w celu zweryfikowania twierdzeń strony, co do wynajmowania powierzchni w swoim lokalu firmie [...]

Natomiast cały zebrany w sprawie materiał dowodowy, który miałby wskazywać, że skarżąca jest podmiotem "urządzającym gry na automatach" w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. sprowadza się do protokołu kontroli z dnia 13 kwietnia 2013 r., w którym na stronie 2 (ostatni akapit) kontrolujący wskazują, iż umowa dzierżawy przedstawiona przez skarżącą nie dotyczy spornego automatu. Przy czym, co wymaga podkreślenia - brak okazania przez stronę umowy najmu powierzchni lokalu, która miała dotyczyć spornego automatu – nie zwalniała organy z obowiązku wyczerpującego zbadania wszelkich okoliczności faktycznych i prawnych związanych z określoną sprawą w celu odtworzenia jej rzeczywistego obrazu i uzyskania podstaw do trafnego zastosowania przepisu prawa materialnego, tym bardziej że z treści uchwały NSA z dnia 13 czerwca 2016 r. sygn. akt II GPS 1/16 wynika, że celem nałożenia na urządzającego gry poza kasynem kary pieniężnej - jest pozbawienie go dochodów z prowadzonej z naruszeniem ustawy o grach hazardowych działalności.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny uznał za przedwczesne ustalenia organu, co do spełnienia przez skarżącą warunku podmiotu "urządzającego gry" na spornym automacie i podlegania przez nią karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. Zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy nie pozwala, w ocenie NSA, na uznanie skarżącej za podmiot urządzający gry i wymaga uzupełnienia. Z samego bowiem faktu, że skarżąca była właścicielem kontrolowanego lokalu, w którym ujawniono automat do gier, oraz nie okazania organom umowy najmu/dzierżawy odnoszącej się do ujawnionego urządzenia - nie sposób wyprowadzić wniosku, że skarżąca była podmiotem urządzającym gry na tym automacie.

W niniejszej sprawie doszło zatem do naruszenia przez organy przepisów nakazujących podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy (art. 122, art. 187 § 1 O.p.) i dokonanie na tej podstawie oceny spełnienia przesłanek z art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., do czego obliguje art. 191 O.p. Konieczne okazało się zatem ponowne rozpatrzenie sprawy zgodnie z powołanymi przepisami i zbadanie, czy skarżącej, na którą nałożono karę można przypisać cechę urządzającego gry na automatach w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.

Oparcie skargi kasacyjnej na usprawiedliwionych zarzutach naruszenia prawa procesowego obligowało Naczelny Sąd Administracyjny do uchylenia zaskarżonego wyroku. Jednocześnie uznając, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona w rozumieniu art. 188 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] marca 2015 r. Jak już bowiem wcześniej wskazano istotne elementy stanu faktycznego, nie uprawniały do przyjęcia, że skarżąca urządzała gry na spornym automacie poza kasynem gry, a tym samym podlegała sankcji administracyjnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. w wysokości określonej w art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h.

Ze wskazanych wyżej powodów, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 188 p.p.s.a. oraz 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono stosownie do art. 203 pkt 1 i art. 200 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804) oraz w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490, ze zm).