Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 299/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-07-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 8 ust. 1, art. 36 ust. 1, art. 37 ust. 4
journal: Dz.U. 2018 poz 1312
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 608 art. 4 ust. 1 lit. c, art. 32 ust. 2,
law: Rozporzadzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz  uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.U.UE L z dnia 20 grudnia 2013 r.)
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 549 art. 70 ust. 1
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013z dnia 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej,  zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr  814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008(1)
journal: Dz.U.UE.L 2014 nr 227 poz 69 art. 25
law: Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu  Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich  oraz zasady wzajemnej zgodności.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.WSA Małgorzata Niedobylska, Sędziowie WSA Piotr Popek /spr./, WSA Jarosław Szaro, Protokolant sekr. sąd. Anna Kotowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 lipca 2019 r. spraw ze skarg M.D. na decyzje Dyrektora [.] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2019 r.: - nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2017 rok, - nr [...] w przedmiocie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na 2017 rok, - nr [...] w przedmiocie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi ograniczeniami (ONW) na 2017 rok oddala skargi.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skarg są decyzje Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej też w skrócie: Agencja) z dnia [...] lutego 2019 r.: nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, nr [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowo-klimatycznej i nr [...] w przedmiocie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami – wszystkie dotyczące 2017 r.

Przedmiotowe decyzje poprzedzały następujące okoliczności ustalone przez organy:

W dniu 31 2017 r. do Biura Powiatowego Agencji wpłynął wniosek M. D. (dalej: rolnik, beneficjent, skarżący) o przyznanie na 2017 r.:

- płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020), w którym zadeklarował w trzecim roku 5-letniego zobowiązania na ośmiu działkach rolnych realizację pakietu 5 Cenne siedliska poza obszarami Natura 2000 i w jego ramach wariant 5.4 Półnaturalne łąki wilgotne na powierzchni 9,76 ha oraz wariant 5.5 Półnaturalne łąki świeże na powierzchni 15,85 ha,

- jednolitej płatności obszarowej, płatności za zazielenienie (płatność z tytułu praktyk rolniczych korzystnych dla klimatu i środowiska), płatności dodatkowej (redystrybucyjnej) oraz płatność dla młodych rolników trzydziestu trzech działek rolnych o łącznej powierzchni 34,43 ha,

- płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (płatność ONW) deklarując do płatności trzydzieści trzy działki o łącznej powierzchni 34,43 ha.

Do wniosku dołączone zostały załączniki graficzne (44 szt.) na których oznaczono granice zadeklarowanych działek rolnych w granicach poszczególnych działek ewidencyjnych.

W dniach od 3 do 7 listopada 2017 r. w gospodarstwie w/w rolnika przeprowadzona została kontrola zasadnicza metodą inspekcji terenowej w zakresie kwalifikowalności powierzchni i spełnienia wymogów pakietowych, a wykryte uchybienia zostały stwierdzone raportem z czynności kontrolnych w ramach działania rolno-środowiskowo-klimatycznego o numerze [...]. W ramach tej kontroli stwierdzono m.in. na działkach rolnych AK, AŁ,, AM, AO,B, BB, BC, C,, CD, CE, D, F i G kod DR18 - na całej działce stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej oraz w odniesieniu do działek deklarowanych do programu RŚK na działkach AŁ, AH, AA, AG, AI1, AR - kod nieprawidłowości R_5_4_7 – w zakresie przestrzegania wymogu zebrania i usunięcia skoszonej biomasy w odpowiednim terminie lub zakazu pozostawienia rozdrobnionej biomasy Jak twierdzi organ wnioskodawca o planowanej kontroli w gospodarstwie został poinformowany telefonicznie.

Raport z kontroli na miejscu został doręczony rolnikowi w dniu 16 marca 2018 rok. Skorzystał on z prawa wniesienia zastrzeżeń, które jednak nie zostały uwzględnione.

Decyzjami z dnia [...] maja 2018 r. nr [...], nr [...] nr [...] (doręczoną dnia 22 czerwca 2018r.) Kierownik Biura Powiatowego Agencji przyznał rolnikowi płatności bezpośrednie, ONW i płatność rolno-środowiskowo-klimatyczną na 2017 r. ( do wariantu 5.5) w pomniejszonej wysokości ze względu na stwierdzone uchybienia i nieprawidłowości.

Wskutek wniesionych odwołań Dyrektor POR Agencji decyzjami z dnia [...] września 2018 r. nr [...], nr [...] i nr [...] uchylił decyzje organu i instancji z dnia [...] maja 2018 r. ze względu na stwierdzone uchybienia i przekazał sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia.

Kierownik BP Agencji po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzjami z dnia [...] listopada 2018 r.,:

1. nr [...] przyznał rolnikowi płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w łącznej wysokości 19 771,22 zł, w tym :

- jednolitą płatność obszarowa w wysokości 5 966,85 zł wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 5 973,45 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowanie z tego tytułu zmniejszenia oraz zastosowanie współczynnika korygującego,

- płatność za zazielenienie w wysokości 7 950,92 zł wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 62,83 zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego,

- płatność redystrybucyjną w wysokości 2 928,67 zł wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę 1 119,78 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowanie współczynnika korygującego,

- dla młodych rolników w wysokości 2 777,16 zł wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 2 780,23 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowanie z tego tytułu zmniejszenia oraz zastosowanie współczynnika korygującego,

- zwrot dyscypliny finansowej w wysokości 147,62 zł,

2. nr [...] przyznał rolnikowi płatność ONW w wysokości 2 968,84 zł wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 2 925,55 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia,

3. nr [...] przyznał rolnikowi płatność rolno-środowiskowo- klimatyczną w łącznej wysokości 3 076,04 zł do wariantu 5.5 Półnaturalne łąki świeże wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 11 446,99 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia, oraz odmówił przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 5.4 Półnaturalne łąki wilgotne.

W odwołaniach od tych decyzji beneficjent podniósł m.in., że nie został poinformowany o kontroli na miejscu zgodnie z zasadą oficjalności doręczeń oraz nie został tez poinformowany telefonicznie w dniu 3 listopada 2017 r. Wskazał, że w całym postępowaniu wykazywał inicjatywę dowodową ( m.in. wnioski o przesłuchanie w charakterze świadka S. M. i D. M. złożone w dniu 15 czerwca 2018 r., uwagi do Raportu z czynności kontrolnych), lecz wnioski te nie były uwzględniane. Zarzucił, że organ I instancji w ponownym rozpatrywaniu sprawy nie uwzględnił żadnych wniosków dowodowych wniesionych przez niego, a przepisał jedynie swoje pierwotne decyzje, dołożył parę wyliczeń matematycznych oraz oznaczeń kodowych powodując jeszcze mniej zrozumiałą treść swoich decyzji. Podniósł, że organ I instancji przyjął ustalenia kontroli bez jego zawiadomienia i bez jego udziału co czyni, wydane obecnie decyzje ponownie wadliwymi, zwłaszcza, że organ nie zawiadomił go o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym przed wydaniem zaskarżonych decyzji oraz możliwością wypowiedzenia się co do materiału dowodowego.

Organ odwoławczy po ponownym przeanalizowaniu zebranego w sprawie materiału dowodowego, opisanymi na wstępie decyzjami z dnia [...] lutego 2019 r. utrzymał w mocy decyzje organu I instancji z dnia [...] listopada 2018 r.

Organ odwoławczy na wstępie skarżonych decyzji wskazał oraz omówił mające zastosowanie w sprawi przepisy prawa.

W odniesieniu do płatności bezpośrednich, podkreślił organ odwoławczy, że zasady i tryb ich przyznawania określa ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (j.t. Dz. U. z 2018 r. poz. 1312, dalej: ustawa o płatnościach bezpośrednich) oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013 r., str. 608, z późn. zm., dalej: rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1307/2013). W myśl art. 8 ust. 1 wyżej powołanej ustawy jednolita płatność obszarowa, płatność za zazielenienie, płatność dla młodych rolników, płatność dodatkowa i płatności związane do powierzchni upraw, zwane dalej "płatnościami obszarowymi", są przyznawane do powierzchni działki rolnej położonej na gruntach będących kwalifikującymi się hektarami w rozumieniu art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, zwanych dalej "kwalifikującymi się hektarami", będącej w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha i nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

W odniesieniu do płatności ONW powołał się organ odwoławczy na rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. 2015 r" poz. 364 z późn. zm., dalej: rozporządzeniem ONW), a zwłaszcza § 2 ust. 2 tego rozporządzenia, zgodnie z którym płatność ONW jest przyznawana do użytków rolnych na których jest położona działka rolna o powierzchni co najmniej 0,10 ha, prowadzona jest działalność rolnicza w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 1307/2013 oaz położonych na obszarach ONW. Jednocześnie z § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia ONW wynika, że przy ustalaniu wysokości płatności ONW uwzględnia się powierzchnię działek rolnych, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit, b rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych o których mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Z kolei w odniesieniu do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej o którą ubiegał się Skarżący, przywołał przede wszystkim przepisy krajowe Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r. poz. 415 ze zm., dalej: rozporządzenie RŚK) oraz przepisy unijne to jest rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, z późn. zm., dalej Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1305/2013) oraz rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 807/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i wprowadzającego i przepisy przejściowe (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014, dalej: rozporządzenie Komisji nr 807/2014).

Podkreślił dalej organ, że państwa członkowskie, zgodnie z art. 74 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarzadzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz.U.UE.L.2013.347.549, z późn. zm., dalej: rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1306/2013), ustanawiają skuteczne systemy zarządzania i kontroli w celu zapewnienia zgodności z prawodawstwem regulującym unijne systemy wsparcia, zmierzające do zminimalizowania ryzyka strat finansowych dla Unii i za pomocą agencji płatniczych lub podmiotów przez nie upoważnionych do działania w ich imieniu, przeprowadzają kontrole administracyjne dotyczące wniosków o przyznanie pomocy w celu weryfikacji kryteriów kwalifikowalności do otrzymania pomocy. Zgodnie zaś z treścią art. 24 Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014 r., str. 69) Zgodnie z 38 ust. 2 Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014 r., str. 69), powierzchnię działek rolnych mierzy się za pomocą dowolnych środków zapewniających jakość pomiaru przynajmniej równoważną wymaganej przez obowiązujące na poziomie Unii normy techniczne.

Jak wskazał organ odwoławczy kontrola na miejscu w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy została przeprowadzona metodą inspekcji terenowej, która polega na zrealizowaniu czynności kontrolnych w odniesieniu do wszystkich działek zgłoszonych do płatności rolno- środowiskowo- klimatycznej. Czynności kontrolne polegają na przeprowadzeniu kontroli w terenie i dokonaniu pomiaru powierzchni działek rolnych w celu weryfikacji powierzchni zgłoszonej we wniosku. Pomiar powierzchni działek rolnych wykonywany jest najczęściej w oparciu o technikę GPS. Zatem inspektorzy terenowi skontrolowali działki rolne zadeklarowane przez rolnika we wniosku na rok 2017, następnie sporządzili protokół, a wyniki przeprowadzonej kontroli terenowej potwierdzili dokumentacją fotograficzną dotyczącą zadeklarowanych działek.

Wyjasnił dalej organ, że celem przeprowadzenia kontroli na miejscu jest stwierdzenie stanu faktycznego na dzień przeprowadzenia kontroli i porównanie z deklaracją producenta rolnego na dany rok wnioskowania o przyznanie płatności w tym przypadku na rok 2017. Konieczność przeprowadzania kontroli administracyjnych dla wniosków o przyznanie płatności bezpośrednich wynika art. 59 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 1306/2013, który stanowi, że system kontroli ustanowiony przez państwa członkowskie zgodnie z art. 58 ust. 2 obejmuje systematyczne kontrole administracyjne wszystkich wniosków o przyznanie pomocy oraz wniosków o płatność.

Podkreślił więc organ, że w myśl art. 59 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013, kontrole administracyjne uzupełnia system kontroli na miejscu w celu weryfikowania kwalifikowalności do pomocy, których celem jest stwierdzenie stanu faktycznego, powierzchni uprawnionej do płatności i porównanie jej z deklaracją rolnika na dany rok wnioskowania o przyznanie płatności w tym przypadku na rok 2017. Zaznaczył, że kontrola na miejscu w gospodarstwie rolnym Skarżącego w zakresie weryfikacji kwalifikowalności powierzchni została przeprowadzona dla wszystkich działek deklarowanych we wniosku o przyznanie płatności. Inspektorzy terenowi sporządzili z niej protokół, a wyniki przeprowadzonej kontroli terenowej potwierdzili dokumentacją fotograficzną.

Wskazał następnie, że Agencja dysponuje systemem zintegrowanym, będącym jednym z podstawowych narzędzi służących do wykonywania przedmiotowych kontroli. Państwa członkowskie obowiązane są prowadzić taki system, którego częścią składową w myśl art. 68 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) NR 1306/2013 oprócz skomputeryzowanej bazy danych, jest system identyfikacji działek rolnych, system identyfikacji i rejestracji uprawnień do płatności, wnioski o przyznanie pomocy oraz wnioski o płatność, zintegrowany system kontroli oraz jednolity system rejestrowania tożsamości każdego beneficjenta wsparcia. W myśl art. 70 ust 1 powołanego Rozporządzenia Komisji (UE) nr 1306/2013 system identyfikacji działek rolnych ustanawia się w oparciu o mapy, dokumenty ewidencji gruntów lub też inne dane kartograficzne. Korzysta się z technik opartych na skomputeryzowanym systemie informacji geograficznej, w tym ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:5 000, przy uwzględnieniu obwodu i stanu działki.

W odniesieniu do płatności bezpośrednich oraz ONW organ II instancji wskazał, że powierzchnia zadeklarowana przez rolnika we wniosku o przyznanie tych płatności na rok 2017 wynosiła 34,43 ha. Organ i instancji podczas kontroli administracyjnej sprawy z uwzględnieniem wyników pokontrolnych z przeprowadzonej w dniach od 3 do 7 listopada 2017 r. kontroli na miejscu to jest po wykluczeniu części powierzchni działki rolnej niekwalifikującej się do przyznania płatności ustalił, iż kwalifikująca się powierzchnia do przyznania ww. płatności na 2017 rok wyniosła 25,87 ha.

Organ II instancji w ramach ponownego rozpatrzenia sprawy stwierdził, iż rozstrzygnięcie organu I instancji w tym zakresie jest prawidłowe i nie budzi żadnych wątpliwości. wnikliwej analizie poddał materiał zgromadzony w aktach sprawy ze szczególnym uwzględnieniem protokołu z kontroli na miejscu, oględzin działek referencyjnych w zakresie weryfikacji powierzchni MKO czyli w zakresie maksymalnej powierzchni kwalifikowanej sprawdził poprawność ustalonej powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (MKO) dla zadeklarowanych przez wnioskodawcę działek ewidencyjnych i stwierdził, iż maksymalna powierzchnia kwalifikowana do przyznania płatności bezpośrednicj i ONWna 2017 rok została wyznaczona prawidłowo i wynosi:

- dla działki ewidencyjnej o numerze [...] (działka rolna AA o powierzchni deklarowanej 5,00 ha) maksymalna powierzchnia kwalifikowana do przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2017 rok wynosi 3,90 ha. Na działce tej kontrolerzy zastosowali kody nieprawidłowości DR 52 oznaczające iż stwierdzono powiększenia pola zagospodarowania, DR 53 - stwierdzono zmniejszenie zasięgu pola zagospodarowania, DR 13+ - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej.

W trakcie przeprowadzonej kontroli w części środkowo zachodniej tej działki na powierzchni 1,10 ha kontrolerzy stwierdzili liczne zakrzaczenia, samosiejki oraz drzewa, co obrazują zdjęcia dołączone do przedmiotowego raportu z kontroli o numerach 4658, 4659, 4663,4666,

- dla działki ewidencyjnej o numerze [...] (działka rolna AG) maksymalna powierzchnia kwalifikowana do przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2017 rok wynosi 0,38 ha. Na działce tej kontrolerzy zastosowali kody nieprawidłowości DR 52 - stwierdzono powiększenia pola zagospodarowania, DR 13+ - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej. W części północno wschodniej tej działki o wykluczonej powierzchni 0,08 ha kontrolerzy stwierdzili występowanie samosiejek i zakrzaczeń co przedstawiają zdjęcia o numerach 4568, 4570, 4568,

- dla działki ewidencyjnej o numerze [...] (działka rolna L) maksymalna powierzchnia kwalifikowana do przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2017 rok wynosi 0,12 ha. Na działce tej kontrolerzy zastosowali kody nieprawidłowości DR 52 ozn. iż stwierdzono powiększenia pola zagospodarowania, DR 13+ ozn. zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej. W północno zachodniej części tej działki na powierzchni wykluczonej 0,06 ha stwierdzono występowanie zakrzaczeń, samosiejek oraz pojedynczych drzew, co obrazują zdjęcia o numerach 4728,4729,4731,

- dla działki ewidencyjnej o numerze [...] (działka rolna R) maksymalna powierzchnia kwalifikowana do przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2017 rok wynosi 0,17 ha. Na działce tej kontrolerzy zastosowali kody nieprawidłowości DR 52 - stwierdzono powiększenia pola zagospodarowania, DR 13+ - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej. W północnej części tej działki na powierzchni wykluczonej 0,04 ha stwierdzono występowanie drzew, wykopanych dołów oraz zakrzaczeń i samosiejek co przedstawiają zdjęcia o numerach 4494, 4495, 4496, 4497, 4498, 4499,

- dla działek ewidencyjnych o numerach [...],[...],[...],[...],[...],[...] (działka rolna S) maksymalna powierzchnia kwalifikowana do przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2017 rok wynosi 13,41 ha. Na działce tej kontrolerzy zastosowali kody nieprawidłowości DR 52 - stwierdzono powiększenia pola zagospodarowania, DR 53 - stwierdzono zmniejszenie zasięgu pola zagospodarowania, DR 13+ - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej, DR 22 - działka rolna jest niespójna (błędnie zadeklarowano kilka działek rolnych, niesąsiadujących ze sobą, jako jedną działkę rolną). W części zachodniej tej działki na powierzchni wykluczonej 2,44 ha stwierdzono występowanie pojedynczych drzew oraz zakrzaczeń i samosiejek co przedstawiają zdjęcia o numerach od 4557, 4559, 4560.

Wskazał dalej organ, że w trakcie przeprowadzonej kontroli na miejscu na działkach rolnych A, AL, AR, AW, BD, BH, J kontrolerzy zastosowali kod nieprawidłowości DR13 - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej. Na powierzchni tych działkach stwierdzono, iż łączna powierzchnia niezgłoszona do płatności 0,92 ha. Ze względu na zastosowanie kodów towarzyszących DR52 i DR53 powierzchnia ta nie podlega kompensacie zastosowano powierzchnię udowodnioną niezgłoszoną.

Ponadto na działkach rolnych AH, Al, BE, BF, CC, E, P nie stwierdzono nieprawidłowości w zakresie deklarowanej powierzchni, zastosowano również kody informacyjne w zakresie deklarowanej powierzchni w tym: DR 37 oznaczający iż identyfikację granic działki rolnej przeprowadzono na podstawie danych GIS, DR52 stwierdzono powiększenie zasięgu pola zagospodarowania, DR53 stwierdzono zmniejszenie zasięgu pola zagospodarowania. Powyższe kody zastosowane przez kontrolerów są kodami informacyjnymi i nie mają wpływu na wysokość przyznawanej płatności.

Ponadto na działce rolnej o numerze AM położonej na działkach ewidencyjnych o numerach [...], [...] o łącznej deklarowanej powierzchni 0,41 ha, działce rolnej AŁ położonej na działkach ewidencyjnych o numerach 95,94/1 o powierzchni deklarowanej 0,54 ha, działce rolnej AO położonej na działce ewidencyjnej o numerze [...] o powierzchni deklarowanej 0,48 ha, działce rolnej B położonej na działce ewidencyjnej o numerze [...] o powierzchni deklarowanej 0,11 ha, działce rolnej BB położonej na działce ewidencyjnej o numerze [...] o powierzchni deklarowanej 0,14 ha, działce rolnej BC położonej na działce ewidencyjnej o numerze [...] o powierzchni deklarowanej 0,27 ha, działce rolnej C położonej na działce ewidencyjnej o numerze [...] o powierzchni deklarowanej 0,36 ha, działce rolnej CD położonej na działce ewidencyjnej o numerze [...] o powierzchni deklarowanej 0,44 ha, działce ewidencyjnej o numerze CE położonej na działce ewidencyjnej [...] o powierzchni deklarowanej 0,36 ha, działce rolnej D położonej na działce ewidencyjnej o numerze [...] o powierzchni deklarowanej 0,20 ha, działce rolnej F położonej na działce ewidencyjnej o numerze [...] o powierzchni deklarowanej 0,10 ha, działce rolnej G położonej na działce ewidencyjnej o numerze [...] o powierzchni deklarowanej 0,12 ha kontrolerzy zastosowali kod nieprawidłowości DR 18 ozn., iż na całej działce stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej. Na powierzchni wykluczonej 3,42 ha stwierdzono występowanie pojedynczych drzew, zakrzaczeń, samosiejek, wysokich traw (zdjęcia nr od 4539- do 4550, od nr 4636- do nr 4640, od nr 4777- do nr 4779).

Podkreślił organ, że podstawą rozpatrzenia niniejszej sprawy był raport z czynności kontrolnych nr [...] przeprowadzonych w dniach od 3 listopada 2017 r., do 7 listopada 2017 r., poparty zgromadzoną dokumentacją fotograficzną działki deklarowanej do płatności. Zaznaczył, że weryfikacja działek podczas weryfikacji terenowej - oględzin działek referencyjnych w gospodarstwie beneficjenta przeprowadzona została w oparciu o jego wskazania w materiale graficznym dołączonym do wniosku o przyznanie płatności, zaś czynności kontrolne na działkach rolnych przeprowadzone zostały homologowanym urządzeniem do stosowania w trakcie realizacji pomiarów powierzchni działek rolnych przez upoważnionych inspektorów terenowych.

Zatem jak wskazał organ odwoławczy, łączna powierzchnia wykluczona z w/w płatności wynosi 8,56 ha (34,43 ha - powierzchnia deklarowana - 25,87 ha - powierzchnia stwierdzona). Powyższe potwierdza dokumentacja fotograficzna oraz szkice kontrolowanych działek dołączone do protokołu. Pomiary wykonane w trakcie kontroli przy pomocy odbiornika GPS zostały w postaci danych wektorowych zaimportowane do systemu LPIS będącego częścią systemu informatycznego IACS plus. Widoczne ortofotomapy działek ewidencyjnych z naniesionymi danymi odbiornika GPS, potwierdzają iż pomiary zostały wykonane w sposób prawidłowy i rzetelny, brak jest obszarów na działkach nieobjętych pomiarem.

Jak wskazał dalej norgan II instancji, różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną, a powierzchnią zatwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wynosi w przypadku w/w płatności - 8,56 ha, co stanowi 33,09 % powierzchni zatwierdzonej. W związku z tym zastosowanie znalazł przepis art. 19 a ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 zgodnie z którym jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną (kwalifikowaną) we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3% lub 2 ha, wówczas pomoc oblicza się na podstawie obszaru stwierdzonego, pomniejszonego o 1,5-krotność stwierdzonej różnicy. Dodatkowo kara administracyjna nie może przekroczyć 100% kwot wyliczonych w oparciu o obszar zgłoszony.

W świetle powyższego organ II instancji podzielił stanowisko organu I instancji i uznał za prawidłowe wyliczenia w zakresie poszczególnych płatności uwzględniające zmniejszenia z tytułu stwierdzonych nieprawidłowości.

Z kolei w odniesieniu do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 5.4 Półnaturalne łąki wilgotne rolnik deklarował 9,76 ha, jednak zdaniem organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo wykluczył powierzchnię 2,13 ha niekwalifikującą się do przyznania płatności, co ustalił na na podstawie raportu z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniach od 3 listopada do 7 listopada 2017 r., popartego zgromadzoną dokumentacją fotograficzną działki deklarowanej do płatności.

Organ II instancji w ramach prowadzonego postępowania odwoławczego poddał analizie materiał zgromadzony w aktach sprawy ze szczególnym uwzględnieniem protokołu z kontroli na miejscu, oględzin działek referencyjnych w zakresie weryfikacji powierzchni MKO czyli w zakresie maksymalnej powierzchni kwalifikowanej sprawdził poprawność ustalonej powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (MKO) dla zadeklarowanych przez wnioskodawcę działek ewidencyjnych i stwierdził, iż maksymalna powierzchnia kwalifikowana do przyznania płatności rolno-środowiskowo- klimatycznej na 2017 rok wynosi:

- dla działki ewidencyjnej o numerze [...] (działka rolna AA1 o powierzchni deklarowanej 5,00 ha) maksymalna powierzchnia kwalifikowana do przyznania płatności rolno- środowiskowo- klimatycznej na 2017 rok wynosi 3,90 ha. Na działce tej kontrolerzy zastosowali kody nieprawidłowości DR 52 - stwierdzono powiększenia pola zagospodarowania, DR 53 - zmniejszenie zasięgu pola zagospodarowania, DR 13+ - powierzchnia dziatki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej. W trakcie przeprowadzonej kontroli w części środkowo zachodniej tej działki na powierzchni 1,10 ha kontrolerzy stwierdzili liczne zakrzaczenia, samosiejki oraz drzewa, co obrazują zdjęcia dołączone do przedmiotowego raportu z kontroli o numerach 4658, 4659, 4663,4666,

- dla działki ewidencyjnej o numerze [...] (działka rolna AG1) maksymalna powierzchnia kwalifikowana do przyznania płatności rolno- środowiskowo- klimatycznej na 2017 rok wynosi 0,38 ha. Na działce tej kontrolerzy zastosowali kody nieprawidłowości DR 52 - stwierdzono powiększenia pola zagospodarowania, DR 13+ - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej. W części północno wschodniej tej działki na wykluczonej powierzchni 0,08 ha kontrolerzy stwierdzili występowanie samosiejek i zakrzaczeń co przedstawiają zdjęcia o numerach 4568, 4570, 4568.

Ponadto na działce rolnej AŁ1 położonej na działkach ewidencyjnych o numerach [...], [...] o powierzchni deklarowanej 0,54 ha oraz działce rolnej AM1 położonej na działkach ewidencyjnych o numerach [...], [...] o łącznej deklarowanej powierzchni 0,41 ha kontrolerzy zastosowali kod nieprawidłowości DR 18 - na całej działce stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej. Na powierzchni wykluczonej 3,42 ha stwierdzono występowanie pojedynczych drzew, zakrzaczeń, samosiejek, wysokich traw (zdjęcia nr od 4632 - do 4635, od nr 4645 do nr 4648).

Na działkach rolnych AH1, AI1 nie stwierdzono nieprawidłowości w zakresie deklarowanej powierzchni, zastosowano również kody informacyjne w zakresie deklarowanej powierzchni w tym : DR 37 - identyfikację granic działki rolnej przeprowadzono na podstawie danych GIS, DR52 stwierdzono powiększenie zasięgu pola zagospodarowania, DR53 stwierdzono zmniejszenie zasięgu pola zagospodarowania. Powyższe kody zastosowane przez kontrolerów są kodami informacyjnymi i nie mają wpływu na wysokość przyznawanej płatności.

Ponadto na działce rolnej AR1 położonej na działce ewidencyjnej o nr [...] stwierdzono iż zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej, zastosowano kod pokontrolny DR13- - zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej. Ze względu na zastosowanie kodów towarzyszących DR52 i DR53 powierzchnia ta nie podlega kompensacie, zastosowano powierzchnię udowodnioną niezgłoszoną. Łączna powierzchnia niezgłoszona do płatności, stwierdzona na podstawie wyników z kontroli na miejscu wyniosła 0,92 ha

Podsumował więc organ, że powierzchnia zadeklarowana przez rolnika do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej we wniosku na rok 2017 w ramach wariantu 5.4 Półnaturalne łąki wilgotne wynosiła 9,76 ha. Po wykluczeniu powierzchni niekwalifikującej się do przyznania płatności powierzchnia działki rolnej kwalifikująca się do przyznania ww. płatności wyniosła 7,63 ha. Różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną, a powierzchnią zatwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wynosi zatem 2,13 ha, co stanowi 27,92 % powierzchni zatwierdzonej. W związku z tym zawyżeniem zastosowanie ma art. 19 ust 1 akapit drugi zgodnie z którym, jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną (kwalifikowaną) we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną wynosi przekracza 20 % obszaru zatwierdzonego, w odniesieniu do danej grupy upraw nie przyznaje się żadnej pomocy obszarowej ani wsparcia obszarowego. W związku z tym organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że wnioskodawcy należało odmówić płatności rolno-środowiskowo-klimatyczne w ramach wariantu 5.4 Półnaturalne łąki wilgotne.

Z kolei powierzchnia zadeklarowana przez rolnika we wniosku o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 5.5 Półnaturalne łąki świeże wynosiła 15,85 ha, jednak zdaniem organu odwoławczego słusznie organ I instancji wykluczył powierzchnię 2,44 ha jako niekwalifikującą się do przyznania płatności, w konsekwencji kwalifikująca się powierzchnia do przyznania ww. płatności na 2017 rok wyniosła 13,41 ha.

Organ II instancji w ramach prowadzonego postępowania odwoławczego poddał analizie materiał zgromadzony w aktach sprawy ze szczególnym uwzględnieniem protokołu z kontroli terenowej, oględzin działek referencyjnych w zakresie weryfikacji powierzchni MKO czyli w zakresie maksymalnej kwalifikowalnej powierzchni, sprawdził poprawność ustalonej powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (MKO) dla zadeklarowanych przez wnioskodawcę działek ewidencyjnych, w tym spornych działek o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...] i położonej na niej działce rolnej S1 o łącznej powierzchni 15,85 ha i stwierdził, iż maksymalna powierzchnia kwalifikowana do przyznania płatności rolno-środowiskowo klimatycznej na 2017 rok wynosi 13,41 ha.

Podkreślił, że materiał stanowiący podstawę ustaleń jest spójny, tzn. że stan działek ukazany na fotografiach (uwzględniając miejsca z których wykonano zdjęcia, zaznaczone na załącznikach graficznych) koreluje do obrazu uwidocznionego na ortofotomapie. W wyniku przedmiotowej kontroli inspektorzy terenowi stwierdzili zawyżenie powierzchni uprawnionej do płatności na działce rolnej S1 położonej na działkach ewidencyjnych o nr [...], [...], [...],[...], [...], [...] o powierzchni deklarowanej wynoszącej 15,85 ha. Inspektorzy terenowi na działce rolnej S1 zastosowali m.in. kod nieprawidłowości DR 13+ - zadeklarowana powierzchni działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej, DR 22 - działka rolna jest niespójna (błędnie zadeklarowano kilka działek rolnych, niesąsiadujących ze sobą, jako jedną działkę rolną), DR52 - stwierdzono powiększenie zasięgu pola zagospodarowania, DR53 - stwierdzono zmniejszenia zasięgu pola zagospodarowania wobec czego wykluczono powierzchnię 2,44 ha. Na wykluczonej powierzchni stwierdzono występowanie wykopów oraz zakrzaczeń i samosiejek, co obrazują zdjęcia od nr od 4557 do 4560, od nr 4580- do 4631 oraz szkice kontrolowanych działek dołączone do protokołu.

Tak więc organ odwoławczy stwierdził, że powierzchnia zadeklarowana przez rolnika do płatności rolno środowiskowo-klimatycznej we wniosku na rok 2017 w ramach wariantu 5.5 Półnaturalne łąki świeże wynosiła 15,85 ha, a po wykluczeniu powierzchni niekwalifikującej się do przyznania płatności wyniosła 13,41 ha. Różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną, a powierzchnią zatwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wynosi zatem 2,44 ha, co stanowi 18,20 % powierzchni zatwierdzonej. W związku z tym zastosowanie ma art. 19 ust 1 Rozporządzenia nr 640/2014, zgodnie z którym jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną (kwalifikowaną) we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną wynosi więcej niż 3% lub 2 ha, ale nie więcej niż 20% obszaru stwierdzonego, pomoc przyznaje się do powierzchni stwierdzonej pomniejszonej o dwukrotność stwierdzonej różnicy.

Ponadto organ odwoławczy przywołał treść § 4 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia RŚK zgodnie z którym, rolnik lub zarządca jest zobowiązany do przestrzegania innych wymogów, które są określone dla poszczególnych pakietów i ich wariantów w załączniku nr 2 rozporządzenia rolno- środowiskowo - klimatycznego.

Tymczasem w trakcie przeprowadzonej kontroli na działce rolnej S1 położonej na działkach ewidencyjnych o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] o powierzchni deklarowanej wynoszącej 15,85 ha kontrolerzy stwierdzili brak przestrzegania wymogów w związku z powyższym zastosowali następujące kody nieprawidłowości o oznaczeniach:

- R-5-5-14 oznaczający, iż rolnik pozostawił nieskoszoną właściwą część działki rolnej, która została zaznaczona na materiale graficznym (użytkowanie kośno- pastwiskowe)

- R_5_5_11 oznaczający, iż rolnik przestrzega wymogu pozostawienia 15-20 % powierzchni nieskoszonej ( użytkowanie kośno- pastwiskowe)

- R 5_5_9 - oznaczający, iż rolnik przestrzega wymogu zebrania i usunięcia skoszonej biomasy w odpowiednim terminie lub zakazu pozostawienia rozdrobnionej biomasy (użytkowanie kośno- pastwiskowe ).

Zgodnie z przepisem § 33 ust. 1 rozporządzenia RŚK jeżeli na trwałych użytkach zielonych zostanie stwierdzone uchybienie w przestrzeganiu przez rolnika wymogów w ramach pakietu, o którym mowa w § 4 tegoż rozporządzenia płatność rolno-środowiskowo-klimatyczna dotycząca tego pakietu przysługuje w danym roku w wysokości zmniejszonej o tyle procent, ile odpowiada procentowemu stosunkowi powierzchni trwałych użytków zielonych, na których stwierdzono to uchybienie, do powierzchni wszystkich użytków rolnych objętych zobowiązaniem rolno-środowiskowo- klimatycznym w ramach tego pakietu. Ponadto jeżeli na gruntach ornych zostanie stwierdzone uchybienie w przestrzeganiu przez rolnika wymogów w ramach pakietu, o którym mowa w § 4 powyższego rozporządzenia płatność rolno-środowiskowo-klimatyczna dotycząca tego pakietu przysługuje w danym roku w wysokości zmniejszonej o kwotę stanowiącą iloczyn: 1) iloczynu: a) współczynnika dotkliwości danego uchybienia i b) współczynnika trwałości danego uchybienia określonych w załączniku nr 8 do rozporządzenia oraz 2) kwoty stanowiącej iloczyn:a) wysokości płatności, jaka przysługiwałaby w ramach danego pakietu, gdyby rolnik lub zarządca przestrzegał tych wymogów, oraz b) procentowego stosunku powierzchni gruntów ornych, na których stwierdzono to uchybienie, do powierzchni gruntów ornych, na których powinny być przestrzegane te wymogi w ramach tego pakietu.

Zatem, jak podkreślił organ odwoławczy, początkowa płatność 9 237,99 zł (kwota płatności po uwzględnieniu sankcji powierzchniowych) została zmniejszona ze względu na brak przestrzegania powyżej opisanych wymogów i wynosi następująco:

- R_5_5_9 - 50% x 9 237,99 zł ( kwota płatności po uwzględnieniu sankcji powierzchniowych powierzchniowych) x 13,41 ha ( powierzchnia stwierdzona ) / 15,85 ha ( powierzchnia deklarowana) = 3 907,93 zł ( kwota sankcji pakietowych),

- R_5_5_11 - 6% x 9 237,99 zł x 13,41 ha / 15,85 ha (powierzchnia deklarowana) = 468,95 zł,

- R_5_5_14 - 13% x 9 237,99 zł x 13,41 ha / 15,85 ha (powierzchnia deklarowana) = 1 016,06 zł ( kwota sankcji pakietowych),

co łącznie daje kwotę 5 392,94 zł sankcji pakietowych (3 907,93 zł + 468, 95 zł + 1 016,06 zł).

Ponadto, jak zauważył organ odwoławczy, w przedmiotowej sprawie ze względu na zastosowanie przez kontrolerów kodu nieprawidłowości DR18 oznaczającym, iż na całej działce stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej na działkach rolnych AŁ1, AM1 zadeklarowanych w ramach realizacji wariantu 5.4 Półnaturalne łąki wilgotne w niniejszej sprawie zastosowano sankcję wynikającą z kodu nieprawidłowości R13, który oznacza, że rolnik nie spełnił wymogu zgodnego z przepisem § 33 ust. 6 rozporządzenia RŚK, który z kolei stanowi, że jeżeli rolnik lub zarządca przekształcił którykolwiek z występujących w gospodarstwie rolnym trwałych użytków zielonych lub nie zachował któregokolwiek z określonych w planie działalności rolnośrodowiskowej elementów krajobrazu rolniczego nieużytkowanych rolniczo, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt 3, płatność rolno-środowiskowo-klimatyczna przysługuje temu rolnikowi lub zarządcy w wysokości zmniejszonej o 20%. W związku z powyższym zastosowano sankcję w wysokości 769,01 zł

Zatem według organu odwoławczego łączna kwota zmniejszeń wynosi 11 446,99 zł, a należna kwota płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 5.5 Półnaturalne łąki świeże wynosi ostatecznie 3 076,04 zł.

Odnosząc się wprost do zarzutów odwołania organ odwoławczy podkreślił że oparł się przede wszystkim na wynikach z kontroli na miejscu, a ze sporządzonego raportu oraz dołączonych do niego zdjęć jednoznacznie wynika na działkach rolnych o oznaczeniach: AK, AŁ, AM, AŁ, AO, B, BB, BC, C, CD, CE, D, F, G o łącznej powierzchni 4,84 ha kontrolerzy zastosowali kod nieprawidłowości DR 18 gdyż stwierdzono na nich zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej. Na całej powierzchni wykluczonej ww. działek rolnych występują pojedyncze drzewa, zakrzaczenia, samosiejki, wysokie trawy (zdjęcia nr od 4539- do 4550, od nr 4636- do nr 4640, od nr 4777- do nr 4779), świadczące o braku wykonywania na nich jakichkolwiek zabiegów agrotechnicznych. Ponadto w trakcie przeprowadzonej kontroli na działkach rolnych AA, AG, L, R, S kontrolerzy wykluczyli łącznie powierzchnię 3,72 ha, bowiem na obszarze wykluczonym z płatności stwierdzono liczne nieprawidłowości w postaci zakrzaczeń, samosiejek, pojedynczych drzew oraz występowanie wykopanych dołów. W zakresie wnioskowanej płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej z przedmiotowego raportu oraz dołączonych do niego zdjęć jednoznacznie wynika zaś, że na działkach rolnych o oznaczeniach: AŁ1, AM1, o łącznej powierzchni 0,95 ha kontrolerzy zastosowali kod nieprawidłowości DR 18 bowiem na całej powierzchni wykluczonej ww. działek rolnych występują pojedyncze drzewa, zakrzaczenia, samosiejki, wysokie trawy ( zdjęcia nr od 4632- do 4635, od nr 4645 do nr 4648) świadczące o braku wykonywania na nich jakichkolwiek zabiegów agrotechnicznych. Ponadto w trakcie przeprowadzonej kontroli na działce rolnej AA1, AG1, S1 wykluczono łącznie powierzchnię 3,62 ha, bowiem stwierdzono na nich nieprawidłowości w postaci licznych zakrzaczeń, samosiejek oraz drzew.

Jak wskazał organ, kontrola na miejscu jest stwierdzeniem stanu faktycznego na dzień przeprowadzenia kontroli i porównaniem z deklaracją producenta rolnego, została przeprowadzona zgodnie z obowiązującymi w tej materii przepisami prawa, a sporządzony protokół z czynności kontrolnych nie budzi zastrzeżeń co do jego rzetelności i prawidłowości ustaleń, w szczególności w zestawieniu ze zgromadzoną dokumentacją fotograficzną.

Odnosząc się do kwestii powiadomienia rolnika o terminie kontroli zaznaczył organ, że z protokołu na miejscu nr [...] wynika, iż o planowanej kontroli był on poinformowany telefonicznie w dniu 3 listopada 2017 r... Z kolei z pisma Kierownika Biura na Miejscu z dnia 13 kwietnia 2018 r., nr [...] wynika, że rolnik udostępnił inspektorom terenowym wszystkie niezbędne dokumenty do przeprowadzenia kontroli to jest: ekspertyza botaniczną, dokumentację przyrodniczą siedliska, plan działalności rolnośrodowiskowej oraz rejestr działań agrotechnicznych. Dokumenty te zostały przez inspektorów terenowych sfotografowanie i tak sporządzona dokumentacja dołączona do raportu nr [...].

Poza tym organ zauważył, że nieobecność rolnika podczas pomiaru działek rolnych przez inspektorów terenowych nie miała wpływu na wyniki kontroli zawarte w raporcie nr [...], który odzwierciedla stan fatyczny tj. powierzchnię i uprawy na poszczególnych zadeklarowanych działkach, bowiem zgodnie z przepisem art. 37 ust. 4 ustawy o płatnościach bezpośrednich, czynności kontrolne w ramach kontroli na miejscu mogą być wykonywane podczas nieobecności rolnika także wówczas, gdy rolnik został zawiadomiony o kontroli zgodnie z art. 25 rozporządzenia nr 809/2014. W ocenie organu wyniki z kontroli na miejscu zawarte w protokole poparte zostały obszerną dokumentacją fotograficzną i stanowią jednoznaczny dowód na to, iż powierzchnia 8,56 ha nie kwalifikuje się do przyznania płatności bezpośrednich i ONW, powierzchnia 2,13 ha zadeklarowana w ramach wariantu 5.4 oraz powierzchnia 2,44 ha zadeklarowana w ramach wariantu 5.5, nie kwalifikuje się do przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej a zatem przeprowadzenie kontroli w obecności rolnika nie zmienia stwierdzonych faktów.

Odnosząc się do zarzutu pominięcia inicjatywy dowodowej rolnika, w szczególności wnioski o przesłuchanie w charakterze świadka S. M. i D. M., podkreślił organ, że wydając rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie dokonuje analizy w oparciu o całą zgromadzoną w sprawie dokumentację, a w szczególności o wyniki zawarte w raporcie z przeprowadzonej kontroli na miejscu nr [...] i dołączone do niego zdjęcia wszystkich działek rolnych ujętych we wniosku. Raport z kontroli na miejscu pozwala na obiektywne określenie obszaru użytkowanego rolniczo na działkach zadeklarowanych do płatności.

Wskazał dalej organ, że w aktach sprawy brak jest wniosku o przesłuchanie w charakterze świadka S. M. i D. M. złożonego w dniu 15 czerwca 2018 r., na co powołuje się odwołujący. Podkreślił, że zarówno dla organu I i II instancji przy rozpatrywaniu sprawy wiarygodnym dowodem jest raport z przedmiotowej kontroli na miejscu oraz dołączona do niego dokumentacja fotograficzna, która odzwierciedla stan faktyczny wszystkich deklarowanych działek rolnych. Zaznaczył, że raporty z czynności kontrolnych są dokumentami urzędowymi sporządzanymi w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w zakresie ich działania (art. 76 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego [t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096, z późń. zm., dalej: k.p.a.]). Zauważył, że odwołujący nie przedstawił żadnego dowodu dyskredytującego ustalenia poczynione w ramach przeprowadzonej kontroli na miejscu.

Ustosunkowując się do kolejnego zarzutu odwołania to jest nie przeprowadzenia ponownej kontroli na miejscu spornych działek z udziałem odwołującego się, stwierdził organ, że organy Agencji nie przeprowadzają kontroli na miejscu na wniosek stron. Podkreślił, że, co do zasady, kontrole na miejscu nie powinny być zapowiadane. Zawiadomienie beneficjenta o kontroli jest wykonywane wtedy, gdy jego obecność jest niezbędna do przeprowadzenia kontroli.

W nawiązaniu do twierdzeń odwołującego, że organ nie zawiadomił go o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym przed wydaniem zaskarżonych decyzji oraz możliwością wypowiedzenia się co do materiału dowodowego, zauważył organ, że zgodnie z obowiązującymi przepisami w tym przepisem art. 10 a ustawy z dnia 9 maja 2008r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 2137 z późn. zm., dalej: ustawa o Agencji) organy administracji publicznej zostały wyłączone z obowiązku zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienie im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Ponadto zauważył, że wyniki z kontroli zawarte w raporcie z kontroli na miejscu zostały mu skutecznie dostarczone i strona miała możliwość zapoznania się z wynikami z przedmiotowej kontroli, a nadto skorzystała z prawa do złożenia zastrzeżeń.

Co do zarzutu błędnego pomiaru działek rolnych AA i S (AA1 i S1), zaznaczył organ, że w trakcie przeprowadzonej kontroli na działce rolnej AA kontrolerzy słusznie wykluczyli powierzchnię 1,10 ha, bowiem stwierdzono na niej liczne zakrzaczenia, samosiejki oraz drzewa, co obrazują zdjęcia nr od 4656 do 4710. W odniesieniu do działki rolnej S (S1) wykluczono powierzchnię 2,44 ha, bowiem kontrolerzy na powierzchni wykluczonej stwierdzili występowanie wykopów, zakrzaczeń i samosiejek ( zdjęcia nr od 4557 do 4560, od nr 4580 do nr 4631), co wynika jasno z raportu nr [...].

Końcowo organ zauważył, że z przepisów dotyczących poszczególnych płatności wynika, że organy Agencji działają na podstawie k.p.a. z zastrzeżeniem pewnych odmienności, do których należy m.in. brak związania treścią art. 7 i 77 § 1 k.p.a., stąd też zawarte w skardze zarzuty dotyczące ich naruszenia uznał za niezasadne. Zaznaczył, że obowiązkiem organu było natomiast rozpatrzenie całego materiału dowodowego, co zdaniem organu II instancji nastąpiło.

W skargach do tut. Sądu M. D. skarżonym decyzjom z dnia [...] lutego 2019 r. zarzucił naruszenie przepisów postępowania regulujące wymogi, jakie należy zrealizować w procesie zbierania i oceny materiału dowodowego - tj. art. 3 ust. 2 pkt 1, 2, 3, 4 ustawy o płatnościach bezpośrednich, 27 ust. 1 pkt 1,2,3,4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2018r. poz. 627 - dalej u.w.r.o.w) oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., co w konsekwencji naprowadziło organ odwoławczy do uznania, iż skarżący zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na działkach rolnych, nie przestrzegał wymogu R_5_5_14, wymogu R_5_5_11 oraz wymogu R_5_5_9 oraz do uznania, że zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od stwierdzonej, w sytuacji gdy takie okoliczności nie miały miejsca i w związku z tym nie doszło do naruszenia norm prawa materialnego regulujących zasady przyznawania poszczególnych płatności.

Wywodząc powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skarżacy podniósł, że nie był obecny przy przy kontroli i nie był o niej zawiadomiony. Po otrzymaniu raportu złożył zastrzeżenia zauważając wiele nieprawidłowości w ustaleniach. Częściowo przedstawił je w piśmie z dnia 28 marca 2018 roku wnosząc o ponowną kontrolę gospodarstwa rolnego po uprzednim zawiadomieniu o tej czynności.

W szczególności jako bezpodstawne uważa ustalenia kontrolujących o zaniechaniu na działkach rolnych wchodzących w skład jego gospodarstwa prowadzenia działalności rolniczej (kod DR18). Wynika to bowiem z specyfiki działek rolnych które porasta roślina zwaną "nawłocią inwazyjną", która została skoszona i usunięta z tych działek w 2017 roku, lecz do dnia kontroli, która miała miejsce pół roku później, nawłoć inwazyjna ponownie porosła jego działki i stąd wzięło się błędne przekonanie kontrolujących o zaniechaniu prowadzenia na nich działalności rolniczej. Zaznaczył, że działki te mają teren podmokły, który sprzyja szybkiemu porostowi nawłoci inwazyjnej. Jego zdanie możliwym jest, że kontrolujący dokonali obserwacji działek sąsiednich, na których narasta także nawłoć inwazyjna, niekoszona od kilku lat. Podkreślił, że gdyby został poinformowany o tej kontroli, to wniósłby powyższe wyjaśnienia i ustalenia kontroli byłyby inne, z pewnością nie było by zarzutu o zaniechaniu prowadzenia na tych działkach zabiegów koszenia i zebrania biomasy.

Według skarżącego także prawdzie nie odpowiadało zastosowanie kodu DR13+ (zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od stwierdzonej) w stosunku do działek rolnych oznaczonych AA, AG, L, R oraz S (AA1, AG1). W jego przekonaniu ta rozbieżność wynikła z niewłaściwego odczytania granic ewidencyjnych tych działek przez kontrolujących, co oczywiście by nie miało miejsca, gdyby jego osoba była obecna podczas tych czynności.

Za bezzasadne skarżący uznał zastosowane zmniejszenie płatności rolno –środowiskowo-klimatycznej ze względu na brak przestrzegania wymogów R_5_5_14, R_5_5_11 oraz R_5_5_9 ponieważ:

a) przestrzega w 100 procentach wymogu zebrania i usunięcia biomasy w odpowiednim terminie i w tym zakresie wnosił o przeprowadzenie przesłuchania świadka S. M., na okoliczność zebrania przez niego biomasy w odpowiednim terminie z działek rolnych zgłoszonych do tej płatności,

b) nie jest możliwe by pozostawił nieskoszoną właściwą część działki rolnej, ponieważ skoszeniu w odpowiednim terminie uległy wszystkie działki rolne zgłoszone do płatności, z wyłączeniem wymogu pozostawienia 15 - 20% powierzchni nieskoszonej, zawsze jest obecny przy procesie koszenia tych działek z uwagi na wyznaczenie granic działek rolnych podlegających skoszeniu, a znaczą część tej czynności wykonuję osobiście i w tym zakresie wnosił o przesłuchanie świadka D. M., który wykonywał także skoszenia na zgłoszonych do tej płatności działkach rolnych

c) przestrzega wymogu pozostawienia 15-20% powierzchni nieskoszonej zgodnie z planem działalności rolno-środowiskowej, i w tym zakresie wnosił o możliwość złożenia wyjaśnień i o przesłuchanie w charakterze świadka D. M. na okoliczność pozostawienia 15 - 20% procent powierzchni nieskoszonej.

Skarżący podkreślił, że wskutek złożonych odwołań zostały mu przyznane kwoty mniejsze niż w decyzjach "pierwotnych", pomimo, iż Kierownik Biura Powiatowego Agencji nie przeprowadził żadnego uzupełniającego postępowania dowodowego, w oparciu o który można by było zmniejszyć kwotę w/w płatności w stosunku do decyzji "pierwotnych". Innymi słowy, organ I instancji orzekał na tym samym materiale dowodowym a wydał różne orzeczenia co do wysokości płatności, co zdaniem skarżącego wydaje się być niemożliwe z punktu widzenia praworządności.

Jako istotne, kluczowe naruszenie skarżący traktuje pominięcie przez organy wniosku dowodowego o przesłuchanie w charakterze świadka S. M. i D. M. złożonego w dniu 15 czerwca 2018r. na okoliczność występowania na jego działkach kodu DR18, gdyż nie jest prawdą, że zaniechał prowadzenia na nich działalności rolniczej. D. M. wykonywał na jego działkach zabiegi koszenia a S. M. zbierał z nich biomasę. Nieprawdą jest zaś stanowisko organu II instancji, że w aktach przedmiotowej sprawy brak jest wniosku o przesłuchanie tych świadków, gdyż zostały przedstawione w odwołaniach od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji z dnia [...] maja 2018.

Skarżący podkreślił, że mając na uwadze bierność organów administracyjnych w przedmiocie w zakresie uwzględnienia jego wniosków dowodowych złożył w dniu 27 grudnia 2018r. wniosek o przeprowadzenie mediacji w sprawie przyznania płatności na rok 2017, ale także i ta inicjatywa została załatwiona odmownie. Kolejną próbą skłonienia organu do przeprowadzenia złożonych wniosków dowodowych i wyjaśnienia okoliczności prowadzenia na spornych działkach działalności rolniczej była wizyta jego pełnomocników, którzy ponowili prośby prośby o zrealizowanie w/w wniosków dowodowych oraz złożyli wyjaśnienia co do specyfiki szybkiego odrostu na działkach rośliny zwanej "nawłocią inwazyjną".

Skarżący nie zgadza się z twierdzeniem organów, że był zawiadomiony telefonicznie w dniu 3 listopada 2017r. o planowanej kontroli, dowodem czego dla organów jest fakt udostępnienia inspektorom terenowym wszystkich niezbędnych dokumentów do przeprowadzenia kontroli. Tymczasem skarżący faktycznie udostępnił tę dokumentację, tyle tylko, że miało to miejsce po terminiu przeprowadzenia tej kontroli terenowej. Nadto według skarżącego organ sam przyznaje, że był on nieobecny podczas pomiaru działek rolnych, co dowodzi o braku powiadomienia go o przeprowadzonej kontroli.

W ocenie skarżącego, organ II instancji nie ustosunkował do możliwości uzupełnienia materiału dowodowego, co oznacza, że nie rozpoznał on odwołania w całości, a jedynie w wybranym przez siebie zakresie, co już z samej tej przyczyny powinno skutkować uchyleniem decyzji. Gdyby organ odwoławczy nie pominął rozpoznania w/w wniosków dowodowych zgłoszonych przez stronę, być może jego decyzja byłaby zupełnie inna. Naruszenia te są na tyle istotne, że pozbawiają skarżącego możliwości sformułowania bardziej konkretnych, merytorycznych zarzutów w skardze - np. skarżący nie wie czy organ odwoławczy rozumie proces szybkiego odrostu rośliny zwanej nawłocią inwazyjną, przez co powstaje mylne wyobrażenie o zaniechaniu prowadzenia działalności rolniczej, skoro organ odwoławczy nie zajął stanowiska w tej kwestii. Nadto organ odwoławczy wskazał w uzasadnieniu skarżonej decyzji dotyczącej płatności bezpośrednich, że po uwzględnieniu wyników pokontrolnych z przeprowadzonej kontroli na miejscu tj. po wykluczeniu części powierzchni działki rolnej niekwalifikującej się do przyznania płatności w gospodarstwie M. D. - do przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2017r. kwalifikuje się powierzchnia 25,87 ha. Zatem łączna powierzchnia wykluczona wynosi 8.56 ha. Na stronach 15,16,17 zaskarżonej decyzji w przedmiocie płatności bezpośrednich i na stronie 12,13,14 zaskarżonej decyzji w przedmiocie płatności ONW, wskazano działki rolne: AA, AG, L, R, S, AM, AŁ, AO, B, BB, BC, C, CD, CE, D, F, G i odpowiednio tytuł ich wykluczenia: DR 52, DR 53, DR13+ oraz DR18. Jednakże suma powierzchni tych działek wynosi 7.14 ha a nie 8,56 ha. Dowodzi to zdaniem skarżącego tego, że organ odwoławczy bezrefleksyjnie przepisał ustalenia organu I instancji, zamiast dokonać własnych. Obowiązkiem organu drugiej instancji jest natomiast ponowne rozpatrzenie sprawy, gdyż przedmiotem postępowania odwoławczego nie jest weryfikacja decyzji, lecz ponowne rozpatrzenie sprawy administracyjnej.

W odpowiedzi na skargi organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

W szczególności podkreślił, nawiązując do twierdzeń skarg, że z raportu z kontroli nr [...] i dołączonej do niego dokumentacji fotograficznej nie wynika, aby na powierzchni 4,84 ha gdzie kontrolerzy zastosowali kod nieprawidłowości DR 18 występowała nawłoć.

Organ przyznał też, że w uzasadnieniach decyzji w przedmiocie płatności bezpośrednich i ONW omyłkowo wpisano liczbę 3,42 ha, gdyż nie wymieniona w działkach rolnych, gdzie zastosowano kod nieprawidłowości DR18 działki oznaczonej literą AK o powierzchni 1,31 ha. Wskazał jednakże, iż pomyłka ta nie ma wpływu na rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, bowiem powierzchnia wykluczona z płatności wynosząca 8,56 ha wynika z raportu z kontroli na miejscu nr [...], co zostało opisane szczegółowo w decyzjach tak organu I jak i II instancji.

Na rozprawie w dniu 30 lipca 2019 r. Sąd połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zarejesrtowane pod sygn. akt I SA/Rz 299/19, I SA/Rz 300/19 i I SA/Rz 301/19, odnoszące się wprawdzie do różnych płatności lecz dotyczące tego samego gospodarstwa rolnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznając sprawę zważył, co następuje:

Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, określanej dalej "P.p.s.a.") w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.). Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli przedmiotowych skarg w przedstawionych wyżej granicach Sąd doszedł do wniosku, że są one bezzasadne, gdyż Sąd nie dopatrzył się uchybień przepisom prawa materialnego i procesowego, które mogłyby stanowić podstawę uchylenia tych rozstrzygnięć.

Przedmiotem sporu pomiędzy Skarżącym a organami Agencji obu instancji rozpoznającymi wnioski o przyznanie w/w płatności była kwestia dotycząca prawidłowości ustaleń, na podstawie których organy te doszły do wniosku, że powierzchnia działek rolnych, kwalifikująca się do przyznania zadeklarowanych przez Skarżącego płatności była mniejsza niż zadeklarowana we wniosku ze względu na stwierdzenie na zakwestionowanej części braku użytkowania rolniczego.

Wpierw należy przytoczyć pokrótce przesłanki przyznawania w/w płatności, które organ odwoławczy szeroko omówił z dowołaniem się do przepisów prawa krajowego i unijnego.

Wskazać więc należy na treść przepisów § 2 ust 2 i § 3 ust 1 i 2 rozporządzenia ONW, z których wynika, że płatność ONW jest przyznawana do działek rolnych położonych na obszarach ONW, na których prowadzona jest działalność rolnicza w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 1307/2013, a przy ustalaniu wysokości tej płatności uwzględnia się powierzchnię działek rolnych, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit, b rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych o których mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich, jednolita płatność obszarowa, płatność za zazielenienie, płatność dla młodych rolników, płatność dodatkowa i płatności związane do powierzchni upraw, są przyznawane do powierzchni działki rolnej położonej na gruntach będących kwalifikującymi się hektarami w rozumieniu art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, będącej w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha i nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Z kolei zgodnie z § 15 ust. 3 Rozporządzenia RŚK przy określaniu obszaru kwalifikującego się do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej uwzględnia się powierzchnię działek rolnych, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. b rozporządzenia 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Zgodnie z § 12 ust. 4 pkt 7 ppkt 1 rozporządzenia RŚK w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 5, a więc w ramach poszczególnych wariantów pakietu 5, płatność rolno-środowiskowo-klimatyczna jest przyznawana do położonych poza obszarem Natura 2000 trwałych użytków zielonych, na których występują siedliska przyrodnicze, których typy są wymienione w ust. 3 pkt 1 załącznika nr 4 do w/w rozporządzenia, jeżeli są położone na obszarach przyrodniczych, na których występują siedliska przyrodnicze, których typy są wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia.

Jak z powyższego wynika, co słusznie wywiódł organ, na potrzeby każdej z wyżej wymienionych płatności do każdej działki referencyjnej określa się maksymalny kwalifikowany obszar (MKO). Organ także wskazał na przepisy z których wynika obowiązek ustalenia zgodności deklaracji rolnika ze stanem faktycznym na gruncie w ramach skutecznych systemów zarządzania i kontroli (vide art. 58 ust 2, art. 59 ust 1, art. 74 ust 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady 1306/2013). Z treści art. 24 rozporządzenia Komisji nr 809/2014 wynika, że kontrole administracyjne oraz kontrole na miejscu są przeprowadzane w sposób zapewniający skuteczną weryfikację poprawności i kompletności informacji podanych we wniosku o przyznanie pomocy, wniosku o wsparcie, wniosku o płatność lub innej deklaracji, zgodności ze wszystkimi kryteriami kwalifikowalności, zobowiązaniami i innymi obowiązkami w odniesieniu do przedmiotowego systemu pomocy lub środka wsparcia, warunków, na których przyznaje się pomoc lub wsparcie lub zwolnień z obowiązków oraz przestrzegania wymogów i norm odnoszących się do zasady wzajemnej zgodności.

Weryfikacja powierzchni uprawnionych do płatności zgłoszonych we wniosku, powinna nastąpić przy użyciu wszelkich metod zmierzających do poprawnej analizy danych w ramach kontroli administracyjnej oraz kontroli na miejscu i ich celem jest stwierdzenie powierzchni uprawnionej do płatności i porównanie jej z deklaracją rolnika.

Zintegrowany system kontroli obejmuje między innymi system identyfikacji działek rolnych. W myśl art. 70 ust 1 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 1306/2013 system identyfikacji działek rolnych ustanawia się w oparciu o mapy, dokumenty ewidencji gruntów lub też inne dane kartograficzne. Korzysta się z technik opartych na skomputeryzowanym systemie informacji geograficznej, w tym ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:5 000 (od 2016 r.), przy uwzględnieniu obwodu i stanu działki.

W ramach zintegrowanego systemu kontroli jednym z rodzajów kontroli jest kontrola przeprowadzana bezpośrednio w gospodarstwie rolnika – tzw. kontrola na miejscu. Kontrole na miejscu przeprowadza się w celu sprawdzenia i weryfikacji okoliczności stanowiących podstawę faktyczną przyznania płatności i potwierdzenia zgodności danych i informacji zawartych we wniosku o przyznanie płatności ze stanem faktycznym. Zgodnie z art. 36 ust 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich Agencja przeprowadza kontrole administracyjne i na miejscu w zakresie płatności bezpośrednich, określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, w tym kontrole w ramach wzajemnej zgodności wymogów lub norm, chyba że ustawa stanowi inaczej.

W niniejszej sprawie dotyczącej 2017 r. zostały wykorzystane wyniki przeprowadzonej w roku 2017 r. kontroli w zakresie kwalifikowalności powierzchni metodą FOTO dotyczącej kampanii 2017 r.. Kontrola metodą teledetekcji (zwanej w skrócie FOTO) polega na zrealizowaniu czynności kontrolnych wobec wszystkich działek rolnych wchodzących w skład danego gospodarstwa beneficjenta. Wzmiankowane czynności kontrole polegają na pomiarze powierzchni działek rolnych w oparciu o ortofotomapę oraz na przeprowadzeniu obowiązkowego wywiadu terenowego każdej wymienionej we wniosku działki rolnej. W trakcie takiego wywiadu – kontroli na miejscu, sprawdza się rodzaje upraw, jakie występują na kontrolowanych działkach rolnych, a w razie konieczności, gdy nie można zmierzyć granic działek na ortofotomapie przeprowadzane są pomiary granic działek. Z tych czynności sporządzana jest obowiązkowo dokumentacja pokontrolna w tym fotograficzna, utrwalająca zastany stan działek.

W odniesieniu do takiego sposobu kontroli i utrwalania jej wyników ocenić należy za całkowicie bezpodstawne zarzuty skarżącego co do błędnego pomiaru powierzchni zadeklarowanych działek rolnych. Wskazuje na to przede wszystkim uważna analiza dokumentacji pokontrolnej dołączonej do raportu z kontroli, to jest szkiców poszczególnych działek z odwzorowanym zakreśleniem ich granic zgodnie z dokumentacją graficzną załączoną przez skarżącego do wniosku aplikacyjnego na rok 2017 r.

Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, że w tego rodzaju sprawach dotyczących kwalifikowalności działek zadeklarowanych do płatności pomocowych, pierwszorzędne znaczenie przydać należy właśnie dowodowi obrazującemu stan kontrolowanych działek. Taki dowód najpełniej odzwierciedla zakres i sposób użytkowania deklarowanych działek. Tymczasem z raportu tego, wspartego dokumentacją fotograficzną i szkicami uwzględniającym miejsca i kierunek robienia zdjęć, wynika, że na niektórych działkach rolnych w całości lub w części stwierdzono wieloletnie chwasty, nieużytki, samosiejki drzew i zakrzaczeń. Tego rodzaju okrywa spornych działek wskazuje, że nie były one użytkowane rolniczo, co jest warunkiem przyznania przedmiotowych płatności.

Ma rację skarżacy o tyle, o ile sygnalizuje uchybienie procesowe organu odwoławczego, który pominął wniosek dowodowy skarżącego złożony na etapie wnoszenia odwołania od pierwotnych decyzji organu I instancji. Jak wynika z lektury uzasadnienia skarżonych decyzji pominięcie tej inicjatywy dowodowej skarżącego nie było wyrazem stosunku do przydatności wskazywanych przez skarżącego dowodów, lecz ich niedostrzeżenia. O ile słusznie wskazują organy, że w postępowaniu prowadzonym na podstawie u.w.r.o.w. (art. 27 ust 1 i 2 ) czy ustawy o płatnościach bezpośrednich (art. 2 ust 2 i 3) ustawodawca nie przewidział obowiązywania zasady prawdy obiektywnej, określonej w art. 7 k.p.a. ustalając, że organy prowadzące postępowanie zobowiązane są jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. Nie nałożył natomiast na organy obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, przyjmując zasadę, że ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z tego faktu będzie wywodzić skutki prawne. Konsekwencją tego jest przeniesienie na wnioskodawcę inicjatywy dowodowej w zakresie wykazania spełnienia warunków przyznania wnioskowanej pomocy i jeśli taka podejmie, to na organie ciąży obowiązek ustosunkowania się do oferowanych przez stronę dowodów, a więc oceny przydatności czy też nie owych dowodów dla wyjaśnienia sprawy i dlaczego.

Niemniej jednak owo ewidentne naruszenie procesowe by miało walor skutecznej podstawy zaskarżenia musi mieć charakter istotny, to znaczy konieczne jest nie tylko stwierdzenie, że doszło do naruszenia przepisów postępowania, ale także ustalenie, że trafnie wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Pomiędzy uchybieniem procesowym a wydanym w sprawie orzeczeniem powinien zachodzić związek przyczynowy, który można określić w ten sposób, że gdyby nie doszło do zarzucanego naruszenia przepisów postępowania wynik postępowania administracyjnego byłby inny.

Rozpatrzenie materiału dowodowego do którego zobowiązany jest organ w świetle przytoczonych wyżej regulacji, następuje w ramach zasady swobodnej oceny dowodów, które mogą mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Wadliwe pominiecie dowodów, o ile stwierdzone zostanie, że owe dowody nie mogą mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy nie może skutkować uznaniem wadliwości decyzji implikującą jej uchylenie.

Odnośnie argumentu skarżącego tyczącego nie zapowiedzenia kontroli na miejscu przez organy Agencji wskazać należy na treść art. 25 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.U.UE.L2014.227.69), zgodnie z którym, kontrole na miejscu mogą zostać zapowiedziane, pod warunkiem że nie koliduje to z ich celem lub skutecznością. Z kolei zgodnie z art. 37 ust 4 ustawy o płatnościach bezpośrednich czynności kontrolne mogą być wykonywane podczas nieobecności rolnika także wówczas, gdy rolnik został zawiadomiony o kontroli zgodnie z art. 25 w/w rozporządzenia nr 809/2014.

Z powyższych przepisów wynika brak obowiązku powiadamiania beneficjenta o kontroli, a nawet, co do zasady, kontrole na miejscu nie powinny być zapowiadane. Zawiadomienie beneficjenta o kontroli jest wykonywane wtedy, gdy jego obecność jest niezbędna do przeprowadzenia kontroli. Przyznać należy rację organowi odwoławczemu, że takiej potrzeby nie ma w przypadku kontroli kwalifikowalności powierzchni gruntów. Zakres tej kontroli nie powoduje konieczności wizyty w siedzibie gospodarstwa, np. w celu weryfikacji dokumentacji lub wymogów, ewentualnie realizacji innych czynności wymagających obecności rolnika. W końcu zauważyć należy, że niezależnie od tego, a nawet wyniku kontroli, z czynności na miejscu sporządza się raport, w stosunku do którego rolnik może wnieść zastrzeżenia (art. 37 ust 6 i 7 ustawy o płatnościach bezpośrednich). Taki też został sporządzany w niniejszej sprawie, skarżący wnosił zastrzeżenia i mógł zapoznać się ze stanowiskiem organu. Także w tym zakresie nie sposób zarzucić organom Agencji nieprawidłowości.

Wypada także zauważyć, że stanowisko skarżącego o braku jakiegokolwiek powiadomienia go o przeprowadzanej kontroli nie zasługuje na uwzględnienie w świetle zapisu raportu z tej kontroli. We wstępnych danych w pozycji VI na pierwszej stronie w/w dokumentu zaznaczono bowiem, że skarżący został powiadomiony o kontroli telefonicznie w dniu 3 listopada 2017 r., a więc w dniu rozpoczęcia kontroli, co bezpodstawnie obecnie kwestionuje. Godzi się tylko zauważyć, że tego rodzaju zarzutu nie podnosił w pisemnych zastrzeżeniach, po możliwości zaznajomienia się z treścią raportu. Natomiast to, że skarżący miał kontakt z kontrolującymi dopiero w dniu 7 listopada 2017 r., wynika stąd, że do protokołu dołączone zostało załącznik stosowne, własnoręczne oświadczenie skarżącego sygnowane taką właśnie datą.

Podkreślenia dalej wymaga, że celem kontroli na miejscu FOTO weryfikowana jest tak deklarowana powierzchnia działek jak i stan faktyczny na tych działkach. Jak wynika z sporządzonego raportu, nie zakwestionowano powierzchni działek rolnych a więc potwierdzono wielkości deklarowane przez rolnika. Dane z urządzenia GPS zaimportowane do systemu informatycznego wskazały na spójność z materiałem graficznym, ortofotomapami. Świadczy to skądinąd o obiektywizmie i rzetelności działań przedsiębranych przez kontrolujących. Stwierdzony zaś stan faktyczny działek w trakcie kontroli, czego nie akceptuje skarżący, wynika zaś z dołączonej do raportu dokumentacji fotograficznej oraz szkiców działek, wskazujących miejsce i kierunek robienia zdjęć. Analiza szkiców dowodzi zaś, że zdjęcia obejmowały także wnętrze działek (środek), co pozwala na obiektywne określenie ich okrywy. Dodać trzeba, że zasadnicze znaczenie dla dokonanych ustaleń mają także zapisy raportu z kontroli opisujące w stosunku do konkretnych działek konkretne nieprawidłowości, które łącznie i spójnie z dokumentacją fotograficzną odzwierciedlają zastany stan działek. Kontrolujący zaś jednoznacznie opisali sporne działki, jako kwalifikujące się do objęcia ich kodem DR18 przez wzgląd na to, że cały ich obszar zdominowany był przez samosiejki, trawy wieloletnie i zakrzaczenia. Stan ten oznacza zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej i świadczy o braku wykonywania koniecznych zabiegów agrotechnicznych.

W odniesieniu do płatności bezpośrednich i ONW w przedmiotowego raportu z kontroli oraz dołączonych do niego zdjęć jednoznacznie wynika, że na całej powierzchni działek rolnych o oznaczeniach: AK, AŁ, AM, AO, B, BB, BC, C, CD, CE, D, F, G o łącznej powierzchni 4,84 ha, stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej ze względu na występowanie na nich pojedynczych drzew, zakrzaczeń, samosiejek i wysokich traw ( zdjęcia nr od 4539- do 4550, od nr 4636- do nr 4640, od nr 4777- do nr 4779). Kontrolujący zastosowali co do nich kod nieprawidłowości DR 18, co uznać należy w ślad za organem za prawidłowe, bowiem taki stan okrywy w/w działek świadczy o braku wykonywania na nich jakichkolwiek zabiegów agrotechnicznych, a więc o braku ich rolniczego użytkowania. Ponadto stan na części działek rolnych AA, AG, L, R, S o łącznej powierzchni 3,72 ha, wskazujący na występowanie licznych zakrzaczeń, samosiejek, pojedynczych drzew oraz wykopanych dołów, pozwalał na wykluczenie z płatności powierzchni tych działek.

W tym miejscu wypada zauważyć, że organ w uzasadnieniu skarżonych decyzji w przedmiocie obu w/w płatności we wskazanych w skargach miejscach podał błędne dane co do powierzchni wykluczonych działek, niemniej jednak w ocenie Saąu jest to uchybienie, które także nie mogło mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia, bowiem z całej treści obu decyzji nie budzi wątpliwości, jaką powierzchnię działek rolnych wykluczono z tych płatności. Wynika ona zresztą wprost z raportu z kontroli, na którym organ oparł swoje ustalenia faktyczne. Jak wskazał organ, błędy w uzasadnieniu wynikły z pominięcia powierzchni jednej z działek rolnych. Bezsporne jest także to, że do wyliczeń sankcji przyjęto już prawidłowe dane.

Z kolei jak wynika z przywołanej wyżej dokumentacji, której organ słusznie przydał zasadnicze znaczenie i moc dowodową, przy płatności RŚK na działkach rolnych AŁ1 i AM1 o łącznej powierzchni 0,95 ha nie stwierdzono użytkowania rolniczego na całej powierzchni, bowiem na całej ich powierzchni znajdowały się: pojedyncze drzewa, zakrzaczenia, samosiejki i wysokie trawy. Z kolei na części działek S1 i AG1 i AA1 o łącznej powierzchni (wykluczonej) uznano za niekwalifikującą się część powierzchni tych działek, ze względu na to, że znajdowały się w określonych ich częściach, liczne zakrzaczenia, samosiejki, drzewa i wykopy. Organy precyzyjnie opisały nieprawidłowości i miejsca ich występowania w stosunku do każdej z działek, powołując się dla poparcia swojego stanowiska na konkretne numery zdjęć obrazujące stan działek. W ocenie Sądu organy więc dostatecznie w oparciu o obiektywne dowody wykazały, że powierzchnia 2,13 ha zadeklarowana w ramach wariantu 5.4 oraz powierzchnia 2,44 ha zadeklarowana w ramach wariantu 5.5 nie kwalifikuje się do przyznania płatności rolno-środowiskowo klimatycznej.

W oparciu o ustalenia kontrolujących oraz analizy dokumentacji pokontrolnej co do stanu upraw, stwierdziły organy nadto niespełnienie określonych wymogów związanych z realizacją przez skarżącego deklarowanego wariantu 5.5 na działce rolnej S1 polegających na niewłaściwym stosowaniu czy niestosowaniu zabiegów agrotechnicznych w stosunku do określonych części działki rolnej, w tym w odniesieniu do zaznaczonej powierzchni na materiale graficznym załączonym do wniosku oraz zakazu pozostawienia rozdrobnionej biomasy co skutkowało przypisaniem kodów nieprawidłowości R-5_5_9, R_5_5_11, R_5_5_14 rodzących określone sankcje przewidziane w § 33 ust rozporządzenia RŚK.

Dalszą konsekwencją nieprawidłowości związanych ze zmniejszeniem pola zagospodarowania jest stwierdzenie, że skarżący nie zachował w swoim gospodarstwie rolnym deklarowanych powierzchni trwałych użytków rolnych, co z kolei uprawniało organy do zastosowania sankcji przewidzianej w § 33 ust 6 rozporządzenia RŚK – to jest do zmniejszenia o 20% płatności rolnośrodowiskowo-klimatycznej przysługującej rolnikowi w danym roku.

Ustalenia co do stanu faktycznego na kontrolowanym gruncie obiektywnie wynikają z dołączonej do akt postępowania administracyjnego dokumentacji pokontrolnej. W konsekwencji w sposób dobitny można ocenić nieskuteczność wysiłków skarżącego co do podważenia tych ustaleń na podstawie świadków o których mowa w skardze. Wypada zauważyć, że wniosek dowodowy o przeprowadzenie dowodu z zeznań tych świadków formułuje skarżący w kontekście właśnie dopełnienia wymogów związanych z realizacją określonych wariantów w ramach zobowiązania rolno-środowiskowo-klimatycznego. Według skarżącego, pomijając już twierdzenia, że sam dopilnowywał prawidłowe przeprowadzenia zabiegów, świadkowie ci mieli zapewnić o tym że dokonywali określonych zabiegów i zbierali skoszoną biomasę. Po pierwsze wypada zauważyć, że organ nie kwestionuje, że w odniesieniu do pozostałych części deklarowanych gruntów takie zabiegi były wykonywane, ale wizytacja na miejscu jednoznacznie pozwoliła ocenić stan okrywy określonych działek lub określonych ich części, który jednoznacznie wskazywał na to, że takie zabiegi nie były wykonywane, względnie wykonane były nieprawidłowo. W konfrontacji takich dowodów należy wyższy walor dowodowy, wiarygodności, przypisać właśnie dokumentacji pokontrolnej, jako obiektywnie oddającej na dany moment stan rzeczy na gruncie, zwłaszcza, że świadkowie mogli wykonywać zabiegi agrotechniczne na innych niezakwestionowanych powierzchniach. Dlatego też, gdy protokół kontroli został sporządzony przez odpowiednie wyspecjalizowane podmioty, dysponujące warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi, należało mu przypisać przymiot pełnej wiarygodności. Wypada też zauważyć, że skarżący w zastrzeżeniach do raportu kontroli nie kwestionował niespełnienia wymogów tylko błędne pomiary działek.

Odnośnie zarzutu błędnych pomiarów stwierdzić przychodzi, że skarżący oprócz gołosłownych twierdzeń nie przedstawił żadnych dowodów, które podważałyby stanowisko organów, że przedmiotowa kontrola przeprowadzona została zgodnie z obowiązującymi procedurami, przy wykorzystaniu dostępnej bazy informatycznej i przy użyciu wyspecjalizowanego sprzętu GPS, posiadającego aktualną homologację, potwierdzającą spełnienie wymagań norm krajowych i unijnych w zakresie wymaganej przepisami dokładności i wiarygodności kontroli powierzchni.

Dopiero w skardze skarżący powołał się na trudności związane z utrzymaniem powierzchni gruntów w użytkowaniu rolnym, pomimo wykonywania zabiegów agrotechnicznych w wymaganych terminach, a to ze względu na rozprzestrzeniającą się nawłoć. Wobec braku zgłaszania takich uwag w trakcie postępowania administracyjnego, organ siłą rzeczy nie mógł ustosunkować się do nich. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy zauważył, odwołując się do stanu szeregu działek rolnych, że na zakwestionowanych powierzchniach działek rolnych, ze względu na przypisanie co do nich kodu DR 18, nie stwierdzono nawłoci co wynika ze zdjęć fotograficznych, które zostały wydrukowane i dołączone do akt w wersji papierowej. Sąd jednak zauważa, że w opisie nieprawidłowości jednej z działek - AK, której także przypisano kod DR18, zawarto stwierdzenie: "działka nie użytkowana rolniczo, porośnięta nawłocią oraz samosiejkami".

Sąd podziela jednak stanowisko organów, że zasadniczo, to nie porastanie spornych gruntów inwazyjną nawłocią było przyczyną wykluczenia ich z płatności. Nawet jednak gdyby nawłoć porastała deklarowane do płatności grunty, co stwierdzono na części powierzchni jednej z działek, to stwierdzenie podczas wizytacji na miejscu występowania takich roślin o dużej wysokości, w sposób zwarty, na dużej przestrzeni, nie może być uznane za utrzymanie tych gruntów w kulturze rolnej. Występowanie takiej rośliny o znanych przecież właściwościach wzrostu powinno wymusić odpowiednie użytkowanie rolnicze to jest podjęcie skutecznych zabiegów agrotechnicznych, względnie zwiększenie ich częstotliwości, bowiem wnioskodawca zobowiązuje się do utrzymania gruntów w odpowiednim stanie przez cały rok kalendarzowy. Stan obiektywnie stwierdzony na określonym obszarze spornych działek nie spełniał wymogu użytkowania rolniczego.

Organy Agencji prawidłowo zdaniem Sądu, jako podstawę swoich ustaleń przyjęły raport z kontroli na miejscu. W tym miejscu podniesienia wymaga, iż raport ten jest dokumentem urzędowym sporządzanym w przepisanej formie, wprawdzie nie przez organ państwowy, lecz przez jednostkę organizacyjną, której powierzone zostały na mocy porozumienia określone kompetencje organu państwowego i dokument ten został sporządzony w zakresie tych kompetencji (art. 76 § 1 i 2 k.p.a.). Dokument ten stanowi więc dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone, a skarżąca nie wykazała (nie udowodniła), że jest to dokument nierzetelny. Rzetelność takiego dokumentu można zresztą łatwo zweryfikować odnosząc zawarte w nim ustalenia do załączonej doń dokumentacji fotograficznej. W ocenie Sądu wbrew twierdzeniom skarżącego dokumentacja pokontrolna jest spójna, koreluje ze sobą i pozwala na stwierdzenie rzeczywistego użytkowania spornych części działek. O wadze takiego dokumentu świadczy to, że kontrole przeprowadzane mogą być tylko przez określone podmioty. Takim dowodom, jak omawiany raport z kontroli, właśnie z racji przeprowadzania kontroli przez podmioty wyspecjalizowane (dysponujące odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowanymi i technicznymi) i bezstronne - co do zasady przypisać należy przymiot wiarygodności (zob. np wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2008 r. sygn. akt II GSK 492/07).

Podkreślenia wymaga, że inicjatywa dowodowa skarżącej nakierowana na przeprowadzenie ponownej kontroli, zwłaszcza, takiej, która wykazałaby stan działek rolnych w 2018 r. była chybiona i nieuzasadniona, skoro stan ten musiałby odbiegać od tego jaki zastali kontrolujący podczas wizytacji na miejscu, a przedmiotem rozstrzygnięcia jest spełnienie warunków przyznania płatności do tych działek w 2017 r..

Zgodnie z przywołanymi wyżej przepisami szczególnym charakteryzującymi postępowanie administracyjne w przedmiocie płatności, jak to już wyżej podkreślono, organy prowadzące takie postępowanie zobowiązane są jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, nie mają zaś obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Przez rozpatrzenie całego materiału dowodowego rozumieć należy uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu, jak i uwzględnienie wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów, a mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności. Obowiązkiem organu jest także ustosunkowanie się do zarzutów i twierdzeń stron, tak, żeby rolnik wiedział, z jakiego powodu odmawia się mu płatności do deklarowanych gruntów bądź ich części i na czym polegają nieprawidłowości. Zdaniem Sądu organ odwoławczy co do zasady, pomijając uchybienia które nie mogły mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia, należycie wywiązał się z tych obowiązków.

Bezzasadne jest także twierdzenie skarżącego jakoby organ odwoławczy nie przeprowadził własnego postępowania, lecz bezrefleksyjnie oparł się na ustaleniach organu i instancji. Przeczy temu w sposób oczywisty lektura pisemnych motywów skarżonych decyzji, gdzie ponownie rozpatrzono dostępny materiał dowodowy i dokonano jego oceny z uwzględnieniem zarzutów i argumentacji podniesionych w odwołaniu.

Przyznać należy organowi rację również w tym, że ustawodawca przewidział szczególne zasady postępowań administracyjnych w sprawach z zakresu właściwości Agencji, wyłączając obowiązki związane z zawiadamianiem strony o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym oraz możliwością wypowiedzenia się co do materiału dowodowego przed wydaniem zaskarżonych decyzji, a to na mocy art. art. 10 a ustawy o Agencji, który wyłącza stosowanie m.in. art. 10 k.p.a..

Rekapitulując Sąd uznał za niewadliwe ustalenia organu w zakresie stanu faktycznego co do braku kwalifikowalności zakwestionowanych obszarów działek rolnych zadeklarowanych przez skarżącego do przedmiotowych płatności w 2017 r. z powodu braku ich użytkowania rolniczego i w pełni je podziela. Konsekwencje takich ustaleń wynikają już wprost z przytoczonych przepisów prawa krajowego i unijnego, co nie jest kwestionowane w skardze, więc odnotować tylko należy, że są one prawidłowe.

Mając na uwadze powyższe stwierdzając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja w sposób istotny nie narusza prawa, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.