Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SAB/Bd 59/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2018-02-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 659
6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: zobowiązano do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji publicznej
Powołane przepisy: article: art. 10,  art. 14  ust. 2,  art. 16
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Krystyna Witt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2018 r. sprawy ze skargi Z. G. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Wójta Gminy do załatwienia wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] listopada 2016 r. w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku, 2. stwierdza, że organ dopuścił się przewlekłości, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. wymierza Wójtowi Gminy grzywnę w wysokości [...] ([...]) złotych, 4. zasądza od Wójta Gminy na rzecz skarżącego kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Skarżący Z. G. pismem z dnia [...] listopada 2016 r. (wpływ do organu: [...] grudnia 2016 r.) wniósł do Wójta [...] o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie:

1. informacji o kwotach wydatków poniesionych w okresie od 1 stycznia do [...] listopada 2016 r. z budżetu Gminy S. na obsługę prawną w układzie:

1) wydatki ogółem w tym:

- wydatki związane z wykonywaniem na podstawie pełnomocnictwa Wójta Gminy zastępstwa procesowego przed sądem (powszechnym i administracyjnym) w sprawach dotyczących działania Gminy S.,

- wydatki z tytułu wykonywania nadzoru prawnego nad egzekucją należności Gminy S. oraz współdziałania w podejmowaniu czynności w zakresie postępowania egzekucyjnego,

- wydatki z tytułu udziału w komisjach lub udzielania wyjaśnień Radzie Gminy S.,

- wydatki z tytułu rozliczania dojazdów tzw. kilometrówką,

2. przekazania kserokopii umów cywilno – prawnych na wykonanie obsługi prawnej finansowanej z budżetu Gminy S. w okresie od 1 stycznia do [...] listopada 2016 r.

3. informacji o wydatkach poniesionych w okresie od 1 stycznia do [...] listopada 2016 r. przez Gminę S. z tytułu prowadzonych postępowań przed sądami pracy w układzie:

1) wydatki ogółem w tym:

- wysokość poniesionych kosztów sądowych,

- koszty zastępstwa procesowego,

- wysokość wypłaconych odszkodowań przyznanych przez sąd lub wynikających z zawartej ugody

4. kwoty wypłaconych wynagrodzeń pracownikom z tytułu zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy w okresie wypowiedzenia.

P. z dnia [...] kwietnia 2017 r. Z. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność Wójta Gminy (zwanego dalej "Wójtem") w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej zgodnie z treścią wniosku z dnia [...] listopada 2016 r., zarzucając naruszenie przepisów art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z dnia [...] września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity Dz. U. z 2016r. poz. 1764 zwanej dalej: "u.d.i.p."), przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem wniosku.

Skarżący wniósł o:

- zobowiązanie Wójta do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności

- stwierdzenie, że Wójt dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania;

- stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa;

- wymierzenie organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w dniu [...] listopada 2016 r. wystąpił do Wójta z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, dotyczącej działalności organu władzy publicznej.

P. z dnia [...] grudnia 2016 r. Wójt wystąpił z wezwaniem do usunięcia braków formalnych poprzez uzupełnienie i sprecyzowania wniosku, który pismem z dnia [...] grudnia 2016 r. został uzupełniony.

P. z dnia [...] stycznia 2017 r. Wójt ponownie wystąpił z wezwaniem do usunięcia braków formalnych poprzez uzupełnienie i sprecyzowanie wniosku, na które skarżący udzielił odpowiedzi pismem z dnia [...] stycznia 2017 r.

Kolejne wezwanie o usunięcie braków formalnych poprzez uzupełnienie i sprecyzowanie wniosku miało miejsce pismem z dnia [...] lutego 2017 r. - odpowiedzi udzielono pismem z dnia [...] lutego 2017 r.

P. z dnia [...] marca 2017 r. Wójt po raz czwarty wystąpił o usunięcie braków formalnych wniosku poprzez jego uzupełnienie i sprecyzowanie, jednak wobec braku takiego zorganizowania postępowania administracyjnego, które by zakończyło się w rozsądnym terminie jak i prowadzenia przez organ czynności dowodowych pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia, skarżący postanowił przerwać nic nie wnoszącą do sprawy korespondencję i wystąpić ze skargą na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta w zakresie udzielenia informacji publicznej.

Zdaniem skarżącego prowadzone przez Wójta postępowanie ma charakter przewlekłego i nieefektywnego, o czym świadczy ilość wezwań o uzupełnienie wniosku, często powtarzających się w swej treści, przez co nasuwa się wniosek, że organ robi wszystko, by wnioskowanych informacji nie udzielić - stąd notorycznie wezwania do podania sygnatur postępowań oraz sądów, przed którymi miały toczyć się postępowania, czy wskazania podmiotów sprawujących obsługę prawną, kiedy wiadomo, że takimi informacjami skarżący nie dysponuje.

O przewlekłym załatwianiu sprawy świadczy również to, że wysłaną korespondencję w dniu [...] grudnia 2016 r., pomimo awizowania, odbierano z placówki pocztowej dopiero w dniu [...] stycznia 2017 r.

Z kolei o tym, że czynności podejmowane przez organ mają charakter pozornych, świadczy w ocenie skarżącego treść ostatniego wezwania, w którym wystąpiono m.in. o wyjaśnienie, co wnioskodawca rozumie przez sformułowanie "samodzielnie" lub w "partnerstwie" przy określeniu podmiotu wykonującego obsługę prawną.

W przekonaniu skarżącego, postępowanie w niniejszej sprawie prowadzone jest tylko po to, aby nie narazić się na zarzut bezczynności, co miało już miejsce w postępowaniu skargowym zakończonym wyrokiem o sygn. akt. II SAB/Bd 125/15.

O tym, że Wójt uniemożliwia kontrolę społeczną w zakresie dysponowania środkami publicznymi, w ocenie skarżącego potwierdza również uzasadnienie do uchwały nr [...] Rady Gminy S. z dnia [...] stycznia 2017 r. w sprawie ustalenia wynagrodzenia Wójta Gminy, w którym wskazano m.in. na zawarcie przez Wójta niekorzystnej dla Gminy umowy zlecenia z pełnomocnikiem - adwokatem, bez zapewnienia jednoczesnej obsługi prawnej Rady Gminy, jak również bez zapewnienia stałej, stacjonarnej obsługi prawnej pracownikom Urzędu Gminy w S. . Umowa z adwokatem była nieprecyzyjna i dawała otwartą możliwość pełnomocnikowi naliczania bardzo wysokich wynagrodzeń.

W powyższym uzasadnieniu wskazano również, że budżet Gminy na skutek błędnych decyzji kadrowych Wójta w wyniku licznych procesów pracowniczych przed sądem pracy, wszczynanych przez zwalnianych w sposób nieuzasadniony byłych pracowników, został obciążony w ostatnim czasie kosztami w wysokości ponad 100 tys. zł. Kwota powstała z zasądzonych od Gminy odszkodowań, ugód oraz wypłaty odpraw pracowniczych. Jak podkreślono w uzasadnieniu, szczytem obstrukcji ze strony Wójta było uniemożliwienie Komisji Rewizyjnej przeprowadzenia kontroli, zleconej przez Radę na okoliczność wydatkowania pieniędzy na obsługę prawną oraz używania samochodu służbowego. Wójt odmówił udzielenia informacji na pytania w zakresie prowadzonej kontroli, jak również zakazał pracownikom Urzędu Gminy w S. udzielania informacji publicznych w tym zakresie.

W odpowiedzi na skargę Wójt stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie kwestionuje, iż jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej i nie budzi także wątpliwości, że żądana informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu przepisów u.d.i.p., dlatego całkowicie bezzasadny w ocenie Wójta jest zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.

Zdaniem Wójta w celu prawidłowego rozpoznania wniosku rozstrzygnięcia wymagała kwestia, czy wnioskowana informacja jest informacją zwykłą, czy też stanowi informację przetworzoną, w związku z czym niezbędne było sprecyzowanie wniosku. Konkretyzacja żądanej informacji była konieczna, bowiem przy tak ogólnym sformułowaniu wniosku jego załatwienie było znacznie utrudnione, a wręcz niemożliwe. Dlatego też wskazanie w skardze, iż "prowadzenie przez organ czynności dowodowych pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia" jest w ocenie Wójta absurdalne.

Organ administracji podniósł również, że udzielenie informacji wymagało sięgnięcia do dokumentacji źródłowej, na podstawie której powstałaby jakościowo nowa informacja według kryteriów podanych przez wnioskodawcę. Informacja objęta wnioskiem istniała fizycznie tylko w ujęciu cząstkowym; organ bowiem nie posiadał gotowego dokumentu, którego zawartość odpowiadałaby intencjom skarżącego, a więc konieczne było jego przygotowanie, aby informacja mogła być zgodna z oczekiwaniami wnioskodawcy. Informację żądaną przez skarżącego, a mianowicie wszelkie wydatki związane z wykonywaniem zastępstwa procesowego przed sądem, udziałem w komisjach, wykonywaniem nadzoru prawnego nad egzekucją należności Gminy, wydatki z tytułu rozliczania dojazdów jak również wszelkie wydatki poniesione przez organ z tytułu prowadzonych postępowań przed sądem pracy oraz koszty wypłaconych wynagrodzeń pracownikom z tytułu zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy w okresie wypowiedzenia - stanowiły nowe informacje, które organ musiał dopiero wytworzyć na podstawie posiadanych dokumentów, co oznaczało, że skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej o charakterze przetworzonym.

Mając na uwadze fakt, że wnioskowana informacja stanowiła informację przetworzoną, zdaniem Wójta należało rozważyć, czy w przedmiotowej sytuacji występował szczególnie istotny interes publiczny, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., stąd też kilkakrotne wezwania skarżącego do uzupełnienia i sprecyzowania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] listopada 2016 r. poprzez wykazanie owego interesu publicznego.

Wójt wskazał również, że skarżący nie jest ani radnym Gminy S., ani pracownikiem Urzędu Gminy, czy też jej jednostki organizacyjnej, jak również nie jest nawet mieszkańcem Gminy S., paradoksalne jest zatem powoływanie się przez skarżącego na istotność żądanej informacji "z punktu widzenia mieszkańców gminy" jak również wskazywanie, że "mieszkańcy gminy mają prawo wiedzieć, na co przeznaczane są "ich" środki finansowe." Zdaniem organu osoba pełniąca funkcję publiczną ma realną możliwość wykorzystania uzyskanych informacji w ramach swojej aktywności na forum rady, czy w ramach wspólnoty samorządowej. Również bardziej prawdopodobne jest wtedy wykorzystanie informacji przetworzonej w celu poprawy funkcjonowania organów administracji. Natomiast z tego względu, iż skarżący nie pełni żadnej funkcji publicznej organ uznał, że udostępnienie informacji przetworzonej nie będzie służyło ogólnie pojmowanemu dobru społecznemu oraz nie przyczyni się w jakikolwiek sposób do poprawy funkcjonowania przestrzeni publicznej, nie mając tym samym związku z poprawą funkcjonowania samorządów jak również wspólnot lokalnych. Wezwanie do wyjaśnienia celu udostępnienia skarżącemu żądanych informacji przetworzonych, wynikało również ze stwierdzenia przez organ, że ich uzyskanie nie stwarza realnej możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego. Organ chcąc udzielić skarżącemu odpowiedzi na wniosek, wielokrotnie wzywał skarżącego do skonkretyzowania informacji, których udostępnienia żądał, jak również do wykazania interesu publicznego, jednakże przedstawiony przez skarżącego interes publiczny był nieuzasadniony, a tym samym skarżący nie wykazał, że informacje, które zamierza uzyskać, nie dotyczą wyłącznie jego interesu, lecz mają szczególne znaczenie.

Wójt podkreślił też, że z uwagi na szeroki zakres składanego wniosku, spełnienie przez organ żądania w nim zawartych, wymagało podjęcia dodatkowych, czasochłonnych działań o znacznym nakładzie pracy, co nie jest możliwe w terminie nieprzekraczającym 14 dni tym bardziej, że skarżący nie ułatwiał organowi powzięcia czynności z uwagi na nieskonkretyzowanie żądanych informacji, pomimo kilkakrotnego wzywania. Brak konkretnych odpowiedzi po wezwaniu do skonkretyzowania wniosku, zdaniem organu świadczy o tym, że skarżący nie dąży do realizacji prawa do informacji publicznej, tymczasem to postępowanie skarżącego, polegające na braku wskazania konkretnych informacji, o których udostępnienie wnosi, jak również niewskazanie realnego interesu publicznego, ma de facto na celu utrudnienie działań organu władzy publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga jest zasadna.

W rozumieniu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 z późn.zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – przywoływanej dalej w tekście jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Obejmuje ona między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a., a więc wówczas gdy organ pomimo ciążącego na nim obowiązku nie wydaje decyzji administracyjnej, postanowienia albo też uchyla się od podjęcia innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

Przechodząc do meritum sprawy niniejszej wskazać przede wszystkim trzeba, że zgodnie z treścią art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (w skrócie jako "u.d.i.p."), każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie.

Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.). Przykładowy katalog informacji publicznych, podlegających udostępnieniu wymienia przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p.

Wójt gminy jest podmiotem zobowiązanym do udzielania posiadanych informacji publicznych. Zgodnie bowiem z treścią art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. ustawy o dostępie do informacji publicznej zobowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Przy czym organami władzy publicznej w rozumieniu powołanego przepisu są też organy samorządu terytorialnego, a więc organy gminy, powiatu i województwa (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka – Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2016 r., str. 94).

Z kolei, jak wynika to z art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ustawy. Informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Udostępnieniu podlega treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej bądź w jakikolwiek sposób dotyczących organu, bez względu na to, co jest ich przedmiotem. W pojęciu informacji publicznej mieści się zarówno treść dokumentów bezpośrednio wytworzonych przez organ, jak i tych, których organ używa przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od niego. Przykładowy katalog informacji publicznych zawiera art. 6 u.d.i.p. Użycie słów "w szczególności" w treści przedmiotowego przepisu wskazuje, że nie jest to katalog zamknięty. Zgodnie z jego treścią udostępnieniu podlega między innymi informacja o podmiotach obowiązanych do udostępniania informacji publicznej, w tym o przedmiocie działalności i kompetencjach oraz majątku, którym dysponują (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c i f); o zasadach ich funkcjonowania, w tym o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a); jak również o majątku publicznym, w tym o majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c).

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego definicja pojęcia "informacji publicznej" wynikająca z art. 1 ust. 1 w związku z art. 6 u.d.i.p. ma szeroki zakres przedmiotowy i obejmuje każdą wiadomość wytworzoną przez szeroko rozumiane władze publiczne i osoby pełniące funkcje publiczne lub odnoszącą się do władz publicznych, a także wytworzoną lub odnoszącą się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem publicznym. Katalog informacji wymienionych w art. 6 u.d.i.p. ma otwarty charakter i wymienia jedynie przykładowe kategorie danych, które stanowią informację publiczną (por. wyrok z dnia 4 lutego 2016 r. sygn. akt I OSK 2223/14 – Lex nr 2036020).

Uwzględniając powyższe uznać należy, że żądane przez skarżącego informacje dotyczące umowy o obsługę prawną gminy, wydatków związanych z tą umową oraz związanych z toczącymi się z udziałem gminy postępowaniami przed sądami pracy jak też informacje odnośnie kwot wypłaconych pracownikom z tytułu zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy w okresie wypowiedzenia – co do zasady mają charakter informacji publicznej. Stanowią bowiem istotną informację o działalności podmiotu publicznego, w tym sposobie wydatkowania majątku publicznego i przestrzeganiu zasady jawności gospodarowania środkami publicznymi (zob. wyrok NSA z 2 kwietnia 2014 r., I OSK 1741/13, wyr. WSA z 2 kwietnia 2015 r., IV SAB/Wr 12/15, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie: "CBOSA").

Reasumując, w niniejszej sprawie mamy do czynienia z podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji, zaś sama informacja jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy. Oznacza to, iż organ zobowiązany był rozpoznać wniosek o udostępnienie wskazanych we wniosku informacji w trybie ustawy poprzez udzielenie żądanej informacji lub odmowę jej udostępnienia, ewentualnie w innych formach przewidzianych przez przepisy ustawy. Na gruncie ustawy udostępnienie informacji publicznej następuje bowiem co do zasady bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Jeśli informacja publiczna nie może być udostępniona w tym terminie, podmiot obowiązany powiadamia o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Z kolei, jeśli podmiot obowiązany do udostępnienia ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku, udostępnienie informacji następuje po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy, chyba że wnioskodawca dokona w tym terminie zmiany wniosku albo wycofa wniosek (art. 15 ust. 2 ustawy).

Udostępnianie informacji publicznych w rozumieniu art. 7 u.d.i.p. następuje w drodze: ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej (pkt 1), udostępniania na wniosek zainteresowanego podmiotu, o którym mowa w art. 10 i 11 (pkt 2), wstępu na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów i udostępniania materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia (pkt 3); umieszczania informacji publicznych w centralnym repozytorium (pkt 4). Zgodnie z treścią art. 13 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (ust.1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1).

Ustawa o dostępie do informacji publicznych wymienia trzy formy załatwienia sprawy w przedmiocie udzielenia informacji na wniosek zainteresowanego podmiotu. Mianowicie organ, do którego wniesiono wniosek, winien udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 u.d.i.p.), bądź też odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) albo umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).

Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami u.d.i.p. polega więc na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem, niejasnej, czy niewiarygodnej oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, ponadto nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji. Natomiast przez pojęcie przewlekłego prowadzenia postępowania należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny przez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny.

W niniejszej sprawie bezsporne jest, że wnioskiem z dnia [...] listopada 2016 r. skarżący wystąpił o udostępnienie informacji publicznej, który do dnia złożenia skargi, nie został załatwiony w żaden przewidziany w u.d.i.p. sposób. Skoro załatwienie wniosku skarżącego nie nastąpiło w terminie 14 dni od daty jego wpływu, to po upływie tego terminu, wobec nie wyznaczenia nowego terminu, zgodnie z art. 13 ust. 2 u.d.i.p., organ pozostawał w bezczynności. Na ocenę tą nie ma wpływu okoliczność, że po organ podjął czynności mające na celu ustalenie, czy wnioskowana informacja jest informacją zwykłą, czy też stanowi informację przetworzoną. Dla wyniku sprawy bez znaczenia pozostaje również zawarte w odpowiedzi na skargę stanowisko organu w kwestii przyczyn nieudostępnienia wnioskowanej informacji, bowiem Sąd w postępowaniu w sprawie bezczynności nie dokonuje merytorycznej oceny zasadności nieudzielenia informacji publicznej. Sąd bada jedynie, czy żądana we wniosku informacja ma charakter informacji publicznej oraz czy organ zobowiązany do jej udostępnienia taką informację udostępnił, czy też w przypadku jej nie udostępnienia - wydał stosowny akt, a więc, czy działał w sposób przewidziany w ustawie.

Żądana we wniosku skarżącego informacja stanowi informację publiczną, a zatem organ powinien był taką informację udostępnić, bądź odmówić jej udostępnienia w formie decyzji administracyjnej, jeżeli w jego ocenie stały ku temu na przeszkodzie przepisy prawa. Natomiast jeżeli w ocenie organu udostępnienie żądanej we wniosku skarżącej informacji powinno nastąpić w ograniczonym zakresie, ze względu na ograniczenia wynikające z treści art. 5 ust. 1 lub 2 u.d.i.p., to wniosek mógł być również załatwiony poprzez częściowe udostępnienie informacji (udostępnienie umowy po dokonaniu anonimizacji treści uznanych w ocenie organu za tajemnicę przedsiębiorcy), a w pozostałej części (dotyczącym treści zanonimizowanych) poprzez wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji, zgodnie z art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 u.d.i.p.

Skoro jednak sprawa w zakresie żądania zawartego we wniosku skarżącego nie została załatwiona w sposób przewidziany w u.d.i.p, to należało stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności, o czym orzeczono w pkt 1 wyroku, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. W związku z tym, iż na dzień rozpoznania sprawy przez Sąd bezczynność ta nie ustała, koniecznym stało się zobowiązanie organu do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] listopada 2016 r. o czym orzeczono na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Konsekwencją tego rozstrzygnięcia Sądu jest konieczność ponownego rozpatrzenia wniosku skarżącej w terminie 14 dni, tj. zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Termin ten liczony jest od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (art. 286 § 2 P.p.s.a.).

Prowadzone przez Wójta postępowanie należy także ocenić jako prowadzone w sposób przewlekły. Organ trzykrotnie (wezwania z dnia [...] grudnia 2016 r., [...] stycznia 2017 r., [...] lutego 2017 r.) wzywał skarżącego do usunięcia w istocie tych samych braków formalnych wniosku o udzielenie informacji publicznej żądając uzupełnienia tego wniosku odnośnie tej samej kwestii tj. wskazania podmiotów, których dotyczy żądania udzielenia informacji publicznej sformułowane w pkt 1 i 2 wniosku z [...] listopada 2016 r. Należy przy tym zauważyć, że z treści wniosku o udzielenie informacji publicznej dostatecznie jasno wynika, iż wnioskodawca chce uzyskać informację o wszelkich wydatkach gminy związanych z jej obsługą prawną. Nie ma podstaw prawnych aby taki wniosek skarżącego ograniczać w sposób, w jaki próbuje to uczynić Wójt poprzez kierowanie kolejnych wezwań do wskazania konkretnego podmiotu wykonującego obsługę prawną.

W ocenie Sądu zaistniała przewlekłość organu miała charakter rażący.

O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu (vide: wyrok NSA z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Jak wskazuje się w orzecznictwie "rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty" (zob. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, LEX nr 1218894).

Powyższy wniosek jest w stanie faktycznym sprawy jak najbardziej uzasadniony. Żadne bowiem okoliczności nie mogą usprawiedliwiać nieudzielenia do dnia wydania wyroku odpowiedzi na wniosek strony skarżącego. Organ nie wskazał żadnych obiektywnych przeszkód w dokonaniu prostej w istocie czynności w postaci wykonania kserokopii umowy w przedmiocie wykonania obsługi prawnej gminy (pkt 2 wniosku). Trudno też uznać że przez okres ponad roku (od [...] grudnia 2016 r. do [...] lutego 2018 r.) organ nie był w stanie (po trzykrotnym sprecyzowaniu wniosku) ani dokonać oceny, czy zachodzą przesłanki odmowy udostępnienia informacji publicznej ani dokonać ewentualnego przetworzenia informacji i udostępnienia jej wnioskodawcy – uwzględniając, że zakres żądanej informacji został dostatecznie jasno wskazany przez wnioskodawcę, zarówno co do przedmiotu jak też co do granic czasowych.

Sąd wymierzył organowi grzywnę w kwocie [...]zł z tych samych przyczyn, dla których stwierdził, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Należy przy tym zwrócić uwagę, że także w toku postępowania przed Sądem zachowanie organu wskazuje na chęć przewlekania sprawy: organ dwukrotnie składał wniosek o wyłączenie sędziów, przy czym w ponowionym wniosku (z dnia [...] lutego 2018 r.), złożonym dzień przed wyznaczonym terminem rozprawy, użył tej samej argumentacji, jak we wniosku, który był już oceniany przez Sąd w postanowieniu z dnia [...] września 2017 r. tj. wskazał, że istnieje konieczność wyłączenie sędziów gdyż "Sąd rozpatrywałby sprawę bez pełnego materiału dowodowego, a nadto ze względu na inne okoliczności dotyczące przedmiotowej sprawy". Oparcie ponownego wniosku o wyłączenie sędziów na tych samych okolicznościach skutkowało jego odrzuceniem, stosownie do art. 22 § 4 p.p.s.a.

Należy również zauważyć, że ponowny wniosek o wyłączenie sędziów zawarty w piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2018 r. organ złożył na wypadek braku uwzględnienia wniosku o odroczenie terminu rozprawy, uzasadnianego chorobą osoby piastującej stanowisko Wójta. Prowadzi to do kuriozalnego wniosku, że zdaniem organu choroba osoby piastującej stanowisko Wójta, a tym samym jego nieobecność na rozprawie skutkuje brakiem pełnego materiału dowodowego w sprawie. Zdaniem Sądu trudno uznać, że osoba Wójta jest częścią materiału dowodowego w sprawie.

Z tych względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1, § 1a i § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. biorąc pod uwagę wysokość uiszczonego wpisu.