Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1500/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 8 pkt 1 lit. c), art. 11 ust. 1, art. 1a pkt 1, art. 22 ust. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 28 poz 153
law: Ustawa z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym.
article: art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c), art. 12
journal: Dz.U. 2003 nr 45 poz 391
law: Ustawa z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia.
article: art. 8 ust. 6 pkt 1, art. 13 ust. 4,art. 122 pkt 1,  art. 127
journal: Dz.U. 2009 nr 205 poz 1585
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.
article: art. 1 pkt 6, art. 14 ust. 1
journal: Dz.U. 2007 nr 155 poz 1095
law: Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - tekst jednolity
article: art. 7, art. 75 par. 1, art. 76 par. 1, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 65, art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c), art. 69 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska – Przewłoka Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Protokolant st. sek. sąd. Jadwiga Rytych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2012 r. sprawy ze skargi D. D. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: Prezes NFZ), na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 w zw. z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r., Nr 164, poz. 1027 z późn. zm., dalej: "ustawa o świadczeniach") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") po rozpatrzeniu odwołania D. D. (dalej nazywany także: skarżącym) od decyzji nr [...] Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (w skrócie: decyzja nr [...] Dyrektora [...]OWNFZ) z dnia [...] marca 2012 r. w sprawie stwierdzenia, że skarżący jest objęty obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie od dnia [...] stycznia 1999 r. do dnia [...] lutego 2010 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Do powyższego rozstrzygnięcia doszło w oparciu o następujące ustalenia:

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] Inspektorat w S. pismem z dnia [...] grudnia 2011 r., zwrócił się do Dyrektora [...]OWNFZ z wnioskiem o wydanie decyzji dotyczącej podleganiu obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu przez D. D. z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.

Dyrektor [...]OWNFZ, decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2012 r., stwierdził, że D. D., na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c) ustawy o świadczeniach oraz art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. Nr 45, poz. 391 z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o ubezpieczeniu w NFZ", obowiązującej do dnia 30 września 2004 r., a także art. 8 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. Nr 28, poz. 153, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o ubezpieczeniu zdrowotnym", obowiązującej do dnia 31 marca 2003 r. - podlega obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie od dnia [...] stycznia 1999 r. do dnia [...] lutego 2010 r.

Od tej decyzji D. D. wniósł do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia odwołanie. Odwołanie zostało wniesione w terminie.

Prezes NFZ powołaną decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygniecie. Organ wskazał, że na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c) ustawy o świadczeniach, obowiązującej od dnia 1 października 2004 r., oraz zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c) ustawy o ubezpieczeniu w NFZ, a także art. 8 pkt 1 lit. c) ustawy o ubezpieczeniu zdrowotnym - obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały i podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi.

Natomiast od dnia 20 września 2008 r. kiedy weszła w życie ustawa z dnia

10 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 141, poz. 888), według nowego brzmienia art. 66 ust. 1 lit c ustawy o świadczeniach, obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby prowadzące działalność pozarolniczą lub osoby z nimi współpracujące, z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej.

Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego tych osób, stosownie do art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach oraz art. 12 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu w NFZ i art. 11 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu zdrowotnym - powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniach społecznych. Zgodnie z art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 z późn. zm.), zwanej dalej "u.s.u.s.", obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby prowadzące działalność gospodarczą od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności. Definicję osoby prowadzącej pozarolniczą działalność określa art. 8 ust. 6 u.s.u.s. obowiązujący do dnia 20 września 2008 r. w brzmieniu: "osoby prowadzące działalność pozarolniczą - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności", a od dnia 20 września 2008 r., w brzmieniu: "osoby prowadzące pozarolniczą działalność - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej.

Zatem czas objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego tych osób, a więc także ubezpieczeniem zdrowotnym, jest tożsamy z czasem prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o przepisy o działalności gospodarczej lub inne przepisy szczególne.

Podjęcie działalności gospodarczej przez D. D., zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101, poz. 1178 z późn. zm.), zwaną dalej "ustawą prawo działalności", mogło nastąpić po uzyskaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej.

Z dokumentacji zgromadzonej w przedmiotowej sprawie, w tym z zaświadczenia nr [...] Urzędu Gminy D. z dnia [...] stycznia 2012 r. wynika że, D. D. w okresie od [...] sierpnia 1989 r. do dnia [...] stycznia 2011 r. figuruje w rejestrze ewidencji działalności gospodarczej tamtejszego urzędu pod nr ewidencyjnym [...] pod nazwą – M. Od dnia [...] lutego 2010 r. do dnia [...] stycznia 2011 r. odwołujący zgłosił zawieszenie prowadzenia ww. działalności gospodarczej. Ponadto, jak wskazał wnioskodawca, D. D. w ww. okresie podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu umowy o pracę.

W toku postępowania Dyrektor [...]OWNFZ pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. poinformował D. D. o wszczętym na wniosek ZUS, postępowaniu w sprawie stwierdzenia okresu podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej oraz wskazał siedmiodniowy termin na dosłanie kopii posiadanych dokumentów w sprawie, jak również zgłoszenie uwag, wniosków oraz wypowiedzenie się co do zebranych materiałów i dowodów.

Odwołujący pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. poinformował, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych w 1998 r. wydał decyzję zwalniającą go z wszelkich opłat, zaś w treści decyzji określony jest termin jej ważności. Ponadto wskazał, że do tej pory Zakład Ubezpieczeń Społecznych nigdy nie wystąpił wobec niego z żadnym roszczeniem.

Co do zasad prowadzenia działalności gospodarczej w omawianym okresie obowiązywały następujące ustawy zawierające podobne unormowania: w art. 8 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 41, poz. 324 z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o działalności", w art. 7 ust. 2 ustawy prawo działalności i w art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 z późn. zm.), dalej "u.s.d.g." Dopuszczono w nich możliwość podjęcia działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę będącego osobą fizyczną dopiero po uzyskaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej (wg pierwszej ustawy - po zgłoszeniu działalności do takiej ewidencji).

Przy określeniu znaczenia pojęć "rozpoczęcie" i "zakończenie" prowadzenia działalności gospodarczej zasadnicze znaczenie mają przepisy ustawy o działalności, ustawy prawo działalności oraz przepisy ustawy o swobodzie działalności. Wyżej wymienione ustawy, określają zasady podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej na terenie Rzeczypospolitej Polskiej.

Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy prawo działalności przedsiębiorca będący osobą fizyczną może podjąć działalność gospodarczą po uzyskaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Natomiast stosownie do treści art. 7 e ust. 1 pkt 1 ustawy prawo działalności, który jest odpowiednikiem uchylonego z dniem 1 stycznia 2004 r. art. 88 e ww. ustawy, zawiadomienie o zaprzestaniu wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę - osobę fizyczną - powoduje wykreślenie powyższego wpisu z ewidencji działalności gospodarczej.

Natomiast zgodnie z treścią art. 14 ust. 1 u.s.d.g. przedsiębiorca może podjąć działalność gospodarczą po uzyskaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym albo do Ewidencji Działalności Gospodarczej, zwanej dalej "ewidencją".

Jednocześnie w myśl art. 30 ust. 1 pkt 2 u.s.d.g. przedsiębiorca jest obowiązany złożyć wniosek o wykreślenie wpisu w terminie 7 dni od dnia trwałego zaprzestania wykonywania działalności gospodarczej.

Organ odwoławczy powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych stwierdził, że zgłoszenie i wpis do ewidencji działalności gospodarczej stanowi tylko podstawę rozpoczęcia działalności gospodarczej w rozumieniu jej legalizacji i nie jest zdarzeniem ani czynnością utożsamianą z podjęciem takiej działalności. Określenie przez samego przedsiębiorcę daty rozpoczęcia działalności gospodarczej wpisywanej do ewidencji powodowało istnienie domniemania faktycznego, że z tą datą działalność gospodarcza została podjęta i była prowadzona aż do czasu jej wykreślenia z ewidencji. Domniemanie faktyczne ma znaczenie dowodowe i może być obalone. W takiej sytuacji ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która wywodzi z niego skutki prawne. Nie chodzi więc o niedopuszczalność korygowania czasookresu prowadzenia działalności gospodarczej wynikającego z wpisu do ewidencji, lecz o powiązanie takiej czynności z wynikami postępowania dowodowego. Uprawdopodobnienie przez stronę faktycznego zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej wymaga przedstawienia dowodów przeciwnych dla nieuwzględnienia twierdzeń strony. Tak więc ciężar przedstawienia dowodów na potwierdzenie swojego stanowiska spoczywa na ubezpieczonym.

Obowiązujący od 20 września 2008 r. art. 14a u.s.d.g. usankcjonował możliwość formalnego zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej na okres od 1 miesiąca do 24 miesięcy przez przedsiębiorcę niezatrudniającego pracowników. Jednocześnie, dodany i obowiązujący również od 20 września 2008 r. art. 7ba ustawy prawo działalności stanowi, że wpisowi do ewidencji działalności gospodarczej podlega informacja o zawieszeniu wykonywania działalności oraz o wznowieniu wykonywania działalności gospodarczej. Okres zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej rozpoczyna się od dnia złożenia wniosku o wpis informacji o zawieszeniu wykonywania działalności gospodarczej i trwa do dnia złożenia wniosku o wpis informacji o wznowieniu wykonywania działalności gospodarczej (art. 27 a ust. 2 i ust. 3 ww. ustawy, a od dnia 31 marca 2009 r. art.

14 a ust. 6 u.s.d.g. w myśl którego okres zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej rozpoczyna się od dnia wskazanego we wniosku o wpis informacji o zawieszeniu wykonywanej działalności, nie wcześniej niż w dniu złożenia wniosku).

W okresie zawieszenia działalności gospodarczej, osoba która dokonała jej zawieszenia przestaje podlegać obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, określonemu w art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c) ustawy o świadczeniach.

Wobec powyższego na skutek zaistnienia domniemania faktycznego, jakim jest określenie w organie ewidencyjnym daty rozpoczęcia prowadzenia działalności, ciężar jego obalenia spoczywa na ubezpieczonym poprzez przedstawienie dowodów przeciwnych domniemaniu. Organ administracyjny ma obowiązek przeprowadzenia dowodów z twierdzeń i pism składanych przez Ubezpieczonego oraz ma obowiązek dokonania całościowej oceny wiarygodności i mocy dowodowej materiału zgromadzonego w sprawie (podobnie SN w wyroku z dnia 23.03.2006 r., I UK 220/05, publ. OSNP 2007/5-6/83).

Analogiczny pogląd został m.in. sformułowany w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 17 lipca 2003 r. (sygn. akt II UK 111/03), zgodnie z którym faktyczne niewykonywanie działalności gospodarczej w czasie oczekiwania na kolejne zamówienie lub w czasie ich poszukiwania, nie oznacza zaprzestania prowadzenia takiej działalności i nie powoduje uchylenia obowiązku ubezpieczenia społecznego.

Zdaniem Prezesa NFZ, odwołujący w treści złożonego odwołania nie kwestionował faktu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, a jedynie oświadczał, że zgodnie z decyzją nr [...] Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat w S. z dnia [...] marca 1998 r. został wyłączony z ubezpieczenia społecznego osób prowadzących działalność gospodarczą od dnia [...] sierpnia 1989 r. do dnia ustania stosunku pracy.

Odnosząc się do powyższego Prezes NFZ zauważył, iż art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 grudnia 1976 r. o ubezpieczeniu społecznym osób prowadzących działalność gospodarczą oraz ich rodzin (Dz. U. z 1989 r. Nr 46, poz. 250 z późn. zm.), zgodnie z którym ubezpieczeniu nie podlegały osoby prowadzące działalność określoną w art. 1, które były równocześnie pracownikami zatrudnionymi w wymiarze czasu pracy nie niższym niż połowa wymiaru obowiązującego w danym zawodzie albo były objęte odrębnymi przepisami w zakresie zaopatrzenia emerytalnego lub ubezpieczenia społecznego - utracił moc z dniem 1 stycznia 1999 r. w oparciu o

art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1989 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 z późn. zm.).

Ponadto organ odwoławczy podkreślił, iż działalność gospodarcza jest działalnością, z którą związana jest konieczność ponoszenia przez przedsiębiorcę ryzyka gospodarczego. Zatem przedsiębiorca rozpoczynający działalność powinien liczyć się z takim ryzykiem obejmującym okresy faktycznego przestoju w wykonywaniu działalności, czy to z powodu braku płynności finansowej, czy też na przykład z powodu choroby przedsiębiorcy i niemożności zastąpienia go w wykonywaniu czynności biznesowych przez współpracownika (pracownika firmy). Skoro nie nastąpiło wykreślenie działalności gospodarczej z ewidencji, to należy domniemywać, że działalność ta była prze skarżącego prowadzona, a tym samym istnieje obowiązek zapłaty składek na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne.

Organ odwoławczy także zauważył, że Narodowy Fundusz Zdrowia nie zajmuje się wymierzeniem, pobieraniem i egzekucją składek na ubezpieczenie zdrowotne, zgodnie bowiem z art. 109 ust. 2 ustawy o świadczeniach - sprawy z zakresu wymierzania i pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne należą do właściwości organów ubezpieczeń społecznych.

Jednocześnie Prezes NFZ zauważył, iż zgodnie z art. 22 ustawy o ubezpieczeniu zdrowotnym, jeżeli ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego źródła, składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana od wszystkich tych przychodów, dla których podstawa wymiaru składki jest określona w art. 21. Ustawa z dnia 20 lipca 2001 r. o zmianie ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 27 sierpnia 2001 r.) znowelizowała ten artykuł, zgodnie z którym (art. 22 ust. 1), jeżeli spełnione są przesłanki do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia, o którym mowa w art. 8, z więcej niż jednego tytułu, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest od każdego z tytułów odrębnie (np. z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej prowadzonej na podstawie dwóch wpisów do ewidencji działalności gospodarczej składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana od każdego ze źródeł przychodu).

Oznacza to, iż organem zobowiązanym do prawidłowego stwierdzenia wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne dla D. D., jest organ ubezpieczeń społecznych. Decyzja nr [...] wydana przez Dyrektora [...]OW była jedynie potwierdzeniem faktu, że D. D. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie od dnia [...] stycznia 1999 r. do dnia [...] lutego 2010 r. został objęty obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję D. D. stwierdził, że kwestionowana decyzja została podjęta z naruszeniem przepisów prawa. Organ odwoławczy nie wziął bowiem pod uwagę okoliczności wskazywanych przez skarżącego w odwołaniu, powielił decyzję pierwszoinstancyjną, przez co wydał decyzję dla niego niekorzystną. Skarżący zwrócił uwagę, że organy skarbowe w oparciu o te same dokumenty zmieniły swoje stanowisko, czego nie uczyniły organy NFZ. D. D. podniósł, że w dokumentach ZUS nie ma informacji o jego zaległościach wobec tego podmiotu i dlatego uznał decyzje organów NFZ za krzywdzące. D. D. uważał, że rozstrzygnięcia te powinny być "cofnięte".

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, w grę wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012 r., poz. 270, dalej: "p.p.s.a.").

Kontrolując zaskarżoną decyzję pod kątem powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga D. D. nie zasługuje na uwzględnienie.

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Prezesa NFZ nie narusza przepisów prawa w stopniu, który powodowałby jej uchylenie.

Organy obu instancji stanęły na stanowisku, że D. D. podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu na podstawie art. 8 pkt 1 lit. c), art. 11 ust. 1 w związku z art. 1a pkt 1 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. Nr 28, poz. 153 ze zm.), art. 9 ust.1 pkt 1 lit. c), art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. Nr 45, poz. 391 ze zm.) jak i art. 65, art. 66 ust. 1 pkt. 1 lit. c) i art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach w związku z art. 13 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 z późn. zm.), dalej: "u.s.u.s.".

Stosownie do treści art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c) ustawy o świadczeniach obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi. Obowiązek taki, stosownie do art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniach społecznych, z tym, że, z mocy art. 69 ust. 1a cytowanej ustawy do ubezpieczenia zdrowotnego osób, które na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej, stosuje się odpowiednio art. 68. Ustawa ta weszła w życie dnia 1 października 2004 r. (art. 252 ustawy o świadczeniach).

Wcześniej kwestię obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego regulowała ustawa z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia. Ustawa ta obowiązywała od 1 kwietnia 2003 r. (art. 224 tej ustawy) do dnia 30 września 2004 r. (art. 251 ustawy o świadczeniach). W art. 9 ust.1 pkt 1 lit. c) stanowiła, że obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniem społecznym lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi. Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego wyżej wskazanych osób, zgodnie z art. 12 ust. 1 tej ustawy powstawał i wygasał w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym. Jednocześnie art. 24 ust. 1 tego aktu stanowił, że jeżeli spełnione są przesłanki do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 9 ust. 1, z więcej niż jednego tytułu, składkę na ubezpieczenie zdrowotne opłacać należało z każdego z tych tytułów odrębnie.

Z kolei zagadnienie obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia wejścia w życie ustawy o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia regulowała ustawa z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (art. 172 ustawy, art. 222 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia). Akt ten w art. 8 ust. 1 pkt 1 lit. c) stanowił, że obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały osoby objęte ubezpieczeniem społecznym lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są: osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność lub osobami z nimi współpracującymi. Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego powyższych osób powstawał i wygasał w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym lub ubezpieczeniu społecznym rolników, w myśl art. 11 ust. 1 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym. Ponadto, zgodnie z art. 22 ust. 1 tej ustawy jeżeli spełnione zostały przesłanki do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia z więcej niż jednego tytułu, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana była z każdego z tych tytułów odrębnie.

Zauważyć należy, że wszystkie powołane uregulowania dotyczące obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego w zakresie powstawania i wygasania terminów tegoż obowiązku odwoływały się do terminów określonych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym. Zagadnienie to reguluje art. 13 pkt 4 u.s.u.s. W brzmieniu obowiązującym od daty wejścia ustawy w życie czyli 1 stycznia 1999 r. (art. 127 u.s.u.s.) do dnia 20 września 2008 r. mówił, iż obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne w następujących okresach: prowadzące działalność pozarolniczą - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności. Natomiast od dnia 20 września 2008 r. art. 13 pkt 4 u.s.u.s. uzyskał brzmienie, że obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby prowadzące pozarolniczą działalność od dnia rozpoczęcia do dnia zaprzestania wykonywania takiej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Zmiana ta została wprowadzano na podstawie art. 7 pkt 1 ustawy z dnia 10 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 141, poz. 888). Z kolei w myśl art. 8 ust. 6 pkt 1 u.s.u.s. za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą uważa się osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych.

Ustawa z dnia 10 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw do dodała na mocy art. 1 pkt 6 do ustawy o z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej art. 14a ust. 1, który stanowi, że przedsiębiorca niezatrudniający pracowników może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres od 1 miesiąca do 24 miesięcy. Oznaczało to, że od dnia 20 września 2008 r. zawieszenie działalności gospodarczej musiało być w sformalizowany sposób zgłoszone, aby mogło wywierać skutki w sferze zobowiązań publicznoprawnych. Wcześniej należało prowadzić ustalenia, czy działalność była faktycznie prowadzona w oparciu o art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 z późn. zm.), brzmiącym: "Przedsiębiorca może podjąć działalność gospodarczą w dniu złożenia wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po uzyskaniu wpisu do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym." w zw. z art. 8 ust. 6 pkt 1 i art. 13 pkt 4 u.s.u.s.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, D. D., będąc poinformowany o wszczęciu postępowania o ustaleniu podlegania przez niego obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, w piśmie z dnia [...] stycznia 2012 r. i w odwołaniu z dnia [...] marca 2012 r. od decyzji Dyrektora [...]OWNFZ kwestionował przede wszystkim zasadność rozstrzygnięcia o podleganiu przez niego takowemu obowiązkowi. W odwołaniu mówił także, że źle ustalono okres podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, nie wskazując konkretnie, którego okresu zarzut dotyczył.

Co do przedłożonej przez skarżącego kopii decyzji ZUS Oddziału w [...] Inspektoratu w S. z dnia [...] marca 1998 r. Prezes NFZ wskazał, że przepisy będące podstawą jej wydania straciły moc z dniem 1 stycznia 1999 r. na mocy art. 122 pkt 1 u.s.u.s. Tym samym, skoro weszły nowe zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym, które w zakresie wskazanym w ustawach regulujących podleganie ubezpieczeniom zdrowotnym miały zastosowanie do ubezpieczeń zdrowotnych, nie mogły dalej, po dniu 1 stycznia 1999 r. regulować sytuacji podmiotów decyzje wydane w oparciu o ustawę z dnia 25 listopada 1986 r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych.

Co do ustaleń organy obu instancji oparły się na zaświadczeniu Urzędu Gminy w D. z dnia [...] stycznia 2012 r., z którego wynikało, że skarżący miał zawieszoną działalność gospodarczą w okresie od [...] lutego 2010 r. do dnia [...] stycznia 2011 r., po czym działalność gospodarcza została wykreślona.

D. D. o długości okresu obowiązkowego podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu dowiedział się z decyzji Dyrektora [...]OWNFZ z dnia [...] marca 2012 r. W informacji o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie z dnia 29 grudnia 2011r. organ I instancji wskazywał, że postępowanie dotyczy okresu od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia 1 lutego 2009 r. Jednakże później uzyskał organ zaświadczenie z Urzędu Gminy w D., zaś Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. pismem z dnia [...] lutego 2012 r. odmówił udzielenia danych ze zbioru danych.

Organ powinien był ponownie skarżącego poinformować o nowych materiałach dowodowych. Jednakże uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy, gdyż nowo zgromadzone materiały dowodowe zostały szczegółowo omówione w decyzji Dyrektora [...]OWNFZ i skarżący na etapie postępowania odwoławczego miał możliwość odniesienia się do nich.

D. D., kwestionując długość podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego ustalonego w decyzji organu I instancji nie dołączył żadnych dokumentów na poparcie argumentacji ani nie wskazał jednoznacznie, którego okresu zarzuty dotyczą. Z uzasadnienia decyzji dowiedział się, na jakich dokumentach organ oparł swoje stanowisko. Dopiero z kopii dokumentów dołączonych do skargi wynikałoby, że skarżący kwestionuje, aby podlegał ubezpieczeniom zdrowotnym w okresie od dnia [...] lutego 2009 r. do dnia [...] lutego 2010 r. W skardze podnosił, że organy skarbowe uwzględniły jego zarzuty, ale nie wyjaśnił dokładniej tej kwestii, jak i nie przedstawił żadnych dokumentów na tę okoliczność. Z dołączonych do skargi kopii nie wynika, kiedy faktycznie została zawieszona działalność gospodarcza przez skarżącego, czy nie wystąpiły inne okoliczności wskazujące, że działalność została zawieszona w okresie określonym w zaświadczeniu Urzędu Gminy. Skarżący nie przedstawił jednoznacznych dowodów, z których wynikałaby nieprawidłowość zaświadczenia Urzędu Gminy w D. z dnia [...] stycznia 2012 r. W tej sytuacji należało przyjąć jako prawidłowe omawiane zaświadczenie. Sąd uznał, że należało dać priorytet zasadzie z art. 76 § 1 k.p.a, stanowiącej, że dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone przed zasadą z art. 75 § 1 k.p.a., iż jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. D. D., będąc pouczonym o swoich obowiązkach i prawach w piśmie organu I instancji z dnia [...] grudnia 2011 r. ani na etapie postępowania odwoławczego, ani w skardze nie przedstawił jednoznacznych dowodów, że rzeczywiście miał zawieszoną działalność gospodarczą od dnia

[...] lutego 2009 r., a nie od dnia [...] lutego 2010 r.

Mając powyższe na uwadze Sąd nie podzielił stanowiska, aby doszło do naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. ani prawa materialnego.

Z powyższych względów skargę jako bezzasadną oddalił.