Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 332/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: Art. 3 ust. 3, art. 4, art. 39 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2008 nr 115 poz 728
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Sygn. akt III SA/Kr 332/12 | | WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 grudnia 2012r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer, Sędziowie WSA Halina Jakubiec, SO del. Janusz Bociąga (spr.), , Protokolant Urszula Bukowiec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2012r., sprawy ze skargi K. G., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 2 lutego 2012r. nr [...], w przedmiocie zasiłku celowego I. skargę oddala, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata J. M. Kancelaria Adwokacka al. [...] w K kwotę 240,00 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 2 lutego 2012 r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję Kierownika Działu w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej z dnia [...] 2012 r., nr [...] przyznającą K. G. zasiłek celowy na zakup żywności w kwocie 120,00 zł.

Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skargę złożył K. G. wskazując, iż jest niezadowolony z otrzymanej decyzji. Zwrócił uwagę, iż znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, a przyznana pomoc na zakup żywności jedynie w wysokości 120,00 zł jest zbyt mała gdyż należy mu się 477zł. Uważa również, że jest traktowany gorzej niż inni, ponieważ ma odwagę mówić prawdę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wskazało na zastosowanie art. 39 ustawy o pomocy społecznej. Decyzja przyznająca świadczenie pieniężne na zakup żywności w kwocie 120,00 zł nie została wydana z naruszeniem prawa. Zgodnie z cyt. wyżej art. 39 ust. 2, zasiłek celowy może pokrywać w całości lub w części koszty związane z zakupem żywności. Organ podkreślił, że decyzja w tym przedmiocie jest z mocy prawa decyzją podejmowaną w granicach tzw. uznania administracyjnego, oczywiście po dokonaniu właściwego ustalenia stanu faktycznego i jego oceny. Dodatkowo organ podkreślił, iż pomocy z MOPS nie można traktować jako źródła dochodu czy też formy utrzymania (art. 3 ust. l ww. ustawy). Za odmową przyznania zasiłku celowego w większym rozmiarze przemawiał także interes społeczny. Zwrócono uwagę, iż w wyniku pauperyzacji społeczeństwa do Ośrodków Pomocy Społecznej wpływa większa ilość wniosków, a przy ograniczonych możliwościach

finansowych MOPS musi mieć na uwadze cel i wysokość przyznawanych zasiłków, tak, aby zaspokoić potrzeby jak największej ilości osób potrzebujących. Podniesiono również, ze K. G. na mocy decyzji z dnia [...] 2011 r., nr [...] otrzymał pomoc w postaci gorącego posiłku od dnia l stycznia 2012 r. do 31 marca 2012 r. Świadczy to wyraźnie, iż MOPS w miarę swoich możliwości udziela mu wsparci W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu decyzji i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Na wstępie wyjaśnienia wymaga, iż sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.).

Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności decyzji administracyjnej. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej w dalej jako p.p.s.a.) uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Nadto wskazania wymaga, iż sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.) nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie zostało podjęte z naruszeniem prawa, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja z dnia 2 lutego 2012 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy decyzję organu l instancji z dnia [...] 2012 r. o przyznaniu zasiłku celowego na zakup żywności w kwocie 120 zł.

Zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 ze zm.) prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 78 i 91, przysługuje osobie, której dochód nie przekracza kryterium dochodowego, przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 ustawy. W sprawie poza sporem pozostaje, iż skarżący kwalifikuje się do objęcia go świadczeniami z pomocy społecznej, spełnia bowiem kryterium dochodowe.

Stosownie jednak do treści do art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Zamieszczenie w niniejszym przepisie przez ustawodawcę słowa "może" oznacza, że decyzja o przyznaniu zasiłku celowego ma charakter uznaniowy, podejmowana jest na podstawie uznania administracyjnego.

Tym samym spełnienie kryteriów przez osobę ubiegającą się o taki zasiłek nie oznacza, że istnieje po jej stronie roszczenie o przyznanie świadczenia w wysokości, dodatkowo którego wysokość sam określa, jak to zrobił skarżący w niniejszej sprawie. Niezasadnie skarżący uznał, Iż kryterium do przyznania zasiłku stanowi jego kwotę. Taka interpretacja przepisu nie znajduje żadnego oparcia w przepisach ustawy o pomocy społecznej.

Organ rozpoznając wniosek o przyznanie zasiłku celowego, musi mieć na względzie nie tylko interes osoby wnioskującej, co wyraźnie podkreślił w zaskarżonej decyzji lecz także interesy innych osób będących w trudnej sytuacji materialnej, a osób tych w związku z pauperyzacją społeczeństwa jest coraz więcej, więcej wpływa wniosków o pomoc społeczną. Skoro więc decyzja o przyznaniu zasiłku celowego wydawana jest w ramach uznania administracyjnego, organ przyznający zasiłek nie jest zobowiązany do spełnienia żądań strony, która musi liczyć się z tym, że organ odmówi przyznania jej tego świadczenia lub jego rozmiar będzie różny od oczekiwań strony.

Zarówno wysokość, jak i samo przyznanie świadczenia uzależnione są od możliwości finansowych organu przyznającego pomoc oraz ilości innych osób potrzebujących i zamieszkujących na terenie danej gminy. Wskazał na to również Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 25 stycznia 2008 r. (sygn. akt l OSK 624/2007) orzekł, iż: "sam fakt spełnienia kryteriów ustawowych nie oznacza automatycznego przyznania osobie zainteresowanej świadczenia w wysokości zgodnej z jej oczekiwaniami. Organ rozpoznając wniosek o przyznanie zasiłku celowego musi bowiem mieć na względzie nie tylko interes osoby wnioskującej, lecz także interesy innych osób będących w trudnej sytuacji materialnej". Z tym, że należy podkreślić że decyzja w sprawie przyznania zasiłku celowego nie może też być rozstrzygnięciem dowolnym. Ustawa o pomocy społecznej daje wskazówki, co do zasad udzielania pomocy osobom potrzebującym, stanowiąc w art. 3 ust. 3 i art. 4, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia z pomocy powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, przy czym potrzeby osób korzystających z pomocy powinny być uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Organ rozpoznając wniosek osoby ubiegającej się o pomoc ma obowiązek wyjaśnić jakimi środkami dysponował na cele pomocy społecznej, ilu było potrzebujących, według jakich kryteriów kierował się przyznając potrzebującym świadczenia z pomocy społecznej. Organy przeprowadziły w niniejszej sprawie stosowne postępowanie wyjaśniające. Skarżący nie mieszka w miejscu zameldowania gdyż jest w konflikcie z ojcem, utrzymuje kontakt z matką. Nie posiada majątku, ma zaległości wobec Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Mieszka w noclegowni.

Pomoc na zakup żywności jest niewątpliwie niezbędną potrzebą bytową. Niemniej przyznając tę pomoc organ musi kierować się przesłankami płynącymi z treści art. 39 ustawy o pomocy społecznej, pozwalającymi na przyznanie tej pomocy, jak również tym, że decyzja przyznająca pomoc na zakup żywności jest wydawana w granicach uznania administracyjnego.

W sprawie niniejszej skarżący otrzymał pomoc na zakup żywności w kwocie 120 zł. W ramach finansowych możliwości organu Poza tym od 1 stycznia do 31 marca 2012r. otrzymał pomoc w postaci gorącego posiłku. Otrzymywał także wcześniej inną pomoc z MOPS-u. Biorąc pod uwagę powyższe nie sposób przyjąć, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując w mocy decyzję organu l instancji przyznającą skarżącemu zasiłek celowy w kwocie 120 zł wyszło poza granice uznania administracyjnego, tym samym brak jest podstaw do uwzględnienia skargi.

Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej, przyznanych ustanowionemu z urzędu adwokatowi, sąd orzekł na podstawie przepisu art. 250 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Obejmują one opłatę za czynności adwokata w kwocie 240 zł powiększoną o należny podatek.