Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 950/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2006-02-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędzia WSA Krzysztof Winiarski, Asesor WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek (spr.), Protokolant Monika Adamus, po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi U. i S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Z. z dnia [...] r. nr [...] ustalającą U. i S. K. podatek od nieruchomości położonej w M. przy ul. [...] za 2005 r.

Zobowiązanie ustalone decyzją Wójta Gminy Z. objęło budynek mieszkalny, garaż usytuowany w tym budynku oraz "grunty pozostałe – tereny mieszkaniowe o powierzchni [...] m 2" i zostało oparte na danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków, uwzględniających zmianę potwierdzoną zawiadomieniem przesłanym przez Starostwo Powiatowe w C. w dniu [...] 2005 r. (otrzymanym przez organ podatkowy w dniu [...] 2005 r.).

W odwołaniu od decyzji Wójta Gminy Z. strona zakwestionowała zakwalifikowanie gruntów o łącznej powierzchni [...]m2 do "terenów mieszkaniowych" i wyjaśniła, że do 2004 r. grunty te były klasyfikowane w inny sposób, zgodny z otrzymanym przez właścicieli nieruchomości zawiadomieniem Starostwa Powiatowego w C. z dnia [...] 2001 r. (nr [...]). Odwołujący się podnieśli, że niepowiadomienie strony o dokonanej zmianie klasyfikacji gruntów, uwzględnionej w nakazie płatniczym za 2005 r., a nadto niezgodność dokonanych zmian ze stanem faktycznym czyni naliczenie podatku według podwyższonych stawek bezprawnym i niemożliwym do zaakceptowania przez podatników.

Decyzją wydaną po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie Wójta Gminy Z..

W uzasadnieniu prawnym decyzji na wstępie wskazano na treść art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, w myśl którego właściciele gruntów i budynków lub ich części zobowiązani są uiszczać podatek z tytułu posiadania wymienionych nieruchomości. Jak dalej wskazuje organ odwoławczy wysokość podatku naliczonego od posiadanego gruntu uzależniona jest od podstawy opodatkowania, czyli od powierzchni gruntu oraz stawki podatkowej obowiązującej dla danej kategorii gruntów. Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych obejmuje podatkiem od nieruchomości grunty w trzech kategoriach: grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (które bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków objęte są najwyższą dla gruntów stawką podatkową), grunty pod jeziorami, zajęte na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych oraz grunty pozostałe, w tym zajęte na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego.

W dalszej części uzasadnienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wyjaśniło, że klasyfikacja dokonana w ewidencji gruntów i budynków stanowi podstawę objęcia danego terenu podatkiem od nieruchomości, leśnym lub rolnym, a odnosząc się do konkretnego stanu faktycznego niniejszej sprawy wskazało, że zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podatkiem od nieruchomości nie są objęte grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, grunty zadrzewione, zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - jak dalej wskazał organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, która w myśl art. 194 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa jako, dokument urzędowy sporządzony w formie określonej przepisami prawa stanowi dowód tego, co zostało w niej urzędowo stwierdzone. Wskazana ewidencja objęta jest zatem domniemaniem zgodności z prawdą, a weryfikacja danych w niej zawartych nie należy do kompetencji organów podatkowych. W myśl art. 22 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne zakwestionowanie danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków i zainicjowanie działań zmierzających do doprowadzenia ich do stanu zgodnego z rzeczywistością należy do właścicieli nieruchomości.

Powyższą decyzję doręczono adresatom w dniu [...] 2005 r., a pismem z dnia [...] 2005 r. (wniesionym w dniu [...] 2005 r.) U. i S. K. zaskarżyli ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

W skardze zakwestionowano klasyfikację gruntów oznaczonych jako "grunty pozostałe – tereny mieszkaniowe" objętych nakazem płatniczym dotyczącym podatku od nieruchomości za 2005 r. Podniesiono, że w 2003 r. i 2004 r. grunty te wykazywane były zgodnie z otrzymanym przez podatników w 2001 r. zawiadomieniem o wpisach w ewidencji gruntów, które stanowiły dotychczas podstawę naliczania należnego podatku.

W dalszej części skargi skarżący zaakcentowali, że w niezrozumiały dla nich sposób doszło do przekwalifikowania gruntu PS klasa V o powierzchni [...]ha (obejmującego teren pofałdowany o znacznym nachyleniu) oraz gruntu Lz klasy V o powierzchni [...]ha (pochyłego, podzielonego rowami, zajętego pod wysokie drzewa, stanowiącego pozostałość lasu istniejącego na tym obszarze przed objęciem nieruchomości przez obecnych właścicieli) na tereny mieszkaniowe, czyli zaliczane do gruntów zabudowanych i zurbanizowanych.

Skarżący zapewnili, że wielokrotnie próbowali osobiście ustalić przyczyny zaistniałego stanu rzeczy, ale niekompetentni pracownicy Urzędu Gminy nie udzielili im wiążących wyjaśnień. Podatnicy podnieśli także, że w 2001 r. pracownice Urzędu Gminy (osoby bez uprawnień geodezyjnych) przeprowadziły kontrolę na ich działce, dokonując pomiarów, zdjęć i adnotacji w dokumentach, konsekwencją których była zmiana nakazu płatniczego. W [...] 2004 r. kontroli nieruchomości dokonał geodeta, ale strona z uwagi na niepowiadomienie jej o tejże kontroli została pozbawiona możliwości uczestniczenia w tych czynnościach. Skarżący kontaktowali się później z firmą geodezyjną, której pracownik przeprowadził wspomnianą kontrolę, skutkiem której była modyfikacja zapisów w ewidencji gruntów. Kierowali też pisma do Urzędu Gminy w Z. i Starostwa Powiatowego w C. (kserokopię korespondencji dołączono do skargi), jednakże działania te nie przyniosły oczekiwanych przez podatników rezultatów.

Wobec opisanego przebiegu wydarzeń, a także faktu, że inne posesje w okolicy (o podobnym ukształtowaniu terenu) nie zostały objęte zmianą w ewidencji gruntów, a ich właściciele (będący m.in. pracownikami Urzędu Gminy w Z.) uiszczają podatki według dotychczasowych, niepodwyższonych stawek skarżący złożyli w Prokuraturze zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa polegającego na poświadczeniu nieprawdy, zmuszaniu strony do niekorzystnego rozporządzenia mieniem oraz wykorzystywaniu stanowiska dla celów prywatnych. Uzyskali też zapewnienie przedstawiciela mediów, że w razie dalszych trudności nagłośni sprawę w środkach masowego przekazu. Do skargi dołączono 31 kart kserokopii korespondencji prowadzonej w sprawie pomiędzy skarżącymi a organami administracji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Określając w odpowiedzi na skargę powierzchnię gruntów, których przekwalifikowanie i opodatkowanie stanowi przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie wskazano "[...] m 2", a następnie "[...] m 2". Nieścisłość ta została odnotowana przez skarżącą, która w piśmie z dnia [...] 2005 r. przywołała ponownie zarzuty podniesione w skardze, dodając, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdzając, że istnieje konieczność ustalenia stanu faktycznego w odrębnym postępowaniu ewidencyjnym nie wyjaśniło stronie jakie powinna podjąć czynności w tym zakresie.

Na rozprawie w dniu 24 lutego 2006 r. skarżący oświadczyli, że wnoszą o uchylenie zaskarżonej decyzji, ponowne rozpoznanie sprawy, konieczne z uwagi na błędne sklasyfikowanie przedmiotowego gruntu oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przedmiotem oceny Sądu jest zasadność naliczenia podatku od nieruchomości w oparciu o dane ujawnione w ewidencji gruntów w sytuacji, gdy podatnicy twierdzą, że dane te nie są zgodne ze stanem faktycznym.

W niniejszej sprawie Wójt Gminy Z., działając w trybie art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. nr 9,poz. 84 z 2002 r.) ustalił U. i S. K. – właścicielom nieruchomości położonej w M. przy ul. [...] podatek od nieruchomości za 2005 r. Podstawę opodatkowania przyjęto według zapisów zawartych w ewidencji gruntów i budynków, w której ostatnia modyfikacja nastąpiła - jak wynika z znajdującego się w aktach sprawy "zawiadomienia o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków" - w dniu [...] 2005 r., (zawiadomienie doręczono organowi podatkowemu w dniu [...] 2005 r.). Dotyczyła ona zakwalifikowania gruntów klasyfikowanych dotychczas jako grunty orne podlegające opodatkowaniu podatkiem rolnym oraz grunty zadrzewione i zakrzewione opodatkowane podatkiem leśnym do terenów mieszkaniowych

Opisaną zmianę klasyfikacji gruntów podważyli podatnicy wskazując przede wszystkim, że na skutek wprowadzonych zmian grunty określone jako "tereny mieszkaniowe" zostały zaewidencjonowane niezgodnie ze stanem faktycznym, gdyż w rzeczywistości stanowią one tereny pofałdowane o znacznym nachyleniu, w części podzielone rowami, w części stanowiące pozostałość lasu istniejącego na tym obszarze przed objęciem nieruchomości przez obecnych właścicieli, a więc nieodpowiadające w opinii strony kryteriom charakteryzującym tereny mieszkaniowe, czyli zurbanizowane. Skarżący zakwestionowali również tryb dokonania opisanych zmian, w szczególności: uniemożliwienie podatnikom udziału w oględzinach nieruchomości dokonanych przez geodetę (zaniechano powiadomienia właścicieli posesji o ich terminie), a także niepoinformowanie strony o dokonanej zmianie w ewidencji gruntów.

Opisane powyżej zarzuty podniesione przez stronę skarżącą nie przemawiają za uwzględnieniem skargi, gdyż nie dowodzą one, że zaskarżona decyzja narusza prawo.

Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. nr 100 z 2000 r., poz. 1682 ze zm.), podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja gruntów i budynków jest zatem urzędowym dokumentem, którego zapisy stanowią podstawę naliczenia podatku od nieruchomości. Organy podatkowe nie są uprawnione do weryfikacji danych ujawnionych w tej ewidencji, w szczególności do badania ich zgodności ze stanem faktycznym.

Kwestionowanie prawidłowości zaewidencjonowania gruntów (którego konsekwencją jest nieuzasadnione, w opinii podatnika, zawyżenie należnego podatku od nieruchomości) nie może stanowić bezpośredniej podstawy wzruszenia decyzji określającej zobowiązanie podatkowe. Właściciel nieruchomości zobowiązany jest wystąpić najpierw z wnioskiem o korektę zapisów ujawnionych w ewidencji gruntów we właściwym dla tych czynności trybie. Uwzględnienie tego żądania i wprowadzenie zmian w zaewidencjonowaniu gruntów stanowi podstawę wnioskowania o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 12 stycznia 1994 r., sygn. akt. III SA 911/94).

W kontekście powyższych rozważań skonstatować należy, że kwestionowany przez strony wymiar podatku od nieruchomości za 2005 r. został dokonany w oparciu o dane ujawnione w ewidencji gruntów i budynków aktualnych na dzień ustalenia należnego podatku, zatem brak podstaw do stwierdzenia, że zaskarżone rozstrzygnięcie wydane zostało z naruszeniem prawa.

W tym stanie rzeczy Sąd działając w oparciu o art. 150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi 9Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.