Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 60/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2016-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 50 ust.1, art. 51 ust. 1 i ust. 7
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2016 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi E. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia określonych obowiązków w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem 1. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 lipca 2015 r. nr [...], 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej E. M. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

E. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 grudnia 2015 r., którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 lipca 2015 r. o braku podstaw do nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności bądź robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U z 2013 r. poz. 1409 ze zm.).

Zaskarżoną decyzję podjęto w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Decyzją z dnia 17 lipca 2015 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekł o braku podstaw do nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności bądź robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na zabudowie tarasu budynku mieszkalnego przy ul. S. w G. (od strony południowo-zachodniej, tj. zaplecza budynku).

Z uzasadnienia decyzji wynika, że w toku przeprowadzonej kontroli budynku przy ul. S. ujawniono, że właściciel M. O. wykonała w 2007 r. ogród zimowy na tarasie znajdującym się na I piętrze od strony ogrodu, na podstawie zgłoszenia z dnia 13 kwietnia 2007 r., któremu organ się nie sprzeciwił, co potwierdza dokumentacja archiwalna.

Analiza dokonanej rozbudowy doprowadziła organ do wniosku, że nie ma ona charakteru ogrodu zimowego (oranżerii), zwolnionego z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, o czym przesądza nowe jego pokrycie dachowe i wykonanie ścian z oknami i brak lekkiej konstrukcji. W wyniku rozbudowy powstało nowe pomieszczenie gospodarcze, które wybudowano bez pozwolenia na budowę.

Prowadząc postępowanie w trybie art. 51 ustawy Prawo budowlane organ nadzoru zobowiązał inwestora do przedłożenia ekspertyzy technicznej mającej ocenić stan techniczny rozbudowy i jej zgodność z przepisami technicznymi. W wykonaniu wezwania organu nadzoru budowlanego inwestor przedłożył ekspertyzę techniczną architekta W. T. wraz z inwentaryzacją architektoniczną ścian zewnętrznych (elewacji) oraz opinię konstrukcyjną rozbudowanej części budynku mieszkalnego przy ul. S. w G. Wynikało z niej, że wszystkie prace wykonano zgodnie z przepisami i sztuką budowlaną. Stwierdzono również, że nowa zabudowa spełnia warunki z § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. nr 75 poz. 690 ze zm.). Pod względem konstrukcyjnym ekspertyza inż. W. N. potwierdziła, że wykonane prace nie stanowią zagrożenia dla bezpieczeństwa konstrukcji budynku i jego użytkowników, a zadaszenie wykonano zgodnie ze sztuką budowlaną i stan konstrukcji jest dobry.

W zakresie spełniania wymogów nasłonecznia z § 13 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie przedłożono ekspertyzę dr inż. arch. J. K. z dnia 17 kwietnia 2015 r., w której stwierdzono, że zabudowa tarasu nie narusza przepisów technicznych rozporządzenia, biorąc pod uwagę, że ulica S. leży w intensywnie zabudowanej części dzielnicy miasta (zabudowa śródmiejska), a zatem zgodnie z § 13 ust. 4 rozporządzenia wymagane odległości elementów przesłaniających od okien, o których mowa w § 13 ust. 1 pkt 1, mogą być zmniejszone o połowę.

Organ nadzoru po analizie przedłożonych ekspertyz przychylił się do ich wniosków, że przedmiotowa rozbudowa wykonana została zgodnie ze sztuka budowalną, nie zagraża bezpieczeństwu konstrukcji budynku i tarasu ani jej ich użytkownikom. Analizując natomiast kwestię zabudowy śródmiejskiej organ wyjaśnił, że budynek przy ul. S. znajduje się w obszarze intensywnie zabudowanym budownictwem mieszkaniowym na Osiedlu [...]. Oprócz zabudowy wysokimi budynkami wielomieszkaniowymi znajdują się tam również duże obiekty handlowe. Organ analizując warunki przesłaniania okna werandy budynku przy u. S. przez nowy dach zabudowy tarasu przy ul. S. ustalił, że odległość w poziomie od okna do wysuniętej krawędzi dachu wynosi 3 m zaś różnica wysokości dachu do dolnej krawędzi okna (wysokość przesłaniania) wynosi 5 m. Zatem dla zabudowy śródmiejskiej wymagana odległość elementu przesłaniającego wynosi połowę wysokości przesłaniania czyli 2,5 m -wobec czego warunek jest spełniony.

Z tych przyczyn organ stwierdził, że brak jest podstaw do nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności bądź robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, ponieważ istniejący stan jest zgodny z prawem.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła E. M. wskazując na okoliczności uzasadniające rozbiórkę zrealizowanej rozbudowy. W odwołaniu zarzucono, że zrealizowane roboty stanowią rozbudowę budynku mieszkalnego i wymagały uzyskania pozwolenia na budowę, wykraczają one poza zakres robót objętych zgłoszeniem, a żądana przez organ ekspertyza została złożona po upływie terminu.

Rozpatrując niniejszą sprawę w trybie odwoławczym, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 17 grudnia 2015 r utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając ustalenia i wnioski organu pierwszej instancji.

W ocenie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zgromadzony w aktach materiał dowodowy, w tym przedłożona przez inwestora ekspertyza techniczna (sporządzona przez osobę posiadającą uprawnienia nr [...], w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń), pozwalają na stwierdzenie, iż w przedmiotowej sprawie nie występują przesłanki wymienione w przepisach art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w zakresie obligującym do interwencji w trybie nadzoru budowlanego, w tym do wydania decyzji nakazowej. Jak wynika z akt sprawy roboty budowlane (zabudowa tarasu) zostały wykonane na podstawie skutecznego zgłoszenia dotyczącego wykonania remontu pokrycia dachowego - wymiana papy na blachę trapezową oraz budowy ogrodu zimowego, do którego zostały załączone fotografie wskazujące na wcześniejsze wykonanie zadaszenia nad trasem. Brak w aktach archiwalnych dokumentów wyjaśniających na jakiej podstawie wykonane zostało zadaszenie nie stanowi wystarczającej podstawy do wydania decyzji nakazowej na podstawie przepisów art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 powyższej ustawy, gdyż dokonane zgłoszenie obejmowało wykonanie remontu dachu i budowę ogrodu zimowego, który posiada dach.

Organ uznał, że rodzaj użytych materiałów oraz wymiary i lokalizacja przedmiotowej zabudowy tarasu na I piętrze od strony ogrodu wraz z przykryciem dachowym o konstrukcji drewnianej pokrytej drewnianymi deskami oraz blachą trapezową nie dają podstaw do stwierdzenia, iż wykonanie tej zabudowy miało znaczący wpływ na stan techniczny i parametry konstrukcji budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej przy ul. S. [...] i [...] w G., w tym na stopień obciążenia konstrukcji tego budynku, co wykazała sporządzona ekspertyza. Zgromadzony materiał dowodowy nie potwierdził, aby wykonanie przedmiotowej zabudowy spowodowało zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska (art. 50 ust. 1 pkt 2), jak również, aby było niezgodne z obowiązującymi przepisami (art. 50 ust. 1 pkt 4). Ustalenia dokonane w trybie nadzoru budowlanego nie potwierdzają, aby w przedmiotowej sprawie występowały uzasadnione wątpliwości co do jakości użytych materiałów budowlanych lub wykonanych robót, a także co do stanu technicznego obiektu budowlanego.

Organ odwoławczy opierając się na wymogach § 13 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie uznał, że skoro zgodnie z § 13 ust. 4 rozporządzenia wymagane odległości elementów przesłaniających od okien, o których mowa w § 13 ust. 1 pkt 1, mogą być zmniejszone o połowę, to przedmiotowe roboty budowlane wykonane zostały zgodnie z warunkami technicznymi. Z załączonej w aktach sprawy ekspertyzy technicznej wykonanej zabudowy tarasu jednorodzinnego budynku mieszkalnego z dnia 27 kwietnia 2015 r., wykonanej przez dr inż. arch. J. K. wynika, że wysokość przesłaniania okna w płd.-wsch. ścianie budynku przy ul. S. wynosi około 5 m, natomiast odległość części przesłaniającej budynku przy ul. S. wynosi według inwentaryzacji sporządzonej przez arch. W. T. 4 m. Biorąc pod uwagę, że ul. S. leży w intensywnie zabudowanej części dzielnicy miasta (zabudowa śródmiejska) więc zgodnie z ust. 4 odległości przesłaniania mogą być zmniejszone nie więcej niż połowę.

Odnosząc się do kwestii przesłaniania okna w poziomie parteru budynku przy ul. S., usytuowanego około 2,16 m od granicy z działką przy ul. S. stwierdzono, że z "Ekspertyzy technicznej wykonanej zabudowy tarasu jednorodzinnego budynku mieszkalnego zlokalizowanego w G. przy ul. S." wykonanej przez dr inż. arch. J. K., wynika, że pomieszczenie powyższe doświetlone jest drugim oknem od strony południowo-zachodniej. Natomiast z projektu dobudowy werand wynika, że budynek nr [...] i [...] w zabudowie bliźniaczej posiadają pięć pokoi, zatem ograniczenie w doświetleniu jednego z pokoi pozwala na uznanie, że cytowane przepisy § 57 i 60 nie zostały naruszone.

Wyjaśniono przy tym, że fakt przedłożenia ekspertyzy w terminie późniejszym niż w określonym w postanowieniu nie pozbawia jej mocy dowodowej. Ponadto z akt sprawy wynika, że zobowiązana pismem z dnia 17 grudnia 2014 r. wystąpiła do organu pierwszej instancji o przedłużenie terminu przedłożenia ekspertyzy do dnia 31 stycznia 2015 r.

W skardze na powyższą decyzję E. M. wniosła o jej uchylenie, jako naruszającej przepisy art. 48 ust. 1 i 2 pkt 1 oraz art. 81 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Skarżąca zakwestionowała uwzględnienie przez organ ekspertyzy technicznej złożonej przez inwestora po terminie.

Zarzuciła ona rażące naruszenie § 13 ust. 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych poprzez przyjęcie, że zaistniały warunki do jego zastosowania uznając zabudowę ulicy S. za zabudowę śródmiejską. Zabudowa ta nie ma charakteru śródmiejskiego, czego organy nie zbadały naruszając przepisy art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Skarżąca wskazała, że organ odwoławczy nie uwzględnił wniosków sformułowanych w tej kwestii w piśmie z dnia 5 sierpnia 2015 r. przez Urząd Miejski Wydział Urbanistyki, Architektury i Ochrony Zabytków, z których wynika, że Dzielnica [...] nie ma planu zagospodarowania przestrzennego, ale w świetle obowiązującego Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego P. (szczególnie rejon ulicy S.) nie stanowi ani faktycznego ani przewidywanego centrum miasta lub dzielnicy. W tej sytuacji nie można było dopuścić zmniejszenia o połowę odległości elementów przesłaniających od okien.

Skarżąca wyjaśniła, że jest właścicielem połowy domu bliźniaczego długości 12 m i szerokości 6 m, leżącego w północnej części, natomiast inwestor samowoli budowlanej posiada część południową. Zabudowa tarasu oraz wysunięcie podczas robót dachu o 80 cm w poziomie z południowej strony spowodowało, iż czas nasłonecznienia nie spełnia warunków określonych w § 60 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia. Zacienieniu uległy pomieszczenia mieszkalne oraz taras, tym bardziej, że okna od dokonanej zabudowy tarasu zostały celowo zaklejone z jej strony okleiną. W takim przypadku nie można było przyjąć, że roboty budowlane wykonane zostały zgodnie z warunkami technicznymi.

Według skarżącej. przy rozpatrywaniu sprawy powinien być uwzględniony § 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia stanowiący, że w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60, i 271-273, dopuszcza się: sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednia działką budowlaną, jeżeli będzie on przylegał całą powierzchnią swojej ściany do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce lub do ściany budynku projektowanego, dla którego istnieje ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę, pod warunkiem że jego część leżąca w pasie o szerokości 3 m wzdłuż granicy działki będzie miała długość i wysokość nie większe niż ma budynek istniejący lub projektowany na sąsiedniej działce budowlanej.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie przy tym do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga jest zasadna, albowiem zarówno zaskarżona decyzja, narusza przepisy prawa materialnego oraz dotknięta jest uchybienia procesowymi, które miały istotny wpływ na wynik sprawy

Kwestionowane w skardze rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego podjęte zostały w trybie art. 50 ust. 1 i art. 51 ust. 1 w zw. z ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj.: Dz.U. z 2016 r., poz. 290) powoływanej dalej jako p.b. Przepis art. 50 ust. 1 pkt 3 i 4 p.b. stanowi, że w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych:

3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub

4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach.

Natomiast zgodnie z art. 51 ust. 1 p.b. przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji:

1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo

2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo

3) w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.

Zgodnie z art. 51 ust. 7 p.b. przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1.

Przedmiotem postępowania były roboty budowlane polegające na zabudowie tarasu w budynku mieszkalnym w zabudowie bliźniaczej położonym w G. przy ul. S., które zostały już wykonane na podstawie zgłoszenia przyjętego przez właściwy organ bez sprzeciwu.

W ocenie Sądu Materiał dowodowy zgromadzony w przedmiotowej sprawie potwierdza prawidłowość ustaleń organu nadzoru budowlanego I instancji, który przyjął, że wykonane roboty budowlane polegające na zabudowie tarasu poprzez postawienie ścian i wprawieniu okien, doprowadziły do powstania nowego pomieszczenia, nie odpowiadającego pojęciu przydomowej oranżerii bądź ogrodu zimowego.

Ustawa Prawo budowlane w art. 3 wskazuje, że obiektem budowlanym jest budynek, budowla bądź obiekt małej architektury, przy czym budynkiem jest taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach (pkt. 1 i 2). Zrealizowana zabudowa jest elementem budynku trwale związanego z gruntem, posiadającego fundamenty, zabudowa ta posiada dach i jest wydzielona z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych.

Zdaniem Sądu, poprzez zabudowę istniejącego tarasu oknami posiadającymi elementy otwierane - uchylne oraz wykonanie dachu o konstrukcji drewnianej, przykrytego blachą, stanowiącego przedłużenie dachu budynku, powstało w istocie nowe pomieszczenie budynku oszklone, przykryte dachem, które stanowi element budynku - werandę, a nie przydomowy ogród zimowy.

Taka ocena stanu faktycznego budynku winna prowadzić do uznania, że wykonane roboty budowlane, wbrew przyjętemu bez sprzeciwu zgłoszeniu z 2007 r., podlegały obowiązkowi uzyskania pozwolenia na budowę zgodnie z regułą ogólną wyrażoną w art. 28 ust. 1 p.b.

Powyższe legitymowało organy nadzoru do wszczęcia procedury legalizacyjnej na podstawie 50 ust. 1 pkt 3 p.b w związku art. z art. 51 ust. 1 w związku z ust. 7 p.b., z uwagi na realizację robót z na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, bowiem roboty te nie podlegały zgłoszeniu, lecz uzyskaniu pozwolenia.

Wskazać należy, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyrażano różne oceny prawne stanów faktycznych dotyczących obiektu przeszklonego, określanego przez inwestora jako ogród zimowy, w zależności od sposobu jego związania z budynkiem. Niezależnie od tej oceny, stwierdzić należy, że także przy odmiennej interpretacji wykonanej zabudowy, jaką przyjął organ II instancji, który uznał, że wykonane prace stanowią realizację ogrodu zimowego, w niniejszej sprawie konieczne było przeprowadzenie postępowania przewidzianego w art. 51 p.b. w związku z art. 50 ust. 1 pkt 3 p.b., z uwagi na wykonanie robót w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach, bowiem przyjęcie zgłoszenia nastąpiło sprzecznie z wymogami przewidzianymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tj.: Dz.U. z 2015 r., poz. 1422), powoływanego dalej jako rozporządzenie.

Realizacja obiektu na działce budowlanej winna być sytuowana w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy oraz 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Oszklona ściana obiektu nie powinna zatem być w odległość mniejszej niż 4 m od granicy.

Natomiast stosownie do § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia, w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273, rozbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 od granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli w pasie o szerokości 3 m wzdłuż tej granicy zostaną zachowane jego dotychczasowe wymiary, a także nadbudowę tak usytuowanego budynku o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy nie może być otworów okiennych lub drzwiowych.

Skarżąca od początku postępowania zgłaszała sprzeciw co do zabudowy tarasu. Organy obu instancji nie pochyliły się nad właściwym rozważeniem kwestii odległości zrealizowanej zabudowy od granicy.

Z okoliczności faktycznych wynika, że w nadbudowanej ścianie zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy z działką sąsiednią (1,82 m) jest ścianą oszkloną z otworami okiennymi. Jest to sprzeczne z normą § 12 rozporządzenia. O wybiórczym procedowaniu organów w tym zakresie, świadczy treść ekspertyzy sporządzonej przez W. T., który oceniając zgodność wykonanej rozbudowy z wymogami technicznymi rozporządzenia w pkt 5 stwierdził, że nie spełnia ona wymogów § 12 rozporządzenia, albowiem ściany zwrócone do granicy otworami okiennymi znajdują się w odległości mniejszej niż 4 m od granicy z działką sąsiednią. Organy nadzoru orzekające w sprawie nie odniosły się do tych wniosków biegłego w tym zakresie.

Zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 1lit a rozporządzenia, odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m.

W myśl z § 13 ust. 4 rozporządzenia, możliwość skorzystania z odstępstw od zasadniczych wymogów w zakresie odległości budynku z pomieszczeniami na pobyt ludzi od innych obiektów sformułowanych w § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, uzależniono od charakteru zabudowy ograniczając ją wyłącznie do zabudowy śródmiejskiej. Wyjaśnić zatem należało, czy w rozpoznawanej sprawie wyjątek ten mógł znaleźć zastosowanie.

Zgodnie z definicją zamieszczoną w § 3 pkt 1 rozporządzenia, przez zabudowę śródmiejską należy rozumieć zgrupowanie intensywnej zabudowy na obszarze funkcjonalnego śródmieścia, który to obszar stanowi faktyczne lub przewidywane w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego centrum miasta lub dzielnicy miasta. Za zabudowę śródmiejską uważa się intensywną zabudowę na terenie rzeczywistego funkcjonalnego śródmieścia bądź w razie obowiązywania planu zagospodarowania przewidywane w nim centrum miasta lub dzielnicy. W konsekwencji, jeśli plan nie obowiązuje należy odwołać się do sytuacji faktycznej i zbadać, przy pomocy wszelkich dostępnych środków dowodowych, czy dany obszar rzeczywiście pełni funkcję centrum miasta lub dzielnicy.

W tym kontekście kluczowe dla ustalenia charakteru zabudowy ulicy S. miało znajdujące się aktach sprawy pismo wyjaśniające Urzędu Miasta, Wydziału Urbanistyki, Architektury i Ochrony Zabytków z dnia 5 sierpnia 2015 r., w którym stwierdzono, że teren ten nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, ale w świetle obowiązującego Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta, które jest podstawowym instrumentem polityki przestrzennej gminy stanowiącym podstawę wydawania decyzji administracyjnych, [...], szczególnie rejon ulicy S., rzeczywiście nie stanowi ani faktycznego ani przewidywanego centrum miasta dzielnicy.

Pomimo tego, że organ odwoławczy dysponował powyższym pismem i powołał się na jego treść w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wywiódł z niego prawidłowych wniosków. We wskazanym piśmie władze gminy wyraźnie wskazały, że zabudowa ulicy S., a zwłaszcza rejonu numeru [...], nie ma charakteru zabudowy śródmiejskiej, co w sposób oczywisty eliminuje zastosowanie w niniejszej sprawie wyjątku przewidzianego w § 13 ust. 4 rozporządzenia. Organ nie wskazał na jakiej podstawie dokonał przeciwnych ustaleń w tym zakresie.

Zgodnie z danymi pochodzącymi z inwentaryzacji wykonanej zabudowy tarasu wysokość przesłaniania okna w południowo – wschodniej ścianie budynku przy ul. S. wynosi około 5 m, a odległość części przesłaniającej budynku przy ul. S. wynosi 4 m. Nie jest zatem spełniony warunek z § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, gdyż odległość obiektu przesłaniającego jest mniejsza niż wysokość przesłaniania. W tej sytuacji nie można było uznać, że warunki techniczne w odniesieniu do zabudowy tarasu zostały spełnione i zaistniały okoliczności do odstąpienia od określenia obowiązków naprawczych z art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b.

W odniesieniu natomiast do kwestii uwzględnienia przez organ ekspertyzy technicznej złożonej przez inwestora po upływie wyznaczonego przez organ terminu, Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że nie było ku temu żadnych procesowych przeszkód i nie stanowi to uchybienia przepisom postępowania. Organy administracji rozpoznając sprawę zobligowane są do podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Kierując się tą zasadą organy nie mogą ignorować materiału dowodowego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy, z tego powodu, że dostarczono go po terminie wyznaczonym w postanowieniu. Termin ten ma spełniać swoją rolę mobilizującą i przeciwdziałać przewlekaniu czynności procesowych i tym samym postępowania. Jeśli jednak ekspertyza dostarczona została do organu jeszcze przed rozstrzygnięciem sprawy to nie było podstaw do jej nieuwzględnienia.

Reasumując, organ I instancji, a w ślad za nim organ odwoławczy, naruszyły przepisy prawa materialnego § 12 rozporządzenia oraz przepisy postępowania, zwłaszcza art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. przez niewystarczające ustalenie stanu faktycznego sprawy i błędną ocenę materiału dowodowego, co z kolei spowodowało, że stanowisko organów administracji nie zostało w sposób należyty uzasadnione, co stanowi naruszenie także art. 107 § 3 k.p.a. Istotne naruszenie przepisów postępowania spowodowało niewłaściwie zastosowanie przepisów prawa materialnego.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c oraz art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

W toku ponownego rozpatrzenia sprawy organ obowiązany będzie uwzględnić zawarte w wyroku rozważania, dokonać prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i jego oceny prawnej.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącej od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania – wpisu od skargi.