Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 356/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Hasła tematyczne: Działalność gospodarcza
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 1a i 2a
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2017 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie wykreślenia z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Rozwoju i Finansów decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] po rozpatrzeniu wniosku K. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję Ministra Rozwoju z dnia [...] września 2016 r., odmawiającą wykreślenia przedsiębiorcy J. W. z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG).

Wydając powyższą decyzję organ działał na podstawie art. 35 ust. 1a i 2a ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1829) oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm - dalej: k.p.a.).

Do wydania powyższego rozstrzygnięcia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu [...] maja 2016 r. Minister Rozwoju wszczął na wniosek K. W. postępowanie w sprawie wykreślenia przedsiębiorcy J. W. z CEIDG. Z przekazanych przez wnioskodawcę informacji wynikało, że dane we wpisie przedsiębiorcy w CEIDG zawarte w rubryce "Adres głównego miejsca wykonywania działalności", "Adres do doręczeń", "Adres zamieszkania"- ul. [...], są niezgodne z rzeczywistym stanem rzeczy. W opinii K. W. - wobec braku jej zgody jako drugiego współwłaściciela nieruchomości położonej przy ul. [...] w L. - przedsiębiorcy J. W. nie przysługuje tytuł prawny do ww. nieruchomości w zakresie umożliwiającym wykonywanie działalności gospodarczej. Stąd jej zdaniem dane w powyższym zakresie nie powinny być w CEIDG publikowane.

Ustalenia dokonane w toku postępowania wyjaśniającego przez Ministra Rozwoju nie wykazały podstaw uprawniających organ do wykreślenia przedsiębiorcy z CEIDG na podstawie art. 35 ust. 2a ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. W konsekwencji decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...], Minister Rozwoju odmówił wykreślenia J. W. z CEIDG.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy K. W. podniosła, że organ błędnie przyjął, że przedsiębiorcy przysługuje tytuł prawny do nieruchomości zlokalizowanej przy ul. P. w L., w sytuacji gdy prowadzenie działalności gospodarczej przez jednego ze współwłaścicieli na nieruchomości wspólnej stanowi czynność przekraczająca zakres zwykłego zarządu i wymaga tym samym w rozumieniu przepisów ustawy - Kodeks cywilny, zgody pozostałych właścicieli.

Pismem z dnia [...] października 2016 r. organ zwrócił się do J. W. o ustosunkowania się do twierdzeń K. W., podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w szczególności do kwestii, że dane adresowe wskazane we wpisie w CEIDG, jako adres głównego miejsca wykonywania działalności, adres do doręczeń, adres zamieszkania: [...],[...], są nieprawidłowe. Ponadto zwrócono się o zajęcie stanowiska w przedmiocie dysponowania tytułem prawnym do wskazanej powyżej nieruchomości, a także o wskazanie konkretnych czynności faktycznych, które pod kwestionowanym adresem - w związku z wykonywaną działalnością gospodarczą - są wykonywane. Zwrócono się także o informacje, czy pod podanym powyżej adresem J. W. aktualnie mieszka oraz czy adres ten jest jego aktualnym adresem do doręczeń.

W odpowiedzi J. W. wskazał, że pod adresem przy ul. [...] w L. prowadzi aktywnie działalność gospodarczą. Przedsiębiorca wskazał także, że jest współwłaścicielem ww. nieruchomości a na potwierdzenie powyższej okoliczności przedłożył kopię aktu notarialnego z dnia [...] października 1982 r., REP. [...] oraz wydruk z rejestru ksiąg wieczystych (stan na dzień [...] lipca 2016 r.), a także zaświadczenie Prezydenta Miasta L. z dnia [...] października 2016 r. potwierdzające fakt zameldowania pod powyżej wskazanym adresem. Ponadto wskazał że uiszcza wszelkie należności publicznoprawne wynikające z dysponowania tytułem własności nieruchomości. Jednocześnie zaznaczył, że K. W., pomimo, że jest współwłaścicielem nieruchomości przy ul. [...] w L., pod tym adresem faktycznie nie przebywa. Wskazał też, że pomiędzy nim, a K. W. toczy się spór, związany bezpośrednio z rozwiązaniem ich małżeństwa.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ wyjaśnił, że K. W. oraz J. W. są współwłaścicielami nieruchomości położonej przy ul. [...] w L.. Okoliczności tej strony postępowania nie kwestionowały. Dla nieruchomości założono księgę wieczystą nr [...]. Z odpisu księgi wieczystej wynika jednoznacznie, że strony w stosunku do wskazanej nieruchomości łączy stosunek współwłasności po ½ części. Tym samym wobec niezaistnienia przesłanki z art. 35 ust. 2a ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, brak było podstaw do wykreślenia J. W. z CEiDG

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, K. W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę. Zaskarżonej rozstrzygnięciu zarzuciła:

1. obrazę przepisów postępowania, tj. art. 8, 7 i 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. przez:

a) bezpodstawne przyjęcie, że J. W. dysponuje tytułem prawnym do nieruchomości, której dane wskazał w CEIDG, w sytuacji, gdy w sprawie brak jest materiału dowodowego pozwalającego na ustalenie, że dysponuje on wymaganą zgodą skarżącej, będącej współwłaścicielką tej nieruchomości, na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie nieruchomości, której dane wskazał w CEIDG;

b) sporządzenie uzasadnienia faktycznego decyzji w sposób, które de facto nie pozwala na poznanie motywów rozstrzygnięcia i późniejszą kontrolę decyzji, bowiem uzasadnienie decyzji Ministra nie wskazuje na fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej;

2. obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 35 ust. 1 a i 2 a ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tj. Dz. U. z 2015 r., poz. 584 z późn. zm.) w zw. z art. 199 z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks Cywilny (Dz.U.2016.380 ze zm.) przez jego niewłaściwą wykładnię i bezzasadną odmowę wykreślenia podmiotu z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wobec stwierdzenia, że J. W. posiada tytuł prawny do przedmiotowej nieruchomości położonej w L. przy ul. [...], co umożliwia mu prowadzenie działalności gospodarczej na w/w nieruchomości w sytuacji, gdy prowadzenie działalności gospodarczej przez jednego ze współwłaścicieli na nieruchomości wspólnej stanowi czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu i wymaga zgody pozostałych współwłaścicieli, bowiem uniemożliwia współposiadanie rzeczy wspólnej przez każdego ze współwłaścicieli, a w konsekwencji dla stwierdzenia posiadania tytułu prawnego do nieruchomości niezbędne jest posiadanie zgody drugiego ze współwłaścicieli;

Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Ministra Rozwoju z dnia [...] września 2016 r. i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdził, że J. W. dysponuje zgodą skarżącej na wykonywanie na terenie nieruchomości przy ul. [...] w L. działalności gospodarczej. Powyższa nieruchomości stanowi małżeński majątek wspólny K. W. I J. W. i jest przedmiotem toczącego się w Sądzie Rejonowym dla [...] w L. postępowania w przedmiocie podziału majątku dorobkowego. Wyrokiem Sądu Rejonowego dla [...] - w L. , [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich wydanym w dniu [...] maja 2011r. w sprawie o sygn. akt [...] między w/w ustalony został ustrój rozdzielności majątkowej małżeńskiej z dniem [...] października 2010 r. przez co, prawo małżeńskiej wspólności majątkowej zmieniło swój charakter na udziałowy, w którym każdy z byłych małżonków posiada równy udział. Sąd Okręgowy w [...],[...] Wydział Cywilny Rodzinny w dniu [...] listopada 2012 r. w sprawie o sygn. akt [...] orzekł między małżonkami rozwód, które to rozstrzygnięcie zostało następnie utrzymane w mocy przez Sąd Apelacyjny w L., [...] Wydział Cywilny wyrokiem z dnia [...] czerwca 2013r. w sprawie o sygn. akt [...]. W chwili obecnej prawo własności przedmiotowej nieruchomość po ½ części przypada J. W. I K.W. W konsekwencji własność posadowionych na w/w nieruchomości budynków przekształciła się w prawo współwłasności po ½ części, w tym własność budynków chodzących w skład zakładu kamieniarskiego i mają do niej zastosowanie przepisy Kodeksu Cywilnego dotyczące współwłasności rzeczy wspólnej. W ocenie skarżącej prowadzenie działalności gospodarczej w pomieszczeniach objętych wpisem do CEiDG na nieruchomości objętej współwłasnością bez wątpienia stanowi czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu. Wobec braku zgody skarżącej na prowadzenie działalności gospodarczej na przedmiotowej nieruchomości zachodzą przesłanki pozwalające na wykreślenie przedsiębiorcy z rejestru.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] listopada 2016 r., stanowił przepis art. 35 ust. 1a i 2a ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Zgodnie z powołanymi przepisami, w przypadku powzięcia przez ministra właściwego do spraw gospodarki informacji o braku tytułu prawnego do nieruchomości wskazanej we wpisie do CEIDG, której adres określono zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 5, minister właściwy do spraw gospodarki wzywa przedsiębiorcę do przedstawienia tytułu prawnego do nieruchomości lub do dokonania odpowiedniej zmiany wpisu w tym zakresie, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania (art. 35 ust. 1a). Jeżeli mimo wezwania, o którym mowa w ust. 1a, przedsiębiorca nie przedstawi tytułu prawnego do nieruchomości, o którym mowa w art. 16a ust. 1, lub nie dokona zmiany swojego wpisu w zakresie adresu, o którym mowa w art. 25 ust. 1 pkt 5, minister właściwy do spraw gospodarki wykreśla, w drodze decyzji administracyjnej, przedsiębiorcę z CEIDG (art. 35 ust. 2a).

W myśl art. 16a ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, przedsiębiorca zobowiązany jest posiadać tytuł prawny do nieruchomości, których adresy określił w CEIDG jako: adres do doręczeń, czy adresy miejsc wykonywania działalności gospodarczej. Przedsiębiorca tytułem prawnym do nieruchomości, których dane podał w CEIDG (adres głównego miejsca wykonywania działalności gospodarczej, adres do doręczeń, adresy dodatkowych miejsc wykonywania działalności gospodarczej) zobowiązany jest legitymować się w każdym czasie, w szczególności - w związku z prowadzonym na podstawie art. 35 ust. 1a postępowaniem - powinien każdorazowo, na wezwanie ministra właściwego do spraw gospodarki, okazywać go.

Przez tytuł prawny należy rozumieć uprawnienie określonego podmiotu do władania lub korzystania z konkretnej nieruchomości. Tytułem prawnym może być prawo własności lub współwłasności nieruchomości gruntowej lub lokalu mieszkalnego, prawo użytkowania wieczystego, umowa dzierżawy, umowa najmu czy też użyczenia, a także inne prawa rzeczowe lub obligacyjne.

W przypadku nieprzedłożenia przez przedsiębiorcę tytułu prawnego, sposób postępowania organu doprecyzowuje przepis art. 35 ust. 2a przywołanego aktu prawnego, zgodnie z którym jeżeli przedsiębiorca nie przedstawi tytułu prawnego do nieruchomości, o którym mowa w art. 16a ust. 1, lub nie dokona zmiany swojego wpisu w CEIDG w zakresie adresu, o którym mowa w art. 25 ust. 1 pkt 5, minister właściwy do spraw gospodarki wykreśla, w drodze decyzji administracyjnej, przedsiębiorcę z CEIDG. Dyspozycja powołanego przepisu, w przeciwieństwie do postępowania prowadzonego w oparciu o art. 35 ust. 1 i 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, zobowiązuje organ do rozstrzygnięcia sprawy w ściśle określony sposób, nie pozwalając organowi na swobodne uznanie.

Decyzja wydana w oparciu o normę prawną określoną w art. 35 ust. 2a ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, ma charakter decyzji związanej. Tym samym jeżeli przedsiębiorca przedłoży dokument, potwierdzający fakt dysponowania uprawnieniem do kwestionowanej nieruchomości, bądź dokona zmian w CEIDG, wówczas organ odmawia wykreślenia przedsiębiorcy bowiem brak jest podstaw do zastosowania sankcji w postaci wykreślenia z CEIDG, o której stanowi przepis art. 35a ust. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że zarówno K. W. jak i J. W. są współwłaścicielami nieruchomości położonej przy ul. [...] w L.. Okoliczność ta jest bezsporna. Dla wskazanej nieruchomości jest założona księga wieczysta nr [...]. Z odpisu księgi wieczystej wynika jednoznacznie, że strony w stosunku do wskazanej nieruchomości łączy stosunek współwłasności (po ½ części). Zostało także ustalone, że na mocy wyroku Sądu Okręgowego w [...],[...] Wydział Cywilny Rodzinny, w dniu [...] listopada 2012 r. w sprawie prowadzonej pod sygn. akt: [...], wobec ww. osób orzeczono rozwód. Orzeczenie rozwiązujące małżeństwo stron postępowania zostało utrzymane w mocy przez Sąd Apelacyjny w L., [...] Wydział Cywilny wyrokiem z dnia [...] czerwca 2013 r. Ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, że rozwiązanie małżeństwa przez rozwód wpłynęło na aktualne prawo własności obu stron postępowania do nieruchomości przy ul. [...] w L..

Należ zaznaczyć, że zasadniczym przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego była ocena, czy przedsiębiorca J. W. dysponuj uprawnieniem do korzystania z nieruchomości położonej przy ul. [...] w L., a nie ustalenie, czy ww. przedsiębiorca, z uwagi na stosunek współwłasności nieruchomości, której dane podał do CEIDG, powinien uzyskać zgodę drugiego współwłaściciela (K. W.) na dysponowanie tą nieruchomością na cele wykonywania działalności gospodarczej. Fakt dysponowania przez przedsiębiorcę tytułem prawnym w postaci aktu własności nieruchomości (akt notarialny z dnia [...] września 1982 r., Rep. [...] oraz odpis księgi wieczystej nr [...], jest bezsporny. Tego faktu skarżąca nie negowała, lecz jedynie wskazywała, że w jej opinii, wykonywanie działalności gospodarczej pod ww. adresem wymaga jej zgody.

Rozstrzygnięcie, czy dysponowanie przez przedsiębiorcę zgodą drugiego współwłaściciela na wykonywanie danej działalności gospodarczej na nieruchomości wspólnej, nie może być przedmiotem postępowania przed organem administracji publicznej, tj. Ministrem Rozwoju i Finansów, lecz jedynie przedmiotem postępowania przed sądem powszechnym.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku.