Wyrok NSA, sygn. akt GSK 967/04
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2004-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Teza: 1. Wygraną rzeczową w rozumieniu art. 2 ust. 2a ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach /Dz.U. 1998 nr 102 poz. 650 ze zm./ jest nie tylko uzyskanie własności rzeczy, lecz również nabycie uprawnień do korzystania z rzeczy, w tym także możliwości kontynuowania gry.

2. Naruszenie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ będzie miało miejsce wówczas, gdy kontrolując legalność zaskarżonej decyzji /bądź postanowienia/ Sąd nie dostrzeże, iż rozstrzygnięcie to narusza przepisy postępowania, bądź odnajdując te błędy prawne niewłaściwie oceni ich wpływ na wynik sprawy administracyjnej, przy czym w obu wypadkach ta wadliwość w rozumowaniu Sądu musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy sądowoadministracyjnej, aby można było na tej podstawie oprzeć skargę kasacyjną.

TEZY

1. Wygraną rzeczową w rozumieniu art. 2 ust. 2a ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach /Dz.U. 1998 nr 102 poz. 650 ze zm./ jest nie tylko uzyskanie własności rzeczy, lecz również nabycie uprawnień do korzystania z rzeczy, w tym także możliwości kontynuowania gry.

2. Naruszenie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ będzie miało miejsce wówczas, gdy kontrolując legalność zaskarżonej decyzji /bądź postanowienia/ Sąd nie dostrzeże, iż rozstrzygnięcie to narusza przepisy postępowania, bądź odnajdując te błędy prawne niewłaściwie oceni ich wpływ na wynik sprawy administracyjnej, przy czym w obu wypadkach ta wadliwość w rozumowaniu Sądu musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy sądowoadministracyjnej, aby można było na tej podstawie oprzeć skargę kasacyjną.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący Andrzej Kisielewicz, Sędzia NSA, Sędziowie (NSA Małgorzata Korycińska (spr.), Józef Waksmundzki, Protokolant Aleksandra Kuc, po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2004r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. L. "K." od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2004r. sygn.akt 6 II SA 3805/02 w sprawie ze skargi M. L. "K." na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] października 2002r. Nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia o charakterze gier prowadzonych na automatach 1) oddala skargę kasacyjną; 2) zasądza od M. L. "K." na rzecz Ministra Finansów kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym skargą kasacyjną wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. L. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] października 2002 r. w przedmiocie rozstrzygnięcia charakteru gier prowadzonych na automatach.

W uzasadnieniu orzeczenia Sąd przyjął następujący stan faktyczny :

Minister Finansów decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. rozstrzygnął, iż gry urządzane przez M. L. są grami na automatach w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach (wówczas tekst jedn. Dz.U. z 1998 r. Nr 102, poz. 650 z późn. zm.).

U podstaw materialnoprawnych tego rozstrzygnięcia powołano art.2 ust. 3 i art. 2a przywołanej ustawy, a w jego motywach wskazano, powołując treść art. 2 ust. 2a tej ustawy, że grami na automatach są gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych. W przypadku gier, których decyzja dotyczy uzyskiwane były wygrane w postaci punktów kredytowych. Wygrane punkty były przepisywane do tzw. banku (pamięci automatu) przez co zwiększała się ogólna pula dostępnych dla grającego kredytów, umożliwiających prowadzenie kolejnych niezależnych gier na kredyt. Kolejna gra prowadzona za "wygrany kredyt" jest, zdaniem organu, tożsama z grą prowadzoną za monety.

Z tych przyczyn Minister Finansów uznał, iż gry urządzane na automatach znajdujących się we władaniu firmy "K." są grami na automatach w rozumieniu ustawy, przywołanej u podstaw decyzji.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy M. L. zarzucił Ministrowi Finansów błędne przyjęcie, iż wygrana uzyskiwana przez gracza w postaci punktów kredytowych umożliwia grającemu prowadzenie kolejnych niezależnych gier, gdy tymczasem uzyskane punkty służą kontynuowaniu jednej i tej samej gry.

Na poparcie tego poglądu strona przy kolejnych pismach nadesłała do organu:

- protokoły z dnia 27 września 2001 r. kontroli przeprowadzonej przez pracowników szczególnego nadzoru podatkowego z Urzędu Kontroli Skarbowej w W. Ośrodek Zamiejscowy w S.;

- wynik kontroli z dnia 14 lutego 2001 r. przeprowadzonej przez inspektora kontroli skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej w W. Ośrodek Zamiejscowy w C.,

- kserokopię artykułu prasowego pt. "Czy punkt jest wygraną rzeczową",

- opinię techniczną wydaną przez biegłego sądowego Włodzimierza Wąsika,

- ekspertyzę Wojskowej Akademii Technicznej Ośrodek Wdrożeniowo Usługowy wydaną dla Izby Gospodarczej Producentów i Operatorów Urządzeń Rozrywkowych,

- postanowienie Prokuratury Rejonowej w Ł. o umorzeniu dochodzenia przeciwko M. L. podejrzanemu o to, że w okresie od nieustalonego czasu do dnia 16 stycznia 2002 r., jako właściciel przedsiębiorstwa "K.", prowadził w barze "B." w Ł. gry na automatach "American Poker" i "Karneval" wbrew przepisom ustawy o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach, wobec stwierdzenia, iż czyn zarzucany podejrzanemu nie zawiera ustawowych znamion czynu zabronionego.

Rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister Finansów decyzją z dnia [...] października 2002 r. utrzymał w mocy własne rozstrzygnięcie z dnia [...] czerwca 2002 r.

Odnosząc się do argumentacji wskazanej przez stronę organ podał, że zarówno z wiedzy jaką posiada w zakresie prowadzenia analogicznych gier na automatach, jak również z posiadanych opinii technicznych np. WAT 3-50/00 (dotyczy automatu "Karneval") wydanej przez Wojskową Akademię Techniczną wynika, iż przedmiotowe gry mają odmienny przebieg niż ten jaki został podany we wniosku. Po zakredytowaniu automatu monetami o określonej wartości grający otrzymuje do dyspozycji określoną ilość punktów kredytowych. Grający naciskając odpowiedni przycisk pobiera określoną ilość punktów kredytowych i rozpoczyna pojedynczą grę. Gra ta może mieć różny przebieg w zależności od typu automatu. Istotnym jest, że w przypadku wygranej grający otrzymuje określoną liczbę punktów kredytowych, które zapisywane są na liczniku kredytów. Natomiast w przypadku przegranej, jeśli grający chce dalej grać na tym automacie musi ponownie nacisnąć oznaczony przycisk i tym samym pobrać z licznika kolejne punkty kredytowe, rozpoczynając kolejną grę.

W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a rozpoznanej stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, M. L. zarzucił decyzjom Ministra Finansów naruszenie:

- art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,

- art. 2 ust. 2a w zw. z art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach,

- art. 11 ust. 1 tej ustawy,

- art. 6, art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego

i domagał się ich uchylenia.

Skarżący wykazywał, iż gry prowadzone na automatach będących jego własnością nie są grami na automatach w rozumieniu ustawowym, gdyż nie występują w nich zarówno wygrane pieniężne, jak i rzeczowe i w tym upatrywał naruszenia art. 2 ust. 2a w zw. z art. 2 ust. 3 komentowanej ustawy.

Przywołując treść art. 11 ust. 1 ustawy o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach, skarżący udowadniał, iż aby gra mogła być zakwalifikowana jako gra na automatach musi zakończyć się "wypłatą" lub "wydaniem" nagrody pieniężnej lub rzeczowej, a gry urządzane przez niego nie spełniają tych warunków.

Argumentując naruszenie przepisów postępowania skarżący podniósł, iż organ, którego działanie zaskarża, nie odniósł się do nadesłanych opinii technicznych oraz protokołu kontroli, jak i postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do weryfikacji stanowiska zajętego w zaskarżonych decyzjach.

Rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2004 r. oddalił skargę M. L., uznając ją za bezzasadną i w pełni podzielając stanowisko Ministra Finansów.

Ustosunkowując się do zarzutów skargi Sąd wpierw przytoczył dotychczasowe orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, eksponując zawartą w wyrokach tezę, iż wygraną jest każda korzyść wynikająca z gry, a wygraną rzeczową w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach, jest nie tylko uzyskanie rzeczy, lecz również nabycie uprawnień do korzystania z rzeczy na podstawie innego tytułu prawnego.

Oznacza to, zdaniem Sądu, że wygraną jest także możliwość kontynuowania gry bez konieczności wrzucenia nowych monet.

Rozważając zarzut naruszenia art. 11 ust. 1 ustawy o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach Sąd uznał, iż przepis ten tak jak i art. 13 ust. 2 nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia charakteru gier na przedmiotowych automatach, gdyż dotyczą podmiotów prowadzących działalność na podstawie zezwoleń, a skarżący nie posiada wymaganego zezwolenia.

Niemniej jednak Sąd zauważył, cytując treść art. 11 ust. 1 omawianej ustawy, iż norma ta przewiduje sytuację, w której realizacja nagród może następować w inny sposób niż "wydane" lub "wręczone", jeżeli przewiduje to regulamin gry.

Sąd nie dopatrzył się również naruszeń przepisów postępowania, wskazując, iż złożone przez skarżącego opinie nie przedstawiają nawet w sposób ogólny jaki przebieg mają przedmiotowe gry, a organ adminsitracji wyczerpująco zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy i ustalił w sposób prawidłowy stan faktyczny.

Sąd odparł także zarzut naruszenia art. 217 Konstytucji stwierdzając, iż rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie oparto na przepisach ustawy o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach, które to przepisy zgodne są z Konstytucją.

W skardze kasacyjnej M. L. domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości, zarzucając mu zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i przepisów postępowania.

Zarzut odnoszący się do naruszenia prawa materialnego został określony jako błędna wykładnia:

1) art. 2 ust. 2a w związku z art. 2 ust. 3 i art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach,

2) art. 2, art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Natomiast jako naruszone przepisy postępowania wskazał art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 6, 7, 8, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Uzasadniając błędną wykładnię przywołanych przepisów prawa materialnego autor skargi kasacyjnej wywodził, iż:

1. brak było przesłanek uznania gier na automatach posiadanych przez skarżącego za gry losowe.

Tezę tę oparto na tym , iż objęte zakresem kontroli automaty "American Poker" oraz "Karneval" nie wypłacały nagród pieniężnych ani rzeczowych, ponieważ w ogóle nie posiadały mechanizmów umożliwiających realizację wygranej w takiej postaci, a na "samych automatach umieszczona była informacja dla grających o braku możliwości uzyskania w grze wygranej oraz o wyłącznie zabawowym przeznaczeniu tychże automatów".

Przyjęcie przez Sąd poglądu, iż wygraną rzeczową jest wszelka korzyść uzyskana z gry, w tym także możliwość kontynuowania gry bez dodatkowej opłaty, narusza art. 2 ust. 2a ustawy o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach. Skarżący podniósł , że skoro ustawodawca nie zdefiniował pojęcia wygranej rzeczowej, to zgodnie z zasadą racjonalności ustawodawcy uznać należy, że wygraną w grze na automatach może być wyłącznie rzecz, a rozszerzająca wykładnia tego przepisu jest niedopuszczalna.

2. błędnie Sąd uznał, iż art. 11 ust. 1 omawianej ustawy odnosi się wyłącznie do gier prowadzonych na podstawie udzielonego zezwolenia i nie dotyczy gier uznanych za gry na automatach na podstawie art. 2 ust. 3 ustawy. W komentowanym przepisie (art. 11 ust. 1) jest mowa ogólnie o wygranych w grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach, bez wskazania, że chodzi tutaj wyłącznie o gry w zakładach w rozumieniu art. 2 ust. 1-2a. Wypłata nagrody pieniężnej lub wydanie nagrody rzeczowej jest cechą każdej gry losowej, zakładu wzajemnego lub gry na automatach.

3. przywołując treść art. 217 Konstytucji RP skarżący podał, że wykładnia przepisów prawa nie może tworzyć nowych, sprzecznych z ustawą przesłanek objęcia obowiązkami podatkowymi określonych stanów faktycznych, w przeciwnym razie zostanie naruszony przytoczony przepis ustawy zasadniczej.

4. naruszenie przepisów postępowania skarżący upatrywał w tym, że Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez Ministra Finansów art. 6, 7, 8, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a., a tym samym błędnie wyłożył przepisy prawa materialnego dotyczące dochodzenia prawdy obiektywnej.

Skarżący podkreślił przy tym, iż z przedstawionych w postępowaniu administracyjnym dowodów wynikało, że w identycznym stanie faktycznym "organy podatkowe, sądy i prokuratura nie znajdowały przesłanek do uznania gier na automatach zabawowo-zręcznościowych za gry na automatach w rozumieniu ustawowym".

Wskazał, iż organy ścigania badające charakter działalności skarżącego konsekwentnie odrzucają pogląd, iż wygraną rzeczową w grze na automatach może być wszelka korzyść z gry.

Nadto bezzasadne pominięcie opinii złożonych przez skarżącego potwierdzają to, że Minister Finansów nie dokonał dokładnego przeanalizowania materiałów przedstawionych w postępowaniu, a Sąd mimo wykazania przez skarżącego, że zostały naruszone przepisy postępowania przez organ administracyjny uznał, iż nie doszło do tych naruszeń i nie zastosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Odpowiadając na skargę kasacyjną, Minister Finansów wniósł o jej oddalenie.

Podkreślił, iż spór sprowadza się przede wszystkim do interpretacji art. 2 ust. 2a ustawy o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach.

Skarżący, według organu, kwestionuje zaprezentowany w decyzjach pogląd, że w przypadku przedmiotowych gier uzyskiwane były wygrane w postaci punktów kredytowych, które umożliwiały grającemu prowadzenie kolejnych gier bez konieczności wnoszenia nowej opłaty.

Tymczasem prawo do kolejnej "bezpłatnej" gry spełnia znamiona wygranej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. Na poparcie tego stanowiska Minister Finansów przywołał m.in. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 24 listopada 1999 r. I KZP 39/99 - OSNKW 2000/1-2/9).

Nie zgodził się również organ z tym, że punkty uzyskane przez gracza służą kontynuowaniu jednej i tej samej gry, gdyż to twierdzenie nie znajduje odzwierciedlenia w całości materiału dowodowego. Z opinii sporządzonej przez biegłego sądowego wynika jedynie to, że z automatu o nazwie "RITZ" wymontowano elementy dokonujące wypłaty wygranej, przy czym opinia ta nie zawiera opisu przebiegu gry.

Z kolei opinia Wojskowej Akademii Technicznej Ośrodek Wdrożeniowo Usługowy dotyczy ogólnej typologii podziału urządzeń do gier na: automaty do gier oraz urządzenia zabawowo-rozrywkowe. W dokumencie tym nie ma również szczegółowego opisu gier.

Opis gry prowadzonej na automacie, analogicznym do automatu używanego przez stronę zawiera opinia techniczna WAT/3-50/00, będąca w dyspozycji organu, której odpis znajduje się w aktach administracyjnych. Z opinii tej wynika, że pojedyncze gry realizowane są za punkty kredytowe znajdujące się na liczniku kredytów i że za zakupiony 1 punkt gracz otrzymuje prawo do maksymalnie 200 gier.

Minister Finansów za nietrafny uznał zarzut naruszenia przez Sąd art. 11 ust. 1 ustawy o grach losowych, zakładach wzajemnych i grach na automatach, gdyż po pierwsze przepis ten odnosi się do podmiotów prowadzących działalność na podstawie zezwoleń, po wtóre, realizacja nagród może nastąpić w inny sposób niż "wydanie" lub "wręczenie", jeżeli przewiduje to regulamin gry.

Odnosząc się do odmiennej interpretacji charakteru gier urządzonych w lokalu skarżącego, dokonywanej i przez Urząd Kontroli Skarbowej i organy ścigania, przypominał, że ustawodawca tę kwestię powierzył jego właściwości, a orzecznictwo sądów karnych w tym zakresie jest niejednolite.

Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pełnomocnicy skarżącego i Ministra Finansów podtrzymali dotychczasowe stanowisko, przy czym pełnomocnik Ministra Finansów wniósł o zasądzenie od skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

W myśl art.174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. zwanej dalej Prawem o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, bądź na naruszeniu przepisów postępowania , jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy zarzucie naruszenia przepisu prawa materialnego chodzi o wadliwe rozumienie normy prawnej odniesionej do bezspornego stanu faktycznego sprawy bądź o błędne posłużenie się nią w sprawie , w której nie ma ona zastosowania . Przy drugiej podstawie skargi kasacyjnej chodzi natomiast o naruszenie przepisów postępowania również powstałe na skutek błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania norm prawa procesowego , które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy sądowoadministracyjnej . Takie wyraźne rozgraniczenie obydwu podstaw skargi kasacyjnej jest niezbędne przy ocenie jej wymogów .

Skarga kasacyjna powinna odpowiadać wymogom stawianym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem zakresu zaskarżenia , przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie oraz wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia w całości lub części /art.176 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /. Skonstruowana stosownie do tych wymagań skarga kasacyjna zakreśla jej granicę , którymi przy rozpoznawaniu sprawy związany jest Naczelny Sąd Administracyjny , z wyjątkiem branej pod rozwagę z urzędu nieważności postępowania /art.183 § 1 przywołanej uprzednio ustawy /. Ustanowiony przez ustawodawcę rygoryzm w stosowaniu przytoczonych przepisów ustawy nie może jednak ograniczać prawa strony do korzystania z sądowej ochrony jej interesów , zwłaszcza w sytuacji , gdy mamy do czynienia z nowym instrumentem prawnym jakim jest skarga kasacyjna.

Z tych przyczyn , rozumiejąc trudności autorów tego środka odwoławczego w jego poprawnym redagowaniu , Naczelny Sąd Administracyjny na obecnym etapie stosowania tych nowych rozwiązań prawnych , dopuszcza wyjątkowo możliwość merytorycznego odniesienia się do podstaw skargi kasacyjnej , które zostały w sposób niepełny lub nieprecyzyjny uzasadnione / por, wyroki NSA z dnia 22 lipca 2004 r GSK 356/04 i z dnia 23 listopada 2004 r. GSK 899/04 / .

Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie , w której autor skargi kasacyjnej opierając ten środek odwoławczy na obydwu jego ustawowych podstawach podnosi zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnie przywołanych przepisów ustawy o grach losowych , zakładach wzajemnych i grach na automatach , a w uzasadnieniu naprowadza argumenty wskazujące na niewłaściwe zastosowanie przytoczonych norm prawa materialnego . Całość umotywowania zarzutów skargi kasacyjnej / dla obu jej podstaw / wskazuje bowiem jednoznacznie na to , że Sąd I instancji ,zdaniem strony skarżącej , w sposób nieprawidłowy odniósł normy prawa materialnego do ustalonego w sprawie stanu faktycznego , przy czym stan faktyczny sprawy jest w istocie bezsporny i nie zmienia tego osądu zarzut naruszenia przepisów postępowania . Zarzut ten sformułowano jako naruszenie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 6, 7, 8, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego "w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy".

Analizując tak postawiony zarzut od razu należy zauważyć, iż został on opracowany niewłaściwie gdyż powiązano w nim przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego , a zatem ustawy , która nie ma zastosowania przed sądem administracyjnym. To błędne powiązanie nie uniemożliwia jednak oceny zarzutu , stosownie do wcześniejszych uwag odnoszących się do wymogów skargi kasacyjnej .

Zarzut ten oparto bowiem na obrazie przez Sąd I instancji art.145 § 1 pkt.1 lit.c ustawy, w oparciu o którą toczyło się postępowanie przed sądem administracyjnym . Przywołany przepis stanowi, że Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości, albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naruszenie art.145 §1 pkt.1 lit c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi będzie zatem miało miejsce wówczas, gdy kontrolując legalność zaskarżonej decyzji (bądź postanowienia) Sąd nie dostrzeże, iż rozstrzygnięcie to narusza przepisy postępowania, bądź odnajdując te błędy prawne niewłaściwie oceni ich wpływ na wynik sprawy administracyjnej, przy czym w obu wypadkach ta wadliwość w rozumowaniu Sądu musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy sądowoadministracyjnej, aby można było na tej podstawie oprzeć skargę kasacyjną .

W uzasadnieniu tej podstawy skargi kasacyjnej podano, iż błąd Sądu polegał na "niedopatrzeniu się naruszenia przez Ministra Finansów, przy wydaniu zaskarżonych decyzji przepisów art. 6, 7, 8, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a.", a dalsze wywody motywów wskazują na to, że wpierw organ administracji publicznej, a następnie Sąd zbagatelizował dowody przedłożone przez skarżącego, bądź ocenił je w sposób swobodny, przy czym nie podniesiono zarzutu naruszenia przez organ art. 80 k.p.a., a sądowi bezpodstawnego przyjęcia, iż zasada swobodnej oceny dowodów została naruszona, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ta ostatnia uwaga ma o tyle znaczenie w sprawie , że obrazuje konsekwentne stanowisko strony skarżącej , iż w rozpoznawanym stanie faktycznym , przy eksponowaniu niespornego faktu braku mechanizmów umożliwiających wypłacania wygranych nie można było przyjąć , iż gry na automatach będących w jej posiadaniu są grami na automatach w rozumieniu ustawowym.

Powracając do zarzutu naruszenia art.145 § 1 pkt. 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdzić należy , iż jest on nieusprawiedliwiony . Myli się bowiem strona skarżąca twierdząc , że istniały podstawy do uwzględnienia skargi z powodu naruszenia art. 6, art.,7, art.,8 oraz art.77§ 1 i 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego . Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko wojewódzkiego sądu administracyjnego w tym zakresie . Baczyć przy tym trzeba , że sąd I instancji odniósł się do tej kwestii w związku z zarzutem skargi i prawidłowo ocenił , iż w postępowaniu administracyjnym nie doszło do naruszenia przepisów postępowania , a tej ocenie nie można skutecznie postawić zarzutu naruszenia art.145 § 1 pkt.1 lit .c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Kluczowym zagadnieniem prawnym , które należało rozstrzygnąć w tej sprawie jest to czy Sąd I instancji trafnie uznał , że możliwość kontynuowania gry na automacie jest wygraną rzeczową w rozumieniu art.2 ust.2a ustawy z dnia 29 lipca 1992 r . o grach i zakładach wzajemnych / uprzednio nazwanej ustawą o grach losowych , zakładach wzajemnych i grach na automatach - zmiana tytułu ustawy przez art.1 pkt.1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o zmianie ustawy o grach losowych , zakładach wzajemnych i grach na automatach oraz zmianie niektórych innych ustaw -Dz.U. Nr 84 poz.774 / . Rozważając tę kwestię wpierw należy przytoczyć treść art.2 ust.2a omawianej ustawy , który stanowi , że grami na automatach są gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych.

Wprowadzając w przywołanym przepisie definicję pojęcia gry na automacie ustawodawca nie sprecyzował określenia "wygrana rzeczowa", pozostawiając jego interpretację właściwemu organowi, określonemu w art. 2 ust. 3 tej ustawy.

W rozpoznawanej sprawie Minister Finansów działając na podstawie kompetencji przyznanych mu w art.2 ust.3 ustawy o grach i zakładach wzajemnych rozstrzygnął o charakterze gier będących w posiadaniu strony skarżącej, a wojewódzki sąd administracyjny w pełni zaaprobował pogląd uprawnionego organu, iż wygraną rzeczową jest każda korzyść wynikająca z gry, w tym możliwość jej kontynuowania .

Dokonana (aprobowana) przez Sąd I instancji wykładnia art. 2 ust. 2a ustawy o grach i zakładach wzajemnych jest prawidłowa i zgodna z dotychczasowym orzecznictwem, które Sąd w tym składzie w pełni aprobuje.

Już w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 24 listopada 1999 r. (KZP 39/99 /publ. OSNKW 2000/1-2/9) zawarto tezę, że "wygraną rzeczową" w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych jest nie tylko uzyskanie własności rzeczy, lecz również nabycie uprawnień do korzystania z rzeczy na podstawie innego tytułu prawnego.

Pogląd zawarty w tej uchwale był konsekwentnie prezentowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyrokach obszernie przytoczonych w uzasadnieniu zaskarżonego skargą kasacyjną orzeczenia sądu I instancji, stąd nie zachodzi konieczność ich ponownego przytaczania.

Godzi się jedynie dodać, że teza prezentowana w uchwale Sądu Najwyższego w zasadzie nie budziła również wątpliwości w doktrynie za wyjątkiem glosy krytycznej dr Eryka Kosińskiego opublikowanej w Monitorze Podatkowym nr 10/2000. Autor glosy opierając się na wykładni gramatycznej jak i funkcjonalnej wywodził, że niezbędnym elementem hazardu jest cel - wygrać i to coś określonego, wiadomego z góry, o wartości znacznie przewyższającej wysokość ceny uczestnictwa w niej. W takim ujęciu, według autora glosy, przyjęcie, że możliwość kontynuowania gry jest wygraną rzeczową sprawiałoby, iż gra taka byłaby "grą dla gry".

Uszło przy tym uwadze glosatora, że w sytuacji gdy wartość wygranej pieniężnej w grach i zakładach wzajemnych, o których mowa w art. 2, jest równa cenie losu, to również byłaby to "gra dla gry" mimo braku wątpliwości, iż uzyskana wygrana jest wygraną pieniężną (art. 10 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych).

Reasumując, wskazać należy, że w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji / a zatem objętym kontrolą legalności wojewódzkiego sądu administracyjnego / w ustawie o grach i zakładach wzajemnych ustawodawca wprowadzając pojęcie "wygranej rzeczowej" i "wygranej pieniężnej", pierwszego z nich nie doprecyzował, natomiast w stosunku do "wygranej pieniężnej" określił minimalną jej wysokość. Skoro rozróżniał te dwa pojęcia w taki właśnie sposób , to trafny jest pogląd Sądu I instancji, że wygraną rzeczową jest każda korzyść wynikająca z gry, w tym możliwość jej kontynuowania .

Nie ma przy tym znaczenia, czy dotyczy to możliwości kontynuowania tej samej gry, czy też rozpoczęcia nowej, niezależnej gry, bez potrzeby ponoszenia opłaty. Ta ostatnia uwaga odnosi się do tak eksponowanego w skardze kasacyjnej argumentu, iż uzyskane punkty kredytowe pozwalają na kontynuowanie tej samej gry, a nie rozpoczęcie nowej i niezależnej od poprzedniej .Ta konstatacja musi prowadzić do uznania pierwszego z zarzutów skargi kasacyjnej za chybiony .

Natomiast trafny jest wywód strony skarżącej dotyczący wykładni art. 11ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, ale tylko w tej części, w której Sąd błędnie wykłada, że przepis ten dotyczy tylko podmiotów prowadzących działalność na podstawie zezwoleń udzielanych w trybie przywołanej ustawy przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych.

Ten błędny pogląd zawarty w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia nie ma jednak znaczenia dla losów skargi kasacyjnej.

Zważyć bowiem trzeba, że mimo takiej interpretacji art. 11 ust. 1 ustawy o grach i zakładach wzajemnych, Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni tego przepisu stwierdzając, że stosownie do jego treści realizacja nagród może nastąpić w inny sposób niż "wydanie" lub "wręczenie", jeżeli przewiduje to regulamin gry.

Rozważając ten zarzut skargi kasacyjnej trzeba mieć nadto na względzie to, że z woli jej autora przepis ten miał posłużyć jako argument, iż w sytuacji przyjęcia, że wygraną rzeczową jest możliwość kontynuowania gry, "wydanie takiej nagrody jest ze swej istoty niemożliwe".

Problem ten został już oceniony przy rozważaniach nad art. 2 ust. 2a ustawy o grach i zakładach wzajemnych, a nadto przywołany art. 11 ust. 1 tej ustawy przewiduje też inne sposoby realizacji wygranej niż jej wypłacenie czy wydanie, na co słusznie zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.

Skarga kasacyjna zarzuca nadto naruszenie art. 2 i art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez błędną wykładnię tych przepisów w zaskarżonym wyroku, przy czym wobec braku jakiegokolwiek uzasadnienia tego zarzutu Sąd nie może się do niego odnieść.

Rozważywszy podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty Sąd z przyczyn naprowadzonych uznał, że skargę kasacyjną należało oddalić w oparciu o art. 183 § 1 w zw. z art. 184 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego od strony, która wniosła skargę kasacyjną na rzecz organu orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i art. 105 § 3 tej ustawy w zw. z § 14 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).